# Il-Ġurnal Uffiċjali C 47/7 ta

| | ISSN 1977-0987 |
| --- | --- |
| Il-Ġurnal Uffiċjali
  tal-Unjoni Ewropea | C 47 |
| | |
| Edizzjoni bil-Malti | Informazzjoni u Avviżi | Volum 667 ta' Frar 2023 |

ISSN 1977-0987

Il-Ġurnal Uffiċjali

tal-Unjoni Ewropea

C 47

Edizzjoni bil-Malti

Informazzjoni u Avviżi

Volum 667 ta' Frar 2023

---

| Werrej | Paġna |
| --- | --- |
| | |
| | IL-PARLAMENT EWROPEW
  SESSJONI 2022–2023Dati tas-seduti: 4–7 ta’ Lulju 2022TESTI ADOTTATI | 1 |

Werrej

Paġna

IL-PARLAMENT EWROPEW
  SESSJONI 2022–2023Dati tas-seduti: 4–7 ta’ Lulju 2022TESTI ADOTTATI

IL-PARLAMENT EWROPEW

1

---

| | I   Riżoluzzjonijiet, rakkomandazzjonijiet u opinjonijiet |
| --- | --- |
| | RIŻOLUZZJONIJIET |
| | Il-Parlament Ewropew |
| | It-Tlieta 5 ta’ Lulju 2022 |
| 2023/C 47/01 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar il-faqar fost in-nisa fl-Ewropa (2021/2170(INI)) | 2 |
| 2023/C 47/02 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar l-istrateġija Indo-Paċifika fil-qasam tal-kummerċ u tal-investiment (2021/2200(INI)) | 15 |
| 2023/C 47/03 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar il-kooperazzjoni futura UE-Indja fil-qasam tal-kummerċ u l-investiment (2021/2177(INI)) | 23 |
| 2023/C 47/04 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 lejn azzjoni Ewropea komuni dwar il-kura (2021/2253(INI)) | 30 |
| 2023/C 47/05 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar is-saħħa mentali fl-UE fl-era diġitali (2021/2098(INI)) | 63 |
| 2023/C 47/06 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar l-Unjoni Bankarja – rapport annwali 2021 (2021/2184(INI)) | 75 |
| | L-Erbgħa 6 ta’ Lulju 2022 |
| 2023/C 47/07 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar ir-rapport tal-Kummissjoni tal-2021 dwar il-Bożnija-Ħerzegovina (2021/2245(INI)) | 87 |
| 2023/C 47/08 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar ir-Rapport tal-Kummissjoni 2021 dwar is-Serbja (2021/2249(INI)) | 102 |
| 2023/C 47/09 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar ir-Rapport tal-Kummissjoni tal-2021 dwar il-Kosovo (2021/2246(INI)) | 118 |
| 2023/C 47/10 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar l-UE u d-difiża tal-multilateraliżmu (2020/2114(INI)) | 130 |
| 2023/C 47/11 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar l-indirizzar tas-sigurtà alimentari fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw (2021/2208(INI)) | 149 |
| 2023/C 47/12 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar il-pjan ta' azzjoni tal-UE għall-ekonomija soċjali (2021/2179(INI)) | 171 |
| 2023/C 47/13 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar id-diskriminazzjoni intersezzjonali fl-Unjoni Ewropea: is-sitwazzjoni soċjoekonomika tan-nisa ta' dixxendenza Afrikana, tal-Lvant Nofsani, Latino-Amerikana u Asjatika (2021/2243(INI)) | 184 |
| 2023/C 47/14 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar il-vetoes nazzjonali biex jiġi mminat il-ftehim globali dwar it-taxxa (2022/2734(RSP)) | 198 |
| | Il-Ħamis 7 ta’ Lulju 2022 |
| 2023/C 47/15 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar l-arrest tal-Kardinal Zen u l-fiduċjarji tal-Fond 612 ta' Għajnuna Umanitarja f'Hong Kong (2022/2751(RSP)) | 202 |
| 2023/C 47/16 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar is-sitwazzjoni tad-difensuri indiġeni u ambjentali fil-Brażil, inkluż il-qtil ta' Dom Phillips u Bruno Pereira (2022/2752(RSP)) | 205 |
| 2023/C 47/17 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar is-sitwazzjoni fil-Provinċja Awtonoma ta' Gorno-Badakhshan tat-Taġikistan (2022/2753(RSP)) | 209 |
| 2023/C 47/18 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar l-attivitajiet finanzjarji tal-Bank Ewropew tal-Investiment – rapport annwali 2021 (2021/2203(INI)) | 213 |
| 2023/C 47/19 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar il-kontroll tal-attivitajiet finanzjarji tal-Bank Ewropew tal-Investiment – rapport annwali 2020 (2021/2235(INI)) | 225 |
| 2023/C 47/20 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar il-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Unjoni Ewropea – il-ġlieda kontra l-frodi – rapport annwali 2020 (2021/2234(INI)) | 236 |
| 2023/C 47/21 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar Regolamentazzjoni aħjar: Ningħaqdu flimkien biex nagħmlu liġijiet aħjar (2021/2166(INI)) | 250 |
| 2023/C 47/22 | Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar id-deċiżjoni tal-Qorti Suprema tal-Istati Uniti biex tabolixxi d-drittijiet tal-abort fl-Istati Uniti u l-ħtieġa li jiġu ssalvagwardjati d-drittijiet tal-abort u s-saħħa tan-nisa, inkluż fl-UE (2022/2742(RSP)) | 268 |
| | RAKKOMANDAZZJONIJIET |
| | Il-Parlament Ewropew |
| | It-Tlieta 5 ta’ Lulju 2022 |
| 2023/C 47/23 | Rakkomandazzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar ir-rakkomandazzjoni tal-Parlament Ewropew lill-Kunsill u l-Kummissjoni dwar in-negozjati għal ftehim ta' kooperazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Organizzazzjoni Internazzjonali tal-Pulizija Kriminali (ICPO-INTERPOL) (2022/2025(INI)) | 273 |

I   Riżoluzzjonijiet, rakkomandazzjonijiet u opinjonijiet

RIŻOLUZZJONIJIET

Il-Parlament Ewropew

It-Tlieta 5 ta’ Lulju 2022

2023/C 47/01

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar il-faqar fost in-nisa fl-Ewropa (2021/2170(INI))

2

2023/C 47/02

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar l-istrateġija Indo-Paċifika fil-qasam tal-kummerċ u tal-investiment (2021/2200(INI))

15

2023/C 47/03

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar il-kooperazzjoni futura UE-Indja fil-qasam tal-kummerċ u l-investiment (2021/2177(INI))

23

2023/C 47/04

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 lejn azzjoni Ewropea komuni dwar il-kura (2021/2253(INI))

30

2023/C 47/05

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar is-saħħa mentali fl-UE fl-era diġitali (2021/2098(INI))

63

2023/C 47/06

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar l-Unjoni Bankarja – rapport annwali 2021 (2021/2184(INI))

75

L-Erbgħa 6 ta’ Lulju 2022

2023/C 47/07

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar ir-rapport tal-Kummissjoni tal-2021 dwar il-Bożnija-Ħerzegovina (2021/2245(INI))

87

2023/C 47/08

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar ir-Rapport tal-Kummissjoni 2021 dwar is-Serbja (2021/2249(INI))

102

2023/C 47/09

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar ir-Rapport tal-Kummissjoni tal-2021 dwar il-Kosovo (2021/2246(INI))

118

2023/C 47/10

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar l-UE u d-difiża tal-multilateraliżmu (2020/2114(INI))

130

2023/C 47/11

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar l-indirizzar tas-sigurtà alimentari fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw (2021/2208(INI))

149

2023/C 47/12

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar il-pjan ta' azzjoni tal-UE għall-ekonomija soċjali (2021/2179(INI))

171

2023/C 47/13

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar id-diskriminazzjoni intersezzjonali fl-Unjoni Ewropea: is-sitwazzjoni soċjoekonomika tan-nisa ta' dixxendenza Afrikana, tal-Lvant Nofsani, Latino-Amerikana u Asjatika (2021/2243(INI))

184

2023/C 47/14

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar il-vetoes nazzjonali biex jiġi mminat il-ftehim globali dwar it-taxxa (2022/2734(RSP))

198

Il-Ħamis 7 ta’ Lulju 2022

2023/C 47/15

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar l-arrest tal-Kardinal Zen u l-fiduċjarji tal-Fond 612 ta' Għajnuna Umanitarja f'Hong Kong (2022/2751(RSP))

202

2023/C 47/16

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar is-sitwazzjoni tad-difensuri indiġeni u ambjentali fil-Brażil, inkluż il-qtil ta' Dom Phillips u Bruno Pereira (2022/2752(RSP))

205

2023/C 47/17

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar is-sitwazzjoni fil-Provinċja Awtonoma ta' Gorno-Badakhshan tat-Taġikistan (2022/2753(RSP))

209

2023/C 47/18

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar l-attivitajiet finanzjarji tal-Bank Ewropew tal-Investiment – rapport annwali 2021 (2021/2203(INI))

213

2023/C 47/19

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar il-kontroll tal-attivitajiet finanzjarji tal-Bank Ewropew tal-Investiment – rapport annwali 2020 (2021/2235(INI))

225

2023/C 47/20

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar il-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Unjoni Ewropea – il-ġlieda kontra l-frodi – rapport annwali 2020 (2021/2234(INI))

236

2023/C 47/21

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar Regolamentazzjoni aħjar: Ningħaqdu flimkien biex nagħmlu liġijiet aħjar (2021/2166(INI))

250

2023/C 47/22

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar id-deċiżjoni tal-Qorti Suprema tal-Istati Uniti biex tabolixxi d-drittijiet tal-abort fl-Istati Uniti u l-ħtieġa li jiġu ssalvagwardjati d-drittijiet tal-abort u s-saħħa tan-nisa, inkluż fl-UE (2022/2742(RSP))

268

RAKKOMANDAZZJONIJIET

Il-Parlament Ewropew

It-Tlieta 5 ta’ Lulju 2022

2023/C 47/23

Rakkomandazzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar ir-rakkomandazzjoni tal-Parlament Ewropew lill-Kunsill u l-Kummissjoni dwar in-negozjati għal ftehim ta' kooperazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Organizzazzjoni Internazzjonali tal-Pulizija Kriminali (ICPO-INTERPOL) (2022/2025(INI))

273

---

| | II   Komunikazzjonijiet |
| --- | --- |
| | KOMUNIKAZZJONIJIET MINN ISTITUZZJONIJIET, KORPI, UFFIĊĊJI U AĠENZIJI TAL-UNJONI EWROPEA |
| | Il-Parlament Ewropew |
| | L-Erbgħa 6 ta’ Lulju 2022 |
| 2023/C 47/24 | Deċiżjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar l-emenda tar-Regoli ta' Proċedura tal-Parlament Ewropew fir-rigward tal-Artikolu 216 dwar il-laqgħat tal-kumitati (2022/2069(REG)) | 283 |

II   Komunikazzjonijiet

KOMUNIKAZZJONIJIET MINN ISTITUZZJONIJIET, KORPI, UFFIĊĊJI U AĠENZIJI TAL-UNJONI EWROPEA

Il-Parlament Ewropew

L-Erbgħa 6 ta’ Lulju 2022

2023/C 47/24

Deċiżjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar l-emenda tar-Regoli ta' Proċedura tal-Parlament Ewropew fir-rigward tal-Artikolu 216 dwar il-laqgħat tal-kumitati (2022/2069(REG))

283

---

| | III   Atti preparatorji |
| --- | --- |
| | Il-Parlament Ewropew |
| | It-Tlieta 5 ta’ Lulju 2022 |
| 2023/C 47/25 | P9_TA(2022)0269L-Att dwar is-Servizzi Diġitali ***IRiżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar Suq Uniku għas-Servizzi Diġitali (l-Att dwar is-Servizzi Diġitali) u li jemenda d-Direttiva 2000/31/KE (COM(2020)0825 – C9-0418/2020 – 2020/0361(COD))P9_TC1-COD(2020)0361Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fil-5 ta' Lulju 2022 bil-ħsieb tal-adozzjoni tar-Regolament (UE) 2022/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar Suq Uniku għas-Servizzi Diġitali u li jemenda d-Direttiva 2000/31/KE (l-Att dwar is-Servizzi Diġitali) | 285 |
| 2023/C 47/26 | P9_TA(2022)0270L-Att dwar is-Swieq Diġitali ***IRiżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar swieq kontestabbli u ġusti fis-settur diġitali (l-Att dwar is-Swieq Diġitali) (COM(2020)0842 – C9-0419/2020 – 2020/0374(COD))P9_TC1-COD(2020)0374Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fil-5 ta’ Lulju 2022 bil-ħsieb li jiġi adottat ir-Regolament (UE) 2022/... dwar swieq kontestabbli u ġusti fis-settur diġitali u li jemenda d-Direttivi (UE) 2019/1937 u (UE) 2020/1828 (l-Att dwar is-Swieq Diġitali) | 288 |
| 2023/C 47/27 | Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar il-proposta għal deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-adozzjoni tal-euro mill-Kroazja fl-1 ta' Jannar 2023 (COM(2022)0282 – C9-0195/2022 – 2022/0179(NLE)) | 289 |
| 2023/C 47/28 | Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar l-abbozz ta' deċiżjoni tal-Kunsill dwar il-konklużjoni, f'isem l-Unjoni Ewropea, tal-Protokoll dwar l-implimentazzjoni tal-Ftehim ta' Sħubija dwar is-Sajd Sostenibbli bejn l-Unjoni Ewropea u l-Gvern tal-Gżejjer Cook (12640/2021 – C9-0006/2022 – 2021/0312(NLE)) | 292 |
| 2023/C 47/29 | P9_TA(2022)0273Il-miżuri ta' liberalizzazzjoni tal-kummerċ temporanji għall-Moldova ***IRiżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-miżuri ta' liberalizzazzjoni tal-kummerċ temporanji li jissupplimentaw il-konċessjonijiet kummerċjali applikabbli għall-prodotti tal-Moldova skont il-Ftehim ta' Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika u l-Istati Membri tagħhom, minn naħa waħda, u r-Repubblika tal-Moldova, min-naħa l-oħra (COM(2022)0288 – C9-0198/2022 – 2022/0188(COD))P9_TC1-COD(2022)0188Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill adottata fl-ewwel qari fil-5 ta’ Lulju 2022 bil-ħsieb li jiġi adottat ir-Regolament (UE) 2022/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-miżuri ta’ liberalizzazzjoni tal-kummerċ temporanji li tissupplimenta l-konċessjonijiet kummerċjali applikabbli għall-prodotti mir-Repubblika tal-Moldova skont il-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika u l-Istati Membri tagħhom, minn naħa waħda, u r-Repubblika tal-Moldova, min-naħa l-oħra | 293 |
| | L-Erbgħa 6 ta’ Lulju 2022 |
| 2023/C 47/30 | P9_TA(2022)0282L-invażjoni tal-Ukrajna mir-Russja: Miżuri għal kriżi fis-setturi tas-sajd u tal-akkwakultura ***IRiżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jemenda u jikkoreġi r-Regolament (UE) Nru 508/2014 fir-rigward ta' miżuri speċifiċi sabiex jittaffew il-konsegwenzi tal-aggressjoni militari tar-Russja kontra l-Ukrajna fuq l-attivitajiet tas-sajd u biex jiġu mitigati l-effetti tat-tfixkil fis-suq ikkawżat minn dik l-aggressjoni militari fuq il-katina tal-provvista ta' prodotti tas-sajd u tal-akkwakultura (COM(2022)0179 – C9-0149/2022 – 2022/0118(COD))P9_TC1-COD(2022)0118Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fis-6 ta’ Lulju 2022 bil-ħsieb tal-adozzjoni tar-Regolament (UE) 2022/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jemenda r-Regolament (UE) Nru 508/2014 fir-rigward ta’ miżuri speċifiċi sabiex jittaffew il-konsegwenzi tal-gwerra ta’ aggressjoni tar-Russja kontra l-Ukrajna fuq l-attivitajiet tas-sajd u biex jiġu mitigati l-effetti tat-tfixkil fis-suq ikkawżat minn dik il-gwerra ta’ aggressjoni fuq il-katina tal-provvista ta’ prodotti tas-sajd u tal-akkwakultura | 294 |
| | Il-Ħamis 7 ta’ Lulju 2022 |
| 2023/C 47/31 | P9_TA(2022)0294L-invażjoni Russa fl-Ukrajna: Miżuri temporanji fir-rigward tad-dokumenti tas-sewwieqa maħruġa mill-Ukrajna ***IRiżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tas-7 ta’ Lulju 2022 dwar proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jistabbilixxi miżuri speċifiċi u temporanji, fid-dawl tal-invażjoni Russa fl-Ukrajna, fir-rigward tad-dokumenti tas-sewwieqa maħruġa mill-Ukrajna f’konformità mal-leġiżlazzjoni tagħha (COM(2022)0313 – C9-0201/2022 – 2022/0204(COD))P9_TC1-COD(2022)0204Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fis-7 ta' Lulju 2022 bil-ħsieb tal-adozzjoni tar-Regolament (UE) 2022/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jistabbilixxi miżuri speċifiċi u temporanji, fid-dawl tal-invażjoni Russa fl-Ukrajna, fir-rigward tad-dokumenti tas-sewwieqa maħruġa mill-Ukrajna f'konformità mal-leġiżlazzjoni tagħha | 295 |
| 2023/C 47/32 | Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tas-7 ta’ Lulju 2022 dwar l-abbozz ta’ deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-identifikazzjoni tal-ksur tal-miżuri restrittivi tal-Unjoni bħala qasam ta’ kriminalità li jissodisfa l-kriterji stabbiliti fl-Artikolu 83(1) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (10287/1/2022 – C9-0219/2022 – 2022/0176(NLE)) | 296 |
| 2023/C 47/33 | P9_TA(2022)0296Assistenza makrofinanzjarja eċċezzjonali lill-Ukrajna ***IRiżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tas-7 ta’ Lulju 2022 dwar il-proposta għal deċiżjoni tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li tipprovdi assistenza makrofinanzjarja eċċezzjonali lill-Ukrajna (COM(2022)0450 – C9-0221/2022 – 2022/0213(COD))P9_TC1-COD(2022)0213Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fis-7 ta’ Lulju 2022 bil-ħsieb tal-adozzjoni tad-Deċiżjoni (UE) 2022/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li tipprovdi assistenza makrofinanzjarja eċċezzjonali lill-Ukrajna | 297 |
| 2023/C 47/34 | Emendi adottati mill-Parlament Ewropew fis-7 ta' Lulju 2022 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-iżgurar ta' kundizzjonijiet ekwi għal trasport bl-ajru sostenibbli (COM(2021)0561 – C9-0332/2021 – 2021/0205(COD)) | 298 |

III   Atti preparatorji

Il-Parlament Ewropew

It-Tlieta 5 ta’ Lulju 2022

2023/C 47/25

P9_TA(2022)0269L-Att dwar is-Servizzi Diġitali ***IRiżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar Suq Uniku għas-Servizzi Diġitali (l-Att dwar is-Servizzi Diġitali) u li jemenda d-Direttiva 2000/31/KE (COM(2020)0825 – C9-0418/2020 – 2020/0361(COD))P9_TC1-COD(2020)0361Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fil-5 ta' Lulju 2022 bil-ħsieb tal-adozzjoni tar-Regolament (UE) 2022/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar Suq Uniku għas-Servizzi Diġitali u li jemenda d-Direttiva 2000/31/KE (l-Att dwar is-Servizzi Diġitali)

285

2023/C 47/26

P9_TA(2022)0270L-Att dwar is-Swieq Diġitali ***IRiżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar swieq kontestabbli u ġusti fis-settur diġitali (l-Att dwar is-Swieq Diġitali) (COM(2020)0842 – C9-0419/2020 – 2020/0374(COD))P9_TC1-COD(2020)0374Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fil-5 ta’ Lulju 2022 bil-ħsieb li jiġi adottat ir-Regolament (UE) 2022/... dwar swieq kontestabbli u ġusti fis-settur diġitali u li jemenda d-Direttivi (UE) 2019/1937 u (UE) 2020/1828 (l-Att dwar is-Swieq Diġitali)

288

2023/C 47/27

Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar il-proposta għal deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-adozzjoni tal-euro mill-Kroazja fl-1 ta' Jannar 2023 (COM(2022)0282 – C9-0195/2022 – 2022/0179(NLE))

289

2023/C 47/28

Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar l-abbozz ta' deċiżjoni tal-Kunsill dwar il-konklużjoni, f'isem l-Unjoni Ewropea, tal-Protokoll dwar l-implimentazzjoni tal-Ftehim ta' Sħubija dwar is-Sajd Sostenibbli bejn l-Unjoni Ewropea u l-Gvern tal-Gżejjer Cook (12640/2021 – C9-0006/2022 – 2021/0312(NLE))

292

2023/C 47/29

P9_TA(2022)0273Il-miżuri ta' liberalizzazzjoni tal-kummerċ temporanji għall-Moldova ***IRiżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-miżuri ta' liberalizzazzjoni tal-kummerċ temporanji li jissupplimentaw il-konċessjonijiet kummerċjali applikabbli għall-prodotti tal-Moldova skont il-Ftehim ta' Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika u l-Istati Membri tagħhom, minn naħa waħda, u r-Repubblika tal-Moldova, min-naħa l-oħra (COM(2022)0288 – C9-0198/2022 – 2022/0188(COD))P9_TC1-COD(2022)0188Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill adottata fl-ewwel qari fil-5 ta’ Lulju 2022 bil-ħsieb li jiġi adottat ir-Regolament (UE) 2022/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-miżuri ta’ liberalizzazzjoni tal-kummerċ temporanji li tissupplimenta l-konċessjonijiet kummerċjali applikabbli għall-prodotti mir-Repubblika tal-Moldova skont il-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika u l-Istati Membri tagħhom, minn naħa waħda, u r-Repubblika tal-Moldova, min-naħa l-oħra

293

L-Erbgħa 6 ta’ Lulju 2022

2023/C 47/30

P9_TA(2022)0282L-invażjoni tal-Ukrajna mir-Russja: Miżuri għal kriżi fis-setturi tas-sajd u tal-akkwakultura ***IRiżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jemenda u jikkoreġi r-Regolament (UE) Nru 508/2014 fir-rigward ta' miżuri speċifiċi sabiex jittaffew il-konsegwenzi tal-aggressjoni militari tar-Russja kontra l-Ukrajna fuq l-attivitajiet tas-sajd u biex jiġu mitigati l-effetti tat-tfixkil fis-suq ikkawżat minn dik l-aggressjoni militari fuq il-katina tal-provvista ta' prodotti tas-sajd u tal-akkwakultura (COM(2022)0179 – C9-0149/2022 – 2022/0118(COD))P9_TC1-COD(2022)0118Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fis-6 ta’ Lulju 2022 bil-ħsieb tal-adozzjoni tar-Regolament (UE) 2022/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jemenda r-Regolament (UE) Nru 508/2014 fir-rigward ta’ miżuri speċifiċi sabiex jittaffew il-konsegwenzi tal-gwerra ta’ aggressjoni tar-Russja kontra l-Ukrajna fuq l-attivitajiet tas-sajd u biex jiġu mitigati l-effetti tat-tfixkil fis-suq ikkawżat minn dik il-gwerra ta’ aggressjoni fuq il-katina tal-provvista ta’ prodotti tas-sajd u tal-akkwakultura

294

Il-Ħamis 7 ta’ Lulju 2022

2023/C 47/31

P9_TA(2022)0294L-invażjoni Russa fl-Ukrajna: Miżuri temporanji fir-rigward tad-dokumenti tas-sewwieqa maħruġa mill-Ukrajna ***IRiżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tas-7 ta’ Lulju 2022 dwar proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jistabbilixxi miżuri speċifiċi u temporanji, fid-dawl tal-invażjoni Russa fl-Ukrajna, fir-rigward tad-dokumenti tas-sewwieqa maħruġa mill-Ukrajna f’konformità mal-leġiżlazzjoni tagħha (COM(2022)0313 – C9-0201/2022 – 2022/0204(COD))P9_TC1-COD(2022)0204Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fis-7 ta' Lulju 2022 bil-ħsieb tal-adozzjoni tar-Regolament (UE) 2022/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jistabbilixxi miżuri speċifiċi u temporanji, fid-dawl tal-invażjoni Russa fl-Ukrajna, fir-rigward tad-dokumenti tas-sewwieqa maħruġa mill-Ukrajna f'konformità mal-leġiżlazzjoni tagħha

295

2023/C 47/32

Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tas-7 ta’ Lulju 2022 dwar l-abbozz ta’ deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-identifikazzjoni tal-ksur tal-miżuri restrittivi tal-Unjoni bħala qasam ta’ kriminalità li jissodisfa l-kriterji stabbiliti fl-Artikolu 83(1) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (10287/1/2022 – C9-0219/2022 – 2022/0176(NLE))

296

2023/C 47/33

P9_TA(2022)0296Assistenza makrofinanzjarja eċċezzjonali lill-Ukrajna ***IRiżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tas-7 ta’ Lulju 2022 dwar il-proposta għal deċiżjoni tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li tipprovdi assistenza makrofinanzjarja eċċezzjonali lill-Ukrajna (COM(2022)0450 – C9-0221/2022 – 2022/0213(COD))P9_TC1-COD(2022)0213Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fis-7 ta’ Lulju 2022 bil-ħsieb tal-adozzjoni tad-Deċiżjoni (UE) 2022/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li tipprovdi assistenza makrofinanzjarja eċċezzjonali lill-Ukrajna

297

2023/C 47/34

Emendi adottati mill-Parlament Ewropew fis-7 ta' Lulju 2022 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-iżgurar ta' kundizzjonijiet ekwi għal trasport bl-ajru sostenibbli (COM(2021)0561 – C9-0332/2021 – 2021/0205(COD))

298

---

| Tifsira tas-simboli użati






  - | Proċedura ta' konsultazzjoni |
| --- | --- |
| *** | Proċedura ta' approvazzjoni |
| ***I | Proċedura leġiżlattiva ordinarja: l-ewwel qari |
| ***II | Proċedura leġiżlattiva ordinarja: it-tieni qari |
| ***III | Proċedura leġiżlattiva ordinarja: it-tielet qari |

Tifsira tas-simboli użati

*

Proċedura ta' konsultazzjoni

***

Proċedura ta' approvazzjoni

***I

Proċedura leġiżlattiva ordinarja: l-ewwel qari

***II

Proċedura leġiżlattiva ordinarja: it-tieni qari

***III

Proċedura leġiżlattiva ordinarja: it-tielet qari

(It-tip ta' proċedura jiddependi mill-bażi legali proposta mill-abbozz ta' att)

Emendi tal-Parlament:

Il-partijiet tat-testi l-ġodda huma indikati permezz tat-tipa
  korsiva u grassa
  . Il-partijiet tat-test imħassra huma indikati permezz tas-simbolu ▌ jew huma ingassati. Is-sostituzzjoni hija indikata billi t-test il-ġdid jiġi indikat permezz tat-tipa
  korsiva u grassa
  u billi jitħassar jew jiġi ingassat it-test sostitwit.

korsiva u grassa

korsiva u grassa

| MT | |
| --- | --- |

MT

---

7.2.2023

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/1 |
| --- | --- | --- | --- |

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/1

---

IL-PARLAMENT EWROPEW

SESSJONI 2022–2023

Dati tas-seduti: 4–7 ta’ Lulju 2022

TESTI ADOTTATI

---

I Riżoluzzjonijiet, rakkomandazzjonijiet u opinjonijiet

RIŻOLUZZJONIJIET

Il-Parlament Ewropew

It-Tlieta 5 ta’ Lulju 2022

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/2 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/2

---

P9_TA(2022)0274

Il-faqar fost in-nisa fl-Ewropa

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar il-faqar fost in-nisa fl-Ewropa (2021/2170(INI))

(2023/C 47/01)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 2 u 3(3) tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea (TUE), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 2 u 3(3) tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea (TUE),

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 8, 9, 151, 153 u 157 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 8, 9, 151, 153 u 157 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE),

| — | wara li kkunsidra l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea(il-“Karta”), u b'mod partikolari d-dispożizzjonijiet tagħha dwar id-drittijiet soċjali u l-ugwaljanza bejn l-irġiel u n-nisa, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea(il-“Karta”), u b'mod partikolari d-dispożizzjonijiet tagħha dwar id-drittijiet soċjali u l-ugwaljanza bejn l-irġiel u n-nisa,

| — | wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU tal-1979 dwar l-Eliminazzjoni ta' Kull Forma ta' Diskriminazzjoni kontra n-Nisa, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU tal-1979 dwar l-Eliminazzjoni ta' Kull Forma ta' Diskriminazzjoni kontra n-Nisa,

| — | wara li kkunsidra l-Aġenda 2030 għall-Iżvilupp Sostenibbli, il-prinċipju li “ħadd ma jitħalla jibqa' lura”, u, b'mod partikolari l-Għan 1, li jfittex li jtemm il-faqar, l-Għan 5 li jfittex li jikseb l-ugwaljanza bejn il-ġeneri u jtejjeb il-kundizzjonijiet tal-għajxien għan-nisa, u l-Għan 8 li jfittex li jikseb tkabbir ekonomiku sostenibbli, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Aġenda 2030 għall-Iżvilupp Sostenibbli, il-prinċipju li “ħadd ma jitħalla jibqa' lura”, u, b'mod partikolari l-Għan 1, li jfittex li jtemm il-faqar, l-Għan 5 li jfittex li jikseb l-ugwaljanza bejn il-ġeneri u jtejjeb il-kundizzjonijiet tal-għajxien għan-nisa, u l-Għan 8 li jfittex li jikseb tkabbir ekonomiku sostenibbli,

| — | wara li kkunsidra l-istrateġija għat-tkabbir tal-UE “Ewropa 2020”, b'mod partikolari l-objettiv tagħha li tnaqqas l-għadd ta' persuni fl-UE li jgħixu taħt il-linji nazzjonali tal-faqar b'25 % sal-2020, biex b'hekk 20 miljun persuna jinħarġu mill-faqar, u l-ħtieġa li jintużaw b'mod sħiħ is-sistemi tas-sigurtà soċjali u tal-pensjonijiet tal-Istati Membri sabiex jiġi żgurat appoġġ adegwat għall-introjtu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-istrateġija għat-tkabbir tal-UE “Ewropa 2020”, b'mod partikolari l-objettiv tagħha li tnaqqas l-għadd ta' persuni fl-UE li jgħixu taħt il-linji nazzjonali tal-faqar b'25 % sal-2020, biex b'hekk 20 miljun persuna jinħarġu mill-faqar, u l-ħtieġa li jintużaw b'mod sħiħ is-sistemi tas-sigurtà soċjali u tal-pensjonijiet tal-Istati Membri sabiex jiġi żgurat appoġġ adegwat għall-introjtu,

| — | wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tal-Kunsill tal-Ewropa dwar il-prevenzjoni u l-ġlieda kontra l-vjolenza fuq in-nisa u l-vjolenza domestika (il-Konvenzjoni ta' Istanbul), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tal-Kunsill tal-Ewropa dwar il-prevenzjoni u l-ġlieda kontra l-vjolenza fuq in-nisa u l-vjolenza domestika (il-Konvenzjoni ta' Istanbul),

| — | wara li kkunsidra l-Konvenzjoni Nru 190 tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol dwar l-eliminazzjoni tal-vjolenza u l-fastidju fid-dinja tax-xogħol, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konvenzjoni Nru 190 tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol dwar l-eliminazzjoni tal-vjolenza u l-fastidju fid-dinja tax-xogħol,

| — | wara li kkunsidra l-Pjan ta' Azzjoni tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Pjan ta' Azzjoni tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali,

| — | wara li kkunsidra r-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill (UE) 2021/1004 tal-14 ta' Ġunju 2021 li tistabbilixxi Garanzija Ewropea għat-Tfal (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill (UE) 2021/1004 tal-14 ta' Ġunju 2021 li tistabbilixxi Garanzija Ewropea għat-Tfal (1),

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva 2006/54/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-5 ta' Lulju 2006 dwar l-implimentazzjoni tal-prinċipju ta' opportunitajiet indaqs u ta' trattament ugwali tal-irġiel u n-nisa fi kwistjonijiet ta' impjiegi u xogħol (2), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva 2006/54/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-5 ta' Lulju 2006 dwar l-implimentazzjoni tal-prinċipju ta' opportunitajiet indaqs u ta' trattament ugwali tal-irġiel u n-nisa fi kwistjonijiet ta' impjiegi u xogħol (2),

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2019/1158 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta' Ġunju 2019 dwar il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata għall-ġenituri u għall-persuni li jindukraw (3) (id-Direttiva dwar il-Bilanċ bejn ix-Xogħol u l-Ħajja Privata), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2019/1158 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta' Ġunju 2019 dwar il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata għall-ġenituri u għall-persuni li jindukraw (3) (id-Direttiva dwar il-Bilanċ bejn ix-Xogħol u l-Ħajja Privata),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-5 ta' Marzu 2020 bit-titolu “Unjoni ta' Ugwaljanza: Strateġija ta' Ugwaljanza Bejn is-Sessi għall-2020-2025” (COM(2020)0152), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-5 ta' Marzu 2020 bit-titolu “Unjoni ta' Ugwaljanza: Strateġija ta' Ugwaljanza Bejn is-Sessi għall-2020-2025” (COM(2020)0152),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-13 ta' Ottubru 2005 dwar in-nisa u l-faqar fl-Unjoni Ewropea (4), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-13 ta' Ottubru 2005 dwar in-nisa u l-faqar fl-Unjoni Ewropea (4),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-8 ta' Marzu 2011 dwar l-aspett tal-faqar tan-nisa fl-Unjoni Ewropea (5), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-8 ta' Marzu 2011 dwar l-aspett tal-faqar tan-nisa fl-Unjoni Ewropea (5),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-13 ta' Settembru 2011 dwar l-intraprenditorija tan-nisa f'intrapriżi żgħar u ta' daqs medju (6), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-13 ta' Settembru 2011 dwar l-intraprenditorija tan-nisa f'intrapriżi żgħar u ta' daqs medju (6),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-26 ta' Mejju 2016 bit-titolu “Faqar: perspettiva tal-ġeneru” (7), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-26 ta' Mejju 2016 bit-titolu “Faqar: perspettiva tal-ġeneru” (7),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-4 ta' April 2017 dwar in-nisa u r-rwol tagħhom fiż-żoni rurali (8), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-4 ta' April 2017 dwar in-nisa u r-rwol tagħhom fiż-żoni rurali (8),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-14 ta' Ġunju 2017 dwar il-ħtieġa ta' strateġija tal-UE biex titwaqqaf u tiġi evitata d-differenza bejn il-pensjonijiet tan-nisa u tal-irġiel (9), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-14 ta' Ġunju 2017 dwar il-ħtieġa ta' strateġija tal-UE biex titwaqqaf u tiġi evitata d-differenza bejn il-pensjonijiet tan-nisa u tal-irġiel (9),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-3 ta' Ottubru 2017 dwar it-tisħiħ tal-pożizzjoni ekonomika tan-nisa fis-setturi privati u pubbliċi fl-UE (10), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-3 ta' Ottubru 2017 dwar it-tisħiħ tal-pożizzjoni ekonomika tan-nisa fis-setturi privati u pubbliċi fl-UE (10),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Novembru 2018 dwar is-servizzi tal-kura fl-UE għal ugwaljanza aħjar bejn is-sessi (11), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Novembru 2018 dwar is-servizzi tal-kura fl-UE għal ugwaljanza aħjar bejn is-sessi (11),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Jannar 2019 dwar l-ugwaljanza bejn is-sessi u l-politiki tat-tassazzjoni fl-UE (12), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Jannar 2019 dwar l-ugwaljanza bejn is-sessi u l-politiki tat-tassazzjoni fl-UE (12),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-30 ta' Jannar 2020 dwar id-differenza fil-pagi bejn il-ġeneri (13), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-30 ta' Jannar 2020 dwar id-differenza fil-pagi bejn il-ġeneri (13),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-21 ta' Jannar 2021 dwar il-perspettiva tal-ġeneru fil-kriżi tal-COVID-19 u fil-perjodu ta' wara l-kriżi (14), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-21 ta' Jannar 2021 dwar il-perspettiva tal-ġeneru fil-kriżi tal-COVID-19 u fil-perjodu ta' wara l-kriżi (14),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tas-7 ta' Lulju 2021 bit-titolu “Kontinent xiħ li qed jixjieħ – possibilitajiet u sfidi relatati mal-politika dwar it-tixjiħ wara l-2020” (15), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tas-7 ta' Lulju 2021 bit-titolu “Kontinent xiħ li qed jixjieħ – possibilitajiet u sfidi relatati mal-politika dwar it-tixjiħ wara l-2020” (15),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-10 ta' Frar 2021 dwar it-tnaqqis tal-inugwaljanzi, b'enfasi partikolari fuq il-faqar fost dawk li jaħdmu (16), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-10 ta' Frar 2021 dwar it-tnaqqis tal-inugwaljanzi, b'enfasi partikolari fuq il-faqar fost dawk li jaħdmu (16),

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tal-10 ta' Diċembru 2019 bit-titolu “Ekonomiji Ugwali bejn is-Sessi fl-UE: It-Triq 'il Quddiem”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tal-10 ta' Diċembru 2019 bit-titolu “Ekonomiji Ugwali bejn is-Sessi fl-UE: It-Triq 'il Quddiem”,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-5 ta' Marzu 2020 tal-Istitut Ewropew għall-Ugwaljanza bejn is-Sessi (EIGE) bit-titolu “Beijing + 25: il-ħames rieżami tal-implimentazzjoni tal-Pjattaforma ta' Azzjoni ta' Beijing fl-Istati Membri tal-UE”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-5 ta' Marzu 2020 tal-Istitut Ewropew għall-Ugwaljanza bejn is-Sessi (EIGE) bit-titolu “Beijing + 25: il-ħames rieżami tal-implimentazzjoni tal-Pjattaforma ta' Azzjoni ta' Beijing fl-Istati Membri tal-UE”,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tas-27 ta' Mejju 2020 mill-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol bit-titolu “COVID-19 u d-dinja tax-xogħol. Ir-raba' edizzjoni”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tas-27 ta' Mejju 2020 mill-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol bit-titolu “COVID-19 u d-dinja tax-xogħol. Ir-raba' edizzjoni”,

| — | wara li kkunsidra t-taqsira tal-politika tal-15 ta' Lulju 2021 mill-Eurofound u l-EIGE bit-titolu “Upward convergence in gender equality: How close is the Union of equality?” (Konverġenza 'l fuq fl-ugwaljanza bejn il-ġeneri: Kemm hija qrib l-Unjoni tal-ugwaljanza?), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra t-taqsira tal-politika tal-15 ta' Lulju 2021 mill-Eurofound u l-EIGE bit-titolu “Upward convergence in gender equality: How close is the Union of equality?” (Konverġenza 'l fuq fl-ugwaljanza bejn il-ġeneri: Kemm hija qrib l-Unjoni tal-ugwaljanza?),

| — | wara li kkunsidra l-istudju ta' Diċembru 2017 mid-Dipartiment Tematiku tal-Parlament għad-Drittijiet taċ-Ċittadini u l-Affarijiet Kostituzzjonali tad-Direttorat Ġenerali għall-Politiki Interni bit-titolu “Gender perspective on access to energy in the EU” (Il-perspettiva tal-ġeneru dwar l-aċċess għall-enerġija fl-UE), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-istudju ta' Diċembru 2017 mid-Dipartiment Tematiku tal-Parlament għad-Drittijiet taċ-Ċittadini u l-Affarijiet Kostituzzjonali tad-Direttorat Ġenerali għall-Politiki Interni bit-titolu “Gender perspective on access to energy in the EU” (Il-perspettiva tal-ġeneru dwar l-aċċess għall-enerġija fl-UE),

| — | wara li kkunsidra l-Indiċi tal-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri tal-2019 u l-2020 tal-EIGE, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Indiċi tal-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri tal-2019 u l-2020 tal-EIGE,

| — | wara li kkunsidra d-dokument ta' pożizzjoni ta' Ġunju 2021 minn Make Mothers Matter bit-titolu “Mothers' Poverty in the EU” (Il-Faqar tal-Ommijiet fl-UE), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument ta' pożizzjoni ta' Ġunju 2021 minn Make Mothers Matter bit-titolu “Mothers' Poverty in the EU” (Il-Faqar tal-Ommijiet fl-UE),

| — | wara li kkunsidra l-valutazzjoni tal-Istrateġija Annwali għat-Tkabbir Sostenibbli tal-2021 u Proposta għal Rapport Konġunt dwar l-Impjiegi 2021 ta' Frar 2021 min-Network Ewropew kontra l-Faqar bit-titolu “Working towards a Socially Inclusive and Poverty-proof Recovery from the COVID-19 Pandemic” (Naħdmu lejn Irkupru Soċjalment Inklużiv u Reżistenti għall-Faqar mill-Pandemija tal-COVID-19), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-valutazzjoni tal-Istrateġija Annwali għat-Tkabbir Sostenibbli tal-2021 u Proposta għal Rapport Konġunt dwar l-Impjiegi 2021 ta' Frar 2021 min-Network Ewropew kontra l-Faqar bit-titolu “Working towards a Socially Inclusive and Poverty-proof Recovery from the COVID-19 Pandemic” (Naħdmu lejn Irkupru Soċjalment Inklużiv u Reżistenti għall-Faqar mill-Pandemija tal-COVID-19),

| — | wara li kkunsidra l-istudju tad-19 ta' Mejju 2021 mid-Dipartiment Tematiku tal-Parlament għad-Drittijiet taċ-Ċittadini u l-Affarijiet Kostituzzjonali tad-Direttorat Ġenerali għall-Politiki Interni bit-titolu “COVID-19 and its economic impact on women and women's poverty”: Insight from 5 European Countries" (Il-COVID-19 u l-impatt ekonomiku tiegħu fuq in-nisa u l-faqar fost in-nisa: Għarfien minn ħames pajjiżi Ewropej), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-istudju tad-19 ta' Mejju 2021 mid-Dipartiment Tematiku tal-Parlament għad-Drittijiet taċ-Ċittadini u l-Affarijiet Kostituzzjonali tad-Direttorat Ġenerali għall-Politiki Interni bit-titolu “COVID-19 and its economic impact on women and women's poverty”: Insight from 5 European Countries" (Il-COVID-19 u l-impatt ekonomiku tiegħu fuq in-nisa u l-faqar fost in-nisa: Għarfien minn ħames pajjiżi Ewropej),

| — | wara li kkunsidra l-istudju tal-14 ta' Ġunju 2021 mid-Dipartiment Tematiku tal-Parlament għad-Drittijiet taċ-Ċittadini u l-Affarijiet Kostituzzjonali tad-Direttorat Ġenerali għall-Politiki Interni bit-titolu “Gender equality: Economic value of care from the perspective of the applicable EU funds” (L-ugwaljanza bejn il-ġeneri: Il-valur ekonomiku tal-kura mill-perspettiva tal-fondi applikabbli tal-UE), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-istudju tal-14 ta' Ġunju 2021 mid-Dipartiment Tematiku tal-Parlament għad-Drittijiet taċ-Ċittadini u l-Affarijiet Kostituzzjonali tad-Direttorat Ġenerali għall-Politiki Interni bit-titolu “Gender equality: Economic value of care from the perspective of the applicable EU funds” (L-ugwaljanza bejn il-ġeneri: Il-valur ekonomiku tal-kura mill-perspettiva tal-fondi applikabbli tal-UE),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-14 ta' April 2016 dwar l-ilħuq tal-miri kontra l-faqar fid-dawl tal-ispejjeż dejjem jiżdiedu għall-familji (17) u l-opinjoni tal-Kumitat għad-Drittijiet tan-Nisa u l-Ugwaljanza bejn is-Sessi dwaru, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-14 ta' April 2016 dwar l-ilħuq tal-miri kontra l-faqar fid-dawl tal-ispejjeż dejjem jiżdiedu għall-familji (17) u l-opinjoni tal-Kumitat għad-Drittijiet tan-Nisa u l-Ugwaljanza bejn is-Sessi dwaru,

| — | wara li kkunsidra l-ħidma tal-Pjattaforma tal-UE għall-Ġlieda Kontra l-Kondizzjoni ta' Persuni Mingħajr Dar, li tnediet f'Ġunju 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-ħidma tal-Pjattaforma tal-UE għall-Ġlieda Kontra l-Kondizzjoni ta' Persuni Mingħajr Dar, li tnediet f'Ġunju 2021,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat għall-Impjiegi u l-Affarijiet Soċjali, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat għall-Impjiegi u l-Affarijiet Soċjali,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għad-Drittijiet tan-Nisa u l-Ugwaljanza bejn is-Sessi (A9-0194/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għad-Drittijiet tan-Nisa u l-Ugwaljanza bejn is-Sessi (A9-0194/2022),

| A. | billi l-ugwaljanza bejn il-ġeneri hija valur ewlieni tal-Unjoni minqux fl-Artikolu 2 tat-TUE; billi l-Artikolu 8 tat-TFUE jistabbilixxi l-prinċipju tal-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri; |
| --- | --- |

A.

billi l-ugwaljanza bejn il-ġeneri hija valur ewlieni tal-Unjoni minqux fl-Artikolu 2 tat-TUE; billi l-Artikolu 8 tat-TFUE jistabbilixxi l-prinċipju tal-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri;

| B. | billi l-qerda tal-faqar hija waħda mill-prijoritajiet tal-UE, minquxa fl-Artikolu 3 TUE, u fl-Artikolu 34 tal-Karta, u hija mira ewlenija tal-pjan ta' azzjoni tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali (EPSR), li tirrifletti l-impenn tal-UE għall-ġlieda kontra l-faqar fil-politiki tagħha; |
| --- | --- |

B.

billi l-qerda tal-faqar hija waħda mill-prijoritajiet tal-UE, minquxa fl-Artikolu 3 TUE, u fl-Artikolu 34 tal-Karta, u hija mira ewlenija tal-pjan ta' azzjoni tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali (EPSR), li tirrifletti l-impenn tal-UE għall-ġlieda kontra l-faqar fil-politiki tagħha;

| C. | billi fl-UE, in-numru ta' nisa fil-faqar għadu ogħla min-numru ta' rġiel fil-faqar (18); billi minkejja t-tnaqqis fil-faqar fl-UE kemm fost in-nisa kif ukoll fost l-irġiel, in-nisa għadhom jiġu affettwati aktar b'mod sproporzjonat mill-faqar u mir-riskju ta' esklużjoni soċjali mill-irġiel, b'mod partikolari n-nisa li jesperjenzaw forom intersezzjonali ta' diskriminazzjoni; billi fl-2020, ir-riskju ta' faqar u ta' esklużjoni soċjali (AROPE) fl-UE kien ogħla għan-nisa (22,9 %) milli għall-irġiel (20,9 %), għalkemm fiż-żewġ każijiet dan naqas mill-2015 (24,9 % u 23,1 % rispettivament); billi mill-2017, l-ispariġġ tal-faqar bejn il-ġeneri żdied f'21 Stat Membru (19); billi skont id-data, ir-rati tal-faqar fost in-nisa jvarjaw ħafna bejn l-Istati Membri; billi minħabba l-korrelazzjoni qawwija bejn il-faqar fost in-nisa u l-faqar fost it-tfal, tifel jew tifla minn kull erbat itfal fl-UE jinsabu f'riskju ta' faqar jew ta' esklużjoni soċjali; |
| --- | --- |

C.

billi fl-UE, in-numru ta' nisa fil-faqar għadu ogħla min-numru ta' rġiel fil-faqar (18); billi minkejja t-tnaqqis fil-faqar fl-UE kemm fost in-nisa kif ukoll fost l-irġiel, in-nisa għadhom jiġu affettwati aktar b'mod sproporzjonat mill-faqar u mir-riskju ta' esklużjoni soċjali mill-irġiel, b'mod partikolari n-nisa li jesperjenzaw forom intersezzjonali ta' diskriminazzjoni; billi fl-2020, ir-riskju ta' faqar u ta' esklużjoni soċjali (AROPE) fl-UE kien ogħla għan-nisa (22,9 %) milli għall-irġiel (20,9 %), għalkemm fiż-żewġ każijiet dan naqas mill-2015 (24,9 % u 23,1 % rispettivament); billi mill-2017, l-ispariġġ tal-faqar bejn il-ġeneri żdied f'21 Stat Membru (19); billi skont id-data, ir-rati tal-faqar fost in-nisa jvarjaw ħafna bejn l-Istati Membri; billi minħabba l-korrelazzjoni qawwija bejn il-faqar fost in-nisa u l-faqar fost it-tfal, tifel jew tifla minn kull erbat itfal fl-UE jinsabu f'riskju ta' faqar jew ta' esklużjoni soċjali;

| D. | billi skont l-istimi għall-2019 fl-EU-27, in-nisa huma partikolarment affettwati mir-riskju ta' faqar (AROPE), b'rata ta' faqar ta' 17,1 % wara t-trasferimenti soċjali; billi sa mill-bidu tal-pandemija tal-COVID-19, in-nisa ġew affettwati b'mod sproporzjonat fl-isfera soċjoekonomika, inkluż, f'xi każijiet, mit-telf tal-impjiegi; billi r-rata ta' impjieg tan-nisa saħansitra naqset b'mod aktar drastiku milli naqset matul ir-reċessjoni tal-2008; billi dan, fost affarijiet oħra, huwa dovut għaż-żieda fil-kura bla ħlas, ix-xogħol domestiku u dak edukattiv li jsiru prinċipalment min-nisa, u rriżulta wkoll f'żieda fil-faqar fost in-nisa; billi anke qabel il-pandemija tal-COVID-19, il-maġġoranza tan-nies f'karigi temporanji u part-time kienu nisa, speċjalment fis-settur tas-servizzi, u billi l-pandemija saħħet din ix-xejra; billi l-effetti tal-pandemija tal-COVID-19 għadhom mhumiex mifhuma bis-sħiħ u billi l-impatt soċjoekonomiku se jkompli jiġi esperjenzat fis-snin li ġejjin; billi għalhekk huwa essenzjali li jiġi eżaminat il-faqar fost in-nisa fil-kuntest tal-immaniġġjar u l-konsegwenzi tal-kriżi tal-COVID-19; billi l-miżuri li ttieħdu għall-ħruġ mill-kriżi finanzjarja tal-2008 ma kinux biżżejjed biex jitnaqqas il-faqar fost in-nisa; billi t-tnaqqis fil-finanzjament għas-servizzi pubbliċi soċjali u l-pagi aktar baxxi jaffettwaw b'mod sproporzjonat lin-nisa, minħabba d-dipendenza akbar tagħhom mis-servizzi pubbliċi soċjali u l-allowances; |
| --- | --- |

D.

billi skont l-istimi għall-2019 fl-EU-27, in-nisa huma partikolarment affettwati mir-riskju ta' faqar (AROPE), b'rata ta' faqar ta' 17,1 % wara t-trasferimenti soċjali; billi sa mill-bidu tal-pandemija tal-COVID-19, in-nisa ġew affettwati b'mod sproporzjonat fl-isfera soċjoekonomika, inkluż, f'xi każijiet, mit-telf tal-impjiegi; billi r-rata ta' impjieg tan-nisa saħansitra naqset b'mod aktar drastiku milli naqset matul ir-reċessjoni tal-2008; billi dan, fost affarijiet oħra, huwa dovut għaż-żieda fil-kura bla ħlas, ix-xogħol domestiku u dak edukattiv li jsiru prinċipalment min-nisa, u rriżulta wkoll f'żieda fil-faqar fost in-nisa; billi anke qabel il-pandemija tal-COVID-19, il-maġġoranza tan-nies f'karigi temporanji u part-time kienu nisa, speċjalment fis-settur tas-servizzi, u billi l-pandemija saħħet din ix-xejra; billi l-effetti tal-pandemija tal-COVID-19 għadhom mhumiex mifhuma bis-sħiħ u billi l-impatt soċjoekonomiku se jkompli jiġi esperjenzat fis-snin li ġejjin; billi għalhekk huwa essenzjali li jiġi eżaminat il-faqar fost in-nisa fil-kuntest tal-immaniġġjar u l-konsegwenzi tal-kriżi tal-COVID-19; billi l-miżuri li ttieħdu għall-ħruġ mill-kriżi finanzjarja tal-2008 ma kinux biżżejjed biex jitnaqqas il-faqar fost in-nisa; billi t-tnaqqis fil-finanzjament għas-servizzi pubbliċi soċjali u l-pagi aktar baxxi jaffettwaw b'mod sproporzjonat lin-nisa, minħabba d-dipendenza akbar tagħhom mis-servizzi pubbliċi soċjali u l-allowances;

| E. | billi l-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri tfisser li jitqiesu d-differenzi bejn il-ġeneri fiċ-ċiklu kollu ta' politika u li jiżdied approċċ intersezzjonali billi titqies id-diversità fost in-nisa u l-irġiel meta jitfasslu, jiġu implimentati u evalwati l-politiki, il-programmi u l-proġetti sabiex tissaħħaħ l-ugwaljanza bejn il-ġeneri; billi s'issa l-politiki tal-UE ma implimentawx politiki integrati reali jew inkludew approċċ intersezzjonali; |
| --- | --- |

E.

billi l-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri tfisser li jitqiesu d-differenzi bejn il-ġeneri fiċ-ċiklu kollu ta' politika u li jiżdied approċċ intersezzjonali billi titqies id-diversità fost in-nisa u l-irġiel meta jitfasslu, jiġu implimentati u evalwati l-politiki, il-programmi u l-proġetti sabiex tissaħħaħ l-ugwaljanza bejn il-ġeneri; billi s'issa l-politiki tal-UE ma implimentawx politiki integrati reali jew inkludew approċċ intersezzjonali;

| F. | billi l-Artikolu 3(3) TUE jimpenja lill-Unjoni biex tiġġieled “l-esklużjoni soċjali u d-diskriminazzjoni” u tippromwovi “l-ġustizzja u l-protezzjoni soċjali [u] l-ugwaljanza bejn in-nisa u l-irġiel” f'konformità mal-kunċett tal-ekonomija soċjali tas-suq; billi l-pjan ta' azzjoni tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali għandu l-għan speċifiku li jnaqqas l-għadd ta' persuni f'riskju ta' faqar b'mill-inqas 15-il miljun sal-2030, inklużi ħames miljun tifel u tifla; billi l-aġendi soċjali, ekoloġiċi u tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri huma marbuta ma' xulxin u jikkondividu l-għanijiet li jiżguraw tkabbir sostenibbli u distribuzzjoni ġusta tar-riżorsi; billi d-diskussjonijiet dwar ir-rieżami tal-mudell attwali tal-UE ta' governanza soċjoekonomika għandhom iqisu l-impenn tal-UE biex jitnaqqsu l-inugwaljanzi u jiġi eliminat il-faqar, b'mod partikolari l-faqar fost in-nisa; |
| --- | --- |

F.

billi l-Artikolu 3(3) TUE jimpenja lill-Unjoni biex tiġġieled “l-esklużjoni soċjali u d-diskriminazzjoni” u tippromwovi “l-ġustizzja u l-protezzjoni soċjali [u] l-ugwaljanza bejn in-nisa u l-irġiel” f'konformità mal-kunċett tal-ekonomija soċjali tas-suq; billi l-pjan ta' azzjoni tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali għandu l-għan speċifiku li jnaqqas l-għadd ta' persuni f'riskju ta' faqar b'mill-inqas 15-il miljun sal-2030, inklużi ħames miljun tifel u tifla; billi l-aġendi soċjali, ekoloġiċi u tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri huma marbuta ma' xulxin u jikkondividu l-għanijiet li jiżguraw tkabbir sostenibbli u distribuzzjoni ġusta tar-riżorsi; billi d-diskussjonijiet dwar ir-rieżami tal-mudell attwali tal-UE ta' governanza soċjoekonomika għandhom iqisu l-impenn tal-UE biex jitnaqqsu l-inugwaljanzi u jiġi eliminat il-faqar, b'mod partikolari l-faqar fost in-nisa;

| G. | billi r-Rapporteur Speċjali tan-NU dwar il-faqar estrem u d-drittijiet tal-bniedem, Olivier De Schutter, irrimarka li l-Unjoni Ewropea għandha tiżviluppa strateġija kontra l-faqar madwar l-UE li tiżgura approċċ strutturali u wiesa' għall-qerda tal-faqar fost in-nisa; billi huwa meħtieġ kuntratt soċjali aktar ġust għall-Unjoni Ewropea ta' wara l-pandemija, inklużi politiki ekonomiċi mmirati lejn it-tnaqqis tal-inugwaljanzi ekonomiċi; |
| --- | --- |

G.

billi r-Rapporteur Speċjali tan-NU dwar il-faqar estrem u d-drittijiet tal-bniedem, Olivier De Schutter, irrimarka li l-Unjoni Ewropea għandha tiżviluppa strateġija kontra l-faqar madwar l-UE li tiżgura approċċ strutturali u wiesa' għall-qerda tal-faqar fost in-nisa; billi huwa meħtieġ kuntratt soċjali aktar ġust għall-Unjoni Ewropea ta' wara l-pandemija, inklużi politiki ekonomiċi mmirati lejn it-tnaqqis tal-inugwaljanzi ekonomiċi;

| H. | billi l-faqar tal-ġenituri spiss iwassal għall-faqar fost it-tfal; billi l-investiment f'politiki li jappoġġjaw lin-nisa jtejjeb ukoll il-kundizzjonijiet tal-għajxien tal-familji tagħhom, u b'mod partikolari dawk tat-tfal tagħhom; billi l-UE u l-Istati Membri jeħtiġilhom jirrispettaw, jipproteġu u jissodisfaw id-drittijiet tat-tfal f'konformità mat-TUE; billi d-drittijiet tat-tfal huma mhedda f'sitwazzjonijiet ta' faqar; billi l-qerda tal-faqar fost it-tfal hija inkluża fil-Prinċipju 11 tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali; |
| --- | --- |

H.

billi l-faqar tal-ġenituri spiss iwassal għall-faqar fost it-tfal; billi l-investiment f'politiki li jappoġġjaw lin-nisa jtejjeb ukoll il-kundizzjonijiet tal-għajxien tal-familji tagħhom, u b'mod partikolari dawk tat-tfal tagħhom; billi l-UE u l-Istati Membri jeħtiġilhom jirrispettaw, jipproteġu u jissodisfaw id-drittijiet tat-tfal f'konformità mat-TUE; billi d-drittijiet tat-tfal huma mhedda f'sitwazzjonijiet ta' faqar; billi l-qerda tal-faqar fost it-tfal hija inkluża fil-Prinċipju 11 tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali;

| I. | billi l-familji b'ġenitur wieħed jinsabu f'riskju akbar ta' faqar u ta' esklużjoni soċjali u għandhom probabbiltà akbar ta' trażmissjoni tal-faqar tul diversi ġenerazzjonijiet; billi 85 % tal-familji b'ġenitur wieħed huma mmexxija min-nisa; billi fl-2020, 42,1 % tal-popolazzjoni tal-UE li tgħix f'unitajiet domestiċi b'adult wieħed bi tfal dipendenti kienet f'riskju ta' faqar jew ta' esklużjoni soċjali; |
| --- | --- |

I.

billi l-familji b'ġenitur wieħed jinsabu f'riskju akbar ta' faqar u ta' esklużjoni soċjali u għandhom probabbiltà akbar ta' trażmissjoni tal-faqar tul diversi ġenerazzjonijiet; billi 85 % tal-familji b'ġenitur wieħed huma mmexxija min-nisa; billi fl-2020, 42,1 % tal-popolazzjoni tal-UE li tgħix f'unitajiet domestiċi b'adult wieħed bi tfal dipendenti kienet f'riskju ta' faqar jew ta' esklużjoni soċjali;

| J. | billi l-faqar fost in-nisa huwa r-riżultat ta' diskriminazzjoni tul il-ħajja; billi l-istereotipi marbuta mal-ġeneru għadhom jinfluwenzaw id-diviżjoni tax-xogħol fid-dar, fl-edukazzjoni, fuq il-post tax-xogħol u fis-soċjetà u l-aċċess għall-poter u għat-teħid tad-deċiżjonijiet; billi l-kura bla ħlas u x-xogħol domestiku, li jitwettqu l-aktar min-nisa, jimponu piż sproporzjonat fuq in-nisa; billi fuq livell globali, in-nisa jikkostitwixxu aktar minn 70 % tal-ħaddiema fis-settur tas-saħħa u tal-kura; billi dawn it-tipi ta' impjiegi ġew sottovalutati b'mod sistematiku minħabba li kienu, u għadhom, imwettqa b'xejn minn nisa fi ħdan l-unitajiet domestiċi; billi n-nisa għandhom paga aktar baxxa mill-irġiel; billi n-nisa għandhom aktar kuntratti part-time minħabba l-faqar fil-ħin; billi n-nisa qed ibatu minn faqar fost dawk li jaħdmu li jwassal għal riskji ogħla ta' faqar u ta' esklużjoni soċjali minħabba intensità baxxa ta' xogħol; |
| --- | --- |

J.

billi l-faqar fost in-nisa huwa r-riżultat ta' diskriminazzjoni tul il-ħajja; billi l-istereotipi marbuta mal-ġeneru għadhom jinfluwenzaw id-diviżjoni tax-xogħol fid-dar, fl-edukazzjoni, fuq il-post tax-xogħol u fis-soċjetà u l-aċċess għall-poter u għat-teħid tad-deċiżjonijiet; billi l-kura bla ħlas u x-xogħol domestiku, li jitwettqu l-aktar min-nisa, jimponu piż sproporzjonat fuq in-nisa; billi fuq livell globali, in-nisa jikkostitwixxu aktar minn 70 % tal-ħaddiema fis-settur tas-saħħa u tal-kura; billi dawn it-tipi ta' impjiegi ġew sottovalutati b'mod sistematiku minħabba li kienu, u għadhom, imwettqa b'xejn minn nisa fi ħdan l-unitajiet domestiċi; billi n-nisa għandhom paga aktar baxxa mill-irġiel; billi n-nisa għandhom aktar kuntratti part-time minħabba l-faqar fil-ħin; billi n-nisa qed ibatu minn faqar fost dawk li jaħdmu li jwassal għal riskji ogħla ta' faqar u ta' esklużjoni soċjali minħabba intensità baxxa ta' xogħol;

| K. | billi għandha tingħata kunsiderazzjoni xierqa lir-rakkomandazzonijiet tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali dwar l-ugwaljanza bejn il-ġeneri, l-opportunitajiet indaqs u l-appoġġ attiv għall-impjieg; |
| --- | --- |

K.

billi għandha tingħata kunsiderazzjoni xierqa lir-rakkomandazzonijiet tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali dwar l-ugwaljanza bejn il-ġeneri, l-opportunitajiet indaqs u l-appoġġ attiv għall-impjieg;

| L. | billi l-faqar fost in-nisa huwa multidimensjonali u għal din ir-raġuni jeħtieġ li niġġieldu kontra l-kawżi u l-konsegwenzi kollha tal-aspetti kollha tal-faqar fost in-nisa, inkluża d-deprivazzjoni materjali, iżda wkoll in-nuqqas ta' aċċess għal riżorsi u servizzi differenti, li jillimita l-kapaċità tagħhom li jgawdu bis-sħiħ iċ-ċittadinanza tagħhom; billi l-faqar fost in-nisa huwa influwenzat direttament min-nuqqas ta' valutazzjoni ġusta tax-xogħol li jitwettaq prinċipalment min-nisa, minn waqfiet fil-karriera minħabba liv tal-maternità jew minn responsabbiltajiet ta' kura, minn kondiviżjoni mhux ugwali ta' responsabbiltajiet ta' indukrar bla ħlas u minn xogħol domestiku u minn segregazzjoni fl-edukazzjoni u sussegwentement fis-suq tax-xogħol; billi l-faqar fost in-nisa jirriżulta fl-esklużjoni tagħhom minn ċerti aspetti soċjali u politiċi tal-ħajja; billi fl-istess ħin, in-nuqqas ta' aċċess adegwat għar-riżorsi u s-servizzi jżid ir-riskju tan-nisa li jaqgħu jew li jibqgħu fil-faqar, li juri l-interdipendenza reċiproka bejn il-faqar u l-esklużjoni soċjali u politika; |
| --- | --- |

L.

billi l-faqar fost in-nisa huwa multidimensjonali u għal din ir-raġuni jeħtieġ li niġġieldu kontra l-kawżi u l-konsegwenzi kollha tal-aspetti kollha tal-faqar fost in-nisa, inkluża d-deprivazzjoni materjali, iżda wkoll in-nuqqas ta' aċċess għal riżorsi u servizzi differenti, li jillimita l-kapaċità tagħhom li jgawdu bis-sħiħ iċ-ċittadinanza tagħhom; billi l-faqar fost in-nisa huwa influwenzat direttament min-nuqqas ta' valutazzjoni ġusta tax-xogħol li jitwettaq prinċipalment min-nisa, minn waqfiet fil-karriera minħabba liv tal-maternità jew minn responsabbiltajiet ta' kura, minn kondiviżjoni mhux ugwali ta' responsabbiltajiet ta' indukrar bla ħlas u minn xogħol domestiku u minn segregazzjoni fl-edukazzjoni u sussegwentement fis-suq tax-xogħol; billi l-faqar fost in-nisa jirriżulta fl-esklużjoni tagħhom minn ċerti aspetti soċjali u politiċi tal-ħajja; billi fl-istess ħin, in-nuqqas ta' aċċess adegwat għar-riżorsi u s-servizzi jżid ir-riskju tan-nisa li jaqgħu jew li jibqgħu fil-faqar, li juri l-interdipendenza reċiproka bejn il-faqar u l-esklużjoni soċjali u politika;

| M. | billi l-impatt tal-faqar fuq in-nisa u l-irġiel ivarja u billi għalhekk jeħtieġ li jiġu kkunsidrati wkoll indikaturi biex tinftiehem aħjar il-femminilizzazzjoni tal-faqar bħall-età, l-istennija tal-għomor, l-inugwaljanza fl-introjtu, id-differenza bejn il-ġeneri fil-pagi, it-tip ta' unitajiet domestiċi u t-trasferimenti soċjali; billi s-sinerġiji bejn diversi azzjonijiet imwettqa u miżuri politiċi li jappoġġjaw l-ugwaljanza bejn il-ġeneri fl-impjiegi, fl-edukazzjoni, fil-politiki tat-tassazzjoni u fl-akkomodazzjoni jistgħu jgħinu biex jiġu miġġielda l-kawżi profondi tal-faqar u tal-esklużjoni soċjali b'mod aktar effettiv; |
| --- | --- |

M.

billi l-impatt tal-faqar fuq in-nisa u l-irġiel ivarja u billi għalhekk jeħtieġ li jiġu kkunsidrati wkoll indikaturi biex tinftiehem aħjar il-femminilizzazzjoni tal-faqar bħall-età, l-istennija tal-għomor, l-inugwaljanza fl-introjtu, id-differenza bejn il-ġeneri fil-pagi, it-tip ta' unitajiet domestiċi u t-trasferimenti soċjali; billi s-sinerġiji bejn diversi azzjonijiet imwettqa u miżuri politiċi li jappoġġjaw l-ugwaljanza bejn il-ġeneri fl-impjiegi, fl-edukazzjoni, fil-politiki tat-tassazzjoni u fl-akkomodazzjoni jistgħu jgħinu biex jiġu miġġielda l-kawżi profondi tal-faqar u tal-esklużjoni soċjali b'mod aktar effettiv;

| N. | billi hemm riskju akbar ta' faqar u ta' esklużjoni soċjali fost xi gruppi ta' nisa bħalma huma l-ommijiet waħedhom, in-nisa li għandhom 'il fuq minn 65 sena, in-nisa b'diżabilità, in-nisa b'livelli baxxi ta' edukazzjoni u n-nisa li jkunu ġejjin minn kuntest ta' migrazzjoni; |
| --- | --- |

N.

billi hemm riskju akbar ta' faqar u ta' esklużjoni soċjali fost xi gruppi ta' nisa bħalma huma l-ommijiet waħedhom, in-nisa li għandhom 'il fuq minn 65 sena, in-nisa b'diżabilità, in-nisa b'livelli baxxi ta' edukazzjoni u n-nisa li jkunu ġejjin minn kuntest ta' migrazzjoni;

| O. | billi l-għadd tan-nisa f'età akbar huwa akbar minn dak tal-irġiel fil-popolazzjoni tal-EU-27; billi fl-2019, l-għadd ta' nisa anzjani ħafna (ta' 85 sena jew aktar) kien aktar mid-doppju tal-għadd ta' rġiel anzjani ħafna; billi l-iżviluppi fit-tixjiħ se jkollhom implikazzjonijiet profondi għall-gvernijiet, għan-negozji u għas-soċjetà ċivili, li jħallu impatt speċjalment fuq is-sistemi tas-saħħa u tal-kura soċjali, fuq is-swieq tax-xogħol, fuq il-finanzi pubbliċi u fuq l-intitolamenti għall-pensjoni; |
| --- | --- |

O.

billi l-għadd tan-nisa f'età akbar huwa akbar minn dak tal-irġiel fil-popolazzjoni tal-EU-27; billi fl-2019, l-għadd ta' nisa anzjani ħafna (ta' 85 sena jew aktar) kien aktar mid-doppju tal-għadd ta' rġiel anzjani ħafna; billi l-iżviluppi fit-tixjiħ se jkollhom implikazzjonijiet profondi għall-gvernijiet, għan-negozji u għas-soċjetà ċivili, li jħallu impatt speċjalment fuq is-sistemi tas-saħħa u tal-kura soċjali, fuq is-swieq tax-xogħol, fuq il-finanzi pubbliċi u fuq l-intitolamenti għall-pensjoni;

| P. | billi ċ-ċifri juru li, bħala medja, fl-UE 29,5 % tan-nisa b'diżabilità huma fir-riskju li jisfaw vittmi tal-faqar u l-esklużjoni soċjali, meta mqabbla ma' 27,5 % tal-kontropartijiet maskili tagħhom; |
| --- | --- |

P.

billi ċ-ċifri juru li, bħala medja, fl-UE 29,5 % tan-nisa b'diżabilità huma fir-riskju li jisfaw vittmi tal-faqar u l-esklużjoni soċjali, meta mqabbla ma' 27,5 % tal-kontropartijiet maskili tagħhom;

| Q. | billi n-nisa minn gruppi aktar vulnerabbli, bħan-nisa żgħażagħ, in-nisa b'diżabilità, in-nisa bi sfond ta' migrazzjoni, in-nisa Rom, in-nisa minn minoranzi reliġjużi jew etniċi, kif ukoll in-nisa LBTQI+, jiffaċċjaw forom addizzjonali u trażversali ta' diskriminazzjoni meta jaċċessaw l-edukazzjoni, il-kura tas-saħħa, l-impjiegi u s-servizzi soċjali, u għalhekk huma esposti għal riskju ogħla ta' faqar; |
| --- | --- |

Q.

billi n-nisa minn gruppi aktar vulnerabbli, bħan-nisa żgħażagħ, in-nisa b'diżabilità, in-nisa bi sfond ta' migrazzjoni, in-nisa Rom, in-nisa minn minoranzi reliġjużi jew etniċi, kif ukoll in-nisa LBTQI+, jiffaċċjaw forom addizzjonali u trażversali ta' diskriminazzjoni meta jaċċessaw l-edukazzjoni, il-kura tas-saħħa, l-impjiegi u s-servizzi soċjali, u għalhekk huma esposti għal riskju ogħla ta' faqar;

| R. | billi l-persuni Rom jiffaċċjaw diskriminazzjoni fl-aċċess għall-inizjattivi tal-impjiegi bħall-Garanzija għaż-Żgħażagħ; billi s-servizzi pubbliċi tal-impjiegi spiss ma jkollhomx il-kapaċità li jilħquhom jew japplikaw prattiki ta' diskriminazzjoni indiretta; |
| --- | --- |

R.

billi l-persuni Rom jiffaċċjaw diskriminazzjoni fl-aċċess għall-inizjattivi tal-impjiegi bħall-Garanzija għaż-Żgħażagħ; billi s-servizzi pubbliċi tal-impjiegi spiss ma jkollhomx il-kapaċità li jilħquhom jew japplikaw prattiki ta' diskriminazzjoni indiretta;

| S. | billi, fir-rigward tad-data dwar il-faqar, l-unità domestika statistika tiddefinixxi l-faqar fl-unitajiet domestiċi, u ma tqisx l-inugwaljanzi bejn il-ġeneri fid-distribuzzjoni interna tar-riżorsi, li jagħmilha diffiċli li tinkiseb data affidabbli diżaggregata skont il-ġeneru; |
| --- | --- |

S.

billi, fir-rigward tad-data dwar il-faqar, l-unità domestika statistika tiddefinixxi l-faqar fl-unitajiet domestiċi, u ma tqisx l-inugwaljanzi bejn il-ġeneri fid-distribuzzjoni interna tar-riżorsi, li jagħmilha diffiċli li tinkiseb data affidabbli diżaggregata skont il-ġeneru;

| T. | billi l-faqar fost in-nisa jżid ir-riskju tal-kondizzjoni ta' persuni mingħajr dar, nuqqas ta' aċċess għal akkomodazzjoni adegwata u faqar enerġetiku; billi huma meħtieġa miżuri ta' politika mfassla speċifikament għal ġenituri waħedhom; |
| --- | --- |

T.

billi l-faqar fost in-nisa jżid ir-riskju tal-kondizzjoni ta' persuni mingħajr dar, nuqqas ta' aċċess għal akkomodazzjoni adegwata u faqar enerġetiku; billi huma meħtieġa miżuri ta' politika mfassla speċifikament għal ġenituri waħedhom;

| U. | billi l-ugwaljanza bejn il-ġeneri fis-suq tax-xogħol hija strument importanti għall-eliminazzjoni tal-faqar fost in-nisa li minnha jibbenefikaw mhux biss in-nisa iżda l-ekonomija kollha kemm hi, u tħalli impatt pożittiv fuq il-PDG, il-livelli tal-impjiegi u l-produttività; billi t-titjib fl-ugwaljanza bejn il-ġeneri jwassal għal żieda fil-PDG tal-UE per capita ta' bejn 6,1 u 9,6 % u 10,5 miljun impjiegi addizzjonali, li jibbenefikaw minnhom kemm in-nisa kif ukoll l-irġiel sal-2050; |
| --- | --- |

U.

billi l-ugwaljanza bejn il-ġeneri fis-suq tax-xogħol hija strument importanti għall-eliminazzjoni tal-faqar fost in-nisa li minnha jibbenefikaw mhux biss in-nisa iżda l-ekonomija kollha kemm hi, u tħalli impatt pożittiv fuq il-PDG, il-livelli tal-impjiegi u l-produttività; billi t-titjib fl-ugwaljanza bejn il-ġeneri jwassal għal żieda fil-PDG tal-UE per capita ta' bejn 6,1 u 9,6 % u 10,5 miljun impjiegi addizzjonali, li jibbenefikaw minnhom kemm in-nisa kif ukoll l-irġiel sal-2050;

| V. | billi għalkemm il-ħidma f'setturi ddominati ħafna min-nisa hija essenzjali u ta' valur soċjoekonomiku għoli, hija sottovalutata u mħallsa anqas mix-xogħol f'setturi ddominati mill-irġiel; billi hemm ħtieġa urġenti li tiġi vvalutata mill-ġdid l-adegwatezza tal-pagi fis-setturi ddominati min-nisa fir-rigward tal-valur soċjali u ekonomiku tagħhom u li jsir progress fil-pagi minimi, l-introjtu minimu u t-trasparenza fil-pagi fir-regolamenti tal-UE; |
| --- | --- |

V.

billi għalkemm il-ħidma f'setturi ddominati ħafna min-nisa hija essenzjali u ta' valur soċjoekonomiku għoli, hija sottovalutata u mħallsa anqas mix-xogħol f'setturi ddominati mill-irġiel; billi hemm ħtieġa urġenti li tiġi vvalutata mill-ġdid l-adegwatezza tal-pagi fis-setturi ddominati min-nisa fir-rigward tal-valur soċjali u ekonomiku tagħhom u li jsir progress fil-pagi minimi, l-introjtu minimu u t-trasparenza fil-pagi fir-regolamenti tal-UE;

| W. | billi d-dritt għax-xogħol huwa prekundizzjoni essenzjali jekk in-nisa għandhom igawdu indipendenza ekonomika, sodisfazzjon professjonali u drittijiet ugwali effettivi; |
| --- | --- |

W.

billi d-dritt għax-xogħol huwa prekundizzjoni essenzjali jekk in-nisa għandhom igawdu indipendenza ekonomika, sodisfazzjon professjonali u drittijiet ugwali effettivi;

| X. | billi d-differenza medja bejn il-ġeneri fl-impjiegi hija ta' 11,5 %, filwaqt li n-nisa huma rrappreżentati b'mod sproporzjonat ħafna f'setturi ta' impjiegi prekarji u bi ħlas baxx; billi n-nisa huma aktar irrappreżentati f'forom flessibbli ta' xogħol, f'kuntratti atipiċi u flessibbli (xogħol part-time, xogħol temporanju, eċċ.); billi n-nisa jiffaċċjaw diskriminazzjoni fit-tqala u fil-maternità; billi fl-2019, id-differenza bejn il-ġeneri fil-pagi kienet ta' 14,1 % fil-livell tal-UE, għalkemm kien hemm differenzi sinifikanti bejn l-Istati Membri (20); billi mill-2010, id-differenza bejn il-ġeneri fil-qligħ żdiedet fi 17-il Stat Membru, filwaqt li d-differenza bejn il-ġeneri fl-introjtu kibret fi 19-il Stat Membru, u dan wassal għal żieda ġenerali fl-inugwaljanza bejn il-ġeneri fil-qligħ u l-introjtu fl-UE (21); billi madwar 10 % tal-popolazzjoni li taħdem fl-UE tinsab f'riskju ta' faqar, u huma prinċipalment in-nisa li jitħallsu paga minima jew anqas minn paga li tiggarantixxi l-għajxien, minħabba, fost affarijiet oħra, l-involviment akbar tan-nisa fl-ekonomija informali; billi l-ġlieda kontra x-xogħol mhux iddikjarat u l-iffissar ta' livelli adegwati u ġusti ta' pagi minimi li jipprevedu standard ta' għajxien deċenti jistgħu jgħinu biex jitnaqqsu l-inugwaljanza fil-pagi, id-differenza bejn il-ġeneri fil-pagi u l-faqar fost in-nisa; |
| --- | --- |

X.

billi d-differenza medja bejn il-ġeneri fl-impjiegi hija ta' 11,5 %, filwaqt li n-nisa huma rrappreżentati b'mod sproporzjonat ħafna f'setturi ta' impjiegi prekarji u bi ħlas baxx; billi n-nisa huma aktar irrappreżentati f'forom flessibbli ta' xogħol, f'kuntratti atipiċi u flessibbli (xogħol part-time, xogħol temporanju, eċċ.); billi n-nisa jiffaċċjaw diskriminazzjoni fit-tqala u fil-maternità; billi fl-2019, id-differenza bejn il-ġeneri fil-pagi kienet ta' 14,1 % fil-livell tal-UE, għalkemm kien hemm differenzi sinifikanti bejn l-Istati Membri (20); billi mill-2010, id-differenza bejn il-ġeneri fil-qligħ żdiedet fi 17-il Stat Membru, filwaqt li d-differenza bejn il-ġeneri fl-introjtu kibret fi 19-il Stat Membru, u dan wassal għal żieda ġenerali fl-inugwaljanza bejn il-ġeneri fil-qligħ u l-introjtu fl-UE (21); billi madwar 10 % tal-popolazzjoni li taħdem fl-UE tinsab f'riskju ta' faqar, u huma prinċipalment in-nisa li jitħallsu paga minima jew anqas minn paga li tiggarantixxi l-għajxien, minħabba, fost affarijiet oħra, l-involviment akbar tan-nisa fl-ekonomija informali; billi l-ġlieda kontra x-xogħol mhux iddikjarat u l-iffissar ta' livelli adegwati u ġusti ta' pagi minimi li jipprevedu standard ta' għajxien deċenti jistgħu jgħinu biex jitnaqqsu l-inugwaljanza fil-pagi, id-differenza bejn il-ġeneri fil-pagi u l-faqar fost in-nisa;

| Y. | billi l-Karta Soċjali Ewropea tirrikonoxxi d-dritt tal-ħaddiema kollha, u għalhekk ukoll tal-ħaddiema nisa, għal remunerazzjoni ġusta li hija suffiċjenti għal standard ta' għajxien deċenti għalihom infushom u għall-familji tagħhom, u d-dritt għal paga ugwali għal xogħol ta' valur ugwali; billi, barra minn hekk, din tistabbilixxi d-dritt għall-protezzjoni mill-faqar u l-esklużjoni soċjali, u qed tikkontribwixxi għat-tnaqqis tad-differenza eżistenti fil-pagi bejn l-irġiel u n-nisa; |
| --- | --- |

Y.

billi l-Karta Soċjali Ewropea tirrikonoxxi d-dritt tal-ħaddiema kollha, u għalhekk ukoll tal-ħaddiema nisa, għal remunerazzjoni ġusta li hija suffiċjenti għal standard ta' għajxien deċenti għalihom infushom u għall-familji tagħhom, u d-dritt għal paga ugwali għal xogħol ta' valur ugwali; billi, barra minn hekk, din tistabbilixxi d-dritt għall-protezzjoni mill-faqar u l-esklużjoni soċjali, u qed tikkontribwixxi għat-tnaqqis tad-differenza eżistenti fil-pagi bejn l-irġiel u n-nisa;

| Z. | billi r-rata ta' persuni trans f'impjieg bi ħlas hija biss ta' 51 %, meta mqabbla ma' 69,3 % tal-popolazzjoni ġenerali; billi l-qgħad huwa kwistjoni partikolari għan-nisa trans, li huma kważi tliet darbiet aktar probabbli li jkunu qiegħda mill-medja tal-popolazzjoni ġenerali (22); |
| --- | --- |

Z.

billi r-rata ta' persuni trans f'impjieg bi ħlas hija biss ta' 51 %, meta mqabbla ma' 69,3 % tal-popolazzjoni ġenerali; billi l-qgħad huwa kwistjoni partikolari għan-nisa trans, li huma kważi tliet darbiet aktar probabbli li jkunu qiegħda mill-medja tal-popolazzjoni ġenerali (22);

| AA. | billi 20,7 % tan-nisa b'diżabilità u 28,6 % tal-irġiel b'diżabilità biss għandhom impjieg full-time; billi f'xi Stati Membri, il-persuni b'diżabilità spiss jitilfu l-intitolamenti ta' diżabilità tagħhom meta jibdew jaħdmu, u dan iżid ir-riskju tagħhom ta' faqar fost dawk li jaħdmu; |
| --- | --- |

AA.

billi 20,7 % tan-nisa b'diżabilità u 28,6 % tal-irġiel b'diżabilità biss għandhom impjieg full-time; billi f'xi Stati Membri, il-persuni b'diżabilità spiss jitilfu l-intitolamenti ta' diżabilità tagħhom meta jibdew jaħdmu, u dan iżid ir-riskju tagħhom ta' faqar fost dawk li jaħdmu;

| AB. | billi fl-2019, id-diskrepanza fil-pensjonijiet bejn il-ġeneri kienet ta' medja 29,4 % (23) b'riżultat tal-iżbilanċi maħluqa minn inugwaljanzi persistenti tul il-ħajja; billi din id-diskrepanza fil-pensjonijiet tfisser li n-nisa huma aktar probabbli li jaqgħu taħt il-linja tal-faqar hekk kif jikbru, filwaqt li għandu jitqies ukoll il-fatt li l-istennija tal-għomor tan-nisa hija itwal mill-istennija tal-għomor tal-irġiel, u b'hekk jissaħħu l-konsegwenzi tal-faqar u tal-esklużjoni soċjali; billi inklużjoni akbar tax-xogħol tul il-ħajja ta' persuna se tgħin biex tiġi eliminata d-diskrepanza fil-pensjonijiet bejn il-ġeneri; |
| --- | --- |

AB.

billi fl-2019, id-diskrepanza fil-pensjonijiet bejn il-ġeneri kienet ta' medja 29,4 % (23) b'riżultat tal-iżbilanċi maħluqa minn inugwaljanzi persistenti tul il-ħajja; billi din id-diskrepanza fil-pensjonijiet tfisser li n-nisa huma aktar probabbli li jaqgħu taħt il-linja tal-faqar hekk kif jikbru, filwaqt li għandu jitqies ukoll il-fatt li l-istennija tal-għomor tan-nisa hija itwal mill-istennija tal-għomor tal-irġiel, u b'hekk jissaħħu l-konsegwenzi tal-faqar u tal-esklużjoni soċjali; billi inklużjoni akbar tax-xogħol tul il-ħajja ta' persuna se tgħin biex tiġi eliminata d-diskrepanza fil-pensjonijiet bejn il-ġeneri;

| AC. | billi r-rivoluzzjoni teknoloġika u diġitali li qed nesperjenzaw qed iżżid il-progress diġitali u opportunitajiet ġodda ta' negozju u billi din ir-rivoluzzjoni teknoloġika u diġitali qed tbiddel ix-xejriet ekonomiċi, is-sistemi soċjali u s-suq tax-xogħol; billi kull persuna fis-soċjetà tagħna, speċjalment in-nisa, jeħtiġilha jkollha l-opportunità li tipparteċipa f'din il-prosperità; |
| --- | --- |

AC.

billi r-rivoluzzjoni teknoloġika u diġitali li qed nesperjenzaw qed iżżid il-progress diġitali u opportunitajiet ġodda ta' negozju u billi din ir-rivoluzzjoni teknoloġika u diġitali qed tbiddel ix-xejriet ekonomiċi, is-sistemi soċjali u s-suq tax-xogħol; billi kull persuna fis-soċjetà tagħna, speċjalment in-nisa, jeħtiġilha jkollha l-opportunità li tipparteċipa f'din il-prosperità;

| AD. | billi jeħtieġ li jiġu promossi aktar il-politiki li għandhom l-għan li jżidu l-parteċipazzjoni tan-nisa fl-oqsma relatati max-xjenza, it-teknoloġija, l-inġinerija u l-matematika (STEM) u l-intelliġenza artifiċjali, u l-adozzjoni ta' approċċ f'diversi livelli biex tiġi indirizzata id-differenza bejn il-ġeneri fil-livelli kollha tal-edukazzjoni u l-impjiegi fis-settur diġitali; |
| --- | --- |

AD.

billi jeħtieġ li jiġu promossi aktar il-politiki li għandhom l-għan li jżidu l-parteċipazzjoni tan-nisa fl-oqsma relatati max-xjenza, it-teknoloġija, l-inġinerija u l-matematika (STEM) u l-intelliġenza artifiċjali, u l-adozzjoni ta' approċċ f'diversi livelli biex tiġi indirizzata id-differenza bejn il-ġeneri fil-livelli kollha tal-edukazzjoni u l-impjiegi fis-settur diġitali;

| AE. | billi l-bniet imorru aħjar mis-subien fl-iskola, imma spiss jiltaqgħu ma' diffikultajiet akbar jew ma jitħallewx isarrfu dan is-suċċess edukattiv f'kisba professjonali minħabba pressjonijiet familjari u pressjonijiet oħrajn; |
| --- | --- |

AE.

billi l-bniet imorru aħjar mis-subien fl-iskola, imma spiss jiltaqgħu ma' diffikultajiet akbar jew ma jitħallewx isarrfu dan is-suċċess edukattiv f'kisba professjonali minħabba pressjonijiet familjari u pressjonijiet oħrajn;

| AF. | billi n-nisa li jgħixu f'żoni rurali huma partikolarment affettwati mill-faqar; billi ħafna nisa li jgħixu f'żoni rurali lanqas biss huma rreġistrati fis-suq tax-xogħol jew bħala qiegħda; billi r-rata tal-qgħad fost in-nisa f'żoni rurali hija estremament għolja, u dawk li huma impjegati għandhom introjtu baxx ħafna; billi n-nisa fiż-żoni rurali għandhom aċċess limitat għall-edukazzjoni; |
| --- | --- |

AF.

billi n-nisa li jgħixu f'żoni rurali huma partikolarment affettwati mill-faqar; billi ħafna nisa li jgħixu f'żoni rurali lanqas biss huma rreġistrati fis-suq tax-xogħol jew bħala qiegħda; billi r-rata tal-qgħad fost in-nisa f'żoni rurali hija estremament għolja, u dawk li huma impjegati għandhom introjtu baxx ħafna; billi n-nisa fiż-żoni rurali għandhom aċċess limitat għall-edukazzjoni;

| AG. | billi approċċ komuni tal-UE għas-settur tal-kura, minbarra l-politiki tal-Istati Membri, joħloq valur miżjud sinifikanti; billi n-nisa jwettqu xogħol ta' kura bla ħlas aktar ta' spiss mill-irġiel, u l-kura tat-tfal jew tad-dipendenti hija għalhekk waħda mill-aktar raġunijiet komuni għan-nisa biex inaqqsu s-sigħat tax-xogħol tagħhom jew jirtiraw mis-suq tax-xogħol; billi n-nisa aktar regolarment jieqfu mill-karrieri tagħhom jew iwettqu impjieg għal żmien qasir, part-time, prekarju jew saħansitra informali li jista' jiġi adattat għal skeda li fiha jkunu jistgħu jwettqu xogħol ta' indukrar, li jaffettwa l-qligħ tagħhom u l-kontribuzzjonijiet tagħhom għall-fondi tal-pensjoni tagħhom u b'hekk għandu impatt fuq l-indipendenza ekonomika tagħhom fix-xjuħija; billi l-aċċess universali għal servizzi u faċilitajiet tal-kura tas-saħħa u soċjali ta' kwalità għolja bi prezzijiet għal but ta' kulħadd, bħall-kura bikrija tat-tfal u l-edukazzjoni jew il-kura għal dipendenti oħra, mhuwiex biss kruċjali biex jiġi evitat il-faqar dejjem akbar, speċjalment għan-nisa, iżda huwa kruċjali wkoll għal ekonomija li taqdi l-interess pubbliku; billi l-investiment f'dawn is-servizzi għalhekk għandu impatt pożittiv fuq l-indipendenza ekonomika tan-nisa u l-kapaċità tagħhom li jipparteċipaw fis-suq tax-xogħol; billi l-miżuri ta' protezzjoni soċjali huma assolutament kruċjali biex jiġi indirizzat il-faqar fost in-nisa, mhux biss ekonomikament iżda wkoll fil-multidimensjonalità tiegħu; |
| --- | --- |

AG.

billi approċċ komuni tal-UE għas-settur tal-kura, minbarra l-politiki tal-Istati Membri, joħloq valur miżjud sinifikanti; billi n-nisa jwettqu xogħol ta' kura bla ħlas aktar ta' spiss mill-irġiel, u l-kura tat-tfal jew tad-dipendenti hija għalhekk waħda mill-aktar raġunijiet komuni għan-nisa biex inaqqsu s-sigħat tax-xogħol tagħhom jew jirtiraw mis-suq tax-xogħol; billi n-nisa aktar regolarment jieqfu mill-karrieri tagħhom jew iwettqu impjieg għal żmien qasir, part-time, prekarju jew saħansitra informali li jista' jiġi adattat għal skeda li fiha jkunu jistgħu jwettqu xogħol ta' indukrar, li jaffettwa l-qligħ tagħhom u l-kontribuzzjonijiet tagħhom għall-fondi tal-pensjoni tagħhom u b'hekk għandu impatt fuq l-indipendenza ekonomika tagħhom fix-xjuħija; billi l-aċċess universali għal servizzi u faċilitajiet tal-kura tas-saħħa u soċjali ta' kwalità għolja bi prezzijiet għal but ta' kulħadd, bħall-kura bikrija tat-tfal u l-edukazzjoni jew il-kura għal dipendenti oħra, mhuwiex biss kruċjali biex jiġi evitat il-faqar dejjem akbar, speċjalment għan-nisa, iżda huwa kruċjali wkoll għal ekonomija li taqdi l-interess pubbliku; billi l-investiment f'dawn is-servizzi għalhekk għandu impatt pożittiv fuq l-indipendenza ekonomika tan-nisa u l-kapaċità tagħhom li jipparteċipaw fis-suq tax-xogħol; billi l-miżuri ta' protezzjoni soċjali huma assolutament kruċjali biex jiġi indirizzat il-faqar fost in-nisa, mhux biss ekonomikament iżda wkoll fil-multidimensjonalità tiegħu;

| AH. | billi l-faqar jaggrava l-impatti tal-vjolenza abbażi tal-ġeneru fuq in-nisa peress li ż-żieda fid-diffikultajiet ekonomiċi tagħmilha diffiċli għan-nisa f'relazzjonijiet abbużivi biex jitilqu s-sieħeb tagħhom; billi l-vjolenza abbażi tal-ġeneru hija problema strutturali li tista' tinstab fil-gruppi soċjoekonomiċi kollha u hija indipendenti mill-oriġini jew mit-twemmin; billi l-faqar ipoġġi lin-nisa f'riskju akbar ta' traffikar u sfruttament sesswali peress li jagħmel lilhom u lill-familji tagħhom ekonomikament dipendenti minn dawk li jabbużaw minnhom; billi l-vjolenza abbażi tal-ġeneru tikkontribwixxi wkoll għall-faqar u l-esklużjoni soċjali peress li l-vjolenza għandha konsegwenzi fuq is-saħħa u tista' twassal għat-telf ta' impjieg tal-persuna u għall-kondizzjoni ta' persuni mingħajr dar; |
| --- | --- |

AH.

billi l-faqar jaggrava l-impatti tal-vjolenza abbażi tal-ġeneru fuq in-nisa peress li ż-żieda fid-diffikultajiet ekonomiċi tagħmilha diffiċli għan-nisa f'relazzjonijiet abbużivi biex jitilqu s-sieħeb tagħhom; billi l-vjolenza abbażi tal-ġeneru hija problema strutturali li tista' tinstab fil-gruppi soċjoekonomiċi kollha u hija indipendenti mill-oriġini jew mit-twemmin; billi l-faqar ipoġġi lin-nisa f'riskju akbar ta' traffikar u sfruttament sesswali peress li jagħmel lilhom u lill-familji tagħhom ekonomikament dipendenti minn dawk li jabbużaw minnhom; billi l-vjolenza abbażi tal-ġeneru tikkontribwixxi wkoll għall-faqar u l-esklużjoni soċjali peress li l-vjolenza għandha konsegwenzi fuq is-saħħa u tista' twassal għat-telf ta' impjieg tal-persuna u għall-kondizzjoni ta' persuni mingħajr dar;

| AI. | billi l-fastidju fuq il-post tax-xogħol, inkluż il-fastidju sesswali u psikoloġiku, li n-nisa normalment jisfaw vittmi tiegħu, għandu effett ta' deterrent fuq in-nisa, inklużi żieda fl-assenteiżmu, tnaqqis fil-produttività u b'konsegwenza ta' dan telf ta' introjtu u jikkontribwixxi biex dawn joħorġu mis-suq tax-xogħol, li għandu impatt negattiv fuq il-karriera u l-indipendenza ekonomika ta' individwu; billi r-rapportar ta' fastidju fuq il-post tax-xogħol jista' jwassal għal tkeċċija jew iżolament tal-vittma; |
| --- | --- |

AI.

billi l-fastidju fuq il-post tax-xogħol, inkluż il-fastidju sesswali u psikoloġiku, li n-nisa normalment jisfaw vittmi tiegħu, għandu effett ta' deterrent fuq in-nisa, inklużi żieda fl-assenteiżmu, tnaqqis fil-produttività u b'konsegwenza ta' dan telf ta' introjtu u jikkontribwixxi biex dawn joħorġu mis-suq tax-xogħol, li għandu impatt negattiv fuq il-karriera u l-indipendenza ekonomika ta' individwu; billi r-rapportar ta' fastidju fuq il-post tax-xogħol jista' jwassal għal tkeċċija jew iżolament tal-vittma;

| AJ. | billi huwa stmat li bħalissa tifla minn kull għaxra ma għandhiex biżżejjed flus biex tixtri prodotti sanitarji; billi fir-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Jannar 2019 dwar l-ugwaljanza bejn is-sessi u l-politiki tat-tassazzjoni fl-UE, il-Parlament stieden lill-Istati Membri kollha jeliminaw l-hekk imsejħa taxxa fuq il-kura u t-tampons billi jużaw il-flessibbiltà introdotta fid-Direttiva tal-VAT u japplikaw eżenzjonijiet mit-taxxa jew rati ta' VAT ta' 0 % għal dawn il-prodotti bażiċi essenzjali; |
| --- | --- |

AJ.

billi huwa stmat li bħalissa tifla minn kull għaxra ma għandhiex biżżejjed flus biex tixtri prodotti sanitarji; billi fir-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Jannar 2019 dwar l-ugwaljanza bejn is-sessi u l-politiki tat-tassazzjoni fl-UE, il-Parlament stieden lill-Istati Membri kollha jeliminaw l-hekk imsejħa taxxa fuq il-kura u t-tampons billi jużaw il-flessibbiltà introdotta fid-Direttiva tal-VAT u japplikaw eżenzjonijiet mit-taxxa jew rati ta' VAT ta' 0 % għal dawn il-prodotti bażiċi essenzjali;

| AK. | billi l-gwerra tar-Russja kontra l-Ukrajna qed tirriżulta f'żieda ulterjuri fil-faqar, speċjalment fost in-nisa, kemm minħabba li ġġiegħel lin-nisa u lit-tfal Ukreni jaħarbu lejn il-pajjiżi ġirien, kif ukoll minħabba ż-żieda fil-prezzijiet tas-servizzi u l-prodotti bażiċi li l-Ewropej kollha qed jesperjenzaw, iżda li jaffettwaw b'mod partikolari lil dawk li diġà għandhom inqas riżorsi; |
| --- | --- |

AK.

billi l-gwerra tar-Russja kontra l-Ukrajna qed tirriżulta f'żieda ulterjuri fil-faqar, speċjalment fost in-nisa, kemm minħabba li ġġiegħel lin-nisa u lit-tfal Ukreni jaħarbu lejn il-pajjiżi ġirien, kif ukoll minħabba ż-żieda fil-prezzijiet tas-servizzi u l-prodotti bażiċi li l-Ewropej kollha qed jesperjenzaw, iżda li jaffettwaw b'mod partikolari lil dawk li diġà għandhom inqas riżorsi;

| 1. | Jirrimarka li skont l-Eurostat, bħalissa hemm 64,6 miljun mara u 57,6 miljun raġel li jgħixu fil-faqar fl-Istati Membri, u dan juri li l-impatt tal-faqar fuq in-nisa u l-irġiel huwa differenti; jistieden lill-Kummissjoni tiżviluppa strateġija Ewropea ambizzjuża kontra l-faqar għall-2030, b'miri konkreti għat-tnaqqis tal-faqar u b'enfasi fuq li jintemm il-faqar tan-nisa u li jitkisser iċ-ċiklu interġenerazzjonali tar-riskji ta' faqar; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jissottolinja li l-faqar fost in-nisa jeħtieġ li jiġi analizzat ukoll minn approċċ intersezzjonali, li jinvolvi analiżi sensittiva għall-ġeneru li tqis il-forom intersezzjonali ta' diskriminazzjoni abbażi ta' karatteristiċi bħall-isfond soċjoekonomiku, l-oriġini tal-migranti u etnika, l-età, l-orjentazzjoni sesswali, l-identità tal-ġeneru u l-espressjoni tal-ġeneru; jitlob li l-Indiċi tal-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri tal-EIGE jiġi inkorporat fit-tabella ta' valutazzjoni soċjali; jistieden lill-EIGE jipprovdi data diżaggregata b'mod intersezzjonali u skont il-ġeneru, u jistieden lill-Istati Membri jużaw din id-data sabiex jindirizzaw aħjar l-isfidi speċifiċi għall-pajjiż u jiżviluppaw pjanijiet nazzjonali ta' rkupru, kif ukoll biex itejbu s-sinerġiji fost il-pakketti, il-fondi u l-politiki differenti; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jissottolinja l-importanza ta' politiki li jqisu l-isfida demografika u jippromwovu opportunitajiet indaqs għal kulħadd, b'mod partikolari dawk li huma l-aktar milquta mill-kriżi, bħal gruppi vulnerabbli, familji fid-diversità kollha tagħhom, il-ġenerazzjoni żagħżugħa u l-anzjani, u li jiżguraw li l-opportunitajiet kummerċjali kollha offruti mir-rivoluzzjoni teknoloġika u diġitali attwali għandhom jagħmlu enfasi fuq in-nisa; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jistieden lill-Istati Membri jwettqu xogħol simili u regolari dwar il-ġbir u l-analiżi ta' data diżaggregata meta jfasslu jew jevalwaw il-politiki u l-prattiki tagħhom sabiex jiġbru informazzjoni u ċifri dwar is-sitwazzjoni tan-nisa f'kundizzjonijiet prekarji speċifiċi, bħan-nisa li jbatu minn prekarjetà enerġetika, id-distakk diġitali, il-mard okkupazzjonali, in-nuqqas ta' nutrizzjoni u l-malnutrizzjoni; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Iħeġġeġ lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jindirizzaw b'mod effettiv l-inugwaljanzi li jiffaċċjaw in-nisa, filwaqt li jindirizzaw il-komponenti ewlenin tagħhom, u għalhekk l-ostakli fis-suq tax-xogħol, kif ukoll l-aċċess għal servizzi ta' kwalità bi prezz għal but ta' kulħadd bħall-indukrar tat-tfal u s-servizzi ta' kura fit-tul u l-promozzjoni tal-aċċess għal skemi ta' pensjoni pubblika għal persuni li jaħdmu għal rashom, persuni inattivi, persuni qiegħda (jew għal żmien qasir jew twil), jew dawk f'impjieg “atipiku”; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Jinnota li l-faqar għadu jitkejjel abbażi tal-introjtu akkumulat tal-unità domestika, liema prattika tassumi li l-membri kollha tal-unità domestika jaqilgħu l-istess u jqassmu r-riżorsi b'mod indaqs; jitlob drittijiet individwalizzati u kalkoli bbażati fuq l-introjti individwali sabiex jiġi miġġieled il-kobor veru tal-faqar fost in-nisa; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Jitlob li jkun hemm multidimensjonalità fil-kejl tal-faqar, inkluż il-faqar fil-ħin; jistieden lill-Eurostat jikkoordina mal-Istati Membri t-tfassil sensittiv għall-ġeneru tal-Istħarriġ Ewropew dwar l-Użu tal-Ħin u kemm dan għandu jitwettaq b'mod regolari; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jilqa' t-tħabbira tal-Kummissjoni ta' “strateġija Ewropea għall-kura”, iżda jitlob li din tmur lil hinn mill-miżuri fis-settur tal-kura u tiżgura tranżizzjoni lejn ekonomija tal-indukrar li tadotta approċċ olistiku, sensittiv għall-ġeneru u tul il-ħajja għall-kura, inklużi miżuri li jippromwovu s-sostenibbiltà ekoloġika, kundizzjonijiet tax-xogħol ġusti u pagi adegwati sabiex tinżamm l-attraenza tax-xogħol fis-settur tal-kura, tintemm id-diskriminazzjoni, jiġu miġġielda l-faqar, il-vjolenza u l-abbuż, jiġu stabbiliti standards minimi u linji gwida ta' kwalità adegwati għall-kura tul il-ħajja ta' persuna u jiġi pprovdut appoġġ lil persuni li jindukraw b'mod formali u informali, persuni li jindukraw bla ħlas u lin-nies li dawn jieħdu ħsieb; jistieden lill-Istati Membri joħolqu inċentivi għall-impjegaturi biex jippromwovu bilanċ aħjar bejn ix-xogħol u l-ħajja privata; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Jinnota li l-Istati Membri kollha żiedu d-diversi offerti ta' kura matul il-pandemija u introduċew dispożizzjonijiet speċjali għal unitajiet domestiċi b'ġenitur wieħed; iħeġġeġ lill-Istati Membri jestendu tali dispożizzjonijiet matul il-perjodu ta' rkupru; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Huwa konvint li l-prinċipju “ix-xogħol huwa l-aħjar kura kontra l-faqar” illum il-ġurnata m'għadux japplika fir-rigward ta' setturi b'pagi baxxi, kundizzjonijiet tax-xogħol atipiċi u prekarji u t-tnaqqis fis-sistemi tas-sigurtà soċjali, u li huma meħtieġa ftehimiet kollettivi effettivi u sistemi ta' pagi minimi biex tinkiseb soċjetà mingħajr faqar; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiggarantixxu protezzjoni finanzjarja suffiċjenti, mhux biss għall-persuni b'impjieg tul il-ħajja, iżda wkoll għal dawk li jipprovdu xogħol ta' kura bla ħlas għal dipendenti u servizzi ta' kura edukattiva u fl-unitajiet domestiċi, dawk li huma f'impjieg prekarju u dawk li jesperjenzaw perjodi twal ta' qgħad; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jippromwovu politiki li jkollhom l-għan li jeliminaw ix-xogħol prekarju u x-xogħol part-time involontarju sabiex tittejjeb is-sitwazzjoni għan-nisa fis-suq tax-xogħol; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Jisħaq fuq ir-rwol ċentrali tan-nisa li jaħdmu fis-setturi soċjali, tal-indukrar, tat-tindif, tal-edukazzjoni, tas-saħħa u tal-bejgħ bl-imnut li żommu lis-soċjetajiet tagħna jiffunzjonaw, kif muri mill-kriżi tal-COVID-19; jitlob li x-xogħol tipikament iddominat min-nisa jiġi vvalutat u evalwat mill-ġdid u li jiġu żviluppati u applikati għodod ta' evalwazzjoni tax-xogħol newtrali għall-ġeneru transsettorjali sabiex jiġi vvalutat u jiġi rremunerat aħjar ix-xogħol iddominat min-nisa u jiġi żgurat ħlas ugwali għal xogħol ugwali u xogħol ta' valur ugwali, filwaqt li fl-istess ħin tissaħħaħ l-intraprenditorija tan-nisa f'intrapriżi żgħar u ta' daqs medju; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Jinnota li l-maġġoranza l-kbira tal-ħaddiema bl-imnut u tal-ħaddiema li jwettqu xogħol ta' tindif huma nisa u spiss jitħallsu biss il-paga minima, u li l-pandemija tal-COVID-19 poġġiethom f'riskju saħansitra akbar ta' faqar; jisħaq fuq il-ħtieġa urġenti li jittejbu l-pagi u li jiġi miġġieled l-impjieg prekarju; iħeġġeġ lill-Istati Membri jgħollu l-istatus tal-professjonisti tas-saħħa permezz ta' pagi u kundizzjonijiet tax-xogħol diċenti u, b'mod partikolari, billi jiġu konklużi kuntratti tal-impjieg xierqa; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Jenfasizza li sabiex tiġi indirizzata l-multidimensjonalità tal-faqar fost in-nisa, jeħtieġ li tingħeleb is-segregazzjoni tar-responsabbiltajiet tax-xogħol domestiku u tal-kura bla ħlas prinċipalment imwettqa min-nisa u li tissaħħaħ il-ġlieda kontra l-istereotipi sabiex jissaħħu l-miżuri ta' bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata tas-servizz tal-kura u l-arranġamenti tax-xogħol favur il-familja, bħas-sigħat tax-xogħol adattabbli u l-possibbiltà ta' telexogħol biex jiġi promoss il-mudell ta' “qligħ indaqs/indukrar indaqs” (il-politika dwar l-użu tal-ħin) (24), sabiex in-nisa u l-irġiel ikunu jistgħu jirrikonċiljaw aħjar il-ħajja professjonali tagħhom mal-ħajja privata tagħhom; iħeġġeġ lill-Istati Membri jittrasponu u jimplimentaw bis-sħiħ id-Direttiva dwar il-Bilanċ bejn ix-Xogħol u l-Ħajja Privata sabiex tiġi żgurata diviżjoni ġusta tax-xogħol u tal-ħajja tal-familja, u jistieden lill-Istati Membri jmorru lil hinn mill-istandards minimi tad-Direttiva; jisħaq fuq il-fatt li l-faqar fost dawk li jaħdmu jeħtieġ li jiġi indirizzat fil-kawżi ewlenin tiegħu, pereżempju billi jiġu promossi l-edukazzjoni u t-taħriġ, jiġu stabbiliti pagi minimi u tiġi żgurata l-protezzjoni soċjali; jistieden lill-Kummissjoni tħeġġeġ lill-Istati Membri jinvestu f'edukazzjoni u f'taħriġ kwalitattivi u tappoġġjahom biex jagħmlu dan, jaqsmu prattiki tajbin u jagħtu attenzjoni speċifika lit-tagħlim tul il-ħajja; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Jisħaq fuq il-fatt li n-nisa huma kkonċentrati b'mod sproporzjonat, u ħafna drabi involontarjament, f'xogħol prekarju, inklużi livelli għolja ta' xogħol part-time u kuntratti b'paga baxxa, b'terminu fiss u ta' sigħat żero; iħeġġeġ lill-Istati Membri jimplimentaw ir-rakkomandazzjonijiet tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol maħsuba biex inaqqsu l-iskala ta' xogħol prekarju, bħal restrizzjoni taċ-ċirkostanzi li fihom jistgħu jintużaw kuntratti prekarji u li jillimitaw it-tul ta' żmien li l-ħaddiema jistgħu jkunu impjegati fuq tali kuntratti; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Jistieden lill-Istati Membri jimplimentaw politiki attivi u effettivi biex jipprevjenu u jiġġieldu l-fastidju fuq il-post tax-xogħol, inkluż il-fastidju sesswali u psikoloġiku; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiżguraw mekkaniżmi ta' finanzjament xierqa u adegwati għal programmi u azzjonijiet biex jiġi miġġieled il-fastidju fuq il-post tax-xogħol, inklużi mekkaniżmi li jappoġġjaw lin-nisa biex jirrapportaw każijiet ta' fastidju; jistieden lill-Istati Membri u lill-UE jirratifikaw il-Konvenzjoni Nru 190 dwar l-eliminazzjoni tal-vjolenza u l-fastidju fid-dinja tax-xogħol tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Jisħaq fuq l-importanza li tiżdied is-sensibilizzazzjoni dwar il-konsegwenzi tal-għażliet tan-nisa fis-suq tax-xogħol u l-importanza tal-indipendenza ekonomika tagħhom biex jiġu protetti mill-faqar u mill-esklużjoni soċjali; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Jesprimi t-tħassib tiegħu li n-nisa bit-tfal jiġu ddiskriminati fuq il-post tax-xogħol minħabba li huma ommijiet u mhux minħabba li r-rendiment fl-impjiegi tagħhom huwa inferjuri għal dak ta' sħabhom; iħeġġeġ lill-Istati Membri jippromwovu b'mod attiv immaġni pożittiva tal-ommijiet bħala impjegati; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Jissottolinja r-rwol kruċjali ta' servizzi pubbliċi ta' kwalità għolja fil-ġlieda kontra l-faqar tan-nisa, b'mod partikolari ta' servizzi għall-edukazzjoni u l-kura bikrija tat-tfal, jew ta' kura għal persuni dipendenti oħra, bħall-anzjani; jistieden lill-Istati Membri jistabbilixxu mekkaniżmi xierqa biex jirrikonoxxu din il-kisba tal-ħajja; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Jisħaq fuq il-fatt li t-tibdil fil-klima għandu wkoll impatt kbir fuq il-faqar fost in-nisa peress li n-nisa huma aktar dipendenti mir-riżorsi naturali u, peress li jikkostitwixxu l-maġġoranza tal-persuni foqra fl-UE, għandhom inqas riżorsi biex jipproteġu lilhom infushom kontra l-effetti negattivi tat-tibdil fil-klima; jesprimi dispjaċir għall-fatt li l-perspettiva tal-ġeneru ma ġietx introdotta b'mod konsistenti fil-politiki tal-UE dwar il-klima; jistieden lill-Kummissjoni tintegra l-ugwaljanza bejn il-ġeneri fil-politiki u fil-leġiżlazzjoni tal-UE dwar it-tibdil fil-klima; huwa tal-opinjoni li l-pakkett Lesti għall-mira ta' 55 % u l-fond soċjali għall-klima għandhom ikunu mfassla u implimentati b'dimensjoni ċara tal-ġeneru u jkunu ta' benefiċċju għan-nisa bl-istess mod bħall-irġiel; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Jitlob lill-UE u lill-Istati Membri jipproteġu lin-nisa li jgħixu fil-faqar enerġetiku billi jipprovdu rispons f'waqtu u kkoordinat biex jiġi indirizzat l-impatt fit-tul tal-kriżi tal-enerġija; jenfasizza li jrid jiġi ggarantit aċċess għal utilitajiet bi prezz raġonevoli għal unitajiet domestiċi b'introjtu baxx, u b'mod partikolari għal nisa akbar fl-età u għal ommijiet waħedhom; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jintegraw l-ugwaljanza bejn il-ġeneri fil-politiki, fil-programmi u fl-azzjonijiet kollha u jistabbilixxu politiki aħjar dwar il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata u miżuri adegwati biex jiggarantixxu l-parteċipazzjoni tan-nisa fis-suq tax-xogħol, bħal liv tal-maternità aħjar, perjodi ferm itwal ta' liv tal-paternità, liv tal-ġenituri mħallas u mhux trasferibbli, ħinijiet tax-xogħol flessibbli, faċilitajiet għall-indukrar tat-tfal fuq il-post, servizzi ta' kura u politiki ta' xogħol mill-bogħod; jisħaq fuq l-importanza tal-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri u li r-rispons tal-politika ekonomika għall-pandemija tal-COVID-19 jitfassal apposta għall-ħtiġijiet speċifiċi tan-nisa u l-istruttura tal-attivitajiet ekonomiċi tagħhom; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jintegraw l-ugwaljanza bejn il-ġeneri fil-leġiżlazzjoni, fil-politiki, fil-programmi u fl-azzjonijiet kollha relatati mat-trasport u jinkludu perspettiva tal-ġeneru fit-tfassil tal-mobbiltà, tal-akkomodazzjoni għal but ta' kulħadd u tal-ippjanar urban; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Jenfasizza li l-kondizzjoni ta' persuni mingħajr dar fost in-nisa ma għandhiex tiġi sottovalutata u meqjusa ħażin bħala problema soċjali minuri fl-UE; jirrimarka n-nuqqas ta' data diżaggregata komprensiva dwar in-natura u l-firxa tal-kondizzjoni ta' persuni mingħajr dar fost in-nisa, li jagħmel din il-problema inqas viżibbli; iħeġġeġ lill-UE u lill-Istati Membri tagħha jintegraw perspettiva tal-ġeneru fil-politiki u l-prattiki li jindirizzaw il-kondizzjoni ta' persuni mingħajr dar u n-nuqqas ta' aċċess għal akkomodazzjoni u enerġija għal but ta' kulħadd u adegwati, u jiżviluppaw strateġiji speċifiċi bil-għan li jiġu miġġielda dawn il-problemi sal-2030, filwaqt li jiġi żgurat li s-servizzi jaħdmu b'mod xieraq u effikaċi biex jissodisfaw il-ħtiġijiet tan-nisa mingħajr dar; jisħaq fuq l-importanza li tiġi rikonoxxuta l-vjolenza abbażi tal-ġeneru bħala waħda mill-kawżi ewlenin li jaggravaw ir-riskju tal-kondizzjoni ta' persuni mingħajr dar fost in-nisa, u jisħaq fuq il-ħtieġa li jiġi eżaminat kif il-ħtiġijiet tan-nisa jikkoinċidu ma' ostakoli soċjoekonomiċi u strutturali usa'; jistieden lill-atturi kollha jintegraw perspettiva tal-ġeneru fil-Pjattaforma Ewropea għall-Ġlieda kontra l-Kondizzjoni ta' Persuni Mingħajr Dar; huwa konvint li l-prinċipju l-“akkomodazzjoni l-ewwel” jista' jkollu rwol importanti fil-ġlieda kontra l-kondizzjoni ta' persuni mingħajr dar u jitlob li dawn il-proġetti jiġu implimentati fl-Istati Membri kollha; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Jinnota li s-sitwazzjoni soċjali u ekonomika li qed tmur għall-agħar ikkawżata mill-pandemija tal-COVID-19 żiedet il-forom kollha ta' abbuż u vjolenza fil-konfront tan-nisa, kif ukoll il-prostituzzjoni, bi ksur tad-drittijiet tal-bniedem tagħhom; jissottolinja l-ħtieġa li jiżdiedu r-riżorsi pubbliċi, finanzjarji, u umani bil-għan li jingħata appoġġ lill-gruppi li jinsabu fir-riskju tal-faqar u jiġu indirizzati b'mod deċiżiv is-sitwazzjonijiet li jippreżentaw riskju għat-tfal u ż-żgħażagħ, għall-anzjani, għall-persuni b'diżabilità, u għall-persuni bla dar; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Jinnota li l-indipendenza ekonomika tan-nisa għandha rwol kruċjali fl-abbiltà tagħhom biex jaħarbu sitwazzjonijiet ta' vjolenza abbażi tal-ġeneru; jitlob, għalhekk, li jiġu pprovduti miżuri ta' appoġġ u protezzjoni biex in-nisa jiġu appoġġjati f'dawn is-sitwazzjonijiet, li tiġi adottata direttiva komprensiva dwar il-prevenzjoni u l-ġlieda kontra l-forom kollha ta' vjolenza abbażi tal-ġeneru, li l-vjolenza abbażi tal-ġeneru tiżdied fil-lista ta' reati tal-UE, li l-Konvenzjoni ta' Istanbul tiġi rratifikata mill-UE u li din tiġi rratifikata mill-Bulgarija, miċ-Ċekja, mill-Ungerija, mil-Latvja, mil-Litwanja u mis-Slovakkja; jisħaq li ħajja ħielsa mill-vjolenza hija fundamentali jekk in-nisa għandhom jipparteċipaw fis-suq tax-xogħol, jilħqu l-potenzjal sħiħ tagħhom u jkunu finanzjarjament indipendenti; jikkundanna d-diżinformazzjoni intenzjonata dwar l-għodod u l-inizjattivi għall-ġlieda kontra l-vjolenza abbażi tal-ġeneru fl-UE; jesprimi tħassib li din id-diżinformazzjoni qed tistabbilixxi ruħha fl-Ewropa u b'hekk tagħmilha aktar diffiċli li n-nisa jiġu protetti mill-vjolenza; |
| --- | --- |

27.

| 28. | Jistieden lill-Istati Membri jiġġieldu prattiki ta' ħsara bħall-mutilazzjoni ġenitali femminili, iż-żwieġ bikri u furzat u l-hekk imsejħa “vjolenza relatata mal-unur”, li b'mod speċifiku tikkawża ħsara lin-nisa u lill-bniet u tillimitahom; |
| --- | --- |

28.

| 29. | Iqis il-prostituzzjoni bħala forma serja ta' vjolenza u sfruttament, li tolqot l-aktar lin-nisa u lit-tfal; jistieden lill-Istati Membri jieħdu azzjoni speċifika biex jiġġieldu l-kawżi ekonomiċi, soċjali u kulturali tal-prostituzzjoni sabiex in-nisa f'sitwazzjoni ta' faqar u ta' esklużjoni soċjali ma jisfawx vittmi ta' tali sfruttament; jistieden lill-Istati Membri jieħdu azzjoni speċifika biex jgħinu lill-prostituti bir-riintegrazzjoni soċjali u professjonali tagħhom; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Jistieden lill-Kummissjoni tipproponi miżuri proattivi permezz tal-fondi soċjali Ewropej u l-fond agrikolu Ewropew għall-iżvilupp rurali biex tippromwovi l-impjieg tan-nisa, l-iffaċilitar tal-aċċess għas-servizzi soċjali u l-iżvilupp soċjoekonomiku fiż-żoni rurali; iħeġġeġ lill-Istati Membri, f'kooperazzjoni mal-awtoritajiet reġjonali u lokali, biex inaqqsu r-riskju tal-faqar fost in-nisa fiż-żoni rurali billi jsaħħu l-pożizzjoni tagħhom u jtejbu l-kwalità tal-ħajja tagħhom permezz tal-għoti ta' programmi edukattivi ta' kwalità u kundizzjonijiet ta' impjieg ta' kwalità, inkluż it-telexogħol u introjtu deċenti; jitlob li tittieħed azzjoni pożittiva li tħeġġeġ lill-bdiewa nisa b'mod partikolari biex jibqgħu fiż-żoni rurali, inkluża l-promozzjoni ta' ċentri komunitarji li jistgħu jipprovdu pariri tekniċi u assistenza biex l-azjendi agrikoli jibqgħu joperaw u jgħinuhom jissopravivu u jħeġġu liż-żgħażagħ jinvestu fl-agrikoltura u fil-bhejjem biex jiżguraw is-sopravivenza fit-tul tagħhom; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Jisħaq fuq ir-rwol kruċjali tal-fondi u l-programmi soċjali kollha tal-UE, b'mod partikolari l-Fond Soċjali Ewropew Plus u l-Fond Ewropew ta' Aġġustament għall-Globalizzazzjoni għall-Ħaddiema Ssensjati, il-Fond ta' Tranżizzjoni Ġusta, il-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza u l-Fond għall-Ażil, il-Migrazzjoni u l-Integrazzjoni; jenfasizza li permezz tal-FSE+, l-Istati Membri u l-Kummissjoni għandu jkollhom l-għan li jimmitigaw l-impatti soċjoekonomiċi tal-kriżi, b'mod partikolari fuq in-nisa, iżidu l-għadd ta' nisa fl-impjiegi kif ukoll jgħinuhom jirrikonċiljaw ix-xogħol u l-ħajja personali tagħhom, jiġġieldu l-faqar u d-dimensjoni tal-ġeneru tiegħu, il-femminilizzazzjoni tal-faqar u d-diskriminazzjoni abbażi tal-ġeneru fis-suq tax-xogħol u fl-edukazzjoni u t-taħriġ, jappoġġjaw l-aktar vulnerabbli u jiġġieldu l-faqar fost it-tfal; jistieden lill-Istati Membri jagħmlu użu sħiħ mill-fondi b'perspettiva tal-ġeneru; |
| --- | --- |

31.

| 32. | Jenfasizza li l-isforzi nazzjonali biex tiġi żgurata l-inklużjoni tar-Rom għandhom jiġu aċċellerati fl-Istati Membri kollha; jistieden lill-Kummissjoni tippromwovi l-inklużjoni u b'hekk tiżgura l-parteċipazzjoni tal-bniet u tan-nisa Rom fil-livelli kollha, inklużi dawk li jaħdmu fil-livell lokali, reġjonali u tal-UE; jirrimarka li dan l-objettiv għandu jqis l-ugwaljanza bejn l-irġiel u n-nisa u jagħmel enfasi fuq li l-prattiki tajba tal-Istati Membri jiġu elevati fil-livell tal-Unjoni; |
| --- | --- |

32.

| 33. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jissupplimentaw l-għajnuna finanzjarja tal-UE bi programmi ta' studju u proġetti li jagħtu lill-bniet u lin-nisa Rom b'talent l-opportunità li jużaw l-edukazzjoni kontinwa biex jeħilsu lilhom infushom mill-faqar interġenerazzjonali, jippromwovu l-integrazzjoni soċjali tagħhom u jiżviluppaw l-għarfien tagħhom, bil-ħsieb li titjieb is-sitwazzjoni tal-komunità tar-Rom; jistieden lill-Istati Membri jindikaw il-livell ta' appoġġ li jkunu jeħtieġu biex jimplimentaw il-miżuri rakkomandati għall-integrazzjoni tal-popolazzjoni Rom; |
| --- | --- |

33.

| 34. | Jissottolinja li żieda fil-faqar tan-nisa għandha impatt kbir fuq is-soċjetà usa'; jesprimi tħassib dwar l-impatt li dan se jkollu f'termini ta' faqar fost it-tfal; jilqa', f'dan ir-rigward, l-adozzjoni tar-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill (UE) 2021/1004 tal-14 ta' Ġunju 2021 li tistabbilixxi Garanzija Ewropea għat-Tfal; |
| --- | --- |

34.

| 35. | Jenfasizza l-kontribut ewlieni tan-nisa fl-oqsma tal-impjiegi, il-kultura, l-edukazzjoni, ix-xjenza u r-riċerka; jirrikonoxxi d-deterjorament profond fil-kundizzjonijiet tal-għajxien tan-nisa impjegati fl-arti u fil-kultura, u fin-negozji agrikoli u rurali mikro u żgħar li jirriżulta mis-sospensjoni tal-attivitajiet ekonomiċi u kulturali matul il-perjodu tal-pandemija; |
| --- | --- |

35.

| 36. | Jitlob approċċ sensittiv għall-ġeneru għat-tranżizzjoni diġitali; iħeġġeġ lill-Kummissjoni tuża l-programmi u l-finanzjament eżistenti u tagħmel disponibbli finanzjament addizzjonali fejn meħtieġ għall-ġlieda kontra l-faqar diġitali fost in-nisa sabiex in-nisa jingħataw il-ħiliet meħtieġa biex joperaw b'mod sikur fl-ambjent diġitali, u biex ittejjeb il-kompetenza diġitali tagħhom; |
| --- | --- |

36.

| 37. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jinvestigaw l-ostakoli għall-intraprenditorija tan-nisa u b'mod partikolari biex iwettqu analiżi komprensiva tal-aċċess tan-nisa għall-finanzi, filwaqt li jgħinu biex jintemm il-faqar fost in-nisa fl-Unjoni Ewropea billi jsaħħu l-pożizzjoni tan-nisa biex isiru intraprendituri u fundaturi ta' intrapriżi żgħar u ta' daqs medju li jikkontribwixxu għat-tranżizzjoni doppja; jinnota li l-intraprenditorija tan-nisa toħloq l-impjiegi, issaħħaħ is-suq uniku u tnaqqas il-qgħad; jinnota li tnaqqis fil-piż burokratiku għall-imprendituri jneħħi l-ostakoli biex jiġi żgurat li aktar nisa jkunu jistgħu jibdew negozji; jenfasizza l-importanza tal-għarfien dwar l-intraprenditorija u l-esperjenza prattika fl-iskejjel; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jippromwovu t-tisħiħ tal-pożizzjoni tan-nisa permezz tal-edukazzjoni, it-taħriġ vokazzjonali u t-tagħlim tul il-ħajja; jitlob, b'mod partikolari, li jkun hemm aktar promozzjoni tas-suġġetti STEM, il-litteriżmu diġitali, tal-intelliġenza artifiċjali u dak finanzjarju sabiex jiġu miġġielda l-istereotipi prevalenti u jiġi żgurat li aktar nisa jidħlu f'dawn is-setturi u jikkontribwixxu għall-iżvilupp tagħhom; |
| --- | --- |

37.

| 38. | Jistieden lill-Istati Membri jiżguraw li l-politika fiskali ġdida, inkluża t-tassazzjoni, li għandha dimensjoni tal-ġeneru ċara, tindirizza u telimina l-inugwaljanzi soċjoekonomiċi u tal-ġeneru fid-dimensjonijiet kollha tagħhom (25); jistieden lill-Istati Membri jevitaw id-diskriminazzjoni bejn il-ġeneri fil-politiki tat-taxxa tagħhom u jeliminaw il-VAT fuq il-prodotti sanitarji tan-nisa, li b'mod sproporzjonat tipperikola d-dinjità tan-nisa b'introjtu aktar baxx, u b'hekk jiżguraw li n-nisa kollha jkollhom aċċess għal dawn il-prodotti essenzjali; |
| --- | --- |

38.

| 39. | Jistieden lill-Istati Membri jqisu d-dimensjoni tal-ġeneru meta jwettqu riforma tas-sistemi tal-pensjonijiet u meta jadattaw l-età tal-irtirar, u jqisu d-differenzi bejn il-mudelli tax-xogħol tan-nisa u l-irġiel, inklużi l-prattiki kollha ta' impjieg bla ħlas, filwaqt li jqisu r-riskju ogħla ta' diskriminazzjoni kontra n-nisa fis-suq tax-xogħol, b'mod partikolari n-nisa akbar fl-età; iħeġġeġ lill-Istati Membri jieħdu miżuri speċifiċi biex jipprevjenu u jiġġieldu r-riskju tal-faqar għan-nisa anzjani u rtirati li jirriżulta mit-tixjiħ tal-popolazzjoni u l-proporzjon ta' nisa anzjani f'pożizzjonijiet żvantaġġati jew vulnerabbli; jistieden lill-Istati Membri jinkludu kumpens għal xogħol ta' kura bla ħlas fis-sistemi tal-pensjoni tagħhom, pereżempju permezz ta' krediti ta' kura jew miżuri oħra miżjuda mal-pensjoni tal-persuna li tindokra, irrispettivament minn jekk il-kura hijiex ipprovduta lil tfal taħt l-età, lil persuni anzjani jew lil persuni morda jew b'diżabilità, filwaqt li fl-istess ħin jinkoraġġixxu lill-irġiel biex isiru persuni li jindukraw; |
| --- | --- |

39.

| 40. | Jistieden lill-Kummissjoni żżomm lura milli tippromwovi kwalunkwe rakkomandazzjoni politika li twassal għal żieda fir-relazzjonijiet tax-xogħol prekarji, it-tneħħija tar-regolamentazzjoni tas-sigħat tax-xogħol, it-tnaqqis fis-salarji, attakk fuq in-negozjar kollettiv, jew il-privatizzazzjoni tas-servizzi pubbliċi u tas-sigurtà soċjali; |
| --- | --- |

40.

| 41. | Jilqa' n-negozjati li għaddejjin bħalissa għall-adozzjoni ta' Direttiva dwar pagi minimi adegwati fl-Unjoni Ewropea; jitlob lill-istituzzjonijiet tal-UE jadottaw qafas tal-UE li jiffavorixxi l-istabbiliment jew l-adattament ta' paga minima għal kull pajjiż abbażi, fost l-oħrajn, ta' pakkett nazzjonali ta' prodotti u servizzi bi prezzijiet reali, inkluż, fost l-oħrajn, akkomodazzjoni adegwata, ikel tajjeb għas-saħħa u bbilanċjat, ħwejjeġ, trasport sostenibbli u enerġija, is-saħħa u l-kura u r-riżorsi li jippermettu lin-nies jipparteċipaw b'mod sinifikanti fis-soċjetà, fil-kultura u fl-edukazzjoni, li jiżgura livell ta' għajxien deċenti li parzjalment jgħin biex jitnaqqas il-faqar fost dawk li jaħdmu, b'mod partikolari għan-nisa; jitlob li jkun hemm pagi minimi ġusti u adegwati fl-Istati Membri bħala salvagwardja meħtieġa biex tiġi żgurata distribuzzjoni aktar ġusta tal-pagi u biex tiġi ggarantita paga minima li tipproteġi lin-nisa u lill-irġiel fis-suq tax-xogħol; huwa tal-fehma li l-ħolqien ta' qafas ta' paga minima jrid jinkiseb u jiġi ppreservat permezz ta' regoli ċari, proċeduri trasparenti u prattiki effettivi, permezz ta' kriterji u indikaturi ta' gwida biex jiġu vvalutati l-adegwatezza u bil-kontribut tal-korpi konsultattivi, fost l-oħrajn, u l-involviment tas-sħab soċjali; |
| --- | --- |

41.

| 42. | Jistieden lill-Istati Membri jkunu ambizzjużi fl-implimentazzjoni tagħhom tal-Garanzija Ewropea għat-Tfal u d-Direttiva dwar it-Trasparenza fil-Pagi, kif ukoll id-Direttiva dwar il-Pagi Minimi futura u r-Rakkomandazzjoni dwar l-Introjtu Minimu; |
| --- | --- |

42.

| 43. | Jesprimi dispjaċir li b'mod ġenerali, l-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri għadha ma ġietx applikata fil-baġit kollu tal-UE, kif indikat mill-Qorti Ewropea tal-Awdituri, u jitlob li din is-sitwazzjoni titreġġa' lura b'urġenza; jissottolinja li l-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri għandha tiġi applikata fil-livelli kollha taċ-ċiklu ta' politika u trid tkun ibbażata fuq data affidabbli; jenfasizza l-importanza tal-implimentazzjoni ta' ibbaġitjar skont il-ġeneru, inkluż fil-programmi kollha fil-baġit tal-2022, sabiex tinkiseb l-ugwaljanza bejn il-ġeneri u jiġi eliminat il-faqar fost in-nisa; jistieden lill-Kummissjoni, f'dan il-kuntest, taċċellera l-introduzzjoni ta' metodoloġija effettiva, trasparenti u komprensiva u tikkoopera mill-qrib mal-Parlament fil-kejl tan-nefqa rilevanti għall-ġeneru, kif previst fil-Ftehim Interistituzzjonali (26) tat-13 ta’ April 2016 dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet, sabiex ikunu jistgħu juru riżultati tanġibbli għall-baġit tal-2022 u bil-għan li l-metodoloġija tiġi estiża għall-programmi qafas finanzjarji pluriennali kollha; |
| --- | --- |

43.

| 44. | Jirrimarka li l-kapaċità fiskali tal-UE tirrikjedi reviżjoni potenzjali tal-governanza ekonomika u soċjali attwali biex jitnaqqsu l-inugwaljanzi u l-faqar fost in-nisa u tinkiseb l-ugwaljanza bejn il-ġeneri; jitlob li l-governanza ekonomika u soċjali tkun konsistenti mal-ilħuq tal-objettivi tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri u għat-tmiem tal-faqar fost in-nisa; |
| --- | --- |

44.

| 45. | Jistieden lill-Kunsill jistabbilixxi konfigurazzjoni ddedikata dwar l-ugwaljanza bejn il-ġeneri sabiex iwettqu miżuri komuni u konkreti biex jindirizzaw l-isfidi fil-qasam tad-drittijiet tan-nisa u tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri u jiżguraw li l-kwistjonijiet tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri jiġu diskussi fl-ogħla livell politiku; |
| --- | --- |

45.

| 46. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri janalizzaw l-impatt inugwali bejn il-ġeneri tal-inflazzjoni u ż-żidiet fil-prezzijiet tal-enerġija kkawżati fil-kuntest tal-gwerra tar-Russja kontra l-Ukrajna u biex iqisu dan meta jimplimentaw miżuri biex itaffu l-impatt tagħha fuq l-ifqar persuni; |
| --- | --- |

46.

| 47. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill u lill-Kummissjoni. |
| --- | --- |

47.

---

(1)  ĠU L 223, 22.6.2021, p. 14.

(2)  ĠU L 204, 26.7.2006, p. 23.

(3)  ĠU L 188, 12.7.2019, p. 79.

(4)  ĠU C 233 E, 28.9.2006, p. 130.

(5)  ĠU C 199 E, 7.7.2012, p. 77.

(6)  ĠU C 51 E, 22.2.2013, p. 56.

(7)  ĠU C 76, 28.2.2018, p. 93.

(8)  ĠU C 298, 23.8.2018, p. 14.

(9)  ĠU C 331, 18.9.2018, p. 60.

(10)  ĠU C 346, 27.9.2018, p. 6.

(11)  ĠU C 363, 28.10.2020, p. 80.

(12)  ĠU C 411, 27.11.2020, p. 38.

(13)  ĠU C 331, 17.8.2021, p. 5.

(14)  ĠU C 456, 10.11.2021, p. 191.

(15)  ĠU C 99, 1.3.2022, p. 122.

(16)  ĠU C 465, 17.11.2021, p. 62.

(17)  ĠU C 58, 15.2.2018, p. 192.

(18)  Il-paġna web tal-Eurostat bit-titolu “Living conditions in Europe – poverty and social exclusion” (Il-kundizzjonijiet tal-għajxien fl-Ewropa – faqar u esklużjoni soċjali), aċċessata fit-30 ta' Mejju 2022. Disponibbli fuq: https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=Living_conditions_in_Europe_-_poverty_and_social_exclusion&oldid=544210

(19)  L-Istitut Ewropew għall-Ugwaljanza bejn is-Sessi, “Gender Equality Index 2020: Digitalisation and the future of work”, (L-Indiċi tal-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri 2020: id-Diġitalizzazzjoni u l-futur tax-xogħol). l-Uffiċċju tal-Pubblikazzjonijiet tal-Unjoni Ewropea, il-Lussemburgu, 2020.

(20)  Il-paġna web tal-Eurostat bit-titolu “Gender pay gap statistics” (Statistika dwar id-differenza bejn il-ġeneri fil-pagi), aċċessata fit-30 ta' Mejju 2022. Disponibbli fuq: https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=Gender_pay_gap_statistics

(21)  “Gender pay gap statistics” (Statistika dwar id-differenza bejn il-ġeneri fil-pagi).

(22)  https://op.europa.eu/en/publication-detail/-/publication/7341d588-ddd8-11ea-adf7-01aa75ed71a1/language-en

(23)  L-artiklu tal-Eurostat tat-3 ta' Frar 2021 bit-titolu “Closing the gender pension gap?” (Qed neliminaw id-diskrepanza fil-pensjonijiet bejn il-ġeneri?).

(24)  Il-Bażi tad-Data tal-Istatistika dwar il-Ġeneru tal-EIGE, aċċessata fit-30 ta' Mejju 2022. Disponibbli fuq: https://eige.europa.eu/gender-statistics/dgs/browse/ta/ta_timeuse

(25)  Rapport mid-Dipartiment tal-Politika għad-Drittijiet taċ-Ċittadini u l-Affarijiet Kostituzzjonali tal-Parlament ta' April 2017 bit-titolu “Gender equality and taxation in the European Union” (L-ugwaljanza bejn il-ġeneri u t-tassazzjoni fl-Unjoni Ewropea).

(26)  ĠU L 123, 12.5.2016, p. 1.

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/15 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/15

---

P9_TA(2022)0276

L-istrateġija Indo-Paċifika fil-qasam tal-kummerċ u tal-investiment

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar l-istrateġija Indo-Paċifika fil-qasam tal-kummerċ u tal-investiment (2021/2200(INI))

(2023/C 47/02)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni konġunta tas-16 ta' Settembru 2021 tal-Kummissjoni u tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà dwar l-Istrateġija tal-UE għall-kooperazzjoni fl-Indo-Paċifiku (JOIN(2021)0024), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni konġunta tas-16 ta' Settembru 2021 tal-Kummissjoni u tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà dwar l-Istrateġija tal-UE għall-kooperazzjoni fl-Indo-Paċifiku (JOIN(2021)0024),

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tas-16 ta' April 2021 dwar Strateġija tal-UE għall-kooperazzjoni fl-Indo-Paċifiku, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tas-16 ta' April 2021 dwar Strateġija tal-UE għall-kooperazzjoni fl-Indo-Paċifiku,

| — | wara li kkunsidra l-istrateġija Indo-Paċifika tan-Netherlands tat-13 ta' Novembru 2020 bit-titolu “L-Indo-Paċifiku: Linji gwida għat-tisħiħ tal-kooperazzjoni tan-Netherlands u tal-UE mas-sħab fl-Asja”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-istrateġija Indo-Paċifika tan-Netherlands tat-13 ta' Novembru 2020 bit-titolu “L-Indo-Paċifiku: Linji gwida għat-tisħiħ tal-kooperazzjoni tan-Netherlands u tal-UE mas-sħab fl-Asja”,

| — | wara li kkunsidra l-linji gwida ta' politika dwar ir-reġjun Indo-Paċifiku tal-Gvern Federali Ġermaniż ta' Settembru 2020, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-linji gwida ta' politika dwar ir-reġjun Indo-Paċifiku tal-Gvern Federali Ġermaniż ta' Settembru 2020,

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni konġunta tal-1 ta' Diċembru 2021 tal-Kummissjoni u tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà bit-titolu “The Global Gateway” (JOIN(2021)0030), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni konġunta tal-1 ta' Diċembru 2021 tal-Kummissjoni u tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà bit-titolu “The Global Gateway” (JOIN(2021)0030),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-18 ta' Frar 2021 intitolata “Rieżami tal-Politika Kummerċjali – Politika Kummerċjali Miftuħa, Sostenibbli u Assertiva” (COM(2021)0066), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-18 ta' Frar 2021 intitolata “Rieżami tal-Politika Kummerċjali – Politika Kummerċjali Miftuħa, Sostenibbli u Assertiva” (COM(2021)0066),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni konġunta tal-Kummissjoni u r-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà tat-12 ta' Marzu 2019 bit-titolu “UE-Ċina: Perspettiva strateġika” (JOIN(2019)0005), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni konġunta tal-Kummissjoni u r-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà tat-12 ta' Marzu 2019 bit-titolu “UE-Ċina: Perspettiva strateġika” (JOIN(2019)0005),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni konġunta tad-19 ta' Settembru 2018 tal-Kummissjoni u tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà bit-titolu “Konnessjoni bejn l-Ewropa u l-Asja – Elementi Fundamentali għal Strateġija tal-UE” (JOIN(2018)0031), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni konġunta tad-19 ta' Settembru 2018 tal-Kummissjoni u tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà bit-titolu “Konnessjoni bejn l-Ewropa u l-Asja – Elementi Fundamentali għal Strateġija tal-UE” (JOIN(2018)0031),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-9 ta' Marzu 2021 bit-titolu “Il-Kumpass Diġitali tal-2030: l-approċċ Ewropew għad-Deċennju Diġitali” (COM(2021)0118), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-9 ta' Marzu 2021 bit-titolu “Il-Kumpass Diġitali tal-2030: l-approċċ Ewropew għad-Deċennju Diġitali” (COM(2021)0118),

| — | wara li kkunsidra d-diskors dwar l-Istat tal-Unjoni mogħti mill-President tal-Kummissjoni Ursula von der Leyen tal-15 ta' Settembru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-diskors dwar l-Istat tal-Unjoni mogħti mill-President tal-Kummissjoni Ursula von der Leyen tal-15 ta' Settembru 2021,

| — | wara li kkunsidra l-istqarrija għall-istampa konġunta tat-3 ta' Diċembru 2021 mis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna u d-Dipartiment tal-Istat tal-Istati Uniti dwar il-konsultazzjonijiet ta' livell għoli dwar l-Indo-Paċifiku, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-istqarrija għall-istampa konġunta tat-3 ta' Diċembru 2021 mis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna u d-Dipartiment tal-Istat tal-Istati Uniti dwar il-konsultazzjonijiet ta' livell għoli dwar l-Indo-Paċifiku,

| — | wara li kkunsidra l-11-il laqgħa tas-Sħubija Parlamentari bejn l-Asja u l-Ewropa, ospitata mill-Kambodja fis-16 ta' Novembru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-11-il laqgħa tas-Sħubija Parlamentari bejn l-Asja u l-Ewropa, ospitata mill-Kambodja fis-16 ta' Novembru 2021,

| — | wara li kkunsidra l-politika tal-UE ta' Ċina Waħda kif deskritta fil-prospettiva strateġika bejn l-UE u ċ-Ċina tat-12 ta' Marzu 2019, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-politika tal-UE ta' Ċina Waħda kif deskritta fil-prospettiva strateġika bejn l-UE u ċ-Ċina tat-12 ta' Marzu 2019,

| — | wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Investiment Komprensiv konkluż fil-prinċipju mill-UE u ċ-Ċina fit-30 ta' Diċembru 2020, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Investiment Komprensiv konkluż fil-prinċipju mill-UE u ċ-Ċina fit-30 ta' Diċembru 2020,

| — | wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-21 ta' Ottubru 2021 lill-Viċi President tal-Kummissjoni/Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà dwar ir-relazzjonijiet politiċi u l-kooperazzjoni bejn l-UE u t-Tajwan (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-21 ta' Ottubru 2021 lill-Viċi President tal-Kummissjoni/Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà dwar ir-relazzjonijiet politiċi u l-kooperazzjoni bejn l-UE u t-Tajwan (1),

| — | wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tiegħu tad-29 ta' April 2021 lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Viċi President tal-Kummissjoni/Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà dwar ir-relazzjonijiet UE-Indja (2), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tiegħu tad-29 ta' April 2021 lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Viċi President tal-Kummissjoni/Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà dwar ir-relazzjonijiet UE-Indja (2),

| — | wara li kkunsidra d-dokument informali tas-servizzi tal-Kummissjoni tas-26 ta' Frar 2018 dwar ir-rispons u t-triq 'il quddiem dwar it-titjib tal-implimentazzjoni u l-infurzar tal-kapitoli dwar il-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli fil-ftehimiet ta' kummerċ ħieles tal-UE u l-pjan ta' azzjoni tagħha ta' 15-il punt dwar il-kapitoli tal-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument informali tas-servizzi tal-Kummissjoni tas-26 ta' Frar 2018 dwar ir-rispons u t-triq 'il quddiem dwar it-titjib tal-implimentazzjoni u l-infurzar tal-kapitoli dwar il-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli fil-ftehimiet ta' kummerċ ħieles tal-UE u l-pjan ta' azzjoni tagħha ta' 15-il punt dwar il-kapitoli tal-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli,

| — | wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Kummerċ Ħieles tas-16 ta' Settembru 2010 bejn l-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha, min-naħa waħda, u r-Repubblika tal-Korea, min-naħa l-oħra (3), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Kummerċ Ħieles tas-16 ta' Settembru 2010 bejn l-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha, min-naħa waħda, u r-Repubblika tal-Korea, min-naħa l-oħra (3),

| — | wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Kummerċ Ħieles (4) u l-Ftehim ta' Protezzjoni tal-Investiment tad-19 ta' Ottubru 2018 bejn l-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha, min-naħa waħda, u r-Repubblika tas-Singapore, min-naħa l-oħra, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Kummerċ Ħieles (4) u l-Ftehim ta' Protezzjoni tal-Investiment tad-19 ta' Ottubru 2018 bejn l-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha, min-naħa waħda, u r-Repubblika tas-Singapore, min-naħa l-oħra,

| — | wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Kummerċ Ħieles (5) u l-Ftehim dwar il-Protezzjoni tal-Investimenti tat-30 ta' Ġunju 2019 bejn l-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha, min-naħa waħda, u r-Repubblika Soċjalista tal-Vjetnam, min-naħa l-oħra, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Kummerċ Ħieles (5) u l-Ftehim dwar il-Protezzjoni tal-Investimenti tat-30 ta' Ġunju 2019 bejn l-Unjoni Ewropea u l-Istati Membri tagħha, min-naħa waħda, u r-Repubblika Soċjalista tal-Vjetnam, min-naħa l-oħra,

| — | wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Sħubija Ekonomika bejn l-Unjoni Ewropea u l-Ġappun (6), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Sħubija Ekonomika bejn l-Unjoni Ewropea u l-Ġappun (6),

| — | wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Sħubija bejn l-Unjoni Ewropea, min-naħa waħda, u l-membri tal-Organizzazzjoni tal-Istati Afrikani, tal-Karibew u tal-Paċifiku, min-naħa l-oħra, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Sħubija bejn l-Unjoni Ewropea, min-naħa waħda, u l-membri tal-Organizzazzjoni tal-Istati Afrikani, tal-Karibew u tal-Paċifiku, min-naħa l-oħra,

| — | wara li kkunsidra n-negozjati dwar Ftehimiet ta' Kummerċ Ħieles bejn l-UE u l-Awstralja, New Zealand u l-Indoneżja, li għaddejjin bħalissa, u n-negozjati dwar il-Ftehimiet ta' Kummerċ Ħieles bejn l-UE u l-Malażja, it-Tajlandja u l-Filippini, li bħalissa jinsabu sospiżi, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra n-negozjati dwar Ftehimiet ta' Kummerċ Ħieles bejn l-UE u l-Awstralja, New Zealand u l-Indoneżja, li għaddejjin bħalissa, u n-negozjati dwar il-Ftehimiet ta' Kummerċ Ħieles bejn l-UE u l-Malażja, it-Tajlandja u l-Filippini, li bħalissa jinsabu sospiżi,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-3 ta' Ottubru 2017 dwar ir-relazzjonijiet politiċi tal-UE mal-Assoċjazzjoni tan-Nazzjonijiet tax-Xlokk tal-Asja (ASEAN) (7), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-3 ta' Ottubru 2017 dwar ir-relazzjonijiet politiċi tal-UE mal-Assoċjazzjoni tan-Nazzjonijiet tax-Xlokk tal-Asja (ASEAN) (7),

| — | wara li kkunsidra d-deċiżjoni li ttieħdet fil-laqgħa ministerjali tal-ASEAN tal-21 ta' Jannar 2019 biex tiġi stabbilita Sħubija Strateġika bejn l-UE u l-ASEAN, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-deċiżjoni li ttieħdet fil-laqgħa ministerjali tal-ASEAN tal-21 ta' Jannar 2019 biex tiġi stabbilita Sħubija Strateġika bejn l-UE u l-ASEAN,

| — | wara li kkunsidra d-29 laqgħa tal-Kumitat Konġunt ta' Kooperazzjoni bejn l-UE u l-ASEAN li saret fil-11 ta' Frar 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-29 laqgħa tal-Kumitat Konġunt ta' Kooperazzjoni bejn l-UE u l-ASEAN li saret fil-11 ta' Frar 2022,

| — | wara li kkunsidra d-Djalogu Interreġjonali inawgurali tal-Parlament Ewropew u tal-Assemblea Interparlamentari tal-ASEAN (AIPA) li sar fit-22 ta' Ġunju 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Djalogu Interreġjonali inawgurali tal-Parlament Ewropew u tal-Assemblea Interparlamentari tal-ASEAN (AIPA) li sar fit-22 ta' Ġunju 2021,

| — | wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Pariġi dwar it-tibdil fil-klima tat-12 ta' Diċembru 2015 u l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-11 ta' Diċembru 2019 dwar il-Patt Ekoloġiku Ewropew (COM(2019)0640), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Pariġi dwar it-tibdil fil-klima tat-12 ta' Diċembru 2015 u l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-11 ta' Diċembru 2019 dwar il-Patt Ekoloġiku Ewropew (COM(2019)0640),

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kummissjoni tas-27 ta' Ottubru 2021 dwar l-Implimentazzjoni u l-Infurzar tal-Ftehimiet Kummerċjali tal-UE (COM(2021)0654), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kummissjoni tas-27 ta' Ottubru 2021 dwar l-Implimentazzjoni u l-Infurzar tal-Ftehimiet Kummerċjali tal-UE (COM(2021)0654),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-26 ta' Novembru 2020 dwar ir-Rieżami tal-Politika Kummerċjali tal-UE (8), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-26 ta' Novembru 2020 dwar ir-Rieżami tal-Politika Kummerċjali tal-UE (8),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-20 ta' Mejju 2021 dwar il-kontrosanzjonijiet Ċiniżi fuq entitajiet tal-UE, Membri tal-Parlament Ewropew u Deputati nazzjonali (9), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-20 ta' Mejju 2021 dwar il-kontrosanzjonijiet Ċiniżi fuq entitajiet tal-UE, Membri tal-Parlament Ewropew u Deputati nazzjonali (9),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Settembru 2021 dwar Strateġija UE-Ċina ġdida (10), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Settembru 2021 dwar Strateġija UE-Ċina ġdida (10),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-21 ta' Jannar 2021 dwar il-konnettività u r-relazzjonijiet bejn l-UE u l-Asja (11), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-21 ta' Jannar 2021 dwar il-konnettività u r-relazzjonijiet bejn l-UE u l-Asja (11),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-9 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “Strateġija tal-UE għall-Bijodiversità għall-2030: Inreġġgħu n-natura lura f'ħajjitna” (12), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-9 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “Strateġija tal-UE għall-Bijodiversità għall-2030: Inreġġgħu n-natura lura f'ħajjitna” (12),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-7 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Implimentazzjoni tal-politika kummerċjali komuni – rapport annwali 2018” (13), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-7 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Implimentazzjoni tal-politika kummerċjali komuni – rapport annwali 2018” (13),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-18 ta' Mejju 2017 dwar l-implimentazzjoni tal-Ftehim ta' Kummerċ Ħieles bejn l-Unjoni Ewropea u r-Repubblika tal-Korea (14), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-18 ta' Mejju 2017 dwar l-implimentazzjoni tal-Ftehim ta' Kummerċ Ħieles bejn l-Unjoni Ewropea u r-Repubblika tal-Korea (14),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat għas-Sajd, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat għas-Sajd,

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat għall-Kummerċ Internazzjonali (A9-0170/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat għall-Kummerċ Internazzjonali (A9-0170/2022),

| A. | billi r-reġjun Indo-Paċifiku sar realtà ġeopolitika u ġeoekonomika; billi l-piż ekonomiku, demografiku u politiku dejjem jikber tar-reġjun jagħmluh attur ewlieni fit-tiswir tal-ordni internazzjonali u fl-indirizzar tal-isfidi globali; billi ċ-ċentru ta' gravità tal-ekonomija globali nbidel mill-Atlantiku għall-Paċifiku; |
| --- | --- |

A.

billi r-reġjun Indo-Paċifiku sar realtà ġeopolitika u ġeoekonomika; billi l-piż ekonomiku, demografiku u politiku dejjem jikber tar-reġjun jagħmluh attur ewlieni fit-tiswir tal-ordni internazzjonali u fl-indirizzar tal-isfidi globali; billi ċ-ċentru ta' gravità tal-ekonomija globali nbidel mill-Atlantiku għall-Paċifiku;

| B. | billi l-Ewropa u l-Indo-Paċifiku flimkien jirrappreżentaw aktar minn 70 % tal-kummerċ globali f'oġġetti u servizzi u aktar minn 60 % tal-investiment dirett barrani (IDB) bil-kummerċ annwali tagħhom jilħaq EUR 1,5 triljun fl-2019; billi r-reġjun Indo-Paċifiku jipproduċi 60 % tal-prodott domestiku gross (PDG) globali u jikkontribwixxi għal żewġ terzi tat-tkabbir ekonomiku globali; billi l-UE hija l-akbar investitur fir-reġjun, li jinkludi erbgħa mill-aqwa 10 sħab kummerċjali globali tal-UE (iċ-Ċina, il-Ġappun, il-Korea t'Isfel u l-Indja) (15); |
| --- | --- |

B.

billi l-Ewropa u l-Indo-Paċifiku flimkien jirrappreżentaw aktar minn 70 % tal-kummerċ globali f'oġġetti u servizzi u aktar minn 60 % tal-investiment dirett barrani (IDB) bil-kummerċ annwali tagħhom jilħaq EUR 1,5 triljun fl-2019; billi r-reġjun Indo-Paċifiku jipproduċi 60 % tal-prodott domestiku gross (PDG) globali u jikkontribwixxi għal żewġ terzi tat-tkabbir ekonomiku globali; billi l-UE hija l-akbar investitur fir-reġjun, li jinkludi erbgħa mill-aqwa 10 sħab kummerċjali globali tal-UE (iċ-Ċina, il-Ġappun, il-Korea t'Isfel u l-Indja) (15);

| C. | billi l-UE bħalissa għandha erba' ftehimiet kummerċjali bilaterali fis-seħħ fir-reġjun (mal-Ġappun, Singapore, il-Korea t'Isfel u l-Vjetnam) u ħames sħubijiet strateġiċi (mal-ASEAN, iċ-Ċina, l-Indja, il-Ġappun u l-Korea t'Isfel) u żewġ sħubijiet fil-qasam tal-konnettività (mal-Ġappun u mal-Indja); |
| --- | --- |

C.

billi l-UE bħalissa għandha erba' ftehimiet kummerċjali bilaterali fis-seħħ fir-reġjun (mal-Ġappun, Singapore, il-Korea t'Isfel u l-Vjetnam) u ħames sħubijiet strateġiċi (mal-ASEAN, iċ-Ċina, l-Indja, il-Ġappun u l-Korea t'Isfel) u żewġ sħubijiet fil-qasam tal-konnettività (mal-Ġappun u mal-Indja);

| D. | billi l-Unjoni Ewropea u l-ASEAN fetħu kapitolu ġdid fir-relazzjonijiet fit-tul tagħhom billi daħlu fi Sħubija Strateġika f'Diċembru 2020; |
| --- | --- |

D.

billi l-Unjoni Ewropea u l-ASEAN fetħu kapitolu ġdid fir-relazzjonijiet fit-tul tagħhom billi daħlu fi Sħubija Strateġika f'Diċembru 2020;

| E. | billi r-relazzjonijiet interparlamentari msaħħa u d-diplomazija parlamentari bejn il-Parlament Ewropew u l-parlamenti tax-Xlokk tal-Asja – permezz tal-Assemblea Interparlamentari tal-ASEAN (AIPA) – għandhom jirriflettu l-aġenda futura ta' relazzjonijiet usa' u aktar profondi bejn l-UE u l-ASEAN; billi l-Parlament Ewropew u l-AIPA huma sħab naturali b'potenzjal sinifikanti li jikkontribwixxu għat-tisħiħ tar-relazzjonijiet bejn l-UE u l-ASEAN; |
| --- | --- |

E.

billi r-relazzjonijiet interparlamentari msaħħa u d-diplomazija parlamentari bejn il-Parlament Ewropew u l-parlamenti tax-Xlokk tal-Asja – permezz tal-Assemblea Interparlamentari tal-ASEAN (AIPA) – għandhom jirriflettu l-aġenda futura ta' relazzjonijiet usa' u aktar profondi bejn l-UE u l-ASEAN; billi l-Parlament Ewropew u l-AIPA huma sħab naturali b'potenzjal sinifikanti li jikkontribwixxu għat-tisħiħ tar-relazzjonijiet bejn l-UE u l-ASEAN;

| F. | billi r-relazzjonijiet bejn l-UE u l-ASEAN huma bbażati fuq il-valuri u l-prinċipji kondiviżi ta' ordni internazzjonali bbażat fuq ir-regoli, multilateraliżmu effettiv u sostenibbli, u kummerċ ħieles u ġust; billi l-entitajiet ibbażati fl-UE huma l-akbar fornituri ta' investiment dirett barrani għar-reġjun tal-ASEAN; billi l-UE hija t-tielet l-akbar sieħeb kummerċjali tal-ASEAN, u l-ASEAN kollha kemm hi tirrappreżenta t-tielet l-akbar sieħeb kummerċjali tal-UE barra mill-Ewropa; billi n-negozjati dwar Ftehim ta' Kummerċ Ħieles bejn l-UE u l-ASEAN ġew sospiżi bi ftehim reċiproku mill-2009; |
| --- | --- |

F.

billi r-relazzjonijiet bejn l-UE u l-ASEAN huma bbażati fuq il-valuri u l-prinċipji kondiviżi ta' ordni internazzjonali bbażat fuq ir-regoli, multilateraliżmu effettiv u sostenibbli, u kummerċ ħieles u ġust; billi l-entitajiet ibbażati fl-UE huma l-akbar fornituri ta' investiment dirett barrani għar-reġjun tal-ASEAN; billi l-UE hija t-tielet l-akbar sieħeb kummerċjali tal-ASEAN, u l-ASEAN kollha kemm hi tirrappreżenta t-tielet l-akbar sieħeb kummerċjali tal-UE barra mill-Ewropa; billi n-negozjati dwar Ftehim ta' Kummerċ Ħieles bejn l-UE u l-ASEAN ġew sospiżi bi ftehim reċiproku mill-2009;

| G. | billi l-isforzi tal-Korea fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-kapitolu dwar il-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli huma inqas minn ottimali; billi huwa meħtieġ titjib aktar konkret; |
| --- | --- |

G.

billi l-isforzi tal-Korea fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-kapitolu dwar il-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli huma inqas minn ottimali; billi huwa meħtieġ titjib aktar konkret;

| H. | billi diversi pajjiżi Indo-Paċifiċi jibbenefikaw minn preferenzi tariffarji tal-UE skont l-Iskema Ġeneralizzata ta' Preferenzi (SĠP), li tiffaċilita l-aċċess għas-swieq tal-UE, u billi l-pajjiżi l-anqas żviluppati fir-reġjun jibbenefikaw mill-arranġament ta' Kollox Minbarra Armi (KMA) mingħajr dazju u mingħajr kwoti; billi l-Pakistan, il-Filippini u s-Sri Lanka huma benefiċjarji tal-arranġament speċjali ta' inċentivi għall-iżvilupp sostenibbli u l-governanza tajba (SĠP+); billi dawn l-istrumenti kkontribwew għall-iżvilupp ekonomiku ta' dawn il-pajjiżi, ir-rispett tagħhom għad-drittijiet tal-bniedem u tax-xogħol, il-protezzjoni tal-ambjent u t-titjib fil-governanza tajba; |
| --- | --- |

H.

billi diversi pajjiżi Indo-Paċifiċi jibbenefikaw minn preferenzi tariffarji tal-UE skont l-Iskema Ġeneralizzata ta' Preferenzi (SĠP), li tiffaċilita l-aċċess għas-swieq tal-UE, u billi l-pajjiżi l-anqas żviluppati fir-reġjun jibbenefikaw mill-arranġament ta' Kollox Minbarra Armi (KMA) mingħajr dazju u mingħajr kwoti; billi l-Pakistan, il-Filippini u s-Sri Lanka huma benefiċjarji tal-arranġament speċjali ta' inċentivi għall-iżvilupp sostenibbli u l-governanza tajba (SĠP+); billi dawn l-istrumenti kkontribwew għall-iżvilupp ekonomiku ta' dawn il-pajjiżi, ir-rispett tagħhom għad-drittijiet tal-bniedem u tax-xogħol, il-protezzjoni tal-ambjent u t-titjib fil-governanza tajba;

| I. | billi l-kompetizzjoni ġeopolitika fl-ordni globali bejn atturi ewlenin qed tkompli tiżdied, partikolarment bejn l-Istati Uniti u ċ-Ċina, b'effetti sinifikanti fuq il-kummerċ globali; billi avvenimenti reċenti laqtu ktajjen ta' provvista sostenibbli globalment u l-akkwist ta' materja prima kritika, u dan eskala ż-żieda fil-prezzijiet tal-enerġija u tal-ikel; billi r-relazzjonijiet bejn l-UE u ċ-Ċina huma ta' natura multidimensjonali fejn iċ-Ċina hija sieħeb għal kooperazzjoni, iżda hija wkoll kompetitur ekonomiku u rivali sistemiku f'għadd dejjem akbar ta' oqsma; |
| --- | --- |

I.

billi l-kompetizzjoni ġeopolitika fl-ordni globali bejn atturi ewlenin qed tkompli tiżdied, partikolarment bejn l-Istati Uniti u ċ-Ċina, b'effetti sinifikanti fuq il-kummerċ globali; billi avvenimenti reċenti laqtu ktajjen ta' provvista sostenibbli globalment u l-akkwist ta' materja prima kritika, u dan eskala ż-żieda fil-prezzijiet tal-enerġija u tal-ikel; billi r-relazzjonijiet bejn l-UE u ċ-Ċina huma ta' natura multidimensjonali fejn iċ-Ċina hija sieħeb għal kooperazzjoni, iżda hija wkoll kompetitur ekonomiku u rivali sistemiku f'għadd dejjem akbar ta' oqsma;

| J. | billi l-Ftehim Komprensiv u Progressiv għas-Sħubija Trans-Paċifika (CPTPP) huwa ftehim kummerċjali miftuħ, li jħares 'il quddiem li għandu l-għan li jiżgura kundizzjonijiet ekwivalenti u ambjent kummerċjali bbażat fuq ir-regoli fl-Indo-Paċifiku u jipprovdi mudell ta' integrazzjoni kummerċjali reġjonali; billi l-Istati Uniti rtiraw mill-ftehim f'Jannar 2017 filwaqt li ċ-Ċina, it-Tajwan u r-Renju Unit ressqu formalment talba ta' adeżjoni miegħu fl-2021; |
| --- | --- |

J.

billi l-Ftehim Komprensiv u Progressiv għas-Sħubija Trans-Paċifika (CPTPP) huwa ftehim kummerċjali miftuħ, li jħares 'il quddiem li għandu l-għan li jiżgura kundizzjonijiet ekwivalenti u ambjent kummerċjali bbażat fuq ir-regoli fl-Indo-Paċifiku u jipprovdi mudell ta' integrazzjoni kummerċjali reġjonali; billi l-Istati Uniti rtiraw mill-ftehim f'Jannar 2017 filwaqt li ċ-Ċina, it-Tajwan u r-Renju Unit ressqu formalment talba ta' adeżjoni miegħu fl-2021;

| K. | billi s-Sħubija Ekonomika Komprensiva Reġjonali – immexxija mill-ASEAN u ffirmata wkoll mill-Awstralja, iċ-Ċina, il-Ġappun, ir-Repubblika tal-Korea u New Zealand – daħlet fis-seħħ f'Jannar 2022, u b'hekk ħolqot l-akbar blokk kummerċjali fid-dinja; billi s-Sħubija Ekonomika Komprensiva Reġjonali għandha tippromwovi kooperazzjoni reġjonali akbar fil-kummerċ u l-investiment u fil-kummerċ diġitali filwaqt li tindirizza kwistjonijiet regolatorji biex tiffaċilita l-movimenti transfruntiera u tinkludi biss dispożizzjonijiet limitati dwar ix-xogħol u l-ambjent; |
| --- | --- |

K.

billi s-Sħubija Ekonomika Komprensiva Reġjonali – immexxija mill-ASEAN u ffirmata wkoll mill-Awstralja, iċ-Ċina, il-Ġappun, ir-Repubblika tal-Korea u New Zealand – daħlet fis-seħħ f'Jannar 2022, u b'hekk ħolqot l-akbar blokk kummerċjali fid-dinja; billi s-Sħubija Ekonomika Komprensiva Reġjonali għandha tippromwovi kooperazzjoni reġjonali akbar fil-kummerċ u l-investiment u fil-kummerċ diġitali filwaqt li tindirizza kwistjonijiet regolatorji biex tiffaċilita l-movimenti transfruntiera u tinkludi biss dispożizzjonijiet limitati dwar ix-xogħol u l-ambjent;

| L. | billi l-kriżi tal-COVID-19 aċċellerat għadd ta' xejriet ġeopolitiċi li diġà kienu għaddejjin; billi enfasizzat ukoll il-ħtieġa ta' kooperazzjoni internazzjonali aktar profonda bħal fis-settur tas-saħħa; billi wriet ukoll in-nuqqas ta' reżiljenza tal-ekonomiji u l-vulnerabbiltajiet tal-Istati Membri fil-ktajjen tal-provvista globali u għamlet ċara l-ħtieġa ta' aktar diversifikazzjoni; |
| --- | --- |

L.

billi l-kriżi tal-COVID-19 aċċellerat għadd ta' xejriet ġeopolitiċi li diġà kienu għaddejjin; billi enfasizzat ukoll il-ħtieġa ta' kooperazzjoni internazzjonali aktar profonda bħal fis-settur tas-saħħa; billi wriet ukoll in-nuqqas ta' reżiljenza tal-ekonomiji u l-vulnerabbiltajiet tal-Istati Membri fil-ktajjen tal-provvista globali u għamlet ċara l-ħtieġa ta' aktar diversifikazzjoni;

| M. | billi r-realtà ġeopolitika nbidlet b'mod drammatiku mill-invażjoni tar-Russja fl-Ukrajna fi Frar 2022 u tagħmel l-impenn ulterjuri tagħna mas-sħab Indo-Paċifiċi aktar importanti u urġenti sabiex niddiversifikaw ir-relazzjonijiet kummerċjali tagħna, napprofondixxu l-kooperazzjoni tagħna dwar teknoloġiji kritiċi u emerġenti, kwistjonijiet diġitali u materja prima, insaħħu u niddiversifikaw il-ktajjen tal-provvista u ntejbu r-reżiljenza u s-sostenibbiltà tagħhom, u ngħinu biex jiġu indirizzati l-isfidi globali; |
| --- | --- |

M.

billi r-realtà ġeopolitika nbidlet b'mod drammatiku mill-invażjoni tar-Russja fl-Ukrajna fi Frar 2022 u tagħmel l-impenn ulterjuri tagħna mas-sħab Indo-Paċifiċi aktar importanti u urġenti sabiex niddiversifikaw ir-relazzjonijiet kummerċjali tagħna, napprofondixxu l-kooperazzjoni tagħna dwar teknoloġiji kritiċi u emerġenti, kwistjonijiet diġitali u materja prima, insaħħu u niddiversifikaw il-ktajjen tal-provvista u ntejbu r-reżiljenza u s-sostenibbiltà tagħhom, u ngħinu biex jiġu indirizzati l-isfidi globali;

| N. | billi t-tibdil fil-klima u d-degradazzjoni ambjentali huma theddid eżistenzjali għar-reġjun Indo-Paċifiku, l-Ewropa u l-bqija tad-dinja; billi fl-2021 biss, aktar minn 57 miljun persuna ġew affettwati minn diżastri tat-tibdil fil-klima fir-reġjun Indo-Paċifiku (16); |
| --- | --- |

N.

billi t-tibdil fil-klima u d-degradazzjoni ambjentali huma theddid eżistenzjali għar-reġjun Indo-Paċifiku, l-Ewropa u l-bqija tad-dinja; billi fl-2021 biss, aktar minn 57 miljun persuna ġew affettwati minn diżastri tat-tibdil fil-klima fir-reġjun Indo-Paċifiku (16);

| O. | billi, kif iddikjarat fir-Rieżami tal-Politika Kummerċjali, l-UE taħdem flimkien mas-sħab tagħha biex tiżgura l-aderenza mal-valuri universali, b'mod partikolari l-promozzjoni u l-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem; billi dan jinkludi l-istandards ewlenin tax-xogħol, il-protezzjoni soċjali, l-ugwaljanza bejn il-ġeneri u l-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima u t-telf tal-bijodiversità; |
| --- | --- |

O.

billi, kif iddikjarat fir-Rieżami tal-Politika Kummerċjali, l-UE taħdem flimkien mas-sħab tagħha biex tiżgura l-aderenza mal-valuri universali, b'mod partikolari l-promozzjoni u l-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem; billi dan jinkludi l-istandards ewlenin tax-xogħol, il-protezzjoni soċjali, l-ugwaljanza bejn il-ġeneri u l-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima u t-telf tal-bijodiversità;

| P. | billi r-reġjuni ultraperiferiċi tal-UE u l-pajjiżi u t-territorji ekstra-Ewropej, li huma kostituzzjonalment marbuta mal-Istati Membri tagħha, huma parti importanti mill-approċċ tal-UE għall-Indo-Paċifiku; |
| --- | --- |

P.

billi r-reġjuni ultraperiferiċi tal-UE u l-pajjiżi u t-territorji ekstra-Ewropej, li huma kostituzzjonalment marbuta mal-Istati Membri tagħha, huma parti importanti mill-approċċ tal-UE għall-Indo-Paċifiku;

| 1. | Jilqa' l-istrateġija tal-UE għall-kooperazzjoni fl-Indo-Paċifiku, li tidentifika l-kummerċ u l-investiment sostenibbli u ġusti bħala prijoritajiet; jemmen li l-enfasi ewlenija tagħha fuq l-inklużività u l-kooperazzjoni abbażi ta' valuri u prinċipji kondiviżi, inkluż impenn li jiġu rispettati d-demokrazija, id-drittijiet tal-bniedem u l-istat tad-dritt, hija essenzjali; jitlob li l-approċċ strateġiku u l-involviment tal-UE fir-reġjun Indo-Paċifiku jiġu żviluppati abbażi tal-ordni internazzjonali multilaterali bbażat fuq ir-regoli b'Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ modernizzata fil-qalba tiegħu, abbażi tal-prinċipji ta' ambjent miftuħ għall-kummerċ u l-investiment, kundizzjonijiet ekwivalenti, reċiproċità u benefiċċju reċiproku; jisħaq li dan l-approċċ il-ġdid għandu jikkostitwixxi riorjentazzjoni fundamentali bbażata fuq interessi komuni peress li r-reġjun huwa vitali għall-prosperità tal-UE; jinnota li r-reġjun Indo-Paċifiku jospita passaġġi fuq l-ilma ewlenin li huma ta' importanza vitali għall-kummerċ tal-UE b' 40 % tal-kummerċ barrani tal-UE jgħaddi mill-Baħar taċ-Ċina tan-Nofsinhar, u dan jagħmel il-governanza u l-istabbiltà tal-oċeani f'dan ir-reġjun kwistjoni ta' tħassib komuni u qasam ta' kooperazzjoni; jissottolinja l-ħtieġa li jinżamm Indo-Paċifiku ħieles u miftuħ għal kulħadd u li jiġu ppreservati rotot ta' provvista marittimi ħielsa u miftuħa f'konformità sħiħa mad-dritt internazzjonali, b'mod partikolari l-Konvenzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti dwar il-Liġi tal-Baħar, u l-prinċipju tal-libertà ta' navigazzjoni; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jistieden lill-Kummissjoni ssaħħaħ is-sħubijiet mal-atturi rilevanti kollha fl-Indo-Paċifiku, filwaqt li tqis id-dinamika u l-ispeċifiċitajiet subreġjonali, li jsaħħu l-ordni internazzjonali bbażat fuq ir-regoli u jindirizzaw l-isfidi globali komuni, u jistieden lill-Kummissjoni taħdem mill-qrib mas-sħab tagħha b'ideat komuni fl-Indo-Paċifiku biex tirrinforza l-ktajjen tal-valur billi ssaħħaħ ir-reżiljenza, is-sostenibbiltà u ċ-ċirkolarità tal-ekonomiji tagħna u billi tiddiversifika r-relazzjonijiet kummerċjali sabiex tnaqqas id-dipendenzi strateġiċi fil-ktajjen tal-provvista kritiċi b'enfasi partikolari fuq it-teknoloġiji, il-materja prima u l-prodotti agrikoli, billi taħdem lejn l-implimentazzjoni sħiħa u l-infurzar aħjar tal-ftehimiet kummerċjali eżistenti, billi tiffinalizza n-negozjati kummerċjali li għadhom għaddejjin u billi tiżviluppa l-kooperazzjoni f'setturi strateġiċi; jissottolinja l-importanza ta' ħidma flimkien ma' pajjiżi Indo-Paċifiċi b'ideat komuni biex jiġu stabbiliti standards tekniċi u industrijali, biex l-UE tiġi promossa aktar bħala entità globali li tistabbilixxi l-istandards; jissottolinja l-importanza li jiġu żviluppati Ftehimiet ta' Sħubija Diġitali ġodda, li jibnu fuq deċiżjonijiet ta' adegwatezza tal-protezzjoni tad-data, u li wieħed jibda mill-Ġappun, ir-Repubblika tal-Korea u Singapore; jistieden ukoll lill-Kummissjoni taħdem mill-qrib mas-sħab fl-Indo-Paċifiku fil-proċess tal-implimentazzjoni tal-qafas ippjanat ta' diliġenza dovuta; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Ifakkar fl-impenn tal-UE li tinforza d-drittijiet tan-nisa u d-drittijiet tal-bniedem, u li timmonitorja l-impatt fuq il-ġeneru tal-preferenzi kummerċjali tagħha; itenni l-appoġġ tiegħu għall-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri fil-politika kummerċjali u jitlob miżuri effettivi biex jiġi miġġieled l-isfruttament tan-nisa f'industriji orjentati lejn l-esportazzjoni; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jisħaq li l-UE għandha tagħmel użu aħjar u aktar strateġiku mill-influwenza ekonomika tagħha filwaqt li tirrispetta l-ispeċifiċitajiet politiċi u ekonomiċi tasħab tagħha u tal-interessi tagħhom sabiex tilħaq l-għanijiet ġeopolitiċi u transformattivi tagħha, billi tuża l-firxa sħiħa u integrata tagħha ta' strumenti ta' politika għal dan il-għan; inkluż il-mekkaniżmu SĠP, u biex tippromwovi standards globali dwar l-iżvilupp sostenibbli, l-Aġenda 2030 u l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli, l-ekonomija ċirkolari, id-drittijiet tal-bniedem, inklużi d-drittijiet ta' minoranzi etniċi u reliġjużi, id-drittijiet tax-xogħol, il-konvenzjonijiet tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO), l-ugwaljanza bejn il-ġeneri, il-governanza tajba, il-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima u l-implimentazzjoni tal-Ftehim ta' Pariġi, il-ġlieda kontra d-deforestazzjoni u t-telf tal-bijodiversità u s-sajd sostenibbli; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jitlob implimentazzjoni rapida tal-istrateġija tal-Global Gateway tal-UE adottata reċentement f'koordinazzjoni mal-istrateġija Indo-Paċifika sabiex tingħata spinta lill-konnettività sostenibbli fir-reġjun Indo-Paċifiku u miegħu; jilqa', f'dan il-kuntest, il-progress li sar fis-sħubijiet ta' konnettività mal-Ġappun u l-Indja; huwa favur l-istabbiliment ta' sħubija ta' konnettività mal-ASEAN sabiex ikun hemm rabta mal-pjan direttur eżistenti tal-ASEAN dwar il-konnettività; ifittex aktar kollaborazzjoni ma' sħab reġjonali oħra bħall-Awstralja u r-Repubblika tal-Korea; jenfasizza l-ħtieġa li l-istrateġija Global Gateway tintrabat ma' inizjattivi oħra għal konnettività affidabbli bħal Build Back Better World u Blue Dot Network, u li titrawwem ukoll kooperazzjoni dwar infrastruttura ta' kwalità għolja mad-Djalogu Kwadrilaterali dwar is-Sigurtà (QUAD); |
| --- | --- |

5.

Ftehimiet ta' kummerċ ħieles u ftehimiet ta' protezzjoni tal-investiment fis-seħħ: infurzar, implimentazzjoni u titjib:

| 6. | Jilqa' t-tkabbir sostanzjali fil-kummerċ bilaterali bejn l-UE u l-Korea t'Isfel minn meta l-ftehim ta' kummerċ ħieles daħal fis-seħħ fl-2011; jinsab kuntent bil-passi reċenti li ħadet il-Korea t'Isfel fir-rigward tar-ratifika u l-implimentazzjoni tal-Konvenzjonijiet Nru 29, Nru 87 u Nru 98 tal-ILO u l-bidliet implimentati dwar il-kodiċi tax-xogħol b'segwitu tar-rapport tal-panel ta' esperti tal-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli; jistenna l-implimentazzjoni tanġibbli tar-ratifiki; ifakkar li l-panel jinnota li t-test tal-ftehim ta' kummerċ ħieles huwa nieqes minn miri u stadji importanti espliċiti relatati mar-ratifika tal-Konvenzjonijiet tal-ILO; jistieden lill-Korea t'Isfel tieħu l-passi meħtieġa malajr biex tirratifika l-Konvenzjoni pendenti tal-ILO Nru 105 u tkompli tagħmel progress fir-rigward tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri u d-drittijiet tan-nisa; jappoġġa aktar kooperazzjoni bejn l-UE u l-Korea t'Isfel dwar is-semikondutturi; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Jistieden lill-bqija tal-Istati Membri tal-UE jipproċedu bir-ratifika interna tal-Ftehim ta' Protezzjoni tal-Investiment u l-Ftehim ta' Sħubija u Kooperazzjoni (FSK) bejn l-UE u Singapore, iffirmati f'Ottubru 2018, b'mod partikolari minħabba l-importanza ta' Singapore bħala l-akbar destinazzjoni ta' IDB tal-UE fl-Asja, bi stokkijiet ta' IDB tal-UE f'Singapore li jammontaw għal EUR 256 biljun fi tmiem l-2020; jistieden lil Singapore jagħmel sforzi akbar biex jirratifika u jimplimenta l-konvenzjonijiet fundamentali tal-ILO; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jemmen li l-Ftehim ta' Sħubija Ekonomika (FSE) bejn l-UE u l-Ġappun kien strumentali fil-ħolqien ta' kummerċ aktar sostenibbli; jilqa' ż-żieda fir-rati ta' utilizzazzjoni tal-preferenzi għall-esportazzjonijiet tal-UE lejn il-Ġappun fl-2020; jitlob li jinbdew negozjati biex jiġu inklużi dispożizzjonijiet dwar il-flussi tad-data fil-FSE; jinnota li sar progress fl-espansjoni tal-lista għall-protezzjoni tal-indikazzjoni ġeografika (IĠ) għaż-żewġ partijiet, ir-rati ta' utilizzazzjoni tal-kwoti tariffarji miftuħa mill-Ġappun għall-esportaturi tal-UE u l-proċess għar-ratifika tal-Konvenzjoni Nru 105 tal-ILO mill-Ġappun; jissottolinja li huwa meħtieġ aktar progress rapidu fl-implimentazzjoni tal-ftehim, inkluża l-liberalizzazzjoni tal-kummerċ fis-servizzi u r-ratifika tal-Konvenzjoni Nru 111 tal-ILO; itenni t-talba tiegħu għal rieżami bikri tal-kapitolu dwar il-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli sabiex jissaħħu d-dispożizzjonijiet ta' infurzar tiegħu; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Jistieden lill-Istati Membri jirratifikaw il-ftehim ta' protezzjoni tal-investiment bejn l-UE u l-Vjetnam sabiex dan jidħol fis-seħħ u biex jinħolqu kundizzjonijiet favorevoli biex tingħata spinta lill-investiment tal-UE fil-Vjetnam u fir-reġjun, b'mod partikolari f'oqsma li jippromwovu t-trasformazzjoni ekoloġika u l-ekonomija ċirkolari; jissottolinja l-importanza tal-Kapitolu dwar il-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli għall-UE u jappella sabiex l-istabbilment tal-Gruppi Konsultattivi Domestiċi jitlesta malajr; ifakkar fit-tħassib fir-rigward tal-ksur tad-drittijiet tal-bniedem; iqis li reviżjoni tal-Kodiċi Kriminali tal-Vjetnam hija importanti biex tiġi żgurata l-implimentazzjoni effettiva tal-Konvenzjonijiet ewlenin tal-ILO; jistieden lill-Vjetnam ilesti r-riformi ewlenin tax-xogħol tiegħu f'konformità mal-ftehim u jiżgura malajr ir-ratifika tal-Konvenzjoni Nru 87 tal-ILO sal-2023; iħeġġeġ lill-Vjetnam ikompli jaħdem biex jikseb trattament ugwali tal-Istati Membri tal-UE fir-rigward tal-farmaċewtiċi u jiggarantixxi implimentazzjoni sħiħa tad-dispożizzjonijiet sanitarji u fitosanitarji; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Jappella għal azzjonijiet kontinwi orjentati lejn is-sensibilizzazzjoni fost in-negozji, il-partijiet ikkonċernati, is-soċjetà ċivili, is-sħab soċjali u ċ-ċittadini dwar ftehimiet ta' kummerċ ħieles eżistenti fir-reġjun u l-opportunitajiet li jipprovdu; jitlob appoġġ tekniku u finanzjarju msaħħaħ fejn meħtieġ biex jgħin lill-pajjiżi sħab jimplimentaw b'mod effettiv il-ftehimiet ta' kummerċ ħieles, b'mod partikolari l-kapitoli dwar il-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli; jistieden lill-Kummissjoni taħdem flimkien mas-sħab tagħna tal-Indo-Paċifiku anke fil-kuntest tar-rieżami tal-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Ifakkar fl-importanza tad-diplomazija parlamentari fl-aċċellerazzjoni tan-negozjati tal-ftehim ta' kummerċ ħieles bejn l-UE u l-Istati Membri tal-ASEAN; |
| --- | --- |

11.

Ftehimiet bilaterali ta' kummerċ ħieles fin-negozjati u/jew fil-fażi ta' ratifika (aġenda kummerċjali pożittiva)

| 12. | Jitlob progress sostantiv tan-negozjati dwar il-ftehimiet ta' kummerċ ħieles bejn l-UE u l-Awstralja u bejn l-UE u New Zealand bil-għan li jiġu konklużi sa mhux aktar tard minn nofs l-2022 sabiex il-Parlament Ewropew ikun jista' jirratifika kif xieraq dawn il-ftehimiet ibbilanċjati fil-mandat parlamentari attwali, mingħajr ma jiġi kompromess il-kontenut tal-ftehim minħabba l-kalendarju; jemmen li, speċjalment fis-sitwazzjoni ġeopolitika attwali, huwa importanti immens li d-demokraziji jsaħħu r-relazzjonijiet reċiproċi tagħhom, anke fir-rigward tal-kummerċ; jissottolinja l-importanza ta' kapitolu komprensiv u infurzabbli dwar il-Kummerċ u l-Iżvilupp Sostenibbli u jfakkar fil-ħtieġa tal-Ftehim ta' Pariġi bħala klawżola essenzjali sabiex tiġi riflessa l-ambizzjoni li jsir ftehim standard tad-deheb f'dawn l-oqsma; itenni l-ħtieġa li jitqiesu l-ispeċifiċità u s-sensittività tas-settur agrikolu u li tinkiseb il-protezzjoni tal-IĠ fiż-żewġ pajjiżi; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Jilqa' d-deċiżjoni li jerġgħu jibdew in-negozjati mal-Indja dwar ftehim kummerċjali komprensiv u ta' benefiċċju reċiproku li jippromwovi l-valuri demokratiċi kondiviżi u d-drittijiet tal-bniedem kondiviżi, id-drittijiet fundamentali tax-xogħol u l-ugwaljanza bejn il-ġeneri, impenn għall-promozzjoni ta' ordni globali inklużiv, koerenti u bbażat fuq ir-regoli, multilateraliżmu effettiv u infurzar imsaħħaħ dwar il-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli b'enfasi fuq il-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima u t-telf tal-bijodiversità; jilqa' d-deċiżjoni li jitnedew negozjati għal ftehim ta' protezzjoni tal-investiment separat u għal ftehim dwar l-indikazzjonijiet ġeografiċi; jilqa' l-istabbiliment ta' strutturi permanenti bejn l-UE u l-Indja bħal djalogi ta' livell għoli f'diversi setturi; jilqa' l-impenn tal-Indja biex tilħaq l-ambizzjoni tal-UE dwar il-kontenut u l-iskeda taż-żmien; jilqa' l-proposta komuni tal-President von der Leyen u l-Prim Ministru Modi biex jinħoloq Kunsill għall-Kummerċ u t-Teknoloġija bejn l-UE u l-Indja; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Jissottolinja l-ħtieġa li l-UE timpenja ruħha fi djalogu komprensiv maċ-Ċina li jiddefendi bis-saħħa l-interessi u l-valuri tal-UE, filwaqt li jitqies il-kuntest globali attwali ta' sfida ġeopolitika, inkluż dwar l-invażjoni Russa tal-Ukrajna; jenfasizza li ċ-Ċina hija sieħeb ta' kooperazzjoni u negozjar għall-UE, iżda hija wkoll kompetitur f'għadd dejjem akbar ta' oqsma, u rivali sistemiku; itenni, kif sottolinjat fir-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Settembru 2021 dwar strateġija UE-Ċina ġdida, l-appell tiegħu lill-UE biex tiżviluppa strateġija UE-Ċina aktar assertiva, komprensiva u konsistenti li tgħaqqad l-Istati Membri kollha u tifforma relazzjonijiet maċ-Ċina fl-interess tal-UE kollha kemm hi; jenfasizza li din l-istrateġija għandha tippromwovi ordni multilaterali bbażat fuq ir-regoli, ikollha d-difiża tal-valuri u l-interessi tal-UE fil-qalba tagħha u għandha tissejjes fuq it-tliet prinċipji tal-kooperazzjoni fejn possibbli, tal-kompetizzjoni fejn meħtieġa u tal-konfront fejn neċessarju; jisħaq li huwa partikolarment importanti li jitkompla l-impenn maċ-Ċina biex jiġu promossi soluzzjonijiet għal sfidi komuni u biex ikun hemm kooperazzjoni dwar kwistjonijiet ta' interess komuni bħall-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima; jirrikonoxxi li l-appoġġ taċ-Ċina kien vitali għall-konklużjoni tal-Ftehim ta' Pariġi; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Jirrikonoxxi li d-dewmien kontinwu taċ-Ċina biex tikkonforma mar-regoli kollha tad-WTO għadu jikkomplika r-relazzjonijiet kummerċjali bejn l-UE u ċ-Ċina; iqis li l-kwistjonijiet ewlenin li għandhom jiġu solvuti huma d-diversi ostakli li jiffaċċjaw il-kumpaniji Ewropej biex jiksbu aċċess għas-suq Ċiniż, il-protezzjoni tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali, il-falsifikazzjoni, it-tħassib dwar is-sikurezza tal-prodotti, l-istandards soċjali u ambjentali, it-trasferimenti furzati tat-teknoloġija, l-impriżi konġunti obbligati, is-sussidji inġusti u l-kompetizzjoni inġusta minn intrapriżi tal-istat; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Jirrikonoxxi li d-diskussjonijiet dwar ir-ratifikazzjoni tal-Ftehim Komprensiv dwar l-Investiment bejn l-UE u ċ-Ċina ġew sospiżi fil-Parlament Ewropew minħabba d-deċiżjoni taċ-Ċina li tissanzjona, fost l-oħrajn, ħames Membri individwali tal-Parlament Ewropew u minħabba li s-sottokumitat permanenti tiegħu għad-Drittijiet tal-Bniedem kkritika ir-rekord taċ-Ċina dwar id-drittijiet tal-bniedem; jissottolinja li l-Parlament Ewropew ma jistax jibda l-proċess ta' kunsiderazzjoni u ratifika tal-Ftehim Komprensiv dwar l-Investiment bejn l-UE u ċ-Ċina sakemm jitneħħew is-sanzjonijiet Ċiniżi kontra l-Membri tal-Parlament Ewropew u l-istituzzjonijiet tal-UE; ifakkar, barra minn hekk, fil-pressjoni koerċittiva li ċ-Ċina poġġiet fuq l-Istati Membri bħal fil-każ tal-Litwanja u jikkundanna bil-qawwa din il-prattika; ifakkar li huwa essenzjali li ċ-Ċina tirrispetta l-istandards internazzjonali, inkluż fir-rigward tal-impatt tagħha fuq il-klima, l-ambjent, il-bijodiversità, il-faqar, is-saħħa, id-drittijiet tax-xogħol, id-drittijiet tal-bniedem u relatati mal-prevenzjoni u l-ġlieda kontra s-sajd illegali, mhux irrappurtat u mhux irregolat (IUU); |
| --- | --- |

16.

| 17. | Iħeġġeġ lill-UE tniedi djalogu strutturat mat-Tajwan dwar il-kooperazzjoni fit-teknoloġija ekoloġika u l-ekonomija diġitali, inkluża l-industrija tas-semikondutturi, bil-ħsieb li jiġi ffirmat memorandum ta' qbil li jkun ta' benefiċċju kemm għall-UE kif ukoll għat-Tajwan; itenni s-sejħa tiegħu lill-Kummissjoni sabiex tibda valutazzjoni tal-impatt, konsultazzjoni pubblika u eżerċizzju dwar l-ambitu ta' ftehim bilaterali ta' investiment mat-Tajwan bi tħejjija għan-negozjati biex jiġu approfonditi r-rabtiet ekonomiċi bilaterali; jistieden ukoll lill-Kummissjoni teżamina possibbiltajiet biex tagħti spinta lill-kooperazzjoni dwar ktajjen ta' provvista Reżiljenti mat-Tajwan; jissottolinja li t-Tajwan huwa membru tad-WTO; jitlob kooperazzjoni aktar mill-qrib fi kriżijiet tas-saħħa globali u l-kummerċ ta' provvisti mediċi; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Jilqa' l-progress reċenti fin-negozjati dwar il-Ftehim ta' Sħubija Ekonomika Komprensiva mal-Indoneżja, inkluż dwar oqsma relatati mas-sostenibbiltà u l-impenn imġedded miż-żewġ naħat biex jikkonkludu dan il-ftehim; jisħaq li skont il-Bank Dinji (17), il-ftehim jista' jwassal għal tkabbir ta' 2,13 % fil-PDG tal-Indoneżja sal-2032; jenfasizza l-ħtieġa essenzjali li jiġu kkunsidrati passi ulterjuri qabel ma jkun jista' jiġi konkluż ftehim, b'mod partikolari dwar is-sostenibbiltà, id-deforestazzjoni, b'enfasi fuq iż-żejt tal-palm, u kapitolu dwar il-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli aktar infurzabbli kif ukoll il-Ftehim ta' Pariġi; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Ifakkar li l-Filippini huma pajjiż bi dħul aktar baxx li jibbenefika mill-mekkaniżmu SĠP+ tal-UE; ifakkar li l-Filippini se jkollhom japplikaw mill-ġdid għall-benefiċċji tal-SĠP+ skont ir-Regolament SĠP il-ġdid mill-2024; jinnota l-fatt li n-negozjati dwar ftehim bilaterali ta' kummerċ u investiment mal-Filippini, li bdew fl-2015, ġew sospiżi; ifakkar fit-tħassib serju fir-rigward tal-ksur tad-drittijiet tal-bniedem; ifakkar li n-negozjati għandhom jerġgħu jibdew biss ladarba s-sitwazzjoni inkwetanti u kritika rigward id-drittijiet tal-bniedem, il-governanza tajba u l-istat tad-dritt fil-Filippini tkun tjiebet; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Jieħu nota tal-fatt li n-negozjati dwar ftehim bilaterali ta' kummerċ u investiment mal-Malażja ilhom sospiżi mill-2012; jistieden lill-awtoritajiet Malażjani jieħdu pożizzjoni dwar il-possibbiltà li jerġgħu jibdew in-negozjati u jistieden liż-żewġ partijiet jagħmlu rendikont tas-sejbiet tal-valutazzjoni tal-impatt għas-sostenibbiltà; jissottolinja li t-tkomplija possibbli tan-negozjati għandha tkun preċeduta minn titjib tanġibbli tas-sitwazzjoni tad-drittijiet tal-bniedem fil-pajjiż; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Jinnota li n-negozjati dwar ftehim bilaterali ta' kummerċ u investiment mat-Tajlandja tnedew fl-2013, u ġew sospiżi fl-2014; jirrikonoxxi li f'dawn l-aħħar snin l-UE ħadet passi lejn it-twessigħ tal-involviment tagħha mat-Tajlandja; jisħaq fuq l-importanza li jittieħdu passi (f'konformità mal-Konklużjonijiet tal-Kunsill tal-2019) lejn it-tkomplija tan-negozjati dwar ftehim ta' kummerċ ħieles ambizzjuż u komprensiv u jistieden lill-awtoritajiet Tajlandiżi jipprovdu indikazzjonijiet ċari f'dan ir-rigward u jinvolvu ruħhom f'riformi strutturali; jissottolinja li t-tkomplija possibbli tan-negozjati dwar il-ftehim ta' kummerċ ħieles komprensiv għandha tkun preċeduta minn titjib tanġibbli tas-sitwazzjoni demokratika fil-pajjiż; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Jistieden lill-Kummissjoni timmonitorja mill-qrib is-sitwazzjoni fil-Myanmar wara l-kolp ta' stat tal-2021 u tivvaluta jekk għandhiex titnieda investigazzjoni bil-ħsieb li possibbilment tirtira l-preferenzi kummerċjali tal-KMA; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-awtoritajiet tal-Kambodja jaħdmu lejn fehim komuni għall-passi li għandhom jittieħdu biex jintlaħqu l-kundizzjonijiet biex ikunu jistgħu jerġgħu jiddaħħlu l-preferenzi kummerċjali KMA għall-Kambodja taħt l-iskema KMA; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Jilqa' r-rieżami tar-Regolament SĠP; jenfasizza li l-pajjiżi benefiċjarji attwali tal-SĠP+ u l-pajjiżi ta' KMA li jiggradwaw lejn pajjiżi bi dħul medju baxx se jkunu meħtieġa japplikaw (mill-ġdid) għall-istatus SĠP+ skont ir-Regolament SĠP il-ġdid; jitlob li l-pajjiżi benefiċjarji tal-SĠP, l-SĠP+ u KMA fir-reġjun jimpenjaw ruħhom fit-tisħiħ tal-implimentazzjoni effettiva tal-impenji internazzjonali tagħhom dwar id-drittijiet tal-bniedem, id-drittijiet tax-xogħol, l-ambjent, il-governanza tajba u l-iżvilupp sostenibbli; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Jilqa' l-konklużjoni tant mistennija fil-prinċipju tal-Istrument għal Akkwist Internazzjonali tal-UE sabiex jinkisbu reċiproċità u kundizzjonijiet ekwi fis-swieq internazzjonali tal-akkwist; jissottolinja l-ħtieġa li jkompli jissaħħaħ is-sett ta' għodod għad-difiża tal-kummerċ tal-UE billi jiġi adottat malajr regolament b'saħħtu dwar is-sussidji barranin u billi tittieħed pożizzjoni ċara kontra l-koerċizzjoni ekonomika minn pajjiżi terzi, bħall-koerċizzjoni inaċċettabbli tal-Litwanja min-naħa taċ-Ċina fi tmiem l-2021, permezz ta' strument ġdid kontra l-koerċizzjoni; |
| --- | --- |

25.

L-attitudni tal-UE lejn ir-relazzjonijiet u n-negozjati reġjonali u multilaterali

| 26. | Jappella għal aktar involviment mal-ASEAN u l-Istati Membri tagħha u għall-iżvilupp u l-promozzjoni tas-sħubija strateġika bejn l-UE u l-ASEAN; jistieden liż-żewġ naħat jużaw il-momentum tas-Summit ippjanat bejn l-UE u l-ASEAN fl-2022, fl-okkażjoni tal-45 anniversarju tar-relazzjoni bilaterali bejn l-UE u l-ASEAN, biex jippreżentaw pjan ta' azzjoni ġdid bejn l-UE u l-ASEAN għall-perjodu li ġej biex jippromwovu aktar kooperazzjoni multidimensjonali f'oqsma ewlenin u jenfasizzaw il-ħtieġa li tingħata ħajja ġdida lill-inizjattiva għal ftehim bejn reġjun u ieħor ta' kummerċ ħieles bejn l-UE u l-ASEAN, abbażi ta' valuri u prinċipji komuni inkluż l-iżvilupp sostenibbli u l-promozzjoni tad-drittijiet fundamentali u l-ugwaljanza bejn il-ġeneri, ladarba jintlaħqu l-kundizzjonijiet; jitlob li jkun hemm dimensjoni parlamentari għas-summit tal-45 anniversarju u jtenni l-intenzjoni tiegħu li joħloq assemblea parlamentari bejn l-UE u l-ASEAN biex tissaħħaħ id-dimensjoni demokratika tas-sħubija; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Jitlob approċċ strateġiku ġdid lejn is-CPTPP bħala element ewlieni tal-istrateġija Indo-Paċifika tal-UE; jisħaq li kooperazzjoni aktar mill-qrib tippermetti lill-UE taħsad benefiċċji ekonomiċi importanti fir-rigward tal-gwadanji ekonomiċi possibbli, id-diversifikazzjoni tal-ktajjen tal-provvista u t-tnaqqis tad-dipendenzi strateġiċi, u tagħti lill-UE l-opportunità li tkompli ssawwar l-istandards fir-reġjun Indo-Paċifiku u globalment; jisħaq li l-UE għandha tistudja l-għażla li tingħaqad mas-CPTPP fil-futur u tesplora wkoll il-possibbiltajiet li l-ftehimiet eżistenti jintrabtu mas-sħab, pereżempju permezz tal-protokolli tar-regoli tal-oriġini tagħhom, sabiex tiżdied ir-rata ta' utilizzazzjoni tal-preferenzi ta' dawk il-ftehimiet u jiġi massimizzat il-valur miżjud tagħhom. |
| --- | --- |

27.

| 28. | Jistieden lill-Kummissjoni tkompli timmonitorja bir-reqqa l-effetti ekonomiċi diretti tas-Sħubija Ekonomika Komprensiva Reġjonali fuq l-ekonomija tal-UE u tevalwa l-implikazzjonijiet strateġiċi u ġeopolitiċi fit-tul tagħha; |
| --- | --- |

28.

o

o o

| 29. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lill-gvernijiet u l-parlamenti tal-Istati Membri, lis-Segretarju-Ġenerali tal-ASEAN, lis-Segretarju-Ġenerali tal-Assemblea Interparlamentari tal-ASEAN u lill-pajjiżi rispettivi fir-reġjun Indo-Paċifiku. |
| --- | --- |

29.

---

(1)  ĠU C 184, 5.5.2022, p. 170.

(2)  ĠU C 506, 15.12.2021, p. 109.

(3)  ĠU L 127, 14.5.2011, p. 6.

(4)  ĠU L 294, 14.11.2019, p. 3.

(5)  ĠU L 186, 12.6.2020, p. 3.

(6)  ĠU L 330, 27.12.2018, p. 3.

(7)  ĠU C 346, 27.9.2018, p. 44.

(8)  ĠU C 425, 20.10.2021, p. 155.

(9)  ĠU C 15, 12.1.2022, p. 170.

(10)  ĠU C 117, 11.3.2022, p. 40.

(11)  ĠU C 456, 10.11.2021, p. 117.

(12)  ĠU C 67, 8.2.2022, p. 25.

(13)  ĠU C 395, 29.9.2021, p. 14.

(14)  ĠU C 307, 30.8.2018, p. 109.

(15)  Komunikazzjoni konġunta tas-16 ta' Settembru 2021 dwar l-istrateġija tal-UE għall-kooperazzjoni fl-Indo-Paċifiku (JOIN(2021)0024),

(16)  Observer Research Foundation, “Climate change and geostrategic ocean governance in the Indo-Pacific”, 14 ta' Jannar 2022.

(17)  Ara paġna 9 ta' World Bank Policy Research Working Paper “Economic and Distributional Impacts of Free Trade Agreements. The Case of Indonesia”.

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/23 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/23

---

P9_TA(2022)0277

Kooperazzjoni futura UE-Indja fil-qasam tal-kummerċ u l-investiment

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar il-kooperazzjoni futura UE-Indja fil-qasam tal-kummerċ u l-investiment (2021/2177(INI))

(2023/C 47/03)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni konġunta adottata fil-laqgħa tal-mexxejja tal-UE u tal-Indja li saret fit-8 ta' Mejju 2021 f'Porto, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni konġunta adottata fil-laqgħa tal-mexxejja tal-UE u tal-Indja li saret fit-8 ta' Mejju 2021 f'Porto,

| — | wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni konġunta u l-pjan direzzjonali għall-2025 għal sħubija strateġika bejn l-UE u l-Indja adottati fil-15-il Summit bejn l-UE u l-Indja tal-15 ta' Lulju 2020, kif ukoll id-dikjarazzjonijiet konġunti l-oħra adottati fl-oqsma tal-ġlieda kontra t-terroriżmu, tal-klima u l-enerġija, tal-urbanizzazzjoni, tal-migrazzjoni u l-mobilità u tas-sħubija għall-ilma, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni konġunta u l-pjan direzzjonali għall-2025 għal sħubija strateġika bejn l-UE u l-Indja adottati fil-15-il Summit bejn l-UE u l-Indja tal-15 ta' Lulju 2020, kif ukoll id-dikjarazzjonijiet konġunti l-oħra adottati fl-oqsma tal-ġlieda kontra t-terroriżmu, tal-klima u l-enerġija, tal-urbanizzazzjoni, tal-migrazzjoni u l-mobilità u tas-sħubija għall-ilma,

| — | wara li kkunsidra l-ewwel Djalogi ta' Livell Għoli dwar il-Kummerċ u l-Investiment li saru fi Frar u f'April 2021 bejn il-Viċi President Eżekuttiv tal-Kummissjoni u l-Ministru Indjan għall-Kummerċ u l-Industrija, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-ewwel Djalogi ta' Livell Għoli dwar il-Kummerċ u l-Investiment li saru fi Frar u f'April 2021 bejn il-Viċi President Eżekuttiv tal-Kummissjoni u l-Ministru Indjan għall-Kummerċ u l-Industrija,

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni konġunta tal-Kummissjoni u tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà tal-20 ta' Novembru 2018 intitolata “Elementi għal strateġija tal-UE dwar l-Indja” (JOIN(2018)0028) u l-konklużjonijiet korrispondenti tal-Kunsill tal-10 ta' Diċembru 2018, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni konġunta tal-Kummissjoni u tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà tal-20 ta' Novembru 2018 intitolata “Elementi għal strateġija tal-UE dwar l-Indja” (JOIN(2018)0028) u l-konklużjonijiet korrispondenti tal-Kunsill tal-10 ta' Diċembru 2018,

| — | wara li kkunsidra d-deċiżjonijiet tal-Kunsill tad-19 ta' April 2007 dwar mandat għal negozjati fir-rigward tan-negozjati kummerċjali u dwar l-investimenti mal-Indja u tal-14 ta' Lulju 2011 dwar mandat fir-rigward tan-negozjati dwar l-investimenti mal-Indja: direttivi ta' negozjati għan-negozjati kummerċjali u dwar l-investimenti, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-deċiżjonijiet tal-Kunsill tad-19 ta' April 2007 dwar mandat għal negozjati fir-rigward tan-negozjati kummerċjali u dwar l-investimenti mal-Indja u tal-14 ta' Lulju 2011 dwar mandat fir-rigward tan-negozjati dwar l-investimenti mal-Indja: direttivi ta' negozjati għan-negozjati kummerċjali u dwar l-investimenti,

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni konġunta tal-Kummissjoni u tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà tas-16 ta' Settembru 2021 intitolata “L-Istrateġija tal-UE għall-kooperazzjoni fl-Indo-Paċifiku” (JOIN(2021)0024), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni konġunta tal-Kummissjoni u tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà tas-16 ta' Settembru 2021 intitolata “L-Istrateġija tal-UE għall-kooperazzjoni fl-Indo-Paċifiku” (JOIN(2021)0024),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-18 ta' Frar 2021 intitolata “Rieżami tal-Politika Kummerċjali – Politika Kummerċjali Miftuħa, Sostenibbli u Assertiva” (COM(2021)0066), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-18 ta' Frar 2021 intitolata “Rieżami tal-Politika Kummerċjali – Politika Kummerċjali Miftuħa, Sostenibbli u Assertiva” (COM(2021)0066),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/947 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Ġunju 2021 li jistabbilixxi l-Istrument ta' Viċinat, ta' Kooperazzjoni għall-Iżvilupp u ta' Kooperazzjoni Internazzjonali – Ewropa Globali (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/947 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Ġunju 2021 li jistabbilixxi l-Istrument ta' Viċinat, ta' Kooperazzjoni għall-Iżvilupp u ta' Kooperazzjoni Internazzjonali – Ewropa Globali (1),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tiegħu tat-13 ta' Settembru 2017 dwar ir-relazzjonijiet politiċi tal-UE mal-Indja (2) u tal-21 ta' Jannar 2021 dwar il-konnettività u r-relazzjonijiet bejn l-UE u l-Asja (3), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tiegħu tat-13 ta' Settembru 2017 dwar ir-relazzjonijiet politiċi tal-UE mal-Indja (2) u tal-21 ta' Jannar 2021 dwar il-konnettività u r-relazzjonijiet bejn l-UE u l-Asja (3),

| — | wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tiegħu tad-29 ta' April 2021 lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Viċi President tal-Kummissjoni/Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà dwar ir-relazzjonijiet UE-Indja (4), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tiegħu tad-29 ta' April 2021 lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Viċi President tal-Kummissjoni/Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà dwar ir-relazzjonijiet UE-Indja (4),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Jannar 2020 dwar il-Patt Ekoloġiku Ewropew (5), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Jannar 2020 dwar il-Patt Ekoloġiku Ewropew (5),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-7 ta' Lulju 2021 dwar l-aspetti u l-implikazzjonijiet kummerċjali tal-COVID-19 (6), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-7 ta' Lulju 2021 dwar l-aspetti u l-implikazzjonijiet kummerċjali tal-COVID-19 (6),

| — | wara li kkunsidra l-mozzjoni għal riżoluzzjoni konġunta tad-29 ta’ Jannar 2020 dwar l-Att tal-2019 li jemenda l-Att dwar iċ-Ċittadinanza tal-Indja, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-mozzjoni għal riżoluzzjoni konġunta tad-29 ta’ Jannar 2020 dwar l-Att tal-2019 li jemenda l-Att dwar iċ-Ċittadinanza tal-Indja,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċeduri tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċeduri tiegħu,

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat għall-Agrikoltura u l-Iżvilupp Rurali, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat għall-Agrikoltura u l-Iżvilupp Rurali,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Kummerċ Internazzjonali (A9-0193/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Kummerċ Internazzjonali (A9-0193/2022),

| A. | billi f'Mejju 2021 l-UE u l-Indja kkonvokaw laqgħa tal-mexxejja b'segwitu għall-impenn tagħhom li jiltaqgħu regolarment fl-ogħla livell u jsaħħu s-sħubija strateġika tagħhom bil-ħsieb li tiżdied il-kooperazzjoni ekonomika u politika; |
| --- | --- |

A.

billi f'Mejju 2021 l-UE u l-Indja kkonvokaw laqgħa tal-mexxejja b'segwitu għall-impenn tagħhom li jiltaqgħu regolarment fl-ogħla livell u jsaħħu s-sħubija strateġika tagħhom bil-ħsieb li tiżdied il-kooperazzjoni ekonomika u politika;

| B. | billi l-UE u l-Indja, bħala l-akbar żewġ demokraziji fid-dinja, jikkondividu rabtiet politiċi, ekonomiċi, soċjali u kulturali b'saħħithom; billi, madankollu, ir-relazzjonijiet kummerċjali bilaterali għadhom ma laħqux il-potenzjal sħiħ tagħhom; |
| --- | --- |

B.

billi l-UE u l-Indja, bħala l-akbar żewġ demokraziji fid-dinja, jikkondividu rabtiet politiċi, ekonomiċi, soċjali u kulturali b'saħħithom; billi, madankollu, ir-relazzjonijiet kummerċjali bilaterali għadhom ma laħqux il-potenzjal sħiħ tagħhom;

| C. | billi l-mexxejja tal-UE u tal-Indja affermaw id-determinazzjoni tagħhom li jippreservaw u jippromwovu multilateraliżmu effikaċi u ordni multilaterali bbażat fuq ir-regoli ċċentrat fuq in-Nazzjonijiet Uniti u l-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ (WTO); |
| --- | --- |

C.

billi l-mexxejja tal-UE u tal-Indja affermaw id-determinazzjoni tagħhom li jippreservaw u jippromwovu multilateraliżmu effikaċi u ordni multilaterali bbażat fuq ir-regoli ċċentrat fuq in-Nazzjonijiet Uniti u l-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ (WTO);

| D. | billi l-Indja asteniet ruħha matul il-11-il sessjoni speċjali ta' emerġenza tal-Assemblea Ġenerali tan-Nazzjonijiet Uniti għar-riżoluzzjoni tal-24 ta' Marzu 2022 dwar il-konsegwenzi umanitarji tal-aggressjoni kontra l-Ukrajna, filwaqt li 140 pajjiż ivvutaw favur; |
| --- | --- |

D.

billi l-Indja asteniet ruħha matul il-11-il sessjoni speċjali ta' emerġenza tal-Assemblea Ġenerali tan-Nazzjonijiet Uniti għar-riżoluzzjoni tal-24 ta' Marzu 2022 dwar il-konsegwenzi umanitarji tal-aggressjoni kontra l-Ukrajna, filwaqt li 140 pajjiż ivvutaw favur;

| E. | billi l-UE hija t-tielet l-akbar sieħeb kummerċjali u investitur barrani prinċipali tal-Indja, filwaqt li l-Indja hija d-disa' l-akbar sieħeb kummerċjali tal-UE u rrappreżentat biss inqas minn 2,1 % tal-kummerċ totali tagħha ta' prodotti fl-2021; billi hemm potenzjal mhux sfruttat għal kooperazzjoni ekonomika aktar b'saħħitha, aktar profonda u reċiprokament vantaġġuża, dment li l-istandards Ewropej ikunu protetti, fatt li jista' jwassal biex jinħolqu impjiegi ġodda u jiżdiedu l-opportunitajiet għaż-żewġ sħab; |
| --- | --- |

E.

billi l-UE hija t-tielet l-akbar sieħeb kummerċjali u investitur barrani prinċipali tal-Indja, filwaqt li l-Indja hija d-disa' l-akbar sieħeb kummerċjali tal-UE u rrappreżentat biss inqas minn 2,1 % tal-kummerċ totali tagħha ta' prodotti fl-2021; billi hemm potenzjal mhux sfruttat għal kooperazzjoni ekonomika aktar b'saħħitha, aktar profonda u reċiprokament vantaġġuża, dment li l-istandards Ewropej ikunu protetti, fatt li jista' jwassal biex jinħolqu impjiegi ġodda u jiżdiedu l-opportunitajiet għaż-żewġ sħab;

| F. | billi ż-Żona ta' Kummerċ Ħieles bejn l-ASEAN u l-Indja (AIFTA), inklużi l-Ftehim dwar il-Kummerċ fil-Prodotti, il-Ftehim dwar il-Kummerċ fis-Servizzi u l-Ftehim ta' Investiment, ilha teżisti mill-2003; |
| --- | --- |

F.

billi ż-Żona ta' Kummerċ Ħieles bejn l-ASEAN u l-Indja (AIFTA), inklużi l-Ftehim dwar il-Kummerċ fil-Prodotti, il-Ftehim dwar il-Kummerċ fis-Servizzi u l-Ftehim ta' Investiment, ilha teżisti mill-2003;

| G. | billi l-qafas strateġiku tal-UE fil-konfront tal-Indja, strutturat fis-Sħubija Strateġika bejn l-UE u l-Indja, fl-Istrateġija Globali tagħha, fl-Istrateġija tagħha dwar l-Indja, fl-Istrateġija tagħha għall-Konnettività UE-Asja, fis-Sħubija ta' Konnettività UE-Indja, fid-Djalogu Indja-UE fil-qasam tad-drittijiet tal-bniedem u fl-Istrateġija tal-UE għall-kooperazzjoni fl-Indo-Paċifiku enfasizza l-importanza vitali tal-kooperazzjoni mal-Indja fl-aġenda globali tal-UE; billi fil-25 ta' April 2022 l-UE u l-Indja qablu li jistabbilixxu Kunsill tal-Kummerċ u t-Teknoloġija; |
| --- | --- |

G.

billi l-qafas strateġiku tal-UE fil-konfront tal-Indja, strutturat fis-Sħubija Strateġika bejn l-UE u l-Indja, fl-Istrateġija Globali tagħha, fl-Istrateġija tagħha dwar l-Indja, fl-Istrateġija tagħha għall-Konnettività UE-Asja, fis-Sħubija ta' Konnettività UE-Indja, fid-Djalogu Indja-UE fil-qasam tad-drittijiet tal-bniedem u fl-Istrateġija tal-UE għall-kooperazzjoni fl-Indo-Paċifiku enfasizza l-importanza vitali tal-kooperazzjoni mal-Indja fl-aġenda globali tal-UE; billi fil-25 ta' April 2022 l-UE u l-Indja qablu li jistabbilixxu Kunsill tal-Kummerċ u t-Teknoloġija;

| H. | billi l-Indja għadha tħabbat wiċċha ma' sfidi importanti fir-rigward tal-iżvilupp sostenibbli, tad-drittijiet tal-bniedem u tal-ambjent, partikolarment f'dak li għandu x'jaqsam mas-sitwazzjoni tal-minoranzi u mal-libertajiet fundamentali; billi l-Parlament esprima t-tħassib tiegħu fir-rigward tal-Att tal-2019 li jemenda l-Att dwar iċ-Ċittadinanza tal-Indja, li jeskludi lill-Musulmani mill-protezzjoni taċ-ċittadinanza; |
| --- | --- |

H.

billi l-Indja għadha tħabbat wiċċha ma' sfidi importanti fir-rigward tal-iżvilupp sostenibbli, tad-drittijiet tal-bniedem u tal-ambjent, partikolarment f'dak li għandu x'jaqsam mas-sitwazzjoni tal-minoranzi u mal-libertajiet fundamentali; billi l-Parlament esprima t-tħassib tiegħu fir-rigward tal-Att tal-2019 li jemenda l-Att dwar iċ-Ċittadinanza tal-Indja, li jeskludi lill-Musulmani mill-protezzjoni taċ-ċittadinanza;

| I. | billi l-Indja għadha ma rratifikatx il-konvenzjonijiet fundamentali kollha tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO), b'mod speċifiku dwar il-Libertà ta' Assoċjazzjoni u l-Protezzjoni tad-Dritt għall-Organizzazzjoni (nru 87) u dwar id-Dritt ta' Organizzazzjoni u tal-Innegozjar Kollettiv (nru 98); billi l-forza tax-xogħol tal-ekonomija informali tal-Indja għadha tirrappreżenta aktar minn 90 % tat-totalità tal-forza tax-xogħol; billi dan iħalli lil miljuni ta' nies mingħajr assigurazzjoni soċjali u jgħixu ħajja fl-inċertezza (7); |
| --- | --- |

I.

billi l-Indja għadha ma rratifikatx il-konvenzjonijiet fundamentali kollha tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO), b'mod speċifiku dwar il-Libertà ta' Assoċjazzjoni u l-Protezzjoni tad-Dritt għall-Organizzazzjoni (nru 87) u dwar id-Dritt ta' Organizzazzjoni u tal-Innegozjar Kollettiv (nru 98); billi l-forza tax-xogħol tal-ekonomija informali tal-Indja għadha tirrappreżenta aktar minn 90 % tat-totalità tal-forza tax-xogħol; billi dan iħalli lil miljuni ta' nies mingħajr assigurazzjoni soċjali u jgħixu ħajja fl-inċertezza (7);

| 1. | Jistieden lill-Kummissjoni, lill-Kunsill tal-Unjoni Ewropea u lis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna jkomplu jagħmlu kull sforz biex itejbu u japprofondixxu r-relazzjoni mal-Indja, sieħeb strateġiku tal-UE; itenni l-ħtieġa ta' sħubija aktar profonda bbażata fuq il-valuri kondiviżi tal-libertà, tad-demokrazija, tal-pluraliżmu, tal-istat tad-dritt, tal-governanza tajba, tal-ugwaljanza, tar-rispett tad-drittijiet tal-bniedem, tad-drittijiet tal-ħaddiema, tad-drittijiet tan-nisa u tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri, tal-impenn għall-promozzjoni ta' ordni globali inklużiv, koerenti u bbażat fuq ir-regoli, tal-multilateraliżmu effikaċi u tal-iżvilupp sostenibbli, għall-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima u għall-promozzjoni tal-paċi u tal-istabbiltà fid-dinja; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jilqa' pożittivament il-ftehim bejn l-UE u l-Indja dwar it-tnedija ta' Kunsill tal-Kummerċ u t-Teknoloġija, li se jsaħħaħ is-sħubija strateġika tagħna u jimpenja ruħu li jsostni l-implimentazzjoni tiegħu; iqis li dan il-mekkaniżmu l-ġdid jikkostitwixxi forum sinifikattiv biex jiġu indirizzati l-isfidi l-ġodda fil-qasam tal-kummerċ, tat-teknoloġija u tas-sigurtà, u jisħaq fuq l-importanza li jiġi promoss il-kummerċ fl-ambitu tat-teknoloġija, b'attenzjoni partikolari tingħata lit-teknoloġiji li jiġġieldu kontra t-tibdil fil-klima; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Ifakkar li l-kummerċ bejn l-UE u l-Indja żdied b'aktar minn 70 % bejn l-2009 u l-2019 u li ż-żewġ partijiet jaqsmu bejniethom interess komuni fit-trawwim ta' rabtiet ekonomiċi aktar mill-qrib u aktar profondi; jirrikonoxxi li l-Indja hija sieħeb importanti għall-UE biex tiddiversifika l-ktajjen tal-provvista tagħha; jirrikonoxxi wkoll li hemm temi sensittivi għaż-żewġ naħat, iżda jemmen li jistgħu jiġu indirizzati b'tali mod li tinħoloq sitwazzjoni reċiprokament vantaġġuża għaż-żewġ sħab; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jiġbed l-attenzjoni għall-fatt li l-istrateġija “mill-għalqa sal-platt” tinkludi l-obbligu li jonqos b'50 % l-użu ta' pestiċidi sal-2030 u jiżdied għal 25 % l-proporzjon ta' raba' ddestinat għall-biedja organika; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jistenna li jingħata segwitu malajr lil-laqgħa tal-mexxejja tal-UE u tal-Indja ta' Mejju 2021 biex tiġi indirizzata b'mod miftuħ u fl-ogħla livell il-kooperazzjoni fil-qasam tal-kummerċ u tal-investimenti bbażata fuq il-valuri; jilqa' b'sodisfazzjon id-disponibbiltà taż-żewġ sħab li jaħdmu għall-konklużjoni ta' ftehim kummerċjali ambizzjuż, ibbażat fuq il-valuri, ibbilanċjat, komprensiv u reċiprokament vantaġġuż, kif ukoll ta' ftehim awtonomu dwar il-protezzjoni tal-investimenti u ta' ftehim dwar l-indikazzjonijiet ġeografiċi; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Jisħaq fuq l-importanza ekonomika u strateġika ta' dan il-ftehim, li se jkun ta' suċċess biss jekk jirnexxilu jallinja progressivament l-UE u l-Indja lejn aġenda u valuri kondiviżi fir-rigward tal-iżvilupp sostenibbli, bil-għan li jinġiebu l-prosperità, it-tkabbir u l-impjiegi kondiviżi, tiġi stimolata l-kompetittività, jiġi miġġieled il-faqar, isir progress biex jinkisbu l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli (SDGs), jiġu promossi l-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima u l-implimentazzjoni tal-Ftehim ta' Pariġi, jiġu sostnuti d-drittijiet tal-ħaddiema u l-libertajiet fundamentali u jiġu promossi l-ugwaljanza bejn il-ġeneri u l-emanċipazzjoni tan-nisa, u jekk iqis b'mod espliċitu l-eżitu tal-proċess ta' rieżami li għaddej dwar il-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Josserva li l-UE hija l-akbar sieħeb kummerċjali tal-Indja fis-settur agroalimentari; ifakkar li s-settur agrikolu huwa parti sinifikanti mill-ekonomija Indjana, u jammonta għal 41 % tal-impjiegi Indjani; jissottolinja s-sensittività, iżda wkoll il-potenzjal, ta' ċerti setturi agrikoli kemm fl-UE kif ukoll fl-Indja; jenfasizza li aċċess akbar għas-suq għall-prodotti agrikoli ma għandux jissarraf f'vantaġġ kompetittiv inġust għall-ebda waħda mill-partijiet; jiġbed l-attenzjoni għall-ħtieġa li jiġi żgurat li l-importazzjonijiet agroalimentari mill-Indja jirrispettaw l-istandards tal-UE fil-qasam tas-saħħa u s-sikurezza; iqis li l-UE għandha ssostni l-Indja biex tgħin lill-bdiewa tagħha jnaqqsu l-użu ta' pestiċidi; jisħaq fuq il-ħtieġa li l-UE u l-Indja jikkooperaw mill-qrib biex jindirizzaw ir-riperkussjonijiet fuq is-sikurezza tal-ikel tal-gwerra Russa fl-Ukrajna li għaddejja bħalissa; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jindika li wieħed mill-objettivi tal-ftehimiet futuri dwar il-kummerċ u l-investimenti bejn l-UE u l-Indja huwa li tissaħħaħ ir-relazzjoni ekonomika, kummerċali u ta' investiment bejn l-UE u l-Indja, fir-rispett sħiħ tad-drittijiet tal-bniedem rikonoxxuti fuq livell internazzjonali u tal-istandards u tal-ftehimiet fil-qasam tal-ambjent u tax-xogħol, li jinħoloq kuntest regolatorju u ta' negozju sod, trasparenti, miftuħ, mhux diskriminatorju u prevedibbli għall-kumpaniji taż-żewġ naħat u jiġi żblokkat il-potenzjal mhux sfruttat tal-kooperazzjoni ekonomika reċiproka bejn l-UE u l-Indja; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Itenni l-kundanna tiegħu bl-aktar mod qawwi possibbli tal-gwerra ta' aggressjoni illegali, mhux provokata u inġustifikata kontra l-Ukrajna min-naħa tal-Federazzjoni Russa; jirrikonoxxi l-pożizzjoni newtrali tal-Indja sa mill-indipendenza tagħha; jindika li l-UE u l-Indja disposti jikkollaboraw għal dinja prospera u paċifika, jiddeplora madankollu t-titubanza tal-Indija biex tikkundanna l-aggressjoni militari tal-Federazzjoni Russa kontra l-Ukrajna; jisħaq fuq l-importanza li d-demokraziji jikkollaboraw u jallinjaw ruħhom fuq l-aspetti ċentrali, b'mod speċjali fuq il-valuri fundamentali u skambji kummerċjali miftuħa, ibbażati fuq ir-regoli u sostenibbli; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Iqis li l-mandat għal negozjati eżistenti relatat ma' ftehim kummerċjali, ma' ftehim separat dwar il-protezzjoni tal-investimenti u ma' ftehim dwar l-indikazzjonijiet ġeografiċi huwa komprensiv u wiesa' biżżejjed biex jissuktaw in-negozjati, u għandu jkun interpretat f'konformità mal-istandards moderni; huwa tal-fehma li jeħtieġ li l-ftehim kummerċjali komprensiv futur ikun fih standards ambjentali u fil-qasam tad-drittijiet tal-bniedem bħala elementi fundamentali u jkun fih, bħala partijiet integrali, kapitolu ddedikat għall-SMEs, kapitolu ddedikat għall-kummerċ diġitali, kapitolu ddedikat għall-materja prima biex jiżdied l-aċċess għas-suq u kapitolu ddedikat għall-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli ambizzjuż u eżegwibbli, allinjat mal-Ftehim ta' Pariġi; jemmen, barra minn hekk, li l-ftehim għandu jinkludi dispożizzjonijiet dwar sistemi alimentari sostenibbli u dwar il-ġeneri; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Jistieden lill-Gvern Indjan jippreżenta pjan direzzjonali għar-ratifika taż-żewġ konvenzjonijiet fundamentali tal-ILO li fadal, nru 87 u nru 98, u jemmen li l-prinċipji tagħhom għandhom ikunu implimentati b'mod dovut, korrett u puntwali; jissottolinja li, fid-dawl tan-natura informali tas-suq tax-xogħol Indjan, huma bosta l-isfidi relatati mal-implimentazzjoni u mal-infurzar tal-istandards internazzjonali tax-xogħol; jinkoraġġixxi lill-Kummissjoni tiżgura li l-prinċipji fundamentali tal-ILO jiġu applikati fil-ftehim kummerċjali futur; jistieden lill-Kummissjoni tiżgura li l-ftehim kummerċjali futur bejn l-UE u l-Indja jkun konformi mal-Patt Ekoloġiku Ewropew, mal-istrateġija “mill-għalqa sal-platt”u mal-COP26; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Jaqbel mal-mexxejja tal-UE u tal-Indja li, bil-għan li jinżamm l-impetu meħtieġ biex jissuktaw in-negozjati, huwa assolutament neċessarju li jinstabu soluzzjonijiet għal problemi ta' aċċess għas-suq li ilhom jeżistu; jinkoraġġixxi lin-negozjaturi, għaldaqstant, isibu malajr soluzzjonijiet għall-problemi ta' aċċess għas-suq li ilhom jeżistu kemm fil-livell ta' governanza kif ukoll tas-setturi (pereżempju l-karozzi, il-parts tal-karozzi, l-agrikoltura, l-apparat mediku, il-prodotti farmaċewtiċi, l-irritanti sanitarji u fitosanitarji, l-akkwist pubbliku, l-ostakli nontariffarji bħall-ordnijiet għall-kontroll tal-kwalità, iċ-ċertifikazzjoni, ir-rispett tal-istandards internazzjonali u r-rekwiżiti ta' lokalizzazzjoni) mingħajr ma jiġi kompromess il-kontenut favur konklużjoni rapida; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Jinkoraġġixxi lin-negozjaturi jagħmlu progress tajjeb biex jiksbu ftehim ta' kummerċ ħieles komprensiv reċiprokament vantaġġuż, tal-livell l-aktar avvanzat, kompatibbli mad-WTO u bbażat fuq ir-regoli, li jagħti prijorità lill-oqsma li jiffavorixxu t-tkabbir sostenibbli u jindirizza l-inugwaljanzi u t-tranżizzjonijiet ġusti fl-ambitu diġitali u ekoloġiku, b'dan il-mod li ġej:






  (i) | l-eliminazzjoni komprensiva tat-tariffi u tal-kwoti fuq bażi reċiproka, filwaqt li tingħata attenzjoni għall-prodotti sensittivi u jiġi żgurat li t-tnaqqis ma jkunx ikkumpensat minn żieda fit-taxxi u fl-imposti nazzjonali, anki fil-livell statali, fuq il-prodotti importati; |
| --- | --- | --- |

13.

(i)

l-eliminazzjoni komprensiva tat-tariffi u tal-kwoti fuq bażi reċiproka, filwaqt li tingħata attenzjoni għall-prodotti sensittivi u jiġi żgurat li t-tnaqqis ma jkunx ikkumpensat minn żieda fit-taxxi u fl-imposti nazzjonali, anki fil-livell statali, fuq il-prodotti importati;

| (ii) | proċeduri doganali aċċelerati, aktar trasparenti u anqas onerużi, kif ukoll proċess komprensiv ta' ċertifikazzjoni elettronika unika u t-tneħħija tal-projbizzjonijiet sproporzjonati tal-importazzjonijiet; |
| --- | --- |

(ii)

proċeduri doganali aċċelerati, aktar trasparenti u anqas onerużi, kif ukoll proċess komprensiv ta' ċertifikazzjoni elettronika unika u t-tneħħija tal-projbizzjonijiet sproporzjonati tal-importazzjonijiet;

| (iii) | l-approvazzzjoni trasparenti u aċċelerata tal-applikazzjonijiet għall-aċċess għas-suq, proċeduri ta' reġjonalizzazzjoni u ta' awditjar, ibbażati fuq miżuri sanitarji u fitosanitarji marbuta mal-importazzjonijiet xjentifikament ġustifikati, fuq standards internazzjonali u fuq dixxiplini li jmorru lil hinn mill-Ftehim dwar l-Applikazzjoni ta' Miżuri Sanitarji u Fitosanitarji (Ftehim SPS) tad-WTO; il-ftehim għandu jimmira li jiżgura l-kooperazzjoni fil-qasam tal-miżuri sanitarji u fitosanitarji u l-approvazzjoni rapida, min-naħa tal-Indja, tal-applikazzjonijiet għall-aċċess għas-suq kollha eżistenti u futuri, inklużi dawk ittardjati mit-trasport ta' prova u minn kwistjonijiet marbuta maċ-ċertifikazzjoni; |
| --- | --- |

(iii)

l-approvazzzjoni trasparenti u aċċelerata tal-applikazzjonijiet għall-aċċess għas-suq, proċeduri ta' reġjonalizzazzjoni u ta' awditjar, ibbażati fuq miżuri sanitarji u fitosanitarji marbuta mal-importazzjonijiet xjentifikament ġustifikati, fuq standards internazzjonali u fuq dixxiplini li jmorru lil hinn mill-Ftehim dwar l-Applikazzjoni ta' Miżuri Sanitarji u Fitosanitarji (Ftehim SPS) tad-WTO; il-ftehim għandu jimmira li jiżgura l-kooperazzjoni fil-qasam tal-miżuri sanitarji u fitosanitarji u l-approvazzjoni rapida, min-naħa tal-Indja, tal-applikazzjonijiet għall-aċċess għas-suq kollha eżistenti u futuri, inklużi dawk ittardjati mit-trasport ta' prova u minn kwistjonijiet marbuta maċ-ċertifikazzjoni;

| (iv) | l-eliminazzjoni ta' numru dejjem akbar ta' ostakli tekniċi għall-kummerċ, fosthom rieżami tal-ostakli għall-ICT, għall-apparat mediku, għall-ġugarelli, għax-xorb alkoħoliku, għad-djamanti llustrati, għall-prodotti agrikoli, għall-ikel u għall-azzar; il-ftehim għandu jimmira lejn ir-rispett tal-istandards internazzjonali tal-Organizzazzjoni Internazzjonali għall-Istandardizzazzjoni (ISO), tal-Kummissjoni Elettroteknika Internazzjonali (IEC) u tal-Unjoni Internazzjonali tat-Telekomunikazzjoni (UIT), imur lil hinn mill-Ftehim dwar l-Ostakli Tekniċi għall-Kummerċ tad-WTO, jiżgura li ma jkunx hemm l-ebda duplikazzjoni ta' testijiet u ċertifikazzjoni, u jissemplifika l-iskemi għall-ħruġ ta' liċenzji, l-ordnijiet għall-kontroll tal-kwalità u l-investigazzjonijiet kliniċi; |
| --- | --- |

(iv)

l-eliminazzjoni ta' numru dejjem akbar ta' ostakli tekniċi għall-kummerċ, fosthom rieżami tal-ostakli għall-ICT, għall-apparat mediku, għall-ġugarelli, għax-xorb alkoħoliku, għad-djamanti llustrati, għall-prodotti agrikoli, għall-ikel u għall-azzar; il-ftehim għandu jimmira lejn ir-rispett tal-istandards internazzjonali tal-Organizzazzjoni Internazzjonali għall-Istandardizzazzjoni (ISO), tal-Kummissjoni Elettroteknika Internazzjonali (IEC) u tal-Unjoni Internazzjonali tat-Telekomunikazzjoni (UIT), imur lil hinn mill-Ftehim dwar l-Ostakli Tekniċi għall-Kummerċ tad-WTO, jiżgura li ma jkunx hemm l-ebda duplikazzjoni ta' testijiet u ċertifikazzjoni, u jissemplifika l-iskemi għall-ħruġ ta' liċenzji, l-ordnijiet għall-kontroll tal-kwalità u l-investigazzjonijiet kliniċi;

| (v) | kapitolu komprensiv dwar l-akkwist pubbliku fil-livelli kollha ta' governanza bil-għan li jissaħħu l-prinċipji ta' trasparenza u nondiskriminazzjoni fl-akkwist pubbliku permezz ta' proċeduri ta' rimedju effikaċi; jistieden, f'dan ir-rigward, lill-Indja taderixxi fil-Ftehim dwar l-Akkwisti Pubbliċi tad-WTO u tipprojbixxi l-prattiki diskriminatorji “buy national” (ixtru nazzjonali), bħal ċerti prattiki relatati ma' “Make in India” u “Atmanirbhar Bharat” (“Indja awtosuffiċjenti”), inkwantu jimmiraw li jiffavorixxu l-manifattura interna, jiskoraġġixxu l-importazzjonijiet u jaffettwaw b'mod sinifikanti l-aċċess għas-suq għall-kumpaniji tal-UE; |
| --- | --- |

(v)

kapitolu komprensiv dwar l-akkwist pubbliku fil-livelli kollha ta' governanza bil-għan li jissaħħu l-prinċipji ta' trasparenza u nondiskriminazzjoni fl-akkwist pubbliku permezz ta' proċeduri ta' rimedju effikaċi; jistieden, f'dan ir-rigward, lill-Indja taderixxi fil-Ftehim dwar l-Akkwisti Pubbliċi tad-WTO u tipprojbixxi l-prattiki diskriminatorji “buy national” (ixtru nazzjonali), bħal ċerti prattiki relatati ma' “Make in India” u “Atmanirbhar Bharat” (“Indja awtosuffiċjenti”), inkwantu jimmiraw li jiffavorixxu l-manifattura interna, jiskoraġġixxu l-importazzjonijiet u jaffettwaw b'mod sinifikanti l-aċċess għas-suq għall-kumpaniji tal-UE;

| (vi) | l-iżgurar ta' kundizzjonijiet ekwivalenti fis-sussidji u fil-prattiki kummerċjali tal-impriżi statali; |
| --- | --- |

(vi)

l-iżgurar ta' kundizzjonijiet ekwivalenti fis-sussidji u fil-prattiki kummerċjali tal-impriżi statali;

| (vii) | kapitolu komprensiv dwar il-protezzjoni fil-livell għoli tad-drittijiet ta' proprjetà intellettwali (DPI), iċċentrat fost oħrajn fuq id-dispożizzjonijiet fil-qasam tal-kooperazzjoni u fuq it-trasferimenti ta' teknoloġiji, li għandu jiffaċilita proċess ta' applikazzjoni għall-privattivi mhux restrittiv u rapidu kif ukoll l-infurzar rapidu u effikaċi tal-istandards DPI, inkluża l-protezzjoni tal-indikazzjonijiet ġeografiċi (IĠ); madankollu trid tingħata attenzjoni partikolari lill-kapaċità tal-Indja li tipproduċi mediċini ġeneriċi ekonomikament aċċessibbli għall-bżonnijiet tas-saħħa nazzjonali jew għall-esportazzjonijiet lejn pajjiżi oħrajn li qed jiżviluppaw fil-bżonn konformement mad-Dikjarazzjoni ta' Doha dwar il-Ftehim TRIPS fil-qasam tas-saħħa pubblika; |
| --- | --- |

(vii)

kapitolu komprensiv dwar il-protezzjoni fil-livell għoli tad-drittijiet ta' proprjetà intellettwali (DPI), iċċentrat fost oħrajn fuq id-dispożizzjonijiet fil-qasam tal-kooperazzjoni u fuq it-trasferimenti ta' teknoloġiji, li għandu jiffaċilita proċess ta' applikazzjoni għall-privattivi mhux restrittiv u rapidu kif ukoll l-infurzar rapidu u effikaċi tal-istandards DPI, inkluża l-protezzjoni tal-indikazzjonijiet ġeografiċi (IĠ); madankollu trid tingħata attenzjoni partikolari lill-kapaċità tal-Indja li tipproduċi mediċini ġeneriċi ekonomikament aċċessibbli għall-bżonnijiet tas-saħħa nazzjonali jew għall-esportazzjonijiet lejn pajjiżi oħrajn li qed jiżviluppaw fil-bżonn konformement mad-Dikjarazzjoni ta' Doha dwar il-Ftehim TRIPS fil-qasam tas-saħħa pubblika;

| (viii) | kapitolu ddedikat għall-SMEs biex jitqiesu l-bżonnijiet speċifiċi tagħhom u jiggarantixxi ċ-ċertezza tad-dritt; jisħaq fuq il-ħtieġa ta' kuntest regolatorju favorevoli għall-impriżi għall-SMEs, inklużi proċeduri doganali armonizzati u semplifikati u piżijiet amministrattivi u regolatorji mnaqqsa bil-għan li jingħelbu l-ostakli tariffarji u nontariffarji kollha li jimpedixxu lill-SMEs milli jidħlu fis-suq Indjan; jenfasizza l-bżonn li tiġi aġevolata l-kondiviżjoni tal-informazzjoni fil-qasam tal-aċċess għas-suq, tar-regolamentazzjoni kummerċjali, tal-proċeduri kummerċjali u tar-regoli dwar l-oriġini; |
| --- | --- |

(viii)

kapitolu ddedikat għall-SMEs biex jitqiesu l-bżonnijiet speċifiċi tagħhom u jiggarantixxi ċ-ċertezza tad-dritt; jisħaq fuq il-ħtieġa ta' kuntest regolatorju favorevoli għall-impriżi għall-SMEs, inklużi proċeduri doganali armonizzati u semplifikati u piżijiet amministrattivi u regolatorji mnaqqsa bil-għan li jingħelbu l-ostakli tariffarji u nontariffarji kollha li jimpedixxu lill-SMEs milli jidħlu fis-suq Indjan; jenfasizza l-bżonn li tiġi aġevolata l-kondiviżjoni tal-informazzjoni fil-qasam tal-aċċess għas-suq, tar-regolamentazzjoni kummerċjali, tal-proċeduri kummerċjali u tar-regoli dwar l-oriġini;

| (ix) | l-inklużjoni ta' kapitolu ambizzjuż dwar il-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli li jiggarantixxi kooperazzjoni bbażata fuq il-valuri fil-kummerċ u fl-investimenti u jippromwovi l-ogħla standards internazzjonali f'dak li għandu x'jaqsam mad-drittijiet tal-ħaddiema, inkluża azzjoni deċiża għall-eliminazzjoni tat-tħaddim tat-tfal u tax-xogħol furzat, jiżgura l-ħarsien tal-ambjent u jippromwovi l-ugwaljanza bejn il-ġeneri, ispirat mill-ftehimiet ta' kummerċ ħieles reċenti u moderni tal-UE; jissottolinja li s-sostenibbiltà teħtieġ li tkun riflessa b'mod trasversali fil-ftehim permezz ta' dispożizzjonijiet eżegwibbli li jqisu r-rieżami relatat mal-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli; |
| --- | --- |

(ix)

l-inklużjoni ta' kapitolu ambizzjuż dwar il-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli li jiggarantixxi kooperazzjoni bbażata fuq il-valuri fil-kummerċ u fl-investimenti u jippromwovi l-ogħla standards internazzjonali f'dak li għandu x'jaqsam mad-drittijiet tal-ħaddiema, inkluża azzjoni deċiża għall-eliminazzjoni tat-tħaddim tat-tfal u tax-xogħol furzat, jiżgura l-ħarsien tal-ambjent u jippromwovi l-ugwaljanza bejn il-ġeneri, ispirat mill-ftehimiet ta' kummerċ ħieles reċenti u moderni tal-UE; jissottolinja li s-sostenibbiltà teħtieġ li tkun riflessa b'mod trasversali fil-ftehim permezz ta' dispożizzjonijiet eżegwibbli li jqisu r-rieżami relatat mal-kummerċ u l-iżvilupp sostenibbli;

| (x) | l-istabbiliment ta' regoli moderni dwar l-oriġini, favorevoli għall-SMEs, armonizzati u reċiproċi, bi qbil mal-ftehimiet ta' kummerċ ħieles l-aktar moderni u komprensivi tal-UE; |
| --- | --- |

(x)

l-istabbiliment ta' regoli moderni dwar l-oriġini, favorevoli għall-SMEs, armonizzati u reċiproċi, bi qbil mal-ftehimiet ta' kummerċ ħieles l-aktar moderni u komprensivi tal-UE;

| (xi) | l-inklużjoni tal-pjan ta' azzjoni għall-ekonomija ċirkolari ppreżentat dan l-aħħar, maħsub biex jiżgura t-tnaqqis tal-iskart u t-tisħiħ tal-pożizzjoni tal-konsumatur, biex b'hekk il-prodotti sostenibbli jsiru n-norma u nieħdu rwol ta' tmexxija fl-azzjonijiet globali fil-qasam tal-ekonomija ċirkolari; |
| --- | --- |

(xi)

l-inklużjoni tal-pjan ta' azzjoni għall-ekonomija ċirkolari ppreżentat dan l-aħħar, maħsub biex jiżgura t-tnaqqis tal-iskart u t-tisħiħ tal-pożizzjoni tal-konsumatur, biex b'hekk il-prodotti sostenibbli jsiru n-norma u nieħdu rwol ta' tmexxija fl-azzjonijiet globali fil-qasam tal-ekonomija ċirkolari;

| (xii) | il-projbizzjoni ta' proċeduri ta' ħruġ ta' liċenzji ta' importazzjoni jew ta' esportazzjoni mhux awtomatiċi, għajr f'każijiet ġustifikati; |
| --- | --- |

(xii)

il-projbizzjoni ta' proċeduri ta' ħruġ ta' liċenzji ta' importazzjoni jew ta' esportazzjoni mhux awtomatiċi, għajr f'każijiet ġustifikati;

| (xiii) | it-tneħħija tal-ostakli diskriminatorji u sproporzjonati kollha għall-istabbiliment fis-settur tas-servizzi u tal-manifattura, kif ukoll għall-forniment ta' servizzi transfruntieri, biex jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwivalenti bejn il-fornituri ta' servizzi Indjani u tal-UE; |
| --- | --- |

(xiii)

it-tneħħija tal-ostakli diskriminatorji u sproporzjonati kollha għall-istabbiliment fis-settur tas-servizzi u tal-manifattura, kif ukoll għall-forniment ta' servizzi transfruntieri, biex jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwivalenti bejn il-fornituri ta' servizzi Indjani u tal-UE;

| (xiv) | regoli dwar il-kummerċ diġitali msaħħa bbażati fuq l-istandards tal-UE u fuq il-prattiki globali; iqis, b'mod partikoari, li t-teknoloġiji 5G ma għandhomx jiġu installati bl-użu ta' trasferiment obbligatorju tat-teknoloġija bħad-divulgazzjoni furzata tal-kodiċijiet sors, tal-algortimi u tal-kjavi kriptografiċi; |
| --- | --- |

(xiv)

regoli dwar il-kummerċ diġitali msaħħa bbażati fuq l-istandards tal-UE u fuq il-prattiki globali; iqis, b'mod partikoari, li t-teknoloġiji 5G ma għandhomx jiġu installati bl-użu ta' trasferiment obbligatorju tat-teknoloġija bħad-divulgazzjoni furzata tal-kodiċijiet sors, tal-algortimi u tal-kjavi kriptografiċi;

| (xv) | il-konferma tad-drittijiet u tal-obbligi taż-żewġ partijiet fl-ambitu tal-ftehimiet tad-WTO (antidumping, antisussidji u ta' salvagwardja), l-eżami ta' oqsma ta' interess komuni li jmorru lil hinn dawb l-istandards tad-WTO, kif ukoll l-inklużjoni ta' mekkaniżmu temporanju ta' salvagwardja bilaterali; |
| --- | --- |

(xv)

il-konferma tad-drittijiet u tal-obbligi taż-żewġ partijiet fl-ambitu tal-ftehimiet tad-WTO (antidumping, antisussidji u ta' salvagwardja), l-eżami ta' oqsma ta' interess komuni li jmorru lil hinn dawb l-istandards tad-WTO, kif ukoll l-inklużjoni ta' mekkaniżmu temporanju ta' salvagwardja bilaterali;

| (xvi) | garanzija tal-governanza tajba u tal-istat tad-dritt u soluzzjoni tal-ostakli maħluqa mill-inċertezza tad-dritt; |
| --- | --- |

(xvi)

garanzija tal-governanza tajba u tal-istat tad-dritt u soluzzjoni tal-ostakli maħluqa mill-inċertezza tad-dritt;

| 14. | Ifakkar li l-SMEs huma s-sinsla tal-iżvilupp soċjoekonomiku tal-Indja u jirrappreżentaw 45 % tal-produzzjoni industrijali totali tal-pajjiż; jemmen li l-Indja u l-UE għandhom ikomplu jaħdmu biex jiżguraw kuntest ta' negozju favorevoli u stabbli għall-SMEs, billi jaġevolawlhom l-aċċess għas-swieq internazzjonali u jħalluhom jisfruttaw bis-sħiħ l-opportunitajiet kummerċjali; jilqa' pożittivament, f'dan ir-rigward, il-ħolqien tall-Helpdesk PI tal-SMEs tal-Indja, li jagħti lill-SMEs assistenza tal-ewwel linja dwar kif jipproteġu u jinfurzaw id-drittijiet ta' proprjetà intellettwali tagħhom, u jistieden lill-Kummissjoni tisfrutta din l-inizjattiva biex toħloq pjattaformi diġitali ulterjuri li jkunu jgħinu biex jonqsu l-kostijiet u l-piżijiet amministrattivi, filwaqt li tiżdied il-parteċipazzjoni tal-SMES fil-kummerċ internazzjonali; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Jitlob liż-żewġ partijiet iqisu l-possibbiltà li jfornu flussi tad-data interoperabbli bejn il-ġuriżdizzjonijiet tal-Indja u tal-UE fir-rispett totali tar-Regolament Ġenerali dwar il-Protezzjoni tad-Data (8) fuq il-bażi ta' valutazzjoni; jistieden lill-Indja tallinja l-liġi l-ġdida tagħha dwar il-protezzjoni tad-data mal-istandards l-aktar rigorużi rikonoxxuti f'livell internazzjonali fil-qasam tal-protezzjoni tad-data u tar-regoli dwar il-privatezza; jistieden lill-Indja tingħaqad fl-inizjattiva tal-UE dwar l-istandards internazzjonali fil-qasam tal-protezzjoni tad-data; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Jistieden lit-tim ta' negozjaturi tal-UE, kif ukoll lill-istituzzjonijiet u lill-Istati Membri tal-UE, jagħmlu l-aħjar użu mill-impenn min-naħa tal-Indja favur il-multilateraliżmu u ordni kummerċjali internazzjonali bbażat fuq ir-regoli u jistieden lill-Indja tiżvolġi rwol aktar kostruttiv biex tiggarantixxi riżultati sinifikattivi fil-qafas tat-12-il u tat-13-il Konferenza Ministerjali tad-WTO; ifaħħar il-proposta għal riforma kosponsorizzata mill-UE u mill-Indja tal-Korp għas-Soluzzjoni tat-Tilwim tad-WTO u jistieden lill-Indja tingħaqad fl-arranġament proviżorju ta' arbitraġġ tal-appell bejn bosta partijiet; ifaħħar l-impenn min-naħa tal-mexxejja tal-UE u tal-Indja biex isaħħu l-koordinament fil-governanza ekonomika dinjija, partikolarment fid-WTO u fil-G20; jistenna li jinżamm informat bir-riżultati tad-Djalogu bejn Uffiċjali Għolja bejn l-UE u l-Indja, li l-għan tiegħu huwa li japprofondixxi l-kooperazzjoni bilaterali dwar il-kwistjonijiet marbuta mad-WTO taħt l-awspiċji tad-Djalogi ta' Livell Għoli dwar il-Kummerċ u l-Investiment; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Jiddispjaċih li baqgħu l-inċertezzi għall-investituri tal-UE, speċjalment bħala riżultat tad-deċiżjoni tal-Indja tal-2016 li ttemm b'mod unilaterali t-trattati ta' investiment bilaterali kollha taghħa; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Jieħu nota tad-disponibbiltà taż-żewġ naħat li jinnegozjaw ftehim awtonomu dwar il-protezzjoni tal-investimenti, li jżid iċ-ċertezza tad-dritt għall-investituri fuq iż-żewġ naħat u jsaħħaħ aktar ir-relazzjonijiet kummerċjali bilaterali, billi jattira aktar investimenti tal-UE fl-Indja, u jiddefendi l-possibbiltà għall-partijiet li jeżawrixxu r-rimedji nazzjonali; jirrakkomanda li ssir ħidma biex jinkisbu objettivi komuni u reċiprokament vantaġġużi f'dawn is-setturi ħalli jitrawmu t-tkabbir ekonomiku u l-innovazzjoni sostenibbli; jenfasizza li tali ftehim jenħtieġ li, fost oħrajn, jipprevedi miżuri ta' ħarsien kontra d-diskriminazzjoni bbażata fuq l-oriġini, l-esproprjazzjoni illeċita, iċ-ċaħda ta' ġustizzja, il-ksur fundamentali tal-proċess ġust, l-arbitrarjetà manifesta, id-diskriminazzjoni mmirata għal raġunijiet manifestament illeċiti u t-trattament abbużiv; jipproponi li ssir valutazzjoni tal-impatt komprensiva qabel it-tmiem tan-negozjati; jilqa' pożittivament l-investimenti Indjani fl-Ewropa billi huma fattur ta' dinamiżmu ekonomiku, aktar kompetittività u diversifikazzjoni tal-produzzjoni; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Jerġa' jafferma li ftehim ta' protezzjoni tal-investimenti jista' jirrappreżenta tarġa adegwata biex ikomplu jissaħħu r-relazzjonijiet kummerċjali bilaterali; jinkoraġġixxi lin-negozjaturi jaqblu dwar l-istabbiliment ta' qorti mutlilaterali għall-investimenti u sistema ta' qorti tal-investiment speċifika bejn l-UE u l-Indja li tkun soluzzjoni temporanja bil-għan li titwaqqaf qorti multilaterali għall-investimenti, li fiha kemm l-UE kif ukoll l-Indja għandhom jaderixxu; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Jilqa' pożittivament l-impenn min-naħa tal-mexxejja li jikkonkludu ftehim separat dwar l-indikazzjonijiet ġeografiċi, sew fil-forma ta' ftehim awtonomu sew jekk integrat fi ħdan ftehim kummerċjali komprensiv; iqis li tali ftehim huwa prijorità għas-setturi agrikolu u agroalimentari tal-UE bil-għan li jipproteġi l-IĠ tal-UE, jistieden lill-Kummissjoni taħdem biex toħloq lista komprensiva ta' IĠ tal-UE; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Jisħaq fuq il-ħtieġa li l-UE tiddefendi d-drittijiet tal-bniedem u d-dritt għall-ikel bħala prijorità u prinċipju ċentrali tas-sistemi tal-ikel u bħala għodda fundamentali għat-trasformazzjoni tas-sistemi tal-ikel; jappella biex l-UE timplimenta d-Dikjarazzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet tal-Bdiewa u Persuni Oħra li Jaħdmu f'Żoni Rurali u tiżgura li dawk l-aktar emarġinati jkollhom aċċess għal ikel nutrijenti; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Jinnota li filwaqt li l-ordinament ġuridiku tal-Indja jippermetti l-kultivazzjoni ta' organiżmi ġenetikament modifikati (OĠM) għall-fini tal-ipproċessar tagħhom f'ikel u għalf, ir-reġim tal-OĠM tal-pajjiż huwa simili għal dak tal-UE f'termini ta' rigorożità u dixxiplina; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Jinnota l-importanza li jsir progress deċiżiv fil-projbizzjoni tal-antibijotiċi u l-mediċini veterinarji kollha li ma jikkonformawx mal-istandards tal-ikel tal-Codex Alimentarius; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Jisħaq li l-UE għandha tiżgura li, skont il-ftehim ta' kooperazzjoni mal-Indja, jittejjeb il-livell ta' kooperazzjoni reċiproka u li ż-żewġ partijiet jirrispettaw l-istandards ekonomiċi, soċjali, ambjentali, tas-saħħa, tas-sikurezza u tal-kwalità kollha tal-UE; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Iħeġġeġ lill-Kummissjoni tagħmel studju tal-impatt ekonomiku possibbli ta' dan il-ftehim, filwaqt li żżomm f'moħħha li l-agrikoltura u t-trobbija tal-bhejjem fl-Indja mhumiex soġġetti għar-regolamenti tal-UE li jżidu l-kostijiet tal-produzzjoni fl-Ewropa, li jistgħu jwasslu għal kompetizzjoni inġusta, kif diġà kien il-każ bi ftehimiet oħra ma' pajjiżi mhux tal-UE; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Jistieden lill-Kummissjoni tiżgura li t-test tal-ftehim, kif sar konsistentement fi ftehimiet preċedenti tal-UE dwar il-kummerċ ħieles, jipprevedi protezzjoni tas-suq uniku komuni tal-UE billi jipprevjeni:






  (i) | l-importazzjoni ta' OĠM mhux awtorizzati fl-oġġetti tal-ikel, fl-għalf u fiż-żrieragħ; |
| --- | --- | --- |

26.

(i)

l-importazzjoni ta' OĠM mhux awtorizzati fl-oġġetti tal-ikel, fl-għalf u fiż-żrieragħ;

| (ii) | l-importazzjoni ta' prodotti agrikoli u oġġetti tal-ikel b'livelli ogħla ta' residwi tal-pestiċidi minn dawk permessi fid-dritt tal-UE, permezz tal-applikazzjoni sistematika tar-regoli tal-UE fuq il-limiti massimi ta' residwi; |
| --- | --- |

(ii)

l-importazzjoni ta' prodotti agrikoli u oġġetti tal-ikel b'livelli ogħla ta' residwi tal-pestiċidi minn dawk permessi fid-dritt tal-UE, permezz tal-applikazzjoni sistematika tar-regoli tal-UE fuq il-limiti massimi ta' residwi;

| (iii) | l-importazzjoni ta' prodotti agrikoli u oġġetti tal-ikel li fil-produzzjoni tagħhom intużaw preparazzjonijiet ormonali li huma pprojbiti fl-UE; |
| --- | --- |

(iii)

l-importazzjoni ta' prodotti agrikoli u oġġetti tal-ikel li fil-produzzjoni tagħhom intużaw preparazzjonijiet ormonali li huma pprojbiti fl-UE;

| (iv) | l-introduzzjoni ta' razez ta' mikrobi reżistenti għall-antimikrobiċi; |
| --- | --- |

(iv)

l-introduzzjoni ta' razez ta' mikrobi reżistenti għall-antimikrobiċi;

| 27. | Ifakkar li, fl-14 ta' Diċembru 2021, l-Indja ġiet ikkundannata quddiem id-WTO minħabba s-sussidji enormi mogħtija lill-attivitajiet tagħha ta' produzzjoni u esportazzjoni ta' zokkor; jappella għalhekk għas-sospensjoni tal-kwota CXL tal-10 000 tunnellata metrika għaz-zokkor Indjan, peress li mhux qed jiġi previst rieżami tas-sussidji li jiksru r-regoli tad-WTO; jitlob li n-negozjati kummerċjali li jmiss bejn l-UE u l-Indja jiżguraw li jitneħħew is-sussidji għaz-zokkor li huma inkompatibbli mad-WTO; |
| --- | --- |

27.

| 28. | Jilqa' favorevolment il-ħolqien ta' żewġ gruppi ta' ħidma konġunti maħsuba biex jintensifikaw il-kooperazzjoni regolatorja f'dawk li huma prodotti u servizzi, anki fit-teknoloġiji ekoloġiċi u diġitali u fil-ktajjen tal-provvista reżiljenti f'konsultazzjoni mar-rappreżentanti ta' partijiet ikkonċernati differenti fuq livell pariġġ; jenfasizza r-rwol kruċjali tad-Djalogi ta' Livell Għoli dwar il-Kummerċ u l-Investiment biex jiżguraw livell kumplessivament tajjeb ta' progress, anki f'dawk li huma problemi ta' aċċess għas-suq li ilhom jeżistu; jistenna li jinżamm informat bir-riżultati ta' dawn iż-żewġ djalogi; |
| --- | --- |

28.

| 29. | Jistieden lin-negozjaturi jaqblu, bħala kwistjoni prijoritarja, dwar il-ħolqien ta' pjattaforma ta' konsultazzjoni bilaterali ex ante u ex post bejn l-UE u l-Indja maħsuba biex tiffaċilita d-diskussjonijiet u l-konsultazzjonijiet qabel kwalunkwe miżura ġdida jew sussidju ġdid li jistgħu jolqtu negattivament il-kummerċ jew l-investiment; jemmen li tali pjattaforma jmissha taġevola djalogu mar-rappreżentanti ta' firxa wiesgħa ta' partijiet ikkonċernati, inklużi s-sħab soċjali u l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili; huwa tal-fehma li l-assoċjazzjonijiet tan-negozju u tal-industrija għandhom ikunu jistgħu jressqu kwalunkwe ostaklu ġdid għall-kummerċ jew għall-investimenti għall-attenzjoni tas-segretarjat ta' din il-pjattaforma; jemmen li l-pjattaforma, maż-żmien, għandha ssir parti integrali tal-qafas ta' governanza tal-ftehim kummerċjali futur; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Iqis li l-governanza ta' ftehim potenzjali ta' kummerċ ħieles bejn l-UE u l-Indja għandha tinvolvi kumitat konġunt li jipprevedi monitoraġġ konġunt, djalogu strutturat u superviżjoni min-naħa tal-Parlament Ewropew u taż-żewġt ikmamar tal-Parlament tal-Indja; jenfasizza li l-involviment tas-soċjetà ċivili fil-monitoraġġ tal-implimentazzjoni tal-ftehim huwa kruċjali u jitlob l-istabbiliment rapidu ta' gruppi konsultattivi domestiċi wara d-dħul fis-seħħ tal-ftehim u rappreżentanza bbilanċjata tal-organizzazzjonijiet tan-negozju, tat-trade unions u tas-soċjetà ċivili, inklużi organizzazzjonijiet indipendenti tas-setturi tax-xogħol u tal-ambjent; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu sabiex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Gvern u lill-Parlament tal-Indja. |
| --- | --- |

31.

---

(1)  ĠU L 209, 14.6.2021, p. 1.

(2)  ĠU C 337, 20.9.2018, p. 48.

(3)  ĠU C 456, 10.11.2021, p. 117.

(4)  ĠU C 506, 15.12.2021, p. 109.

(5)  ĠU C 270, 7.7.2021, p. 2.

(6)  ĠU C 99, 1.3.2022, p. 10.

(7)  https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---ed_emp/---ifp_skills/documents/publication/wcms_734503.pdf

(8)  Ir-Regolament (UE) 2016/679 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-27 ta’ April 2016 dwar il-protezzjoni tal-persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta' data personali u dwar il-moviment liberu ta' tali data, u li jħassar id-Direttiva 95/46/KE (Regolament Ġenerali dwar il-Protezzjoni tad-Data) (ĠU L 119, 4.5.2016, p. 1).

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/30 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/30

---

P9_TA(2022)0278

Azzjoni Ewropea komuni dwar il-kura

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 lejn azzjoni Ewropea komuni dwar il-kura (2021/2253(INI))

(2023/C 47/04)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 2 u 3 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea (TUE), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 2 u 3 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea (TUE),

| — | wara li kkunsidra l-għanijiet stabbiliti taħt l-Artikolu 3 TUE, b'mod partikolari l-ġlieda kontra l-esklużjoni soċjali u d-diskriminazzjoni, il-promozzjoni tal-ġustizzja soċjali, l-ugwaljanza bejn in-nisa u l-irġiel, is-solidarjetà bejn il-ġenerazzjonijiet u l-protezzjoni tad-drittijiet tat-tfal, kif ukoll il-koeżjoni ekonomika, soċjali u territorjali, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-għanijiet stabbiliti taħt l-Artikolu 3 TUE, b'mod partikolari l-ġlieda kontra l-esklużjoni soċjali u d-diskriminazzjoni, il-promozzjoni tal-ġustizzja soċjali, l-ugwaljanza bejn in-nisa u l-irġiel, is-solidarjetà bejn il-ġenerazzjonijiet u l-protezzjoni tad-drittijiet tat-tfal, kif ukoll il-koeżjoni ekonomika, soċjali u territorjali,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 8 dwar l-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri, li jħaddan l-għan tal-UE li telimina l-inugwaljanzi u tippromwovi l-ugwaljanza bejn in-nisa u l-irġiel, u l-klawżola soċjali orizzontali fl-Artikolu 9 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 8 dwar l-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri, li jħaddan l-għan tal-UE li telimina l-inugwaljanzi u tippromwovi l-ugwaljanza bejn in-nisa u l-irġiel, u l-klawżola soċjali orizzontali fl-Artikolu 9 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE),

| — | wara li kkunsidra l-objettivi tal-politika soċjali stabbiliti fl-Artikoli 151 u 153 TFUE, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-objettivi tal-politika soċjali stabbiliti fl-Artikoli 151 u 153 TFUE,

| — | wara li kkunsidra l-Karta Soċjali Ewropea riveduta, b'mod partikolari l-Artikolu 15, dwar id-dritt ta' persuni b'diżabilità għall-indipendenza, l-integrazzjoni soċjali u l-parteċipazzjoni, u l-Artikolu 23 dwar id-dritt tal-anzjani għall-protezzjoni soċjali, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Karta Soċjali Ewropea riveduta, b'mod partikolari l-Artikolu 15, dwar id-dritt ta' persuni b'diżabilità għall-indipendenza, l-integrazzjoni soċjali u l-parteċipazzjoni, u l-Artikolu 23 dwar id-dritt tal-anzjani għall-protezzjoni soċjali,

| — | wara li kkunsidra l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (il-“Karta”), b'mod partikolari l-Artikolu 25 dwar id-drittijiet tal-anzjani li jgħixu ħajja indipendenti u dinjituża u l-Artikolu 26 tagħha dwar l-integrazzjoni ta' persuni diżabbli, u l-Konvenzjoni għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali, kif imsemmi fl-Artikolu 6 tat-TUE, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (il-“Karta”), b'mod partikolari l-Artikolu 25 dwar id-drittijiet tal-anzjani li jgħixu ħajja indipendenti u dinjituża u l-Artikolu 26 tagħha dwar l-integrazzjoni ta' persuni diżabbli, u l-Konvenzjoni għall-Protezzjoni tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Libertajiet Fundamentali, kif imsemmi fl-Artikolu 6 tat-TUE,

| — | wara li kkunsidra l-prinċipji tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali (EPSR), b'mod partikolari l-prinċipju 17 dwar l-inklużjoni ta' persuni b'diżabilità u l-prinċipju 18 dwar id-dritt għall-kura fit-tul, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-prinċipji tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali (EPSR), b'mod partikolari l-prinċipju 17 dwar l-inklużjoni ta' persuni b'diżabilità u l-prinċipju 18 dwar id-dritt għall-kura fit-tul,

| — | wara li kkunsidra d-Deċennju tat-Tixjiħ b'Saħħtu tan-NU 2021-2030 u l-Qafas tad-WHO għall-pajjiżi biex jiksbu kontinwità integrata ta' kura fit-tul (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Deċennju tat-Tixjiħ b'Saħħtu tan-NU 2021-2030 u l-Qafas tad-WHO għall-pajjiżi biex jiksbu kontinwità integrata ta' kura fit-tul (1),

| — | wara li kkunsidra l-Pjan ta' Azzjoni tal-EPSR u l-miri ewlenin tiegħu għall-2030, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Pjan ta' Azzjoni tal-EPSR u l-miri ewlenin tiegħu għall-2030,

| — | wara li kkunsidra l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli tan-Nazzjonijiet Uniti (SDGs), b'mod partikolari l-għanijiet nru 3 dwar “Saħħa Tajba u Benesseri”, nru 5 dwar “Ugwaljanza bejn il-Ġeneri”, nru 8 dwar “Xogħol Deċenti u Tkabbir Ekonomiku” u nru 10 dwar “Anqas Inugwaljanzi”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli tan-Nazzjonijiet Uniti (SDGs), b'mod partikolari l-għanijiet nru 3 dwar “Saħħa Tajba u Benesseri”, nru 5 dwar “Ugwaljanza bejn il-Ġeneri”, nru 8 dwar “Xogħol Deċenti u Tkabbir Ekonomiku” u nru 10 dwar “Anqas Inugwaljanzi”,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tematiku tal-Espert Indipendenti tan-NU dwar it-Tgawdija tad-Drittijiet tal-Bniedem Kollha mill-Anzjani tat-22 ta' Lulju 2020 dwar l-impatt tal-marda tal-coronavirus (COVID-19) fuq it-tgawdija tad-drittijiet tal-bniedem kollha mill-anzjani A/75/2020 (2), u l-istqarrija tagħha dwar l-Awtonomija u l-kura tal-anzjani għat-30 Sessjoni tal-Kunsill tad-Drittijiet tal-Bniedem tan-Nazzjonijiet Uniti (3), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tematiku tal-Espert Indipendenti tan-NU dwar it-Tgawdija tad-Drittijiet tal-Bniedem Kollha mill-Anzjani tat-22 ta' Lulju 2020 dwar l-impatt tal-marda tal-coronavirus (COVID-19) fuq it-tgawdija tad-drittijiet tal-bniedem kollha mill-anzjani A/75/2020 (2), u l-istqarrija tagħha dwar l-Awtonomija u l-kura tal-anzjani għat-30 Sessjoni tal-Kunsill tad-Drittijiet tal-Bniedem tan-Nazzjonijiet Uniti (3),

| — | wara li kkunsidra l-konvenzjonijiet u r-rakkomandazzjonijiet tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO), u b'mod partikolari l-Konvenzjoni C149 dwar l-Infermiera tal-1977 u r-Rakkomandazzjoni Nru 157 li takkumpanjaha, il-Konvenzjoni C183 dwar il-Protezzjoni tal-Maternità tal-2000 u r-Rakkomandazzjoni Nru 191 li takkumpanjaha, il-Konvenzjoni C189 dwar il-Ħaddiema Domestiċi tal-2011 u r-Rakkomandazzjoni Nru 201 li takkumpanjaha, il-Konvenzjoni C190 dwar il-Vjolenza u l-Fastidju tal-2019 u r-Rakkomandazzjoni Nru 206 li takkumpanjaha, u r-Rakkomandazzjoni tal-Protezzjoni Soċjali Bażika Nru 202, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konvenzjonijiet u r-rakkomandazzjonijiet tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO), u b'mod partikolari l-Konvenzjoni C149 dwar l-Infermiera tal-1977 u r-Rakkomandazzjoni Nru 157 li takkumpanjaha, il-Konvenzjoni C183 dwar il-Protezzjoni tal-Maternità tal-2000 u r-Rakkomandazzjoni Nru 191 li takkumpanjaha, il-Konvenzjoni C189 dwar il-Ħaddiema Domestiċi tal-2011 u r-Rakkomandazzjoni Nru 201 li takkumpanjaha, il-Konvenzjoni C190 dwar il-Vjolenza u l-Fastidju tal-2019 u r-Rakkomandazzjoni Nru 206 li takkumpanjaha, u r-Rakkomandazzjoni tal-Protezzjoni Soċjali Bażika Nru 202,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-ILO tad-19 ta' Diċembru 2019 bit-titolu “The Employment Generation Impact of Meeting SDG Targets in Early Childhood Care, Education, Health and Long-Term Care in 45 Countries” (L-Impatt tal-Ġenerazzjoni tal-Impjiegi fl-Ilħuq tal-Miri tal-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli fil-Kura tat-Tfulija Bikrija, l-Edukazzjoni, is-Saħħa u l-Kura fit-Tul f'45 Pajjiż), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-ILO tad-19 ta' Diċembru 2019 bit-titolu “The Employment Generation Impact of Meeting SDG Targets in Early Childhood Care, Education, Health and Long-Term Care in 45 Countries” (L-Impatt tal-Ġenerazzjoni tal-Impjiegi fl-Ilħuq tal-Miri tal-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli fil-Kura tat-Tfulija Bikrija, l-Edukazzjoni, is-Saħħa u l-Kura fit-Tul f'45 Pajjiż),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tal-ILO li tikkonċerna sejħa globali għal azzjoni għal approċċ iċċentrat fuq il-bniedem mill-kriżi tal-COVID-19 li hija inklużiva, sostenibbli u reżiljenti, adottata fil-109 Sessjoni tal-Konferenza Internazzjonali dwar ix-Xogħol f'Ġunju 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tal-ILO li tikkonċerna sejħa globali għal azzjoni għal approċċ iċċentrat fuq il-bniedem mill-kriżi tal-COVID-19 li hija inklużiva, sostenibbli u reżiljenti, adottata fil-109 Sessjoni tal-Konferenza Internazzjonali dwar ix-Xogħol f'Ġunju 2021,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-ILO tas-7 ta' Marzu 2022“Care at work: Investing in care leave and services for a more gender equal world of work” (Il-kura fuq ix-xogħol: Investiment fil-liv tal-kura u s-servizzi għal dinja tax-xogħol aktar ugwali bejn il-ġeneri), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-ILO tas-7 ta' Marzu 2022“Care at work: Investing in care leave and services for a more gender equal world of work” (Il-kura fuq ix-xogħol: Investiment fil-liv tal-kura u s-servizzi għal dinja tax-xogħol aktar ugwali bejn il-ġeneri),

| — | wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabilità (UN CRPD), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabilità (UN CRPD),

| — | wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU dwar l-Eliminazzjoni ta' Kull Forma ta' Diskriminazzjoni kontra n-Nisa (CEDAW), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU dwar l-Eliminazzjoni ta' Kull Forma ta' Diskriminazzjoni kontra n-Nisa (CEDAW),

| — | wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet tat-Tfal (UNCRC), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet tat-Tfal (UNCRC),

| — | wara li kkunsidra l-linji gwida politiċi tal-President tal-Kummissjoni Ursula von der Leyen, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-linji gwida politiċi tal-President tal-Kummissjoni Ursula von der Leyen,

| — | wara li kkunsidra l-programm ta' ħidma tal-Kummissjoni għall-2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-programm ta' ħidma tal-Kummissjoni għall-2022,

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/1057 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta' Ġunju 2021 li jistabbilixxi l-Fond Soċjali Ewropew Plus (FSE+) (4), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/1057 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta' Ġunju 2021 li jistabbilixxi l-Fond Soċjali Ewropew Plus (FSE+) (4),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/241 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-12 ta' Frar 2021 li jistabbilixxi l-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza (5), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/241 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-12 ta' Frar 2021 li jistabbilixxi l-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza (5),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2020/2221 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta' Diċembru 2020 li jemenda r-Regolament (UE) Nru 1303/2013 fir-rigward ta' riżorsi addizzjonali u arranġamenti ta' implimentazzjoni biex jipprovdi assistenza għat-trawwim ta' miżuri li jsewwu d-dannu kkawżat mill-kriżi fil-kuntest tal-pandemija tal-COVID-19 u l-konsegwenzi soċjali tagħha u għat-tħejjija ta' rkupru ekoloġiku, diġitali u reżiljenti tal-ekonomija (REACT-EU) (6), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2020/2221 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta' Diċembru 2020 li jemenda r-Regolament (UE) Nru 1303/2013 fir-rigward ta' riżorsi addizzjonali u arranġamenti ta' implimentazzjoni biex jipprovdi assistenza għat-trawwim ta' miżuri li jsewwu d-dannu kkawżat mill-kriżi fil-kuntest tal-pandemija tal-COVID-19 u l-konsegwenzi soċjali tagħha u għat-tħejjija ta' rkupru ekoloġiku, diġitali u reżiljenti tal-ekonomija (REACT-EU) (6),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/522 li jistabbilixxi Programm għall-azzjoni tal-Unjoni fil-qasam tas-saħħa (il-“Programm l-UE għas-Saħħa”) għall-perjodu 2021-2027 (7), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/522 li jistabbilixxi Programm għall-azzjoni tal-Unjoni fil-qasam tas-saħħa (il-“Programm l-UE għas-Saħħa”) għall-perjodu 2021-2027 (7),

| — | wara li kkunsidra l-inizjattiva konġunta tal-OECD u tal-Kummissjoni Ewropea “L-istat tas-saħħa”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-inizjattiva konġunta tal-OECD u tal-Kummissjoni Ewropea “L-istat tas-saħħa”,

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2019/1158 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta' Ġunju 2019 dwar il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata għall-ġenituri u għall-persuni li jindukraw u li tħassar id-Direttiva tal-Kunsill 2010/18/UE (8), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2019/1158 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta' Ġunju 2019 dwar il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata għall-ġenituri u għall-persuni li jindukraw u li tħassar id-Direttiva tal-Kunsill 2010/18/UE (8),

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva 2000/43/KE tal-Kunsill tad-29 ta' Ġunju 2000 li timplimenta l-prinċipju tat-trattament ugwali bejn il-persuni irrispettivament mill-oriġini tar-razza jew l-etniċità (9), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva 2000/43/KE tal-Kunsill tad-29 ta' Ġunju 2000 li timplimenta l-prinċipju tat-trattament ugwali bejn il-persuni irrispettivament mill-oriġini tar-razza jew l-etniċità (9),

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva 2006/54/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-5 ta' Lulju 2006 dwar l-implimentazzjoni tal-prinċipju ta' opportunitajiet indaqs u ta' trattament ugwali tal-irġiel u n-nisa fi kwistjonijiet ta' impjiegi u xogħol (10), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva 2006/54/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-5 ta' Lulju 2006 dwar l-implimentazzjoni tal-prinċipju ta' opportunitajiet indaqs u ta' trattament ugwali tal-irġiel u n-nisa fi kwistjonijiet ta' impjiegi u xogħol (10),

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2022/431 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Marzu 2022 li temenda d-Direttiva 2004/37/KE dwar il-protezzjoni tal-ħaddiema minn riskji relatati mal-espożizzjoni għal karċinoġeni jew mutaġeni fuq il-post tax-xogħol (11), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2022/431 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Marzu 2022 li temenda d-Direttiva 2004/37/KE dwar il-protezzjoni tal-ħaddiema minn riskji relatati mal-espożizzjoni għal karċinoġeni jew mutaġeni fuq il-post tax-xogħol (11),

| — | wara li kkunsidra r-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill (UE) 2021/1004 tal-14 ta' Ġunju 2021 li tistabbilixxi Garanzija Ewropea għat-Tfal (12), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill (UE) 2021/1004 tal-14 ta' Ġunju 2021 li tistabbilixxi Garanzija Ewropea għat-Tfal (12),

| — | wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea tal-5 ta’ Marzu 2020 bit-titlu “Unjoni ta' Ugwaljanza: Strateġija ta' Ugwaljanza Bejn is-Sessi għall-2020-2025” (COM(2020)0152), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea tal-5 ta’ Marzu 2020 bit-titlu “Unjoni ta' Ugwaljanza: Strateġija ta' Ugwaljanza Bejn is-Sessi għall-2020-2025” (COM(2020)0152),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-26 ta' April 2017 bit-titolu “Inizjattiva ta' appoġġ għall-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata għall-ġenituri u l-persuni li jindukraw li jaħdmu” (COM(2017)0252), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-26 ta' April 2017 bit-titolu “Inizjattiva ta' appoġġ għall-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata għall-ġenituri u l-persuni li jindukraw li jaħdmu” (COM(2017)0252),

| — | wara li kkunsidra l-Pjan ta' Azzjoni tal-Kummissjoni biex tingħata spinta lill-ekonomija soċjali u jinħolqu l-impjiegi tad-9 ta' Diċembru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Pjan ta' Azzjoni tal-Kummissjoni biex tingħata spinta lill-ekonomija soċjali u jinħolqu l-impjiegi tad-9 ta' Diċembru 2021,

| — | wara li kkunsidra l-Green Paper tal-Kummissjoni dwar it-Tixjiħ tas-27 ta' Jannar 2021 (COM(2021)0050), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Green Paper tal-Kummissjoni dwar it-Tixjiħ tas-27 ta' Jannar 2021 (COM(2021)0050),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni bit-titlu “A Long-Term Vision for Rural Areas” (Viżjoni fit-Tul għaż-Żoni Rurali) tal-2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni bit-titlu “A Long-Term Vision for Rural Areas” (Viżjoni fit-Tul għaż-Żoni Rurali) tal-2021,

| — | wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni Ministerjali adottata fir-raba' Konferenza Ministerjali tal-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-NU dwar it-Tixjiħ f'Liżbona fit-22 ta' Settembru 2017 bit-titolu “A Sustainable Society for all Ages: Realizing the potential of living longer” (Soċjetà Sostenibbli għall-Etajiet kollha: Niksbu l-potenzjal ta' ħajja itwal), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni Ministerjali adottata fir-raba' Konferenza Ministerjali tal-Kummissjoni Ekonomika għall-Ewropa tan-NU dwar it-Tixjiħ f'Liżbona fit-22 ta' Settembru 2017 bit-titolu “A Sustainable Society for all Ages: Realizing the potential of living longer” (Soċjetà Sostenibbli għall-Etajiet kollha: Niksbu l-potenzjal ta' ħajja itwal),

| — | wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni tal-4 ta' Marzu 2021 għal direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill għat-tisħiħ tal-applikazzjoni tal-prinċipju ta' paga ugwali għal xogħol ugwali jew xogħol ta' valur ugwali bejn l-irġiel u n-nisa permezz ta' trasparenza fil-pagi u mekkaniżmi ta' infurzar (COM(2021)0093), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni tal-4 ta' Marzu 2021 għal direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill għat-tisħiħ tal-applikazzjoni tal-prinċipju ta' paga ugwali għal xogħol ugwali jew xogħol ta' valur ugwali bejn l-irġiel u n-nisa permezz ta' trasparenza fil-pagi u mekkaniżmi ta' infurzar (COM(2021)0093),

| — | wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni tat-28 ta' Ottubru 2020 għal direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar pagi minimi adegwati fl-Unjoni Ewropea (COM(2020)0682), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni tat-28 ta' Ottubru 2020 għal direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar pagi minimi adegwati fl-Unjoni Ewropea (COM(2020)0682),

| — | wara li kkunsidra l-Opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (KESE) SOC/687-EESC-2021 tad-19 ta' Jannar 2022 bit-titolu “Lejn Mudell Ġdid ta' Kura għall-Anzjani: nitgħallmu mill-pandemija tal-COVID-19”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (KESE) SOC/687-EESC-2021 tad-19 ta' Jannar 2022 bit-titolu “Lejn Mudell Ġdid ta' Kura għall-Anzjani: nitgħallmu mill-pandemija tal-COVID-19”,

| — | wara li kkunsidra l-Opinjoni SOC/535-KESE-2016 tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (KESE) tal-21 ta' Settembru 2012 bit-titolu “Id-drittijiet tal-ħaddiema tal-kura tas-saħħa li jgħixu fl-unità domestika fejn jaħdmu”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Opinjoni SOC/535-KESE-2016 tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew (KESE) tal-21 ta' Settembru 2012 bit-titolu “Id-drittijiet tal-ħaddiema tal-kura tas-saħħa li jgħixu fl-unità domestika fejn jaħdmu”,

| — | wara li kkunsidra r-rapport dwar il-kura fit-tul tal-2021 imħejji mill-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali (SPC) u l-Kummissjoni Ewropea (DĠ EMPL) dwar “Trends, challenges and opportunities in an ageing society” (Xejriet, sfidi u opportunitajiet f'soċjetà li qiegħda tixjieħ), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport dwar il-kura fit-tul tal-2021 imħejji mill-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali (SPC) u l-Kummissjoni Ewropea (DĠ EMPL) dwar “Trends, challenges and opportunities in an ageing society” (Xejriet, sfidi u opportunitajiet f'soċjetà li qiegħda tixjieħ),

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Grupp ta' Esperti tat-23 ta’ Ġunju 2021 dwar modi effettivi ta' investiment fis-saħħa u dwar l-appoġġ għas-saħħa mentali tal-ħaddiema tas-saħħa u ħaddiema essenzjali oħra, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Grupp ta' Esperti tat-23 ta’ Ġunju 2021 dwar modi effettivi ta' investiment fis-saħħa u dwar l-appoġġ għas-saħħa mentali tal-ħaddiema tas-saħħa u ħaddiema essenzjali oħra,

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill EPSCO tal-14 ta' Ġunju 2021 dwar l-Impatt Soċjoekonomiku tal-COVID-19 fuq l-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri (ST 8884/21), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill EPSCO tal-14 ta' Ġunju 2021 dwar l-Impatt Soċjoekonomiku tal-COVID-19 fuq l-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri (ST 8884/21),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Novembru 2018 dwar is-servizzi tal-kura fl-UE għal ugwaljanza aħjar bejn is-sessi (13), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Novembru 2018 dwar is-servizzi tal-kura fl-UE għal ugwaljanza aħjar bejn is-sessi (13),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-21 ta' Jannar 2021 dwar il-perspettiva tal-ġeneru fil-kriżi tal-COVID-19 u fil-perjodu ta' wara l-kriżi (14), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-21 ta' Jannar 2021 dwar il-perspettiva tal-ġeneru fil-kriżi tal-COVID-19 u fil-perjodu ta' wara l-kriżi (14),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-21 ta' Jannar 2021 dwar l-Istrateġija tal-UE għall-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri (15), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-21 ta' Jannar 2021 dwar l-Istrateġija tal-UE għall-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri (15),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-10 ta' Marzu 2022 dwar il-Pjan ta' Azzjoni tal-UE dwar il-Ġeneru III (16), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-10 ta' Marzu 2022 dwar il-Pjan ta' Azzjoni tal-UE dwar il-Ġeneru III (16),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-21 ta' Jannar 2021 dwar l-aċċess għal akkomodazzjoni diċenti u affordabbli għal kulħadd (17), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-21 ta' Jannar 2021 dwar l-aċċess għal akkomodazzjoni diċenti u affordabbli għal kulħadd (17),

| — | wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kunsill tat-22 ta' Mejju 2019 dwar sistemi ta' edukazzjoni u kura bikrija ta' kwalità għolja tat-tfal (18), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kunsill tat-22 ta' Mejju 2019 dwar sistemi ta' edukazzjoni u kura bikrija ta' kwalità għolja tat-tfal (18),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-11 ta' Marzu 2021 dwar id-drittijiet tat-tfal fid-dawl tal-Istrateġija tal-UE dwar id-drittijiet tat-tfal (19), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-11 ta' Marzu 2021 dwar id-drittijiet tat-tfal fid-dawl tal-Istrateġija tal-UE dwar id-drittijiet tat-tfal (19),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-10 ta' Lulju 2020 dwar l-istrateġija tal-UE dwar is-saħħa pubblika wara l-COVID-19 (20), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-10 ta' Lulju 2020 dwar l-istrateġija tal-UE dwar is-saħħa pubblika wara l-COVID-19 (20),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Frar 2022 dwar it-tisħiħ tal-Ewropa fil-ġlieda kontra l-kanċer – lejn strateġija komprensiva u koordinata (21), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Frar 2022 dwar it-tisħiħ tal-Ewropa fil-ġlieda kontra l-kanċer – lejn strateġija komprensiva u koordinata (21),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-17 ta' Diċembru 2020 dwar Ewropa soċjali b'saħħitha għal Tranżizzjonijiet Ġusti (22), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-17 ta' Diċembru 2020 dwar Ewropa soċjali b'saħħitha għal Tranżizzjonijiet Ġusti (22),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-7 ta' Lulju 2021 dwar kontinent xiħ li qed jixjieħ – possibbiltajiet u sfidi relatati mal-politika dwar it-tixjiħ wara l-2020 (23), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-7 ta' Lulju 2021 dwar kontinent xiħ li qed jixjieħ – possibbiltajiet u sfidi relatati mal-politika dwar it-tixjiħ wara l-2020 (23),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-3 ta' Marzu 2021 bit-titolu “Unjoni ta' Ugwaljanza: Strateġija dwar id-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabilità 2021-2030” (COM(2021)0101), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-3 ta' Marzu 2021 bit-titolu “Unjoni ta' Ugwaljanza: Strateġija dwar id-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabilità 2021-2030” (COM(2021)0101),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-18 ta' Ġunju 2020 dwar l-Istrateġija Ewropea tad-Diżabilità wara l-2020 (24), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-18 ta' Ġunju 2020 dwar l-Istrateġija Ewropea tad-Diżabilità wara l-2020 (24),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-29 ta' Novembru 2018 dwar is-sitwazzjoni tan-nisa b'diżabilità (25), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-29 ta' Novembru 2018 dwar is-sitwazzjoni tan-nisa b'diżabilità (25),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-28 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “Qafas strateġiku tal-UE dwar is-saħħa u s-sikurezza fuq il-post tax-xogħol 2021-2027 – Is-sikurezza u s-saħħa okkupazzjonali għal dinja tax-xogħol li qed tinbidel” (COM(2021)0323), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-28 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “Qafas strateġiku tal-UE dwar is-saħħa u s-sikurezza fuq il-post tax-xogħol 2021-2027 – Is-sikurezza u s-saħħa okkupazzjonali għal dinja tax-xogħol li qed tinbidel” (COM(2021)0323),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-10 ta' Marzu 2022 dwar qafas strateġiku ġdid tal-UE dwar is-saħħa u s-sikurezza okkupazzjonali wara l-2020 (inkluża protezzjoni aħjar tal-ħaddiema mill-esponiment għal sustanzi ta' ħsara, mill-istress okkupazzjonali u minn leżjonijiet minħabba movimenti ripetittivi) (26), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-10 ta' Marzu 2022 dwar qafas strateġiku ġdid tal-UE dwar is-saħħa u s-sikurezza okkupazzjonali wara l-2020 (inkluża protezzjoni aħjar tal-ħaddiema mill-esponiment għal sustanzi ta' ħsara, mill-istress okkupazzjonali u minn leżjonijiet minħabba movimenti ripetittivi) (26),

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-ETUI/EPSU dwar it-Trasparenza fil-pagi u r-rwol tal-evalwazzjoni tax-xogħol newtrali għall-ġeneru u l-klassifikazzjoni tax-xogħol fis-servizzi pubbliċi, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-ETUI/EPSU dwar it-Trasparenza fil-pagi u r-rwol tal-evalwazzjoni tax-xogħol newtrali għall-ġeneru u l-klassifikazzjoni tax-xogħol fis-servizzi pubbliċi,

| — | wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kunsill tat-8 ta' Novembru 2019 dwar l-aċċess għall-protezzjoni soċjali għall-ħaddiema u għall-persuni li jaħdmu għal rashom (27), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kunsill tat-8 ta' Novembru 2019 dwar l-aċċess għall-protezzjoni soċjali għall-ħaddiema u għall-persuni li jaħdmu għal rashom (27),

| — | wara li kkunsidra l-attivitajiet tal-ELA, b'mod partikolari l-kollaborazzjoni mal-Istati Membri fil-ġlieda kontra x-xogħol mhux iddikjarat, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-attivitajiet tal-ELA, b'mod partikolari l-kollaborazzjoni mal-Istati Membri fil-ġlieda kontra x-xogħol mhux iddikjarat,

| — | wara li kkunsidra l-Indiċi tal-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri 2021 tal-Istitut Ewropew għall-Ugwaljanza bejn is-Sessi (EIGE) u l-fokus tematiku tiegħu fuq is-saħħa, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Indiċi tal-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri 2021 tal-Istitut Ewropew għall-Ugwaljanza bejn is-Sessi (EIGE) u l-fokus tematiku tiegħu fuq is-saħħa,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Impjiegi u l-Affarijiet Soċjali u l-Kumitat għad-Drittijiet tan-Nisa u l-Ugwaljanza bejn is-Sessi (A9-0189/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Impjiegi u l-Affarijiet Soċjali u l-Kumitat għad-Drittijiet tan-Nisa u l-Ugwaljanza bejn is-Sessi (A9-0189/2022),

| A. | billi d-drittijiet soċjali huma parti mid-drittijiet tal-bniedem u d-drittijiet kostituzzjonali, id-drittijiet tan-nisa huma drittijiet tal-bniedem fundamentali, u billi l-Kummissjoni ta' Venezja tal-Kunsill tal-Ewropa, il-QEDB u l-Karta jissottolinjaw li d-drittijiet tal-bniedem huma parti mill-istat tad-dritt; billi l-Pjan ta' Azzjoni tal-EPSR jistabbilixxi inizjattivi konkreti għall-implimentazzjoni ta' prinċipji li huma essenzjali għall-bini ta' Ewropa soċjali iktar b'saħħitha għal tranżizzjonijiet ġusti u l-irkupru, bħall-ugwaljanza bejn il-ġeneri, l-opportunitajiet indaqs, il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata, l-indukrar u l-appoġġ lit-tfal, l-inklużjoni ta' persuni b'diżabilità u l-kura fit-tul; billi l-espansjoni u t-tisħiħ tal-valur u tad-drittijiet tal-forza tax-xogħol tal-kura se jkunu prerekwiżit għall-implimentazzjoni ta' dawn l-inizjattivi, inklużi dawk li jappartjenu speċifikament għaż-żewġ prinċipji 17 u 18; billi s-Semestru Ewropew u t-Tabella ta' Valutazzjoni Soċjali għandhom jintużaw biex tissaħħaħ soċjetà aktar ġusta, ugwali, sostenibbli u reżiljenti; billi t-tgawdija tal-ogħla standard tas-saħħa li jista' jinkiseb hija dritt fundamentali u għandu jiġi żgurat u implimentat livell għoli ta' protezzjoni tas-saħħa permezz tal-politiki u l-attivitajiet kollha tal-Unjoni; billi l-aċċess għal servizzi pubbliċi ta' kwalità huwa fattur deċiżiv fil-kwalità tal-ħajja bħala parti mill-istrateġija għall-kura u żieda fl-investimenti fis-settur; |
| --- | --- |

A.

billi d-drittijiet soċjali huma parti mid-drittijiet tal-bniedem u d-drittijiet kostituzzjonali, id-drittijiet tan-nisa huma drittijiet tal-bniedem fundamentali, u billi l-Kummissjoni ta' Venezja tal-Kunsill tal-Ewropa, il-QEDB u l-Karta jissottolinjaw li d-drittijiet tal-bniedem huma parti mill-istat tad-dritt; billi l-Pjan ta' Azzjoni tal-EPSR jistabbilixxi inizjattivi konkreti għall-implimentazzjoni ta' prinċipji li huma essenzjali għall-bini ta' Ewropa soċjali iktar b'saħħitha għal tranżizzjonijiet ġusti u l-irkupru, bħall-ugwaljanza bejn il-ġeneri, l-opportunitajiet indaqs, il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata, l-indukrar u l-appoġġ lit-tfal, l-inklużjoni ta' persuni b'diżabilità u l-kura fit-tul; billi l-espansjoni u t-tisħiħ tal-valur u tad-drittijiet tal-forza tax-xogħol tal-kura se jkunu prerekwiżit għall-implimentazzjoni ta' dawn l-inizjattivi, inklużi dawk li jappartjenu speċifikament għaż-żewġ prinċipji 17 u 18; billi s-Semestru Ewropew u t-Tabella ta' Valutazzjoni Soċjali għandhom jintużaw biex tissaħħaħ soċjetà aktar ġusta, ugwali, sostenibbli u reżiljenti; billi t-tgawdija tal-ogħla standard tas-saħħa li jista' jinkiseb hija dritt fundamentali u għandu jiġi żgurat u implimentat livell għoli ta' protezzjoni tas-saħħa permezz tal-politiki u l-attivitajiet kollha tal-Unjoni; billi l-aċċess għal servizzi pubbliċi ta' kwalità huwa fattur deċiżiv fil-kwalità tal-ħajja bħala parti mill-istrateġija għall-kura u żieda fl-investimenti fis-settur;

| B. | billi t-tfal jirrappreżentaw 18,3 % tal-popolazzjoni tal-UE (28); billi fl-2020, kien hemm 47,5 % tal-unitajiet domestiċi fl-UE li kellhom mill-anqas wild wieħed u 14 % tal-unitajiet domestiċi kkonsistew fi tfal u ġenitur waħdu (29), li l-maġġoranza tagħhom kienu nisa; |
| --- | --- |

B.

billi t-tfal jirrappreżentaw 18,3 % tal-popolazzjoni tal-UE (28); billi fl-2020, kien hemm 47,5 % tal-unitajiet domestiċi fl-UE li kellhom mill-anqas wild wieħed u 14 % tal-unitajiet domestiċi kkonsistew fi tfal u ġenitur waħdu (29), li l-maġġoranza tagħhom kienu nisa;

| C. | billi l-maġġoranza kbira ta' dawk li jagħtu u jipprovdu l-kura formali jew informali, imħallsa u mhux imħallsa, huma nisa; billi r-responsabbiltajiet ta' kura fi ħdan il-familja jiffurmaw il-kapaċità, id-durata u t-tip ta' xogħol imħallas li n-nisa jistgħu jwettqu matul iċ-ċiklu tal-ħajja tax-xogħol tagħhom u b'hekk jinfluwenzaw il-parteċipazzjoni tagħhom fil-ħajja soċjali, ekonomika, kulturali u politika; billi l-istereotipi rigward in-nisa li huma persuni li jagħtu l-kura aħjar u l-perċezzjoni li x-xogħol domestiku u ta' kura mhux imħallas huwa “xogħol in-nisa” jsaħħu l-mudell tar-“r-raġel li jaqla' l-ħobża ta' kuljum – il-mara li tieħu ħsieb il-familja”, li jkompli jsawwar l-aċċess għad-drittijiet soċjali u b'hekk iħalli impatt fuq l-indipendenza ekonomika tan-nisa; u l-kontribut għas-sottovalutazzjoni u l-inviżibbiltà ekonomika tal-kura, speċjalment il-kontribut ta' dawk li jieħdu ħsieb il-familja, kif ukoll is-sottovalutazzjoni ta' ħaddiema tal-kura f'istituzzjonijiet privati u pubbliċi; |
| --- | --- |

C.

billi l-maġġoranza kbira ta' dawk li jagħtu u jipprovdu l-kura formali jew informali, imħallsa u mhux imħallsa, huma nisa; billi r-responsabbiltajiet ta' kura fi ħdan il-familja jiffurmaw il-kapaċità, id-durata u t-tip ta' xogħol imħallas li n-nisa jistgħu jwettqu matul iċ-ċiklu tal-ħajja tax-xogħol tagħhom u b'hekk jinfluwenzaw il-parteċipazzjoni tagħhom fil-ħajja soċjali, ekonomika, kulturali u politika; billi l-istereotipi rigward in-nisa li huma persuni li jagħtu l-kura aħjar u l-perċezzjoni li x-xogħol domestiku u ta' kura mhux imħallas huwa “xogħol in-nisa” jsaħħu l-mudell tar-“r-raġel li jaqla' l-ħobża ta' kuljum – il-mara li tieħu ħsieb il-familja”, li jkompli jsawwar l-aċċess għad-drittijiet soċjali u b'hekk iħalli impatt fuq l-indipendenza ekonomika tan-nisa; u l-kontribut għas-sottovalutazzjoni u l-inviżibbiltà ekonomika tal-kura, speċjalment il-kontribut ta' dawk li jieħdu ħsieb il-familja, kif ukoll is-sottovalutazzjoni ta' ħaddiema tal-kura f'istituzzjonijiet privati u pubbliċi;

| D. | billi 80 % tal-kura fit-tul kollha fl-Ewropa hija pprovduta minn persuni li jindukraw b'mod informali (30), fil-biċċa l-kbira nisa, imċaħħda minn kundizzjonijiet tax-xogħol ġusti, u ġeneralment mhux imħallsa u/jew mingħajr appoġġ soċjali, li jagħmel il-kura kwistjoni estremament ibbażata fuq il-ġeneru; billi l-għoti ta' kura informali huwa assoċjat ma' nuqqas ta' drittijiet bħal liv minħabba mard u liv annwali, kif ukoll il-liv tal-maternità, tal-paternità u tal-ġenituri u tnaqqis fir-rati ta' impjieg, żieda fir-rati tal-faqar u tal-esklużjoni soċjali, saħħa mentali mnaqqsa u aktar sentimenti ta' iżolament soċjali u solitudni, li għandhom impatt negattiv fuq is-saħħa fiżika u mentali, il-benesseri u l-inklużjoni soċjali tagħhom; billi l-kontribut tan-nisa fix-xogħol ta' kura mhux imħallas iżid madwar USD 11-il triljun (31) fl-ekonomija globali kull sena, li huwa ekwivalenti għal 9 % tal-PDG globali (32); |
| --- | --- |

D.

billi 80 % tal-kura fit-tul kollha fl-Ewropa hija pprovduta minn persuni li jindukraw b'mod informali (30), fil-biċċa l-kbira nisa, imċaħħda minn kundizzjonijiet tax-xogħol ġusti, u ġeneralment mhux imħallsa u/jew mingħajr appoġġ soċjali, li jagħmel il-kura kwistjoni estremament ibbażata fuq il-ġeneru; billi l-għoti ta' kura informali huwa assoċjat ma' nuqqas ta' drittijiet bħal liv minħabba mard u liv annwali, kif ukoll il-liv tal-maternità, tal-paternità u tal-ġenituri u tnaqqis fir-rati ta' impjieg, żieda fir-rati tal-faqar u tal-esklużjoni soċjali, saħħa mentali mnaqqsa u aktar sentimenti ta' iżolament soċjali u solitudni, li għandhom impatt negattiv fuq is-saħħa fiżika u mentali, il-benesseri u l-inklużjoni soċjali tagħhom; billi l-kontribut tan-nisa fix-xogħol ta' kura mhux imħallas iżid madwar USD 11-il triljun (31) fl-ekonomija globali kull sena, li huwa ekwivalenti għal 9 % tal-PDG globali (32);

| E. | billi 15,4 % taż-żgħażagħ barra mill-edukazzjoni, impjieg jew taħriġ (NEET) jinsabu f'din is-sitwazzjoni peress li qed jindukraw tfal jew adulti inkapaċitati jew għandhom responsabbiltajiet oħra tal-familja; billi 88 % ta' dawk in-NEETs huma nisa (33); |
| --- | --- |

E.

billi 15,4 % taż-żgħażagħ barra mill-edukazzjoni, impjieg jew taħriġ (NEET) jinsabu f'din is-sitwazzjoni peress li qed jindukraw tfal jew adulti inkapaċitati jew għandhom responsabbiltajiet oħra tal-familja; billi 88 % ta' dawk in-NEETs huma nisa (33);

| F. | billi huwa meħtieġ li jiġi rikonoxxut li l-bnedmin kollha jiddependu fuq il-kura fi gradi differenti skont, fost l-oħrajn, l-età, l-istatus soċjoekonomiku, id-dotazzjoni fiżika u l-isfond personali mit-tfulija sal-età avvanzata; billi l-kura għandha tkun differenzjata mill-appoġġ għal persuni b'diżabilità jew b'kundizzjoni tas-saħħa; billi l-valur soċjetali u ekonomiku tax-xogħol ta' kura, kemm imħallas kif ukoll mhux imħallas, mhuwiex apprezzat u rikonoxxut u jeħtieġ li jiġi vvalutat mill-ġdid u jitqiegħed fil-qalba tal-politiki ekonomiċi; billi l-impatti soċjali, tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri u ekonomiċi ta' dawk b'responsabbiltajiet ta' kura, għandhom jiġu indirizzati b'mod urġenti, b'mod partikolari fid-dawl tal-bidliet demografiċi; |
| --- | --- |

F.

billi huwa meħtieġ li jiġi rikonoxxut li l-bnedmin kollha jiddependu fuq il-kura fi gradi differenti skont, fost l-oħrajn, l-età, l-istatus soċjoekonomiku, id-dotazzjoni fiżika u l-isfond personali mit-tfulija sal-età avvanzata; billi l-kura għandha tkun differenzjata mill-appoġġ għal persuni b'diżabilità jew b'kundizzjoni tas-saħħa; billi l-valur soċjetali u ekonomiku tax-xogħol ta' kura, kemm imħallas kif ukoll mhux imħallas, mhuwiex apprezzat u rikonoxxut u jeħtieġ li jiġi vvalutat mill-ġdid u jitqiegħed fil-qalba tal-politiki ekonomiċi; billi l-impatti soċjali, tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri u ekonomiċi ta' dawk b'responsabbiltajiet ta' kura, għandhom jiġu indirizzati b'mod urġenti, b'mod partikolari fid-dawl tal-bidliet demografiċi;

| G. | billi l-Istati Membri kollha u l-UE huma marbuta bil-Konvenzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti dwar id-Drittijiet ta' Persuni b'Diżabilità (UNCRPD), inkluż l-Artikolu 19 tagħha li jiġu adottati miżuri effettivi u xierqa li jiggarantixxu dritt ugwali tal-persuni kollha b'diżabilità li jgħixu b'mod indipendenti, li jipparteċipaw u li jkunu inklużi fil-komunità; billi l-aċċess ugwali u effettiv għal servizzi ta' kura u appoġġ ta' kwalità u bi prezz raġonevoli huwa prerekwiżit essenzjali għall-għajxien indipendenti ta' persuni b'diżabilità, il-parteċipazzjoni tagħhom fil-ħajja tal-komunità u l-inklużjoni soċjali; |
| --- | --- |

G.

billi l-Istati Membri kollha u l-UE huma marbuta bil-Konvenzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti dwar id-Drittijiet ta' Persuni b'Diżabilità (UNCRPD), inkluż l-Artikolu 19 tagħha li jiġu adottati miżuri effettivi u xierqa li jiggarantixxu dritt ugwali tal-persuni kollha b'diżabilità li jgħixu b'mod indipendenti, li jipparteċipaw u li jkunu inklużi fil-komunità; billi l-aċċess ugwali u effettiv għal servizzi ta' kura u appoġġ ta' kwalità u bi prezz raġonevoli huwa prerekwiżit essenzjali għall-għajxien indipendenti ta' persuni b'diżabilità, il-parteċipazzjoni tagħhom fil-ħajja tal-komunità u l-inklużjoni soċjali;

| H. | billi l-kura tinkludi s-servizzi kollha li jappoġġjaw l-awtonomija u l-indipendenza ta' persuni li jkollhom bżonn il-kura, kif ukoll il-ħtiġijiet fiżiċi, psikoloġiċi, emozzjonali, soċjali, personali u domestiċi ta' individwi u gruppi f'sitwazzjonijiet vulnerabbli; billi l-kura għandha tkun rikonoxxuta bħala dritt li jiggarantixxi l-eżerċizzju ugwali tad-drittijiet, id-dinjità, l-awtonomija, l-inklużjoni u l-benesseri tal-persuni li jkollhom bżonn il-kura; billi l-Unjoni Ewropea tista' tikkomplementa u tappoġġja l-azzjoni tal-Istati Membri fit-titjib tas-servizzi tal-kura, għal dawk li huma indukrati u għal dawk li jindukraw; |
| --- | --- |

H.

billi l-kura tinkludi s-servizzi kollha li jappoġġjaw l-awtonomija u l-indipendenza ta' persuni li jkollhom bżonn il-kura, kif ukoll il-ħtiġijiet fiżiċi, psikoloġiċi, emozzjonali, soċjali, personali u domestiċi ta' individwi u gruppi f'sitwazzjonijiet vulnerabbli; billi l-kura għandha tkun rikonoxxuta bħala dritt li jiggarantixxi l-eżerċizzju ugwali tad-drittijiet, id-dinjità, l-awtonomija, l-inklużjoni u l-benesseri tal-persuni li jkollhom bżonn il-kura; billi l-Unjoni Ewropea tista' tikkomplementa u tappoġġja l-azzjoni tal-Istati Membri fit-titjib tas-servizzi tal-kura, għal dawk li huma indukrati u għal dawk li jindukraw;

| I. | billi xogħol ta' kura jfisser varjetà ta' servizzi mwettqa minn individwi, familji, komunitajiet, fornituri ta' servizzi mħallsa, organizzazzjonijiet pubbliċi u istituzzjonijiet tal-Istat f'tipi differenti ta' ambjenti, li jvarjaw minn istituzzjonijiet għal unitajiet domestiċi privati; |
| --- | --- |

I.

billi xogħol ta' kura jfisser varjetà ta' servizzi mwettqa minn individwi, familji, komunitajiet, fornituri ta' servizzi mħallsa, organizzazzjonijiet pubbliċi u istituzzjonijiet tal-Istat f'tipi differenti ta' ambjenti, li jvarjaw minn istituzzjonijiet għal unitajiet domestiċi privati;

| J. | billi l-Kummissjoni tiddefinixxi s-servizzi personali u domestiċi (PHS) bħala firxa wiesgħa ta' attivitajiet li jikkontribwixxu għall-benesseri fid-djar tal-familji u tal-individwi, inklużi l-indukrar tat-tfal, il-kura fit-tul u għall-persuni b'diżabilità, il-faċendi, il-klassijiet ta' rimedju, it-tiswijiet fid-dar, il-ġardinaġġ, l-appoġġ għall-ICT; billi l-PHS jinkludu servizzi ta' kura u ta' nuqqas ta' kura, diretti u indiretti; billi fil-livell globali, il-PHS huma normalment deskritti taħt it-terminu xogħol domestiku; billi l-inklużjoni tal-ħaddiema domestiċi fil-forza tax-xogħol ta' kura għalhekk tirrikonoxxi li l-provvista ta' kura tinkludi mhux biss il-kura personali, iżda wkoll l-kura indiretta mhux relazzjonali, li tipprovdi l-prekundizzjonijiet meħtieġa għall-provvista ta' kura personali; billi s-servizzi personali u domestiċi, l-attivitajiet ta' kura u mhux ta' kura huma marbuta ħafna ma' proporzjon kbir ta' ħaddiema li jagħmlu t-tnejn u għalhekk jappartjenu għall-forza tax-xogħol tal-kura; |
| --- | --- |

J.

billi l-Kummissjoni tiddefinixxi s-servizzi personali u domestiċi (PHS) bħala firxa wiesgħa ta' attivitajiet li jikkontribwixxu għall-benesseri fid-djar tal-familji u tal-individwi, inklużi l-indukrar tat-tfal, il-kura fit-tul u għall-persuni b'diżabilità, il-faċendi, il-klassijiet ta' rimedju, it-tiswijiet fid-dar, il-ġardinaġġ, l-appoġġ għall-ICT; billi l-PHS jinkludu servizzi ta' kura u ta' nuqqas ta' kura, diretti u indiretti; billi fil-livell globali, il-PHS huma normalment deskritti taħt it-terminu xogħol domestiku; billi l-inklużjoni tal-ħaddiema domestiċi fil-forza tax-xogħol ta' kura għalhekk tirrikonoxxi li l-provvista ta' kura tinkludi mhux biss il-kura personali, iżda wkoll l-kura indiretta mhux relazzjonali, li tipprovdi l-prekundizzjonijiet meħtieġa għall-provvista ta' kura personali; billi s-servizzi personali u domestiċi, l-attivitajiet ta' kura u mhux ta' kura huma marbuta ħafna ma' proporzjon kbir ta' ħaddiema li jagħmlu t-tnejn u għalhekk jappartjenu għall-forza tax-xogħol tal-kura;

| K. | billi l-aċċess għall-kura ta' kwalità u l-ħolqien ta' ambjenti li jinkoraġġixxu t-tixjiħ huma essenzjali għal ħajja aktar twila, f'saħħitha u attiva; billi n-numru ta' persuni fl-UE li jeħtieġu l-kura fit-tul huwa mbassar li jiżdied minn 30,8 miljun fl-2019 għal 38,1 miljun fl-2050 (34); billi diversi Stati Membri diġà qed jiffaċċjaw nuqqas ta' ħaddiema fis-settur tal-kura fit-tul li jirriskja li jiżdied hekk kif tiżdied id-domanda għall-kura fit-tul, u billi dan jeħtieġ investimenti fil-forza tax-xogħol u l-kundizzjonijiet deċenti tal-impjieg u l-kundizzjonijiet tax-xogħol tagħhom; |
| --- | --- |

K.

billi l-aċċess għall-kura ta' kwalità u l-ħolqien ta' ambjenti li jinkoraġġixxu t-tixjiħ huma essenzjali għal ħajja aktar twila, f'saħħitha u attiva; billi n-numru ta' persuni fl-UE li jeħtieġu l-kura fit-tul huwa mbassar li jiżdied minn 30,8 miljun fl-2019 għal 38,1 miljun fl-2050 (34); billi diversi Stati Membri diġà qed jiffaċċjaw nuqqas ta' ħaddiema fis-settur tal-kura fit-tul li jirriskja li jiżdied hekk kif tiżdied id-domanda għall-kura fit-tul, u billi dan jeħtieġ investimenti fil-forza tax-xogħol u l-kundizzjonijiet deċenti tal-impjieg u l-kundizzjonijiet tax-xogħol tagħhom;

| L. | billi l-kriżi tal-COVID-19 enfasizzat ir-rwol ewlieni li għandhom il-ħaddiema fis-servizzi personali u domestiċi fis-soċjetajiet tagħna, turi l-ħtieġa urġenti li jiġi żgurat rikonoxximent sħiħ għal dawn il-ħaddiema fl-Istati Membri kollha flimkien mad-drittijiet ta' negozjar kollettiv, is-sigurtà soċjali u l-protezzjoni soċjali; billi minħabba n-nuqqas persistenti ta' rikonoxximent xieraq ta' dawn il-ħaddiema f'diversi Stati Membri, ħafna minnhom tilfu l-impjieg tagħhom waqt il-pandemija tal-COVID-19 mingħajr ma setgħu jibbenefikaw mill-kumpens tal-pagi mill-Istat u mill-iskemi taż-żamma tal-impjiegi; billi l-pandemija rriżultat fit-telf tal-akkomodazzjoni għal ħafna ħaddiema fis-servizzi personali u domestiċi, kif ukoll esponiethom għal vjolenza u fastidju fuq ix-xogħol; |
| --- | --- |

L.

billi l-kriżi tal-COVID-19 enfasizzat ir-rwol ewlieni li għandhom il-ħaddiema fis-servizzi personali u domestiċi fis-soċjetajiet tagħna, turi l-ħtieġa urġenti li jiġi żgurat rikonoxximent sħiħ għal dawn il-ħaddiema fl-Istati Membri kollha flimkien mad-drittijiet ta' negozjar kollettiv, is-sigurtà soċjali u l-protezzjoni soċjali; billi minħabba n-nuqqas persistenti ta' rikonoxximent xieraq ta' dawn il-ħaddiema f'diversi Stati Membri, ħafna minnhom tilfu l-impjieg tagħhom waqt il-pandemija tal-COVID-19 mingħajr ma setgħu jibbenefikaw mill-kumpens tal-pagi mill-Istat u mill-iskemi taż-żamma tal-impjiegi; billi l-pandemija rriżultat fit-telf tal-akkomodazzjoni għal ħafna ħaddiema fis-servizzi personali u domestiċi, kif ukoll esponiethom għal vjolenza u fastidju fuq ix-xogħol;

| M. | billi minkejja l-fatt li matul il-ħajja, kull individwu mill-inqas darba jassumi r-rwoli ta' persuna li tindokra u ta' riċevitur tal-kura, hemm stigma u stereotipi rigward l-interdipendenza, id-diżabilità fiżika jew mentali, il-mard u l-fraġilità u l-ħtieġa ta' kura u appoġġ li jinteraġixxu ma' raġunijiet oħra ta' diskriminazzjoni, fuq kollox il-ġeneru, l-orjentazzjoni sesswali, l-età, id-diżabilità, in-nazzjonalità, il-kulur, l-oriġini etnika jew soċjali, il-karatteristiċi ġenetiċi, kif ukoll soċjoekonomiċi jew immigranti u sfondi żvantaġġati oħra, li jaggravaw ir-riskju tal-faqar jew l-esklużjoni soċjali; |
| --- | --- |

M.

billi minkejja l-fatt li matul il-ħajja, kull individwu mill-inqas darba jassumi r-rwoli ta' persuna li tindokra u ta' riċevitur tal-kura, hemm stigma u stereotipi rigward l-interdipendenza, id-diżabilità fiżika jew mentali, il-mard u l-fraġilità u l-ħtieġa ta' kura u appoġġ li jinteraġixxu ma' raġunijiet oħra ta' diskriminazzjoni, fuq kollox il-ġeneru, l-orjentazzjoni sesswali, l-età, id-diżabilità, in-nazzjonalità, il-kulur, l-oriġini etnika jew soċjali, il-karatteristiċi ġenetiċi, kif ukoll soċjoekonomiċi jew immigranti u sfondi żvantaġġati oħra, li jaggravaw ir-riskju tal-faqar jew l-esklużjoni soċjali;

| N. | billi l-popolazzjoni tal-UE qed tixjieħ bi 19 % taċ-ċittadini tal-UE li kellhom 65 sena jew aktar fl-2018 (35); billi d-diskriminazzjoni abbażi tal-età u l-bżonnijiet ta' kura mhux issodisfati, mhux osservabbli u li mhumiex rikonoxxuti għadhom problema persistenti fil-kura fl-Ewropa; billi n-numru ta' persuni li jiddependu mill-assistenza ta' oħrajn jew li għandhom ħtiġijiet ta' saħħa u kura fit-tul jiżdied mal-età; |
| --- | --- |

N.

billi l-popolazzjoni tal-UE qed tixjieħ bi 19 % taċ-ċittadini tal-UE li kellhom 65 sena jew aktar fl-2018 (35); billi d-diskriminazzjoni abbażi tal-età u l-bżonnijiet ta' kura mhux issodisfati, mhux osservabbli u li mhumiex rikonoxxuti għadhom problema persistenti fil-kura fl-Ewropa; billi n-numru ta' persuni li jiddependu mill-assistenza ta' oħrajn jew li għandhom ħtiġijiet ta' saħħa u kura fit-tul jiżdied mal-età;

| O. | billi l-mard rewmatiku u muskoloskeletali (RMDs) huwa fost l-aktar mard prevalenti, li jikkawża diżabilità u mhux komunikabbli li huwa ta' piż, jolqot lil aktar minn 100 miljun Ewropew, u jammonta għal aktar minn 50 fil-mija ta' Snin Mgħajxa b'Diżabilità (YLDs) fl-Ewropa; billi minħabba l-prevalenza tagħhom, il-konsegwenzi li jwasslu għad-diżabilità u rabtiet ma' inċidenza għolja ta' komorbiditajiet, il-persuni bl-RMDs huma sors sinifikanti għad-domanda għal kura formali u informali fit-tul fl-Ewropa; |
| --- | --- |

O.

billi l-mard rewmatiku u muskoloskeletali (RMDs) huwa fost l-aktar mard prevalenti, li jikkawża diżabilità u mhux komunikabbli li huwa ta' piż, jolqot lil aktar minn 100 miljun Ewropew, u jammonta għal aktar minn 50 fil-mija ta' Snin Mgħajxa b'Diżabilità (YLDs) fl-Ewropa; billi minħabba l-prevalenza tagħhom, il-konsegwenzi li jwasslu għad-diżabilità u rabtiet ma' inċidenza għolja ta' komorbiditajiet, il-persuni bl-RMDs huma sors sinifikanti għad-domanda għal kura formali u informali fit-tul fl-Ewropa;

| P. | billi ħafna ħaddiema tal-kura u dawk domestiċi għandhom sfond ta' minoranza etnika jew huma migranti (36) li qed jiffaċċjaw sitwazzjoni prekarja ħafna u qed jesperjenzaw diskriminazzjoni intersezzjonali minħabba r-razza jew l-etniċità, il-ġeneru, l-istatus soċjoekonomiku u n-nazzjonalità tagħhom u jipprovdu xogħol tal-kura residenzjali ħafna drabi b'sigħat illimitati, bi ksur tal-leġiżlazzjoni dwar il-ħin tax-xogħol fl-ekonomija formali u informali; billi dawn il-ħaddiema huma fil-biċċa l-kbira nisa li m'għandhomx kuntratt ta' impjieg uffiċjali, huma għalhekk aktar vulnerabbli għall-isfruttament u spiss ma jkollhomx aċċess għad-drittijiet tagħhom b'mod partikolari għal xogħol deċenti u protezzjoni soċjali; |
| --- | --- |

P.

billi ħafna ħaddiema tal-kura u dawk domestiċi għandhom sfond ta' minoranza etnika jew huma migranti (36) li qed jiffaċċjaw sitwazzjoni prekarja ħafna u qed jesperjenzaw diskriminazzjoni intersezzjonali minħabba r-razza jew l-etniċità, il-ġeneru, l-istatus soċjoekonomiku u n-nazzjonalità tagħhom u jipprovdu xogħol tal-kura residenzjali ħafna drabi b'sigħat illimitati, bi ksur tal-leġiżlazzjoni dwar il-ħin tax-xogħol fl-ekonomija formali u informali; billi dawn il-ħaddiema huma fil-biċċa l-kbira nisa li m'għandhomx kuntratt ta' impjieg uffiċjali, huma għalhekk aktar vulnerabbli għall-isfruttament u spiss ma jkollhomx aċċess għad-drittijiet tagħhom b'mod partikolari għal xogħol deċenti u protezzjoni soċjali;

| Q. | billi hemm nuqqas ta' servizzi ta' kura ta' kwalità għolja, aċċessibbli, disponibbli u affordabbli fl-Istati Membri kollha, inkluż fir-reġjuni rurali affettwati b'mod speċjali mit-tixjiħ tal-popolazzjoni; billi l-monitoraġġ tal-kura formali u informali u l-forma u l-mezzi tas-servizzi tal-kura eżistenti huma mxekkla min-nuqqas ta' data, inkluża data diżaggregata, in-nuqqas ta' indikaturi tal-kwalità, bħall-Istħarriġiet Ewropej dwar l-Użu tal-Ħin (ETUS) tal-evalwazzjoni u l-monitoraġġ tas-servizzi pprovduti, il-pjanijiet direzzjonali ta' implimentazzjoni, in-nuqqas ta' għarfien fost il-fornituri tal-kura tas-saħħa dwar mard temporanju li jwassal għal diżabilità; |
| --- | --- |

Q.

billi hemm nuqqas ta' servizzi ta' kura ta' kwalità għolja, aċċessibbli, disponibbli u affordabbli fl-Istati Membri kollha, inkluż fir-reġjuni rurali affettwati b'mod speċjali mit-tixjiħ tal-popolazzjoni; billi l-monitoraġġ tal-kura formali u informali u l-forma u l-mezzi tas-servizzi tal-kura eżistenti huma mxekkla min-nuqqas ta' data, inkluża data diżaggregata, in-nuqqas ta' indikaturi tal-kwalità, bħall-Istħarriġiet Ewropej dwar l-Użu tal-Ħin (ETUS) tal-evalwazzjoni u l-monitoraġġ tas-servizzi pprovduti, il-pjanijiet direzzjonali ta' implimentazzjoni, in-nuqqas ta' għarfien fost il-fornituri tal-kura tas-saħħa dwar mard temporanju li jwassal għal diżabilità;

| R. | billi wieħed mill-aktar drittijiet fundamentali rigward il-kura u l-appoġġ huwa d-dritt li wieħed jagħżel it-tip u l-post tas-servizz; billi d-dritt li wieħed jagħżel it-tip ta' kura tiegħu huwa spiss imminat mid-disponibbiltà insuffiċjenti ta' appoġġ fid-dar u assistenza personali; billi l-assistenza personali hija rarament appoġġjata biżżejjed mill-Istati Membri u tibqa' mhux aċċessibbli għal ħafna; billi madwar 75 % tal-anzjani li jeħtieġu kura fit-tul jirrapportaw li jsibu lilhom infushom taħt il-limitu tar-riskju tal-faqar jekk ikollhom jixtru servizzi ta' kura fid-dar bil-prezz sħiħ tas-suq (37); billi anke fil-maġġoranza tal-pajjiżi l-aktar żviluppati mill-aspett ekonomiku, is-sistemi ta' protezzjoni soċjali jkopru inqas minn 40 % tal-ispejjeż totali tal-kura fit-tul għall-persuni bi ħtiġijiet moderati (38); billi l-Istati Membri jridu jiżguraw l-għoti ta' servizzi ta' kura ta' kwalità u ffinanzjati b'mod adegwat u li jiffunzjonaw, sistemi ta' protezzjoni soċjali u integrazzjoni aħjar ta' kura fit-tul ta' kwalità fihom li hija ta' importanza kruċjali għat-titjib tal-ġustizzja soċjali u se tikkontribwixxi għall-ugwaljanza bejn il-ġeneri; |
| --- | --- |

R.

billi wieħed mill-aktar drittijiet fundamentali rigward il-kura u l-appoġġ huwa d-dritt li wieħed jagħżel it-tip u l-post tas-servizz; billi d-dritt li wieħed jagħżel it-tip ta' kura tiegħu huwa spiss imminat mid-disponibbiltà insuffiċjenti ta' appoġġ fid-dar u assistenza personali; billi l-assistenza personali hija rarament appoġġjata biżżejjed mill-Istati Membri u tibqa' mhux aċċessibbli għal ħafna; billi madwar 75 % tal-anzjani li jeħtieġu kura fit-tul jirrapportaw li jsibu lilhom infushom taħt il-limitu tar-riskju tal-faqar jekk ikollhom jixtru servizzi ta' kura fid-dar bil-prezz sħiħ tas-suq (37); billi anke fil-maġġoranza tal-pajjiżi l-aktar żviluppati mill-aspett ekonomiku, is-sistemi ta' protezzjoni soċjali jkopru inqas minn 40 % tal-ispejjeż totali tal-kura fit-tul għall-persuni bi ħtiġijiet moderati (38); billi l-Istati Membri jridu jiżguraw l-għoti ta' servizzi ta' kura ta' kwalità u ffinanzjati b'mod adegwat u li jiffunzjonaw, sistemi ta' protezzjoni soċjali u integrazzjoni aħjar ta' kura fit-tul ta' kwalità fihom li hija ta' importanza kruċjali għat-titjib tal-ġustizzja soċjali u se tikkontribwixxi għall-ugwaljanza bejn il-ġeneri;

| S. | billi l-pandemija tal-COVID-19 aggravat u għamlet aktar viżibbli l-inugwaljanzi u l-isfidi eżistenti li juru l-ħafna problemi strutturali, stabbiliti fis-sistema tal-kura soċjali tal-Ewropa, jiġifieri bħal faċilitajiet tal-kura u sistemi tal-kura tas-saħħa b'nuqqas ta' riżorsi jew nuqqas ta' investiment; f'termini ta' aċċess għall-kura formali u s-servizzi domestiċi, inkluż għal trattament mediku f'waqtu, affordabbli u ta' kwalità għolja, u enfasizza l-kriżijiet preeżistenti fis-settur tal-kura minħabba żieda qawwija fl-ammont ta' xogħol fis-settur, nuqqas ta' ħaddiema fil-qasam tal-kura, sistemi tal-kura tas-saħħa mhux iffinanzjati biżżejjed, taħt pressjoni, dipendenza żejda fuq kura informali mhux imħallsa jew xogħol mhux iddikjarat; billi dawn iwasslu għal żieda fir-riskji psikosoċjali ffaċċjati mill-persuni li jindukraw li jibqgħu fis-settur, li fil-biċċa l-kbira huma nisa; billi l-isfidi tal-pandemija rriżultaw fis-solitudni u l-iżolament soċjali u żiedu r-riskju ta' abbużi, negliġenza, saħħa fiżika u mentali deterjorata ta' persuni li jkollhom bżonn il-kura, u l-benesseri ġenerali tal-ġenerazzjonijiet kollha fl-UE kollha, b'mod partikolari fejn il-livelli ta' investiment fil-kura ta' qabel il-pandemija kienu aktar baxxi (39); billi dawn l-effetti fit-tul fuq is-saħħa u l-benesseri tal-individwi kif ukoll il-konsegwenzi soċjali u ekonomiċi għad iridu jiġu vvalutati u integrati bis-sħiħ fl-oqsma ta' politika rilevanti; |
| --- | --- |

S.

billi l-pandemija tal-COVID-19 aggravat u għamlet aktar viżibbli l-inugwaljanzi u l-isfidi eżistenti li juru l-ħafna problemi strutturali, stabbiliti fis-sistema tal-kura soċjali tal-Ewropa, jiġifieri bħal faċilitajiet tal-kura u sistemi tal-kura tas-saħħa b'nuqqas ta' riżorsi jew nuqqas ta' investiment; f'termini ta' aċċess għall-kura formali u s-servizzi domestiċi, inkluż għal trattament mediku f'waqtu, affordabbli u ta' kwalità għolja, u enfasizza l-kriżijiet preeżistenti fis-settur tal-kura minħabba żieda qawwija fl-ammont ta' xogħol fis-settur, nuqqas ta' ħaddiema fil-qasam tal-kura, sistemi tal-kura tas-saħħa mhux iffinanzjati biżżejjed, taħt pressjoni, dipendenza żejda fuq kura informali mhux imħallsa jew xogħol mhux iddikjarat; billi dawn iwasslu għal żieda fir-riskji psikosoċjali ffaċċjati mill-persuni li jindukraw li jibqgħu fis-settur, li fil-biċċa l-kbira huma nisa; billi l-isfidi tal-pandemija rriżultaw fis-solitudni u l-iżolament soċjali u żiedu r-riskju ta' abbużi, negliġenza, saħħa fiżika u mentali deterjorata ta' persuni li jkollhom bżonn il-kura, u l-benesseri ġenerali tal-ġenerazzjonijiet kollha fl-UE kollha, b'mod partikolari fejn il-livelli ta' investiment fil-kura ta' qabel il-pandemija kienu aktar baxxi (39); billi dawn l-effetti fit-tul fuq is-saħħa u l-benesseri tal-individwi kif ukoll il-konsegwenzi soċjali u ekonomiċi għad iridu jiġu vvalutati u integrati bis-sħiħ fl-oqsma ta' politika rilevanti;

| T. | billi l-ħtiġijiet tal-persuni li jindukraw b'mod informali mhumiex issodisfati fl-Ewropa u l-pandemija tal-COVID-19 xeħtet dawl fuq id-diffikultajiet tal-persuni li jindukraw b'mod informali u tal-persuni li jirċievu kura informali u żvelat id-dipendenza sproporzjonata fuq in-nisa u l-bniet (40); billi n-nuqqas ta' rikonoxximent tal-ħaddiema tas-servizzi personali u domestiċi u/jew il-klassifikazzjoni ħażina tal-istatus tal-impjieg tagħhom fisser li ħafna li tilfu l-impjieg matul il-pandemija tal-COVID-19 ma setgħux jaċċessaw miżuri ta' protezzjoni soċjali; |
| --- | --- |

T.

billi l-ħtiġijiet tal-persuni li jindukraw b'mod informali mhumiex issodisfati fl-Ewropa u l-pandemija tal-COVID-19 xeħtet dawl fuq id-diffikultajiet tal-persuni li jindukraw b'mod informali u tal-persuni li jirċievu kura informali u żvelat id-dipendenza sproporzjonata fuq in-nisa u l-bniet (40); billi n-nuqqas ta' rikonoxximent tal-ħaddiema tas-servizzi personali u domestiċi u/jew il-klassifikazzjoni ħażina tal-istatus tal-impjieg tagħhom fisser li ħafna li tilfu l-impjieg matul il-pandemija tal-COVID-19 ma setgħux jaċċessaw miżuri ta' protezzjoni soċjali;

| U. | billi l-pandemija tal-COVID-19 aggravat l-inugwaljanzi eżistenti bejn il-ġeneri, speċjalment f'termini ta' żieda fix-xogħol ta' kura mhux imħallas u l-iżbilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata u rriżultat f'piż doppju għal ħafna nisa, li kellhom xiftijiet itwal fuq il-post tax-xogħol u kura informali addizzjonali d-dar; billi qabel il-pandemija tal-COVID-19 (41), 37,5 % tan-nisa fl-UE kienu jieħdu ħsieb it-tfal, l-anzjani jew il-persuni b'diżabilità kuljum, meta mqabbel mal- 24,7 % tal-irġiel; billi l-pandemija żiedet bħala medja l-ammont ta' xogħol mhux imħallas fil-ġimgħa għan-nisa bi 13-il siegħa oħra (42); billi n-nisa li jaħdmu mid-dar, part-time jew li huma qiegħda ffaċċjaw pressjoni akbar, peress li komplew iwettqu l-maġġoranza tar-responsabbiltajiet ta' kura tal-familja u x-xogħol domestiku (43); billi l-effetti kollha tal-pandemija tal-COVID-19 għadhom mhumiex magħrufa għalkollox u l-impatt soċjoekonomiku tagħha fuq in-nisa se jkompli; |
| --- | --- |

U.

billi l-pandemija tal-COVID-19 aggravat l-inugwaljanzi eżistenti bejn il-ġeneri, speċjalment f'termini ta' żieda fix-xogħol ta' kura mhux imħallas u l-iżbilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata u rriżultat f'piż doppju għal ħafna nisa, li kellhom xiftijiet itwal fuq il-post tax-xogħol u kura informali addizzjonali d-dar; billi qabel il-pandemija tal-COVID-19 (41), 37,5 % tan-nisa fl-UE kienu jieħdu ħsieb it-tfal, l-anzjani jew il-persuni b'diżabilità kuljum, meta mqabbel mal- 24,7 % tal-irġiel; billi l-pandemija żiedet bħala medja l-ammont ta' xogħol mhux imħallas fil-ġimgħa għan-nisa bi 13-il siegħa oħra (42); billi n-nisa li jaħdmu mid-dar, part-time jew li huma qiegħda ffaċċjaw pressjoni akbar, peress li komplew iwettqu l-maġġoranza tar-responsabbiltajiet ta' kura tal-familja u x-xogħol domestiku (43); billi l-effetti kollha tal-pandemija tal-COVID-19 għadhom mhumiex magħrufa għalkollox u l-impatt soċjoekonomiku tagħha fuq in-nisa se jkompli;

| V. | billi skont l-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa sa nofs l-imwiet tal-COVID-19 fl-Ewropa kienu ta' residenti f'faċilitajiet ta' kura fit-tul (44); billi aktar minn 70 % tal-ħaddiema soċjali u tas-saħħa li kienu fuq quddiem nett fil-ġlieda kontra l-COVID-19 kienu nisa, li ħafna minnhom iffaċċjaw l-effetti kif ukoll l-effetti fit-tul tal-infezzjoni tal-COVID-19, ġew iżolati, u esperjenzaw livelli bla preċedent ta' stress, ansjetà, depressjoni, suwiċidji u saħansitra disturb minn stress postrawmatiku; billi, fl-2021, 30 % tal-infermiera kienu qed jitilqu mill-professjoni fl-UE (45); billi rati għoljin ta' inċidenza u mortalità minħabba l-COVID-19 f'faċilitajiet ta' kura fit-tul, inkluż minn nuqqas ta' aċċess għal tagħmir protettiv, ittestjar u trattament mediku, enfasizzaw id-dgħufijiet sistemiċi relatati ma' tranżizzjoni bil-mod wisq minn kura istituzzjonali għal servizzi ta' kura bbażati fil-familja u fil-komunità, nuqqas ta' persunal li jirriżulta minn diffikultajiet biex jiġu attirati u miżmuma l-impjegati, impjiegi u kundizzjonijiet tax-xogħol ħżiena, nuqqas ta' opportunitajiet ta' żvilupp ta' karriera għall-ħaddiema fis-settur tal-kura, diffikultajiet għall-persuni li jindukraw fuq livell transfruntier, kif ukoll in-nuqqas ta' appoġġ u aċċess għas-sigurtà soċjali għal persuni li jindukraw b'mod informali; |
| --- | --- |

V.

billi skont l-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa sa nofs l-imwiet tal-COVID-19 fl-Ewropa kienu ta' residenti f'faċilitajiet ta' kura fit-tul (44); billi aktar minn 70 % tal-ħaddiema soċjali u tas-saħħa li kienu fuq quddiem nett fil-ġlieda kontra l-COVID-19 kienu nisa, li ħafna minnhom iffaċċjaw l-effetti kif ukoll l-effetti fit-tul tal-infezzjoni tal-COVID-19, ġew iżolati, u esperjenzaw livelli bla preċedent ta' stress, ansjetà, depressjoni, suwiċidji u saħansitra disturb minn stress postrawmatiku; billi, fl-2021, 30 % tal-infermiera kienu qed jitilqu mill-professjoni fl-UE (45); billi rati għoljin ta' inċidenza u mortalità minħabba l-COVID-19 f'faċilitajiet ta' kura fit-tul, inkluż minn nuqqas ta' aċċess għal tagħmir protettiv, ittestjar u trattament mediku, enfasizzaw id-dgħufijiet sistemiċi relatati ma' tranżizzjoni bil-mod wisq minn kura istituzzjonali għal servizzi ta' kura bbażati fil-familja u fil-komunità, nuqqas ta' persunal li jirriżulta minn diffikultajiet biex jiġu attirati u miżmuma l-impjegati, impjiegi u kundizzjonijiet tax-xogħol ħżiena, nuqqas ta' opportunitajiet ta' żvilupp ta' karriera għall-ħaddiema fis-settur tal-kura, diffikultajiet għall-persuni li jindukraw fuq livell transfruntier, kif ukoll in-nuqqas ta' appoġġ u aċċess għas-sigurtà soċjali għal persuni li jindukraw b'mod informali;

| W. | billi minbarra l-bżonnijiet mediċi mhux issodisfati, il-pandemija tal-COVID-19 kellha impatt drammatikament negattiv fuq l-aċċess għall-edukazzjoni, l-akkomodazzjoni u servizzi deċenti li huma essenzjali għall-benesseri u l-iżvilupp tat-tfal, li jiġġeneraw piż addizzjonali fid-dmirijiet tal-kura u l-edukazzjoni għall-ġenituri kollha, fuq kollox in-nisa u l-ġenituri waħedhom (46); billi l-evidenza empirika tikkonferma li t-tnaqqis tas-servizzi tal-kura u żieda fix-xogħol tal-kura mhux imħallas imwettqa min-nisa matul il-pandemija tal-COVID-19 reġa' stabbilixxa u saħħaħ id-differenzi bejn il-ġeneri; |
| --- | --- |

W.

billi minbarra l-bżonnijiet mediċi mhux issodisfati, il-pandemija tal-COVID-19 kellha impatt drammatikament negattiv fuq l-aċċess għall-edukazzjoni, l-akkomodazzjoni u servizzi deċenti li huma essenzjali għall-benesseri u l-iżvilupp tat-tfal, li jiġġeneraw piż addizzjonali fid-dmirijiet tal-kura u l-edukazzjoni għall-ġenituri kollha, fuq kollox in-nisa u l-ġenituri waħedhom (46); billi l-evidenza empirika tikkonferma li t-tnaqqis tas-servizzi tal-kura u żieda fix-xogħol tal-kura mhux imħallas imwettqa min-nisa matul il-pandemija tal-COVID-19 reġa' stabbilixxa u saħħaħ id-differenzi bejn il-ġeneri;

| X. | billi l-provvista ta' kura ta' kwalità tiddependi fuq l-eżistenza ta' forza tax-xogħol kbira biżżejjed, imħarrġa sew, motivata u speċjalizzata, il-ħolqien ta' kundizzjonijiet tax-xogħol attraenti u deċenti permezz ta' djalogu soċjali u negozjar kollettiv, pagi adegwati u ġusti, kif ukoll servizzi integrati u finanzjamenti pubbliċi adegwati; billi s-settur tal-kura ilu jiffaċċja nuqqas fil-forza tax-xogħol u fis-snin 2019-2020, 421 000 impjegat telqu s-settur tal-kura residenzjali (47); billi x-xogħol tal-kura ta' kwalità huwa xogħol ta' ħila, li jirrikjedi taħriġ u esperjenza u d-domanda għall-persuni li jindukraw ta' ħila se tiżdied biss fis-snin li ġejjin; billi l-impjieg u t-taħriġ kontinwu fuq il-post tax-xogħol permezz tal-professjonalizzazzjoni tas-settur jistgħu jikkontribwixxu għal kwalità akbar tal-provvista ta' servizzi tal-kura; billi f'kuntest ta' perkorsi ta' kura itwal u l-evoluzzjoni tal-prattiki u t-teknoloġiji, il-persuni li jindukraw qed jakkumulaw kompetenza li għandha tiġi rikonoxxuta; billi d-Direttiva dwar id-Drittijiet Miksuba (2001/23/KE) trid tiġi applikata kull meta l-kuntratti tal-impjegati jiġu ttrasferiti lil fornitur tal-kura li jikseb; |
| --- | --- |

X.

billi l-provvista ta' kura ta' kwalità tiddependi fuq l-eżistenza ta' forza tax-xogħol kbira biżżejjed, imħarrġa sew, motivata u speċjalizzata, il-ħolqien ta' kundizzjonijiet tax-xogħol attraenti u deċenti permezz ta' djalogu soċjali u negozjar kollettiv, pagi adegwati u ġusti, kif ukoll servizzi integrati u finanzjamenti pubbliċi adegwati; billi s-settur tal-kura ilu jiffaċċja nuqqas fil-forza tax-xogħol u fis-snin 2019-2020, 421 000 impjegat telqu s-settur tal-kura residenzjali (47); billi x-xogħol tal-kura ta' kwalità huwa xogħol ta' ħila, li jirrikjedi taħriġ u esperjenza u d-domanda għall-persuni li jindukraw ta' ħila se tiżdied biss fis-snin li ġejjin; billi l-impjieg u t-taħriġ kontinwu fuq il-post tax-xogħol permezz tal-professjonalizzazzjoni tas-settur jistgħu jikkontribwixxu għal kwalità akbar tal-provvista ta' servizzi tal-kura; billi f'kuntest ta' perkorsi ta' kura itwal u l-evoluzzjoni tal-prattiki u t-teknoloġiji, il-persuni li jindukraw qed jakkumulaw kompetenza li għandha tiġi rikonoxxuta; billi d-Direttiva dwar id-Drittijiet Miksuba (2001/23/KE) trid tiġi applikata kull meta l-kuntratti tal-impjegati jiġu ttrasferiti lil fornitur tal-kura li jikseb;

| Y. | billi fl-Unjoni Ewropea mill-anqas 3,1 miljun impjegat tas-servizz personali u domestiku huma impjegati mhux iddikjarati, mingħajr rikonoxximent u drittijiet fundamentali tal-ħaddiema bħal negozjar kollettiv, sigurtà soċjali u protezzjoni soċjali (48); billi x-xogħol mhux iddikjarat iwassal għal protezzjoni aktar baxxa għall-ħaddiema, jiffaċilita l-isfruttament u l-abbuż tal-ħaddiema, filwaqt li jirrappreżenta wkoll telf ta' introjtu għall-Istati Membri; billi l-kundizzjonijiet ta' ċittadini ta' pajjiżi terzi mingħajr dokumenti li jaħdmu fis-settur tal-kura, huma partikolarment ta' sfida, f'termini tad-drittijiet soċjali tagħhom u l-aċċess għal kundizzjonijiet tax-xogħol deċenti; |
| --- | --- |

Y.

billi fl-Unjoni Ewropea mill-anqas 3,1 miljun impjegat tas-servizz personali u domestiku huma impjegati mhux iddikjarati, mingħajr rikonoxximent u drittijiet fundamentali tal-ħaddiema bħal negozjar kollettiv, sigurtà soċjali u protezzjoni soċjali (48); billi x-xogħol mhux iddikjarat iwassal għal protezzjoni aktar baxxa għall-ħaddiema, jiffaċilita l-isfruttament u l-abbuż tal-ħaddiema, filwaqt li jirrappreżenta wkoll telf ta' introjtu għall-Istati Membri; billi l-kundizzjonijiet ta' ċittadini ta' pajjiżi terzi mingħajr dokumenti li jaħdmu fis-settur tal-kura, huma partikolarment ta' sfida, f'termini tad-drittijiet soċjali tagħhom u l-aċċess għal kundizzjonijiet tax-xogħol deċenti;

| Z. | billi l-Pjattaforma Ewropea kontra x-xogħol mhux iddikjarat ġiet ittrasformata fi grupp ta' ħidma permanenti tal-Awtorità Ewropea tax-Xogħol (ELA), bil-għan li tiżdied il-kooperazzjoni mal-awtoritajiet tal-Istati Membri fil-ġlieda kontra x-xogħol mhux iddikjarat; |
| --- | --- |

Z.

billi l-Pjattaforma Ewropea kontra x-xogħol mhux iddikjarat ġiet ittrasformata fi grupp ta' ħidma permanenti tal-Awtorità Ewropea tax-Xogħol (ELA), bil-għan li tiżdied il-kooperazzjoni mal-awtoritajiet tal-Istati Membri fil-ġlieda kontra x-xogħol mhux iddikjarat;

| AA. | billi l-istudji juru li iżjed minn 90 % tal-anzjani jixtiequ jgħixu fi djarhom stess f'età avvanzata; madankollu 20 % biss iqattgħu l-aħħar snin ta' ħajjithom fl-akkomodazzjoni privata tagħhom u ħafna minnhom jgħixu f'faċilitajiet ta' kura istituzzjonali (49); billi hemm nuqqas ta' servizzi ta' kura li huma mfassla apposta għall-ħtiġijiet u l-preferenzi tal-individwu; billi dan jirrikjedi li (50) l-istrutturi tal-kura jinbidlu minn istituzzjonijiet ċentralizzati għal kura ffukata fuq il-pazjent, tal-familja u bbażata fil-komunità biex jappoġġjaw aħjar l-awtonomija tal-persuni li jkollhom bżonn il-kura u appoġġ, iġibu benefiċċji ekonomiċi u soċjali tanġibbli u jżidu l-livell ta' benesseri ta' dawk li jirċievu l-kura; billi l-kura residenzjali spiss tonqos milli tilħaq l-istandards dwar l-appoġġ għall-indipendenza tal-persuni li jużaw dawn is-servizzi, u hija spiss assoċjata ma' tmiem il-ħajja ta' individwu, aktar milli post biex wieħed jgħix bid-dinjità, jirnexxi, u jkompli jipparteċipa fil-ħajja soċjali u kulturali; billi dik il-bidla kienet ineżistenti jew bil-mod wisq u nieqsa mir-riżorsi u jeħtieġ li tqis il-ħtiġijiet u l-vulnerabbiltajiet differenti tal-komunitajiet, bħal f'termini ta' introjtu u inugwaljanzi oħra; billi l-Istati Membri għandhom jinvestu f'din id-direzzjoni; |
| --- | --- |

AA.

billi l-istudji juru li iżjed minn 90 % tal-anzjani jixtiequ jgħixu fi djarhom stess f'età avvanzata; madankollu 20 % biss iqattgħu l-aħħar snin ta' ħajjithom fl-akkomodazzjoni privata tagħhom u ħafna minnhom jgħixu f'faċilitajiet ta' kura istituzzjonali (49); billi hemm nuqqas ta' servizzi ta' kura li huma mfassla apposta għall-ħtiġijiet u l-preferenzi tal-individwu; billi dan jirrikjedi li (50) l-istrutturi tal-kura jinbidlu minn istituzzjonijiet ċentralizzati għal kura ffukata fuq il-pazjent, tal-familja u bbażata fil-komunità biex jappoġġjaw aħjar l-awtonomija tal-persuni li jkollhom bżonn il-kura u appoġġ, iġibu benefiċċji ekonomiċi u soċjali tanġibbli u jżidu l-livell ta' benesseri ta' dawk li jirċievu l-kura; billi l-kura residenzjali spiss tonqos milli tilħaq l-istandards dwar l-appoġġ għall-indipendenza tal-persuni li jużaw dawn is-servizzi, u hija spiss assoċjata ma' tmiem il-ħajja ta' individwu, aktar milli post biex wieħed jgħix bid-dinjità, jirnexxi, u jkompli jipparteċipa fil-ħajja soċjali u kulturali; billi dik il-bidla kienet ineżistenti jew bil-mod wisq u nieqsa mir-riżorsi u jeħtieġ li tqis il-ħtiġijiet u l-vulnerabbiltajiet differenti tal-komunitajiet, bħal f'termini ta' introjtu u inugwaljanzi oħra; billi l-Istati Membri għandhom jinvestu f'din id-direzzjoni;

| AB. | billi huwa importanti li ssir aktar riċerka dwar l-abbuż fl-ambjenti kollha tal-kura, biex tinforma dwar il-fatturi li jwasslu għal dawn il-prattiki, jiġu promossi l-għarfien, it-taħriġ, l-iskoperta, u l-ġlieda kontra l-abbuż għall-professjonijiet kollha involuti fil-kura, u jinħolqu pjattaformi pubbliċi għar-rappurtar ta' prattiki bħal dawn; |
| --- | --- |

AB.

billi huwa importanti li ssir aktar riċerka dwar l-abbuż fl-ambjenti kollha tal-kura, biex tinforma dwar il-fatturi li jwasslu għal dawn il-prattiki, jiġu promossi l-għarfien, it-taħriġ, l-iskoperta, u l-ġlieda kontra l-abbuż għall-professjonijiet kollha involuti fil-kura, u jinħolqu pjattaformi pubbliċi għar-rappurtar ta' prattiki bħal dawn;

| AC. | billi s-suq tax-xogħol għandu t-tendenza li jkun segregat skont il-ġeneru u jissottovaluta s-setturi li fihom in-nisa jirrappreżentaw il-maġġoranza tal-forza tax-xogħol; billi fl-2020, il-qligħ gross fis-siegħa tan-nisa fl-UE kien bħala medja 13,0 % inqas minn dak tal-irġiel (51); |
| --- | --- |

AC.

billi s-suq tax-xogħol għandu t-tendenza li jkun segregat skont il-ġeneru u jissottovaluta s-setturi li fihom in-nisa jirrappreżentaw il-maġġoranza tal-forza tax-xogħol; billi fl-2020, il-qligħ gross fis-siegħa tan-nisa fl-UE kien bħala medja 13,0 % inqas minn dak tal-irġiel (51);

| AD. | billi l-kura spiss tibqa' sottovalutata, tingħata ftit rikonoxximent, kumpens finanzjarju insuffiċjenti u ħafna drabi l-ebda kumpens għall-persuni li jindukraw b'mod informali; billi s-sottovalutazzjoni f'termini ta' kundizzjonijiet ta' ħlas u ta' xogħol kif ukoll in-nuqqas ta' viżibbiltà tax-xogħol ta' kura u domestiku huma marbuta mill-qrib ma' rwoli u normi tal-ġeneru prevalenti tan-nisa bħala indokraturi u l-irġiel bħala li jaqilgħu l-ħobża ta' kuljum u ma' ċirku vizzjuż ta' “żvalutazzjoni doppja”, fejn il-kura spiss hija relegata għall-gruppi tas-soċjetà l-aktar bla setgħa minħabba n-nuqqas ta' valur tagħha u, konsegwentement, l-attività tal-kura tiżvaluta ruħha peress li titwettaq mill-aktar gruppi bla setgħa u minħabba l-fatt li l-kura fid-djar u servizzi ta' kura personali u domestiċi oħrajn huma pprovduti wara bibien magħluqa; |
| --- | --- |

AD.

billi l-kura spiss tibqa' sottovalutata, tingħata ftit rikonoxximent, kumpens finanzjarju insuffiċjenti u ħafna drabi l-ebda kumpens għall-persuni li jindukraw b'mod informali; billi s-sottovalutazzjoni f'termini ta' kundizzjonijiet ta' ħlas u ta' xogħol kif ukoll in-nuqqas ta' viżibbiltà tax-xogħol ta' kura u domestiku huma marbuta mill-qrib ma' rwoli u normi tal-ġeneru prevalenti tan-nisa bħala indokraturi u l-irġiel bħala li jaqilgħu l-ħobża ta' kuljum u ma' ċirku vizzjuż ta' “żvalutazzjoni doppja”, fejn il-kura spiss hija relegata għall-gruppi tas-soċjetà l-aktar bla setgħa minħabba n-nuqqas ta' valur tagħha u, konsegwentement, l-attività tal-kura tiżvaluta ruħha peress li titwettaq mill-aktar gruppi bla setgħa u minħabba l-fatt li l-kura fid-djar u servizzi ta' kura personali u domestiċi oħrajn huma pprovduti wara bibien magħluqa;

| AE. | billi l-femminizzazzjoni tas-settur tal-kura tikkontribwixxi għad-differenzi bejn il-ġeneri fl-impjiegi, fil-pagi u d-diskrepanza fil-pensjonijiet minħabba l-proporzjon ta' nisa li jaħdmu fil-kura formali u informali u tista' twassal għal riskju akbar ta' faqar kif ukoll taxxi mnaqqsa mħallsa lil Stati Membri, b'telf annwali ta' EUR 370 biljun tal-PGD għall-Ewropa (52); |
| --- | --- |

AE.

billi l-femminizzazzjoni tas-settur tal-kura tikkontribwixxi għad-differenzi bejn il-ġeneri fl-impjiegi, fil-pagi u d-diskrepanza fil-pensjonijiet minħabba l-proporzjon ta' nisa li jaħdmu fil-kura formali u informali u tista' twassal għal riskju akbar ta' faqar kif ukoll taxxi mnaqqsa mħallsa lil Stati Membri, b'telf annwali ta' EUR 370 biljun tal-PGD għall-Ewropa (52);

| AF. | billi n-nisa u l-migranti, b'mod partikolari l-ħaddiema mobbli tal-UE u mhux tal-UE, jiddominaw fis-settur tal-kura, in-nisa jirrappreżentaw 76 % ta' 49 miljun ħaddiem tal-kura ddokumentat fl-UE (53) u aktar minn 85 % f'kura mhux imħallsa fl-Istati Membri kollha meta jitqies l-involviment kemm ta' kuljum kif ukoll ta' kull ġimgħa (54); |
| --- | --- |

AF.

billi n-nisa u l-migranti, b'mod partikolari l-ħaddiema mobbli tal-UE u mhux tal-UE, jiddominaw fis-settur tal-kura, in-nisa jirrappreżentaw 76 % ta' 49 miljun ħaddiem tal-kura ddokumentat fl-UE (53) u aktar minn 85 % f'kura mhux imħallsa fl-Istati Membri kollha meta jitqies l-involviment kemm ta' kuljum kif ukoll ta' kull ġimgħa (54);

| AG. | billi 6,3 miljun professjonist jaħdmu fil-kura fit-tul, li fosthom in-nisa (81 %) huma rappreżentati żżejjed u hemm għadd dejjem akbar ta' ħaddiema li għandhom 50 sena jew aktar, ħaddiema part-time, prekarji u tal-pjattaformi, kif ukoll ħaddiema migranti, informali u mobbli, inklużi l-persuni li jindukraw li jgħixu fl-unità domestika fejn jaħdmu, (8 % tal-ħaddiema fis-settur tal-kura mhumiex nattivi); billi fl-2020 il-ħaddiema migranti u mobbli rrappreżentaw 28 % tal-persuni tal-kura personali (55); billi d-defiċits tal-kura f'xi reġjuni tal-UE huma aggravati minn dan l-“eżodu tal-kura” u l-fenomenu tal-ktajjen tal-kura globali; billi dan jagħmilha impossibbli li l-kura tiġi kkunsidrata tul il-fruntieri nazzjonali biss; billi għad hemm ostakli li jfixklu l-provvista ħielsa tas-servizzi ta' kura fl-UE; billi dawn il-ħaddiema huma essenzjali għas-soċjetajiet tagħna kemm f'termini ta' saħħa pubblika kif ukoll ta' inklużjoni soċjali għall-persuni li għandhom bżonn il-kura li kultant jiġu iżolati; |
| --- | --- |

AG.

billi 6,3 miljun professjonist jaħdmu fil-kura fit-tul, li fosthom in-nisa (81 %) huma rappreżentati żżejjed u hemm għadd dejjem akbar ta' ħaddiema li għandhom 50 sena jew aktar, ħaddiema part-time, prekarji u tal-pjattaformi, kif ukoll ħaddiema migranti, informali u mobbli, inklużi l-persuni li jindukraw li jgħixu fl-unità domestika fejn jaħdmu, (8 % tal-ħaddiema fis-settur tal-kura mhumiex nattivi); billi fl-2020 il-ħaddiema migranti u mobbli rrappreżentaw 28 % tal-persuni tal-kura personali (55); billi d-defiċits tal-kura f'xi reġjuni tal-UE huma aggravati minn dan l-“eżodu tal-kura” u l-fenomenu tal-ktajjen tal-kura globali; billi dan jagħmilha impossibbli li l-kura tiġi kkunsidrata tul il-fruntieri nazzjonali biss; billi għad hemm ostakli li jfixklu l-provvista ħielsa tas-servizzi ta' kura fl-UE; billi dawn il-ħaddiema huma essenzjali għas-soċjetajiet tagħna kemm f'termini ta' saħħa pubblika kif ukoll ta' inklużjoni soċjali għall-persuni li għandhom bżonn il-kura li kultant jiġu iżolati;

| AH. | billi fl-Istati Membri kollha, il-paga fis-settur tax-xogħol tal-kura u dak domestiku hija ferm anqas mill-paga medja u anqas mill-paga li l-ħaddiema jaqilgħu għall-istess xogħol f'setturi oħra, speċjalment fil-kura tas-saħħa (56); billi dan huwa dovut għal xogħol informali, kopertura iktar baxxa ta' negozjar kollettiv f'dawk is-setturi kif ukoll is-sottovalutazzjoni ta' setturi primarjament femminili, bħal dak tal-kura; billi l-impjegati li jaħdmu fis-setturi għall-profitt u mhux għall-profitt spiss ma jkollhomx aċċess għal rappreżentanza tal-ħaddiema jew negozjar kollettiv; billi d-differenza fir-rigward tal-paga medja hija l-anqas fl-Istati Membri bi ftehimiet kollettivi għal partijiet mis-settur (57); billi r-rappreżentanza tal-ħaddiema, inklużi t-trade unions, u n-negozjar kollettiv huma kritiċi biex jirrappreżentaw u jiddefendu d-drittijiet u l-interessi tal-ħaddiema fl-ambjenti kollha tal-kura, kif ukoll biex jgħollu u jżommu l-istandards fis-settur tal-kura; |
| --- | --- |

AH.

billi fl-Istati Membri kollha, il-paga fis-settur tax-xogħol tal-kura u dak domestiku hija ferm anqas mill-paga medja u anqas mill-paga li l-ħaddiema jaqilgħu għall-istess xogħol f'setturi oħra, speċjalment fil-kura tas-saħħa (56); billi dan huwa dovut għal xogħol informali, kopertura iktar baxxa ta' negozjar kollettiv f'dawk is-setturi kif ukoll is-sottovalutazzjoni ta' setturi primarjament femminili, bħal dak tal-kura; billi l-impjegati li jaħdmu fis-setturi għall-profitt u mhux għall-profitt spiss ma jkollhomx aċċess għal rappreżentanza tal-ħaddiema jew negozjar kollettiv; billi d-differenza fir-rigward tal-paga medja hija l-anqas fl-Istati Membri bi ftehimiet kollettivi għal partijiet mis-settur (57); billi r-rappreżentanza tal-ħaddiema, inklużi t-trade unions, u n-negozjar kollettiv huma kritiċi biex jirrappreżentaw u jiddefendu d-drittijiet u l-interessi tal-ħaddiema fl-ambjenti kollha tal-kura, kif ukoll biex jgħollu u jżommu l-istandards fis-settur tal-kura;

| AI. | billi l-kriżi tal-COVID-19 enfasizzat diversi sfidi rigward it-termini u l-kundizzjonijiet tal-impjieg tal-ħaddiema tal-kura fit-tul; billi l-persuni li jindukraw fit-tul kienu f'riskju saħansitra akbar li jiġu infettati bil-COVID-19 mill-ħaddiema fil-kura tas-saħħa fl-isptarijiet minħabba nuqqas ta' tagħmir protettiv personali u taħriġ xieraq biex jiġu implimentati protokolli ta' infezzjoni u attivitajiet preventivi oħra; |
| --- | --- |

AI.

billi l-kriżi tal-COVID-19 enfasizzat diversi sfidi rigward it-termini u l-kundizzjonijiet tal-impjieg tal-ħaddiema tal-kura fit-tul; billi l-persuni li jindukraw fit-tul kienu f'riskju saħansitra akbar li jiġu infettati bil-COVID-19 mill-ħaddiema fil-kura tas-saħħa fl-isptarijiet minħabba nuqqas ta' tagħmir protettiv personali u taħriġ xieraq biex jiġu implimentati protokolli ta' infezzjoni u attivitajiet preventivi oħra;

| AJ. | billi minkejja li hija emozzjonalment sodisfaċenti għall-maġġoranza kbira tal-persuni li jindukraw, il-kura spiss tiġġenera effetti negattivi fuq is-saħħa fiżika u mentali tal-persuni li jindukraw u diffikultajiet fir-rikonċiljazzjoni tal-kura ma' xogħol imħallas, li huma partikolarment sinifikanti fil-każ tal-persuni li jindukraw nisa (58); billi s-saħħa mentali tal-persuni li jindukraw b'mod informali u formali ġiet affettwata b'mod sproporzjonat matul il-pandemiji tal-COVID-19; billi l-problemi mentali żdiedu matul il-pandemija filwaqt li żiedu l-piż tal-kura; billi x-xogħol tal-kura huwa spiss assoċjat ma' xogħol bix-xiftijiet, fi żmien qasir u b'sigħat twal ta' xogħol; billi r-riskji għas-saħħa u l-kwalità batuta tal-ħin tax-xogħol huma l-kawżi ewlenin ta' assenteiżmu relattivament għoli fis-settur tal-kura fit-tul; billi 38 % tal-professjonisti fil-kura jemmnu li minħabba l-effetti ħżiena tax-xogħol tagħhom ma jkunux jistgħu jkomplu wara li jagħlqu s-60 sena (59); |
| --- | --- |

AJ.

billi minkejja li hija emozzjonalment sodisfaċenti għall-maġġoranza kbira tal-persuni li jindukraw, il-kura spiss tiġġenera effetti negattivi fuq is-saħħa fiżika u mentali tal-persuni li jindukraw u diffikultajiet fir-rikonċiljazzjoni tal-kura ma' xogħol imħallas, li huma partikolarment sinifikanti fil-każ tal-persuni li jindukraw nisa (58); billi s-saħħa mentali tal-persuni li jindukraw b'mod informali u formali ġiet affettwata b'mod sproporzjonat matul il-pandemiji tal-COVID-19; billi l-problemi mentali żdiedu matul il-pandemija filwaqt li żiedu l-piż tal-kura; billi x-xogħol tal-kura huwa spiss assoċjat ma' xogħol bix-xiftijiet, fi żmien qasir u b'sigħat twal ta' xogħol; billi r-riskji għas-saħħa u l-kwalità batuta tal-ħin tax-xogħol huma l-kawżi ewlenin ta' assenteiżmu relattivament għoli fis-settur tal-kura fit-tul; billi 38 % tal-professjonisti fil-kura jemmnu li minħabba l-effetti ħżiena tax-xogħol tagħhom ma jkunux jistgħu jkomplu wara li jagħlqu s-60 sena (59);

| AK. | billi fl-Ewropa, 33 % tal-persuni li jindukraw fit-tul ġew esposti għal xi tip ta' mġiba soċjali negattiv (inkluż abbuż verbali, theddid u mġiba umiljanti) u 22 % biss tal-persuni li jindukraw fit-tul iħossuhom issodisfati ħafna bil-kundizzjonijiet tax-xogħol tagħhom (60); |
| --- | --- |

AK.

billi fl-Ewropa, 33 % tal-persuni li jindukraw fit-tul ġew esposti għal xi tip ta' mġiba soċjali negattiv (inkluż abbuż verbali, theddid u mġiba umiljanti) u 22 % biss tal-persuni li jindukraw fit-tul iħossuhom issodisfati ħafna bil-kundizzjonijiet tax-xogħol tagħhom (60);

| AL. | billi hemm diversi forom ta' impjieg tal-persuni li jindukraw li jgħixu fl-unità domestika fejn jaħdmu bħal permezz ta' kumpaniji tal-kura jew aġenziji ta' impjieg temporanju u intermedjarji; |
| --- | --- |

AL.

billi hemm diversi forom ta' impjieg tal-persuni li jindukraw li jgħixu fl-unità domestika fejn jaħdmu bħal permezz ta' kumpaniji tal-kura jew aġenziji ta' impjieg temporanju u intermedjarji;

| AM. | billi n-nisa jirrappreżentaw il-maġġoranza tal-persuni li jirċievu l-kura u 44 miljun persuna fl-UE jipprovdu kura informali fit-tul lil membri tal-familja, ġirien jew ħbieb (61), li l-biċċa l-kbira tagħhom huma nisa, u 12 % tan-nisa u 7 % tal-irġiel li jipprovdu kura informali fit-tul jagħmlu dan għal aktar minn 40 siegħa fil-ġimgħa (62); billi kważi 30 % tal-persuni b'aktar minn 65 sena qed jgħixu b'żewġ mardiet jew aktar mhux komunikabbli (NCDs); billi l-NCDs għandhom piż sostanzjali u li qed jikber fuq il-pazjenti, il-persuni li jindukraw, is-soċjetajiet u s-sistemi tas-saħħa; |
| --- | --- |

AM.

billi n-nisa jirrappreżentaw il-maġġoranza tal-persuni li jirċievu l-kura u 44 miljun persuna fl-UE jipprovdu kura informali fit-tul lil membri tal-familja, ġirien jew ħbieb (61), li l-biċċa l-kbira tagħhom huma nisa, u 12 % tan-nisa u 7 % tal-irġiel li jipprovdu kura informali fit-tul jagħmlu dan għal aktar minn 40 siegħa fil-ġimgħa (62); billi kważi 30 % tal-persuni b'aktar minn 65 sena qed jgħixu b'żewġ mardiet jew aktar mhux komunikabbli (NCDs); billi l-NCDs għandhom piż sostanzjali u li qed jikber fuq il-pazjenti, il-persuni li jindukraw, is-soċjetajiet u s-sistemi tas-saħħa;

| AN. | billi l-għadd kbir ta' riċevituri tal-kura li jeħtieġu l-kura informali huma direttament marbuta man-nuqqas ta' disponibbiltà, l-inaċċessibbiltà u n-nuqqas ta' affordabbiltà ta' servizzi professjonali ta' kwalità aġġustati għall-ħtiġijiet tagħhom kif ukoll l-għażla awtomatika ta' ħafna Stati Membri tal-UE ta' kura informali mhux imħallsa bħala s-sors ewlieni ta' provvista ta' kura (63); billi l-provvista ta' kura informali għandha tkun kwistjoni ta' għażla u mhux neċessità minħabba n-nuqqas ta' servizzi ta' kura disponibbli; |
| --- | --- |

AN.

billi l-għadd kbir ta' riċevituri tal-kura li jeħtieġu l-kura informali huma direttament marbuta man-nuqqas ta' disponibbiltà, l-inaċċessibbiltà u n-nuqqas ta' affordabbiltà ta' servizzi professjonali ta' kwalità aġġustati għall-ħtiġijiet tagħhom kif ukoll l-għażla awtomatika ta' ħafna Stati Membri tal-UE ta' kura informali mhux imħallsa bħala s-sors ewlieni ta' provvista ta' kura (63); billi l-provvista ta' kura informali għandha tkun kwistjoni ta' għażla u mhux neċessità minħabba n-nuqqas ta' servizzi ta' kura disponibbli;

| AO. | billi sehem sinifikanti tas-settur tal-kura formali li fih l-impjegati jgħixu fl-unità domestika fejn jaħdmu jopera f'żona griża li jaffettwa ħażin il-kwalità tal-kura fid-djar; billi hemm nuqqas ta' data li tippermetti li tidentifika preċiżament in-numru tal-persuni li jindukraw f'żona griża; |
| --- | --- |

AO.

billi sehem sinifikanti tas-settur tal-kura formali li fih l-impjegati jgħixu fl-unità domestika fejn jaħdmu jopera f'żona griża li jaffettwa ħażin il-kwalità tal-kura fid-djar; billi hemm nuqqas ta' data li tippermetti li tidentifika preċiżament in-numru tal-persuni li jindukraw f'żona griża;

| AP. | billi n-nisa fl-UE iwettqu 13-il siegħa iktar ta' xogħol ta' kura u xogħol domestiku mhux imħallsa fil-ġimgħa mill-irġiel (64); billi l-aċċess għal servizzi ta' kura fit-tul formali bi prezz raġonevoli u ta' kwalità għall-membri tal-familja dipendenti u d-distribuzzjoni mhux ugwali bejn l-irġiel u n-nisa ta' xogħol tal-kura u xogħol domestiku mhux imħallsa jippreżentaw fatturi kruċjali fid-determinazzjoni ta' jekk in-nisa jidħlux u jibqgħux fl-impjieg u l-kwalità tax-xogħlijiet li għandhom; billi 7,7 miljun mara fl-UE jibqgħu barra mis-suq tax-xogħol minħabba r-responsabbiltajiet ta' kura informali, meta mqabbla ma' 450 000 raġel, u 29 % tan-nisa impjegati part-time jirreferu għad-dmirijiet ta' kura bħala r-raġuni ewlenija biex wieħed jaħdem xogħol part-time (65); billi 6 % biss tal-irġiel jgħidu li r-raġuni prinċipali għalfejn jaħdmu part-time hija minħabba responsabbiltajiet ta' kura, meta mqabbla mad-29 % tan-nisa u 64 % biss tal-missirijiet fl-UE jipprovdu kura fuq bażi ta' kuljum (66); |
| --- | --- |

AP.

billi n-nisa fl-UE iwettqu 13-il siegħa iktar ta' xogħol ta' kura u xogħol domestiku mhux imħallsa fil-ġimgħa mill-irġiel (64); billi l-aċċess għal servizzi ta' kura fit-tul formali bi prezz raġonevoli u ta' kwalità għall-membri tal-familja dipendenti u d-distribuzzjoni mhux ugwali bejn l-irġiel u n-nisa ta' xogħol tal-kura u xogħol domestiku mhux imħallsa jippreżentaw fatturi kruċjali fid-determinazzjoni ta' jekk in-nisa jidħlux u jibqgħux fl-impjieg u l-kwalità tax-xogħlijiet li għandhom; billi 7,7 miljun mara fl-UE jibqgħu barra mis-suq tax-xogħol minħabba r-responsabbiltajiet ta' kura informali, meta mqabbla ma' 450 000 raġel, u 29 % tan-nisa impjegati part-time jirreferu għad-dmirijiet ta' kura bħala r-raġuni ewlenija biex wieħed jaħdem xogħol part-time (65); billi 6 % biss tal-irġiel jgħidu li r-raġuni prinċipali għalfejn jaħdmu part-time hija minħabba responsabbiltajiet ta' kura, meta mqabbla mad-29 % tan-nisa u 64 % biss tal-missirijiet fl-UE jipprovdu kura fuq bażi ta' kuljum (66);

| AQ. | billi n-nisa jesperjenzaw ukoll aktar interruzzjonijiet fil-karriera, għandhom it-tendenza li jaħdmu sigħat iqsar u huma aktar probabbli li jkunu f'impjieg part-time, prekarju jew temporanju; billi s-segregazzjoni settorjali, id-distribuzzjoni mhux ugwali tal-kura u tax-xogħol domestiku mhux imħallsa jirrappreżentaw il-kawżi ewlenin tad-differenza persistenti fl-impjiegi u l-pagi u d-distakk fil-pensjonijiet, kif ukoll ir-riskju akbar ta' faqar u esklużjoni soċjali fost in-nisa; billi l-medja tad-differenza fil-pensjonijiet bejn il-ġeneri hija ta' 27 % fl-2020 (67); billi distribuzzjoni ugwali tax-xogħol tal-kura u xogħol domestiku imħallsa, jiġifieri involviment ugwali tal-irġiel, għandha impatt pożittiv ċar fuq il-proporzjon tan-nisa f'impjieg imħallas u tnaqqis tad-differenzi bejn il-ġeneri fil-pagi; billi r-responsabbiltajiet tal-indukrar tat-tfal huma kawża ta' bidla fl-impjieg għal 60 % tan-nisa meta mqabbel mas-17 % tal-irġiel impjegati u jwasslu għal tnaqqis fis-sigħat tax-xogħol għal 18 % tan-nisa impjegati u mill-inqas 3 % tal-irġiel (68); billi d-disponibbiltà, l-aċċessibbiltà u l-prezz raġonevoli tal-faċilitajiet ta' indukrar tat-tfal ta' kwalità għolja huma essenzjali biex jippermettu lill-persuni speċjalment in-nisa b'responsabbiltajiet ta' kura jipparteċipaw fis-suq tax-xogħol; billi l-isfidi tas-saħħa pubblika bħall-emikranja huma iżjed komuni fost in-nisa (69) u l-biċċa l-kbira tan-nisa affettwati għadhom fl-ewwel linja tal-indukrar tat-tfal u x-xogħol tad-dar; |
| --- | --- |

AQ.

billi n-nisa jesperjenzaw ukoll aktar interruzzjonijiet fil-karriera, għandhom it-tendenza li jaħdmu sigħat iqsar u huma aktar probabbli li jkunu f'impjieg part-time, prekarju jew temporanju; billi s-segregazzjoni settorjali, id-distribuzzjoni mhux ugwali tal-kura u tax-xogħol domestiku mhux imħallsa jirrappreżentaw il-kawżi ewlenin tad-differenza persistenti fl-impjiegi u l-pagi u d-distakk fil-pensjonijiet, kif ukoll ir-riskju akbar ta' faqar u esklużjoni soċjali fost in-nisa; billi l-medja tad-differenza fil-pensjonijiet bejn il-ġeneri hija ta' 27 % fl-2020 (67); billi distribuzzjoni ugwali tax-xogħol tal-kura u xogħol domestiku imħallsa, jiġifieri involviment ugwali tal-irġiel, għandha impatt pożittiv ċar fuq il-proporzjon tan-nisa f'impjieg imħallas u tnaqqis tad-differenzi bejn il-ġeneri fil-pagi; billi r-responsabbiltajiet tal-indukrar tat-tfal huma kawża ta' bidla fl-impjieg għal 60 % tan-nisa meta mqabbel mas-17 % tal-irġiel impjegati u jwasslu għal tnaqqis fis-sigħat tax-xogħol għal 18 % tan-nisa impjegati u mill-inqas 3 % tal-irġiel (68); billi d-disponibbiltà, l-aċċessibbiltà u l-prezz raġonevoli tal-faċilitajiet ta' indukrar tat-tfal ta' kwalità għolja huma essenzjali biex jippermettu lill-persuni speċjalment in-nisa b'responsabbiltajiet ta' kura jipparteċipaw fis-suq tax-xogħol; billi l-isfidi tas-saħħa pubblika bħall-emikranja huma iżjed komuni fost in-nisa (69) u l-biċċa l-kbira tan-nisa affettwati għadhom fl-ewwel linja tal-indukrar tat-tfal u x-xogħol tad-dar;

| AR. | billi dawn id-diskrepanzi huma kkonfermati fil-livell globali bin-nisa jiddedikaw fuq medja 3,2 darbiet aktar (201 jum tax-xogħol fis-sena) ħin mill-irġiel (63 jum tax-xogħol) għal xogħol tal-kura mħallas u huma l-aktar evidenti fil-każ ta' tfajliet u nisa li jgħixu f'pajjiżi b'introjtu medju, b'kisbiet edukattivi aktar baxxi, li jgħixu f'żoni rurali u bi tfal taħt l-età tal-iskola (70); |
| --- | --- |

AR.

billi dawn id-diskrepanzi huma kkonfermati fil-livell globali bin-nisa jiddedikaw fuq medja 3,2 darbiet aktar (201 jum tax-xogħol fis-sena) ħin mill-irġiel (63 jum tax-xogħol) għal xogħol tal-kura mħallas u huma l-aktar evidenti fil-każ ta' tfajliet u nisa li jgħixu f'pajjiżi b'introjtu medju, b'kisbiet edukattivi aktar baxxi, li jgħixu f'żoni rurali u bi tfal taħt l-età tal-iskola (70);

| AS. | billi n-nisa huma rappreżentati b'mod notevoli fost il-ħaddiema essenzjali (4 mis-16-il kategorija professjonali meqjusa essenzjali għandhom aktar minn 50 % tan-nisa fil-forza tax-xogħol tagħhom fl-UE) (71), bħall-professjonisti tal-kura, li l-kompiti tagħhom fil-biċċa l-kbira ma jistgħux jitwettqu f'modalitajiet ta' telexogħol, u fis-setturi li ntlaqtu bl-aktar mod qawwi mill-pandemija, u għalhekk ġew esposti għal riskji għolja ta' kontaġju, ammonti kbar ta' xogħol, bilanċ imfixkel bejn ix-xogħol u l-ħajja privata u telf ta' impjieg; billi l-kundizzjonijiet tax-xogħol u tal-għajxien ġew imdgħajfa b'mod partikolari għan-nisa bit-tfal żgħar f'impjieg imħallas (72); |
| --- | --- |

AS.

billi n-nisa huma rappreżentati b'mod notevoli fost il-ħaddiema essenzjali (4 mis-16-il kategorija professjonali meqjusa essenzjali għandhom aktar minn 50 % tan-nisa fil-forza tax-xogħol tagħhom fl-UE) (71), bħall-professjonisti tal-kura, li l-kompiti tagħhom fil-biċċa l-kbira ma jistgħux jitwettqu f'modalitajiet ta' telexogħol, u fis-setturi li ntlaqtu bl-aktar mod qawwi mill-pandemija, u għalhekk ġew esposti għal riskji għolja ta' kontaġju, ammonti kbar ta' xogħol, bilanċ imfixkel bejn ix-xogħol u l-ħajja privata u telf ta' impjieg; billi l-kundizzjonijiet tax-xogħol u tal-għajxien ġew imdgħajfa b'mod partikolari għan-nisa bit-tfal żgħar f'impjieg imħallas (72);

| AT. | billi l-kura tibqa' wieħed mill-oqsma ewlenin tar-riproduzzjoni tal-arketipi tal-ġeneru, li huma msaħħa aktar bin-nuqqas ta' investiment f'servizzi ta' kwalità u preġudizzji tal-ġeneru f'politiki oħra li jaffettwaw b'mod sproporzjonat l-awtodeterminazzjoni tan-nisa fil-ħajja soċjali u professjonali, bħas-sistema ta' benefiċċju tat-taxxa; |
| --- | --- |

AT.

billi l-kura tibqa' wieħed mill-oqsma ewlenin tar-riproduzzjoni tal-arketipi tal-ġeneru, li huma msaħħa aktar bin-nuqqas ta' investiment f'servizzi ta' kwalità u preġudizzji tal-ġeneru f'politiki oħra li jaffettwaw b'mod sproporzjonat l-awtodeterminazzjoni tan-nisa fil-ħajja soċjali u professjonali, bħas-sistema ta' benefiċċju tat-taxxa;

| AU. | billi l-intrapriżi ekonomiċi soċjali jista' jkollhom potenzjal u kontribuzzjoni sinifikanti fil-faċilitazzjoni tar-riintegrazzjoni tal-persuni li jindukraw fis-suq tax-xogħol; |
| --- | --- |

AU.

billi l-intrapriżi ekonomiċi soċjali jista' jkollhom potenzjal u kontribuzzjoni sinifikanti fil-faċilitazzjoni tar-riintegrazzjoni tal-persuni li jindukraw fis-suq tax-xogħol;

| AV. | billi diversi Stati Membri u reġjuni fl-UE għadhom qed jonqsu milli jilħqu l-għan li jipprovdu l-indukrar tat-tfal għal 90 % tat-tfal bejn l-età ta' tliet snin u l-età tal-iskola obbligatorja u għal 33 % tat-tfal ta' tliet snin jew inqas; billi n-nuqqas ta' infrastruttura suffiċjenti li toffri indukrar tat-tfal ta' kwalità u aċċessibbli għal kulħadd, speċjalment servizzi fit-tfulija bikrija, jaffettwa b'mod partikolari lit-tfal minn familji żvantaġġati, li jirrifletti f'rati ta' reġistrazzjoni taħt il-medja ta' tfal b'diżabilità, tfal mir-Rom u komunitajiet minoritarji oħra, tfal migranti, tfal li jgħixu fil-faqar u tfal minn gruppi żvantaġġati oħra, li kienu jibbenefikaw l-aktar mill-indukrar bikri tat-tfal (73); |
| --- | --- |

AV.

billi diversi Stati Membri u reġjuni fl-UE għadhom qed jonqsu milli jilħqu l-għan li jipprovdu l-indukrar tat-tfal għal 90 % tat-tfal bejn l-età ta' tliet snin u l-età tal-iskola obbligatorja u għal 33 % tat-tfal ta' tliet snin jew inqas; billi n-nuqqas ta' infrastruttura suffiċjenti li toffri indukrar tat-tfal ta' kwalità u aċċessibbli għal kulħadd, speċjalment servizzi fit-tfulija bikrija, jaffettwa b'mod partikolari lit-tfal minn familji żvantaġġati, li jirrifletti f'rati ta' reġistrazzjoni taħt il-medja ta' tfal b'diżabilità, tfal mir-Rom u komunitajiet minoritarji oħra, tfal migranti, tfal li jgħixu fil-faqar u tfal minn gruppi żvantaġġati oħra, li kienu jibbenefikaw l-aktar mill-indukrar bikri tat-tfal (73);

| AW. | billi fl-2020, 24,2 % tat-tfal fl-UE – kważi 18-il miljun – kienu f'riskju ta' faqar jew esklużjoni soċjali; billi t-tfal li ġejjin minn familji b'introjtu baxx, it-tfal mingħajr dar, it-tfal b'diżabilità, it-tfal bi sfond ta' migrazzjoni, it-tfal bi sfond etniku minoritarju, b'mod partikolari t-tfal Rom, it-tfal li jinsabu f'kura istituzzjonali, it-tfal f'sitwazzjonijiet prekarji ta' familja, il-familji b'ġenitur wieħed, il-familji LGBTIQ+, u l-familji fejn il-ġenituri jgħixu 'l bogħod għax jaħdmu barra minn pajjiżhom iħabbtu wiċċhom ma' diffikultajiet serji, bħall-privazzjoni severa ta' akkomodazzjoni jew iffullar eċċessiv u ostakli fl-aċċess għal servizzi fundamentali u bażiċi; billi huwa sproporzjonatament aktar probabbli li t-tfal b'diżabilità fl-UE jitqiegħdu f'kura istituzzjonali milli t-tfal mingħajr diżabilità, u jidher li huwa ferm inqas probabbli li jibbenefikaw minn sforzi li jippermettu tranżizzjoni minn kura istituzzjonali għal waħda bbażata fuq il-komunità u l-familja (74); billi l-Garanzija Ewropea għat-Tfal hija strument tal-UE li l-objettiv tiegħu huwa li jipprevjeni u jiġġieled il-faqar u l-esklużjoni soċjali billi jiggarantixxi aċċess ħieles u effettiv għat-tfal fil-bżonn għal servizzi essenzjali tal-kura, bħall-edukazzjoni u l-indukrar bikrin tat-tfal, attivitajiet edukattivi u bbażati fl-iskejjel, il-kura tas-saħħa u mill-inqas ikla waħda bnina għal kull ġurnata tal-iskola, u li t-tfal kollha fil-bżonn ikollhom aċċess effettiv għal nutrizzjoni bnina u akkomodazzjoni adegwata (75); billi l-aċċessibbiltà tal-indukrar tat-tfal u l-edukazzjoni ta' kwalità bi prezz raġonevoli hija kruċjali għall-iżvilupp personali u l-benesseri tat-tfal; billi hemm korrelazzjoni pożittiva mhux ambigwa bejn l-aċċess għas-servizzi tal-indukrar tat-tfal fuq naħa u l-impjieg u l-introjtu tal-irġiel u b'mod partikolari tan-nisa fuq l-oħra (76); |
| --- | --- |

AW.

billi fl-2020, 24,2 % tat-tfal fl-UE – kważi 18-il miljun – kienu f'riskju ta' faqar jew esklużjoni soċjali; billi t-tfal li ġejjin minn familji b'introjtu baxx, it-tfal mingħajr dar, it-tfal b'diżabilità, it-tfal bi sfond ta' migrazzjoni, it-tfal bi sfond etniku minoritarju, b'mod partikolari t-tfal Rom, it-tfal li jinsabu f'kura istituzzjonali, it-tfal f'sitwazzjonijiet prekarji ta' familja, il-familji b'ġenitur wieħed, il-familji LGBTIQ+, u l-familji fejn il-ġenituri jgħixu 'l bogħod għax jaħdmu barra minn pajjiżhom iħabbtu wiċċhom ma' diffikultajiet serji, bħall-privazzjoni severa ta' akkomodazzjoni jew iffullar eċċessiv u ostakli fl-aċċess għal servizzi fundamentali u bażiċi; billi huwa sproporzjonatament aktar probabbli li t-tfal b'diżabilità fl-UE jitqiegħdu f'kura istituzzjonali milli t-tfal mingħajr diżabilità, u jidher li huwa ferm inqas probabbli li jibbenefikaw minn sforzi li jippermettu tranżizzjoni minn kura istituzzjonali għal waħda bbażata fuq il-komunità u l-familja (74); billi l-Garanzija Ewropea għat-Tfal hija strument tal-UE li l-objettiv tiegħu huwa li jipprevjeni u jiġġieled il-faqar u l-esklużjoni soċjali billi jiggarantixxi aċċess ħieles u effettiv għat-tfal fil-bżonn għal servizzi essenzjali tal-kura, bħall-edukazzjoni u l-indukrar bikrin tat-tfal, attivitajiet edukattivi u bbażati fl-iskejjel, il-kura tas-saħħa u mill-inqas ikla waħda bnina għal kull ġurnata tal-iskola, u li t-tfal kollha fil-bżonn ikollhom aċċess effettiv għal nutrizzjoni bnina u akkomodazzjoni adegwata (75); billi l-aċċessibbiltà tal-indukrar tat-tfal u l-edukazzjoni ta' kwalità bi prezz raġonevoli hija kruċjali għall-iżvilupp personali u l-benesseri tat-tfal; billi hemm korrelazzjoni pożittiva mhux ambigwa bejn l-aċċess għas-servizzi tal-indukrar tat-tfal fuq naħa u l-impjieg u l-introjtu tal-irġiel u b'mod partikolari tan-nisa fuq l-oħra (76);

| AX. | billi l-aċċess għal servizzi tal-kura ta' kwalità, speċjalment kura fit-tul, huwa dejjem iktar prekundizzjonat mid-dħul individwali u tal-familja, il-post ta' residenza tagħhom, id-disponibbiltà tas-servizzi u l-kapaċità ta' forniment u d-disponibbiltà ġeografika kif ukoll kapaċitajiet liberi tal-fornituri; billi tnejn minn kull tliet persuni li jeħtieġu l-kura huma stmati li ma għandhomx aċċess għas-servizzi tal-kura, prinċipalment minħabba l-indisponibbiltà u l-inaċċessibbiltà tal-prezzijiet tagħhom (77); billi unitajiet domestiċi b'introjtu baxx, livelli ta' edukazzjoni baxxi, u unitajiet domestiċi migranti jesperjenzaw l-akbar diffikultajiet fl-aċċess għal servizzi formali tal-kura fit-tul ibbażati fid-dar; billi fl-UE kollha, terz, u f'ħames Stati Membri saħansitra aktar minn nofs l-unitajiet domestiċi, jirrapportaw li jeħtieġu servizzi tal-kura fit-tul professjonali iżda ma jistgħux jaċċessawhom minħabba raġunijiet finanzjarji (78); billi l-aċċess għall-kura tas-saħħa u l-kura għandu jkun universali, effettiv, irrispettivament mill-kundizzjonijiet ekonomiċi jew is-sitwazzjonijiet u l-istatus ta' residenza jew amministrattivi differenti tagħhom; billi l-persuni b'introjti aktar baxxi huma wkoll grupp li fih, il-ħtiġijiet tal-kura huma aktar prevalenti (79); |
| --- | --- |

AX.

billi l-aċċess għal servizzi tal-kura ta' kwalità, speċjalment kura fit-tul, huwa dejjem iktar prekundizzjonat mid-dħul individwali u tal-familja, il-post ta' residenza tagħhom, id-disponibbiltà tas-servizzi u l-kapaċità ta' forniment u d-disponibbiltà ġeografika kif ukoll kapaċitajiet liberi tal-fornituri; billi tnejn minn kull tliet persuni li jeħtieġu l-kura huma stmati li ma għandhomx aċċess għas-servizzi tal-kura, prinċipalment minħabba l-indisponibbiltà u l-inaċċessibbiltà tal-prezzijiet tagħhom (77); billi unitajiet domestiċi b'introjtu baxx, livelli ta' edukazzjoni baxxi, u unitajiet domestiċi migranti jesperjenzaw l-akbar diffikultajiet fl-aċċess għal servizzi formali tal-kura fit-tul ibbażati fid-dar; billi fl-UE kollha, terz, u f'ħames Stati Membri saħansitra aktar minn nofs l-unitajiet domestiċi, jirrapportaw li jeħtieġu servizzi tal-kura fit-tul professjonali iżda ma jistgħux jaċċessawhom minħabba raġunijiet finanzjarji (78); billi l-aċċess għall-kura tas-saħħa u l-kura għandu jkun universali, effettiv, irrispettivament mill-kundizzjonijiet ekonomiċi jew is-sitwazzjonijiet u l-istatus ta' residenza jew amministrattivi differenti tagħhom; billi l-persuni b'introjti aktar baxxi huma wkoll grupp li fih, il-ħtiġijiet tal-kura huma aktar prevalenti (79);

| AY. | billi t-teknoloġiji diġitali għandhom il-potenzjal li jappoġġjaw kemm il-persuni li jindukraw b'mod formali kif ukoll informali u jnaqqsu l-piż li jiffaċċjaw, pereżempju, fit-trasport ta' pazjenti għal konsultazzjonijiet li jistgħu jsiru online; billi stħarriġ tal-2021 tal-Eurocarers jissuġġerixxi li 78 % tal-persuni li jindukraw qatt ma użaw teknoloġiji relatati mal-kura (80); billi d-diġitalizzazzjoni u l-Internet tal-Oġġetti fis-settur tal-kura jeħtieġ li jiġu kkunsidrati iżda ma għandhomx jissostitwixxu kompletament l-interazzjoni insostitwibbli tal-bniedem relatata mal-kura; billi r-riċerka u l-proġetti pilota għandhom jiġu mħeġġa, biex jiġu ttestjati l-prattikabbiltà u l-effettività tas-servizzi diġitali; billi l-persuni akbar fl-età, inklużi dawk li jirċievu l-kura, għandhom diffikultajiet biex jaċċessaw is-servizzi diġitali; billi l-aċċess għas-servizzi diġitali, inkluż l-aċċess għal-litteriżmu diġitali, għandu jitqies bħala dritt tar-riċevituri tal-kura; billi l-bidla drastika favur it-telexogħol żvelat il-ħtieġa li tiġi infurzata, rieżaminata u aġġornata aħjar il-leġiżlazzjoni relatata mal-kundizzjonijiet tax-xogħol fl-ambjent diġitali u l-użu tal-intelliġenza artifiċjali fil-ħajja professjonali; |
| --- | --- |

AY.

billi t-teknoloġiji diġitali għandhom il-potenzjal li jappoġġjaw kemm il-persuni li jindukraw b'mod formali kif ukoll informali u jnaqqsu l-piż li jiffaċċjaw, pereżempju, fit-trasport ta' pazjenti għal konsultazzjonijiet li jistgħu jsiru online; billi stħarriġ tal-2021 tal-Eurocarers jissuġġerixxi li 78 % tal-persuni li jindukraw qatt ma użaw teknoloġiji relatati mal-kura (80); billi d-diġitalizzazzjoni u l-Internet tal-Oġġetti fis-settur tal-kura jeħtieġ li jiġu kkunsidrati iżda ma għandhomx jissostitwixxu kompletament l-interazzjoni insostitwibbli tal-bniedem relatata mal-kura; billi r-riċerka u l-proġetti pilota għandhom jiġu mħeġġa, biex jiġu ttestjati l-prattikabbiltà u l-effettività tas-servizzi diġitali; billi l-persuni akbar fl-età, inklużi dawk li jirċievu l-kura, għandhom diffikultajiet biex jaċċessaw is-servizzi diġitali; billi l-aċċess għas-servizzi diġitali, inkluż l-aċċess għal-litteriżmu diġitali, għandu jitqies bħala dritt tar-riċevituri tal-kura; billi l-bidla drastika favur it-telexogħol żvelat il-ħtieġa li tiġi infurzata, rieżaminata u aġġornata aħjar il-leġiżlazzjoni relatata mal-kundizzjonijiet tax-xogħol fl-ambjent diġitali u l-użu tal-intelliġenza artifiċjali fil-ħajja professjonali;

| AZ. | billi n-nisa li jiffaċċjaw diskriminazzjoni intersezzjonali jħabbtu wiċċhom ma' ostakli addizzjonali fl-aċċess fis-servizzi tal-kura tas-saħħa u tal-kura u jrid ikun hemm attenzjoni speċjali biex jiġu indirizzati l-effetti ta' preġudizzji impliċiti fl-aċċess għas-servizzi privati u pubbliċi ġġenerati minħabba stereotipi persistenti u s-sottorappreżentanza ta' ċerti gruppi f'dawn l-istituzzjonijiet; |
| --- | --- |

AZ.

billi n-nisa li jiffaċċjaw diskriminazzjoni intersezzjonali jħabbtu wiċċhom ma' ostakli addizzjonali fl-aċċess fis-servizzi tal-kura tas-saħħa u tal-kura u jrid ikun hemm attenzjoni speċjali biex jiġu indirizzati l-effetti ta' preġudizzji impliċiti fl-aċċess għas-servizzi privati u pubbliċi ġġenerati minħabba stereotipi persistenti u s-sottorappreżentanza ta' ċerti gruppi f'dawn l-istituzzjonijiet;

| BA. | billi x-xjuħija estrema għandha tkun ukoll soġġetta għal attenzjoni partikolari ħafna sabiex, fejn ikun meħtieġ, tingħata għajnuna lill-persuni li jkunu tilfu l-awtonomija u jiġi evitat li dawn isibu ruħhom iżolati; |
| --- | --- |

BA.

billi x-xjuħija estrema għandha tkun ukoll soġġetta għal attenzjoni partikolari ħafna sabiex, fejn ikun meħtieġ, tingħata għajnuna lill-persuni li jkunu tilfu l-awtonomija u jiġi evitat li dawn isibu ruħhom iżolati;

| BB. | billi għandhom jitqiesu kif xieraq l-importanza tal-prevenzjoni u r-riabilitazzjoni ġerjatrika għal tixjiħ f'saħħtu u dinjituż; |
| --- | --- |

BB.

billi għandhom jitqiesu kif xieraq l-importanza tal-prevenzjoni u r-riabilitazzjoni ġerjatrika għal tixjiħ f'saħħtu u dinjituż;

| BC. | billi hemm il-ħtieġa li tissawwar mill-ġdid il-kura mill-infermiera billi jiġi pprovdut, fejn possibbli appoġġ għall-infermiera fid-djar b'xejn jew bi prezz raġonevoli; |
| --- | --- |

BC.

billi hemm il-ħtieġa li tissawwar mill-ġdid il-kura mill-infermiera billi jiġi pprovdut, fejn possibbli appoġġ għall-infermiera fid-djar b'xejn jew bi prezz raġonevoli;

| BD. | billi ż-żieda fl-investiment fl-ekonomija tal-kura skont l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli tirriżulta fi 300 miljun impjieg addizzjonali mad-dinja kollha sal-2035 (81); dan ikun magħmul minn 96 miljun impjieg dirett fl-indukrar tat-tfal, 136 miljun impjieg dirett fil-kura fit-tul, u 67 miljun impjieg indirett fis-setturi mhux tal-kura; billi dan il-livell ta' ħolqien tal-impjiegi jkun jirrikjedi investiment ta' 3,2 % tal-PDG globali, filwaqt li jitqiesu l-kostijiet totali li minnhom jitnaqqas id-dħul mit-taxxa (82); billi l-Kummissjoni Ewropea tistma li sal-2030 huwa mistenni li jinħolqu 8 miljun impjieg ġdid fl-UE fis-settur tal-kura (83); |
| --- | --- |

BD.

billi ż-żieda fl-investiment fl-ekonomija tal-kura skont l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli tirriżulta fi 300 miljun impjieg addizzjonali mad-dinja kollha sal-2035 (81); dan ikun magħmul minn 96 miljun impjieg dirett fl-indukrar tat-tfal, 136 miljun impjieg dirett fil-kura fit-tul, u 67 miljun impjieg indirett fis-setturi mhux tal-kura; billi dan il-livell ta' ħolqien tal-impjiegi jkun jirrikjedi investiment ta' 3,2 % tal-PDG globali, filwaqt li jitqiesu l-kostijiet totali li minnhom jitnaqqas id-dħul mit-taxxa (82); billi l-Kummissjoni Ewropea tistma li sal-2030 huwa mistenni li jinħolqu 8 miljun impjieg ġdid fl-UE fis-settur tal-kura (83);

| BE. | billi t-tibdil demografiku u t-tixjiħ tal-popolazzjoni li jakkumpanjah se jżidu d-domanda għas-servizzi tal-kura; billi x-xogħlijiet ta' kura mhux probabbli li jiġu sostitwiti jew imnaqqsa bl-awtomazzjoni; billi dan għandu jimmotiva lill-UE u lill-Istati Membri biex jinvestu fl-ekonomija tal-kura bħala settur promettenti li joħloq ix-xogħol, fil-qafas tat-tranżizzjoni diġitali, sabiex jiżdied in-numru ta' impjegati kwalifikati u jiġu attirati aktar persuni lejn dan is-settur; |
| --- | --- |

BE.

billi t-tibdil demografiku u t-tixjiħ tal-popolazzjoni li jakkumpanjah se jżidu d-domanda għas-servizzi tal-kura; billi x-xogħlijiet ta' kura mhux probabbli li jiġu sostitwiti jew imnaqqsa bl-awtomazzjoni; billi dan għandu jimmotiva lill-UE u lill-Istati Membri biex jinvestu fl-ekonomija tal-kura bħala settur promettenti li joħloq ix-xogħol, fil-qafas tat-tranżizzjoni diġitali, sabiex jiżdied in-numru ta' impjegati kwalifikati u jiġu attirati aktar persuni lejn dan is-settur;

| BF. | billi l-istandards ta' kwalità għall-kura, speċjalment għas-servizzi tal-kura soċjali, jibqgħu nieqsa jew inadegwati; |
| --- | --- |

BF.

billi l-istandards ta' kwalità għall-kura, speċjalment għas-servizzi tal-kura soċjali, jibqgħu nieqsa jew inadegwati;

| BG. | billi s-settur tal-kura jeħtieġ investiment, riżorsi u riformi sinifikanti; billi fl-2018, id-diskrepanza annwali stmata rigward l-investiment fl-infrastruttura soċjali fl-Ewropa kienet ta' EUR 100-150 biljun (84); billi r-Rapport dwar it-Tixjiħ tal-2021 jipproġetta ż-żieda fin-nefqa pubblika meħtieġa biex tkopri l-ispejjeż tal-kura u l-appoġġ fit-tul sa 2,9 % tal-PDG kull sena fl-2070, meta mqabbla mal- 1,7 % fl-2016, filwaqt li xenarju ta' “tixjiħ f'saħħtu” jista' jbaxxi b'mod sinifikanti din l-ispiża u kopertura sħiħa tal-ħtiġijiet ta' kura fit-tul iżżidha b'mod sinifikanti; |
| --- | --- |

BG.

billi s-settur tal-kura jeħtieġ investiment, riżorsi u riformi sinifikanti; billi fl-2018, id-diskrepanza annwali stmata rigward l-investiment fl-infrastruttura soċjali fl-Ewropa kienet ta' EUR 100-150 biljun (84); billi r-Rapport dwar it-Tixjiħ tal-2021 jipproġetta ż-żieda fin-nefqa pubblika meħtieġa biex tkopri l-ispejjeż tal-kura u l-appoġġ fit-tul sa 2,9 % tal-PDG kull sena fl-2070, meta mqabbla mal- 1,7 % fl-2016, filwaqt li xenarju ta' “tixjiħ f'saħħtu” jista' jbaxxi b'mod sinifikanti din l-ispiża u kopertura sħiħa tal-ħtiġijiet ta' kura fit-tul iżżidha b'mod sinifikanti;

| BH. | billi huwa kruċjali li wieħed jifhem l-interazzjoni bejn il-kura formali u informali; billi s-servizzi tal-kura formali jistgħu jipprovdu appoġġ għall-persuni li jindukraw b'mod informali, pereżempju, billi jagħmluha possibbli għalihom li jieħu ħin frank kif ukoll billi jingħataw taħriġ; billi n-nuqqas ta' rikonoxximent uffiċjali tal-persuni li jindukraw b'mod informali u n-nuqqas relatat ta' data dwarhom u l-bżonnijiet tagħhom huwa ostaklu għal din l-interazzjoni; |
| --- | --- |

BH.

billi huwa kruċjali li wieħed jifhem l-interazzjoni bejn il-kura formali u informali; billi s-servizzi tal-kura formali jistgħu jipprovdu appoġġ għall-persuni li jindukraw b'mod informali, pereżempju, billi jagħmluha possibbli għalihom li jieħu ħin frank kif ukoll billi jingħataw taħriġ; billi n-nuqqas ta' rikonoxximent uffiċjali tal-persuni li jindukraw b'mod informali u n-nuqqas relatat ta' data dwarhom u l-bżonnijiet tagħhom huwa ostaklu għal din l-interazzjoni;

| BI. | billi l-forniment tal-kura jiddependi minn servizzi pubbliċi u sistemi ta' protezzjoni soċjali ffinanzjati tajjeb u li jiffunzjonaw tajjeb; |
| --- | --- |

BI.

billi l-forniment tal-kura jiddependi minn servizzi pubbliċi u sistemi ta' protezzjoni soċjali ffinanzjati tajjeb u li jiffunzjonaw tajjeb;

| BJ. | billi hemm diversità sinifikanti fil-popolazzjoni ta' persuni li jindukraw b'mod informali; billi l-ħtiġijiet tagħhom ivarjaw skont il-kuntest soċjoekonomiku tagħhom, il-parteċipazzjoni tagħhom fis-suq tax-xogħol, il-ħtiġijiet tar-riċevituri tal-kura tagħhom u l-ammont ta' ħin li jqattgħu jindukraw id-dipendenti; |
| --- | --- |

BJ.

billi hemm diversità sinifikanti fil-popolazzjoni ta' persuni li jindukraw b'mod informali; billi l-ħtiġijiet tagħhom ivarjaw skont il-kuntest soċjoekonomiku tagħhom, il-parteċipazzjoni tagħhom fis-suq tax-xogħol, il-ħtiġijiet tar-riċevituri tal-kura tagħhom u l-ammont ta' ħin li jqattgħu jindukraw id-dipendenti;

| BK. | billi l-mard newrodeġenerattiv, bħall-marda ta' Alzheimer u forom oħra ta' mard li jwassal għal diżabbiltà fil-memorja, jibqgħu mhux dijanjostikati biżżejjed fil-maġġoranza tal-pajjiżi Ewropej; billi hemm indikazzjoni ċara li l-għadd attwali ta' 9 miljun każ ikkonfermat ta' persuni bid-dimenzja se jirdoppja sal-2050; billi n-nisa jkomplu jkunu affettwati b'mod sproporzjonat mid-dimenzja (85); |
| --- | --- |

BK.

billi l-mard newrodeġenerattiv, bħall-marda ta' Alzheimer u forom oħra ta' mard li jwassal għal diżabbiltà fil-memorja, jibqgħu mhux dijanjostikati biżżejjed fil-maġġoranza tal-pajjiżi Ewropej; billi hemm indikazzjoni ċara li l-għadd attwali ta' 9 miljun każ ikkonfermat ta' persuni bid-dimenzja se jirdoppja sal-2050; billi n-nisa jkomplu jkunu affettwati b'mod sproporzjonat mid-dimenzja (85);

| BL. | billi fi Frar 2021, l-Ombudsman Ewropew fetħet inkjesta fuq inizjattiva proprja dwar ir-rwol tal-Kummissjoni fil-proċess ta' deistituzzjonalizzazzjoni fl-UE, li tiffoka fuq it-twettiq tal-obbligu tal-Kummissjoni li tiżgura li l-Istati Membri jużaw il-fondi tal-UE b'mod li jippromwovi tranżizzjoni minn istituzzjonijiet ta' kura residenzjali għal għajxien indipendenti u parteċipazzjoni fil-ħajja komunitarja; |
| --- | --- |

BL.

billi fi Frar 2021, l-Ombudsman Ewropew fetħet inkjesta fuq inizjattiva proprja dwar ir-rwol tal-Kummissjoni fil-proċess ta' deistituzzjonalizzazzjoni fl-UE, li tiffoka fuq it-twettiq tal-obbligu tal-Kummissjoni li tiżgura li l-Istati Membri jużaw il-fondi tal-UE b'mod li jippromwovi tranżizzjoni minn istituzzjonijiet ta' kura residenzjali għal għajxien indipendenti u parteċipazzjoni fil-ħajja komunitarja;

| BM. | billi l-mekkaniżmu previst mid-direttiva tal-2001 dwar protezzjoni temporanja ġie attivat għall-ewwel darba bħala reazzjoni għall-influss tal-massa ta' rifuġjati, fuq kollox nisa bit-tfal u persuni oħra dipendenti, li qed jaħarbu l-gwerra fl-Ukrajna, li jiggarantixxi lill-persuni spostati aċċess ugwali għas-suq tax-xogħol u l-akkomodazzjoni, l-assistenza medika, u aċċess għall-edukazzjoni għat-tfal; billi l-attivazzjoni tal-mekkaniżmu msemmi hawn fuq se jkollha impatt dirett sinifikanti fuq is-settur tal-kura, u żżid l-għadd ta' persuni fl-UE li jkollhom bżonn servizzi tal-kura komprensivi u personalizzati iżda wkoll l-għadd ta' persuni li jindukraw b'mod formali kif ukoll informali; |
| --- | --- |

BM.

billi l-mekkaniżmu previst mid-direttiva tal-2001 dwar protezzjoni temporanja ġie attivat għall-ewwel darba bħala reazzjoni għall-influss tal-massa ta' rifuġjati, fuq kollox nisa bit-tfal u persuni oħra dipendenti, li qed jaħarbu l-gwerra fl-Ukrajna, li jiggarantixxi lill-persuni spostati aċċess ugwali għas-suq tax-xogħol u l-akkomodazzjoni, l-assistenza medika, u aċċess għall-edukazzjoni għat-tfal; billi l-attivazzjoni tal-mekkaniżmu msemmi hawn fuq se jkollha impatt dirett sinifikanti fuq is-settur tal-kura, u żżid l-għadd ta' persuni fl-UE li jkollhom bżonn servizzi tal-kura komprensivi u personalizzati iżda wkoll l-għadd ta' persuni li jindukraw b'mod formali kif ukoll informali;

| BN. | billi d-data dwar il-kwalità tas-servizzi tal-kura hija kważi esklużivament ibbażata fuq stħarriġiet mhux standard dwar is-sodisfazzjon tal-klijenti; |
| --- | --- |

BN.

billi d-data dwar il-kwalità tas-servizzi tal-kura hija kważi esklużivament ibbażata fuq stħarriġiet mhux standard dwar is-sodisfazzjon tal-klijenti;

| BO. | billi d-diffikultajiet assoċjati mal-provvista ta' akkomodazzjoni adegwata, deċenti u bi prezz raġonevoli, speċjalment għall-anzjani, il-persuni waħedhom, il-persuni b'diżabilità, il-persuni f'riskju ta' faqar u esklużjoni soċjali, il-familji bi tfal żgħar u l-ġenituri waħedhom, ifixklu b'mod sinifikanti l-aċċess għas-servizzi tal-kura ta' kwalità; |
| --- | --- |

BO.

billi d-diffikultajiet assoċjati mal-provvista ta' akkomodazzjoni adegwata, deċenti u bi prezz raġonevoli, speċjalment għall-anzjani, il-persuni waħedhom, il-persuni b'diżabilità, il-persuni f'riskju ta' faqar u esklużjoni soċjali, il-familji bi tfal żgħar u l-ġenituri waħedhom, ifixklu b'mod sinifikanti l-aċċess għas-servizzi tal-kura ta' kwalità;

| BP. | billi fi 11-il pajjiż tal-OECD, il-pagi medjani tal-ħaddiema tal-kura tas-saħħa fit-tul huma biss EUR 9 fis-siegħa, filwaqt li l-pagi tal-ħaddiema tal-isptar – li l-maġġoranza tagħhom huma rġiel – għandhom medja ta' EUR 14 fis-siegħa (86); |
| --- | --- |

BP.

billi fi 11-il pajjiż tal-OECD, il-pagi medjani tal-ħaddiema tal-kura tas-saħħa fit-tul huma biss EUR 9 fis-siegħa, filwaqt li l-pagi tal-ħaddiema tal-isptar – li l-maġġoranza tagħhom huma rġiel – għandhom medja ta' EUR 14 fis-siegħa (86);

| BQ. | billi aktar min-nofs il-ħaddiema tal-kura tas-saħħa jgħidu li ma jaqilgħux biżżejjed biex ikopru l-ħtiġijiet bażiċi bħall-akkomodazzjoni u l-ikel, u 31 % ma għandhomx aċċess adegwat għal tagħmir protettiv personali (87); |
| --- | --- |

BQ.

billi aktar min-nofs il-ħaddiema tal-kura tas-saħħa jgħidu li ma jaqilgħux biżżejjed biex ikopru l-ħtiġijiet bażiċi bħall-akkomodazzjoni u l-ikel, u 31 % ma għandhomx aċċess adegwat għal tagħmir protettiv personali (87);

| BR. | billi l-maġġoranza tal-persuni li jindukraw ma jaqilgħux biżżejjed biex jaffordjaw livell ta' għajxien deċenti għalihom infushom u għall-familji tagħhom (88); |
| --- | --- |

BR.

billi l-maġġoranza tal-persuni li jindukraw ma jaqilgħux biżżejjed biex jaffordjaw livell ta' għajxien deċenti għalihom infushom u għall-familji tagħhom (88);

Ewropa li tieħu ħsieb

| 1. | Jinnota li huwa vitali li jiġu żgurati d-dinjità, l-indipendenza, l-awtonomija, il-benesseri u l-parteċipazzjoni fil-ħajja soċjali permezz ta' kura ta' kwalità tul il-ħajja mill-indukrar u l-edukazzjoni bikrija tat-tfal, sa servizzi tal-kura għall-anzjani u appoġġ għal persuni b'diżabilità, filwaqt li wieħed iżomm f'moħħu li l-bnedmin huma interdipendenti u li kulħadd jista' jeħtieġ kura f'xi punt f'ħajjithom; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jissottolinja l-importanza tal-aċċessibbiltà u d-disponibbiltà tal-kura pubblika u l-kwalità, l-aċċessibbiltà, id-disponibbiltà, l-aċċessibbiltà tal-prezzijiet u l-adegwatezza tal-kura, u li l-persuni kollha li jkollhom bżonn il-kura u l-persuni li jindukrawhom għandu jkollhom id-dritt għal għażla ġenwina fir-rigward ta' servizzi tal-kura xierqa għalihom u għall-familji tagħhom u l-forma tagħhom (kura tal-familja, kura bbażata fuq il-komunità, kura ċċentrata fuq il-pazjent, kura personalizzata jew forom oħra), il-post tal-forniment tagħha u l-intensità tagħha, b'attenzjoni speċjali għall-forniment u l-aċċess għal dawk li jgħixu f'żoni remoti (433) bħal żoni rurali jew reġjuni ultraperiferiċi; iqis li l-investiment fil-forniment ta' servizzi pubbliċi u soċjali ta' kwalità huma lievi essenzjali għall-prevenzjoni tat-trasferiment tal-iżvantaġġ minn ġenerazzjoni għall-oħra; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jinnota li l-kura u l-approċċi politiċi differenti tagħha jeħtieġ li jiġu żviluppati u mfassla mill-ġdid skont il-ħtiġijiet tal-individwi, jirrikonoxxi li l-mudelli u x-xejriet li fuqhom hija organizzata l-kura huma varjati fl-Istati Membri u jenfasizza d-dritt ta' kull persuna li tagħżel is-servizzi tal-kura ta' kwalità l-aktar xierqa għas-sitwazzjoni individwali tagħhom u l-ħtieġa li tiġi ggarantita mill-Istati Membri u l-UE fil-politiki kollha tagħha; jinnota li skont il-prinċipju 18 tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali (EPSR) “Kulħadd għandu d-dritt għal servizzi tal-kura fit-tul bi prezz raġonevoli u ta' kwalità tajba, b'mod partikolari għal servizzi tal-kura bbażati fuq il-familja u fuq il-komunità”, u jisħaq li sabiex jiġi ssodisfat dan il-prinċipju, il-forniment tal-kura għandu jiġi estiż; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jinnota li n-nisa jirrappreżentaw il-maġġoranza tal-forza tax-xogħol (76 %) fis-settur tal-kura formali u jwettqu l-parti ewlenija tax-xogħol ta' kura informali filwaqt li jirrappreżentaw ukoll il-maġġoranza tar-riċevituri tal-kura, li l-kura għadha sottovalutata, mhux rikonoxxuta u tiggarantixxi kumpens finanzjarju insuffiċjenti jew ta' spiss mingħajr kumpens finanzjarju għall-persuni li jindukraw, u li din is-sottovalutazzjoni f'termini ta' paga, kundizzjonijiet tax-xogħol u nuqqas ta' viżibbiltà hija marbuta mill-qrib mal-femminizzazzjoni tas-settur minħabba l-proporzjon għoli ta' nisa li jaħdmu fil-kura formali u informali; jenfasizza li, meta jitfasslu strateġiji u politiki ta' kura, dan l-aspett tal-ġeneru għandu jitqies; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jesprimi t-tħassib tiegħu dwar l-impatt tal-limitazzjonijiet strutturali u r-restrizzjonijiet finanzjarji fit-tip ta' servizzi tal-kura disponibbli għall-individwi u jirrikonoxxi li l-integrazzjoni tal-kura madwar l-Ewropa hija limitata minħabba nuqqas ta' inċentivi u strutturi xierqa; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Jisħaq fuq l-importanza ta' approċċ integrat u bbażat fuq id-drittijiet għal azzjoni Ewropea komuni dwar il-kura li tagħti attenzjoni ugwali lill-ħtiġijiet fiżiċi, mentali, psikoloġiċi u soċjali, personali u domestiċi tan-nies; jenfasizza l-importanza li titwitta t-triq għal approċċ aktar koerenti bejn is-sistemi tas-saħħa u dawk soċjali kif ukoll bejn il-kura formali u informali u l-koordinazzjoni bejn il-politiki tal-kura lokali, reġjonali u nazzjonali fl-Istati Membri tal-UE, flimkien mal-integrazzjoni orizzontali u settorjali; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Jissottolinja l-ħtieġa li tiġi żviluppata Strateġija Ewropea għall-Kura ambizzjuża u inklużiva li tiżgura aċċess ugwali għall-kura għal kulħadd b'attenzjoni speċjali għall-individwi f'sitwazzjonijiet vulnerabbli u tikkontribwixxi għall-ġustizzja soċjali; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Iqis li l-prevenzjoni hija kruċjali; jitlob li l-prevenzjoni primarja, sekondarja u terzjarja (89) inklużi l-użu adegwat tal-edukazzjoni u l-informazzjoni rilevanti, l-iskrinjar, id-detezzjoni bikrija, il-prevenzjoni u s-segwitu adegwat għall-mard li ma jitteħidx (NCDs) ikunu fost il-komponenti ta' Strateġija Ewropea għall-Kura olistika; iħeġġeġ lill-Kummissjoni tadotta approċċ komprensiv u olistiku għall-kura; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Iħeġġeġ lill-Kummissjoni ssaħħaħ ir-reżiljenza tal-UE u l-bini tal-kapaċità fil-kriżijiet tas-saħħa; iħeġġeġ lill-Kummissjoni tippromwovi r-riċerka u l-innovazzjoni, billi tistabbilixxi oqsma ta' prijorità għar-riċerka u l-iżvilupp futuri bbażati fuq mard attwali u futur kif ukoll l-iżvilupp ulterjuri ta' opportunitajiet relatati mas-settur tal-kura, inkluż għal atturi privati; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Jisħaq li l-promozzjoni ta' mudell ta' ugwaljanza fir-rigward tal-pagi u ta' persuni li jindukraw, li fih l-irġiel u n-nisa jinvolvu ruħhom bl-istess mod f'xogħol imħallas fis-suq tax-xogħol u xogħol mhux imħallas fir-responsabbiltajiet domestiċi u ta' kura, għandha tkun għan tal-azzjonijiet kollha tal-UE fl-oqsma tal-kura, is-swieq tax-xogħol u s-servizzi soċjali; ifakkar fl-importanza li tiġi applikata l-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri fil-politiki kollha; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jinvestu fis-settur tal-kura, isaħħu u jiżguraw investiment u finanzjament sostenibbli, akbar u adegwati biex jiggarantixxu aċċess ugwali għall-persuni fil-bżonn ta' kura għal servizzi tal-kura u servizzi domestiċi ta' kwalità bi prezz raġonevoli u b'persunal adegwat, kif ukoll ħajja professjonali attiva u sodisfaċenti għall-persuni li jindukraw b'pagi adegwati li jipprovdu għajxien deċenti u opportunitajiet ta' karriera fis-settur permezz taċ-ċertifikazzjoni u l-validazzjoni tal-ħiliet; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jtejbu d-disponibbiltà tal-finanzjament għat-tipi kollha ta' servizzi tal-kura u jagħmlu l-aħjar użu mill-fondi strutturali u ta' investiment Ewropej għall-investiment fl-indukrar tat-tfal u l-kura għal persuni akbar fl-età u oħrajn li jeħtieġu l-kura, permezz tal-FSE+, InvestEU u strumenti finanzjarji oħra li jinkoraġġixxu l-investiment soċjali kif ukoll il-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza, il-Programm EU4Health u l-Fondi Strutturali u ta' Investiment Ewropej biex isir investiment f'kura pubblikament garantita u jiġu ffaċilitati servizzi aċċessibbli u bi prezz raġonevoli għal kulħadd; jistieden lill-Kummissjoni tkejjel u toħloq sinerġiji mal-ugwaljanza bejn il-ġeneri, l-inklużjoni ta' persuni minn gruppi vulnerabbli u l-istandards stabbiliti għall-investiment fit-tranżizzjoni diġitali u ekoloġika, pereżempju biex tiġi appoġġjata l-ekoloġizzazzjoni tal-kura u tal-proġetti tal-kura u tinbeda inizjattiva dwar il-kura ambjentalment sostenibbli, filwaqt li tara li l-infrastrutturi tal-kura jkollhom impatti ambjentali negattivi sinifikanti li jeħtieġ li jissolvew u jittaffew, fi ħdan il-prinċipji gwida; jistieden lill-Kummissjoni tiżviluppa linji gwida u pjan direzzjonali għal standards komuni għall-Istati Membri f'dan ir-rigward; jistieden lill-Bank Ewropew tal-Investiment iqis li jinkludi fil-baġit annwali tiegħu l-iżvilupp tas-settur tal-kura u tal-ekonomija tal-kura bħala parti mill-implimentazzjoni tal-Istrateġija tiegħu stess dwar l-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri u l-Emanċipazzjoni Ekonomika tan-Nisa; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Jitlob pakkett ta' investiment iddedikat għall-promozzjoni tas-settur tal-kura u l-ekonomija tal-kura tal-UE kif ukoll biex tiġi żgurata l-koordinazzjoni fost il-programmi u l-inizjattivi differenti lejn implimentazzjoni effettiva tal-Istrateġija; jitlob għal darb'oħra li jiġu żviluppati għodod ta' bbaġitjar skont il-ġeneru fil-QFP u l-programmi relatati li jippermettu li jiġi identifikat il-finanzjament speċifiku allokat biex jippromwovi l-ugwaljanza bejn il-ġeneri; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Ifakkar fl-obbligi u l-impenji tal-UE u tal-Istati Membri għal tranżizzjoni minn ambjenti istituzzjonali segregati għal kura bbażata fuq il-komunità u l-familja u l-promozzjoni ta' mudelli differenti ta' għajxien indipendenti u appoġġ; jistieden lill-Istati Membri jużaw il-fondi Ewropej u nazzjonali disponibbli biex jaċċelleraw din it-tranżizzjoni u jappoġġjaw l-awtonomija individwali u l-għajxien indipendenti billi jappoġġjaw modi biex tissaħħaħ l-indipendenza, bħall-adattament għad-djar jew l-installazzjoni ta' sistemi ta' detezzjoni diġitali u teknoloġiji ta' assistenza fid-dar, b'konformità sħiħa mad-dispożizzjonijiet u l-objettivi tal-UNCRPD; iħeġġeġ lill-Kummissjoni tieħu miżuri effettivi biex tiżgura li l-fondi tal-UE jintużaw għat-tranżizzjoni minn kura istituzzjonalizzata għal kura bbażata fuq il-komunità u l-familja, filwaqt li tiżgura l-kura tal-familja fid-diversità kollha tagħha; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Jissottolinja li sabiex jitnaqqas ix-xogħol mhux iddikjarat fil-kura formali, huwa importanti li jiġi pprovdut finanzjament pubbliku għal fornituri tas-servizzi tal-kura ġenwini fis-sistemi tas-sigurtà soċjali jew permezz tan-nefqa fuq it-taxxa li se joffri l-għoti ta' servizzi tal-kura legali u ġusti bi prezz raġonevoli; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Jistieden lill-Istati Membri jiżguraw kopertura universali tas-saħħa, iżidu l-investimenti fil-kura tas-saħħa, u jagħtu prijorità lill-finanzjament lejn il-kura fil-komunità u dik primarja; jistieden lill-Istati Membri jeliminaw b'mod urġenti l-ostakli eżistenti għal kura tas-saħħa għal kulħadd, inkluż għall-migranti mingħajr dokumenti u billi tingħata attenzjoni speċjali lin-nisa li jiffaċċjaw diskriminazzjoni intersezzjonali; jitlob li jiġu żgurati pagi ogħla u ġusti u kundizzjonijiet tax-xogħol deċenti għall-ħaddiema fis-settur tal-kura, l-assistenti fis-settur tal-kura tas-saħħa u persunal ieħor fil-qasam tal-appoġġ; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Jenfasizza li proporzjon sostanzjali ta' mudelli, servizzi u faċilitajiet tal-kura huma bbażati fuq mudell istituzzjonalizzat u antikwat li huwa aktar baxx mill-kriterji moderni ta' kwalità u ma jissodisfawx il-ħtiġijiet u x-xewqat fiżiċi, soċjali u psikoloġiċi tar-riċevituri tal-kura; jenfasizza li l-persuni li għandhom bżonn il-kura għandhom jitqiegħdu fiċ-ċentru tal-pjanijiet tal-kura fl-istadji kollha tat-tfassil, l-implimentazzjoni u l-evalwazzjoni tal-politiki u s-servizzi tal-kura, permezz tal-esplorazzjoni ta' soluzzjonijiet innovattivi, mudelli u għodod ġodda għall-għoti tal-kura, il-promozzjoni tal-inklużjoni soċjali u l-fehim minn diversi ġenerazzjonijiet għall-ħtiġijiet individwali ta' persuni li għandhom bżonn il-kura, li jkollhom bħala objettiv it-tranżizzjoni minn kura istituzzjonali għal kura bbażata fuq il-familja u l-komunità u l-promozzjoni ta' mudelli differenti ta' għajxien indipendenti u appoġġ; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Jemmen li hija meħtieġa kura ċċentrata fuq il-persuni u individwalizzata biex tiġi żgurata d-dinjità tar-riċevituri tal-kura u tal-persuni li jindukrawhom, kif ukoll il-parteċipazzjoni u l-inklużjoni sħaħ tagħhom fil-komunità; jenfasizza li din il-bidla lejn approċċ iċċentrat fuq il-persuna teħtieġ aktar integrazzjoni tal-kura għal perkorsi tal-kura aktar olistiċi, biex jitjiebu l-benefiċċji għal dawk li jirċievu l-kura kif ukoll titjieb il-kwalità tal-kura; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Jisħaq fuq il-ħtieġa li jintużaw bis-sħiħ soluzzjonijiet diġitali biex jiġu appoġġjati persuni li jkollhom bżonn il-kura biex jgħixu ħajja indipendenti u awtonoma, il-ħtieġa li jittejjeb ir-rispett tad-dritt tagħhom għall-awtodeterminazzjoni, li tiġi żviluppata awtonomija kemm għall-professjonisti tal-kura kif ukoll għal dawk li jirċievu l-kura, permezz ta' approċċ personalizzat għat-tfassil u l-ibbaġitjar tal-kura, inkluża kura tas-saħħa u kura ċċentrata fuq il-persuna mfassla apposta permezz ta' għodod xierqa, filwaqt li jiġi żgurat li jkun hemm kuntatt uman ta' kwalità għall-persuni li jeħtieġu kura u appoġġ; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Jemmen li l-iżvilupp tal-kura għandu jqis il-kategoriji kollha tal-utenti u d-differenzi tagħhom; jiddikjara li dawk li jippjanaw, jipprogrammaw u jipprovdu servizzi tal-kura għandhom ir-responsabbiltà li jkunu konxji ta' dawk il-ħtiġijiet, tal-għoti ta' setgħa lill-utenti tas-servizzi u l-importanza ta' approċċ ibbażat fuq l-utenti f'servizzi li qed jiżviluppaw u li s-servizzi tal-kura għall-anzjani u l-persuni b'diżabilità jridu jiġu ppjanati u żviluppati bil-parteċipazzjoni tal-utenti; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Jistieden lill-Istati Membri jiskambjaw l-informazzjoni u l-aħjar prattiki bil-ħsieb li jiżviluppaw qafas Ewropew komuni ta' kwalità għall-kura formali u informali, ibbażat fuq id-drittijiet għall-indipendenza, l-awtonomija u l-benesseri, u ispirat, fost affarijiet oħra, mill-qafas tad-WHO biex jappoġġja lill-pajjiżi fil-ksib ta' kontinwità integrata ta' kura fit-tul, li jinkludi l-ambjenti kollha tal-kura, jiżgura l-konverġenza soċjali 'l fuq, jiggarantixxi drittijiet ugwali għaċ-ċittadini kollha u jsaħħaħ il-kwalità tal-ħajja; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Jitlob lill-Kummissjoni tappoġġja lill-Istati Membri biex itejbu l-infrastrutturi tagħhom għall-ġbir tad-data f'konformità ma' dan il-qafas ta' kwalità; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Jitlob, barra minn hekk, li jsir skambju tal-aħjar prattiki dwar l-aħjar mod biex jiġu appoġġjati gruppi bi bżonnijiet partikolari ta' kura (bħal ġenituri waħedhom li huma prinċipalment nisa, ġenituri bi tfal b'mard serju u persuni akbar fl-età); |
| --- | --- |

23.

| 24. | Jenfasizza li ż-żieda fil-ħtiġijiet tal-kura titlob li jittieħed approċċ konġunt tal-UE u jitlob li tiġi stabbilita strateġija Ewropea konkreta dwar kura tas-saħħa preventiva bħala parti mis-soluzzjoni għall-pressjoni dejjem akbar fuq is-sistema tal-kura tas-saħħa; jinnota li s-servizzi tal-kura għandhom jiġu żviluppati sabiex tissaħħaħ il-kontinwità tal-kura, il-kura tas-saħħa preventiva, ir-riabilitazzjoni u l-għajxien indipendenti u jissottolinja l-importanza ta' programmi għall-promozzjoni u l-edukazzjoni tas-saħħa tul il-ħajja, il-prevenzjoni tal-mard u l-eżami regolari, flimkien ma' programmi tal-kura tas-saħħa aktar effettivi biex jistimulaw il-proċess ta' tixjiħ b'saħħtu; jitlob lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jinvolvu ruħhom b'mod attiv fid-Deċennju tat-Tixjiħ b'Saħħtu tad-WHO billi jfasslu pjanijiet ta' tixjiħ b'saħħtu fl-UE li jkunu jkopru l-aċċess għas-servizzi tas-saħħa u tal-kura, kif ukoll strateġiji għall-promozzjoni u l-prevenzjoni tas-saħħa; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Jistieden lill-Kummissjoni tieħu rwol ta' tmexxija fil-qasam tal-kura billi tistabbilixxi miri ambizzjużi fil-livell tal-UE għall-finanzjament, l-aċċess, il-kwalità, l-effiċjenza u s-sostenibbiltà tas-servizzi tal-kura f'konsultazzjoni mal-Istati Membri kif ukoll mal-partijiet ikkonċernati rilevanti inklużi s-sħab soċjali, u tiżviluppa definizzjonijiet u indikaturi armonizzati biex tivvaluta dawk il-miri għat-tfal, il-persuni akbar fl-età jew il-persuni b'diżabilità; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Jissottolinja l-ħtieġa li t-tabella ta' valutazzjoni timmonitorja l-implimentazzjoni tad-dritt għal kura ta' kwalità fil-kuntesti pubbliku, privat, formali u informali; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Ifakkar li l-UE għandha tagħmel użu mill-qafas 5R tal-ILO għal xogħol ta' kura deċenti (tirrikonoxxi, tnaqqas u tqassam mill-ġdid ix-xogħol ta' kura mhux imħallas, tippremja x-xogħol ta' kura mħallas) flimkien mal-garanzija tar-rappreżentanza tal-ħaddiema tal-kura, id-djalogu soċjali u n-negozjar kollettiv; |
| --- | --- |

27.

| 28. | Ifakkar li għandu jsir progress favur ekonomija tal-kura li tieħu approċċ għall-kura integrat, olistiku, sensittiv għall-ġeneru u tul il-ħajja; jisħaq li dan għandu jinkludi miżuri leġiżlattivi u investiment fil-livell tal-UE sabiex jiġu promossi wkoll kundizzjonijiet tax-xogħol deċenti u l-attraenza tax-xogħol fis-settur tal-kura; |
| --- | --- |

28.

| 29. | Jisħaq fuq l-importanza li tiġi enfasizzata l-ħtieġa ta' approċċ Ewropew għall-kura fil-konklużjonijiet ta' segwitu tal-Konferenza dwar il-Futur tal-Ewropa, peress li l-kura hija settur kruċjali għall-futur tal-Ewropa; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Jistieden lill-Kummissjoni tippreżenta strateġija Ewropea għall-kura ambizzjuża, robusta u li tibqa' valida fil-futur li tibni fuq id-dritt ta' kulħadd għal kura bi prezz raġonevoli, aċċessibbli u ta' kwalità għolja, kif ukoll fuq prinċipji oħra stabbiliti fl-EPSR u fid-dokumenti strateġiċi tal-UE, u d-drittijiet u l-ħtiġijiet individwali kemm tar-riċevituri tal-kura kif ukoll tal-persuni li jindukrawhom, u li tinkludi t-tul kollu tal-ħajja, filwaqt li timmira u tirreaġixxi għall-ħtiġijiet tal-persuni f'perjodi kritiċi tul ħajjithom, u tistabbilixxi l-bażi għall-kontinwità tas-servizzi tal-kura tul il-ħajja u trawwem is-solidarjetà bejn il-ġenerazzjonijiet; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Jisħaq li din l-istrateġija għandha tkun ibbażata fuq data affidabbli, komprensiva u komparabbli, aċċessibbli għall-pubbliku, dwar is-sitwazzjoni u l-kategoriji kemm tal-persuni li jindukraw kif ukoll tar-riċevituri tal-kura, diżaggregata skont il-ġeneru, l-età, in-nazzjonalità, l-oriġini etnika (90), id-diżabilità, l-istatus soċjoekonomiku, id-disponibbiltà u l-aċċessibbiltà tal-prezzijiet, it-tip ta' kura pprovduta jew riċevuta u ambjenti ta' kura differenti (privati jew pubbliċi, istituzzjonali, ibbażati fuq il-familja jew il-komunità) u tinkludi għanijiet konkreti u progressivi bi skeda u indikaturi biex jiġi evalwat il-progress u jiġu indirizzati l-inugwaljanzi filwaqt li jitqiesu l-ħtiġijiet ta' kura fis-soċjetajiet Ewropej; itenni t-talba lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri biex jaġġornaw il-qafas statistiku għall-ġbir ta' data affidabbli, komparabbli u diżaggregata, filwaqt li jiżguraw ir-rispett sħiħ għall-istandards tal-privatezza u tad-drittijiet fundamentali; jistieden lill-Kummissjoni tiżviluppa stħarriġ dettaljat dwar l-użu tal-ħin ġestit ċentralment, diżaggregat skont il-parametri msemmija qabel, biex jiġi vvalutat il-valur tax-xogħol mhux imħallas fl-Istati Membri; |
| --- | --- |

31.

| 32. | Jenfasizza l-ħtieġa li jiġu kkonsultati l-partijiet ikkonċernati rilevanti kollha fil-livelli tal-UE, nazzjonali u lokali, inklużi r-rappreżentanti tal-persuni li jindukraw b'mod informali u l-organizzazzjonijiet tal-pazjenti, fit-tħejjija tal-Istrateġija Ewropea għall-Kura biex jitqiesu d-diversità tas-sitwazzjonijiet u l-bżonnijiet tagħhom u jisħaq li l-istrateġija għandha tidentifika l-gruppi fil-mira tagħha; |
| --- | --- |

32.

| 33. | Jistieden lill-Kummissjoni tinkludi miżuri komprensivi kontra l-vjolenza u l-fastidju, b'mod partikolari l-ġlieda kontra kull forma ta' abbuż ta' persuni akbar fl-età u atti abbużivi kontra l-persuni li jindukraw fl-Istrateġija Ewropea għall-Kura sabiex jiġu miġġielda l-fenomeni inkwetanti bħan-nuqqas ta' assistenza, in-negliġenza u l-użu mhux xieraq ta' restrizzjonijiet fiżiċi jew kimiċi, b'mod partikolari fil-qasam tal-kura u l-appoġġ fit-tul; jistieden lill-Istati Membri jiżviluppaw taħriġ għall-persuni li jindukraw b'mod informali u formali biex jevitaw, jipprojbixxu u jiġġieldu l-vjolenza u l-fastidju relatati mal-kura kif ukoll jistabbilixxu mekkaniżmi indipendenti u effettivi għar-rapportar u l-indirizzar ta' dan; |
| --- | --- |

33.

| 34. | Jistieden lill-Istati Membri jiżguraw li l-investimenti allokati għall-ekonomija tal-kura jiġu inklużi fil-Pjanijiet għall-Irkupru u r-Reżiljenza nazzjonali, il-Fondi ta' Koeżjoni u l-istrumenti finanzjarji rilevanti l-oħra kollha tal-UE (riveduti); |
| --- | --- |

34.

| 35. | Jissottolinja li l-ekonomija tal-anzjani emerġenti tista' tinbidel f'waħda mill-ixprunaturi ekonomiċi ewlenin, b'mod partikolari fiż-żoni rurali, u tista' tipprovdi opportunitajiet għas-setturi tas-saħħa u l-kura fit-tul, u toffri kura ta' kwalità għolja b'mod aktar effiċjenti; |
| --- | --- |

35.

| 36. | Jitlob lill-Kummissjoni Ewropea tistabbilixxi Jum għall-Kura Ugwali tal-UE, kull jum biżestili tad-29 ta' Frar, sabiex iżżid l-għarfien dwar is-sottovalutazzjoni u l-inviżibbiltà tal-indukrar u tal-persuni li jindukraw fis-soċjetajiet tagħna; |
| --- | --- |

36.

| 37. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri biex, minbarra li jirrispondu għall-ħtiġijiet tal-kura immedjati, jadottaw il-politiki u l-miżuri li jindirizzaw il-kawżi tagħhom, bħall-faqar, l-esklużjoni soċjali u ostakli strutturali oħra li jostakolaw l-aċċess universali u ugwali għal kura ta' kwalità, u fuq kollox l-isfidi relatati mal-impjiegi, l-edukazzjoni u t-taħriġ, kif ukoll akkomodazzjoni deċenti u bi prezz raġonevoli; |
| --- | --- |

37.

Kura ta' kwalità għal kull tifel u tifla

| 38. | Jilqa' l-pjanijiet tal-Kummissjoni għar-reviżjoni tal-objettivi ta' Barċellona bħala parti mill-pakkett ta' strateġija Ewropea għall-kura; jitlob li titħeġġeġ konverġenza 'l fuq u għal iktar investiment f'kura pubblika ta' kwalità għolja għal kull tifel u tifla fl-UE, fost l-oħrajn billi jiġu riveduti l-miri u jittejjeb b'mod sinifikanti l-livell ta' ambizzjoni għall-aċċessibbiltà tal-indukrar tat-tfal għat-tfal kollha, inklużi dawk li għandhom inqas minn 3 snin u dawk li jiffaċċjaw il-faqar, l-esklużjoni soċjali u forom intersezzjonali ta' diskriminazzjonijiet, u billi jiġu stabbiliti indikaturi speċifiċi rfinati biex jimmonitorjaw l-aċċess għall-indukrar tat-tfal għal tfal li għandhom inqas minn sena; jistieden lill-Kummissjoni tintegra fl-objettivi mira ġdida għall-forniment tal-indukrar tat-tfal wara l-ħinijiet tal-iskola; jistieden lill-Istati Membri li għadhom lura milli jilħqu l-objettivi ta' Barċellona tal-2002 jadottaw mill-aktar fis possibbli l-miżuri meħtieġa kollha biex jilħqu l-mira li jipprovdu indukrar tat-tfal lil mill-inqas 90 % tat-tfal li għandhom bejn 3 snin u l-età obbligatorja għall-iskola u lil mill-inqas 33 % tat-tfal li għandhom inqas minn 3 snin; |
| --- | --- |

38.

| 39. | Ifakkar li l-fondi tal-UE (FSIE u b'mod partikolari l-Fond Soċjali Ewropew+, kif ukoll il-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza) għandhom jintużaw biex jikkomplementaw l-investimenti tal-Istati Membri fl-indukrar tat-tfal; jistieden lill-Kummissjoni tippromwovi l-investimenti pubbliċi fis-servizzi tal-indukrar tat-tfal fl-użu tal-istrumenti finanzjarji tal-UE; jissottolinja li l-investimenti pubbliċi u l-impjiegi ta' kwalità u l-kundizzjonijiet tax-xogħol tal-ħaddiema fis-settur tal-indukrar tat-tfal huma essenzjali għall-forniment tal-indukrar tat-tfal ta' kwalità; |
| --- | --- |

39.

| 40. | Jistieden lill-Istati Membri jfasslu l-indukrar tat-tfal, l-edukazzjoni, inklużi l-attivitajiet ta' wara l-iskola, u politiki u miżuri oħra b'appoġġ għat-tfal kollha u l-familji tagħhom b'mod inklużiv u integrat, bl-użu ta' approċċ iċċentrat fuq it-tfal b'attenzjoni partikolari għat-tfal f'sitwazzjonijiet vulnerabbli, bħal dawk fil-faqar u l-privazzjoni soċjali jew fir-riskju tagħhom, kif ukoll it-tfal b'diżabilità, it-tfal migranti u t-tfal minn minoranzi, u wieħed li jiddefendi l-implimentazzjoni rapida u effiċjenti tal-Garanzija Ewropea għat-Tfal, inkluż l-impenn li jiġu ggarantiti edukazzjoni u indukrar bikrija ta' tfal fil-bżonn li jkunu ta' kwalità għolja, effettivi u bla ħlas (91); jistieden lill-Istati Membri jiżviluppaw servizzi ta' assistenza personali għat-tfal b'diżabilità u jiżguraw kundizzjonijiet tax-xogħol deċenti u ta' kwalità għal dawk il-professjonisti li jaħdmu mat-tfal b'diżabilità; |
| --- | --- |

40.

| 41. | Jenfasizza li l-kriżi tal-COVID-19 u l-wasla tar-rifuġjati wara l-gwerra fl-Ukrajna jistgħu jaggravaw aktar is-sitwazzjoni tat-tfal f'riskju ta' faqar u esklużjoni soċjali jew tat-tfal li jeħtieġu aċċess għal kura ta' kwalità; għalhekk itenni l-istediniet tiegħu (92) lill-Istati Membri u lill-Kummissjoni biex iżidu l-finanzjament tal-Garanzija Ewropea għat-Tfal b'baġit iddedikat ta' mill-inqas EUR 20 biljun biex jiġġieldu kontra l-faqar li qed jaffettwa lit-tfal u lill-familji tagħhom u jikkontribwixxu għall-għan li l-faqar jitnaqqas mill-inqas bi 15-il miljun ruħ sal-2030 – li jinkludi mill-inqas 5 miljun tifel u tifla fl-Istati Membri kollha; |
| --- | --- |

41.

| 42. | Ifakkar li l-protezzjoni soċjali u l-appoġġ għall-individwi u l-familji, b'enfasi speċjali fuq gruppi f'sitwazzjonijiet vulnerabbli, bħal familji kbar, familji b'ġenitur wieħed jew familji b'wild b'diżabilità, huma essenzjali u jistieden lill-awtoritajiet nazzjonali kompetenti jiżguraw sistemi ta' protezzjoni soċjali universali, adegwati u aċċessibbli għal kulħadd u sistemi integrati ta' protezzjoni tat-tfal biex ħadd ma jibqa' lura, inklużi l-prevenzjoni effettiva, l-intervent bikri u l-appoġġ tal-familja, sabiex jiġu żgurati s-sikurezza u s-sigurtà għat-tfal mingħajr il-kura tal-ġenituri jew li jinsabu f'riskju li jitilfu din il-kura, kif ukoll miżuri ta' appoġġ għat-tranżizzjoni minn kura istituzzjonali għal kura bbażata fuq il-familja u l-komunità; jistieden lill-Istati Membri jżidu l-investiment fis-sistemi ta' protezzjoni tat-tfal u fis-servizzi ta' protezzjoni soċjali bħala parti importanti mill-implimentazzjoni tal-Garanzija għat-Tfal; |
| --- | --- |

42.

| 43. | Jistieden lill-Istati Membri jipprovdu appoġġ olistiku u integrat kontinwu lill-ġenituri, inklużi intitolamenti mħallsa u miżuri tal-maternità, tal-paternità u tal-ġenituri, riflessi wkoll fi skemi tal-pensjoni, servizzi soċjali b'livell baxx ta' limitu, bħall-kura ta' matul il-jum, il-konsulenza, il-medjazzjoni jew l-appoġġ psikosoċjali, li jinkoraġġixxu rwol aktar sostanzjali u b'hekk jiżguraw parteċipazzjoni ugwali tal-irġiel f'responsabbiltajiet domestiċi u ta' kura mhux imħallsa, inkluż l-indukrar għal tfal żgħar ħafna, kif ukoll tfal b'diżabilità; jissottolinja l-importanza ta' strutturi u servizzi tal-kura adegwati, aċċessibbli u bi prezz raġonevoli għall-ġenituri waħedhom, li l-maġġoranza l-kbira tagħhom huma nisa, u għall-familji b'introjtu baxx u mhux stabbli u li huma f'riskju ta' faqar u esklużjoni soċjali; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiġbru data standardizzata dwar l-ugwaljanza, diżaggregata skont ir-raġunijiet protetti skont id-Direttivi 2000/43/KE, 2000/78/KE u 2006/54/KE, abbażi tal-parteċipazzjoni volontarja, il-kunfidenzjalità, l-awtoidentifikazzjoni u l-kunsens infurmat, filwaqt li jiġu rispettati l-prinċipji u l-istandards ewlenin tal-protezzjoni tad-data u tad-drittijiet fundamentali tal-UE; |
| --- | --- |

43.

| 44. | Jissottolinja l-importanza li jiġi żgurat indukrar tat-tfal ta' kwalità aċċessibbli, disponibbli, bi prezz raġonevoli u inklużiv, bl-użu ta' approċċ iċċentrat fuq id-drittijiet u t-tfal, li jissodisfa d-domandi matul il-ħinijiet tax-xogħol tal-ġenituri u l-vaganzi tal-iskola, u jiffaċilita opportunitajiet indaqs għall-ġenituri biex jirritornaw għax-xogħol, jilħaq bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata, peress li huwa wieħed mill-fatturi ewlenin tal-parteċipazzjoni sħiħa tan-nisa fis-suq tax-xogħol; jissottolinja li fl-istess ħin għandu jwieġeb għall-ħtiġijiet speċifiċi tat-tfal u tal-ġenituri tagħhom, relatati pereżempju mad-diżabilità, il-mard u x-xogħol f'settur speċifiku; ifakkar li l-iżbilanċi bejn il-ġeneri fir-rigward tal-kura u l-impjiegi għandhom konsegwenzi negattivi tul il-ħajja kollha fuq il-parteċipazzjoni fis-suq tax-xogħol u l-progressjonijiet tal-karriera ta' bosta nisa, u dan jirriżulta f'differenza importanti bejn il-ġeneri fil-pensjonijiet u differenzi kbar fir-rati ta' faqar f'età akbar; |
| --- | --- |

44.

Aċċess ugwali għal servizzi tal-kura ta' kwalità

| 45. | Jistieden lill-Istati Membri
  jirrikonoxxu d-dritt għall-kura u
  jirriformaw u jintegraw is-servizzi soċjali u s-sistemi ta' protezzjoni tagħhom b'tali mod li jipprovdu aċċess effettiv
  , komprensiv
  , ugwali
  u f'waqtu
  għas-servizzi tal-kura
  u t-trattamenti
  tul il-ħajja,
  billi jinkorporaw fis-sistemi ta' protezzjoni soċjali tagħhom soluzzjonijiet li jiżguraw
  approċċ personalizzat
  u awtonomija akbar tal-utenti fl-għażla tas-servizzi u t-tip ta' mudelli ta' impjieg li jissodisfaw bl-aħjar mod il-ħtiġijiet u jipproteġu d-drittijiet kemm tar-riċevituri tal-kura
  kif ukoll tal-persuni li jindukraw, inklużi s-servizzi domestiċi personali, l-assistenza personali u mudelli ta' impjieg oħrajn għas-servizzi tal-kura fid-djar, sabiex tissaħħaħ il-kontinwità tal-kura, il-kura tas-saħħa preventiva, ir-riabilitazzjoni, prevenzjoni, dijanjożi u trattament aħjar ta' mard okkupazzjonali, l-awtonomija, l-għajxien indipendenti u l-inklużjoni fil-komunità; jiġbed l-attenzjoni għall-ħtieġa li jkunu jistgħu jiġu aċċessati l-intitolamenti għall-kura b'mod indipendenti mill-eliġibbiltà għal trasferimenti soċjali oħra u li jiġu eliminati ostakli strutturali, li jwasslu biex il-persuni ma jiħdux il-kura u servizzi oħra ta' appoġġ jew li dawn jiġu posposti; barra minn hekk jindika l-ħtiġijiet tal-persuni kollha li jindukraw, b'mod partikolari tal-ħaddiema migranti bi status varji, li jistgħu jiffaċċjaw ostakli partikolari biex jaċċessaw il-kura, diskriminazzjoni intersezzjonali, emarġinazzjoni u faqar fost dawk li jaħdmu; |
| --- | --- |

45.

| 46. | Jinnota li l-aċċessibbiltà tal-kura ġejja minn taħlita ta' fatturi, bħad-disponibbiltà ta' servizzi personalizzati ta' spettru diversifikat, spiża u flessibbiltà iżda wkoll persunal tal-kura adegwat, kundizzjonijiet tax-xogħol deċenti, ħin ta' stennija, distanzi ġeografiċi għall-eqreb faċilità tal-kura, infrastruttura pubblika u trasport adegwati; jemmen li f'dan ir-rigward għandhom ikunu disponibbli, promossi, ivvalutati u rikonoxxuti forom differenti ta' forniment ta' servizzi tal-kura, b'mod partikolari li l-forniment ta' ambjenti tal-kura fil-familja u bbażati fuq il-komunità għandu jittejjeb u jingħata prijorità favur tranżizzjoni minn kura istituzzjonali għal dik ibbażata fuq il-familja u l-komunità; jindika t-tibdil demografiku bħala fattur importanti taż-żieda fil-ħtiġijiet tal-kura, li se jirrikjedi investimenti sinifikanti mill-UE u mill-Istati Membri kif ukoll l-identifikazzjoni u l-eliminazzjoni tal-ostakli amministrattivi li jostakolaw l-aċċess f'waqtu u effettiv tar-riċevituri tal-kura u l-familji tagħhom għal soluzzjonijiet adegwati ta' kura u appoġġ; |
| --- | --- |

46.

| 47. | Jisħaq fuq l-impatt ta' ambjenti ekoloġiċi, l-aċċess ta' kuljum għal forom differenti ta' natura u ta' barra f'kundizzjonijiet ta' għajxien ta' kwalità tajba tal-persuni li jkollhom bżonn il-kura; jinnota li l-istudji juru li l-aċċess għan-natura għandu benefiċċji sostanzjali kemm għas-saħħa fiżika kif ukoll għas-saħħa mentali tan-nies kollha, speċjalment dawk li jeħtieġu l-kura, u jenfasizza l-ħtieġa li jiġi ffaċilitat l-aċċess għan-natura u għal barra għal persuni dipendenti mill-kura kif ukoll li jiġu appoġġjati soluzzjonijiet ibbażati fuq in-natura fis-settur tal-kura; |
| --- | --- |

47.

| 48. | Jinnota li t-teknoloġiji diġitali huma żvilupp promettenti fl-appoġġ tal-għoti tal-kura iżda biss jekk jiġu żviluppati minn punt ta' tluq ibbażat fuq l-utenti u jkunu modulari (93) u mfassla apposta; jenfasizza f'dan ir-rigward il-bżonn li l-Kummissjoni u l-Istati Membri jindirizzaw id-diskrepanza fil-ħiliet diġitali fost il-persuni li jindukraw b'mod formali u informali kif ukoll fost ir-riċevituri tal-kura billi jkollhom programmi speċifiċi li jkollhom dawn il-gruppi fil-mira; jisħaq li dan għandu jiġi kkomplementat b'titjib fl-aċċess għall-internet u b'mod speċjali soluzzjonijiet diġitali faċli għall-utent u personalizzabbli aċċessibbli għar-riċevituri tal-kura u l-persuni li jindukraw kollha, sabiex jiġi appoġġjat l-iżvilupp tas-servizzi tas-saħħa diġitali u tal-kura online, kif ukoll jiġi appoġġjat il-potenzjal tal-iżviluppi teknoloġiċi fit-tnaqqis tal-inugwaljanzi fl-aċċess għas-servizzi tas-saħħa u tal-kura u l-ostakli għall-forniment transfruntier tagħhom; jistieden lill-Istati Membri jagħmlu użu mill-finanzjament EU4Health u Digital Europe biex jappoġġjaw u jżidu l-litteriżmu diġitali kemm tar-riċevituri tal-kura kif ukoll tal-persuni li jindukraw; |
| --- | --- |

48.

| 49. | Jisħaq fuq il-ħtieġa li jiġi żgurat li l-kura ma tiġix ikkummerċjalizzata; |
| --- | --- |

49.

| 50. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiżviluppaw l-għodod meħtieġa għall-valutazzjoni regolari tal-aċċessibbiltà, id-disponibbiltà u l-aċċessibbiltà tal-prezzijiet tas-servizzi tal-kura u t-trattamenti; jissottolinja li l-prinċipju tal-aċċessibbiltà għandu jiġi applikat u għandu jiġi infurzat b'mod vigoruż fis-servizzi kollha tal-kura u tal-appoġġ, li jiżgura d-dinjità u l-awtonomija, kemm fl-ambjent fiżiku kif ukoll f'dak diġitali; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jagħtu prijorità lill-indikaturi bbażati fuq l-eżitu għall-aċċess għall-kura, bħal ħtiġijiet mhux issodisfati rrapportati għall-kura; |
| --- | --- |

50.

| 51. | Jisħaq fuq l-importanza ta' investiment f'waqtu fil-faċilitajiet tal-kura, l-identifikazzjoni tad-diskrepanzi fil-ħiliet, l-evalwazzjoni tal-ħtiġijiet futuri ta' persunal u taħriġ fil-livell ta' professjonijiet individwali, setturi kif ukoll reġjuni, b'attenzjoni speċjali għad-densità u l-ħtiġijiet ta' kura tal-popolazzjoni, bħala mezz biex jiġu żgurati livelli adegwati u sostenibbli ta' persunal u jiġu indirizzati l-inugwaljanzi fl-aċċess għas-servizzi u l-kura; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jressqu standards u indikaturi komprensivi ta' kwalità kemm għas-servizzi ta' kura formali kif ukoll informali, għal ambjenti bbażati fid-djar, privati u pubbliċi, inklużi l-kompetenzi u r-rekwiżiti ta' taħriġ tal-persuni li jindukraw, kif ukoll l-għodod għall-monitoraġġ effettiv tal-implimentazzjoni tagħhom; |
| --- | --- |

51.

| 52. | Jenfasizza li s-servizzi ta' kura transfruntiera, inkluża l-kura residenzjali, ipprovduti kemm minn ħaddiema mobbli intra-UE kif ukoll minn ħaddiema migranti mhux mill-UE, spiss huma kruċjali biex jiġu ssodisfati l-ħtiġijiet dejjem akbar ta' kura; ifakkar li l-biċċa l-kbira ta' dawn il-ħaddiema migranti huma nisa u li huma affettwati mill-ktajjen tal-kura globali; jisħaq li l-moviment liberu tal-persuni u l-ħaddiema huwa wieħed mill-pilastri ewlenin tal-UE, iżda li għad fadal sfidi għall-kura transfruntiera; jitlob li jiġu protetti d-drittijiet tas-sigurtà soċjali tal-ħaddiema tal-kura u tar-riċevituri tal-kura kollha bħala parti mid-dritt għall-moviment liberu tal-persuni f'dan is-settur kif ukoll li jiġu żgurati kemm kundizzjonijiet tax-xogħol deċenti kif ukoll il-qerda tax-xogħol mhux iddikjarat; iħeġġeġ lill-Istati Membri jiżviluppaw taħriġ transfruntier, b'mod partikolari fir-reġjuni transfruntiera, biex jiffaċilitaw il-kura transfruntiera u jikkondividu l-aħjar prattiki fis-settur tal-kura, fost l-oħrajn bħala mezz biex jiġi indirizzat l-eżodu tal-kura u n-nuqqas ta' aċċess għall-kura ta' kwalità fir-reġjuni jew il-pajjiżi minn fejn jiġu l-fornituri tal-kura; |
| --- | --- |

52.

| 53. | Itenni t-talba tiegħu għal definizzjoni komuni ta' diżabilità, kif ukoll rikonoxximent reċiproku tal-istatus tad-diżabilità fl-Istati Membri f'konformità mal-osservazzjonijiet konklużivi tal-Kumitat UNCPRD dwar ir-rapport inizjali tal-Unjoni Ewropea adottat fl-2015 bil-għan li jiġi eliminat l-ostaklu fundamentali għall-mobilità fl-UE ta' persuni b'diżabilità u li jiġi permess l-aċċess tagħhom għas-servizzi tas-saħħa, il-kura u servizzi oħrajn li jiffaċilitaw il-ħajja indipendenti, kif ukoll opportunitajiet ugwali għall-edukazzjoni u l-impjiegi; jappella għall-implimentazzjoni u l-espansjoni tal-Karta Ewropea tad-Diżabilità għall-Istati Membri kollha, li twitti t-triq għal definizzjoni Ewropea ta' diżabilità u tippermetti lill-persuni b'diżabilità jeżerċitaw id-dritt tagħhom għal moviment liberu f'Ewropa mingħajr ostakli; |
| --- | --- |

53.

| 54. | Jappella għall-prijoritizzazzjoni u l-integrazzjoni tas-saħħa mentali fi ħdan il-politiki tas-saħħa u tal-kura pubbliċi fil-livell tal-UE u tal-Istati Membri; jistieden lill-Kummissjoni tressaq strateġija Ewropea dwar is-saħħa mentali, bil-għan li tiżgura saħħa mentali tajba għal kulħadd, tidentifika l-isfidi relatati mas-saħħa mentali tal-ġenerazzjonijiet kollha fl-ambjenti rilevanti kollha, kif ukoll tiġġieled kontra l-istereotipi u l-istigma assoċjata fir-rigward tas-saħħa mentali; jisħaq li dan għandu jsir b'mod sensittiv għall-ġeneru, b'attenzjoni speċjali għal dawk is-sitwazzjonijiet mhux vulnerabbli u l-gruppi l-aktar fil-bżonn; jissottolinja l-importanza ta' saħħa u kura mentali ta' kwalità tul il-ħajja, li jinkludu l-età bikrija, l-edukazzjoni, id-dinja tax-xogħol, kif ukoll strateġiji għall-prevenzjoni, id-detezzjoni u l-aċċess fil-pront għal trattament ta' kwalità disponibbli, bi prezz raġonevoli u adegwat b'mod effettiv li jikkontribwixxi għall-kwalità tal-ħajja tal-adulti kollha, inklużi l-persuni li jeħtieġu kura fit-tul; |
| --- | --- |

54.

| 55. | Jenfasizza l-importanza tal-kura u l-appoġġ emozzjonali, psikoloġiċi, soċjali u spiritwali kif ukoll tas-servizzi tas-saħħa mentali lil hinn mill-medikazzjoni fit-titjib tal-kwalità tal-ħajja tal-persuni li jirċievu kura palljattiva; jistieden għalhekk lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri javvanzaw l-aċċess għal servizzi ta' kura palljativa integrati biex jiffaċilitaw l-uġigħ u l-iskumdità kif ukoll iżommu d-dinjità u l-kwalità tal-ħajja ta' persuni li jsofru minn mard terminali ladarba l-mezzi kollha ta' kura attiva jkunu tqiesu u nstabu ineffettivi, u jiżguraw appoġġ adegwat għal dawk li jindukrawhom; |
| --- | --- |

55.

| 56. | Jitlob li l-infermiera jkollhom aċċess aktar faċli għal servizzi li joffru appoġġ għas-saħħa mentali u fiżika; |
| --- | --- |

56.

| 57. | Jistieden lill-Istati Membri jiggarantixxu aċċess immedjat u sħiħ tal-persuni li jgawdu protezzjoni temporanja għal servizzi tal-kura ta' kwalità, mingħajr diskriminazzjoni fuq kwalunkwe bażi u b'attenzjoni speċjali għall-ħtiġijiet fiżiċi u psikoloġiċi tagħhom iġġenerati miċ-ċirkostanzi tal-gwerra u l-ispostament tagħhom, u jiżguraw, fl-istess ħin, kundizzjonijiet tax-xogħol u tal-impjieg ugwali u deċenti u paga ugwali għall-persuni li jgawdu protezzjoni temporanja li se jfittxu impjieg fis-settur tal-kura; jissottolinja li kapaċitajiet u investiment addizzjonali fis-settur tal-kura huma essenzjali għal dan il-għan; |
| --- | --- |

57.

Kura fit-tul ta' kwalità għal ħajja twila u ta' kwalità

| 58. | Jistieden lill-Kummissjoni tistabbilixxi sett ta' miri komprensivi, ambizzjużi u bbażati fuq id-drittijiet u indikaturi korrispondenti għall-kura fit-tul, mekkaniżmu ta' rapportar u għodod għal data diżaggregata dwar l-aċċessibbiltà, id-disponibbiltà, l-aċċessibbiltà tal-prezzijiet u l-kwalità tat-trattamenti u s-servizzi tal-kura, kif ukoll il-livelli tal-persunal, applikabbli għat-tipi kollha ta' faċilitajiet u fornituri, simili għall-objettivi ta' Barċellona għall-indukrar tat-tfal; jenfasizza l-ħtieġa ta' miri u indikaturi dwar kundizzjonijiet tax-xogħol deċenti kif ukoll parteċipazzjoni kontinwa tan-nisa fis-suq tax-xogħol li jiggwidaw l-investiment, il-finanzjament u t-taħriġ biex jiġi żgurat aċċess aħjar għal servizzi ta' kwalità għal dawk fil-bżonn kif ukoll tiġi żgurata l-parteċipazzjoni kontinwa tan-nisa fis-suq tax-xogħol iffaċilitata minn responsabbiltajiet ta' kura ugwali; |
| --- | --- |

58.

| 59. | Huwa konvint li l-Kummissjoni għandha tistabbilixxi bħala l-mira ewlenija l-aċċess ugwali u universali għal kulħadd għal servizzi tal-kura ta' kwalità fit-tul ibbażati fuq il-ħtiġijiet individwali tal-persuni li jirċievu l-kura u l-appoġġ, filwaqt li tagħti attenzjoni speċjali lill-eliminazzjoni tal-inugwaljanzi u lill-persuni f'sitwazzjonijiet vulnerabbli, bħall-persuni akbar fl-età, il-persuni b'diżabilità u n-nisa li jwettqu xogħol ta' kura informali u mhux iddikjarat; jinnota li l-ħtiġijiet ta' kura fit-tul mhumiex limitati għal persuni akbar fl-età u li minflok jestendu għal gruppi differenti li jeħtieġu kura matul iċ-ċiklu tal-ħajja, bħal persuni b'mard rari, li l-maġġoranza tagħhom jibdew matul it-tfulija; jisħaq li l-aċċess ugwali, effettiv u f'waqtu għas-servizzi tal-kura u l-appoġġ jistgħu jintlaħqu bl-aħjar mod billi tiġi integrata l-kura fit-tul fis-sistemi nazzjonali tal-protezzjoni soċjali, kif irrakkomandat mill-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali, li, għal raġunijiet relatati mal-ekwità u l-effiċjenza, jinsabu fl-aħjar pożizzjoni biex jiksbu dan (94); |
| --- | --- |

59.

| 60. | Jisħaq fuq il-ħtieġa ta' indikaturi ta' kwalità għas-servizzi soċjali u tas-saħħa kollha li huma bbażati fuq id-drittijiet tal-persuni li jkollhom bżonn il-kura, iż-żamma u t-titjib tal-indipendenza u l-awtonomija tagħhom kif ukoll l-inklużjoni soċjali, u li jagħmlu enfasi fuq l-aspirazzjonijiet tal-kura fit-tul, bħat-titjib tal-benesseri u l-kwalità tal-ħajja tal-persuni li jkollhom bżonn servizzi ta' kura u appoġġ fit-tul, l-evoluzzjoni ta' snin ta' ħajja fi stat tajjeb ta' saħħa u indikaturi oħra li jpoġġu l-esperjenza kollha tal-kura fiċ-ċentru tal-attenzjoni; jistieden lill-Kummissjoni u l-Istati Membri biex jirrikonoxxu l-benefiċċji tal-approċċi għal kura integrati li jevitaw id-deklin fiżiku u konjittiv u jtawlu l-awtonomija tar-riċevituri tal-kura; jisħaq li l-età akbar, id-diżabilità, il-mard serju u kwalunkwe ċirkostanza oħra li jwasslu għal ħtiġijiet ta' kura fit-tul ma jippreżentawx ostaklu għal parteċipazzjoni attiva tal-individwi fis-soċjetà u l-ħajja fil-komunità; ifakkar li l-esklużjoni soċjali tal-persuni li jkollhom bżonn il-kura u l-appoġġ hija qabelxejn prodott ta' perċezzjonijiet negattivi mifruxa b'mod wiesa', awtoimmaġnijiet maħluqa soċjalment u d-diskriminazzjoni strutturali persistenti; |
| --- | --- |

60.

| 61. | Jistieden lill-Kummissjoni torganizza Summit dwar il-Kura biex jikkontribwixxi għall-ħidma tal-Grupp ta' Livell Għoli dwar il-futur tal-protezzjoni soċjali u tal-istat soċjali fl-UE wara s-summit għal diskussjoni bir-reqqa u inklużiva mal-partijiet ikkonċernati rilevanti kollha, bħal sħab soċjali, gruppi ta' interess, organizzazzjonijiet tal-pazjenti, organizzazzjonijiet tal-kura, riċevituri tal-kura u r-rappreżentanti tagħhom, l-awtoritajiet pubbliċi, is-soċjetà ċivili, l-organizzazzjonijiet mingħajr skop ta' qligħ, il-fornituri tas-servizzi u esperti oħra dwar il-kura bbażata fil-komunità u xierqa għall-2030 bil-ħsieb li tinħoloq pjattaforma fit-tul, jinħolqu soluzzjonijiet ta' kura innovattivi, jiġu żgurati sistemi ta' kura li jibqgħu validi fil-futur, tiġi eliminata gradwalment il-kura istituzzjonalizzata u tiġi sostitwita b'kura bbażata fil-komunità jew ibbażata f'familji u/jew l-użu ta' baġits personalizzati u tfassil personalizzat tal-kura; jistieden lill-Kummissjoni tiggwida l-investimenti pubbliċi fis-servizzi tal-kura fit-tul fl-użu tal-istrumenti finanzjarji tal-UE u tippreżenta direttiva qafas dwar il-kura fit-tul, formali u informali, li tistabbilixxi l-prinċipji fundamentali u tipprovdi kriterji bbażati fil-komunità għal servizzi ta' kura u appoġġ fit-tul ta' kwalità li jkunu aċċessibbli u integrati fl-UE kollha; |
| --- | --- |

61.

| 62. | Jistieden lill-Istati Membri jistabbilixxu reġistri nazzjonali, rikonoxxuti reċiprokament, tal-fornituri tas-servizz tal-kura, sabiex jimmonitorjaw l-istandards minimi u r-rekwiżiti legali; jieħu nota tas-sistemi jew il-mekkaniżmi ta' ċertifikazzjoni f'xi Stati Membri li jirrikonoxxu l-kwalifiki u l-kompetenzi tal-persuni li jagħtu l-kura fit-tul f'oqsma speċifiċi tal-għoti tal-kura; jinsisti fuq ir-rwol kruċjali tat-taħriġ għall-persuni li jindukraw b'mod formali u informali kif ukoll kontrolli tal-kwalità aktar b'saħħithom u sistemi ta' informaturi għal ktajjen tal-kura mingħajr skop ta' qligħ u bi skop ta' qligħ għall-għoti ta' kura fit-tul ta' kwalità; |
| --- | --- |

62.

| 63. | Jirrimarka li r-riskju li l-ħtiġijiet ta' kura fit-tul tagħhom ma jiġux issodisfati huwa partikolarment għoli għan-nisa akbar fl-età, li jirrappreżentaw maġġoranza tal-popolazzjoni li jkollhom bżonn il-kura fit-tul; jenfasizza li anke n-nisa jesperjenzaw l-akbar diffikultajiet biex ikopru l-ispejjeż tal-kura fit-tul minħabba d-differenzi persistenti bejn il-pagi u l-pensjonijiet tal-irġiel u n-nisa, il-faqar fost in-nisa, is-segregazzjoni orizzontali u vertikali tas-suq tax-xogħol, il-fatt li jieqfu mill-karriera u jinterrompuha aktar spiss minħabba rwoli tradizzjonali persistenti tal-ġeneru fejn in-nisa jkomplu jassumu l-biċċa l-kbira tal-obbligi ta' kura, l-istrutturi tas-suq tax-xogħol u l-istereotipi, kif ukoll ir-rappreżentanza żejda tagħhom f'xogħol prekarju jew part-time; jinsab imħasseb dwar il-fatt li b'mod partikolari l-għażla tal-fornitur tal-kura inizjali minn riċevituri tal-kura u dawk qrib tagħhom għandha t-tendenza li ssir f'kuntest ta' stress, restrizzjonijiet finanzjarji u disponibbiltà limitata tas-servizzi (95); |
| --- | --- |

63.

Kura informali

| 64. | Jinnota li fl-UE kollha, bejn 40 u 50 miljun ruħ qed jipprovdu kura informali fuq bażi regolari u 44 miljun kura fit-tul mill-inqas darba fil-ġimgħa (96), li l-maġġoranza tagħhom huma nisa, inklużi nisa b'diżabilità li jammontaw għal madwar 60 % tal-persuni li jindukraw b'mod informali u jipprovdu kura informali għal aktar sigħat mill-irġiel (97); jinnota li dan iservi ta' xkiel għall-ugwaljanza bejn il-ġeneri u jista' jillimita l-possibbiltà li wieħed jaħdem formalment speċjalment għal persuni iżgħar fl-età li jindukraw; |
| --- | --- |

64.

| 65. | Jinnota li l-kura informali spiss hija konsegwenza tan-nuqqas ta' disponibbiltà u aċċessibbiltà tas-servizzi professjonali u, fost l-oħrajn, għandha t-tendenza li tkompli għal żmien twil u jista' jkollha riperkussjonijiet fuq it-tgawdija tad-drittijiet politiċi, ċivili, ekonomiċi, soċjali u kulturali tal-persuni li jindukraw b'mod informali, inklużi inqas opportunitajiet ta' karriera jew aċċettazzjoni ta' impjiegi taħt il-livell ta' ħiliet tagħhom u tfixkel jew teskludi l-parteċipazzjoni formali fis-suq tax-xogħol; jinsab partikolarment imħasseb dwar l-impatt negattiv tar-responsabbiltajiet ta' kura fuq l-indipendenza finanzjarja tan-nisa, kif ukoll dwar ir-riskju akbar ta' faqar, esklużjoni soċjali, kwistjonijiet ta' saħħa mentali u fiżika; |
| --- | --- |

65.

| 66. | Jinnota li t-twettiq tal-kura informali jista' jwassal għal telf ta' introjtu, aggravament tad-diskriminazzjoni abbażi tal-ġeneru, bħad-differenzi bejn il-pagi u l-pensjonijiet tal-irġiel u n-nisa, il-faqar fix-xjuħija u l-femminizzazzjoni tal-faqar; jisħaq li dawn l-effetti detrimentali huma assoċjati mill-qrib mal-intensità tal-kura pprovduta u jenfasizza l-ħtieġa li jiġi kondiviż aħjar ix-xogħol domestiku u ta' kura mhux imħallas imwettaq prinċipalment min-nisa u tissaħħaħ il-ġlieda kontra l-istereotipi tal-ġeneri, kif ukoll li jiġu introdotti arranġamenti tax-xogħol li jirrispettaw il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata; |
| --- | --- |

66.

| 67. | Jinnota li fl-UE, mill-persuni akbar fl-età ta' 65 sena jew aktar, aktar minn 7 miljun persuna, 8 %, jirċievu kura informali fl-UE u għal persuni li għandhom 75 sena jew aktar, l-għadd ta' persuni li jiddependu fuq il-kura informali jammonta għal 11 % (98); jinnota li l-maġġoranza tal-persuni akbar fl-età li jkollhom bżonn il-kura huma nisa; |
| --- | --- |

67.

| 68. | Jinnota li biex in-nies ikunu jistgħu jkomplu jiġu indukrati fi djarhom stess, jeħtieġ li l-kura u l-appoġġ mobbli jiġu estiżi u żviluppati aktar biex jittaffu l-kompiti ta' kura ta' dawk li jieħdu ħsieb il-familja, speċjalment in-nisa, mhux biss permezz ta' attivitajiet ta' sensibilizzazzjoni iżda wkoll permezz ta' appoġġ adegwat, inkluż kumpens finanzjarju, biex b'hekk il-qraba li jipprovdu kura jkunu jistgħu jkomplu bl-impjieg tagħhom u jaħdmu lejn il-kompatibbiltà tal-kura u x-xogħol imħallsa; jenfasizza r-rwol ċentrali tal-persuni li jindukraw b'mod informali u l-ħtieġa li l-persuni li jindukraw b'mod informali jkunu involuti mill-qrib u appoġġjati minn professjonisti tal-kura, u jisħaq li l-persuni li jindukraw b'mod informali jrid ikollhom il-ħtiġijiet tagħhom ivvalutati u indirizzati fihom infushom, mingħajr ma jkunu jiddependu fuq is-servizzi jew l-appoġġ tal-persuna indukrata; |
| --- | --- |

68.

| 69. | Jinnota li mill-inqas 8 % tat-tfal kollha fl-Ewropa huma involuti fil-forniment ta' kura informali fit-tul, ħaġa li għandha impatt negattiv fuq is-saħħa fiżika u mentali tagħhom, il-livell edukattiv milħuq, l-inklużjoni soċjali u l-parteċipazzjoni futura tagħhom fis-suq tax-xogħol (99); |
| --- | --- |

69.

| 70. | Jenfasizza l-ħtieġa li tiġi żviluppata definizzjoni Ewropea komuni għall-kura informali, impenn mill-Istati Membri, u Rakkomandazzjonijiet tal-Kunsill dwar il-kura informali, inklużi rakkomandazzjonijiet nazzjonali; jisħaq fuq il-fatt li din id-definizzjoni għandha tenfasizza li l-għoti ta' kura informali jrid ikun għażla u ma jirriżultax mill-ħtieġa u n-nuqqas ta' servizzi ta' kura disponibbli, u li tinkludi r-rispett għad-dritt għall-awtodeterminazzjoni tal-persuni li jirċievu l-kura fl-għażla tagħhom tal-forma ta' kura li jixtiequ jirċievu; |
| --- | --- |

70.

| 71. | Jistieden lill-Kummissjoni toħroġ b'linji gwida Ewropej komuni u l-istatus u l-appoġġ għall-persuni li jindukraw b'mod informali peress li l-kura informali bħalissa mhijiex rikonoxxuta u stmata b'mod adegwat fid-diversità kollha tagħha; iħeġġeġ lill-Istati Membri jippromwovu politiki attivi tax-xogħol u tal-impjiegi mmirati lejn persuni li jindukraw b'mod informali mhux imħallsa, biex jappoġġjaw ir-riintegrazzjoni u l-progress tagħhom fis-suq tax-xogħol u jirrikonoxxu l-ħiliet miksuba f'ambjenti informali; |
| --- | --- |

71.

| 72. | Iħeġġeġ lill-Kummissjoni tippreżenta lill-Parlament u lill-Kunsill Programm Ewropew għall-Persuni li Jindukraw u bħala parti minnu programm Ewropew ta' Persuni li Jindukraw b'Mod Informali b'pakkett ta' azzjonijiet fil-livell tal-UE dwar il-kura informali, u, fejn il-kompetenzi jkunu fil-livell nazzjonali, jistieden lill-Istati Membri jappoġġjaw din l-istrateġija Ewropea permezz ta' azzjonijiet ambizzjużi u kkoordinati u programmi nazzjonali biex jidentifikaw u jirrikonoxxu t-tipi differenti ta' kura informali pprovduta fl-Ewropa, u jidentifikaw ħtiġijiet differenti ta' gruppi differenti ta' persuni li jindukraw, inklużi żgħażagħ li jindukraw u persuni mobbli li jindukraw biex jiġi ffaċilitat il-fatt li l-impjiegi jiġu ddikjarati u tiġi żgurata kopertura tal-assigurazzjoni u tal-protezzjoni soċjali, irrispettivament mis-sitwazzjonijiet u l-istatus differenti ta' residenza jew amministrattivi tagħhom; |
| --- | --- |

72.

| 73. | Jistieden lill-Istati Membri jikkunsidraw il-formalizzazzjoni tal-kura informali u l-għażliet differenti ta' appoġġ finanzjarju abbażi tal-ħtiġijiet u r-realtajiet differenti tagħhom, bil-ħsieb li jiggarantixxu standards tajbin ta' drittijiet, appoġġ finanzjarju u protezzjoni soċjali lill-persuni li jindukraw; |
| --- | --- |

73.

| 74. | Ifakkar li dan ta' hawn fuq jista' jinkiseb pereżempju permezz ta' krediti ta' kura jew pensjoni biex jiġu protetti dawk li jieqfu mill-impjieg biex jipprovdu kura lil membru tal-familja jew lil xi ħadd ieħor li jkollhom bżonn il-kura, u billi jiġi rikonoxxut il-valur tax-xogħol li dawn il-persuni li jindukraw jagħmlu għas-soċjetà kollha kemm hi permezz ta' servizzi ta' appoġġ addizzjonali oħra (konsulenza jew skambju bejn il-pari), ħin liberu stipulat b'mod ċar għall-persuni li jindukraw, bilanċ tajjeb bejn ix-xogħol u l-ħajja privata, liv, servizzi ta' sostituzzjoni f'każ ta' mard, servizzi ta' kura matul il-jum, servizzi ta' riintegrazzjoni fl-impjiegi, servizzi psikoloġiċi u ta' riabilitazzjoni għall-persuni li jindukraw u għal riċevituri tal-kura, u l-aċċess għall-edukazzjoni, it-taħriġ u t-tagħlim tul il-ħajja, u jissottolinja l-importanza ta' liv tal-ġenituri mhux trasferibbli; jistieden, f'dan ir-rigward, lill-Istati Membri jikkunsidraw u jiskambjaw ukoll l-aħjar prattiki dwar kif jiġu riflessi l-perjodi mqattgħin fuq ir-responsabbiltajiet tal-kura fl-iskemi tal-pensjoni u jittrasponu malajr u bis-sħiħ id-Direttiva (UE) 2019/1158 tal-20 ta' Ġunju 2019 dwar il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata għall-ġenituri u għall-persuni li jindukraw, li tintroduċi liv għall-persuni li jindukraw u l-possibbiltà li jintalbu arranġamenti ta' ħin tax-xogħol flessibbli, ammont minimu ta' jiem ta' liv għall-persuni li jindukraw sabiex jiġu pprovduti kura jew appoġġ personali lil qarib jew lil persuna li tgħix fl-istess unità domestika bħall-ħaddiem; |
| --- | --- |

74.

| 75. | Jistieden lill-Istati Membri jeżaminaw kif l-aħjar jifformalizzaw l-għoti ta' kura informali u għalhekk il-ġbir tad-dħul f'dan il-qasam (100), inklużi sistemi ta' tnaqqis tat-taxxa u l-użu ta' kupuni tas-servizz; |
| --- | --- |

75.

| 76. | Jissottolinja li dan il-pakkett ta' azzjonijiet dwar il-kura informali jeħtieġ li jinkludi kemm proposti leġiżlattivi kif ukoll mhux leġiżlattivi u investiment adegwat biex jiġu rikonoxxuti d-drittijiet u l-obbligi tal-persuni li jindukraw b'mod informali bħala parti mir-rwol tagħhom, filwaqt li jiġi rrispettat id-dritt għall-awtodeterminazzjoni tal-persuni li jirċievu l-kura u jiġu stabbiliti ċerti kriterji għall-aċċess tal-persuni li jindukraw għal servizzi ta' appoġġ soċjali u servizzi addizzjonali oħra ta' appoġġ (inkluż il-ħin liberu u l-liv minħabba mard); jenfasizza l-istress fuq is-saħħa mentali u fiżika assoċjat mal-għoti tal-kura, u jisħaq fuq l-importanza li jiġi żgurat l-aċċess tal-persuni li jindukraw għall-informazzjoni u l-pariri dwar il-kura u l-bilanċ bejn l-għoti tal-kura u l-ħajja privata; jissottolinja li l-pakkett ta' azzjonijiet jeħtieġ ukoll li jistabbilixxi responsabbiltajiet ta' rappurtar għall-Istati Membri, joħloq punti uniċi ta' kuntatt fejn dawk li jindukraw b'mod informali jista' jkollhom aċċess għall-appoġġ li jeħtieġu fl-Istati Membri kollha u jippromwovu l-interoperabbiltà bejn is-sistemi tas-saħħa u tas-sigurtà soċjali sabiex isir użu mid-data eżistenti u jitnaqqas il-piż amministrattiv li jiffaċċjaw il-persuni li jindukraw b'mod informali; |
| --- | --- |

76.

| 77. | Iħeġġeġ lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jappoġġjaw lill-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili u lis-sħab soċjali biex jiżguraw ir-rappreżentanza tal-persuni li jindukraw b'mod informali sabiex iqisu l-kontributi tagħhom fit-tfassil, fl-implimentazzjoni u fl-evalwazzjoni tal-politiki dwar il-kura informali, inkluż fl-abbozzar tal-Istrateġija Ewropea għall-Kura; |
| --- | --- |

77.

| 78. | Jisħaq fuq l-importanza li tiġi indirizzata d-dipendenza żejda fuq il-kura informali permezz tal-formalizzazzjoni u r-rikonoxximent tal-ħiliet tal-persuni li jindukraw permezz ta' proċess ta' ċertifikazzjoni u l-promozzjoni ta' skemi ta' taħriġ u ta' validazzjoni tal-ħiliet, li jippermettu l-avvanz, ir-rikonoxximent reċiproku tal-ħiliet, kif ukoll l-implimentazzjoni ta' attivitajiet immirati ta' titjib tal-ħiliet u ta' taħriġ mill-ġdid; jenfasizza li dawn l-isforzi għandhom jagħmlu użu, fost l-oħrajn, mill-Aġenda għall-Ħiliet għall-Ewropa, mill-Patt għall-Ħiliet, mill-FSE+, mill-Inizjattiva favur l-Impjieg taż-Żgħażagħ, mill-Fond għal Tranżizzjoni Ġusta, u mill-EU4Health; jistieden lill-Istati Membri jiffaċilitaw ir-riintegrazzjoni fis-suq tax-xogħol tal-ħaddiema li jkunu għamlu waqfa twila fil-karriera biex jipprovdu kura lill-qraba; |
| --- | --- |

78.

| 79. | Jistieden lill-Kummissjoni tirrikonoxxi l-isfidi li jillimitaw l-aċċess għal kura xierqa għal persuni b'mard speċifiku li jirrikjedi livell ogħla ta' kura bħall-mard rewmatiku u muskoloskeletali (RMDs); jenfasizza li għall-persuni b'RMDs, l-akbar ostaklu fl-aċċess għal kura xierqa huwa n-nuqqas ta' rewmatoloġisti u ta' taħriġ mediku fir-rewmatoloġija fl-Istati Membri; jistieden għalhekk lill-Istati Membri jagħmlu r-Rewmatoloġija element standard tal-kurrikulu dwar it-taħriġ mediku u jżidu l-għadd ta' rewmatoloġisti prattikanti; |
| --- | --- |

79.

Kundizzjonijiet tax-xogħol deċenti għall-ħaddiema kollha fis-settur tal-kura

| 80. | Iħeġġeġ lill-Istati Membri jpoġġu livelli adegwati ta' persunal u investiment fil-persunal tal-kura fiċ-ċentru tal-politiki tal-kura tagħhom, u jappoġġjaw il-ħolqien ta' impjiegi ta' kwalità fis-settur; jistieden lill-Istati Membri jżidu l-attraenza tal-okkupazzjonijiet tal-kura billi jiżguraw ir-rikonoxximent soċjali, kundizzjonijiet tax-xogħol deċenti u remunerazzjoni ġusta, inklużi sigħat tax-xogħol adegwati, li bħala konsegwenza jgħinu biex jindirizzaw in-nuqqasijiet eżistenti ta' ħaddiema u jnaqqsu l-ħtieġa ta' xogħol b'avviż qasir, telfien rapidu u drastiku tal-forza tax-xogħol, speċjalment fir-reġjuni u l-Istati Membri li qed jiffaċċjaw sfidi sinifikanti minħabba l-eżodu tal-kura, u jżidu r-reżiljenza tas-sistemi tal-kura għall-futur filwaqt li joħolqu l-impjiegi fis-settur; |
| --- | --- |

80.

| 81. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jappoġġjaw il-ħolqien ta' tali impjiegi ta' kwalità fis-settur, fost l-oħrajn, b'perkorsi tal-karriera u opportunitajiet ċari, sostenibbli u attraenti għat-taħriġ u t-titjib tal-ħiliet, li jippermettu żvilupp professjonali u personali permanenti; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jieħdu inizjattivi konkreti u jipprovdu inċentivi li jagħmlu x-xogħol fis-settur tal-kura aktar attraenti wkoll għaż-żgħażagħ u jinkoraġġixxu distribuzzjoni bbilanċjata bejn il-ġeneri tal-professjonijiet tal-kura; |
| --- | --- |

81.

| 82. | Jieħu nota tal-isfidi addizzjonali relatati maż-żieda fis-sehem ta' xogħol fuq pjattaforma diġitali fis-settur tal-kura; jisħaq li d-Direttiva Ewropea dwar ix-xogħol fuq il-pjattaformi u l-leġiżlazzjoni nazzjonali li tirregola l-ekonomija tal-pjattaformi għandhom jikkunsidraw kif xieraq in-natura speċifika tax-xogħol tal-kura, u dan jipprovdi standards minimi għall-kwalità tas-servizzi u kundizzjonijiet tax-xogħol deċenti għall-ħaddiema; |
| --- | --- |

82.

| 83. | Jirrikonoxxi li l-kura spiss qed tiġi pprovduta b'kundizzjonijiet mhux iddikjarati jew mhux iddikjarati biżżejjed, b'kundizzjonijiet ta' sfruttament li għandhom impatt fuq id-drittijiet u l-benesseri tal-ħaddiema u tal-familji tagħhom, kif ukoll fuq ir-riċevituri tal-kura; jinsab imħasseb ukoll dwar il-kundizzjonijiet tax-xogħol tal-persuni li jindukraw u li jgħixu fl-unità domestika fejn jaħdmu, li huma prinċipalment nisa, inklużi nisa migranti, li ħafna minnhom jiffaċċjaw kundizzjonijiet ta' remunerazzjoni mhux ċari, riskju ta' iżolament soċjali u n-nuqqas ta' mekkaniżmi għal infurzar xieraq tad-drittijiet tagħhom; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jindirizzaw il-kwistjoni ta' xogħol mhux iddikjarat fis-settur tal-kura u joħolqu qafas legali ċar biex jippromwovu impjiegi ta' kwalità b'kopertura tal-protezzjoni soċjali għall-ħaddiema kollha fis-settur tal-kura; |
| --- | --- |

83.

| 84. | Jisħaq li x-xogħol deċenti għandu jkun parti integrali meta jiġu definiti l-prijoritajiet dwar sistemi ta' kura sostenibbli u ta' kwalità; jenfasizza li r-riċevituri ta' finanzjament, self u kuntratti pubbliċi tal-UE u nazzjonali għandhom jirrispettaw il-liġi tax-xogħol applikabbli u standards b'saħħithom; |
| --- | --- |

84.

| 85. | Jistieden lil dawk l-Istati Membri, bħala membri tal-ILO, li għadhom ma rratifikawx u ma implimentawx il-konvenzjonijiet rilevanti tal-ILO biex dan jagħmluh, partikolarment nru 189 fir-rigward tax-xogħol deċenti għall-ħaddiema domestiċi, nru 190 dwar il-vjolenza u l-fastidju fid-dinja tax-xogħol u nru 149 dwar il-persunal tal-infermiera; |
| --- | --- |

85.

| 86. | Jinsab imħasseb dwar is-sehem għoli ta' paga minima u ta' dawk li jaqilgħu inqas mill-minimu fost il-professjonisti fis-settur tal-kura, li l-maġġoranza tagħhom huma nisa, u d-differenzi persistenti sussegwenti bejn il-ġeneri fil-pagi u d-diskrepanzi fil-livelli tal-pagi ta' professjonijiet speċifiċi fis-settur tal-kura (101); jilqa', għalhekk, il-proposti tal-Kummissjoni għal Direttiva dwar pagi minimi adegwati, li jtejbu l-kundizzjonijiet tal-ħajja u tax-xogħol fl-UE, inkluż għall-ħaddiema bl-inqas paga mħallsa fis-settur tal-kura, u għal Direttiva dwar it-trasparenza fil-pagi, li tindirizza l-infurzar inadegwat b'mod persistenti tad-dritt fundamentali għal paga ugwali għal xogħol ugwali jew għal xogħol ta' valur ugwali fl-UE; jisħaq li sabiex tiġi aġġustata l-paga baxxa fis-settur tal-kura ddominat ħafna min-nisa, il-valur soċjoekonomiku tax-xogħol ta' kura jrid jiġi vvalutat mill-ġdid meta mqabbel mal-valur tax-xogħol f'setturi oħra li spiss ikunu ddominati aktar mill-irġiel abbażi ta' kriterji oġġettivi permezz ta' għodod ta' evalwazzjoni jew klassifikazzjoni tax-xogħol newtrali fir-rigward tal-ġeneru bħar-rekwiżiti edukattivi, professjonali u ta' taħriġ, il-ħiliet, l-isforz, ir-responsabbiltà, ix-xogħol imwettaq u n-natura tal-kompiti involuti; jenfasizza li komparatur validu huwa parametru importanti biex jiġi ddeterminat jekk ix-xogħol jistax jitqies ta' valur ugwali; fil-każ fejn ma jeżisti l-ebda komparatur tal-ħajja reali (bħalma huwa spiss il-każ fis-setturi ddominati ħafna min-nisa), jista' jintuża komparatur ipotetiku; iħeġġeġ kemm lill-fornituri tas-servizzi tal-kura pubbliċi kif ukoll privati jiggarantixxu remunerazzjoni deċenti u adegwata, lil hinn mill-pagi minimi; jisħaq li ż-żidiet fil-pagi huma assoċjati ma' reklutaġġ akbar ta' ħaddiema fis-settur tal-kura fit-tul, żamma tal-impieg għal perjodu ta' żmien itwal u dawran aktar baxx skont l-OECD (102); iħeġġeġ lill-Istati Membri jippromwovu riformi biex jirrikonoxxu d-drittijiet tal-persuni li jindukraw u tar-riċevituri tal-kura u jimplimentaw azzjonijiet biex jipproteġu d-drittijiet fundamentali tax-xogħol u jtejbu l-kundizzjonijiet tax-xogħol tal-ħaddiema fis-settur tal-kura u billi jindirizzaw is-sitwazzjonijiet spiss prekarji li jiffaċċjaw bħall-informalità, is-sigħat twal tax-xogħol, il-paga mhux adegwata, nuqqas ta' taħriġ u politiki ħżiena dwar is-saħħa u s-sigurtà fuq il-post tax-xogħol u każijiet ta' abbuż, fastidju u vjolenza fost l-oħrajn; |
| --- | --- |

86.

| 87. | Jenfasizza r-rwol ċentrali tal-edukazzjoni u t-taħriġ kif ukoll ta' programmi għat-taħriġ mill-ġdid u t-titjib tal-ħiliet inklużivi tal-ħaddiema għall-provvista ta' servizzi ta' kura ta' kwalità u l-professjonalizzazzjoni tal-kura fir-rigward tal-evoluzzjoni kontinwa ta' professjonisti u servizzi tal-kura; jissottolinja r-rwol ċentrali tat-taħriġ edukattiv u fuq il-post tax-xogħol imħallas anke fil-proċess ta' tranżizzjoni minn kura residenzjali għal kura bbażata fil-komunità u f'familji; jinoraġġixxi bil-qawwa lill-Istati Membri, bl-appoġġ tal-fondi tal-UE (FSIE u b'mod partikolari l-Fond Soċjali Ewropew+, kif ukoll il-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza), biex jipprovdu taħriġ lill-persunal tal-kura dwar id-drittijiet tal-persuni li jkollhom bżonn il-kura u appoġġ, b'mod partikolari d-drittijiet minquxa fil-UNCRPD u l-Konvenzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti dwar id-Drittijiet tat-Tfal; jesprimi dispjaċir għall-fatt li d-Direttiva tal-UE dwar ir-rikonoxximent ta' kwalifiki professjonali ma tistabbilixxix rekwiżiti minimi armonizzati ta' taħriġ għall-ħaddiema fis-settur tal-kura fit-tul, u dan ixekkel ir-rikonoxximent awtomatiku ta' dawn il-ħaddiema fl-Unjoni kollha; |
| --- | --- |

87.

| 88. | Jenfasizza li x-xogħol ta' kura huwa servizz essenzjalment interpersonali li jirrikjedi firxa ta' ħiliet kumplessi, li wħud minnhom mhumiex rikonoxxuti u remunerati; jisħaq li r-rwol tal-persuni li jindukraw għandu jkun, fuq kollox, li jipprovdu kura u appoġġ lir-riċevituri tal-kura, u għalhekk iqis neċessarju li titnaqqas il-burokrazija żejda u jiġi evitat li jiġu assenjati kompiti amministrattivi mhux meħtieġa lill-persuni li jindukraw; jisħaq li ċerti kompiti mediċi jistgħu jinqasmu bejn il-professjonisti tas-saħħa u jissottolinja l-benefiċċji ta' kooperazzjoni aktar mill-qrib bejn il-professjonisti tal-kura u tas-saħħa, bħal distribuzzjoni aħjar tal-ammont ta' xogħol, aktar ħin għar-riċevituri tal-kura u l-kontinwità tal-kura, kif ukoll prattiki multidixxiplinari u armonizzazzjoni tal-perkorsi tal-karriera; |
| --- | --- |

88.

| 89. | Jistieden lill-Kummissjoni tistabbilixxi Inizjattiva tal-UE għall-Ħiliet għall-Kura biex tappoġġja lill-Istati Membri biex itejbu l-opportunitajiet ta' titjib tal-ħiliet u ta' taħriġ mill-ġdid għall-professjonisti fis-settur tal-kura, jidentifikaw id-diskrepanzi u l-ħtiġijiet tal-ħiliet, il-prattiki promettenti u l-inizjattivi ta' suċċess, kif ukoll tipprovdi qafas għar-rikonoxximent u ċ-ċertifikazzjoni ta' għarfien espert, ħiliet u kwalifiki miksuba permezz ta' esperjenza bħal permezz ta' xogħol ta' kura informali, biex jiġi ffaċilitat l-aċċess għal impjieg formali fis-settur; jistieden lill-Istati Membri jsegwu l-Aġenda tal-UE għall-Ħiliet biex jiżguraw aktar taħriġ fil-ħiliet u titjib tal-ħiliet tal-ħaddiema fis-settur tal-kura, u jappoġġjaw u jipprovdu opportunitajiet pubbliċi għall-persuni kollha li jindukraw, inklużi l-migranti li jindukraw b'mod informali u l-ħaddiema fis-settur tal-kura, biex jipparteċipaw fl-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali u jiksbu kwalifiki, b'attenzjoni partikolari għan-nisa wara l-liv għall-kura ta' persuni; |
| --- | --- |

89.

| 90. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiżguraw u jinfurzaw kundizzjonijiet tax-xogħol deċenti u d-dritt għall-ħaddiema kollha li jistabbilixxu u jissieħbu ma' trade union rappreżentattiva u jimpenjaw ruħhom f'negozjar kollettiv fis-settur tal-kura, kemm formali kif ukoll informali, u jadottaw standards għoljin ta' saħħa u sigurtà fuq il-post tax-xogħol, f'konformità mal-ambizzjoni tal-qafas strateġiku tal-UE dwar is-saħħa u s-sigurtà fuq il-post tax-xogħol għall-2021-2027 adottat reċentement u lil hinn minnha; jenfasizza l-ħtieġa li tingħata attenzjoni speċjali lill-isfidi speċifiċi tax-xogħol fis-settur tal-kura, li jinkludi l-esponiment tal-ħaddiema għal sustanzi perikolużi jew prodotti mediċinali, xogħol f'ambjenti potenzjalment infettivi, kif ukoll riskji mentali u psikosoċjali relatati ma' xogħol emozzjonalment impenjattiv u li jiltaqgħu ma' mġiba soċjali avversa, sabiex jiġu evitati inċidenti u mard fuq il-post tax-xogħol, u ma' dan assenteiżmu, dawran u saħħa fqira tal-ħaddiema; |
| --- | --- |

90.

| 91. | Jistieden lill-Istati Membri jirrikonoxxu l-COVID-19 bħala marda okkupazzjonali fis-settur tal-kura; jistieden lill-Istati Membri jiżguraw li kull fornitur tas-servizzi tal-kura jħejji programm għall-Prevenzjoni u l-Kontroll tal-Infezzjonijiet u jiggarantixxu taħriġ annwali dwar il-mard infettiv għall-ħaddiema tal-kura tas-saħħa, kif ukoll jipprovdu lill-ħaddiema b'informazzjoni aġġornata dwar il-mard infettiv; |
| --- | --- |

91.

| 92. | Ifakkar li ċerti prodotti mediċinali li jintużaw regolarment mill-ħaddiema fil-kura tas-saħħa fihom sustanzi karċinoġeniċi, mutaġeniċi jew tossiċi għar-riproduzzjoni li jaqgħu fil-kamp ta' applikazzjoni tad-Direttiva 2004/37/KE dwar il-protezzjoni tal-ħaddiema minn riskji relatati mal-esponiment għal karċinoġeni, mutaġeni jew sustanzi tossiċi għar-riproduzzjoni fuq il-post tax-xogħol; ifakkar, f'dan il-kuntest, fir-raba' reviżjoni ta' din id-Direttiva u l-inklużjoni ta' xogħol li jinvolvi esponiment għal prodotti mediċinali perikolużi; jistenna bil-ħerqa l-pubblikazzjoni prevista fl-2022 tal-linji gwida għall-immaniġġjar ta' dawk is-sustanzi, kif ukoll għall-iżvilupp ta' definizzjoni u lista indikattiva ta' tali Prodotti Mediċinali Perikolużi; |
| --- | --- |

92.

| 93. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jippromwovu u jappoġġjaw ambjenti ta' xogħol adattati għall-età; itenni l-appell tiegħu lill-Kummissjoni biex tgħolli l-livell ta' ambizzjoni u tipproponi direttiva usa' u aktar komprensiva dwar prevenzjoni u ġestjoni aħjar ta' disturbi muskoloskeletali u mard rewmatiku relatati max-xogħol, kif ukoll timmitiga r-riskji psikosoċjali u l-effetti negattivi tax-xogħol ta' kura fuq il-benesseri tal-ħaddiema li kienu partikolarment qawwija matul il-pandemija; |
| --- | --- |

93.

| 94. | Jisħaq li l-istrateġija Ewropea għall-kura għandha, fost l-oħrajn, tindirizza b'mod komprensiv l-impatt tad-diġitalizzazzjoni fuq il-kundizzjonijiet tax-xogħol tal-ħaddiema u l-effetti tax-xogħol remot u t-telexogħol fuq is-saħħa mentali, kif ukoll fuq l-ammont u d-diviżjoni inugwali tal-kura u tax-xogħol tad-dar mhux imħallsa; itenni t-talba tiegħu lill-Kummissjoni biex tipproponi, b'konsultazzjoni mas-sħab soċjali, direttiva dwar ir-riskji psikosoċjali u l-benesseri fuq il-post tax-xogħol; |
| --- | --- |

94.

| 95. | Jistieden lill-Istati Membri jistabbilixxu standards minimi għal xogħol ta' kura residenzjali fl-oqsma bħal: il-ħinijiet tax-xogħol, ir-remunerazzjoni u l-akkomodazzjoni tal-persuni li jindukraw, sabiex titqies l-ispeċifiċità tax-xogħol tagħhom; speċjalment il-fatt li wieħed jgħix u jaħdem f'unità domestika komuni ma' persuna li jkollhom bżonn il-kura; għandu jiġi kkalkolat ħin medju tax-xogħol peress li l-persuni li jindukraw jaħdmu bix-xiftijiet; il-livell ta' remunerazzjoni għandu jiddependi mill-ħtiġijiet tal-kura kif ukoll mill-ħiliet tal-persuni li jindukraw; il-persuni li jindukraw fid-djar li jgħixu flimkien mad-dipendenti għandu jkollhom aċċess għal kamra separata, aċċess għat-tojlit, għall-kċina u, jekk possibbli, għall-internet; |
| --- | --- |

95.

| 96. | Jistieden lill-Istati Membri jsaħħu d-djalogu soċjali u jippromwovu n-negozjar kollettiv u l-ftehimiet kollettivi fis-settur tal-kura, pubbliku u privat, kemm bi skop ta' qligħ kif ukoll mingħajr skop ta' qligħ, istituzzjonali kif ukoll f'ambjenti bbażati fil-komunità u f'familja bħala mekkaniżmi kruċjali għat-titjib tal-kundizzjonijiet tal-impjieg u tax-xogħol u biex tiġi indirizzata d-differenza bejn il-ġeneri fil-pagi, u bħala l-iktar għodod effettivi biex tiġi żgurata żieda fil-paga minima u fil-pagi b'mod ġenerali; |
| --- | --- |

96.

| 97. | Jistieden lill-Istati Membri jippromwovu kopertura usa' tan-negozjar kollettiv u jiżguraw id-dritt u l-libertà ta' assoċjazzjoni fis-settur tal-kura billi jipprovdu aċċess akbar u aktar informazzjoni lir-rappreżentanti tal-ħaddiema u t-trade unions li jfittxu li jirrappreżentaw u jibnu sħubija fost il-forza tax-xogħol fis-settur tal-kura, u billi jeliminaw l-ostakoli kollha għall-ħolqien ta' trade unions kif ukoll ostakoli bla bżonn fil-postijiet tax-xogħol tas-settur pubbliku, inklużi l-kuntratturi privati li jaħdmu fuq kuntratti pubbliċi, li jimpedixxu l-kapaċità tal-unions li jorganizzaw ħaddiema tas-settur pubbliku u jżidu s-sħubija tagħhom; jisħaq li speċjalment il-ħaddiema mobbli, li spiss jaħdmu bħala persuni li jindokraw u jgħixu fl-unità domestika fejn jaħdmu u li jridu jkunu disponibbli 24 siegħa f'ġurnata, mhumiex konxji jew informati biżżejjed dwar it-termini u l-kundizzjonijiet tal-impjieg applikabbli għalihom; jenfasizza li l-ftehimiet kollettivi għandhom, fost affarijiet oħra, jiżguraw id-drittijiet tal-pensjoni tal-ħaddiema li jeħtieġu li jnaqqsu l-impjieg mhux imħallas jew jitilqu mill-impjieg sabiex jieħdu ħsieb persuni oħra; |
| --- | --- |

97.

| 98. | Ifakkar li l-ħaddiema mobbli u migranti, inklużi l-ħaddiema mingħajr dokumenti, għandhom rwol sinifikanti fl-għoti ta' kura residenzjali, ibbażata fil-komunità u f'familji fl-UE; jemmen li dan il-fatt għandu jiġi rifless u indirizzat kif xieraq fl-Istrateġija Ewropea għall-Kura li jmiss; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jimpenjaw ruħhom biex jindirizzaw il-kwistjoni ta' xogħol mhux iddikjarat u forom illegali ta' impjieg, u jistabbilixxu azzjonijiet konkreti għalihom, filwaqt li jippromwovu xogħol deċenti għall-ħaddiema kollha fis-settur tal-kura, irrispettivament mill-istatus tagħhom; jisħaq li l-ħaddiema migranti jiffaċċjaw vulnerabilità u sfidi speċifiċi, bħall-aċċess għall-permess tax-xogħol jew għall-impjieg formali, il-kopertura tal-protezzjoni soċjali u r-riskju ta' xogħol mhux iddikjarat; jappella għall-protezzjoni tagħhom permezz tal-applikazzjoni, l-infurzar u l-monitoraġġ tal-leġiżlazzjoni rilevanti; |
| --- | --- |

98.

| 99. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiżguraw mobilità u reklutaġġ ġusti ta' ħaddiema mill-UE u minn pajjiżi terzi billi jtejbu r-rikonoxximent reċiproku tal-kwalifiki tagħhom u billi jeliminaw id-diskrepanzi fil-protezzjoni soċjali tranżnazzjonali; itenni l-appell tiegħu biex jiġu mmonitorjati u infurzati kif xieraq ir-regoli li jikkonċernaw il-mobilità u li l-ħaddiema jiġu infurmati aħjar dwar id-drittijiet tagħhom; jisħaq fuq ir-rwol tal-Awtorità Ewropea tax-Xogħol meta tassisti lill-Istati Membri u lill-Kummissjoni, fl-applikazzjoni u fl-infurzar effettivi tal-liġi tal-UE relatata mal-mobilità tal-forza tax-xogħol u l-koordinazzjoni tas-sistemi tas-sigurtà soċjali fl-UE; jisħaq fuq il-ħtieġa li jiġi kkunsidrat li ssir reviżjoni tal-mandat tal-Awtorità Ewropea tax-Xogħol fil-kuntest tal-evalwazzjoni mistennija fl-2024, biex jiġu inklużi dispożizzjonijiet dwar is-saħħa u s-sikurezza okkupazzjonali; jistieden lill-EU-OSHA u lill-Awtorità Ewropea tax-Xogħol jaħdmu flimkien biex jappoġġjaw lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri fit-titjib tas-saħħa u s-sikurezza okkupazzjonali tal-ħaddiema mobbli u migranti; jisħaq li l-ħaddiema tal-kura residenzjali huma fil-biċċa l-kbira organizzati permezz ta' katina kumplessa ta' aġenziji li jistazzjonaw ħaddiema, u li għalhekk huma koperti mid-Direttiva dwar l-Istazzjonar ta' Ħaddiema (103); |
| --- | --- |

99.

| 100. | Jirrikonoxxi r-rwol tal-ħaddiema tas-servizzi personali u domestiċi biex jiggarantixxu li ċ-ċittadini tal-UE jkollhom għażla ġenwina tal-mudell tal-kura preferut tagħhom; jistieden lill-Kummissjoni tindirizza fl-istrateġija Ewropea għall-kura l-kundizzjonijiet tax-xogħol u tal-impjieg diffiċli tal-ħaddiema personali u domestiċi kollha, inklużi l-ħaddiema tal-kura u ta' servizzi personali u domestiċi oħra, u tistabbilixxi l-bażi għar-rikonoxximent, ir-regolamentazzjoni u l-professjonalizzazzjoni tas-servizzi personali u domestiċi; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jindirizzaw b'mod effettiv ix-xogħol mhux iddikjarat fis-settur tal-kura billi jiggarantixxu protezzjoni soċjali, kundizzjonijiet tax-xogħol sikuri u deċenti u joħolqu opportunitajiet ġodda ta' xogħol fis-setturi tal-kura domestika; jitlob li ssir reviżjoni mmirata tad-Direttiva 89/391/KEE biex tiġi żgurata l-inklużjoni tal-ħaddiema domestiċi fil-kamp ta' applikazzjoni tagħha; jistieden lill-Istati Membri jippreżentaw qafas adegwat għad-dikjarazzjoni tas-servizzi personali u tal-unitajiet domestiċi, bħal skemi tal-kupuni għal servizzi, jiżviluppaw mekkaniżmi u għodod għal monitoraġġ aħjar tax-xogħol tal-kura domestika u jinvestu f'servizzi professjonali ta' kwalità mfassla apposta biex iwaqqfu l-prekarjetà tal-kura u jiskoraġġixxu l-użu ta' servizzi tal-kura li jinvolvu xogħol mhux iddikjarat; |
| --- | --- |

100.

| 101. | Jappella, għalhekk, lill-Istati Membri jittrasponu u jimplimentaw malajr u b'mod sħiħ id-Direttiva dwar il-Bilanċ bejn ix-Xogħol u l-Ħajja Privata u jinkoraġġihom imorru lil hinn mill-istandards minimi stabbiliti fid-Direttiva; jisħaq li sehem ugwali biss ta' responsabbiltajiet ta' kura mhux imħallsa bejn l-irġiel u n-nisa permezz ta' perjodi ta' liv ugwali, mhux trasferibbli u mħallsa b'mod adegwat jippermetti lin-nisa jidħlu dejjem iktar f'impjieg full-time u jiksbu bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata, kif ukoll żvilupp personali u soċjali; jenfasizza wkoll l-importanza tal-promozzjoni ta' flessibbiltà addizzjonali tal-arranġamenti tax-xogħol għal gruppi ta' ħaddiema, bħal ġenituri bi tfal żgħar, ġenituri waħedhom, ġenituri b'diżabilità u ġenituri ta' tfal b'diżabilità; jistieden lill-Istati Membri jirrispettaw tul ta' żmien minimu għal-liv tal-maternità u tal-paternità, irrispettivament mill-istatus tal-persuna kkonċernata; ifakkar li l-politiki dwar il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata għandhom iħeġġu lill-irġiel jassumu responsabbiltajiet ta' kura fuq bażi ugwali man-nisa u jisħaq fuq il-ħtieġa li progressivament navvanzaw lejn liv tal-maternità u tal-paternità mħallas bis-sħiħ u ugwali; iħeġġeġ bil-qawwa lill-Istati Membri kollha biex jinkoraġġixxu u jiżguraw li l-missirijiet ikunu jistgħu jieħdu l-liv tal-paternità tagħhom mingħajr biża' ta' mġiba avversa jew diskriminatorja mill-impjegaturi tagħhom, li huwa mod effettiv kif jiġu mħeġġa jaċċettaw ir-responsabbiltà li jieħdu ħsieb it-tfal u l-familji tagħhom u mezz utli biex tinkiseb ugwaljanza ġenwina bejn il-ġeneri; jenfasizza li dan mhux biss jirrikjedi iżda se jikkawża wkoll bidliet fl-istereotipi u fin-normi tal-ġeneru, u jwassal għal soċjetà aktar ġusta u ugwali bejn il-ġeneri; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jippromwovu azzjonijiet trasformattivi bħal kampanji ta' sensibilizzazzjoni dwar ir-responsabbiltà konġunta tal-kura, u jeliminaw l-idea bbażata fuq l-istereotip li n-nisa huma responsabbli għal dan ix-xogħol; |
| --- | --- |

101.

| 102. | Jistieden lill-Istati Membri jiżviluppaw sett ta' miżuri u inċentivi komprensivi biex jinkoraġġixxu u jiffaċilitaw ir-riintegrazzjoni tas-suq tax-xogħol tal-ħaddiema, speċjalment in-nisa, li l-karriera u l-introjtu tagħhom huwa affettwat aktar spiss minn rwoli mhux ugwali tal-ġeneri u perjodi ta' liv għall-kura, inkluża l-applikazzjoni tagħhom jew waqfiet itwal fil-karriera u biex jiggarantixxu d-dritt tal-ħaddiema li jirritornaw għall-istess pożizzjoni jew għal pożizzjoni ekwivalenti; |
| --- | --- |

102.

| 103. | Jistieden lill-Istati Membri biex, b'kooperazzjoni mill-qrib mas-sħab soċjali, jappoġġjaw perkorsi tal-karriera sabiex jiffaċilitaw adattamenti għas-sitwazzjonijiet tax-xogħol, b'mod partikolari permezz ta' tagħlim tul il-ħajja u taħriġ vokazzjonali, benefiċċji tal-qgħad xierqa, it-trasferibbiltà tad-drittijiet soċjali, u politiki attivi u effettivi fis-suq tax-xogħol; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jippromwovu u jiggarantixxu protezzjoni effettiva u paga ugwali għall-irġiel u n-nisa, permezz ta' leġiżlazzjoni trasformattiva dwar il-ġeneru u reazzjonijiet ta' politika li jkollhom l-għan li jindirizzaw l-impjieg prekarju, is-sottovalutazzjoni tax-xogħol ta' ċerti setturi femminizzati bħall-kura u jiggarantixxu perkorsi tal-karriera u kopertura xierqa tas-sigurtà soċjali; itenni li l-persuni fir-relazzjonijiet kollha ta' impjieg u dawk li jaħdmu għal rashom għandhom ikunu jistgħu jakkumulaw intitolamenti li jipprovdu s-sigurtà tal-introjtu f'ċirkostanzi bħalma huma l-qgħad, il-mard, età avvanzata, interruzzjonijiet fil-karriera għat-trobbija tat-tfal jew sitwazzjonijiet oħra ta' kura, jew minħabba raġunijiet ta' taħriġ f'konformità mar-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar l-aċċess għall-protezzjoni soċjali tal-ħaddiema u dawk li jaħdmu għal rashom; |
| --- | --- |

103.

| 104. | Jistieden lill-Kummissjoni tibni fuq l-Istrateġija Ewropea għall-Kura, jiġifieri ż-żewġ rakkomandazzjonijiet tal-Kunsill, dwar il-kura tat-tfal (reviżjoni tal-miri ta' Barċellona) u dwar il-kura fit-tul u tippreżenta Patt dwar il-Kura għall-Ewropa wara l-Istrateġija għall-Kura, li għandu jinkludi sett ta' politiki, programmi, rakkomandazzjonijiet u investiment fil-livell tal-UE, bil-għan li titrawwem tranżizzjoni lejn ekonomija tal-kura trasformattiva fir-rigward tal-ġeneru li tirrikonoxxi l-kura bħala dritt u tivvalutaha bħala s-sinsla tas-soċjetà tagħna; jenfasizza li dan għandu jieħu approċċ integrat, olistiku u tul il-ħajja għall-kura u jippromwovi kundizzjonijiet tax-xogħol deċenti u pagi ġusti, iżid l-attraenza tax-xogħol fis-settur tal-kura kif ukoll jindirizza d-diskriminazzjoni, l-inugwaljanzi bejn il-ġeneri u l-faqar tal-ġeneri fis-settur; |
| --- | --- |

104.

Nirrikonoxxu u nivvalutaw ir-rwol tal-kura fis-soċjetajiet u l-ekonomiji tagħna

| 105. | Jisħaq fuq l-akbar importanza li jiġu integrati l-kura u l-miżuri għall-emanċipazzjoni u l-iżvilupp professjonali tan-nisa bħala persuni li jindukraw, il-persuni li jkollhom bżonn il-kura u appoġġ u l-individwi vulnerabbli fil-politiki nazzjonali u tal-UE rilevanti kollha, flimkien mal-inkoraġġiment ta' aktar investiment f'servizzi ta' kura aċċessibbli, bi prezz raġonevoli u ta' kwalità għolja; |
| --- | --- |

105.

| 106. | Jitlob li dawn il-prijoritajiet jiġu riflessi wkoll fid-dimensjonijiet esterni tal-politiki tal-UE, inkluż fl-assistenza ta' qabel l-adeżjoni u fl-għajnuna uffiċjali għall-iżvilupp; jenfasizza li approċċ għall-kura bbażat fuq id-drittijiet, abbażi tal-prinċipju tan-nondiskriminazzjoni, jippermetti tali integrazzjoni fl-oqsma ta' politika rilevanti kollha; jissottolinja l-ħtieġa li jiġu żgurati l-implimentazzjoni sistematika tal-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri u tal-ugwaljanza fl-istadji kollha rilevanti tal-proċess tal-ibbaġitjar, kemm fil-baġits ċentrali tal-Kummissjoni kif ukoll fil-politiki u fil-programmi appoġġjati mill-UE; jistieden lill-Istati Membri u lill-Kummissjoni Ewropea biex ireġġgħu lura l-immaġni stigmatizzata ħafna tal-okkupazzjonijiet tal-kura formali u informali u lill-Istati Membri biex jadottaw politiki u programmi effettivi għall-indirizzar tad-diskriminazzjoni abbażi tal-abbiltà, l-età, il-ġeneru u forom oħra ta' diskriminazzjoni li jinkroċjaw mal-preġudizzju u l-istereotipi assoċjati mal-kura, il-paternaliżmu u l-ideoloġiji tad-dipendenza; jinnota li n-nisa huma sors prezzjuż u mhux sfruttat ta' potenzjal intraprenditorjali fl-Ewropa anke fis-settur tal-kura, u li jistgħu jikkontribwixxi għal innovazzjonijiet ġodda bħal teknoloġiji ġodda; |
| --- | --- |

106.

| 107. | Jinnota li l-indirizzar ta' normi u stereotipi tal-ġeneru stabbiliti huwa l-ewwel pass fit-tqassim mill-ġdid tar-responsabbiltajiet għal xogħol domestiku u ta' kura mhux imħallsa bejn l-irġiel u n-nisa u jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jrawmu immaġni pubblika pożittiva u l-attraenza tax-xogħol fis-settur tal-kura kemm għall-irġiel kif ukoll għan-nisa billi jippjanaw kampanji edukattivi u ta' informazzjoni pubblika u jappoġġjaw proġetti pilota li javvanzaw dan l-għan u jimmiraw li jġibu aktar irġiel fil-kura u jippromwovu l-parteċipazzjoni u l-opportunitajiet indaqs għan-nisa u l-irġiel fis-suq tax-xogħol fis-servizzi tal-kura; |
| --- | --- |

107.

| 108. | Jistieden lill-Kummissjoni timmonitorja l-implimentazzjoni tal-prinċipji tal-EPSR u l-SDGs fil-kuntest tas-Semestru Ewropew; jappella b'mod partikolari għal rappurtar regolari dwar l-implimentazzjoni tal-Istrateġija tal-UE għall-Kura kif ukoll indikaturi relatati mal-kura li jitqiesu fis-Semestru Ewropew u fir-Rakkomandazzjonijiet Speċifiċi għall-Pajjiżi; iqis li l-ekonomija tal-kura għandha tkun pilastru tal-ekonomiji ta' wara l-pandemija u jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jpoġġu l-kura fiċ-ċentru tal-irkupru ta' wara l-pandemija; jemmen bis-sħiħ li l-implimentazzjoni tal-pjanijiet nazzjonali għall-irkupru u r-reżiljenza trid tinkludi azzjonijiet immirati għat-titjib tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri fl-isferi kollha tal-ħajja u tal-kura, inklużi miżuri għat-tnaqqis u r-ridistribuzzjoni tal-kura u x-xogħol fid-dar mhux imħallsa; |
| --- | --- |

108.

| 109. | Jinnota li hemm bżonn li l-kura tiġi rikonoxxuta u vvalutata fl-ekonomiji, l-ibbaġitjar u l-istatistika Ewropej; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jadottaw approċċi biex ikejlu u jivvalutaw il-kontribut soċjali u ekonomiku u r-riżultati tal-kura, b'mod partikolari x-xogħol tal-kura, ix-xogħol tad-dar u x-xogħol domestiku mhux imħallsa billi jżidu l-kura informali fil-katina tal-valuri, inkluż billi jikkunsidraw l-introduzzjoni ta' indikaturi speċifiċi għar-reviżjoni li jmiss tat-Tabella ta' Valutazzjoni Soċjali; jistieden lill-Eurostat u lill-EIGE jistmaw il-kontribut ekonomiku tal-persuni li jindukraw b'mod informali għall-ekonomiji tal-Istati Membri u jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jinkludu miżuri alternattivi relatati ta' benesseri ekonomiku u soċjali fil-proċess tat-tfassil tal-politika; |
| --- | --- |

109.

| 110. | Jindika l-benefiċċji ċari ta' introjtu minimu u skemi tal-pensjoni minima għal aċċess f'waqtu u effettiv għas-servizzi ta' kura u appoġġ fid-dawl tar-rakkomandazzjoni li jmiss tal-Kummissjoni dwar introjtu minimu adegwat, kif ukoll biex jiġi żgurat standard ta' għajxien deċenti għall-persuni li jindukraw, li huma prinċipalment nisa, speċjalment dawk li jipprovdu kura informali mhux imħallsa, u jistieden lill-Kummissjoni tisħaq fuq l-importanza li jiġu kkunsidrati u skambjati l-aħjar prattiki dwar kif jiġu riflessi r-responsabbiltajiet ta' kura matul iċ-ċiklu tal-ħajja kollu dwar l-iskemi tal-pensjoni; |
| --- | --- |

110.

| 111. | Jistieden lill-Kummissjoni torbot l-istrateġija għall-kura li jmiss mal-pjan ta' azzjoni Ewropew għall-ekonomija soċjali, u tqajjem kuxjenza dwar il-potenzjal tal-ekonomija soċjali fit-titjib tal-kundizzjonijiet tax-xogħol fis-settur tal-kura, kif ukoll toħloq opportunitajiet għal aċċess aħjar tan-nisa għal impjiegi ta' kwalità; jistieden lill-Istati Membri biex jinvestu fl-iżvilupp tal-ekonomija tal-kura filwaqt li jqisu l-aspetti tal-fattur uman tas-settur; |
| --- | --- |

111.

| 112. | Jirrikonoxxi u jagħti valur lill-kura pprovduta mis-soċjetà ċivili u organizzazzjonijiet mingħajr skop ta' qligħ bħal NGOs, organizzazzjonijiet tal-pazjenti, istituzzjonijiet ta' karità, reliġjużi jew istituzzjonijiet oħra; |
| --- | --- |

112.

| 113. | Jistieden lill-Istati Membri jifformulaw u jirrevedu l-politiki tal-kura tagħhom fi djalogu soċjali u ċivili permanenti mas-sħab soċjali, l-esperti, is-soċjetà ċivili, l-NGOs, l-awtoritajiet pubbliċi fil-livell nazzjonali u tal-UE, l-organizzazzjonijiet rappreżentattivi tar-riċevituri tal-kura u tal-persuni li jindukraw b'mod formali u informali biex jappoġġjaw il-ħolqien ta' soluzzjonijiet effettivi tal-politika tal-kura soċjali li jissodisfaw il-ħtiġijiet tal-persuni fil-prattika; jisħaq fuq l-importanza li jiġu kkonsultati b'mod attiv il-persuni li jindukraw u r-riċevituri tal-kura u l-organizzazzjonijiet rappreżentattivi tagħhom fl-iżvilupp, l-implimentazzjoni u l-monitoraġġ tal-Istrateġija Ewropea għall-Kura li ġejja; jistieden lill-Kummissjoni u lill-istati Membri jniedu diskussjoni dwar ir-rabta bejn it-teknoloġija u l-kwalità tal-kura; |
| --- | --- |

113.

| 114. | Jistieden lill-Kummissjoni Ewropea twettaq riċerka biex tifhem aħjar l-impatt ekonomiku u soċjetali tal-għoti inadegwat ta' kura lil persuni li jkollhom bżonn il-kura u appoġġ u tiżgura finanzjament, jiġifieri fil-qafas tal-pjattaforma futura, għal proġetti ta' riċerka dwar l-impatt soċjali ta' mard rari, minn perspettiva tal-pazjenti, u għal networks u proġetti innovattivi fl-UE kollha li jippermettu lill-Istati Membri joħolqu u jittrasferixxu flimkien prattiki tajbin u mudelli ta' kura innovattivi, anke b'enfasi speċjali fuq l-aktar mard prevalenti u mard li jikkawża diżabilità, inkluż mard rewmatiku u muskoloskeletali (RMDs); |
| --- | --- |

114.

| 115. | Jistieden lill-Kummissjoni tiżgura li l-EIGE, il-Eurofound u aġenziji rilevanti oħra jkollhom riżorsi adegwati biex jimmonitorjaw u janalizzaw jekk u kif il-politiki qed jagħmlu t-titjib maħsub fis-settur tal-kura, inkluż f'termini ta' aċċess, kwalità, ugwaljanza bejn il-ġeneri, infrastruttura u bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata; |
| --- | --- |

115.

| 116. | Jappella għal evalwazzjoni xjentifika u etika esterna dwar it-trattament tal-pandemija tal-COVID-19 fis-settur tal-kura, dwar l-azzjonijiet tal-Unjoni Ewropea kollha kemm hi, kif ukoll dwar l-azzjonijiet tal-Istati Membri, u għal evalwazzjoni tal-livell ta' tħejjija li l-UE issa għandha għall-pandemiji, u jistieden lill-Istati Membri u lill-Kummissjoni jinvestigaw il-kawżi tal-proporzjon kbir ta' infezzjonijiet u mwiet tal-COVID-19 li seħħew fis-servizzi residenzjali għall-anzjani, il-persuni b'diżabilità u faċilitajiet oħra tas-servizzi soċjali, u jekk id-drittijiet tal-bniedem u d-drittijiet tal-pazjenti ġewx ittraskurati jew miksura, għall-kisba tat-tagħlimiet meħtieġa u għall-prevenzjoni li jerġgħu jseħħu traġedji bħal dawn fil-kriżijiet futuri; |
| --- | --- |

116.

o

o o

| 117. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill u lill-Kummissjoni. |
| --- | --- |

117.

---

(1)  https://www.who.int/news/item/14-03-2022-who-launches-new-framework-to-support-countries-achieve-integrated-continuum-of-long-term-care

(2)  https://www.ohchr.org/en/documents/thematic-reports/impact-coronavirus-disease-covid-19-enjoyment-all-human-rights-older

(3)  https://undocs.org/Home/Mobile?FinalSymbol= A%2FHRC%2F30%2F43AAuage=E&DeviceType=DesktopAARequested=False

(4)  ĠU L 231, 30.6.2021, p. 21.

(5)  ĠU L 57, 18.2.2021, p. 17.

(6)  ĠU L 437, 28.12.2020, p. 30.

(7)  ĠU L 107, 26.3.2021, p. 1.

(8)  ĠU L 188, 12.7.2019, p. 79.

(9)  ĠU L 180, 19.7.2000, p. 22.

(10)  ĠU L 204, 26.7.2006, p. 23.

(11)  ĠU L 88, 16.3.2022, p. 1.

(12)  ĠU L 223, 22.6.2021, p. 14.

(13)  ĠU C 363, 28.10.2020, p. 80.

(14)  ĠU C 456, 10.11.2021, p. 191.

(15)  ĠU C 456, 10.11.2021, p. 208.

(16)  Testi adottati, P9_TA(2022)0072.

(17)  ĠU C 456, 10.11.2021, p. 145.

(18)  ĠU C 189, 5.6.2019, p. 4.

(19)  ĠU C 474, 24.11.2021, p. 146.

(20)  ĠU C 371, 15.9.2021, p. 102.

(21)  Testi adottati, P9_TA(2022)0038.

(22)  ĠU C 445, 29.10.2021, p. 75.

(23)  ĠU C 99, 1.3.2022, p. 122.

(24)  ĠU C 362, 8.9.2021, p. 8.

(25)  ĠU C 363, 28.10.2020, p. 164.

(26)  Testi adottati, P9_TA(2022)0068.

(27)  ĠU C 387, 15.11.2019, p. 1.

(28)  Kummissjoni Ewropea (2021) Strateġija tal-UE dwar id-Drittijiet tat-Tfal.

(29)  Eurostat (2020) Household composition statistics (Statistika tal-kompożizzjoni tal-unitajiet domestiċi).

(30)  Studju tal-Kummissjoni Ewropea dwar l-Indukrar Informali fl-Ewropa Nesploraw il-Formalizzazzjoni, id-Disponibbiltà u l-Kwalità, 2018.

(31)  https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/---dgreports/---dcomm/documents/publication/wcms_838653.pdf

(32)  https://www.unwomen.org/sites/default/files/Headquarters/Attachments/Sections/Library/Publications/2020/Policy-brief-COVID-19-and-the-care-economy-en.pdf

(33)  https://www.eurofound.europa.eu/fr/topic/neets

(34)  Il-Kummissjoni Ewropea u l-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali (2021) Rapport tal-2021 dwar il-kura fit-tul.

(35)  Servizz ta' Riċerka tal-Parlament Ewropew, Demographic Outlook of the European Union (Prospettiva Demografika tal-Unjoni Ewropea), Marzu 2020, p. 3.

(36)  Il-kostruzzjoni soċjali ta' xogħol ta' kura tal-migranti. Fl-intersezzjoni tal-kura, il-migrazzjoni u l-ġeneru/Amelita King-Dejardin; L-Uffiċċju Internazzjonali tax-Xogħol – Ġinevra: ILO, 2019.

(37)  Il-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali u l-Kummissjoni Ewropea (2021) Long-term care report (Rapport ta' kura fit-tul).

(38)  OECD (2020) The effectiveness of social protection for long-term care in old age: Is social protection reducing the risk of poverty associated with care needs? (L-effettività tal-protezzjoni soċjali għal kura fit-tul fix-xjuħija: Il-protezzjoni soċjali qed tnaqqas ir-riskju tal-faqar assoċjat mal-bżonnijiet tal-kura?)

(39)  Studju tal-Parlament Ewropew (2021) Ageing policies – access to services in different Member States (Politiki dwar it-tixjiħ – aċċess għas-servizzi fi Stati Membri differenti).

(40)  Forum Ekonomiku Dinji: Il-COVID-19 tenfasizza kif l-għoti ta' kura tħeġġeġ l-inugwaljanza bejn il-ġeneri – https://www.weforum.org/agenda/2020/04/covid-19-highlights-how-caregiving-fuels-gender-inequality/

(41)  2019.

(42)  https://eige.europa.eu/about-eige/director-speeches/beyond-beijing-declaration-assessment-and-main-challenges

(43)  https://data.unwomen.org/features/covid-19-pandemic-has-increased-care-burden-how-much-0 https://www.unwomen.org/en/digital-library/publications/2020/04/policy-brief-the-impact-of-covid-19-on-women

(44)  Il-prevenzjoni u l-ġestjoni tal-COVID-19 fis-servizzi tal-kura fit-tul: Nota ta' politika, WHO, 24 ta' Lulju 2020; Data ta' sorveljanza minn rapporti nazzjonali pubbliċi online dwar il-COVID-19 f'faċilitajiet ta' kura fit-tul, ECDC, 2022 (https://www.ecdc.europa.eu/en/all-topics-z/coronavirus/threats-and-outbreaks/covid-19/prevention-and-control/LTCF-data)

(45)  http://www.efnweb.be/wp-content/uploads/EFN-MHE-Joint-Statement-October-2021.pdf

(46)  Ara Eurofound (2021), Education, healthcare and housing: How access changed for children and families in 2020 (Edukazzjoni, kura tas-saħħa u akkomodazzjoni: Kif inbidel l-aċċess għat-tfal u l-familji fl-2020).

(47)  ttps://www.epsu.org/sites/default/files/article/files/Resilience_of%20the%20LTC %20sector_V3.pdfh

(48)  https://effat.org/in-the-spotlight/european-alliance-calls-on-eu-governments-to-ratify-convention-on-domestic-workers/#:~:text=Among%20them%2C%206.3%20million%20are,workers%20in%20their%20respective%20country

(49)  L-Istitut Ewropew għall-Mobbiltà tal-Ħaddiema (https://www.mobilelabour.eu/)

(50)  Studju tal-Kummissjoni Ewropea dwar L-isfidi fil-kura fit-tul fl-Ewropa 2018.

(51)  https://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php?title=Gender_pay_gap_statistics

(52)  https://ec.europa.eu/info/policies/justice-and-fundamental-rights/gender-equality/women-labour-market-work-life-balance/womens-situation-labour-market_en

(53)  Studju tal-Parlament Ewropew (2021) Gender equality: Economic value of care from the perspective of the applicable EU funds (Ugwaljanzi bejn il-Ġeneri: Valur ekonomiku tal-kura mill-perspettiva tal-fondi applikabbli tal-UE).

(54)  EIGE, Rapport tal-Pjattaforma ta' Azzjoni ta' Beijing 2020, 2021.

(55)  Rapport Eurofound (2020) Long-term care workforce: Employment and working conditions (Forza tax-xogħol tal-kura fit-tul: Impjiegi u kundizzjonijiet tax-xogħol).

(56)  Rapport Eurofound (2020) Long-term care workforce: Employment and working conditions (Forza tax-xogħol tal-kura fit-tul: Impjiegi u kundizzjonijiet tax-xogħol).

(57)  Rapport Eurofound (2020) Long-term care workforce: Employment and working conditions (Forza tax-xogħol tal-kura fit-tul: Impjiegi u kundizzjonijiet tax-xogħol).

(58)  Il-Kummissjoni Ewropea u l-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali (2021) Rapport tal-2021 dwar il-kura fit-tul.

(59)  Studju tal-Parlament Ewropew (2021) Policies for long-term carers (Politiki għall-persuni li jindukraw fit-tul).

(60)  Eurofound, Long-term care workforce: Employment and working conditions (Il-forza tax-xogħol fil-qasam tal-kura fit-tul: L-impjieg u l-kundizzjonijiet tax-xogħol), l-Uffiċċju tal-Pubblikazzjonijiet tal-Unjoni Ewropea, il-Lussemburgu, 2020b

(61)  Rapport Eurofound (2020) Long-term care workforce: Employment and working conditions (Forza tax-xogħol tal-kura fit-tul: Impjiegi u kundizzjonijiet tax-xogħol).

(62)  Rapport tal-Kummissjoni Ewropea dwar il-Kura fit-tul https://ec.europa.eu/social/BlobServlet?docId=24079&langId=en

(63)  Rapport tal-Kummissjoni Ewropea dwar il-Kura fit-tul https://ec.europa.eu/social/BlobServlet?docId=24079&langId=en

(64)  Rapport tal-EIGE, 2020: Gender inequalities in care and consequences for the labour market" (L-inugwaljanzi bejn il-ġeneri fil-kura u l-konsegwenzi għas-suq tax-xogħol) https://eige.europa.eu/publications/gender-inequalities-care-and-consequences-labour-market

(65)  Rapport EIGE (20210) Gender inequalities in care and consequences for the labour market (L-inugwaljanzi bejn il-ġeneri fil-kura u l-konsegwenzi għas-suq tax-xogħol).

(66)  Fondazzjoni Ewropea għat-Titjib tal-Kondizzjonijiet tal-Ħajja u tax-Xogħol (Eurofound), European Quality of Life Survey 2016 – Quality of life, quality of public services, and quality of society (Stħarriġ Ewropew tal-Kwalità tal-Ħajja 2016 – Kwalità tal-ħajja, kwalità tas-servizzi pubbliċi, u kwalità tas-soċjetà),Uffiċċju tal-Pubblikazzjonijiet tal-Unjoni Ewropea, il-Lussemburgu, 2018.

(67)  https://ec.europa.eu/eurostat/web/main/eurostat/web/main/help/faq/data-services

(68)  Rapport EIGE (2021) Gender inequalities in care and consequences for the labour market (L-inugwaljanzi bejn il-ġeneri fil-kura u l-konsegwenzi għas-suq tax-xogħol).

(69)  The Global Burden of Disease Study 2019 (L-istudju tal-2019 dwar il-Piż Globali tal-Mard): https://www.thelancet.com/journals/lancet/issue/vol396no10258/PIIS0140-6736(20)X0042-0#

(70)  ILO (2018) Care work and care jobs for the future of decent work (Ix-xogħol tal-kura u l-impjiegi ta' kura għall-futur ta' xogħol deċenti).

(71)  Studju tal-Parlament Ewropew (2021) Policies for long-term carers (Politiki għall-persuni li jindukraw fit-tul).

(72)  Studju tal-Parlament Ewropew (2021) Gender equality: Economic value of care from the perspective of the applicable EU funds (Ugwaljanzi bejn il-Ġeneri: Valur ekonomiku tal-kura mill-perspettiva tal-fondi applikabbli tal-UE).

(73)  European Social Partners joint statement on childcare provisions in the EU (Dikjarazzjoni konġunta dwar dispożizzjonijiet għall-indukrar tat-tfal fl-UE mis-Sħab Soċjali Ewropej) https://www.etuc.org/en/document/european-social-partners-joint-statement-childcare-provisions-eu

(74)  Ir-Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tad-29 ta' April 2021 dwar il-Garanzija Ewropea għat-Tfal.

(75)  Ir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill (UE) 2021/1004 li tistabbilixxi Garanzija Ewropea għat-Tfal.

(76)  Ir-Rapport EIGE (2021) “Gender inequalities in care and consequences for the labour market” (L-inugwaljanzi bejn il-ġeneri fil-kura u l-konsegwenzi għas-suq tax-xogħol).

(77)  Ir-Rapport tal-Kummissjoni Ewropea dwar il-Kura fit-tul https://ec.europa.eu/social/BlobServlet?docId=24079&langId=en

(78)  Il-Kumitat tal-Protezzjoni Soċjali u l-Kummissjoni Ewropea (2021) Long-term care report (ir-Rapport dwar il-kura fit-tul).

(79)  Ir-Rapport tal-Kummissjoni Ewropea dwar il-Kura fit-tul https://ec.europa.eu/social/BlobServlet?docId=24079&langId=en

(80)  Ir-Rapport tal-Eurocarers tal-2021 dwar l-Impatt tat-tifqigħa tal-COVID-19 fuq il-persuni li jindukraw b'mod informali madwar l-Ewropa.

(81)  ILO, 2022, “Care at work: Investing in care leave and services for a more gender equal world of work” (Il-kura fuq ix-xogħol: Investiment fil-liv tal-kura u s-servizzi għal dinja tax-xogħol aktar ugwali bejn il-ġeneri),

(82)  ILO, 2022, “Care at work: Investing in care leave and services for a more gender equal world of work” (Il-kura fuq ix-xogħol: Investiment fil-liv tal-kura u s-servizzi għal dinja tax-xogħol aktar ugwali bejn il-ġeneri),

(83)  Kummissjoni Ewropea (2021) Green Paper dwar it-Tixjiħ.

(84)  https://ec.europa.eu/info/sites/default/files/economy-finance/dp074_en.pdf

(85)  Alzheimer Europe, “Dementia in Europe Yearbook 2019 (2020) Estimating the prevalence of dementia in Europe” (Annwarju tad-Dimenzja fl-Ewropa 2019 (2020) Stima tal-prevalenza tad-dimenzja fl-Ewropa).

(86)  https://www.oecd.org/fr/publications/who-cares-attracting-and-retaining-elderly-care-workers-92c0ef68-en.htm

(87)  https://www.finanzwende-recherche.de/wp-content/uploads/2021/10/Finanzwende_BourgeronMetzWolf_2021_Private-Equity-Investoren-in-der-Pflege_20211013.pdf

(88)  https://www.eurofound.europa.eu/publications/article/2021/wages-in-long-term-care-and-other-social-services-21-below-average

(89)  “Il-prevenzjoni primarja hija mmirata lejn il-prevenzjoni tal-okkorrenza inizjali ta' disturb. Il-prevenzjoni sekondarja u terzjarja tfittex li twaqqaf jew trażżan il-mard eżistenti u l-effetti tiegħu permezz ta' detezzjoni bikrija u trattament xieraq; jew li tnaqqas l-okkorrenza li din terġa' tfeġġ u l-ħolqien ta' kundizzjonijiet kroniċi permezz ta', pereżempju, riabilitazzjoni effettiva.” Referenza: WHO, Glossarju għall-promozzjoni tas-saħħa, 1998.

(90)  Id-data dwar l-oriġini etnika għandha tinġabar fuq bażi volontarja u anonima purament għall-finijiet tal-identifikazzjoni u l-ġlieda kontra atti diskriminatorji.

(91)  Kif stipulat fir-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill (UE) 2021/1004 tal-14 ta' Ġunju 2021 li tistabbilixxi Garanzija Ewropea għat-Tfal.

(92)  Ir-riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-17 ta' Diċembru 2020 dwar Ewropa soċjali b'saħħitha għal Tranżizzjonijiet Ġusti, (2020/2084(INI)); Ir-riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' April 2022 dwar il-protezzjoni tal-UE tat-tfal u ż-żgħażagħ li qed jaħarbu minħabba l-gwerra fl-Ukrajna (2022/2618(RSP)).

(93)  Soluzzjonijiet diġitali, pereżempju applikazzjonijiet, li huma magħmula minn moduli u funzjonijiet differenti li jistgħu jiġu kkombinati mal-formola bażika tal-applikazzjoni biex b'hekk ikollna applikazzjoni li tkun adattata għall-ħtiġijiet u x-xewqat tal-utenti individwali.

(94)  https://ec.europa.eu/social/main.jsp?catId=738&langId=en&pubId=7724

(95)  Kumitat għall-Protezzjoni Soċjali u l-Kummissjoni Ewropea (2021), “Long-term care report: Trends, challenges and opportunities in an ageing society” (Rapport dwar il-kura fit-tul: Xejriet, sfidi u opportunitajiet f'soċjetà li qed tixjieħ), volum 1

(96)  Eurofound (2020): Long-term care workforce: Employment and working conditions (Forza tax-xogħol tal-kura fit-tul: Impjiegi u kundizzjonijiet tax-xogħol.

(97)  Dipartiment Tematiku għall-Politika Ekonomika, Xjentifika u tal-Kwalità tal-Ħajja (2021) studju tal-PE mitlub mill-Kumitat EMPL. Policies for long-term carers (Politiki għal persuni li jindukraw fit-tul)

(98)  Dipartiment Tematiku għall-Politika Ekonomika, Xjentifika u tal-Kwalità tal-Ħajja (2021) studju tal-PE mitlub mill-Kumitat EMPL. Policies for long-term carers (Politiki għal persuni li jindukraw fit-tul)

(99)  Santini, Socci et al. (2020): Positive and Negative Impacts of Caring among Adolescents Caring for Grandparents. Results from an Online Survey in Six European Countries and Implications for Future Research, Policy and Practice (Riżultati minn Stħarriġ Online f'Sitt Pajjiżi Ewropej u Implikazzjonijiet għar-Riċerka, il-Politika u l-Prattika Futuri), (https://me-we.eu/wp-content/uploads/2020/10/Positive-and-Negative-Impacts-of-Caring.pdf).

(100)  Għal skopijiet ta' dħul pubbliku, l-Istati Membri għandhom jeżaminaw l-aħjar mod biex jifformalizzaw l-impjieg, u b'dak il-mod il-ġbir tad-dħul li jirriżulta minn dan l-impjieg. Meta jagħmlu dan, huma għandhom iqisu fil-kalkoli s-sistemi ta' tnaqqis tat-taxxa u l-użu ta' kupuni tas-servizz.

(101)  Eurofound (2021), Understanding the gender pay gap: What difference do sector and occupation make? (Eurofound, Nifhmu d-differenza bejn il-ġeneri fil-pagi: X'differenza jagħmlu s-settur u l-okkupazzjoni?) Uffiċċju tal-Pubblikazzjonijiet tal-Unjoni Ewropea, il-Lussemburgu, Eurofound (2021), Minimum wages in 2021. Annual review, Minimum wages in EU series (Pagi minimi fl-2021. Analiżi annwali, Serje dwar il-pagi minimi fl-UE, l-Uffiċċju tal-Pubblikazzjonijiet tal-Unjoni Ewropea, il-Lussemburgu.

(102)  https://www.oecd-ilibrary.org/social-issues-migration-health/who-cares-attracting-and-retaining-elderly-care-workers_92c0ef68-en;jsessionid=CUiqVaYYMpv7-fVciq3IIhh787q6ZHLU19L9LeR1.ip-10-240-5-42

(103)  https://www.eesc.europa.eu/sites/default/files/ files/report_on_the_eesc_country_visits_to_uk_germany_italy_poland_0.pdf.

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/63 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/63

---

P9_TA(2022)0279

Is-Saħħa mentali fid-dinja tax-xogħol diġitali

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar is-saħħa mentali fl-UE fl-era diġitali (2021/2098(INI))

(2023/C 47/05)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 3 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 3 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 4, 6, 9, 114, 153, 169 u 191 u, b'mod partikolari, l-Artikolu 168 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 4, 6, 9, 114, 153, 169 u 191 u, b'mod partikolari, l-Artikolu 168 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 2, 3, 14, 15, 21, 31, 32 u 35 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (il-“Karta”), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 2, 3, 14, 15, 21, 31, 32 u 35 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (il-“Karta”),

| — | wara li kkunsidra l-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali, b'mod partikolari l-prinċipju 10 tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali, b'mod partikolari l-prinċipju 10 tiegħu,

| — | wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet ta' Persuni b'Diżabilità, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet ta' Persuni b'Diżabilità,

| — | wara li kkunsidra l-Istrateġija tan-NU dwar is-saħħa mentali u l-benesseri tal-2018, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Istrateġija tan-NU dwar is-saħħa mentali u l-benesseri tal-2018,

| — | wara li kkunsidra l-manifest tal-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa (WHO) għal irkupru f'saħħtu mill-COVID-19 tat-18 ta' Mejju 2020, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-manifest tal-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa (WHO) għal irkupru f'saħħtu mill-COVID-19 tat-18 ta' Mejju 2020,

| — | wara li kkunsidra l-Jum Dinji tas-Saħħa Mentali 2021 tad-WHO – “Kura tas-saħħa mentali għal kulħadd: ejjew nagħmluha realtà”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Jum Dinji tas-Saħħa Mentali 2021 tad-WHO – “Kura tas-saħħa mentali għal kulħadd: ejjew nagħmluha realtà”,

| — | wara li kkunsidra l-qafas ta' azzjoni Ewropew tad-WHO dwar is-saħħa mentali għall-2021-2025, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-qafas ta' azzjoni Ewropew tad-WHO dwar is-saħħa mentali għall-2021-2025,

| — | wara li kkunsidra l-istudju dwar il-politika tas-saħħa tal-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni u l-Iżvilupp Ekonomiċi (OECD) tat-8 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “A New Benchmark for Mental Health Systems: Tackling the Social and Economic Costs of Mental Ill Health” (Punt ta' Riferiment Ġdid għas-Sistemi tas-Saħħa Mentali: l-Indirizzar tal-Ispejjeż Soċjali u Ekonomiċi tal-Mard Mentali) u r-rieżami tas-saħħa mentali u tax-xogħol tal-4 ta' Novembru 2021 bit-titolu “Fitter Minds, Fitter Jobs: from Awareness to Change in Integrated Mental Health, Skills and Work Policies”“(Imħuħ aktar b'saħħithom, Xogħol aktar b'saħħtu: minn Sensibilizzazzjoni għal Bidla fil-Politiki Integrati dwar is-Saħħa Mentali, il-Ħiliet u x-Xogħol)”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-istudju dwar il-politika tas-saħħa tal-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni u l-Iżvilupp Ekonomiċi (OECD) tat-8 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “A New Benchmark for Mental Health Systems: Tackling the Social and Economic Costs of Mental Ill Health” (Punt ta' Riferiment Ġdid għas-Sistemi tas-Saħħa Mentali: l-Indirizzar tal-Ispejjeż Soċjali u Ekonomiċi tal-Mard Mentali) u r-rieżami tas-saħħa mentali u tax-xogħol tal-4 ta' Novembru 2021 bit-titolu “Fitter Minds, Fitter Jobs: from Awareness to Change in Integrated Mental Health, Skills and Work Policies”“(Imħuħ aktar b'saħħithom, Xogħol aktar b'saħħtu: minn Sensibilizzazzjoni għal Bidla fil-Politiki Integrati dwar is-Saħħa Mentali, il-Ħiliet u x-Xogħol)”,

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/241 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-12 ta' Frar 2021 li jistabbilixxi l-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/241 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-12 ta' Frar 2021 li jistabbilixxi l-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza (1),

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2019/1158 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta' Ġunju 2019 dwar il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata għall-ġenituri u għall-persuni li jindukraw (2), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2019/1158 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta' Ġunju 2019 dwar il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata għall-ġenituri u għall-persuni li jindukraw (2),

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2019/882 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-17 ta' April 2019 dwar ir-rekwiżiti ta' aċċessibbiltà għall-prodotti u għas-servizzi (3), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2019/882 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-17 ta' April 2019 dwar ir-rekwiżiti ta' aċċessibbiltà għall-prodotti u għas-servizzi (3),

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva tal-Kunsill 2000/78/KE tas-27 ta' Novembru 2000 li tistabbilixxi qafas ġenerali għall-ugwaljanza fit-trattament fl-impjieg u fix-xogħol (4), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva tal-Kunsill 2000/78/KE tas-27 ta' Novembru 2000 li tistabbilixxi qafas ġenerali għall-ugwaljanza fit-trattament fl-impjieg u fix-xogħol (4),

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva 2003/88/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-4 ta' Novembru 2003 li tikkonċerna ċerti aspetti tal-organizzazzjoni tal-ħin tax-xogħol (5), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva 2003/88/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-4 ta' Novembru 2003 li tikkonċerna ċerti aspetti tal-organizzazzjoni tal-ħin tax-xogħol (5),

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva tal-Kunsill 89/391/KEE tat-12 ta' Ġunju 1989 dwar l-introduzzjoni ta' miżuri sabiex jinkoraġġixxu titjib fis-sigurtà u s-saħħa tal-ħaddiema fuq ix-xogħol (6), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva tal-Kunsill 89/391/KEE tat-12 ta' Ġunju 1989 dwar l-introduzzjoni ta' miżuri sabiex jinkoraġġixxu titjib fis-sigurtà u s-saħħa tal-ħaddiema fuq ix-xogħol (6),

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva tal-Kunsill 89/654/KEE tat-30 ta' Novembru 1989 dwar il-ħtiġijiet minimi ta' sigurtà u ta' saħħa fuq il-post tax-xogħol (7), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva tal-Kunsill 89/654/KEE tat-30 ta' Novembru 1989 dwar il-ħtiġijiet minimi ta' sigurtà u ta' saħħa fuq il-post tax-xogħol (7),

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva tal-Kunsill 90/270/KEE tad-29 ta' Mejju 1990 dwar il-ħtiġijiet minimi ta' saħħa u sigurtà għax-xogħol b'tagħmir li għandu display screen (8), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva tal-Kunsill 90/270/KEE tad-29 ta' Mejju 1990 dwar il-ħtiġijiet minimi ta' saħħa u sigurtà għax-xogħol b'tagħmir li għandu display screen (8),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-17 ta' April 2020 dwar azzjoni koordinata tal-UE biex tikkumbatti l-pandemija tal-COVID-19 u l-konsegwenzi tagħha (9), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-17 ta' April 2020 dwar azzjoni koordinata tal-UE biex tikkumbatti l-pandemija tal-COVID-19 u l-konsegwenzi tagħha (9),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-10 ta' Lulju 2020 dwar l-istrateġija tal-UE dwar is-saħħa pubblika wara l-COVID-19 (10), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-10 ta' Lulju 2020 dwar l-istrateġija tal-UE dwar is-saħħa pubblika wara l-COVID-19 (10),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-21 ta' Jannar 2021 li tinkludi rakkomandazzjonijiet lill-Kummissjoni dwar id-dritt għall-iskonnessjoni (11), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-21 ta' Jannar 2021 li tinkludi rakkomandazzjonijiet lill-Kummissjoni dwar id-dritt għall-iskonnessjoni (11),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-17 ta' Frar 2022 dwar it-tisħiħ tal-pożizzjoni taż-żgħażagħ Ewropej: l-impjiegi u l-irkupru soċjali wara l-pandemija (12), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-17 ta' Frar 2022 dwar it-tisħiħ tal-pożizzjoni taż-żgħażagħ Ewropej: l-impjiegi u l-irkupru soċjali wara l-pandemija (12),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Settembru 2021 dwar kundizzjonijiet tax-xogħol ekwi, drittijiet u protezzjoni soċjali għall-ħaddiema tal-pjattaformi – forom ġodda ta' impjieg marbuta mal-iżvilupp diġitali (13), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Settembru 2021 dwar kundizzjonijiet tax-xogħol ekwi, drittijiet u protezzjoni soċjali għall-ħaddiema tal-pjattaformi – forom ġodda ta' impjieg marbuta mal-iżvilupp diġitali (13),

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tal-24 ta' Ottubru 2019 dwar l-ekonomija tal-benesseri (14), li jappellaw għal strateġija komprensiva tal-UE dwar is-saħħa mentali, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tal-24 ta' Ottubru 2019 dwar l-ekonomija tal-benesseri (14), li jappellaw għal strateġija komprensiva tal-UE dwar is-saħħa mentali,

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tat-8 ta' Ġunju 2020 dwar it-titjib tal-benesseri fuq il-post tax-xogħol, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tat-8 ta' Ġunju 2020 dwar it-titjib tal-benesseri fuq il-post tax-xogħol,

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-28 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “Qafas strateġiku tal-UE dwar is-saħħa u s-sikurezza fuq il-post tax-xogħol 2021-2027 – Is-sikurezza u s-saħħa okkupazzjonali għal dinja tax-xogħol li qed tinbidel” (COM(2021)0323), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-28 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “Qafas strateġiku tal-UE dwar is-saħħa u s-sikurezza fuq il-post tax-xogħol 2021-2027 – Is-sikurezza u s-saħħa okkupazzjonali għal dinja tax-xogħol li qed tinbidel” (COM(2021)0323),

| — | wara li kkunsidra l-Green Paper tal-Kummissjoni tal-14 ta' Ottubru 2005 bit-titolu “It-titjib tas-saħħa mentali tal-popolazzjoni – Lejn strateġija għall-Unjoni Ewropea dwar is-saħħa mentali” (COM(2005)0484), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Green Paper tal-Kummissjoni tal-14 ta' Ottubru 2005 bit-titolu “It-titjib tas-saħħa mentali tal-popolazzjoni – Lejn strateġija għall-Unjoni Ewropea dwar is-saħħa mentali” (COM(2005)0484),

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kummissjoni tal-14 ta' Lulju 2021 bit-titolu “Employment and Social Developments in Europe – towards a strong social Europe in the aftermath of the COVID-19 crisis: reducing disparities and addressing distributional impacts” (L-Iżviluppi tal-Impjieg u Soċjali fl-Ewropa – lejn Ewropa soċjali b'saħħitha wara l-kriżi tal-COVID-19: it-tnaqqis tad-disparitajiet u l-indirizzar tal-impatti distributtivi), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kummissjoni tal-14 ta' Lulju 2021 bit-titolu “Employment and Social Developments in Europe – towards a strong social Europe in the aftermath of the COVID-19 crisis: reducing disparities and addressing distributional impacts” (L-Iżviluppi tal-Impjieg u Soċjali fl-Ewropa – lejn Ewropa soċjali b'saħħitha wara l-kriżi tal-COVID-19: it-tnaqqis tad-disparitajiet u l-indirizzar tal-impatti distributtivi),

| — | wara li kkunsidra l-Patt Ewropew għas-Saħħa u l-Benesseri Mentali tal-2008, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Patt Ewropew għas-Saħħa u l-Benesseri Mentali tal-2008,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Forum Ewropew taż-Żgħażagħ tas-17 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “Beyond Lockdown: the 'pandemic scar' on young people” (Lil hinn mil-lockdown: il-“ferita tal-pandemija” fuq iż-żgħażagħ), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Forum Ewropew taż-Żgħażagħ tas-17 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “Beyond Lockdown: the 'pandemic scar' on young people” (Lil hinn mil-lockdown: il-“ferita tal-pandemija” fuq iż-żgħażagħ),

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Eurofound tad-9 ta' Novembru 2021 bit-titolu “Impact of COVID-19 on young people in the EU” (L-impatt tal-COVID-19 fuq iż-żgħażagħ fl-UE) u tal-10 ta' Mejju 2021 bit-titolu “Living, working and COVID-19: Mental health and trust decline across EU as pandemic enters another year” (Il-ħajja, ix-xogħol u l-COVID-19: deterjorazzjoni tas-saħħa mentali u l-fiduċja madwar l-UE hekk kif il-pandemija tidħol f'sena oħra), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Eurofound tad-9 ta' Novembru 2021 bit-titolu “Impact of COVID-19 on young people in the EU” (L-impatt tal-COVID-19 fuq iż-żgħażagħ fl-UE) u tal-10 ta' Mejju 2021 bit-titolu “Living, working and COVID-19: Mental health and trust decline across EU as pandemic enters another year” (Il-ħajja, ix-xogħol u l-COVID-19: deterjorazzjoni tas-saħħa mentali u l-fiduċja madwar l-UE hekk kif il-pandemija tidħol f'sena oħra),

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Aġenzija Ewropea għas-Sigurtà u s-Saħħa fuq il-Post tax-Xogħol (EU-OSHA) tas-7 ta' Diċembru 2020 bit-titolu “Il-prevenzjoni ta' disturbi muskoloskeletali f'forza tax-xogħol diversa: fatturi ta' riskju għan-nisa, migranti u ħaddiema LGBTI”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Aġenzija Ewropea għas-Sigurtà u s-Saħħa fuq il-Post tax-Xogħol (EU-OSHA) tas-7 ta' Diċembru 2020 bit-titolu “Il-prevenzjoni ta' disturbi muskoloskeletali f'forza tax-xogħol diversa: fatturi ta' riskju għan-nisa, migranti u ħaddiema LGBTI”,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-EU-OSHA tas-7 ta' Ottubru 2011 bit-titolu “Mental health promotion in the workplace – a good practice report” (Il-promozzjoni tas-saħħa mentali fuq il-post tax-xogħol – rapport ta' prattika tajba), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-EU-OSHA tas-7 ta' Ottubru 2011 bit-titolu “Mental health promotion in the workplace – a good practice report” (Il-promozzjoni tas-saħħa mentali fuq il-post tax-xogħol – rapport ta' prattika tajba),

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-EU-OSHA tat-22 ta' Ottubru 2021 bit-titolu “Telework and health risks in the context of the COVID-19 pandemic: evidence from the field and policy implications” (It-telexogħol u r-riskji għas-saħħa fil-kuntest tal-pandemija tal-COVID-19: evidenza minn fuq il-post u implikazzjonijiet tal-politika), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-EU-OSHA tat-22 ta' Ottubru 2021 bit-titolu “Telework and health risks in the context of the COVID-19 pandemic: evidence from the field and policy implications” (It-telexogħol u r-riskji għas-saħħa fil-kuntest tal-pandemija tal-COVID-19: evidenza minn fuq il-post u implikazzjonijiet tal-politika),

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tat-12 ta' Diċembru 2012 bit-titolu “Is-Sena Ewropea għas-Saħħa Mentali – għal xogħol aħjar u kwalità ta' ħajja aħjar” (15), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tat-12 ta' Diċembru 2012 bit-titolu “Is-Sena Ewropea għas-Saħħa Mentali – għal xogħol aħjar u kwalità ta' ħajja aħjar” (15),

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Grupp ta' Esperti tal-Kummissjoni dwar Modi Effettivi ta' Investiment fis-Saħħa tat-23 ta' Ġunju 2021 dwar l-appoġġ tas-saħħa mentali tal-ħaddiema tas-saħħa u ħaddiema essenzjali oħra; |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Grupp ta' Esperti tal-Kummissjoni dwar Modi Effettivi ta' Investiment fis-Saħħa tat-23 ta' Ġunju 2021 dwar l-appoġġ tas-saħħa mentali tal-ħaddiema tas-saħħa u ħaddiema essenzjali oħra;

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-EU-OSHA u r-rapport tal-Eurofound tat-13 ta' Ottubru 2014 bit-titolu “Psychosocial risks in Europe: prevalence and strategies for prevention” (Riskji psikosoċjali fl-Ewropa: prevalenza u strateġiji għall-prevenzjoni), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-EU-OSHA u r-rapport tal-Eurofound tat-13 ta' Ottubru 2014 bit-titolu “Psychosocial risks in Europe: prevalence and strategies for prevention” (Riskji psikosoċjali fl-Ewropa: prevalenza u strateġiji għall-prevenzjoni),

| — | wara li kkunsidra l-Istħarriġ dwar l-Esperjenza tal-Impjegati ta' Willis Towers Watson tal-2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Istħarriġ dwar l-Esperjenza tal-Impjegati ta' Willis Towers Watson tal-2021,

| — | wara li kkunsidra l-petizzjonijiet ippreżentati lill-Kumitat għall-Petizzjonijiet, pereżempju Nru 0956/2018 u Nru 1186/2018, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-petizzjonijiet ippreżentati lill-Kumitat għall-Petizzjonijiet, pereżempju Nru 0956/2018 u Nru 1186/2018,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Impjiegi u l-Affarijiet Soċjali (A9-0184/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Impjiegi u l-Affarijiet Soċjali (A9-0184/2022),

| A. | billi d-dritt għas-saħħa fiżika u mentali huwa dritt fundamentali tal-bniedem u billi kull bniedem huwa intitolat għall-ogħla standard ta' saħħa li jista' jintlaħaq; billi d-WHO tiddefinixxi s-saħħa mentali bħala “stat ta' benesseri mentali li fih in-nies jifilħu sew għall-ħafna stress tal-ħajja, jistgħu jagħrfu l-potenzjal tagħhom stess, jitgħallmu u jaħdmu tajjeb, u jkunu kapaċi jikkontribwixxu għall-komunità tagħhom” (16); billi s-saħħa mentali hija marbuta wkoll ma' drittijiet fundamentali oħrajn bħad-dritt għad-dinjità tal-bniedem, kif minqux fl-Artikolu 1 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-UE, u d-dritt għall-integrità tal-persuna, inkluża l-integrità mentali, kif minqux fl-Artikolu 3 tal-Karta; |
| --- | --- |

A.

billi d-dritt għas-saħħa fiżika u mentali huwa dritt fundamentali tal-bniedem u billi kull bniedem huwa intitolat għall-ogħla standard ta' saħħa li jista' jintlaħaq; billi d-WHO tiddefinixxi s-saħħa mentali bħala “stat ta' benesseri mentali li fih in-nies jifilħu sew għall-ħafna stress tal-ħajja, jistgħu jagħrfu l-potenzjal tagħhom stess, jitgħallmu u jaħdmu tajjeb, u jkunu kapaċi jikkontribwixxu għall-komunità tagħhom” (16); billi s-saħħa mentali hija marbuta wkoll ma' drittijiet fundamentali oħrajn bħad-dritt għad-dinjità tal-bniedem, kif minqux fl-Artikolu 1 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-UE, u d-dritt għall-integrità tal-persuna, inkluża l-integrità mentali, kif minqux fl-Artikolu 3 tal-Karta;

| B. | billi r-riċerka turi li l-pandemija tal-COVID-19 sawret prattiki organizzattivi u maniġerjali u bidlet il-kundizzjonijiet tax-xogħol għal ħafna ħaddiema fl-Ewropa, b'konsegwenzi għall-ħin tax-xogħol, il-benesseri u l-ambjent fiżiku tal-post tax-xogħol; billi nħolqu esiġenzi straordinarji għall-ħaddiema essenzjali u tal-kura tas-saħħa; billi dawn il-ħaddiema kellhom ilaħħqu ma' ambjent tax-xogħol impenjattiv, nuqqas ta' protezzjoni u biża' għas-sikurezza tagħhom, li kellu impatt psikoloġiku negattiv; billi l-fehim ta' kwistjonijiet ta' saħħa mentali fuq il-post tax-xogħol mhux biss ifisser li wieħed ikun konxju ta' disturbi mentali skont il-kriterji dijanjostiċi tal-Klassifikazzjoni Internazzjonali tal-Mard għall-Istatistika dwar il-Mortalità u l-Morbożità (eż. dipressjoni) (17), iżda wkoll li jfittex li jippromwovi l-benesseri, jevita l-fehim ħażin u l-istigmatizzazzjoni u jfassal u jimplimenta l-miżuri u t-trattament xierqa għall-ġestjoni ta' dawk id-disturbi (18); |
| --- | --- |

B.

billi r-riċerka turi li l-pandemija tal-COVID-19 sawret prattiki organizzattivi u maniġerjali u bidlet il-kundizzjonijiet tax-xogħol għal ħafna ħaddiema fl-Ewropa, b'konsegwenzi għall-ħin tax-xogħol, il-benesseri u l-ambjent fiżiku tal-post tax-xogħol; billi nħolqu esiġenzi straordinarji għall-ħaddiema essenzjali u tal-kura tas-saħħa; billi dawn il-ħaddiema kellhom ilaħħqu ma' ambjent tax-xogħol impenjattiv, nuqqas ta' protezzjoni u biża' għas-sikurezza tagħhom, li kellu impatt psikoloġiku negattiv; billi l-fehim ta' kwistjonijiet ta' saħħa mentali fuq il-post tax-xogħol mhux biss ifisser li wieħed ikun konxju ta' disturbi mentali skont il-kriterji dijanjostiċi tal-Klassifikazzjoni Internazzjonali tal-Mard għall-Istatistika dwar il-Mortalità u l-Morbożità (eż. dipressjoni) (17), iżda wkoll li jfittex li jippromwovi l-benesseri, jevita l-fehim ħażin u l-istigmatizzazzjoni u jfassal u jimplimenta l-miżuri u t-trattament xierqa għall-ġestjoni ta' dawk id-disturbi (18);

| C. | billi l-pandemija ħolqot żieda qawwija fir-responsabbiltajiet ta' kura flimkien max-xogħol, li affettwat lin-nisa b'mod sproporzjonat u wessgħet id-disparità bejn il-ġeneri fil-kura mhux imħallsa; billi dan kellu impatt negattiv fuq is-saħħa mentali ta' persuni b'responsabbiltajiet ta' kura, peress li ħafna ħaddiema kellhom ilaħħqu ma' ħafna aktar stress billi assumew iż-żieda fir-responsabbiltajiet ta' kura tal-edukazzjoni mid-dar u l-indukrar tat-tfal matul il-lockdown jew billi pprovdew kura informali jew wettqu kwalunkwe tip ieħor ta' xogħol għal qraba dipendenti; |
| --- | --- |

C.

billi l-pandemija ħolqot żieda qawwija fir-responsabbiltajiet ta' kura flimkien max-xogħol, li affettwat lin-nisa b'mod sproporzjonat u wessgħet id-disparità bejn il-ġeneri fil-kura mhux imħallsa; billi dan kellu impatt negattiv fuq is-saħħa mentali ta' persuni b'responsabbiltajiet ta' kura, peress li ħafna ħaddiema kellhom ilaħħqu ma' ħafna aktar stress billi assumew iż-żieda fir-responsabbiltajiet ta' kura tal-edukazzjoni mid-dar u l-indukrar tat-tfal matul il-lockdown jew billi pprovdew kura informali jew wettqu kwalunkwe tip ieħor ta' xogħol għal qraba dipendenti;

| D. | billi r-riċerka turi li l-pandemija żiedet it-telexogħol fuq skala akbar, u dan kellu konsegwenzi pożittivi bħal flessibbiltà u awtonomija akbar u f'xi każijiet, bilanċ aħjar bejn ix-xogħol u l-ħajja privata; billi, madankollu, dawn il-kisbiet mhux dejjem jegħlbu l-konsegwenzi negattivi bħall-konnessjoni eċċessiva, ċajpir tal-linji bejn ix-xogħol u l-ħajja privata, intensità akbar ta' xogħol u stress relatat mat-teknoloġija; billi skont l-istħarriġ tal-Eurofound dwar il-COVID-19, il-pandemija ħolqot ħafna sfidi għall-ħaddiema li jaħdmu mill-bogħod; billi filwaqt li ż-żieda konsiderevoli fit-telexogħol tista' tkun ta' benefiċċju għall-ħaddiema u n-negozji, id-dritt għas-saħħa fiżika u mentali jrid jiġi salvagwardjat u promoss ukoll f'dan il-kuntest; |
| --- | --- |

D.

billi r-riċerka turi li l-pandemija żiedet it-telexogħol fuq skala akbar, u dan kellu konsegwenzi pożittivi bħal flessibbiltà u awtonomija akbar u f'xi każijiet, bilanċ aħjar bejn ix-xogħol u l-ħajja privata; billi, madankollu, dawn il-kisbiet mhux dejjem jegħlbu l-konsegwenzi negattivi bħall-konnessjoni eċċessiva, ċajpir tal-linji bejn ix-xogħol u l-ħajja privata, intensità akbar ta' xogħol u stress relatat mat-teknoloġija; billi skont l-istħarriġ tal-Eurofound dwar il-COVID-19, il-pandemija ħolqot ħafna sfidi għall-ħaddiema li jaħdmu mill-bogħod; billi filwaqt li ż-żieda konsiderevoli fit-telexogħol tista' tkun ta' benefiċċju għall-ħaddiema u n-negozji, id-dritt għas-saħħa fiżika u mentali jrid jiġi salvagwardjat u promoss ukoll f'dan il-kuntest;

| E. | billi r-riskji psikosoċjali huma r-riskji għas-saħħa l-aktar prevalenti assoċjati mat-telexogħol; billi prevalenza ogħla ta' telexogħol hija marbuta ma' sigħat twal ta' xogħol u stress relatat max-xogħol; billi skont l-EU-OSHA, ir-riskji psikosoċjali jistgħu jirriżultaw f'eżiti psikoloġiċi, fiżiċi u soċjali negattivi bħal ansjetà relatata max-xogħol, eżawriment jew dipressjoni; billi l-kundizzjonijiet tax-xogħol li jwasslu għal riskji psikosoċjali jistgħu jinkludu ammont eċċessiv ta' xogħol, talbiet konfliġġenti u nuqqas ta' ċarezza dwar ir-rwol ta' dak li jkun, nuqqas ta' involviment fit-teħid ta' deċiżjonijiet li jaffettwaw lill-ħaddiema nfushom, nuqqas ta' influwenza fuq il-mod kif isir ix-xogħol, bidla organizzattiva ġestita ħażin, nuqqas ta' sigurtà tal-impjieg, komunikazzjoni ineffettiva, nuqqas ta' appoġġ mill-maniġment jew mill-kollegi, fastidju psikoloġiku u sesswali, u vjolenza minn partijiet terzi; billi l-Istati Membri ma jikkondividux standards u prinċipji komuni legalment vinkolanti rigward ir-riskji psikosoċjali, li jwassal għal protezzjonijiet legali de facto inugwali għall-ħaddiema; |
| --- | --- |

E.

billi r-riskji psikosoċjali huma r-riskji għas-saħħa l-aktar prevalenti assoċjati mat-telexogħol; billi prevalenza ogħla ta' telexogħol hija marbuta ma' sigħat twal ta' xogħol u stress relatat max-xogħol; billi skont l-EU-OSHA, ir-riskji psikosoċjali jistgħu jirriżultaw f'eżiti psikoloġiċi, fiżiċi u soċjali negattivi bħal ansjetà relatata max-xogħol, eżawriment jew dipressjoni; billi l-kundizzjonijiet tax-xogħol li jwasslu għal riskji psikosoċjali jistgħu jinkludu ammont eċċessiv ta' xogħol, talbiet konfliġġenti u nuqqas ta' ċarezza dwar ir-rwol ta' dak li jkun, nuqqas ta' involviment fit-teħid ta' deċiżjonijiet li jaffettwaw lill-ħaddiema nfushom, nuqqas ta' influwenza fuq il-mod kif isir ix-xogħol, bidla organizzattiva ġestita ħażin, nuqqas ta' sigurtà tal-impjieg, komunikazzjoni ineffettiva, nuqqas ta' appoġġ mill-maniġment jew mill-kollegi, fastidju psikoloġiku u sesswali, u vjolenza minn partijiet terzi; billi l-Istati Membri ma jikkondividux standards u prinċipji komuni legalment vinkolanti rigward ir-riskji psikosoċjali, li jwassal għal protezzjonijiet legali de facto inugwali għall-ħaddiema;

| F. | billi, aktar ma jgħaddi ż-żmien, dawk li jimpjegaw qed jużaw għodod diġitali bħall-apps, is-software u l-intelliġenza artifiċjali (IA) biex jimmaniġġjaw lill-ħaddiema tagħhom; billi l-ġestjoni algoritmika tippreżenta sfidi ġodda għall-futur tax-xogħol, bħall-kontroll u s-sorveljanza bl-użu tat-teknoloġija permezz ta' għodod ta' tbassir u ta' mmarkar, monitoraġġ remot f'ħin reali tal-progress u tal-prestazzjoni u tal-intraċċar tal-ħin, u tinvolvi riskji sinifikanti għas-saħħa u s-sikurezza tal-ħaddiema, b'mod partikolari s-saħħa mentali tagħhom, u d-dritt għall-privatezza u d-dinjità tal-bniedem; billi d-diġitalizzazzjoni u t-teknoloġiji ġodda avvanzati bħall-IA u l-makkinarju bbażat fuq l-IA qed jittrasformaw in-natura tax-xogħol; billi madwar 40 % tad-dipartimenti tar-riżorsi umani f'kumpaniji internazzjonali issa jużaw applikazzjonijiet tal-IA u 70 % jqisu dan bħala prijorità għolja għall-organizzazzjoni tagħhom; billi l-ekonomija diġitali l-ġdida trid tiġi rregolata biex trawwem prosperità kondiviża u tiżgura l-benesseri tas-soċjetà inġenerali; |
| --- | --- |

F.

billi, aktar ma jgħaddi ż-żmien, dawk li jimpjegaw qed jużaw għodod diġitali bħall-apps, is-software u l-intelliġenza artifiċjali (IA) biex jimmaniġġjaw lill-ħaddiema tagħhom; billi l-ġestjoni algoritmika tippreżenta sfidi ġodda għall-futur tax-xogħol, bħall-kontroll u s-sorveljanza bl-użu tat-teknoloġija permezz ta' għodod ta' tbassir u ta' mmarkar, monitoraġġ remot f'ħin reali tal-progress u tal-prestazzjoni u tal-intraċċar tal-ħin, u tinvolvi riskji sinifikanti għas-saħħa u s-sikurezza tal-ħaddiema, b'mod partikolari s-saħħa mentali tagħhom, u d-dritt għall-privatezza u d-dinjità tal-bniedem; billi d-diġitalizzazzjoni u t-teknoloġiji ġodda avvanzati bħall-IA u l-makkinarju bbażat fuq l-IA qed jittrasformaw in-natura tax-xogħol; billi madwar 40 % tad-dipartimenti tar-riżorsi umani f'kumpaniji internazzjonali issa jużaw applikazzjonijiet tal-IA u 70 % jqisu dan bħala prijorità għolja għall-organizzazzjoni tagħhom; billi l-ekonomija diġitali l-ġdida trid tiġi rregolata biex trawwem prosperità kondiviża u tiżgura l-benesseri tas-soċjetà inġenerali;

| G. | billi din is-sitwazzjoni l-ġdida teħtieġna li nadottaw definizzjoni ġdida u usa' tas-saħħa u s-sikurezza fuq il-post tax-xogħol, li ma tistax tibqa' tiġi separata mis-saħħa mentali; |
| --- | --- |

G.

billi din is-sitwazzjoni l-ġdida teħtieġna li nadottaw definizzjoni ġdida u usa' tas-saħħa u s-sikurezza fuq il-post tax-xogħol, li ma tistax tibqa' tiġi separata mis-saħħa mentali;

| H. | billi l-pandemija tal-COVID-19 affettwat b'mod sproporzjonat lill-benesseri mentali tal-ħaddiema tal-kura tas-saħħa u tal-kura fit-tul – li l-maġġoranza tagħhom huma nisa – kif ukoll lill-popolazzjonijiet vulnerabbli inklużi l-minoranzi etniċi, il-komunità LGBTIQ+, il-persuni akbar fl-età, il-ġenituri waħedhom, il-persuni b'diżabilità u kwistjonijiet ta' saħħa mentali preeżistenti, il-persuni bi status soċjoekonomiku aktar baxx, il-persuni qiegħda, u l-persuni li jgħixu fir-reġjuni ultraperiferiċi u ż-żoni remoti u mhux konnessi sew; billi s-saħħa mentali taż-żgħażagħ marret għall-agħar b'mod sinifikanti matul il-pandemija, fejn il-problemi relatati mas-saħħa mentali f'diversi Stati Membri rduppjaw u ħalliet impatt sever fuq l-impjieg ta' żgħażagħ u tnaqqis fid-dħul tagħhom, inkluż it-telf ta' impjiegi; billi 9 miljun adolexxenti fl-Ewropa (li għandhom bejn 10 u 19-il sena) qed jgħixu b'disturbi tas-saħħa mentali, u l-ansjetà u d-dipressjoni jammontaw għal aktar minn nofs il-każijiet; |
| --- | --- |

H.

billi l-pandemija tal-COVID-19 affettwat b'mod sproporzjonat lill-benesseri mentali tal-ħaddiema tal-kura tas-saħħa u tal-kura fit-tul – li l-maġġoranza tagħhom huma nisa – kif ukoll lill-popolazzjonijiet vulnerabbli inklużi l-minoranzi etniċi, il-komunità LGBTIQ+, il-persuni akbar fl-età, il-ġenituri waħedhom, il-persuni b'diżabilità u kwistjonijiet ta' saħħa mentali preeżistenti, il-persuni bi status soċjoekonomiku aktar baxx, il-persuni qiegħda, u l-persuni li jgħixu fir-reġjuni ultraperiferiċi u ż-żoni remoti u mhux konnessi sew; billi s-saħħa mentali taż-żgħażagħ marret għall-agħar b'mod sinifikanti matul il-pandemija, fejn il-problemi relatati mas-saħħa mentali f'diversi Stati Membri rduppjaw u ħalliet impatt sever fuq l-impjieg ta' żgħażagħ u tnaqqis fid-dħul tagħhom, inkluż it-telf ta' impjiegi; billi 9 miljun adolexxenti fl-Ewropa (li għandhom bejn 10 u 19-il sena) qed jgħixu b'disturbi tas-saħħa mentali, u l-ansjetà u d-dipressjoni jammontaw għal aktar minn nofs il-każijiet;

| I. | billi ħafna nies fl-UE m'għandhomx aċċess għas-servizzi pubbliċi tas-saħħa mentali u okkupazzjonali; billi l-benesseri mentali laħaq l-aktar livell baxx tiegħu fil-gruppi tal-etajiet kollha mill-bidu tal-pandemija, u d-deterjorament fis-saħħa mentali huwa attribwit għat-tfixkil fl-aċċess għas-servizzi tas-saħħa mentali, żieda fl-ammont ta' xogħol u kriżi tas-suq tax-xogħol li affettwaw liż-żgħażagħ b'mod sproporzjonat; billi huwa magħruf li s-servizzi pubbliċi tas-saħħa mentali u okkupazzjonali mhumiex finanzjati biżżejjed; billi l-istress relatat max-xogħol jista' jkun konsegwenza ta' diversi fatturi, bħal pressjonijiet ta' restrizzjoni tal-ħin, sigħat tax-xogħol twal jew irregolari, u komunikazzjoni u kooperazzjoni fqira fi ħdan l-organizzazzjoni; billi hemm korrelazzjoni b'saħħitha bejn il-migranja jew l-uġigħ ta' ras sever u d-dipressjoni u l-ansjetà, fost disturbi psikjatriċi komorbidi oħra, li għandha effett indirett fuq il-prestazzjoni tax-xogħol u l-assenzi tal-impjegati; billi r-riċerka klinika u applikata fuq il-prevenzjoni, id-dijanjożi u t-trattament tal-kundizzjonijiet tas-saħħa mentali mhumiex iffinanzjati biżżejjed; billi l-kwistjonijiet tas-saħħa mentali bħalissa huma l-kawża ewlenija tal-morbożità globali, u s-suwiċidju huwa t-tieni l-akbar kawża ta' mewt taż-żgħażagħ fl-Ewropa; billi l-prevenzjoni, is-sensibilizzazzjoni, l-attivitajiet ta' benesseri u l-promozzjoni ta' kultura tas-saħħa mentali u sana fuq il-post tax-xogħol jistgħu jipprovdu eżiti pożittivi fit-titjib tas-saħħa tal-impjegati (19); |
| --- | --- |

I.

billi ħafna nies fl-UE m'għandhomx aċċess għas-servizzi pubbliċi tas-saħħa mentali u okkupazzjonali; billi l-benesseri mentali laħaq l-aktar livell baxx tiegħu fil-gruppi tal-etajiet kollha mill-bidu tal-pandemija, u d-deterjorament fis-saħħa mentali huwa attribwit għat-tfixkil fl-aċċess għas-servizzi tas-saħħa mentali, żieda fl-ammont ta' xogħol u kriżi tas-suq tax-xogħol li affettwaw liż-żgħażagħ b'mod sproporzjonat; billi huwa magħruf li s-servizzi pubbliċi tas-saħħa mentali u okkupazzjonali mhumiex finanzjati biżżejjed; billi l-istress relatat max-xogħol jista' jkun konsegwenza ta' diversi fatturi, bħal pressjonijiet ta' restrizzjoni tal-ħin, sigħat tax-xogħol twal jew irregolari, u komunikazzjoni u kooperazzjoni fqira fi ħdan l-organizzazzjoni; billi hemm korrelazzjoni b'saħħitha bejn il-migranja jew l-uġigħ ta' ras sever u d-dipressjoni u l-ansjetà, fost disturbi psikjatriċi komorbidi oħra, li għandha effett indirett fuq il-prestazzjoni tax-xogħol u l-assenzi tal-impjegati; billi r-riċerka klinika u applikata fuq il-prevenzjoni, id-dijanjożi u t-trattament tal-kundizzjonijiet tas-saħħa mentali mhumiex iffinanzjati biżżejjed; billi l-kwistjonijiet tas-saħħa mentali bħalissa huma l-kawża ewlenija tal-morbożità globali, u s-suwiċidju huwa t-tieni l-akbar kawża ta' mewt taż-żgħażagħ fl-Ewropa; billi l-prevenzjoni, is-sensibilizzazzjoni, l-attivitajiet ta' benesseri u l-promozzjoni ta' kultura tas-saħħa mentali u sana fuq il-post tax-xogħol jistgħu jipprovdu eżiti pożittivi fit-titjib tas-saħħa tal-impjegati (19);

| J. | billi kwistjonijiet fuq il-post tax-xogħol li jaffettwaw is-saħħa mentali jinkludu l-eżawriment professjonali, is-sindromu ta' bore-out, l-istress, il-fastidju, il-vjolenza, l-istigma, id-diskriminazzjoni u l-possibbiltajiet limitati għat-tkabbir jew għall-promozzjoni, aspetti li jistgħu jkomplu jiġu aggravati online; billi s-sena l-oħra d-WHO żvelat li aktar minn 300 miljun persuna madwar id-dinja kienu qed ibatu minn disturbi mentali relatati max-xogħol bħal eżawriment, ansjetà, dipressjoni jew stress postrawmatiku, li jikkorrelata mal-fatt li wieħed minn kull erba' ħaddiema Ewropej iħossu li x-xogħol għandu impatt negattiv fuq saħħithom (20); billi ambjent tax-xogħol negattiv jista' jwassal għal problemi ta' saħħa fiżika u mentali, użu dannuż ta' sustanzi jew alkoħol, assenteiżmu u telf ta' produttività; |
| --- | --- |

J.

billi kwistjonijiet fuq il-post tax-xogħol li jaffettwaw is-saħħa mentali jinkludu l-eżawriment professjonali, is-sindromu ta' bore-out, l-istress, il-fastidju, il-vjolenza, l-istigma, id-diskriminazzjoni u l-possibbiltajiet limitati għat-tkabbir jew għall-promozzjoni, aspetti li jistgħu jkomplu jiġu aggravati online; billi s-sena l-oħra d-WHO żvelat li aktar minn 300 miljun persuna madwar id-dinja kienu qed ibatu minn disturbi mentali relatati max-xogħol bħal eżawriment, ansjetà, dipressjoni jew stress postrawmatiku, li jikkorrelata mal-fatt li wieħed minn kull erba' ħaddiema Ewropej iħossu li x-xogħol għandu impatt negattiv fuq saħħithom (20); billi ambjent tax-xogħol negattiv jista' jwassal għal problemi ta' saħħa fiżika u mentali, użu dannuż ta' sustanzi jew alkoħol, assenteiżmu u telf ta' produttività;

| K. | billi l-ispejjeż tal-mard mentali huma stmati għal aktar minn 4 % tal-PDG fl-Istati Membri kollha tal-UE fl-2015; billi l-ispiża tad-dipressjoni relatata max-xogħol ġiet stmata għal EUR 620 biljun fis-sena, li rriżultat f'EUR 240 biljun mitlufa fil-produzzjoni ekonomika (21); billi l-ispejjeż ikkalkulati tal-uġigħ ta' ras kollha fl-UE huma ta' aktar minn EUR 110 biljun fis-sena, li minnhom madwar EUR 50 biljun huma attribwibbli għall-emigranja; billi l-baġits relatati mal-prevenzjoni fl-Istati Membri kollha tal-UE għadhom baxxi, fil-livell ta' 3 % tan-nefqa totali tas-saħħa; |
| --- | --- |

K.

billi l-ispejjeż tal-mard mentali huma stmati għal aktar minn 4 % tal-PDG fl-Istati Membri kollha tal-UE fl-2015; billi l-ispiża tad-dipressjoni relatata max-xogħol ġiet stmata għal EUR 620 biljun fis-sena, li rriżultat f'EUR 240 biljun mitlufa fil-produzzjoni ekonomika (21); billi l-ispejjeż ikkalkulati tal-uġigħ ta' ras kollha fl-UE huma ta' aktar minn EUR 110 biljun fis-sena, li minnhom madwar EUR 50 biljun huma attribwibbli għall-emigranja; billi l-baġits relatati mal-prevenzjoni fl-Istati Membri kollha tal-UE għadhom baxxi, fil-livell ta' 3 % tan-nefqa totali tas-saħħa;

| L. | billi skont ir-regolamenti tal-UE dwar is-saħħa u s-sikurezza okkupazzjonali (22), dawk li jimpjegaw għandhom id-dmir li jipproteġu s-sikurezza u s-saħħa tal-ħaddiema fl-aspetti kollha tax-xogħol; billi min iħaddem għad għandu responsabbiltà għas-saħħa u s-sigurtà okkupazzjonali fil-kuntest tat-telexogħol; billi t-trade unions u l-korpi tas-saħħa u s-sikurezza okkupazzjonali fuq il-post tax-xogħol għandhom rwol kritiku fid-difiża tad-dritt fundamentali tal-bniedem li għandhom il-ħaddiema għal post tax-xogħol sikur u sigur, inkluż fit-telexogħol; |
| --- | --- |

L.

billi skont ir-regolamenti tal-UE dwar is-saħħa u s-sikurezza okkupazzjonali (22), dawk li jimpjegaw għandhom id-dmir li jipproteġu s-sikurezza u s-saħħa tal-ħaddiema fl-aspetti kollha tax-xogħol; billi min iħaddem għad għandu responsabbiltà għas-saħħa u s-sigurtà okkupazzjonali fil-kuntest tat-telexogħol; billi t-trade unions u l-korpi tas-saħħa u s-sikurezza okkupazzjonali fuq il-post tax-xogħol għandhom rwol kritiku fid-difiża tad-dritt fundamentali tal-bniedem li għandhom il-ħaddiema għal post tax-xogħol sikur u sigur, inkluż fit-telexogħol;

| M. | billi l-impjieg stabbli, is-saħħa (inkluża s-saħħa mentali), il-kundizzjonijiet għal żvilupp sħiħ, u s-sens ta' influwenza u involviment taż-żgħażagħ huma l-prekundizzjonijiet bażiċi għall-ħruġ mill-kriżi, it-tisħiħ tas-soċjetajiet u l-bini mill-ġdid tal-ekonomiji; |
| --- | --- |

M.

billi l-impjieg stabbli, is-saħħa (inkluża s-saħħa mentali), il-kundizzjonijiet għal żvilupp sħiħ, u s-sens ta' influwenza u involviment taż-żgħażagħ huma l-prekundizzjonijiet bażiċi għall-ħruġ mill-kriżi, it-tisħiħ tas-soċjetajiet u l-bini mill-ġdid tal-ekonomiji;

Is-saħħa mentali u x-xogħol diġitali: it-tagħlimiet meħuda mill-pandemija tal-COVID-19

| 1. | Jiddispjaċih għall-fatt li matul il-pandemija tal-COVID-19, is-saħħa mentali tal-impjegati u ta' dawk li jaħdmu għal rashom kienet affettwata minn tfixkil f'ħafna servizzi bħall-edukazzjoni, is-saħħa, l-appoġġ soċjali u fatturi ta' stress akbar bħall-insigurtà finanzjarja, il-biża' li wieħed jisfa qiegħed, l-aċċess limitat għall-kura tas-saħħa, l-iżolament, l-istress relatat mat-teknoloġija, il-bidliet fis-sigħat tax-xogħol, l-organizzazzjoni inadegwata tax-xogħol u t-telexogħol; jappella biex is-saħħa mentali tiġi indirizzata b'mod urġenti permezz ta' politiki trasversali u integrati, bħala parti minn strateġija komprensiva tal-UE dwar is-saħħa mentali u strateġija Ewropea dwar il-kura ssupplimentati minn pjanijiet ta' azzjoni nazzjonali; ifakkar lill-Kummissjoni, b'mod partikolari, li l-protezzjoni tas-saħħa mentali tal-ħaddiema għandha tkun parti integrali mill-pjanijiet ta' tħejjija tal-EU-OSHA għal kriżijiet futuri tas-saħħa; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jisħaq li l-pandemija tal-COVID-19 u l-kriżi ekonomika sussegwenti poġġew pressjoni kbira fuq is-saħħa u l-benesseri mentali taċ-ċittadini kollha, iżda fuq kollox tal-impjegati, ta' dawk li jaħdmu għal rashom, taż-żgħażagħ, tal-istudenti li jkunu qed jidħlu fid-dinja tax-xogħol u tal-anzjani, bi prevalenza dejjem akbar ta' riskji psikosoċjali relatati max-xogħol u rati ogħla ta' stress, ansjetà u dipressjoni; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jisħaq li l-pandemija tal-COVID-19 kellha impatt negattiv fuq it-tranżizzjoni mill-edukazzjoni għax-xogħol, u għalhekk tista' tikkawża livelli għoljin ta' stress, ansjetà u inċertezza għaż-żgħażagħ fil-bidu tal-karriera tagħhom, li x'aktarx taggrava wkoll il-prospetti ta' impjieg tagħhom u tikkontribwixxi għall-kwistjonijiet tas-saħħa u l-benesseri mentali tagħhom f'ċiklu vizzjuż; jappella għal appoġġ akbar għas-saħħa mentali, inkluż għas-servizzi pubbliċi tal-impjiegi, sabiex jiġi indirizzat il-benesseri tal-persuni qiegħda; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jiddispjaċih li s-saħħa mentali ma ngħatatx l-istess prijorità bħas-saħħa fiżika, ġiet imċaħħda minn fondi u ma għandhiex biżżejjed persunal ikkwalifikat madwar l-Istati Membri, minkejja l-benefiċċji intrinsiċi assoċjati ma' saħħa u benesseri mtejba u l-gwadanji kbar fil-produttività ekonomika u livelli ogħla ta' parteċipazzjoni fix-xogħol li jirriżultaw minn investiment pubbliku fis-saħħa mentali; jemmen li tenħtieġ azzjoni rapida biex tittejjeb is-sitwazzjoni attwali; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jappella lill-istituzzjonijiet tal-UE u lill-Istati Membri jirrikonoxxu l-livelli għoljin ta' problemi ta' saħħa mentali relatati max-xogħol madwar l-UE u jimpenjaw ruħhom għal azzjonijiet li jirregolaw u jimplimentaw dinja tax-xogħol diġitali li tgħin fil-prevenzjoni tal-problemi tas-saħħa mentali, tipproteġi s-saħħa mentali u l-bilanċ san bejn ix-xogħol u l-ħajja, u tinforza d-drittijiet tal-protezzjoni soċjali fuq il-post tax-xogħol; jappella għal djalogu u sforzi għal dan il-għan ma' min iħaddem u mar-rappreżentanti tal-ħaddiema, inklużi t-trade unions; jisħaq, f'dan ir-rigward, fuq il-ħtieġa essenzjali li jiġu adottati pjanijiet ta' prevenzjoni għar-riskji għas-saħħa mentali fil-postijiet tax-xogħol kollha; jappella għal segwitu għall-implimentazzjoni tal-Qafas Ewropew tad-WHO għal Azzjoni dwar is-Saħħa Mentali għall-2021-2025; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Jiddispjaċih dwar id-disparità bejn l-ammont ta' azzjoni tal-UE li fil-fatt ittieħdet dwar is-saħħa u l-kamp ta' applikazzjoni mogħti mit-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea u jappella biex tittieħed aktar azzjoni tal-UE fl-ambitu ta' dawk il-kompetenzi; iqis li s-saħħa mentali hija l-kriżi tas-saħħa li jmiss u li l-Kummissjoni għandha tieħu azzjoni u teżamina r-riskji potenzjali kollha permezz ta' miżuri vinkolanti u mhux vinkolanti, fejn rilevanti, u toħloq strateġija tal-UE dwar is-saħħa mentali komprensiva, skont il-konklużjonijiet tal-Kunsill tal-24 ta' Ottubru 2019 dwar l-ekonomija tal-benesseri; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Jinnota li strateġija tal-UE dwar is-saħħa mentali għandu jkollha l-għan li tirrikjedi li l-Istati Membri jintegraw il-kura tas-saħħa mentali mal-kura fiżika minħabba l-korrelazzjoni mill-viċin bejn it-tnejn, biex jipprovdu kura bbażata fuq l-evidenza u d-drittijiet tal-bniedem, biex jespandu n-numru ta' servizzi offruti sabiex aktar adulti jkunu jistgħu jaċċessaw it-trattament, u biex jappoġġaw lin-nies biex jgħinuhom isibu xogħol jew jibqgħu jaħdmu, fost sforzi oħrajn; jinsisti li s-saħħa mentali ħażina taffettwa l-benesseri tal-ħaddiema u timplika spejjeż għas-sistemi ta' protezzjoni soċjali, li jwasslu għal nefqa miżjuda fil-qasam tal-kura tas-saħħa u s-sigurtà soċjali; jenfasizza r-responsabbiltà ta' min iħaddem u r-rwol essenzjali li għandhom kemm min iħaddem kif ukoll is-sħab soċjali fit-tfassil u l-implimentazzjoni ta' inizjattivi bħal dawn; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Ifakkar li l-pandemija xeħtet dawl fuq il-kriżi tas-saħħa mentali mifruxa madwar l-Ewropa u d-diversi risponsi għaliha mill-Istati Membri u wriet l-importanza tal-kondiviżjoni tal-aħjar prattiki bħala rispons għall-emerġenzi tas-saħħa, filwaqt li żvelat lakuni fil-prospettiva, inklużi t-tħejjija, l-għodod ta' rispons u finanzjament adegwat; jappella lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jinkludu l-impatti fuq is-saħħa mentali fil-pjanijiet tar-rispons ta' emerġenza u tħejjija f'każ ta' kriżi tas-saħħa jew pandemika; jemmen li l-kriżi tas-saħħa mentali attwali għandha titqies bħala emerġenza tas-saħħa; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Jilqa' n-negozjati li għaddejjin għal regolament li jħassar id-Deċiżjoni Nru 1082/2013/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-22 ta' Ottubru 2013 dwar theddid transfruntier serju għas-saħħa (23) u n-negozjati li għaddejjin dwar ir-riforma taċ-Ċentru Ewropew għall-Prevenzjoni u l-Kontroll tal-Mard u t-tisħiħ tal-mandat tal-Aġenzija Ewropea għall-Mediċini; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Ifaħħar lill-ħaddiema essenzjali u tal-ewwel linja li ssagrifikaw il-benesseri tagħhom stess biex iwettqu xogħol li jsalva l-ħajjiet matul il-pandemija; jinsab imħasseb dwar ir-riskji akbar għas-saħħa mentali relatati max-xogħol fost il-ħaddiema tas-saħħa u tal-kura fit-tul; jappella lill-Kummissjoni tagħti attenzjoni speċjali lill-ħaddiema essenzjali u tal-ewwel linja fil-proposti leġiżlattivi li jmiss tal-Kummissjoni dwar is-saħħa mentali fuq il-post tax-xogħol; jappella lill-Istati Membri jtejbu l-kundizzjonijiet tax-xogħol tagħhom, jindirizzaw in-nuqqas ta' persunal u jimpenjaw ir-riżorsi meħtieġa sabiex jiżguraw li dawn is-sagrifiċċji ma jerġgħux ikunu meħtieġa, filwaqt li jiżguraw li l-ħaddiema jkollhom aċċess immedjat għal riżorsi tas-saħħa mentali adegwati u protezzjoni u interventi psikosoċjali, li għandhom jiġu estiżi lil hinn mill-perjodu ta' kriżi akuta; jisħaq li l-maġġoranza vasta tal-ħaddiema essenzjali u tal-ewwel linja huma nisa u ta' spiss ikollhom introjtu aktar baxx, u jġarrbu riskji akbar għas-saħħa mentali relatati max-xogħol; |
| --- | --- |

10.

It-tranżizzjoni diġitali u s-saħħa mentali

| 11. | Jirrikonoxxi li impjieg ta' kwalità jista' jgħin biex jipprovdi lill-individwi skop kif ukoll sigurtà u indipendenza finanzjarja; jenfasizza r-relazzjoni pożittiva bejn saħħa mentali tajba, kundizzjonijiet tajbin tax-xogħol, salarji adegwati, produttività fix-xogħol, benesseri u kwalità tal-għajxien; jinnota li sens ta' skop u identità għall-ħaddiema jista' jiġi kkontestat f'kuntest ta' diġitalizzazzjoni li qed tiżdied, li tista' twassal għal problemi ta' saħħa fiżika u mentali; jafferma li l-prevenzjoni hija għalhekk kruċjali; jemmen li kundizzjonijiet tax-xogħol adegwati u programmi attivi tas-suq tax-xogħol jistgħu jgħinu fil-ġlieda kontra r-riskji psikosoċjali billi jipprovdu opportunitajiet għal impjiegi ta' kwalità u protezzjoni soċjali; jinnota li d-dipressjoni u d-disturbi tas-saħħa mentali jistgħu jkunu ostaklu biex wieħed jibqa' jaħdem u jikseb impjieg u li jenħtieġ appoġġ addizzjonali għal dawk li qed ifittxu impjieg; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Jirrikonoxxi l-opportunitajiet li t-trasformazzjoni diġitali toħloq għall-impjieg ta' persuni b'diżabilità fis-suq tax-xogħol miftuħ; jisħaq, f'dan il-kuntest, li t-trasformazzjoni diġitali m'għandhiex twassal għall-iżolament u għall-esklużjoni soċjali; jenfasizza, barra minn hekk, id-diffikultajiet li jiffaċċjaw l-anzjani, li huma f'riskju partikolari ta' esklużjoni diġitali minħabba l-kundizzjonijiet tax-xogħol li qed jinbidlu u l-għodod diġitali ġodda; jisħaq fuq l-importanza għall-ħaddiema kollha, iżda speċjalment għall-persuni akbar fl-età, li jkollhom aċċess għat-tagħlim tul il-ħajja u l-iżvilupp professjonali adattat għall-ħtiġijiet individwali tagħhom; jappella lill-Istati Membri jespandu l-provvista ta' edukazzjoni diġitali mmirata lejn persuni akbar fl-età; jisħaq fuq l-importanza tal-iskambji interġenerazzjonali fl-ambjent tax-xogħol; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Ifakkar li approċċi proattivi għad-diġitalizzazzjoni, bħat-titjib tal-ħiliet diġitali fuq il-post tax-xogħol jew l-awtorizzazzjoni ta' ħinijiet tax-xogħol flessibbli, jistgħu jgħinu biex itaffu l-istress relatat max-xogħol; jirrimarka li l-IA għandha l-potenzjal li ttejjeb il-kundizzjonijiet tax-xogħol u l-kwalità tal-ħajja, inkluż bilanċ aħjar bejn ix-xogħol u l-ħajja privata u aċċessibbiltà aħjar għall-persuni b'diżabilità, li tipprevedi l-iżvilupp tas-suq tax-xogħol u li tappoġġa l-ġestjoni tar-riżorsi umani fil-prevenzjoni tal-preġudizzju uman; iwissi, madankollu, li l-IA tagħti wkoll lok għal tħassib dwar il-privatezza u s-saħħa u s-sikurezza okkupazzjonali bħad-dritt għall-iskonnessjoni, u tista' twassal għal sorveljanza u monitoraġġ sproporzjonati u illegali tal-ħaddiema, bi ksur tad-dinjità u l-privatezza tagħhom, kif ukoll trattament diskriminatorju fil-proċessi ta' reklutaġġ u oqsma oħra minħabba algoritmi preġudikati, inkluż abbażi tal-ġeneru, ir-razza u l-etniċità; jinsab imħasseb, barra minn hekk, li l-IA tista' ddgħajjef il-libertà u l-awtonomija tan-nies, bħal permezz ta' għodod ta' tbassir u ta' mmarkar, monitoraġġ u traċċar f'ħin reali u nudges awtomatizzati tal-imġiba, u tikkontribwixxi għall-problemi tas-saħħa mentali tal-ħaddiema bħall-eżawriment, l-istress relatat mat-teknoloġija, it-tagħbija eċċessiva psikoloġika u l-għeja; jisħaq li s-soluzzjonijiet tal-IA fuq il-post tax-xogħol iridu jkunu trasparenti, ġusti u jevitaw kwalunkwe implikazzjoni negattiva għall-ħaddiema u jridu jiġu nnegozjati bejn min iħaddem u r-rappreżentanti tal-ħaddiema inklużi t-trade unions; jappella lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri, f'dan ir-rigward, joħolqu proposta leġiżlattiva dwar l-IA fuq il-post tax-xogħol sabiex jiżguraw protezzjoni xierqa tad-drittijiet u l-benesseri tal-ħaddiema, inkluża s-saħħa mentali u d-drittijiet fundamentali, bħan-nondiskriminazzjoni, il-privatezza u d-dinjità tal-bniedem f'post tax-xogħol dejjem aktar diġitalizzat; jinnota li l-fastidju online għandu t-tendenza li jkollu impatt sproporzjonat fuq il-gruppi l-aktar vulnerabbli, inklużi l-ħaddiema żgħażagħ, nisa u LGBTQI+; jisħaq li 60 % biss tal-Istati Membri għandhom leġiżlazzjoni speċifika fis-seħħ biex jindirizzaw il-bullying u l-vjolenza fuq il-post tax-xogħol, u għalhekk jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jipproponu miżuri obbligatorji immirati biex ireġġgħu lura u jindirizzaw din il-problema dejjem akbar fuq il-post tax-xogħol u jipproteġu lill-vittmi bir-riżorsi kollha meħtieġa; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Jappella lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiżguraw li l-miżuri preventivi u protettivi mmirati biex jeqirdu l-vjolenza, id-diskriminazzjoni u l-fastidju fid-dinja tax-xogħol, inklużi l-vjolenza u l-fastidju minn partijiet terzi (jiġifieri minn klijenti, viżitaturi jew pazjenti), fejn applikabbli, japplikaw irrispettivament mir-raġuni u l-kawża tal-fastidju u li ma jkunux limitati għal każijiet ibbażati fuq raġunijiet diskriminatorji; jappella lill-Istati Membri jirratifikaw il-Konvenzjoni tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (Nru 190) dwar l-Eliminazzjoni tal-Vjolenza u l-Fastidju fid-Dinja tax-Xogħol u r-Rakkomandazzjoni (Nru 206) dwar il-Vjolenza u l-Fastidju u biex idaħħlu fis-seħħ il-liġijiet u l-miżuri ta' politika meħtieġa biex jipprojbixxu, jipprevjenu u jindirizzaw il-vjolenza u l-fastidju fid-dinja tax-xogħol; jappella lill-Kummissjoni tiżgura li l-kamp ta' applikazzjoni tad-direttiva proposta dwar il-ġlieda kontra l-vjolenza fuq in-nisa u l-vjolenza domestika (24) tkopri bis-sħiħ il-vjolenza u l-fastidju fuq il-post tax-xogħol bħala reat kriminali, u li l-ħaddiema jirċievu protezzjoni xierqa, bl-involviment tat-trade unions; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Jisħaq fuq il-ħtieġa li l-ħaddiema jiġu protetti kontra l-isfruttament minn min iħaddimhom fl-użu tal-IA u l-ġestjoni algoritmika, inklużi l-għodod ta' tbassir u ta' mmarkar biex tiġi mbassra l-imġiba tal-impjegati u jiġu identifikati jew skoraġġuti l-ksur tar-regoli jew il-frodi mill-ħaddiema, il-monitoraġġ f'ħin reali tal-progress u l-prestazzjoni, is-software ta' traċċar tal-ħin u n-nudges tal-imġiba awtomatizzati; jappella għal projbizzjoni fuq is-sorveljanza tal-ħaddiema; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Iqis li huwa neċessarju li tiġi żviluppata paradigma ġdida li tqis il-kumplessità tal-post tax-xogħol modern fir-rigward tas-saħħa mentali, billi l-istrumenti regolatorji attwalment fis-seħħ mhumiex biżżejjed biex jiggarantixxu s-saħħa u s-sikurezza tal-ħaddiema u jeħtieġ li jiġu aġġornati u mtejba; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Jenfasizza li l-użu tat-teknoloġija u tal-IA fuq il-post tax-xogħol m'għandu qatt jintuża għad-detriment tas-saħħa mentali u l-benesseri tal-ħaddiema; jinnota li l-iskjerament tal-IA fuq il-post tax-xogħol ma jridx iwassal għal monitoraġġ eċċessiv f'isem il-produttività jew għal sorveljanza tal-ħaddiema; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Jinnota li hemm diskrepanza diġitali kbira bejn il-ġeneri fil-ħiliet speċjalizzati u fl-impjiegi fis-settur tal-ICT, fejn 18 % biss huma nisa u 82 % huma rġiel (25); iqis li huwa vitali li s-sistemi tat-teknoloġija jitfasslu b'mod inklużiv, biex jiġu evitati d-diskriminazzjoni, kwistjonijiet ta' saħħa mentali jew effetti oħra ta' ħsara ta' diżinn mhux inklużiv; iħeġġeġ lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jaħdmu flimkien biex jeliminaw id-differenza diġitali bejn il-ġeneri li tolqot lin-nisa fix-xjenza, it-teknoloġija, l-inġinerija u l-matematika (STEM), u jfittxu li jipprovdu inċentivi għall-organizzazzjonijiet tal-ICT biex jimpjegaw forza tax-xogħol diversa; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Jilqa' d-Direttiva (UE) 2019/1158 dwar il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata għall-ġenituri u għall-persuni li jindukraw peress li tipprovdi flessibbiltà u ttaffi kwistjonijiet relatati max-xogħol; jisħaq, madankollu, li n-nisa jkomplu jiġu affettwati b'mod sproporzjonat, kif deher matul il-pandemija; jemmen li filwaqt li t-telexogħol joffri ħafna opportunitajiet, huwa jippreżenta wkoll sfidi f'termini tad-distakk soċjali, professjonali u diġitali; jisħaq li n-nisa jkomplu jieħdu l-biċċa l-kbira tal-liv relatat mal-familja, li jkompli jkollu impatt negattiv fuq il-progressjoni tal-karriera, l-iżvilupp personali, il-paga u l-intitolamenti tal-pensjoni tagħhom; jistieden lill-Istati Membri jmorru lil hinn mir-rekwiżiti tad-direttiva u jżidu l-għadd ta' ġranet mogħtija għal-liv tal-persuni li jindukraw u jipprovdu remunerazzjoni lill-persuni li jindukraw b'mod informali meta jieħdu l-liv; jappella lill-Istati Membri jimpenjaw ruħhom bis-sħiħ favur il-protezzjoni tal-ħin tal-familja tal-ħaddiema u l-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata; jappella lill-Istati Membri jinkoraġġixxu t-teħid ta' sehem ugwali tar-responsabbiltajiet ta' ndukrar bejn in-nisa u l-irġiel permezz ta' perjodi ta' liv imħallas mhux trasferibbli bejn il-ġenituri, li jippermettu lin-nisa jinvolvu ruħhom dejjem aktar f'impjieg full-time; jenfasizza li n-nisa huma f'riskju ogħla li jsofru minn stress, eżawriment, burnout, u vjolenza psikoloġika minħabba arranġamenti ġodda ta' telexogħol u n-nuqqas ta' regolamentazzjoni biex jiġu kkontrollati prattiki abbużivi tax-xogħol; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Jinnota l-bidla għat-telexogħol matul il-pandemija u l-flessibbiltà li pprovdiet għal ħafna impjegati u għal dawk li jaħdmu għal rashom; jirrikonoxxi, madankollu, li t-telexogħol wera wkoll sfida speċjalment għall-individwi l-aktar żvantaġġati u l-familji b'ġenitur wieħed; jagħraf li t-telexogħol flimkien mal-kura tat-tfal, speċjalment għat-tfal bi bżonnijiet speċjali, jista' jkun ta' theddida għall-ħajja tal-familja u l-benesseri kemm tal-ġenituri kif ukoll tat-tfal; iħeġġeġ lil min iħaddem jipprovdi regoli ċari u trasparenti dwar l-arranġamenti tat-telexogħol biex jiżgura li s-sigħat tax-xogħol jiġu rispettati u jipprevjenu l-iżolament soċjali u professjonali u ċ-ċajpir tal-ħin tax-xogħol ma' ħin ieħor imqatta' d-dar; jinnota li t-telexogħol huwa ppruvat li għandu impatt qawwi fuq l-organizzazzjoni tal-ħin tax-xogħol billi jżid il-flessibbiltà u d-disponibbiltà kostanti tal-ħaddiema, li spiss iwassal għal kunflitt bejn il-ħin tal-ħajja tal-familja u dak tax-xogħol; ifakkar, iżda, li jekk ikun regolat u implimentat kif xieraq, it-telexogħol jista' jipprovdi wkoll lill-ħaddiema l-flessibbiltà biex jadattaw is-sigħat u l-iskeda tax-xogħol tagħhom biex jissodisfaw il-ħtiġijiet personali u tal-familja tagħhom stess; jenfasizza f'dan ir-rigward li bidla sħiħa jew parzjali għat-telexogħol għandha tkun ir-riżultat ta' ftehim bejn min iħaddem u r-rappreżentanti tal-ħaddiema; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Jinnota bi tħassib li t-telexogħol għadu mhux disponibbli għall-ħaddiema kollha; jisħaq fuq l-impatt tal-bidla għat-telexogħol fuq is-saħħa mentali ta' dawk fil-periklu tal-esklużjoni diġitali; jisħaq fuq l-importanza tal-ġlieda kontra d-distakk diġitali fl-Ewropa u l-ħtieġa ta' taħriġ mill-ġdid ta' nies iżgħar u akbar fl-età sabiex jiġi żgurat livell suffiċjenti ta' ħiliet diġitali għall-ħaddiema kollha; jappella għal investimenti aktar immirati fil-provvista ta' ħiliet diġitali, b'mod partikolari lil gruppi li huma aktar esklużi f'sens diġitali, bħal persuni bi status soċjoekonomiku baxx, sfond edukattiv limitat, persuni akbar fl-età u persuni li jgħixu f'żoni rurali u remoti; jappella lill-Kummissjoni tipproponi qafas leġiżlattiv biex tistabbilixxi rekwiżiti minimi għat-telexogħol madwar l-UE, mingħajr ma timmina l-kundizzjonijiet tax-xogħol tat-teleħaddiema; jisħaq li tali qafas għandu jikkjarifika l-kundizzjonijiet tax-xogħol, jiżgura li tali xogħol isir fuq bażi volontarja u li d-drittijiet, il-bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata, l-ammont ta' xogħol u l-istandards ta' prestazzjoni tat-teleħaddiema jkunu ekwivalenti għal dawk ta' ħaddiema komparabbli fuq il-post tax-xogħol; jappella lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jipprovdu miżuri dwar l-aċċessibbiltà u t-teknoloġija inklużiva għal persuni b'diżabilità; jinnota li dan il-qafas għandu jiġi żviluppat f'konsultazzjoni mal-Istati Membri u s-sħab soċjali Ewropej, b'rispett sħiħ tal-mudelli tas-suq tax-xogħol nazzjonali u għandu jqis il-Ftehimiet Qafas tas-Sħab Soċjali dwar it-Telexogħol u dwar id-Diġitalizzazzjoni; jappella lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jagħtu attenzjoni partikolari lill-persuni b'diżabilità mentali jew fiżika; jisħaq li l-kundizzjonijiet tax-xogħol tat-teleħaddiema huma ekwivalenti għal dawk li jaħdmu fuq il-post u li jeħtieġ li jittieħdu miżuri speċifiċi biex jiġi segwit u appoġġat il-benesseri tal-ħaddiema remoti; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Iqis li d-dritt għall-iskonnessjoni huwa essenzjali biex jiġi żgurat il-benesseri mentali tal-impjegati u ta' dawk li jaħdmu għal rashom, mhux l-inqas għall-ħaddiema nisa u għall-ħaddiema f'forom mhux standard ta' xogħol, u għandu jiġi kkomplementat minn approċċ preventiv u kollettiv għar-riskji psikosoċjali relatati max-xogħol; jappella lill-Kummissjoni tipproponi, f'konsultazzjoni mas-sħab soċjali, direttiva dwar standards u kundizzjonijiet minimi biex jiġi żgurat li l-ħaddiema kollha jkunu jistgħu jeżerċitaw b'mod effettiv id-dritt tagħhom għall-iskonnessjoni u biex jiġi rregolat l-użu tal-għodod diġitali eżistenti u ġodda għal skopijiet ta' xogħol skont ir-riżoluzzjoni tal-Parlament tal-21 ta' Jannar 2021 b'rakkomandazzjonijiet lill-Kummissjoni dwar id-dritt għall-iskonnessjoni, filwaqt li jitqies il-Ftehim Qafas tas-Sħab Soċjali Ewropej dwar id-Diġitalizzazzjoni; jappella lill-Istati Membri, barra minn hekk, jikkoordinaw aħjar l-iskambju tal-aqwa prattiki, peress li xi wħud minnhom qed jistabbilixxu xi politiki u proġetti innovattivi ħafna; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Jinnota li jekk jiġu riveduti u aġġornati, id-Direttivi tal-Kunsill 89/654/KEE u 90/270/KEE li jistabbilixxu rekwiżiti minimi ta' sigurtà u saħħa għall-post tax-xogħol u għax-xogħol b'tagħmir li għandu display screen jistgħu jikkontribwixxu għall-protezzjoni tal-ħaddiema kollha, inklużi l-ħaddiema tal-pjattaformi u dawk li jaħdmu għal rashom, flimkien mal-proġetti differenti żviluppati mill-aġenziji tal-UE u l-Istati Membri; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Jisħaq li l-għoti ta' aċċessibbiltà u akkomodazzjoni raġonevoli huwa applikabbli f'ambjenti diġitali relatati max-xogħol u, għalhekk, min iħaddem għandu jistabbilixxi miżuri biex jadatta u jiżgura kundizzjonijiet tax-xogħol ġusti u ugwali għall-persuni b'diżabilità, inklużi dawk bi kwistjonijiet ta' saħħa mentali, inkluża l-konformità mal-istandards tal-aċċessibbiltà diġitali rilevanti derivati mid-Direttiva (UE) 2019/882; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Jilqa' l-impenn tal-Kummissjoni li timmodernizza l-qafas leġiżlattiv għas-saħħa u s-sikurezza okkupazzjonali billi tirrieżamina d-Direttivi tal-Kunsill 89/654/KEE u 90/270/KEE li jistabbilixxu rekwiżiti minimi ta' sikurezza u saħħa għall-post tax-xogħol u għal xogħol b'tagħmir li għandu display screen; |
| --- | --- |

25.

Is-saħħa u s-sigurtà fuq il-post tax-xogħol

| 26. | Huwa mħasseb dwar l-iskonnessjoni bejn il-politika attwali dwar is-saħħa mentali u l-attitudnijiet fuq il-post tax-xogħol, li ma jirriflettux kif xieraq il-fatt li l-protezzjoni tal-impjegat hija assi ewlieni għall-mexxejja tal-UE għall-kumplament tad-deċennju; jenfasizza li minħabba l-istigma u d-diskriminazzjoni, l-impjegati ħafna drabi jħossu li ma jistgħux jiddiskutu xi kwistjonijiet; jappella lill-Istati Membri jiżguraw li min iħaddem jissodisfa l-obbligi tiegħu li jipprovdi appoġġ u informazzjoni ċara lill-ħaddiema kollha, u jiżgura li l-ħaddiema affettwati jkunu riintegrati b'mod ġust fuq il-post tax-xogħol; jappella biex il-postijiet tax-xogħol jiffaċilitaw l-aċċess għas-servizzi ta' appoġġ għas-saħħa mentali u servizzi esterni u għall-prevenzjoni, ir-rikonoxximent bikri u t-trattament għall-impjegati li jista' jkollhom disturbi tas-saħħa mentali, u biex jappoġġaw ir-riintegrazzjoni tagħhom u jgħinu fil-prevenzjoni ta' rikaduti, kif ukoll jistabbilixxu pjanijiet tal-kumpaniji ta' prevenzjoni tas-saħħa mentali, inkluż dwar il-prevenzjoni tas-suwiċidju; jappella, barra minn hekk, għall-adozzjoni ta' strateġiji ta' prevenzjoni ċari u effettivi kif ukoll strateġiji ta' appoġġ għall-ħaddiema li jirritornaw għax-xogħol wara assenza twila; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Ifakkar li l-fastidju u d-diskriminazzjoni għal raġunijiet multipli jeżistu fuq il-post tax-xogħol u huma sors frekwenti ta' stress u skonnessjoni mill-post tax-xogħol; ifakkar, b'mod partikolari, li d-diskriminazzjoni abbażi tal-età, id-diżabilità, is-sess, il-ġeneru, l-orjentazzjoni sesswali, ir-razza, l-istatus edukattiv jew soċjoekonomiku u l-appartenenza għal gruppi vulnerabbli hija mifruxa u għandha tiġi indirizzata minn min iħaddem; jisħaq fuq l-importanza li tiġi inkluża politika kontra l-fastidju fil-miżuri tas-saħħa u s-sikurezza fid-dinja diġitali tax-xogħol u li jingħata appoġġ lin-negozji, speċjalment l-intrapriżi żgħar u medji (SMEs), biex jiġu megħjuna jistabbilixxu politiki għall-ġlieda kontra l-fastidju u l-bullying; jappella għal kampanja ta' informazzjoni madwar l-UE kollha dwar is-sensibilizzazzjoni fuq is-saħħa mentali sabiex jiġu indirizzati l-istigma, il-perċezzjonijiet żbaljati u l-esklużjoni soċjali li sikwit huma assoċjati ma' saħħa mentali ħażina; |
| --- | --- |

27.

| 28. | Jemmen li l-miżuri attwali għat-titjib fis-sigurtà u s-saħħa mentali tal-ħaddiema huma insuffiċjenti, speċjalment il-valutazzjoni u l-ġestjoni tar-riskji psikosoċjali; jappella lill-Kummissjoni tistabbilixxi mekkaniżmi għall-prevenzjoni tal-ansjetà, id-dipressjoni u l-eżawriment u għar-riintegrazzjoni fil-post tax-xogħol ta' dawk affettwati mill-problemi psikosoċjali; ifakkar li approċċ individwali u organizzattiv għax-xogħol (26) huwa kruċjali għal dan il-għan; jinnota, madankollu, li dawn il-kundizzjonijiet tas-saħħa jistgħu jiddependu fuq għadd ta' fatturi; jappella lill-Kummissjoni, f'konsultazzjoni mas-sħab soċjali, tirrevedi r-rakkomandazzjoni tagħha tad-19 ta' Settembru 2003 dwar l-iskeda Ewropea tal-mard okkupazzjonali (27), billi magħha jiżdiedu disturbi muskoloskeletali relatati max-xogħol, disturbi tas-saħħa mentali relatati max-xogħol, b'mod partikolari d-dipressjoni, il-burnout, l-ansjetà u l-istress, il-mard kollu relatat mal-asbestos u l-kanċers tal-ġilda u l-infjammazzjoni rewmatika u kronika; jappella lill-Kummissjoni tittrasforma din ir-rakkomandazzjoni, wara konsultazzjoni mas-sħab soċjali, f'direttiva li toħloq lista minima ta' mard okkupazzjonali u li tistabbilixxi rekwiżiti minimi għar-rikonoxximent tagħhom u kumpens adegwat għall-individwi kkonċernati; |
| --- | --- |

28.

| 29. | Jagħraf li meta jiġu indirizzati r-riskji psikosoċjali, l-ispettorati nazzjonali tax-xogħol jista' jkollhom rwol importanti billi jinfurzaw interventi preventivi u/jew korrettivi fil-kuntest tax-xogħol; jappella lill-Awtorità Ewropea tax-Xogħol taħdem fuq strateġija komuni għall-ispettorati nazzjonali tax-xogħol biex jiġu indirizzati r-riskji psikosoċjali, inkluż it-tfassil ta' qafas komuni li jkopri l-evalwazzjoni u l-ġestjoni tar-riskji psikosoċjali u li jipprovdi għall-ħtiġijiet differenti ta' taħriġ tal-ispetturi tax-xogħol; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Jirrimarka li l-qafas strateġiku l-ġdid tal-UE dwar is-saħħa u s-sikurezza fuq il-post tax-xogħol 2021-2027 jinnota ġustament il-ħtieġa li jsiru l-bidliet fl-ambjent tax-xogħol sabiex jiġu indirizzati l-perikli tal-benesseri psikosoċjali, iżda jiffoka biss fuq interventi individwali, li hija parti limitata tal-mitigazzjoni tar-riskji psikosoċjali; jisħaq fuq il-ħtieġa urġenti ta' bażi komuni biex tiġi salvagwardjata s-saħħa mentali tal-ħaddiema kollha madwar l-UE, peress li dawn mhumiex protetti b'mod uniformi fl-Istati Membri kollha – lanqas taħt il-leġiżlazzjoni attwali tal-UE; jappella lill-Kummissjoni tipproponi, f'dan ir-rigward, f'konsultazzjoni mas-sħab soċjali, direttiva dwar il-ġestjoni tar-riskji psikosoċjali u l-benesseri fuq il-post tax-xogħol sabiex tipprevjeni b'mod effettiv ir-riskji psikosoċjali fuq il-post tax-xogħol, inkluż online, tipprovdi taħriġ għall-maniġment u l-ħaddiema, u minn żmien għal żmien tivvaluta l-progress u ttejjeb l-ambjent tax-xogħol; iqis li l-politiki ta' prevenzjoni dwar is-sigurtà u s-saħħa okkupazzjonali għandhom jinvolvu wkoll lis-sħab soċjali fl-identifikazzjoni u l-prevenzjoni tar-riskji psikosoċjali; jinnota li stħarriġ anonimu tal-impjegati bħal kwestjonarji u eżerċizzji oħra ta' ġbir ta' data jista' jipprovdi informazzjoni utli dwar sa liema punt u r-raġunijiet għaliex l-impjegati huma stressjati, u jagħmilha aktar faċli għall-maniġment biex jidentifika kwistjonijiet u jagħmel aġġustamenti fejn meħtieġ; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Jappella lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jqisu l-aktar evidenza xjentifika u r-riċerka fis-saħħa mentali reċenti, speċjalment rigward il-potenzjal ta' approċċi innovattivi fit-trattament tas-saħħa mentali; iħeġġeġ lill-Kummissjoni ssegwi mill-qrib u timmonitorja l-aħjar prattiki li diġà ġew implimentati b'suċċess f'dan il-qasam u tiffaċilita l-iskambju ta' dawk l-aħjar prattiki fost l-Istati Membri; jappella lill-Istati Membri, b'mod partikolari, jiżguraw li għandhom kumitati effettivi dwar is-saħħa u s-sikurezza fuq il-post tax-xogħol sabiex jipprovdu valutazzjonijiet tar-riskju aktar frekwenti u preċiżi u jsaħħu l-prerogattivi tal-kumitati eżistenti tas-saħħa u s-sikurezza billi jagħtuhom id-dritt li jinvokaw għarfien espert estern, inklużi evalwazzjonijiet indipendenti minn partijiet terzi tal-esponiment għal riskji psikosoċjali relatati max-xogħol; |
| --- | --- |

31.

| 32. | Iqis li huwa essenzjali li l-maniġers jingħataw it-taħriġ psikosoċjali meħtieġ biex jadattaw għall-prattiki tal-organizzazzjoni tax-xogħol u jrawmu fehim profond tas-saħħa mentali ħażina fil-post tax-xogħol; iqis li huwa daqstant ieħor essenzjali li l-ħaddiema jingħataw ukoll it-taħriġ rilevanti dwar il-prevenzjoni ta' riskji psikosoċjali relatati max-xogħol; iħeġġeġ lil min iħaddem irawwem approċċ, politiki u prattika pożittivi għas-saħħa u l-benesseri mentali okkupazzjonali tajbin; jenfasizza, għal dan il-għan, li l-kumpaniji jistgħu jikkunsidraw li jqabbdu u jħarrġu impjegat ta' referenza għas-saħħa mentali jew li jpoġġu taqsima ddedikata fuq il-pjattaforma ta' komunikazzjoni interna għall-post tax-xogħol tagħhom b'informazzjoni li torjenta lill-impjegati fid-direzzjoni tas-servizzi tas-saħħa mentali; jemmen li s-sħab soċjali jista' jkollhom rwol ċentrali fit-tfassil u l-implimentazzjoni ta' dan it-taħriġ u jenfasizza l-ħtieġa partikolari li l-ispettorati tax-xogħol jingħataw taħriġ biex jiżguraw li jkunu jistgħu jipproteġu b'mod adegwat lill-ħaddiema; |
| --- | --- |

32.

| 33. | Jappella lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jagħrfu u jissensibilizzaw dwar l-impatt fuq is-saħħa mentali tal-ħaddiema li jsofru minn mard newroloġiku prevalenti ħafna u diżabilitanti bħall-emigranja; jinnota l-importanza li ssir sensibilizzazzjoni fuq il-post tax-xogħol dwar l-importanza tal-identifikazzjoni u l-prevenzjoni tal-emigranji billi jiġu evitati l-elementi li jiskattawhom; |
| --- | --- |

33.

| 34. | Jappella lill-ispettorati tax-xogħol fl-UE jiffukaw fuq l-ambjent tax-xogħol psikosoċjali fl-ispezzjonijiet tagħhom; jistieden lill-Kumitat ta' Spetturi Anzjani fuq ix-Xogħol biex iressaq kampanja ġdida dwar ir-riskji psikosoċjali li tibni fuq is-sejbiet tal-kampanja tal-2012 u l-iżviluppi aktar reċenti; |
| --- | --- |

34.

Dinja moderna tax-xogħol għall-benesseri tal-ħaddiema

| 35. | Jissottolinja li minħabba n-nuqqas ta' appoġġ u ta' politiki tas-saħħa mentali suffiċjenti fuq il-post tax-xogħol, l-impjegati spiss ikollhom jiddependu fuq servizzi privati li wieħed diffiċli jaffordjahom u fuq is-servizzi pprovduti minn organizzazzjonijiet mhux governattivi (NGOs) u l-faċilitajiet tal-isptar nazzjonali, li sikwit ikollhom listi twal ta' stennija u anke huma jkollhom nuqqas ta' appoġġ u riżorsi; jappella li l-postijiet tax-xogħol jiżguraw li l-impjegati jkollhom appoġġ u rimedji tas-saħħa mentali aċċessibbli, professjonali u imparzjali, bir-rispett dovut għall-privatezza u l-kunfidenzjalità tal-ħaddiema, u jistieden lill-Istati Membri jiżguraw li l-kura tas-saħħa pubblika tinkludi aċċess faċli għal konsulenza remota; |
| --- | --- |

35.

| 36. | Iħeġġeġ lill-Kummissjoni tniedi inizjattivi ta' edukazzjoni u għarfien dwar is-saħħa mentali fuq il-post tax-xogħol u fil-kurrikuli edukattivi, u jappella lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri biex jimmobilizzaw il-fondi tal-UE lejn l-istabbiliment ta' pjattaformi u applikazzjonijiet diġitali tas-saħħa mentali; jappella lill-Kummissjoni teżamina l-fattibbiltà li jiġi stabbilit numru tat-telefon ta' għajnuna komuni tal-UE għall-appoġġ tas-saħħa mentali; jappella lill-Kummissjoni, f'dan ir-rigward, tipprovdi baġit adegwat għall-programmi rilevanti tal-UE; iħeġġeġ lill-Kummissjoni tiddeżinja l-2023 bħala s-Sena tal-UE għas-Saħħa Mentali Tajba sabiex twettaq l-inizjattivi ta' edukazzjoni u sensibilizzazzjoni dwar is-saħħa mentali msemmija hawn fuq; |
| --- | --- |

36.

| 37. | Jappella lill-Istati Membri jiżguraw li l-awtoritajiet lokali u awtoritajiet pubbliċi rilevanti oħra jkollhom biżżejjed persunal u riżorsi pubbliċi biex jipprovdu appoġġ u servizzi għas-saħħa mentali lil dawk kollha li jeħtiġuhom; |
| --- | --- |

37.

| 38. | Jirrikonoxxi li n-nuqqas ta' statistika dwar il-prevalenza ta' kwistjonijiet ta' saħħa mentali fil-post tax-xogħol b'mod speċjali fl-SMEs u fost is-sidien tal-SMEs u dawk li jaħdmu għal rashom, idgħajjef il-ħtieġa ta' intervent urġenti; jappella lill-Istati Membri, lill-Eurostat, lill-istituzzjonijiet pubbliċi, lill-esperti, lis-sħab soċjali u lill-komunità tar-riċerka jikkollaboraw u jiġbru data aġġornata dwar ir-riskji relatati max-xogħol għal mard mentali u l-impatti negattivi tagħhom, diżaggregata skont il-ġeneru u aspetti rilevanti oħra, kif ukoll data dwar l-effikaċja tat-tipi differenti ta' interventi sabiex tiġi promossa saħħa mentali aħjar fuq il-post tax-xogħol b'mod armonizzat; |
| --- | --- |

38.

| 39. | Jappella lill-Istati Membri jivvalutaw il-possibbiltà li joħolqu servizzi ta' intermedjazzjoni fil-livell lokali jew reġjonali għar-riskji psikosoċjali, li għandhom jipprovdu pariri u appoġġ tekniku lil dawk li jaħdmu għal rashom, lil min iħaddem, lill-maniġers u lill-ħaddiema f'mikrointrapriżi u fl-SMEs dwar il-prevenzjoni tar-riskju psikosoċjali, dwar il-kunflitti psikosoċjali fuq il-post tax-xogħol, kif ukoll biex ixerrdu informazzjoni dwar ir-riskji psikosoċjali u l-prevenzjoni tagħhom; jinsab imħasseb li l-intraprendituri u l-SMEs għandhom bżonn appoġġ partikolari biex jimmaniġġjaw l-impatt tal-pressjoni u l-fatturi li jikkawżaw l-istress ta' kuljum, u biex jippromwovu l-kuxjenza dwar is-saħħa mentali fuq il-post tax-xogħol, u jappella għal inizjattivi tal-UE biex jgħinuhom fil-valutazzjoni tar-riskju, fil-prevenzjoni, fil-kampanji ta' sensibilizzazzjoni u fl-implimentazzjoni ta' prattiki tajba; jenfasizza r-rwol tal-EU-OSHA f'li tipprovdi lill-mikrointrapriżi u lill-SMEs l-għodod u l-istandards li jeħtieġu biex jivvalutaw ir-riskji għall-forza tax-xogħol tagħhom u jimplimentaw miżuri ta' prevenzjoni adegwati; iqis li l-EU-OSHA għandha tissaħħaħ f'dan ir-rigward sabiex tippromwovi aħjar postijiet tax-xogħol tajbin għas-saħħa u sikuri madwar l-UE u tiżviluppa aktar inizjattivi biex itejbu l-prevenzjoni fuq il-post tax-xogħol fis-setturi ta' attività kollha; |
| --- | --- |

39.

| 40. | Jirrimarka li s-saħħa mentali taż-żgħażagħ marret konsiderevolment għall-agħar matul il-pandemija, u l-aktar li kienu affettwati b'mod sever kienu ż-żgħażagħ nisa u ż-żgħażagħ f'sitwazzjonijiet marġinalizzati; jiddispjaċih li ż-żgħażagħ mhumiex iċ-ċentru tal-investimenti fir-riċerka dwar is-saħħa mentali, minkejja l-benefiċċji prevedibbli fit-tul ta' intervent bikri; jirrimarka li 64 % taż-żgħażagħ bejn it-18 u l-34 sena kienu f'riskju ta' dipressjoni fl-2021 minħabba nuqqas ta' impjieg, ta' prospetti finanzjarji u edukattivi, kif ukoll minħabba s-solitudni u l-iżolament soċjali; jisħaq li waħda mill-aħjar għodod biex jiġu indirizzati kwistjonijiet ta' saħħa mentali (28) fost iż-żgħażagħ hija li jiġu pprovduti bi prospetti sinifikanti għal edukazzjoni u impjieg ta' kwalità tajba; jappella lill-Kummissjoni tindirizza t-tfixkil fl-aċċess għas-suq tax-xogħol li poġġa liż-żgħażagħ f'riskju akbar li jesperjenzaw disturbi ta' saħħa mentali u tieħu azzjoni biex tappoġġa liż-żgħażagħ biex jaċċessaw u jżommu impjieg adegwat; |
| --- | --- |

40.

| 41. | Jappella lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri, f'kollaborazzjoni mal-Parlament u b'rispett għall-prinċipju tas-sussidjarjetà, jipproponu qafas legali komuni biex tiġi żgurata remunerazzjoni ġusta għat-traineeships u l-apprendistati sabiex jiġu evitati prattiki ta' sfruttament; jappella lill-Kummissjoni tiżviluppa rakkomandazzjoni biex tiżgura li t-traineeships, l-apprendistati u l-kollokamenti f'impjieg jgħoddu bħala esperjenza tax-xogħol u konsegwentement jagħtu aċċess għall-benefiċċji soċjali; |
| --- | --- |

41.

o

o o

| 42. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill u lill-Kummissjoni. |
| --- | --- |

42.

---

(1)  ĠU L 57, 18.2.2021, p. 17.

(2)  ĠU L 188, 12.7.2019, p. 79.

(3)  ĠU L 151, 7.6.2019, p. 70.

(4)  ĠU L 303, 2.12.2000, p. 16.

(5)  ĠU L 299, 18.11.2003, p. 9.

(6)  ĠU L 183, 29.6.1989, p. 1.

(7)  ĠU L 393, 30.12.1989, p. 1.

(8)  ĠU L 156, 21.6.1990, p. 14.

(9)  ĠU C 316, 6.8.2021, p. 2.

(10)  ĠU C 371, 15.9.2021, p. 102.

(11)  ĠU C 456, 10.11.2021, p. 161.

(12)  Testi adottati, P9_TA(2022)0045.

(13)  ĠU C 117, 11.3.2022, p. 53.

(14)  ĠU C 400, 26.11.2019, p. 9.

(15)  ĠU C 44, 15.2.2013, p. 36.

(16)  Skeda informattiva tad-WHO, Mental Health: strengthening our response (Is-saħħa mentali: insaħħu r-rispons tagħna), 17 ta' Ġunju 2022.

(17)  Il-Klassifikazzjoni Internazzjonali tal-Mard għall-Istatistika dwar il-Mortalità u l-Morbożità, “Problems associated with employment or unemployment” (Problemi assoċjati mal-impjieg jew mal-qgħad).

(18)  Lista ta' disturbi mentali skont l-iskeda informattiva tad-WHO dwar id-disturbi mentali, 8 ta' Ġunju 2022.

(19)  Qabel il-pandemija kien stmat li 25 % taċ-ċittadini tal-UE kienu se jesperjenzaw problema ta' saħħa mentali tul ħajjithom. Sors: In-Network Ewropew għall-Promozzjoni tas-Saħħa fuq il-Post tax-Xogħol, A guide for employers to promote mental health in the workplace (Gwida għal min iħaddem biex jippromwovi s-saħħa mentali fuq il-post tax-xogħol), Marzu 2011.

(20)  Eurofound, Sixth European Working Conditions Survey (Is-Sitt Stħarriġ Ewropew dwar il-Kundizzjonijiet tax-Xogħol), 2017.

(21)  L-opinjoni tal-Grupp ta' Esperti tal-Kummissjoni dwar Modi Effettivi ta' Investiment fis-Saħħa, Supporting the mental health of the health workforce and other essential workers (L-appoġġ tas-saħħa mentali tal-ħaddiema tas-saħħa u ħaddiema essenzjali oħrajn), 23 ta' Ġunju 2021.

(22)  Sommarju tal-EU-OSHA dwar id-Direttiva tal-Kunsill 89/391/KEE, aġġornat l-aħħar fit-3 ta' Mejju 2021.

(23)  ĠU L 293, 5.11.2013, p. 1.

(24)  Proposta għal direttiva tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-8 ta' Marzu 2022 dwar il-ġlieda kontra l-vjolenza kontra n-nisa u l-vjolenza domestika (COM(2022)0105).

(25)  Il-Kummissjoni Ewropea, Tabella ta' valutazzjoni dwar in-Nisa fid-Dinja Diġitali 2020.

(26)  EU-OSHA, Telework and health risks in the context of the COVID-19 pandemic: evidence from the field and policy implications (It-telexogħol u r-riskji għas-saħħa fil-kuntest tal-pandemija tal-COVID-19: evidenza fuq il-post u implikazzjonijiet tal-politika), 22 ta' Ottubru 2021.

(27)  ĠU L 238, 25.9.2003, p. 28.

(28)  OECD, Supporting young people's mental health through the COVID-19 crisis(Appoġġ għas-saħħa mentali taż-żgħażagħ tul il-kriżi tal-COVID-19), 12 ta' Mejju 2021, u Forum Ewropew taż-Żgħażagħ, Beyond Lockdown: the 'pandemic scar' on young people (Lil hinn mil-lockdown: il-“ferita tal-pandemija” fuq iż-żgħażagħ), 17 ta' Ġunju 2021.

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/75 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/75

---

P9_TA(2022)0280

Unjoni Bankarja – rapport annwali 2021

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar l-Unjoni Bankarja – rapport annwali 2021 (2021/2184(INI))

(2023/C 47/06)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 114, 127(6) u 140(1) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 114, 127(6) u 140(1) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-7 ta' Ottubru 2021 bit-titlu “Unjoni Bankarja – rapport annwali 2020” (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-7 ta' Ottubru 2021 bit-titlu “Unjoni Bankarja – rapport annwali 2020” (1),

| — | wara li kkunsidra s-segwitu tal-Kummissjoni għar-riżoluzzjoni tal-Parlament tas-7 ta' Ottubru 2021 bit-titlu “Unjoni Bankarja – rapport annwali 2020”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra s-segwitu tal-Kummissjoni għar-riżoluzzjoni tal-Parlament tas-7 ta' Ottubru 2021 bit-titlu “Unjoni Bankarja – rapport annwali 2020”,

| — | wara li kkunsidra d-dokument tal-Bank Ċentrali Ewropew (BĊE) bit-titlu “Feedback on the input provided by the European Parliament as part of its ‘Resolution on Banking Union – Annual Report 2020’” (2), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument tal-Bank Ċentrali Ewropew (BĊE) bit-titlu “Feedback on the input provided by the European Parliament as part of its ‘Resolution on Banking Union – Annual Report 2020’” (2),

| — | wara li kkunsidra t-“2020 Annual Report on Supervisory Activities” tal-BĊE, ippreżentat fit-23 ta' Marzu 2021 (3), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra t-“2020 Annual Report on Supervisory Activities” tal-BĊE, ippreżentat fit-23 ta' Marzu 2021 (3),

| — | wara li kkunsidra l-prijoritajiet superviżorji tal-BĊE għall-perjodu 2022-2024, ippubblikati fis-7 ta' Diċembru 2021 (4), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-prijoritajiet superviżorji tal-BĊE għall-perjodu 2022-2024, ippubblikati fis-7 ta' Diċembru 2021 (4),

| — | wara li kkunsidra r-risposta tal-Bord Uniku ta' Riżoluzzjoni (SRB) għar-riżoluzzjoni tal-Parlament tas-7 ta' Ottubru 2021 bit-titlu “Unjoni Bankarja – rapport annwali 2020”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-risposta tal-Bord Uniku ta' Riżoluzzjoni (SRB) għar-riżoluzzjoni tal-Parlament tas-7 ta' Ottubru 2021 bit-titlu “Unjoni Bankarja – rapport annwali 2020”,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-8 ta' Ottubru 2020 bit-titlu “Finanzi Diġitali: riskji emerġenti relatati mal-kriptoassi – sfidi regolatorji u superviżorji fil-qasam tas-servizzi, l-istituzzjonijiet u s-swieq finanzjarji” (5), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-8 ta' Ottubru 2020 bit-titlu “Finanzi Diġitali: riskji emerġenti relatati mal-kriptoassi – sfidi regolatorji u superviżorji fil-qasam tas-servizzi, l-istituzzjonijiet u s-swieq finanzjarji” (5),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-8 ta' Ottubru 2020 bit-titlu “Żvilupp ulterjuri tal-Unjoni tas-Swieq Kapitali (CMU): titjib tal-aċċess għall-finanzjament fis-swieq kapitali, b'mod partikolari mill-SMEs, u żieda ulterjuri fil-parteċipazzjoni tal-investituri fil-livell tal-konsumatur” (6), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-8 ta' Ottubru 2020 bit-titlu “Żvilupp ulterjuri tal-Unjoni tas-Swieq Kapitali (CMU): titjib tal-aċċess għall-finanzjament fis-swieq kapitali, b'mod partikolari mill-SMEs, u żieda ulterjuri fil-parteċipazzjoni tal-investituri fil-livell tal-konsumatur” (6),

| — | wara li kkunsidra r-Rapport tal-Ħames Presidenti tat-22 ta' Ġunju 2015 bit-titlu “Nikkompletaw l-Unjoni Ekonomika u Monetarja tal-Ewropa”; |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport tal-Ħames Presidenti tat-22 ta' Ġunju 2015 bit-titlu “Nikkompletaw l-Unjoni Ekonomika u Monetarja tal-Ewropa”;

| — | wara li kkunsidra l-pakkett dwar il-banek adottat mill-Kummissjoni fis-27 ta' Ottubru 2021 (7), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-pakkett dwar il-banek adottat mill-Kummissjoni fis-27 ta' Ottubru 2021 (7),

| — | wara li kkunsidra l-konsultazzjoni tal-Kummissjoni dwar it-titjib tal-qafas makroprudenzjali tal-UE għas-settur bankarju tat-30 ta' Novembru 2021 (8); |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konsultazzjoni tal-Kummissjoni dwar it-titjib tal-qafas makroprudenzjali tal-UE għas-settur bankarju tat-30 ta' Novembru 2021 (8);

| — | wara li kkunsidra l-pakkett leġiżlattiv tal-Kummissjoni dwar il-ġlieda kontra l-ħasil tal-flus u l-finanzjament tat-terroriżmu tal-20 ta' Lulju 2021 (9); |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-pakkett leġiżlattiv tal-Kummissjoni dwar il-ġlieda kontra l-ħasil tal-flus u l-finanzjament tat-terroriżmu tal-20 ta' Lulju 2021 (9);

| — | wara li kkunsidra r-Rieżami tal-Istabbiltà Finanzjarja tal-BĊE ta' Novembru 2021 (10), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rieżami tal-Istabbiltà Finanzjarja tal-BĊE ta' Novembru 2021 (10),

| — | wara li kkunsidra l-istudju bit-titlu “The digital euro: policy implications and perspectives”, mitlub mill-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji u ppubblikat mid-Direttorat Ġenerali għall-Politiki Interni tiegħu f'Jannar 2022 (11), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-istudju bit-titlu “The digital euro: policy implications and perspectives”, mitlub mill-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji u ppubblikat mid-Direttorat Ġenerali għall-Politiki Interni tiegħu f'Jannar 2022 (11),

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-BĊE tat-2 ta' Ottubru 2020 dwar euro diġitali (12), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-BĊE tat-2 ta' Ottubru 2020 dwar euro diġitali (12),

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-BĊE bit-titlu “Digital euro experimentation scope and key learnings” (13), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-BĊE bit-titlu “Digital euro experimentation scope and key learnings” (13),

| — | wara li kkunsidra l-Memorandum ta' Qbil bejn il-BĊE u l-awtoritajiet tar-Renju Unit, li daħal fis-seħħ fl-1 ta' Jannar 2021 (14), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Memorandum ta' Qbil bejn il-BĊE u l-awtoritajiet tar-Renju Unit, li daħal fis-seħħ fl-1 ta' Jannar 2021 (14),

| — | wara li kkunsidra d-dokument tat-Tim ta' Monitoraġġ tar-Riskju Klimatiku tal-BĊE/Bord Ewropew dwar ir-Riskju Sistemiku (BERS) bit-titlu “Climate-related risk and financial stability” (15), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument tat-Tim ta' Monitoraġġ tar-Riskju Klimatiku tal-BĊE/Bord Ewropew dwar ir-Riskju Sistemiku (BERS) bit-titlu “Climate-related risk and financial stability” (15),

| — | wara li kkunsidra t-test tal-istress klimatiku imwettaq mill-BĊE għall-ekonomija kollha f'Settembru 2021 (16), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra t-test tal-istress klimatiku imwettaq mill-BĊE għall-ekonomija kollha f'Settembru 2021 (16),

| — | wara li kkunsidra r-rieżami speċifiku tal-mudelli interni tal-BĊE, ippubblikat f'April 2021; |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rieżami speċifiku tal-mudelli interni tal-BĊE, ippubblikat f'April 2021;

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-BĊE ta' Novembru 2021 bit-titlu “The state of climate and environmental risk management in the banking sector: Report on the supervisory review of banks' approaches to manage climate and environmental risks” (17), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-BĊE ta' Novembru 2021 bit-titlu “The state of climate and environmental risk management in the banking sector: Report on the supervisory review of banks' approaches to manage climate and environmental risks” (17),

| — | wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Pariġi u l-Patt ta' Glasgow dwar il-Klima adottat fl-ambitu tal-Konvenzjoni Qafas tan-Nazzjonijiet Uniti dwar it-Tibdil fil-Klima, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Pariġi u l-Patt ta' Glasgow dwar il-Klima adottat fl-ambitu tal-Konvenzjoni Qafas tan-Nazzjonijiet Uniti dwar it-Tibdil fil-Klima,

| — | wara li kkunsidra r-Rapport Annwali 2020 tal-SRB tat-30 ta' Ġunju 2021 (18), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport Annwali 2020 tal-SRB tat-30 ta' Ġunju 2021 (18),

| — | wara li kkunsidra l-programm ta' ħidma pluriennali tal-SRB għall-2021-2023 u l-programm ta' ħidma tiegħu għall-2021 (19), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-programm ta' ħidma pluriennali tal-SRB għall-2021-2023 u l-programm ta' ħidma tiegħu għall-2021 (19),

| — | wara li kkunsidra l-programm ta' ħidma tal-SRB għall-2022 (20), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-programm ta' ħidma tal-SRB għall-2022 (20),

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Awtorità Bankarja Ewropea (EBA) tal-24 ta' Novembru 2021 bit-titlu “IFRS 9 implementation by EU institutions – monitoring report” (21), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Awtorità Bankarja Ewropea (EBA) tal-24 ta' Novembru 2021 bit-titlu “IFRS 9 implementation by EU institutions – monitoring report” (21),

| — | wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-BĊE tal-15 ta' Diċembru 2020 dwar id-distribuzzjoni ta' dividendi waqt il-pandemija tal-COVID-19 (22), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-BĊE tal-15 ta' Diċembru 2020 dwar id-distribuzzjoni ta' dividendi waqt il-pandemija tal-COVID-19 (22),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-16 ta' Diċembru 2020 dwar l-indirizzar ta' self improduttiv wara l-pandemija tal-COVID-19 (COM(2020)0822), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-16 ta' Diċembru 2020 dwar l-indirizzar ta' self improduttiv wara l-pandemija tal-COVID-19 (COM(2020)0822),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-14 ta' Marzu 2019 dwar il-bilanċ bejn is-sessi fin-nomini fis-settur tal-affarijiet ekonomiċi u monetarji tal-UE (23), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-14 ta' Marzu 2019 dwar il-bilanċ bejn is-sessi fin-nomini fis-settur tal-affarijiet ekonomiċi u monetarji tal-UE (23),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-25 ta' Marzu 2021 dwar it-tisħiħ tar-rwol internazzjonali tal-euro (24), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-25 ta' Marzu 2021 dwar it-tisħiħ tar-rwol internazzjonali tal-euro (24),

| — | wara li kkunsidra r-rapport ta' monitoraġġ tal-SRB ta' Novembru 2021 dwar l-indikaturi tat-tnaqqis tar-riskju, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport ta' monitoraġġ tal-SRB ta' Novembru 2021 dwar l-indikaturi tat-tnaqqis tar-riskju,

| — | wara li kkunsidra l-ittra ta' feedback tal-BĊE dwar il-kontribut mogħti mill-Parlament Ewropew bħala parti mir-riżoluzzjoni tiegħu tas-7 ta' Ottubru 2021 bit-titlu “Unjoni Bankarja – rapport annwali 2020”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-ittra ta' feedback tal-BĊE dwar il-kontribut mogħti mill-Parlament Ewropew bħala parti mir-riżoluzzjoni tiegħu tas-7 ta' Ottubru 2021 bit-titlu “Unjoni Bankarja – rapport annwali 2020”,

| — | wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni tal-24 ta' Novembru 2015 għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jemenda r-Regolament (UE) Nru 806/2014 sabiex tiġi stabbilita Skema Ewropea ta' Assigurazzjoni tad-Depożiti (COM(2015)0586), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni tal-24 ta' Novembru 2015 għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jemenda r-Regolament (UE) Nru 806/2014 sabiex tiġi stabbilita Skema Ewropea ta' Assigurazzjoni tad-Depożiti (COM(2015)0586),

| — | wara li kkunsidra t-tieni rapport konġunt dwar il-valutazzjoni tar-riskju tal-Awtoritajiet Superviżorji Ewropej (ASE) ta' Settembru 2021; |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra t-tieni rapport konġunt dwar il-valutazzjoni tar-riskju tal-Awtoritajiet Superviżorji Ewropej (ASE) ta' Settembru 2021;

| — | wara li kkunsidra r-rapport annwali tal-EBA bit-titlu “Risk Assessment of the European Banking System – December 2021” (25), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport annwali tal-EBA bit-titlu “Risk Assessment of the European Banking System – December 2021” (25),

| — | wara li kkunsidra l-istudju tal-EBA tas-16 ta' Diċembru 2021 bit-titlu “Guidelines on cooperation and information exchange between prudential supervisors, AML/CFT supervisors and financial intelligence units under Directive 2013/36/UE” (26), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-istudju tal-EBA tas-16 ta' Diċembru 2021 bit-titlu “Guidelines on cooperation and information exchange between prudential supervisors, AML/CFT supervisors and financial intelligence units under Directive 2013/36/UE” (26),

| — | wara li kkunsidra d-dokument tal-BERS intitolat “Monitoring the financial stability implications of COVID-19 support measures”, ibbażat fuq noti mħejjija fil-laqgħat tal-Bord Ġenerali tal-BERS tal-25 ta' Marzu u l-24 ta' Ġunju 2021 (27), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument tal-BERS intitolat “Monitoring the financial stability implications of COVID-19 support measures”, ibbażat fuq noti mħejjija fil-laqgħat tal-Bord Ġenerali tal-BERS tal-25 ta' Marzu u l-24 ta' Ġunju 2021 (27),

| — | wara li kkunsidra r-“Report of the Expert Group on Macroprudential Stance – Phase II (implementation)” tal-ESRB ta' Diċembru 2021 (28), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-“Report of the Expert Group on Macroprudential Stance – Phase II (implementation)” tal-ESRB ta' Diċembru 2021 (28),

| — | wara li kkunsidra r-Rapport Finali tal-Bord għall-Istabilità Finanzjarja tal-1 ta' April 2021 bit-titlu “Evaluation of the Effects of Too-Big-To-Fail Reforms” (29), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport Finali tal-Bord għall-Istabilità Finanzjarja tal-1 ta' April 2021 bit-titlu “Evaluation of the Effects of Too-Big-To-Fail Reforms” (29),

| — | wara li kkunsidra l-analiżi fil-fond ta' Ottubru 2021 ikkummissjonata mill-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji bit-titlu “Don't let up. The EU needs to maintain high standards for its banking sector as the European economy emerges from the Covid-19 pandemic” (30), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-analiżi fil-fond ta' Ottubru 2021 ikkummissjonata mill-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji bit-titlu “Don't let up. The EU needs to maintain high standards for its banking sector as the European economy emerges from the Covid-19 pandemic” (30),

| — | wara li kkunsidra l-analiżi tal-Unità tas-Sostenn għall-Governanza Ekonomika (EGOV) tad-Direttorat Ġenerali għall-Politiki Interni tal-Parlament ta' Ottubru 2021 bit-titlu “Preventing money laundering in the banking sector – reinforcing the supervisory and regulatory framework” (31), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-analiżi tal-Unità tas-Sostenn għall-Governanza Ekonomika (EGOV) tad-Direttorat Ġenerali għall-Politiki Interni tal-Parlament ta' Ottubru 2021 bit-titlu “Preventing money laundering in the banking sector – reinforcing the supervisory and regulatory framework” (31),

| — | wara li kkunsidra l-analiżi fil-fond ta' Ottubru 2021 ikkummissjonata mill-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji bit-titlu “Did the pandemic lead to structural changes in the banking sector?” (32), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-analiżi fil-fond ta' Ottubru 2021 ikkummissjonata mill-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji bit-titlu “Did the pandemic lead to structural changes in the banking sector?” (32),

| — | wara li kkunsidra l-analiżi tal-Unità tas-Sostenn għall-Governanza Ekonomika (EGOV) tad-Direttorat Ġenerali għall-Politiki Interni tal-Parlament ta' Ottubru 2021 bit-titlu “Impediments to resolvability – what is the status quo?” (33), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-analiżi tal-Unità tas-Sostenn għall-Governanza Ekonomika (EGOV) tad-Direttorat Ġenerali għall-Politiki Interni tal-Parlament ta' Ottubru 2021 bit-titlu “Impediments to resolvability – what is the status quo?” (33),

| — | wara li kkunsidra l-istudju tal-EGOV ta' Ottubru 2021 bit-titlu “Review of the crisis management and deposit insurance framework – Summary of some related issues” (34), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-istudju tal-EGOV ta' Ottubru 2021 bit-titlu “Review of the crisis management and deposit insurance framework – Summary of some related issues” (34),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tagħha, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tagħha,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji (A9-0186/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji (A9-0186/2022),

| A. | billi, fil-preżent, l-Unjoni Bankarja tikkonsisti fil-Mekkaniżmu Superviżorju Uniku (SSM) u l-Mekkaniżmu Uniku ta' Riżoluzzjoni (SRM), bil-ġabra unika tar-regoli bħala l-pedament tagħha – li jiżgura allinjament sħiħ bejn il-membri tal-Unjoni Bankarja fir-rigward tas-superviżjoni tal-attivitajiet bankarji u l-ġestjoni tal-kriżijiet u l-fallimenti bankarji – filwaqt li tifforma parti integrali mill-istabbiltà finanzjarja tal-Unjoni; billi għalkemm id-Direttiva dwar Skemi ta' Garanzija tad-Depożiti (35) (DGSD) tistipula standards minimi għoljin fil-qasam tal-protezzjoni tad-depożiti, l-Unjoni Bankarja għadha ma tlestietx għax it-tielet pilastru, l-Iskema Ewropea ta' Assigurazzjoni tad-Depożiti (EDIS), għadu ma ġiex stabbilit; |
| --- | --- |

A.

billi, fil-preżent, l-Unjoni Bankarja tikkonsisti fil-Mekkaniżmu Superviżorju Uniku (SSM) u l-Mekkaniżmu Uniku ta' Riżoluzzjoni (SRM), bil-ġabra unika tar-regoli bħala l-pedament tagħha – li jiżgura allinjament sħiħ bejn il-membri tal-Unjoni Bankarja fir-rigward tas-superviżjoni tal-attivitajiet bankarji u l-ġestjoni tal-kriżijiet u l-fallimenti bankarji – filwaqt li tifforma parti integrali mill-istabbiltà finanzjarja tal-Unjoni; billi għalkemm id-Direttiva dwar Skemi ta' Garanzija tad-Depożiti (35) (DGSD) tistipula standards minimi għoljin fil-qasam tal-protezzjoni tad-depożiti, l-Unjoni Bankarja għadha ma tlestietx għax it-tielet pilastru, l-Iskema Ewropea ta' Assigurazzjoni tad-Depożiti (EDIS), għadu ma ġiex stabbilit;

| B. | billi Unjoni Ekonomika u Monetarja (EMU) aktar stabbli, kompetittiva u konverġenti tirrikjedi Unjoni Bankarja solida u Unjoni tas-Swieq Kapitali (CMU) aktar żviluppata u sikura; billi ż-żewġ proġetti huma interkonnessi u l-iżvilupp ta' wieħed għandu jwassal għal progress u avvanzi fl-ieħor; billi kemm l-Unjoni Bankarja kif ukoll is-CMU huma essenzjali għat-tisħiħ tal-ekonomija tal-UE fl-era ta' wara l-COVID-19; |
| --- | --- |

B.

billi Unjoni Ekonomika u Monetarja (EMU) aktar stabbli, kompetittiva u konverġenti tirrikjedi Unjoni Bankarja solida u Unjoni tas-Swieq Kapitali (CMU) aktar żviluppata u sikura; billi ż-żewġ proġetti huma interkonnessi u l-iżvilupp ta' wieħed għandu jwassal għal progress u avvanzi fl-ieħor; billi kemm l-Unjoni Bankarja kif ukoll is-CMU huma essenzjali għat-tisħiħ tal-ekonomija tal-UE fl-era ta' wara l-COVID-19;

| C. | billi l-garanzija ta' kontinġenza għall-Fond Uniku ta' Riżoluzzjoni (SRF) se tkun ġiet introdotta sal-2022, sentejn qabel ma kien previst preċedentement; |
| --- | --- |

C.

billi l-garanzija ta' kontinġenza għall-Fond Uniku ta' Riżoluzzjoni (SRF) se tkun ġiet introdotta sal-2022, sentejn qabel ma kien previst preċedentement;

| D. | billi l-unjoni bankarja hija miftuħa għall-Istati Membri kollha tal-UE; billi l-Bulgarija u l-Kroazja ssieħbu fil-mekkaniżmu Ewropew tar-rati tal-kambju (ERM II) u b'hekk daħlu fl-Unjoni Bankarja; |
| --- | --- |

D.

billi l-unjoni bankarja hija miftuħa għall-Istati Membri kollha tal-UE; billi l-Bulgarija u l-Kroazja ssieħbu fil-mekkaniżmu Ewropew tar-rati tal-kambju (ERM II) u b'hekk daħlu fl-Unjoni Bankarja;

| E. | billi l-aggressjoni tar-Russja fil-konfront tal-Ukrajna u l-konsegwenzi ekonomiċi tagħha se jkollhom impatt dirett u indirett fuq is-settur bankarju tal-UE; billi fil-preżent huwa diffiċli li wieħed ikejjel il-firxa u l-kobor ta' dan l-impatt; billi l-banek tal-UE għandhom rwol ċentrali biex jiżguraw l-implimentazzjoni u l-konformità mas-sanzjonijiet imposti mill-UE kontra r-Russja b'reazzjoni għall-invażjoni; |
| --- | --- |

E.

billi l-aggressjoni tar-Russja fil-konfront tal-Ukrajna u l-konsegwenzi ekonomiċi tagħha se jkollhom impatt dirett u indirett fuq is-settur bankarju tal-UE; billi fil-preżent huwa diffiċli li wieħed ikejjel il-firxa u l-kobor ta' dan l-impatt; billi l-banek tal-UE għandhom rwol ċentrali biex jiżguraw l-implimentazzjoni u l-konformità mas-sanzjonijiet imposti mill-UE kontra r-Russja b'reazzjoni għall-invażjoni;

| F. | billi r-reazzjoni tas-settur bankarju tal-UE għall-kriżi kkawżata mill-pandemija wriet ir-reżiljenza tas-settur, ibbażata fuq ir-reviżjoni regolatorja li saret wara l-kriżi finanzjarja globali u ffaċilitata mill-ġabra unika tar-regoli u s-superviżjoni koordinata fl-Unjoni Bankarja; billi miżuri ta' għajnuna straordinarji u neċessarji f'termini ta' politika pubblika u prattiki ta' konservazzjoni tal-kapital taw ukoll appoġġ sinifikanti lis-settur bankarju; billi l-proporzjon aggregat ta' self li ma jrendix (NPL) kompla jonqos, għal 2,17 % fit-tielet kwart tal-2021, għalkemm f'xi Stati Membri l-volum assolut ta' NPL għadu għoli; |
| --- | --- |

F.

billi r-reazzjoni tas-settur bankarju tal-UE għall-kriżi kkawżata mill-pandemija wriet ir-reżiljenza tas-settur, ibbażata fuq ir-reviżjoni regolatorja li saret wara l-kriżi finanzjarja globali u ffaċilitata mill-ġabra unika tar-regoli u s-superviżjoni koordinata fl-Unjoni Bankarja; billi miżuri ta' għajnuna straordinarji u neċessarji f'termini ta' politika pubblika u prattiki ta' konservazzjoni tal-kapital taw ukoll appoġġ sinifikanti lis-settur bankarju; billi l-proporzjon aggregat ta' self li ma jrendix (NPL) kompla jonqos, għal 2,17 % fit-tielet kwart tal-2021, għalkemm f'xi Stati Membri l-volum assolut ta' NPL għadu għoli;

| G. | billi l-appoġġ f'waqtu u mmirat matul il-pandemija tal-COVID-19 ippermetta lill-banek ikomplu jsellfu lill-ekonomija, jipproteġu l-impjiegi u n-negozji u jikkontribwixxu għat-tkabbir ekonomiku; billi l-miżuri kienu għodda inizjali tajba biex tiġi indirizzata l-kriżi; billi hemm prospett li l-miżuri ta' appoġġ jitneħħew gradwalment, sostitwiti minn għodod ta' rkupru għall-ekonomija kollha kemm hi; billi hemm bżonn li jitnaqqsu r-riskji sistemiċi li għadhom jeżistu u li jinħolqu mill-interkonnessjonijiet u l-kumplessità tas-sistema bankarja tal-UE, li huma l-bażi tal-problema ta' banek “kbar wisq biex ifallu”; |
| --- | --- |

G.

billi l-appoġġ f'waqtu u mmirat matul il-pandemija tal-COVID-19 ippermetta lill-banek ikomplu jsellfu lill-ekonomija, jipproteġu l-impjiegi u n-negozji u jikkontribwixxu għat-tkabbir ekonomiku; billi l-miżuri kienu għodda inizjali tajba biex tiġi indirizzata l-kriżi; billi hemm prospett li l-miżuri ta' appoġġ jitneħħew gradwalment, sostitwiti minn għodod ta' rkupru għall-ekonomija kollha kemm hi; billi hemm bżonn li jitnaqqsu r-riskji sistemiċi li għadhom jeżistu u li jinħolqu mill-interkonnessjonijiet u l-kumplessità tas-sistema bankarja tal-UE, li huma l-bażi tal-problema ta' banek “kbar wisq biex ifallu”;

| H. | billi s-Superviżjoni Bankarja tal-BĊE kkomunikat li se tippermetti lill-banek joperaw taħt il-livell tal-Gwida tal-Pilastru 2 (P2G) tagħhom u r-rekwiżit ta' buffer kombinat sa mill-inqas tmiem l-2022 mingħajr ma awtomatikament tiskatta azzjoni superviżorja; billi l-iskop ta' dik id-deċiżjoni kien li l-banek ikunu jistgħu jkomplu jsellfu lill-ekonomija reali; |
| --- | --- |

H.

billi s-Superviżjoni Bankarja tal-BĊE kkomunikat li se tippermetti lill-banek joperaw taħt il-livell tal-Gwida tal-Pilastru 2 (P2G) tagħhom u r-rekwiżit ta' buffer kombinat sa mill-inqas tmiem l-2022 mingħajr ma awtomatikament tiskatta azzjoni superviżorja; billi l-iskop ta' dik id-deċiżjoni kien li l-banek ikunu jistgħu jkomplu jsellfu lill-ekonomija reali;

| I. | billi, issa li qed noħorġu mill-pandemija, l-Unjoni trid iżżomm standards għoljin, partikolarment fir-rigward tar-rekwiżiti ta' kapital u l-prattiki tal-ġestjoni tar-riskju, biex tiżgura r-reżiljenza tas-settur fil-futur; |
| --- | --- |

I.

billi, issa li qed noħorġu mill-pandemija, l-Unjoni trid iżżomm standards għoljin, partikolarment fir-rigward tar-rekwiżiti ta' kapital u l-prattiki tal-ġestjoni tar-riskju, biex tiżgura r-reżiljenza tas-settur fil-futur;

| J. | billi minkejja r-reżiljenza kbira tas-settur bankarju matul il-kriżi tal-COVID-19, hemm riskju li s-settur jista' jkun espost għal vulnerabbiltajiet, partikolarment fir-rigward tal-kwalità tal-assi, eż. NPLs meta l-miżuri ta' appoġġ temporanju jitneħħew gradwalment, li se jirrikjedi monitoraġġ u ġestjoni mill-qrib; |
| --- | --- |

J.

billi minkejja r-reżiljenza kbira tas-settur bankarju matul il-kriżi tal-COVID-19, hemm riskju li s-settur jista' jkun espost għal vulnerabbiltajiet, partikolarment fir-rigward tal-kwalità tal-assi, eż. NPLs meta l-miżuri ta' appoġġ temporanju jitneħħew gradwalment, li se jirrikjedi monitoraġġ u ġestjoni mill-qrib;

| K. | billi l-Unjoni Bankarja għandha tgħin biex tiġi indirizzata r-rabta li għadha teżisti bejn il-banek u s-sovrani; billi l-livell ta' skoperturi sovrani qiegħed jikber f'għadd ta' banek; billi t-trattament prudenzjali tad-dejn sovran għandu jkun konsistenti mal-istandards internazzjonali; |
| --- | --- |

K.

billi l-Unjoni Bankarja għandha tgħin biex tiġi indirizzata r-rabta li għadha teżisti bejn il-banek u s-sovrani; billi l-livell ta' skoperturi sovrani qiegħed jikber f'għadd ta' banek; billi t-trattament prudenzjali tad-dejn sovran għandu jkun konsistenti mal-istandards internazzjonali;

| L. | billi r-rwol tas-settur bankarju huwa kruċjali fl-irkupru u fit-tranżizzjoni lejn ekonomija diġitalizzata u newtrali f'termini ta' emissjonijiet tal-karbonju, partikolarment billi jidderieġi finanzjament kruċjali biex jitrawwem l-investiment (speċjalment għall-SMEs); billi din l-isfida tirrikjedi settur bankarju b'saħħtu, reżiljenti u kapitalizzat tajjeb, flimkien ma' swieq tal-kapital integrati; |
| --- | --- |

L.

billi r-rwol tas-settur bankarju huwa kruċjali fl-irkupru u fit-tranżizzjoni lejn ekonomija diġitalizzata u newtrali f'termini ta' emissjonijiet tal-karbonju, partikolarment billi jidderieġi finanzjament kruċjali biex jitrawwem l-investiment (speċjalment għall-SMEs); billi din l-isfida tirrikjedi settur bankarju b'saħħtu, reżiljenti u kapitalizzat tajjeb, flimkien ma' swieq tal-kapital integrati;

| M. | billi t-tranżizzjoni lejn ekonomija newtrali f'termini ta' emissjonijiet tal-karbonju għandha titqies fil-valutazzjoni tas-sostenibbiltà tal-karti bilanċjali tal-banek; bħala sors ta' riskji li potenzjalment jistgħu jaffettwaw l-investimenti fir-reġjuni u s-setturi kollha; billi hemm bżonn li ssir valutazzjoni ulterjuri ta' dawn ir-riskji potenzjali u li jintużaw għodod ta' ġestjoni tar-riskju li jħarsu 'l quddiem u li jistgħu jaqbdu r-riskji fit-tul relatati mal-klima u l-ambjent; |
| --- | --- |

M.

billi t-tranżizzjoni lejn ekonomija newtrali f'termini ta' emissjonijiet tal-karbonju għandha titqies fil-valutazzjoni tas-sostenibbiltà tal-karti bilanċjali tal-banek; bħala sors ta' riskji li potenzjalment jistgħu jaffettwaw l-investimenti fir-reġjuni u s-setturi kollha; billi hemm bżonn li ssir valutazzjoni ulterjuri ta' dawn ir-riskji potenzjali u li jintużaw għodod ta' ġestjoni tar-riskju li jħarsu 'l quddiem u li jistgħu jaqbdu r-riskji fit-tul relatati mal-klima u l-ambjent;

| N. | billi jeżisti potenzjal kbir fid-diġitalizzazzjoni tal-finanzi, li ġabet magħha avvanzi teknoloġiċi importanti fis-settur bankarju tal-UE permezz ta' żieda fl-effiċjenza fil-forniment ta' servizzi bankarji u aptit akbar għall-innovazzjoni; billi d-diġitalizzazzjoni tal-finanzi tippreżenta wkoll sfidi għas-settur bankarju tal-UE minħabba riskji għaċ-ċibersigurtà, il-privatezza tad-data, riskji relatati mal-ħasil tal-flus u tħassib dwar il-ħarsien tal-konsumatur; billi s-settur bankarju tal-UE jrid iżid ir-reżiljenza ċibernetika tiegħu biex jiżgura li s-sistemi tal-ICT jkunu jifilħu għal diversi tipi ta' theddid għaċ-ċibersigurtà; billi d-diġitalizzazzjoni tal-finanzi se jkollha impatt sinifikanti fuq is-servizzi bankarji wiċċ imb wiċċ kif ukoll fuq id-disponibbiltà tas-servizzi bankarji f'żoni rurali; |
| --- | --- |

N.

billi jeżisti potenzjal kbir fid-diġitalizzazzjoni tal-finanzi, li ġabet magħha avvanzi teknoloġiċi importanti fis-settur bankarju tal-UE permezz ta' żieda fl-effiċjenza fil-forniment ta' servizzi bankarji u aptit akbar għall-innovazzjoni; billi d-diġitalizzazzjoni tal-finanzi tippreżenta wkoll sfidi għas-settur bankarju tal-UE minħabba riskji għaċ-ċibersigurtà, il-privatezza tad-data, riskji relatati mal-ħasil tal-flus u tħassib dwar il-ħarsien tal-konsumatur; billi s-settur bankarju tal-UE jrid iżid ir-reżiljenza ċibernetika tiegħu biex jiżgura li s-sistemi tal-ICT jkunu jifilħu għal diversi tipi ta' theddid għaċ-ċibersigurtà; billi d-diġitalizzazzjoni tal-finanzi se jkollha impatt sinifikanti fuq is-servizzi bankarji wiċċ imb wiċċ kif ukoll fuq id-disponibbiltà tas-servizzi bankarji f'żoni rurali;

| O. | billi hemm diversi sfidi li jirriżultaw mill-kriptoassi u l-kriptovaluti, li huma fenomeni kumplessi li jirrikjedu reazzjonijiet politiċi sodi li jibbilanċjaw l-inċentiv għall-innovazzjoni u l-protezzjoni tal-investituri u l-konsumaturi; billi l-banek għandhom responsabbiltà dejjem akbar f'dan il-qasam; billi jrid jiġi kkunsidrat l-impatt ambjentali tal-kriptomminar, kif ukoll it-theddida għas-sigurtà li tinħoloq bl-anonimità tal-kartieri tal-kriptoassi; |
| --- | --- |

O.

billi hemm diversi sfidi li jirriżultaw mill-kriptoassi u l-kriptovaluti, li huma fenomeni kumplessi li jirrikjedu reazzjonijiet politiċi sodi li jibbilanċjaw l-inċentiv għall-innovazzjoni u l-protezzjoni tal-investituri u l-konsumaturi; billi l-banek għandhom responsabbiltà dejjem akbar f'dan il-qasam; billi jrid jiġi kkunsidrat l-impatt ambjentali tal-kriptomminar, kif ukoll it-theddida għas-sigurtà li tinħoloq bl-anonimità tal-kartieri tal-kriptoassi;

| P. | billi minħabba l-lakuni li fadal fil-qafas tal-AML tal-UE, hemm bżonn ta' superviżjoni u infurzar aktar b'saħħithom, armonizzati u effettivi kontra l-ħasil tal-flus, li huwa neċessarju biex titħares l-integrità tas-sistema finanzjarja tal-UE u tingħata protezzjoni kontra theddid minn pajjiżi terzi b'riskju għoli; billi għad hemm differenzi kbar fl-approċċi għas-superviżjoni tal-AML/il-ġlieda kontra l-finanzjament tat-terroriżmu (CFT) mill-awtoritajiet nazzjonali u fl-applikazzjoni tal-leġiżlazzjoni tal-UE dwar l-AML; |
| --- | --- |

P.

billi minħabba l-lakuni li fadal fil-qafas tal-AML tal-UE, hemm bżonn ta' superviżjoni u infurzar aktar b'saħħithom, armonizzati u effettivi kontra l-ħasil tal-flus, li huwa neċessarju biex titħares l-integrità tas-sistema finanzjarja tal-UE u tingħata protezzjoni kontra theddid minn pajjiżi terzi b'riskju għoli; billi għad hemm differenzi kbar fl-approċċi għas-superviżjoni tal-AML/il-ġlieda kontra l-finanzjament tat-terroriżmu (CFT) mill-awtoritajiet nazzjonali u fl-applikazzjoni tal-leġiżlazzjoni tal-UE dwar l-AML;

| Q. | billi l-UE u r-Renju Unit fil-preżent huma impenjati li jżommu kooperazzjoni regolatorja u superviżorja fil-qasam tas-servizzi finanzjarji, u li dan l-approċċ kooperattiv għandu jkun il-bażi tar-relazzjonijiet bejn iż-żewġ partijiet; billi l-Kummissjoni se testendi l-permess temporanju tagħha li jippermetti lill-banek u lill-maniġers tal-fondi tal-UE jużaw il-kmamar tal-ikklerjar tar-Renju Unit; |
| --- | --- |

Q.

billi l-UE u r-Renju Unit fil-preżent huma impenjati li jżommu kooperazzjoni regolatorja u superviżorja fil-qasam tas-servizzi finanzjarji, u li dan l-approċċ kooperattiv għandu jkun il-bażi tar-relazzjonijiet bejn iż-żewġ partijiet; billi l-Kummissjoni se testendi l-permess temporanju tagħha li jippermetti lill-banek u lill-maniġers tal-fondi tal-UE jużaw il-kmamar tal-ikklerjar tar-Renju Unit;

| R. | billi l-konsumaturi, l-investituri u d-depożitanti kollha għandhom ikunu protetti tajjeb fl-Unjoni Bankarja u għandhom jinżammu infurmati sew bi kwalunkwe deċiżjoni li taffettwahom; billi l-ħarsien tal-konsumatur u tal-investitur hija ta' importanza kbira għall-approfondiment tas-CMU; billi l-leġiżlazzjoni tal-UE tipprovdi livell bażiku komuni ta' protezzjoni għall-konsumaturi kollha li jgħixu fl-UE; billi, fl-Unjoni Bankarja, ir-regoli nazzjonali li jimplimentaw ir-rekwiżiti Ewropej dwar il-ħarsien tal-konsumatur ivarjaw, u għalhekk hemm bżonn ta' aktar armonizzazzjoni u titjib fil-ħarsien tal-konsumatur fl-UE kollha; billi l-Unjoni Bankarja għadha nieqsa minn għodod effettivi biex tindirizza l-problemi li qed jiffaċċjaw il-konsumaturi, bħal kumplessità artifiċjali, prattiki kummerċjali inġusti u l-esklużjoni ta' gruppi vulnerabbli mill-użu ta' servizzi bażiċi; |
| --- | --- |

R.

billi l-konsumaturi, l-investituri u d-depożitanti kollha għandhom ikunu protetti tajjeb fl-Unjoni Bankarja u għandhom jinżammu infurmati sew bi kwalunkwe deċiżjoni li taffettwahom; billi l-ħarsien tal-konsumatur u tal-investitur hija ta' importanza kbira għall-approfondiment tas-CMU; billi l-leġiżlazzjoni tal-UE tipprovdi livell bażiku komuni ta' protezzjoni għall-konsumaturi kollha li jgħixu fl-UE; billi, fl-Unjoni Bankarja, ir-regoli nazzjonali li jimplimentaw ir-rekwiżiti Ewropej dwar il-ħarsien tal-konsumatur ivarjaw, u għalhekk hemm bżonn ta' aktar armonizzazzjoni u titjib fil-ħarsien tal-konsumatur fl-UE kollha; billi l-Unjoni Bankarja għadha nieqsa minn għodod effettivi biex tindirizza l-problemi li qed jiffaċċjaw il-konsumaturi, bħal kumplessità artifiċjali, prattiki kummerċjali inġusti u l-esklużjoni ta' gruppi vulnerabbli mill-użu ta' servizzi bażiċi;

| S. | billi wieħed mill-objettivi ewlenin tal-Unjoni Bankarja hu li l-kontribwenti m'għandhomx iġarrbu l-ispiża ta' azzjoni ta' rimedju meta bank ifalli; |
| --- | --- |

S.

billi wieħed mill-objettivi ewlenin tal-Unjoni Bankarja hu li l-kontribwenti m'għandhomx iġarrbu l-ispiża ta' azzjoni ta' rimedju meta bank ifalli;

| T. | billi l-qafas dwar il-ġestjoni tal-kriżijiet bankarji u l-assigurazzjoni ta' depożitu (CMDI) għandu jiżgura approċċ konsistenti u effiċjenti għall-banek kollha, irrispettivament mid-daqs jew il-mudell kummerċjali, kif ukoll jikkontribwixxi biex jippreserva l-istabbiltà finanzjarja, jimminimizza l-użu ta' flus il-kontribwenti u jiżgura kundizzjonijiet ekwi fl-UE kollha, filwaqt li jqis b'mod xieraq il-prinċipju tas-sussidarjetà; |
| --- | --- |

T.

billi l-qafas dwar il-ġestjoni tal-kriżijiet bankarji u l-assigurazzjoni ta' depożitu (CMDI) għandu jiżgura approċċ konsistenti u effiċjenti għall-banek kollha, irrispettivament mid-daqs jew il-mudell kummerċjali, kif ukoll jikkontribwixxi biex jippreserva l-istabbiltà finanzjarja, jimminimizza l-użu ta' flus il-kontribwenti u jiżgura kundizzjonijiet ekwi fl-UE kollha, filwaqt li jqis b'mod xieraq il-prinċipju tas-sussidarjetà;

Kunsiderazzjonijiet ġenerali

| 1. | Ifakkar li l-Unjoni Bankarja, li tallinja r-responsabbiltà kemm għas-superviżjoni kif ukoll għar-riżoluzzjoni tal-banek fiż-żona tal-euro u tirrikjedi li l-banek fis-sistema bankarja kollha tal-UE jwettqu attivitajiet skont l-istess ġabra ta' regoli, hija element essenzjali għat-tlestija tal-EMU u tas-suq intern;
  jinnota li l-ewwel żewġ pilastri tal-Unjoni Bankarja – l-SSM u l-SRM – issa huma stabbiliti u kompletament operattivi; jinnota, madankollu, li għadha ma ġietx stabbilita sistema komuni għall-protezzjoni tad-depożiti (EDIS); |
| --- | --- |

1.

| 2. | Ifakkar li l-għan ewlieni tal-Unjoni Bankarja huwa s-sigurtà u l-istabbiltà tas-sistema bankarja fiż-żona tal-euro u fl-UE kollha kemm hi, u l-prevenzjoni tas-salvataġġi tal-banek mill-kontribwenti; ifakkar li sar progress sinifikanti mill-kriżi finanzjarja tal-2008 'l hawn bil-ħolqien tal-SSM u l-SRM: il-banek issa huma f'pożizzjoni aktar b'saħħitha biex jilqgħu għax-xokkijiet finanzjarji, u hemm fis-seħħ mekkaniżmi ta' riżoluzzjoni biex jiġi żgurat li l-banek li jkunu qed ifallu jiġu stralċati mingħajr l-użu ta' flus il-kontribwenti; jappoġġja l-isforzi biex tissaħħaħ u titlesta l-Unjoni Bankarja, u jissottolinja li għandu jkompli jsir progress fl-oqsma differenti tiegħu b'mod parallel; jenfasizza li x-xogħol sinifikanti imwettaq biex tinħoloq Unjoni Bankarja kkontribwixxa biex tiżdied il-fiduċja fis-settur bankarju tal-UE u żied ir-reżiljenza u l-kompetittività tagħha, u li, konsegwentement, tul il-pandemija tal-COVID-19, il-banek tal-UE kienu robusti, kapitalizzati aħjar u kienu kapaċi jkollhom rwol essenzjali fl-iżgurar tal-aċċess għall-finanzi; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Ifakkar li l-Istati Membri kollha taż-żona tal-euro huma parti mill-Unjoni Bankarja, u li l-Istati Membri li mhumiex fiż-żona tal-euro jistgħu jissieħbu wkoll; iqis li l-Unjoni Bankarja għandha tinbena b'mod trasparenti, koerenti u robust, inkluż għall-Istati Membri li mhumiex fiż-żona tal-euro; jirrimarka li l-Istati Membri li ma jappartjenux għall-Unjoni Bankarja huma marbuta wkoll bir-regoli tal-ġabra unika tar-regoli, li nħolqot bħala riżultat tal-proċess ta' armonizzazzjoni u integrazzjoni tas-sistema bankarja tal-UE, u li s-sistemi bankarji tagħhom huma de facto marbuta b'mod qawwi mal-Unjoni Bankarja; jilqa' d-dħul tal-Bulgarija u l-Kroazja fl-Unjoni Bankarja u l-inklużjoni tal-lev Bulgaru u l-kuna Kroata fl-ERM II; jirrikonoxxi li l-parteċipazzjoni fl-Unjoni Bankarja tirrikjedi konformità mal-istandards u l-leġiżlazzjoni tal-UE; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jesprimi tħassib serju dwar l-invażjoni Russa fl-Ukrajna u l-konsegwenzi ekonomiċi tagħha għall-ekonomija Ewropea; jirrimarka li l-effetti diretti u indiretti ta' din il-gwerra se jkollhom impatt fuq l-ekonomija tal-UE li fil-preżent huwa diffiċli li jiġi kkwantifikat u li jista' joħloq riskji potenzjali għall-istabbiltà tas-settur bankarju tal-UE; jistieden, għalhekk, lill-BĊE, lill-ASE u lill-awtoritajiet kompetenti nazzjonali jimmonitorjaw mill-qrib l-impatt tal-gwerra fuq is-settur bankarju tal-UE; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jinnota li s-settur bankarju wera grad relattivament għoli ta' reżiljenza għall-kriżi tal-COVID-19 u kellu rwol importanti biex l-impatt negattiv tal-pandemija fuq l-ekonomija jitnaqqas kemm jista' jkun; jirrimarka li din ir-reżiljenza hija riżultat tar-riformi regolatorji adottati wara l-kriżi finanzjarja globali preċedenti; jissottolinja wkoll ir-rwol ta' miżuri temporanji, inklużi dawk skont ir-Regolament (UE) Nru 575/2013 (36) (soluzzjoni ta' malajr tas-CRR) li ppermettew lill-banek ikomplu jsellfu lill-familji u lin-negozji, u r-rwol tal-ispazju kapitali addizzjonali pprovdut mill-BĊE; jenfasizza li r-riformi regolatorji li saru wara l-kriżi finanzjarja tal-2008 għandhom jiġu protetti u li l-lakuni regolatorji għandhom jingħalqu; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Jinnota li l-miżuri ta' emerġenza b'appoġġ għall-kapaċità ta' self tal-banek lill-familji u lin-negozji għandhom jibqgħu fis-seħħ kemm ikun hemm bżonn; jirrimarka l-importanza li tiġi żgurata tranżizzjoni kkoordinata tajjeb, prudenti, gradwali u mmirata mill-għajnuna għall-pandemija għal għodod ta' appoġġ għall-irkupru, inklużi riformi fl-Istati Membri permezz tal-pjanijiet nazzjonali ta' riforma għall-irkupru u r-reżiljenza; jenfasizza l-prospett tal-eliminazzjoni gradwali tal-miżuri ta' emerġenza; jenfasizza, f'dan il-kuntest, li l-instabbiltà kbira maħluqa mill-invażjoni tar-Russja fl-Ukrajna trid titqies meta tittieħed deċiżjoni dwar il-possibbiltà tat-tneħħija gradwali ta' dawn il-miżuri; jinnota d-deċiżjoni tal-Kunsill Governattiv tal-BĊE tas-16 ta' Diċembru 2021 li jwaqqaf ix-xiri nett ta' assi fl-ambitu tal-Programm ta' Xiri ta' Emerġenza fil-każ ta' Pandemija (PEPP); |
| --- | --- |

6.

| 7. | Jenfasizza r-rwol ewlieni tas-settur bankarju u s-swieq tal-kapital tal-UE fil-finanzjament tar-reżiljenza, l-irkupru u t-trasformazzjoni ekoloġika u diġitali tal-ekonomija Ewropea, inkluż l-iżgurar tal-aċċess tal-SMEs għall-kreditu; ifakkar li, sabiex jaffronta dawn il-kopiti, is-settur bankarju tal-UE jrid ikun b'saħħtu u reżiljenti kif ukoll regolat u kapitalizzat tajjeb; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jirrimarka li CMU b'saħħitha u strutturata tajjeb, flimkien mal-iżvilupp tal-Unjoni Bankarja se tgħin biex jitwettqu kundizzjonijiet aħjar għall-finanzjament tal-ekonomija Ewropea, kemm għall-familji kif ukoll għall-kumpaniji li għadhom jiddependu ħafna mill-kreditu bankarju biex jitrawmu l-investimenti u l-ħolqien tal-impjiegi, filwaqt li tikkontribwixxi wkoll għar-reżiljenza tal-ekonomija Ewropea u l-katalizzazzjoni tat-tranżizzjoni ekoloġika; jenfasizza li sabiex titlesta s-CMU hemm bżonn li tiġi żgurata l-proporzjonalità tar-regoli adottati u l-protezzjoni tal-klijenti konsumaturi; jilqa' l-proposti leġiżlattivi ppreżentati fil-25 ta' Novembru 2021 biex isir progress fir-rigward tas-CMU; jistieden lill-Kummissjoni u lill-ASE jivvalutaw il-bżonn li jirregolaw aħjar is-settur tas-sistema bankarja “parallela”, iressqu, fejn xieraq, proposti leġiżlattivi, u jimmonitorjaw kontinwament ir-reżiljenza tas-swieq tal-kapital; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Jilqa' l-prijoritajiet superviżorji tal-BĊE għall-2022-2024, jiġifieri li (1) (1) noħorġu mill-pandemija b'saħħitna, (2) naħtfu l-opportunità biex nindirizzaw id-dgħufijiet strutturali permezz ta' strateġiji effettivi ta' diġitalizzazzjoni u governanza msaħħa, u (3) nindirizzaw ir-riskji emerġenti, inklużi r-riskji relatati mal-klima, l-ambjent, l-IT u ċibernetika; jirrikonoxxi l-isforzi sostantivi magħmula biex jiġu indirizzati dawn l-isfidi mis-settur bankarju f'dawn l-aħħar snin u r-riżultati miksuba; jilqa', f'dan il-kuntest, it-tnaqqis fil-proporzjonijiet ta' NPLs aggregati; jenfasizza li s-superviżuri tal-UE u dawk nazzjonali jridu jimmonitorjaw dawn ir-riskji mill-qrib waqt l-eliminazzjoni gradwali tal-miżuri ta' appoġġ pubbliku ta' emerġenza; jenfasizza l-importanza ta' ġestjoni tar-riskju prudenti u proviżjonament xieraq; ifakkar li t-tnaqqis tar-riskju, flimkien mal-kondiviżjoni tar-riskju fis-settur bankarju, jikkontribwixxi għal Unjoni Bankarja aktar stabbli, b'saħħitha u orjentata lejn it-tkabbir ekonomiku; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Jappoġġja l-ħidma li għaddejja fuq l-implimentazzjoni tar-regoli ta' Basel III u, f'dan il-kuntest, jilqa' l-pakkett leġiżlattiv dwar il-banek adottat mill-Kummissjoni fis-27 ta' Ottubru 2021; iqis li, fil-proċess tal-implimentazzjoni, l-UE trid tiżgura allinjament sħiħ mal-istandards ta' Basel, filwaqt li tqis ukoll il-prinċipju tal-proporzjonalità, u għandha tirrispetta, fejn xieraq, l-ispeċifiċitajiet u d-diversità tas-settur bankarju tal-UE, filwaqt li tiżgura li l-banek tal-UE jibqgħu kapaċi jikkompetu mal-kompetituri globali tagħhom; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Jilqa' l-fatt li s-settur bankarju qed jadatta ruħu għall-isfidi u l-opportunitajiet tad-diġitalizzazzjoni, li se jippermetti lill-banek jaqdu aħjar lill-klijenti tagħhom remotament, joffru prodotti ġodda u joħolqu opportunitajiet għal effiċjenza akbar fejn jidħlu spejjeż; jenfasizza li s-settur bankarju huwa partikolarment vulnerabbli għat-theddida ta' attakki ċibernetiċi; jilqa', f'dan ir-rigward, il-progress magħmul fil-proposti għal regolament u direttiva dwar ir-reżiljenza operazzjonali diġitali għas-settur finanzjarju (DORA) u għal direttiva dwar miżuri għal livell għoli komuni ta' ċibersigurtà madwar l-Unjoni, li tħassar id-Direttiva (UE) 2016/1148 (NIS 2.0), li huma l-pedamenti tal-qafas regolatorju biex tiġi ffaċilitata l-ġlieda tas-settur bankarju kontra ċ-ċiberkriminalità; jistieden lill-ASE u lill-ENISA jżidu l-isforzi tagħhom biex jimmonitorjaw u jimmitigaw ir-riskji relatati ma' partijiet terzi fl-ICT li mhumiex membri tal-UE; jenfasizza l-bżonn ta' aktar investimenti u riċerka biex jiġu żviluppati modi innovattivi biex tissaħħaħ iċ-ċibersigurtà tas-settur bankarju; iqis li l-prijoritajiet għandhom ikunu s-sikurezza tal-konsumatur, l-istabbiltà u l-integrità finanzjarja u n-newtralità teknoloġika; jitlob li tiġi promossa l-inklużjoni finanzjarja, speċjalment għall-gruppi vulnerabbli b'livelli baxxi ta' litteriżmu diġitali jew finanzjarju; jilqa' l-progress magħmul fuq il-pakkett tal-finanzi diġitali; jenfasizza l-bżonn li l-banek jippreservaw servizzi bankarji estensivi wiċċ imb wiċċ, partikolarment f'żoni rurali; jilqa' l-ħidma fuq l-euro diġitali, li se tiffunzjona flimkien mal-flus kontanti; jistieden lill-BĊE jikkunsidra l-impatt potenzjali tal-euro diġitali fuq il-pagamenti, il-kapaċità ta' self tal-banek u l-istabbiltà finanzjarja fil-ħidma futura tiegħu; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Ifakkar li l-bażi għall-kooperazzjoni bejn l-MSU u l-Financial Conduct Authority (L-Awtorità tal-Kondotta Finanzjarja) tar-Renju Unit hija l-Memorandum ta' Qbil bejn il-BĊE u l-awtoritajiet tar-Renju Unit, li daħal fis-seħħ fl-1 ta' Jannar 2021; jinnota li l-Kummissjoni dan l-aħħar ħabbret l-estensjoni tal-permess temporanju tagħha li jippermetti lill-banek u lill-maniġers tal-fondi tal-UE jużaw il-kmamar tal-ikklerjar tar-Renju Unit u b'hekk jiġi evitat kwalunkwe effett ta' preċipizju fuq terminu qasir; jistieden lill-Kummissjoni tieħu miżuri biex tiffaċilita aktar ikklerjar fl-UE fuq perjodu medju ta' żmien; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Jesprimi dispjaċir għan-nuqqas li jiġi żgurat bilanċ sħiħ bejn is-sessi fl-istituzzjonijiet u l-korpi finanzjarji tal-UE u b'mod partikolari l-fatt li n-nisa għadhom sottorappreżentati f'pożizzjonijiet eżekuttivi fil-qasam tas-servizzi bankarji u finanzjarji; iqis li l-għażla tal-applikanti għall-istituzzjonijiet finanzjarji u l-korpi tal-UE għandha tkun ibbażata fuq il-kriterji tal-mertu, id-diversità u l-kapaċità, sabiex l-istituzzjoni jew il-korp involut jopera b'mod effettiv kemm jista' jkun; Jistieden lill-gvernijiet u lill-istituzzjonijiet u l-korpi kollha jipprovdu listi bbilanċjati bejn is-sessi għall-ħatriet futuri kollha fil-korpi tal-UE u jtenni l-impenn tiegħu li ma jikkunsidrax listi ta' kandidati fejn il-prinċipju tal-bilanċ bejn is-sessi ma jkunx ġie rispettat; jiddispjaċih ħafna li l-lista kkunsidrata mill-Grupp tal-Euro għall-Bord tad-Diretturi li jmiss tal-Mekkaniżmu Ewropew ta' Stabbiltà ma tinkludix kandidata mara waħda; jisħaq li l-bilanċ bejn is-sessi fil-bordijiet u fil-forza tax-xogħol huwa pożittiv kemm għas-soċjetà kif ukoll għall-ekonomija; jistieden lill-istituzzjonijiet finanzjarji jaġġornaw regolarment il-politiki tagħhom dwar id-diversità u l-inklużjoni u jgħinu fit-trawwim ta' kulturi tax-xogħol sani li jagħtu prijorità lill-inklużività; |
| --- | --- |

13.

Superviżjoni

| 14. | Jistieden lill-BĊE, lill-EBA u lill-BERS jimmonitorjaw bir-reqqa r-riskji għas-settur bankarju li jirriżultaw mill-aggressjoni tar-Russja kontra l-Ukrajna u l-konsegwenzi ekonomiċi tagħha; jindika l-bżonn li jiġu kkunsidrati xenarji differenti u li ssir tħejjija għal possibbiltajiet differenti; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Iqis li l-ġestjoni tar-riskju tal-kreditu, il-monitoraġġ u t-tnaqqis tal-NPLs għandhom jibqgħu fost il-prijoritajiet ewlenin; jilqa' l-fatt li l-proporzjon tal-NPL aggregat fiż-żona tal-euro kompla jonqos għal 2,17 % fit-tielet kwart tal-2021; jinnota li, għalkemm għalissa s-sitwazzjoni hija stabbli, din għandha tiġi mmonitorjata bir-reqqa minħabba t-tneħħija gradwali tal-miżuri ta' emerġenza; jiġbed l-attenzjoni għall-importanza tal-konformità prudenzjali, l-identifikazzjoni bikrija u l-ġestjoni tal-NPLs flimkien ma' proviżjonament adegwat; jenfasizza l-bżonn ta' kooperazzjoni ma' debituri vulnerabbli, filwaqt li jirrikonoxxi s-soluzzjonijiet stabbiliti mis-settur bankarju f'dan ir-rigward matul il-pandemija (bħall-moratorju fuq il-ħlas lura tas-self); jilqa' l-adozzjoni tad-Direttiva (UE) 2021/2167 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta' Novembru 2021 dwar is-servizzjanti tal-kreditu u x-xerrejja tal-kreditu (37), li se tgħin lill-banek inaqqsu n-numru ta' NPLs fuq il-karti bilanċjali tagħhom u trawwem suq sekondarju għall-NPLs; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Jirrikonoxxi l-livell sinifikanti ta' dejn sovran fuq il-karti bilanċjali ta' għadd ta' banek fl-Unjoni Bankarja; jieħu nota tax-xogħol fuq ir-riskju sovran imwettqa mill-Kumitat ta' Basel dwar is-Superviżjoni Bankarja f'dan ir-rigward u jenfasizza li l-kwistjoni tat-trattament regolatorju tal-iskoperturi sovrani tirrikjedi eżami fil-fond fil-fora internazzjonali, filwaqt li jitqiesu l-konsegwenzi ta' approċċi differenti, u li l-implimentazzjoni tas-soluzzjoni fl-UE għandha tkun konsistenti mal-istandards internazzjonali; jemmen li kwalunkwe soluzzjoni potenzjali għandha tkun bilanċjata u tittratta lill-Istati Membri kollha tal-UE b'mod ġust, filwaqt li tiġi żgurata wkoll biżżejjed likwidità fis-swieq għad-dejn sovran; jenfasizza li l-ħolqien ta' assi sikur tal-UE jista' jgħin biex jittaffew iċ-ċrieki ta' feedback negattivi bejn is-sovrani u s-setturi bankarji domestiċi; jilqa', f'dan il-kuntest, il-ħolqien ta' Next Generation EU, li jipprovdi assi Ewropej b'riskju baxx; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Iqis li t-tranżizzjoni lejn ekonomija newtrali f'termini ta' emissjonijiet tal-karbonju tippreżenta potenzjal kbir għal tkabbir ekonomiku sinifikanti f'firxa ta' setturi differenti; jinnota li tranżizzjoni bħal din tirrikjedi investimenti kbar mis-settur pubbliku u privat, iżda, kif rikonoxxut anke mill-BĊE, l-ispiża tagħha tkun aktar baxxa mill-prezz tan-nuqqas ta' azzjoni; jenfasizza l-importanza tal-kontribut tas-settur bankarju biex tiġi ffinanzjata t-tranżizzjoni lejn ekonomija newtrali f'termini ta' emissjonijiet tal-karbonju u biex jiġi żgurat li l-UE tkun tista' tissodisfa l-impenji ambjentali tagħha; jitlob lill-banek jinkorporaw dawn il-kwistjonijiet fil-pjanijiet ta' tranżizzjoni tagħhom; jissottolinja l-importanza tar-Regolament dwar it-Tassonomija (38) f'dan l-isforz u li l-implimentazzjoni tiegħu għandha tkun konsistenti mal-objettivi tal-ftehim ta' Pariġi u l-Patt Ekoloġiku Ewropew; jesprimi tħassib dwar il-possibbiltà li, maż-żmien, ir-riskji relatati mal-klima fuq il-karti bilanċjali tal-banek ipoġġu lill-banek f'diffikultà finanzjarja; iqis li dawn ir-riskji għandhom jitnaqqsu biex jiġi evitat li l-banek ifallu; jitlob li l-banek jingħataw linji gwida ċari f'dan ir-rigward, ibbażati fuq data ekonomika robusta; jilqa' l-isforzi tal-SSM biex jipprovdi gwida u ċarezza lill-banek għall-awtovalutazzjoni u tar-riskji relatati mal-klima u l-ambjent (C&E); ifakkar li l-BĊE kkonkluda l-ewwel valutazzjoni fuq skala kbira tal-ġestjoni tar-riskju C&E tal-banek tal-UE fl-2021, u jilqa' l-impenn tal-BĊE li jwettaq testijiet tal-istress klimatiku fl-2022 bħala element importanti biex jiġi indirizzat ir-riskju relatat mal-klima; jitlob li dawn it-testijiet ikunu bbażati fuq data u suppożizzjonijiet realistiċi; jesprimi t-tħassib tiegħu dwar żieda fl-NPLs minħabba investimenti mitlufa fil-fjuwils fossili; jitlob l-identifikazzjoni bikrija u l-ġestjoni proattiva ta' tali assi f'riskju; iħeġġeġ lill-SSM ikompli l-ħidma tiegħu f'din id-direzzjoni u jsaħħaħha; jitlob l-integrazzjoni adegwata tar-riskji ambjentali u ta' tranżizzjoni fil-mudelli ta' klassifikazzjoni tal-kreditu; jenfasizza l-bżonn ta' aktar titjib biex jinkixfu r-riskji relatati mal-klima u ambjentali mill-banek, kif ukoll titjib biex jinkixfu l-istrateġiji ta' tranżizzjoni minn entitajiet biex tiġi ffaċilitata l-valutazzjoni tar-riskju tal-banek u s-superviżuri; jitlob lill-banek jassumu perspettiva ta' materjalità doppja fil-valutazzjoni tar-riskji klimatiċi tagħhom; jissottolinja l-importanza ta' leġiżlazzjoni ċara biex jiġi evitat il-greenwashing; jinnota l-isfidi, ir-riskji u l-opportunitajiet il-ġodda relatati mat-tranżizzjoni ekoloġika għas-settur bankarju; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Ifakkar li, fil-valutazzjoni tal-kundizzjoni attwali tal-banek, għandu jitqies l-impatt tal-miżuri speċjali implimentati mill-gvernijiet tal-Istati Membri individwali matul il-pandemija; jinnota r-Rieżami tal-Istabbiltà Finanzjarja tal-BĊE tas-17 ta' Novembru 2021, li jgħid li l-effetti sħaħ tal-pandemija fuq il-kwalità tal-assi bankarji jistgħu jieħdu sentejn oħra biex jinħassu; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Jenfasizza li r-rati tal-imgħax offruti lill-familji u l-SMEs fl-Istati Membri jvarjaw ħafna; iħeġġeġ lill-Kummissjoni u lis-superviżuri bankarji jikkunsidraw miżuri li jtaffu l-piż fuq l-SMEs u fuq min għandu dejn ipotekarju fl-Istati Membri li għandhom rati ta' self ogħla biex jiżguraw li ċ-ċittadini u n-negozji kollha jkunu jistgħu jaċċessaw kapital tant meħtieġ b'rati ġusti u kompetittivi; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Jinnota t-tendenza lejn konsolidazzjoni akbar fis-settur bankarju Ewropew f'dawn l-aħħar snin u li l-attività ta' amalgamazzjoni u akkwist bankarju Ewropew fl-2021 kienet fi triqitha biex taqbeż kemm il-livelli tal-2020 kif ukoll tal-2019 minħabba serje ta' fatturi, inklużi pressjonijiet fuq l-ispejjeż, rati baxxi tal-imgħax u diġitalizzazzjoni (39); jinnota l-benefiċċji li tista' ġġib magħha l-konsolidazzjoni bankarja, inkluż l-indirizzar tal-profittabbiltà baxxa, il-kapaċità żejda u l-frammentazzjoni tas-settur bankarju, iżda jirrikonoxxi wkoll l-effetti negattivi possibbli tal-konsolidazzjoni u l-isfidi imposti għas-superviżjoni bankarja minn istituzzjonijiet kbar sistemikament importanti, li l-problemi possibbli tagħhom jistgħu jaffettwaw l-istabbiltà finanzjarja f'ħafna ġurisdizzjonijiet; jilqa' l-gwida tal-BĊE dwar l-approċċ superviżorju għall-konsolidazzjoni fis-settur bankarju, li tagħti stampa tal-aspettattivi superviżorji li jirrigwardaw proġetti ta' konsolidazzjoni (40); jenfasizza l-benefiċċji ta' settur bankarju Ewropew diversifikat u kompetittiv, magħmul minn banek b'mudelli kummerċjali, strutturi legali u qisien differenti; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Jinnota l-problemi u l-isfidi marbuta mal-kwistjonijiet tal-post ta' oriġini u dak ospitanti; jinnota li t-tisħiħ tal-integrazzjoni transfruntiera u l-għoti ta' aktar flessibbiltà fil-fluss tal-kapital fost il-gruppi bankarji, b'rispett sħiħ għall-profili tar-riskju tas-sussidjarji, jirrikjedu salvagwardji kredibbli u effiċjenti għall-Istati Membri ospitanti, partikolarment biex jiġi żgurat li sussidjarji sinifikanti jingħataw appoġġ f'sitwazzjonijiet diffiċli; jissottolinja li t-tlestija tal-Unjoni Bankarja hija tal-akbar importanza biex jissolva t-tħassib relatat mal-post ta' oriġini u dak ospitanti; jenfasizza l-bżonn ta' titjib fil-provvista transfruntiera tas-servizzi sabiex jinħoloq settur bankarju tassew mifrux mal-UE kollha u titjieb il-kompetittività tiegħu; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Jenfasizza l-bżonn ta' suq intern li jiffunzjona tajjeb fir-rigward tas-servizzi finanzjarji għall-konsumatur; jistieden lill-Kummissjoni tivvaluta l-ostakli u x-xkiel li jiltaqgħu magħhom il-konsumaturi meta jagħmlu użu minn prodotti bankarji għall-konsumatur bħal self ipotekarju fuq bażi transfruntiera u tipproponi soluzzjonijiet biex tiżgura li l-konsumaturi jkunu jistgħu jagħmlu użu minn servizzi finanzjarji għall-konsumatur lil hinn mill-fruntieri ta' pajjiżhom; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Jenfasizza l-bżonn ta' superviżjoni u armonizzazzjoni effikaċi kontra l-ħasil tal-flus peress li l-qafas eżistenti għadu jbati minn bosta nuqqasijiet u traspożizzjoni nazzjonali irregolari; jiddispjaċih li diversi Stati Membri għadhom ma ttrasponewx bis-sħiħ id-Direttiva V dwar il-Ġlieda Kontra l-Ħasil tal-Flus (41) u jfakkar fil-bżonn ta' titjib fil-koordinazzjoni tal-unitajiet tal-intelligence finanzjarja (FIUs) fl-Ewropa kollha; jissottolinja li l-banek jaġixxu bħala gwardjani fil-ġlieda kontra l-ħasil tal-flus u għalhekk irid ikollhom fis-seħħ oqfsa robusti ta' ġestjoni tar-riskju u jiġu ssorveljati b'mod effettiv, u jiġbed l-attenzjoni għall-bżonn ta' kooperazzjoni u koordinazzjoni bejn is-superviżuri prudenzjali, is-superviżuri kontra l-ħasil tal-flus u l-FIUs; jinnota l-isforzi magħmula mill-BĊE tul dawn l-aħħar sentejn biex jissaħħaħ l-iskambju ta' informazzjoni bejn l-SSM u s-superviżuri tal-AML/CFT; jilqa' l-adozzjoni tal-pakkett dwar l-AML min-naħa tal-Kummissjoni u jitlob qbil rapidu dwar il-proposti kollha; jilqa', partikolarment, il-proposta għal Awtorità ġdida għall-Ġlieda kontra l-Ħasil tal-Flus (AMLA) li se tissorvelja direttament ċerti banek u tikkoordina l-infurzar tar-regoli AML/CFT mill-awtoritajiet tal-Istati Membri; jenfasizza li biex l-AMLA tkun tassew effettiva, irid ikollha biżżejjed riżorsi; jenfasizza l-importanza ta' qafas b'saħħtu għall-AML fil-kuntest tal-aggressjoni tar-Russja kontra l-Ukrajna u biex tiġi żgurata l-effikaċja tas-sanzjonijiet; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Jilqa' aktar standards ta' trasparenza fis-superviżjoni bankarja, pereżempju fl-eżiti tar-rieżami superviżorju u l-proċess ta' evalwazzjoni, li jista' jsaħħaħ il-fiduċja fis-swieq kapitali u finanzjarji u jiżgura konsistenza fit-trattament fl-Istati Membri kollha; jiddeplora l-fatt li r-rekwiżiti għall-valutazzjoni tal-kompetenza u l-idoneità tal-membri tal-korp maniġerjali tal-istituzzjonijiet ta' kreditu mhumiex implimentati b'mod uniformi fl-Istati Membri kollha; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Jissottolinja li l-benefiċjarji finali ta' Unjoni Bankarja għandhom ikunu l-konsumaturi u n-negozji fl-ekonomija reali; jenfasizza l-importanza li jiżdied il-ħarsien tal-konsumatur u tal-investitur mill-abbuż u minn prattiki u prodotti dannużi; jitlob li jiġi żgurat l-aċċess tal-konsumatur għal servizzi finanzjarji għall-konsumatur fil-livell transfruntier; jinnota li minkejja regoli b'saħħithom dwar il-ħarsien tal-konsumatur fil-livell tal-UE, ir-regoli nazzjonali li jimplimentaw dawn ir-rekwiżiti jvarjaw, u għalhekk hemm bżonn aktar armonizzazzjoni fl-Unjoni Bankarja; |
| --- | --- |

25.

Riżoluzzjoni

| 26. | Jilqa' l-attivitajiet tal-SRB fl-2021; jilqa' l-fatt li l-banek li huma ta' kompetenza tal-SRB għamlu progress tajjeb lejn ir-riżolvibbiltà u fil-bini tal-kapaċità li jassorbu t-telf; jieħu nota tal-programm ta' ħidma tal-SRB għas-snin li ġejjin, li jinkludi l-possibbiltà ta' riżoluzzjoni effikaċi tal-banek kollha fl-ambitu tal-SRB sal-2023; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Ifakkar fir-rwol importanti tal-SRM biex tingħata stabbiltà u ċarezza lis-settur bankarju, l-investituri u l-konsumaturi u jiġu protetti l-kontribwenti; jilqa' l-introduzzjoni ta' garanzija ta' kontinġenza għall-SRF fl-2022, sentejn qabel milli kien previst oriġinarjament, fl-għamla ta' linja ta' kreditu rotanti mill-ESM, li b'hekk tipprovdi xibka ta' sikurezza għar-riżoluzzjonijiet bankarji fl-Unjoni Bankarja; jenfasizza l-importanza tal-SRF fit-tisħiħ tal-qafas tal-ġestjoni tal-kriżijiet u bħala pass importanti lejn it-tlestija tal-Unjoni Bankarja; |
| --- | --- |

27.

| 28. | Jilqa' l-azzjonijiet meħuda mill-SRB fir-rigward ta' Sberbank; jissottolinja l-bżonn ta' rispons rapidu u adegwat f'każ ta' riskju sinifikanti għas-settur bankarju tal-UE u għall-istabbiltà finanzjarja kkawżat mill-konsegwenzi tal-aggressjoni tar-Russja fil-konfront tal-Ukrajna; |
| --- | --- |

28.

| 29. | Jappoġġja r-rieżami u l-kjarifika tal-kriterji ta' valutazzjoni tal-interess pubbliku sabiex l-SRM jiġi applikat b'mod aktar konsistenti u prevedibbli u jistrieħ fuq limiti oġġettivi; jitlob studju dwar il-bżonn ta' allinjament fl-aspetti speċifiċi tal-liġi dwar l-insolvenza, anke fid-dawl tad-determinazzjoni tax-xenarju kontrofattwali tal-insolvenza f'riżoluzzjoni, bil-għan li l-inċentivi jiġu allinjati u jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwi; jinnota l-importanza li l-SRB jieħu approċċ proporzjonat għall-banek fil-kuntest tal-bini tar-rekwiżit minimu tagħhom għal fondi proprji u obbligazzjonijiet eliġibbli (MREL); jirrimarka li biex il-pjanijiet ta' riżoluzzjoni jkunu kompletament konformi mar-rekwiżiti legali, l-SRB jeħtieġ jipprovdi valutazzjoni komprensiva dwar ir-riżolvibbiltà ta' kull bank; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Jappoġġja l-idea li jitqies ir-rwol tal-pjanijiet ta' rkupru u riżoluzzjoni tal-grupp fil-qafas tal-ġestjoni tal-kriżijiet, b'tali mod li l-kalibrazzjoni tal-MREL u l-kontribuzzjonijiet tal-banek għad-diversi xbieki ta' sikurezza jkunu verament ibbażati fuq ir-riskju, u b'hekk jirriflettu l-probabbiltà u l-kobor tal-użu ta' dawn ix-xbieki ta' sikurezza skont l-istrateġija ppreferuta għall-ġestjoni tal-kriżijiet; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Jirrikonoxxi li miżuri alternattivi taħt skemi ta' garanzija tad-depożiti għall-finanzjament ta' trasferimenti fil-kotba tad-depożiti jista' jkollhom rwol importanti f'każijiet ta' insolvenza, b'mod partikolari għal banek żgħar u ta' daqs medju, dment li dawn ikunu soġġetti għall-istess kundizzjonalitajiet bħal dawk għat-trasferimenti fil-kotba tad-depożiti f'riżoluzzjoni u ma jkunux ta' detriment għall-protezzjoni tad-depożitanti, u dment li l-iskema tkun iffinanzjata biżżejjed, bħala mod kif jiġu minimizzati l-kontribuzzjonijiet tal-kontribwenti u l-qerda tal-valur u tiġi żgurata l-istabbiltà finanzjarja, u jistgħu wkoll, f'każijiet oħra, inaqqsu d-distakk bejn il-prerekwiżit ta' rikapitalizzazzjoni interna ta' 8 % għall-aċċess għall-fond ta' riżoluzzjoni u l-kapaċità reali ta' assorbiment tat-telf tal-bank, bl-esklużjoni tad-depożiti li jkunu jridu jiġu ttrasferiti; jisħaq li tali interventi għandhom ikunu soġġetti għall-applikazzjoni stretta ta' test tal-inqas spiża; jistieden lill-Kummissjoni, għalhekk, tiċċara l-prinċipju tal-inqas spiża u l-kundizzjonijiet għall-użu tal-fondi tal-iskema ta' garanzija tad-depożiti; jenfasizza, madankollu, li f'dawn il-każijiet, ir-regoli dwar l-għajnuna mill-Istat jaf ikollhom bżonn jiġu riveduti biex jinżamm qafas koerenti; |
| --- | --- |

31.

| 32. | Jappoġġja r-reviżjoni tar-regoli dwar l-għajnuna mill-Istat, inkluża r-rieżami tal-komunikazzjoni dwar il-banek tat-30 ta' Lulju 2013 (42), sabiex jiġi żgurat li jkunu aktar konsistenti mal-qafas tal-SRM u jitnaqqsu d-diskrepanzi bejn ir-regoli dwar l-għajnuna mill-Istat fil-qasam tal-għajnuna għal-likwidazzjoni u r-reġim ta' riżoluzzjoni fl-ambitu tad-Direttiva dwar l-Irkupru u r-Riżoluzzjoni tal-Banek (43) (BRRD); jenfasizza li wieħed mill-għanijiet ta' tali aġġornament għandu jkun li jippermetti interventi rapidi u effettivi fl-ambitu tal-SRM jew tar-reġim ta' likwidazzjoni alternattiv u li jnaqqas l-inċentivi biex tiġi evitata r-riżoluzzjoni jew il-likwidazzjoni, filwaqt li jippreserva l-kompetizzjoni u l-integrità tal-Unjoni Bankarja; |
| --- | --- |

32.

| 33. | Jilqa' l-qbil proviżorju milħuq mill-Kunsill u l-Parlament dwar il-proposta “Daisy Chain” bħala mezz biex jittejjeb il-qafas ta' riżoluzzjoni u jinħolqu kundizzjonijiet ekwi superviżorji għall-istrateġiji ta' riżoluzzjoni differenti; |
| --- | --- |

33.

Assigurazzjoni tad-depożiti

| 34. | Ifakkar li l-SSM u l-SRM joperaw fil-qafas tal-Unjoni Bankarja filwaqt li, fil-preżent, l-iskemi ta' garanzija tad-depożiti jitħaddmu u huma ffinanzjati fil-livell nazzjonali; jirrimarka li l-implimentazzjoni tad-DGSD, li tiggarantixxi sa EUR 100 000 f'depożiti bankarji, tipprovdi protezzjoni minima bażika għad-depożitanti; jenfasizza l-importanza li d-depożitanti fl-Unjoni Bankarja kollha jgawdu mill-istess livell ta' protezzjoni effettiva tat-tfaddil tagħhom, irrispettivament mill-post fejn ikun il-bank; jenfasizza li EDIS isservi biex titjieb il-protezzjoni għad-depożitanti fl-UE u l-fiduċja tagħhom fis-settur bankarju u tgħin fit-tisħiħ tal-Unjoni Bankarja billi tnaqqas ir-rabta bejn is-sovrani u l-banek; jilqa' l-inklużjoni tal-proposta għal regolament li jistabbilixxi EDIS fid-Dikjarazzjoni Konġunta tal-istituzzjonijiet tal-UE li tidentifika l-prijoritajiet leġiżlattivi ewlenin għall-2022; |
| --- | --- |

34.

| 35. | Ifakkar li l-Parlament huwa koleġiżlatur għal-leġiżlazzjoni dwar l-EDIS u li l-pożizzjoni tal-Parlament dwar din il-kwistjoni għandha tiġi kkunsidrata; jilqa' l-isforzi mġedda tal-Grupp tal-Euro biex isir progress fl-Unjoni Bankarja b'tali mod li jintlaħaq qbil dwar il-flussi ta' ħidma u l-fajls differenti, fosthom l-EDIS; itenni l-impenn tal-Parlament li jaħdem favur qbil dwar l-EDIS u li jkompli jappoġġja l-isforzi neċessarji għat-tnaqqis tar-riskju; |
| --- | --- |

35.

| 36. | Jieħu nota tad-dikjarazzjoni maqbula mill-Grupp tal-Euro fil-laqgħa tiegħu tas-16 ta' Diċembru 2021 li tfakkar fl-impenn politiku sħiħ tiegħu favur l-Unjoni Bankarja, u jitlob pjan ta' ħidma marbut biż-żmien dwar it-tlestija tal-Unjoni Bankarja; jitlob li jinżamm infurmat dwar id-diskussjonijiet li għaddejjin fil-livell tal-Grupp tal-Euro u tal-Grupp ta' Ħidma ta' Livell Għoli dwar l-EDIS; jiddispjaċih li l-Istati Membri qed ikomplu jaġixxu lil hinn mill-qafas tal-UE u b'hekk idgħajfu r-rwol tal-Parlament bħala koleġiżlatur għal-leġiżlazzjoni dwar l-EDIS; |
| --- | --- |

36.

| 37. | Jisħaq fuq l-importanza tal-proporzjonalità tar-riskju tal-kontribuzzjonijiet għall-iskemi ta' garanzija tad-depożiti; iwissi li n-nuqqas ta' approċċ ibbażat fuq ir-riskju jista' joħloq riskji ta' periklu morali u parassitiżmu, li jwassal għas-sussidjar ta' mudelli kummerċjali spekulattivi minn oħrajn konservattivi; jenfasizza li l-kontribuzzjonijiet għal EDIS futura jridu jkunu wkoll proporzjonali għar-riskju; jirrimarka li r-riskji idjosinkratiċi f'istituzzjonijiet differenti għadhom ivarjaw fi ħdan l-Unjoni Bankarja; itenni l-bżonn li l-membri kollha tal-Unjoni Bankarja jittrasponu l-BRRD u d-DGSD biex jiġi żgurat tnaqqis omoġenu tar-riskju fl-Unjoni Bankarja kollha; |
| --- | --- |

37.

| 38. | Jirrimarka li kwalunkwe armonizzazzjoni ulterjuri tal-iskemi tal-assigurazzjoni tad-depożiti għandha ssaħħaħ l-istabbiltà finanzjarja tas-sistema bankarja tal-UE u tikkunsidra regoli ċari għall-parteċipazzjoni jew in-nuqqas ta' parteċipazzjoni tal-Istati Membri li mhumiex fiż-żona tal-euro; |
| --- | --- |

38.

| 39. | Jappoġġja l-aġġornament tal-qafas tal-ġestjoni tal-kriżijiet; jenfasizza li l-aġġustamenti mmirati previsti għar-reġim tal-ġestjoni tal-kriżijiet għandhom jagħmluh aktar koerenti, kredibbli u effettiv; |
| --- | --- |

39.

o

o o

| 40. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lill-Bank Ċentrali Ewropew, lill-banek membri kollha tas-Sistema Ewropea ta' Banek Ċentrali, lill-Awtorità Bankarja Ewropea u lill-Bord Uniku ta' Riżoluzzjoni. |
| --- | --- |

40.

---

(1)  ĠU C 132, 24.3.2022, p. 151.

(2)  https://www.bankingsupervision.europa.eu/ecb/pub/pdf/ssm~59811d5fb7.feedback_ar2020.pdf

(3)  https://www.bankingsupervision.europa.eu/press/publications/annual-report/html/ssm.ar2020~1a59f5757c.mt.html

(4)  https://www.bankingsupervision.europa.eu/banking/priorities/html/ssm.supervisory_priorities2022~0f890c6b70.mt.html

(5)  ĠU C 395, 29.9.2021, p. 72.

(6)  ĠU C 395, 29.9.2021, p. 89.

(7)  https://ec.europa.eu/info/publications/211027-banking-package_en

(8)  https://ec.europa.eu/info/consultations/finance-2021-banking-macroprudential-framework_en

(9)  https://ec.europa.eu/info/publications/210720-anti-money-laundering-countering-financing-terrorism_mt

(10)  https://www.ecb.europa.eu/press/pr/date/2021/html/ecb.pr211117~43fea9f9ce.mt.html

(11)  https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2022/703337/IPOL_STU(2022)703337_EN.pdf

(12)  https://www.ecb.europa.eu/pub/pdf/other/Report_on_a_digital_euro~4d7268b458.en.pdf

(13)  https://www.ecb.europa.eu/pub/pdf/other/ecb.digitaleuroscopekeylearnings202107~564d89045e.en.pdf

(14)  https://www.bankingsupervision.europa.eu/legalframework/mous/html/ssm.mou_2019_pra~fbad08a4bc.en.pdf?57221907ef3ce290b35bd2ab650868bb

(15)  https://www.esrb.europa.eu/pub/pdf/recommendations/2021/esrb.climateriskfinancialstability202107_annex~35e1822ff7.en.pdf

(16)  https://www.ecb.europa.eu/pub/pdf/scpops/ecb.op281~05a7735b1c.en.pdf

(17)  https://www.bankingsupervision.europa.eu/ecb/pub/pdf/ssm.202111guideonclimate-relatedandenvironmentalrisks~4b25454055.en.pdf

(18)  https://www.srb.europa.eu/system/files/media/document/Annual%20Report%202020_Final_web.pdf

(19)  https://www.srb.europa.eu/system/files/media/document/2020-11-30%20SRB%20Multi-Annual%20Work%20Programme%202021-2023.pdf

(20)  https://www.srb.europa.eu/system/files/media/document/2021-11-26_Work-Programme-2022.pdf

(21)  https://www.eba.europa.eu/sites/default/documents/files/document_library/Publications/Reports/2021/1024609/IFRS9 %20monitoring%20report.pdf

(22)  ĠU C 437, 18.12.2020, p. 1.

(23)  ĠU C 23, 21.1.2021, p. 105.

(24)  ĠU C 494, 8.12.2021, p. 118.

(25)  https://www.eba.europa.eu/sites/default/documents/files/document_library/Risk%20Analysis%20and%20Data/EU%20Wide%20Transparency%20Exercise/2021/1025102/Risk_Assessment_Report_December_2021.pdf

(26)  https://www.eba.europa.eu/sites/default/documents/files/document_library/Publications/Guidelines/2021/EBA-GL-2021-15%20GL%20on%20CFT%20cooperation/1025384/Final%20AML-CFT%20Cooperation%20Guidelines.pdf

(27)  https://www.esrb.europa.eu/pub/pdf/reports/esrb.20210908.monitoring_the_financial_stability_implications_of_COVID-19_support_measures~3b86797376.en.pdf

(28)  https://www.esrb.europa.eu/pub/pdf/reports/esrb.report_of_the_Expert_Group_on_Macroprudential_Stance_Phase_II202112~e280322d28.en.pdf

(29)  https://www.fsb.org/wp-content/uploads/P010421-1.pdf

(30)  https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/IDAN/2021/689461/IPOL_IDA(2021)689461_EN.pdf

(31)  https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/IDAN/2021/659654/IPOL_IDA(2021)659654_EN.pdf

(32)  https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/IDAN/2021/689460/IPOL_IDA(2021)689460_EN.pdf

(33)  https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/IDAN/2021/689468/IPOL_IDA(2021)689468_EN.pdf

(34)  https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/BRIE/2021/659632/IPOL_BRI(2021)659632_EN.pdf

(35)  Id-Direttiva 2014/49/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' April 2014 dwar skemi ta' garanzija tad-depożiti (ĠU L 173, 12.6.2014, p. 149).

(36)  Ir-Regolament (UE) Nru 575/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-26 ta' Ġunju 2013 dwar ir-rekwiżiti prudenzjali għall-istituzzjonijiet ta' kreditu u d-ditti tal-investiment u li jemenda r-Regolament (UE) Nru 648/2012 (ĠU L 176, 27.6.2013, p. 1).

(37)  ĠU L 438, 8.12.2021, p. 1.

(38)  Ir-Regolament (UE) 2020/852 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-18 ta' Ġunju 2020 dwar l-istabbiliment ta' qafas biex jiġi ffaċilitat l-investiment sostenibbli, u li jemenda r-Regolament (UE) 2019/2088 (ĠU L 198, 22.6.2020, p. 13).

(39)  https://www.spglobal.com/marketintelligence/en/news-insights/blog/a-new-dawn-for-european-bank-ma-top-5-trends

(40)  https://www.bankingsupervision.europa.eu/press/pr/date/2021/html/ssm.pr210112~920b511a1c.mt.html

(41)  Id-Direttiva (UE) 2018/843 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-30 ta’ Mejju 2018 li temenda d-Direttiva (UE) 2015/849 dwar il-prevenzjoni tal-użu tas-sistema finanzjarja għall-finijiet tal-ħasil tal-flus jew il-finanzjament tat-terroriżmu, u li temenda d-Direttivi 2009/138/KE u 2013/36/UE (ĠU L 156, 19.6.2018, p. 43).

(42)  ĠU C 216, 30.7.2013, p. 1.

(43)  Id-Direttiva 2014/59/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta' Mejju 2014 li tistabbilixxi qafas għall-irkupru u r-riżoluzzjoni ta' istituzzjonijiet ta' kreditu u ditti ta' investiment (ĠU L 173, 12.6.2014, p. 190).

---

L-Erbgħa 6 ta’ Lulju 2022

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/87 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/87

---

P9_TA(2022)0283

Rapport 2021 dwar il-Bożnija-Ħerzegovina

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar ir-rapport tal-Kummissjoni tal-2021 dwar il-Bożnija-Ħerzegovina (2021/2245(INI))

(2023/C 47/07)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni bejn il-Komunitajiet Ewropej u l-Istati Membri tagħhom, minn naħa waħda, u l-Bożnija-Ħerzegovina (BiH), min-naħa l-oħra, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni bejn il-Komunitajiet Ewropej u l-Istati Membri tagħhom, minn naħa waħda, u l-Bożnija-Ħerzegovina (BiH), min-naħa l-oħra,

| — | wara li kkunsidra l-ewwel laqgħa tal-Kumitat Parlamentari ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni UE-Bożnija-Ħerzegovina (SAPC) li saret fil-5 u s-6 ta' Novembru 2015 u t-tieni laqgħa tal-Kumitat Parlamentari ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni UE-Bożnija-Ħerzegovina li saret fis-17 ta' Ġunju 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-ewwel laqgħa tal-Kumitat Parlamentari ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni UE-Bożnija-Ħerzegovina (SAPC) li saret fil-5 u s-6 ta' Novembru 2015 u t-tieni laqgħa tal-Kumitat Parlamentari ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni UE-Bożnija-Ħerzegovina li saret fis-17 ta' Ġunju 2021,

| — | wara li kkunsidra t-tielet laqgħa tal-Kunsill ta' Stabbilizzazzjoni u ta' Assoċjazzjoni UE-BiH li saret fit-13 ta' Lulju 2018, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra t-tielet laqgħa tal-Kunsill ta' Stabbilizzazzjoni u ta' Assoċjazzjoni UE-BiH li saret fit-13 ta' Lulju 2018,

| — | wara li kkunsidra r-raba' laqgħa tal-Kumitat ta' Stabbilizzazzjoni u ta' Assoċjazzjoni UE-BiH tas-7 ta' Novembru 2019, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-raba' laqgħa tal-Kumitat ta' Stabbilizzazzjoni u ta' Assoċjazzjoni UE-BiH tas-7 ta' Novembru 2019,

| — | wara li kkunsidra l-applikazzjoni tal-BiH għas-sħubija mal-Unjoni Ewropea tal-15 ta' Frar 2016, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-applikazzjoni tal-BiH għas-sħubija mal-Unjoni Ewropea tal-15 ta' Frar 2016,

| — | wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni ta' Sofija tas-summit UE-Balkani tal-Punent tas-17 ta' Mejju 2018 u d-Dikjarazzjoni ta' Sofija annessa magħha, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni ta' Sofija tas-summit UE-Balkani tal-Punent tas-17 ta' Mejju 2018 u d-Dikjarazzjoni ta' Sofija annessa magħha,

| — | wara li kkunsidra s-Summit bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent, li sar f'Zagreb fis-6 ta' Mejju 2020, u d-dikjarazzjoni tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra s-Summit bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent, li sar f'Zagreb fis-6 ta' Mejju 2020, u d-dikjarazzjoni tiegħu,

| — | wara li kkunsidra s-Summit ta' Sofija tal-10 ta' Novembru 2020, inkluża d-Dikjarazzjoni dwar is-Suq Reġjonali Komuni u d-Dikjarazzjoni dwar l-Aġenda Ekoloġika għall-Balkani tal-Punent, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra s-Summit ta' Sofija tal-10 ta' Novembru 2020, inkluża d-Dikjarazzjoni dwar is-Suq Reġjonali Komuni u d-Dikjarazzjoni dwar l-Aġenda Ekoloġika għall-Balkani tal-Punent,

| — | wara li kkunsidra t-tmien Summit tal-Proċess ta' Berlin tal-5 ta' Lulju 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra t-tmien Summit tal-Proċess ta' Berlin tal-5 ta' Lulju 2021,

| — | wara li kkunsidra s-summit bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent, li sar fi Brdo pri Kranju fis-6 ta' Ottubru 2021, u d-dikjarazzjoni tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra s-summit bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent, li sar fi Brdo pri Kranju fis-6 ta' Ottubru 2021, u d-dikjarazzjoni tiegħu,

| — | wara li kkunsidra d-Deċiżjoni tal-Kunsill (UE) 2021/1923 tal-4 ta' Novembru 2021 dwar Miżura ta' Assistenza taħt il-Faċilità Ewropea għall-Paċi b'appoġġ għall-bini ta' kapaċità għall-Forzi Armati tal-Bożnija-Ħerzegovina (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Deċiżjoni tal-Kunsill (UE) 2021/1923 tal-4 ta' Novembru 2021 dwar Miżura ta' Assistenza taħt il-Faċilità Ewropea għall-Paċi b'appoġġ għall-bini ta' kapaċità għall-Forzi Armati tal-Bożnija-Ħerzegovina (1),

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tat-18 ta' Ottubru 2021 dwar il-BiH u l-Operazzjoni EUFOR Althea, wara t-tielet rieżami strateġiku tal-operazzjoni, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tat-18 ta' Ottubru 2021 dwar il-BiH u l-Operazzjoni EUFOR Althea, wara t-tielet rieżami strateġiku tal-operazzjoni,

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tal-14 ta' Diċembru 2021 dwar it-tkabbir u l-proċess ta' stabbilizzazzjoni u ta' assoċjazzjoni, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tal-14 ta' Diċembru 2021 dwar it-tkabbir u l-proċess ta' stabbilizzazzjoni u ta' assoċjazzjoni,

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tal-24 u l-25 ta' Marzu 2022 dwar il-kriżi politika fit-tul fil-Bożnija-Ħerzegovina u l-ħtieġa li l-mexxejja fil-pajjiż juru impenn qawwi biex jiffinalizzaw malajr ir-riforma kostituzzjonali u elettorali, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tal-24 u l-25 ta' Marzu 2022 dwar il-kriżi politika fit-tul fil-Bożnija-Ħerzegovina u l-ħtieġa li l-mexxejja fil-pajjiż juru impenn qawwi biex jiffinalizzaw malajr ir-riforma kostituzzjonali u elettorali,

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/1529 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta' Settembru 2021 li jistabbilixxi l-Istrument għall-Assistenza ta' Qabel l-Adeżjoni (IPA III) (2), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/1529 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta' Settembru 2021 li jistabbilixxi l-Istrument għall-Assistenza ta' Qabel l-Adeżjoni (IPA III) (2),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-5 ta' Frar 2020 bit-titolu “It-titjib tal-proċess tal-adeżjoni – Perspettiva kredibbli tal-UE għall-Balkani tal-Punent” (COM(2020)0057), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-5 ta' Frar 2020 bit-titolu “It-titjib tal-proċess tal-adeżjoni – Perspettiva kredibbli tal-UE għall-Balkani tal-Punent” (COM(2020)0057),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-29 ta' Mejju 2019 bit-titolu “Komunikazzjoni dwar il-Politika tat-Tkabbir tal-UE 2019” (COM(2019)0260), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-29 ta' Mejju 2019 bit-titolu “Komunikazzjoni dwar il-Politika tat-Tkabbir tal-UE 2019” (COM(2019)0260),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni bit-titolu “Opinjoni tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina għal sħubija mal-Unjoni Ewropea” (COM(2019)0261) u r-rapport analitiku li jakkumpanjaha (SWD(2019)0222), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni bit-titolu “Opinjoni tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina għal sħubija mal-Unjoni Ewropea” (COM(2019)0261) u r-rapport analitiku li jakkumpanjaha (SWD(2019)0222),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-29 ta' April 2020 bit-titolu “Appoġġ lill-Balkani tal-Punent fil-ġlieda kontra l-COVID-19 u l-irkupru wara l-pandemija”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-29 ta' April 2020 bit-titolu “Appoġġ lill-Balkani tal-Punent fil-ġlieda kontra l-COVID-19 u l-irkupru wara l-pandemija”,

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-24 ta' Lulju 2020 bit-titolu “Pjan ta' azzjoni 2020-2025 tal-UE dwar it-traffikar tal-armi tan-nar” (COM(2020)0608), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-24 ta' Lulju 2020 bit-titolu “Pjan ta' azzjoni 2020-2025 tal-UE dwar it-traffikar tal-armi tan-nar” (COM(2020)0608),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-6 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Pjan Ekonomiku u ta' Investiment għall-Balkani tal-Punent” (COM(2020)0641), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-6 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Pjan Ekonomiku u ta' Investiment għall-Balkani tal-Punent” (COM(2020)0641),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-14 ta' April 2021 dwar l-Istrateġija tal-UE biex tiġi miġġielda l-Kriminalità Organizzata 2021-2025 (COM(2021)0170), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-14 ta' April 2021 dwar l-Istrateġija tal-UE biex tiġi miġġielda l-Kriminalità Organizzata 2021-2025 (COM(2021)0170),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-14 ta' April 2021 dwar l-Istrateġija tal-UE dwar il-Ġlieda kontra t-Traffikar tal-Bnedmin 2021-2025 (COM(2021)0171), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-14 ta' April 2021 dwar l-Istrateġija tal-UE dwar il-Ġlieda kontra t-Traffikar tal-Bnedmin 2021-2025 (COM(2021)0171),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-19 ta' Ottubru 2021 bit-titolu “2021 Communication on EU Enlargement Policy” (Komunikazzjoni tal-2021 dwar il-Politika tat-Tkabbir tal-UE) (COM(2021)0664), akkumpanjata mid-dokument ta' ħidma tal-persunal tal-Kummissjoni bit-titolu “Rapport 2021 dwar il-Bożnija-Ħerzegovina” (SWD(2021)0291), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-19 ta' Ottubru 2021 bit-titolu “2021 Communication on EU Enlargement Policy” (Komunikazzjoni tal-2021 dwar il-Politika tat-Tkabbir tal-UE) (COM(2021)0664), akkumpanjata mid-dokument ta' ħidma tal-persunal tal-Kummissjoni bit-titolu “Rapport 2021 dwar il-Bożnija-Ħerzegovina” (SWD(2021)0291),

| — | wara li kkunsidra r-Rapport tal-Esperti dwar il-kwistjonijiet relatati mal-istat tad-dritt fil-Bożnija-Ħerzegovina tal-5 ta' Diċembru 2019, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport tal-Esperti dwar il-kwistjonijiet relatati mal-istat tad-dritt fil-Bożnija-Ħerzegovina tal-5 ta' Diċembru 2019,

| — | wara li kkunsidra r-Rapport Speċjali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri tal-10 ta' Jannar 2022 bit-titolu “L-appoġġ mogħti mill-UE għall-istat tad-dritt fil-Balkani tal-Punent: minkejja l-isforzi li saru, jippersistu problemi fundamentali”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport Speċjali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri tal-10 ta' Jannar 2022 bit-titolu “L-appoġġ mogħti mill-UE għall-istat tad-dritt fil-Balkani tal-Punent: minkejja l-isforzi li saru, jippersistu problemi fundamentali”,

| — | wara li kkunsidra l-Opinjoni dwar is-Sitwazzjoni Kostituzzjonali fil-Bożnija-Ħerzegovina u s-Setgħat tar-Rappreżentant Għoli adottati mill-Kummissjoni ta' Venezja fit-62 sessjoni plenarja tagħha (Venezja, 11-12 ta' Marzu 2005), u r-rakkomandazzjonijiet sussegwenti tal-Kummissjoni ta' Venezja rigward kwistjonijiet kostituzzjonali fil-Bożnija-Ħerzegovina, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Opinjoni dwar is-Sitwazzjoni Kostituzzjonali fil-Bożnija-Ħerzegovina u s-Setgħat tar-Rappreżentant Għoli adottati mill-Kummissjoni ta' Venezja fit-62 sessjoni plenarja tagħha (Venezja, 11-12 ta' Marzu 2005), u r-rakkomandazzjonijiet sussegwenti tal-Kummissjoni ta' Venezja rigward kwistjonijiet kostituzzjonali fil-Bożnija-Ħerzegovina,

| — | wara li kkunsidra l-Kumpilazzjoni tal-opinjonijiet u r-rapporti tal-Kummissjoni ta' Venezja dwar l-istabbiltà tal-liġi elettorali tal-14 ta' Diċembru 2020, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Kumpilazzjoni tal-opinjonijiet u r-rapporti tal-Kummissjoni ta' Venezja dwar l-istabbiltà tal-liġi elettorali tal-14 ta' Diċembru 2020,

| — | wara li kkunsidra s-sentenzi rilevanti tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem favur l-atturi, inklużi Azra Zornić, Dervo Sejdić u Jakob Finci, fost oħrajn, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra s-sentenzi rilevanti tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem favur l-atturi, inklużi Azra Zornić, Dervo Sejdić u Jakob Finci, fost oħrajn,

| — | wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni konġunta tal-21 ta' Diċembru 2020 tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà Josep Borrell u l-Kummissarju għall-Viċinat u t-Tkabbir Oliver Varhelyi dwar l-organizzazzjoni tal-elezzjonijiet lokali f'Mostar, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni konġunta tal-21 ta' Diċembru 2020 tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà Josep Borrell u l-Kummissarju għall-Viċinat u t-Tkabbir Oliver Varhelyi dwar l-organizzazzjoni tal-elezzjonijiet lokali f'Mostar,

| — | wara li kkunsidra s-sittin rapport u r-rapporti preċedenti tar-Rappreżentant Għoli għall-Implimentazzjoni tal-Ftehim ta' Paċi dwar il-Bożnija-Ħerzegovina lis-Segretarju Ġenerali tan-Nazzjonijiet Uniti, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra s-sittin rapport u r-rapporti preċedenti tar-Rappreżentant Għoli għall-Implimentazzjoni tal-Ftehim ta' Paċi dwar il-Bożnija-Ħerzegovina lis-Segretarju Ġenerali tan-Nazzjonijiet Uniti,

| — | wara li kkunsidra r-Riżoluzzjoni 2604 (2021) tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU tat-3 ta' Novembru 2021 dwar is-sitwazzjoni fil-Bożnija-Ħerzegovina, li testendi l-mandat tal-forza mmexxija mill-Unjoni Ewropea fil-Bożnija-Ħerzegovina (EUFOR Althea) sa Novembru 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Riżoluzzjoni 2604 (2021) tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU tat-3 ta' Novembru 2021 dwar is-sitwazzjoni fil-Bożnija-Ħerzegovina, li testendi l-mandat tal-forza mmexxija mill-Unjoni Ewropea fil-Bożnija-Ħerzegovina (EUFOR Althea) sa Novembru 2022,

| — | wara li kkunsidra d-deċiżjonijiet tal-awtoritajiet tal-Istati Uniti tal-5 ta' Jannar 2022 li jimponu sanzjonijiet fuq il-membru Serb tal-Presidenza tal-Bożnija-Ħerzegovina b'reazzjoni għall-attivitajiet korrotti tiegħu u t-theddid kontinwu għall-istabilità u l-integrità territorjali tal-Bożnija-Ħerzegovina, u mill-awtoritajiet tar-Renju Unit fil-11 ta' April 2022 li jimponu sanzjonijiet fuq il-membru Serb tal-Presidenza u l-President tal-entità Republika Srpska għall-attività destabbilizzanti tagħhom fil-Bożnija-Ħerzegovina, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-deċiżjonijiet tal-awtoritajiet tal-Istati Uniti tal-5 ta' Jannar 2022 li jimponu sanzjonijiet fuq il-membru Serb tal-Presidenza tal-Bożnija-Ħerzegovina b'reazzjoni għall-attivitajiet korrotti tiegħu u t-theddid kontinwu għall-istabilità u l-integrità territorjali tal-Bożnija-Ħerzegovina, u mill-awtoritajiet tar-Renju Unit fil-11 ta' April 2022 li jimponu sanzjonijiet fuq il-membru Serb tal-Presidenza u l-President tal-entità Republika Srpska għall-attività destabbilizzanti tagħhom fil-Bożnija-Ħerzegovina,

| — | wara li kkunsidra l-Ftehim politiku dwar il-prinċipji għall-iżgurar ta' Bożnija-Ħerzegovina funzjonali li tavvanza fit-triq Ewropea, adottat fi Brussell fit-12 ta' Ġunju 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Ftehim politiku dwar il-prinċipji għall-iżgurar ta' Bożnija-Ħerzegovina funzjonali li tavvanza fit-triq Ewropea, adottat fi Brussell fit-12 ta' Ġunju 2022,

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew tat-23 ta' Ġunju 2022 dwar l-Ukrajna, l-applikazzjonijiet għas-sħubija tal-Ukrajna, ir-Repubblika tal-Moldova u l-Ġeorġja, il-Balkani tal-Punent u r-relazzjonijiet esterni, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Ewropew tat-23 ta' Ġunju 2022 dwar l-Ukrajna, l-applikazzjonijiet għas-sħubija tal-Ukrajna, ir-Repubblika tal-Moldova u l-Ġeorġja, il-Balkani tal-Punent u r-relazzjonijiet esterni,

| — | wara li kkunsidra l-Konvenzjoni dwar il-Valutazzjoni tal-Impatt Ambjentali f'Kuntest Transkonfinali, adottata fil-25 ta' Frar 1991; |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konvenzjoni dwar il-Valutazzjoni tal-Impatt Ambjentali f'Kuntest Transkonfinali, adottata fil-25 ta' Frar 1991;

| — | wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni finali tat-tmien Forum tas-Soċjetà Ċivili tal-Balkani tal-Punent datat l-1 ta' Ottubru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni finali tat-tmien Forum tas-Soċjetà Ċivili tal-Balkani tal-Punent datat l-1 ta' Ottubru 2021,

| — | wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta' Poznań tal-2019 dwar l-Integrazzjoni tar-Rom fil-Proċess tat-Tkabbir, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta' Poznań tal-2019 dwar l-Integrazzjoni tar-Rom fil-Proċess tat-Tkabbir,

| — | wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tal-Kunsill tal-Ewropa tas-16 ta' Mejju 2005 dwar il-Ħasil tal-Flus, it-Tiftix, il-Qabda u l-Konfiska ta' Profitti minn Attività Kriminali u l-Iffinanzjar tat-Terroriżmu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tal-Kunsill tal-Ewropa tas-16 ta' Mejju 2005 dwar il-Ħasil tal-Flus, it-Tiftix, il-Qabda u l-Konfiska ta' Profitti minn Attività Kriminali u l-Iffinanzjar tat-Terroriżmu,

| — | wara li kkunsidra l-Kostituzzjonijiet tal-Federazzjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina u tar-Repubblika Srpska, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Kostituzzjonijiet tal-Federazzjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina u tar-Repubblika Srpska,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tad-9 ta' Lulju 2015 dwar il-Kommemorazzjoni ta' Srebrenica (3), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tad-9 ta' Lulju 2015 dwar il-Kommemorazzjoni ta' Srebrenica (3),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-17 ta' Diċembru 2015 dwar l-20 anniversarju mill-Ftehim ta' Paċi ta' Dayton (4), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-17 ta' Diċembru 2015 dwar l-20 anniversarju mill-Ftehim ta' Paċi ta' Dayton (4),

| — | wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tiegħu tad-19 ta' Ġunju 2020 lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà dwar il-Balkani tal-Punent, wara s-summit tal-2020 (5), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tiegħu tad-19 ta' Ġunju 2020 lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà dwar il-Balkani tal-Punent, wara s-summit tal-2020 (5),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Diċembru 2021 dwar il-kooperazzjoni fir-rigward tal-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata fil-Balkani tal-Punent (6), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Diċembru 2021 dwar il-kooperazzjoni fir-rigward tal-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata fil-Balkani tal-Punent (6),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-17 ta' Frar 2022 dwar l-implimentazzjoni tal-politika estera u ta' sigurtà komuni – rapport annwali 2021 (7), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-17 ta' Frar 2022 dwar l-implimentazzjoni tal-politika estera u ta' sigurtà komuni – rapport annwali 2021 (7),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-9 ta' Marzu 2022 dwar l-interferenza barranija fil-proċessi demokratiċi kollha fl-Unjoni Ewropea, inkluża d-diżinformazzjoni (8), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-9 ta' Marzu 2022 dwar l-interferenza barranija fil-proċessi demokratiċi kollha fl-Unjoni Ewropea, inkluża d-diżinformazzjoni (8),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet preċedenti tiegħu dwar il-pajjiż, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet preċedenti tiegħu dwar il-pajjiż,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Barranin (A9-0188/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Barranin (A9-0188/2022),

| A. | billi ċ-ċittadini tal-BiH jaspiraw lejn l-integrazzjoni Ewro-Atlantika għal paċi, demokrazija u prosperità sostenibbli; billi l-futur tal-Balkani tal-Punent jinsab fi ħdan l-UE u l-prospett ta' integrazzjoni futura tal-UE ġie offrut liċ-ċittadini tal-Balkani tal-Punent, inkluża l-BiH, matul is-samit ta' Tessaloniki tal-2003; |
| --- | --- |

A.

billi ċ-ċittadini tal-BiH jaspiraw lejn l-integrazzjoni Ewro-Atlantika għal paċi, demokrazija u prosperità sostenibbli; billi l-futur tal-Balkani tal-Punent jinsab fi ħdan l-UE u l-prospett ta' integrazzjoni futura tal-UE ġie offrut liċ-ċittadini tal-Balkani tal-Punent, inkluża l-BiH, matul is-samit ta' Tessaloniki tal-2003;

| B. | billi l-UE, u l-Parlament Ewropew, appoġġjaw kontinwament it-triq tal-Bożnija-Ħerzegovina lejn l-UE u t-trasformazzjoni demokratika tagħha, mirfuda mill-orjentazzjoni strateġika u l-impenn tagħha favur l-integrazzjoni Ewropea; billi l-adeżjoni mal-UE tirrikjedi l-involviment tal-mexxejja politiċi, l-awtoritajiet, l-istituzzjonijiet u d-detenturi ta' karigi kollha tal-Bożnija-Ħerzegovina; |
| --- | --- |

B.

billi l-UE, u l-Parlament Ewropew, appoġġjaw kontinwament it-triq tal-Bożnija-Ħerzegovina lejn l-UE u t-trasformazzjoni demokratika tagħha, mirfuda mill-orjentazzjoni strateġika u l-impenn tagħha favur l-integrazzjoni Ewropea; billi l-adeżjoni mal-UE tirrikjedi l-involviment tal-mexxejja politiċi, l-awtoritajiet, l-istituzzjonijiet u d-detenturi ta' karigi kollha tal-Bożnija-Ħerzegovina;

| C. | billi l-UE hija l-akbar sieħeb kummerċjali u ta' investiment tal-BiH u l-akbar fornitur ta' assistenza finanzjarja tagħha, b'mod partikolari permezz tal-Istrument għall-Assistenza ta' Qabel l-Adeżjoni (IPA III); |
| --- | --- |

C.

billi l-UE hija l-akbar sieħeb kummerċjali u ta' investiment tal-BiH u l-akbar fornitur ta' assistenza finanzjarja tagħha, b'mod partikolari permezz tal-Istrument għall-Assistenza ta' Qabel l-Adeżjoni (IPA III);

| D. | billi l-progress tal-BiH fit-triq lejn l-adeżjoni tiegħu mal-UE jiddependi mill-fatt li jissodisfa l-14-i prijorità ewlenija stabbiliti fl-Opinjoni tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni tas-sħubija tagħha fl-UE, u billi l-assistenza tal-UE għandha tindirizza n-nuqqas persistenti ta' progress f'dak ir-rigward minn kontropartijiet tal-BiH; |
| --- | --- |

D.

billi l-progress tal-BiH fit-triq lejn l-adeżjoni tiegħu mal-UE jiddependi mill-fatt li jissodisfa l-14-i prijorità ewlenija stabbiliti fl-Opinjoni tal-Kummissjoni dwar l-applikazzjoni tas-sħubija tagħha fl-UE, u billi l-assistenza tal-UE għandha tindirizza n-nuqqas persistenti ta' progress f'dak ir-rigward minn kontropartijiet tal-BiH;

| E. | billi l-kredibbiltà tal-proċess tat-tkabbir hija bbażata fuq progress ċar f'oqsma ewlenin tal-istat tad-dritt u r-riforma ġudizzjarja, il-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-kriminalità organizzata, is-sigurtà, id-drittijiet fundamentali, l-istituzzjonijiet demokratiċi, ir-riforma tal-amministrazzjoni pubblika, u l-iżvilupp ekonomiku u l-kompetittività; |
| --- | --- |

E.

billi l-kredibbiltà tal-proċess tat-tkabbir hija bbażata fuq progress ċar f'oqsma ewlenin tal-istat tad-dritt u r-riforma ġudizzjarja, il-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-kriminalità organizzata, is-sigurtà, id-drittijiet fundamentali, l-istituzzjonijiet demokratiċi, ir-riforma tal-amministrazzjoni pubblika, u l-iżvilupp ekonomiku u l-kompetittività;

| F. | billi l-wirt tal-Ftehim ta' Paċi ta' Dayton irid jiġi rrispettat; |
| --- | --- |

F.

billi l-wirt tal-Ftehim ta' Paċi ta' Dayton irid jiġi rrispettat;

| G. | billi r-Rappreżentant Għoli internazzjonali u l-Uffiċċju tar-Rappreżentant Għoli (OHR) għadhom inkarigati skont l-Anness 10 tal-Ftehim ta' Paċi ta' Dayton biex jissorveljaw l-implimentazzjoni tal-aspetti ċivili tal-ftehimiet ta' paċi sat-tlestija tal-aġenda 5+2 stabbilita fl-2008; |
| --- | --- |

G.

billi r-Rappreżentant Għoli internazzjonali u l-Uffiċċju tar-Rappreżentant Għoli (OHR) għadhom inkarigati skont l-Anness 10 tal-Ftehim ta' Paċi ta' Dayton biex jissorveljaw l-implimentazzjoni tal-aspetti ċivili tal-ftehimiet ta' paċi sat-tlestija tal-aġenda 5+2 stabbilita fl-2008;

| H. | billi mill-2004, l-Unjoni Ewropea qed iżżomm operazzjoni militari fil-Bożnija-Ħerzegovina – bl-isem ta' EUFOR Althea – inkarigata bil-mandat eżekuttiv tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU biex tappoġġja lill-awtoritajiet fiż-żamma ta' ambjent sikur u sigur; billi EUFOR Althea għandha tissaħħaħ aktar sabiex tkun verament effettiva; billi hemm riskju konkret li l-mandat tagħha ma jiġix estiż fi ħdan il-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU; |
| --- | --- |

H.

billi mill-2004, l-Unjoni Ewropea qed iżżomm operazzjoni militari fil-Bożnija-Ħerzegovina – bl-isem ta' EUFOR Althea – inkarigata bil-mandat eżekuttiv tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU biex tappoġġja lill-awtoritajiet fiż-żamma ta' ambjent sikur u sigur; billi EUFOR Althea għandha tissaħħaħ aktar sabiex tkun verament effettiva; billi hemm riskju konkret li l-mandat tagħha ma jiġix estiż fi ħdan il-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU;

| I. | billi l-OHR u EUFOR Althea huma integrali fil-preservazzjoni tal-paċi, is-sigurtà u l-istabbiltà fil-Bożnija-Ħerzegovina u fir-reġjun, u fl-infurzar tal-Ftehim ta' Paċi ta' Dayton, f'konformità mal-mandati tagħhom; |
| --- | --- |

I.

billi l-OHR u EUFOR Althea huma integrali fil-preservazzjoni tal-paċi, is-sigurtà u l-istabbiltà fil-Bożnija-Ħerzegovina u fir-reġjun, u fl-infurzar tal-Ftehim ta' Paċi ta' Dayton, f'konformità mal-mandati tagħhom;

| J. | billi r-Rappreżentant Għoli uża s-Setgħat ta' Bonn biex jissospendi l-Liġi dwar il-Proprjetà Immobbli tal-entità Republika Srpska; |
| --- | --- |

J.

billi r-Rappreżentant Għoli uża s-Setgħat ta' Bonn biex jissospendi l-Liġi dwar il-Proprjetà Immobbli tal-entità Republika Srpska;

| K. | billi l-mekkaniżmu ta' superviżjoni internazzjonali b'saħħtu stabbilixxa livell għoli ta' responsabbiltà għall-komunità internazzjonali, inkluża l-UE, fir-rigward tal-funzjonament demokratiku u l-futur prosperu u paċifiku tal-Bożnija-Ħerzegovina; |
| --- | --- |

K.

billi l-mekkaniżmu ta' superviżjoni internazzjonali b'saħħtu stabbilixxa livell għoli ta' responsabbiltà għall-komunità internazzjonali, inkluża l-UE, fir-rigward tal-funzjonament demokratiku u l-futur prosperu u paċifiku tal-Bożnija-Ħerzegovina;

| L. | billi skont il-Konvenzjoni Ewropea dwar id-Drittijiet tal-Bniedem u l-Libertajiet Fundamentali, iċ-ċittadini kollha tal-Bożnija-Ħerzegovina għandhom igawdu drittijiet u obbligi ugwali, irrispettivament mill-isfond etniku tagħhom, fit-territorju kollu tal-Bożnija-Ħerzegovina; billi l-pajjiż impenja ruħu li josserva obbligi internazzjonali u domestiċi biex itemm id-diskriminazzjoni sistematika bbażata fuq l-etniċità u r-residenza u jiżgura l-ugwaljanza taċ-ċittadini quddiem il-liġi, filwaqt li jirrispetta l-ordni kostituzzjonali tal-pajjiż, li jeħtieġ li jinġieb f'konformità sħiħa mal-istandards u l-prinċipji Ewropej; |
| --- | --- |

L.

billi skont il-Konvenzjoni Ewropea dwar id-Drittijiet tal-Bniedem u l-Libertajiet Fundamentali, iċ-ċittadini kollha tal-Bożnija-Ħerzegovina għandhom igawdu drittijiet u obbligi ugwali, irrispettivament mill-isfond etniku tagħhom, fit-territorju kollu tal-Bożnija-Ħerzegovina; billi l-pajjiż impenja ruħu li josserva obbligi internazzjonali u domestiċi biex itemm id-diskriminazzjoni sistematika bbażata fuq l-etniċità u r-residenza u jiżgura l-ugwaljanza taċ-ċittadini quddiem il-liġi, filwaqt li jirrispetta l-ordni kostituzzjonali tal-pajjiż, li jeħtieġ li jinġieb f'konformità sħiħa mal-istandards u l-prinċipji Ewropej;

| M. | billi huwa kruċjali li tiġi żgurata rappreżentanza adegwatament diversa fil-livelli kollha ta' governanza; |
| --- | --- |

M.

billi huwa kruċjali li tiġi żgurata rappreżentanza adegwatament diversa fil-livelli kollha ta' governanza;

| N. | billi l-BiH għad trid timplimenta għadd kbir ta' sentenzi tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem favur ċittadini Bożnijaċi li ġew diskriminati; billi tali deċiżjonijiet jippermettu liċ-ċittadini kollha tal-Bożnija-Ħerzegovina jeżerċitaw b'mod effettiv id-drittijiet ċivili u politiċi bażiċi tagħhom; |
| --- | --- |

N.

billi l-BiH għad trid timplimenta għadd kbir ta' sentenzi tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem favur ċittadini Bożnijaċi li ġew diskriminati; billi tali deċiżjonijiet jippermettu liċ-ċittadini kollha tal-Bożnija-Ħerzegovina jeżerċitaw b'mod effettiv id-drittijiet ċivili u politiċi bażiċi tagħhom;

| O. | billi l-bidliet kostituzzjonali u elettorali għandhom isaħħu l-pożizzjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina bħala stat multietniku, inklużiv u demokratiku u jneħħu d-diskriminazzjoni u l-korruzzjoni mis-sistema elettorali; |
| --- | --- |

O.

billi l-bidliet kostituzzjonali u elettorali għandhom isaħħu l-pożizzjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina bħala stat multietniku, inklużiv u demokratiku u jneħħu d-diskriminazzjoni u l-korruzzjoni mis-sistema elettorali;

| P. | billi l-qafas legali tal-Bożnija-Ħerzegovina jrid jiġi rivedut fid-dawl tal-ġurisprudenza internazzjonali; |
| --- | --- |

P.

billi l-qafas legali tal-Bożnija-Ħerzegovina jrid jiġi rivedut fid-dawl tal-ġurisprudenza internazzjonali;

| Q. | billi t-tranżizzjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina mill-Ftehim ta' Paċi ta' Dayton għall-qafas tal-UE hija prerekwiżit biex tiġi ppreservata s-sovranità tal-pajjiż u tiġi sostnuta t-trasformazzjoni demokratika tiegħu; |
| --- | --- |

Q.

billi t-tranżizzjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina mill-Ftehim ta' Paċi ta' Dayton għall-qafas tal-UE hija prerekwiżit biex tiġi ppreservata s-sovranità tal-pajjiż u tiġi sostnuta t-trasformazzjoni demokratika tiegħu;

| R. | billi skont l-istħarriġ tan-NU, 47 % tal-Bożnijaċi li għandhom bejn il-18 u l-29 sena qed jikkontemplaw l-emigrazzjoni, b'mod temporanju jew permanenti, diżillużi min-nuqqas ta' prospetti f'pajjiżhom; billi, skont rapport dwar il-Fond għall-Popolazzjoni tan-NU, medja ta' bejn 50 000 u 55 000 persuna – fil-biċċa l-kbira ħaddiema u professjonisti tas-sengħa – jitilqu mill-Bożnija-Ħerzegovina kull sena; |
| --- | --- |

R.

billi skont l-istħarriġ tan-NU, 47 % tal-Bożnijaċi li għandhom bejn il-18 u l-29 sena qed jikkontemplaw l-emigrazzjoni, b'mod temporanju jew permanenti, diżillużi min-nuqqas ta' prospetti f'pajjiżhom; billi, skont rapport dwar il-Fond għall-Popolazzjoni tan-NU, medja ta' bejn 50 000 u 55 000 persuna – fil-biċċa l-kbira ħaddiema u professjonisti tas-sengħa – jitilqu mill-Bożnija-Ħerzegovina kull sena;

| S. | billi l-glorifikazzjoni uffiċjali jew mhux uffiċjali tal-kriminali tal-gwerra kkundannati, is-segregazzjoni etnika jew reliġjuża u d-diskriminazzjoni jmorru kontra l-essenza proprja tal-proġett Ewropew; billi hemm ħtieġa urġenti li ċ-ċaħda tal-Olokawst, tal-ġenoċidju, tar-reati tal-gwerra u tar-reati kontra l-umanità tiġi ddikjarata illegali b'mod effettiv; |
| --- | --- |

S.

billi l-glorifikazzjoni uffiċjali jew mhux uffiċjali tal-kriminali tal-gwerra kkundannati, is-segregazzjoni etnika jew reliġjuża u d-diskriminazzjoni jmorru kontra l-essenza proprja tal-proġett Ewropew; billi hemm ħtieġa urġenti li ċ-ċaħda tal-Olokawst, tal-ġenoċidju, tar-reati tal-gwerra u tar-reati kontra l-umanità tiġi ddikjarata illegali b'mod effettiv;

| T. | billi l-Bożnija-Ħerzegovina bħalissa qed tiffaċċja l-akbar instabilità mill-gwerra bejn l-1992 u l-1995; billi ċerti mexxejja politiċi tal-entità Republika Srpska fil-Bożnija-Ħerzegovina qed jużaw retorika xewwiexa u jinvolvu ruħhom f'azzjonijiet destabbilizzanti, bil-għan li jħejju rtirar mill-istituzzjonijiet tal-istat (inklużi l-militar, is-sistema tat-taxxa u l-ġudikatura) u jistabbilixxu awtoritajiet indipendenti, li huwa ksur tal-Ftehim ta' Paċi ta' Dayton; billi ċerti atturi politiċi barranin jappoġġjaw b'mod attiv l-isforzi ta' tfixkil u seċessjonisti tat-tmexxija Serba Bożnijaka, immexxija minn Milorad Dodik; |
| --- | --- |

T.

billi l-Bożnija-Ħerzegovina bħalissa qed tiffaċċja l-akbar instabilità mill-gwerra bejn l-1992 u l-1995; billi ċerti mexxejja politiċi tal-entità Republika Srpska fil-Bożnija-Ħerzegovina qed jużaw retorika xewwiexa u jinvolvu ruħhom f'azzjonijiet destabbilizzanti, bil-għan li jħejju rtirar mill-istituzzjonijiet tal-istat (inklużi l-militar, is-sistema tat-taxxa u l-ġudikatura) u jistabbilixxu awtoritajiet indipendenti, li huwa ksur tal-Ftehim ta' Paċi ta' Dayton; billi ċerti atturi politiċi barranin jappoġġjaw b'mod attiv l-isforzi ta' tfixkil u seċessjonisti tat-tmexxija Serba Bożnijaka, immexxija minn Milorad Dodik;

| U. | billi fit-18 ta' Marzu 2022 il-Kunsill adotta d-Deċiżjoni (PESK) 2022/450 (9), li testendi l-qafas ta' sanzjonijiet eżistenti għall-individwi li jdgħajfu s-sovranità, l-integrità territorjali u l-ordni kostituzzjonali tal-Bożnija-Ħerzegovina jew il-Ftehim ta' Paċi ta' Dayton; |
| --- | --- |

U.

billi fit-18 ta' Marzu 2022 il-Kunsill adotta d-Deċiżjoni (PESK) 2022/450 (9), li testendi l-qafas ta' sanzjonijiet eżistenti għall-individwi li jdgħajfu s-sovranità, l-integrità territorjali u l-ordni kostituzzjonali tal-Bożnija-Ħerzegovina jew il-Ftehim ta' Paċi ta' Dayton;

| V. | billi l-Kunsill regolarment jesprimi l-appoġġ tiegħu għas-sovranità, l-unità u l-integrità territorjali tal-Bożnija-Ħerzegovina; |
| --- | --- |

V.

billi l-Kunsill regolarment jesprimi l-appoġġ tiegħu għas-sovranità, l-unità u l-integrità territorjali tal-Bożnija-Ħerzegovina;

| W. | billi l-interferenza barranija diretta u prokura malizzjuża u d-diżinformazzjoni għandhom l-għan li jiżirgħu diskordanza fost il-komunitajiet differenti u jiddestabbilizzaw ir-reġjun, speċjalment fid-dawl tal-invażjoni Russa tal-Ukrajna; |
| --- | --- |

W.

billi l-interferenza barranija diretta u prokura malizzjuża u d-diżinformazzjoni għandhom l-għan li jiżirgħu diskordanza fost il-komunitajiet differenti u jiddestabbilizzaw ir-reġjun, speċjalment fid-dawl tal-invażjoni Russa tal-Ukrajna;

Funzjonament tal-istituzzjonijiet demokratiċi

| 1. | Jissottolinja li l-pass tal-adeżjoni mal-UE huwa ddeterminat mill-implimentazzjoni ta' riformi bl-għan li jiġi garantit il-funzjonament xieraq tal-istituzzjonijiet demokratiċi, bbażat fuq l-istat tad-dritt, il-governanza tajba u d-drittijiet fundamentali; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Iħeġġeġ lill-Bożnija-Ħerzegovina u lill-atturi politiċi kollha tagħha juru impenn u jagħmlu passi sinifikanti lejn is-sħubija fl-UE billi javvanzaw fuq l-14-il prijorità ewlenin, b'mod partikolari billi jirrestawraw l-indipendenza tal-ġudikatura, isaħħu l-istat tad-dritt u l-valuri u l-prinċipji tiegħu fl-istituzzjonijiet tal-istat, jintensifikaw u jsaħħu l-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-kriminalità organizzata, irawmu u jiżguraw il-libertà tal-media u ambjent abilitanti għas-soċjetà ċivili, u jipproteġu l-gruppi vulnerabbli; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jiddeplora l-fatt li aktar minn 25 sena wara li ntemmet il-gwerra, il-pajjiż għadu qed jiffaċċja diviżjonijiet promossi mill-elit politiku, tentattivi seċessjonisti u grad għoli ta' korruzzjoni, li qed jikkontribwixxu għal eżodu massiv ta' mħuħ u tnaqqis demografiku minħabba nuqqas ta' prospetti; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jilqa' l-laqgħa tal-Kumitat Parlamentari ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni UE-Bożnija-Ħerzegovina tas-17 ta' Ġunju 2021 u l-adozzjoni tar-regoli ta' proċedura tiegħu, u jissottolinja l-importanza li jiġi żgurat il-funzjonament tiegħu permezz ta' djalogu politiku inklużiv u kooperazzjoni regolari; jiddispjaċih, madankollu, għan-nuqqas ta' impenn ġenwin mill-kontropartijiet Bożnijaċi fl-istabbiliment proattiv ta' kooperazzjoni parlamentari kostruttiva, li tikkontribwixxi għall-prijorità 3 tal-14-il prijorità ewlenin; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Itenni l-appoġġ ċar tiegħu għat-trasformazzjoni demokratika ċivika tal-BiH permezz tal-integrazzjoni Ewropea, ibbażata fuq l-unità, is-sovranità u l-integrità territorjali, imsejsa fuq il-prinċipji tal-ugwaljanza u n-nondiskriminazzjoni taċ-ċittadini kollha tal-BiH kif minqux fil-kostituzzjoni u f'konformità mad-deċiżjonijiet tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Jissottolinja r-rispett għal-legat tal-Ftehim ta' Paċi ta' Dayton, filwaqt li jfakkar fl-għan tiegħu li jtemm il-gwerra u jissalvagwardja l-paċi; jieħu nota tal-kunċett ta' popli kostitwenti iżda jenfasizza li dan il-kunċett m'għandu bl-ebda mod iwassal għad-diskriminazzjoni ta' ċittadini oħra jew jimplika xi drittijiet addizzjonali għal persuni li jidentifikaw ma' wieħed minn dawn il-gruppi meta mqabbla ma' ċittadini oħra tal-Bożnija-Ħerzegovina; jikkundanna d-dikjarazzjonijiet u l-proposti li għandhom l-għan li jimminaw l-istat ta' stat u l-valuri kostituzzjonali tal-Bożnija-Ħerzegovina, u jfakkar li jeħtieġ li l-Bożnija-Ħerzegovina tindirizza n-nuqqasijiet fil-qafas kostituzzjonali tagħha, filwaqt li ġġibha konformi mal-istandards u l-prinċipji Ewropej; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Jenfasizza li l-infurzar tal-Ftehim ta' Paċi ta' Dayton jinkludi l-obbligu li jiġu implimentati d-deċiżjonijiet tar-Rappreżentant Għoli, mingħajr preġudizzju għall-implimentazzjoni tar-riformi politiċi u strutturali tant meħtieġa fil-pajjiż; jissottolinja l-ħtieġa li tissaħħaħ is-sjieda taċ-ċittadini u l-politiċi tal-Bożnija-Ħerzegovina fl-iżvilupp tal-pajjiż; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jesprimi l-appoġġ qawwi tiegħu biex l-OHR jeżerċita l-mandat sħiħ tiegħu, inkluż l-użu tas-Setgħat ta' Bonn bħala l-aħħar alternattiva, jekk ikun meħtieġ biex jiġi żgurat ir-rispett sħiħ għall-Ftehim ta' Paċi ta' Dayton u s-sovranità u l-integrità tal-Bożnija-Ħerzegovina; jistieden bil-qawwa lill-Kummissjoni, lis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna (SEAE) u lill-Istati Membri jesprimu pubblikament l-appoġġ inekwivoku tagħhom għall-mandat sħiħ tar-Rappreżentant Għoli u jikkooperaw mill-qrib bil-ħsieb li jappoġġjaw lir-Rappreżentant Għoli fl-implimentazzjoni tal-aġenda 5+ 2; jistieden lill-membri kollha tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU jiżguraw it-tiġdid u l-kontinwità tal-mandat tal-OHR bħala ankra kruċjali tal-istabilità tal-Bożnija-Ħerzegovina; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Jieħu nota tad-deċiżjoni reċenti tar-Rappreżentant Għoli li jissospendi l-Liġi dwar il-Proprjetà Immobbli fl-entità Republika Srpska (RS) u li jestendi l-projbizzjoni fuq id-disponiment tal-proprjetà tal-istat; jikkundanna bl-aktar mod qawwi possibbli r-retorika ta' mibegħda u t-theddid ta' vjolenza kollha mmirati lejn ir-Rappreżentant Għoli, inklużi dawk espressi f'dimostrazzjoni f'Banja Luka fl-20 ta' April 2022 fil-preżenza tat-tmexxija tal-entità RS; jistieden lill-awtoritajiet jipprevjenu u jħarrku lil dawk li joħorġu theddid bħal dan; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Jopponi kwalunkwe konċessjoni dannuża dwar il-kwistjoni tal-proprjetà tal-istat u tad-difiża; jistieden lill-partijiet interessati internazzjonali, b'mod partikolari l-Kummissjoni u d-delegazzjoni tal-UE, biex jappoġġjaw l-OHR u l-grupp ta' esperti tiegħu fil-ħidma tagħhom biex tinstab soluzzjoni sostenibbli għall-benefiċċju tal-pajjiż kollu u taċ-ċittadini kollha u biex jirreaġixxu għall-isforzi seċessjonisti tat-tmexxija tal-entità RS b'approċċ aktar b'saħħtu u kredibbli; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Jiddispjaċih dwar l-impass fin-negozjati dwar ir-riforma tal-liġi kostituzzjonali u elettorali fil-Bożnija-Ħerzegovina, kif ukoll in-nuqqas ta' rieda politika biex din tingħeleb, u n-nuqqas ta' implimentazzjoni tagħha qabel l-elezzjonijiet ta' Ottubru 2022, minkejja diversi tentattivi ta' faċilitazzjoni mill-UE u l-Istati Uniti; jistieden lill-atturi kollha jiżguraw li l-elezzjonijiet jipproċedu f'Ottubru kif skedat u jinnegozjaw b'rieda tajba u jilħqu ftehim ibbilanċjat, f'konformità mal-istandards Ewropej, is-sentenzi tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem u r-rakkomandazzjonijiet tal-Kummissjoni ta' Venezja, biex jissodisfaw id-dmir kostituzzjonali ta' governanza demokratika, u jiżguraw it-trasparenza, l-integrità u l-effiċjenza tal-proċess elettorali billi jimplimentaw immedjatament il-pakkett ta' integrità; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Jiddenunzja bil-qawwa n-nuqqas ta' rispett għan-normi u l-obbligi internazzjonali u nazzjonali, ir-retorika ta' mibegħda u l-azzjonijiet ta' tfixkil kollha, inkluż l-irtirar mill-istituzzjonijiet tal-istat u l-imblokk, il-bojkott u l-ostruzzjoni konsegwenti tagħhom, b'mod partikolari l-irtirar tat-tmexxija tal-entità RS, li jiddestabilizza l-pajjiż, jimmina l-eżistenza tagħha bħala stat bi ksur tal-kostituzzjoni u tal-Ftehim ta' Paċi ta' Dayton u jfixkel b'mod sistematiku d-deċiżjonijiet dwar il-liġijiet u r-riformi ewlenin li huma essenzjali biex isir progress lejn l-integrazzjoni tal-UE, u jipprevjenu t-twettiq tagħhom; jirrifjuta t-tentattivi kollha biex jiġu ffurmati istituzzjonijiet parastatali paralleli, li jimminaw l-istituzzjonijiet tal-istat, l-ordni legali u kostituzzjonali, l-indipendenza ġudizzjarja u s-sovranità; jistieden lill-entità RS tirtira u tirrevoka minnufih kwalunkwe liġi bħal din; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Jikkundanna l-konklużjonijiet tal-10 ta' Diċembru 2021 tal-Assemblea Nazzjonali tal-entità RS (RSNA) dwar l-irtirar mill-istituzzjonijiet fil-livell tal-Istat, l-adozzjoni tal-Liġi dwar il-Proprjetà Immobbli Użata għall-Funzjonament tal-Awtorità Pubblika, adottata mill-RSNA fl-10 ta' Frar 2022, u l-votazzjoni tal-Assemblea Nazzjonali mmirata lejn l-istabbiliment ta' Kunsill Ġudizzjarju u ta' Prosekuzzjoni Għoli separat; jesprimi tħassib dwar allegazzjonijiet rigward ir-rwol tal-Kummissarju għall-Viċinat u t-Tkabbir fil-votazzjoni tal-RSNA dwar il-pjan direzzjonali għall-irtirar tagħha mill-istituzzjonijiet tal-Istat tal-Bożnija-Ħerzegovina; ifakkar fl-obbligi tal-Kummissarji ta' integrità, diskrezzjoni u indipendenza, f'konformità mal-kodiċi ta' kondotta għall-Membri tal-Kummissjoni, u għalhekk jistieden lill-Kummissjoni tivvaluta l-azzjonijiet reċenti tal-Kummissarju Várhelyi f'dan id-dawl; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Jistieden lill-atturi kollha fil-Bożnija-Ħerzegovina jtemmu l-imblukkar f'diversi livelli u immedjatament, mingħajr kundizzjonijiet, b'mod effettiv, sħiħ u mhux selettiv jerġgħu lura għax-xogħol fl-istituzzjonijiet statali kollha, u b'hekk itemmu l-istaġnar politiku persistenti fil-pajjiż u jirrestawraw il-funzjonament tal-gvern u tal-korpi għall-benefiċċju taċ-ċittadini kollha; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Iħeġġeġ lill-UE, lill-Istati Membri tagħha u lis-SEAE, anke fid-dawl tal-gwerra Russa ta' aggressjoni kontra l-Ukrajna, u fid-dawl tat-theddid seċessjonista mill-pożizzjoni favur ir-Russja tat-tmexxija tal-entità RS, biex minnufih jiffukaw l-isforzi primarji tagħhom fuq l-iżgurar ta' ambjent sikur u l-garanzija tas-sigurtà fuq terminu medju u twil fil-pajjiż; jistieden lill-komunità internazzjonali tikkontribwixxi biex tinstab soluzzjoni komprensiva għas-sitwazzjoni kumplessa attwali fil-Bożnija-Ħerzegovina; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Jistieden lill-UE, lill-Istati Membri tagħha u lill-komunità internazzjonali jsegwu l-eżempju mogħti mill-Istati Uniti u mir-Renju Unit u jużaw l-għodod kollha disponibbli, jiġifieri sanzjonijiet immirati u s-sospensjoni tal-fondi, kontra atturi destabbilizzanti fil-pajjiż, inklużi dawk li jheddu l-ordni territorjali tal-Bożnija-Ħerzegovina, b'mod partikolari Milorad Dodik; jistieden lill-Istati Membri kollha jiżguraw li sanzjonijiet bħal dawn ikunu jistgħu jiġu adottati mill-Kunsill; jiddispjaċih, f'dan ir-rigward, dwar l-emendar tal-proċedura tat-teħid tad-deċiżjonijiet fil-kuntest tal-estensjoni ta' Marzu 2022 tar-reġim ta' sanzjonijiet tal-UE għall-BiH; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Jilqa' l-ftehim politiku li ntlaħaq fi Brussell fit-12 ta' Ġunju 2022; iħeġġeġ lill-atturi politiċi kollha fil-Bożnija-Ħerzegovina jirrispettaw il-ftehim; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Jilqa' t-talba tal-Kunsill Ewropew lill-mexxejja politiċi kollha fil-Bożnija-Ħerzegovina, kif espress fil-konklużjonijiet tiegħu tat-23 ta' Ġunju 2022, biex jimplimentaw malajr l-impenji stabbiliti fil-ftehim politiku tat-12 ta' Ġunju 2022 u jiffinalizzaw b'mod urġenti r-riforma kostituzzjonali u elettorali, li se tippermetti lill-pajjiż javvanza b'mod deċiżiv fit-triq Ewropea tiegħu, f'konformità mal-opinjoni tal-Kummissjoni; |
| --- | --- |

18.

Rikonċiljazzjoni

| 19. | Jesprimi s-solidarjetà tiegħu mas-superstiti u l-familji tal-vittmi ta' delitti tal-gwerra u delitti kontra l-umanità, l-ispostament, l-għajbien, il-qtil, it-tortura, l-attakk sesswali, il-ġenoċidju u t-tindif etniku; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Jissottolinja li l-futur tal-UE tal-Bożnija-Ħerzegovina jiddependi fuq paċi sostenibbli u dejjiema, li tindirizza l-passat u tippermetti rikonċiljazzjoni ġenwina fost iċ-ċittadini kif ukoll fost il-politiċi ta' livell għoli, li tiġġustifika l-karattru demokratiku, inklużiv, pluralistiku u multietniku tagħha; iħeġġeġ lill-BiH tħaffef il-prosekuzzjoni effettiva u imparzjali tar-reati tal-gwerra skont l-istrateġija nazzjonali riveduta għall-ipproċessar tar-reati tal-gwerra; jistieden lillgvernijiet, lill-parlamenti u lill-mexxejja politiċi reġjonali kollha jistabbilixxu malajr il-Kummissjoni Reġjonali inkarigata li taċċerta fatti dwar il-vittmi kollha tad-delitti tal-gwerra u ta' ksur gravi ieħor tad-drittijiet tal-bniedem kommessi fit-territorju f'dik li qabel kienet il-Jugoslavja (RECOM), abbażi tal-ħidma sinifikanti li għamlet il-Koalizzjoni RECOM; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Jisħaq li l-isfidi li għad hemm fil-proċess ta' rikonċiljazzjoni għandhom jiġu indirizzati b'mod aktar vigoruż; jistieden lill-Kummissjoni tipprovdi oqfsa għal djalogu dwar il-legati mill-passat; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Jistieden lill-awtoritajiet kollha jirrispettaw l-obbligi internazzjonali tagħhom tad-drittijiet tal-bniedem biex jippromwovu r-rikonċiljazzjoni billi jiżguraw l-aċċess għall-verità, il-ġustizzja u r-riparazzjonijiet effettivi u mhux selettivi, inkluż għas-superstiti tal-vjolenza sesswali, kif ukoll billi jadottaw miżuri biex jipprevjenu r-rikorrenza permezz tal-edukazzjoni, il-kultura, il-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem, l-iskrutinju istituzzjonali, l-assistenza għar-rikostruzzjoni, il-ħolqien tal-impjiegi, il-miżuri soċjali, u l-aċċess għall-kura tas-saħħa, kif ukoll billi jiżguraw li l-awturi ta' delitti tal-gwerra jiġu preklużi milli jokkupaw kariga pubblika; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Iħeġġeġ lill-awtoritajiet jintensifikaw il-kooperazzjoni u l-kondiviżjoni tad-data dwar persuni nieqsa u jiżguraw rimedju u garanziji ta' nonripetizzjoni għall-familji ta' vittmi ċivili, u r-ritorn sikur u sostenibbli ta' rifuġjati u persuni spostati internament, ir-rispett sħiħ tad-drittijiet tagħhom u r-ritorn tal-proprjetà tagħhom jew kumpens għal proprjetà li ma tistax tiġi ritornata, kemm fil-livell nazzjonali kif ukoll f'dak reġjonali; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Jilqa' b'sodisfazzjon l-isforzi tal-organizzazzjonijiet lokali u internazzjonali, inkluża l-Kummissjoni Internazzjonali dwar il-Persuni Neqsin, biex jagħtu kont ta' aktar minn 30 000 ruħ li sfaw nieqsa matul il-kunflitti fit-territorju ta' dik li qabel kienet il-Jugoslavja tas-snin 1990, u ta' aktar minn 8 000 vittma tal-ġenoċidju ta' Srebrenica; ifakkar li 7 200 persuna għadhom nieqsa; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Jilqa' u jappoġġja l-emendi għall-Kodiċi Kriminali tal-BiH min-naħa tar-Rappreżentant Għoli li jipprojbixxu l-glorifikazzjoni tal-kriminali tal-gwerra u ċ-ċaħda tal-ġenoċidju, tar-reati kontra l-umanità u tad-delitti tal-gwerra wara li atturi lokali naqsu milli jadottaw proposta; jiddeplora u jiċħad kwalunkwe tentattiv biex ma tiġix implimentata din id-deċiżjoni; jikkundanna bil-qawwa l-forom kollha ta' reviżjoniżmu storiku, tiċħid, jew minimizzazzjoni jew glorifikazzjoni ta' delitti tal-gwerra, inkluż in-nuqqas ta' konformità mad-deċiżjonijiet tat-tribunali internazzjonali u domestiċi; jitlob l-implimentazzjoni rapida tal-emendi u l-investigazzjoni u l-prosekuzzjoni effettivi taċ-ċaħda ta' ġenoċidju; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Itenni li ċ-ċaħda tal-ġenoċidju, iċ-ċelebrazzjoni tad-delitti tal-gwerra u tal-kriminali tal-gwerra u t-theddid għall-istabbiltà u r-rikonċiljazzjoni reġjonali jmorru kontra l-valuri u l-aspirazzjonijiet Ewropej; f'dan l-isfond, jikkundanna bil-qawwa l-avvenimenti xewwiexa fl-okkażjoni tal-hekk imsejjaħ “Jum RS” fid-9 ta' Jannar 2022, bi ksur tal-kostituzzjoni tal-BiH; jikkundanna wkoll id-desekrazzjoni taċ-Ċimiterju ta' Tifkira Partisjana f'Mostar u jistieden lill-awtoritajiet jinvestigaw bir-reqqa u jressqu lill-awturi quddiem il-ġustizzja; |
| --- | --- |

26.

Proċess ta' riforma

| 27. | Iħeġġeġ lill-atturi politiċi tal-BiH biex jagħmlu progress fir-riformi ġudizzjarji, elettorali, amministrattivi u ekonomiċi li huma meħtieġa biex iqarrbu l-pajjiż lejn l-UE, u biex jinkludu lis-soċjetà ċivili fil-proċess; jiddenunzja t-tentattivi kollha biex jiġu stabbiliti dawn ir-riformi, u b'hekk jissoktaw il-konformità tal-BiH mal-kriterji ta' adeżjoni għall-UE u jiġi pperikolat l-aċċess għall-finanzjament tal-UE skont l-IPA III, li jrid ikun ibbażat fuq kundizzjonalità stretta u jiddependi fuq il-kooperazzjoni ta' awtoritajiet differenti; |
| --- | --- |

27.

| 28. | Jenfasizza li l-finanzjament tal-IPA III irid jiġi modulat jew saħansitra sospiż f'każ ta' rigressjoni sinifikanti jew nuqqas persistenti ta' progress fil-qasam tal-istat tad-dritt u d-drittijiet fundamentali, inkluża l-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-kriminalità organizzata, kif ukoll il-libertà tal-media, u jistieden lill-Kummissjoni tiżviluppa linji gwida dwar l-applikazzjoni tiegħu, skont ir-rakkomandazzjonijiet tar-Rapport Speċjali Nru 01/2022 tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri; jistieden, f'dan il-kuntest, lill-UE u lill-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent jistabbilixxu qafas għal kooperazzjoni effettiva mal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew; |
| --- | --- |

28.

| 29. | Jilqa' s-sospensjoni reċenti tal-proġetti tal-Kuritur Vc fl-entità RS b'valur ta' EUR 600 miljun, u jfakkar li dawn il-fondi se jiġu allokati biss wara li r-rappreżentanti tal-RS jirritornaw kompletament fl-istituzzjonijiet tal-istat; jitlob kunsiderazzjoni mill-ġdid u skrutinju bir-reqqa tal-proġetti u l-assistenza kollha ffinanzjati mill-UE applikabbli għall-entità RS u fi ħdanha, inkluża l-assistenza makrofinanzjarja, bil-għan li jiġi ffriżat il-finanzjament dirett u indirett li minnu jibbenefikaw l-awtoritajiet tagħha; jinnota li l-Gvern Ġermaniż iddeċieda li jissospendi erba' proġetti ta' infrastruttura fl-entità RS b'valur ta' EUR 105 miljun; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Jiddispjaċih ħafna dwar il-ħsara u t-telf ta' ħajjiet ikkawżati minn terremot qawwi qrib Stolac fit-22 ta' April 2022; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Ifakkar fl-importanza tar-rispett tal-prinċipju demokratiku ta' elezzjonijiet regolari; jenfasizza l-importanza li jsiru elezzjonijiet ġusti, miftuħa, trasparenti u inklużivi fl-2022 kif skedat, u jħeġġeġ lill-atturi politiċi kollha joqogħdu lura milli jitolbu imblokk tal-elezzjonijiet, u jippermettu liċ-ċittadini jesprimu l-għażla demokratika tagħhom; jitlob approvazzjoni parlamentari f'waqtha tal-leġiżlazzjoni dwar l-integrità elettorali; ifakkar u jiddispjaċih għall-fatt li minħabba d-dewmien kontinwu fl-adozzjoni tal-baġit tal-istat, il-fondi elettorali ma ġewx garantiti fil-ħin; jisħaq li l-organizzazzjoni ta' elezzjonijiet kredibbli u l-implimentazzjoni tar-riżultati jikkostitwixxu karatteristika essenzjali ta' demokrazija li taħdem sew, kif ukoll rekwiżit għal kwalunkwe pajjiż li jaspira li jissieħeb mal-UE; jilqa’ d-deċiżjoni reċenti tal-OHR tas-7 ta’ Ġunju 2022 li jagħmel użu sħiħ mill-mandat tiegħu sabiex jiżgura d-drittijiet politiċi fundamentali taċ-ċittadini Bożnijaċi għal elezzjonijiet ħielsa u ġusti, permezz tal-adozzjoni tal-baġit meħtieġ, peress li l-awtoritajiet nazzjonali naqsu milli jagħmlu dan; |
| --- | --- |

31.

| 32. | Jappoġġja riformi kostituzzjonali u elettorali trasparenti u inklużivi biex jiġu żgurati l-ugwaljanza u n-nondiskriminazzjoni taċ-ċittadini kollha, jissaħħaħ l-obbligu ta' rendikont u l-BiH tinbidel fi stat kompletament funzjonali u inklużiv billi jiġu implimentati immedjatament deċiżjonijiet, opinjonijiet u rakkomandazzjonijiet tal-qrati u tal-korpi kompetenti internazzjonali u nazzjonali, biex b'hekk tiġi żgurata l-integrità tal-elezzjonijiet u l-proċess; jenfasizza li r-riformi istituzzjonali jiddependu mir-rieda u l-impenn tal-mexxejja politiċi u l-orjentazzjoni demokratika tal-istituzzjonijiet tal-pajjiż; jinnota l-isforzi ta' faċilitazzjoni transatlantiċi għal dan il-għan u jikkundanna l-ostakli u l-inattività tal-atturi politiċi f'dan ir-rigward; jappella għal rieżami u eżerċizzju ta' tagħlimiet meħuda fir-rigward tat-tentattivi ta' faċilitazzjoni mis-SEAE u d-Delegazzjoni tal-UE, jistieden lis-SEAE u lid-Delegazzjoni tal-UE jaġixxu dejjem f'konformità mal-ogħla standards demokratiċi tal-UE; jitlob li l-proposti taċ-ċittadini jiġu kkunsidrati u integrati b'mod sostnut; |
| --- | --- |

32.

| 33. | Jesprimi dispjaċir profond għall-fatt li l-Bożnija-Ħerzegovina għadha fi ksur tal-Konvenzjoni Ewropea dwar id-Drittijiet tal-Bniedem peress li ma implimentatx id-deċiżjonijiet tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem, fil-kawżi Sejdić-Finci, Zornić, Pilav u Šlaku; jiddispjaċih li l-BiH għadha ma implimentatx is-sentenza tal-Qorti Kostituzzjonali tal-Bożnija-Ħerzegovina fil-kawża Ljubić; |
| --- | --- |

33.

| 34. | Jenfasizza l-importanza li jiġu implimentati r-rakkomandazzjonijiet tal-Uffiċċju għall-Istituzzjonijiet Demokratiċi u d-Drittijiet tal-Bniedem tal-Organizzazzjoni għas-Sigurtà u l-Kooperazzjoni fl-Ewropa (OSKE/ODHIR), tal-Kummissjoni ta' Venezja u tal-Grupp ta' Stati kontra l-Korruzzjoni tal-Kunsill tal-Ewropa (GRECO); |
| --- | --- |

34.

| 35. | Jenfasizza li riforma elettorali inklużiva għandha telimina l-forom kollha ta' inugwaljanza, diskriminazzjoni u preġudizzju fil-proċess elettorali u tistabbilixxi kundizzjonijiet għal elezzjonijiet kompetittivi; ifakkar li dan għandu jsir billi jiġu armonizzati r-regoli dwar ir-reġistrazzjoni tal-partiti, tiġi żgurata t-trasparenza tal-finanzjament tal-partiti politiċi u jiġu żgurati l-indipendenza u l-kapaċitajiet tal-kummissjonijiet elettorali; |
| --- | --- |

35.

| 36. | Jistieden lill-partijiet interessati kollha jilħqu ftehim dwar ir-riforma tal-Liġi Elettorali f'konformità mal-verdetti tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Qorti Kostituzzjonali, biex tiġi żgurata rappreżentanza politika adegwatament diversa fil-livelli kollha ta' governanza; |
| --- | --- |

36.

| 37. | Jitlob l-implimentazzjoni ta' standards konsistenti tas-servizzi ċivili bbażati fuq il-mertu madwar il-pajjiż kollu, li jippermettu amministrazzjoni pubblika simplifikata, depolitiċizzati u responsabbli li tista' tnaqqas l-impatt tal-proċessi ta' reklutaġġ ta' patroċinju li jħeġġu l-korruzzjoni; jenfasizza li m'għandha ssir l-ebda diskriminazzjoni fl-opportunitajiet għaċ-ċittadini kollha biex ikunu rappreżentati fl-isfera pubblika; |
| --- | --- |

37.

L-ekonomija, l-enerġija, l-ambjent, l-iżvilupp sostenibbli u l-konnettività

| 38. | Jissottolinja l-ħtieġa li jittejbu l-armonizzazzjoni u l-konnettività ekonomika interna u reġjonali; jilqa' l-investimenti Ewropej fl-infrastruttura tat-toroq u tal-ferroviji fil-Bożnija-Ħerzegovina, jiġifieri l-iżvilupp tal-Kuritur Vc li jgħaqqad l-Ewropa Ċentrali mal-port ta' Ploče fuq il-kosta Adrijatika, u jenfasizza l-ħtieġa li jiġi żgurat li l-fondi internazzjonali li jsaħħu l-konnettività jnaqqsu l-lakuni u d-diskrepanzi u jtejbu s-sitwazzjoni għall-pajjiż kollu, filwaqt li jirrispettaw il-prinċipju tas-sussidjarjetà; |
| --- | --- |

38.

| 39. | Jistieden lill-awtoritajiet jadottaw strateġiji għall-pajjiż kollu, jittejbu l-ippjanar strateġiku, il-ġestjoni finanzjarja u l-monitoraġġ u l-evalwazzjoni, u joħolqu strutturi ta' kontroll u awditjar; jissottolinja l-ħtieġa urġenti li jiġu żgurati l-obbligu ta' rendikont u t-trasparenza tal-ekonomija u li l-intrapriżi statali u privati jiġu protetti mill-influwenza ta' patroċinju u networks kriminali; |
| --- | --- |

39.

| 40. | Iħeġġeġ l-użu tal-potenzjal offrut mid-diġitalizzazzjoni għall-immodernizzar tal-proċessi amministrattivi, elettorali, ġudizzjarji, fiskali u ekonomiċi, li jgħin biex jiġu indirizzati l-frammentazzjoni, il-burokrazija, l-ekonomija informali, id-dwana u l-evażjoni tat-taxxa, u l-ħasil tal-flus, filwaqt li tiżdied il-kompetittività għall-SMEs; |
| --- | --- |

40.

| 41. | Jilqa' l-isforzi tal-UE u tal-Istati Membri tagħha, kif ukoll tal-pajjiżi ġirien fir-reġjun, biex jgħinu lill-pajjiż itaffi l-konsegwenzi tal-pandemija tal-COVID-19; jenfasizza l-importanza ta' rispons strateġiku koordinat fil-pajjiż kollu biex jgħin biex tiżdied waħda mill-aktar rati baxxi ta' tilqim fl-Ewropa; |
| --- | --- |

41.

| 42. | Jilqa' t-tneħħija tat-tariffi tar-roaming bejn is-sitt stati tal-Balkani tal-Punent; iħeġġeġ lill-partijiet rilevanti kollha jinnegozjaw pjan li jwassal għall-eliminazzjoni tat-tariffi tar-roaming bejn is-sitt Stati Balkani u l-Istati Membri tal-UE; jistieden lill-Bożnija-Ħerzegovina u lill-ġirien tagħha jaħdmu biex itejbu r-relazzjonijiet u jippermettu vjaġġar mingħajr viża bejn il-BiH u l-Kosovo; |
| --- | --- |

42.

| 43. | Jistieden lill-awtoritajiet tal-BiH jżidu l-isforzi fit-twaqqif tas-Suq Reġjonali Komuni għall-approfondiment tal-integrazzjoni madwar il-Balkani tal-Punent, u fl-istabbiliment u l-garanzija tal-moviment liberu tal-persuni, il-prodotti, is-servizzi u l-kapital fir-reġjun bħala pass' il quddiem fit-triq tal-adeżjoni mal-UE; jenfasizza li l-iskemi ta' kooperazzjoni ekonomika reġjonali kollha fil-Balkani tal-Punent għandha tkun inklużiva u aċċettabbli għas-sitt pajjiżi kollha, tistabbilixxi kooperazzjoni fuq bażi ugwali, filwaqt li ssaħħaħ iktar l-allinjament mal-istandards tal-UE u mal-acquis tal-UE; jesprimi, f'dan il-kuntest, il-fehma kawta tiegħu rigward l-inizjattiva “Open Balkan”, li ma tkoprix is-sitt pajjiżi kollha, u jinsab konvint li din għandha tkun ibbażata fuq ir-regoli tal-UE u tikkontribwixxi għall-proċessi ta' integrazzjoni fl-UE; |
| --- | --- |

43.

| 44. | Ifakkar fil-ħtieġa li jiġu adottati liġijiet imtejba fil-livell tal-istat dwar il-gass u l-elettriku, is-sorsi rinnovabbli, l-effiċjenza enerġetika u l-klima, li jwasslu għal tranżizzjoni soċjoekonomika sostenibbli mill-faħam u mitigazzjoni sinifikanti tal-faqar enerġetiku, u li jiżdiedu l-protezzjoni u l-ambizzjoni ambjentali u tan-natura lejn tranżizzjoni ekoloġika permezz tal-armonizzazzjoni tal-liġijiet ambjentali u l-adozzjoni ta' strateġija għall-protezzjoni ambjentali; iħeġġeġ lill-awtoritajiet tal-BiH jiżguraw allinjament akbar mal-istandards u l-objettivi ta' politika tal-UE dwar il-protezzjoni tal-klima u l-enerġija, f'konformità mal-Patt Ekoloġiku Ewropew u l-Aġenda Ekoloġika għall-Balkani tal-Punent; |
| --- | --- |

44.

| 45. | Jistieden lill-Bożnija-Ħerzegovina tlesti t-tħejjija tal-Pjan Nazzjonali għall-Enerġija u l-Klima f'konformità mal-ambizzjoni meħtieġa dwar l-enerġija u l-klima għall-2030; |
| --- | --- |

45.

| 46. | Jinnota xi żviluppi pożittivi fir-rigward tal-protezzjoni ambjentali mibdija minn organizzazzjonijiet lokali ambjentali u tas-soċjetà ċivili; iħeġġeġ lill-Bożnija-Ħerzegovina tirrispetta t-talbiet taċ-ċittadini tagħha għall-protezzjoni tax-xmajjar, b'mod partikolari fil-kostruzzjoni ta' proġetti ta' infrastruttura, u beni pubbliċi oħra; |
| --- | --- |

46.

| 47. | Jesprimi t-tħassib tiegħu dwar il-pjanijiet li għaddejjin biex jiżdiedu l-kapaċitajiet tal-produzzjoni tal-enerġija mill-faħam; jitlob li jsiru aktar sforzi sabiex tinkiseb tranżizzjoni tal-enerġija reżiljenti għat-tibdil fil-klima u sostenibbli bbażata fuq l-enerġija rinnovabbli, l-effiċjenza enerġetika u l-integrazzjoni tas-suq tal-enerġija, it-tmexxija tal-investiment u l-għoti ta' appoġġ lill-ħaddiema li jeħtieġu taħriġ mill-ġdid; iħeġġeġ lill-awtoritajiet tal-BiH jagħżlu li ma jipparteċipawx f'faċilitajiet ġodda ta' ġenerazzjoni tal-faħam iffinanzjati miċ-Ċina li jmorru kontra r-regoli tal-UE dwar l-għajnuna mill-Istat u l-impenji tal-pajjiż fil-kuntest tal-Aġenda Ekoloġika; |
| --- | --- |

47.

| 48. | Jirrakkomanda li l-investiment pubbliku jiġi ffukat fuq proġetti sostenibbli li għandhom l-għan li javvanzaw l-ekonomija soċjali tas-suq, jiffaċilitaw it-tranżizzjonijiet ekoloġiċi u diġitali u jnaqqsu t-tniġġis serju tal-arja, inkluż fin-natura transkonfinali tiegħu, u jagħmlu użu sħiħ mill-Pjan Ekonomiku u ta' Investiment għall-Balkani tal-Punent; jissottolinja l-ħtieġa li jittejbu b'mod sinifikanti l-valutazzjonijiet tal-impatt ambjentali ex ante bl-involviment sinifikanti tal-komunitajiet lokali, is-soċjetà ċivili u l-esperti indipendenti bil-għan li tiżdied it-trasparenza, u l-ħtieġa għal prosekuzzjoni aktar effiċjenti tar-reati ambjentali; |
| --- | --- |

48.

| 49. | Jenfasizza l-importanza li tiġi rispettata s-sovranità tal-Bożnija-Ħerzegovina fl-implimentazzjoni ta' proġetti ta' infrastruttura fil-Bożnija-Ħerzegovina, b'mod partikolari proġetti li jinvolvu kumpaniji minn pajjiżi terzi; |
| --- | --- |

49.

Stat tad-Dritt

| 50. | Jissottolinja li l-istat tad-dritt u r-riforma ġudizzjarja huma s-sinsla ta' trasformazzjoni demokratika, billi jiżguraw iċ-ċertezza tad-dritt, it-trasparenza, l-aċċess għall-ġustizzja u n-nondiskriminazzjoni; |
| --- | --- |

50.

| 51. | Jitlob li tittieħed azzjoni urġenti biex jiġu indirizzati l-ġustizzja selettiva mifruxa, il-manipulazzjoni tal-istat, in-nepotiżmu, il-kroniżmu, il-korruzzjoni ta' livell għoli u l-infiltrazzjoni kriminali, inkluż permezz tal-aġġornamenti leġiżlattivi li ilhom mistennija dwar l-integrità ġudizzjarja, il-verifiki tal-assi, il-kunflitt ta' interess, l-akkwist pubbliku, l-aċċess għall-informazzjoni, il-protezzjoni tax-xhieda u r-ristrutturar tal-intrapriżi tal-istat; itenni l-ħtieġa urġenti għal riforma ġudizzjarja fil-Bożnija-Ħerzegovina kollha biex jittejbu l-professjonaliżmu u l-integrità tal-ġudikatura abbażi tal-14-il prijorità ewlenin u r-rakkomandazzjonijiet tar-rapport Priebe tal-2019, filwaqt li tiġi żgurata l-indipendenza istituzzjonali u finanzjarja sħiħa tagħha, tiġi solvuta l-akkumulazzjoni kbira ta' kawżi pendenti, u jissaħħaħ il-monitoraġġ tal-prestazzjoni tal-atturi ġudizzjarji; jiddeplora t-tfixkil ta' tali riforma minn detenturi ta' karigi politiċi u ġudizzjarji; |
| --- | --- |

51.

| 52. | Iħeġġeġ lill-awtoritajiet jadottaw strateġija ġdida għas-settur tal-ġustizzja u pjan ta' azzjoni ġdid u jadottaw l-emenda għal-liġi dwar il-Kunsill Ġudizzjarju u ta' Prosekuzzjoni Għoli u l-Liġi l-ġdida dwar il-Qorti tal-Bożnija-Ħerzegovina, f'konformità mal-istandards Ewropej; |
| --- | --- |

52.

| 53. | Jistieden lill-Bożnija-Ħerzegovina tiżgura l-implimentazzjoni u l-infurzar tad-deċiżjonijiet kollha tal-qrati, filwaqt li jfakkar li l-istat tad-dritt huwa integrali għall-progress tal-pajjiż fl-integrazzjoni Ewro-Atlantika; jindika rata ta' infurzar partikolarment baxxa ta' sentenzi f'kawżi ambjentali; jitlob li l-kawżi jiġu ttrattati aktar malajr mill-qrati kompetenti għat-tilwim amministrattiv kontra atti illegali tal-awtoritajiet pubbliċi; |
| --- | --- |

53.

| 54. | Ifakkar fil-ħtieġa li jiġu aġġornati l-liġijiet u li jkun hemm allinjament mal-UE dwar il-ġlieda kontra l-ħasil tal-flus u l-finanzjament tat-terroriżmu, u li jiġi stabbilit uffiċċju għall-irkupru tal-assi; |
| --- | --- |

54.

| 55. | Iħeġġeġ lill-BiH issaħħaħ u torganizza u tiffinanzja b'mod adegwat l-istrutturi kontra l-korruzzjoni, li jkopru l-kunflitti ta' interess u l-lobbjar; ifakkar fil-ħtieġa ta' investigazzjonijiet mingħajr xkiel dwar l-arrikkiment illeċitu tal-uffiċjali pubbliċi; jissottolinja l-importanza li jiġu indirizzati r-rakkomandazzjonijiet tal-GRECO li jippermettu l-identifikazzjoni u l-obbligu ta' rendikont; ifakkar fil-ħtieġa li l-liġijiet jiġu aġġornati u li jkun hemm allinjament mal-UE dwar il-protezzjoni tal-informaturi; |
| --- | --- |

55.

| 56. | Itenni l-ħtieġa li jiġu investigati r-rabtiet politiċi u amministrattivi mal-kriminalità organizzata; jitlob għal riforma amministrattiva biex tinqered il-korruzzjoni u għal mekkaniżmi mtejba ta' monitoraġġ tal-korruzzjoni, kif ukoll prosekuzzjoni effettiva ta' każijiet ta' korruzzjoni ta' profil għoli; |
| --- | --- |

56.

| 57. | Jissottolinja r-riskji maħluqa minn kooperazzjoni batuta tal-aġenziji tal-infurzar tal-liġi tal-BiH u n-nuqqas tagħhom li jikkollaboraw b'mod effettiv mal-Europol, mal-Eurojust u mal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew; jilqa' l-isforzi bilaterali appoġġjati mill-Europol u mill-Eurojust immirati lejn iż-żarmar tan-networks ta' traffikar tal-bnedmin; |
| --- | --- |

57.

| 58. | Jappella għal aktar titjib f'din il-kooperazzjoni wkoll bil-għan li l-Pjan ta' Azzjoni Konġunt dwar il-Ġlieda Kontra t-Terroriżmu għall-Balkani tal-Punent isir operattiv bis-sħiħ; iħeġġeġ l-istabbiliment ta' punt fokali għall-armi tan-nar; |
| --- | --- |

58.

Drittijiet fundamentali

| 59. | Jiddeplora n-nuqqas kontinwu ta' salvagwardja tal-libertà u l-pluraliżmu tal-media; jinsisti fuq l-eliminazzjoni tal-indħil politiku u l-protezzjoni tas-sikurezza u l-benesseri, inklużi d-drittijiet tax-xogħol, tal-ġurnalisti, il-protezzjoni tagħhom mill-intimidazzjoni, kif ukoll minn kawżi strateġiċi kontra l-parteċipazzjoni pubblika (SLAPP), bi prosekuzzjoni sistematika u effettiva, inklużi passi investigattivi immedjati u effettivi wara kwalunkwe theddid u attakk kontrihom; jistieden lill-awtoritajiet jassenjaw saff speċjali ta' protezzjoni għall-ġurnalisti fil-kodiċijiet kriminali; jiddeplora ż-żieda fil-vjolenza abbażi tal-ġeneru kontra l-ġurnalisti nisa, inklużi t-theddid u d-diskriminazzjoni fuq il-post tax-xogħol; |
| --- | --- |

59.

| 60. | Jitlob miżuri effettivi biex jiġu żgurati s-sostenibbiltà finanzjarja u l-indipendenza politika tax-xandara pubbliċi, b'mod partikolari tax-xandar pubbliku nazzjonali tal-Bożnija-Ħerzegovina (BHRT); iħeġġeġ lill-awtoritajiet jieħdu azzjoni biex jidentifikaw soluzzjoni sostenibbli għall-problemi ta' finanzjament tal-BHRT u jipprevjenu l-għeluq tiegħu u jadottaw leġiżlazzjoni dwar it-trasparenza tas-sjieda tal-media; jinnota bi tħassib in-nuqqas ta' pluralità fil-media u d-diffikultajiet għal atturi ġodda biex jiksbu liċenzji u elementi oħra meħtieġa biex joperaw fis-suq tat-Telekomunikazzjonijiet; jesprimi t-tħassib tiegħu dwar in-nuqqas ta' varjetà ta' kanali tal-media tradizzjonali, inkluża d-disponibbiltà tal-kontenut fil-lingwi uffiċjali kollha; |
| --- | --- |

60.

| 61. | Jiddeplora t-theddid kontra s-soċjetà ċivili min-naħa tal-awtoritajiet; jikkundanna r-restrizzjonijiet persistenti fuq il-libertà tal-espressjoni u l-libertà ta' għaqda fil-Bożnija-Ħerzegovina, u r-restrizzjonijiet dejjem akbar fuq dawn id-drittijiet fl-entità RS; jikkundanna f'dan il-kuntest id-deċiżjoni tal-awtoritajiet lokali fi Prijedor li jipprojbixxu l-mixja paċifika mħabbra li timmarka l-White Ribbon Day, li tikkommemora l-vittmi ċivili tal-gwerra tal-1992-1995; jitlob l-adozzjoni ta' qafas għall-finanzjament trasparenti tal-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili; |
| --- | --- |

61.

| 62. | Jenfasizza l-ħtieġa li tiġi żgurata l-parteċipazzjoni taċ-ċittadini fil-ħajja demokratika tal-pajjiż permezz tal-involviment effettiv, sinifikanti u inklużiv tal-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili fil-proċess ta' integrazzjoni mal-UE; jistieden lill-awtoritajiet jiżguraw ambjent abilitanti għas-soċjetà ċivili li jirrispetta l-istandards internazzjonali u jiżviluppaw u jimplimentaw qafas ta' kooperazzjoni strateġika; |
| --- | --- |

62.

| 63. | Jistieden lill-Kummissjoni tiffoka mill-ġdid l-appoġġ tal-IPA III għat-tisħiħ tal-forzi, l-istandards, l-istituzzjonijiet u l-proċeduri demokratiċi fil-pajjiż, l-istat tad-dritt, ir-rikonċiljazzjoni ġenwina, u l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili, filwaqt li trawwem ambjent għal pluraliżmu li jiffunzjona, soċjetà ċivili indipendenti, midja u ekonomija tas-suq; jappella għal assorbiment aħjar tal-fondi mill-amministrazzjoni lokali u reġjonali; |
| --- | --- |

63.

| 64. | Jistieden lill-Kummissjoni tieħu pożizzjoni u tagħmilha ċara li l-paċi sostenibbli u r-rikonċiljazzjoni ġenwina huma waħda mill-kundizzjonijiet biex il-BiH tirċievi appoġġ finanzjarju mill-UE; |
| --- | --- |

64.

L-Aġenda soċjali

| 65. | Jenfasizza l-ħtieġa li jiġu salvagwardjati d-drittijiet tal-minoranzi reliġjużi u etniċi, inklużi r-Rom, u l-inklużjoni soċjali tal-popolazzjonijiet vulnerabbli, inklużi l-persuni b'diżabilità; jappella għal strateġiji aktar b'saħħithom dwar id-drittijiet tal-bniedem u kontra d-diskriminazzjoni fil-pajjiż kollu, miżuri kontra l-intolleranza interreliġjuża u interetnika, aċċess għal kura tas-saħħa pubblika ta' kwalità, u għall-implimentazzjoni tar-rakkomandazzjonijiet tal-Istituzzjoni tal-Ombudsman għad-Drittijiet tal-Bniedem biex jiġu indirizzati l-ksur u l-kwistjonijiet tad-drittijiet tal-bniedem; iħeġġeġ il-prevenzjoni u l-prosekuzzjoni proattiva ta' reati ta' mibegħda, diskors ta' mibegħda, diskriminazzjoni u diżinformazzjoni kif ukoll vjolenza sesswali u abbażi tal-ġeneru; |
| --- | --- |

65.

| 66. | Ifakkar li n-nisa mhumiex rappreżentati biżżejjed fil-politika u fil-ħajja pubblika u jistieden lill-awtoritajiet tal-BiH u lill-UE, fl-istrumenti finanzjarji esterni tagħha, iżidu l-isforzi mmirati lejn l-ugwaljanza bejn is-sessi u d-drittijiet tan-nisa, inkluż billi jagħtu prijorità lill-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri u aktar kooperazzjoni mas-soċjetà ċivili, b'mod partikolari l-organizzazzjonijiet tan-nisa; |
| --- | --- |

66.

| 67. | Jitlob l-armonizzazzjoni u l-infurzar effettiv tal-leġiżlazzjoni dwar l-ugwaljanza bejn il-ġeneri madwar il-pajjiż u li l-awtoritajiet itejbu b'mod sinifikanti r-rispons istituzzjonali għall-vjolenza sessista, b'mod partikolari dwar il-miżuri protettivi u ta' prevenzjoni, l-appoġġ għall-vittmi, l-għajnuna legali u l-akkomodazzjoni sikura, u l-prosekuzzjoni ta' reati ta' vjolenza sesswali, inkluż għan-nisa vittmi ta' delitti tal-gwerra, u jiżguraw il-protezzjoni tax-xhieda; jitlob li jiġu emendati l-kodiċijiet kriminali fil-Federazzjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina u d-Distrett ta' Brčko biex jiġu estiżi d-dispożizzjonijiet kontra l-inċitament għall-mibegħda u l-vjolenza sabiex jinkludu l-orjentazzjoni sesswali, l-identità tal-ġeneru u l-karatteristiċi tas-sess bħala raġunijiet protetti; |
| --- | --- |

67.

| 68. | Jitlob l-introduzzjoni ta' leġiżlazzjoni li tipproteġi l-persuni LGBTI+, il-prosekuzzjoni tal-vjolenza u r-reati ta' mibegħda kontrihom, u li tiġi promossa l-inklużjoni soċjali tagħhom; jappella għall-adozzjoni tal-Pjan ta' Azzjoni għall-Ugwaljanza ta' Persuni LGBTI fil-Bożnija-Ħerzegovina 2021-2023, li ilu wieqaf mill-2020; jilqa' l-konklużjonijiet tal-Grupp ta' Ħidma Intersettorjali dwar id-drittijiet u s-sħubija bejn persuni tal-istess sess, li rrakkomanda uffiċjalment l-abbozzar ta' liġi dwar sħubijiet bejn persuni tal-istess sess; jistieden lill-gvern jindirizza din ir-rakkomandazzjoni mingħajr dewmien; |
| --- | --- |

68.

| 69. | Jilqa' l-organizzazzjoni paċifika tat-tieni parata ta' Sarajevo Pride fl-14 ta' Awwissu 2021 u l-fatt li l-Gvern tal-Canton ta' Sarajevo kopra l-ispejjeż tas-sigurtà tiegħu; jilqa', bl-istess mod, l-organizzazzjoni paċifika tat-tielet parata ta' Sarajevo Pride fil-25 ta' Ġunju 2022; jikkundanna, madankollu, kontroprotesti u dikjarazzjonijiet preċedenti, inkluż minn politiċi, immirati biex jimminaw id-drittijiet tal-persuni LGBTI+ fil-Bożnija-Ħerzegovina; |
| --- | --- |

69.

| 70. | Jenfasizza l-ħtieġa li tiġi evitata d-diskriminazzjoni tar-Rom u ta' minoranzi etniċi oħra, li jittejjeb l-aċċess tagħhom għall-kura tas-saħħa, l-edukazzjoni u s-suq tax-xogħol u li jiġu żviluppati u implimentati strateġiji ta' inklużjoni soċjali; |
| --- | --- |

70.

| 71. | Itenni li l-BiH għad trid tiżviluppa u tadotta pjan ta' azzjoni ġdid dwar il-protezzjoni tat-tfal; f'dan ir-rigward, jenfasizza li l-isfruttament tat-tfal u t-talb tat-tfal għadhom ta' tħassib; |
| --- | --- |

71.

| 72. | Jiddispjaċih dwar in-nuqqas ta' progress fl-indirizzar tad-drittijiet tal-persuni b'diżabilità; iħeġġeġ lill-Bożnija-Ħerzegovina tieħu azzjoni biex tipproteġi lill-persuni b'diżabilità u tiżviluppa u tadotta strateġija dwar id-deistituzzjonalizzazzjoni; jikkundanna l-fatt li l-liġi tippermetti lil persuni b'diżabbiltà jiġu miċħuda mill-kapaċità ġuridika tagħhom, u dan huwa bi ksur ċar tal-Konvenzjoni dwar id-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabbiltà, li l-pajjiż iffirmaha; jissottolinja li mhuwiex aċċettabbli li l-appoġġ ipprovdut ikun differenzjat skont it-tip ta' diżabilità; |
| --- | --- |

72.

| 73. | Jissottolinja li r-riforma edukattiva hija pilastru fundamentali għall-ħolqien ta' soċjetà pluralistika għanja u inklużiva, ħielsa mill-forom kollha ta' segregazzjoni u ta' marġinalizzazzjoni u li tgawdi l-libertajiet politiċi tagħha; itenni li l-ħidma fuq il-proċess ta' rikonċiljazzjoni trid tiffoka fuq iż-żgħażagħ tal-pajjiż u tibda minn età bikrija, filwaqt li tinkorpora r-rikonċiljazzjoni fil-proċess tal-edukazzjoni; |
| --- | --- |

73.

| 74. | Itenni s-sejħa tiegħu biex b'mod urġenti jintemmu s-segregazzjoni u d-diskriminazzjoni fl-edukazzjoni, fosthom billi jiġu implimentati d-deċiżjonijiet tal-qorti biex tintemm il-prattika illegali diskriminatorja ta' “żewġ skejjel taħt saqaf wieħed”; jenfasizza l-ħtieġa għal aktar investiment fis-settur tal-edukazzjoni biex jinkisbu opportunitajiet aħjar u ugwali għaċ-ċittadini kollha; jitlob kurrikuli inklużivi, li jrawmu l-ħsieb kritiku u jtejbu l-kwalità tal-edukazzjoni u t-taħriġ filwaqt li jqisu d-diversità kulturali u lingwistika, u jeliminaw il-kontenut kontrofattwali li jippromwovi d-diviżjoni; |
| --- | --- |

74.

| 75. | Jilqa' l-parteċipazzjoni kontinwa tal-Bożnija-Ħerzegovina fil-Programmi Erasmus+, Ewropa Kreattiva u l-Ewropa għaċ-Ċittadini; jisħaq li l-edukazzjoni u l-iskambji kulturali u l-proġetti konġunti huma parti essenzjali biex iċ-ċittadini tal-Bożnija-Ħerzegovina jinġiebu aktar qrib; |
| --- | --- |

75.

| 76. | Jibqa' mħasseb dwar l-għadd kbir ta' żgħażagħ li jitilqu mill-pajjiż, u jenfasizza l-importanza li jiġu adottati b'mod urġenti miżuri biex jitnaqqas il-qgħad fost iż-żgħażagħ u jiġi żgurat futur għaż-żgħażagħ fil-pajjiż, inkluż billi tiġi stabbilita u implimentata l-Garanzija għaż-Żgħażagħ f'konformità mal-mudell u l-gwida tal-UE; |
| --- | --- |

76.

| 77. | Jinnota sfidi serji mhux indirizzati fl-oqsma tal-impjiegi, l-inklużjoni u l-protezzjoni soċjali, u t-tnaqqis tal-faqar; jenfasizza li t-tisħiħ tal-istat soċjali huwa kundizzjoni importanti għall-koeżjoni soċjali; jistieden lill-awtoritajiet irawmu d-djalogu soċjali; jistieden lill-Kummissjoni tqis kif xieraq in-negozjar kollettiv, id-drittijiet soċjali u l-protezzjoni u l-infurzar tagħhom fir-rapport annwali tagħha; |
| --- | --- |

77.

| 78. | Jesprimi tħassib serju dwar il-pushbacks tar-rifuġjati lejn is-Serbja u Montenegro, kif ukoll il-limitazzjonijiet fuq il-movimenti tagħhom u l-limitazzjonijiet tat-trasport pubbliku fil-pajjiż; jiddeplora n-nuqqas tal-awtoritajiet li jindirizzaw il-kriżi umanitarja gravi relatata mal-migrazzjoni fil-fruntiera; itenni t-tħassib serju tiegħu dwar id-drittijiet u s-sitwazzjoni tal-persuni fi tranżitu fil-Bożnija-Ħerzegovina; jenfasizza li l-ġestjoni tal-fruntieri tal-UE mill-awtoritajiet tal-BĦ hija ta' tħassib fid-dawl tal-ksur tad-drittijiet tal-bniedem, li jirriżulta, b'mod partikolari, min-nuqqas ta' indipendenza, kredibilità u effikaċja tal-mekkaniżmu tal-fruntieri stabbilit reċentement; jissottolinja d-dmir tal-UE li twettaq approċċ ta' migrazzjoni umana mmirat lejn il-protezzjoni tad-drittijiet fundamentali ta' persuni fil-bżonn ta' protezzjoni internazzjonali f'pajjiżi ta' tranżitu bħall-Bożnija-Ħerzegovina; ifakkar fil-ħtieġa ta' soluzzjonijiet ibbażati fuq id-drittijiet tal-bniedem u s-solidarjetà dwar il-migrazzjoni, l-asil u l-ġestjoni tal-fruntieri f'koordinazzjoni u kooperazzjoni mal-Istati Membri tal-UE affettwati fil-fruntiera esterna tal-UE, filwaqt li jiġu żgurati assistenza umanitarja adegwata u kapaċitajiet ta' akkoljenza xierqa fil-pajjiż kollu; iħeġġeġ lill-Bożnija-Ħerzegovina tikkonkludi ftehim mal-Uffiċċju Ewropew ta' Appoġġ fil-qasam tal-Ażil; jilqa' l-ftuħ taċ-ċentru ffinanzjat mill-UE f'Lipa, iżda jiddispjaċih għall-fatt li għad m'għandux aċċessibilità u jibqa' mħasseb dwar rapporti ta' kundizzjonijiet ta' akkoljenza insuffiċjenti; jieħu nota tal-għeluq tal-kamp ta' Miral fit-28 ta' April 2022 u l-fatt li n-nies li jgħixu hemm ġew trasferiti bil-forza lejn il-kamp ta' Lipa, li huwa 'l bogħod minn kwalunkwe faċilità bażika; |
| --- | --- |

78.

| 79. | Jikkundanna l-iżgumbrament ta' squatters mill-pulizija, bil-forza, fit-28 ta' April 2022, li ġara meta n-nies kienu qed jorqdu; jikkundanna l-fatt li n-nies iċċaqalqu lejn il-kamp ta' Lipa; |
| --- | --- |

79.

| 80. | Ifakkar fil-ħtieġa li tiġi stabbilita sistema ta' asil aċċessibbli u effiċjenti fil-pajjiż kif ukoll firxa sħiħa ta' servizzi ta' integrazzjoni għal dawk li jfittxu ażil; jenfasizza l-ħtieġa li jiżdiedu t-trasparenza u l-iskrutinju fl-allokazzjoni u l-implimentazzjoni tal-fondi tal-UE fil-qasam tal-migrazzjoni, b'mod partikolari l-ammont kbir ta' fondi implimentati mill-Organizzazzjoni Internazzjonali għall-Migrazzjoni; jesprimi tħassib dwar rapporti kredibbli u numerużi ta' pushbacks fil-Bożnija-Ħerzegovina; |
| --- | --- |

80.

| 81. | Iħeġġeġ lill-Bożnija-Ħerzegovina żżid l-isforzi tagħha kontra l-kriminalità transfruntiera, speċjalment it-traffikar tal-bnedmin u tal-armi u l-qsim irregolari tal-fruntieri, u jirrakkomanda li l-Bożnija-Ħerzegovina tikkonkludi fil-ħin ftehim dwar l-istatus mal-Aġenzija Ewropea għall-Gwardja tal-Fruntiera u tal-Kosta (Frontex) li jiffaċilita protezzjoni u ġestjoni aħjar tal-fruntieri tagħha; iħeġġeġ kemm lill-aġenzija kif ukoll lill-Bożnija-Ħerzegovina jiżguraw il-ġestjoni tal-fruntieri b'rispett sħiħ għad-drittijiet fundamentali; |
| --- | --- |

81.

Politika estera u ta' sigurtà

| 82. | Jistieden lill-mexxejja kollha tar-reġjun jippromwovu l-istabilità u t-tnaqqis tat-tensjoni, filwaqt li jevitaw rimarki inkaljati u xewwiexa, li barra minn hekk għandhom effett detrimentali fuq l-istabbiltà, id-demokratizzazzjoni tal-pajjiż u l-proċess ta' riforma li għaddej bħalissa, u jsaħħu r-relazzjonijiet tajba bejn il-ġirien u l-ħidma biex jissolvew kwistjonijiet bilaterali li għaddejjin bħalissa; jesprimi t-tħassib tiegħu dwar il-perikli tad-destabbilizzazzjoni politika fil-Bożnija-Ħerzegovina u fir-reġjun tal-Balkani tal-Punent wara l-gwerra reċenti Russa ta' aggressjoni kontra l-Ukrajna; |
| --- | --- |

82.

| 83. | Jilqa' l-allinjament dejjem akbar tal-Bożnija-Ħerzegovina mal-politika estera u ta' sigurtà komuni tal-UE fil-voti li jikkundannaw l-invażjoni Russa tal-Ukrajna; jiddispjaċih, madankollu, li xi atturi politiċi qed jimblukkaw l-implimentazzjoni ta' sanzjonijiet kontra r-Russja u l-Bjelorussja wara l-invażjoni tal-Ukrajna; jistieden għalhekk lil dawn l-atturi fil-Bożnija-Ħerzegovina jirrispettaw l-impenji internazzjonali tal-pajjiż u jiżguraw li l-politiki nazzjonali tiegħu jikkonformaw mad-deċiżjonijiet rilevanti tal-Kunsill dwar miżuri restrittivi relatati mal-invażjoni Russa tal-Ukrajna; |
| --- | --- |

83.

| 84. | Jilqa' d-deċiżjonijiet tal-Kunsill tal-Ministri tal-Bożnija-Ħerzegovina li jiffaċilitaw id-dħul u jestendu t-tul tas-soġġorn għar-rifuġjati Ukreni; |
| --- | --- |

84.

| 85. | Iwissi dwar l-interess kontinwu tar-Russja li tiddestabbilizza r-reġjun u t-triq Ewropea tiegħu; jikkundanna l-appoġġ tar-Russja għall-politiki separatisti tal-entità RS u jibqa' mħasseb dwar l-allinjament kontinwu u r-rabtiet ta' ħbiberija bejn atturi politiċi prominenti fil-Bożnija-Ħerzegovina u l-Kremlin; iħeġġeġ lill-atturi kollha biex jitbiegħdu malajr u mingħajr ambigwità mir-reġim ta' Putin; jinsab imħasseb dwar il-pjan tar-Russja li tiftaħ “ċentru umanitarju” f'Banja Luka, li jista' jservi għall-kamuflaġġ tal-kooperazzjoni militari bħala attivitajiet ċivili u jistieden lill-awtoritajiet tal-BiH jirrevokaw kwalunkwe ftehima biex jinfetaħ; |
| --- | --- |

85.

| 86. | Jinsab imħasseb ħafna li l-pajjiżi tal-adeżjoni tal-UE fil-Balkani tal-Punent qed jintlaqtu partikolarment ħażin minn attakki fil-forma ta' interferenza barranija u kampanji ta' diżinformazzjoni li ġejjin mir-Russja u ċ-Ċina; jinsab allarmat li l-Ungerija u s-Serbja qed jgħinu liċ-Ċina u lir-Russja bl-objettivi ġeopolitiċi tagħhom; huwa mħasseb ħafna dwar it-tixrid ta' diżinformazzjoni dwar l-aggressjoni Russa kontra l-Ukrajna; jistieden lill-awtoritajiet jieħdu azzjoni, f'koordinazzjoni mal-UE, biex jiġġieldu d-diżinformazzjoni u theddid ibridu ieħor; jirrakkomanda li jitlaqqgħu djalogi mas-soċjetà ċivili tal-Balkani tal-Punent u s-settur privat biex jiġu kkoordinati l-isforzi kontra d-diżinformazzjoni fir-reġjun, inkluż l-għarfien espert reġjonali; jenfasizza l-ħtieġa li l-UE tagħti spinta lill-komunikazzjoni strateġika proattiva tagħha; jistieden, f'dan ir-rigward, lill-Kummissjoni tibni l-infrastruttura meħtieġa biex tiġġieled it-theddid ta' diżinformazzjoni, u lis-SEAE jespandi l-monitoraġġ StratCom biex jiffoka fuq it-theddid ta' diżinformazzjoni transfruntiera mill-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent u l-ġirien tagħhom; |
| --- | --- |

86.

| 87. | Iħeġġeġ lill-UE tieħu passi konkreti biex tintegra l-Balkani tal-Punent u l-BiH f'kuntest strateġiku u ta' sigurtà usa', anke fid-dawl tal-aggressjoni Russa kontra l-Ukrajna, id-diżinformazzjoni u l-interferenza malinja li jiddestabbilizzaw il-pajjiż u r-reġjun; jissottolinja l-ħtieġa li l-UE tagħti spinta lill-assistenza u l-għarfien espert tekniku għaċ-ċibersigurtà tal-Bożnija-Ħerzegovina; |
| --- | --- |

87.

| 88. | Jilqa' r-rieda tal-Kunsill Ewropew li jagħti status ta' pajjiż kandidat lill-Bożnija-Ħerzegovina, kif imsemmi fil-konklużjonijiet tiegħu tat-23 ta' Ġunju 2022, u jieħu nota tal-istedina tal-Kunsill Ewropew lill-Kummissjoni biex tirrapporta mingħajr dewmien lill-Kunsill dwar l-implimentazzjoni tal-14-il prijorità ewlenin stabbiliti fl-opinjoni tiegħu, b'attenzjoni speċjali għal dawk li jikkostitwixxu sett sostanzjali ta' riformi sabiex il-Kunsill Ewropew jerġa' lura biex jiddeċiedi dwar il-kwistjoni; jissottolinja li l-għoti ta' status ta' pajjiż kandidat jista' jikkontribwixxi biex titnaqqas it-tensjoni tar-retorika nazzjonalistika, jitnaqqsu d-diviżjonijiet etniċi, jitnebbħu l-ottimiżmu u jinħoloq il-prospett ta' futur Ewropew aħjar għaċ-ċittadini tal-BiH; jenfasizza l-importanza ta' messaġġ ta' appoġġ u perspettiva kredibbli ta' adeżjoni għall-BiH; |
| --- | --- |

88.

| 89. | Jilqa' d-dikjarazzjonijiet tal-4 ta' Marzu u tal-24 ta' Marzu 2022 mis-Segretarju Ġenerali tan-NATO dwar il-ħtieġa li l-Bożnija-Ħerzegovina tkompli tiġi appoġġjata, inkluż billi tiġi rispettata s-sovranità tagħha u tissaħħaħ ir-reżiljenza tagħha; jirrikonoxxi l-valur miżjud li ġġib magħha s-sħubija tal-Bożnija-Ħerzegovina man-NATO; |
| --- | --- |

89.

| 90. | Jesprimi t-tħassib tiegħu dwar l-effetti tal-gwerra fl-Ukrajna fuq il-BiH, jiġifieri dawk relatati mal-inflazzjoni, il-provvista tal-enerġija, il-prezzijiet tal-fjuwil u s-sigurtà tal-ikel; iħeġġeġ lill-UE tassisti lill-Bożnija-Ħerzegovina biex iżżid is-sigurtà tal-enerġija ekoloġika tagħha fost il-prekarjetà tal-prezzijiet tal-enerġija; |
| --- | --- |

90.

| 91. | Jieħu nota li l-implimentazzjoni tal-istrateġija tal-politika barranija tal-Bożnija-Ħerzegovina għall-2018-2023, li tinkludi sħubija sħiħa fl-UE, l-attivazzjoni tal-Pjan ta' Azzjoni għas-Sħubija tan-NATO, il-ġlieda kontra t-terroriżmu, il-kooperazzjoni fil-livell reġjonali, u l-kooperazzjoni bilaterali u multilaterali, ġiet imminata minn pożizzjonijiet diverġenti frekwenti; iħeġġeġ lill-awtoritajiet jintensifikaw l-implimentazzjoni tagħha; |
| --- | --- |

91.

| 92. | Jilqa' l-mobilizzazzjoni tal-fondi tal-Faċilità Ewropea għall-Paċi b'valur ta' EUR 10 miljun, li se tiffinanzja 150 detettur tal-metall u 68 vettura speċjali biex jinbnew kapaċitajiet biex tingħata spinta lit-tneħħija tal-mini u r-rimi ta' armi, munizzjon u splussivi; jissottolinja li l-Bożnija-Ħerzegovina tallinja ruħha uffiċjalment mal-kriterji u l-prinċipji tal-Pożizzjoni Komuni dwar l-Esportazzjoni tal-Armi u hija Stat Parti għall-biċċa l-kbira tat-trattati dwar id-diżarm, in-nonproliferazzjoni u l-kontroll tal-armi, u jappella għall-appoġġ sinifikanti tagħha tal-attivitajiet taċ-Ċentru tax-Xlokk tal-Ewropa għall-Kontroll tal-Armi Ħfief u ta' Kalibru Żgħir; |
| --- | --- |

92.

| 93. | Jilqa' l-preżenza kontinwa tal-Operazzjoni EUFOR Althea fil-pajjiż u l-estensjoni tal-mandat tagħha mill-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU fit-3 ta' Novembru 2021; |
| --- | --- |

93.

| 94. | Jilqa' t-tisħiħ reċenti tal-EUFOR Althea bl-iskjerament ta' madwar 500 membru tal-persunal mir-riżervi tagħha stazzjonati barra l-BiH bħala miżura prekawzjonarja u l-appoġġ taħt il-Faċilità Ewropea għall-Paċi biex tissaħħaħ il-battaljun tat-tneħħija tal-mini tal-forzi armati tal-Bożnija-Ħerzegovina; ifakkar li l-missjoni għad għandha rwol importanti fis-salvagwardja tas-sigurtà u l-istabbiltà tal-pajjiż; jenfasizza l-importanza strateġika tad-Distrett Brčko u jitlob li aktar skjerament jiġi kkunsidrat abbażi ta' valutazzjoni realistika tat-theddid; |
| --- | --- |

94.

| 95. | Jenfasizza l-ħtieġa imperattiva li l-mandat tal-EUFOR Althea jiġi estiż lil hinn minn Novembru 2022; jistieden għalhekk lill-Istati Membri jaħdmu fi ħdan in-NU biex jestendu l-mandat, u jissottolinja l-importanza kbira li jkun hemm soluzzjonijiet alternattivi lesti f'każ ta' nuqqas ta' estensjoni; jitlob, għalhekk, li l-UE u s-sħab internazzjonali tagħha, inkluża n-NATO, jiżviluppaw alternattivi adegwati sabiex jinżamm mekkaniżmu ta' infurzar tal-paċi fil-Bożnija-Ħerzegovina jekk il-mandat tal-Operazzjoni tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU ma jiġix estiż; |
| --- | --- |

95.

o

o o

| 96. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà, lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lill-Presidenza tal-Bożnija-Ħerzegovina, lill-Kunsill tal-Ministri tal-Bożnija-Ħerzegovina, lill-Assemblea Parlamentari tal-Bożnija-Ħerzegovina, lill-gvernijiet u lill-parlamenti tal-Federazzjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina, tar-Repubblika Srpska u d-Distrett ta' Brčko, lill-gvernijiet tal-għaxar cantons kif ukoll lill-Uffiċċju tar-Rappreżentant Għoli. |
| --- | --- |

96.

---

(1)  ĠU L 391, 5.11.2021, p. 45.

(2)  ĠU L 330, 20.9.2021, p. 1

(3)  ĠU C 265, 11.8.2017, p. 142.

(4)  ĠU C 399, 24.11.2017, p. 176.

(5)  ĠU C 362, 8.9.2021, p. 129.

(6)  Testi adottati, P9_TA(2021)0506.

(7)  Testi adottati, P9_TA(2022)0039.

(8)  Testi adottati, P9_TA(2022)0064.

(9)  ĠU L 91, 18.3.2022, p. 22.

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/102 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/102

---

P9_TA(2022)0284

Rapport 2021 dwar is-Serbja

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar ir-Rapport tal-Kummissjoni 2021 dwar is-Serbja (2021/2249(INI))

(2023/C 47/08)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni (FSA) bejn il-Komunitajiet Ewropej u l-Istati Membri tagħhom, minn naħa waħda, u r-Repubblika tas-Serbja, min-naħa l-oħra, li daħal fis-seħħ fl-1 ta' Settembru 2013 (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni (FSA) bejn il-Komunitajiet Ewropej u l-Istati Membri tagħhom, minn naħa waħda, u r-Repubblika tas-Serbja, min-naħa l-oħra, li daħal fis-seħħ fl-1 ta' Settembru 2013 (1),

| — | wara li kkunsidra l-applikazzjoni tas-Serbja tad-19 ta' Diċembru 2009 biex tissieħeb fl-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-applikazzjoni tas-Serbja tad-19 ta' Diċembru 2009 biex tissieħeb fl-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kummissjoni tat-12 ta' Ottubru 2011 dwar l-applikazzjoni tas-Serbja biex tissieħeb fl-Unjoni Ewropea (COM(2011)0668), id-deċiżjoni tal-Kunsill Ewropew tal-1 ta' Marzu 2012 biex jingħata status ta' pajjiż kandidat lis-Serbja u d-deċiżjoni tal-Kunsill Ewropew tas-27 u t-28 ta' Ġunju 2013 biex jinfetħu n-negozjati ta' adeżjoni mas-Serbja, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kummissjoni tat-12 ta' Ottubru 2011 dwar l-applikazzjoni tas-Serbja biex tissieħeb fl-Unjoni Ewropea (COM(2011)0668), id-deċiżjoni tal-Kunsill Ewropew tal-1 ta' Marzu 2012 biex jingħata status ta' pajjiż kandidat lis-Serbja u d-deċiżjoni tal-Kunsill Ewropew tas-27 u t-28 ta' Ġunju 2013 biex jinfetħu n-negozjati ta' adeżjoni mas-Serbja,

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Presidenza tal-laqgħa tal-Kunsill Ewropew f'Salonka fid-19 u l-20 ta' Ġunju 2003, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Presidenza tal-laqgħa tal-Kunsill Ewropew f'Salonka fid-19 u l-20 ta' Ġunju 2003,

| — | wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta' Sofija tas-summit bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent tas-17 ta' Mejju 2018, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta' Sofija tas-summit bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent tas-17 ta' Mejju 2018,

| — | wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta' Zagreb tas-Summit bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent tas-6 ta' Mejju 2020, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta' Zagreb tas-Summit bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent tas-6 ta' Mejju 2020,

| — | wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta' Brdo tas-summit bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent tas-6 ta' Ottubru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta' Brdo tas-summit bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent tas-6 ta' Ottubru 2021,

| — | wara li kkunsidra l-Proċess ta' Berlin imniedi fit-28 ta' Awwissu 2014, u t-tmien Summit tal-Proċess ta' Berlin tal-5 ta' Lulju 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Proċess ta' Berlin imniedi fit-28 ta' Awwissu 2014, u t-tmien Summit tal-Proċess ta' Berlin tal-5 ta' Lulju 2021,

| — | wara li kkunsidra s-Summit ta' Sofija tal-10 ta' Novembru 2020, id-Dikjarazzjoni tal-Mexxejja tal-Balkani tal-Punent dwar is-Suq Reġjonali Komuni tad-9 ta' Novembru 2020 u d-Dikjarazzjoni ta' Sofija dwar l-Aġenda Ekoloġika għall-Balkani tal-Punent tal-10 ta' Novembru 2020, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra s-Summit ta' Sofija tal-10 ta' Novembru 2020, id-Dikjarazzjoni tal-Mexxejja tal-Balkani tal-Punent dwar is-Suq Reġjonali Komuni tad-9 ta' Novembru 2020 u d-Dikjarazzjoni ta' Sofija dwar l-Aġenda Ekoloġika għall-Balkani tal-Punent tal-10 ta' Novembru 2020,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni 1244 tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU tal-10 ta' Ġunju 1999, l-Opinjoni Konsultattiva tal-Qorti Internazzjonali tal-Ġustizzja (QIĠ) tat-22 ta' Lulju 2010 dwar il-konformità mad-dritt internazzjonali tad-dikjarazzjoni unilaterali ta' indipendenza fir-rigward tal-Kosovo, u r-riżoluzzjoni 64/298 tal-Assemblea Ġenerali tan-NU tad-9 ta' Settembru 2010 li rrikonoxxiet il-kontenut tal-opinjoni tal-QIĠ u laqgħet id-disponibilità tal-UE li tiffaċilita d-djalogu bejn is-Serbja u l-Kosovo, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni 1244 tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU tal-10 ta' Ġunju 1999, l-Opinjoni Konsultattiva tal-Qorti Internazzjonali tal-Ġustizzja (QIĠ) tat-22 ta' Lulju 2010 dwar il-konformità mad-dritt internazzjonali tad-dikjarazzjoni unilaterali ta' indipendenza fir-rigward tal-Kosovo, u r-riżoluzzjoni 64/298 tal-Assemblea Ġenerali tan-NU tad-9 ta' Settembru 2010 li rrikonoxxiet il-kontenut tal-opinjoni tal-QIĠ u laqgħet id-disponibilità tal-UE li tiffaċilita d-djalogu bejn is-Serbja u l-Kosovo,

| — | wara li kkunsidra l-ewwel ftehim dwar il-prinċipji li jirregolaw in-normalizzazzjoni tar-relazzjonijiet bejn il-gvernijiet tas-Serbja u l-Kosovo tad-19 ta' April 2013, u l-ftehimiet tal-25 ta' Awwissu 2015, u d-djalogu ffaċilitat mill-UE li għadu għaddej għan-normalizzazzjoni tar-relazzjonijiet, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-ewwel ftehim dwar il-prinċipji li jirregolaw in-normalizzazzjoni tar-relazzjonijiet bejn il-gvernijiet tas-Serbja u l-Kosovo tad-19 ta' April 2013, u l-ftehimiet tal-25 ta' Awwissu 2015, u d-djalogu ffaċilitat mill-UE li għadu għaddej għan-normalizzazzjoni tar-relazzjonijiet,

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-5 ta' Frar 2020 bit-titolu “It-titjib tal-proċess tal-adeżjoni – Perspettiva kredibbli tal-UE għall-Balkani tal-Punent” (COM(2020)0057), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-5 ta' Frar 2020 bit-titolu “It-titjib tal-proċess tal-adeżjoni – Perspettiva kredibbli tal-UE għall-Balkani tal-Punent” (COM(2020)0057),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-6 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Pjan Ekonomiku u ta' Investiment għall-Balkani tal-Punent” (COM(2020)0641), u d-dokument ta' ħidma tal-persunal tal-Kummissjoni tas-6 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Guidelines for the Implementation of the Green Agenda for the Western Balkans” (Linji Gwida għall-Implimentazzjoni tal-Aġenda Ekoloġika għall-Balkani tal-Punent) (SWD(2020)0223), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-6 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Pjan Ekonomiku u ta' Investiment għall-Balkani tal-Punent” (COM(2020)0641), u d-dokument ta' ħidma tal-persunal tal-Kummissjoni tas-6 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Guidelines for the Implementation of the Green Agenda for the Western Balkans” (Linji Gwida għall-Implimentazzjoni tal-Aġenda Ekoloġika għall-Balkani tal-Punent) (SWD(2020)0223),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/1529 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta' Settembru 2021 li jistabbilixxi l-Istrument għall-assistenza ta' Qabel l-Adeżjoni (IPA III) (2), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/1529 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta' Settembru 2021 li jistabbilixxi l-Istrument għall-assistenza ta' Qabel l-Adeżjoni (IPA III) (2),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-19 ta' Ottubru 2021 bit-titolu “Komunikazzjoni dwar il-Politika tat-Tkabbir tal-UE 2021” (COM(2021)0644), akkumpanjata mid-dokument ta' ħidma tal-persunal tal-Kummissjoni bit-titolu “Serbia 2021 Report” (Rapport 2021 dwar is-Serbja) (SWD(2021)0288), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-19 ta' Ottubru 2021 bit-titolu “Komunikazzjoni dwar il-Politika tat-Tkabbir tal-UE 2021” (COM(2021)0644), akkumpanjata mid-dokument ta' ħidma tal-persunal tal-Kummissjoni bit-titolu “Serbia 2021 Report” (Rapport 2021 dwar is-Serbja) (SWD(2021)0288),

| — | wara li kkunsidra l-valutazzjoni tal-Kummissjoni tat-22 ta' April 2021 dwar il-Programm ta' Riforma Ekonomika tas-Serbja 2021-2023 (SWD(2021)0096) u l-konklużjonijiet konġunti tad-djalogu ekonomiku u finanzjarju bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent u t-Turkija, adottati mill-Kunsill fit-12 ta' Lulju 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-valutazzjoni tal-Kummissjoni tat-22 ta' April 2021 dwar il-Programm ta' Riforma Ekonomika tas-Serbja 2021-2023 (SWD(2021)0096) u l-konklużjonijiet konġunti tad-djalogu ekonomiku u finanzjarju bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent u t-Turkija, adottati mill-Kunsill fit-12 ta' Lulju 2021,

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-29 ta' April 2020 bit-titolu “Appoġġ lill-Balkani tal-Punent fil-ġlieda kontra l-COVID-19 u l-irkupru wara l-pandemija” (COM(2020)0315), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-29 ta' April 2020 bit-titolu “Appoġġ lill-Balkani tal-Punent fil-ġlieda kontra l-COVID-19 u l-irkupru wara l-pandemija” (COM(2020)0315),

| — | wara li kkunsidra t-12 u t-13-il laqgħa tal-Konferenza dwar l-Adeżjoni mas-Serbja fil-livell ministerjali, li saru fit-22 ta' Ġunju u fl-14 ta' Diċembru 2021 u rriżultaw fil-ftuħ tal-Cluster 4 – l-Aġenda Ekoloġika u konnettività sostenibbli, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra t-12 u t-13-il laqgħa tal-Konferenza dwar l-Adeżjoni mas-Serbja fil-livell ministerjali, li saru fit-22 ta' Ġunju u fl-14 ta' Diċembru 2021 u rriżultaw fil-ftuħ tal-Cluster 4 – l-Aġenda Ekoloġika u konnettività sostenibbli,

| — | wara li kkunsidra l-miżuri għat-titjib tal-iżvolġiment tal-proċess elettorali miftiehem fit-18 ta' Settembru 2021 mill-kofaċilitaturi matul it-tieni fażi tad-Djalogu bejn il-Partiti, iffaċilitat mill-Parlament Ewropew, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-miżuri għat-titjib tal-iżvolġiment tal-proċess elettorali miftiehem fit-18 ta' Settembru 2021 mill-kofaċilitaturi matul it-tieni fażi tad-Djalogu bejn il-Partiti, iffaċilitat mill-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra s-sitt laqgħa tal-Kunsill ta' Stabbilizzazzjoni u ta' Assoċjazzjoni UE-Serbja li saret fi Brussell fil-25 ta' Jannar 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra s-sitt laqgħa tal-Kunsill ta' Stabbilizzazzjoni u ta' Assoċjazzjoni UE-Serbja li saret fi Brussell fil-25 ta' Jannar 2022,

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill dwar it-Tkabbir u l-Proċess ta' Stabbilizzazzjoni u ta' Assoċjazzjoni tal-14 ta' Diċembru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill dwar it-Tkabbir u l-Proċess ta' Stabbilizzazzjoni u ta' Assoċjazzjoni tal-14 ta' Diċembru 2021,

| — | wara li kkunsidra r-regolament tal-Kunsill (UE) 2022/576 tat-8 ta' April 2022 li jemenda r-Regolament (UE) Nru 833/2014 dwar miżuri restrittivi fid-dawl tal-azzjonijiet tar-Russja li jiddestabbilizzaw is-sitwazzjoni fl-Ukrajna (3), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-regolament tal-Kunsill (UE) 2022/576 tat-8 ta' April 2022 li jemenda r-Regolament (UE) Nru 833/2014 dwar miżuri restrittivi fid-dawl tal-azzjonijiet tar-Russja li jiddestabbilizzaw is-sitwazzjoni fl-Ukrajna (3),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tal-Assemblea Ġenerali tan-NU ES-11/1 dwar l-aggressjoni kontra l-Ukrajna, adottata fit-2 ta' Marzu 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tal-Assemblea Ġenerali tan-NU ES-11/1 dwar l-aggressjoni kontra l-Ukrajna, adottata fit-2 ta' Marzu 2022,

| — | wara li kkunsidra r-Rapporti Speċjali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri tal-10 ta' Jannar 2022 bit-titolu “L-appoġġ mogħti mill-UE għall-istat tad-dritt fil-Balkani tal-Punent: minkejja l-isforzi li saru, jippersistu problemi fundamentali”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapporti Speċjali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri tal-10 ta' Jannar 2022 bit-titolu “L-appoġġ mogħti mill-UE għall-istat tad-dritt fil-Balkani tal-Punent: minkejja l-isforzi li saru, jippersistu problemi fundamentali”,

| — | wara li kkunsidra r-Rapporti Speċjali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri tat-3 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “Id-diżinformazzjoni taffettwa lill-UE: qed tiġi indirizzata iżda mhux mitigata”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapporti Speċjali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri tat-3 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “Id-diżinformazzjoni taffettwa lill-UE: qed tiġi indirizzata iżda mhux mitigata”,

| — | wara li kkunsidra t-Tieni Rapport Interim ta' Konformità tal-Grupp ta' Stati tal-Kunsill tal-Ewropa kontra l-Korruzzjoni (GRECO) dwar ir-Raba' Ċiklu ta' Evalwazzjoni dwar is-Serbja, adottat f'Marzu 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra t-Tieni Rapport Interim ta' Konformità tal-Grupp ta' Stati tal-Kunsill tal-Ewropa kontra l-Korruzzjoni (GRECO) dwar ir-Raba' Ċiklu ta' Evalwazzjoni dwar is-Serbja, adottat f'Marzu 2022,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet preċedenti tiegħu dwar il-pajjiż, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet preċedenti tiegħu dwar il-pajjiż,

| — | wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tiegħu tad-19 ta' Ġunju 2020 lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà dwar il-Balkani tal-Punent, wara s-Summit tal-2020 (4), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tiegħu tad-19 ta' Ġunju 2020 lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà dwar il-Balkani tal-Punent, wara s-Summit tal-2020 (4),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-25 ta' Marzu 2021 dwar ir-Rapporti tal-Kummissjoni 2019-2020 dwar is-Serbja (5), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-25 ta' Marzu 2021 dwar ir-Rapporti tal-Kummissjoni 2019-2020 dwar is-Serbja (5),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Diċembru 2021 dwar il-kooperazzjoni fir-rigward tal-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata fil-Balkani tal-Punent (6), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Diċembru 2021 dwar il-kooperazzjoni fir-rigward tal-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata fil-Balkani tal-Punent (6),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Diċembru 2021 dwar ix-xogħol furzat fil-fabbrika Linglong u l-protesti ambjentali fis-Serbja (7), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Diċembru 2021 dwar ix-xogħol furzat fil-fabbrika Linglong u l-protesti ambjentali fis-Serbja (7),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-9 ta' Marzu 2022 dwar l-indħil barrani fil-proċessi demokratiċi kollha fl-Unjoni Ewropea, inkluża id-diżinformazzjoni (8), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-9 ta' Marzu 2022 dwar l-indħil barrani fil-proċessi demokratiċi kollha fl-Unjoni Ewropea, inkluża id-diżinformazzjoni (8),

| — | wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni u r-rakkomandazzjonijiet adottati fit-13-il laqgħa tal-Kumitat Parlamentari ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni UE-Serbja, li saret fit-28 ta' Ottubru 2021 fi Brussell u b'mod remot, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni u r-rakkomandazzjonijiet adottati fit-13-il laqgħa tal-Kumitat Parlamentari ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni UE-Serbja, li saret fit-28 ta' Ottubru 2021 fi Brussell u b'mod remot,

| — | wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni konġunta tat-tieni Summit bejn il-Parlament Ewropew u l-Presidenti tal-Parlamenti tal-Balkani tal-Punent, tat-28 ta' Ġunju 2021, li ġie konvokat mill-President tal-Parlament Ewropew mal-mexxejja tal-parlamenti tal-Balkani tal-Punent, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni konġunta tat-tieni Summit bejn il-Parlament Ewropew u l-Presidenti tal-Parlamenti tal-Balkani tal-Punent, tat-28 ta' Ġunju 2021, li ġie konvokat mill-President tal-Parlament Ewropew mal-mexxejja tal-parlamenti tal-Balkani tal-Punent,

| — | wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni tas-sejbiet preliminari u l-konklużjonijiet tal-missjoni internazzjonali ta' osservazzjoni elettorali tal-OSKE/ODIHR għall-elezzjonijiet parlamentari u presidenzjali bikrija tat-3 ta' April 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni tas-sejbiet preliminari u l-konklużjonijiet tal-missjoni internazzjonali ta' osservazzjoni elettorali tal-OSKE/ODIHR għall-elezzjonijiet parlamentari u presidenzjali bikrija tat-3 ta' April 2022,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Barranin (A9-0178/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Barranin (A9-0178/2022),

| A. | billi kull pajjiż tat-tkabbir huwa ġġudikat fuq il-bażi tal-merti tiegħu u billi huma t-twettiq tal-kriterji tat-tkabbir, l-implimentazzjoni tar-riformi neċessarji, b'mod partikolari fil-qasam tar-riformi “fundamentali” u l-allinjament leġiżlattiv li jiddetterminaw il-kalendarju u l-progress tal-adeżjoni; |
| --- | --- |

A.

billi kull pajjiż tat-tkabbir huwa ġġudikat fuq il-bażi tal-merti tiegħu u billi huma t-twettiq tal-kriterji tat-tkabbir, l-implimentazzjoni tar-riformi neċessarji, b'mod partikolari fil-qasam tar-riformi “fundamentali” u l-allinjament leġiżlattiv li jiddetterminaw il-kalendarju u l-progress tal-adeżjoni;

| B. | billi s-Serbja aċċettat li tadotta b'mod gradwali l-objettivi u l-politiki tal-Unjoni Ewropea matul il-proċess tan-negozjati; |
| --- | --- |

B.

billi s-Serbja aċċettat li tadotta b'mod gradwali l-objettivi u l-politiki tal-Unjoni Ewropea matul il-proċess tan-negozjati;

| C. | billi d-demokrazija, ir-rispett għad-drittijiet tal-bniedem u l-istat tad-dritt huma l-valuri fundamentali li fuqhom hija msejsa l-UE; billi huma meħtieġa riformi sostenibbli implimentati biex jiġu indirizzati l-isfidi li fadal f'dawn l-oqsma; |
| --- | --- |

C.

billi d-demokrazija, ir-rispett għad-drittijiet tal-bniedem u l-istat tad-dritt huma l-valuri fundamentali li fuqhom hija msejsa l-UE; billi huma meħtieġa riformi sostenibbli implimentati biex jiġu indirizzati l-isfidi li fadal f'dawn l-oqsma;

| D. | billi sa mill-ftuħ tan-negozjati mas-Serbja nfetħu 22 kapitolu, li tnejn minnhom ingħalqu b'mod provviżorju; billi l-progress fuq diversi kapitoli ta' negozjar kien pjuttost kajman f'dawn l-aħħar snin; billi s-Serbja fetħet il-Cluster 4 dwar l-Aġenda Ekoloġika u l-konnettività sostenibbli f'Diċembru 2021; |
| --- | --- |

D.

billi sa mill-ftuħ tan-negozjati mas-Serbja nfetħu 22 kapitolu, li tnejn minnhom ingħalqu b'mod provviżorju; billi l-progress fuq diversi kapitoli ta' negozjar kien pjuttost kajman f'dawn l-aħħar snin; billi s-Serbja fetħet il-Cluster 4 dwar l-Aġenda Ekoloġika u l-konnettività sostenibbli f'Diċembru 2021;

| E. | billi Freedom House għadha telenka lis-Serbja bħala pajjiż “parzjalment ħieles” u jinnota li f'dan l-aħħar deċennju, il-pajjiż irreġistra wieħed fost l-akbar rigressi qawwi fil-punteġġi tad-demokrazija fuq livell globali; billi s-sitwazzjoni tal-libertà tal-istampa fis-Serbja hija inkwetanti u fl-2021 il-pajjiż ġie kklassifikat fit-93 post minn 180 fl-indiċi tal-libertà tal-istampa ta' Reporters Mingħajr Fruntieri; |
| --- | --- |

E.

billi Freedom House għadha telenka lis-Serbja bħala pajjiż “parzjalment ħieles” u jinnota li f'dan l-aħħar deċennju, il-pajjiż irreġistra wieħed fost l-akbar rigressi qawwi fil-punteġġi tad-demokrazija fuq livell globali; billi s-sitwazzjoni tal-libertà tal-istampa fis-Serbja hija inkwetanti u fl-2021 il-pajjiż ġie kklassifikat fit-93 post minn 180 fl-indiċi tal-libertà tal-istampa ta' Reporters Mingħajr Fruntieri;

| F. | billi skont ir-Rapport ta' Evalwazzjoni tar-Raba' Serje tal-GRECO ppubblikat fit-30 ta' Marzu 2022, is-Serbja implimentat b'mod sodisfaċenti jew ittrattat b'mod sodisfaċenti tmienja mit-13-il rakkomandazzjoni tal-GRECO; |
| --- | --- |

F.

billi skont ir-Rapport ta' Evalwazzjoni tar-Raba' Serje tal-GRECO ppubblikat fit-30 ta' Marzu 2022, is-Serbja implimentat b'mod sodisfaċenti jew ittrattat b'mod sodisfaċenti tmienja mit-13-il rakkomandazzjoni tal-GRECO;

| G. | billi l-progress u l-impenn tas-Serbja fin-negozjati dwar kwistjonijiet miftuħa mal-Kosovo jibqgħu punt ta' riferiment importanti għall-progress futur fin-negozjati tal-adeżjoni tagħha mal-UE; |
| --- | --- |

G.

billi l-progress u l-impenn tas-Serbja fin-negozjati dwar kwistjonijiet miftuħa mal-Kosovo jibqgħu punt ta' riferiment importanti għall-progress futur fin-negozjati tal-adeżjoni tagħha mal-UE;

| H. | billi s-Serbja jeħtiġilha tirrispetta l-integrità u s-sovranità sħiħa tal-pajjiżi ġirien kollha u trid toqgħod lura milli tinfluwenza l-affarijiet politiċi interni tagħhom; |
| --- | --- |

H.

billi s-Serbja jeħtiġilha tirrispetta l-integrità u s-sovranità sħiħa tal-pajjiżi ġirien kollha u trid toqgħod lura milli tinfluwenza l-affarijiet politiċi interni tagħhom;

| I. | billi s-Serbja ma kkonformatx mal-appelli ripetuti biex tarmonizza l-politika estera u ta' sigurtà tagħha ma' dik tal-UE, u ma imponietx sanzjonijiet fuq ir-Russja wara l-invażjoni Russa tal-Ukrajna; billi l-pożizzjoni tagħha fir-relazzjonijiet internazzjonali tikkostitwixxi impediment għall-adeżjoni tagħha; billi s-Serbja għandha livell baxx ta' allinjament mal-politika estera u ta' sigurtà komuni (PESK) tal-UE; |
| --- | --- |

I.

billi s-Serbja ma kkonformatx mal-appelli ripetuti biex tarmonizza l-politika estera u ta' sigurtà tagħha ma' dik tal-UE, u ma imponietx sanzjonijiet fuq ir-Russja wara l-invażjoni Russa tal-Ukrajna; billi l-pożizzjoni tagħha fir-relazzjonijiet internazzjonali tikkostitwixxi impediment għall-adeżjoni tagħha; billi s-Serbja għandha livell baxx ta' allinjament mal-politika estera u ta' sigurtà komuni (PESK) tal-UE;

| J. | billi fl-Assemblea Ġenerali tan-NU s-Serbja vvotat favur ir-riżoluzzjonijiet li jikkundannaw l-aggressjoni Russa fl-Ukrajna filwaqt li appoġġat bil-qawwa r-rispett tal-integrità territorjali u tas-sovranità tal-Ukrajna, skont id-dritt internazzjonali; |
| --- | --- |

J.

billi fl-Assemblea Ġenerali tan-NU s-Serbja vvotat favur ir-riżoluzzjonijiet li jikkundannaw l-aggressjoni Russa fl-Ukrajna filwaqt li appoġġat bil-qawwa r-rispett tal-integrità territorjali u tas-sovranità tal-Ukrajna, skont id-dritt internazzjonali;

| K. | billi l-UE hija l-akbar fornitur ta' assistenza finanzjarja tas-Serbja permezz tal-IPA; billi s-Serbja bbenefikat minn assistenza tal-UE taħt l-IPA II u rċeviet total ta' EUR 1 539 biljun sa mill-2014; |
| --- | --- |

K.

billi l-UE hija l-akbar fornitur ta' assistenza finanzjarja tas-Serbja permezz tal-IPA; billi s-Serbja bbenefikat minn assistenza tal-UE taħt l-IPA II u rċeviet total ta' EUR 1 539 biljun sa mill-2014;

| L. | billi l-UE hija l-akbar investitur u sieħeb kummerċjali tas-Serbja, u l-UE għandha l-akbar relazzjoni bejn il-pari mas-Serbja, li fl-2020 kienet tammonta għal 65 % tal-esportazzjonijiet totali u għal 59 % tal-importazzjonijiet totali; |
| --- | --- |

L.

billi l-UE hija l-akbar investitur u sieħeb kummerċjali tas-Serbja, u l-UE għandha l-akbar relazzjoni bejn il-pari mas-Serbja, li fl-2020 kienet tammonta għal 65 % tal-esportazzjonijiet totali u għal 59 % tal-importazzjonijiet totali;

| M. | billi l-UE mmobilizzat EUR 3,3 biljun biex tindirizza minnufih il-kriżi tas-saħħa u ttaffi l-konsegwenzi ekonomiċi u soċjali tal-pandemija tal-COVID-19; billi l-Kummissjoni adottat pakkett ta' EUR 70 miljun taħt l-IPA II biex tgħin fil-finanzjament tal-aċċess tal-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent għall-vaċċini kontra l-COVID-19 akkwistati mill-Istati Membri tal-UE; |
| --- | --- |

M.

billi l-UE mmobilizzat EUR 3,3 biljun biex tindirizza minnufih il-kriżi tas-saħħa u ttaffi l-konsegwenzi ekonomiċi u soċjali tal-pandemija tal-COVID-19; billi l-Kummissjoni adottat pakkett ta' EUR 70 miljun taħt l-IPA II biex tgħin fil-finanzjament tal-aċċess tal-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent għall-vaċċini kontra l-COVID-19 akkwistati mill-Istati Membri tal-UE;

| N. | billi l-assistenza fl-ambitu tal-IPA III hija bbażata fuq kundizzjonalità stretta u tipprevedi l-modulazzjoni u s-sospensjoni tal-assistenza f'każijiet ta' rigress demokratiku, id-drittijiet tal-bniedem u l-istat tad-dritt; billi l-UE pprovdiet total ta' EUR 2,79 biljun bejn l-2007 u l-2020 taħt programmi preċedenti tal-IPA; |
| --- | --- |

N.

billi l-assistenza fl-ambitu tal-IPA III hija bbażata fuq kundizzjonalità stretta u tipprevedi l-modulazzjoni u s-sospensjoni tal-assistenza f'każijiet ta' rigress demokratiku, id-drittijiet tal-bniedem u l-istat tad-dritt; billi l-UE pprovdiet total ta' EUR 2,79 biljun bejn l-2007 u l-2020 taħt programmi preċedenti tal-IPA;

| O. | billi s-sitwazzjoni tan-nisa fis-Serbja hija sors ta' tħassib serju, peress li nofs in-nisa ġew soġġetti għal xi forma ta' vjolenza u aktar minn 300 mara nqatlu f'dawn l-aħħar snin bħala riżultat ta' vjolenza abbażi tal-ġeneru; |
| --- | --- |

O.

billi s-sitwazzjoni tan-nisa fis-Serbja hija sors ta' tħassib serju, peress li nofs in-nisa ġew soġġetti għal xi forma ta' vjolenza u aktar minn 300 mara nqatlu f'dawn l-aħħar snin bħala riżultat ta' vjolenza abbażi tal-ġeneru;

| P. | billi s-Serbja rratifikat il-konvenzjonijiet fundamentali kollha tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol; |
| --- | --- |

P.

billi s-Serbja rratifikat il-konvenzjonijiet fundamentali kollha tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol;

Impenn għall-adeżjoni mal-UE

| 1. | Jesprimi appoġġ għas-sħubija futura tas-Serbja fl-UE u jfakkar li perspettiva ta' tkabbir kredibbli tirrikjedi rieda politika, sforzi sostenibbli u riformi irriversibbli fl-oqsma kollha, partikolarment dawk marbutin mal-istat tad-dritt, kif ukoll impenn sod favur l-istandards u l-valuri Ewropej; jistieden lill-awtoritajiet Serbi biex b'mod ġenwin iwettqu r-riformi meħtieġa u jġibu lill-pajjiż lura fit-triq it-tajba lejn l-integrazzjoni fl-UE, biex b'hekk jissodisfaw l-aspirazzjonijiet Ewropej tas-Serbja; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jenfasizza li l-progress fil-proċess ta' adeżjoni huwa orjentat lejn ir-riżultati u r-riforma u huwa bbażat fuq aktar allinjament dwar l-istat tad-dritt, il-governanza tajba, id-drittijiet fundamentali u r-rispett għad-drittijiet u l-valuri Ewropej; jenfasizza r-rabtiet li jeżistu bejn il-popli tal-Unjoni Ewropea u l-poplu Serb; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jilqa' l-ftuħ tal-Cluster 4 f'Diċembru 2021; itenni li l-progress fil-kapitoli dwar l-istat tad-dritt u d-drittijiet fundamentali, l-allinjament sħiħ mal-politika barranija, ta' sigurtà u ta' difiża tal-UE, inklużi s-sanzjonijiet kontra r-Russja, kif ukoll dwar in-normalizzazzjoni tar-relazzjonijiet tas-Serbja mal-Kosovo, huma fatturi li se jiddetterminaw il-pass tal-adeżjoni; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jieħu nota tal-konklużjonijiet preliminari tad-dikjarazzjoni tal-missjoni internazzjonali ta' osservazzjoni elettorali tal-Uffiċċju għall-Istituzzjonijiet Demokratiċi u d-Drittijiet tal-Bniedem tal-Organizzazzjoni għas-Sigurtà u l-Kooperazzjoni fl-Ewropa (OSKE/ODIHR), li l-elezzjonijiet parlamentari tat-3 ta' April 2022 ippreżentaw diversi għażliet politiċi, iżda għadd ta' nuqqasijiet wasslu għal kundizzjonijiet mhux ekwi, li ffavorixxew lill-politiċi eżistenti; jirrimarka, f'dan ir-rigward, ir-rwol tal-kampanji ta' diżinformazzjoni sponsorjati mill-istat li għandhom l-għan li jbiddlu l-opinjonijiet dwar dawn l-elezzjonijiet; jistieden lill-awtoritajiet Serbi jindirizzaw bis-sħiħ ir-rakkomandazzjonijiet kollha tal-ODIHR ferm qabel l-elezzjonijiet li jmiss; jisħaq fuq il-fatt li l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili (OSĊ) b'għarfien espert dwar il-kundizzjonijiet elettorali għandhom jibqgħu involuti f'dan il-proċess; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jilqa' ż-żieda fil-parteċipazzjoni elettorali fl-elezzjonijiet tat-3 ta' April 2022 u r-ritorn għal parlament aktar pluralistiku li issa jinkludi bosta partiti li jirrappreżentaw minoranzi nazzjonali; jesprimi dispjaċir għall-ambjent politiku ferm polaralizzat tal-kampanja, li kien ikkaratterizzat minn nuqqas ta' ambjent ekwu, minn pluraliżmu limitat tal-midja u minn pressjoni fuq il-votanti; jiddispjaċih li l-abbuż tal-kariga pubblika mill-membri tal-partit fil-gvern baqgħet problema persistenti matul il-kampanja; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Jikkundanna l-attakki fuq membri tal-oppożizzjoni, ġurnalisti, membri tal-OSĊ u membri tal-missjonijiet differenti ta' monitoraġġ elettorali, kif ukoll inċidenti oħra li dgħajfu l-integrità tal-proċess elettorali; jikkundanna l-attakk vjolenti fuq Pavle Grbović, wieħed mill-mexxejja tal-oppożizzjoni, u jistieden lill-awtoritajiet iżommu lill-awturi responsabbli; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Jesprimi tħassib dwar in-nuqqas ta' rwol aktar proattiv tal-Kummissjoni Elettorali tar-Repubblika (REC) u tal-Kummissjoni Elettorali tal-Belt ta' Belgrad meta ddeterminaw u kkomunikaw ir-riżultati elettorali; jesprimi tħassib li r-riżultati preliminari sħaħ tal-elezzjonijiet lokali ta' Belgrad ma ġewx ippubblikati qabel aktar minn ġimagħtejn wara li kienu saru l-elezzjonijiet; jiddeplora l-fatt li wara tliet xhur mill-elezzjonijiet parlamentari tat-3 ta' April 2022, ir-riżultati finali għadhom ma sarux disponibbli u l-Assemblea Nazzjonali għadha ma ġietx imsejħa; jinnota li dan jista' jikkawża d-deterjorament tal-fiduċja taċ-ċittadini fl-indipendenza tal-amministrazzjoni elettorali; jiddispjaċih dwar il-komunikazzjoni mhux ċara mill-REC dwar ir-riżultati preliminari tal-elezzjonijiet wara l-għeluq tal-postijiet tal-votazzjoni; jissottolinja li d-diversi każijiet ta' votazzjoni ripetuta f'ċerti postijiet tal-votazzjoni individwali jindikaw il-qafas legali u organizzattiv insuffiċjenti tal-proċess elettorali kollu kemm hu, u b'hekk inaqqsu l-leġittimità tal-elezzjonijiet u jqajmu dubji dwar ir-riżultati; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jiddispjaċih li l-kwistjonijiet dwar il-preċiżjoni tal-Lista Elettorali Unika ma kinux ġew solvuti qabel dan iċ-ċiklu elettorali u li ta lok li din tiġi abbużata; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Jistieden lill-maġġoranza l-ġdida tirrispetta d-deċiżjonijiet politiċi adottati preċedentement dwar il-proċess ta' adeżjoni mal-UE u taċċellera l-allinjament tas-Serbja mal-politiki u l-valuri Ewropej; jitlob li l-postijiet parlamentari jiġu allokati b'mod li jirrifletti l-pluraliżmu politiku fl-Assemblea Nazzjonali; jinnota li l-parlamenti Serbi kollha ħlief wieħed f'dawn l-aħħar 10 snin ġew xolti kmieni u li kwalunkwe elezzjoni mhux meħtieġa li saret wara ma kkontribwixxitx għall-istabilità politika; jissottolinja r-rieda tiegħu li jaħdem aktar mal-Assemblea Nazzjonali u mal-gruppi parlamentari tagħha fil-kuntest tad-Djalogu bejn il-Partiti, filwaqt li jisħaq li huma meħtieġa deċiżjonijiet politiċi ċari dwar id-direzzjoni strateġika tas-Serbja; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Jesprimi dispjaċir qawwi għall-fatt li sal-lum is-Serbja għadha mhijiex allinjata mas-sanzjonijiet tal-UE wara l-invażjoni tal-Ukrajna min-naħa tar-Russja; jisħaq fuq il-fatt li s-Serbja hija wieħed mill-ftit pajjiżi Ewropej li ma allinjawx mas-sanzjonijiet tal-UE kontra r-Russja; jistieden lill-awtoritajiet li għadhom kif ġew eletti juru malajr impenn mhux ambigwu għall-valuri, l-istandards u r-regoli tal-UE u biex b'mod urġenti jallinjaw ruħhom mad-deċiżjonijiet u l-pożizzjonijiet tal-UE fil-politika estera u ta' sigurtà, inkluż allinjament rapidu u sħiħ mal-miżuri restrittivi kontra r-Russja u l-Belarussja, inklużi sanzjonijiet fuq individwi, gruppi u entitajiet; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Jinnota l-appoġġ tas-Serbja għall-integrità territorjali u s-sovranità tal-Ukrajna u l-vot tagħha fl-Assemblea Ġenerali tan-NU li tikkundanna l-invażjoni Russa kif ukoll l-appoġġ tagħha għall-esklużjoni tar-Russja mill-Kunsill tad-Drittijiet tal-Bniedem tan-NU fis-7 ta' April 2022; jinnota li fl-istess ħin ir-rappreżentanti Serbi evitaw il-votazzjoni dwar l-esklużjoni tar-Russja mill-Kunsill tal-Ewropa; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Itenni l-importanza tal-allinjament mal-PESK tal-UE, li progressivament trid issir parti integrali mill-politika barranija tas-Serbja bħala kundizzjoni għall-proċess ta' adeżjoni; jesprimi tħassib dwar ir-rata ta' allinjament baxxa tas-Serbja, li hija l-aktar baxxa fir-reġjun; jiddispjaċih dwar id-dikjarazzjonijiet okkażjonali mill-mexxejja politiċi li jixħtu dubju fuq l-orjentazzjoni tal-politika barranija tas-Serbja; jissottolinja madankollu, li l-momentum maħluq mill-mandat il-ġdid ta' wara l-elezzjonijiet tat-3 ta' April 2022 fis-Serbja jirrappreżenta opportunità biex isir progress importanti favur il-perspettiva tal-UE tal-pajjiż; jistieden lill-forzi politiċi fis-Serbja jissospendu r-relazzjonijiet ta' kooperazzjoni tagħhom ma' partiti politiċi awtoritarji fir-Russja; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Jirrakkomanda li aktar kapitoli ta' negozjar għandhom jinfetħu biss meta s-Serbja tieħu l-miżuri meħtieġa f'dan ir-rigward, inkluż dwar l-istat tad-dritt; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Jistieden lis-Serbja tivvaluta mill-ġdid il-kooperazzjoni ekonomika tagħha mar-Russja u jiddeplora t-titjiriet kontinwi bejn Belgrad u Moska fi żmien meta l-ispazju tal-ajru tal-UE huwa magħluq għal titjiriet lejn u mir-Russja; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Jinnota li bejn l-2015 u l-2021, l-infiq militari tas-Serbja żdied b'70 %, l-aktar minħabba akkwisti mill-Belarussja, ir-Russja u ċ-Ċina; jesprimi t-tħassib tiegħu dwar il-kooperazzjoni mill-qrib tagħha mal-Federazzjoni Russa dwar kwistjonijiet militari; iħeġġeġ lis-Serbja tirrikunsidra r-relazzjonijiet tagħha mar-Russja dwar il-politika tad-difiża u ttemm il-kooperazzjoni militari kollha mar-Russja, bħal pereżempju, iċ-“ċentru umanitarju reġjonali” f'Niš; jinsab imħasseb ukoll dwar il-kooperazzjoni dejjem tikber tas-Serbja maċ-Ċina, inkluża l-installazzjoni ta' sistema ta' sorveljanza tal-massa f'Belgrad mixtrija miċ-Ċina, il-kunsinna reċenti ta' sistema missilistika mill-wiċċ għall-ajru, ix-xiri ta' armi u tagħmir militari prodotti fiċ-Ċina u eżerċizzji konġunti mal-forzi tas-sigurtà Ċiniżi fit-territorju Serb; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Jesprimi tħassib dwar allegazzjonijiet ta' interċettazzjonijiet telefoniċi ta' membri tal-oppożizzjoni Russa f'Belgrad mill-awtoritajiet Serbi u l-allegat trasferiment sussegwenti tal-materjal lis-servizzi tas-sigurtà Russi; jisħaq fuq il-fatt li kwalunkwe kooperazzjoni li tikkontribwixxi għal prattiki awtoritarji u antidemokratiċi fir-Russja jew fis-Serbja tkun ta' detriment għar-relazzjonijiet futuri bejn l-UE u s-Serbja; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Jesprimi tħassib ulterjuri dwar l-istabbiliment mill-gvernijiet Serbi u Russi tal-grupp ta' ħidma għall-ġlieda kontra r-“rivoluzzjonijiet tal-kulur”, li l-iskop u l-għanijiet tagħhom għadhom mhumiex ċari; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Jilqa' l-adozzjoni tal-miżuri li kellhom l-għan li jtejbu l-kundizzjonijiet elettorali u l-ispazju tal-midja qabel l-elezzjonijiet ta' April 2022 bħala riżultat tad-Djalogu bejn il-Partiti ffaċilitat mill-Parlament Ewropew; jinnota l-progress fl-implimentazzjoni tal-miżuri miftiehma u jitlob għal aktar tisħiħ tal-pluraliżmu tal-midja u aċċess ugwali għall-ispazju tal-midja; jiddispjaċih għall-fatt li ħafna miżuri ġew implimentati b'dewmien u mingħajr il-parteċipazzjoni tal-atturi rilevanti kollha; jiddispjaċih li ma ġewx adottati miżuri aktar ambizzjużi li setgħu wasslu għal titjib aktar sostanzjali fil-kundizzjonijiet elettorali; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Jilqa' d-deċiżjoni tal-oppożizzjoni mhux parlamentari li tipparteċipa fl-elezzjonijiet ta' April 2022; itenni li l-uniku mod biex tiġi ggarantita r-rappreżentanza politika huwa l-involviment fi proċessi politiċi u elettorali; jistieden lill-atturi politiċi kollha jibqgħu involuti f'dawn il-proċessi u jaħdmu flimkien biex itejbu aktar il-kundizzjonijiet elettorali u l-implimentazzjoni tar-regolamenti elettorali; jistieden lill-atturi politiċi kollha jaġixxu skont il-prinċipji ta' trasparenza, responsabilità u inklużività; jistieden lill-Assemblea Nazzjonali li għadha kif ġiet eletta tuża l-momentum attwali u tibda timplimenta sorveljanza leġiżlattiva totali tal-ħidma tal-gvern; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Itenni l-appoġġ tiegħu għall-ħidma tal-fondazzjonijiet politiċi Ewropej fit-tisħiħ tal-proċessi demokratiċi tas-Serbja u fit-tiswir ta' ġenerazzjoni ġdida ta' mexxejja politiċi; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Jesprimi tħassib dwar il-viżibilità limitata ħafna tal-proċessi ta' integrazzjoni Ewropea fis-Serbja; itenni t-talba tiegħu lis-Serbja, lill-Kummissjoni, lis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna (SEAE) u lill-Istati Membri tal-UE biex isegwu strateġija ta' komunikazzjoni aktar attiva u effikaċi dwar il-benefiċċji tat-tkabbir tal-UE u dwar l-appoġġ mogħti permezz tal-finanzjament tal-UE, u biex jippreżentaw l-eżempju pożittiv tal-pajjiżi ġirien tas-Serbja li diġà huma Stati Membri tal-UE; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Jesprimi tħassib li l-appoġġ pubbliku għas-sħubija fl-UE fis-Serbja kien ferm aktar baxx milli fil-bqija tar-reġjun u li skont l-aħħar stħarriġ il-maġġoranza taċ-ċittadini Serbi huma kontra l-adeżjoni mal-Unjoni Ewropea; jistieden lill-mexxejja politiċi Serbi jikkomunikaw b'mod aktar attiv u mingħajr ambigwità l-impenn tagħhom għall-valuri tal-UE fid-dibattitu pubbliku u jinvolvu ruħhom maċ-ċittadini Serbi lil hinn mill-bliet ewlenin dwar il-benefiċċji tanġibbli tal-adeżjoni mal-UE; itenni t-tħassib tiegħu dwar ir-rwol tal-midja ffinanzjata pubblikament fit-tixrid tar-retorika kontra l-UE; jistieden lill-Assemblea Nazzjonali l-ġdida tappoġġa l-futur Ewropew tas-Serbja, fost l-oħrajn permezz tal-komunikazzjoni strateġika tagħha stess; itenni r-rieda tal-Parlament Ewropew li jieħu sehem f'attivitajiet ta' komunikazzjoni flimkien mal-Membri Parlamentari Serbi sabiex l-UE u s-Serbja jitqarrbu aktar lejn xulxin; jistieden lil ċerti uffiċjali tal-gvern jieqfu jappoġġaw kampanji ta' diżinformazzjoni kontra l-UE; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Jilqa' l-fatt li s-sħubija fl-UE għadha l-għan strateġiku tas-Serbja, jiddispjaċih, madankollu, li kien hemm nuqqas ta' progress f'ħafna oqsma tal-aġenda ta' riforma tas-Serbja u li saħansitra kien hemm rigress fi kwistjonijiet li huma fundamentali għall-adeżjoni mal-UE; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Jinnota li l-adozzjoni tal-metodoloġija l-ġdida tal-adeżjoni ma wasslitx għal aċċellerazzjoni sostanzjali tal-proċess ta' adeżjoni tas-Serbja mal-UE u jitlob l-implimentazzjoni sħiħa tagħha; iħeġġeġ lill-Kummissarju tal-UE għall-Viċinat u t-Tkabbir ikun aktar proattiv dwar il-proċess ta' adeżjoni tas-Serbja, b'mod partikolari dwar il-libertajiet fundamentali, id-demokrazija u l-istat tad-dritt, u l-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-kriminalità organizzata; jesprimi tħassib dwar l-allegazzjonijiet pubbliċi li l-Kummissarju tal-UE għall-Viċinat u t-Tkabbir qed jimminimizza l-importanza ta' xi kwistjonijiet relatati mal-istat tad-dritt fil-pajjiżi ta' adeżjoni u jħeġġeġ lill-Kummissjoni tagħti segwitu xieraq għat-talbiet tal-Parlament f'dan ir-rigward; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Jiddispjaċih li l-proċess ta' integrazzjoni Ewropea fis-Serbja mhuwiex trasparenti biżżejjed, peress li dokumenti importanti, bħar-rapporti dwar l-implimentazzjoni tal-Programm Nazzjonali għall-Adozzjoni tal-Acquis, ilhom ma jiġu ppubblikati għal snin sħaħ; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Jissottolinja li l-UE hija l-akbar sieħeb kummerċjali tas-Serbja, filwaqt li ssaħħaħ ir-relazzjoni reċiproka tagħhom ibbażata fuq il-fiduċja u l-perspettiva ta' sħubija, u għalhekk jiddispjaċih għall-fatt li l-Gvern Serb xi drabi għamel enfasi akbar fuq ir-rabtiet tiegħu maċ-Ċina u r-Russja milli fuq dawk mal-UE; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Jinnota l-inizjattiva tal-Presidenza Franċiża tal-Kunsill tal-UE biex torganizza Konferenza bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent u jittama li din tintuża biex tagħti spinta lill-proċess tat-tkabbir u biex tagħti lill-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent perspettiva ċara ta' adeżjoni; jistenna bil-ħerqa l-Presidenza Ċeka tal-Kunsill tal-UE u l-appoġġ ulterjuri tagħha għall-politika tat-tkabbir tal-UE; jilqa' l-kontribut tas-Serbja għall-Konferenza dwar il-Futur tal-Ewropa fil-forma ta' 52 rakkomandazzjoni; |
| --- | --- |

27.

Id-demokrazija u l-istat tad-dritt

| 28. | Iħeġġeġ lill-maġġoranza li għadha kemm ġiet eletta tiffoka fuq l-indirizzar tan-nuqqasijiet strutturali u fuq it-twassil ta' riżultati konkreti u tanġibbli fl-istat tad-dritt, fid-drittijiet fundamentali, fil-libertà ta' espressjoni, fil-libertà tal-midja, fil-ġlieda kontra l-korruzzjoni, id-diżinformazzjoni u fil-funzjonament tal-istituzzjonijiet demokratiċi u fl-amministrazzjoni pubblika; jinsab imħasseb li f'diversi okkażjonijiet in-nuqqas ta' sorveljanza fuq l-eżekuttiv u n-nuqqas ta' konsultazzjoni pubblika sinifikanti affettwaw il-kwalità tal-leġiżlazzjoni u wasslu għal distorsjonijiet fid-diviżjoni tas-setgħat; jistieden lis-Serbja timplimenta bis-sħiħ is-separazzjoni tas-setgħat skont il-Kostituzzjoni u l-istandards demokratiċi tagħha; jisħaq fuq il-fatt li l-istabbiliment ta' kontrolli u bilanċi huwa prekundizzjoni għall-prevenzjoni ta' konċentrazzjoni eċċessiva ta' poter politiku u jfakkar li l-midja indipendenti hija pedament ta' dibattitu demokratiku b'saħħtu; |
| --- | --- |

28.

| 29. | Jilqa' l-bidliet reċenti fil-Kostituzzjoni wara r-referendum f'Jannar 2022, li għandhom l-għan li jsaħħu l-indipendenza tas-sistema tal-ġustizzja; jisħaq fuq il-fatt li l-proċess ta' riforma biex tissaħħaħ l-indipendenza tal-ġudikatura għandu jkompli, b'mod partikolari permezz ta' emendi leġiżlattivi li jippermettu l-implimentazzjoni effettiva ta' dawn l-emendi kostituzzjonali, f'konformità mal-aħjar prattiki Ewropej u r-rakkomandazzjonijiet tal-Kummissjoni ta' Venezja u b'mod trasparenti u inklużiv; jiddispjaċih dwar il-pressjoni kontinwa fuq il-ġudikatura u jikkundanna ċ-ċaħdiet pubbliċi ta' verdetti internazzjonali għal delitti tal-gwerra; jistieden lill-maġġoranza li għadha kif ġiet eletta biex issaħħaħ is-salvagwardji għall-indipendenza u l-effiċjenza tal-ġudikatura bħala kwistjoni ta' prijorità; jenfasizza l-ħtieġa ta' miżuri addizzjonali biex jiggarantixxu bis-sħiħ l-indipendenza tal-ġudikatura f'konformità mal-bidliet kostituzzjonali reċenti; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Jenfasizza l-benefiċċji tal-proċess ta' deċentralizzazzjoni u jitlob li jissaħħu l-kompetenzi tal-Provinċja Awtonoma ta' Vojvodina; ifakkar li skont il-Kostituzzjoni Serba, il-liġi dwar il-finanzjament tal-Provinċja Awtonoma ta' Vojvodina kellha tiġi adottata sa tmiem l-2008 u jħeġġeġ lill-gvern futur iressaq il-kwistjoni quddiem l-Assemblea Nazzjonali mingħajr aktar dewmien; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Jirrikonoxxi xi titjib fil-ħidma tal-Assemblea Nazzjonali, b'mod partikolari t-tnaqqis fl-użu ta' proċeduri urġenti u l-adozzjoni ta' Kodiċi ta' Kondotta ġdid għall-membri tal-Assemblea Nazzjonali mfassal f'kooperazzjoni mal-GRECO; jinsab imħasseb, madankollu, li għadu jintuża lingwaġġ xewwiexi kontra l-avversarji politiċi, is-soċjetà ċivili, il-midja u r-rappreżentanti ta' istituzzjonijiet oħra li jesprimu fehmiet politiċi differenti matul id-diskussjonijiet parlamentari, inkluż minn uffiċjali tal-gvern; jistieden lill-Assemblea Nazzjonali l-ġdida biex ma tittollerax tali prattiki u biex tinforza b'mod effettiv il-Kodiċi ta' Kondotta tagħha; jittama li l-prattiki negattivi li kkaratterizzaw l-Assemblej Nazzjonali preċedenti, inkluż l-użu eċċessiv ta' proċeduri leġiżlattivi urġenti u l-ostruzzjoniżmu parlamentari, ma jerġgħux iqumu u jħeġġeġ lill-gvern jattendi s-sessjonijiet tal-Assemblea Nazzjonali b'mod aktar regolari; |
| --- | --- |

31.

| 32. | Jiddispjaċih li l-ħidma tal-Assemblea Nazzjonali kienet imxekkla min-nuqqas ta' dibattitu politiku ġenwin bejn il-partiti tal-maġġoranza u tal-oppożizzjoni; jissottolinja l-importanza ta' kunsens bejn il-partiti dwar riformi relatati mal-UE biex jiġi żgurat il-progress tal-pajjiż fit-triq tiegħu lejn l-UE; jinsab imħasseb li l-Assemblea Nazzjonali mhijiex qed teżerċita r-rwol ta' sorveljanza tagħha u li l-aġenda leġiżlattiva hija ddettata esklussivament mill-eżekuttiv; jistieden lit-tmexxija parlamentari u lill-gruppi parlamentari l-ġodda jiffukaw fuq dibattiti kostruttivi fl-Assemblea Nazzjonali għall-benefiċċju taċ-ċittadini; |
| --- | --- |

32.

| 33. | Jesprimi sodisfazzjon għall-fatt li l-partiti minoritarji u l-koalizzjonijiet fl-Assemblea Nazzjonali Serba l-ġdida se jkollhom total ta' 13-il rappreżentant għall-komunitajiet nazzjonali Bożnijaċi, Ungeriżi u Kroati; jinsab imħasseb li r-Rom mhux se jkollhom ir-rappreżentanti tagħhom stess fl-Assemblea Nazzjonali; |
| --- | --- |

33.

| 34. | Jistieden lill-Assemblea Nazzjonali Serba tiżgura li l-korpi regolatorji indipendenti jingħataw is-setgħa li jeżerċitaw ir-rwoli ta' sorveljanza tagħhom b'mod effettiv billi jappoġġaw u jimmonitorjaw l-implimentazzjoni tas-sejbiet u r-rakkomandazzjonijiet tal-korpi regolatorji indipendenti; |
| --- | --- |

34.

| 35. | Itenni t-tħassib tiegħu dwar progress limitat fil-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-kriminalità organizzata u dwar bosta skandli ta' korruzzjoni bi profil għoli li kollha jindikaw rabtiet probabbli bejn l-uffiċjali tal-istat u l-kriminalità organizzata; jistieden lis-Serbja tintensifika l-isforzi tagħha biex tindirizza dawn il-kwistjonijiet b'mod effettiv; jistieden lill-awtoritajiet joqogħdu lura milli jikkummentaw dwar l-investigazzjonijiet u l-proċessi li għaddejjin, filwaqt li jeżerċitaw pressjoni fuq il-ġudikatura; |
| --- | --- |

35.

| 36. | Jilqa' t-Tieni Rapport Interim ta' Konformità tal-GRECO dwar ir-Raba' Ċiklu ta' Evalwazzjoni dwar is-Serbja, li jittratta l-prevenzjoni tal-korruzzjoni fost il-membri tal-Assemblea Nazzjonali, l-imħallfin u l-prosekuturi, u jikkonkludi li s-Serbja implimentat b'mod sodisfaċenti jew ittrattat b'mod sodisfaċenti tmienja mit-13-il rakkomandazzjoni li jinsabu fir-Rapport dwar ir-Raba' Ċiklu ta' Evalwazzjoni; jitlob l-implimentazzjoni tar-rakkomandazzjonijiet pendenti; jinnota l-adozzjoni ta' Liġi ġdida dwar il-Prevenzjoni tal-Korruzzjoni, emendata reċentement f'konformità mar-rakkomandazzjonijiet tal-GRECO; |
| --- | --- |

36.

| 37. | Iħeġġeġ lis-Serbja tagħti riżultati konvinċenti, inkluż rekord konvinċenti ta' investigazzjonijiet effettivi fil-ġlieda kontra l-korruzzjoni, speċjalment f'każijiet b'livell għoli ta' interess pubbliku, u ttejjeb ir-rekord tagħha fl-investigazzjonijiet f'każijiet ta' korruzzjoni ta' livell għoli, li għandhom jinvolvu s-sekwestru u l-konfiska ta' assi kriminali; jinnota bi tħassib li l-ebda informazzjoni dwar investigazzjonijiet formali mhi disponibbli fil-każijiet Krušik u Telekom Srbija; jinnota li l-każ Jovanjica qed jiġi pproċessat f'żewġ akkużi separati u li każijiet ġodda ta' korruzzjoni ta' livell għoli ħarġu fid-dieher fil-midja investigattiva, b'mod partikolari l-hekk imsejħa Pandora Papers; |
| --- | --- |

37.

| 38. | Itenni t-talba tiegħu għall-ġustizzja fir-rigward tat-twaqqigħ illegali ta' proprjetà privata fid-distrett residenzjali ta' Savamala f'Belgrad; jinnota l-allegazzjonijiet tal-uffiċjal tal-pulizija kkundannat li kellu jerfa' r-responsabilità unika għall-każ kollu; itenni t-tħassib tiegħu dwar il-possibilità li fis-snin li ġejjin dan il-każ jista' jiġi preskritt; iħeġġeġ lill-awtoritajiet jinvestigaw bis-sħiħ il-każ u jħarrku lill-persuni kollha responsabbli; |
| --- | --- |

38.

| 39. | Iħeġġeġ lill-awtoritajiet jinvestigaw u jħarrku r-rabtiet allegati kollha mal-grupp kriminali Belivuk; jesprimi tħassib dwar l-allegazzjonijiet reċenti li Darko Saric kien qed imexxi organizzazzjoni kriminali internazzjonali waqt li kien il-ħabs fis-Serbja; |
| --- | --- |

39.

| 40. | Jisħaq fuq il-fatt li l-IPA III jipprevedi modulazzjoni jew saħansitra sospensjoni tal-fondi jekk ikun hemm rigressjoni sinifikanti jew nuqqas persistenti ta' progress fuq il-prinċipji fundamentali, inkluża l-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-kriminalità organizzata, kif ukoll il-libertà tal-midja; jistieden f'dan il-kuntest lill-UE u lill-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent jistabbilixxu qafas għal kooperazzjoni produttiva bejn l-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew (UPPE) u l-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent sabiex jiġi żgurat li l-UPPE jkun jista' jeżerċita b'mod effettiv il-kompetenzi tiegħu fil-qasam tal-fondi IPA III fil-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent; |
| --- | --- |

40.

| 41. | Jilqa' l-adozzjoni ta' bidliet fil-Liġi dwar l-Aċċess Liberu għall-Informazzjoni ta' Importanza Pubblika, b'reazzjoni għas-sejħiet għal trasparenza mtejba fit-tfassil tal-politika pubblika, li tippermetti liċ-ċittadini jiksbu informazzjoni ta' interess pubbliku mingħajr ostakli bla bżonn, u jitlob l-implimentazzjoni rapida tagħha; |
| --- | --- |

41.

| 42. | Jinnota li l-istrateġija għall-iżvilupp tas-soċjetà ċivili ġiet adottata iżda jiddispjaċih li m'hemm l-ebda pjan ta' azzjoni li jakkumpanjaha; jistieden lill-Kummissjoni u lis-SEAE jkomplu l-kooperazzjoni mill-qrib mas-soċjetà ċivili u l-midja fis-Serbja u jappoġġaw l-attivitajiet tagħhom; ifakkar li soċjetà ċivili b'saħħitha u indipendenti hija komponent essenzjali ta' kwalunkwe demokrazija; jistieden lill-awtoritajiet Serbi jinkludu lis-soċjetà ċivili fit-teħid tad-deċiżjonijiet u fit-tfassil tal-politika, joqogħdu lura milli iqisu kwalunkwe kritika mis-soċjetà ċivili bħala ndħil barrani u jrawmu klima li twassal għall-ħidma tal-organizzazzjonijiet tal-OSĊ kollha sabiex ikunu jistgħu jaħdmu mingħajr biża' ta' intimidazzjoni jew saħansitra kriminalizzazzjoni; |
| --- | --- |

42.

| 43. | Iħeġġeġ lill-Kummissjoni timplimenta r-rakkomandazzjonijiet tar-Rapport Speċjali Nru 01/2022 tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri sabiex tiżgura impatt effettiv fuq l-istat tad-dritt tal-assistenza finanzjarja tal-UE fil-Balkani tal-Punent, b'mod partikolari billi tiżviluppa linji gwida dwar l-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet tal-IPA III dwar il-modulazzjoni, u skrutinju parlamentari aktar strett fuq il-fondi; jistieden lill-Kummissjoni torbot il-finanzjament aktar mill-qrib mal-progress dwar l-istat tad-dritt, iżżid l-appoġġ għall-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili u l-mezzi tal-midja indipendenti, u ttejjeb ir-rappurtar u l-monitoraġġ tal-proġetti, kif mitlub ripetutament mill-Parlament; jitlob, f'dan ir-rigward, li tiġi żgurata koordinazzjoni aħjar tal-programmi tal-istat tad-dritt appoġġati minn donaturi internazzjonali; |
| --- | --- |

43.

| 44. | Jiddeplora l-fatt li ċerti partijiet tal-arkivji storiċi ta' dik li kienet il-Jugoslavja għadhom inaċċessibbli; itenni t-talba tiegħu lill-awtoritajiet biex jiffaċilitaw l-aċċess għal dawn l-arkivji, speċjalment dawk tas-Servizzi Sigrieti Eks-Jugoslavi (UDBA) u s-Servizz Sigriet tal-Armata tal-Poplu Jugoslav (KOS), sabiex ir-reati tal-era komunista jkunu jistgħu jiġu investigati u indirizzati bir-reqqa, biex jiġi ffaċilitat il-proċess ta' rikonċiljazzjoni u jitlob li dawn l-arkivji jintbagħtu lura lill-gvernijiet rispettivi tal-istati suċċessuri jekk jitolbu dan; |
| --- | --- |

44.

| 45. | Jistieden lis-Serbja tirrispetta l-obbligi tagħha u tikkoopera bis-sħiħ mat-Tribunal Kriminali Internazzjonali għal dik li kienet il-Jugoslavja (ICTY) u l-Mekkaniżmu Residwu Internazzjonali għat-Tribunali Kriminali (IRMCT), u timplimenta d-deċiżjonijiet kollha tagħha; |
| --- | --- |

45.

Libertajiet fundamentali u d-drittijiet tal-bniedem

| 46. | Jikkundanna l-limitazzjonijiet fuq il-libertà u l-indipendenza tal-midja u l-użu ħażin tal-midja mill-maġġoranza fil-gvern biex jinkiseb vantaġġ politiku inġust, jiġu attakkati l-avversarji politiċi u tinxtered id-diżinformazzjoni; jenfasizza l-impatt negattiv ta' dawn ir-restrizzjonijiet fuq il-proċessi demokratiċi fil-pajjiż; jinnota li l-kompetizzjoni fis-settur tal-midja ttejjeb il-pluraliżmu tal-midja; |
| --- | --- |

46.

| 47. | Jilqa' l-isforzi tal-Gvern biex jimplimenta l-istrateġija tal-midja tiegħu iżda fl-istess ħin jiddispjaċih dwar il-prattiki li jindikaw li l-awtoritajiet qed idewmu intenzjonalment l-implimentazzjoni tagħha; jinnota li għandhom jittieħdu passi addizzjonali sabiex tiżdied aktar il-libertà tal-midja u jistieden lill-awtoritajiet Serbi jieħdu miżuri immedjati biex jiggarantixxu l-libertà ta' espressjoni, l-indipendenza tal-midja u l-pluraliżmu tal-midja; |
| --- | --- |

47.

| 48. | Jinnota li l-abbuż tal-flus pubbliċi biex tinkiseb is-sjieda tal-mezzi tal-midja huwa meqjus bħala wieħed mill-mekkaniżmi ewlenin għall-manipulazzjoni tal-midja fis-Serbja; ifakkar li l-informazzjoni dwar is-sjieda tal-midja għandha tkun disponibbli għall-pubbliku u jitlob trasparenza akbar tas-sjieda u l-finanzjament tal-midja, kif ukoll il-ħolqien ta' ambjent li jippermetti lill-midja indipendenti u investigattiva taċċessa l-finanzjament u topera b'mod sikur; jitlob li jkun hemm aktar trasparenza fil-finanzjament pubbliku tal-midja; |
| --- | --- |

48.

| 49. | Jinnota li diversi elezzjonijiet reċenti tal-membri tal-Awtorità Regolatorja għall-Midja Elettronika (REM), kif ukoll tal-membri tal-bord ta' tmexxija tar-Radju Televiżjoni tas-Serbja f'Ġunju 2021, tqiesu bħala kontroversjali; jinnota bi tħassib xi valutazzjonijiet pubbliċi li t-teħid tad-deċiżjonijiet fl-REM huwa politikament preġudikat; jinnota s-sejħa miftuħa l-ġdida għall-allokazzjoni ta' frekwenzi u liċenzji tat-televiżjoni nazzjonali u jenfasizza l-importanza ta' proċess ġust u trasparenti; jibqa' mħasseb dwar kwistjonijiet marbuta mal-konċentrazzjoni tal-midja fil-każ Telekom Srbija; jissottolinja l-importanza li jittejbu l-funzjonament u l-indipendenza tal-REM skont ir-rakkomandazzjonijiet tad-Djalogu Bejn il-Partiti sabiex jissaħħaħ il-pluraliżmu tal-midja u tiġi implimentata l-istrateġija tal-midja; |
| --- | --- |

49.

| 50. | Jinnota l-viżibilità sproporzjonata mogħtija lil pajjiżi terzi mis-Serbja u li ċerti mezzi tal-midja huma s-sors ewlieni ta' narrattivi kontra l-UE u favur ir-Russja fis-Serbja; |
| --- | --- |

50.

| 51. | Jiddeplora l-attakki fiżiċi kontinwi, l-intimidazzjoni, id-diskors ta' mibegħda u l-insulti politiċi kontra l-ġurnalisti u s-soċjetà ċivili, inklużi minn Membri tal-Parlament u uffiċjali tal-gvern; jistieden lill-awtoritajiet jinvestigaw il-każijiet kollha ta' attakki bħal dawn, jikkundannaw lil awturi tar-reati u jtejbu s-sikurezza tal-ġurnalisti u tad-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem; jesprimi tħassib dwar l-iskreditar u l-immirar kontinwi tad-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem, tal-ġurnalisti investigattivi, tal-mezzi tal-midja u tal-OSĊ li jikkritikaw il-politiki tal-gvern; jistieden lis-Serbja ssaħħaħ l-istituzzjonijiet tad-drittijiet tal-bniedem, tiggarantixxi l-indipendenza tagħhom, tallokahom ir-riżorsi finanzjarji u umani meħtieġa u tiżgura segwitu f'waqtu tar-rakkomandazzjonijiet tagħhom; |
| --- | --- |

51.

| 52. | Jistieden lill-awtoritajiet Serbi jiżguraw l-indipendenza finanzjarja u operattiva sħiħa tar-regolaturi għall-komunikazzjonijiet elettroniċi u s-servizzi postali (RATEL) u għall-midja elettronika (REM), f'konformità mal-acquis tal-UE; jitlob li jsir aktar progress fl-implimentazzjoni tal-pjan ta' azzjoni bbażat fuq l-istrateġija tal-midja, mingħajr dewmien u b'mod trasparenti u inklużiv; |
| --- | --- |

52.

| 53. | Jitlob li jiġi rispettat b'mod ġenerali d-dritt bażiku għal laqgħat paċifiċi u li l-uffiċjali tal-infurzar tal-liġi joqogħdu lura mill-użu ta' forza eċċessiva; jikkundanna l-vjolenza minn gruppi ta' estremisti u ħuligans matul protesti paċifiċi, bħall-protesti ta' Novembru 2021 kontra l-mural ta' Ratko Mladić f'Belgrad u l-protesti ambjentali ta' Diċembru 2021 f'Šabac u Belgrad; jibqa' mħasseb dwar ir-rapporti li l-pulizija ma wettqitx il-funzjoni protettiva tagħha matul dawn il-protesti ambjentali; jistieden lill-Gvern jiżgura t-tneħħija tal-murali li jigglorifikaw lill-kriminali tal-gwerra kkundannati, u jinvestiga b'mod effettiv l-attakki kontra d-dimostranti, inkluż minn kwalunkwe uffiċjal pubbliku involut; jitlob li ssir investigazzjoni sħiħa dwar kwalunkwe rabta bejn il-ħuligans u l-pulizija; jiddispjaċih li għadd ta' ċittadini ffaċċaw akkużi ta' mġiba ħażina; jitlob li jintemmu dawn il-limitazzjonijiet sproporzjonati fuq id-dritt għal assemblea paċifika; |
| --- | --- |

53.

| 54. | Jilqa' l-adozzjoni tal-Liġi dwar l-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri u l-emendi għal-Liġi dwar il-Projbizzjoni tad-Diskriminazzjoni u jistieden lill-gvern biex jiżgura li dawn il-liġijiet jiġu implimentati minnufih; itenni li huma meħtieġa koordinazzjoni, struttura istituzzjonali effettiva u kooperazzjoni mas-soċjetà ċivili sabiex tittejjeb is-sitwazzjoni tad-drittijiet tal-bniedem u l-libertajiet politiċi għan-nisa u l-gruppi vulnerabbli; jistieden lis-Serbja ttejjeb l-ugwaljanza bejn il-ġeneri u d-drittijiet tan-nisa, inkluż billi tipprijoritizza l-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri u kooperazzjoni akbar mas-soċjetà ċivili, b'mod partikolari l-organizzazzjonijiet tan-nisa; |
| --- | --- |

54.

| 55. | Jilqa' l-adozzjoni ta' strateġija ġdida dwar il-vjolenza kontra n-nisa u kontra l-vjolenza domestika; jenfasizza, madankollu, li l-implimentazzjoni u t-titjib huma meħtieġa, u jappella għal approċċ ta' politika koerenti dwar l-implimentazzjoni tal-Konvenzjoni ta' Istanbul, ibbażat fuq il-prijoritizzazzjoni u l-allokazzjoni ta' riżorsi suffiċjenti għall-prevenzjoni tal-vjolenza abbażi tal-ġeneru, il-protezzjoni tal-vittmi tal-kriminalità u l-prosekuzzjoni tal-awturi tar-reati; |
| --- | --- |

55.

| 56. | Jiddispjaċih li fil-leġiżlatura preċedenti, l-Assemblea Nazzjonali naqset milli tadotta l-Liġi dwar l-Unjonijiet Omosesswali li ġiet abbozzata mill-Ministeru tad-Drittijiet tal-Bniedem u tal-Minoranzi u d-Djalogu Soċjali; jistieden lill-Assemblea Nazzjonali l-ġdida u aktar pluralistika biex tagħmel dan; |
| --- | --- |

56.

| 57. | Jistieden lill-awtoritajiet Serbi jżidu l-isforzi biex jiżguraw it-trattament nondiskriminatorju tal-minoranzi etniċi, reliġjużi u sesswali u gruppi vulnerabbli oħra, u jkomplu l-implimentazzjoni ta' aġenda pożittiva dwar din il-kwistjoni, f'konformità sħiħa mal-prinċipji u l-leġiżlazzjoni tal-UE; iħeġġeġ lill-awtoritajiet isegwu b'mod attiv l-investigazzjonijiet u l-kundanni ta' reati b'motivazzjoni ta' mibegħda; jikkundanna l-mibegħda etnika mxerrda minn xi uffiċjali tal-gvern u politiċi; |
| --- | --- |

57.

| 58. | Jistieden lis-Serbja tiżgura li l-gruppi ta' minoranza jkollhom opportunitajiet indaqs, speċjalment fl-edukazzjoni, l-użu tal-lingwi minoritarji, l-aċċess għall-midja u s-servizzi reliġjużi fil-lingwi minoritarji, ir-rappreżentanza adegwata fil-ħajja politika u kulturali, il-midja b'sjieda pubblika, l-amministrazzjoni u l-ġudikatura, biex toħloq atmosfera pożittiva għall-edukazzjoni fil-lingwi minoritarji u tintensifika l-istampar tal-kotba f'lingwi minoritarji; jistieden lis-Serbja tipproteġi u tippromwovi l-wirt kulturali, il-lingwi u t-tradizzjonijiet tal-minoranzi nazzjonali tagħha; jistieden lis-Serbja tieħu l-miżuri kollha meħtieġa biex tiżgura li l-kompożizzjoni tal-livelli kollha tal-gvern tirrifletti l-kompożizzjoni nazzjonali tal-popolazzjoni fit-territorji rispettivi tagħha; |
| --- | --- |

58.

| 59. | Jikkundanna l-manipulazzjoni tal-frammentazzjoni tal-gruppi minoritarji u jesprimi t-tħassib tiegħu dwar in-nuqqas ta' rieda tal-awtoritajiet Serbi li jimplimentaw b'mod konsistenti u sħiħ il-ftehim intergovernattiv dwar il-protezzjoni tal-minoranzi; jinnota li għandu jsir aktar biex il-leġiżlazzjoni kontra d-diskriminazzjoni tiġi implimentata b'mod attiv; |
| --- | --- |

59.

| 60. | Jilqa' l-impenn tal-awtoritajiet Serbi li jappoġġaw l-organizzazzjoni tal-EuroPride f'Belgrad bħala mument ewlieni għall-komunità LGBTI+ fis-Serbja u fir-reġjun; jistieden lill-Gvern u lill-forzi tal-pulizija jiżguraw ippjanar u organizzazzjoni bla xkiel tal-programm, kif ukoll is-sikurezza u l-benesseri tal-parteċipanti; jappella għal aktar miżuri biex jiġu miġġielda l-fastidju, il-propaganda ta' mibegħda u r-reati ta' mibegħda kontra l-persuni LGBTI+; |
| --- | --- |

60.

| 61. | Itenni l-kundanna tiegħu dwar l-allegat użu ta' xogħol furzat u l-ksur tad-drittijiet tal-bniedem u t-traffikar fil-każ ta' madwar 500 ċittadin Vietnamiż fis-sit ta' kostruzzjoni tal-fabbrika Ċiniża Linglong; jinnota li ttieħdu passi inizjali u twettqu spezzjonijiet, u jistieden lill-awtoritajiet Serbi jinvestigaw il-każ u jiżguraw li d-drittijiet tax-xogħol taċ-ċittadini u r-residenti jiġu rispettati; jistieden lis-Serbja ttejjeb l-allinjament tagħha mal-liġi tax-xogħol tal-UE u tikkonforma mal-konvenzjonijiet rilevanti tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol li hija rratifikat; jisħaq fuq il-fatt li l-liġijiet tax-xogħol u dawk ambjentali Serbi għandhom japplikaw ukoll għall-kumpaniji Ċiniżi li joperaw fil-pajjiż; |
| --- | --- |

61.

| 62. | Jiddeplora d-deportazzjoni ta' ċittadin tal-Bahrain lejn pajjiżu minkejja miżura interim tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem li tiddikjara li l-estradizzjoni tiegħu għandha tiġi posposta; ifakkar li s-Serbja jeħtiġilha tiddefendi d-drittijiet fundamentali tal-persuni kollha fit-territorju tagħha; iħeġġeġ lill-awtoritajiet Serbi jirrispettaw l-obbligi internazzjonali tagħhom, u jinfurzaw u jimplimentaw bis-sħiħ id-deċiżjonijiet kollha tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem; |
| --- | --- |

62.

| 63. | Jinnota l-importanza tal-kooperazzjoni mal-UE fil-ġlieda kontra t-traffikar tal-bnedmin u l-faċilitazzjoni ta' immigrazzjoni illegali permezz tar-“rotta tal-Balkani”; jilqa' l-kooperazzjoni tas-Serbja fil-ġestjoni tal-migrazzjoni mal-ġirien tagħha u mal-Istati Membri tal-UE, filwaqt li jisħaq fuq il-ħtieġa li jiġu rispettati bis-sħiħ id-drittijiet tal-bniedem u l-istandards u l-prinċipji internazzjonali; |
| --- | --- |

63.

| 64. | Jinsab imħasseb ħafna dwar it-tixrid ta' diżinformazzjoni dwar l-aggressjoni Russa kontra l-Ukrajna, inkluż mill-mezzi tal-midja viċin il-gvern; jistieden lill-awtoritajiet Serbi jieħdu passi deċiżivi biex jindirizzaw id-diżinformazzjoni u jiskreditaw l-aħbarijiet foloz l-aktar iċċirkolati; jistieden lis-Serbja u lill-Kummissjoni jsaħħu l-infrastruttura għall-ġlieda kontra d-diżinformazzjoni, il-propaganda Russa u theddid ibridu ieħor, u jappoġġaw risponsi bbażati fuq l-evidenza għat-theddid ta' diżinformazzjoni kemm fuq terminu qasir kif ukoll fit-tul fil-Balkani tal-Punent; jisħaq fuq il-fatt li l-mexxejja politiċi kollha għandhom ir-responsabilità li jwaqqfu t-tixrid ta' diżinformazzjoni malizzjuża dwar l-aggressjoni Russa kontra l-Ukrajna; jinnota li attitudni tolleranti lejn influwenzi esterni malinni jista' jkollha konsegwenzi negattivi serji fuq il-prospetti tas-Serbja għall-adeżjoni mal-UE; |
| --- | --- |

64.

| 65. | Huwa partikolarment imħasseb dwar in-narrattivi ta' diżinformazzjoni li joħorġu mill-Kremlin u li jitqassmu permezz ta' Sputnik Serbia u atturi domestiċi oħra; jistieden lill-awtoritajiet Serbi jallinjaw ruħhom mas-sanzjonijiet tal-UE u jieħdu miżuri biex jipprevjenu lil Russia Today u Sputnik Serbia milli jxerrdu aħbarijiet foloz u diżinformazzjoni; jinsab imħasseb ħafna li s-sorsi ewlenin ta' diżinformazzjoni jinkludu gazzetti tabloid u xi stazzjonijiet tat-televiżjoni b'kopertura nazzjonali ffinanzjati jew appoġġati mill-gvern; jiddeplora l-fatt li x-xandar pubbliku ilu juża l-lingwa tal-propaganda Russa, bħall-“operazzjoni militari speċjali”, sa mill-bidu tal-invażjoni mhux provokata mir-Russja tal-Ukrajna; |
| --- | --- |

65.

| 66. | Jinsab allarmat ħafna li l-pajjiżi ta' adeżjoni tal-UE fil-Balkani tal-Punent qed jintlaqtu partikolarment ħażin minn indħil barrani u minn kampanji ta' diżinformazzjoni li joriġinaw mir-Russja u ċ-Ċina; jinsab imħasseb li s-Serbja u l-Ungerija qed jgħinu lir-Russja u liċ-Ċina bl-objettivi ġeopolitiċi tagħhom; jistieden lis-SEAE jadotta attitudni aktar proattiva, li tiffoka fuq il-bini tal-kredibilità tal-UE fir-reġjun, u fuq l-espansjoni tal-monitoraġġ tat-Task Force għall-Komunikazzjoni Strateġika (StratCom) tas-SEAE biex tiffoka fuq it-theddid ta' diżinformazzjoni transfruntiera li joriġina mill-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent u l-ġirien tagħhom; |
| --- | --- |

66.

| 67. | Jissottolinja l-importanza ta' djalogu mas-soċjetà ċivili Serba u mas-settur privat biex jiġu kkoordinati l-isforzi kontra d-diżinformazzjoni kemm fis-Serbja kif ukoll fir-reġjun; jinnota, f'dan ir-rigward, li s-Serbja tibbenefika minn involviment ulterjuri fi gruppi ta' esperti tal-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għaċ-Ċibersigurtà (ENISA); |
| --- | --- |

67.

| 68. | Japprezza l-ħidma tat-Task Force StratCom tas-SEAE għall-Balkani tal-Punent li ngħatat il-kompitu li tiżgura komunikazzjoni koordinata u konsistenti tal-UE, tibni r-reżiljenza u tittratta d-diżinformazzjoni u l-manipulazzjoni tal-informazzjoni kontra l-UE; jappella għat-tisħiħ tal-azzjonijiet ta' komunikazzjoni strateġika u għal żieda fil-persunal, inkluża l-possibilità li jiġi stabbilit ċentru ta' komunikazzjoni strateġika reġjonali fir-reġjun tal-Balkani tal-Punent; |
| --- | --- |

68.

Ir-rikonċiljazzjoni u r-relazzjonijiet ta' viċinat tajbin

| 69. | Jilqa' l-parteċipazzjoni tas-Serbja fil-mekkaniżmi ta' kooperazzjoni reġjonali u jħeġġiġha tiddedika aktar sforz biex ittejjeb ir-relazzjonijiet bilaterali ma' pajjiżi oħra tat-tkabbir u ma' Stati Membri ġirien tal-UE; ifaħħar id-deċiżjoni tiegħu li jagħti madwar 600 000 vaċċin kontra l-COVID-19 lir-reġjun, inkluż lill-Maċedonja ta' Fuq, lill-Montenegro u lill-Bożnija-Ħerzegovina; iħeġġiġha taħdem fil-livelli kollha biex tippromwovi r-rikonċiljazzjoni u ttejjeb ir-relazzjonijiet tajba mal-ġirien, timplimenta ftehimiet bilaterali u ssolvi kwistjonijiet bilaterali pendenti mal-ġirien tagħha, b'mod partikolari d-demarkazzjoni tal-fruntieri, is-suċċessjoni, ir-ritorn tal-proprjetà kulturali u l-ftuħ tal-arkivji militari; |
| --- | --- |

69.

| 70. | Jenfasizza l-impenn tas-Serbja li taħdem mal-pajjiżi ġirien biex tindirizza l-kwistjoni tal-persuni neqsin u jenfasizza li r-rikonċiljazzjoni mal-pajjiżi ġirien hija prekundizzjoni għan-normalizzazzjoni tar-relazzjonijiet reġjonali; jesprimi t-tħassib tiegħu dwar l-adozzjoni tal-Liġi dwar il-Wirt Kulturali; jappella għar-rispett sħiħ tal-wirt kulturali u għall-promozzjoni tal-kooperazzjoni kulturali u jtenni l-importanza tal-protezzjoni tal-lingwi tal-minoranzi nazzjonali fis-Serbja skont il-liġijiet u l-ftehimiet bilaterali mal-pajjiżi ġirien; |
| --- | --- |

70.

| 71. | Jilqa' t-talbiet tal-awtoritajiet Serbi għar-ritorn tas-Serbi Bożnijaċi għall-ħidma fl-istituzzjonijiet tal-Bożnija-Ħerzegovina; |
| --- | --- |

71.

| 72. | Jikkonferma mill-ġdid l-appoġġ inekwivoku tiegħu għad-djalogu bejn Belgrad u Pristina ffaċilitat mill-UE u jfaħħar il-ħidma tar-Rappreżentant Speċjali tal-UE għad-Djalogu bejn Belgrad u Pristina, Miroslav Lajčák; itenni l-importanza ta' impenn kostruttiv min-naħa tal-awtoritajiet kemm tas-Serbja kif ukoll tal-Kosovo sabiex jintlaħaq ftehim komprensiv ta' normalizzazzjoni legalment vinkolanti, ibbażat fuq rikonoxximent reċiproku, li huwa kruċjali għaż-żewġ pajjiżi biex javvanzaw tul il-perkorsi Ewropej rispettivi tagħhom u li se jikkontribwixxi għall-istabilità u għall-prosperità reġjonali; jitlob li l-ftehimiet kollha tal-passat bejn Belgrad u Pristina jiġu rrispettati u implimentati bis-sħiħ f'bona fide, inkluża l-Assoċjazzjoni/Il-Komunità tal-Muniċipalitajiet b'Maġġoranza Serba; |
| --- | --- |

72.

| 73. | Jistieden lis-SEAE jistabbilixxi mekkaniżmu għall-monitoraġġ u għall-verifika tal-implimentazzjoni tal-ftehimiet kollha li ntlaħqu s'issa u jirrapporta perjodikament lill-Parlament Ewropew dwar is-sitwazzjoni attwali; jistieden lill-atturi tal-UE jappoġġaw lill-awtoritajiet lokali meta jaħdmu lejn l-Assoċjazzjoni/il-Komunità tal-Muniċipalitajiet b'maġġoranza Serba fil-qafas ta' ftehim reċiproku; |
| --- | --- |

73.

| 74. | Jappella għal aktar involviment attiv u kostruttiv fid-djalogu ffaċilitat mill-UE; iħeġġeġ lill-Gvernijiet Serbi u tal-Kosovo joqogħdu lura minn kwalunkwe azzjoni li tista' ddgħajjef il-fiduċja bejn il-partijiet u jpoġġu f'riskju l-kontinwazzjoni kostruttiva tad-djalogu; itenni l-appell tiegħu biex tittejjeb il-kwalità tal-proċess ta' djalogu permezz tal-parteċipazzjoni tan-nisa, tiżdied it-trasparenza lejn il-pubbliku u jkun hemm involviment sinifikanti tas-soċjetà ċivili; |
| --- | --- |

74.

| 75. | jistieden lill-awtoritajiet tas-Serbja u tal-Kosovo jippromwovu l-kuntatti interpersonali bejn il-komunitajiet lokali sabiex isaħħu d-djalogu, inkluż fil-livell mhux governattiv; ifaħħar l-inizjattivi kulturali u taż-żgħażagħ, bħall-festival annwali tal-arti transfruntier “Mirëdita, Dobar Dan!”, li jippromwovi l-kooperazzjoni bejn l-Albaniżi u s-Serbi tal-Kosovo; |
| --- | --- |

75.

| 76. | Jilqa' b'sodisfazzjon il-fatt li s-Serbja u l-Kosovo adottaw il-Pjan Direzzjonali ta' Implimentazzjoni tal-Ftehimiet dwar l-Enerġija, li huwa pass importanti 'l quddiem fid-djalogu ffaċilitat mill-UE bil-ħsieb li jinkisbu riżultati konkreti għaċ-ċittadini kollha; jitlob lis-Serbja u lill-Kosovo biex iżidu l-isforzi tagħhom u t-twassil ta' soluzzjonijiet dwar il-kwistjonijiet ta' persuni neqsin u ta' ġustizzja għad-delitti tal-gwerra mwettqa matul il-gwerer tal-Jugoslavja fid-disgħinijiet; jistieden lill-gvern jindirizza wkoll dawn is-suġġetti bħala parti mid-djalogu bejn Belgrad u Pristina u jistabbilixxi kooperazzjoni bejn is-Serbja u l-Kosovo; |
| --- | --- |

76.

| 77. | Jesprimi dispjaċir għad-deċiżjoni tal-Gvern tal-Kosovo li jirrifjuta proposta minn medjaturi internazzjonali li tippermetti l-ġbir tad-dokumenti ta' votazzjoni tal-votanti eliġibbli biex ikunu jistgħu jivvutaw fit-territorju tal-Kosovo fir-referendum kostituzzjonali tas-16 ta' Jannar 2022 u fl-elezzjonijiet Serbi tat-3 ta' April 2022, kif kien il-każ qabel; |
| --- | --- |

77.

| 78. | Jiddispjaċih dwar l-attivitajiet ta' destabbilizzazzjoni fil-fruntiera fit-Tramuntana tal-Kosovo f'Settembru 2021 u jistieden lil Belgrad u Pristina jindirizzaw il-kwistjonijiet kollha permezz tad-djalogu; jiddispjaċih dwar il-fatt li ma ntlaħaq l-ebda ftehim fil-grupp ta' ħidma bil-kompitu li tinstab soluzzjoni dwar l-użu tal-pjanċi tal-liċenzja tal-vetturi; jistieden liż-żewġ partijiet isibu soluzzjoni permanenti li tippromwovi n-normalizzazzjoni tar-relazzjonijiet ekonomiċi u politiċi fil-qafas tad-djalogu ffaċilitat mill-UE mill-aktar fis possibbli; jiddeplora diversi każijiet ta' uffiċjali li ma tħallewx jidħlu fit-territorji tal-Kosovo jew tas-Serbja; jistieden liż-żewġ partijiet jittrattaw iż-żjarat kollha b'mod li jkun ta' benefiċċju għall-proċess ta' normalizzazzjoni; |
| --- | --- |

78.

| 79. | Jinnota l-ilmenti tal-Albaniżi etniċi mill-wied ta' Presevo li ġew imċaħħda mid-dritt tal-vot u apparentement ġew imħassra mir-reġistru ċivili fil-post ta' residenza tagħhom, u b'hekk ġew imċaħħda mid-drittijiet fundamentali u politiċi tagħhom mill-awtoritajiet Serbi; Jinsab imħasseb ħafna dwar l-allegazzjonijiet u l-istudji li jindikaw li l-awtoritajiet Serbi qed jabbużaw mil-liġi dwar ir-residenza taċ-ċittadini u dwar il-“passivizzazzjoni”, b'mod sistematiku u diskriminatorju, ta' indirizzi residenzjali ta' ċittadini ta' etniċità Albaniża li jgħixu fin-Nofsinhar tas-Serbja; jappella li jsiru investigazzjonijiet indipendenti u bir-reqqa dwar dawn l-allegazzjonijiet u jappella lill-awtoritajiet Serbi biex iwaqqfu l-prattiki u l-azzjonijiet mmirati diskriminatorji kollha; |
| --- | --- |

79.

| 80. | Jilqa' l-adozzjoni tal-Istrateġija Nazzjonali għall-Prosekuzzjoni tar-Reati tal-Gwerra għall-perjodu 2021-2026 u t-tnedija reċenti tal-ħidma ta' diversi korpi u mekkaniżmi ta' rappurtar marbuta mal-ħidma tagħha; jissottolinja l-importanza ta' implimentazzjoni trasparenti u inklużiva tal-Istrateġija; iħeġġeġ lill-awtoritajiet Serbi jaġixxu b'mod deċiż kontra l-glorifikazzjoni tal-kriminali tal-gwerra kkundannati u jwaqqfu r-retorika u l-azzjonijiet kollha diviżivi li jimminaw l-integrità tal-pajjiżi fil-viċinat u jheddu l-istabilità u r-rikonċiljazzjoni reġjonali; iħeġġeġ lill-awtoritajiet Serbi juru impenn ġenwin biex jinvestigaw u jressqu l-qorti każijiet ta' delitti tal-gwerra; itenni li fl-Ewropa ċ-ċaħda tal-ġenoċidju mhijiex ammissibbli; |
| --- | --- |

80.

| 81. | Jisħaq fuq l-importanza tal-kooperazzjoni reġjonali dwar id-delitti tal-gwerra u l-persuni neqsin, jistieden lill-awtoritajiet Serbi jikkundannaw kull forma ta' diskors ta' mibegħda, kampanji ta' intimidazzjoni u approvazzjoni pubblika u ċaħda ta' ġenoċidju, delitti kontra l-umanità u delitti tal-gwerra; jiddispjaċih li xi awtoritajiet Serbi u xi politiċi Serbi għadhom jiċħdu l-ġenoċidju ta' Srebrenica; jistieden lill-awtoritajiet Serbi jiżguraw it-tkomplija tal-proċessi tad-delitti tal-gwerra, inkluż fil-livell lokali, u jiksbu ġustizzja għall-vittmi billi jirrikonoxxu u jirrispettaw il-verdetti tal-qorti dwar id-delitti tal-gwerra, jiġġieldu kontra l-impunità għal delitti ta' żmien ta' gwerra, jinvestigaw każijiet ta' persuni neqsin, jinvestigaw siti ta' oqbra, u jappoġġaw lill-prosekuturi domestiċi biex iressqu l-awturi tad-delitti quddiem il-ġustizzja; |
| --- | --- |

81.

| 82. | Jikkundanna l-preżenza dejjem tikber ta' kriminali tal-gwerra kkundannati, bħal Veselin Šljivančanin, Dragoljub Ojdanić u Nikola Šainović, fl-ispazju tal-midja, li huma jużaw biex ixerrdu l-mibegħda u l-intolleranza lejn il-minoranzi nazzjonali fis-Serbja; |
| --- | --- |

82.

| 83. | Jitlob lill-UE u lill-alleati tagħha jkomplu jsaħħu l-ħidma fuq ir-rikonċiljazzjoni; jilqa' l-impenn imġedded tal-alleati tal-UE, b'mod partikolari l-ħatra ta' mibgħuta speċjali tal-Istati Uniti, ir-Renju Unit u l-Ġermanja għall-Balkani tal-Punent, u jitlobhom jinvolvu ruħhom f'kooperazzjoni u f'koordinazzjoni mill-qrib mal-mibgħut tal-UE bil-għan li jsaħħu l-influwenza u jipprovdu pariri u appoġġ koerenti; |
| --- | --- |

83.

| 84. | Itenni l-appoġġ tiegħu għall-inizjattiva biex tiġi stabbilita Kummissjoni Reġjonali għall-istabbiliment tal-fatti dwar id-delitti tal-gwerra u ksur ieħor gravi tad-drittijiet tal-bniedem imwettqa fit-Territorju tal-Eks Jugoslavja (RECOM); |
| --- | --- |

84.

| 85. | Jilqa' l-bidu tal-implimentazzjoni ta' żona bla ħlas tar-roaming fil-Balkani tal-Punent kollha sa mill-1 ta' Lulju 2021, li ttejjeb il-konnettività u ġġib benefiċċji tanġibbli u konkreti għaċ-ċittadini u n-negozji fir-reġjun; jilqa' l-adozzjoni tad-Dikjarazzjoni ta' Brdo ffirmata mill-uffiċjali tal-UE u l-mexxejja tal-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent li tirrikonoxxi l-importanza ta' din il-kisba; iħeġġeġ lill-Kunsill u lill-Kummissjoni jaħdmu mal-awtoritajiet tal-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent sabiex jeliminaw it-tariffi tar-roaming bejn il-Balkani tal-Punent u l-Unjoni Ewropea; |
| --- | --- |

85.

| 86. | Iħeġġeġ lill-awtoritajiet Serbi biex jappoġġaw mingħajr ambigwità t-twaqqif ta' suq reġjonali komuni fi ħdan il-qafas tal-Proċess ta' Berlin bħala pass' il quddiem fit-triq tal-adeżjoni mal-UE; jenfasizza li l-iskemi ta' kooperazzjoni ekonomika reġjonali kollha fil-Balkani tal-Punent għandhom ikunu inklużivi u aċċettabbli għas-sitt pajjiżi kollha, jistabbilixxu kooperazzjoni fuq bażi ugwali fost is-sitt pajjiżi kollha, filwaqt li jissaħħaħ aktar l-allinjament mal-istandards tal-UE u mal-acquis; |
| --- | --- |

86.

Riformi soċjoekonomiċi

| 87. | Jilqa' l-progress li sar fl-iżvilupp ta' ekonomija tas-suq li tiffunzjona, għalkemm l-istat iżomm impronta qawwija, u l-fatt li l-impatt tal-kriżi tal-COVID-19 fuq l-ekonomija ġie mitigat b'suċċess, fost l-oħrajn, permezz ta' miżuri ta' appoġġ fiskali u monetarju f'waqthom; jistieden madankollu lill-awtoritajiet Serbi jipprovdu appoġġ immirat b'rabta mal-pandemija għall-unitajiet domestiċi u n-negozji vulnerabbli; jinnota li l-UE kompliet tipprovdi appoġġ essenzjali lis-Serbja għall-irkupru soċjoekonomiku tagħha u għall-ħtiġijiet mediċi immedjati, inkluż appoġġ addizzjonali ta' EUR 10 miljun; |
| --- | --- |

87.

| 88. | Jinnota bi tħassib li l-ebda waħda mill-allegazzjonijiet imsemmija fir-rapport preċedenti magħmula minn ġurnalisti investigattivi dwar il-manipulazzjoni tal-istatistika tal-COVID-19 mill-gvern għal skopijiet politiċi ma ġiet investigata; jisħaq fuq il-fatt li l-fiduċja u t-trasparenza huma ta' importanza partikolari fl-isforzi tal-gvern kontra l-COVID-19 u għalhekk iħeġġeġ lill-gvern Serb jipprovdi l-istatistika rilevanti kollha liċ-ċittadini; |
| --- | --- |

88.

| 89. | Jinnota li minkejja titjib, is-suq tax-xogħol għadu qed ibati minn problemi strutturali u minn sfidi demografiċi u ta' migrazzjoni; jistieden lis-Serbja ttejjeb il-pożizzjoni tan-nisa fis-suq tax-xogħol u tadatta aktar l-edukazzjoni u t-taħriġ għall-ħtiġijiet tas-suq tax-xogħol, b'mod partikolari fil-qasam tal-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali u b'rabta mat-tranżizzjoni ekoloġika u diġitali; |
| --- | --- |

89.

| 90. | Jinsab imħasseb ħafna dwar is-sitwazzjoni soċjoekonomika f'diversi distretti tan-Nofsinhar tas-Serbja; jistieden lill-Gvern Serb jinvestiga l-allegazzjonijiet kollha dwar l-użu ta' strumenti ta' assistenza soċjali biex issir pressjoni fuq il-votanti, speċjalment il-gruppi vulnerabbli u l-membri tal-minoranza Rom; jistieden lill-Gvern Serb iwieġeb għall-isfidi tal-faqar u l-qgħad f'dawn u f'partijiet oħra tal-pajjiż u jiżgura li l-politiki soċjali u tal-impjiegi jkollhom biżżejjed riżorsi finanzjarji u istituzzjonali; |
| --- | --- |

90.

| 91. | Jistieden lis-Serbja ttejjeb il-kapaċitajiet tagħha biex tipprovdi statistika u twettaq iċ-ċensiment tal-popolazzjoni f'konformità mal-ogħla standards internazzjonali u bl-involviment ta' osservaturi indipendenti; |
| --- | --- |

91.

| 92. | Huwa mħasseb ħafna dwar id-depopolazzjoni u l-migrazzjoni kontinwa tal-kapital uman tas-Serbja; jilqa' l-inizjattivi u l-approċċi innovattivi tal-gvernijiet Serbi biex jiġġieldu dawn ix-xejriet, inkluż it-tibdil demografiku, billi jaħdmu ma' organizzazzjonijiet internazzjonali permezz ta' sensiela ta' politiki mmirati fis-setturi kollha biex jindirizzaw it-theddid demografiku, peress li t-tnaqqis kostanti fil-popolazzjoni jibqa' sfida ewlenija għall-iżvilupp ekonomiku; jistieden lill-gvern il-ġdid jagħti aktar attenzjoni lill-politiki dwar iż-żgħażagħ; jinnota li jeħtieġ li jsiru sforzi addizzjonali għal investiment fl-iżvilupp soċjoekonomiku tar-reġjuni tal-fruntiera sabiex tiġi evitata d-depopolazzjoni tagħhom; ifakkar li l-programmi ta' kooperazzjoni transfruntiera tal-IPA III jistgħu jintużaw għal dan il-għan; |
| --- | --- |

92.

| 93. | Jilqa' l-implimentazzjoni ta' programmi ta' appoġġ għall-intrapriżi żgħar u ta' daqs medju (SMEs) b'mod partikolari t-tnaqqis tal-kost tas-self għall-SMEs; jistieden lis-Serbja tindirizza n-nuqqasijiet li fadal, inkluż ambjent tan-negozju volatili u kompetizzjoni inġusta; jilqa' l-impenn tas-Serbja fil-proċess tal-integrazzjoni tas-suq reġjonali fil-Balkani tal-Punent, li jekk segwit minn integrazzjoni ekonomika ulterjuri mas-suq uniku tal-UE se jattira l-investimenti meħtieġa u jiġġenera opportunitajiet ġodda għaċ-ċittadini u għall-komunità tan-negozju; |
| --- | --- |

93.

| 94. | Itenni t-tħassib tiegħu dwar id-dipendenza dejjem tikber tas-Serbja fuq l-investimenti Ċiniżi u l-iskala ta' self li s-Serbja se jkollha tħallas lura liċ-Ċina; iħeġġeġ lill-awtoritajiet Serbi jtejbu t-trasparenza u jsaħħu l-konformità legali mar-rekwiżiti tal-valutazzjoni tal-impatt ambjentali f'industriji li jniġġsu ħafna għal investimenti Ċiniżi, Russi u investimenti barranin mhux demokratiċi oħra li jirriżultaw minn ftehimiet bilaterali dwar il-kooperazzjoni strateġika; jiddispjaċih dwar il-konsenja reċenti ta' sistemi missilistiċi Ċiniżi lejn is-Serbja; |
| --- | --- |

94.

| 95. | Jisħaq fuq il-fatt li l-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent iridu jitqiegħdu fil-qalba tal-inizjattiva Global Gateway tal-UE u jipprovdu alternattiva ta' investiment trasparenti u sostenibbli għall-investimenti u s-self miċ-Ċina u reġimi awtoritarji oħra; |
| --- | --- |

95.

| 96. | Jinnota l-irtirar tal-emendi għal-Liġi dwar l-Esproprjazzjoni u jappella għal dibattitu pubbliku usa' dwar din il-kwistjoni; |
| --- | --- |

96.

| 97. | Jilqa' t-titjib fil-ġlieda kontra l-ħasil tal-flus u l-finanzjament tat-terroriżmu iżda jitlob rekord imtejjeb fl-investigazzjonijiet f'każijiet ta' ħasil tal-flus; jinnota li l-infrastruttura u l-kostruzzjoni huma sorsi sinifikanti ta' flus illeċiti u jħeġġeġ lis-Serbja timminimizza r-riskju ta' flussi finanzjarji illeċiti fl-industrija tal-kostruzzjoni u tnaqqas l-evażjoni tat-taxxa u l-korruzzjoni fis-settur tal-infrastruttura; jistieden lis-Serbja tiżgura li r-rakkomandazzjonijiet tat-Task Force ta' Azzjoni Finanzjarja (FATF) jintużaw bona fide; |
| --- | --- |

97.

| 98. | Jesprimi tħassib dwar in-nuqqas ta' progress dwar il-każ tal-“Lista”, li jikkostitwixxi abbuż tal-qafas legali mill-awtoritajiet tal-istat sabiex jiġu attakkati OSĊ partikolari u midja li jikkritikaw il-politiki tal-gvern; ifakkar fit-talba lill-Amministrazzjoni Serba għall-Prevenzjoni tal-Ħasil tal-Flus tal-Ministeru tal-Finanzi Serb biex tinvestiga bis-sħiħ dawn il-kwistjonijiet; |
| --- | --- |

98.

| 99. | Ifakkar fil-kundizzjonalità tal-finanzjament skont l-IPA III u l-Pjan Ekonomiku u ta' Investiment għall-Balkani tal-Punent (EIP); jirrikonoxxi l-importanza tal-IPA IPA u l-EIP għall-appoġġ tal-proċess ta' riforma, it-tranżizzjoni ekoloġika, il-konnettività sostenibbli, il-kapital uman, il-kompetittività u t-tkabbir inklużiv, kif ukoll għat-tisħiħ tal-kooperazzjoni reġjonali u transfruntiera; |
| --- | --- |

99.

L-ambjent, l-enerġija u t-trasport

| 100. | Jilqa' l-passi konkreti meħuda sabiex jitneħħew gradwalment l-impjanti tal-enerġija mill-faħam; jesprimi tħassib serju li minkejja l-isfidi klimatiċi u ambjentali attwali, is-Serbja għadha qed tinvesti f'impjant tal-faħam ġdid; iħeġġeġ lill-awtoritajiet jadottaw pjan nazzjonali integrat għall-enerġija u l-klima konsistenti mal-mira ta' emissjonijiet żero tal-Patt Ekoloġiku Ewropew għall-2050 u mal-Aġenda Ekoloġika għall-Balkani tal-Punent; |
| --- | --- |

100.

| 101. | Jistieden lill-awtoritajiet nazzjonali jimplimentaw malajr il-Liġi dwar l-Użu ta' Sorsi ta' Enerġija Rinnovabbli u biex ikun hemm dibattitu pubbliku usa' dwar it-tranżizzjoni tal-enerġija u l-kostruzzjoni li għaddejja ta' għexieren ta' impjanti idroelettriċi żgħar; |
| --- | --- |

101.

| 102. | Jistieden lis-Serbja żżid l-isforzi tagħha biex tiddiversifika l-provvista tal-enerġija u t-taħlita ġenerali tal-enerġija tagħha, b'mod partikolari biex tnaqqas id-dipendenza tagħha fuq ir-Russja, kif ukoll biex iżżid l-investimenti u timmodernizza l-infrastruttura tal-enerġija sabiex timplimenta t-tranżizzjoni meħtieġa mill-fjuwils fossili għal sorsi tal-enerġija rinnovabbli; jissottolinja, f'dan ir-rigward, l-importanza tal-kostruzzjoni tal-interkonnettur mal-Bulgarija; iħeġġeġ lill-Kummissjoni tiżgura li l-fondi tal-IPA jikkontribwixxu għall-bini ta' ekonomija newtrali għall-klima fis-Serbja, f'konformità sħiħa mal-Ftehimiet ta' Pariġi u mal-miri tad-dekarbonizzazzjoni tal-UE, u tagħti l-appoġġ tekniku meħtieġ biex jintlaħaq dan l-għan; |
| --- | --- |

102.

| 103. | Jissottolinja l-fatt li n-nuqqas ta' effiċjenza fis-settur tal-enerġija għandu impatt kritiku fuq il-kompetittività ekonomika ġenerali tal-pajjiż u jistieden lill-pajjiż jaħdem bi skop lejn it-tranżizzjoni lejn ekonomija ekoloġika u ċirkolari billi jelimina gradwalment is-sorsi tal-enerġija fossili u jżid bil-kbir ir-rata ta' riċiklaġġ tar-riżorsi u l-materjali; |
| --- | --- |

103.

| 104. | Jinnota bi tħassib in-nuqqas konsistenti ta' konformità mat-Trattat dwar il-Komunità tal-Enerġija (ECT) u l-ksur konsegwenti tiegħu u jistieden lis-Serbja ssegwi r-rakkomandazzjonijiet tal-ECT u tara li l-attivitajiet tagħha fil-qasam tal-enerġija jikkonformaw mat-Tielet Pakkett dwar l-Enerġija u mal-politika tal-enerġija tal-UE; |
| --- | --- |

104.

| 105. | Itenni t-tħassib tiegħu dwar il-livelli għoljin ta' tniġġis tal-arja u jħeġġeġ lill-awtoritajiet iħaffu l-implimentazzjoni tal-pjanijiet dwar il-kwalità tal-arja; jiddispjaċih għall-fatt li diversi postijiet fis-Serbja, b'mod partikolari Belgrad, Smederevo, Bor u l-widien ta' Kolubara u Tamnava, spiss ikunu fuq il-lista tal-aktar żoni mniġġsa fid-dinja f'termini ta' kwalità tal-arja; iħeġġeġ lill-awtoritajiet jieħdu miżuri malajr biex itejbu l-kwalità tal-arja, speċjalment fi bliet kbar u f'żoni industrijali; jisħaq fuq l-importanza li jinstabu soluzzjonijiet sostenibbli u li jiġi limitat l-użu tal-linjite u ta' faħam ieħor b'ammont baxx ta' kaloriji fil-produzzjoni tal-enerġija u t-tisħin; |
| --- | --- |

105.

| 106. | Jinsab imħasseb ħafna dwar il-proġetti ta' ġenerazzjoni tal-enerġija mill-faħam iffinanzjati miċ-Ċina u l-impatt tagħhom fuq l-ambjent u l-kwalità tal-arja; jinnota l-fatt li l-proċess ta' adozzjoni għall-programm dwar il-protezzjoni tal-arja għadu għaddej u jilqa' l-għotjiet fuq skala żgħira lill-muniċipalitajiet għat-titjib fil-kwalità tal-arja u l-ġestjoni tal-iskart u l-finanzjament tal-implimentazzjoni ta' proġetti biex jitnaqqas it-tniġġis tal-arja fis-Serbja; |
| --- | --- |

106.

| 107. | Itenni d-dispjaċir tiegħu dwar in-nuqqas ta' azzjoni dwar it-tniġġis tax-xmara Dragovishtitsa mill-minjieri li joperaw fir-reġjun u l-effett detrimentali tiegħu fuq is-saħħa tan-nies lokali u l-ambjent; |
| --- | --- |

107.

| 108. | Jissottolinja l-ħtieġa għal titjib fil-leġiżlazzjoni, l-implimentazzjoni, l-infurzar tal-ġestjoni tal-iskart u biex jitħaffu l-introduzzjoni u l-implimentazzjoni tal-ġerarkija tal-iskart u l-miżuri tal-ekonomija ċirkolari; |
| --- | --- |

108.

| 109. | Jinnota l-irtirar tal-liċenzji ta' esplorazzjoni għall-proġett tal-estrazzjoni u l-ipproċessar tal-litju fis-Serbja tal-Punent; jistieden lill-awtoritajiet Serbi jkunu kompletament trasparenti f'dan il-proċess u biex titwettaq valutazzjoni tal-impatt komprensiva, inklużi konsultazzjonijiet pubbliċi mal-komunitajiet lokali kkonċernati meta joħorġu l-liċenzji; |
| --- | --- |

109.

| 110. | Jesprimi tħassib serju dwar problemi serji ta' korruzzjoni u tal-istat tad-dritt fir-rigward ta' kwistjonijiet ambjentali u n-nuqqas ġenerali ta' trasparenza u ta' valutazzjonijiet tal-impatt ambjentali u soċjali għal proġetti infrastrutturali; jinnota, f'dan il-kuntest, il-ftuħ tal-Cluster 4 (L-Aġenda ekoloġika u l-Konnettività Sostenibbli) fin-negozjati tal-adeżjoni mal-UE; jappella li jingħata segwitu għat-tħassib leġittimu espress fil-protesti ambjentali u li dan jiġi indirizzat matul in-negozjati; |
| --- | --- |

110.

| 111. | Jappella għal żieda fiż-żona totali tat-territorju tas-Serbja taħt protezzjoni u biex jiġu żgurati l-implimentazzjoni ta' miżuri u l-finanzjament adegwat tal-protezzjoni tan-natura; jappella biex il-Liġi dwar il-Protezzjoni tan-Natura u l-Liġi dwar l-Użu ta' Sorsi ta' Enerġija Rinnovabbli jiġu applikati b'mod konsistenti bil-ħsieb li jitwaqqaf kwalunkwe proġett ta' ħsara f'żoni protetti; |
| --- | --- |

111.

| 112. | Jilqa' l-adozzjoni tal-Programm ta' Ġestjoni tal-Iskart u jinnota li l-proċess ta' preżentazzjoni pubblika għall-pjan ta' azzjoni tal-Programm ta' Ġestjoni tal-Iskart għall-perjodu mill-2022 sal-2024 għadu għaddej; jinnota li s-Sistema ta' Informazzjoni Ekoloġika bdiet titħaddem, li ppermettiet liċ-ċittadini jirrappurtaw problemi ambjentali; |
| --- | --- |

112.

| 113. | Jappella għal rieżami tal-proġetti idrografiċi żgħar kollha (SHPPs) li nbnew s'issa biex jiġi identifikat jekk il-liġi u l-proċeduri ġewx rispettati kif xieraq meta nħarġu l-permessi; jappella għal miżuri immedjati biex ix-xmajjar jitreġġgħu lura għall-istat li kienu fih qabel il-kostruzzjoni tal-SHPPs fil-każijiet kollha fejn kien hemm ksur evidenti tal-liġi, bħal fil-każ Rakita; jappella għat-tneħħija ta' faċilitajiet li jipperikolaw ix-xtut, il-lagi, il-mogħdijiet tal-ilma u l-ilma ta' taħt l-art; jenfasizza l-ħtieġa ta' superviżjoni ta' kwalunkwe proġett li jipperikola r-riżorsi tal-ilma, li għandu jitqiegħed fil-lista ta' proġetti li għalihom huwa meħtieġ studju ta' valutazzjoni tal-impatt ambjentali; jitlob li l-privatizzazzjoni tal-Istitut Jaroslav Cerni għall-Ġestjoni tal-Ilma tiġi kkunsidrata mill-ġdid; |
| --- | --- |

113.

| 114. | Jilqa' l-progress tas-Serbja fir-riforma tas-sistema ferrovjarja tagħha; iħeġġiġha tiżgura li l-investimenti fl-infrastruttura tat-trasport tagħha jkunu konformi mal-istrateġija ta' mobilità sostenibbli u intelliġenti tal-UE u li jipprovdu benefiċċju massimu lill-ekonomija tas-Serbja; |
| --- | --- |

114.

o

o o

| 115. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-President tal-Kunsill Ewropew, lill-Kummissjoni, lill-Viċi President tal-Kummissjoni / ir-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Politika Estera u ta' Sigurtà, lill-gvernijiet u lill-parlamenti tal-Istati Membri, u lill-President u lill-Gvern u lill-Assemblea Nazzjonali tas-Serbja. |
| --- | --- |

115.

---

(1)  ĠU L 278, 18.10.2013, p. 16.

(2)  ĠU L 330, 20.9.2021, p. 1.

(3)  ĠU L 111, 8.4.2022, p. 1.

(4)  ĠU C 362, 8.9.2021, p. 129.

(5)  ĠU C 494, 8.12.2021, p. 172.

(6)  Testi adottati, P9_TA(2021)0506.

(7)  Testi adottati, P9_TA(2021)0511.

(8)  Testi adottati, P9_TA(2022)0064.

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/118 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/118

---

P9_TA(2022)0285

Rapport 2021 dwar il-Kosovo

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar ir-Rapport tal-Kummissjoni tal-2021 dwar il-Kosovo (2021/2246(INI))

(2023/C 47/09)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika, minn naħa, u l-Kosovo, min-naħa l-oħra, li daħal fis-seħħ fl-1 ta' April 2016 (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika, minn naħa, u l-Kosovo, min-naħa l-oħra, li daħal fis-seħħ fl-1 ta' April 2016 (1),

| — | wara li kkunsidra l-ftehim qafas bejn l-Unjoni Ewropea u l-Kosovo dwar il-prinċipji ġenerali għall-parteċipazzjoni tal-Kosovo fi programmi tal-Unjoni, li ilhom fis-seħħ mill-1 ta' Awwissu 2017 (2), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-ftehim qafas bejn l-Unjoni Ewropea u l-Kosovo dwar il-prinċipji ġenerali għall-parteċipazzjoni tal-Kosovo fi programmi tal-Unjoni, li ilhom fis-seħħ mill-1 ta' Awwissu 2017 (2),

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Presidenza tal-laqgħa tal-Kunsill Ewropew f'Tessaloniki tad-19 u l-20 ta' Ġunju 2003, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Presidenza tal-laqgħa tal-Kunsill Ewropew f'Tessaloniki tad-19 u l-20 ta' Ġunju 2003,

| — | wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta' Sofija tas-summit bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent tas-17 ta' Mejju 2018, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta' Sofija tas-summit bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent tas-17 ta' Mejju 2018,

| — | wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta' Zagreb tas-summit bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent tas-6 ta' Mejju 2020, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta' Zagreb tas-summit bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent tas-6 ta' Mejju 2020,

| — | wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta' Brdo tas-summit bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent tas-6 ta' Ottubru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta' Brdo tas-summit bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent tas-6 ta' Ottubru 2021,

| — | wara li kkunsidra l-Proċess ta' Berlin imniedi fit-28 ta' Awwissu 2014, u t-tmien Summit tal-Proċess ta' Berlin tal-5 ta' Lulju 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Proċess ta' Berlin imniedi fit-28 ta' Awwissu 2014, u t-tmien Summit tal-Proċess ta' Berlin tal-5 ta' Lulju 2021,

| — | wara li kkunsidra s-Summit ta' Sofija tal-10 ta' Novembru 2020, id-Dikjarazzjoni tal-Mexxejja tal-Balkani tal-Punent dwar is-Suq Reġjonali Komuni tad-9 ta' Novembru 2020 u d-Dikjarazzjoni ta' Sofija dwar l-Aġenda Ekoloġika għall-Balkani tal-Punent tal-10 ta' Novembru 2020, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra s-Summit ta' Sofija tal-10 ta' Novembru 2020, id-Dikjarazzjoni tal-Mexxejja tal-Balkani tal-Punent dwar is-Suq Reġjonali Komuni tad-9 ta' Novembru 2020 u d-Dikjarazzjoni ta' Sofija dwar l-Aġenda Ekoloġika għall-Balkani tal-Punent tal-10 ta' Novembru 2020,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni 1244 tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU tal-10 ta' Ġunju 1999, l-Opinjoni Konsultattiva tal-Qorti Internazzjonali tal-Ġustizzja (QIĠ) tat-22 ta' Lulju 2010 dwar il-konformità mad-dritt internazzjonali tad-dikjarazzjoni unilaterali ta' indipendenza fir-rigward tal-Kosovo, u r-riżoluzzjoni 64/298 tal-Assemblea Ġenerali tan-NU tad-9 ta' Settembru 2010 li rrikonoxxiet il-kontenut tal-opinjoni tal-QIĠ u laqgħet id-disponibbiltà tal-UE li tiffaċilita d-djalogu bejn is-Serbja u l-Kosovo, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni 1244 tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU tal-10 ta' Ġunju 1999, l-Opinjoni Konsultattiva tal-Qorti Internazzjonali tal-Ġustizzja (QIĠ) tat-22 ta' Lulju 2010 dwar il-konformità mad-dritt internazzjonali tad-dikjarazzjoni unilaterali ta' indipendenza fir-rigward tal-Kosovo, u r-riżoluzzjoni 64/298 tal-Assemblea Ġenerali tan-NU tad-9 ta' Settembru 2010 li rrikonoxxiet il-kontenut tal-opinjoni tal-QIĠ u laqgħet id-disponibbiltà tal-UE li tiffaċilita d-djalogu bejn is-Serbja u l-Kosovo,

| — | wara li kkunsidra l-ewwel ftehim dwar il-prinċipji li jirregolaw in-normalizzazzjoni tar-relazzjonijiet bejn il-gvernijiet tas-Serbja u l-Kosovo tad-19 ta' April 2013, u l-ftehimiet tal-25 ta' Awwissu 2015, u d-djalogu ffaċilitat mill-UE li għadu għaddej għan-normalizzazzjoni tar-relazzjonijiet, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-ewwel ftehim dwar il-prinċipji li jirregolaw in-normalizzazzjoni tar-relazzjonijiet bejn il-gvernijiet tas-Serbja u l-Kosovo tad-19 ta' April 2013, u l-ftehimiet tal-25 ta' Awwissu 2015, u d-djalogu ffaċilitat mill-UE li għadu għaddej għan-normalizzazzjoni tar-relazzjonijiet,

| — | wara li kkunsidra d-Deċiżjoni tal-Kunsill (PESK) 2021/904 tat-3 ta' Ġunju 2021 li temenda l-Azzjoni Konġunta 2008/124/PESK dwar il-Missjoni tal-Unjoni Ewropea għall-Istat tad-Dritt fil-Kosovo (EULEX Kosovo) (3), li estendiet il-mandat tal-missjoni sal-14 ta' Ġunju 2023, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Deċiżjoni tal-Kunsill (PESK) 2021/904 tat-3 ta' Ġunju 2021 li temenda l-Azzjoni Konġunta 2008/124/PESK dwar il-Missjoni tal-Unjoni Ewropea għall-Istat tad-Dritt fil-Kosovo (EULEX Kosovo) (3), li estendiet il-mandat tal-missjoni sal-14 ta' Ġunju 2023,

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-5 ta' Frar 2020 bit-titolu “It-titjib tal-proċess tal-adeżjoni – Perspettiva kredibbli tal-UE għall-Balkani tal-Punent” (COM(2020)0057), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-5 ta' Frar 2020 bit-titolu “It-titjib tal-proċess tal-adeżjoni – Perspettiva kredibbli tal-UE għall-Balkani tal-Punent” (COM(2020)0057),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-6 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Pjan Ekonomiku u ta' Investiment għall-Balkani tal-Punent” (COM(2020)0641), u d-dokument ta' ħidma tal-persunal tal-Kummissjoni tas-6 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Guidelines for the Implementation of the Green Agenda for the Western Balkans” (Linji Gwida għall-Implimentazzjoni tal-Aġenda Ekoloġika għall-Balkani tal-Punent) (SWD(2020)0223), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-6 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Pjan Ekonomiku u ta' Investiment għall-Balkani tal-Punent” (COM(2020)0641), u d-dokument ta' ħidma tal-persunal tal-Kummissjoni tas-6 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Guidelines for the Implementation of the Green Agenda for the Western Balkans” (Linji Gwida għall-Implimentazzjoni tal-Aġenda Ekoloġika għall-Balkani tal-Punent) (SWD(2020)0223),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/1529 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta' Settembru 2021 li jistabbilixxi l-Istrument għall-Assistenza ta' Qabel l-Adeżjoni (IPA III) (4), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/1529 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-15 ta' Settembru 2021 li jistabbilixxi l-Istrument għall-Assistenza ta' Qabel l-Adeżjoni (IPA III) (4),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-19 ta' Ottubru 2021 bit-titolu ''Komunikazzjoni dwar il-Politika tat-Tkabbir tal-UE 2021'' (COM(2021)0644), akkumpanjata mid-dokument ta' ħidma tal-persunal tal-Kummissjoni bit-titolu “Kosovo 2021 Report” (Rapport tal-2021 dwar il-Kosovo) (SWD(2021)0292), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-19 ta' Ottubru 2021 bit-titolu ''Komunikazzjoni dwar il-Politika tat-Tkabbir tal-UE 2021'' (COM(2021)0644), akkumpanjata mid-dokument ta' ħidma tal-persunal tal-Kummissjoni bit-titolu “Kosovo 2021 Report” (Rapport tal-2021 dwar il-Kosovo) (SWD(2021)0292),

| — | wara li kkunsidra l-valutazzjoni tal-Kummissjoni tat-22 ta' April 2021 dwar il-programm ta' riforma ekonomika tal-Kosovo 2021-2023 (SWD(2021)0093) u l-konklużjonijiet konġunti tad-djalogu ekonomiku u finanzjarju bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent u t-Turkija adottati mill-Kunsill fit-12 ta' Lulju 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-valutazzjoni tal-Kummissjoni tat-22 ta' April 2021 dwar il-programm ta' riforma ekonomika tal-Kosovo 2021-2023 (SWD(2021)0093) u l-konklużjonijiet konġunti tad-djalogu ekonomiku u finanzjarju bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent u t-Turkija adottati mill-Kunsill fit-12 ta' Lulju 2021,

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-29 ta' April 2020 bit-titolu “Appoġġ lill-Balkani tal-Punent fil-ġlieda kontra l-COVID-19 u l-irkupru wara l-pandemija” (COM(2020)0315), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-29 ta' April 2020 bit-titolu “Appoġġ lill-Balkani tal-Punent fil-ġlieda kontra l-COVID-19 u l-irkupru wara l-pandemija” (COM(2020)0315),

| — | wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jemenda r-Regolament (KE) Nru 539/2001 li jelenka l-pajjiżi terzi li ċ-ċittadini tagħhom għandu jkollhom viżas fil-pussess tagħhom meta jaqsmu l-fruntieri esterni u dawk iċ-ċittadini li huma eżentati minn dik il-ħtieġa (Kosovo) (COM(2016)0277) u l-pożizzjoni tiegħu tat-28 ta' Marzu 2019 dwar il-proposta tal-Kummissjoni (5), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jemenda r-Regolament (KE) Nru 539/2001 li jelenka l-pajjiżi terzi li ċ-ċittadini tagħhom għandu jkollhom viżas fil-pussess tagħhom meta jaqsmu l-fruntieri esterni u dawk iċ-ċittadini li huma eżentati minn dik il-ħtieġa (Kosovo) (COM(2016)0277) u l-pożizzjoni tiegħu tat-28 ta' Marzu 2019 dwar il-proposta tal-Kummissjoni (5),

| — | wara li kkunsidra r-rapport finali tal-Missjoni ta' Osservazzjoni Elettorali tal-Unjoni Ewropea dwar l-elezzjonijiet muniċipali tal-2021 fil-Kosovo, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport finali tal-Missjoni ta' Osservazzjoni Elettorali tal-Unjoni Ewropea dwar l-elezzjonijiet muniċipali tal-2021 fil-Kosovo,

| — | wara li kkunsidra r-raba' laqgħa tal-Kunsill ta' Stabbilizzazzjoni u ta' Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Kosovo, fi Brussell fis-7 ta' Diċembru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-raba' laqgħa tal-Kunsill ta' Stabbilizzazzjoni u ta' Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Kosovo, fi Brussell fis-7 ta' Diċembru 2021,

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill dwar it-tkabbir u l-proċess ta' stabbilizzazzjoni u ta' assoċjazzjoni tal-14 ta' Diċembru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill dwar it-tkabbir u l-proċess ta' stabbilizzazzjoni u ta' assoċjazzjoni tal-14 ta' Diċembru 2021,

| — | wara li kkunsidra r-Rapport Speċjali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri tal-10 ta' Jannar 2022 bit-titolu “L-appoġġ mogħti mill-UE għall-istat tad-dritt fil-Balkani tal-Punent: minkejja l-isforzi li saru, jippersistu problemi fundamentali”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport Speċjali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri tal-10 ta' Jannar 2022 bit-titolu “L-appoġġ mogħti mill-UE għall-istat tad-dritt fil-Balkani tal-Punent: minkejja l-isforzi li saru, jippersistu problemi fundamentali”,

| — | wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tiegħu tad-19 ta' Ġunju 2020 lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà dwar il-Balkani tal-Punent, wara s-summit tal-2020 (6), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tiegħu tad-19 ta' Ġunju 2020 lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà dwar il-Balkani tal-Punent, wara s-summit tal-2020 (6),

| — | wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni u r-rakkomandazzjonijiet adottati fis-seba' u t-tmien laqgħa tal-Kumitat Parlamentari ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni (KPSA) UE-Kosovo li saru fl-4 u l-5 ta' Novembru 2021 u d-9 u l-10 ta' Marzu 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni u r-rakkomandazzjonijiet adottati fis-seba' u t-tmien laqgħa tal-Kumitat Parlamentari ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni (KPSA) UE-Kosovo li saru fl-4 u l-5 ta' Novembru 2021 u d-9 u l-10 ta' Marzu 2022,

| — | wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni konġunta tat-Tieni Summit bejn il-Parlament Ewropew u l-Presidenti tal-Parlamenti tal-Balkani tal-Punent, tat-28 ta' Ġunju 2021, konvokat mill-President tal-Parlament Ewropew mal-mexxejja tal-parlamenti tal-Balkani tal-Punent, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni konġunta tat-Tieni Summit bejn il-Parlament Ewropew u l-Presidenti tal-Parlamenti tal-Balkani tal-Punent, tat-28 ta' Ġunju 2021, konvokat mill-President tal-Parlament Ewropew mal-mexxejja tal-parlamenti tal-Balkani tal-Punent,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet preċedenti tiegħu dwar il-pajjiż, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet preċedenti tiegħu dwar il-pajjiż,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-25 ta' Marzu 2021 dwar ir-Rapporti tal-Kummissjoni 2019-2020 dwar il-Kosovo (7), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-25 ta' Marzu 2021 dwar ir-Rapporti tal-Kummissjoni 2019-2020 dwar il-Kosovo (7),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Diċembru 2021 dwar il-kooperazzjoni fir-rigward tal-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata fil-Balkani tal-Punent (8), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Diċembru 2021 dwar il-kooperazzjoni fir-rigward tal-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata fil-Balkani tal-Punent (8),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Barranin (A9-0179/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Barranin (A9-0179/2022),

| A. | billi kull pajjiż tat-tkabbir huwa ġġudikat abbażi tal-merti tiegħu stess u billi l-kalendarju u l-progress tal-adeżjoni jiġi determinat mill-implimentazzjoni tar-riformi neċessarji; |
| --- | --- |

A.

billi kull pajjiż tat-tkabbir huwa ġġudikat abbażi tal-merti tiegħu stess u billi l-kalendarju u l-progress tal-adeżjoni jiġi determinat mill-implimentazzjoni tar-riformi neċessarji;

| B. | billi ħames Stati Membri ma rrikonoxxewx lill-Kosovo bħala stat indipendenti; |
| --- | --- |

B.

billi ħames Stati Membri ma rrikonoxxewx lill-Kosovo bħala stat indipendenti;

| C. | billi d-demokrazija u l-istat tad-dritt huma l-valuri fundamentali li fuqhom hija msejsa l-UE; billi huma meħtieġa riformi profondi u komprensivi biex jiġu indirizzati l-isfidi li għad fadal f'dawn l-oqsma; |
| --- | --- |

C.

billi d-demokrazija u l-istat tad-dritt huma l-valuri fundamentali li fuqhom hija msejsa l-UE; billi huma meħtieġa riformi profondi u komprensivi biex jiġu indirizzati l-isfidi li għad fadal f'dawn l-oqsma;

| D. | billi ftehim komprensiv ta' normalizzazzjoni legalment vinkolanti bejn is-Serbja u l-Kosovo huwa kruċjali għaż-żewġ pajjiżi biex jagħmlu progress fil-perkorsi Ewropej rispettivi tagħhom; billi ftehim bħal dan jikkontribwixxi bil-kbir għat-tisħiħ tal-istabbiltà ġenerali tar-reġjun; |
| --- | --- |

D.

billi ftehim komprensiv ta' normalizzazzjoni legalment vinkolanti bejn is-Serbja u l-Kosovo huwa kruċjali għaż-żewġ pajjiżi biex jagħmlu progress fil-perkorsi Ewropej rispettivi tagħhom; billi ftehim bħal dan jikkontribwixxi bil-kbir għat-tisħiħ tal-istabbiltà ġenerali tar-reġjun;

| E. | billi l-Kosovo ma ngħatax il-liberalizzazzjoni tal-viża, għalkemm ilu li ssodisfa l-parametri referenzjarji kollha sa mill-2018; |
| --- | --- |

E.

billi l-Kosovo ma ngħatax il-liberalizzazzjoni tal-viża, għalkemm ilu li ssodisfa l-parametri referenzjarji kollha sa mill-2018;

| F. | billi l-Kosovo għamel progress sostanzjali fil-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-kriminalità organizzata; |
| --- | --- |

F.

billi l-Kosovo għamel progress sostanzjali fil-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-kriminalità organizzata;

| G. | billi l-Unjoni Ewropea hija l-ikbar sieħeb kummerċjali tal-Kosovo u fl-2020 kienet tirrappreżenta 33 % tal-esportazzjonijiet totali u 50 % tal-importazzjonijiet totali; |
| --- | --- |

G.

billi l-Unjoni Ewropea hija l-ikbar sieħeb kummerċjali tal-Kosovo u fl-2020 kienet tirrappreżenta 33 % tal-esportazzjonijiet totali u 50 % tal-importazzjonijiet totali;

| H. | billi l-UE tibqa' s-sieħeb strateġiku ewlieni tal-Kosovo u tappoġġja l-impenn tal-Kosovo favur l-integrazzjoni Ewropea, b'mod partikolari permezz tal-IPA III, il-Pjan Ekonomiku u ta' Investiment għall-Balkani tal-Punent u l-assistenza makrofinanzjarja; |
| --- | --- |

H.

billi l-UE tibqa' s-sieħeb strateġiku ewlieni tal-Kosovo u tappoġġja l-impenn tal-Kosovo favur l-integrazzjoni Ewropea, b'mod partikolari permezz tal-IPA III, il-Pjan Ekonomiku u ta' Investiment għall-Balkani tal-Punent u l-assistenza makrofinanzjarja;

| I. | billi l-UE hija l-akbar fornitur ta' assistenza finanzjarja lill-Kosovo u billi l-Kosovo jibbenefika minn assistenza ta' qabel l-adeżjoni fl-ambitu tal-Istrument għall-Assistenza ta' Qabel l-Adeżjoni (IPA), fejn irċieva total ta' EUR 1,21 biljun bejn l-2007 u l-2020; |
| --- | --- |

I.

billi l-UE hija l-akbar fornitur ta' assistenza finanzjarja lill-Kosovo u billi l-Kosovo jibbenefika minn assistenza ta' qabel l-adeżjoni fl-ambitu tal-Istrument għall-Assistenza ta' Qabel l-Adeżjoni (IPA), fejn irċieva total ta' EUR 1,21 biljun bejn l-2007 u l-2020;

| J. | billi l-Kummissjoni adottat pakkett ta' EUR 70 miljun fl-ambitu tal-IPA II biex tgħin fil-finanzjament tal-aċċess tal-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent għall-vaċċini kontra l-COVID-19 akkwistati mill-Istati Membri tal-UE; |
| --- | --- |

J.

billi l-Kummissjoni adottat pakkett ta' EUR 70 miljun fl-ambitu tal-IPA II biex tgħin fil-finanzjament tal-aċċess tal-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent għall-vaċċini kontra l-COVID-19 akkwistati mill-Istati Membri tal-UE;

| K. | billi l-assistenza fl-ambitu tal-IPA III hija bbażata fuq kundizzjonalità stretta u tipprevedi l-modulazzjoni u s-sospensjoni tal-assistenza f'każ ta' rigress b'rabta mad-demokrazija, id-drittijiet tal-bniedem u l-istat tad-dritt; |
| --- | --- |

K.

billi l-assistenza fl-ambitu tal-IPA III hija bbażata fuq kundizzjonalità stretta u tipprevedi l-modulazzjoni u s-sospensjoni tal-assistenza f'każ ta' rigress b'rabta mad-demokrazija, id-drittijiet tal-bniedem u l-istat tad-dritt;

Impenn favur it-tkabbir

| 1. | Jilqa' l-impenn kontinwu tal-Kosovo li jagħmel progress fir-riformi relatati mal-UE u l-kunsens enormi fost il-partiti politiċi dwar l-integrazzjoni Ewropea u t-tħaddin ta' identità Ewropea u l-appoġġ pubbliku għalihom; jinnota l-maġġoranza qawwija tal-gvern fil-Parlament tal-Kosovo wara l-elezzjonijiet ġenerali u jistieden lill-gvern jagħmel użu mill-maġġoranza stabbli tiegħu biex javvanza b'mod urġenti r-riformi meħtieġa; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jistieden lill-Istati Membri tal-UE jagħtu prijorità lit-tkabbir u jimplimentaw il-benefiċċji mwiegħda ladarba l-kundizzjonijiet ikunu ġew issodisfati, kif ukoll itejbu l-iskambju ta' informazzjoni maċ-ċittadini tal-UE dwar it-tkabbir; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jilqa' ż-żieda fl-istabbiltà politika u l-impenn qawwi tal-gvern biex ikompli javvanza fil-perkors Ewropew tiegħu, kif muri mill-adozzjoni tal-Pjan ta' Azzjoni tal-Aġenda Ewropea għar-Riforma II u tal-Programm Nazzjonali għall-Implimentazzjoni tal-Ftehim ta' Stabbilizzazzjoni u Assoċjazzjoni 2022–2026; jissottolinja l-ħtieġa li jissaħħu l-kapaċitajiet amministrattivi u li tiġi stabbilita struttura ta' koordinazzjoni koerenti fi ħdan l-istituzzjonijiet tal-Kosovo għall-implimentazzjoni effettiva tagħhom; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Ifaħħar it-tmexxija paċifika u ordnata tal-elezzjonijiet leġiżlattivi bikrija tal-14 ta' Frar 2021 u l-elezzjonijiet muniċipali tas-17 ta' Ottubru u l-14 ta' Novembru 2021; jiddispjaċih, madankollu, dwar ir-rappreżentanza baxxa tan-nisa fil-poloz tal-vot u kompetizzjoni politika limitata u l-libertà tal-għażla u tal-espressjoni fil-muniċipalitajiet Kosovo-Serbi, kif innutat fir-rapporti tal-missjonijiet ta' osservazzjoni elettorali tal-UE; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jilqa' t-twaqqif mill-Assemblea tal-Kosovo ta' Kummissjoni ad hoc għar-riforma elettorali fit-13 ta' April 2021; jistieden lill-Kosovo jindirizza b'mod urġenti n-nuqqasijiet li ilhom jeżistu fil-proċess elettorali, b'mod partikolari fir-rigward tar-regoli tal-kampanja, il-votazzjoni minn ċittadini barra mill-pajjiż u l-preċiżjoni tal-listi tal-votanti; jiddispjaċih għall-fatt li ħafna mir-rakkomandazzjonijiet maħruġa mill-missjonijiet ta' osservazzjoni elettorali preċedenti tal-UE mill-2013 għadhom ma ġewx indirizzati u jissottolinja li dawn ir-riformi li ilhom li saru jeħtieġu impenn politiku qawwi mill-partiti politiċi u mis-soċjetà ċivili u l-involviment sinifikanti tagħhom; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Jiddispjaċih ħafna li l-Kunsill naqas milli jimplimenta s-sistema ta' vjaġġar mingħajr viża għall-Kosovo; jenfasizza s-solidarjetà sħiħa u s-simpatiji tiegħu maċ-ċittadini tal-pajjiż; itenni t-talba tiegħu lill-Istati Membri fil-Kunsill biex jipproċedu b'mod urġenti bl-adozzjoni ta' sistema ta' vjaġġar mingħajr viża għaċ-ċittadini tal-Kosovo, peress li l-Kosovo għadu l-uniku pajjiż fil-Balkani tal-Punent mingħajr sistema ta' liberalizzazzjoni tal-viża, minkejja li ili li ssodisfa l-punti ta' riferiment kollha sa mill-2018; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Jissottolinja li n-nuqqas ta' liberalizzazzjoni tal-viża jxekkel l-implimentazzjoni tal-programmi tal-UE u jaffettwa direttament liċ-ċittadini tal-Kosovo filwaqt li jinkoraġġixxi n-networks kriminali; jinnota li dewmien ulterjuri jikkomprometti l-kredibbiltà u r-reputazzjoni tal-UE bħala sieħeb affidabbli u attur ġeopolitiku serju, u għalhekk jista' jkollu impatt ukoll fuq id-djalogu bejn il-Kosovo u s-Serbja; jenfasizza li l-liberalizzazzjoni tal-viża għandha l-potenzjal li tqarreb il-Kosovo lejn l-UE billi tiffaċilita l-ivvjaġġar, l-iskambji kulturali u edukattivi, kif ukoll in-negozju; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jappoġġja bis-sħiħ l-applikazzjoni tal-Kosovo għal sħubija fil-Kunsill tal-Ewropa u jistieden lill-Istati Membri kollha tal-UE jappoġġjaw il-kandidatura tiegħu, kif ukoll il-kandidaturi tiegħu biex jissieħeb ma' organizzazzjonijiet internazzjonali oħra; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Jinnota wkoll l-intenzjoni tal-Kosovo li japplika għal sħubija fl-Unjoni Ewropea fl-2022, bil-għan li jikseb status ta' kandidat, iżda jisħaq li m'hemm l-ebda proċedura rapida għal kwalunkwe pajjiż kandidat jew pajjiż kandidat potenzjali u jfakkar li l-pajjiżi kollha li jaspiraw li jsiru Stati Membri se jiġu ġġudikati fuq il-merti tagħhom stess f'termini ta' twettiq, implimentazzjoni u konformità mas-sett ta' kriterji u valuri Ewropej komuni; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Jissottolinja li l-progress fin-normalizzazzjoni tar-relazzjonijiet mas-Serbja abbażi tar-rikonoxximent reċiproku huwa prekundizzjoni meħtieġa għaż-żewġ pajjiżi biex javvanzaw fil-perkors Ewropew tagħhom; jirrikonoxxi li l-Kosovo huwa impenjat bis-sħiħ li jagħmel progress fin-negozjati mas-Serbja dwar is-soluzzjoni ta' kwistjonijiet pendenti b'mod ta' benefiċċju reċiproku u jħeġġeġ lill-awtoritajiet tal-Kosovo biex jiffokaw mill-ġdid l-isforzi tagħhom fuq l-avvanz u t-twettiq tal-proċess ta' djalogu bejn Pristina-Belgrad, u biex ma jerġgħux jiddiżappuntaw liċ-ċittadini billi japplikaw b'mod prematur għas-sħubija fl-UE; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Jisħaq li l-indipendenza tal-Kosovo hija irriversibbli; jilqa' l-fatt li l-Iżrael irrikonoxxa l-Kosovo fl-4 ta' Settembru 2020; jiddispjaċih madankollu, għall-fatt li ħames Stati Membri tal-UE għadhom ma rrikonoxxewx il-Kosovo, u jtenni l-appell tiegħu biex jagħmlu dan immedjatament u jaffermaw mill-ġdid il-perspettiva tal-UE tal-Kosovo; jinnota li l-UE hija l-akbar donatur, sieħeb kummerċjali u investitur tal-Kosovo; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Jinnota li l-invażjoni Russa tal-Ukrajna hija sors ta' tħassib kbir għall-Balkani tal-Punent, b'mod partikolari għaċ-ċittadini tal-Kosovo; jilqa' b'sodisfazzjon l-adozzjoni tar-riżoluzzjoni tal-Assemblea tal-Kosovo li kkundannat bil-qawwa l-aggressjoni militari u l-invażjoni tal-Ukrajna min-naħa tal-Federazzjoni Russa, u jfaħħar lill-Kosovo għall-allinjament rapidu tiegħu mal-UE billi adotta sanzjonijiet kontra r-Russja u għas-solidarità qawwija li huwa esprima mal-Ukrajna. Dan jippożizzjonah bħala sieħeb affidabbli u li għandu sisien profondi fl-alleanza Ewropea u transatlantika; jilqa' r-rieda tal-Kosovo li jospita rifuġjati Ukreni u l-adozzjoni ta' miżuri biex jappoġġjawhom, inkluża l-implimentazzjoni tal-programm “Journalists in Residence” (Ġurnalisti Residenti), li jippermetti lill-ġurnalisti Ukreni jgħixu u jaħdmu fil-Kosovo; jinnota b'serħan il-moħħ li dan l-aħħar ma ġie rrappurtat l-ebda theddid serju għas-sigurtà u l-integrità territorjali tal-Kosovo; jissottolinja li integrazzjoni b'suċċess tat-Tramuntana u sforzi ulterjuri biex titjieb il-ħajja ta' kuljum tas-Serbi tal-Kosovo jistgħu jagħtu kontributi essenzjali għas-sitwazzjoni ġenerali tal-istabbiltà u s-sigurtà fil-pajjiż; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Jilqa' l-għoti tal-istatus ta' pajjiż kandidat tal-UE lill-Ukrajna u lill-Moldova fil-laqgħa tal-Kunsill Ewropew tat-23 u l-24 ta' Ġunju 2022; ifakkar, madankollu, li sabiex tinżamm il-kredibbiltà tal-proċess ta' tkabbir tal-UE, l-impenn fit-tul lejn is-sitt pajjiżi kollha tal-Balkani tal-Punent, inkluż il-Kosovo, irid jinżamm u t-trajettorja parallela tagħhom jeħtieġ li tkompli mingħajr interruzzjoni abbażi tal-mertu, l-allinjament politiku, is-solidarjetà fuq kwistjonijiet internazzjonali u l-impenji miftiehma; jitlob li jkun hemm aktar dinamiżmu fil-proċess tat-tkabbir; |
| --- | --- |

13.

Id-demokrazija u l-istat tad-dritt

| 14. | Jilqa' l-isforzi akbar fil-ġlieda kontra l-korruzzjoni, inkluż permezz tal-adozzjoni tal-istrateġija dwar l-istat tad-dritt u l-pjan ta' azzjoni għall-2021–2026 u jissottolinja li l-implimentazzjoni hija kruċjali; ifaħħar lill-Kosovo talli tela' 17-il post fl-Indiċi dwar il-Perċezzjoni tal-Korruzzjoni ta' Transparency International għall-2021; iħeġġeġ lill-Kosovo jkompli jtejjeb ir-rekord tiegħu fil-ġlieda kontra l-korruzzjoni u l-kriminalità organizzata ta' livell għoli u biex jinvestiga b'mod sħiħ ir-rabtiet possibbli kollha mal-poter politiku; jistieden lill-awtoritajiet tal-Kosovo jkomplu jsaħħu l-investigazzjoni u l-prosekuzzjoni tagħhom ta' każijiet ta' kriminalità organizzata, inklużi każijiet ta' traffikar ta' bnedmin u traffikar ta' drogi, u jkunu aktar attivi fil-ġlieda kontra l-ħasil tal-flus; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Ifaħħar l-isforzi tal-Kosovo fil-ġlieda kontra t-terroriżmu u l-estremiżmu vjolenti u dawk fir-ripatrijazzjoni u l-integrazzjoni ta' ġellieda barranin; iħeġġeġ lill-Kosovo jadotta strateġija ġdida għall-prevenzjoni tal-estremiżmu vjolenti u r-radikaliżmu li jwassal għat-terroriżmu, filwaqt li jżomm f'moħħu li l-implimentazzjoni tal-istrateġija preċedenti ffaċċjat nuqqas ta' koordinazzjoni istituzzjonali u għodod finanzjarji; jappella għal kooperazzjoni reġjonali attiva fil-ġlieda kontra attivitajiet terroristiċi potenzjali u t-tfixkil tal-flussi finanzjarji destinati għall-finanzjament tat-terroriżmu, kif ukoll għal aktar koordinazzjoni u skambju ta' informazzjoni bejn is-servizzi ta' sigurtà rilevanti u l-aġenziji tar-Repubblika tal-Kosovo u tal-UE; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Jinsab imħasseb li l-ġudikatura għadha ineffiċjenti u vulnerabbli għall-indħil politiku; jilqa', f'dan ir-rigward, il-proposti għar-riforma tas-sistema ta' prosekuzzjoni u jissottolinja li l-opinjoni tal-Kummissjoni ta' Venezja għandha titqies bis-sħiħ fl-implimentazzjoni tagħhom; jenfasizza li dan huwa tal-akbar importanza biex jiġu żgurati l-indipendenza u l-integrità politika irriversibbli tal-ġudikatura u biex jittejbu l-obbligu ta' rendikont u t-trasparenza tas-sistema ġudizzjarja tal-Kosovo; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Iħeġġeġ lill-Kosovo jżid l-isforzi tiegħu biex iżid il-kapaċitajiet tal-aġenziji tal-infurzar tal-liġi, jinforza d-dikjarazzjonijiet tal-assi u jikkonfiska l-assi kriminali; jinnota, f'dan il-kuntest, il-proposta għal aġenzija ġdida dwar il-konfiska ċivili tal-assi u jtenni l-ħtieġa li l-opinjoni tal-Kummissjoni ta' Venezja titqies bis-sħiħ qabel ma titkompla l-leġiżlazzjoni; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Jieħu nota tal-pjanijiet tal-gvern għall-iskrutinju tal-imħallfin u l-prosekuturi, u jissottolinja l-importanza tal-opinjoni tal-Kummissjoni ta' Venezja; jisħaq li l-iskrutinju għandu jintuża bħala l-aħħar alternattiva u jinsisti li r-riżervi tal-UE u tal-Istati Uniti dwar paraliżi possibbli tas-sistema tal-ġustizzja ma għandhomx jiġu injorati; iħeġġeġ bil-qawwa lill-awtoritajiet tal-Kosovo biex jagħmlu użu sħiħ mill-mekkaniżmi u l-istrumenti diġà eżistenti biex itejbu minnufih l-indipendenza, il-professjonaliżmu, l-effikaċja u l-integrità tas-sistema ġudizzjarja tal-pajjiż; jilqa' l-kooperazzjoni tal-awtoritajiet tal-Kosovo mal-UE f'dan ir-rigward; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Jiddispjaċih li, minkejja t-talbiet ripetuti tal-UE għal għażla ġusta, trasparenti u bbażata fuq il-mertu tal-Kap Prosekutur tal-Istat, il-Kunsill tal-Prosekuzzjoni tal-Kosovo injora dawn il-prinċipji meta kkonkluda l-proċess tal-għażla; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Jilqa' l-isforzi biex is-servizz ċivili u l-amministrazzjoni pubblika tal-Kosovo jiġu depolitiċizzati u professjonalizzati, u jistieden lill-Kosovo jżid ir-riformi tiegħu tal-amministrazzjoni pubblika u tal-finanzi pubbliċi f'manjiera progressiva u proporzjonata; itenni l-importanza ta' amministrazzjoni pubblika soda, depolitiċizzata u orjentata lejn iċ-ċittadini maħtura permezz ta' proċess kompetittiv, ibbażat fuq il-mertu, trasparenti u ġust; jilqa' l-progress fl-istabbiliment tar-Reġistru Nazzjonali Ċentralizzat tar-Rekords Kriminali, appoġġjat mill-UE, u jistieden lill-Kosovo jindirizza l-isfidi li fadal; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Jilqa' l-adozzjoni li ilha mistennija mill-Assemblea tal-Kosovo tal-liġijiet dwar il-finanzjament tal-partiti politiċi u l-iżvelar tal-assi u jitlob l-implimentazzjoni rigoruża tagħhom; jiddeplora l-bojkotts kontinwi tar-rappreżentanti ta' Srpska Lista tal-Presidenza tal-Assemblea tal-Kosovo u l-assenteiżmu għoli tad-deputati fis-sessjonijiet tal-Assemblea, li jwasslu għal imblukkar ta' xi punti tal-aġenda; jilqa' l-adozzjoni fl-ewwel qari tar-Regolament il-ġdid tal-Assemblea li jintroduċi sanzjonijiet finanzjarji kontra membri parlamentari li ma jiġġustifikawx l-assenza tagħhom u jitlob l-adozzjoni u l-implimentazzjoni finali rapida tiegħu; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Ifaħħar lis-soċjetà ċivili vibranti u kostruttiva tal-Kosovo għall-ħidma u l-involviment tagħha; iħeġġeġ lill-gvern jistabbilixxi relazzjonijiet ta' ħidma kooperattiva magħha, ibbażata fuq fiduċja reċiproka filwaqt li jirrispetta l-indipendenza tagħha u jiżgura l-involviment sinifikattiv tagħha fil-proġetti ta' riforma rispettivi, b'mod partikolari fil-leġiżlazzjoni prinċipali; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Iħeġġeġ lill-gvern jindirizza t-tħassib b'mod xieraq u jimplimenta s-sentenza tal-Qorti Kostituzzjonali tal-2016 li tagħti rqajja' tal-art lill-Monasteru ta' Visoki Dečani; jinsab imħasseb li l-awtoritajiet għadhom ma implimentawx din id-deċiżjoni tal-qorti, u b'hekk dan jimmina l-impenn tal-gvern li jinforza l-istat tad-dritt u r-rispett tiegħu għal ġudikatura indipendenti, kif ukoll ir-reputazzjoni internazzjonali tal-pajjiż; jissottolinja l-importanza tal-implimentazzjoni tad-deċiżjonijiet kollha tal-Qorti Kostituzzjonali; jistieden lill-gvern japplika approċċ mhux selettiv għall-kunċett tal-istat tad-dritt; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Ifaħħar il-ħidma tal-Missjoni Ewropea għall-Istat tad-Dritt fil-Kosovo (EULEX), li qed tassisti lill-awtoritajiet tal-Kosovo fl-istabbiliment ta' istituzzjonijiet tal-istat tad-dritt sostenibbli u indipendenti; jilqa' l-estensjoni tal-mandat tal-EULEX, kif ukoll l-iskjerament reċenti ta' unità temporanja biex jissaħħu l-kapaċitajiet tal-Unità tal-Pulizija Ffurmata tal-EULEX; iħeġġeġ lill-Kosovo jkompli l-kooperazzjoni tiegħu mal-EULEX u mal-Awli Speċjalizzati u l-Uffiċċju tal-Prosekutur Speċjalizzat, bħala dimostrazzjoni importanti tal-impenn tiegħu għall-istat tad-dritt; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Jilqa' l-arranġament ta' ħidma bejn il-Pulizija tal-Kosovo u l-Europol ta' Lulju 2020, li se jikkostitwixxi l-bażi għal kooperazzjoni msaħħa fil-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata, it-terroriżmu u l-estremiżmu, u jistieden lill-awtoritajiet tal-Kosovo jagħmlu użu sħiħ minn dan il-potenzjal; jissottolinja, f'dan il-kuntest, li l-Interpol hija strument importanti fil-ġlieda kontra l-kriminalità organizzata; jiddispjaċih li l-Kosovo għadu mhuwiex membru tal-Interpol, minkejja d-diversi tentattivi tiegħu biex jissieħeb u jitlob l-inklużjoni tal-Kosovo fl-Interpol u lill-Istati Membri tal-UE biex jappoġġjaw b'mod proattiv l-isforzi tal-Kosovo biex jingħaqad ma' din l-organizzazzjoni; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Iħeġġeġ lill-Kummissjoni timplimenta r-rakkomandazzjonijiet tar-Rapport Speċjali 01/2022 tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri, sabiex tiżgura impatt effettiv fuq l-istat tad-dritt mill-assistenza finanzjarja tal-UE fil-Balkani tal-Punent, b'mod partikolari billi tiżviluppa linji gwida fir-rigward tal-applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet tal-IPA III li jikkonċernaw il-modulazzjoni u skrutinju parlamentari aktar strett tal-fondi; jistieden lill-Kummissjoni torbot il-finanzjament aktar mill-qrib mal-progress dwar l-istat tad-dritt, iżżid l-appoġġ għall-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili (OSĊ) u l-istrumenti tal-midja indipendenti, u ttejjeb ir-rappurtar u l-monitoraġġ tal-proġetti, kif mitlub ripetutament mill-Parlament; jitlob, f'dan ir-rigward, li tiġi żgurata koordinazzjoni aħjar tal-programmi tal-istat tad-dritt appoġġjati minn donaturi internazzjonali; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Jistieden lill-UE u lill-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent jistabbilixxu qafas għal kooperazzjoni produttiva bejn l-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew (UPPE) u l-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent sabiex jiġi żgurat li l-UPPE jkun jista' jeżerċita b'mod effettiv il-kompetenzi tiegħu fil-qasam tal-fondi tal-UE, b'mod partikolari l-fondi tal-IPA III; |
| --- | --- |

27.

Rispett għal-libertajiet fundamentali u tad-drittijiet tal-bniedem

| 28. | Jinnota li l-qafas ġuridiku u istituzzjonali tal-Kosovo jiggarantixxi b'mod wiesa' l-protezzjoni tad-drittijiet fundamentali, tal-minoranzi u tal-bniedem, imma huwa kruċjali li jiġi tassew implimentat; jistieden lill-Kosovo jintegra aħjar lit-tfal b'diżabilità fl-istituzzjonijiet edukattivi; jisħaq li huwa meħtieġ sforz akbar biex it-tfal b'diżabilità jingħataw aċċess għal edukazzjoni ta' kwalità; |
| --- | --- |

28.

| 29. | Jiddispjaċih dwar in-nuqqas tal-Assemblea tal-Kosovo li tadotta l-abbozz tal-Kodiċi Ċivili fl-ewwel qari, u jitlob li dan jiġi adottat ladarba l-Kodiċi Ċivili jerġa' jiġi ppreżentat lill-plenarja. Dan il-pass se jirriżulta fi progress tant meħtieġ għaċ-ċittadini tal-Kosovo, b'mod partikolari fit-titjib tal-kundizzjonijiet tal-aktar partijiet vulnerabbli tas-soċjetà tal-Kosovo, speċjalment in-nisa, it-tfal u l-persuni LGBTI+, u jkollu impatt pożittiv fuq l-iżvilupp ekonomiku tal-Kosovo; jesprimi l-appoġġ tiegħu għall-inklużjoni ta' sħubijiet bejn persuni tal-istess sess fil-leġiżlazzjoni, f'konformità mal-kostituzzjoni tal-Kosovo; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Jinsab imħasseb li filwaqt li l-leġiżlazzjoni u l-politiki għall-persuni LGBTI+ għamlu progress, l-implimentazzjoni għadha lura; jikkundanna kull diskors diskriminatorju u degradanti kontra l-komunità LGBTI+, inkluż dak ta' xi politiċi ta' livell għoli; jitlob, f'dan ir-rigward, li t-tmexxija tal-Kosovo tippromwovi b'mod aktar pubbliku d-drittijiet fundamentali tal-bniedem għaċ-ċittadini kollha, inklużi l-persuni LGBTI+; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Jiddispjaċih għall-fatt li l-inizjattivi biex tiġi involuta l-komunità Serba fl-istrutturi politiċi, soċjali u ekonomiċi tal-Kosovo huma ferm limitati; jistieden lill-Gvern tal-Kosovo u lir-rappreżentanti tas-Serbi tal-Kosovo jwettqu l-wegħda tagħhom li jimpenjaw ruħhom fid-djalogu intern u ġenwinament jinvolvu ruħhom ma' organizzazzjonijiet indipendenti tas-soċjetà ċivili fil-komunitajiet Serbi, b'mod partikolari fit-Tramuntana, bil-għan li jintegrawhom b'suċċess; jistieden lill-UE tkompli tiffaċilita u tappoġġja l-programmi interkomunitarji; jilqa' l-isforzi tal-awtoritajiet tal-Kosovo biex jiġġieldu r-razziżmu u jindirizzaw l-inċidenti interetniċi; |
| --- | --- |

31.

| 32. | Itenni li l-istituzzjonalizzazzjoni tat-tagħlim tal-lingwi uffiċjali fil-Kosovo u l-aċċess ugwali għas-servizzi u l-informazzjoni fil-lingwi uffiċjali huma essenzjali; jilqa', f'dan ir-rigward, l-istabbiliment tad-Dipartiment tal-Istudji tal-Balkani fl-Università ta' Pristina u d-deċiżjoni li jinfetaħ ċentru lingwistiku għat-tagħlim tal-lingwi uffiċjali tal-Kosovo; |
| --- | --- |

32.

| 33. | Itenni t-talba tiegħu għal inklużjoni akbar ta' persuni li jappartjenu għal minoranzi, inklużi l-komunitajiet Rom, Ashkali, Eġizzjani, Bosnijaċi, Torok u Gorani, kif ukoll persuni b'diżabilità u persuni spostati, billi jingħataw aċċess għal kura tas-saħħa adegwata, protezzjoni soċjali, edukazzjoni, ġustizzja, akkomodazzjoni, opportunitajiet ta' impjieg u servizzi soċjali u pubbliċi oħra, u billi jiġi żgurat l-aċċess tagħhom għat-teħid ta' deċiżjonijiet politiċi u soċjali, filwaqt li jiġu indirizzati b'mod effiċjenti l-forom intersezzjonali ta' diskriminazzjoni li dawn il-gruppi jiffaċċjaw permezz ta' approċċ istituzzjonali sistemiku; iħeġġeġ sforzi akbar fil-ġlieda kontra l-anti-Żingariżmu; iħeġġeġ lill-gvern jaċċellera l-ħidma fuq strateġija u pjan ta' azzjoni ġodda għall-2021–2026 għall-inklużjoni tal-komunitajiet Rom, Ashkali u Eġizzjani fil-Kosovo; |
| --- | --- |

33.

| 34. | Jitlob li ssir reviżjoni urġenti tal-kotba tal-iskola sekondarja, li jipprovdu informazzjoni ħażina u fihom lingwaġġ u deskrizzjonijiet diskriminatorji għall-minoranzi etniċi, il-minoranzi sesswali u n-nisa; iħeġġeġ lill-awtoritajiet tal-gvern isegwu l-inizjattiva appoġġjata mill-UE “Appoġġ tal-Unjoni Ewropea għall-Edukazzjoni Bażika u Sekondarja”, li nbdiet lejn tmiem l-2021 u għandha l-għan li taġġorna dawn il-kotba akkademiċi; |
| --- | --- |

34.

| 35. | Ifaħħar lill-Kosovo għall-koeżistenza paċifika tal-komunitajiet reliġjużi u jistiednu jintensifika l-isforzi tiegħu biex jipprovdi lill-gruppi ta' minoranzi opportunitajiet indaqs, rappreżentanza adegwata fil-ħajja politika u kulturali u l-protezzjoni u l-promozzjoni tal-wirt kulturali, il-lingwi u t-tradizzjonijiet tal-minoranzi nazzjonali u reliġjużi tiegħu; jilqa' l-inizjattiva tal-Gvern tal-Kosovo li jikkonsulta u jiltaqa' regolarment mal-komunitajiet kollha li jgħixu fil-Kosovo bħala parti mid-djalogu intern u jilqa' l-ħolqien tal-pożizzjoni l-ġdida tal-gvern ta' Viċi Prim Ministru għall-Kwistjonijiet tal-Minoranzi u d-Drittijiet tal-Bniedem; |
| --- | --- |

35.

| 36. | Jirrikonoxxi li l-kostituzzjoni tal-Kosovo hija progressiva ħafna f'termini ta' drittijiet tal-minoranzi; jinnota, f'dan ir-rigward, li l-petizzjoni ffirmata minn kważi 500 persuna li storikament identifikaw lilhom infushom bħala Bulgari u li ġiet irreġistrata fl-Assemblea tal-Kosovo f'Mejju 2018, għadha ma ġietx ikkunsidrata u jirrakkomanda li dawk id-drittijiet jiġu minquxa fil-liġi u żgurati fil-prattika; |
| --- | --- |

36.

| 37. | Jissottolinja li l-midja ħielsa hija waħda mill-pilastri essenzjali tad-demokrazija u li l-ġurnalisti jeħtiġilhom jiġu protetti mill-pressjoni politika; jikkundanna l-pressjoni politika li l-ġurnalisti huma soġġetti għaliha u l-użu ta' kawżi strateġiċi kontra l-parteċipazzjoni pubblika biex jintimidawhom u dan iwassal ukoll għal awtoċensura; jisħaq li l-użu ta' lingwaġġ diffamatorju fil-konfront tal-ġurnalisti mhuwiex aċċettabbli; iwissi kontra kwalunkwe dikjarazzjoni li tistigmatizza lill-midja, b'mod partikolari minn uffiċjali u personalitajiet pubbliċi li għandhom jagħtu eżempju bit-tmexxija tagħhom; |
| --- | --- |

37.

| 38. | Jinnota li x-xenarju tal-midja ġie mfixkel f'dawn l-aħħar snin, b'investimenti fuq skala kbira li jwasslu għal żieda fl-influwenza tas-settur privat fuq il-mezzi ewlenin tal-midja u li l-midja online spiss qed tintuża għal rikatti kummerċjali u politiċi; itenni l-ħtieġa li tiġi garantita t-trasparenza tal-midja, inkluż dwar is-sjieda tal-midja; jilqa' l-ħatra tal-bord il-ġdid tax-xandir pubbliku RTK permezz ta' proċess trasparenti u bbażat fuq il-mertu; jitlob li tinstab soluzzjoni sostenibbli biex tiġi żgurata l-indipendenza editorjali tal-RTK; |
| --- | --- |

38.

| 39. | Jinsab imħasseb ħafna dwar il-livell għoli kontinwu ta' vjolenza domestika u abbażi tal-ġeneru, kif ukoll ta' vjolenza kontra t-tfal, fil-Kosovo, l-għadd ta' każijiet ta' femminiċidju u l-prestazzjoni mhux sodisfaċenti tal-ġudikatura fil-prosekuzzjoni effiċjenti tal-każijiet ta' femminiċidju u ta' vjolenza abbażi tal-ġeneru; jappella għall-implimentazzjoni effettiva tal-istrateġija nazzjonali kontra l-vjolenza domestika u dik abbażi tal-ġeneru; jissottolinja li l-edukazzjoni hija kruċjali għall-ġlieda kontra d-diskriminazzjoni fuq il-bażi ta' ġeneru; jenfasizza l-ħtieġa li jiġi żgurat il-funzjonament xieraq tas-sistema ta' protezzjoni, prevenzjoni u aġġudikazzjoni tal-forom kollha ta' vjolenza abbażi tal-ġeneru, inkluż permezz ta' żieda fl-għadd ta' aġenti tal-infurzar tal-liġi u mħallfin sensittivi għall-ġeneru, appoġġ għal postijiet ta' kenn għan-nisa, għajnuna legali lill-vittmi u kampanji ta' sensibilizzazzjoni tal-pubbliku; |
| --- | --- |

39.

| 40. | Jilqa' l-adozzjoni tal-istrateġija nazzjonali dwar il-protezzjoni kontra l-vjolenza domestika u l-vjolenza kontra n-nisa, l-abbozz ta' liġi dwar il-kumpens għall-vittmi ta' reati u l-adozzjoni tar-reviżjonijiet dwar l-għajnuna legali bla ħlas, li tiggarantixxi għajnuna legali bla ħlas lill-vittmi ta' vjolenza domestika, vjolenza abbażi tal-ġeneru u vjolenza sesswali; jilqa' l-isforzi tal-Kosovo biex itejjeb il-koordinazzjoni ġenerali dwar l-ugwaljanza bejn il-ġeneri, iżda jitlob lill-Kosovo jagħmel aktar progress fil-kisba tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri u fl-avvanz tad-drittijiet tan-nisa, inkluż billi jipprijoritizza l-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri u kooperazzjoni akbar mas-soċjetà ċivili, b'mod partikolari mal-organizzazzjonijiet tan-nisa; |
| --- | --- |

40.

| 41. | Jinsab allarmat ħafna li l-pajjiżi ta' adeżjoni mal-UE fil-Balkani tal-Punent qed jintlaqtu partikolarment ħażin minn interferenza barranija u kampanji ta' diżinformazzjoni li joriġinaw mir-Russja u miċ-Ċina; jinsab allarmat li l-Ungerija u s-Serbja qed jgħinu liċ-Ċina u lir-Russja bl-objettivi ġeopolitiċi tagħhom; jikkundanna, b'mod partikolari, il-kampanji ta' diżinformazzjoni li ilhom għaddejjin mill-mezz ta' proprjetà Russa bil-lingwa Serba Sputnik Serbia, li b'mod regolari jxerred il-miżinformazzjoni biex jiżra' tensjonijiet etniċi, jipprova jiddilleġittma s-sovranità tal-Kosovo, jiddestabbilizza l-governanza tiegħu u jikkomprometti r-relazzjonijiet tal-Kosovo mal-UE; |
| --- | --- |

41.

| 42. | Jirrakkomanda li jiġu organizzati djalogi mas-soċjetà ċivili tal-Balkani tal-Punent u s-settur privat biex jiġu kkoordinati l-isforzi kontra d-diżinformazzjoni fir-reġjun, b'enfasi fuq ir-riċerka u l-analiżi u l-inklużjoni ta' għarfien espert reġjonali; jistieden lill-Kummissjoni tibni l-infrastruttura meħtieġa biex tipproduċi reazzjonijiet ibbażati fuq l-evidenza għat-theddid ta' diżinformazzjoni kemm fuq terminu qasir kif ukoll fit-tul fil-Balkani tal-Punent; jistieden lis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna (SEAE) jadotta attitudni aktar proattiva, li tiffoka fuq il-bini tal-kredibbiltà tal-UE fir-reġjun, aktar milli fuq id-difiża tagħha, u fuq l-espansjoni tal-monitoraġġ tat-Task Force għall-Komunikazzjoni Strateġika (StratCom) tas-SEAE biex tiffoka fuq it-theddid ta' diżinformazzjoni transfruntiera li joriġina mill-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent u l-ġirien tagħhom; |
| --- | --- |

42.

| 43. | Jitlob, f'dan il-kuntest, lill-UE ssaħħaħ l-appoġġ tagħha għall-Kosovo, u l-kooperazzjoni magħha b'mod urġenti fl-indirizzar tad-diżinformazzjoni u fil-ġlieda kontra l-attivitajiet ibridi li jfittxu li jikkompromettu l-perspettiva tal-UE tar-reġjun, b'mod partikolari dawk mir-Russja u miċ-Ċina; |
| --- | --- |

43.

Ir-rikonċiljazzjoni u r-relazzjonijiet tajbin ta' viċinat

| 44. | Jilqa' l-parteċipazzjoni attiva tal-Kosovo fil-mekkaniżmi ta' kooperazzjoni reġjonali, inkluż is-Suq Reġjonali Komuni u l-Aġenda Ekoloġika għall-Balkani tal-Punent; jilqa' d-diversi ftehimiet ta' kooperazzjoni bilaterali bejn il-Kosovo u l-Maċedonja ta' Fuq u l-Albanija; |
| --- | --- |

44.

| 45. | Jilqa' l-kooperazzjoni tas-sitt pajjiżi tal-Balkani tal-Punent fi ħdan is-Suq Reġjonali Komuni; jinnota li s-Suq Reġjonali Komuni qed joħloq suq integrat ta' 18-il miljun persuna u huwa kompetittiv ħafna; jistieden lill-Gvern tal-Kosovo jimpenja ruħu b'mod kostruttiv fl-implimentazzjoni tal-pjan direzzjonali għas-Suq Reġjonali Komuni, b'mod partikolari fir-rigward tan-negozjati mhux solvuti dwar erba' ftehimiet dwar il-mobilità u r-rikonoxximent tad-diplomi; |
| --- | --- |

45.

| 46. | Jenfasizza li l-kooperazzjoni ekonomika reġjonali kollha fil-Balkani tal-Punent għandha tkun inklużiva u aċċettabbli għas-sitt pajjiżi kollha, tistabbilixxi kooperazzjoni fuq bażi ugwali, filwaqt li ssaħħaħ aktar l-allinjament mal-istandards tal-UE u mal-acquis; jesprimi, f'dan il-kuntest, il-fehma kawta tiegħu rigward l-inizjattiva “Open Balkan”, li ma tkoprix is-sitt pajjiżi kollha, u jesprimi l-konvinzjoni tiegħu li din għandha tkun ibbażata fuq ir-regoli tal-UE u ġġib biss impatti pożittivi fuq il-proċess ta' integrazzjoni fl-UE; |
| --- | --- |

46.

| 47. | Jikkonferma mill-ġdid l-appoġġ inekwivoku tiegħu għad-djalogu bejn Belgrad u Pristina ffaċilitat mill-UE u jfaħħar il-ħidma tar-Rappreżentant Speċjali tal-UE għad-Djalogu bejn Belgrad u Pristina, Miroslav Lajčák; itenni l-importanza ta' impenn kostruttiv min-naħa tal-awtoritajiet kemm tas-Serbja kif ukoll tal-Kosovo sabiex jintlaħaq ftehim komprensiv ta' normalizzazzjoni legalment vinkolanti, ibbażat fuq rikonoxximent reċiproku, li huwa kruċjali għaż-żewġ pajjiżi biex javvanzaw tul il-perkorsi Ewropej rispettivi tagħhom u li se jikkontribwixxi għall-istabbiltà u għall-prosperità reġjonali; jistenna li l-UE twettaq b'mod aktar effettiv medjazzjoni bejn il-partijiet, bil-għan li jingħeleb l-istaġnar attwali u jitlob li l-ftehimiet kollha tal-passat bejn Belgrad u Pristina jiġu rispettati u implimentati bis-sħiħ b'rieda tajba u fil-ħin, inkluż l-Assoċjazzjoni/il-Komunità tal-Muniċipalitajiet b'maġġoranza Serba, li hija parti importanti mill-proċess sħiħ ta' normalizzazzjoni fl-indirizzar tal-ħtiġijiet tal-komunità Serba, iżda li m'għandhiex tikkomprometti l-funzjonament tal-istituzzjonijiet tal-Kosovo; |
| --- | --- |

47.

| 48. | Jistieden lis-SEAE jistabbilixxi mekkaniżmu għall-monitoraġġ u għall-verifika tal-implimentazzjoni tal-ftehimiet kollha li ntlaħqu s'issa u jirrapporta perjodikament lill-Parlament Ewropew dwar is-sitwazzjoni attwali; jistieden lill-atturi tal-UE jappoġġjaw lill-awtoritajiet tal-Kosovo, inkluż billi jipprovdu garanziji konkreti ta' sigurtà u opportunitajiet għall-integrazzjoni soċjoekonomika, meta jaħdmu lejn l-Assoċjazzjoni/Komunità ta' Muniċipalitajiet b'Maġġoranza Serba, b'konsistenza mal-kostituzzjoni tal-Kosovo, u bħala parti minn ftehim reċiproku; |
| --- | --- |

48.

| 49. | Jappella għal involviment attiv, kostruttiv u aktar ġenwin mir-rappreżentanti tal-Kosovo fid-djalogu ffaċilitat mill-UE mmexxi mir-Rappreżentant Speċjali tal-UE, li jfittex ftehim komprensiv, sostenibbli u legalment vinkolanti f'konformità mad-dritt internazzjonali; itenni l-appell tiegħu biex tittejjeb il-kwalità tal-proċess ta' djalogu permezz tal-parteċipazzjoni tan-nisa, inkluż fit-tim tan-negozjati, tiżdied it-trasparenza lejn il-pubbliku u jkun hemm involviment sinifikanti tas-soċjetà ċivili; |
| --- | --- |

49.

| 50. | Itenni d-dispjaċir tiegħu dwar il-fatt li l-Pont ta' Mitrovica għadu ma nfetaħx għat-traffiku kollu, minkejja t-tlestija tax-xogħlijiet ta' rinnovazzjoni; jissottolinja li l-ftuħ mill-ġdid tal-pont huwa tal-akbar importanza għall-moviment liberu taċ-ċittadini u sabiex jingħelbu d-diviżjonijiet interkomunali u jitrawwem il-proċess ta' rikonċiljazzjoni; jistieden lill-Kummissjoni żżid l-isforzi lejn il-finalizzazzjoni u l-implimentazzjoni sħiħa tal-proġett iffinanzjat mill-UE; jistieden lill-awtoritajiet tas-Serbja u tal-Kosovo jippromwovu l-kuntatti interpersonali bejn il-komunitajiet lokali sabiex isaħħu d-djalogu, inkluż fil-livell mhux governattiv; |
| --- | --- |

50.

| 51. | Jiddispjaċih dwar id-deċiżjoni tal-Gvern tal-Kosovo li jirrifjuta proposta minn medjaturi internazzjonali li tippermetti l-ġbir tad-dokumenti ta' votazzjoni tal-votanti eliġibbli fit-territorju tal-Kosovo fl-elezzjonijiet Serbi tat-3 ta' April 2022, kif kienet il-prattika preċedentement, u li biha kkomprometta l-impenn tal-gvern li jħares id-drittijiet ċivili u politiċi taċ-ċittadini kollha tiegħu, inklużi l-membri ta' gruppi ta' minoranza; |
| --- | --- |

51.

| 52. | Jistieden kemm lis-Serbja kif ukoll lill-Kosovo jżidu l-isforzi u jipprovdu soluzzjonijiet fir-rigward tal-kwistjonijiet tal-persuni neqsin u tal-ġustizzja għad-delitti tal-gwerra, kif ukoll jippermettu aċċess għal postijiet rilevanti fejn jinsabu l-fdalijiet tal-persuni neqsin; jistieden lill-Gvern tal-Kosovo jindirizza wkoll dawn is-suġġetti bħala parti mid-djalogu bejn Belgrad u Pristina u jistabbilixxi kooperazzjoni bejn il-Kosovo u s-Serbja; jisħaq li l-ħolqien ta' qorti speċjali għad-delitti ta' wara l-gwerra u l-kooperazzjoni magħha għandhom ikunu prijorità; jesprimi s-simpatija profonda tiegħu lill-familji tal-persuni neqsin u jħeġġeġ lill-gvern jieħu ħsieb b'mod partikolari li jżommhom infurmati u japplika mod ta' komunikazzjoni aktar sensittiv; |
| --- | --- |

52.

| 53. | Jiddispjaċih dwar l-attivitajiet ta' destabbilizzazzjoni fil-fruntiera fit-Tramuntana tal-Kosovo f'Settembru 2021; jikkundanna bil-qawwa t-theddid militari li wriet is-Serbja, u jistieden lill-Kosovo u lis-Serbja jindirizzaw il-kwistjonijiet kollha permezz tad-djalogu; jiddeplora diversi każijiet ta' uffiċjali li ma tħallewx jidħlu fit-territorji tal-Kosovo jew tas-Serbja; jistieden liż-żewġ partijiet jittrattaw iż-żjarat kollha b'mod li jkun ta' benefiċċju għall-proċess ta' normalizzazzjoni; |
| --- | --- |

53.

| 54. | Ifakkar fil-ħtieġa li jinfetħu l-arkivji tas-servizzi sigrieti Jugoslavi (UDBA) u tas-servizz sigrieti Jugoslavi tal-Armata tal-Poplu (KOS) fir-reġjun kollu sabiex ir-reati u l-organizzazzjonijiet kriminali tal-era komunista jiġu investigati bir-reqqa u indirizzati; jinnota li meta l-passat jiġi trattat b'mod trasparenti jservi ta' pass li jwassal għal aktar demokratizzazzjoni, responsabbiltà u saħħa istituzzjonali fir-reġjun tal-Balkani tal-Punent kollu kemm hu; |
| --- | --- |

54.

| 55. | Itenni s-sostenn tiegħu għall-inizjattiva li tiġi stabbilita Kummissjoni Reġjonali għall-istabbiliment tal-fatti dwar id-delitti tal-gwerra u ksur ieħor gravi tad-drittijiet tal-bniedem imwettqa fit-Territorju tal-Eks Jugoslavja (RECOM); jenfasizza l-importanza tal-ħidma mwettqa mill-Uffiċċju Reġjonali għall-Kooperazzjoni bejn iż-Żgħażagħ (RYCO) u jilqa' l-parteċipazzjoni attiva tal-Kosovo; jilqa' l-bidu b'suċċess reċenti tal-programm ta' skambji bilaterali tar-RYCO bejn klassijiet ta' skejjel fil-Balkani tal-Punent; itenni l-ħtieġa li jintlaħqu ż-żgħażagħ mill-muniċipalitajiet tat-Tramuntana u li jiġu integrati fl-istrutturi soċjoekonomiċi tal-pajjiż; |
| --- | --- |

55.

| 56. | Jilqa' b'sodisfazzjon il-fatt li l-Kosovo u s-Serbja adottaw il-Pjan Direzzjonali ta' Implimentazzjoni tal-Ftehimiet dwar l-Enerġija, li huwa pass importanti 'l quddiem fid-djalogu ffaċilitat mill-UE bil-ħsieb li jinkisbu riżultati konkreti għaċ-ċittadini kollha; |
| --- | --- |

56.

| 57. | Jilqa' l-bidu, mill-1 ta' Lulju 2021, tal-implimentazzjoni ta' żona bla ħlas tar-roaming fil-Balkani tal-Punent kollha, li tinvolvi lill-Kosovo, li qed ittejjeb il-konnettività u ġġib benefiċċji tanġibbli u konkreti għaċ-ċittadini u għan-negozji fir-reġjun; iħeġġeġ lill-Kunsill u lill-Kummissjoni jaħdmu mal-awtoritajiet tal-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent sabiex jeliminaw it-tariffi tar-roaming bejn il-Balkani tal-Punent u l-Unjoni Ewropea; |
| --- | --- |

57.

| 58. | Ifaħħar l-inizjattivi kulturali u taż-żgħażagħ, bħall-festival annwali tal-arti transfruntier “Mirëdita, Dobar Dan!”, li jippromwovi l-kooperazzjoni bejn l-artisti u l-attivisti fil-Kosovo u fis-Serbja; iħeġġeġ lill-awtoritajiet tal-Kosovo u tas-Serbja, inkluż fil-livell lokali, biex ikomplu jibnu fuq inizjattivi pożittivi bħal dawn u jużaw il-wirt kulturali bħala mezz biex jgħaqqdu flimkien komunitajiet differenti; iħeġġeġ l-istabbiliment ta' xandar pubbliku multinazzjonali u multilingwi li jippromwovi l-paċi u r-rikonċiljazzjoni fost il-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent, fuq l-eżempju ta' ARTE; |
| --- | --- |

58.

| 59. | Jitlob lill-UE tkompli ssaħħaħ il-politika barranija u l-kooperazzjoni fis-sigurtà, id-diplomazija pubblika u s-sħubijiet internazzjonali sabiex jinkiseb progress fir-rikonċiljazzjoni; jilqa' l-impenn imġedded tal-alleati tal-UE, b'mod partikolari l-ħatra ta' mibgħuta speċjali tal-Istati Uniti, tar-Renju Unit u tal-Ġermanja għall-Balkani tal-Punent; jitlobhom jimpenjaw ruħhom f'kooperazzjoni u koordinazzjoni mill-qrib mal-mibgħut tal-UE bl-għan li jsaħħu l-influwenza u jipprovdu pariri u appoġġ koerenti; |
| --- | --- |

59.

| 60. | Jirrikonoxxi l-kontribut importanti tal-Forza tal-Kosovo (KFOR) u tal-istati parteċipanti fil-bini u fiż-żamma ta' ambjent sikur u sigur għaċ-ċittadini kollha fil-Kosovo u fl-iffaċilitar tal-integrazzjoni Ewro-Atlantika tal-Balkani tal-Punent; ifakkar fl-importanza tal-KFOR għall-iżvilupp kontinwu tal-Forza tas-Sigurtà tal-Kosovo billi tipprovdi pariri, taħriġ u bini tal-kapaċità; |
| --- | --- |

60.

| 61. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Uffiċċju tal-UE fil-Kosovo biex iżidu l-isforzi tagħhom fit-tisħiħ tal-viżibbiltà u fil-promozzjoni tar-rwol, tal-isforzi u tal-benefiċċji ta' sħubija aktar mill-qrib bejn l-UE u l-Kosovo; |
| --- | --- |

61.

Riformi soċjoekonomiċi

| 62. | Jilqa' l-iżviluppi pożittivi fit-tkabbir ekonomiku tal-Kosovo; jilqa' l-fatt li l-Kosovo se jibbenefika wkoll mis-suq uniku diġitali tal-UE, minħabba l-potenzjal kbir tad-diġitalizzazzjoni għall-iżvilupp tal-ekonomija tal-Kosovo; |
| --- | --- |

62.

| 63. | Jilqa' l-passi meħuda mill-gvern bil-għan li titnaqqas l-ekonomija informali; jiddispjaċih, madankollu, dwar il-fatt li l-ekonomija informali kbira tal-Kosovo għadha qed tfixkel l-iżvilupp tas-settur privat tagħha; jinnota l-eżistenza ta' strateġija u ta' pjan ta' azzjoni korrispondenti biex jiġu indirizzati l-kawżi sottostanti tal-informalità, iżda jappella għal implimentazzjoni aktar effettiva; jinnota l-perċentwal kbir ta' influssi ta' rimessi personali fil-PDG tal-Kosovo; |
| --- | --- |

63.

| 64. | Ifaħħar lill-Kosovo għall-ġestjoni tajba tiegħu tal-pandemija tal-COVID-19, inkluż il-proċess ta' vaċċinazzjoni; jilqa' l-fatt li l-Kosovo xtara biss vaċċini kontra l-COVID-19 prodotti u ċċertifikati mill-UE, mir-Renju Unit u mill-Istati Uniti u li qed isir progress fil-ħidma biex il-Kosovo jikkwalifika għaċ-ċertifikat COVID diġitali Ewropew; |
| --- | --- |

64.

| 65. | Jilqa' l-miżuri ta' emerġenza tal-gvern u l-ħolqien ta' 25 000 impjieg ġdid permezz tal-pakkett ta' rkupru tiegħu; jissottolinja, madankollu, li l-assistenza għall-gruppi l-aktar affettwati mill-pandemija kienet limitata; iħeġġeġ lill-Kosovo jipprovdi appoġġ fiskali mmirat tajjeb u temporanju relatat mal-pandemija lill-unitajiet domestiċi u lin-negozji vulnerabbli; jisħaq li l-irkupru ta' wara l-pandemija se jiddependi b'mod sinifikanti mill-kapaċità tal-awtoritajiet li jindirizzaw l-isfidi strutturali u mill-implimentazzjoni effettiva tal-pakketti ta' appoġġ ekonomiku; |
| --- | --- |

65.

| 66. | Jilqa' l-iżborż ta' pakkett ta' assistenza makrofinanzjarja b'rabta mal-COVID-19 immirat lejn il-mitigazzjoni tal-impatti ekonomiċi tal-pandemija u l-preservazzjoni tal-istabbiltà makroekonomika, kif ukoll il-mobilizzazzjoni ta' EUR 14,2 biljun mill-IPA III biex jingħata appoġġ lis-sħab tal-Balkani tal-Punent biex jissodisfaw ir-rekwiżiti għas-sħubija mal-Unjoni Ewropea; |
| --- | --- |

66.

| 67. | Jissottolinja li l-implimentazzjoni ta' riformi kemm fundamentali kif ukoll strutturali tibqa' essenzjali għall-irkupru ekonomiku u l-iżvilupp soċjali, peress li l-isforzi biex tiġi indirizzata l-korruzzjoni, jitjieb l-istat tad-dritt, tissaħħaħ it-trasparenza u jissaħħu l-istituzzjonijiet u d-djalogu soċjali se jikkontribwixxu wkoll biex jattiraw investimenti diretti barranin lejn il-pajjiż; jistieden lill-Kosovo jkompli jallinja ruħu mal-acquis tas-suq uniku tal-UE u jistieden lill-awtoritajiet tal-Kosovo u lill-Kummissjoni jkomplu jappoġġjaw lill-intrapriżi żgħar u ta' daqs medju sabiex jiżviluppaw ekonomija aktar b'saħħitha u aktar reżiljenti; |
| --- | --- |

67.

| 68. | Jissottolinja li l-provvista inadegwata u mhux affidabbli tal-elettriku hija waħda mir-restrizzjonijiet fuq il-kompetittività tal-Kosovo u li n-nuqqas ta' sigurtà tal-enerġija jwassal għal kostijiet sinifikanti għan-negozji u jirrappreżenta ostaklu kbir biex jiġi attirat investiment dirett barrani ta' kwalità għolja; iħeġġeġ lill-Kosovo jżid l-isforzi biex jagħmel użu mill-potenzjal għall-effiċjenza enerġetika; |
| --- | --- |

68.

| 69. | Iħeġġeġ lill-awtoritajiet ikomplu bl-isforzi tagħhom biex jirriformaw is-sistema edukattiva sabiex tipprovdi lill-istudenti bil-ħiliet u bl-għarfien meħtieġa mis-suq tax-xogħol; jissottolinja l-ħtieġa li jittejbu l-kwalità u r-rilevanza tas-sistema edukattiva biex jiżdiedu l-impjiegi u jiġu mmitigati l-ispariġġi fil-ħiliet; jistieden lill-atturi rilevanti jinkludu persuni li jappartjenu għal gruppi ta' minoranza fit-tfassil u fl-implimentazzjoni ta' miżuri dwar l-impjiegi u jipprovdu edukazzjoni statali ugwali u nondiskriminatorja fil-lingwi minoritarji; |
| --- | --- |

69.

| 70. | Jitlob li jsiru aktar sforzi biex in-nisa jiġu integrati fis-suq tax-xogħol, b'mod partikolari biex jiġi indirizzat in-nuqqas ta' progress fl-implimentazzjoni tad-drittijiet tax-xogħol tan-nisa, l-istereotipizzazzjoni tal-ġeneru, l-iżbilanċi bejn il-ġeneri u d-differenza bejn il-ġeneri fil-pagi fis-suq tax-xogħol; jindika differenzi sinifikanti bejn il-ġeneri fil-parteċipazzjoni fis-suq tax-xogħol u fil-kwalità tax-xogħol, azzjoni insuffiċjenti dwar il-fastidju sesswali fuq il-post tax-xogħol, diskriminazzjoni fid-dispożizzjonijiet legali relatati mal-leave tal-maternità, u n-nuqqas ta' kapaċità ta' faċilitajiet għall-indukrar tat-tfal u għall-edukazzjoni ta' qabel l-iskola; jilqa' l-għadd dejjem jikber ta' boroż ta' studju għal studenti nisa fis-suġġetti STEM (xjenza, teknoloġija, inġinerija u matematika); |
| --- | --- |

70.

| 71. | Jinsab imħasseb dwar l-emigrazzjoni kontinwa u t-tnaqqis demografiku, li qed iċaħħdu lill-Kosovo minn ħaddiema b'livell għoli ta' ħiliet li tant huma meħtieġa, inklużi l-ħaddiema tal-kura tas-saħħa, u li qed ikollhom impatt detrimentali fuq is-sistema tal-kura tas-saħħa, u jistieden lill-Kosovo jintroduċi miżuri soċjoekonomiċi komprensivi biex jindirizza dawn l-isfidi; jilqa' t-tnedija ta' riformi biex tittejjeb il-kapaċità tas-servizzi tal-impjiegi tal-Kosovo u l-implimentazzjoni ta' politiki attivi rilevanti tas-suq tax-xogħol, inklużi t-titjib tal-ħiliet u t-taħriġ fuq il-post tax-xogħol; |
| --- | --- |

71.

| 72. | Itenni l-appell tiegħu lill-Kummissjoni biex tiżviluppa strateġija reġjonali li tindirizza l-qgħad persistenti fost iż-żgħażagħ u l-eżodu dejjem jikber tal-imħuħ billi jiġu indirizzati l-ispariġġi fil-ħiliet bejn is-sistema edukattiva u s-suq tax-xogħol, tittejjeb il-kwalità tat-tagħlim, u jiġi żgurat finanzjament adegwat għal miżuri attivi tas-suq tax-xogħol u skemi ta' taħriġ vokazzjonali, flimkien ma' faċilitajiet adegwati għall-indukrar tat-tfal u għall-edukazzjoni ta' qabel l-iskola; iħeġġeġ l-estensjoni tal-programm ta' boroż ta' studju tal-Kulleġġ tal-Ewropa biex jinkludi wkoll studenti mill-pajjiżi tal-Balkani tal-Punent, flimkien ma' dawk mill-pajjiżi tal-Viċinat Ewropew; |
| --- | --- |

72.

| 73. | Jenfasizza l-ħtieġa ta' investiment fid-diġitalizzazzjoni bħala mod kif jiġi minimizzat id-distakk diġitali u jiġi żgurat aċċess ugwali għall-internet, inkluż għall-aktar gruppi vulnerabbli u għan-nies li jgħixu fiż-żoni rurali; jinnota l-potenzjal kbir tal-popolazzjoni taż-żgħażagħ tal-Kosovo u tad-diġitalizzazzjoni għall-iżvilupp tal-ekonomija tal-Kosovo; japprezza li l-popolazzjoni taż-żgħażagħ tal-Kosovo għandha għarfien avvanzat fit-teknoloġija tal-informazzjoni u tal-komunikazzjoni u li l-Kosovo jista' għalhekk isir is-Silicon Valley li jmiss tal-Ewropa; |
| --- | --- |

73.

| 74. | Iħeġġeġ lill-Kosovo jittrasforma s-settur agrikolu tiegħu sabiex iżid il-produzzjoni lokali tal-ikel u jnaqqas l-importazzjonijiet ta' oġġetti tal-ikel bażiċi; |
| --- | --- |

74.

| 75. | Jisħaq fuq il-ħtieġa li tiġi ssimplifikata s-sistema tas-sigurtà soċjali u li tiġi stabbilita sistema ta' kumpens koerenti, ġusta u fiskalment affordabbli għall-impjiegi pubbliċi; jilqa' l-intenzjoni tal-Gvern tal-Kosovo li jittratta r-reviżjoni tal-iskema tal-pensjoni tal-veterani tal-gwerra; |
| --- | --- |

75.

| 76. | Se jissorvelja mill-qrib il-ftehim, li jidħol fis-seħħ fl-2023, dwar it-trasferiment ta' ħabsin mid-Danimarka biex jiskontaw is-sentenzi tagħhom fiċ-ċentri korrettivi tal-Kosovo; jitlob li t-termini u l-ġestjoni ta' dan il-ftehim ikunu kompletament trasparenti u jħeġġeġ lill-awtoritajiet kompetenti tal-Kosovo jindirizzaw id-disparità potenzjali fil-kundizzjonijiet ta' detenzjoni fil-faċilitajiet tal-Kosovo bejn il-ħabsin Daniżi u Kosovari; |
| --- | --- |

76.

L-ambjent, l-enerġija u t-trasport

| 77. | Jissottolinja l-ħtieġa li jiġi indirizzat it-tibdil fil-klima f'konformità mal-ambizzjonijiet tal-UE relatati mal-klima u li titħaffef it-tranżizzjoni lejn ekonomija newtrali għall-klima, reżiljenti, sostenibbli, ċirkolari u effiċjenti fir-riżorsi, peress li l-progress f'dawn l-oqsma u l-allinjament mal-istandards tal-UE baqa' baxx; |
| --- | --- |

77.

| 78. | Jistieden lill-gvern jaċċellera l-ħidma tiegħu fuq l-istrateġija dwar l-enerġija 2022-2030, b'kooperazzjoni mas-soċjetà ċivili, b'enfasi partikolari fuq provvista tal-enerġija sostenibbli u affordabbli, effiċjenza enerġetika akbar u aktar diversifikazzjoni tas-sorsi tal-enerġija f'konformità mal-Aġenda tal-Patt Ekoloġiku u l-Ftehim ta' Pariġi; jiddispjaċih dwar id-dewmien kontinwu fil-pubblikazzjoni tal-istrateġija; |
| --- | --- |

78.

| 79. | Itenni t-tħassib tiegħu li l-maġġoranza kbira tal-enerġija tal-Kosovo ġejja mill-faħam u jappella għat-tneħħija tas-sussidji kollha fuq il-faħam mhux konformi, id-deċentralizzazzjoni tal-produzzjoni tal-enerġija u t-tranżizzjoni lejn sorsi ta' enerġija rinnovabbli; jirrikonoxxi l-ħtieġa li l-parti tat-Tramuntana tal-Kosovo tiġi integrata kompletament fis-sistema ta' fatturazzjoni tal-pajjiż; |
| --- | --- |

79.

| 80. | Iħeġġeġ lill-Kosovo jirriforma u jiftaħ is-suq tal-enerġija tiegħu, inkluż l-elettriku bl-imnut, sabiex il-konsumaturi jkollhom għażla u jitkisser il-monopolju eżistenti fis-settur; jilqa' l-ftuħ ta' impjant ġdid tat-tisħin distrettwali fi Gjakova, iffinanzjat mill-fondi tal-UE, li huwa l-uniku impjant fil-Kosovo li jopera bl-użu tal-bijomassa, u li huwa mistenni li jnaqqas it-tniġġis fiż-żona b'aktar minn 90 %; |
| --- | --- |

80.

| 81. | Jesprimi t-tħassib serju tiegħu dwar il-kwalità tal-arja fil-biċċa l-kbira taż-żoni urbani tal-Kosovo; jissottolinja, b'mod partikolari, li l-Kosovo, f'dawn l-aħħar snin, kiser il-limiti massimi għas-sustanzi li jniġġsu fl-arja li huma ta' theddida serja għas-saħħa taċ-ċittadini tal-Kosovo; jistieden lill-Kosovo jżomm mal-pjan nazzjonali tiegħu għat-tnaqqis tal-emissjonijiet, li jikkonforma mar-rekwiżiti tad-Direttiva dwar l-Emissjonijiet Industrijali (9); |
| --- | --- |

81.

| 82. | Jisħaq fuq il-ħtieġa ta' ambjent f'saħħtu u l-protezzjoni tar-riżorsi tal-ilma u l-ekosistemi, b'enfasi partikolari fuq ix-xmajjar għall-iżvilupp tal-agrikoltura u għat-tisħiħ tas-sigurtà tal-ikel u tal-ilma; ifaħħar l-isforzi biex tittejjeb il-kwalità tal-ġestjoni tal-baċini tal-ilma u l-permessi relatati; jilqa' l-verdett tal-Qorti Suprema tal-Kosovo li jissospendi l-permess tal-ilma ta' impjant idroelettriku fi Shtërpca; jitlob li jitwaqqfu l-proġetti kollha ta' digi f'żoni protetti, inklużi siti futuri ta' Natura 2000 (Emerald); |
| --- | --- |

82.

| 83. | Jisħaq fuq il-ħtieġa ta' titjib fl-immaniġġjar tal-iskart, b'mod partikolari fis-separazzjoni u fir-riċiklaġġ tal-iskart, kif ukoll il-ħtieġa li jiġu introdotti miżuri ta' ekonomija ċirkolari sabiex jitnaqqas l-iskart; |
| --- | --- |

83.

| 84. | Itenni l-appell tiegħu għall-implimentazzjoni ta' politiki sostenibbli dwar it-trasport pubbliku u l-mobilità u għall-indirizzar ta' nuqqasijiet infrastrutturali li ilhom żmien twil; jilqa' l-pjanijiet għall-modernizzazzjoni tal-ferroviji b'self mill-Bank Ewropew għar-Rikostruzzjoni u l-Iżvilupp u b'għotjiet tal-UE; |
| --- | --- |

84.

| 85. | Jilqa' l-adozzjoni tal-Pjan Ekonomiku u ta' Investiment għall-Balkani tal-Punent li jammonta għal EUR 3,2 biljun u jistieden lill-Kosovo jagħmel użu effettiv minnu; jilqa' t-tħejjija li għaddejja bħalissa ta' ħames proġetti ewlenin dwar l-enerġija, l-infrastruttura u l-ilma u l-arja nodfa, inkluża t-taqsima Pristina-Merdare tal-“Awtostrada tal-Paċi” u t-tħejjija għal investimenti ġodda fil-provvista tal-ilma u fit-trattament tal-ilma mormi; |
| --- | --- |

85.

| 86. | Jilqa' l-operazzjonijiet imwettqa mill-Pulizija tal-Kosovo f'kooperazzjoni mal-EULEX biex jiġi sfrattat il-qtugħ illegali tas-siġar fil-Kosovo kollu; iħeġġeġ lill-awtoritajiet rilevanti u lill-aġenziji tal-infurzar tal-liġi fit-Tramuntana u fin-Nofsinhar tal-pajjiż biex iżidu l-kooperazzjoni tagħhom sabiex jiġġieldu kontra dan ir-reat u reati oħra; |
| --- | --- |

86.

o

o o

| 87. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-President tal-Kunsill Ewropew, lill-Kummissjoni, lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà, lill-gvernijiet u lill-parlamenti tal-Istati Membri kif ukoll lill-President, lill-Gvern u lill-Parlament tal-Kosovo. |
| --- | --- |

87.

---

(1)  ĠU L 71, 16.3.2016, p. 3.

(2)  ĠU L 195, 27.7.2017, p. 3.

(3)  ĠU L 197, 4.6.2021, p. 114.

(4)  ĠU L 330, 20.9.2021, p. 1.

(5)  ĠU C 108, 26.3.2021, p. 877.

(6)  ĠU C 362, 8.9.2021, p. 129.

(7)  ĠU C 494, 8.12.2021, p. 149.

(8)  Testi adottati, P9_TA(2021)0506.

(9)  Id-Direttiva 2010/75/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta' Novembru 2010 dwar l-emissjonijiet industrijali (il-prevenzjoni u l-kontroll integrati tat-tniġġis) (ĠU L 334, 17.12.2010, p. 17).

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/130 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/130

---

P9_TA(2022)0286

L-UE u d-difiża tal-multilateraliżmu

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar l-UE u d-difiża tal-multilateraliżmu (2020/2114(INI))

(2023/C 47/10)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “Viżjoni Kondiviża, Azzjoni Komuni: Ewropa Aktar b'Saħħitha – Strateġija Globali għall-Politika Estera u ta' Sigurtà tal-Unjoni Ewropea” ppreżentat mill-ex Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà, Federica Mogherini, fit-28 ta' Ġunju 2016, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “Viżjoni Kondiviża, Azzjoni Komuni: Ewropa Aktar b'Saħħitha – Strateġija Globali għall-Politika Estera u ta' Sigurtà tal-Unjoni Ewropea” ppreżentat mill-ex Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà, Federica Mogherini, fit-28 ta' Ġunju 2016,

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni konġunta tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà u tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar it-tisħiħ tal-kontribut tal-UE għall-multilateraliżmu bbażat fuq ir-regoli (JOIN(2021)0003), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni konġunta tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà u tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar it-tisħiħ tal-kontribut tal-UE għall-multilateraliżmu bbażat fuq ir-regoli (JOIN(2021)0003),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni konġunta tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà u tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill Ewropew u lill-Kunsill bit-titolu “Aġenda ġdida għal bidla globali bejn l-UE u l-Istati Uniti” (JOIN(2020)0022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni konġunta tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà u tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill Ewropew u lill-Kunsill bit-titolu “Aġenda ġdida għal bidla globali bejn l-UE u l-Istati Uniti” (JOIN(2020)0022),

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tat-12 ta' Lulju 2021 dwar il-prijoritajiet tal-UE fin-NU matul is-76 sessjoni tal-Assemblea Ġenerali tan-NU, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tat-12 ta' Lulju 2021 dwar il-prijoritajiet tal-UE fin-NU matul is-76 sessjoni tal-Assemblea Ġenerali tan-NU,

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni konġunta tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà u tal-Kummissjoni tal-25 ta' Marzu 2020 dwar il-pjan ta' azzjoni tal-UE 2020-2024 dwar id-drittijiet tal-bniedem u d-demokrazija (JOIN(2020)0005), b'mod partikolari l-kapitolu 3 tagħha ddedikat għall-promozzjoni ta' sistema globali għad-drittijiet tal-bniedem u d-demokrazija u s-sottokapitolu 3.1 tagħha dwar il-kooperazzjoni multilaterali, li toperazzjonalizza l-impenn tal-UE għal sistema multilaterali b'saħħitha għad-drittijiet tal-bniedem, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni konġunta tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà u tal-Kummissjoni tal-25 ta' Marzu 2020 dwar il-pjan ta' azzjoni tal-UE 2020-2024 dwar id-drittijiet tal-bniedem u d-demokrazija (JOIN(2020)0005), b'mod partikolari l-kapitolu 3 tagħha ddedikat għall-promozzjoni ta' sistema globali għad-drittijiet tal-bniedem u d-demokrazija u s-sottokapitolu 3.1 tagħha dwar il-kooperazzjoni multilaterali, li toperazzjonalizza l-impenn tal-UE għal sistema multilaterali b'saħħitha għad-drittijiet tal-bniedem,

| — | wara li kkunsidra t-test rivedut tad-Dikjarazzjoni Politika li tistabbilixxi l-qafas għar-relazzjoni futura bejn l-Unjoni Ewropea u r-Renju Unit kif miftiehma fil-livell tan-negozjaturi fis-17 ta' Ottubru 2019, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra t-test rivedut tad-Dikjarazzjoni Politika li tistabbilixxi l-qafas għar-relazzjoni futura bejn l-Unjoni Ewropea u r-Renju Unit kif miftiehma fil-livell tan-negozjaturi fis-17 ta' Ottubru 2019,

| — | wara li kkunsidra l-pjan ta' azzjoni tal-UE dwar in-nisa, il-paċi u s-sigurtà (WPS) 2019-2024, u l-Pjan ta' Azzjoni tal-UE dwar il-Ġeneru (Gender Action Plan, GAP III) tal-25 ta' Novembru 2020, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-pjan ta' azzjoni tal-UE dwar in-nisa, il-paċi u s-sigurtà (WPS) 2019-2024, u l-Pjan ta' Azzjoni tal-UE dwar il-Ġeneru (Gender Action Plan, GAP III) tal-25 ta' Novembru 2020,

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tat-22 ta' Frar 2021 dwar il-prijoritajiet tal-UE fil-fora tan-NU dwar id-drittijiet tal-bniedem fl-2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tat-22 ta' Frar 2021 dwar il-prijoritajiet tal-UE fil-fora tan-NU dwar id-drittijiet tal-bniedem fl-2021,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-2021 tas-Segretarju Ġenerali tan-NU bit-titolu “Our Common Agenda” (L-Aġenda Komuni Tagħna), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-2021 tas-Segretarju Ġenerali tan-NU bit-titolu “Our Common Agenda” (L-Aġenda Komuni Tagħna),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-13 ta' Ġunju 2013 dwar ir-rwol tal-UE fil-promozzjoni ta' Sħubija Trans-Atlantika usa' (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-13 ta' Ġunju 2013 dwar ir-rwol tal-UE fil-promozzjoni ta' Sħubija Trans-Atlantika usa' (1),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-17 ta' April 2020 dwar azzjoni koordinata tal-UE biex tikkumbatti l-pandemija tal-COVID-19 u l-konsegwenzi tagħha (2), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-17 ta' April 2020 dwar azzjoni koordinata tal-UE biex tikkumbatti l-pandemija tal-COVID-19 u l-konsegwenzi tagħha (2),

| — | wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tiegħu tad-9 ta' Ġunju 2021 lill-Kunsill dwar il-75 u s-76 sessjoni tal-Assemblea Ġenerali tan-NU (3), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tiegħu tad-9 ta' Ġunju 2021 lill-Kunsill dwar il-75 u s-76 sessjoni tal-Assemblea Ġenerali tan-NU (3),

| — | wara li kkunsidra l-Istrateġija tal-UE kontra l-proliferazzjoni tal-armi ta' qerda massiva tal-10 ta' Diċembru 2003 u l-konklużjonijiet tal-Kunsill tas-17 ta' Diċembru 2008 dwar il-linji ta' azzjoni ġodda mill-Unjoni Ewropea fil-ġlieda kontra l-proliferazzjoni tal-armi ta' qerda massiva u s-sistemi ta' kunsinna tagħhom, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Istrateġija tal-UE kontra l-proliferazzjoni tal-armi ta' qerda massiva tal-10 ta' Diċembru 2003 u l-konklużjonijiet tal-Kunsill tas-17 ta' Diċembru 2008 dwar il-linji ta' azzjoni ġodda mill-Unjoni Ewropea fil-ġlieda kontra l-proliferazzjoni tal-armi ta' qerda massiva u s-sistemi ta' kunsinna tagħhom,

| — | wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tiegħu tal-21 ta' Ottubru 2021 lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà rigward ir-relazzjonijiet politiċi u l-kooperazzjoni bejn l-UE u t-Tajwan (4), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tiegħu tal-21 ta' Ottubru 2021 lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà rigward ir-relazzjonijiet politiċi u l-kooperazzjoni bejn l-UE u t-Tajwan (4),

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tal-24 ta' Jannar 2022 dwar it-teħid tas-sħubija strateġika NU-UE dwar l-operazzjonijiet ta' paċi u l-ġestjoni ta' kriżijiet għal-livell li jmiss: Prijoritajiet għall-2022-2024, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tal-24 ta' Jannar 2022 dwar it-teħid tas-sħubija strateġika NU-UE dwar l-operazzjonijiet ta' paċi u l-ġestjoni ta' kriżijiet għal-livell li jmiss: Prijoritajiet għall-2022-2024,

| — | wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Pariġi għall-Konvenzjoni Qafas tan-NU dwar it-Tibdil fil-Klima, adottat fit-12 ta' Diċembru 2015, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Ftehim ta' Pariġi għall-Konvenzjoni Qafas tan-NU dwar it-Tibdil fil-Klima, adottat fit-12 ta' Diċembru 2015,

| — | wara li kkunsidra l-Aġenda 2030 tan-NU għall-Iżvilupp Sostenibbli u l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli (SDGs), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Aġenda 2030 tan-NU għall-Iżvilupp Sostenibbli u l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli (SDGs),

| — | wara li kkunsidra r-Raba' Konferenza Dinjija dwar in-Nisa, li saret f'Beijing f'Settembru 1995, id-Dikjarazzjoni u l-Pjattaforma ta' Azzjoni għat-tisħiħ tal-pożizzjoni tan-nisa adottati f'Beijing, u d-dokumenti ta' eżitu sussegwenti tas-sessjonijiet speċjali tan-NU Beijing + 5, + 10, + 15 u + 20 dwar azzjonijiet u inizjattivi ġodda għall-implimentazzjoni tad-Dikjarazzjoni u l-Pjattaforma ta' Azzjoni ta' Beijing, adottati fid-9 ta' Ġunju 2000, fil-11 ta' Marzu 2005, fit-2 ta' Marzu 2010 u fid-9 ta' Marzu 2015, rispettivament, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Raba' Konferenza Dinjija dwar in-Nisa, li saret f'Beijing f'Settembru 1995, id-Dikjarazzjoni u l-Pjattaforma ta' Azzjoni għat-tisħiħ tal-pożizzjoni tan-nisa adottati f'Beijing, u d-dokumenti ta' eżitu sussegwenti tas-sessjonijiet speċjali tan-NU Beijing + 5, + 10, + 15 u + 20 dwar azzjonijiet u inizjattivi ġodda għall-implimentazzjoni tad-Dikjarazzjoni u l-Pjattaforma ta' Azzjoni ta' Beijing, adottati fid-9 ta' Ġunju 2000, fil-11 ta' Marzu 2005, fit-2 ta' Marzu 2010 u fid-9 ta' Marzu 2015, rispettivament,

| — | wara li kkunsidra l-Istrateġija Globali tan-Nazzjonijiet Uniti Kontra t-Terroriżmu, adottata mill-Assemblea Ġenerali f'Settembru 2006, li dalwaqt se tiġi aġġornata, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Istrateġija Globali tan-Nazzjonijiet Uniti Kontra t-Terroriżmu, adottata mill-Assemblea Ġenerali f'Settembru 2006, li dalwaqt se tiġi aġġornata,

| — | wara li kkunsidra r-Riżoluzzjoni 1325 (2000) tan-NU adottata mill-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU fil-31 ta' Ottubru 2000, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Riżoluzzjoni 1325 (2000) tan-NU adottata mill-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU fil-31 ta' Ottubru 2000,

| — | wara li kkunsidra r-Riżoluzzjoni 65/276 tal-Assemblea Ġenerali tan-NU adottata fit-3 ta' Mejju 2011 dwar il-parteċipazzjoni tal-UE fil-ħidma tan-NU, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Riżoluzzjoni 65/276 tal-Assemblea Ġenerali tan-NU adottata fit-3 ta' Mejju 2011 dwar il-parteċipazzjoni tal-UE fil-ħidma tan-NU,

| — | wara li kkunsidra l-erba' dikjarazzjonijiet konġunti tal-UE u tan-NU fl-Assemblea Ġenerali tan-NU f'Settembru 2018, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-erba' dikjarazzjonijiet konġunti tal-UE u tan-NU fl-Assemblea Ġenerali tan-NU f'Settembru 2018,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-12 ta' Settembru 2018 dwar Sistemi ta' Armi Awtonomi (5), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-12 ta' Settembru 2018 dwar Sistemi ta' Armi Awtonomi (5),

| — | wara li kkunsidra l-ftehim qafas tad-29 ta' Settembru 2020 bejn l-Unjoni Ewropea u n-Nazzjonijiet Uniti għall-għoti ta' appoġġ reċiproku fil-kuntest tal-missjonijiet u l-operazzjonijiet rispettivi tagħhom fuq il-post, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-ftehim qafas tad-29 ta' Settembru 2020 bejn l-Unjoni Ewropea u n-Nazzjonijiet Uniti għall-għoti ta' appoġġ reċiproku fil-kuntest tal-missjonijiet u l-operazzjonijiet rispettivi tagħhom fuq il-post,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-1 ta' Marzu 2022 dwar l-aggressjoni Russa kontra l-Ukrajna (6), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-1 ta' Marzu 2022 dwar l-aggressjoni Russa kontra l-Ukrajna (6),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-7 ta' April 2022 dwar il-konklużjonijiet tal-laqgħa tal-Kunsill Ewropew tal-24 u l-25 ta' Marzu 2022, inklużi l-aħħar żviluppi tal-gwerra kontra l-Ukrajna u s-sanzjonijiet tal-UE kontra r-Russja u l-implimentazzjoni tagħhom (7), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-7 ta' April 2022 dwar il-konklużjonijiet tal-laqgħa tal-Kunsill Ewropew tal-24 u l-25 ta' Marzu 2022, inklużi l-aħħar żviluppi tal-gwerra kontra l-Ukrajna u s-sanzjonijiet tal-UE kontra r-Russja u l-implimentazzjoni tagħhom (7),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat għall-Kummerċ Internazzjonali, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat għall-Kummerċ Internazzjonali,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Barranin (A9-0172/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Barranin (A9-0172/2022),

| A. | billi l-ordni globali qed isir dejjem aktar instabbli, polarizzat u mfixkel minn aġendi u pożizzjonijiet ta' politika kompetittivi u mir-riskju dejjem akbar ta' frammentazzjoni regolatorja u ta' kompetizzjoni dwar standards regolatorji; billi d-demokrazija, id-drittijiet tal-bniedem u l-istat tad-dritt qed jiġu mhedda dejjem aktar f'reġjuni differenti tad-dinja; billi d-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem u l-attivisti tas-soċjetà ċivili qed jiffaċċjaw għadd dejjem akbar ta' theddid u riskji għall-ħidma leġittima tagħhom; |
| --- | --- |

A.

billi l-ordni globali qed isir dejjem aktar instabbli, polarizzat u mfixkel minn aġendi u pożizzjonijiet ta' politika kompetittivi u mir-riskju dejjem akbar ta' frammentazzjoni regolatorja u ta' kompetizzjoni dwar standards regolatorji; billi d-demokrazija, id-drittijiet tal-bniedem u l-istat tad-dritt qed jiġu mhedda dejjem aktar f'reġjuni differenti tad-dinja; billi d-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem u l-attivisti tas-soċjetà ċivili qed jiffaċċjaw għadd dejjem akbar ta' theddid u riskji għall-ħidma leġittima tagħhom;

| B. | billi l-ordni multilaterali nbena biex jiġu ffaċċjati u indirizzati l-isfidi ta' żmienna, bħall-ġuħ u l-faqar estrem, l-inugwaljanza, id-degradazzjoni ambjentali, il-mard, ix-xokkijiet ekonomiċi u l-prevenzjoni tal-kunflitti; billi saru avvanzi importanti, iżda f'dan l-aħħar deċennju osservajna rigress f'għadd ta' oqsma; |
| --- | --- |

B.

billi l-ordni multilaterali nbena biex jiġu ffaċċjati u indirizzati l-isfidi ta' żmienna, bħall-ġuħ u l-faqar estrem, l-inugwaljanza, id-degradazzjoni ambjentali, il-mard, ix-xokkijiet ekonomiċi u l-prevenzjoni tal-kunflitti; billi saru avvanzi importanti, iżda f'dan l-aħħar deċennju osservajna rigress f'għadd ta' oqsma;

| C. | billi hemm bżonn li jiġġedded il-kuntratt soċjali u terġa' tinbena l-fiduċja; |
| --- | --- |

C.

billi hemm bżonn li jiġġedded il-kuntratt soċjali u terġa' tinbena l-fiduċja;

| D. | billi f'Settembru 2015 il-pajjiżi kollha impenjaw ruħhom b'aġenda ambizzjuża dwar kif jindirizzaw l-isfidi globali flimkien, l-Aġenda 2030 tan-NU għall-Iżvilupp Sostenibbli; |
| --- | --- |

D.

billi f'Settembru 2015 il-pajjiżi kollha impenjaw ruħhom b'aġenda ambizzjuża dwar kif jindirizzaw l-isfidi globali flimkien, l-Aġenda 2030 tan-NU għall-Iżvilupp Sostenibbli;

| E. | billi, filwaqt li l-multilateraliżmu jibqa' l-aħjar sistema organizzattiva biex jissolvew l-isfidi globali, irid jiġi rikonoxxut li t-triq li twassal għall-implimentazzjoni effettiva qed tinħass iebsa; |
| --- | --- |

E.

billi, filwaqt li l-multilateraliżmu jibqa' l-aħjar sistema organizzattiva biex jissolvew l-isfidi globali, irid jiġi rikonoxxut li t-triq li twassal għall-implimentazzjoni effettiva qed tinħass iebsa;

| F. | billi d-dinja daħlet f'era multipolari ġdida b'potenzjal kbir ta' turbolenza, konfrontazzjoni u instabbiltà kkaratterizzati minn kompetizzjoni ġeopolitika kbira li tinvolvi theddid u kunflitti mhux tradizzjonali, bħall-attakki ibridi u ċ-ċiberattakki, il-gwerra ibrida u d-diżinformazzjoni, li spiss jiġru lil hinn mill-għajn pubblika, iżda għandhom implikazzjonijiet sinifikanti għas-sigurtà tal-UE u dik globali, u li ma għandniex għodod xierqa biex niġġildulhom u nirreaġixxu għalihom; billi hemm riskju ta' distakk bejn l-isfidi globali attwali u l-kapaċità tas-sistema multilaterali attwali li tipprovdi soluzzjonijiet effettivi u inklużivi; |
| --- | --- |

F.

billi d-dinja daħlet f'era multipolari ġdida b'potenzjal kbir ta' turbolenza, konfrontazzjoni u instabbiltà kkaratterizzati minn kompetizzjoni ġeopolitika kbira li tinvolvi theddid u kunflitti mhux tradizzjonali, bħall-attakki ibridi u ċ-ċiberattakki, il-gwerra ibrida u d-diżinformazzjoni, li spiss jiġru lil hinn mill-għajn pubblika, iżda għandhom implikazzjonijiet sinifikanti għas-sigurtà tal-UE u dik globali, u li ma għandniex għodod xierqa biex niġġildulhom u nirreaġixxu għalihom; billi hemm riskju ta' distakk bejn l-isfidi globali attwali u l-kapaċità tas-sistema multilaterali attwali li tipprovdi soluzzjonijiet effettivi u inklużivi;

| G. | billi fl-istess ħin, l-ordni globali qed jiffaċċja dejjem aktar kwistjonijiet u sfidi ta' politika li jirrikjedu azzjoni fil-livell internazzjonali, inkluż djalogu politiku globali effettiv, kooperazzjoni u konverġenza tal-pożizzjonijiet, sabiex jitfasslu soluzzjonijiet sostenibbli li jistgħu jwasslu għar-riżultati, għal azzjoni koordinata u għal standards komuni, fi ħdan ordni bbażat fuq ir-regoli li jwassal b'mod effettiv għal riżultati li jkunu fl-interess ta' kulħadd u li jippromwovu d-drittijiet tal-bniedem u l-istat tad-dritt; billi dawn l-istandards għandhom jikkontribwixxu għall-paċi, l-istabbiltà u l-iżvilupp sostenibbli internazzjonali; billi l-UE tappoġġja l-liġijiet u n-normi internazzjonali; |
| --- | --- |

G.

billi fl-istess ħin, l-ordni globali qed jiffaċċja dejjem aktar kwistjonijiet u sfidi ta' politika li jirrikjedu azzjoni fil-livell internazzjonali, inkluż djalogu politiku globali effettiv, kooperazzjoni u konverġenza tal-pożizzjonijiet, sabiex jitfasslu soluzzjonijiet sostenibbli li jistgħu jwasslu għar-riżultati, għal azzjoni koordinata u għal standards komuni, fi ħdan ordni bbażat fuq ir-regoli li jwassal b'mod effettiv għal riżultati li jkunu fl-interess ta' kulħadd u li jippromwovu d-drittijiet tal-bniedem u l-istat tad-dritt; billi dawn l-istandards għandhom jikkontribwixxu għall-paċi, l-istabbiltà u l-iżvilupp sostenibbli internazzjonali; billi l-UE tappoġġja l-liġijiet u n-normi internazzjonali;

| H. | billi d-dinja saret aktar interkonnessa, u dan irendi lill-atturi fix-xena internazzjonali aktar interdipendenti u l-isfidi aktar kumplessi; billi l-problemi f'diversi livelli li jirriżultaw jirrikjedu azzjoni kollettiva, strutturi flessibbli u l-inklużjoni tal-partijiet ikkonċernati kollha; |
| --- | --- |

H.

billi d-dinja saret aktar interkonnessa, u dan irendi lill-atturi fix-xena internazzjonali aktar interdipendenti u l-isfidi aktar kumplessi; billi l-problemi f'diversi livelli li jirriżultaw jirrikjedu azzjoni kollettiva, strutturi flessibbli u l-inklużjoni tal-partijiet ikkonċernati kollha;

| I. | billi l-ordni multilaterali attwali tnissel mill-ordni globali ta' wara l-1945, li mhux neċessarjament jirrifletti bis-sħiħ id-dinja tal-lum, meta jitqies li l-atturi globali attwali mhux kollha tqiesu kif xieraq fit-tfassil tal-arkitettura multilaterali; |
| --- | --- |

I.

billi l-ordni multilaterali attwali tnissel mill-ordni globali ta' wara l-1945, li mhux neċessarjament jirrifletti bis-sħiħ id-dinja tal-lum, meta jitqies li l-atturi globali attwali mhux kollha tqiesu kif xieraq fit-tfassil tal-arkitettura multilaterali;

| J. | billi l-politiki u n-normi globali dwar il-kontroll tal-armi, id-diżarm u n-nonproliferazzjoni tal-armi qed jiġu abbandunati u mdgħajfa fi żmien meta l-bejgħ tal-armi konvenzjonali qed jiżdied, il-livell ta' awtonomija tas-sistemi tal-armi qed jiżdied, u qed isiru investimenti f'armi ġodda ta' qerda massiva; |
| --- | --- |

J.

billi l-politiki u n-normi globali dwar il-kontroll tal-armi, id-diżarm u n-nonproliferazzjoni tal-armi qed jiġu abbandunati u mdgħajfa fi żmien meta l-bejgħ tal-armi konvenzjonali qed jiżdied, il-livell ta' awtonomija tas-sistemi tal-armi qed jiżdied, u qed isiru investimenti f'armi ġodda ta' qerda massiva;

| K. | billi dejjem aktar qed jitqajjem dubju dwar il-multilateraliżmu bħala mezz paċifiku ta' organizzazzjoni tar-relazzjonijiet fost l-istati sovrani, parzjalment minħabba bidliet fis-sistema internazzjonali, pereżempju l-preżenza ta' atturi ġodda fix-xena globali u t-theddid ibridu li jirriżulta minnhom, it-tensjonijiet li jirriżultaw min-natura tal-istituzzjonijiet multilaterali u l-ħtieġa li l-istituzzjonijiet li ilhom deċennji sħaħ jiġu rinnovati kompletament, id-distakk dejjem jikber bejn l-opinjoni pubblika u l-istituzzjonijiet, iż-żieda fis-sentimenti kontra l-globalizzazzjoni, it-tnaqqis tas-setgħat ġeopolitiċi tradizzjonalment dominanti u t-tnaqqis sussegwenti tal-libertajiet u d-demokrazija globali; billi l-pandemija tal-COVID-19 u l-impatt bla preċedent tagħha fuq il-komunità internazzjonali rrinforzaw u aċċelleraw dawn il-bidliet; billi ninsabu fil-punt ta' era ġdida li qed thedded li tikkomprometti aktar minn sebgħin sena ta' progress u paċi relattiva u tikkonsolida era ta' politika mmexxija bil-forza u li tistinka biex tikkomprometti l-ordni internazzjonali bbażat fuq ir-regoli u bbażat fuq il-liġi internazzjonali u l-istat tad-dritt, ir-responsabbiltà, id-demokrazija u d-drittijiet tal-bniedem, l-ugwaljanza bejn il-ġeneri u d-diversità; billi l-għaqda ta' impulsi populisti nazzjonali, objettivi diverġenti u li qed jinbidlu u nuqqas ta' metodi ta' implimentazzjoni u responsabbiltà qed iġiegħlu lis-sistema multilaterali tiffaċċja tliet kriżijiet konnessi: kriżi ta' poter, ta' rilevanza u ta' leġittimità, li huma r-riżultat ta' nuqqas ta' rieda u koordinazzjoni politika, l-aktar fil-Punent; |
| --- | --- |

K.

billi dejjem aktar qed jitqajjem dubju dwar il-multilateraliżmu bħala mezz paċifiku ta' organizzazzjoni tar-relazzjonijiet fost l-istati sovrani, parzjalment minħabba bidliet fis-sistema internazzjonali, pereżempju l-preżenza ta' atturi ġodda fix-xena globali u t-theddid ibridu li jirriżulta minnhom, it-tensjonijiet li jirriżultaw min-natura tal-istituzzjonijiet multilaterali u l-ħtieġa li l-istituzzjonijiet li ilhom deċennji sħaħ jiġu rinnovati kompletament, id-distakk dejjem jikber bejn l-opinjoni pubblika u l-istituzzjonijiet, iż-żieda fis-sentimenti kontra l-globalizzazzjoni, it-tnaqqis tas-setgħat ġeopolitiċi tradizzjonalment dominanti u t-tnaqqis sussegwenti tal-libertajiet u d-demokrazija globali; billi l-pandemija tal-COVID-19 u l-impatt bla preċedent tagħha fuq il-komunità internazzjonali rrinforzaw u aċċelleraw dawn il-bidliet; billi ninsabu fil-punt ta' era ġdida li qed thedded li tikkomprometti aktar minn sebgħin sena ta' progress u paċi relattiva u tikkonsolida era ta' politika mmexxija bil-forza u li tistinka biex tikkomprometti l-ordni internazzjonali bbażat fuq ir-regoli u bbażat fuq il-liġi internazzjonali u l-istat tad-dritt, ir-responsabbiltà, id-demokrazija u d-drittijiet tal-bniedem, l-ugwaljanza bejn il-ġeneri u d-diversità; billi l-għaqda ta' impulsi populisti nazzjonali, objettivi diverġenti u li qed jinbidlu u nuqqas ta' metodi ta' implimentazzjoni u responsabbiltà qed iġiegħlu lis-sistema multilaterali tiffaċċja tliet kriżijiet konnessi: kriżi ta' poter, ta' rilevanza u ta' leġittimità, li huma r-riżultat ta' nuqqas ta' rieda u koordinazzjoni politika, l-aktar fil-Punent;

| L. | billi l-kriżi tal-multilateraliżmu tista' tkun opportunità biex jerġa' jinbena kunsens dwar ordni internazzjonali bbażat fuq il-multilateraliżmu u l-istat tad-dritt permezz ta' kooperazzjoni, solidarjetà u koordinazzjoni effiċjenti; billi l-UE għandha tappoġġja inizjattivi mmirati lejn l-inkorporazzjoni tal-fehmiet tas-soċjetà ċivili fil-proċessi tat-teħid tad-deċiżjonijiet f'fora multilaterali bħal pereżempju, in-NU; billi l-UE għandha tippromwovi l-istabbiliment ta' Assemblea Parlamentari tan-Nazzjonijiet Uniti fi ħdan is-sistema tan-NU sabiex iżżid l-karattru demokratiku, ir-responsabbiltà demokratika u t-trasparenza tal-governanza globali; |
| --- | --- |

L.

billi l-kriżi tal-multilateraliżmu tista' tkun opportunità biex jerġa' jinbena kunsens dwar ordni internazzjonali bbażat fuq il-multilateraliżmu u l-istat tad-dritt permezz ta' kooperazzjoni, solidarjetà u koordinazzjoni effiċjenti; billi l-UE għandha tappoġġja inizjattivi mmirati lejn l-inkorporazzjoni tal-fehmiet tas-soċjetà ċivili fil-proċessi tat-teħid tad-deċiżjonijiet f'fora multilaterali bħal pereżempju, in-NU; billi l-UE għandha tippromwovi l-istabbiliment ta' Assemblea Parlamentari tan-Nazzjonijiet Uniti fi ħdan is-sistema tan-NU sabiex iżżid l-karattru demokratiku, ir-responsabbiltà demokratika u t-trasparenza tal-governanza globali;

| M. | billi l-multilateraliżmu jeħtieġ rivitalizzazzjoni rapida sabiex tiġi indirizzata din il-kriżi multidimensjonali u ta' ħafna aspetti; billi t-theddid għall-paċi u s-sigurtà, għal-libertajiet fundamentali u d-demokrazija, it-tibdil fil-klima, it-telf tal-bijodiversità, id-degradazzjoni ambjentali, il-ġestjoni tar-riskju ta' diżastri, l-isfidi globali tas-saħħa pubblika, iż-żieda fil-protezzjoniżmu, id-diżinformazzjoni, l-indħil barrani, l-ugwaljanza bejn il-ġeneri, l-iżvilupp sostenibbli u l-approfondiment tal-faqar u tal-inugwaljanzi fil-livell globali huma wħud mill-isfidi urġenti li d-dinja qed tiffaċċja bħalissa; billi huwa biss permezz ta' ordni multilaterali rinforzat u ta' tmexxija politika li l-komunità internazzjonali tkun tista' ssib tweġibiet dejjiema u sostenibbli għal dawn l-isfidi u oħrajn fil-futur; |
| --- | --- |

M.

billi l-multilateraliżmu jeħtieġ rivitalizzazzjoni rapida sabiex tiġi indirizzata din il-kriżi multidimensjonali u ta' ħafna aspetti; billi t-theddid għall-paċi u s-sigurtà, għal-libertajiet fundamentali u d-demokrazija, it-tibdil fil-klima, it-telf tal-bijodiversità, id-degradazzjoni ambjentali, il-ġestjoni tar-riskju ta' diżastri, l-isfidi globali tas-saħħa pubblika, iż-żieda fil-protezzjoniżmu, id-diżinformazzjoni, l-indħil barrani, l-ugwaljanza bejn il-ġeneri, l-iżvilupp sostenibbli u l-approfondiment tal-faqar u tal-inugwaljanzi fil-livell globali huma wħud mill-isfidi urġenti li d-dinja qed tiffaċċja bħalissa; billi huwa biss permezz ta' ordni multilaterali rinforzat u ta' tmexxija politika li l-komunità internazzjonali tkun tista' ssib tweġibiet dejjiema u sostenibbli għal dawn l-isfidi u oħrajn fil-futur;

| N. | billi sabiex terġa' tagħti l-ħajja u tiddefendi l-multilateraliżmu, l-UE jeħtiġilha tgħin biex l-istituzzjonijiet multilaterali u l-organizzazzjonijiet internazzjonali jinżammu ħajjin u jiffunzjonaw, filwaqt li tfittex kooperazzjoni aktar profonda ma' sħab tal-istess fehma sabiex tiġġieled għall-valuri u l-interessi tagħha; billi dawn il-koalizzjonijiet se jinbidlu abbażi tal-kwistjonijiet u ma għandhomx jikkompromettu l-istituzzjonijiet eżistenti; billi l-UE għandha tistinka biex tibni koalizzjonijiet miftuħa aktar milli klabbs esklużivi; billi jeħtieġ li l-UE ssib modi ġodda biex tinvolvi ruħha ma' pajjiżi min-Nofsinhar Globali u li dan tagħmlu fl-istess livell magħhom, bħala sħab ugwali; |
| --- | --- |

N.

billi sabiex terġa' tagħti l-ħajja u tiddefendi l-multilateraliżmu, l-UE jeħtiġilha tgħin biex l-istituzzjonijiet multilaterali u l-organizzazzjonijiet internazzjonali jinżammu ħajjin u jiffunzjonaw, filwaqt li tfittex kooperazzjoni aktar profonda ma' sħab tal-istess fehma sabiex tiġġieled għall-valuri u l-interessi tagħha; billi dawn il-koalizzjonijiet se jinbidlu abbażi tal-kwistjonijiet u ma għandhomx jikkompromettu l-istituzzjonijiet eżistenti; billi l-UE għandha tistinka biex tibni koalizzjonijiet miftuħa aktar milli klabbs esklużivi; billi jeħtieġ li l-UE ssib modi ġodda biex tinvolvi ruħha ma' pajjiżi min-Nofsinhar Globali u li dan tagħmlu fl-istess livell magħhom, bħala sħab ugwali;

| O. | billi t-tibdil fil-klima u l-pandemija tal-COVID-19 urew l-importanza globali u l-preminenza politika tal-beni pubbliċi globali, bħal, fost l-oħrajn, l-aċċess għas-saħħa, l-arja nadifa u l-ilma nadif, l-ikel u riżorsi oħra, l-edukazzjoni, it-teknoloġija u ċ-ċiberspazju b'mod inklużiv, sigur u affidabbli; billi l-pandemija tal-COVID-19 fakkritna f'fatt ovvju: quddiem pandemija, il-katina tas-sikurezza tas-saħħa tagħna hija b'saħħitha biss daqs l-aktar sistema tas-saħħa dgħajfa; billi l-COVID-19 tkun fejn tkun hija theddida għan-nies u għall-ekonomiji kullimkien; billi l-aċċess għall-beni pubbliċi globali u r-risponsi ta' politika li jfittxu li jistandardizzaw u jespandu tali aċċess fil-pajjiżi u l-komunitajiet kollha jirrikjedu kooperazzjoni globali dwar l-objettivi, l-istandards komuni minimi u l-appoġġ attiv għall-pajjiżi u l-komunitajiet l-aktar vulnerabbli; billi dan jirrikjedi aġenda multilaterali effettiva ffukata fuq il-beni pubbliċi globali u strutturi ta' governanza li jirrinforzaw l-aċċess għal tali beni; billi d-djalogu politiku effettiv dwar l-aċċess għall-beni pubbliċi globali, kif ukoll il-kooperazzjoni u t-twettiq f'dan ir-rigward ma jistgħux u ma jridux jiġu diżakkoppjati taħt l-ebda ċirkostanza minn mal-promozzjoni u l-protezzjoni tad-drittijiet fundamentali u d-dinjità, kif ukoll it-tisħiħ tal-pożizzjoni tal-persuni kollha, b'mod partikolari dawk l-aktar vulnerabbli; billi l-pandemija tal-COVID-19 uriet l-importanza tal-ħidma tad-WHO u l-kapaċità tad-WHO li timmaniġġja r-rispons għall-pandemija b'mod rapidu u effettiv, filwaqt li poġġiet ukoll fid-dieher tħassib bħal pereżempju tentattivi ta' ndħil u manipulazzjoni tal-azzjonijiet tagħha għal dan il-għan; |
| --- | --- |

O.

billi t-tibdil fil-klima u l-pandemija tal-COVID-19 urew l-importanza globali u l-preminenza politika tal-beni pubbliċi globali, bħal, fost l-oħrajn, l-aċċess għas-saħħa, l-arja nadifa u l-ilma nadif, l-ikel u riżorsi oħra, l-edukazzjoni, it-teknoloġija u ċ-ċiberspazju b'mod inklużiv, sigur u affidabbli; billi l-pandemija tal-COVID-19 fakkritna f'fatt ovvju: quddiem pandemija, il-katina tas-sikurezza tas-saħħa tagħna hija b'saħħitha biss daqs l-aktar sistema tas-saħħa dgħajfa; billi l-COVID-19 tkun fejn tkun hija theddida għan-nies u għall-ekonomiji kullimkien; billi l-aċċess għall-beni pubbliċi globali u r-risponsi ta' politika li jfittxu li jistandardizzaw u jespandu tali aċċess fil-pajjiżi u l-komunitajiet kollha jirrikjedu kooperazzjoni globali dwar l-objettivi, l-istandards komuni minimi u l-appoġġ attiv għall-pajjiżi u l-komunitajiet l-aktar vulnerabbli; billi dan jirrikjedi aġenda multilaterali effettiva ffukata fuq il-beni pubbliċi globali u strutturi ta' governanza li jirrinforzaw l-aċċess għal tali beni; billi d-djalogu politiku effettiv dwar l-aċċess għall-beni pubbliċi globali, kif ukoll il-kooperazzjoni u t-twettiq f'dan ir-rigward ma jistgħux u ma jridux jiġu diżakkoppjati taħt l-ebda ċirkostanza minn mal-promozzjoni u l-protezzjoni tad-drittijiet fundamentali u d-dinjità, kif ukoll it-tisħiħ tal-pożizzjoni tal-persuni kollha, b'mod partikolari dawk l-aktar vulnerabbli; billi l-pandemija tal-COVID-19 uriet l-importanza tal-ħidma tad-WHO u l-kapaċità tad-WHO li timmaniġġja r-rispons għall-pandemija b'mod rapidu u effettiv, filwaqt li poġġiet ukoll fid-dieher tħassib bħal pereżempju tentattivi ta' ndħil u manipulazzjoni tal-azzjonijiet tagħha għal dan il-għan;

| P. | billi t-terroriżmu jibqa' wieħed mill-aktar theddidiet serji għall-paċi u s-sigurtà internazzjonali; |
| --- | --- |

P.

billi t-terroriżmu jibqa' wieħed mill-aktar theddidiet serji għall-paċi u s-sigurtà internazzjonali;

| Q. | billi l-assertività dejjem akbar tar-reġimi awtoritarji u totalitarji u tal-gvernijiet illiberali f'fora multilaterali u organizzazzjonijiet internazzjonali, inkluż permezz ta' tentattivi biex in-normi internazzjonali jiddgħajfu u jinkitbu mill-ġdid, u l-involviment b'saħħtu tagħhom fil-proċessi ta' ġestjoni u ta' teħid ta' deċiżjonijiet ta' organizzazzjonijiet internazzjonali u fora multilaterali rilevanti, jistgħu jwasslu għal risponsi ta' politika asimmetriċi, anqas effettivi u preġudikati, jeliminaw il-kundizzjonijiet ekwivalenti għall-membri kollha tal-komunità internazzjonali, u jwasslu wkoll għal impenn ħafna aktar dgħajjef mill-komunità internazzjonali għad-difiża u l-avvanz tal-valuri universali u tad-drittijiet universali; billi aġendi individwali, azzjonijiet unilaterali u nuqqas ta' impenn u appoġġ għal soluzzjonijiet multilaterali jistgħu jkomplu jikkompromettu l-multilateraliżmu bħala prinċipju organizzattiv essenzjali biex jiġu indirizzati l-isfidi transnazzjonali; billi, f'dan il-kuntest, huwa essenzjali li jiġi affermat mill-ġdid il-valur tal-governanza bbażata fuq ir-regoli, il-kooperazzjoni internazzjonali, l-impenn għad-drittijiet fundamentali u kundizzjonijiet ekwivalenti reali għall-membri kollha tal-komunità internazzjonali; billi l-organizzazzjonijiet internazzjonali rilevanti u l-fora multilaterali se jkunu kruċjali biex jintlaħqu dawn l-objettivi; billi dawn l-objettivi mhux biss se jippermettu impatt politiku pożittiv aktar effettiv fuq l-isfidi globali, iżda se jrażżnu u jipprevjenu wkoll ir-riskju ta' kunflitt; |
| --- | --- |

Q.

billi l-assertività dejjem akbar tar-reġimi awtoritarji u totalitarji u tal-gvernijiet illiberali f'fora multilaterali u organizzazzjonijiet internazzjonali, inkluż permezz ta' tentattivi biex in-normi internazzjonali jiddgħajfu u jinkitbu mill-ġdid, u l-involviment b'saħħtu tagħhom fil-proċessi ta' ġestjoni u ta' teħid ta' deċiżjonijiet ta' organizzazzjonijiet internazzjonali u fora multilaterali rilevanti, jistgħu jwasslu għal risponsi ta' politika asimmetriċi, anqas effettivi u preġudikati, jeliminaw il-kundizzjonijiet ekwivalenti għall-membri kollha tal-komunità internazzjonali, u jwasslu wkoll għal impenn ħafna aktar dgħajjef mill-komunità internazzjonali għad-difiża u l-avvanz tal-valuri universali u tad-drittijiet universali; billi aġendi individwali, azzjonijiet unilaterali u nuqqas ta' impenn u appoġġ għal soluzzjonijiet multilaterali jistgħu jkomplu jikkompromettu l-multilateraliżmu bħala prinċipju organizzattiv essenzjali biex jiġu indirizzati l-isfidi transnazzjonali; billi, f'dan il-kuntest, huwa essenzjali li jiġi affermat mill-ġdid il-valur tal-governanza bbażata fuq ir-regoli, il-kooperazzjoni internazzjonali, l-impenn għad-drittijiet fundamentali u kundizzjonijiet ekwivalenti reali għall-membri kollha tal-komunità internazzjonali; billi l-organizzazzjonijiet internazzjonali rilevanti u l-fora multilaterali se jkunu kruċjali biex jintlaħqu dawn l-objettivi; billi dawn l-objettivi mhux biss se jippermettu impatt politiku pożittiv aktar effettiv fuq l-isfidi globali, iżda se jrażżnu u jipprevjenu wkoll ir-riskju ta' kunflitt;

| R. | billi l-UE għandha tinvesti aktar minn qatt qabel fit-tisħiħ tal-organizzazzjonijiet multilaterali bħala waħda mill-prijoritajiet tal-politika estera u ta' sigurtà komuni (PESK) u tal-politika ta' sigurtà u ta' difiża komuni (PSDK) tagħha; billi l-Boxxla Strateġika tal-UE tagħti importanza kbira lis-sħubijiet internazzjonali u multilaterali bħala wieħed mill-pilastri bażiċi tal-PSDK tagħha; |
| --- | --- |

R.

billi l-UE għandha tinvesti aktar minn qatt qabel fit-tisħiħ tal-organizzazzjonijiet multilaterali bħala waħda mill-prijoritajiet tal-politika estera u ta' sigurtà komuni (PESK) u tal-politika ta' sigurtà u ta' difiża komuni (PSDK) tagħha; billi l-Boxxla Strateġika tal-UE tagħti importanza kbira lis-sħubijiet internazzjonali u multilaterali bħala wieħed mill-pilastri bażiċi tal-PSDK tagħha;

| S. | billi hija meħtieġa kooperazzjoni multilaterali fost sħab tal-istess fehma fl-indirizzar ta' ndħil barrani malizzjuż; |
| --- | --- |

S.

billi hija meħtieġa kooperazzjoni multilaterali fost sħab tal-istess fehma fl-indirizzar ta' ndħil barrani malizzjuż;

| T. | billi r-rapport tas-Segretarju Ġenerali tan-NU bit-titolu “Our Common Agenda” (L-Aġenda Komuni Tagħna), li ġie ppreżentat lill-Assemblea Ġenerali tan-NU f'Settembru 2021 u li ntlaqa' mill-Assemblea Ġenerali f'Novembru 2021 u li ġie abbozzat permezz ta' proċess ta' konsultazzjoni wiesa' ħafna li inkluda l-istati membri tan-NU, il-mexxejja tal-ideat, iż-żgħażagħ, is-soċjetà ċivili, il-partijiet ikkonċernati rilevanti u ċ-ċittadini, kif ukoll is-sistema tan-NU u l-ħafna sħab tagħha, jattesta l-ħtieġa ta' multilateraliżmu bbażat fuq ir-regoli aktar effettiv, inklużiv u konness għall-futur; billi dan se jkun essenzjali għas-sistema tan-NU u għal fora multilaterali oħra sabiex jibqgħu forum effettiv għall-konsultazzjoni globali u għat-teħid tad-deċiżjonijiet; billi, f'dan il-kuntest, l-UE tinsab f'pożizzjoni unika biex tappoġġja lin-NU u lil organizzazzjonijiet internazzjonali rilevanti oħra biex ikomplu l-proċess ta' riforma u fir-rivitalizzazzjoni tal-ħila tagħhom li jwettquhom u l-ħila tagħhom li jinteraġixxu mal-partijiet ikkonċernati rilevanti, bħaż-żgħażagħ jew il-komunitajiet l-aktar milquta mit-tibdil fil-klima, inkluż fil-livell lokali u reġjonali; billi hija u tagħmel dan l-UE għandha taħtaf l-opportunità li tinvolvi ruħha b'mod kostruttiv u effettiv mas-setgħat rivali, filwaqt li żżomm pożizzjoni soda dwar id-drittijiet u l-libertajiet fundamentali, tippromwovi mudell soċjali u politiku bbażat fuq il-valuri universali u tfittex kooperazzjoni u koordinazzjoni aktar mill-qrib ma' pajjiżi tal-istess fehma biex tirrinforza l-preminenza tal-valuri universali u tad-drittijiet fundamentali u tavvanza soluzzjonijiet effettivi għall-isfidi globali; billi d-diplomazija parlamentari se tkun komponent essenzjali biex jiġi rrinforzat il-multilateraliżmu bbażat fuq ir-regoli, inklużiv, effettiv u konness; |
| --- | --- |

T.

billi r-rapport tas-Segretarju Ġenerali tan-NU bit-titolu “Our Common Agenda” (L-Aġenda Komuni Tagħna), li ġie ppreżentat lill-Assemblea Ġenerali tan-NU f'Settembru 2021 u li ntlaqa' mill-Assemblea Ġenerali f'Novembru 2021 u li ġie abbozzat permezz ta' proċess ta' konsultazzjoni wiesa' ħafna li inkluda l-istati membri tan-NU, il-mexxejja tal-ideat, iż-żgħażagħ, is-soċjetà ċivili, il-partijiet ikkonċernati rilevanti u ċ-ċittadini, kif ukoll is-sistema tan-NU u l-ħafna sħab tagħha, jattesta l-ħtieġa ta' multilateraliżmu bbażat fuq ir-regoli aktar effettiv, inklużiv u konness għall-futur; billi dan se jkun essenzjali għas-sistema tan-NU u għal fora multilaterali oħra sabiex jibqgħu forum effettiv għall-konsultazzjoni globali u għat-teħid tad-deċiżjonijiet; billi, f'dan il-kuntest, l-UE tinsab f'pożizzjoni unika biex tappoġġja lin-NU u lil organizzazzjonijiet internazzjonali rilevanti oħra biex ikomplu l-proċess ta' riforma u fir-rivitalizzazzjoni tal-ħila tagħhom li jwettquhom u l-ħila tagħhom li jinteraġixxu mal-partijiet ikkonċernati rilevanti, bħaż-żgħażagħ jew il-komunitajiet l-aktar milquta mit-tibdil fil-klima, inkluż fil-livell lokali u reġjonali; billi hija u tagħmel dan l-UE għandha taħtaf l-opportunità li tinvolvi ruħha b'mod kostruttiv u effettiv mas-setgħat rivali, filwaqt li żżomm pożizzjoni soda dwar id-drittijiet u l-libertajiet fundamentali, tippromwovi mudell soċjali u politiku bbażat fuq il-valuri universali u tfittex kooperazzjoni u koordinazzjoni aktar mill-qrib ma' pajjiżi tal-istess fehma biex tirrinforza l-preminenza tal-valuri universali u tad-drittijiet fundamentali u tavvanza soluzzjonijiet effettivi għall-isfidi globali; billi d-diplomazija parlamentari se tkun komponent essenzjali biex jiġi rrinforzat il-multilateraliżmu bbażat fuq ir-regoli, inklużiv, effettiv u konness;

| U. | billi l-UE u l-Istati Membri tagħha għadhom impenjati bis-sħiħ favur il-multilateraliżmu, il-governanza globali, il-promozzjoni tal-valuri fundamentali tan-NU bħala parti integrali tal-politika esterna tal-UE, kif ukoll it-tliet pilastri tas-sistema tan-NU: id-drittijiet tal-bniedem, il-paċi u s-sigurtà, u l-iżvilupp; |
| --- | --- |

U.

billi l-UE u l-Istati Membri tagħha għadhom impenjati bis-sħiħ favur il-multilateraliżmu, il-governanza globali, il-promozzjoni tal-valuri fundamentali tan-NU bħala parti integrali tal-politika esterna tal-UE, kif ukoll it-tliet pilastri tas-sistema tan-NU: id-drittijiet tal-bniedem, il-paċi u s-sigurtà, u l-iżvilupp;

| V. | billi l-UE u n-NU qed ikomplu jaħdmu mill-qrib f'aktar minn 170 pajjiż biex itejbu l-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem għal kulħadd, inaqqsu l-ġuħ u l-malnutrizzjoni, jipprevjenu u jegħlbu l-kriżijiet, jibnu soċjetajiet demokratiċi u inklużivi, jipprovdu servizzi essenzjali, jippromwovu tkabbir ekoloġiku u impjiegi deċenti, u jiżguraw il-ġestjoni sostenibbli tar-riżorsi naturali; |
| --- | --- |

V.

billi l-UE u n-NU qed ikomplu jaħdmu mill-qrib f'aktar minn 170 pajjiż biex itejbu l-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem għal kulħadd, inaqqsu l-ġuħ u l-malnutrizzjoni, jipprevjenu u jegħlbu l-kriżijiet, jibnu soċjetajiet demokratiċi u inklużivi, jipprovdu servizzi essenzjali, jippromwovu tkabbir ekoloġiku u impjiegi deċenti, u jiżguraw il-ġestjoni sostenibbli tar-riżorsi naturali;

| W. | billi r-rwol u l-għodod tal-Parlament fil-qasam tad-diplomazija parlamentari, il-medjazzjoni u d-djalogu jistgħu jikkontribwixxu b'mod attiv għat-tisħiħ tal-multilateraliżmu; |
| --- | --- |

W.

billi r-rwol u l-għodod tal-Parlament fil-qasam tad-diplomazija parlamentari, il-medjazzjoni u d-djalogu jistgħu jikkontribwixxu b'mod attiv għat-tisħiħ tal-multilateraliżmu;

| X. | billi l-“Ewropa Globali – Strument ta' Viċinat, ta' Kooperazzjoni għall-Iżvilupp u ta' Kooperazzjoni Internazzjonali” (l-istrument finanzjarju Ewropa Globali) il-ġdid, flimkien mal-approċċ “Tim Ewropa” u l-Istrateġija Global Gateway, jikkonferixxu lill-UE u lill-Istati Membri tagħha l-ħila li jirraggruppaw ir-riżorsi b'mod sinerġiku u li jikkoordinaw aħjar l-assistenza u joħolqu impatti pożittivi fl-azzjoni esterna tal-UE, anki permezz ta' fora multilaterali, filwaqt li jitqiesu l-ħtiġijiet tal-pajjiżi sħab, inkluż permezz ta' kooperazzjoni kontinwa u msaħħa ma-NU fuq il-post; billi l-UE għandha tagħti prijorità lill-għoti ta' għajnuna lill-pajjiżi b'rekord ta' governanza tajba u impenn favur il-prinċipji demokratiċi u d-drittijiet tal-bniedem; billi l-istrument finanzjarju l-ġdid Ewropa Globali jipprevedi djalogu politiku ta' livell għoli bejn il-Kummissjoni, is-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna (SEAE) u l-Parlament dwar il-prijoritajiet ta' programmazzjoni bl-opportunità għall-Parlament li jerġa' jgħaqqad dan id-djalogu ta' politika u ta' programmazzjoni mas-sensibilizzazzjoni u l-konsultazzjonijiet politiċi tiegħu ma' pajjiżi terzi, u b'hekk jirrinforza l-ħila tal-UE li, permezz tal-attivitajiet u s-sensibilizzazzjoni tagħha fil-qasam tad-diplomazija parlamentari, tassisti lill-pajjiżi terzi rilevanti u tħalli impatt pożittiv fuqhom; |
| --- | --- |

X.

billi l-“Ewropa Globali – Strument ta' Viċinat, ta' Kooperazzjoni għall-Iżvilupp u ta' Kooperazzjoni Internazzjonali” (l-istrument finanzjarju Ewropa Globali) il-ġdid, flimkien mal-approċċ “Tim Ewropa” u l-Istrateġija Global Gateway, jikkonferixxu lill-UE u lill-Istati Membri tagħha l-ħila li jirraggruppaw ir-riżorsi b'mod sinerġiku u li jikkoordinaw aħjar l-assistenza u joħolqu impatti pożittivi fl-azzjoni esterna tal-UE, anki permezz ta' fora multilaterali, filwaqt li jitqiesu l-ħtiġijiet tal-pajjiżi sħab, inkluż permezz ta' kooperazzjoni kontinwa u msaħħa ma-NU fuq il-post; billi l-UE għandha tagħti prijorità lill-għoti ta' għajnuna lill-pajjiżi b'rekord ta' governanza tajba u impenn favur il-prinċipji demokratiċi u d-drittijiet tal-bniedem; billi l-istrument finanzjarju l-ġdid Ewropa Globali jipprevedi djalogu politiku ta' livell għoli bejn il-Kummissjoni, is-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna (SEAE) u l-Parlament dwar il-prijoritajiet ta' programmazzjoni bl-opportunità għall-Parlament li jerġa' jgħaqqad dan id-djalogu ta' politika u ta' programmazzjoni mas-sensibilizzazzjoni u l-konsultazzjonijiet politiċi tiegħu ma' pajjiżi terzi, u b'hekk jirrinforza l-ħila tal-UE li, permezz tal-attivitajiet u s-sensibilizzazzjoni tagħha fil-qasam tad-diplomazija parlamentari, tassisti lill-pajjiżi terzi rilevanti u tħalli impatt pożittiv fuqhom;

| Y. | billi jekk l-UE trid titkellem b'vuċi waħda, iridu jsiru bidliet sostanzjali fil-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet għall-affarijiet barranin; billi t-teħid ta' deċiżjonijiet unanimu jispiċċa biss ixekkel il-ħila tal-UE li tinvolvi ruħha bħala attur b'saħħtu fix-xena internazzjonali, billi s-SEAE u l-Istati Membri għandhom jaqblu mal-votazzjoni b'maġġoranza kwalifikata dwar kwistjonijiet ta' politika barranija, peress li hija forma aktar effettiva ta' teħid ta' deċiżjonijiet; |
| --- | --- |

Y.

billi jekk l-UE trid titkellem b'vuċi waħda, iridu jsiru bidliet sostanzjali fil-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet għall-affarijiet barranin; billi t-teħid ta' deċiżjonijiet unanimu jispiċċa biss ixekkel il-ħila tal-UE li tinvolvi ruħha bħala attur b'saħħtu fix-xena internazzjonali, billi s-SEAE u l-Istati Membri għandhom jaqblu mal-votazzjoni b'maġġoranza kwalifikata dwar kwistjonijiet ta' politika barranija, peress li hija forma aktar effettiva ta' teħid ta' deċiżjonijiet;

Il-bini mill-ġdid ta' multilateraliżmu minqux fil-valuri fundamentali tal-UE

| 1. | Jilqa' l-komunikazzjoni konġunta mill-Kummissjoni u mill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin lill-Parlament u lill-Kunsill dwar it-tisħiħ tal-kontribut tal-UE għall-multilateraliżmu bbażat fuq ir-regoli; iqis li din il-komunikazzjoni tikkontribwixxi b'mod dirett ħafna u tkompli tavvanza r-riflessjoni dwar id-direzzjoni tal-politika barranija tal-UE mil-lat tal-impenn importanti tagħha, iżda aktar ġenerali, favur multilateraliżmu effettiv kif iddefinit fl-istrateġija Ewropea ta' sigurtà tal-2003 għat-twettiq tal-ħtieġa li jiġu kkombinati l-valur u l-objettiv ta' multilateraliżmu effettiv ma' prammatiżmu bbażat fuq il-prinċipji u l-ħtieġa li jiġu promossi u ppreservati l-interessi u l-valuri tal-UE, kif stabbilit fl-istrateġija globali għall-politika estera u ta' sigurtà tal-UE tal-2016; ifakkar li l-aħjar strateġija għad-difiża tal-multilateraliżmu hija li dan jerġa' jinbena u jsir aktar rilevanti, reżiljenti u effettiv; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jappoġġja d-dikjarazzjoni tal-komunikazzjoni konġunta li “l-Kunsill jeħtieġlu juża d-dispożizzjonijiet li jagħtu lok għal astensjoni kostruttiva u għall-adozzjoni tad-deċiżjonijiet permezz ta' votazzjoni b'maġġoranza kwalifikata fl-ambitu tal-Politika Estera u ta' Sigurtà Komuni”; jisħaq fuq il-ħtieġa li l-votazzjoni b'maġġoranza kwalifikata fi kwistjonijiet ta' politika barranija tiġi ankrata f'bidliet futuri li jsiru fit-trattati tal-UE, peress li dan jippermetti lill-UE ssir attur globali aktar effettiv; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jaqbel mal-Kummissjoni u mal-Viċi President / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà dwar il-ħtieġa li l-UE tkun aktar assertiva hija u ssegwi l-interessi tagħha u tavvanza l-valuri universali li fuqhom hija bbażata u, għalhekk, jaqbel dwar il-ħtieġa li l-UE tiddefendi u ssaħħaħ il-multilateraliżmu u l-ordni bbażati fuq ir-regoli bħala mezz biex jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwivalenti għall-komunità internazzjonali, tipprovdi pjattaforma għal djalogu politiku inklużiv, kooperazzjoni u konverġenza u tikseb reazzjonijiet ta' politika appoġġjati mill-komunità internazzjonali inġenerali u li jistgħu verament iwasslu għar-riżultati mixtieqa; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jenfasizza li huwa ta' importanza suprema li l-UE ssaħħaħ l-azzjoni esterna u s-sett ta' għodod tad-diplomazija tagħha bl-istrumenti awtonomi tagħha stess, filwaqt li żżid il-kapaċità tagħha li tkun attur globali u “titkellem b'vuċi waħda” sabiex tiddefendi aħjar il-multilateraliżmu, u dan għandu jinkludi l-ħolqien ta' Akkademja Diplomatika Ewropea kif mitlub reċentement mill-Parlament; itenni t-talba tiegħu li l-“Bauhaus Ewropea l-Ġdida” tiġi inkluża bħala strument ġdid fis-sett ta' għodod tal-azzjoni esterna tal-UE u bħala għodda diplomatika kulturali u pubblika utli, li hija fundamentali għall-promozzjoni tal-ordni multilaterali bbażat fuq il-valuri u t-tisħiħ ta' sħubijiet internazzjonali; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jindika l-ħila tal-UE li tfassal standards regolatorji effiċjenti u inklużivi ħafna għas-suq uniku tagħha u huwa tal-fehma li l-UE għandha tfittex ukoll li tippromwovi tali standards fil-qafas tal-azzjoni esterna tagħha bħala paradigma u kontribut għad-diskussjoni dwar standards regolatorji globali effettivi; ifakkar fl-Artikolu 24 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea (TUE), li jgħid li “l-Istati Membri għandhom isostnu l-politika esterna u ta' sigurtà tal-Unjoni attivament u mingħajr riżerva fi spirtu ta' lealtà u solidarjetà reċiproka” u li “għandhom joqgħodu lura minn kull azzjoni li tkun kontra l-interessi tal-Unjoni jew li x'aktarx tagħmel ħsara għall-effettività tagħha bħala forza b'koeżjoni fir-relazzjonijiet internazzjonali”; jinsab imħasseb dwar l-attivitajiet ta' xi Stati Membri, bħat-twettiq ta' inizjattivi diplomatiċi bilaterali ma' pajjiżi terzi, li jistgħu jmorru kontra d-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 24 TUE; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Jemmen li l-UE jeħtiġilha tkompli taġixxi bħala difensur sod u ewlieni tal-multilateraliżmu fid-dinja u tevita azzjonijiet li jikkompromettu dawn l-objettivi; jikkonkludi, madankollu, li l-UE jeħtiġilha tirrispondi għall-forzi globali, bħaż-żieda fil-frammentazzjoni, l-użu tal-kummerċ u tal-protezzjoniżmu bħala armi, sabiex tippreserva l-vantaġġi kompetittivi tagħha; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Huwa tal-fehma li l-UE għandha tuża l-isforzi tagħha biex issib soluzzjonijiet għal problemi globali, bħat-tibdil fil-klima, jew biex tippromwovi l-istabbiltà u l-paċi, bħala punt ta' dħul għal relazzjonijiet diplomatiċi usa' ma' pajjiżi terzi li magħhom id-djalogu u l-kooperazzjoni dwar punti oħra ta' politika mhux dejjem ikunu immedjatament fattibbli; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jistieden lill-UE ssir aktar assertiva u strateġika fl-indirizzar tat-theddid globali dejjem jiżdied; jissottolinja li fil-kuntest ta' xenarju ġeopolitiku li qed jinbidel malajr, id-dinja tinsab f'salib it-toroq u l-istituzzjonijiet multilaterali jinsabu fil-periklu li jiġu ddominati minn reġimi nondemokratiċi; jappella għal impenn b'saħħtu, ibbażat fuq l-azzjoni, għall-protezzjoni tad-demokrazija u tad-drittijiet fundamentali f'fora multilaterali; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Ifakkar li l-UE hija biss osservatur għall-organizzazzjonijiet internazzjonali u l-fora multilaterali kważi kollha, u li din is-sitwazzjoni la tirrifletti l-firxa tal-kompetenzi tal-UE u lanqas l-importanza dejjem tikber tal-organizzazzjonijiet reġjonali supranazzjonali fit-teħid tad-deċiżjonijiet globali; jemmen li l-effettività tal-UE fix-xena globali hija marbuta mill-qrib mal-istatus tagħha fil-fora u fl-organizzazzjonijiet multilaterali; jistieden għalhekk lill-Istati Membri jħeġġu r-rieda politika biex isaħħu l-pożizzjoni tal-UE fl-organizzazzjonijiet u fil-fora multilaterali, u biex jiksbu appoġġ minn pajjiżi terzi għal tali bidla fl-istatus, sabiex l-UE tkun tista' verament tonora l-impenn tagħha li tiddefendi l-multilateraliżmu b'mod effettiv; |
| --- | --- |

9.

It-tisħiħ tan-Nazzjonijiet Uniti u tal-parteċipazzjoni tal-Unjoni Ewropea fis-sistema tagħhom

| 10. | Itenni l-appoġġ l-aktar qawwi tiegħu għall-programm ta' riformi introdott mis-Segretarju Ġenerali tan-NU António Guterres, u jindika l-ħtieġa għal aktar progress, speċjalment fir-rigward tal-inklużjoni tan-nisa, taż-żgħażagħ u ta' persuni f'sitwazzjoni vulnerabbli, kif ukoll dwar is-sensibilizzazzjoni dwar l-intersezzjonalità fl-istrutturi tan-NU; jisħaq fuq l-importanza ta' sistema tan-NU li tkun tista' tkompli twassal għar-riżultati mixtieqa b'mod effettiv; jindika l-valur tal-viżjoni ta' “One UN” tas-Segretarju Ġenerali tan-NU għas-sistema tan-NU, fejn id-diversi aġenziji u komponenti tan-NU jistgħu verament ikunu interkonnessi u jiffunzjonaw flimkien abbażi ta' struttura baġitarja u maniġerjali unika u jkunu jistgħu jirrinforzaw l-ilħiq tal-objettivi tan-NU; jindika, b'mod partikolari, ir-rwol imsaħħaħ tal-Koordinaturi Residenti tan-NU previst bir-riforma tas-sistema ta' żvilupp tan-NU u jqis li dawn il-Koordinaturi Residenti tan-NU, li bħalissa joperaw f'aktar minn 130 pajjiż, għandhom mhux biss jieħdu rwol ta' tmexxija fil-koordinazzjoni tal-implimentazzjoni tal-programmi tan-NU fuq il-post biex jirrinforzaw l-unità tal-azzjoni tan-NU, iżda għandhom ukoll jikkollaboraw u jikkonsultaw mill-qrib mad-delegazzjonijiet tal-UE fl-Istat Membru rilevanti tan-NU biex ifittxu sinerġiji u tisħiħ reċiproku mal-programmi tematiċi u ġeografiċi tal-UE għal dak il-pajjiż; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Jafferma mill-ġdid li l-UE u n-NU għandhom jaħdmu mill-qrib fil-livell tal-kwartieri ġenerali u fir-reġjuni u l-pajjiżi fejn jipprovdu assistenza għall-iskambju ta' analiżijiet, u jallinjaw l-ippjanar tal-politika u dak programmatiku sabiex jimmassimizzaw l-impatt tagħhom fuq il-benessri tan-nies u tal-pjaneta; ifakkar li l-UE tista' tirrinforza bil-kbir is-sensibilizzazzjoni u l-impatt tal-programmi tan-NU f'pajjiżi terzi u tista' tiddefinixxi l-ipprogrammar u l-assistenza tagħha stess b'mod sinerġiku li wkoll jirrinforza l-impatt tagħhom f'konformità mal-objettivi tan-NU; jisħaq, għalhekk, fuq il-valur ta' konsultazzjoni u kooperazzjoni mill-qrib bejn l-UE u n-NU, u jistieden lill-Kummissjoni, lis-SEAE u lid-delegazzjonijiet tal-UE f'pajjiżi terzi biex b'mod attiv jilħqu lin-NU u jikkonsultaw magħhom dwar l-attivitajiet ta' politika u programmazzjoni tan-NU għall-2021-2027 u lil hinn; jistieden lin-NU jikkonsultaw regolarment mal-UE fil-kwartieri ġenerali tan-NU, iżda wkoll fuq il-post fil-pajjiżi terzi; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Huwa tal-fehma li l-UE u n-NU għandhom jorganizzaw summits annwali bil-possibbiltà li s-Segretarju Ġenerali tan-NU jikkonferixxi mal-Kunsill, mal-Kummissjoni, mas-SEAE u mal-Parlament; jistieden lin-NU jiżguraw preżenza kostanti ta' interlokuturi ta' livell għoli tan-NU fil-Parlament biex ikomplu d-djalogu politiku strutturat u konsistenti u jagħtu viżibilità akbar lill-isforzi tan-NU; jenfasizza l-ħtieġa li jittejjeb il-funzjonament politiku tan-NU, filwaqt li jappella għal interfaċċja aktar b'saħħitha bejn in-NU u l-organizzazzjonijiet reġjonali kif issottolinjat mis-Segretarju Ġenerali tan-NU, Guterres; jenfasizza l-ħtieġa li tissaħħaħ il-koordinazzjoni tal-Aġenziji tan-NU mal-istituzzjonijiet finanzjarji internazzjonali permezz tal-Kunsill Ekonomiku u Soċjali tan-NU (ECOSOC); jappoġġja l-proposti tas-Segretarju Ġenerali tan-NU, Guterres, biex iż-żgħażagħ u s-soċjetà ċivili jingħataw vuċi aktar b'saħħitha fi ħdan is-sistema tan-NU; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Jenfasizza li sabiex l-UE ssir sieħeb globali aktar effettiv li kapaċi jiddefendi l-ordni multilaterali, il-ħila tal-UE li taġixxi b'mod robust u fil-pront bħala fornitur affidabbli tas-sigurtà trid tissaħħaħ; jistieden, għalhekk, lill-Kunsill u lill-Kummissjoni jivvalutaw bir-reqqa, jesploraw u jiżviluppaw għażliet għall-istabbiliment ta' unitajiet militari multinazzjonali permanenti, li jkunu stazzjonati b'mod permanenti u li jitħarrġu flimkien; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Jistieden lis-Segretarju Ġenerali tan-NU jintensifika l-isforzi tiegħu fl-implimentazzjoni tal-Istrateġija tan-NU għall-Parità bejn il-Ġeneri bħala għodda essenzjali biex tiġi żgurata r-rappreżentanza ugwali tan-nisa fis-sistema tan-NU fil-livelli ġerarkiċi kollha; ifakkar li sa mill-ħolqien tan-NU fl-1945, l-ebda mara ma nħatret Segretarju Ġenerali tan-NU; jindika l-ħtieġa ġenerali għal rappreżentanza ekwa tan-nisa u tal-gruppi emarġinati, kif ukoll għal aktar diversità fi ħdan l-organizzazzjonijiet internazzjonali; jappoġġja bil-qawwa l-Aġenda għaż-Żgħażagħ, il-Paċi u s-Sigurtà u l-objettiv tagħha li ż-żgħażagħ jingħataw vuċi akbar fit-teħid ta' deċiżjonijiet fil-livelli lokali, nazzjonali, reġjonali u internazzjonali; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Huwa tal-fehma li l-UE għandha tidentifika l-korpi tan-NU u organizzazzjonijiet multilaterali oħra li huma essenzjali għall-promozzjoni tad-djalogu politiku, tal-konverġenza u ta' soluzzjonijiet ta' politika għall-isfidi globali u għall-iffissar tal-istandards; u għandha tiddefinixxi objettivi ċari u prijoritajiet ċari għad-djalogu ma' tali korpi u organizzazzjonijiet u għall-appoġġ, inkluż appoġġ baġitarju, għalihom; ifakkar, f'dan ir-rigward, li l-UE u l-Istati Membri tagħha diġà huma l-kontributuri finanzjarji ewlenin tan-NU u ta' ħafna mill-aġenziji u mill-programmi tagħhom, iżda li dan l-impenn u l-appoġġ għan-NU mhux dejjem jissarrfu f'impatt ikbar mill-UE, mill-Istati Membri tagħha u minn sħab tal-istess fehma f'pożizzjonijiet ewlenin tal-aġenziji tan-NU jew f'fora multilaterali, li huwa ta' tħassib partikolari fi żmien meta l-assertività tar-reġimi nondemokratiċi, bħar-Russja, f'tali fora qiegħda dejjem tikber; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Jiġbed l-attenzjoni għaż-żieda fl-importanza ġeopolitika tal-istandards, speċjalment fit-teknoloġija, u jħeġġeġ lill-UE taġixxi b'mod strateġiku sabiex issir superpotenza li tistabbilixxi l-istandards fil-fora multilaterali; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Jistieden lill-UE u lill-Istati Membri tagħha kif ukoll lis-sħab tal-istess fehma jkomplu jtejbu l-koordinazzjoni tagħhom għal dak li għandu x'jaqsam mal-istabbiliment ta' appoġġ konġunt għal kandidaturi għal pożizzjonijiet ta' tmexxija f'fora multilaterali; jindika l-ħtieġa ta' koordinazzjoni ma' sħab tal-istess fehma f'reġjuni oħra tad-dinja, u fid-dawl tal-importanza tal-prinċipju tad-distribuzzjoni ġeografika ekwa tal-pożizzjonijiet ta' tmexxija, li tinżamm enfasi qawwija fuq il-valuri demokratiċi; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Jenfasizza f'dan ir-rigward ir-rwol ewlieni li qed tiżvolġi l-Organizzazzjoni għas-Sigurtà u l-Kooperazzjoni fl-Ewropa (OSKE) bħala pilastru tas-sigurtà Ewropea u jitlob li jissaħħaħ aktar l-approċċ komprensiv tal-organizzazzjoni fil-qasam tas-sigurtà; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Jistieden lill-UE taħdem man-NU, mal-organizzazzjonijiet reġjonali, ma' fora internazzjonali bħall-G7 u l-G20 u ma' koalizzjonijiet ad hoc, kif ukoll fi ħdanhom, biex jiġu indirizzati l-isfidi globali li qed niffaċċjaw issa u li se niffaċċjaw fil-futur; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà jiżviluppaw aktar l-istrateġija tagħhom dwar il-multilateraliżmu, inkluż permezz ta' linji gwida aġġornati regolarment dwar kif wieħed għandu jipproċedi f'fora differenti, li jkopru kwistjonijiet bħar-riforma tas-sistema tan-NU u rwol aktar ċentrali jew rappreżentanza aktar formali tal-UE, u viżjoni għal ordni globali ġdid li jsawruh b'mod li jista' jerġa' jagħti l-ħajja lill-multilateraliżmu; jemmen li l-UE se jkollha bżonn tibni alleanzi ma' sħab tal-istess fehma sabiex tiżviluppa kooperazzjoni multilaterali f'firxa wiesgħa ta' fora, iżda li dawn l-alleanzi mhux dejjem jinvolvu lill-istess atturi, filwaqt li l-objettiv irid dejjem ikun li tiġi difiża sistema ta' governanza globali effettiva u bbażata fuq ir-regoli; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Itenni l-pożizzjonijiet tiegħu dwar il-gwerra Russa ta' aggressjoni kontra l-Ukrajna espressa f'riżoluzzjonijiet preċedenti; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Jikkundanna bl-aktar mod qawwi possibbli l-gwerra ta' aggressjoni tal-Federazzjoni Russa kontra l-Ukrajna, kif ukoll l-involviment tal-Belarussja f'din il-gwerra, u jeżiġi li r-Russja ttemm minnufih l-attivitajiet militari kollha fl-Ukrajna u tirtira mingħajr ebda kundizzjoni l-forzi u t-tagħmir militari kollha mit-territorju kollu tal-Ukrajna rikonoxxut internazzjonalment; jissottolinja li din l-aggressjoni u l-invażjoni militari jikkostitwixxu ksur serju tad-dritt internazzjonali; iqis l-invażjoni Russa tal-Ukrajna bħala attakk mhux biss kontra pajjiż sovran, iżda anki kontra l-prinċipji u l-mekkaniżmi ta' kooperazzjoni u sigurtà fl-Ewropa u l-ordni internazzjonali bbażat fuq ir-regoli, kif stabbilit mill-Karta tan-NU; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Jilqa' s-sospensjoni tar-Russja mill-Kunsill tad-Drittijiet tal-Bniedem tan-NU (UNHRC); jilqa' b'sodisfazzjon id-deċiżjonijiet ta' organizzazzjonijiet internazzjonali, inkluż fil-qasam tal-kultura u l-isport, li jissospendu l-parteċipazzjoni tar-Russja; Jistieden lill-mexxejja tal-UE u lill-mexxejja ta' stati oħra biex jeskludu lir-Russja mill-G20 u minn organizzazzjonijiet kooperattivi multilaterali oħra, bħall-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ, l-UNESCO u oħrajn, bħala sinjal importanti li l-komunità internazzjonali mhux se topera bħas-soltu ma' dan l-istat aggressur; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Jissottolinja li l-implimentazzjoni sħiħa u effettiva tas-sanzjonijiet eżistenti madwar l-UE kollha u mill-alleati internazzjonali tal-UE issa trid tkun prijorità; jistieden lill-UE tuża fora multilaterali biex tiżgura l-effettività ta' dawn is-sanzjonijiet; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Jitlob embargo sħiħ immedjat fuq l-importazzjonijiet Russi ta' żejt, faħam, fjuwil nukleari u gass, biex in-Nordstream 1 u 2 jiġu abbandunati għalkollox, u biex jiġi ppreżentat pjan biex is-sigurtà tal-provvista tal-enerġija tal-UE fuq perjodu ta' żmien qasir tibqa' tiġi żgurata; jitlob lill-UE tiżgura appoġġ permezz ta' fora multilaterali lil pajjiżi terzi li jixtiequ jippromulgaw embargo fuq l-importazzjonijiet tal-enerġija Russi; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Jilqa' l-ħila tal-UE u tal-Istati Membri tagħha li jaħdmu b'mod koordinat u li jippreżentaw pożizzjonijiet unifikati fis-sistema tan-NU, b'attenzjoni partikolari għall-Assemblea Ġenerali tan-NU, il-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU u l-Kunsill tad-Drittijiet tal-Bniedem tan-NU; ifaħħar, f'dan ir-rigward, l-isforzi siewja ta' koordinazzjoni mid-delegazzjonijiet tal-UE għan-NU fi New York u f'Ġinevra; jemmen li dan l-approċċ unifikat u sinerġiku għandu jiġi rreplikat f'kull korp, aġenzija jew organizzazzjoni internazzjonali oħra tan-NU, sabiex l-UE tkun tista' taġixxi u twassal ir-riżultati mixtieqa b'vuċi waħda u fl-istanzi kollha fil-fora multilaterali; jilmenta li l-Kunsill tas-Sigurtà konsistentement ma għandux il-ħila jieħu deċiżjonijiet u konsegwentement mhuwiex effettiv fir-rispons għal kriżijiet bħal dawk fl-Ukrajna, fis-Sirja, fl-Etjopja u fis-Sudan, daqs kemm kien għal kriżijiet oħra fil-passat, u li dan kellu impatt negattiv fuq il-prevenzjoni, il-ġestjoni u r-riżoluzzjoni ta' dawn il-kriżijiet minħabba l-użu estensiv tad-drittijiet ta' veto; jenfasizza li huwa indifensibbli li stat wieħed jista' jwaqqaf l-isforzi meta jitwettqu ġenoċidju, delitti kontra l-umanità jew delitti tal-gwerra; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Iħeġġeġ lin-NU taħtar il-mibgħut speċjali tagħha fil-Libja, peress li l-pożizzjoni ilha vakanti minn Novembru 2021 u l-proċess demokratiku fil-Libja għadu f'punt ta' bidla; |
| --- | --- |

27.

| 28. | Jiddispjaċih dwar il-fatt li fl-2022, żewġ Stati Membri biss tal-UE se jkollhom siġġu fil-Kunsill tas-Sigurtà; iqis li l-UE u l-Istati Membri għandhom jippromwovu riflessjoni dwar it-termini ta' riforma tal-Kunsill tas-Sigurtà li tkun tista' treġġa' lura l-ħila tiegħu li jindirizza l-kriżijiet fil-ħin u b'mod effettiv, tillimita bir-reqqa d-dritt tal-veto u tibdel il-kompożizzjoni tal-Kunsill tas-Sigurtà biex tirrifletti aħjar id-dinja tal-lum; |
| --- | --- |

28.

| 29. | Itenni l-fehma tiegħu, f'dan ir-rigward, li l-UE u l-Istati Membri tagħha għandhom jaħdmu sabiex isibu kunsens wiesa' dwar ir-riforma tal-Kunsill tas-Sigurtà, fost l-oħrajn, permezz tal-għoti ta' siġġu permanenti għall-UE, flimkien mas-siġġijiet diġà okkupati mill-Istati Membri tal-UE; iħeġġeġ lill-Istati Membri tal-UE biex ma jikkompetux kontra xulxin f'dak li għandu x'jaqsam mal-iżgurar ta' siġġu fil-Kunsill tas-Sigurtà; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Jesprimi tħassib dwar l-erożjoni tas-sistema attwali tal-kontroll tal-armi u tad-diżarm u tal-istrumenti legali tagħha; jappoġġja l-isforzi kollha biex l-aġenda tal-kontroll tal-armi u tad-diżarm jerġgħu jitqiegħdu fuq l-aġenda internazzjonali, inkluż billi tingħata ħajja ġdida lill-Konferenza dwar id-Diżarm; jistieden lill-UE u lill-Istati Membri tagħha jirrieżaminaw u jaġġornaw l-Istrateġija tal-UE kontra l-proliferazzjoni tal-armi ta' qerda massiva biex jitqiesu l-iżviluppi ġeopolitiċi, teknoloġiċi u legali reċenti u jipprovdu bażi aġġornata u ambizzjuża għall-impenn multilaterali tal-UE għan-nonproliferazzjoni u d-diżarm; jesprimi tħassib dwar l-iżvilupp ta' teknoloġiji militari ġodda, bħall-intelliġenza artifiċjali (IA), l-armi fl-ispazju ekstratmosferiku, il-bijoteknoloġiji u l-armi ipersoniċi, u jappoġġja b'mod attiv l-isforzi u l-inizjattivi l-ġodda biex jitwaqqfu programmi ta' armamenti relatati li jinsabu għaddejjin bħalissa minn xi stati membri tan-NU; jappoġġja l-ħidma tal-Grupp ta' Ħidma dwar l-Ispazju Ekstratmosferiku tal-Kummissjoni dwar id-Diżarm tan-NU fuq l-implimentazzjoni prattika ta' miżuri ta' trasparenza u bini ta' fiduċja f'attivitajiet fl-ispazju ekstratmosferiku; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Jappoġġja l-inizjattiva, tas-Segretarju Ġenerali tan-NU, tal-Azzjoni dwar iż-Żamma tal-Paċi bbażata fuq l-aġġornament tas-sħubija bejn l-UE u n-NU dwar il-ġestjoni tal-kriżijiet u l-operazzjonijiet ta' paċi u l-esplorazzjoni ta' opportunitajiet għal sħubijiet ġodda, inkluż bejn l-UE, in-NU u l-Unjoni Afrikana u l-kooperazzjoni ma' organizzazzjonijiet reġjonali oħra; itenni r-rwol kruċjali li għandhom in-nisa fil-medjazzjoni tal-kunflitti u fil-missjonijiet taż-żamma tal-paċi u jfakkar fis-sottorappreżentanza tagħhom fil-livelli kollha fi ħdan in-NU, l-UE u organizzazzjonijiet u missjonijiet multilaterali oħra; |
| --- | --- |

31.

| 32. | Jistieden lill-UE u lill-Istati Membri tagħha jtejbu l-ħila tagħhom li jikkondividu l-informazzjoni, jikkonsultaw u jikkoordinaw dwar strateġiji, politiki u pożizzjonijiet, inkluż fil-korpi governattivi u fil-bordijiet tal-korpi multilaterali fejn l-UE mhijiex rappreżentata direttament, billi jibdew mill-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU; jikkondividi l-fehma tal-Viċi President / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà u tal-Kummissjoni li l-UE għandha tistabbilixxi mekkaniżmi ta' koordinazzjoni fl-istituzzjonijiet internazzjonali kollha, inkluż fl-istituzzjonijiet finanzjarji; jemmen li l-istess ħila ta' koordinazzjoni għandha tiġi estiża għall-bordijiet tal-korpi kollha tan-NU; |
| --- | --- |

32.

| 33. | Jemmen li l-istrument finanzjarju l-ġdid Ewropa Globali u l-approċċ “Tim Ewropa” għall-assistenza u l-ipprogrammar ġeografiċi u tematiċi, kif ukoll l-Istrateġija Global Gateway għall-konnessjoni tal-iżvilupp tal-infrastruttura, jipprovdu opportunità unika biex tiġi ddefinita aġenda interistituzzjonali komuni li debitament tirrifletti u tagħti valur lill-kontributi tal-Istati Membri tal-UE b'mod li żżid il-valur tal-approċċ multilaterali għall-isfidi u l-kriżijiet fid-dinja u tirrinforza l-ħila ta' ingranaġġ tal-UE u tal-Istati Membri tagħha, inkluż fil-fora multilaterali; jafferma mill-ġdid l-impenn tiegħu għal approċċ ġeografiku bbilanċjat u mmexxi mill-prijoritajiet fl-azzjonijiet, l-assistenza u l-programmi tal-UE mnedija lil hinn mill-fruntieri tal-UE; |
| --- | --- |

33.

| 34. | Iwissi li t-tentattivi minn gvernijiet illiberali jew reġimi awtoritarji u totalitarji, bħaċ-Ċina, biex jiksbu u jikkonsolidaw ingranaġġ billi jiffinanzjaw organizzazzjonijiet internazzjonali jqajmu l-kwistjoni tal-antagoniżmu finanzjarju fil-fora multilaterali u jagħtu lok għall-ħtieġa ta' riflessjoni kemm fil-livell globali kif ukoll f'dak tal-UE dwar kif jiġu żgurati l-indipendenza u l-effettività tal-organizzazzjonijiet internazzjonali u l-fora multilaterali rilevanti billi tintuża l-firxa sħiħa ta' għodod għad-dispożizzjoni tal-istituzzjonijiet tal-UE, inkluż, fejn meħtieġ u rilevanti, finanzjament adegwat u sostenibbli tal-UE, kif ukoll finanzjament minn sorsi oħra; ifakkar li d-dewmien fil-ħlas ta' kontribuzzjonijiet ivvalutati minn diversi Stati Membri għandu effetti estremament negattivi fuq il-ħidma tal-organizzazzjonijiet internazzjonali, u għalhekk mhuwiex aċċettabbli; |
| --- | --- |

34.

| 35. | Ifakkar li l-għajnuna umanitarja u l-għajnuna għall-iżvilupp tal-UE lil pajjiżi terzi spiss titwassal permezz tas-sistema tan-NU; jappoġġja din is-sħubija bejn l-UE u n-NU, iżda jistieden lill-UE tiżgura aktar viżibbiltà tar-rwol u tal-kontributi speċifiċi tagħha fi ħdan in-NU; jissottolinja, f'dan ir-rigward, l-importanza li titwettaq, fil-livell tal-UE, evalwazzjoni fil-fond kemm tas-sħubijiet attwali kif ukoll ta' dawk ppjanati bejn l-UE u n-NU sabiex jiġi vvalutat jekk hemmx viżibbiltà adegwata għall-kontribut tal-UE, valur għall-flus il-kontribwenti f'konformità mal-valuri tal-UE u jekk ir-rwoli ta' tmexxija kkonferiti lill-UE u lill-Istati Membri tagħha humiex proporzjonati mal-impenn u d-dedikazzjoni qawwija tal-UE għas-sistema tan-NU; jistieden lill-Kummissjoni u lis-SEAE jwettqu dan ir-rieżami u jikkonferixxu mal-Parlament dwar is-sejbiet tagħhom u dwar it-triq 'il quddiem biex jiżguraw li jingħata rikonoxximent adegwat tal-kontribut, tat-tqassim finanzjarju proporzjonat, tal-impenn u tad-dedikazzjoni tal-UE għas-sistema tan-NU; |
| --- | --- |

35.

| 36. | Jenfasizza li l-appoġġ tal-UE għall-organizzazzjonijiet internazzjonali u l-preżenza f'fora multilaterali għandhom ikunu viżibbli għaċ-ċittadini fl-Istati Membri tal-UE; jistieden lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà jniedi kampanja ta' informazzjoni fl-UE kollha dwar l-appoġġ tal-UE mogħti lill-organizzazzjonijiet internazzjonali u l-preżenza, l-objettivi u l-attivitajiet tagħha f'fora multilaterali; jistieden bl-istess mod lill-Kummissjoni, lis-SEAE u lill-Istati Membri jippromwovu r-rwol attiv tal-UE f'fora multilaterali u jipprovdu aktar informazzjoni dwar il-kontributi u l-kisbiet tal-UE f'organizzazzjonijiet internazzjonali, inkluż permezz ta' narrattivi, pożizzjonijiet u dikjarazzjonijiet komuni dwar riżoluzzjonijiet tan-NU; |
| --- | --- |

36.

| 37. | Jenfasizza l-ħtieġa li l-Istati Membri tal-UE jintensifikaw il-koordinazzjoni dwar il-Fondi u l-Programmi tan-NU, filwaqt li jidentifikaw objettivi ewlenin u approċċ konġunt għall-orjentazzjoni tal-Bordijiet Eżekuttivi; jenfasizza l-importanza li jiġu żgurati t-trasparenza u r-responsabbiltà fil-finanzjament u l-infiq tal-organizzazzjonijiet multilaterali; |
| --- | --- |

37.

| 38. | Ifaħħar il-ħidma tal-“Alleanza għall-Multilateraliżmu” bħala network informali ta' pajjiżi magħquda fil-konvinzjoni tagħhom li ordni multilaterali bbażat fuq ir-regoli huwa l-unika garanzija affidabbli għall-istabbiltà u l-paċi internazzjonali, u li l-isfidi komuni tagħna jistgħu jissolvew biss permezz tal-kooperazzjoni; |
| --- | --- |

38.

Il-bini mill-ġdid tal-multilateraliżmu permezz ta' sħubijiet globali msaħħa biex jintlaħqu għanijiet komuni

| 39. | Jenfasizza l-ħtieġa li ssir ħidma lejn multilateraliżmu effettiv, orjentat lejn ir-riżultati, ibbażat fuq il-valuri u inklużiv, fejn il-gvernijiet, is-soċjetà ċivili, l-atturi reliġjużi, is-settur privat, l-akkademja u partijiet ikkonċernati rilevanti oħra jistgħu jaħdmu flimkien b'mod effettiv biex iservu valuri u interessi globali u jiksbu għanijiet globali; jirrikonoxxi l-importanza li jiġu rrikonċiljati ż-żewġ għanijiet kritiċi tal-UE li tissaħħaħ il-viżibbiltà u l-influwenza tal-UE bħala attur globali u li jiġi appoġġjat ir-rwol tal-fora multilaterali; ifakkar fil-ħtieġa li dawn it-tensjonijiet jiġu indirizzati u ġestiti u li tiġi artikolata pożizzjoni assertiva u bbażata fuq il-prinċipji bejn dawn iż-żewġ għanijiet, f'konformità mal-valuri, l-ideat u l-interessi ewlenin tal-UE; jirrimarka li minkejja t-tensjonijiet apparenti bejn dawn iż-żewġ għanijiet kritiċi Ewropej, dawn jipprovdu wkoll opportunitajiet ġodda, peress li awtonomija strateġika msaħħa tal-UE tista' tippermetti lill-UE tagħmel alleanzi mas-sħab bilaterali tagħha fi ħdan negozjati multilaterali, kif ukoll tippromwovi u tiddefendi l-impenji multilaterali matul in-negozjati bilaterali; jistieden lill-UE u lill-Istati Membri jiddefendu b'mod konsistenti u attiv il-multilateraliżmu u l-istituzzjonijiet multilaterali rilevanti kull darba li dawn jiġu kompromessi bi kwalunkwe mod jew forma; |
| --- | --- |

39.

| 40. | Jissottolinja l-importanza ta' kooperazzjoni multilaterali kontinwa dwar kwistjonijiet ta' sigurtà u difiża; jenfasizza l-ħidma tas-sħubija bejn l-UE u n-NATO u l-kooperazzjoni bejn l-UE u l-OSKE mibnija fuq appoġġ komuni għall-valuri ewlenin kondiviżi tad-demokrazija, il-libertà, ir-rispett għad-drittijiet tal-bniedem u d-dinjità tal-bniedem, l-istat tad-dritt u l-promozzjoni tal-paċi u l-kooperazzjoni internazzjonali filwaqt li jkun protett l-ordni internazzjonali bbażat fuq ir-regoli; jistieden lill-Istati Membri tal-UE u lill-membri tan-NATO li għadhom m'għamlux dan biex jingħaqdu ma' inizjattivi Ewropej ta' sigurtà u difiża sabiex ikomplu jikkomplementaw u jsaħħu l-kooperazzjoni konġunta; |
| --- | --- |

40.

| 41. | Jenfasizza li l-multilateraliżmu u kwalunkwe riforma tas-sistema attwali għandhom jiffukaw ukoll fuq aktar trasparenza u responsabbiltà, kif ukoll impenn ma' atturi mhux Statali, sabiex jgħinu biex terġa' tinkiseb il-fiduċja tan-nies f'dawn l-istituzzjonijiet u biex jingħataw leġittimità akbar; jenfasizza l-ħtieġa li jiġu indirizzati l-isfidi tal-prevenzjoni u l-ġlieda kontra l-flussi finanzjarji illeċiti u t-tisħiħ tal-kooperazzjoni internazzjonali u l-prattiki tajba dwar ir-ritorn u l-irkupru tal-assi, inkluż permezz ta' miżuri aktar effettivi għall-implimentazzjoni tal-obbligi eżistenti skont il-Konvenzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti kontra l-Korruzzjoni u l-Konvenzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti kontra l-Kriminalità Organizzata Transnazzjonali; jenfasizza l-ħtieġa li jiġu implimentati miżuri effettivi, inklużivi u sostenibbli għall-prevenzjoni u l-ġlieda kontra l-korruzzjoni fil-qafas tal-Aġenda 2030; jisħaq li l-ġlieda kontra l-flussi finanzjarji illeċiti trid tiġi ssimplifikata fil-livell globali; |
| --- | --- |

41.

| 42. | Jenfasizza l-importanza li jkompli jsir kuntatt mal-alleati u s-sħab tal-istess fehma f'organizzazzjonijiet internazzjonali u f'fora multilaterali biex tiġi kkonsolidata koalizzjoni ta' pajjiżi tal-istess fehma impenjati favur valuri u objettivi komuni u għal djalogu politiku u kooperazzjoni effettiva globalment; jissottolinja l-ħtieġa li jiżdied ftehim dwar il-politika barranija u l-kooperazzjoni fis-sigurtà bejn l-UE u r-Renju Unit bħala anness għall-Ftehim dwar il-Kummerċ u l-Kooperazzjoni bejn l-UE u r-Renju Unit, li jippermetti liż-żewġ naħat ikunu jistgħu jiffaċċjaw aħjar l-isfidi komuni ta' sigurtà globali u ta' politika barranija; jenfasizza li tali ftehim iservi wkoll biex jiffaċilita l-kooperazzjoni fl-organizzazzjonijiet multilaterali, b'mod partikolari n-NU, filwaqt li jitqiesu l-ħafna valuri u interessi komuni taż-żewġ naħat; |
| --- | --- |

42.

| 43. | Jindika r-rilevanza partikolari, mhux biss tas-sħab trans-Atlantiċi jew Ewropej tradizzjonali bħall-Istati Uniti u l-Kanada, kif ukoll tar-Renju Unit, il-Balkani tal-Punent u pajjiżi oħra tal-Viċinat tan-Nofsinhar u tal-Lvant, iżda wkoll ta' alleati demokratiċi oħra tal-istess fehma fl-Amerika Latina, l-Indo-Paċifiku, u l-Afrika li fi sħubija jistgħu joħolqu żona usa' ta' valuri u standards komuni u impenn għall-promozzjoni ta' reazzjonijiet globali għall-isfidi globali kif ukoll koalizzjoni internazzjonali usa' ta' sħab tal-istess fehma; jissottolinja, f'dan ir-rigward, l-importanza ta' aktar djalogu u kooperazzjoni ma' pajjiżi Afrikani tal-istess fehma, u li jiġu appoġġjati fil-bini ta' futur għall-Afrika bbażat fuq id-demokrazija, l-inklużjoni u l-prosperità, filwaqt li titqies il-ħtieġa li jiġu indirizzati l-isfidi u t-theddid għas-sigurtà li jirriżultaw mit-tibdil fil-klima, it-terroriżmu u l-kriminalità organizzata; |
| --- | --- |

43.

| 44. | Jenfasizza li r-relazzjonijiet tal-UE mal-Unjoni Afrikana (UA) u l-Amerika Latina u l-Karibew għandhom valur intrinsiku fihom infushom u huma ta' importanza kruċjali għal multilateraliżmu mġedded; ifakkar li fid-dikjarazzjoni konġunta tagħhom bit-titolu “L-Afrika u l-Ewropa: żewġ kontinenti b'viżjoni konġunta għall-2030”, l-UE u l-UA impenjaw ruħhom li jaħdmu flimkien biex jippromwovu multilateraliżmu effettiv fi ħdan l-ordni internazzjonali bbażat fuq ir-regoli, bin-NU fil-qalba tiegħu, u wiegħdu li jaħdmu lejn pożizzjonijiet aktar konverġenti f'fora multilaterali biex jitnaqqsu l-inugwaljanzi globali, tissaħħaħ is-solidarjetà, jiġi miġġieled it-tibdil fil-klima u jittejjeb it-twettiq tal-“beni pubbliċi globali”, f'konformità mal-Aġenda 2030 għall-Iżvilupp Sostenibbli u l-Aġenda 2063 tal-UA; |
| --- | --- |

44.

| 45. | Jappoġġja, għalhekk, l-isforzi tal-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà, tal-Kunsill u tal-Kummissjoni biex ikomplu jsaħħu s-sħubija tal-UE mal-UA u l-Komunità ta' Stati tal-Amerika Latina u tal-Karibew; jindika l-importanza li tiżdied il-konverġenza tal-pożizzjonijiet fin-NU u f'fora multilaterali oħra bejn l-UE u l-pajjiżi tal-adeżjoni kif ukoll dawk sħab; jistieden lill-UE tespandi l-kapaċità tagħha li tassisti pajjiżi sħab u pajjiżi tal-istess fehma, inkluż permezz tal-bini tal-kapaċità, il-kondiviżjoni tal-għarfien, it-taħriġ u l-ġemellaġġ, sabiex ikunu jistgħu jinvolvu ruħhom b'mod aktar effettiv fis-sistema multilaterali, kif ukoll biex jaqsmu l-aħjar prattiki magħhom sabiex jitgħallmu wkoll mill-esperjenzi tagħhom; itenni l-importanza li jissaħħu l-fora multilaterali eżistenti ma' sħab tal-istess fehma, speċjalment is-summits bejn l-UE u l-Komunità tal-Amerika Latina u l-Istati tal-Karibew; |
| --- | --- |

45.

| 46. | Jenfasizza l-ħtieġa ta' kooperazzjoni bejn l-UE u l-ASEAN bħala mezz biex jiġu ffaċċjati l-isfidi reċiproċi fir-reġjun Asja-Paċifiku; jenfasizza l-ħtieġa li tingħata spinta lir-rwol tal-organizzazzjonijiet reġjonali fis-sistema tan-NU billi jiġi propost summit annwali tal-kapijiet tal-organizzazzjonijiet reġjonali; |
| --- | --- |

46.

| 47. | Iħeġġeġ lill-Kummissjoni u lis-SEAE jissuġġerixxu inizjattivi ġodda sabiex jirrispondu għar-riskji tas-sigurtà relatati mal-klima filwaqt li jippromwovu l-Patt Ekoloġiku Ewropew f'fora internazzjonali; jemmen li l-UE għandha tappoġġja miri ambizzjużi għat-tnaqqis tas-CO2 f'pajjiżi terzi u jenfasizza l-ħtieġa li d-diplomazija dwar il-klima titqiegħed fil-qalba tal-azzjoni esterna tagħha sabiex tippromwovi l-paċi u s-sigurtà globali; |
| --- | --- |

47.

| 48. | Jappoġġja l-promozzjoni bla waqfien tal-UE għad-drittijiet universali tal-bniedem u l-libertajiet fundamentali u d-difiża tagħhom, l-appoġġ qawwi tagħha għall-universalizzazzjoni tad-dritt internazzjonali dwar id-drittijiet tal-bniedem, l-appoġġ attiv tagħha għall-fora tan-NU dwar id-drittijiet tal-bniedem u l-użu tagħhom biex jiġu indirizzati kwistjonijiet urġenti tad-drittijiet tal-bniedem, l-appoġġ sod tagħha għat-tisħiħ tar-responsabbiltà u l-mekkaniżmi tal-ġustizzja internazzjonali, il-ġlieda tagħha kontra l-impunità u għar-rispett tas-sovranità u l-integrità territorjali tal-Istati; jissottolinja, f'dan ir-rigward, l-appoġġ tal-UE għall-fruntieri internazzjonali stabbiliti u rikonoxxuti u jirrifjuta kwalunkwe tentattiv biex dawn jinbidlu bil-forza; |
| --- | --- |

48.

| 49. | Jappoġġja lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà u lill-Kummissjoni fit-tfittxija tagħhom biex jiżguraw li l-UNHRC jaġixxi b'mod aktar effiċjenti, jindirizza malajr il-kwistjonijiet kollha tad-drittijiet tal-bniedem u s-sitwazzjonijiet tal-pajjiżi b'mod effettiv, kredibbli u mingħajr preġudizzju u jiżgura sinerġiji ma' fora multilaterali oħra tad-drittijiet tal-bniedem; |
| --- | --- |

49.

| 50. | Jitlob li l-korpi tad-drittijiet tal-bniedem ikunu imparzjali kemm jista' jkun u li dawk il-korpi jkunu protetti minn kwalunkwe interferenza minn Stati magħrufa li wettqu ksur tad-drittijiet tal-bniedem; jinsisti, għalhekk, fuq il-ħtieġa li jiġu definiti standards ċari dwar ir-rispett tad-drittijiet tal-bniedem, l-istat tad-dritt u d-drittijiet fundamentali li għandhom jintlaħqu sabiex jiġu aċċettati bħala membri tal-UNHRC, u huwa tal-fehma li l-UE għandha tkun aktar proattiva f'dan ir-rigward u tappoġġja riforma komprensiva tal-UNHRC; |
| --- | --- |

50.

| 51. | Ifaħħar il-ħidma tal-Kummissarju Għoli tan-NU attwali għad-Drittijiet tal-Bniedem u huwa tal-fehma li l-Uffiċċju tal-Kummissarju Għoli tan-Nazzjonijiet Uniti għad-Drittijiet tal-Bniedem jipprovdi opportunità unika biex ikun hemm involviment fi djalogu u kooperazzjoni effettivi dwar kif tiġi ssimplifikata u rrinforzata l-kapaċità ta' twassil tas-sistema tad-drittijiet tal-bniedem tan-NU, inkluż permezz ta' skrutinju pubbliku akbar tas-sħubija fil-UNHRC, ir-responsabbiltajiet u l-avvenimenti obbligatorji ta' wegħdiet ta' donazzjonijiet fl-Assemblea Ġenerali tan-NU ma' kandidati għall-UNHRC, kif propost mill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà u mill-Kummissjoni fil-komunikazzjoni konġunta tagħhom; jilqa' t-tnedija fit-12 ta' Ottubru 2021 ta' djalogu strateġiku annwali man-NU; |
| --- | --- |

51.

| 52. | Jinnota li r-riżorsi finanzjarji allokati għall-ħidma tal-Kummissarju tan-NU għad-Drittijiet tal-Bniedem huma notevolment insuffiċjenti, b'ħafna pajjiżi jfittxu li jnaqqsuhom, filwaqt li l-UE ilha titlob li jiżdied il-finanzjament għall-Uffiċċju tal-Kummissarju Għoli għad-Drittijiet tal-Bniedem; jilqa' l-inizjattivi u l-attivitajiet tal-UE dwar id-drittijiet tal-bniedem fit-Tielet Kumitat tal-Assemblea Ġenerali tan-NU u l-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU, kif ukoll il-kooperazzjoni bejn l-UE u n-NU dwar diversi kwistjonijiet tematiċi u bbażati fuq il-pajjiż dwar id-drittijiet tal-bniedem; |
| --- | --- |

52.

| 53. | Jitlob li jinħolqu aktar sinerġiji bejn ir-rakkomandazzjonijiet tal-mekkaniżmu tal-Eżami Perjodiku Universali (EPU) u r-Rieżamijiet Nazzjonali Volontarji mwettqa fil-qafas tal-SDGs, u li dawn jintrabtu mal-ipprogrammar ta' proġetti ddedikati tal-UE dwar id-drittijiet tal-bniedem; iħeġġeġ lill-UE u lill-Istati Membri tagħha jintensifikaw l-isforzi tagħhom kontra t-tentattivi tal-pajjiżi awtoritarji biex joħolqu kontronarrattiva sabiex jinbidel il-fehim tad-drittijiet tal-bniedem billi jiġu enfasizzati d-drittijiet kollettivi fuq id-drittijiet individwali; jistieden lill-UE tappoġġja l-ħidma tal-NGOs u tad-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem fil-UNHRC li qed jiġu dejjem aktar taħt pressjoni u mhedda minn Stati awtoritarji; |
| --- | --- |

53.

| 54. | Jiddeplora l-abbuż tal-UNHRC minn reġimi awtoritarji u totalitarji li jkomplu jabbużawh għall-għanijiet tagħhom, b'mod partikolari, biex jikkompromettu l-funzjonament tiegħu, u jnaqqru r-reġim tan-normi tad-drittijiet tal-bniedem; jistieden lill-UE u lill-Istati Membri tagħha jappoġġjaw riforma komprensiva tal-UNHRC; |
| --- | --- |

54.

| 55. | Jenfasizza l-ħtieġa urġenti għall-implimentazzjoni sħiħa u l-integrazzjoni sistematika tal-perspettiva tal-ġeneri u l-Pjan ta' Azzjoni tal-UE dwar il-Ġeneru III (GAP III) fl-azzjoni esterna kollha tal-UE; jitlob lill-UE u lill-Istati Membri jeżerċitaw rwol ta' tmexxija fl-implimentazzjoni tar-riżoluzzjoni 1325 (2000) tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU dwar in-nisa, il-paċi u s-sigurtà; jissottolinja li n-nisa għandhom rwol ewlieni fil-prevenzjoni tal-kunflitti, in-negozjati għall-paċi, il-bini tal-paċi, iż-żamma tal-paċi, ir-rispons umanitarju u r-rikostruzzjoni ta' wara l-kunflitti; jenfasizza, għalhekk, il-ħtieġa li l-UE tiżgura l-parteċipazzjoni ugwali tan-nisa u l-involviment sħiħ tagħhom fl-isforzi kollha biex jinżammu l-paċi u s-sigurtà filwaqt li tinkludi perspettiva tal-ġeneru fl-azzjoni esterna kollha tagħha; |
| --- | --- |

55.

Titjib fl-involviment tal-Parlament Ewropew

| 56. | Ifakkar li biex il-multilateraliżmu bbażat fuq ir-regoli, effettiv, orjentat lejn ir-riżultati u konness jiffjorixxi, huwa importanti li jiġu involuti parlamenti eletti demokratikament biex jiġi żgurat aċċess usa' għal firxa wiesgħa ta' partijiet ikkonċernati u jiġu estiżi d-djalogu u l-kooperazzjoni għal entitajiet mhux Statali bħall-gvernijiet reġjonali, il-muniċipalitajiet, l-akkademja, is-soċjetà ċivili u s-settur ekonomiku; jappoġġja l-inizjattivi internazzjonali li jappellaw għall-parteċipazzjoni sinifikanti tat-Tajwan bħala osservatur fil-laqgħat, fil-mekkaniżmi u fl-attivitajiet tal-korpi multilaterali, fosthom l-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa (WHO), l-Organizzazzjoni tal-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali (ICAO), l-Organizzazzjoni Internazzjonali tal-Pulizija Kriminali (INTERPOL) u l-Konvenzjoni Qafas tan-Nazzjonijiet Uniti dwar it-Tibdil fil-Klima (UNFCCC); ifakkar li l-parlamenti eletti demokratikament jistgħu jagħtu viżibbiltà u jagħtu s-setgħa lill-ilħna li jappoġġjaw il-multilateraliżmu bħala mezz għal reazzjonijiet politiċi effettivi għall-benefiċċju tal-umanità kollha, u jistgħu jiżguraw aktar ir-rabta meħtieġa bejn l-organizzazzjonijiet internazzjonali u l-fora multilaterali li jieħdu d-deċiżjonijiet u ċ-ċittadini; |
| --- | --- |

56.

| 57. | Huwa tal-fehma li l-UE għandha tippromwovi l-istabbiliment ta' korp fi ħdan is-sistema tan-NU sabiex jiżdiedu l-karattru demokratiku, ir-responsabbiltà demokratika u t-trasparenza tal-governanza globali; |
| --- | --- |

57.

| 58. | Jindika r-rwol sinerġiku li l-Parlament jista' jkollu fis-sensibilizzazzjoni politika u strateġika regolari tiegħu mal-parlamenti tal-Istati Membri tal-UE u pajjiżi terzi, peress li din is-sensibilizzazzjoni tista' tirrinforza u tespandi aktar il-koalizzjoni ta' pajjiżi tal-istess fehma f'organizzazzjonijiet internazzjonali u fora multilaterali u żżid l-kapaċità tagħha li tħalli impatti pożittivi; iqis li għandu jkun hemm riflessjoni dwar il-possibbiltà li tinħoloq delegazzjoni Parlamentari għan-Nazzjonijiet Uniti, b'enfasi partikolari għall-Assemblea Ġenerali tan-NU u dimensjonijiet parlamentari oħra ta' organizzazzjonijiet internazzjonali u fora multilaterali sabiex jiġu rrinforzati r-rabtiet parlamentari u d-djalogu mas-sistema tan-NU u fora multilaterali rilevanti oħra u jiġu żgurati djalogu demokratiku u diskussjoni strateġika fil-livell interistituzzjonali tal-UE; |
| --- | --- |

58.

| 59. | Jisħaq li l-UE għandha tappoġġja inizjattivi mmirati lejn l-inkorporazzjoni aħjar tal-fehmiet tas-soċjetà ċivili fil-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet tan-NU; jitlob li jiġu stabbiliti fora ġodda fi ħdan is-sistema tan-NU li jippermettu lis-soċjetà ċivili tinvolvi ruħha fi djalogu politiku man-NU u li dawk li diġà jeżistu jintużaw b'mod effettiv; |
| --- | --- |

59.

| 60. | Jemmen li l-uffiċċji tal-Parlament fi bliet b'korpi tan-NU jew b'organizzazzjonijiet internazzjonali li huma rilevanti għall-azzjoni esterna tal-UE għandhom jilħqu u jkopru l-attivitajiet ta' dawn il-korpi u organizzazzjonijiet bil-għan li jistabbilixxu rabta aktar mill-qrib mal-isforzi, l-impenji u l-viżjonijiet relatati mal-multilateraliżmu tal-UE u tal-Parlament; huwa tal-fehma li għandu jkun hemm riflessjoni dwar kif il-Parlament jista' jimmassimizza s-sinerġiji bejn id-delegazzjonijiet interparlamentari, il-kumitati u s-servizzi tal-Parlament iddedikati għall-osservazzjoni elettorali u l-appoġġ għad-demokrazija biex tiġi rrinforzata aktar l-azzjoni esterna tal-UE permezz tal-attivitajiet ta' dawn il-korpi parlamentari; jenfasizza l-importanza tal-ħidma tal-Unjoni Interparlamentari; |
| --- | --- |

60.

| 61. | Jesprimi l-appoġġ tiegħu għar-rwol tal-Parlament kemm fit-tisħiħ tal-attivitajiet parlamentari, tal-bini tal-kapaċità, tal-appoġġ għad-demokrazija globali u tar-rwol speċjali tiegħu fil-medjazzjoni u d-djalogu parlamentari permezz tad-djalogu Jean Monnet, fost l-oħrajn; jissottolinja l-valur miżjud tar-rwol speċjali li jiżvolġi l-Parlament fit-trawwim tad-djalogu u l-kondiviżjoni tal-aħjar prattiki u tal-istandards demokratiċi; |
| --- | --- |

61.

| 62. | Ifakkar fir-rwol ewlieni tal-Parlament bħala istituzzjoni demokratika u li tlaqqa' li tista' tipprovdi forum pubbliku uniku u perspettiva unika għall-promozzjoni tal-multilateraliżmu; iqis li l-Parlament għandu jistieden regolarment mexxejja ta' livell għoli minn organizzazzjonijiet internazzjonali rilevanti biex jiddiskutu interessi u prijoritajiet kondiviżi; jemmen li biex tiġi rrinforzata d-dimensjoni parlamentari ta' fora multilaterali, il-Parlament għandu, fuq bażi annwali, jospita fil-bini tiegħu konferenza ta' kelliema mill-pajjiżi tal-G7 u tal-G20; jitlob li jiġi rrinforzat id-djalogu strutturat bejn il-Parlament u s-sistema tan-NU; jenfasizza, f'dan ir-rigward, l-importanza li jsiru laqgħat regolari għall-iskambju ta' fehmiet bejn il-Kumitat għall-Affarijiet Barranin u kumitati rilevanti oħra u l-kapijiet tad-delegazzjonijiet tal-UE għan-NU fi New York u Ġinevra u bejn dawn il-kumitat u l-kapijiet tal-missjoni tal-Istati Membri tal-UE li huma membri permanenti jew b'rotazzjoni tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU; jenfasizza l-kontributi pożittivi tad-delegazzjonijiet annwali mill-Kumitat għall-Affarijiet Barranin u s-sottokumitati tiegħu għall-kwartieri ġenerali tan-NU fi New York; jitlob il-formalizzazzjoni ta' xi wħud mis-sessjonijiet informali bejn l-UE u l-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU; iħeġġeġ it-twaqqif ta' assoċjazzjoni formali bejn il-Parlament u l-Assemblea Ġenerali tan-NU; |
| --- | --- |

62.

Il-multilateraliżmu bħala mutur biex jiġu indirizzati l-isfidi globali urġenti

| 63. | Jenfasizza l-kontribut kruċjali tas-sistema multilaterali fl-indirizzar tal-emerġenza klimatika; jappella għal aktar titjib, rinforzar u istituzzjonalizzazzjoni tal-oqfsa multilaterali attwali li jfittxu li jiġġieldu t-tibdil fil-klima, bħall-UNFCCC, li għandha 197 parti inklużi l-Istati Membri kollha tan-Nazzjonijiet Uniti u, għalhekk, għandha sħubija kważi universali, permezz tal-istabbiliment ta' mekkaniżmi ta' responsabbiltà u prinċipji konkreti biex tiġi żgurata l-effikaċja tal-mandati tagħhom; jenfasizza l-ħtieġa li tiġi rrinforzata l-azzjoni globali kontra t-tibdil fil-klima, peress li huwa biss permezz ta' azzjoni globali kollettiva, immedjata u ambizzjuża li d-dinja tista' tillimita ż-żieda fit-temperatura għal 1,5 oC 'il fuq mil-livelli preindustrijali; |
| --- | --- |

63.

| 64. | Jemmen li fil-ġlieda kontra t-tisħin globali, il-pajjiżi industrijalizzati għandhom jappoġġjaw lill-pajjiżi li qed jiżviluppaw fil-bidla mill-fjuwils fossili għall-enerġija ekoloġika billi jittrasferixxu mhux biss il-finanzjament iżda wkoll l-għarfien espert u t-teknoloġija; |
| --- | --- |

64.

| 65. | Ifakkar fl-importanza li ssir enfasi fuq l-implimentazzjoni fil-livell nazzjonali billi jiġu adottati u implimentati kontributi stabbiliti fil-livell nazzjonali (NDCs), filwaqt li fl-istess ħin jiġi żgurat li l-komunità internazzjonali tkun kollettivament fit-triq it-tajba biex tilħaq l-għanijiet tal-Ftehim ta' Pariġi fuq livell multilaterali; jistieden lill-gvernijiet jistabbilixxu NDCs ambizzjużi, li mingħajrhom l-objettiv ta' 1,5 oC mhux se jintlaħaq, u jistedinhom iħeġġu lil xulxin biex jibqgħu fit-triq it-tajba; |
| --- | --- |

65.

| 66. | Ifakkar fl-importanza ta' ħidma mill-qrib ma' emittenti ewlenin, pajjiżi vulnerabbli għall-klima u sħab trans-Atlantiċi biex jinkiseb progress fuq il-mira tal-2030 fil-Konferenza tan-NU dwar it-Tibdil fil-Klima tal-2022; jitlob li jitkomplew l-isforzi multilaterali biex jiġi mobilizzat il-finanzjament għall-SDGs u l-klima, inkluż li 50 % tal-finanzjament għall-klima jiġi ddedikat għall-adattament; jilqa' l-isforzi tal-Konferenza tan-NU dwar it-Tibdil fil-Klima (COP26) tal-2021 biex jiġu stabbiliti definizzjonijiet għad-diżinformazzjoni marbuta mat-tibdil fil-klima; |
| --- | --- |

66.

| 67. | Ifakkar li l-ksur tad-drittijiet ambjentali għandu impatt profond fuq varjetà wiesgħa ta' drittijiet tal-bniedem, inklużi d-drittijiet għall-ħajja, l-awtodeterminazzjoni, l-ikel, l-ilma, is-saħħa, id-drittijiet kulturali, ċivili u politiċi; jisħaq li l-bijodiversità u d-drittijiet tal-bniedem huma interkonnessi u interdipendenti, u jfakkar fl-obbligi tal-Istati fir-rigward tad-drittijiet tal-bniedem li jipproteġu l-bijodiversità li tali drittijiet jiddependu minnha, inkluż billi jipprevedu l-parteċipazzjoni taċ-ċittadini f'deċiżjonijiet relatati mal-bijodiversità u jipprovdu aċċess għal rimedji effettivi f'każijiet ta' telfien u degradazzjoni tal-bijodiversità; jesprimi l-appoġġ tiegħu għal sforzi normattivi naxxenti f'livell internazzjonali dwar reati ambjentali; iħeġġeġ, f'dan ir-rigward, lill-UE u lill-Istati Membri jippromwovu r-rikonoxximent tal-ekoċidju bħala reat internazzjonali skont l-Istatut ta' Ruma tal-Qorti Kriminali Internazzjonali (QKI); |
| --- | --- |

67.

| 68. | Ifakkar fir-rwol ewlieni tal-fora multilaterali fl-indirizzar tal-isfidi tal-pandemija tal-COVID-19 u jenfasizza dan bħala eżempju tal-importanza tagħhom fil-promozzjoni u l-protezzjoni tas-saħħa pubblika globali u l-kopertura universali tas-saħħa; jiċċelebra l-iżvilupp tal-inizjattiva Aċċess Globali għall-Vaċċini Kontra l-COVID-19 (COVAX), li tikkostitwixxi eżerċizzju mingħajr preċedent ta' solidarjetà internazzjonali, u jirringrazzja lid-donaturi u l-kontributuri tagħha, filwaqt li jenfasizza l-ħtieġa li jkomplu jingħataw u jiżdiedu r-riżorsi, kif ukoll il-bini tal-kapaċitajiet għall-produzzjoni u d-distribuzzjoni tal-vaċċini, sabiex il-vaċċini u t-trattamenti jsiru disponibbli mingħajr ħlas għall-pajjiżi kollha b'mod li jistgħu effettivament jaslu għand il-pajjiżi kollha f'waqthom; |
| --- | --- |

68.

| 69. | Ifaħħar il-ħidma tad-WHO fil-ġlieda kontra l-pandemija permezz tad-deċiżjonijiet tagħha bbażati fuq għarfien u evidenza xjentifika, filwaqt li tiżgura skrutinju indipendenti u responsabbiltà tal-ġestjoni tal-pandemija tal-COVID-19 mid-WHO; jenfasizza l-ħtieġa li jissaħħu l-mandat u l-kapaċità eżekuttiva tagħha, speċjalment fir-rigward tal-kondiviżjoni tad-data u l-mobilizzazzjoni tar-riżorsi, kif ukoll ir-riforma tal-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet tal-Kumitat ta' Emerġenza tagħha u l-istabbiliment ta' mekkaniżmi ta' infurzar għad-deċiżjonijiet u l-deliberazzjonijiet tiegħu; |
| --- | --- |

69.

| 70. | Jilqa' l-bidu tal-ħidma fuq trattat internazzjonali ġdid dwar il-pandemiji, wara l-adozzjoni ta' deċiżjoni fil-31 ta' Mejju 2021 minn kull wieħed mill-194 membru tad-WHO; iħeġġeġ lill-UE taħdem fil-qafas tal-organizzazzjonijiet multilaterali sabiex ittejjeb il-mekkaniżmi globali għall-prevenzjoni u l-ġlieda kontra l-pandemiji, abbażi tal-esperjenza miksuba mir-rispons internazzjonali għall-pandemija tal-COVID-19; |
| --- | --- |

70.

| 71. | Jappella għal oqfsa leġiżlattivi u regolatorji msaħħa u għall-promozzjoni ta' koerenza politika għall-kisba ta' aċċess effettiv għas-servizz tas-saħħa, inkluż permezz tal-adozzjoni ta' leġiżlazzjoni u l-implimentazzjoni ta' politiki li jipprovdu aċċess akbar għas-servizzi tas-saħħa, il-prodotti u l-vaċċini, speċjalment għal dawk l-aktar żvantaġġati; |
| --- | --- |

71.

| 72. | Jappella għal kooperazzjoni internazzjonali dwar l-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri fuq bażi mifruxa mas-sistema kollha meta jitfasslu, jiġu implimentati u mmonitorjati l-politiki tas-saħħa, filwaqt li jitqiesu l-ħtiġijiet speċifiċi tan-nisa u l-bniet kollha, bil-għan li tinkiseb l-ugwaljanza bejn il-ġeneri u t-tisħiħ tal-pożizzjoni tan-nisa fil-politiki tas-saħħa u fit-twassil tas-sistemi tas-saħħa; |
| --- | --- |

72.

| 73. | Iħeġġeġ lill-UE tippromwovi sforzi fin-NU fil-ġlieda kontra t-terroriżmu billi jiġu implimentati u aġġornati l-erba' pilastri tal-Istrateġija Globali tan-NU kontra t-Terroriżmu approvata mill-Assemblea Ġenerali f'Settembru 2006; |
| --- | --- |

73.

| 74. | Jitlob miżuri speċifiċi għall-protezzjoni tat-tfal li l-vulnerabbiltà tagħhom tista' tiġi aggravata b'mod partikolari mill-pandemija tal-COVID-19, inkluż fir-rigward tal-aċċess tagħhom għas-saħħa, l-edukazzjoni, l-ikel bi prezzijiet raġonevoli, l-ilma nadif, il-faċilitajiet sanitarji u akkomodazzjoni adegwata; itenni l-impatt negattiv tat-tibdil fil-klima u l-ħsara ambjentali fuq l-eżerċizzju tad-drittijiet tat-tfal; |
| --- | --- |

74.

| 75. | Jenfasizza l-ħtieġa għal aktar azzjoni multilaterali fil-governanza ekonomika, speċjalment fir-rigward tat-tassazzjoni; jilqa' d-direzzjoni indikata fil-Qafas Inklużiv tal-OECD/G20 dwar l-erożjoni tal-bażi tat-taxxa u trasferiment tal-profitti (BEPS) u l-aħħar proposta tiegħu għall-istabbiliment ta' rata minima tat-taxxa korporattiva ta' 15 % u l-pilastru futur li jippermetti riallokazzjoni aktar ġusta tad-drittijiet tat-tassazzjoni; jieħu nota tal-proposta tal-Kummissjoni għal riżorsa proprja ekwivalenti għal 15 % tas-sehem tal-profitti residwi tal-akbar u l-aktar intrapriżi multinazzjonali profittabbli li jiġu riallokati lill-Istati Membri tal-UE skont dan il-ftehim; iħeġġeġ lill-komunità internazzjonali tistinka għal aktar integrazzjoni f'dan il-qasam sabiex jiġu evitati prattiki u abbużi inġusti; jappella għall-implimentazzjoni usa' tal-istandards u n-normi internazzjonali f'dan il-qasam ta' politika; ifakkar fl-importanza ewlenija tal-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ (WTO) fir-regolamentazzjoni u l-iffaċilitar tal-kummerċ dinji; |
| --- | --- |

75.

| 76. | Jinnota l-ħtieġa li l-UE taħdem mill-qrib ma' sħab tal-istess fehma għall-immodernizzar u t-tagħmir tad-WTO b'għodod biex tindirizza l-isfidi kummerċjali tas-seklu 21, inkluża r-rivoluzzjoni diġitali, u t-tranżizzjoni ekoloġika, ġusta u sostenibbli; jistieden lill-UE timpenja ruħha mal-membri kollha tad-WTO biex tressaq aġenda pożittiva għar-riforma u pjan ta' ħidma konkret fit-12-il Konferenza Ministerjali; jirrikonoxxi li l-kooperazzjoni bejn l-UE u l-Istati Uniti kienet il-mutur għall-progress fi ħdan in-negozjati kummerċjali multilaterali; |
| --- | --- |

76.

| 77. | Jenfasizza l-importanza li jittieħdu u jiġu appoġġjati inizjattivi kontra l-evażjoni tat-taxxa, il-ħasil tal-flus u l-korruzzjoni; l-appoġġ għall-ħidma fil-livell tan-NU dwar kwistjonijiet ta' taxxa sabiex tiġi żgurata vuċi għall-pajjiżi li qed jiżviluppaw fi kwistjonijiet ta' taxxa; il-ħidma biex jitħaffu n-negozjati dwar kodiċi ta' kondotta effettiv għall-ġlieda kontra l-evażjoni tat-taxxa internazzjonali permezz tal-użu ta' ftehimiet dwar l-iskambju ta' informazzjoni dwar it-taxxa (FSIT); |
| --- | --- |

77.

| 78. | Jinnota l-importanza tal-multilateraliżmu fl-indirizzar ta' sfidi u realtajiet ġodda bħat-telf tal-bijodiversità, iċ-ċibersigurtà, il-bijoteknoloġija, id-diġitalizzazzjoni, l-attivitajiet ġeopolitiċi u l-governanza fir-reġjuni polari, l-IA u t-theddid emerġenti, bħat-tixrid iffaċilitat mit-teknoloġija tal-aħbarijiet foloz, ix-xjenza falza u d-diżinformazzjoni; jargumenta li l-esperti, ix-xjenzati u r-rappreżentanti rilevanti tas-soċjetà ċivili għandhom ikunu parti għal ftehimiet multilaterali u b'diversi partijiet interessati; |
| --- | --- |

78.

| 79. | Jilqa' b'sodisdazzjon il-varar tal-Kunsill tal-Kummerċ u t-Teknoloġija bejn l-UE u l-Istati Uniti; |
| --- | --- |

79.

| 80. | Ifakkar fl-importanza tal-integrazzjoni tal-prinċipju u l-objettiv tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri fl-oqsma kollha ta' politika; |
| --- | --- |

80.

| 81. | Jilqa' l-isforzi tas-Segretarju Ġenerali tan-NU biex isaħħaħ u jikkoordina d-diġitalizzazzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti, sabiex l-internet iservi l-pilastri tan-NU: il-paċi u s-sigurtà, id-drittijiet tal-bniedem u l-iżvilupp; |
| --- | --- |

81.

| 82. | Jenfasizza li multilateraliżmu mġedded jista' jkollu impatt pożittiv biex imexxi 'l quddiem it-trasformazzjoni diġitali, mhux biss bħala ingranaġġ b'saħħtu biex jiġu implimentati l-SDGs, iżda wkoll minħabba l-ħtieġa urġenti li jiġu stabbiliti standards u normi bażiċi u jiġu indirizzati r-riskji u l-isfidi tagħha; |
| --- | --- |

82.

| 83. | Ifakkar li fid-dawl ta' Ċina dejjem aktar ambizzjuża, assertiva u aggressiva, l-UE u s-sħab demokratiċi tagħha li jaħsbuha bl-istess mod għandhom jikkoordinaw f'fora multilaterali bħala parti minn alleanza ta' demokraziji teknoloġiċi sabiex jiddefendu s-sistema internazzjonali bbażata fuq ir-regoli, jiġġieldu l-koordinazzjoni awtoritarja mmirata lejn il-ħtif ta' fora internazzjonali, u jiżguraw permezz tal-istabbiliment ta' standards u regoli globali li t-teknoloġiji l-ġodda jibqgħu ċċentrati fuq il-bniedem; |
| --- | --- |

83.

| 84. | Jirrimarka li d-dinja diġitali għandha tiġi ttrattata wkoll bħala sors ġdid importanti ħafna ta' tassazzjoni; |
| --- | --- |

84.

| 85. | Jinsisti fuq iċ-ċentralità tal-multilateraliżmu għaż-żamma effettiva tal-ordni fl-ispazju ekstratmosferiku u fuq il-ħtieġa li jiġu approfonditi l-inizjattivi attwali, u jitnedew oħrajn ġodda, biex jiġu ppreservati l-użi paċifiċi tal-ispazju ekstratmosferiku; jenfasizza li l-użu tal-ispazju ekstratmosferiku għandu jkun irregolat minn sett imtejjeb ta' regoli u standards internazzjonali u minn sistema mmirata biex tiggarantixxi l-użu fit-tul, sostenibbli, responsabbli u paċifiku tal-ispazju; |
| --- | --- |

85.

| 86. | Jistieden lill-UE ssegwi rwol aktar attiv fl-iżvilupp ta' qafas internazzjonali għal teknoloġiji tal-IA ċċentrati fuq il-bniedem u affidabbli, speċjalment fir-rigward tas-sistemi tal-armi awtonomi; |
| --- | --- |

86.

| 87. | Jenfasizza l-importanza ta' kooperazzjoni multilaterali bejn sħab tal-istess fehma biex tiġi miġġielda d-diżinformazzjoni malizzjuża u manipulattiva mxerrda minn atturi Statali u mhux Statali; jissottolinja l-importanza li l-UE tieħu t-tmexxija globali fl-istabbiliment ta' definizzjonijiet, normi u prinċipji internazzjonali biex jiġu indirizzati dawn il-kwistjonijiet, inkluż dwar l-indħil barrani fl-elezzjonijiet; |
| --- | --- |

87.

| 88. | Jenfasizza r-rwol importanti tal-Parlament fil-monitoraġġ mill-qrib u fl-appoġġ tal-proċess tal-implimentazzjoni tal-SDGs u l-għanijiet tal-Ftehim ta' Pariġi permezz tal-preservazzjoni tal-bijodiversità, l-ambjent naturali u r-riżorsi tiegħu, inkluż billi jfittex mhux biss li jimmonitorja l-progress, iżda wkoll li jsaħħaħ l-allokazzjoni tar-riżorsi u jissuġġerixxi titjib jew proposti konkreti; jenfasizza ż-żewġ ideat strateġiċi ewlenin tal-proposta tas-Segretarju Ġenerali tan-NU António Guterres “L-Aġenda Komuni Tagħna”, jiġifieri l-ħtieġa ta' Patt Globali Ġdid u Kuntratt Soċjali Ġdid; jirrimarka li dawn jistgħu jissarrfu f'miżuri konkreti ħafna bħal Fond Ekoloġiku Globali aktar b'saħħtu u mekkaniżmu ta' appoġġ finanzjarju għal pajjiżi b'dejn għoli, dment li jimplimentaw l-SDGs u jaġixxu kontra l-faqar; |
| --- | --- |

88.

| 89. | Iħeġġeġ lill-Unjoni tiżgura l-protezzjoni, il-konservazzjoni u d-difiża tal-wirt kulturali u storiku tal-Ewropa fil-fora multilaterali kollha bħall-UNESCO; |
| --- | --- |

89.

| 90. | Jenfasizza l-ħtieġa vitali li tiġi indirizzata l-ugwaljanza bejn il-ġeneri u l-ġlieda kontra n-nondiskriminazzjoni tan-nisa, il-bniet u l-gruppi emarġinati u l-ġlieda favur id-drittijiet fundamentali tagħhom fil-livell globali, inklużi s-saħħa sesswali u riproduttiva u d-drittijiet relatati; jistenna li l-Kummissjoni, l-Istati Membri u s-SEAE jintegraw b'mod sistematiku l-GAP III tal-UE fl-azzjoni esterna kollha, inkluż l-involviment tagħhom fil-livell multilaterali u jikkooperaw mill-qrib mal-gvernijiet sħab, is-soċjetà ċivili, is-settur privat u partijiet ikkonċernati ewlenin oħra; jistieden lill-Kummissjoni u lis-SEAE jsaħħu s-sinerġiji mas-sħab biex javvanzaw b'mod konġunt l-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri u jilħqu b'suċċess il-miri internazzjonali relatati mal-ugwaljanza bejn il-ġeneri; jenfasizza li l-UE għandha tkun minn ta' quddiem fost il-komunità internazzjonali biex iżżid l-isforzi biex jinqered l-użu tal-vjolenza sesswali u bbażata fuq il-ġeneru bħala arma f'kunflitt armat; |
| --- | --- |

90.

| 91. | Jitlob ir-ratifika universali u l-implimentazzjoni effettiva tal-Konvenzjoni Internazzjonali dwar l-Eliminazzjoni tal-Forom Kollha ta' Diskriminazzjoni Razzjali; jitlob b'urġenza l-eliminazzjoni ta' kull forma ta' diskriminazzjoni razzjali bil-mezzi kollha xierqa, inkluża l-leġiżlazzjoni; jirrikonoxxi r-rwol fundamentali tal-edukazzjoni u l-kultura fil-promozzjoni tad-drittijiet tal-bniedem u l-ġlieda intersezzjonali kontra r-razziżmu, id-diskriminazzjoni razzjali, il-ksenofobija u l-intolleranza relatata, speċjalment fil-promozzjoni tal-prinċipji tat-tolleranza, l-inklużjoni u r-rispett għad-diversità etnika, reliġjuża u kulturali, u l-prevenzjoni tat-tixrid ta' movimenti u ideat razzisti u ksenofobiċi estremisti; jafferma mill-ġdid il-ħtieġa li tiġi żgurata l-protezzjoni ugwali tal-liġi u l-ugwaljanza quddiem il-qrati, it-tisħiħ tal-pożizzjoni u l-parteċipazzjoni sħiħa u effettiva fil-proċessi tat-teħid tad-deċiżjonijiet u fil-ħajja politika, ekonomika, soċjali u kulturali tal-popli indiġeni, inklużi n-nisa u l-bniet; jitlob protezzjoni msaħħa tal-persuni b'diżabilità u attenzjoni għal dawk li jiffaċċjaw diskriminazzjoni intersezzjonali, speċjalment in-nisa u l-persuni indiġeni b'diżabilità; |
| --- | --- |

91.

| 92. | Jitlob lill-UE żżid il-kooperazzjoni multilaterali dwar il-ġustizzja internazzjonali fid-dawl tal-għadd dejjem jikber ta' ksur kontra d-drittijiet tal-bniedem u d-dritt umanitarju internazzjonali; jistieden lill-UE u lis-sħab tagħha jiżviluppaw u jużaw l-għodod disponibbli fil-korpi internazzjonali, bħall-UNHRC, il-Proċeduri Speċjali tan-NU, ir-Rapporteurs Speċjali tan-NU, il-mekkaniżmi tal-OSKE, il-Kunsill tal-Ewropa jew il-qrati internazzjonali, biex itejbu l-konformità tal-atturi Statali u mhux Statali mad-dritt internazzjonali u jippromwovu l-prinċipju ta' ġuriżdizzjoni universali li għandu jiġi applikat fis-sistemi legali domestiċi; jistieden lill-UE ssaħħaħ ir-rwol tal-QKI u żżid il-persunal tagħha billi tipprovdilha appoġġ diplomatiku, politiku u finanzjarju b'saħħtu; jitlob lill-Kummissjoni, lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà u lill-Istati Membri jistiednu lill-Istati Membri kollha tal-istituzzjonijiet multilaterali li għadhom ma rratifikawx l-Istatut ta' Ruma biex jagħmlu dan; |
| --- | --- |

92.

| 93. | Jistieden lill-Kummissjoni tikkonkludi malajr l-abbozzar tal-qafas ta' diliġenza korporattiva u taħdem ma' sħab tal-istess fehma biex tindirizza l-abbużi gravi tad-drittijiet tal-bniedem minn reġimi awtoritarji u totalitarji, u b'hekk tiżgura ktajjen tal-provvista globali sostenibbli u reżiljenti fid-dawl ta' influwenza malizzjuża ta' reġimi awtoritarji u totalitarji; |
| --- | --- |

93.

| 94. | Jitlob li jkun hemm politika internazzjonali li tipprovdi protezzjoni u appoġġ għad-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem f'riskju; jikkundanna l-miżuri ta' ritaljazzjoni meħuda minn xi gvernijiet kontra organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili, attivisti u difensuri tad-drittijiet tal-bniedem b'reazzjoni għall-interazzjoni leġittima tagħhom ma' korpi internazzjonali u jistieden lill-Kunsill u lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà jirreaġixxu b'mod sistematiku u vokali għal kull okkorrenza ta' dan; jistieden lill-UE tappoġġja t-talba għal mekkaniżmu investigattiv permanenti tan-NU dwar ir-reati kontra l-ġurnalisti u l-adozzjoni ta' sanzjonijiet immirati kontra dawk responsabbli għat-theddid jew l-ordni ta' atti ta' vjolenza kontra l-ġurnalisti sabiex tintemm l-impunità, tiġi evitata l-vjolenza kontra l-ġurnalisti u jiġu promossi miżuri biex tissaħħaħ is-sikurezza tagħhom; |
| --- | --- |

94.

| 95. | Itenni t-talba tiegħu lill-UE biex tinsisti għal impenji multilaterali aktar b'saħħithom biex jinstabu soluzzjonijiet politiċi sostenibbli għall-konflitti attwali u jiġi żgurat li d-drittijiet tal-bniedem ikunu fil-qalba tal-politiki ta' prevenzjoni u medjazzjoni tal-konflitti; ifakkar fl-importanza taż-żamma tal-paċi internazzjonali u r-riżoluzzjoni tal-konflitti, kif ukoll l-appoġġ tal-UE għall-missjonijiet rilevanti; jenfasizza l-ħtieġa ta' objettivi ċari, kapaċità ċara ta' twettiq, u mekkaniżmi effettivi, inklużi l-perspettivi tan-nisa f'konformità mar-riżoluzzjoni 1325 tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU u r-riżoluzzjonijiet sussegwenti kollha; jitlob li ssir riforma tal-istrutturi rilevanti b'mod li tintemm l-impunità tal-persunal ħati ta' abbuż u vjolenza sesswali mwettqa waqt li jkun qed iservi f'operazzjonijiet militari u f'missjonijiet ċivili, kif ukoll ta' persunal f'aġenziji, uffiċċji u organi multilaterali oħra, u li jiġu stabbiliti mekkaniżmi ta' sorveljanza u responsabbiltà li jiffunzjonaw u li jkunu trasparenti; |
| --- | --- |

95.

| 96. | Jisħaq li s-suċċess tal-organizzazzjonijiet multilaterali għandu rwol kruċjali fil-bini mill-ġdid tal-fiduċja pubblika fid-demokrazija, il-liberaliżmu, u l-importanza ta' ordni dinji bbażat fuq ir-regoli; |
| --- | --- |

96.

| 97. | Jissottolinja li sistema kummerċjali multilaterali miftuħa, inklużiva, ibbażata fuq ir-regoli u nondiskriminatorja trid tkun mutur ewlieni tal-liberalizzazzjoni tal-kummerċ globali, u trid twassal għal tkabbir ekonomiku avvanzat, kompetittività u innovazzjoni, ħolqien tal-impjiegi, titjib tal-istandards tal-għajxien, tkabbir tal-introjtu, il-promozzjoni ta' żvilupp ekonomiku sostenibbli u tgħin fil-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima, u b'hekk jissaħħu l-prosperità, il-paċi u s-sigurtà, f'konformità mal-SDGs; jinnota, barra minn hekk, ir-rwol ta' sistema kummerċjali multilaterali fit-trawwim ta' ambjent kummerċjali prevedibbli permezz tal-iżvilupp ta' regoli u regolamenti tal-kummerċ reċiproċi, aktar trasparenti u ġusti, implimentati b'mod konsistenti, infurzabbli u koerenti; ifakkar fis-sejbiet tar-rapport bit-titolu “EU exports to the world: effects on employment” (L-esportazzjonijiet tal-UE lejn id-dinja: l-effetti fuq l-impjiegi) ta' Novembru 2021, li sab li aktar minn 38 miljun impjieg fl-UE huma appoġġjati mill-esportazzjonijiet; jistieden lill-Kummissjoni tkompli l-ħidma tagħha fil-komunikazzjoni ta' dawn is-sejbiet u tqajjem kuxjenza dwar il-benefiċċji u l-aspetti pożittivi tal-kummerċ internazzjonali; jemmen, madankollu, li hemm bżonn li terġa' tinbena l-fiduċja fl-istituzzjonijiet multilaterali fid-dawl tal-isfidi globali, b'mod partikolari fir-rigward tal-implimentazzjoni ta' inizjattivi komuni għall-provvista ta' beni pubbliċi globali, f'kuntest tal-ispostament tad-dinamika dinjija tal-poter; itenni r-rwol li l-UE għandha f'dan il-proċess; |
| --- | --- |

97.

| 98. | Jiddispjaċih dwar it-tendenzi dejjem jikbru lejn il-protezzjoniżmu u l-użu tal-kummerċ bħala arma ta' koerċizzjoni li żviluppaw f'partijiet tal-ekonomija globali, li wasslu għal tfixkil u tensjonijiet ġeopolitiċi; ifakkar li l-politiki ekonomiċi nazzjonalisti li jinvolvu ksur tar-regoli stabbiliti tal-liġi kummerċjali internazzjonali u li jixprunaw ir-ritaljazzjoni mis-sħab kummerċjali huma l-antiteżi tas-sistema kummerċjali globalizzata tagħna; jappella għat-tisħiħ ulterjuri tal-isforzi ta' infurzar tal-kummerċ tal-UE u l-iżvilupp ta' sett ta' għodod ta' strumenti kummerċjali awtonomi, bħall-istrument kontra l-koerċizzjoni, l-istrument ta' sussidji distorsivi u l-istrument ta' akkwist internazzjonali, kif ukoll il-ħolqien tal-kariga ta' Uffiċjal Kap tal-Infurzar għall-Kummerċ (CTEO), biex jirrispondi għal dawn l-isfidi emerġenti; jinnota l-għan li tinkiseb ġabra ta' regoli multilaterali riformata u li tiffunzjona tajjeb b'sistema għas-soluzzjoni tat-tilwim effettiva u li tiffunzjona fil-qalba tagħha fi ħdan id-WTO; jenfasizza l-ħtieġa, madankollu, li jibqa' jkun hemm impenn sħiħ fl-isforzi biex tiġi riformata d-WTO bil-għan li jiżdiedu l-effiċjenza, l-inklużività, it-trasparenza u l-leġittimità tagħha bħala l-element ċentrali ta' ekonomija globali, miftuħa, ġusta, u sostenibbli bbażata fuq ir-regoli, u biex jiġu indirizzati l-isfidi u r-riskji ppreżentati minn ekonomiji mhux tas-suq; jilqa' f'dan ir-rigward l-Anness ta' Frar 2021 għar-Rieżami tal-Politika Kummerċjali li jiddeskrivi approċċ komprensiv għall-modernizzazzjoni tad-WTO; jisħaq li għall-avvanz tal-kummerċ globali bbażat fuq ir-regoli, l-involviment effettiv tal-UE jrid ikun ibbażat fuq approċċ li jħares 'il quddiem għall-kummerċ; |
| --- | --- |

98.

| 99. | Jilqa' l-konklużjoni b'suċċess tat-12-il Konferenza Ministerjali tad-WTO, u jtenni l-appoġġ sħiħ tiegħu għal sistema kummerċjali bbażata fuq ir-regoli, li għandha tikkontribwixxi biex jiġu indirizzati l-isfidi globali u biex takkumpanja t-tranżizzjoni ekoloġika, ir-rivoluzzjoni diġitali u l-ġlieda kontra l-inugwaljanza; iħeġġeġ lill-pajjiżi tad-WTO jimplimentaw id-deċiżjonijiet meħuda, mingħajr dewmien, u jaħdmu favur ir-riforma tal-organizzazzjoni qabel it-13-il Konferenza Ministerjali sabiex id-WTO tkun kompletament operazzjonali u adattata għall-iskop tagħha; jiddispjaċih dwar il-fatt li t-12-il Konferenza Ministerjali ma inkludietx dimensjoni tal-ġeneru u tal-kummerċ, u jitlob li din il-kwistjoni ssir ċentrali għat-13-il Konferenza Ministerjali; |
| --- | --- |

99.

| 100. | Jisħaq li governanza globali demokratika, leġittima, responsabbli u trasparenti għandu jkollha parteċipazzjoni akbar tal-korpi parlamentari, peress li l-parlamentari eletti direttament jistgħu jiffunzjonaw bħala rabta kruċjali bejn iċ-ċittadini u s-sistema multilaterali; jenfasizza l-importanza ta' multilateriżmu orizzontali u koerenti, kif ukoll dwar il-ħidma tal-konferenza parlamentari konġunta bejn il-Parlament Ewropew u l-Unjoni Interparlamentari dwar id-WTO għal dan il-għan; jissottolinja l-ħtieġa li jiġi żgurat li l-parlamentari jkollhom aċċess aħjar għan-negozjati kummerċjali u jkunu involuti fil-formulazzjoni ta' mandati u l-implimentazzjoni tad-deċiżjonijiet tad-WTO, kif ukoll fin-negozjati dwar kwistjonijiet relatati mal-kummerċ fi ħdan korpi u istituzzjonijiet multilaterali oħra; itenni l-ħtieġa li l-UE u l-membri kollha tad-WTO jsaħħu l-iskambji tagħhom mal-partijiet ikkonċernati, inklużi s-soċjetà ċivili, l-organizzazzjonijiet tan-negozju u l-komunità tan-negozju usa'; jistieden lill-Kummissjoni tapprofondixxi l-kooperazzjoni tagħha mal-organizzazzjonijiet internazzjonali rilevanti kollha bħall-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol, is-sistema tan-NU, il-G7, l-OECD, il-Bank Dinji u l-Fond Monetarju Internazzjonali, u jissottolinja r-rwol tagħhom fl-avvanz ta' sistema kummerċjali miftuħa u bbażata fuq ir-regoli; |
| --- | --- |

100.

| 101. | Jilqa' l-kollaborazzjoni mill-qrib tad-WTO mad-WHO u ma' organizzazzjonijiet internazzjonali oħra bil-għan li jiżguraw li l-kummerċ ikollu rwol pożittiv fl-indirizzar tal-pandemija u l-kriżi sussegwenti, u fl-appoġġ tal-irkupru tal-ekonomija globali; jisħaq li l-pandemija tal-COVID-19 uriet li l-istituzzjonijiet internazzjonali tagħna għandhom nuqqasijiet; jistieden lill-Kummissjoni tesplora t-tagħlimiet meħuda mill-pandemija tal-COVID-19, u tinvolvi ruħha mas-sħab globali biex tindirizza dawn it-tagħlimiet fl-aġenda għar-riforma; jitlob li tiġi konkluża inizjattiva ambizzjuża fil-qasam tal-kummerċ u s-saħħa; jieħu nota tal-ambizzjonijiet tad-WTO li twessa' l-mandat tagħha sabiex tikseb rilevanza akbar fl-isfera pubblika permezz tal-involviment akbar tagħha dwar kwistjonijiet bħas-saħħa, is-sostenibbiltà, l-inugwaljanza fil-ġid, it-tisħiħ tal-pożizzjoni tal-ġeneru u tan-nisa, f'konformità mal-SDGs u l-Ftehim ta' Pariġi; jemmen li dawn se jkunu passi importanti bħala parti mill-proċess ta' riforma tagħha, flimkien mal-funzjonijiet ewlenin tagħha li tistabbilixxi regoli kummerċjali multilaterali, tnaqqas l-ostakli għall-kummerċ u tipprovdi mezz għal soluzzjoni regolata tat-tilwim kummerċjali bejn il-membri tagħha; |
| --- | --- |

101.

| 102. | Jistieden lill-Kunsill ikun aktar kuraġġuż fl-isforzi tiegħu biex jikkonkludi ftehimiet ta' kummerċ ħieles ma' pajjiżi terzi; jinnota li l-ftehimiet ta' kummerċ ħieles iżidu l-interazzjonijiet ekonomiċi u d-dipendenzi bejn il-pajjiżi, u għalhekk jistgħu jservu bħala prekursur għal impenn aktar attiv u ambizzjuż fil-livell multilaterali; |
| --- | --- |

102.

| 103. | Jistieden lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà biex iqisu kif xieraq dan ir-rapport fid-definizzjoni tal-prijoritajiet tal-UE għas-77 Assemblea Ġenerali tan-NU, kif ukoll f'organizzazzjonijiet internazzjonali u fora multilaterali oħra; |
| --- | --- |

103.

o

o o

| 104. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill, lill-Viċi President tal-Kummissjoni / ir-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà, lill-Kummissjoni, u, għal informazzjoni, lill-Assemblea Ġenerali tan-Nazzjonijiet Uniti u lis-Segretarju Ġenerali tan-Nazzjonijiet Uniti. |
| --- | --- |

104.

---

(1)  ĠU C 65, 19.2.2016, p. 120.

(2)  ĠU C 316, 6.8.2021, p. 2.

(3)  ĠU C 67, 8.2.2022, p. 150.

(4)  ĠU C 184, 5.5.2022, p. 170.

(5)  ĠU C 433, 23.12.2019, p. 86.

(6)  Testi adottati, P9_TA(2022)0052.

(7)  Testi adottati, P9_TA(2022)0121.

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/149 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/149

---

P9_TA(2022)0287

L-indirizzar tas-sigurtà alimentari fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar l-indirizzar tas-sigurtà alimentari fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw (2021/2208(INI))

(2023/C 47/11)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 25 tad-Dikjarazzjoni Universali tad-Drittijiet tal-Bniedem u l-Artikolu 11 tal-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ekonomiċi, Soċjali u Kulturali, li jirrikonoxxu d-dritt għall-ikel bħala parti mid-dritt għal livell ta' għajxien adegwat, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 25 tad-Dikjarazzjoni Universali tad-Drittijiet tal-Bniedem u l-Artikolu 11 tal-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ekonomiċi, Soċjali u Kulturali, li jirrikonoxxu d-dritt għall-ikel bħala parti mid-dritt għal livell ta' għajxien adegwat,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 21 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 21 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 208 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE), li jsostni mill-ġdid li l-Unjoni jeħtiġilha tqis l-objettivi tal-kooperazzjoni għall-iżvilupp fil-politiki li hija timplimenta li x'aktarx li jaffettwaw lill-pajjiżi li qed jiżviluppaw, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 208 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE), li jsostni mill-ġdid li l-Unjoni jeħtiġilha tqis l-objettivi tal-kooperazzjoni għall-iżvilupp fil-politiki li hija timplimenta li x'aktarx li jaffettwaw lill-pajjiżi li qed jiżviluppaw,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 214 tat-TFUE, li jistabbilixxi l-prinċipji u l-objettivi għall-operazzjonijiet ta' għajnuna umanitarja tal-UE, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 214 tat-TFUE, li jistabbilixxi l-prinċipji u l-objettivi għall-operazzjonijiet ta' għajnuna umanitarja tal-UE,

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/947 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Ġunju 2021 li jistabbilixxi l-Istrument ta' Viċinat, ta' Kooperazzjoni għall-Iżvilupp u ta' Kooperazzjoni Internazzjonali – Ewropa Globali, li jemenda u li jħassar id-Deċiżjoni Nru 466/2014/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u jħassar ir-Regolament (UE) 2017/1601 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u r-Regolament tal-Kunsill (KE, Euratom) Nru 480/2009 (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/947 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Ġunju 2021 li jistabbilixxi l-Istrument ta' Viċinat, ta' Kooperazzjoni għall-Iżvilupp u ta' Kooperazzjoni Internazzjonali – Ewropa Globali, li jemenda u li jħassar id-Deċiżjoni Nru 466/2014/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u jħassar ir-Regolament (UE) 2017/1601 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u r-Regolament tal-Kunsill (KE, Euratom) Nru 480/2009 (1),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1257/96 tal-20 ta' Ġunju 1996 rigward l-għajnuna umanitarja (2), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (KE) Nru 1257/96 tal-20 ta' Ġunju 1996 rigward l-għajnuna umanitarja (2),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjonijiet tal-Kummissjoni tal-31 ta' Marzu 2010 dwar l-għajnuna umanitarja tal-ikel (COM(2010)0126) u dwar qafas ta' politika tal-UE biex jgħin lill-pajjiżi li qed jiżviluppaw jindirizzaw l-isfidi fil-qasam tas-sigurtà tal-ikel (COM(2010)0127), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjonijiet tal-Kummissjoni tal-31 ta' Marzu 2010 dwar l-għajnuna umanitarja tal-ikel (COM(2010)0126) u dwar qafas ta' politika tal-UE biex jgħin lill-pajjiżi li qed jiżviluppaw jindirizzaw l-isfidi fil-qasam tas-sigurtà tal-ikel (COM(2010)0127),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-3 ta' Ottubru 2012 bit-titolu “L-approċċ tal-UE għar-reżiljenza: nitgħallmu mill-kriżijiet tas-sigurtà tal-ikel” (COM(2012)0586), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-3 ta' Ottubru 2012 bit-titolu “L-approċċ tal-UE għar-reżiljenza: nitgħallmu mill-kriżijiet tas-sigurtà tal-ikel” (COM(2012)0586),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-12 ta' Marzu 2013 bit-titolu, “Intejbu n-Nutrizzjoni Materna u dik tat-Tfal fl-Assistenza Esterna: Qafas Politiku tal-UE” (COM(2013)0141), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-12 ta' Marzu 2013 bit-titolu, “Intejbu n-Nutrizzjoni Materna u dik tat-Tfal fl-Assistenza Esterna: Qafas Politiku tal-UE” (COM(2013)0141),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-10 ta' Marzu 2021 dwar “l-azzjoni umanitarja tal-UE, sfidi ġodda u l-istess prinċipji” (COM(2021)0110), li tipprevedi fost l-oħrajn azzjonijiet ewlenin biex tissaħħaħ ir-rabta bejn l-aspett umanitarju, dak tal-iżvilupp u dak tal-paċi, biex ikun hemm rabta aħjar bejn l-għajnuna urġenti u s-soluzzjonijiet fit-tul u r-riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-15 ta' Diċembru 2021 dwar orjentazzjonijiet ġodda għall-azzjoni umanitarja tal-UE (3), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-10 ta' Marzu 2021 dwar “l-azzjoni umanitarja tal-UE, sfidi ġodda u l-istess prinċipji” (COM(2021)0110), li tipprevedi fost l-oħrajn azzjonijiet ewlenin biex tissaħħaħ ir-rabta bejn l-aspett umanitarju, dak tal-iżvilupp u dak tal-paċi, biex ikun hemm rabta aħjar bejn l-għajnuna urġenti u s-soluzzjonijiet fit-tul u r-riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tal-15 ta' Diċembru 2021 dwar orjentazzjonijiet ġodda għall-azzjoni umanitarja tal-UE (3),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-23 ta' Marzu 2022 bit-titolu “Is-salvagwardja tas-sigurtà tal-ikel u t-tisħiħ tar-reżiljenza tas-sistemi tal-ikel” (COM(2022)0133), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-23 ta' Marzu 2022 bit-titolu “Is-salvagwardja tas-sigurtà tal-ikel u t-tisħiħ tar-reżiljenza tas-sistemi tal-ikel” (COM(2022)0133),

| — | wara li kkunsidra l-Pjan ta' Azzjoni tal-UE dwar l-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri u l-Għoti tas-Setgħa lin-Nisa fl-Azzjoni Esterna tal-UE 2021–2025 (GAP III) u r-Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew dwarha (4), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Pjan ta' Azzjoni tal-UE dwar l-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri u l-Għoti tas-Setgħa lin-Nisa fl-Azzjoni Esterna tal-UE 2021–2025 (GAP III) u r-Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew dwarha (4),

| — | wara li kkunsidra l-pjan ta' azzjoni tal-Kummissjoni dwar in-nutrizzjoni tat-3 ta' Lulju 2014 li għandu l-għan li jnaqqas l-għadd ta' tfal taħt il-ħames snin li għandhom nuqqas ta' żvilupp b'7 miljun sal-2025 (SWD(2014)0234) u s-sitt rapport ta' progress tat-12 ta' Awwissu 2021 dwaru (SWD(2021)0229), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-pjan ta' azzjoni tal-Kummissjoni dwar in-nutrizzjoni tat-3 ta' Lulju 2014 li għandu l-għan li jnaqqas l-għadd ta' tfal taħt il-ħames snin li għandhom nuqqas ta' żvilupp b'7 miljun sal-2025 (SWD(2014)0234) u s-sitt rapport ta' progress tat-12 ta' Awwissu 2021 dwaru (SWD(2021)0229),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tiegħu dwar is-sigurtà tal-ikel u n-nutrizzjoni, b'mod partikolari dawk tas-27 ta' Novembru 2014 dwar in-nutrizzjoni insuffiċjenti u n-nutrizzjoni ħażina tat-tfal fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw (5), tas-7 ta' Ġunju 2016 dwar l-Alleanza l-Ġdida għas-Sigurtà Alimentari u n-Nutrizzjoni (6) u tal-5 ta' Ottubru 2016 dwar il-passi li jmiss biex jintlaħqu l-għanijiet globali u l-impenji tal-UE rigward in-nutrizzjoni u s-sigurtà tal-ikel fid-dinja (7), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tiegħu dwar is-sigurtà tal-ikel u n-nutrizzjoni, b'mod partikolari dawk tas-27 ta' Novembru 2014 dwar in-nutrizzjoni insuffiċjenti u n-nutrizzjoni ħażina tat-tfal fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw (5), tas-7 ta' Ġunju 2016 dwar l-Alleanza l-Ġdida għas-Sigurtà Alimentari u n-Nutrizzjoni (6) u tal-5 ta' Ottubru 2016 dwar il-passi li jmiss biex jintlaħqu l-għanijiet globali u l-impenji tal-UE rigward in-nutrizzjoni u s-sigurtà tal-ikel fid-dinja (7),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-24 ta' Marzu 2022 dwar il-ħtieġa ta' pjan ta' azzjoni urġenti tal-UE biex tiġi żgurata s-sigurtà tal-ikel kemm fl-UE kif ukoll barra l-UE fid-dawl tal-invażjoni Russa tal-Ukrajna (8), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-24 ta' Marzu 2022 dwar il-ħtieġa ta' pjan ta' azzjoni urġenti tal-UE biex tiġi żgurata s-sigurtà tal-ikel kemm fl-UE kif ukoll barra l-UE fid-dawl tal-invażjoni Russa tal-Ukrajna (8),

| — | wara li kkunsidra l-Konklużjonijiet tal-Kunsill dwar is-Sigurtà Alimentari u n-Nutrizzjoni fl-assistenza esterna tat-28 ta' Mejju 2013, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konklużjonijiet tal-Kunsill dwar is-Sigurtà Alimentari u n-Nutrizzjoni fl-assistenza esterna tat-28 ta' Mejju 2013,

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tas-26 ta' Novembru 2018 dwar it-tisħiħ tas-sigurtà globali tal-ikel u n-nutrizzjoni, tal-25 ta' Novembru 2019 dwar ir-Raba' Rapport ta' Progress dwar il-Pjan ta' Azzjoni dwar in-Nutrizzjoni, tal-20 ta' Mejju 2021 dwar il-prijoritajiet tal-UE għas-Summit tan-NU dwar is-Sistemi tal-Ikel tal-2021 u tal-14 ta' Ġunju 2021 dwar it-tisħiħ tal-impenn ta' Tim Ewropa għall-iżvilupp tal-bniedem, u tad-19 ta' Novembru 2021 dwar l-Ilma fl-Azzjoni Esterna, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tas-26 ta' Novembru 2018 dwar it-tisħiħ tas-sigurtà globali tal-ikel u n-nutrizzjoni, tal-25 ta' Novembru 2019 dwar ir-Raba' Rapport ta' Progress dwar il-Pjan ta' Azzjoni dwar in-Nutrizzjoni, tal-20 ta' Mejju 2021 dwar il-prijoritajiet tal-UE għas-Summit tan-NU dwar is-Sistemi tal-Ikel tal-2021 u tal-14 ta' Ġunju 2021 dwar it-tisħiħ tal-impenn ta' Tim Ewropa għall-iżvilupp tal-bniedem, u tad-19 ta' Novembru 2021 dwar l-Ilma fl-Azzjoni Esterna,

| — | wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni Konġunta mill-Kunsill u r-Rappreżentanti tal-Gvernijiet tal-Istati Membri mlaqqgħin fil-Kunsill, il-Parlament Ewropew u l-Kummissjoni Ewropea dwar il-Kunsens Ewropew dwar l-Għajnuna Umanitarja, tal-2008 (9) u wara li kkunsidra l-Kunsens Ewropew dwar l-Iżvilupp tal-2017, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni Konġunta mill-Kunsill u r-Rappreżentanti tal-Gvernijiet tal-Istati Membri mlaqqgħin fil-Kunsill, il-Parlament Ewropew u l-Kummissjoni Ewropea dwar il-Kunsens Ewropew dwar l-Għajnuna Umanitarja, tal-2008 (9) u wara li kkunsidra l-Kunsens Ewropew dwar l-Iżvilupp tal-2017,

| — | wara li kkunsidra s-sitt miri globali stabbiliti mill-Assemblea Dinjija tas-Saħħa fl-2012 għan-nutrizzjoni materna, tat-trabi u tat-tfal żgħar sal-2025, jiġifieri (i) tnaqqis ta' 40 % fl-għadd ta' tfal taħt il-ħames snin li għandhom nuqqas ta' żvilupp, (ii) tnaqqis ta' 50 % fl-anemija fin-nisa ta' età riproduttiva, (iii) tnaqqis ta' 30 % fil-piż baxx mat-twelid, (iv) l-ebda żieda fil-piż żejjed fit-tfulija, (v) żieda fir-rata ta' treddigħ esklużiv fl-ewwel sitt xhur ta' mill-inqas 50 % u (vi) tnaqqis fl-irquqija żejda tat-tfal għal inqas minn 5 %, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra s-sitt miri globali stabbiliti mill-Assemblea Dinjija tas-Saħħa fl-2012 għan-nutrizzjoni materna, tat-trabi u tat-tfal żgħar sal-2025, jiġifieri (i) tnaqqis ta' 40 % fl-għadd ta' tfal taħt il-ħames snin li għandhom nuqqas ta' żvilupp, (ii) tnaqqis ta' 50 % fl-anemija fin-nisa ta' età riproduttiva, (iii) tnaqqis ta' 30 % fil-piż baxx mat-twelid, (iv) l-ebda żieda fil-piż żejjed fit-tfulija, (v) żieda fir-rata ta' treddigħ esklużiv fl-ewwel sitt xhur ta' mill-inqas 50 % u (vi) tnaqqis fl-irquqija żejda tat-tfal għal inqas minn 5 %,

| — | wara li kkunsidra r-Rapporti “State of Food Security and Nutrition in the World” (Rapporti dwar L-Istat tas-Sigurtà tal-Ikel u n-Nutrizzjoni fid-Dinja), il-“Global Report on Food Crises” (ir-Rapport Globali dwar il-Kriżijiet Alimentari) u r-Rapport “Global Nutrition” (In-Nutrizzjoni Globali), inklużi l-edizzjonijiet tagħhom tal-2021, il-Linji Gwida dwar id-Dritt għall-Ikel tal-Organizzazzjoni tal-Ikel u l-Agrikoltura tan-NU (FAO), il-Linji Gwida Volontarji dwar is-Sistemi tal-Ikel u n-Nutrizzjoni tal-Kumitat tal-FAO dwar is-Sigurtà Alimentari Dinjija, l-10 elementi tal-agroekoloġija, li jiggwidaw it-tranżizzjoni lejn sistema agrikola u tal-ikel sostenibbli (FAO), u l-Qafas għal Azzjoni għas-Sigurtà Alimentari u n-Nutrizzjoni fi Kriżijiet Imtawla tal-2014, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapporti “State of Food Security and Nutrition in the World” (Rapporti dwar L-Istat tas-Sigurtà tal-Ikel u n-Nutrizzjoni fid-Dinja), il-“Global Report on Food Crises” (ir-Rapport Globali dwar il-Kriżijiet Alimentari) u r-Rapport “Global Nutrition” (In-Nutrizzjoni Globali), inklużi l-edizzjonijiet tagħhom tal-2021, il-Linji Gwida dwar id-Dritt għall-Ikel tal-Organizzazzjoni tal-Ikel u l-Agrikoltura tan-NU (FAO), il-Linji Gwida Volontarji dwar is-Sistemi tal-Ikel u n-Nutrizzjoni tal-Kumitat tal-FAO dwar is-Sigurtà Alimentari Dinjija, l-10 elementi tal-agroekoloġija, li jiggwidaw it-tranżizzjoni lejn sistema agrikola u tal-ikel sostenibbli (FAO), u l-Qafas għal Azzjoni għas-Sigurtà Alimentari u n-Nutrizzjoni fi Kriżijiet Imtawla tal-2014,

| — | wara li kkunsidra “The State of World Fisheries and Aquaculture 2020” (L-Istat tas-Sajd u l-Akkwakultura Dinjija 2020) mill-Organizzazzjoni tal-Ikel u l-Agrikoltura tan-Nazzjonijiet Uniti (FAO) (10), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra “The State of World Fisheries and Aquaculture 2020” (L-Istat tas-Sajd u l-Akkwakultura Dinjija 2020) mill-Organizzazzjoni tal-Ikel u l-Agrikoltura tan-Nazzjonijiet Uniti (FAO) (10),

| — | wara li kkunsidra l-ftehimiet ta' sħubija dwar is-sajd sostenibbli bejn l-UE u l-pajjiżi terzi, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-ftehimiet ta' sħubija dwar is-sajd sostenibbli bejn l-UE u l-pajjiżi terzi,

| — | wara li kkunsidra l-Global Network Against Food Crises (in-Network Globali Kontra l-Kriżijiet tal-Ikel), alleanza ta' atturi umanitarji u tal-iżvilupp li jaħdmu permezz ta' analiżi u għarfien kondiviżi għal koordinazzjoni msaħħa fir-rabta bejn l-aspett umanitarju, dak tal-iżvilupp u dak tal-paċi, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Global Network Against Food Crises (in-Network Globali Kontra l-Kriżijiet tal-Ikel), alleanza ta' atturi umanitarji u tal-iżvilupp li jaħdmu permezz ta' analiżi u għarfien kondiviżi għal koordinazzjoni msaħħa fir-rabta bejn l-aspett umanitarju, dak tal-iżvilupp u dak tal-paċi,

| — | wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet tal-Popli Indiġeni (UNDRIP) tal-13 ta' Settembru 2007 u d-Dikjarazzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet tal-Bdiewa u Persuni Oħra li Jaħdmu f'Żoni Rurali tat-28 ta' Settembru 2018, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet tal-Popli Indiġeni (UNDRIP) tal-13 ta' Settembru 2007 u d-Dikjarazzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet tal-Bdiewa u Persuni Oħra li Jaħdmu f'Żoni Rurali tat-28 ta' Settembru 2018,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tal-Assemblea Ġenerali tan-NU tal-25 ta' Settembru 2015 bit-titolu “Nittrasformaw id-dinja tagħna: l-Aġenda tal-2030 għall-Iżvilupp Sostenibbli”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tal-Assemblea Ġenerali tan-NU tal-25 ta' Settembru 2015 bit-titolu “Nittrasformaw id-dinja tagħna: l-Aġenda tal-2030 għall-Iżvilupp Sostenibbli”,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tal-Assemblea Ġenerali tan-NU tal-1 ta' April 2016, bit-titolu “United Nations Decade of Action on Nutrition (2016-2025)” (Għaxar Snin ta' Azzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti dwar in-Nutrizzjoni (2016-2025)), li għandha l-għan li tiskatta azzjoni intensifikata biex jintemm il-ġuħ u tiġi eradikata l-malnutrizzjoni fid-dinja kollha u tiżgura aċċess universali għal dieti aktar tajbin għas-saħħa u sostenibbli għall-bnedmin kollha, huma min huma u jgħixu fejn jgħixu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tal-Assemblea Ġenerali tan-NU tal-1 ta' April 2016, bit-titolu “United Nations Decade of Action on Nutrition (2016-2025)” (Għaxar Snin ta' Azzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti dwar in-Nutrizzjoni (2016-2025)), li għandha l-għan li tiskatta azzjoni intensifikata biex jintemm il-ġuħ u tiġi eradikata l-malnutrizzjoni fid-dinja kollha u tiżgura aċċess universali għal dieti aktar tajbin għas-saħħa u sostenibbli għall-bnedmin kollha, huma min huma u jgħixu fejn jgħixu,

| — | wara li kkunsidra l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli (SDGs) tan-NU u n-natura konnessa u integrata mill-qrib tagħhom, b'mod partikolari l-SDG 1 li jinqered il-faqar fis-suriet kollha tiegħu kullimkien, l-SDG 2 li jintemm il-ġuħ, jintlaħqu s-sigurtà alimentari u nutrizzjoni mtejba u tiġi promossa l-agrikoltura sostenibbli, l-SDG 3 li jiġu żgurati ħajjiet f'saħħithom u jiġi promoss il-benesseri għal kulħadd f'kull età, l-SDG 5 li tinkiseb ugwaljanza bejn is-sessi u li jiġu emanċipati n-nisa u l-bniet kollha, l-SDG 6 li jiġi żgurat l-aċċess għall-ilma u s-sanità għal kulħadd, l-SDG 10 li titnaqqas l-inugwaljanza fi ħdan u fost il-pajjiżi, l-SDG 12 li jiġu żgurati xejriet sostenibbli ta' konsum u ta' produzzjoni, l-SDG 13 li tittieħed azzjoni urġenti biex jiġi miġġieled it-tibdil fil-klima u l-impatti tiegħu u l-SDG 17 li jissaħħu l-mezzi ta' implimentazzjoni tas-sħubija globali għall-iżvilupp sostenibbli u li din tiġi rivitalizzata, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli (SDGs) tan-NU u n-natura konnessa u integrata mill-qrib tagħhom, b'mod partikolari l-SDG 1 li jinqered il-faqar fis-suriet kollha tiegħu kullimkien, l-SDG 2 li jintemm il-ġuħ, jintlaħqu s-sigurtà alimentari u nutrizzjoni mtejba u tiġi promossa l-agrikoltura sostenibbli, l-SDG 3 li jiġu żgurati ħajjiet f'saħħithom u jiġi promoss il-benesseri għal kulħadd f'kull età, l-SDG 5 li tinkiseb ugwaljanza bejn is-sessi u li jiġu emanċipati n-nisa u l-bniet kollha, l-SDG 6 li jiġi żgurat l-aċċess għall-ilma u s-sanità għal kulħadd, l-SDG 10 li titnaqqas l-inugwaljanza fi ħdan u fost il-pajjiżi, l-SDG 12 li jiġu żgurati xejriet sostenibbli ta' konsum u ta' produzzjoni, l-SDG 13 li tittieħed azzjoni urġenti biex jiġi miġġieled it-tibdil fil-klima u l-impatti tiegħu u l-SDG 17 li jissaħħu l-mezzi ta' implimentazzjoni tas-sħubija globali għall-iżvilupp sostenibbli u li din tiġi rivitalizzata,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni 2417 tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-Nazzjonijiet Uniti tal-2018 li tikkundanna bħala metodu tal-gwerra t-tattika li biha l-popolazzjoni ċivili titħalla bil-ġuħ kif ukoll iċ-ċaħda illegali tal-aċċess umanitarju għall-popolazzjonijiet ċivili, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni 2417 tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-Nazzjonijiet Uniti tal-2018 li tikkundanna bħala metodu tal-gwerra t-tattika li biha l-popolazzjoni ċivili titħalla bil-ġuħ kif ukoll iċ-ċaħda illegali tal-aċċess umanitarju għall-popolazzjonijiet ċivili,

| — | wara li kkunsidra r-rapport ta' Ġunju 2020 mill-Pjattaforma Intergovernattiva dwar il-Bijodiversità u s-Servizzi Ekosistemiċi (IPBES) u l-Grupp Intergovernattiv ta' Esperti dwar it-Tibdil fil-Klima (IPCC) (11), li jenfasizza r-rabta bejn il-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima u l-konservazzjoni tal-bijodiversità, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport ta' Ġunju 2020 mill-Pjattaforma Intergovernattiva dwar il-Bijodiversità u s-Servizzi Ekosistemiċi (IPBES) u l-Grupp Intergovernattiv ta' Esperti dwar it-Tibdil fil-Klima (IPCC) (11), li jenfasizza r-rabta bejn il-ġlieda kontra t-tibdil fil-klima u l-konservazzjoni tal-bijodiversità,

| — | wara li kkunsidra l-Linji Gwida Volontarji tas-CFS dwar il-governanza responsabbli tal-pussess tal-art, is-sajd u l-foresti fil-kuntest tas-sigurtà alimentari nazzjonali (2012) u l-Prinċipji tas-CFS għal Investiment Responsabbli fis-Sistemi tal-Agrikoltura u tal-Ikel (2015), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Linji Gwida Volontarji tas-CFS dwar il-governanza responsabbli tal-pussess tal-art, is-sajd u l-foresti fil-kuntest tas-sigurtà alimentari nazzjonali (2012) u l-Prinċipji tas-CFS għal Investiment Responsabbli fis-Sistemi tal-Agrikoltura u tal-Ikel (2015),

| — | wara li kkunsidra l-Moviment għat-Tisħiħ tan-Nutrizzjoni (Scaling Up Nutrition Movement) u l-ħidma tiegħu biex itemm il-malnutrizzjoni fil-forom kollha tiegħu permezz ta' appoġġ għall-inizjattivi mmexxija mill-gvernijiet u għall-prijoritajiet tal-pajjiżi involuti, f'kollaborazzjoni mas-soċjetà ċivili, in-NU, id-donaturi, in-negozji u r-riċerkaturi, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Moviment għat-Tisħiħ tan-Nutrizzjoni (Scaling Up Nutrition Movement) u l-ħidma tiegħu biex itemm il-malnutrizzjoni fil-forom kollha tiegħu permezz ta' appoġġ għall-inizjattivi mmexxija mill-gvernijiet u għall-prijoritajiet tal-pajjiżi involuti, f'kollaborazzjoni mas-soċjetà ċivili, in-NU, id-donaturi, in-negozji u r-riċerkaturi,

| — | wara li kkunsidra l-wegħda ta' EUR 2,5 biljun li l-Kummissjoni għamlet fis-Summit dwar in-Nutrizzjoni għat-Tkabbir f'Tokjo f'Diċembru 2021 biex tiġġieled kontra l-malnutrizzjoni matul il-perjodu 2021-2024 u l-impenn kontinwu tal-UE li tnaqqas in-nuqqas ta' żvilupp fit-tfal b'mill-inqas 7 miljuni sal-2025, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-wegħda ta' EUR 2,5 biljun li l-Kummissjoni għamlet fis-Summit dwar in-Nutrizzjoni għat-Tkabbir f'Tokjo f'Diċembru 2021 biex tiġġieled kontra l-malnutrizzjoni matul il-perjodu 2021-2024 u l-impenn kontinwu tal-UE li tnaqqas in-nuqqas ta' żvilupp fit-tfal b'mill-inqas 7 miljuni sal-2025,

| — | wara li kkunsidra l-Patt tal-G7 dwar il-Prevenzjoni tal-Karestija u l-Kriżijiet Umanitarji approvat fis-Summit tal-G7 f'Cornwall fit-13 ta' Ġunju 2021, li bih il-membri tal-G7 impenjaw ruħhom li jiġġieldu kontra l-ġuħ u jevitaw il-karestija permezz ta' azzjonijiet konġunti, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Patt tal-G7 dwar il-Prevenzjoni tal-Karestija u l-Kriżijiet Umanitarji approvat fis-Summit tal-G7 f'Cornwall fit-13 ta' Ġunju 2021, li bih il-membri tal-G7 impenjaw ruħhom li jiġġieldu kontra l-ġuħ u jevitaw il-karestija permezz ta' azzjonijiet konġunti,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċeduri tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċeduri tiegħu,

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat għall-Agrikoltura u l-Iżvilupp Rurali, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat għall-Agrikoltura u l-Iżvilupp Rurali,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Iżvilupp (A9-0195/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Iżvilupp (A9-0195/2022),

| A. | billi l-insigurtà alimentari moderata jew severa ilha tiżdied bil-mod mill-2014, u kważi persuna minn kull tlieta – 2,37 biljun ruħ – ma kellhiex aċċess għal ikel adegwat fl-2020 (12); |
| --- | --- |

A.

billi l-insigurtà alimentari moderata jew severa ilha tiżdied bil-mod mill-2014, u kważi persuna minn kull tlieta – 2,37 biljun ruħ – ma kellhiex aċċess għal ikel adegwat fl-2020 (12);

| B. | billi s-severità u l-kobor tal-kriżijiet tal-ikel żdiedu mill-2020 bħala riżultat ta' kunflitt, xokkijiet ekonomiċi u estremi severi tat-temp, jew taħlita ta' dawn il-muturi, bi kważi 193 miljun persuna b'insigurtà alimentari akuta fl-2021 u fi bżonn ta' assistenza alimentari urġenti, l-ogħla numru ta' persuni b'insigurtà alimentari akuta madwar id-dinja rreġistrata fil-“Global Report on Food Crises” (ir-Rapport Globali dwar il-Kriżijiet Alimentari) li ilu jeżisti sitt snin; billi bejn 720 u 811-il miljun persuna qed jiffaċċjaw il-ġuħ u ħames pajjiżi tqiesu li huma f'riskju ta' karestija, inklużi s-Sudan t'Isfel, l-Etjopja, il-Madagascar, in-Niġerja (16-il stat u t-Territorju tal-Kapital Federali) u l-Jemen (13); |
| --- | --- |

B.

billi s-severità u l-kobor tal-kriżijiet tal-ikel żdiedu mill-2020 bħala riżultat ta' kunflitt, xokkijiet ekonomiċi u estremi severi tat-temp, jew taħlita ta' dawn il-muturi, bi kważi 193 miljun persuna b'insigurtà alimentari akuta fl-2021 u fi bżonn ta' assistenza alimentari urġenti, l-ogħla numru ta' persuni b'insigurtà alimentari akuta madwar id-dinja rreġistrata fil-“Global Report on Food Crises” (ir-Rapport Globali dwar il-Kriżijiet Alimentari) li ilu jeżisti sitt snin; billi bejn 720 u 811-il miljun persuna qed jiffaċċjaw il-ġuħ u ħames pajjiżi tqiesu li huma f'riskju ta' karestija, inklużi s-Sudan t'Isfel, l-Etjopja, il-Madagascar, in-Niġerja (16-il stat u t-Territorju tal-Kapital Federali) u l-Jemen (13);

| C. | billi d-dritt għall-ikel jirreferi għad-dimensjoni tad-disponibbiltà, l-aċċessibbiltà, l-adegwatezza (kwantità suffiċjenti u l-istabbiltà tal-aċċess); |
| --- | --- |

C.

billi d-dritt għall-ikel jirreferi għad-dimensjoni tad-disponibbiltà, l-aċċessibbiltà, l-adegwatezza (kwantità suffiċjenti u l-istabbiltà tal-aċċess);

| D. | billi skont l-Organizzazzjoni tal-Ikel u l-Agrikoltura (FAO) is-sigurtà alimentari teżisti meta kulħadd, f'kull ħin, ikollu aċċess fiżiku u ekonomiku għal biżżejjed ikel sikur u nutrittiv li jissodisfa l-ħtiġijiet u l-preferenzi alimentari tiegħu għal ħajja attiva u mimlija saħħa (14); |
| --- | --- |

D.

billi skont l-Organizzazzjoni tal-Ikel u l-Agrikoltura (FAO) is-sigurtà alimentari teżisti meta kulħadd, f'kull ħin, ikollu aċċess fiżiku u ekonomiku għal biżżejjed ikel sikur u nutrittiv li jissodisfa l-ħtiġijiet u l-preferenzi alimentari tiegħu għal ħajja attiva u mimlija saħħa (14);

| E. | billi l-gwerra ta' aggressjoni Russa illegali, mhux ipprovokata u mhux iġġustifikata fl-Ukrajna kompliet tiddestabilizza s-swieq agrikoli diġà fraġli u aggravat is-sitwazzjoni diġà serja kkawżata mill-COVID-19 u poġġiet pressjoni addizzjonali fuq il-kriżijiet tal-ikel li għaddejjin bħalissa u s-sigurtà alimentari globali, filwaqt li kkawżat żieda fil-prezzijiet internazzjonali tal-ikel u tal-għalf ferm ogħla mil-livelli diġà għoljin tagħhom; billi dan x'aktarx li jżid l-insigurtà alimentari, il-faqar, l-inkwiet soċjali u l-instabbiltà f'ħafna pajjiżi li qed jiżviluppaw li jiddependu ħafna mill-importazzjonijiet tal-qamħ tal-Ukrajna u tar-Russja peress li erbgħin fil-mija tal-esportazzjonijiet tal-qamħ u tal-qamħirrum mill-Ukrajna jmorru lejn il-Lvant Nofsani u l-Afrika; |
| --- | --- |

E.

billi l-gwerra ta' aggressjoni Russa illegali, mhux ipprovokata u mhux iġġustifikata fl-Ukrajna kompliet tiddestabilizza s-swieq agrikoli diġà fraġli u aggravat is-sitwazzjoni diġà serja kkawżata mill-COVID-19 u poġġiet pressjoni addizzjonali fuq il-kriżijiet tal-ikel li għaddejjin bħalissa u s-sigurtà alimentari globali, filwaqt li kkawżat żieda fil-prezzijiet internazzjonali tal-ikel u tal-għalf ferm ogħla mil-livelli diġà għoljin tagħhom; billi dan x'aktarx li jżid l-insigurtà alimentari, il-faqar, l-inkwiet soċjali u l-instabbiltà f'ħafna pajjiżi li qed jiżviluppaw li jiddependu ħafna mill-importazzjonijiet tal-qamħ tal-Ukrajna u tar-Russja peress li erbgħin fil-mija tal-esportazzjonijiet tal-qamħ u tal-qamħirrum mill-Ukrajna jmorru lejn il-Lvant Nofsani u l-Afrika;

| F. | billi, skont l-FAO, kważi 50 pajjiż jiddependu mir-Russja u l-Ukrajna għal mill-inqas 30 fil-mija tal-ħtiġijiet tagħhom tal-importazzjoni tal-qamħ u minn dawn, 26 pajjiż jiksbu aktar minn 50 fil-mija tal-importazzjonijiet tal-qamħ tagħhom miż-żewġ pajjiżi; billi l-Programm Dinji tal-Ikel kien qed jixtri kważi nofs il-provvisti globali tiegħu tal-qamħ mill-Ukrajna u indika li l-kriżijiet attwali tal-ikel f'pajjiżi bħall-Afganistan, l-Etjopja, is-Sirja u l-Jemen se jkunu affettwati l-aktar; |
| --- | --- |

F.

billi, skont l-FAO, kważi 50 pajjiż jiddependu mir-Russja u l-Ukrajna għal mill-inqas 30 fil-mija tal-ħtiġijiet tagħhom tal-importazzjoni tal-qamħ u minn dawn, 26 pajjiż jiksbu aktar minn 50 fil-mija tal-importazzjonijiet tal-qamħ tagħhom miż-żewġ pajjiżi; billi l-Programm Dinji tal-Ikel kien qed jixtri kważi nofs il-provvisti globali tiegħu tal-qamħ mill-Ukrajna u indika li l-kriżijiet attwali tal-ikel f'pajjiżi bħall-Afganistan, l-Etjopja, is-Sirja u l-Jemen se jkunu affettwati l-aktar;

| G. | billi kemm l-Ukrajna kif ukoll ir-Russja huma esportaturi netti ta' prodotti agrikoli, u t-tnejn għandhom rwoli ewlenin fil-provvista fis-swieq globali tal-oġġetti tal-ikel u tal-fertilizzanti, fejn il-provvisti esportabbli spiss ikunu kkonċentrati fi ftit pajjiżi; billi din il-konċentrazzjoni tista' tesponi lil dawn is-swieq għal aktar vulnerabbiltà u volatilità; billi r-Russja hija esportatur ewlieni ta' fertilizzanti tan-nitroġenu sintetiċi u l-komponenti tagħhom, u l-Belarussja hija esportatur sinifikanti ta' fertilizzanti bbażat fuq il-potassiku; billi l-prezzijiet tal-fertilizzanti tan-nitroġenu huma dipendenti ħafna fuq il-prezzijiet tal-gass naturali, prodott li għalih ir-Russja għandha pożizzjonijiet ewlenin fis-suq; billi ħafna mill-pajjiżi li qed jiżviluppaw, diġà qabel il-kunflitt, kienu qed jissieltu mal-effetti negattivi tal-prezzijiet internazzjonali għoljin tal-ikel u tal-fertilizzanti; |
| --- | --- |

G.

billi kemm l-Ukrajna kif ukoll ir-Russja huma esportaturi netti ta' prodotti agrikoli, u t-tnejn għandhom rwoli ewlenin fil-provvista fis-swieq globali tal-oġġetti tal-ikel u tal-fertilizzanti, fejn il-provvisti esportabbli spiss ikunu kkonċentrati fi ftit pajjiżi; billi din il-konċentrazzjoni tista' tesponi lil dawn is-swieq għal aktar vulnerabbiltà u volatilità; billi r-Russja hija esportatur ewlieni ta' fertilizzanti tan-nitroġenu sintetiċi u l-komponenti tagħhom, u l-Belarussja hija esportatur sinifikanti ta' fertilizzanti bbażat fuq il-potassiku; billi l-prezzijiet tal-fertilizzanti tan-nitroġenu huma dipendenti ħafna fuq il-prezzijiet tal-gass naturali, prodott li għalih ir-Russja għandha pożizzjonijiet ewlenin fis-suq; billi ħafna mill-pajjiżi li qed jiżviluppaw, diġà qabel il-kunflitt, kienu qed jissieltu mal-effetti negattivi tal-prezzijiet internazzjonali għoljin tal-ikel u tal-fertilizzanti;

| H. | billi l-Indiċi tal-Prezzijiet tal-Ikel tal-FAO li jsegwi l-prezzijiet internazzjonali tal-oġġetti tal-ikel u tal-għalf żdied għall-aktar livell għoli ġdid li qatt intlaħaq u żidiet fil-prezzijiet addizzjonali u l-inflazzjoni tal-ikel x'aktarx li jkunu ferm ogħla mil-livelli diġà għoljin tagħhom; |
| --- | --- |

H.

billi l-Indiċi tal-Prezzijiet tal-Ikel tal-FAO li jsegwi l-prezzijiet internazzjonali tal-oġġetti tal-ikel u tal-għalf żdied għall-aktar livell għoli ġdid li qatt intlaħaq u żidiet fil-prezzijiet addizzjonali u l-inflazzjoni tal-ikel x'aktarx li jkunu ferm ogħla mil-livelli diġà għoljin tagħhom;

| I. | billi skont il-FAO, l-Indiċi tal-Prezzijiet tal-Ikel laħaq rekord għoli fi Frar 2022; billi jiddikjara li l-fatturi li jikkawżaw l-inflazzjoni tal-ikel mhumiex limitati għall-kundizzjonijiet tal-għelejjel u għad-disponibbiltajiet tal-esportazzjoni, iżda spinta ferm akbar għall-inflazzjoni tal-prezzijiet tal-ikel tiġi minn setturi barra mill-produzzjoni tal-ikel, b'mod partikolari mis-setturi tal-enerġija, tal-fertilizzanti u tal-għalf; |
| --- | --- |

I.

billi skont il-FAO, l-Indiċi tal-Prezzijiet tal-Ikel laħaq rekord għoli fi Frar 2022; billi jiddikjara li l-fatturi li jikkawżaw l-inflazzjoni tal-ikel mhumiex limitati għall-kundizzjonijiet tal-għelejjel u għad-disponibbiltajiet tal-esportazzjoni, iżda spinta ferm akbar għall-inflazzjoni tal-prezzijiet tal-ikel tiġi minn setturi barra mill-produzzjoni tal-ikel, b'mod partikolari mis-setturi tal-enerġija, tal-fertilizzanti u tal-għalf;

| J. | billi l-Afrika għandha l-ogħla prevalenza ta' insigurtà alimentari b'60 fil-mija tal-popolazzjoni tal-Afrika (799 miljun persuna) affettwati minn insigurtà alimentari moderata jew serja fl-2020 (15); |
| --- | --- |

J.

billi l-Afrika għandha l-ogħla prevalenza ta' insigurtà alimentari b'60 fil-mija tal-popolazzjoni tal-Afrika (799 miljun persuna) affettwati minn insigurtà alimentari moderata jew serja fl-2020 (15);

| K. | billi l-Unjoni Ewropea għandha tagħti attenzjoni partikolari lill-pajjiżi li qed jiffaċċjaw il-karestija, aggravata minn diżastri naturali, bħall-Madagascar, li dan l-aħħar intlaqat minn ċikluni vjolenti u fejn tnejn minn kull ħames abitanti huma affettwati minn insigurtà alimentari qawwija, speċjalment fir-reġjun tan-Nofsinhar il-Kbir, fejn aktar minn 300 000 tifel u tifla qed ibatu minn malnutrizzjoni serja; |
| --- | --- |

K.

billi l-Unjoni Ewropea għandha tagħti attenzjoni partikolari lill-pajjiżi li qed jiffaċċjaw il-karestija, aggravata minn diżastri naturali, bħall-Madagascar, li dan l-aħħar intlaqat minn ċikluni vjolenti u fejn tnejn minn kull ħames abitanti huma affettwati minn insigurtà alimentari qawwija, speċjalment fir-reġjun tan-Nofsinhar il-Kbir, fejn aktar minn 300 000 tifel u tifla qed ibatu minn malnutrizzjoni serja;

| L. | billi ħafna bdiewa fuq skala żgħira fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw ma jistgħux jaċċessaw dieti tajbin għas-saħħa, nutrittivi u sostenibbli minħabba postijiet remoti, introjtu baxx, u nuqqas ta' aċċess għal sorsi ta' ikel differenti; billi l-evidenza turi li l-investimenti fis-settur tal-bdiewa żgħar u fl-istrutturi reġjonali jrendu l-aħjar redditi f'termini tat-tnaqqis tal-faqar u t-tkabbir, u konsegwentement tenfasizza l-ħtieġa li l-isforzi jiġu ffokati fuq it-tisħiħ tal-introjtu tal-bdiewa żgħar, u speċjalment tal-bdiewa żgħar nisa, u fuq it-tisħiħ tar-reżiljenza tal-komunitajiet; |
| --- | --- |

L.

billi ħafna bdiewa fuq skala żgħira fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw ma jistgħux jaċċessaw dieti tajbin għas-saħħa, nutrittivi u sostenibbli minħabba postijiet remoti, introjtu baxx, u nuqqas ta' aċċess għal sorsi ta' ikel differenti; billi l-evidenza turi li l-investimenti fis-settur tal-bdiewa żgħar u fl-istrutturi reġjonali jrendu l-aħjar redditi f'termini tat-tnaqqis tal-faqar u t-tkabbir, u konsegwentement tenfasizza l-ħtieġa li l-isforzi jiġu ffokati fuq it-tisħiħ tal-introjtu tal-bdiewa żgħar, u speċjalment tal-bdiewa żgħar nisa, u fuq it-tisħiħ tar-reżiljenza tal-komunitajiet;

| M. | billi d-dieti tajbin għas-saħħa ma kinux għal but ta' madwar 3 biljun ruħ fid-dinja fl-2020 u billi l-obeżità qed tiżdied b'mod qawwi fir-reġjuni kollha (16); |
| --- | --- |

M.

billi d-dieti tajbin għas-saħħa ma kinux għal but ta' madwar 3 biljun ruħ fid-dinja fl-2020 u billi l-obeżità qed tiżdied b'mod qawwi fir-reġjuni kollha (16);

| N. | billi l-malnutrizzjoni hija kundizzjoni fiżjoloġika anormali kkawżata minn nutrizzjoni insuffiċjenti kif ukoll piż żejjed u obeżità; billi s-saħħa tan-nisa u tal-bniet hija marbuta mill-qrib mas-saħħa fiżika u mentali kif ukoll mal-istatus nutrizzjonali tat-tfal futuri tagħhom; billi n-nutrizzjoni insuffiċjenti fost in-nisa tqal u l-ommijiet iżżid ir-riskju ta' kumplikazzjonijiet waqt it-tqala, il-mortalità tal-ommijiet u n-nutrizzjoni insuffiċjenti u l-mortalità tat-tfal; billi hemm għadd kbir inaċċettabbli ta' tfal li għadhom affettwati mill-malnutrizzjoni: mit-tfal kollha li għandhom inqas minn ħames snin, 22 % għandhom nuqqas ta' żvilupp minħabba l-malnutrizzjoni kronika, 6,7 % huma affettwati minn irquqija żejda – forma ta' malnutrizzjoni akuta – u 5,7 % għandhom piż żejjed (17) u ċ-ċifri attwali ta' nuqqas ta' żvilupp u rquqija żejda huma mistennija li jkunu ogħla minħabba l-effetti tal-pandemija; |
| --- | --- |

N.

billi l-malnutrizzjoni hija kundizzjoni fiżjoloġika anormali kkawżata minn nutrizzjoni insuffiċjenti kif ukoll piż żejjed u obeżità; billi s-saħħa tan-nisa u tal-bniet hija marbuta mill-qrib mas-saħħa fiżika u mentali kif ukoll mal-istatus nutrizzjonali tat-tfal futuri tagħhom; billi n-nutrizzjoni insuffiċjenti fost in-nisa tqal u l-ommijiet iżżid ir-riskju ta' kumplikazzjonijiet waqt it-tqala, il-mortalità tal-ommijiet u n-nutrizzjoni insuffiċjenti u l-mortalità tat-tfal; billi hemm għadd kbir inaċċettabbli ta' tfal li għadhom affettwati mill-malnutrizzjoni: mit-tfal kollha li għandhom inqas minn ħames snin, 22 % għandhom nuqqas ta' żvilupp minħabba l-malnutrizzjoni kronika, 6,7 % huma affettwati minn irquqija żejda – forma ta' malnutrizzjoni akuta – u 5,7 % għandhom piż żejjed (17) u ċ-ċifri attwali ta' nuqqas ta' żvilupp u rquqija żejda huma mistennija li jkunu ogħla minħabba l-effetti tal-pandemija;

| O. | billi l-iżgurar ta' aċċess sikur u sigur għall-ilma huwa marbut mill-qrib mat-titjib tas-sigurtà alimentari u n-nutrizzjoni; billi l-iskarsezza tal-ilma taffettwa aktar minn 40 fil-mija tal-popolazzjoni globali b'aktar minn żewġ biljun persuna mingħajr aċċess dirett u sigur għall-ilma tax-xorb sikur madwar id-dinja skont l-aħħar Rapport Dinji tan-Nazzjonijiet Uniti dwar l-Iżvilupp tar-Riżorsi tal-Ilma (2021); |
| --- | --- |

O.

billi l-iżgurar ta' aċċess sikur u sigur għall-ilma huwa marbut mill-qrib mat-titjib tas-sigurtà alimentari u n-nutrizzjoni; billi l-iskarsezza tal-ilma taffettwa aktar minn 40 fil-mija tal-popolazzjoni globali b'aktar minn żewġ biljun persuna mingħajr aċċess dirett u sigur għall-ilma tax-xorb sikur madwar id-dinja skont l-aħħar Rapport Dinji tan-Nazzjonijiet Uniti dwar l-Iżvilupp tar-Riżorsi tal-Ilma (2021);

| P. | billi s-sopravivenza ta' aktar minn 10 % tal-popolazzjoni globali tiddependi mis-sajd u l-akkwakultura (18), u billi, skont in-NU, aktar minn 3 biljun persuna jiddependu mill-oċeani għas-sorsi ewlenin ta' proteina tagħhom primarjament mill-ħut u mill-frott tal-baħar; billi s-sajd fuq skala żgħira jammonta għal aktar minn 90 % tas-sajjieda għall-qbid u tal-ħaddiema fis-sajd tad-dinja; |
| --- | --- |

P.

billi s-sopravivenza ta' aktar minn 10 % tal-popolazzjoni globali tiddependi mis-sajd u l-akkwakultura (18), u billi, skont in-NU, aktar minn 3 biljun persuna jiddependu mill-oċeani għas-sorsi ewlenin ta' proteina tagħhom primarjament mill-ħut u mill-frott tal-baħar; billi s-sajd fuq skala żgħira jammonta għal aktar minn 90 % tas-sajjieda għall-qbid u tal-ħaddiema fis-sajd tad-dinja;

| Q. | billi s-sistemi tas-saħħa li mhumiex reżiljenti u b'saħħithom ħafna qed jiġu sfidati mit-tfaċċar regolari ta' epidemiji, b'mod partikolari fil-kapaċità tagħhom li jiżguraw il-kontinwità tal-aktar kura bażika; billi matul dawn l-aħħar sentejn, ir-riżorsi tas-sistemi tas-saħħa ġew iddevjati minn firxa ta' funzjonijiet importanti fuq livell nutrittiv u servizzi tas-saħħa essenzjali relatati man-nutrizzjoni insuffiċjenti — inklużi l-kura qabel it-twelid, is-supplimentazzjoni tal-mikronutrijenti, u l-prevenzjoni u t-trattament tad-dijarea, l-infezzjonijiet u l-malnutrizzjoni akuta tat-tfulija — lejn il-ġlieda kontra l-COVID-19 u billi s-servizzi ta' trattament u ta' prevenzjoni għal nutrizzjoni insuffiċjenti għadhom integrati b'mod insuffiċjenti fil-pakketti ta' kura essenzjali tas-sistemi tas-saħħa nazzjonali, u l-aċċess ekwu għas-servizzi tal-kura għadu insuffiċjenti; |
| --- | --- |

Q.

billi s-sistemi tas-saħħa li mhumiex reżiljenti u b'saħħithom ħafna qed jiġu sfidati mit-tfaċċar regolari ta' epidemiji, b'mod partikolari fil-kapaċità tagħhom li jiżguraw il-kontinwità tal-aktar kura bażika; billi matul dawn l-aħħar sentejn, ir-riżorsi tas-sistemi tas-saħħa ġew iddevjati minn firxa ta' funzjonijiet importanti fuq livell nutrittiv u servizzi tas-saħħa essenzjali relatati man-nutrizzjoni insuffiċjenti — inklużi l-kura qabel it-twelid, is-supplimentazzjoni tal-mikronutrijenti, u l-prevenzjoni u t-trattament tad-dijarea, l-infezzjonijiet u l-malnutrizzjoni akuta tat-tfulija — lejn il-ġlieda kontra l-COVID-19 u billi s-servizzi ta' trattament u ta' prevenzjoni għal nutrizzjoni insuffiċjenti għadhom integrati b'mod insuffiċjenti fil-pakketti ta' kura essenzjali tas-sistemi tas-saħħa nazzjonali, u l-aċċess ekwu għas-servizzi tal-kura għadu insuffiċjenti;

| R. | billi l-faqar kroniku, il-livelli għoljin u persistenti ta' inugwaljanza u s-sistemi tal-ikel mhux sostenibbli flimkien ma' diżastri naturali aktar frekwenti, marbuta b'mod partikolari mat-tibdil fil-klima, huma l-kawżi sottostanti tal-insigurtà alimentari u l-malnutrizzjoni; |
| --- | --- |

R.

billi l-faqar kroniku, il-livelli għoljin u persistenti ta' inugwaljanza u s-sistemi tal-ikel mhux sostenibbli flimkien ma' diżastri naturali aktar frekwenti, marbuta b'mod partikolari mat-tibdil fil-klima, huma l-kawżi sottostanti tal-insigurtà alimentari u l-malnutrizzjoni;

| S. | billi skont is-Sitt Rapport tal-IPCC tal-2022, it-tibdil fil-klima, inklużi ż-żidiet fil-frekwenza u l-intensità tal-avvenimenti estremi, inaqqas s-sigurtà alimentari u tal-ilma, inaqqas r-rendiment tal-għelejjel, jimmodifika l-mergħat u l-mogħdijiet ta' transumanza, u jnaqqas il-valur nutrittiv tal-ikel, u b'hekk ifixkel l-isforzi biex jintlaħqu l-Aġenda 2030 u l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli tagħha; |
| --- | --- |

S.

billi skont is-Sitt Rapport tal-IPCC tal-2022, it-tibdil fil-klima, inklużi ż-żidiet fil-frekwenza u l-intensità tal-avvenimenti estremi, inaqqas s-sigurtà alimentari u tal-ilma, inaqqas r-rendiment tal-għelejjel, jimmodifika l-mergħat u l-mogħdijiet ta' transumanza, u jnaqqas il-valur nutrittiv tal-ikel, u b'hekk ifixkel l-isforzi biex jintlaħqu l-Aġenda 2030 u l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli tagħha;

| T. | billi t-tibdil fil-klima jkompli jesponi lin-nisa għal riskji u vulnerabbiltajiet; billi t-tibdil fil-klima jaggrava l-isfidi eżistenti, bħal telf f'daqqa tal-produzzjoni tal-ikel u tal-aċċess għall-ikel, u vulnerabbiltajiet sottostanti, inkluż l-aggravar tal-faqar u l-insigurtà alimentari, u b'hekk il-komunitajiet jiġu mġiegħla jiffaċċjaw kriżijiet aggravanti; billi t-tnaqqis fid-diversità tad-dieta żied il-malnutrizzjoni f'ħafna komunitajiet bħala konsegwenza, speċjalment għall-popli indiġeni, il-bdiewa fuq skala żgħira u l-familji b'introjtu baxx, bit-tfal, l-anzjani u n-nisa tqal partikolarment ikkonċernati; |
| --- | --- |

T.

billi t-tibdil fil-klima jkompli jesponi lin-nisa għal riskji u vulnerabbiltajiet; billi t-tibdil fil-klima jaggrava l-isfidi eżistenti, bħal telf f'daqqa tal-produzzjoni tal-ikel u tal-aċċess għall-ikel, u vulnerabbiltajiet sottostanti, inkluż l-aggravar tal-faqar u l-insigurtà alimentari, u b'hekk il-komunitajiet jiġu mġiegħla jiffaċċjaw kriżijiet aggravanti; billi t-tnaqqis fid-diversità tad-dieta żied il-malnutrizzjoni f'ħafna komunitajiet bħala konsegwenza, speċjalment għall-popli indiġeni, il-bdiewa fuq skala żgħira u l-familji b'introjtu baxx, bit-tfal, l-anzjani u n-nisa tqal partikolarment ikkonċernati;

| U. | billi l-FAO tistma li ntilfet madwar 75 % tad-diversità ġenetika tal-pjanti madwar id-dinja; billi l-erożjoni ġenetika fuq skala kbira żżid il-vulnerabilità tagħna għat-tibdil fil-klima u għall-feġġ ta' pesti u mard ġodda; |
| --- | --- |

U.

billi l-FAO tistma li ntilfet madwar 75 % tad-diversità ġenetika tal-pjanti madwar id-dinja; billi l-erożjoni ġenetika fuq skala kbira żżid il-vulnerabilità tagħna għat-tibdil fil-klima u għall-feġġ ta' pesti u mard ġodda;

| V. | billi l-bijodiversità u s-servizzi assoċjati tagħha – id-dakkir, il-predaturi tal-pesti, iż-żieda fir-reżiljenza tal-agroekosistemi għall-erożjoni, in-nixfiet u l-għargħar, il-formazzjoni tal-ħamrija u l-assorbiment tal-karbonju – huma essenzjali biex tiġi pprovduta produzzjoni sostenibbli tal-ikel; |
| --- | --- |

V.

billi l-bijodiversità u s-servizzi assoċjati tagħha – id-dakkir, il-predaturi tal-pesti, iż-żieda fir-reżiljenza tal-agroekosistemi għall-erożjoni, in-nixfiet u l-għargħar, il-formazzjoni tal-ħamrija u l-assorbiment tal-karbonju – huma essenzjali biex tiġi pprovduta produzzjoni sostenibbli tal-ikel;

| W. | billi l-bini tar-reżiljenza tal-bijodiversità u l-appoġġ għall-integrità tal-ekosistema jistgħu jġibu benefiċċji għan-nies, inklużi l-għajxien, is-saħħa tal-bniedem u l-benesseri u l-provvista tal-ikel; |
| --- | --- |

W.

billi l-bini tar-reżiljenza tal-bijodiversità u l-appoġġ għall-integrità tal-ekosistema jistgħu jġibu benefiċċji għan-nies, inklużi l-għajxien, is-saħħa tal-bniedem u l-benesseri u l-provvista tal-ikel;

| X. | billi l-għadd ta' persuni li jinsabu fil-bżonn ta' assistenza urġenti tal-ikel, in-nutrizzjoni u l-għajxien qed jiżdied (19); billi l-ixprunaturi ewlenin tal-insigurtà alimentari u n-nutrizzjoni, li qed jiddeterjoraw, huma l-kunflitt, it-tibdil fil-klima u l-avvenimenti estremi tat-temp, id-degradazzjoni ambjentali, iż-żieda fil-prezzijiet tal-enerġija, l-aċċess limitat għall-ilma, ix-xokkijiet ekonomiċi, il-faqar kroniku u l-livelli għoljin u persistenti ta' inugwaljanza, inkluża l-inugwaljanza bejn il-ġeneri, in-nuqqas ta' aċċess għal servizzi soċjali u tas-saħħa bażiċi, iż-żieda globali tal-popolazzjoni, u l-governanza falluta, li konsegwentement jistgħu jwasslu għall-ħtieġa ta' migrazzjoni; |
| --- | --- |

X.

billi l-għadd ta' persuni li jinsabu fil-bżonn ta' assistenza urġenti tal-ikel, in-nutrizzjoni u l-għajxien qed jiżdied (19); billi l-ixprunaturi ewlenin tal-insigurtà alimentari u n-nutrizzjoni, li qed jiddeterjoraw, huma l-kunflitt, it-tibdil fil-klima u l-avvenimenti estremi tat-temp, id-degradazzjoni ambjentali, iż-żieda fil-prezzijiet tal-enerġija, l-aċċess limitat għall-ilma, ix-xokkijiet ekonomiċi, il-faqar kroniku u l-livelli għoljin u persistenti ta' inugwaljanza, inkluża l-inugwaljanza bejn il-ġeneri, in-nuqqas ta' aċċess għal servizzi soċjali u tas-saħħa bażiċi, iż-żieda globali tal-popolazzjoni, u l-governanza falluta, li konsegwentement jistgħu jwasslu għall-ħtieġa ta' migrazzjoni;

| Y. | billi l-kunflitti jfixklu l-aċċess għall-ikel u għas-servizzi soċjali bażiċi, li jaffettwaw is-saħħa stabbli, inklużi s-servizzi tan-nutrizzjoni, l-ilma, is-sanità u l-iġjene u jagħmlu ħsara lir-riżorsi naturali, lill-infrastruttura, lill-mezzi tal-produzzjoni u lill-bhejjem; billi l-insigurtà alimentari tista' tkun sors ta' kunflitt fost il-komunitajiet affettwati, u b'hekk taggrava l-isfidi u t-tensjonijiet eżistenti marbuta mal-iskarsezza tar-riżorsi; |
| --- | --- |

Y.

billi l-kunflitti jfixklu l-aċċess għall-ikel u għas-servizzi soċjali bażiċi, li jaffettwaw is-saħħa stabbli, inklużi s-servizzi tan-nutrizzjoni, l-ilma, is-sanità u l-iġjene u jagħmlu ħsara lir-riżorsi naturali, lill-infrastruttura, lill-mezzi tal-produzzjoni u lill-bhejjem; billi l-insigurtà alimentari tista' tkun sors ta' kunflitt fost il-komunitajiet affettwati, u b'hekk taggrava l-isfidi u t-tensjonijiet eżistenti marbuta mal-iskarsezza tar-riżorsi;

| Z. | billi l-COVID-19 wasslet għat-tfixkil tal-ktajjen tal-valur mill-produzzjoni u t-trasport, għall-ħżin u l-bejgħ tal-ikel, u r-restrizzjonijiet fuq il-moviment naqqsu l-aċċess għas-swieq għall-bdiewa u l-konsumaturi, filwaqt li komplew ixekklu l-aċċess ekwu għal ikel u nutrizzjoni adegwati għal kulħadd u jesponu n-nuqqas ta' reżiljenza ta' sistemi tal-ikel ibbażati fuq l-importazzjoni u l-importanza ta' sistemi agroalimentari sostenibbli; |
| --- | --- |

Z.

billi l-COVID-19 wasslet għat-tfixkil tal-ktajjen tal-valur mill-produzzjoni u t-trasport, għall-ħżin u l-bejgħ tal-ikel, u r-restrizzjonijiet fuq il-moviment naqqsu l-aċċess għas-swieq għall-bdiewa u l-konsumaturi, filwaqt li komplew ixekklu l-aċċess ekwu għal ikel u nutrizzjoni adegwati għal kulħadd u jesponu n-nuqqas ta' reżiljenza ta' sistemi tal-ikel ibbażati fuq l-importazzjoni u l-importanza ta' sistemi agroalimentari sostenibbli;

| AA. | billi l-COVID-19 wasslet għal żieda fil-faqar fin-nuqqas ta' protezzjoni soċjali bażika universali; billi r-restrizzjonijiet ħallew impatt fuq l-attivitajiet ekonomiċi ta' kuljum li ħafna familji jiddependu minnhom, u dan wassal għal diffikultajiet fl-aċċess għal ikel tajjeb għas-saħħa u nutrittiv, jew fil-kopertura tal-ħtiġijiet tas-saħħa; billi l-aċċess għal kura tas-saħħa ta' kwalità huwa limitat ħafna f'diversi pajjiżi li qed jiżviluppaw speċjalment għall-persuni l-aktar vulnerabbli u emarġinati; |
| --- | --- |

AA.

billi l-COVID-19 wasslet għal żieda fil-faqar fin-nuqqas ta' protezzjoni soċjali bażika universali; billi r-restrizzjonijiet ħallew impatt fuq l-attivitajiet ekonomiċi ta' kuljum li ħafna familji jiddependu minnhom, u dan wassal għal diffikultajiet fl-aċċess għal ikel tajjeb għas-saħħa u nutrittiv, jew fil-kopertura tal-ħtiġijiet tas-saħħa; billi l-aċċess għal kura tas-saħħa ta' kwalità huwa limitat ħafna f'diversi pajjiżi li qed jiżviluppaw speċjalment għall-persuni l-aktar vulnerabbli u emarġinati;

| AB. | billi sistemi tal-ikel inklużivi, effiċjenti, reżiljenti u sostenibbli huma kruċjali biex tintlaħaq l-Aġenda 2030 u l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli tagħha; billi l-pandemija tal-COVID-19 kixfet dgħufijiet fis-sistemi tal-ikel globali, filwaqt li aggravat l-inugwaljanzi u kienet ta' theddida għall-ħajja u l-għajxien ta' dawk li huma l-aktar vulnerabbli; billi d-Deċennju ta' Azzjoni tan-NU jitlob li jiġu aċċellerati soluzzjonijiet li jwasslu għal tibdil fundamentali biex jiġu indirizzati l-isfidi globali għan-nies u għall-pjaneta, mill-faqar u l-ġeneru għat-tibdil fil-klima, mill-inugwaljanza għall-eliminazzjoni tad-distakk finanzjarju; |
| --- | --- |

AB.

billi sistemi tal-ikel inklużivi, effiċjenti, reżiljenti u sostenibbli huma kruċjali biex tintlaħaq l-Aġenda 2030 u l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli tagħha; billi l-pandemija tal-COVID-19 kixfet dgħufijiet fis-sistemi tal-ikel globali, filwaqt li aggravat l-inugwaljanzi u kienet ta' theddida għall-ħajja u l-għajxien ta' dawk li huma l-aktar vulnerabbli; billi d-Deċennju ta' Azzjoni tan-NU jitlob li jiġu aċċellerati soluzzjonijiet li jwasslu għal tibdil fundamentali biex jiġu indirizzati l-isfidi globali għan-nies u għall-pjaneta, mill-faqar u l-ġeneru għat-tibdil fil-klima, mill-inugwaljanza għall-eliminazzjoni tad-distakk finanzjarju;

| AC. | billi n-nutrizzjoni hija kwistjoni importanti li tirfed u tixpruna l-ilħuq ta' mill-inqas 12 mis-17-il SDG u hija marbuta b'mod inseparabbli ma' kwistjonijiet ewlenin oħra ta' żvilupp sostenibbli, jew minħabba li tiddependi minnhom (jiġifieri l-ilma, is-sanità u l-iġjene, u l-agrikoltura), jew minħabba li tippermettihom (jiġifieri s-saħħa, l-impjiegi), jew għaż-żewġ raġunijiet (jiġifieri l-ugwaljanza bejn il-ġeneri, u l-edukazzjoni); |
| --- | --- |

AC.

billi n-nutrizzjoni hija kwistjoni importanti li tirfed u tixpruna l-ilħuq ta' mill-inqas 12 mis-17-il SDG u hija marbuta b'mod inseparabbli ma' kwistjonijiet ewlenin oħra ta' żvilupp sostenibbli, jew minħabba li tiddependi minnhom (jiġifieri l-ilma, is-sanità u l-iġjene, u l-agrikoltura), jew minħabba li tippermettihom (jiġifieri s-saħħa, l-impjiegi), jew għaż-żewġ raġunijiet (jiġifieri l-ugwaljanza bejn il-ġeneri, u l-edukazzjoni);

| AD. | billi l-Ftehim ta' Marrakech tal-1994 u b'mod partikolari l-Ftehim tal-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ (WTO) dwar l-Agrikoltura kkontribwew għall-ispeċjalizzazzjoni tar-reġjuni agrikoli; billi din l-ispeċjalizzazzjoni wasslet għal reġjuni b'livelli għoljin ta' esportazzjonijiet u oħrajn li huma kważi kompletament dipendenti mill-importazzjonijiet: billi din is-sitwazzjoni mhijiex reżiljenti għall-kriżijiet, bħall-gwerer, u hija wieħed mill-fatturi li kkontribwew għall-instabbiltà globali attwali tal-ikel; |
| --- | --- |

AD.

billi l-Ftehim ta' Marrakech tal-1994 u b'mod partikolari l-Ftehim tal-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ (WTO) dwar l-Agrikoltura kkontribwew għall-ispeċjalizzazzjoni tar-reġjuni agrikoli; billi din l-ispeċjalizzazzjoni wasslet għal reġjuni b'livelli għoljin ta' esportazzjonijiet u oħrajn li huma kważi kompletament dipendenti mill-importazzjonijiet: billi din is-sitwazzjoni mhijiex reżiljenti għall-kriżijiet, bħall-gwerer, u hija wieħed mill-fatturi li kkontribwew għall-instabbiltà globali attwali tal-ikel;

| AE. | billi dipendenza għolja mill-importazzjonijiet tal-ikel tesponi b'mod qawwi lill-popolazzjonijiet għall-volatilitajiet tas-suq globali, speċjalment lill-persuni li jonfqu sehem importanti mill-introjtu tagħhom fuq il-ħtiġijiet tal-ikel ta' kuljum; |
| --- | --- |

AE.

billi dipendenza għolja mill-importazzjonijiet tal-ikel tesponi b'mod qawwi lill-popolazzjonijiet għall-volatilitajiet tas-suq globali, speċjalment lill-persuni li jonfqu sehem importanti mill-introjtu tagħhom fuq il-ħtiġijiet tal-ikel ta' kuljum;

| AF. | billi l-instabbiltà tas-swieq internazzjonali twassal għal insigurtà alimentari f'pajjiżi li ma għandhomx politiki agrikoli b'saħħithom, peress li perjodi ta' prezzijiet baxxi għandhom impatt negattiv fuq il-kapaċitajiet tal-produzzjoni u jwasslu għal żieda fl-importazzjonijiet, u dan jagħmel lill-popolazzjonijiet urbani vulnerabbli meta l-prezzijiet globali jkunu qed jogħlew b'mod qawwi; |
| --- | --- |

AF.

billi l-instabbiltà tas-swieq internazzjonali twassal għal insigurtà alimentari f'pajjiżi li ma għandhomx politiki agrikoli b'saħħithom, peress li perjodi ta' prezzijiet baxxi għandhom impatt negattiv fuq il-kapaċitajiet tal-produzzjoni u jwasslu għal żieda fl-importazzjonijiet, u dan jagħmel lill-popolazzjonijiet urbani vulnerabbli meta l-prezzijiet globali jkunu qed jogħlew b'mod qawwi;

| AG. | billi l-politiki agrikoli huma l-politiki makroekonomiċi primarji u, minħabba nuqqas ta' protezzjoni mill-volatilità estrema tal-prezzijiet globali, il-ħsara kkawżata mill-inflazzjoni hija devastanti għall-ekonomiji emerġenti; |
| --- | --- |

AG.

billi l-politiki agrikoli huma l-politiki makroekonomiċi primarji u, minħabba nuqqas ta' protezzjoni mill-volatilità estrema tal-prezzijiet globali, il-ħsara kkawżata mill-inflazzjoni hija devastanti għall-ekonomiji emerġenti;

| AH. | billi s-sovranità tal-ikel hija d-dritt tan-nies u tal-pajjiżi li jiddefinixxu l-politiki agrikoli u alimentari tagħhom stess; billi dan il-kunċett għandu l-għan li jippermetti lil kull pajjiż jitma' l-popolazzjoni tiegħu stess u li jkun awtosuffiċjenti u awtonomu; billi l-intenzjoni tal-Istrateġija “Mill-Għalqa sal-Platt” li titnaqqas id-dipendenza tal-bdiewa mill-produzzjoni esterna hija konformi ma' din id-definizzjoni; |
| --- | --- |

AH.

billi s-sovranità tal-ikel hija d-dritt tan-nies u tal-pajjiżi li jiddefinixxu l-politiki agrikoli u alimentari tagħhom stess; billi dan il-kunċett għandu l-għan li jippermetti lil kull pajjiż jitma' l-popolazzjoni tiegħu stess u li jkun awtosuffiċjenti u awtonomu; billi l-intenzjoni tal-Istrateġija “Mill-Għalqa sal-Platt” li titnaqqas id-dipendenza tal-bdiewa mill-produzzjoni esterna hija konformi ma' din id-definizzjoni;

| AI. | billi l-Patt Ekoloġiku Ewropew u l-Istrateġija “Mill-Għalqa sal-Platt” jadottaw approċċi olistiċi dwar l-agrikoltura mhux biss għall-prevenzjoni ta' kriżi klimatika u tal-bijodiversità fl-Ewropa, iżda wkoll għall-iżgurar tas-sigurtà alimentari u t-titjib tan-nutrizzjoni u tas-saħħa pubblika; billi dan għandu jservi bħala mudell għall-investimenti fl-ambitu tal-mandat tal-finanzjament għall-iżvilupp, bil-għan li jiġu sfruttati r-reżiljenza u l-awtosuffiċjenza alimentari tal-pajjiżi li qed jiżviluppaw; |
| --- | --- |

AI.

billi l-Patt Ekoloġiku Ewropew u l-Istrateġija “Mill-Għalqa sal-Platt” jadottaw approċċi olistiċi dwar l-agrikoltura mhux biss għall-prevenzjoni ta' kriżi klimatika u tal-bijodiversità fl-Ewropa, iżda wkoll għall-iżgurar tas-sigurtà alimentari u t-titjib tan-nutrizzjoni u tas-saħħa pubblika; billi dan għandu jservi bħala mudell għall-investimenti fl-ambitu tal-mandat tal-finanzjament għall-iżvilupp, bil-għan li jiġu sfruttati r-reżiljenza u l-awtosuffiċjenza alimentari tal-pajjiżi li qed jiżviluppaw;

| AJ. | billi l-Istrateġija “Mill-Għalqa sal-Platt” għandha l-għan li tnaqqas l-użu tal-inputs tal-azjendi agrikoli u b'mod partikolari li tnaqqas l-użu ġenerali tal-pestiċidi kimiċi b'50 %, tal-pestiċidi l-aktar perikolużi b'50 %, u tal-fertilizzanti b'mill-inqas 20 % sal-2030; |
| --- | --- |

AJ.

billi l-Istrateġija “Mill-Għalqa sal-Platt” għandha l-għan li tnaqqas l-użu tal-inputs tal-azjendi agrikoli u b'mod partikolari li tnaqqas l-użu ġenerali tal-pestiċidi kimiċi b'50 %, tal-pestiċidi l-aktar perikolużi b'50 %, u tal-fertilizzanti b'mill-inqas 20 % sal-2030;

| AK. | billi n-nutrizzjoni hija investiment importanti peress li nutrizzjoni tajba matul l-ewwel elf jum tal-ħajja tat-tfal hija kruċjali biex jinkiseb il-potenzjal fiżiku, intellettwali u uman sħiħ; billi l-ġuħ u l-malnutrizzjoni jaffettwaw b'mod negattiv il-kapaċitajiet tat-tfal li jitgħallmu u jinfluwenzawhom biex jieqfu mill-iskola, jirrappreżentaw piż tul il-ħajja għall-individwi u s-soċjetajiet u għandhom impatt negattiv fuq l-iżvilupp ekonomiku nazzjonali u tal-bniedem; billi nutrizzjoni tajba hija għalhekk il-ġebla tax-xewka tal-prosperità għas-soċjetajiet; |
| --- | --- |

AK.

billi n-nutrizzjoni hija investiment importanti peress li nutrizzjoni tajba matul l-ewwel elf jum tal-ħajja tat-tfal hija kruċjali biex jinkiseb il-potenzjal fiżiku, intellettwali u uman sħiħ; billi l-ġuħ u l-malnutrizzjoni jaffettwaw b'mod negattiv il-kapaċitajiet tat-tfal li jitgħallmu u jinfluwenzawhom biex jieqfu mill-iskola, jirrappreżentaw piż tul il-ħajja għall-individwi u s-soċjetajiet u għandhom impatt negattiv fuq l-iżvilupp ekonomiku nazzjonali u tal-bniedem; billi nutrizzjoni tajba hija għalhekk il-ġebla tax-xewka tal-prosperità għas-soċjetajiet;

| AL. | billi fl-eqqel tal-pandemija tal-COVID-19, l-għeluq tal-iskejjel ħalla 370 miljun tifel u tifla mingħajr aċċess għal ikla sigura fl-iskola, spiss l-uniku platt sħun tagħhom ta' kuljum, filwaqt li l-programmi tal-ikliet fl-iskejjel huma element importanti biex jiġu miġġielda l-ġuħ fost it-tfal u diversi forom ta' malnutrizzjoni; billi, min-naħa l-oħra, in-nuqqas ta’ sigurtà alimentari jfixkel il-funzjonament tas-soċjetà, inkluża l-kapaċità tal-familji li jibagħtu lit-tfal tagħhom l-iskola u billi żżid l-istress fuq il-familji, tista' tkun xprunatur ta' vjolenza domestika u bbażata fuq il-ġeneru; billi għal kull dollaru investit f'interventi ta' nutrizzjoni, jistgħu jiġu ġġenerati 16-il dollaru bħala redditu; |
| --- | --- |

AL.

billi fl-eqqel tal-pandemija tal-COVID-19, l-għeluq tal-iskejjel ħalla 370 miljun tifel u tifla mingħajr aċċess għal ikla sigura fl-iskola, spiss l-uniku platt sħun tagħhom ta' kuljum, filwaqt li l-programmi tal-ikliet fl-iskejjel huma element importanti biex jiġu miġġielda l-ġuħ fost it-tfal u diversi forom ta' malnutrizzjoni; billi, min-naħa l-oħra, in-nuqqas ta’ sigurtà alimentari jfixkel il-funzjonament tas-soċjetà, inkluża l-kapaċità tal-familji li jibagħtu lit-tfal tagħhom l-iskola u billi żżid l-istress fuq il-familji, tista' tkun xprunatur ta' vjolenza domestika u bbażata fuq il-ġeneru; billi għal kull dollaru investit f'interventi ta' nutrizzjoni, jistgħu jiġu ġġenerati 16-il dollaru bħala redditu;

| AM. | billi bħal f'oqsma oħra ta' għajnuna umanitarja u għall-iżvilupp, il-ħtiġijiet li qed jiżdiedu mhumiex ikkumpensati minn riżorsi adegwati, u dan iwassal għal distakk fil-finanzjament li qed jiżdied b'rata mgħaġġla, li jirrikjedi approċċi aktar intelliġenti u aktar sistemiċi, trasformazzjoni sistemika fid-direzzjoni ta' sistemi tal-ikel soċjalment ġusti billi s-sistemi tal-ikel attwali tagħna jaggravaw l-inugwaljanzi soċjoekonomiċi u tal-ġeneru li qed jipprevjenu l-aċċess għal nutrizzjoni tajba għas-saħħa, ġusta u sostenibbli; |
| --- | --- |

AM.

billi bħal f'oqsma oħra ta' għajnuna umanitarja u għall-iżvilupp, il-ħtiġijiet li qed jiżdiedu mhumiex ikkumpensati minn riżorsi adegwati, u dan iwassal għal distakk fil-finanzjament li qed jiżdied b'rata mgħaġġla, li jirrikjedi approċċi aktar intelliġenti u aktar sistemiċi, trasformazzjoni sistemika fid-direzzjoni ta' sistemi tal-ikel soċjalment ġusti billi s-sistemi tal-ikel attwali tagħna jaggravaw l-inugwaljanzi soċjoekonomiċi u tal-ġeneru li qed jipprevjenu l-aċċess għal nutrizzjoni tajba għas-saħħa, ġusta u sostenibbli;

| AN. | billi n-nisa jaqdu rwoli ewlenin biex jitimgħu lid-dinja bħala bdiewa, persuni li jindukraw u produtturi – jipproduċu 60 – 80 % tal-ikel f'pajjiżi li qed jiżviluppaw – iżda għandhom aċċess mhux ugwali għall-ikel u għar-riżorsi, is-servizzi u l-assi li jżidu r-rendimenti u l-introjtu tagħhom; billi n-nisa huma responsabbli għal 75 % tax-xogħol domestiku u fil-qasam tal-kura mhux imħallas, u n-nisa fil-komunitajiet rurali u fil-pajjiżi b'introjtu baxx iqattgħu sa 14-il siegħa kuljum fuq ix-xogħol fil-qasam tal-kura; |
| --- | --- |

AN.

billi n-nisa jaqdu rwoli ewlenin biex jitimgħu lid-dinja bħala bdiewa, persuni li jindukraw u produtturi – jipproduċu 60 – 80 % tal-ikel f'pajjiżi li qed jiżviluppaw – iżda għandhom aċċess mhux ugwali għall-ikel u għar-riżorsi, is-servizzi u l-assi li jżidu r-rendimenti u l-introjtu tagħhom; billi n-nisa huma responsabbli għal 75 % tax-xogħol domestiku u fil-qasam tal-kura mhux imħallas, u n-nisa fil-komunitajiet rurali u fil-pajjiżi b'introjtu baxx iqattgħu sa 14-il siegħa kuljum fuq ix-xogħol fil-qasam tal-kura;

| AO. | billi l-inugwaljanza bejn il-ġeneri tinfluwenza d-distribuzzjoni tax-xogħol u twassal għal piż tax-xogħol fil-qasam tal-kura sproporzjonat u mhux imħallas fuq in-nisa u l-bniet; |
| --- | --- |

AO.

billi l-inugwaljanza bejn il-ġeneri tinfluwenza d-distribuzzjoni tax-xogħol u twassal għal piż tax-xogħol fil-qasam tal-kura sproporzjonat u mhux imħallas fuq in-nisa u l-bniet;

| AP. | billi huwa meħtieġ li tiġi żgurata l-protezzjoni tad-drittijiet tan-nisa u tal-bniet fil-livelli kollha u jiġi pprovdut spazju għalihom fil-proċessi tat-teħid tad-deċiżjonijiet; billi n-nisa u l-bniet huma l-aktar affettwati mit-tibdil fil-klima u mid-diżastri, u dan iwassal għal aktar vulnerabbiltà minħabba r-riskji aggravanti; |
| --- | --- |

AP.

billi huwa meħtieġ li tiġi żgurata l-protezzjoni tad-drittijiet tan-nisa u tal-bniet fil-livelli kollha u jiġi pprovdut spazju għalihom fil-proċessi tat-teħid tad-deċiżjonijiet; billi n-nisa u l-bniet huma l-aktar affettwati mit-tibdil fil-klima u mid-diżastri, u dan iwassal għal aktar vulnerabbiltà minħabba r-riskji aggravanti;

| AQ. | billi l-inugwaljanzi bejn il-ġeneri għandhom impatt dirett fuq in-nutrizzjoni u t-tiswir tad-dinamika tal-ikel fil-familja u fil-komunità b'modi li jaffettwaw il-produzzjoni tan-nisa u tal-bniet ta' ikel, kura, u servizzi tas-saħħa u tas-sanità għalihom infushom, l-aċċess għalihom, u l-kapaċità li jkollhom il-mezzi finanzjarji għalihom u jipprovduhom; u jistgħu jpoġġuhom f'riskju ta' żieda fil-vjolenza abbażi tal-ġeneru u vjolenza minn sieħeb intimu; |
| --- | --- |

AQ.

billi l-inugwaljanzi bejn il-ġeneri għandhom impatt dirett fuq in-nutrizzjoni u t-tiswir tad-dinamika tal-ikel fil-familja u fil-komunità b'modi li jaffettwaw il-produzzjoni tan-nisa u tal-bniet ta' ikel, kura, u servizzi tas-saħħa u tas-sanità għalihom infushom, l-aċċess għalihom, u l-kapaċità li jkollhom il-mezzi finanzjarji għalihom u jipprovduhom; u jistgħu jpoġġuhom f'riskju ta' żieda fil-vjolenza abbażi tal-ġeneru u vjolenza minn sieħeb intimu;

| AR. | billi t-tnaqqis tad-differenza bejn il-ġeneri fost il-bdiewa nisa u rġiel jista' jżid il-produzzjoni agrikola bi 2,5 % sa 4 % fl-ifqar reġjuni u jnaqqas il-ġuħ globali bi 17 %; |
| --- | --- |

AR.

billi t-tnaqqis tad-differenza bejn il-ġeneri fost il-bdiewa nisa u rġiel jista' jżid il-produzzjoni agrikola bi 2,5 % sa 4 % fl-ifqar reġjuni u jnaqqas il-ġuħ globali bi 17 %;

| AS. | billi n-nisa jikkostitwixxu 43 % tal-forza tax-xogħol agrikola fil-pajjiżi sħab, b'dan il-perċentwal jiżdied għal 50 % jew aktar f'xi pajjiżi tal-Asja u tal-Afrika sub-Saħarjana, filwaqt li n-nisa jirrappreżentaw biss inqas minn 20 % tal-bdiewa li għandhom artijiet agrikoli; |
| --- | --- |

AS.

billi n-nisa jikkostitwixxu 43 % tal-forza tax-xogħol agrikola fil-pajjiżi sħab, b'dan il-perċentwal jiżdied għal 50 % jew aktar f'xi pajjiżi tal-Asja u tal-Afrika sub-Saħarjana, filwaqt li n-nisa jirrappreżentaw biss inqas minn 20 % tal-bdiewa li għandhom artijiet agrikoli;

| AT. | billi hemm 608 miljun azjenda agrikola tal-familja madwar id-dinja, li jokkupaw bejn 70 u 80 fil-mija tal-art agrikola tad-dinja, li jirrappreżentaw aktar minn 90 fil-mija tal-azjendi agrikoli kollha fuq livell globali, u li jipproduċu madwar 80 fil-mija tal-ikel tad-dinja f'termini ta' valur; |
| --- | --- |

AT.

billi hemm 608 miljun azjenda agrikola tal-familja madwar id-dinja, li jokkupaw bejn 70 u 80 fil-mija tal-art agrikola tad-dinja, li jirrappreżentaw aktar minn 90 fil-mija tal-azjendi agrikoli kollha fuq livell globali, u li jipproduċu madwar 80 fil-mija tal-ikel tad-dinja f'termini ta' valur;

| AU. | billi terz tal-ikel prodott fuq livell globali jintilef jew jinħela; billi ż-żieda fl-isforzi biex jitnaqqsu t-telf u l-ħela tal-ikel bl-implimentazzjoni tal-ekonomija ċirkolari fis-sistemi tal-produzzjoni agrikola ħalli jiżdiedu s-sostenibbiltà u l-effiċjenza fir-riżorsi tal-produzzjoni agrikola huma kruċjali biex jiġu indirizzati l-insigurtà alimentari, il-malnutrizzjoni u l-protezzjoni tal-bijodiversità madwar id-dinja; |
| --- | --- |

AU.

billi terz tal-ikel prodott fuq livell globali jintilef jew jinħela; billi ż-żieda fl-isforzi biex jitnaqqsu t-telf u l-ħela tal-ikel bl-implimentazzjoni tal-ekonomija ċirkolari fis-sistemi tal-produzzjoni agrikola ħalli jiżdiedu s-sostenibbiltà u l-effiċjenza fir-riżorsi tal-produzzjoni agrikola huma kruċjali biex jiġu indirizzati l-insigurtà alimentari, il-malnutrizzjoni u l-protezzjoni tal-bijodiversità madwar id-dinja;

| AV. | billi l-indirizzar tas-sigurtà alimentari u n-nutrizzjoni jirrikjedi mhux biss aktar finanzjament iżda wkoll enfasi u sforzi politiċi deċiżivi; |
| --- | --- |

AV.

billi l-indirizzar tas-sigurtà alimentari u n-nutrizzjoni jirrikjedi mhux biss aktar finanzjament iżda wkoll enfasi u sforzi politiċi deċiżivi;

| AW. | billi ġew stabbiliti għadd ta' proġetti innovattivi minn xi pajjiżi terzi, bħall-inizjattiva Afrikana “Great Green Wall”, li tippromwovi proġetti agroekoloġiċi; |
| --- | --- |

AW.

billi ġew stabbiliti għadd ta' proġetti innovattivi minn xi pajjiżi terzi, bħall-inizjattiva Afrikana “Great Green Wall”, li tippromwovi proġetti agroekoloġiċi;

| AX. | billi l-Kumitat dwar is-Sigurtà Alimentari Dinjija huwa l-pjattaforma internazzjonali u intergovernattiva inklużiva ewlenija għall-partijiet ikkonċernati kollha biex jikkooperaw lejn l-għan komuni li jiġu żgurati s-sigurtà alimentari u n-nutrizzjoni għal kulħadd; |
| --- | --- |

AX.

billi l-Kumitat dwar is-Sigurtà Alimentari Dinjija huwa l-pjattaforma internazzjonali u intergovernattiva inklużiva ewlenija għall-partijiet ikkonċernati kollha biex jikkooperaw lejn l-għan komuni li jiġu żgurati s-sigurtà alimentari u n-nutrizzjoni għal kulħadd;

| AY. | billi fl-20 ta' Diċembru 2017, l-Assemblea Ġenerali tan-Nazzjonijiet Uniti adottat proġett li permezz tiegħu ddikjarat l-2019-2028 bħala d-Deċennju tan-Nazzjonijiet Uniti tal-Biedja mill-Familji; |
| --- | --- |

AY.

billi fl-20 ta' Diċembru 2017, l-Assemblea Ġenerali tan-Nazzjonijiet Uniti adottat proġett li permezz tiegħu ddikjarat l-2019-2028 bħala d-Deċennju tan-Nazzjonijiet Uniti tal-Biedja mill-Familji;

| AZ. | billi d-drittijiet tal-bdiewa kienu stabbiliti fit-Trattat Internazzjonali tal-FAO dwar ir-Riżorsi Ġenetiċi tal-Pjanti għall-Ikel u l-Agrikoltura fl-2004, iżda r-regoli tal-Proprjetà Intellettwali spiss kienu f'kunflitt magħhom, u poġġew f'riskju s-sistemi taż-żrieragħ lokali, tradizzjonali u indiġeni; |
| --- | --- |

AZ.

billi d-drittijiet tal-bdiewa kienu stabbiliti fit-Trattat Internazzjonali tal-FAO dwar ir-Riżorsi Ġenetiċi tal-Pjanti għall-Ikel u l-Agrikoltura fl-2004, iżda r-regoli tal-Proprjetà Intellettwali spiss kienu f'kunflitt magħhom, u poġġew f'riskju s-sistemi taż-żrieragħ lokali, tradizzjonali u indiġeni;

| BA. | billi rwol attiv tal-UE fl-indirizzar tal-insigurtà alimentari huwa essenzjali, sa fejn jipprovdi kważi nofs l-assistenza uffiċjali globali għall-iżvilupp (ODA); |
| --- | --- |

BA.

billi rwol attiv tal-UE fl-indirizzar tal-insigurtà alimentari huwa essenzjali, sa fejn jipprovdi kważi nofs l-assistenza uffiċjali globali għall-iżvilupp (ODA);

Is-sigurtà alimentari u n-nutrizzjoni fil-qalba tal-irkupru ta' wara l-COVID-19

| 1. | Jinsab allarmat mill-fatt li m'aħniex fit-triq it-tajba u huwa ferm improbabbli li nilħqu l-miri tan-nutrizzjoni sal-2025 jew li neqirdu l-ġuħ sal-2030, li hija l-ambizzjoni mill-SDG2 “Żero Ġuħ”; ifakkar li l-ġuħ u l-insigurtà alimentari qed jerġgħu jiżdiedu madwar id-dinja; jinnota bi tħassib li madwar 660 miljun persuna jistgħu jkomplu jiffaċċjaw il-ġuħ sal-2030, anke minħabba l-konsegwenzi tal-pandemija tal-COVID-19; ifakkar li hemm bżonn ta' azzjonijiet kuraġġużi, speċjalment fir-rigward tal-inugwaljanzi fl-aċċess għall-ikel, biex jiġi aċċellerat il-progress lejn l-objettiv ta' Żero Ġuħ; ifakkar li t-tmiem tal-malnutrizzjoni fil-forom kollha tagħha u l-SDG 2 għandhom jitqiesu bħala prijoritajiet fil-politiki kollha, b'attenzjoni partikolari għall-persuni fl-aktar sitwazzjonijiet vulnerabbli; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jissottolinja li s-sistemi tal-ikel għandhom rwol ewlieni x'jaqdu fit-tmiem tal-faqar u fl-ilħuq tal-SDG 1, filwaqt li jindirizzaw ukoll il-malnutrizzjoni u l-koeżistenza ta' nutrizzjoni żejda u nutrizzjoni insuffiċjenti, li se jkunu kruċjali biex jintlaħqu l-objettivi tas-saħħa fl-SDG 3; jissottolinja li se jkun impossibbli li r-riżorsi tal-ilma jiġu ġestiti b'mod sostenibbli biex tintlaħaq l-SDG 6 mingħajr ma l-agrikoltura jkollha rwol ċentrali u li l-ġestjoni sostenibbli tas-sajd hija fundamentali għall-konservazzjoni u l-użu sostenibbli tal-oċeani u l-ibħra u għall-ilħuq tal-SDG 14; ifakkar konsegwentement, li s-sistemi tal-ikel iridu jirriflettu wkoll b'mod aktar wiesa' l-impenji tagħna dwar il-konsum u l-produzzjoni sostenibbli fl-SDG 12, l-adattament għat-tibdil fil-klima u l-mitigazzjoni tiegħu fl-SDG 13, u l-protezzjoni, ir-restawr u l-ġestjoni sostenibbli tal-ekosistemi terrestri fl-SDG 15; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Ifakkar fir-rwol kritiku tas-sajd fuq skala żgħira fis-sigurtà alimentari u n-nutrizzjoni; jisħaq li l-ftehimiet ta' sħubija dwar is-sajd sostenibbli jridu jkunu konformi mal-aħjar parir xjentifiku disponibbli u la jridu jikkompromettu s-sigurtà alimentari lokali u lanqas jheddu s-sajd fuq skala żgħira fil-pajjiżi mhux tal-UE billi jpoġġuhom f'kompetizzjoni diretta mal-bastimenti tal-UE; jitlob li l-ftehimiet jiġu allinjati mal-Aġenda 2030 għall-Iżvilupp Sostenibbli u mal-obbligi ambjentali tal-UE u mal-objettivi tal-Politika Komuni tas-Sajd billi jiżdiedu l-appoġġ settorjali u d-dispożizzjonijiet ta' sostenibbiltà dwar il-bilanċi favorevoli, il-qbid skartat u l-approċċ ta' prekawzjoni; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jissottolinja li l-pandemija tal-COVID-19 bil-kriżi ekonomika u l-għeluq tal-fruntieri li ġabet magħha u l-kunflitt attwali fl-Ukrajna esponew il-vulnerabbiltajiet tas-sistema globali tal-ikel; jisħaq u jfakkar lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri dwar l-importanza tal-ħolqien ta' rabtiet aktar b'saħħithom bejn il-politiki fuq terminu qasir, medju u twil biex tiġi żgurata l-inklużività tal-pjanijiet ta' rkupru mill-COVID-19 filwaqt li tingħata attenzjoni speċjali wkoll lill-gruppi l-aktar vulnerabbli, bħat-tfal, iż-żgħażagħ, in-nisa, l-anzjani, u l-popli indiġeni; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Iħeġġeġ lill-UE tissalvagwardja d-dritt għall-ikel ta' pajjiżi li qed jiżviluppaw u l-awtosuffiċjenza, bħala mezz biex jinkisbu s-sigurtà nutrittiva, it-tnaqqis tal-faqar u ktajjen ta' provvista globali inklużivi, sostenibbli u ġusti u sistemi alimentari aktar sostenibbli; kif ukoll tappoġġja lis-swieq lokali u reġjonali, tagħti attenzjoni partikolari lin-nisa u lill-biedja mill-familji, bil-għan li tiżgura l-provvista ta' ikel bi prezz raġonevoli u aċċessibbli u xbieki ta' sikurezza soċjali aktar b'saħħithom biex jiġi żgurat li dawk l-aktar vulnerabbli jibqa' jkollhom aċċess għall-ikel anke f'sitwazzjonijiet ta' emerġenza jew ta' kriżi; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Ifakkar li l-Ukrajna u r-Russja huma atturi importanti fis-suq globali tal-esportazzjoni tal-ikel; konsegwentement, għal għadd ta' pajjiżi b'livelli għoljin ta' ġuħ, l-Ukrajna u r-Russja għandhom impatt kbir wisq, peress li jimportaw sehem sinifikanti tal-qamħ tagħhom mill-Ukrajna jew mir-Russja; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Jissottolinja li l-gvernijiet għandhom, f'dan il-kuntest, jevitaw il-projbizzjonijiet fuq l-esportazzjoni u jidentifikaw miżuri biex jappoġġjaw ir-ristrutturar tas-swieq agrikoli u r-regolamentazzjoni tagħhom billi jżidu t-trasparenza tagħhom u jistabbilixxu regoli ġodda biex jipprevjenu li l-ispekulazzjoni finanzjarja eċċessiva żżid il-volatilità tal-prezzijiet tal-ikel, li speċjalment f'kuntest ta' gwerra, jista' jgħolli b'mod artifiċjali l-prezzijiet bl-ingrossa u jwassal għall-volatilità tas-suq u jaffettwa b'mod partikolari lill-pajjiżi li qed jiżviluppaw u lill-popolazzjonijiet l-aktar vulnerabbli; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jiddeplora bil-qawwa l-ispekulazzjoni finanzjarja fuq il-komoditajiet agrikoli u alimentari, u jistieden lill-Kummissjoni tressaq b'mod urġenti proposti biex tintemm din l-ispekulazzjoni speċjalment fil-kuntest tal-gwerra, ħalli tiġi żgurata l-istabbiltà tas-suq u tal-produzzjoni agrikola; ifakkar f'dan ir-rigward li l-instabbiltà strutturali tas-swieq agrikoli internazzjonali hija ta' theddida għas-sigurtà alimentari globali u għall-istabbiltà politika f'ħafna pajjiżi li qed jiżviluppaw; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jappoġġjaw ir-regoli internazzjonali li għandhom l-għan li jwaqqfu l-ispekulazzjoni finanzjarja tal-komoditajiet agrikoli u alimentari u l-prattiki spekulattivi; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Ifakkar li d-dritt għall-ikel huwa dritt tal-bniedem; jappella għal azzjonijiet komprensivi u b'saħħithom tal-UE biex jakkumpanjaw it-twettiq sħiħ u progressiv ta' dan id-dritt bħala mezz biex tinkiseb is-sigurtà alimentari għal kulħadd; jinsab imħasseb ħafna dwar iż-żieda qawwija fl-insigurtà alimentari f'dawn l-aħħar ftit snin; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Jenfasizza li l-kriżi tal-enerġija u l-avvenimenti klimatiċi avversi qabel il-gwerra fl-Ukrajna wasslu għal żieda qawwija fil-prezzijiet tal-komoditajiet agrikoli fis-suq globali u jitlob, f'dan il-kuntest, assistenza alimentari akbar u aktar effiċjenti fi sforz biex ikun hemm rabta aħjar bejn l-għajnuna urġenti u s-soluzzjonijiet fit-tul; jistieden, b'mod partikolari, lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri tal-UE jżidu l-kontribuzzjonijiet tagħhom għall-Programm Dinji tal-Ikel u għal azzjonijiet immirati lejn it-trasformazzjoni tas-sistemi tal-ikel tagħna permezz tal-appoġġ għad-diversità u l-kwalità tal-produzzjoni u tal-ipproċessar agrikoli fil-pajjiżi sħab u miżuri biex jiġu indirizzati l-faqar strutturali u inugwaljanzi persistenti bħala kawżi sottostanti ta' insigurtà alimentari; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Jinnota bi tħassib li l-invażjoni Russa tal-Ukrajna se jkollha impatti enormi fis-sens usa' li se jkomplu jaggravaw l-insigurtà alimentari eżistenti u l-impatti tal-pandemija tal-COVID-19; jinnota bi tħassib saħansitra akbar li l-Ukrajna hija produttur ewlieni tal-oġġetti tal-ikel bażiċi bħall-qamħ, il-qamħirrum u ż-żjut veġetali; jistieden lill-Kummissjoni tiżviluppa miżuri estensivi għas-sigurtà alimentari u timplimentahom fuq terminu qasir, medju u twil; ifakkar li l-UE jeħtiġilha tiżgura li d-dritt għall-ikel għal kulħadd ma jkunx komodità tas-suq; ifakkar li l-karestiji huma wħud mill-konsegwenzi potenzjali li jeħtieġ li jitqiesu serjament bħala riżultati tal-gwerra jekk il-mexxejja globali ma jieħdux kontromiżuri; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Jissottolinja li l-gwerra tal-Ukrajna turi kemm il-pajjiżi b'introjtu baxx jiddependu mis-suq dinji għall-provvisti bażiċi tal-ikel tagħhom, u jibbażaw is-sigurtà alimentari tagħhom fuq għadd żgħir ta' pajjiżi esportaturi tal-ħbub li jagħmel lil dawn il-pajjiżi estremament vulnerabbli għat-tfixkil fis-suq u għaż-żidiet fil-prezzijiet; ifakkar li biex jitimgħu lin-nies tagħhom, 14-il pajjiż b'introjtu baxx jew medju baxx jimportaw aktar minn 50 fil-mija tal-qamħ tagħhom mir-Russja u mill-Ukrajna, li xi wħud minnhom diġà qed jiffaċċjaw kundizzjonijiet simili għall-karestija; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Jissottolinja li sabiex jassorbu x-xokkijiet ikkawżati mill-kunflitti u jibqgħu reżiljenti, il-pajjiżi li jiddependu mill-importazzjonijiet tal-ikel mill-Ukrajna u mill-Federazzjoni Russa għandhom jiddiversifikaw is-sorsi tal-provvisti tal-ikel tagħhom billi jiddependu minn pajjiżi esportaturi oħra, mill-istokkijiet tal-ikel eżistenti jew billi jsaħħu d-diversità tal-bażijiet tal-produzzjoni domestika tagħhom; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Jistieden lill-UE u lill-Istati Membri tagħha jkopru minnufih id-distakk fil-finanzjament fl-appelli Umanitarji tan-NU għall-Afrika tal-Lvant u l-Lvant Nofsani tal-2022, minħabba li l-appoġġ għal dawn iż-żewġ reġjuni bħalissa huwa 99 % mhux iffinanzjat biżżejjed; ifakkar li d-WFP diġà kellu jnaqqas ir-razzjonijiet għar-refuġjati u għal popolazzjonijiet vulnerabbli oħra madwar l-Afrika tal-Lvant u l-Lvant Nofsani minħabba nuqqas ta' finanzjament, żieda fil-prezzijiet u offerta mnaqqsa ta' komoditajiet fis-swieq, anke minħabba l-gwerra fl-Ukrajna; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Jenfasizza li l-ipprogrammar tal-ikel u n-nutrizzjoni ffinanzjat b'mod ambizzjuż għandu jkun fil-qalba tal-pjanijiet ta' rkupru ta' wara l-pandemija; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Iħeġġeġ lill-UE biex tagħti prijorità lill-ikel u lill-agrikoltura sostenibbli fl-ipprogrammar internazzjonali tagħha għall-iżvilupp u tiżgura l-aċċess għall-finanzjament għall-komunitajiet u l-organizzazzjonijiet lokali; jistieden lill-UE tinvesti f'miżuri u f'interventi fi sħubijiet ma' pajjiżi li qed jiżviluppaw li jagħtu aċċess għal ikel divers, bi prezz raġonevoli, sikur, sostenibbli u nutrittiv biżżejjed minħabba li l-investiment fl-ikel u n-nutrizzjoni huwa element ewlieni fil-bini tal-kapital uman kif ukoll fil-kompetittività u fl-ilħuq tal-SDGs; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Jenfasizza l-ħtieġa li l-politiki jkunu mmexxija mill-pajjiżi, ibbażati fuq il-ħtiġijiet u adattati għall-kuntest peress li s-sistemi tal-ikel huma diversi ħafna; ifakkar li għandha tingħata prijorità lill-produzzjoni lokali tal-ikel permezz tal-finanzjament tal-bdiewa żgħar, il-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem, it-tisħiħ tas-sistemi agrikoli tal-familja, il-kooperattivi, u l-ktajjen tal-provvista reġjonali; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Jirrimarka li l-bdiewa żgħar huma l-produtturi ewlenin tal-ikel fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw, u għandhom rwol ewlieni fis-sigurtà alimentari u n-nutrizzjoni ta' dawn il-pajjiżi; jistieden lill-UE tappoġġja b'mod speċifiku lill-biedja fuq skala żgħira, lill-biedja mill-familji u lill-kooperattivi fl-assistenza tagħha għall-iżvilupp, u ssaħħaħ il-pożizzjoni tagħhom, filwaqt li tiffoka wkoll fuq ix-xogħol deċenti; jisħaq li t-tisħiħ tal-produzzjoni agrikola tal-bdiewa żgħar jissarraf f'aktar ikel fis-suq globali, li jwassal għal prezzijiet tal-ikel aktar baxxi u dieti aħjar; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Ifakkar li t-tradizzjonijiet tal-biedja lokali kkomplementati minn teknoloġija moderna jistgħu jtejbu l-produzzjoni tal-ikel tajjeb għas-saħħa u nutrittiv; iqis li l-pajjiżi li qed jiżviluppaw għandhom ikunu jistgħu jipproteġu l-politiki agrikoli pubbliċi tagħhom; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Jisħaq li l-produzzjoni lokali tal-ikel u l-konsum lokali li jappoġġjaw il-biedja fuq skala żgħira u jiggarantixxu prezzijiet ġusti għall-produtturi u għall-konsumaturi, inaqqsu d-dipendenza tal-pajjiżi mill-importazzjonijiet u l-vulnerabbiltà tagħhom għall-fluttwazzjonijiet internazzjonali tal-prezzijiet; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Jenfasizza li l-investimenti strateġiċi fi prattiki agrikoli sostenibbli jista' jkollhom rwol ewlieni fl-iżgurar ta' sistemi agroalimentari aktar reżiljenti u sostenibbli; jinsisti li l-investimenti tal-UE huma konformi mal-Aġenda 2030, mal-Ftehim ta' Pariġi dwar il-Klima u mal-Konvenzjoni dwar id-Diversità Bijoloġika; jilqa' u jħeġġeġ l-investimenti tal-UE fi sħubija ma' pajjiżi li qed jiżviluppaw fl-agroekoloġija, l-agroforestrija u d-diversifikazzjoni tal-għelejjel u jtenni li l-investiment appoġġjat mill-UE fl-agrikoltura, fil-forestrija jew fis-sajd jew f'impriżi li għandhom impatt fuq il-ħamrija, fuq l-artijiet bil-ħaxix, fuq il-foresti, fuq l-ilma jew fuq il-baħar, jeħtieġ li jkun konformi, fost l-oħrajn, mal-Linji Gwida Volontarji tal-FAO/CFS dwar il-governanza responsabbli tal-pussess tal-art, is-sajd u l-foresti fil-kuntest tas-sigurtà alimentari nazzjonali (VGGTs) u mal-Prinċipji tal-FAO/CFS għal Investiment Responsabbli fis-Sistemi tal-Agrikoltura u tal-Ikel; jappoġġja l-finanzjament Ewropew għall-produtturi u n-negozji agroalimentari sabiex ikunu jistgħu jagħmlu l-investimenti meħtieġa biex iġibuhom konformi mar-rekwiżiti tal-Analiżi tal-Perikli u l-Punt Kritiku ta' Kontroll, billi jimplimentaw miżuri biex jeliminaw kwalunkwe riskju potenzjali għas-sigurtà alimentari; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Jisħaq li ktajjen tal-provvista qosra għandhom potenzjal ewlieni biex jindirizzaw in-nuqqasijiet attwali fis-sistema tal-ikel u jfakkar li l-agrikoltura li ma tagħmilx ħsara lill-klima tinvolvi fost l-oħrajn it-tnaqqis tad-dipendenza fuq l-enerġija mill-fjuwils fossili, inkluż it-tnaqqis fl-użu ta' pestiċidi u fertilizzanti kimiċi; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Jilqa' l-inizjattivi kollha biex jiġu implimentati jew imsaħħa l-politiki agrikoli fil-livell nazzjonali jew reġjonali, li għandhom l-għan li jiżguraw awtosuffiċjenza akbar tal-ikel u jinkoraġġixxi t-tranżizzjoni tal-pajjiżi li qed jiżviluppaw lejn awtosuffiċjenza akbar, filwaqt li jagħti r-responsabbiltà, is-sjieda u l-indipendenza lill-bdiewa fil-ħolqien ta' sistemi agroalimentari sostenibbli u sistemi ta' produzzjoni aktar awtosuffiċjenti; jitlob li ssir enfasi fuq l-isforzi fil-qasam tal-agrikoltura biex jiġi ssalvagwardjat id-dritt tal-pajjiżi li qed jiżviluppaw għas-sigurtà alimentari b'mod li jikkomplementa d-dritt tas-sovranità tal-ikel (20) kif ukoll biex tissaħħaħ il-kapaċità tagħhom li jissodisfaw ir-rekwiżiti nutrittivi tal-popolazzjonijiet tagħhom; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Jisħaq fuq l-importanza tal-protezzjoni u l-promozzjoni tad-dritt tal-komunitajiet lokali li jkollhom aċċess għar-riżorsi naturali bħall-art u l-ilma, u li jikkontrollawhom; jiddeplora l-fatt li l-ħtif tal-art huwa mifrux f'ħafna pajjiżi li qed jiżviluppaw; jirrimarka li din hija prattika brutali li ddgħajjef is-sigurtà alimentari u s-sovranità tal-ikel – u tipperikola l-komunitajiet rurali; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Jinnota, pereżempju, li d-drittijiet għall-mergħat u l-mergħat komunitarji huma drittijiet tal-użu tal-art tradizzjonali bbażati fuq id-dritt komuni u mhux fuq drittijiet titolizzati tas-sjieda; jenfasizza, madankollu, l-importanza fundamentali tal-protezzjoni ta' dawn id-drittijiet komuni għall-popolazzjonijiet rurali; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Jitlob li jiġu indirizzati t-tensjonijiet soċjali bejn il-popolazzjonijiet agrikoli stabbiliti u l-komunitajiet pastorali nomadiċi, speċjalment f'reġjuni b'kunflitti etnoreliġjużi li jikkoinċidu; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Jinsab ferm imħasseb dwar id-dipendenza għolja ta' pajjiżi li qed jiżviluppaw mill-importazzjonijiet tal-ikel, speċjalment mill-Unjoni Ewropea, partikolarment meta dawn l-importazzjonijiet huma magħmula minn prodotti sussidjati li l-prezz baxx tagħhom jirrappreżenta kompetizzjoni dannuża għall-agrikoltura lokali fuq skala żgħira; |
| --- | --- |

27.

| 28. | Jisħaq fuq il-ħtieġa li jiġu protetti d-drittijiet tal-bdiewa li jżommu riżorsi ġenetiċi għall-finijiet tas-sigurtà alimentari u l-adattament għat-tibdil fil-klima; jistieden lill-Kummissjoni, fl-ambitu tal-mandat tal-politiki tagħha dwar l-għajnuna għall-iżvilupp u l-kummerċ u l-investiment, tappoġġja sistemi agrikoli li huma konformi mad-dispożizzjonijiet tat-Trattat Internazzjonali dwar ir-Riżorsi Ġenetiċi tal-Pjanti għall-Ikel u Agrikoltura (ITPGRFA), li jissalvagwardja d-drittijiet tal-bdiewa li jżommu, jikkontrollaw, jipproteġu u jiżviluppaw iż-żrieragħ u l-għarfien tradizzjonali tagħhom stess; |
| --- | --- |

28.

| 29. | Jissottolinja l-ħtieġa li ssir ħidma konsistenti mal-pajjiżi, mal-organizzazzjonijiet internazzjonali u reġjonali, mas-settur privat, mal-bdiewa u mal-bdiewa żgħar kif ukoll mas-soċjetà ċivili lokali u mal-komunitajiet lokali biex jiġu appoġġjati t-tfassil, l-implimentazzjoni u l-monitoraġġ ta' miri nazzjonali dwar in-nutrizzjoni speċifiċi għall-kuntest, fattibbli u robusti; jirrikonoxxi r-rwol ewlieni tas-soċjetà ċivili speċjalment biex jintlaħqu l-bdiewa żgħar billi dawn jiġu marbuta mat-taħriġ, ir-riżorsi, is-swieq u l-ktajjen tal-valur; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Huwa tal-fehma li l-għoti ta' prijorità lill-ħtiġijiet tan-nutrizzjoni tal-ommijiet u tat-trabi hija kruċjali biex tiġi ggarantita sigurtà alimentari solida u reżiljenti u jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jappoġġjaw lill-awtoritajiet nazzjonali fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw fl-integrazzjoni tas-servizzi tan-nutrizzjoni fis-sistemi tas-saħħa sabiex jindirizzaw il-malnutrizzjoni fil-forom kollha tagħha u jiżguraw il-kontinwità tas-servizzi tan-nutrizzjoni, b'mod partikolari l-identifikazzjoni bikrija u l-ġestjoni bbażata fil-komunità ta' malnutrizzjoni akuta u t-tmigħ tat-trabi u tat-tfal żgħar, kif ukoll programmi relatati ta' nutrizzjoni tal-ommijiet; jilqa', f'dan ir-rigward, il-kisbiet u l-ħidma tal-moviment SUN; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Jistieden lill-UE tipproteġi l-aċċess tal-produtturi fuq skala żgħira għall-art u riżorsi oħra, u l-kontroll tagħhom, inklużi ż-żrieragħ tal-bdiewa, l-aċċess għall-ilma kif ukoll l-aċċess għall-infrastruttura biex il-komunitajiet rurali jiġu marbuta mas-swieq territorjali, inklużi ż-żoni urbani; |
| --- | --- |

31.

| 32. | Jistieden lill-UE tiżgura finanzjament u ħolqien konġunt xierqa ta' għarfien u innovazzjonijiet tekniċi permezz ta' riċerka mmexxija mill-bdiewa, inkluż appoġġ għall-organizzazzjonijiet tal-produtturi fuq skala żgħira u għall-assoċjazzjonijiet tan-nisa u l-attivitajiet kollettivi tagħhom ta' pproċessar u kummerċjalizzazzjoni; |
| --- | --- |

32.

| 33. | Jistieden lill-Kummissjoni tistabbilixxi rabtiet mill-qrib mal-pajjiżi sħab bil-għan li jiġi skambjat għarfien dwar l-agrikoltura; jenfasizza l-għarfien espert tas-settur agrikolu Ewropew u jisħaq fuq il-ħtieġa li tingħata prijorità lis-sħubijiet fir-riċerka u l-innovazzjoni fl-agrikoltura, inkluż permezz ta' Orizzont Ewropa, u li tingħata spinta lill-innovazzjonijiet responsabbli u etiċi biex jiġu promossi prattiki agrikoli sostenibbli sabiex jiżdiedu r-rendimenti u l-produzzjonijiet tal-azjendi agrikoli; jitlob, f'dan ir-rigward, biex it-tranżizzjoni ġusta tinkludi dipendenza akbar mill-kontributi tal-għarfien tradizzjonali lokali, speċjalment rigward il-prattiki agrikoli, is-sajd u l-protezzjoni tal-foresti, u b'hekk tissaħħaħ il-pożizzjoni tal-popli u l-komunitajiet lokali; |
| --- | --- |

33.

| 34. | Jinnota r-riżultati pożittivi tal-appoġġ baġitarju murija mis-Sitt Rapport ta' Progress dwar il-Pjan ta' Azzjoni dwar in-Nutrizzjoni bħala mekkaniżmu għal investiment sostenibbli, li jħalli l-impatt u rilevanti għall-pajjiż fin-nutrizzjoni; |
| --- | --- |

34.

| 35. | Jistieden lill-UE tintegra l-miri globali u nazzjonali dwar in-nutrizzjoni fil-programmi ta' żvilupp rilevanti u fl-istrateġiji tal-pajjiżi; jitlob lill-UE u lill-Istati Membri tagħha jimmobilizzaw investimenti finanzjarji fit-tul fis-sigurtà alimentari u tan-nutrizzjoni u fl-agrikoltura, is-sajd u l-akkwakultura sostenibbli u jħeġġu lill-pajjiżi sħab jinvestu aktar f'dawn is-setturi permezz tal-baġits nazzjonali tagħhom; |
| --- | --- |

35.

| 36. | Iħeġġeġ lill-UE tipprijoritizza s-sigurtà alimentari, il-protezzjoni tal-bijodiversità, u l-agrikoltura sostenibbli fl-ipprogrammar internazzjonali tagħha għall-iżvilupp ma' pajjiżi sħab, filwaqt li tqis il-ħtiġijiet lokali speċifiċi tagħhom u filwaqt li tiżgura l-aċċess għall-finanzjament għall-komunitajiet u l-organizzazzjonijiet lokali li jappoġġjawhom; jistieden lill-UE u lill-Istati Membri tagħha jivvalutaw u jimmonitorjaw, bil-parteċipazzjoni tas-soċjetà ċivili, l-investimenti tagħhom biex jiżguraw li jiġġieldu b'mod konkret kontra l-faqar u l-insigurtà alimentari; |
| --- | --- |

36.

| 37. | Jenfasizza r-rwol tal-UE bħala faċilitatur fit-trasformazzjoni tas-sistemi globali tal-ikel sabiex dawn ikunu jistgħu jsiru aktar reżiljenti, sostenibbli u ġusti; jissottolinja li l-Istrateġija “Mill-Għalqa sal-Platt” hija qafas ta' politika ambizzjuż tal-UE li jippromwovi sistema agroalimentari tal-UE aktar sostenibbli u reżiljenti u jappoġġja tranżizzjoni globali u ġusta lejn sistemi agroalimentari sostenibbli li jkunu ta' benefiċċju għan-nies, għan-natura u għat-tkabbir ekonomiku u li jippreservaw ir-riżorsi naturali f'konformità mal-objettivi tal-istrateġija għall-bijodiversità; ifakkar fl-intenzjoni tal-istrateġija “Mill-Għalqa sal-Platt” li titnaqqas id-dipendenza tal-bdiewa mill-produzzjonijiet esterni; |
| --- | --- |

37.

| 38. | Iħeġġeġ lill-UE u lill-Istati Membri tagħha jibqgħu impenjati bis-sħiħ għall-impenn internazzjonali tagħhom dwar il-klima u l-bijodiversità, il-Patt Ekoloġiku u l-Istrateġija “Mill-Għalqa sal-Platt”, u li jiġu implimentati kif xieraq ir-rakkomandazzjonijiet tal-IPCC għall-adattament għat-tibdil fil-klima, speċjalment f'kuntest li fih il-kriżi pandemika u l-gwerra fl-Ukrajna juru l-vulnerabbiltà tas-suq globali tal-ikel għal tfixkil; |
| --- | --- |

38.

| 39. | Iħeġġeġ lill-Kummissjoni taċċellera l-isforzi biex tappoġġja lill-pajjiżi sħab biex l-għadd ta' tfal taħt l-età ta' ħames snin li għandhom nuqqas ta' żvilupp inaqqsuh b' 7 miljun sal-2025 kif impenjat ruħha fil-Pjan ta' Azzjoni tal-UE dwar in-Nutrizzjoni; |
| --- | --- |

39.

| 40. | Jistieden lill-Unjoni Ewropea tkompli tappoġġja lill-pajjiżi sħab biex jerġgħu jistabbilixxu d-disponibbiltà ta' ikel divers u nutrittiv għat-tfal tal-età tal-iskola permezz ta' programmi ta' ikliet fl-iskejjel filwaqt li tippromwovi ikel prodott lokalment u b'mod sostenibbli u tagħti attenzjoni speċjali lit-tfal l-aktar vulnerabbli; jenfasizza, barra minn hekk, l-utilità tal-programmi ta' akkwist pubbliku fit-trawwim tal-appoġġ pubbliku għax-xiri minn bdiewa żgħar u produtturi lokali meta jinkiseb ikel nutrittiv għad-distribuzzjoni; |
| --- | --- |

40.

| 41. | Jilqa' l-appoġġ tal-Kummissjoni Ewropea u ta' diversi Stati Membri għall-Koalizzjoni tal-Ikliet fl-Iskejjel fis-segwitu tas-Summit dwar is-Sistemi Alimentari; jinnota l-importanza li jiġi żgurat li l-approċċi sensittivi għan-nutrizzjoni jkunu marbuta ma' interventi dwar in-nutrizzjoni u ma' interventi oħra dwar is-saħħa fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw; |
| --- | --- |

41.

| 42. | Ifakkar li sa 811-il miljun persuna fid-dinja qed imutu bil-ġuħ u li madwar 2 biljun persuna huma malnutriti b'mod kroniku, speċjalment fl-Afrika sub-Saħarjana u fl-Asja, u ma għandhomx vitamini u minerali importanti; ifakkar li dawn l-effetti huma partikolarment devastanti għat-tfal fl-ewwel 1 000 jum tal-ħajja tagħhom minħabba li jekk ma jkollhomx mikronutrijenti essenzjali bħall-vitamina A, il-ħadid jew iż-żingu, dawn l-effetti jibqgħu tul il-ħajja u jikkawżaw tnaqqis fit-tkabbir u fl-abilitajiet mentali li jaffettwaw mhux biss lill-individwi, iżda lill-ekonomiji sħaħ; jissottolinja li l-ġuħ u l-malnutrizzjoni huma għalhekk fost l-akbar ostakli għall-iżvilupp; |
| --- | --- |

42.

| 43. | Jilqa' l-wegħda li għamlet l-UE fis-Summit dwar in-Nutrizzjoni għat-Tkabbir li tinvesti EUR 2,5 biljun matul l-2021-2024 fil-ġlieda kontra l-malnutrizzjoni; iħeġġeġ lill-UE turi li għandha l-ħila ta' mexxejja biex jintlaħaq dan il-għan; |
| --- | --- |

43.

| 44. | Jinnota li l-pandemija tal-COVID-19 uriet l-interkonnessjonijiet bejn is-saħħa tal-bniedem, tal-pjanti u tal-annimali, is-saħħa ambjentali u s-sigurtà alimentari tagħna; jirrimarka li l-mard li jaffettwa l-annimali u l-pjanti jkompli jfixkel ukoll is-sigurtà alimentari billi jinterrompi l-provvista tal-ikel madwar id-dinja; jistieden lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri jikkombinaw l-isforzi mal-komunità internazzjonali madwar il-prinċipju ta' Saħħa Waħda biex ifasslu mill-ġdid is-sistemi tal-ikel, itejbu r-reżiljenza tagħhom u jiksbu saħħa u sigurtà alimentari aħjar għal kulħadd; |
| --- | --- |

44.

| 45. | Ifakkar li r-riċerka tissuġġerixxi li t-trasformazzjoni tas-sistemi tal-ikel tista' tirrilaxxa lura l-USD 12-il triljun li d-dinja tonfoq fuq il-kost moħbi tal-ikel u li r-riallokazzjoni ta' xi wħud minn dawn il-fondi tista' tipprevjeni aktar ħsara lill-ambjent u lis-saħħa tan-nies, u minflok, tista' tgħin biex jinġabru aktar wegħdiet għall-finanzjament tal-adattament kif mitlub mill-Istati Membri u mill-mexxejja matul is-COP 26 fi Glasgow; |
| --- | --- |

45.

| 46. | Ifakkar li t-tibdil fil-klima se jpoġġi dejjem aktar pressjoni fuq il-produzzjoni tal-ikel u l-aċċess għalih, speċjalment f'reġjuni vulnerabbli, filwaqt li jdgħajjef is-sigurtà alimentari u n-nutrizzjoni; jenfasizza l-konklużjonijiet tar-rapport tal-IPCC tal-2022 li skonthom it-tisħin globali se jdgħajjef progressivament is-servizzi tas-saħħa u ekosistemiċi tal-ħamrija bħad-dakkir, iżid il-pressjoni mill-pesti u mill-mard, u jnaqqas il-bijomassa tal-annimali tal-baħar, idgħajjef il-produttività tal-ikel f'ħafna reġjuni fuq l-art u fl-oċeani; jilqa' r-rakkomandazzjonijiet tiegħu biex jadatta għat-tibdil fil-klima permezz tal-promozzjoni ta' prinċipji u prattiki agroekoloġiċi, l-agroforestrija, l-adattament ibbażat fil-komunità, il-ġestjoni bbażata fuq l-ekosistema fis-sajd u fl-akkwakultura, u approċċi oħra li jaħdmu bi proċessi naturali biex jiġu appoġġjati s-sigurtà alimentari, in-nutrizzjoni, is-saħħa u l-benesseri; |
| --- | --- |

46.

Il-bini tar-reżiljenza għax-xokkijiet futuri

| 47. | Ifakkar li l-bini tar-reżiljenza jeħtieġ li jindirizza ż-żieda fil-frekwenza u l-intensità tal-kunflitti u d-diżastri naturali, b'mod partikolari n-nixfiet, iċ-ċikluni u l-għargħar, kif ukoll il-kriżijiet tas-saħħa, it-telfien tal-bijodiversità, l-inugwaljanzi strutturali u x-xokkijiet ekonomiċi, li spiss ikollhom ħafna impatti aggravanti diversi fuq dawk li huma l-aktar vulnerabbli; jenfasizza li l-investimenti strateġiċi fi prattiki agrikoli sostenibbli jista' jkollhom rwol ewlieni fl-iżgurar ta' sistemi agroalimentari aktar reżiljenti u sostenibbli; |
| --- | --- |

47.

| 48. | Iħeġġeġ lill-UE tippromwovi finanzjament prevedibbli, speċifiku u mmirat għal azzjoni antiċipatorja u bikrija bl-objettiv li tiġi evitata l-insigurtà alimentari; tnaqqas l-impatti tagħha u żżid l-attenzjoni u l-finanzjament għal adattament u reżiljenza mmexxija lokalment; jitlob lill-UE ssaħħaħ il-programmi ta' għajxien biex tappoġġja s-sigurtà alimentari u tiżgura l-kapaċità tan-nies li jiġġeneraw u jżommu l-mezzi ta' għajxien tagħhom u jtejbu l-benesseri tagħhom stess, kif ukoll dak tal-ġenerazzjonijiet futuri; iħeġġeġ lill-UE tipproteġi l-aċċess għall-produtturi fuq skala żgħira għall-art u riżorsi oħra inklużi ż-żrieragħ tal-bdiewa, u l-infrastruttura biex il-komunitajiet rurali jiġu marbuta mas-swieq territorjali, inklużi ż-żoni urbani, u l-kontroll tagħhom; |
| --- | --- |

48.

| 49. | Jirrimarka li s-sigurtà alimentari għandha impatt pożittiv fuq ir-reżiljenza tal-popolazzjoni ġenerali u tgħin lin-nies jindirizzaw aħjar ix-xokkijiet, l-avvenimenti estremi u l-kriżijiet fit-tul; |
| --- | --- |

49.

| 50. | Jistieden lill-Kummissjoni tirrieżamina l-pjanijiet eżistenti għall-ġestjoni tal-kriżijiet, b'mod partikolari bil-għan tal-produzzjoni tal-ikel; |
| --- | --- |

50.

| 51. | Jisħaq li l-istrateġiji ta' adattament għat-tibdil fil-klima għandu jkollhom l-għan li jnaqqsu t-telf u l-ħela tal-ikel; ifakkar li l-LDCs u l-pajjiżi b'introjtu baxx juru potenzjal kbir ta' tnaqqis tal-ħela tal-ikel permezz ta' investiment akbar fl-infrastruttura tal-ħżin, tal-imballaġġ u tat-trasport; jenfasizza l-importanza li tiġi implimentata l-ekonomija ċirkolari fis-sistemi tal-produzzjoni agrikola biex jiżdiedu s-sostenibbiltà u l-effiċjenza fir-riżorsi tagħhom, u biex jitnaqqsu kemm jista' jkun it-telf u l-ħela tal-ikel; jistieden lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri kollha jistabbilixxu u jimplimentaw programmi għall-prevenzjoni tal-ħela tal-ikel li jinkludu l-promozzjoni ta' ktajjen qosra tal-provvista tal-ikel, li jnaqqsu r-riskju tal-ġenerazzjoni tal-ħela tal-ikel; jenfasizza l-importanza li tiġi żviluppata u aġġornata bażi tad-data globali, aċċessibbli għall-awtoritajiet kompetenti, li żżomm rekords tal-istokkijiet tal-provvista, b'mod partikolari l-istokkijiet taċ-ċereali, sabiex jiġu stabbiliti l-pedamenti għal sistema li tiżgura s-sigurtà alimentari kontinwa f'livell xieraq u timminimizza l-ħela tal-ikel; |
| --- | --- |

51.

| 52. | Jissottolinja li s-sigurtà alimentari tiddependi mill-ilħuq ta' miri klimatiċi, il-ġlieda kontra t-telfien tal-bijodiversità u l-iżgurar ta' ekosistemi tal-art, kostali u tal-baħar b'saħħithom; jirrimarka li huwa għalhekk kruċjali li jiġi miġġieled it-tniġġis tal-plastik u t-tniġġis diffuż; |
| --- | --- |

52.

| 53. | Jisħaq li l-produzzjoni tal-bijofjuwils għandha impatt fuq is-sigurtà alimentari, peress li tiddevja l-komoditajiet agrikoli bħall-ħbub, il-fażola tas-sojja, iż-żejt tal-kolza, il-qamħirrum u l-kannamiela mill-produzzjoni tal-ikel; jemmen li l-iżgurar ta' politiki tal-bijofjuwils aktar flessibbli u kkoordinati aħjar fil-livell internazzjonali huwa kruċjali fir-rigward tal-ottimizzazzjoni tal-użi tal-ikel, filwaqt li jibbenefika mill-potenzjal ta' stabbilizzazzjoni ta' din l-opportunità alternattiva; jistieden lill-UE tagħti prijorità lill-produzzjoni tal-ikel fuq il-produzzjoni tal-bijofjuwils ibbażata fuq l-għelejjel, filwaqt li tirrispetta l-ġerarkija tal-iskart u tqis il-prinċipju kaskata sabiex jiġu żgurati provvisti addizzjonali tal-ikel u jiġu stabbilizzati s-swieq globali tal-komoditajiet tal-ikel; |
| --- | --- |

53.

| 54. | Jinnota l-importanza tar-rabtiet strateġiċi bejn l-Afrika u l-Ewropa, li jibnu fuq il-progress li sar fl-aġenda ta' azzjoni ta' trasformazzjoni rurali tal-Unjoni Afrikana (UA) tal-UE; ifakkar fir-riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-16 ta' Settembru 2020 dwar il-kooperazzjoni UE-Afrika fil-qasam tas-sigurtà fir-reġjun tas-Saħel, fil-Punent tal-Afrika u fil-Qarn tal-Afrika li fakkret li l-insigurtà alimentari spiss hija kawża fundamentali tat-terroriżmu u tal-kunflitt armat; jitlob għalhekk integrazzjoni sħiħa tal-approċċ tar-rabta bejn l-aspett umanitarju, dak tal-iżvilupp u dak tal-paċi fl-istrateġiji ta' sigurtà f'pajjiżi terzi li jirrikjedi l-appoġġ għall-forniment ta' servizzi bażiċi, inkluża s-sigurtà alimentari, bl-involviment tal-komunitajiet lokali; |
| --- | --- |

54.

| 55. | Ifakkar li, sal-2030, l-inizjattiva tal-Great Green Wall fir-reġjun tas-Saħel tal-Afrika għandha l-għan li tirrestawra 100 miljun ettaru ta' art li bħalissa tinsab degradata, tissekwestra 250 miljun tunnellata ta' karbonju u toħloq 10 miljun impjieg f'żoni rurali li flimkien għandhom jappoġġjaw 15 mis-17-il Għan ta' Żvilupp Sostenibbli, inaqqsu l-faqar u l-ġuħ, jibnu r-reżiljenza lokali għat-tibdil fil-klima, itejbu s-saħħa u l-benesseri, joħolqu l-impjiegi u jagħtu spinta lit-tkabbir ekonomiku; |
| --- | --- |

55.

| 56. | Jistieden lill-UE tespandi l-appoġġ għas-sistemi nazzjonali ta' protezzjoni soċjali, inkluża assistenza soċjali bbażata fuq flus kontanti u reattiva għax-xokkijiet biex tindirizza l-inugwaljanza fl-introjtu b'mod sensittiv għall-kunflitti u f'konformità mal-prinċipju ta' “la tagħmilx ħsara”, u tipproteġi l-aċċess għall-ikel għal dawk l-aktar vulnerabbli billi żżid il-kapaċità tal-akkwist tagħhom; |
| --- | --- |

56.

| 57. | Jappoġġja l-istabbiliment ta' faċilità finanzjarja biex tgħin lill-pajjiżi Afrikani jnaqqsu d-distakk eżistenti fil-finanzjament ħalli jiżviluppaw b'mod urġenti pjanijiet ta' protezzjoni soċjali, kemm jekk permezz tal-Aċċelleratur Globali li jmiss dwar l-Impjiegi u l-Protezzjoni Soċjali jew permezz tal-ħolqien ta' Fond Globali għall-Protezzjoni Soċjali; |
| --- | --- |

57.

| 58. | Jissottolinja l-importanza li jiġu appoġġjati u promossi l-kondiviżjoni tal-għarfien u t-tagħlim bejn il-pari, bħall-bdiewa u n-negozji, fl-oqsma tal-produzzjoni, l-ipproċessar u l-kummerċjalizzazzjoni; jirrimarka l-importanza ċentrali tas-settur agrikolu u dak alimentari fl-ekonomija u biex jipprovdu opportunitajiet ta' impjieg deċenti u sostenibbli f'żoni rurali; jissottolinja li f'ħafna każijiet dan jirrigwarda bdiewa żgħar u azjendi agrikoli tal-familja; jinnota l-importanza li jkunu promossi u msaħħa miżuri u għodod li jappoġġjaw kwalità ikbar tal-prodott, id-diversifikazzjoni tal-prodotti, il-modernizzazzjoni sostenibbli tal-prattiki agrikoli, il-kundizzjonijiet sikuri tax-xogħol u l-miżuri li jsaħħu r-reżiljenza tal-bdiewa; |
| --- | --- |

58.

| 59. | Jinnota li l-inugwaljanzi bejn il-ġeneri jillimitaw il-produttività u l-effiċjenza agrikola u, għalhekk, idgħajfu l-iżvilupp; ifakkar li t-tisħiħ tal-pożizzjoni tan-nisa u l-bniet hija kruċjali għan-nutrizzjoni, għall-preservazzjoni tas-saħħa, għas-sigurtà alimentari u għall-bini tar-reżiljenza; jirrimarka li t-tisħiħ tar-rwol tan-nisa u tal-bniet għadu sfida għall-agrikoltura u għas-sigurtà alimentari u tan-nutrizzjoni; jistieden lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri jappoġġjaw l-intraprenditorija, l-impjiegi u r-rappreżentanza politika tan-nisa, jiżguraw l-inklużjoni tal-perspettiva tal-ġeneru fil-ġestjoni tas-sigurtà alimentari u jiżguraw il-parteċipazzjoni tan-nisa fil-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet relatat ma' dan il-qasam, inklużi dawk in-nisa li jappartjenu għal minoranzi ddiskriminati; |
| --- | --- |

59.

| 60. | Iħeġġeġ lill-UE u lill-Istati Membri tagħha jagħmlu ħilithom, b'mod partikolari permezz tal-għajnuna għall-iżvilupp, biex jgħinu fl-indirizzar tad-diskriminazzjoni li jiffaċċjaw in-nisa, b'mod partikolari fir-rigward tal-aċċess tan-nisa bdiewa għall-art, għar-riżorsi produttivi u għas-servizzi finanzjarji; ifakkar li fl-Afrika, pereżempju, kważi nofs ix-xogħol agrikolu jsir min-nisa, filwaqt li l-bdiewa nisa huma fil-biċċa l-kbira bdiewa żgħar jew ta' sussistenza li ma għandhomx l-aċċess meħtieġ għall-informazzjoni, il-kreditu, l-art, ir-riżorsi jew it-teknoloġija; jinkoraġġixxi l-avvanz tad-drittijiet tal-wirt għan-nisa u l-bniet u jistieden lill-UE tappoġġja lill-pajjiżi sħab, b'mod partikolari fir-rigward tar-rikonoxximent tagħhom tad-dritt sħiħ tan-nisa għad-drittijiet tal-art; iħeġġeġ lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri jippromwovu approċċi trasformattivi bejn il-ġeneri għall-agrikoltura, is-sajd u s-sistemi tal-ikel permezz tal-bini tal-kapaċitajiet għan-nisa rurali, riformi speċifiċi ta' politika biex ikun hemm liġijiet aktar ġusti dwar il-pussess tal-art kif ukoll inizjattivi speċifiċi ffukati fuq it-tisħiħ tal-pożizzjoni ekonomika u l-aċċess għall-finanzi, kif iddikjarat fil-Pjan ta' Azzjoni dwar il-Ġeneru III; |
| --- | --- |

60.

| 61. | Jinnota li n-nisa rurali jipproduċu aktar minn nofs l-ikel tad-dinja minkejja l-iżvantaġġi strutturali; jisħaq fuq l-urġenza li jissaħħaħ l-aċċess tan-nisa rurali għall-art, ir-riżorsi produttivi, l-assi u s-swieq bħala kundizzjoni meħtieġa biex tittejjeb is-sigurtà tal-ikel madwar id-dinja, u l-kontroll tagħhom fuqhom; iħeġġeġ lill-Unjoni Ewropea tagħti attenzjoni speċjali lin-nisa rurali u t-tisħiħ tal-pożizzjoni ekonomika, soċjali u politika tagħhom; ifakkar fil-Linji Gwida Volontarji tas-CFS dwar il-Governanza Responsabbli tal-Pussess tal-Art, bħala strument tajjeb biex jiġu indirizzati l-ostakli fis-sistemi ta' wirt konswetudinarju u tradizzjonali u jiġi żgurat għarfien aħjar min-nisa tad-drittijiet statutorji tagħhom (21); |
| --- | --- |

61.

| 62. | Ifakkar fl-importanza strateġika tal-investiment fil-bijodiversità agrikola fil-livell tal-azjendi agrikoli sabiex jiġu żgurati dieti tajbin għas-saħħa, kwalità u diversifikazzjoni tad-dieta kif ukoll konsum adegwat tan-nutrijenti; jisħaq b'mod partikolari li n-nisa u l-bniet huma aktar probabbli li jkollhom dieta minimalment diversa u adegwata f'termini ta' mikronutrijenti permezz tad-diversifikazzjoni agrikola u l-produzzjoni ta' sussistenza ta' għelejjel tal-ikel diversi (22); |
| --- | --- |

62.

| 63. | Jenfasizza l-importanza tat-trasformazzjoni rurali u t-tisħiħ tal-ktajjen tal-valur lokali, reġjonali u trasparenti sabiex jinħolqu impjiegi sostenibbli, jiġi evitat il-ksur tad-drittijiet tal-bniedem u jittaffa t-tibdil fil-klima; jisħaq fuq il-ħtieġa li jiġu appoġġjati ż-żgħażagħ u n-nisa, b'mod partikolari permezz tat-taħriġ, l-aċċess għall-kreditu u l-aċċess għas-swieq; jitlob l-involviment tagħhom fil-formulazzjoni ta' politiki agrikoli u għal appoġġ għal azzjoni kollettiva permezz ta' organizzazzjonijiet tal-produtturi żgħar; |
| --- | --- |

63.

| 64. | Ifakkar li, fid-dawl tal-malnutrizzjoni, l-edukazzjoni u s-sensibilizzazzjoni huma prerekwiżit essenzjali għal stil ta' ħajja sostenibbli u soċjetà ta' suċċess; |
| --- | --- |

64.

| 65. | Jilqa' l-ħidma li għaddejja tal-Kumitat dwar is-Sigurtà Alimentari Dinjija dwar il-Linji Gwida Volontarji tiegħu għall-Ugwaljanza bejn is-Sessi u t-Tisħiħ tal-Pożizzjoni tan-Nisa u tal-Bniet fil-kuntest tas-sigurtà alimentari u n-nutrizzjoni; |
| --- | --- |

65.

| 66. | Ifakkar li t-tibdil fil-klima u t-telfien tal-bijodiversità, fost fatturi oħra, jheddu l-kapaċità tagħna li niżguraw is-sigurtà alimentari globali u jpoġġu pressjoni addizzjonali fuq sistemi tal-ikel diġà fraġli; jitlob produzzjoni tal-ikel ambjentalment soda, bħall-agroekoloġija u l-adattament reżiljenti għall-klima kif ukoll il-konservazzjoni u r-restawr tal-ekosistemi naturali sabiex jitnaqqsu r-riskji klimatiċi, tiġi indirizzata l-kriżi klimatika, jitwaqqaf it-telfien tal-bijodiversità, u b'hekk tissaħħaħ ir-reżiljenza tas-sistemi agroalimentari sostenibbli; jitlob, f'dan ir-rigward, lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jappoġġjaw lill-pajjiżi sħab fl-adozzjoni ta' prattiki agrikoli sostenibbli u soluzzjonijiet innovattivi, inkluż l-użu ta' dħul iġġenerat mill-irkantijiet tal-ETS u miċ-ċertifikati tas-CBAM biex isaħħu l-kapaċitajiet tar-reżiljenza klimatika tagħhom kif ukoll dawk tal-adattament għat-tibdil fil-klima u l-mitigazzjoni tiegħu bil-għan li jkun hemm sistemi tal-ikel aktar sostenibbli; |
| --- | --- |

66.

| 67. | Jitlob lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiżguraw li l-finanzjament fl-ambitu tal-istrument il-ġdid tal-NDICI jinkludi approċċ ibbażat fuq id-drittijiet tal-bniedem li jagħmel lill-komunitajiet lokali u lill-popli indiġeni ċentrali għall-isforzi klimatiċi, ambjentali u ta' żvilupp; iqis li huwa importanti li tingħata attenzjoni speċjali lill-bdiewa żgħar li ġeneralment ikollhom kapaċità aktar baxxa biex jadattaw għall-effetti tat-tibdil fil-klima; jilqa' f'dan ir-rigward il-pjan ta' azzjoni li jmiss tan-NU biex tinkiseb kopertura universali ta' servizzi ta' twissija bikrija kontra avvenimenti estremi tat-temp u t-tibdil fil-klima fil-ħames snin li ġejjin li se jiġu ppreżentati mill-Organizzazzjoni Meteoroloġika Dinjija matul il-Konferenza tan-NU dwar il-Klima (COP 27) fl-Eġittu; ifakkar li l-Mibgħut Speċjali għas-Summit tan-NU dwar is-Sistemi tal-Ikel issottolinja l-intersezzjoni bejn il-klima u l-ikel bħala profonda; |
| --- | --- |

67.

| 68. | Jistieden lill-Kummissjoni tipprovdi appoġġ lill-pajjiżi li qed jiżviluppaw sabiex jiżviluppaw u jissalvagwardjaw l-industriji sensittivi u li għadhom jibdew tagħhom, jippromwovu s-sigurtà alimentari, jappoġġjaw il-mitigazzjoni tat-tibdil fil-klima għall-agrikoltura u jissodisfaw l-istandards ta' sostenibbiltà tal-UE u internazzjonali għall-esportazzjoni tal-prodotti agrikoli tagħhom; |
| --- | --- |

68.

| 69. | Iqis li huwa importanti li l-pajjiżi li qed jiżviluppaw jiġu megħjuna jimplimentaw politiki pubbliċi dwar l-agrikoltura u l-ikel li jistgħu jissodisfaw il-ħtiġijiet tal-popolazzjonijiet tagħhom li qed jikbru malajr; jisħaq li politika dwar is-sigurtà alimentari jrid ikollha bħala l-għan primarju tagħha li tipprovdi ikel suffiċjenti, nutrittiv, sikur u bi prezz raġonevoli matul is-sena għaċ-ċittadini tagħha b'mod sostenibbli filwaqt li tiggarantixxi introjtu ġust u standard ta' għajxien għall-bdiewa; jinnota li, matul l-istorja tal-politika agrikola komuni, it-tneħħija tas-sussidji għall-esportazzjoni u d-diżakkoppjament tal-pagamenti diretti naqqsu b'mod sinifikanti r-riskju ta' dumping fis-swieq ta' pajjiżi terzi; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jipprovdu aktar appoġġ għall-iżvilupp agrikolu li jkun kapaċi jiżgura s-sigurtà alimentari fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw u jżidu b'mod deċiżiv l-investiment tagħhom fl-iżvilupp rurali territorjali; |
| --- | --- |

69.

| 70. | Jenfasizza li s-sistemi tal-ikel huma xprunaturi importanti tal-emissjonijiet ta' gassijiet serra; jinnota li l-bini tar-reżiljenza għall-klima għas-sistemi tal-ikel se jkollu bżonn l-integrazzjoni tal-adattament għat-tibdil fil-klima u t-tnaqqis u l-ġestjoni tar-riskju ta' diżastri f'politiki fuq terminu qasir, medju u twil; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jakkumpanjaw lill-pajjiżi li qed jiżviluppaw f'dan il-proċess; |
| --- | --- |

70.

| 71. | Jistieden lill-UE tipproteġi l-aċċess tal-bdiewa fuq skala żgħira għall-art u riżorsi oħra inklużi ż-żrieragħ, l-infrastruttura u l-ilma, u l-kontroll tagħhom; |
| --- | --- |

71.

| 72. | Jistieden lill-UE tiżgura l-akkwist pubbliku li jagħti privileġġ lill-produzzjoni agroekoloġika lokali, lir-regoli dwar is-sikurezza tal-ikel xierqa għall-produzzjoni fuq skala żgħira, lill-protezzjoni tas-swieq domestiċi mill-importazzjonijiet bi prezz baxx kif ukoll lill-edukazzjoni tal-konsumatur u lill-protezzjoni soċjali biex jittejjeb il-konsum ta' ikel lokali nutrittiv; |
| --- | --- |

72.

| 73. | Jitlob lill-UE tfassal l-ipprogrammar tagħha skont l-Istrument ta' Viċinat, ta' Kooperazzjoni għall-Iżvilupp u ta' Kooperazzjoni Internazzjonali – Ewropa Globali biex tappoġġja b'mod attiv trasformazzjoni globali għal sistemi tal-ikel sostenibbli li jistgħu jipprovdu dieti tajbin għas-saħħa u nutrittivi bi prezz raġonevoli li huma ġusti, reżiljenti, ibbażati fuq id-drittijiet u ambjentalment sostenibbli, jagħtu attenzjoni partikolari lill-ħtiġijiet tan-nisa u jnaqqsu l-pressjoni tal-produzzjoni tal-ikel fuq l-użu tal-art u tal-ilma; |
| --- | --- |

73.

| 74. | Jissottolinja li l-effetti tat-tibdil fil-klima għandhom impatt negattiv kritiku fuq is-sigurtà alimentari fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw u li l-adattament għat-tibdil fil-klima huwa essenzjali biex jiġu żgurati sistemi tal-ikel sostenibbli reżiljenti; jesprimi dispjaċir għall-ksur tal-impenn li sar mill-pajjiżi żviluppati fil-Ftehim ta' Copenhagen tal-2009 biex jiġi pprovdut finanzjament prevedibbli u adegwat għall-azzjoni dwar il-klima fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw, speċjalment għall-ħtiġijiet ta' adattament, li kellu jilħaq 100 biljun dollaru fl-2020; jistieden lill-UE żżid il-finanzjament għall-klima lil hinn mill-qafas tal-istrument NDICI-Ewropa Globali, inkluż permezz ta' użu ambizzjuż tad-dħul iġġenerat mill-irkantijiet tal-ETS u miċ-ċertifikati tas-CBAM; |
| --- | --- |

74.

| 75. | Iħeġġeġ lill-Kummissjoni tappoġġja t-tranżizzjoni agroekoloġika fil-pajjiżi sħab biex tiżgura ikel nutrittiv, sikur, divers u bi prezz raġonevoli għal kulħadd matul is-sena kollha filwaqt li tippreserva l-bijodiversità, iżżid ir-reżiljenza għall-klima u ssaħħaħ il-koeżjoni soċjali billi tnaqqas l-inugwaljanzi soċjali; jistieden lill-Kummissjoni tappoġġja l-iżvilupp ta' networks tal-ikel lokali biex tiggarantixxi l-produzzjoni u l-konsum lokali, li jippromwovu l-ħolqien lokali tal-impjiegi, tiggarantixxi prezzijiet ġusti għall-produtturi u l-konsumaturi, u tnaqqas id-dipendenza tal-pajjiżi mill-importazzjonijiet u l-vulnerabbiltà tagħhom għall-fluttwazzjonijiet tal-prezzijiet internazzjonali; |
| --- | --- |

75.

| 76. | Jisħaq li l-investimenti u l-interventi tal-UE għandhom ikunu bbażati fuq prevalutazzjonijiet rigorużi, trasparenza sħiħa, u inklużjoni ta' dawk il-partijiet ikkonċernati affettwati mill-investimenti u l-interventi, inklużi l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili, sabiex titfassal azzjoni ekwa u jissaħħu l-kapaċitajiet fil-livell nazzjonali u lokali, inklużi l-awtoritajiet mhux statali; jinsisti li tiġi rikonoxxuta l-ħtieġa ta' miżuri speċifiċi għall-kuntest biex jinkisbu sistemi tal-agrikoltura u tal-ikel aktar sostenibbli fil-pajjiżi sħab; |
| --- | --- |

76.

| 77. | Jitlob li l-pjan ta' azzjoni tal-UE dwar in-nutrizzjoni jiġi rivedut biex jindirizza l-forom kollha ta' malnutrizzjoni fil-kuntesti umanitarji u ta' żvilupp rispettivament u jinkludi impenji politiċi u finanzjarji aktar ambizzjużi; |
| --- | --- |

77.

| 78. | Jinnota li aktar minn 45 miljun tifel u tifla taħt l-età ta' ħames snin isofru minn irquqija żejda, definita bħala piż baxx meta mqabbel mat-tul, bħala riżultat ta' malnutrizzjoni akuta f'età bikrija; ifakkar li l-piż żejjed u l-obeżità fost l-adulti, l-adolexxenti u t-tfal qed jiżdiedu għal livelli rekord li jaffettwaw żewġ biljun persuna globalment li minnhom 70 % jgħixu f'pajjiżi b'introjtu baxx u medju; ifakkar li l-piż żejjed u l-obeżità huma assoċjati ma' riskju ta' mard relatat mad-dieta, inkluż mard mhux komunikabbli minħabba li l-malnutrizzjoni hija sfida għan-nazzjonijiet kollha irrispettivament mill-istadju tal-iżvilupp tagħhom; konsegwentement, ħafna pajjiżi issa qed jesperjenzaw “piż doppju” ta' mill-inqas żewġ tipi ta' malnutrizzjoni fejn in-nutrizzjoni insuffiċjenti u l-piż żejjed u l-obeżità jeżistu flimkien; jistieden lill-Kummissjoni Ewropea tirrevedi l-qafas ta' politika tal-2010 għas-sigurtà alimentari u l-qafas ta' politika tal-2013 għan-nutrizzjoni, kif mitlub mill-Istati Membri tal-UE fil-konklużjonijiet tal-Kunsill tal-2018 dwar it-tisħiħ tas-sigurtà alimentari u n-nutrizzjoni globali; |
| --- | --- |

78.

| 79. | Jistieden lill-Kummissjoni tiżgura li titqies bis-sħiħ in-nutrizzjoni kull meta l-UE tinvesti fl-agrikoltura, fl-iżvilupp ekonomiku, fil-protezzjoni tal-klima u fl-adattament għat-tibdil fil-klima, fil-protezzjoni tas-saħħa, fis-saħħa u f'setturi oħra; jappoġġja r-reviżjoni tal-Istrateġija dwar is-Saħħa Globali tal-2010 u jitlob l-inklużjoni tal-ġlieda kontra l-malnutrizzjoni fid-dokument rivedut; jitlob appoġġ finanzjarju akbar biex jinbnew sistemi tas-saħħa b'saħħithom u reżiljenti biex jitkisser ċ-ċirku vizzjuż interġenerazzjonali tal-malnutrizzjoni u n-nutrizzjoni insuffiċjenti; |
| --- | --- |

79.

Rispons komplementari tal-politika tal-UE fil-qasam umanitarju u tal-iżvilupp

| 80. | Jinsisti li l-assistenza umanitarja għandha tiżdied għal pajjiżi li qed jiffaċċjaw kriżijiet tal-ikel jew li huma affettwati minn kunflitt; jinnota li l-komunità internazzjonali, inkluża l-Unjoni Ewropea, jeħtiġilha timmira li tnaqqas id-distakk dejjem akbar bejn il-ħtiġijiet umanitarji u r-riżorsi disponibbli fuq livell globali; jikkundanna kwalunkwe azzjoni li fiha l-aċċess għall-ikel jintuża bħala għodda ta' moħqrija jew arma tal-gwerra u jfakkar fl-erba' prinċipji umanitarji: l-umanità, in-newtralità, l-imparzjalità u l-indipendenza; |
| --- | --- |

80.

| 81. | Jissottolinja li tista' tiġi mobilizzata l-għajnuna umanitarja biex jiġu indirizzati s-sitwazzjonijiet immedjati li huma ta' theddida għall-ħajja meta l-kapaċitajiet eżistenti ma jkunux qed ilaħħqu, filwaqt li soluzzjonijiet iffinanzjati minn tipi oħra ta' għajnuna biex jiġu pprevenuti u indirizzati l-ixprunaturi tal-insigurtà alimentari u l-malnutrizzjoni jeħtieġ li jiġu segwiti simultanjament; |
| --- | --- |

81.

| 82. | Jilqa' ċ-ċelebrazzjoni tal-ewwel Forum Umanitarju Ewropew biex ikompli jsaħħaħ l-impatt tar-rispons umanitarju u jiżgura l-effettività u l-effiċjenza fl-għoti tal-għajnuna u jiċċelebra d-deċiżjoni li dan isir avveniment annwali fil-kalendarju umanitarju; jissottolinja l-importanza li naħdmu flimkien bħala Tim Ewropa biex tiġi indirizzata l-kriżi umanitarja globali tas-sigurtà alimentari; |
| --- | --- |

82.

| 83. | Jistieden lill-gvernijiet tal-Istati Membri tal-UE jipprevjenu b'mod diplomatiku l-kunflitti, jeqirdu l-forom kollha ta' malnutrizzjoni u jinvestu aktar fil-prevenzjoni tal-kunflitti b'enfasi speċifika fuq in-nisa u l-bniet filwaqt li japplikaw bir-reqqa r-Riżoluzzjoni 1325 tal-Kunsill tas-Sigurtà tan-NU; ifakkar li l-għajnuna umanitarja għandha tiġi eżentata minn sanzjonijiet internazzjonali; jissottolinja l-ħtieġa li jinstabu soluzzjonijiet sostenibbli fuq terminu medju u twil fil-kooperazzjoni għall-iżvilupp biex jiġu indirizzati l-kawżi ewlenin tal-insigurtà alimentari; |
| --- | --- |

83.

| 84. | Ifakkar li l-Ukrajna u r-Russja jammontaw għal madwar 30 % tal-kummerċ dinji tal-qamħ, 32 % tax-xgħir, 17 % tal-qamħirrum u aktar minn 50 % taż-żejt taż-żerriegħa tal-ġirasol u 20 % taż-żerriegħa tal-ġirasol; jisħaq li t-tnaqqis jew it-telf tal-esportazzjonijiet tal-Ukrajna se jaffettwaw lill-pajjiżi li jiddependu ħafna mill-produzzjoni tagħhom, inklużi l-pajjiżi li diġà qed jesperjenzaw insigurtà alimentari li huma vulnerabbli għal xokkijiet fil-provvista u żidiet fil-prezzijiet, bħal fil-każ tal-Afrika; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jevalwaw b'mod urġenti, f'koordinazzjoni mas-sħab internazzjonali tagħhom u mal-istituzzjonijiet internazzjonali rilevanti, il-mezzi kollha disponibbli biex jiġi evitat kwalunkwe nuqqas fil-ħlas tal-pagamenti tal-pajjiżi importaturi tal-ikel, inklużi l-finanzjament dirett u r-ristrutturar tad-dejn tagħhom; jisħaq fuq l-importanza li l-finanzjament ibbażat fuq l-għotjiet jingħata prijorità bħala l-għażla prestabbilita, speċjalment għall-pajjiżi l-anqas żviluppati; |
| --- | --- |

84.

| 85. | Jappoġġja r-realizzazzjoni kontinwa tar-rabta bollha li hemm bejn l-aspett umanitarju, dak tal-iżvilupp u dak tal-konsolidazzjoni tal-paċi; jenfasizza li dan il-prinċipju għandu jkompli jiġi inkluż fl-assistenza umanitarja kif ukoll fl-ipprogrammar għas-sigurtà alimentari u n-nutrizzjoni appoġġjat minn linji gwida ċari dwar l-aħjar prattika bbażata fuq l-evidenza; |
| --- | --- |

85.

| 86. | Jilqa' l-ħidma tal-UE u tal-aġenziji tan-NU bbażati f'Ruma, jiġifieri l-FAO, id-WFP u l-IFAD, biex isegwu azzjoni antiċipatorja għall-prevenzjoni tal-kriżijiet qabel ma jseħħu u jipproteġu l-gruppi l-aktar vulnerabbli mid-diżastri kkawżati mill-klima u mill-bniedem; jitlob li jissaħħu l-mekkaniżmi ta' koordinazzjoni mal-atturi lokali fuq il-post u li jinstabu interkonnessjonijiet akbar bejn azzjonijiet antiċipatorji fuq terminu qasir u programmi tal-gvern fuq terminu itwal; ifakkar li azzjoni antiċipatorja inklużiva għandha tkun speċifika għall-kuntest u mmexxija lokalment u tiżgura li dawk l-aktar vulnerabbli jkollhom ukoll vuċi fil-livell tat-teħid tad-deċiżjonijiet biex jiġu indirizzati l-ħtiġijiet speċifiċi tagħhom; |
| --- | --- |

86.

| 87. | Jappoġġja r-rwol attiv tal-UE fin-Network Globali Kontra l-Kriżijiet tal-Ikel u jitlob li n-network ikompli jiġi operazzjonalizzat, speċjalment fil-kuntest reġjonali u f'dak nazzjonali; jistieden lill-Istati Membri jsaħħu n-Network Globali Kontra l-Kriżijiet tal-Ikel fil-ħidma tiegħu tal-indirizzar tal-kriżijiet tal-ikel permezz ta' interventi multisettorjali u multidimensjonali, il-bini tar-reżiljenza u l-għarfien u l-implimentazzjoni tar-rabta bejn l-aspett umanitarju, dak tal-iżvilupp u dak tal-paċi; jistieden, f'dan il-qafas, lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Istati Membri jaħdmu mal-pajjiżi li qed jiżviluppaw fit-tfassil u fl-implimentazzjoni ta' politiki u strateġiji innovattivi mmexxija mill-pajjiżi biex jindirizzaw l-insigurtà alimentari, jagħtu spinta lill-inklużjoni ekonomika u jiksbu sistemi tal-ikel aktar sostenibbli; |
| --- | --- |

87.

| 88. | Jappella għall-ħtieġa li jittejbu s-sistemi ta' twissija bikrija, il-protokolli ta' azzjoni bikrija u l-mekkaniżmi ta' sorveljanza biex jiġi żgurat li jiġu skattati reazzjonijiet f'waqthom kmieni biżżejjed ħalli jittaffa l-impatt tal-perikli fuq is-sigurtà alimentari u ħalli l-interventi ta' salvataġġ tal-ħajja jinbidlu minn reattivi għal proattivi permezz ta' azzjoni umanitarja antiċipatorja; jappoġġja lill-Kumitat dwar is-Sigurtà Alimentari bħala l-pjattaforma ewlenija tal-politika internazzjonali u intergovernattiva inklużiva dwar is-sigurtà alimentari u n-nutrizzjoni; |
| --- | --- |

88.

| 89. | Jistieden lill-Kummissjoni tiżgura l-approċċ multisettorjali għan-nutrizzjoni u tagħti prijorità lill-integrazzjoni tas-sigurtà alimentari u tan-nutrizzjoni fl-interventi tas-saħħa, l-edukazzjoni, l-ilma, is-sanità u l-iġjene sabiex jiġi żgurat li mill-inqas 20 % tal-assistenza uffiċjali għall-iżvilupp permezz tal-Istrument ta' Viċinat, ta' Kooperazzjoni għall-Iżvilupp u ta' Kooperazzjoni Internazzjonali – Ewropa Globali tkun iddedikata għall-inklużjoni soċjali u l-iżvilupp tal-bniedem; |
| --- | --- |

89.

| 90. | Jitlob integrazzjoni tan-nutrizzjoni fil-kopertura universali tas-saħħa (UHC) minħabba li hija vitali għat-tmiem tal-malnutrizzjoni u l-UHC mhux se tinkiseb sakemm l-azzjonijiet essenzjali dwar in-nutrizzjoni ma jkunux integrati b'mod effettiv bħala servizzi essenzjali tas-saħħa u jingħataw prijorità fis-sistemi tas-saħħa; ifakkar li l-UHC hija kruċjali għan-nies tul il-ħajja kollha, b'enfasi fuq dawk l-aktar fil-bżonn u emarġinati, u għandha tkun imfassla skont il-ħtiġijiet tas-saħħa tal-popolazzjoni; ifakkar li dan jista' jiġi appoġġjat billi jiġi żgurat it-tmigħ ottimali u sikur tat-trabi u tat-tfal żgħar inkluż permezz tat-treddigħ, billi wieħed ifittex li jiżgura dieta bbilanċjata u tajba għas-saħħa inkluż permezz ta' ikliet fl-iskejjel, billi tkun ipprovduta edukazzjoni kkwalifikata dwar in-nutrizzjoni u konsulenza għal tibdil fl-imġiba relatat, billi n-nutrizzjoni titqiegħed fil-baġit tas-settur tas-saħħa, billi jinbnew sistemi ta' informazzjoni dwar is-saħħa biex jittieħdu azzjonijiet f'waqthom, u billi jiġi promoss l-aċċess għal prodotti effettivi u bi prezz raġonevoli relatati man-nutrizzjoni filwaqt li titnaqqas il-kummerċjalizzazzjoni ta' ikel mhux tajjeb għas-saħħa; |
| --- | --- |

90.

| 91. | Jirrikonoxxi li n-nutrizzjoni għandha tkun ċentrali għall-istrateġiji, il-pjanijiet u l-baġits tas-sistemi tas-saħħa biex tinkiseb Kopertura Universali tas-Saħħa; jitlob appoġġ finanzjarju akbar għas-saħħa biex jinbnew sistemi tas-saħħa b'saħħithom u reżiljenti ħalli jitkisser iċ-ċirku vizzjuż interġenerazzjonali ta' nutrizzjoni insuffiċjenti u jiġu pprevenuti u indirizzati kriżijiet tas-saħħa; jappoġġja l-integrazzjoni tat-trattament ta' nutrizzjoni insuffiċjenti u ta' servizzi ta' prevenzjoni kif ukoll ta' interventi tas-saħħa, bħall-ippjanar tal-familja, is-saħħa mentali u l-kura ta' qabel u ta' wara t-twelid fil-pakketti ta' kura essenzjali tas-sistemi tas-saħħa nazzjonali biex tinkiseb l-UHC; |
| --- | --- |

91.

| 92. | Jinnota li s-sigurtà alimentari hija marbuta mill-qrib mal-aċċess għall-ilma; jistieden, għalhekk, lill-Kummissjoni Ewropea tintegra d-dritt għall-ilma u l-iżvilupp ta' infrastrutturi tal-ilma u tat-trattament tal-ilma fil-miżuri tagħha għas-sigurtà alimentari fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw; |
| --- | --- |

92.

| 93. | Jinnota li l-bijodiversità tal-ikel u tal-agrikoltura tagħti spinta lir-reżiljenza għax-xokkijiet u tiffaċilita l-adattament, iżżomm l-istabbiltà u tappoġġja l-irkupru; ifakkar li l-kapaċità tal-agroekoloġija li tirrikonċilja d-dimensjonijiet ekonomiċi, ambjentali u soċjali tas-sostenibbiltà ġiet rikonoxxuta b'mod wiesa' fir-rapporti storiċi, b'mod partikolari mill-IPCC u l-IPBES, kif ukoll mill-Bank Dinji u l-valutazzjoni agrikola globali mmexxija mill-FAO (IAASTD); jisħaq fuq l-importanza li jiġu promossi l-agroekoloġija, l-agroforestrija, il-produzzjoni lokali u s-sistemi tal-ikel sostenibbli li jiffukaw fuq l-iżvilupp ta' ktajjen tal-provvista qosra kemm fil-politiki nazzjonali kif ukoll fil-fora internazzjonali, sabiex tiġi żgurata s-sigurtà alimentari u nutrizzjonali għal kulħadd filwaqt li tiżdied il-produttività sostenibbli tas-settur agrikolu u r-reżiljenza tiegħu għat-tibdil fil-klima; |
| --- | --- |

93.

| 94. | Iħeġġeġ lill-Kummissjoni tappoġġja lill-pajjiżi sħab fl-iżvilupp ta' prattiki agrikoli sostenibbli, inkluża l-agroekoloġija, bil-għan li tittejjeb il-fertilità tal-ħamrija, tiġi massimizzata l-bijodiversità u tittejjeb l-effiċjenza fl-użu tal-ilma bħala elementi ewlenin għal sigurtà alimentari aħjar; jinnota l-isfidi kkawżati mit-tibdil fil-klima u t-telfien tal-bijodiversità u l-impatti negattivi tagħhom fuq is-sigurtà alimentari u n-nutrizzjoni kif ukoll l-ħtieġa li jiġu pprovduti r-riżorsi meħtieġa għall-adattament għat-tibdil fil-klima u l-mitigazzjoni tiegħu; |
| --- | --- |

94.

| 95. | Jinnota li hemm ħafna approċċi agronomiċi u agroekoloġiċi li jistgħu jkunu ta' benefiċċju għal klimi u sitwazzjonijiet oħra, bħat-taħlit tal-għelejjel, il-“polikulturi”, l-agroforestrija, inkluż l-użu ta' siġar leguminużi li huma partikolarment tajbin biex jipprovdu dell u protezzjoni għal għelejjel u annimali oħra, u jattiraw u/jew iżidu ċ-ċiklu u/jew iż-żamma tal-ilma; |
| --- | --- |

95.

| 96. | Jirrimarka li l-qerda tal-foresti tropikali twassal għal telfien irriversibbli tal-bijodiversità u tal-bjar ta' karbonju, kif ukoll tad-djar u l-modi ta' għajxien ta' komunitajiet indiġeni li jgħixu fil-foresti; ifakkar li l-foresti jikkontribwixxu b'mod sinifikanti biex jintlaħqu l-miri klimatiċi, jipproteġu l-bijodiversità u jipprevjenu d-deżertifikazzjoni u l-erożjoni estrema tal-ħamrija; iqis li l-isforzi ta' konservazzjoni ffukati, pereżempju, fuq il-foresti, l-organiżmi selvaġġi u l-ekosistemi tal-baħar u kostali jeħtieġ li jiġu intensifikati billi jsir użu minn oqfsa regolatorji, riżorsi suffiċjenti u data xjentifika u jkunu akkumpanjati minn azzjonijiet ta' restawr u ġestjoni tal-ekosistemi; |
| --- | --- |

96.

| 97. | Jitlob li titqies ir-rabta bejn is-saħħa pubblika u l-bijodiversità f'konformità mal-approċċ “saħħa waħda”; iħeġġeġ lill-UE u lill-pajjiżi sħab kollha jirrikonoxxu u jipproteġu d-drittijiet tal-popli indiġeni għas-sjieda u l-kontroll konswetudinarji tal-artijiet u r-riżorsi naturali tagħhom, kif stabbilit fid-Dikjarazzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet tal-Popli Indiġeni u l-Konvenzjoni 169 tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol, u jikkonformaw mal-prinċipju ta' kunsens liberu, minn qabel u infurmat; |
| --- | --- |

97.

| 98. | Ifakkar li l-prattiki ta' intensifikazzjoni agrikola mhux sostenibbli huma kawżi ewlenin tad-degradazzjoni tal-bijodiversità madwar id-dinja, inkluża l-erożjoni ġenetika tal-varjetajiet tal-għelejjel u tal-bhejjem; ifakkar li l-istrateġija “Mill-Għalqa sal-Platt” għandha l-għan li tnaqqas gradwalment sal-2030 l-użu ġenerali u r-riskju ta' pestiċidi kimiċi u perikolużi mill-agrikoltura u tippromwovi prattiki alternattivi; jisħaq li l-pajjiżi l-foqra huma r-riċevituri ta' parti importanti ta' sustanzi perikolużi; jilqa', għalhekk, l-intenzjoni tal-Kummissjoni li tippreżenta proposta biex tintemm din il-prattika fil-qafas tal-istrateġija tal-UE dwar is-sustanzi kimiċi għas-sostenibbiltà; iħeġġeġ lill-Kummissjoni, madankollu, tippromwovi t-tfittxija għal alternattivi sostenibbli u bi prezz raġonevoli għall-użu ta' dawn il-pestiċidi sabiex jiġi evitat tfixkil serju għas-sigurtà alimentari fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw, li jaggrava l-ġuħ fost il-popolazzjonijiet l-aktar vulnerabbli; jitlob appoġġ speċifiku għall-edukazzjoni u t-taħriġ f'approċċi sostenibbli għall-protezzjoni tal-pjanti u alternattivi għall-pestiċidi kif ukoll il-minimizzazzjoni tal-esponiment għal sustanzi perikolużi; |
| --- | --- |

98.

| 99. | Jiddenunzja l-istandards doppji tal-UE dwar il-pestiċidi, li jippermettu l-esportazzjoni mill-UE ta' sustanzi perikolużi li huma stess huma pprojbiti fl-UE; jenfasizza li l-użu ta' xi pestiċidi fl-agrikoltura intensiva fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw għandu impatt fuq is-saħħa tal-ħaddiema, minbarra li jikkawża ħsara ambjentali; jitlob li jkun hemm edukazzjoni u taħriġ fi prattiki sostenibbli għall-protezzjoni tal-pjanti, agroekoloġiċi u organiċi; |
| --- | --- |

99.

| 100. | Ifakkar li rapporti reċenti sabu li s-sistemi tal-ikel qed jikkontribwixxu sa terz tal-emissjonijiet ta' gassijiet serra, sa 80 fil-mija tat-telfien tal-bijodiversità u jużaw sa 70 fil-mija tal-ilma ħelu; jissottolinja, madankollu, li s-sistemi sostenibbli tal-produzzjoni tal-ikel għandhom jiġu rikonoxxuti bħala soluzzjoni essenzjali għal dawn l-isfidi eżistenti u li huwa possibbli li tiġi mitmugħa popolazzjoni globali dejjem akbar filwaqt li tiġi protetta l-pjaneta tagħna; |
| --- | --- |

100.

| 101. | Jistieden lill-UE tissodisfa b'mod attiv l-impenji tas-Sena ta' Azzjoni dwar in-Nutrizzjoni 2021, b'mod partikolari dawk li jirriżultaw mis-Summit tan-NU dwar is-Sistemi tal-Ikel u s-Summit dwar in-Nutrizzjoni għat-Tkabbir, u taqdi rwol ċentrali fil-kooperazzjoni ma' komunitajiet indiġeni f'dawn l-isforzi, f'konformità mal-istrateġija tagħha “Mill-Għalqa sal-Platt”; jilqa' d-deċiżjoni tal-Kummissjoni Ewropea li tkun sieħba ewlenija fi tmien koalizzjonijiet mis-Summit tan-NU dwar is-Sistemi tal-Ikel; |
| --- | --- |

101.

| 102. | Jitlob lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jinvolvu ruħhom mal-Unjoni Afrikana biex jiżguraw impenn u investimenti akbar ħalli jindirizzaw l-isfidi ta' nutrizzjoni li għaddejjin fir-reġjun u jappoġġjaw is-Sena ta' Nutrizzjoni tal-Unjoni Afrikana: “It-tisħiħ tar-reżiljenza fin-nutrizzjoni u s-sigurtà alimentari fil-kontinent Afrikan: It-tisħiħ tas-sistemi agroalimentari, tas-saħħa u tal-protezzjoni soċjali għall-aċċellerazzjoni tal-iżvilupp tal-kapital uman, soċjali u ekonomiku”; |
| --- | --- |

102.

| 103. | Jenfasizza li t-teknoloġiji diġitali u l-biedja intelliġenti u ta' preċiżjoni joffru opportunitajiet sinifikanti għall-iżvilupp ta' sistemi agroalimentari sostenibbli u biex jixprunaw tkabbir ekonomiku ġust u inklużiv fiż-żoni rurali fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw; |
| --- | --- |

103.

| 104. | Jindika l-ħtieġa li s-sigurtà alimentari u n-nutrizzjoni fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw jittejbu permezz ta' approċċ olistiku u sostenibbli bbażat fuq is-sistemi tal-ikel; jitlob li l-Kummissjoni tadotta strateġija multilaterali inklużiva bbażata fuq id-drittijiet; jistieden lill-Kummissjoni Ewropea tiżgura li l-investimenti tal-UE fl-agrikoltura, fl-iżvilupp ekonomiku, fl-adattament għat-tibdil fil-klima u l-mitigazzjoni tiegħu, f'WASH, fis-saħħa u f'setturi oħra jqisu bis-sħiħ in-nutrizzjoni billi jinkorporaw eżiti ta' nutrizzjoni li jistgħu jitkejlu fl-istadju tal-ippjanar; |
| --- | --- |

104.

| 105. | Jisħaq fuq il-ħtieġa li l-UE tiddefendi d-drittijiet tal-bniedem u d-Dritt għal Ikel Adegwat bħala prinċipju ċentrali u prijorità tas-sistemi tal-ikel, biex jiġu żgurati d-drittijiet ta' dawk l-aktar emarġinati għall-aċċess għal ikel nutrittiv u tirrikonoxxi l-importanza tad-“Dikjarazzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet tal-Bdiewa u Persuni Oħra li Jaħdmu f'Żoni Rurali”; |
| --- | --- |

105.

| 106. | Jappoġġja l-iżvilupp ta' opportunitajiet kummerċjali bejn l-UE u l-pajjiżi li qed jiżviluppaw, li għandhom il-potenzjal li jagħtu spinta lill-agrikoltura lokali; ifakkar li l-familji li jaħdmu bħala bdiewa u l-bdiewa żgħar urew il-kapaċità tagħhom li jipprovdu prodotti diversifikati u li jżidu l-produzzjoni tal-ikel b'mod sostenibbli; |
| --- | --- |

106.

| 107. | Jisħaq fuq il-ħtieġa li jiġi rikonoxxut ir-rwol ewlieni tal-bdiewa, l-organizzazzjonijiet tal-produtturi u r-rappreżentanti tagħhom fi kwalunkwe strateġija biex tissaħħaħ is-sigurtà alimentari u jenfasizza li t-twaqqif ta' kooperattivi u gruppi ta' produtturi fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw irid jiġi appoġġjat sabiex tissaħħaħ il-kapaċità kollettiva tagħhom biex jorganizzaw lilhom infushom b'mod aktar effettiv, ħalli jibbenefikaw minn pożizzjoni aħjar fil-ktajjen tal-ikel kif ukoll fil-kondiviżjoni ta' valur miżjud fuq il-prodotti tal-esportazzjoni; |
| --- | --- |

107.

| 108. | Jisħaq li l-liberalizzazzjoni tal-kummerċ jista' jkollha impatt fuq id-deforestazzjoni, it-tibdil fil-klima u t-telfien tal-bijodiversità kif ukoll fuq il-produzzjoni tal-ikel u l-aċċess għall-ikel; jemmen li l-politika kummerċjali u ta' investiment tal-UE lejn il-pajjiżi li qed jiżviluppaw għandha tkun ibbażata fuq politika kummerċjali li tiffavorixxi d-difiża tal-foresti u tal-bijodiversità, l-iżvilupp tal-agrikoltura lokali u tal-produtturi u tal-bdiewa lokali, biex tkun promossa sovranità sħiħa tal-ikel u jitnaqqas il-fenomenu tal-ħtif tal-art u tad-deforestazzjoni għall-użu tal-esportazzjoni agrikola; |
| --- | --- |

108.

| 109. | Iqis li l-Unjoni u l-Istati Membri għandhom jinkoraġġixxu d-diversi inizjattivi ta' “kummerċ ġust” u jintegraw l-objettivi ambjentali u soċjali b'mod komprensiv u olistiku fid-dispożizzjonijiet tal-ftehimiet kummerċjali kollha; |
| --- | --- |

109.

| 110. | Ifakkar li d-diversità taż-żrieragħ hija vitali fil-bini tar-reżiljenza tal-biedja għat-tibdil fil-klima; ifakkar li ż-żrieragħ iffrankati mill-azjendi agrikoli huma stmati li jammontaw għal aktar minn 80 % tal-ħtiġijiet totali ta' żrieragħ tal-bdiewa f'xi pajjiżi Afrikani; jitlob għaldaqstant lill-UE tappoġġja r-reġimi tad-drittijiet tal-proprjetà intellettwali fil-ftehimiet kummerċjali li jsaħħu l-iżvilupp ta' varjetajiet ta' żrieragħ adattati lokalment u żrieragħ iffrankati mill-bdiewa, iżda li żżomm lura milli tinfluwenza r-riforma tal-liġi dwar iż-żrieragħ, b'mod partikolari fl-Afrika, permezz tal-adozzjoni tad-dispożizzjonijiet tal-UPOV tal-1991 sa fejn dan ikun inkompatibbli mad-dispożizzjonijiet tat-Trattat Internazzjonali dwar ir-Riżorsi Ġenetiċi tal-Pjanti għall-Ikel u Agrikoltura (ITPGRFA); |
| --- | --- |

110.

| 111. | Jissottolinja li l-prodotti tas-sajd u tal-akkwakultura huma wħud mill-prodotti tal-ikel l-aktar tajbin għas-saħħa u għandhom l-inqas impatt fuq l-ambjent naturali; jirrimarka li jistgħu jgħinu biex jintlaħqu diversi SDGs, speċjalment l-Għan 2, “żero ġuħ”; jistieden, għalhekk, lill-Kummissjoni tintegra l-prodotti tas-sajd u tal-akkwakultura meta tadotta strateġiji għas-sigurtà alimentari, inkluż għall-pajjiżi li qed jiżviluppaw; |
| --- | --- |

111.

| 112. | Jinkoraġġixxi lill-UE tkompli taħdem lejn il-konklużjoni tan-negozjati multilaterali dwar is-sussidji tas-sajd fl-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ – l-implimentazzjoni tal-Għan ta' Żvilupp Sostenibbli 14.6 – biex tipprojbixxi ċerti forom ta' sussidji tas-sajd li jikkontribwixxu għall-kapaċità żejda u għas-sajd żejjed, telimina s-sussidji li jikkontribwixxu għas-sajd IUU u żżomm lura milli tintroduċi sussidji ġodda bħal dawn, b'konsistenza sħiħa mal-objettivi stabbiliti fil-Patt Ekoloġiku Ewropew, it-8 Programm ta' Azzjoni Ambjentali, u l-Ftehim ta' Pariġi; |
| --- | --- |

112.

| 113. | Jitlob li d-dimensjoni globali tal-istrateġija għall-bijodiversità tappoġġja d-dritt għal ikel adegwat, timplimenta d-Dikjarazzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet tal-Bdiewa u Persuni Oħra li Jaħdmu f'Żoni Rurali sabiex jiġu indirizzati miżuri biex jittejbu globalment il-kundizzjonijiet tax-xogħol tal-ħaddiema tal-azjendi agrikoli u l-introjtu tal-bdiewa fuq skala żgħira li huma parti mill-ktajjen tal-provvista tal-ikel internazzjonali, u biex jiġi żgurat li l-prinċipju ta' prekawzjoni jiġi inkluż għar-rekwiżiti kollha tas-sikurezza alimentari; jitlob ulterjorment lill-UE tallinja l-politika kummerċjali tagħha mal-objettivi tal-istrateġiji “Mill-Għalqa sal-Platt” u dik għall-bijodiversità u mal-objettiv tan-newtralità tal-karbonju tal-Patt Ekoloġiku Ewropew; |
| --- | --- |

113.

| 114. | Jisħaq li biex l-objettivi ta' sostenibbiltà jiġu segwiti b'suċċess, huwa prerekwiżit li l-pajjiżi terzi li jaġixxu fix-xena globali jikkontribwixxu s-sehem tagħhom; |
| --- | --- |

114.

| 115. | Jissottolinja l-valur tal-ikel li jrid jinftiehem ukoll bħala ħafna aktar minn sempliċi komodità iżda bħala dritt għan-nies li jrid jiġi realizzat, u l-impatt u l-esternalitajiet ekonomiċi, soċjali u ambjentali jridu jiġu vvalutati aħjar, u mmitigati jew xprunati kif meħtieġ; |
| --- | --- |

115.

| 116. | Jappella għal azzjoni msaħħa fil-livell internazzjonali biex jiġi żgurat li t-teħid tad-deċiżjonijiet dwar il-politika jkollu s-sigurtà alimentari fil-qalba tiegħu, sabiex tiġi evitata l-iskarsezza u tiġi żgurata s-sigurtà nutrizzjonali fil-pajjiżi l-aktar vulnerabbli; |
| --- | --- |

116.

| 117. | Jappella li jsiru sforzi kontinwi biex tiġi żgurata l-konsistenza tal-politiki tal-UE f'konformità mal-prinċipju tal-koerenza tal-politiki għall-iżvilupp sostenibbli; iħeġġeġ li jiġi żgurat li l-esportazzjonijiet Ewropej ma jagħmlux ħsara lill-iżvilupp tal-produzzjoni lokali u tas-swieq lokali; jisħaq li l-ftehimiet ta' kummerċ ħieles tal-UE ma għandhomx ifixklu l-agrikoltura lokali, jagħmlu ħsara lill-produtturi ż-żgħar jew jaggravaw id-dipendenza fuq l-importazzjonijiet tal-ikel; iħeġġeġ appoġġ għall-produzzjoni u l-konsum lokali li jistgħu jiżguraw il-ħolqien tal-impjiegi lokali, jiżguraw prezzijiet ġusti, jiggarantixxu l-protezzjoni tas-saħħa u s-sikurezza tal-ħaddiema, u jnaqqsu d-dipendenza tal-pajjiżi fuq l-importazzjonijiet u l-vulnerabbiltà tagħhom għall-fluttwazzjonijiet internazzjonali tal-prezzijiet; |
| --- | --- |

117.

| 118. | Jirrimarka l-ħtieġa ta' linji gwida ċari dwar kif tinkiseb il-koerenza tal-politiki għall-iżvilupp fil-livell tal-UE filwaqt li jiġu indirizzati wkoll l-objettivi ta' politika potenzjalment kunfliġġenti; iħeġġeġ lill-UE tiggarantixxi l-koerenza tal-politiki agrikoli u kummerċjali Ewropej biex tappoġġja s-sigurtà alimentari u s-sovranità tal-ikel u tipproteġi s-swieq lokali u reġjonali; |
| --- | --- |

118.

o

o o

| 119. | Jagħti struzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill u lill-Kummissjoni. |
| --- | --- |

119.

---

(1)  ĠU L 209, 14.6.2021, p. 1.

(2)  ĠU L 163, 2.7.1996, p. 1.

(3)  Testi adottati, P9_TA(2021)0505.

(4)  https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/TA-9-2022-0073_MT.html

(5)  ĠU C 289, 9.8.2016, p. 71.

(6)  ĠU C 86, 6.3.2018, p. 10.

(7)  ĠU C 215, 19.6.2018, p. 10.

(8)  Testi adottati, P9_TA(2022)0099.

(9)  ĠU C 25, 30.1.2008, p. 1.

(10)  FAO, “The State of World Fisheries and Aquaculture 2020” (L-Istat tas-Sajd u l-Akkwakultura Dinjija 2020), https://www.fao.org/3/ca9231en/CA9231EN.pdf

(11)  Workshop Kosponsorjat IPBES-IPCC, Il-Bijodiversità u t-Tibdil fil-Klima, Rapport tal-Workshop.

(12)  State of Food Security and Nutrition in the World Report 2021 (Rapport dwar l-Istat tas-Sigurtà Alimentari u n-Nutrizzjoni fid-Dinja 2021).

(13)  Global Report on Food Crises 2021 (Rapport Globali dwar il-Kriżijiet tal-Ikel 2021), aġġornament ta' Settembru.

(14)  Voluntary Guidelines to Support the Progressive Realization of the Right to Adequate Food in the Context of National Food Security (Linji Gwida Volontarji għas-Sostenn tar-Realizzazzjoni Progressiva tad-Dritt għal Alimentazzjoni Adegwata fil-Kuntest tas-Sigurtà Alimentari Nazzjonali).

(15)  State of Food Security and Nutrition in the World Report 2021 (Rapport dwar l-Istat tas-Sigurtà Alimentari u n-Nutrizzjoni fid-Dinja 2021): https://www.fao.org/3/cb4474en/cb4474en.pdf

(16)  State of Food Security and Nutrition in the World Report 2021 (Rapport dwar l-Istat tas-Sigurtà Alimentari u n-Nutrizzjoni fid-Dinja 2021).

(17)  UNICEF, stimi konġunti tal-malnutrizzjoni tat-tfal tal-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa u l-Bank Dinji, Levels and trends in child malnutrition (Livelli u xejriet fil-malnutrizzjoni tat-tfal), 2021.

(18)  FAO, L-Istat tas-Sajd u l-Akkwakultura Dinjija 2020, https://www.fao.org/3/ca9231en/CA9231EN.pdf

(19)  Global Report on Food Crises 2021 (Rapport Globali dwar il-Kriżijiet Alimentari 2021).

(20)  Is-sovranità tal-ikel definita minn Via Campesina bħala “id-dritt tal-Popli għal ikel tajjeb għas-saħħa u li jkun xieraq f'sens kulturali prodott permezz ta' metodi ekoloġikament sodi u sostenibbli, u d-dritt tagħhom li jiddefinixxu s-sistemi tal-ikel u tal-agrikoltura tagħhom stess.” Is-sigurtà alimentari definita mill-Kumitat tan-Nazzjonijiet Uniti dwar is-Sigurtà Alimentari Dinjija teżisti “meta kulħadd, f'kull ħin, ikollu aċċess fiżiku u ekonomiku għal biżżejjed ikel sikur u nutrittiv li jissodisfa l-ħtiġijiet u l-preferenzi alimentari tiegħu għal ħajja attiva u mimlija saħħa.”

(21)  https://www.oxfam.org/en/empowering-women-farmers-end-hunger-and-poverty

(22)  Jones, Andrew D; Creed-Kanashiro, Hilary; Zimmerer, Karl S.; De Haan, Stef; Carrasco, Miluska; Meza, Krysty; Cruz-Garcia, Gisella S.; Tello, Milka; Amaya, Franklin Plasencia; Marin, R Margot; u Ganoza, Lizette. 2018. Il-bijodiversità agrikola fil-livell tal-azjendi agrikoli fl-Andes Peruvjan hija assoċjata ma' probabbiltà akbar li n-nisa jiksbu dieta minimalment diversa u adegwata f'termini ta' mikronutrijenti. Journal of Nutrition 148(10): 1625-1637.

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/171 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/171

---

P9_TA(2022)0288

Pjan ta' azzjoni tal-UE għall-ekonomija soċjali

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar il-pjan ta' azzjoni tal-UE għall-ekonomija soċjali (2021/2179(INI))

(2023/C 47/12)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali,

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-9 ta' Diċembru 2021 bit-titolu ''Bini ta' ekonomija għas-servizz tan-nies: pjan ta' azzjoni għall-ekonomija soċjali" (COM(2021)0778), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-9 ta' Diċembru 2021 bit-titolu ''Bini ta' ekonomija għas-servizz tan-nies: pjan ta' azzjoni għall-ekonomija soċjali" (COM(2021)0778),

| — | wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti dwar id-Drittijiet ta' Persuni b'Diżabilità (UNCRPD), iffirmata u rratifikata mill-UE u l-Istati Membri kollha tagħha, u b'mod partikolari l-Artikolu 27 dwar ix-xogħol u l-impjieg, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-Nazzjonijiet Uniti dwar id-Drittijiet ta' Persuni b'Diżabilità (UNCRPD), iffirmata u rratifikata mill-UE u l-Istati Membri kollha tagħha, u b'mod partikolari l-Artikolu 27 dwar ix-xogħol u l-impjieg,

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-3 ta' Marzu 2021 bit-titolu “Unjoni ta' Ugwaljanza: Strateġija dwar id-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabilità 2021-2030” (COM(2021)0101), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-3 ta' Marzu 2021 bit-titolu “Unjoni ta' Ugwaljanza: Strateġija dwar id-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabilità 2021-2030” (COM(2021)0101),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-7 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Unjoni tal-Ugwaljanza: Qafas Strateġiku tal-UE għar-Rom għall-ugwaljanza, għall-inklużjoni u għall-parteċipazzjoni” (COM(2020)0620) u r-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tat-12 ta' Marzu 2021 dwar l-ugwaljanza, l-inklużjoni u l-parteċipazzjoni tar-Rom (2021/C 93/01), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-7 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Unjoni tal-Ugwaljanza: Qafas Strateġiku tal-UE għar-Rom għall-ugwaljanza, għall-inklużjoni u għall-parteċipazzjoni” (COM(2020)0620) u r-Rakkomandazzjoni tal-Kunsill tat-12 ta' Marzu 2021 dwar l-ugwaljanza, l-inklużjoni u l-parteċipazzjoni tar-Rom (2021/C 93/01),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-2 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “Il-Koordinazzjoni tal-Politika Ekonomika fl-2021: biex tingħeleb il-COVID-19, ikun appoġġat l-irkupru u tkun modernizzata l-ekonomija tagħna” (COM(2021)0500), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-2 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “Il-Koordinazzjoni tal-Politika Ekonomika fl-2021: biex tingħeleb il-COVID-19, ikun appoġġat l-irkupru u tkun modernizzata l-ekonomija tagħna” (COM(2021)0500),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-22 ta' Novembru 2016 bit-titolu ''Il-mexxejja li jmiss tal-Ewropa: l-Inizjattiva favur in-Negozji l-ġodda u n-Negozji li qed jespandu'' (COM(2016)0733), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-22 ta' Novembru 2016 bit-titolu ''Il-mexxejja li jmiss tal-Ewropa: l-Inizjattiva favur in-Negozji l-ġodda u n-Negozji li qed jespandu'' (COM(2016)0733),

| — | wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-25 ta' Ottubru 2011 bit-titolu “Inizjattiva għan-Negozju Soċjali – Il-ħolqien ta' klima favorevoli għall-intrapriżi soċjali, il-partijiet interessati ewlenin fl-ekonomija soċjali u l-innovazzjoni” (COM(2011)0682), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-25 ta' Ottubru 2011 bit-titolu “Inizjattiva għan-Negozju Soċjali – Il-ħolqien ta' klima favorevoli għall-intrapriżi soċjali, il-partijiet interessati ewlenin fl-ekonomija soċjali u l-innovazzjoni” (COM(2011)0682),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-23 ta' Frar 2004 dwar il-promozzjoni ta' soċjetajiet kooperattivi fl-Ewropa (COM(2004)0018), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-23 ta' Frar 2004 dwar il-promozzjoni ta' soċjetajiet kooperattivi fl-Ewropa (COM(2004)0018),

| — | wara li kkunsidra l-Aġenda għall-Ħiliet għall-Ewropa għall-kompetittività sostenibbli, il-ġustizzja soċjali u r-reżiljenza tal-1 ta' Lulju 2020, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Aġenda għall-Ħiliet għall-Ewropa għall-kompetittività sostenibbli, il-ġustizzja soċjali u r-reżiljenza tal-1 ta' Lulju 2020,

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva 2014/24/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-26 ta' Frar 2014 dwar l-akkwist pubbliku (1), (id-Direttiva dwar l-akkwist pubbliku), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva 2014/24/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-26 ta' Frar 2014 dwar l-akkwist pubbliku (1), (id-Direttiva dwar l-akkwist pubbliku),

| — | wara li kkunsidra l-Impenn Soċjali ta' Porto, iffirmat mill-Presidenza Portugiża tal-Kunsill, mill-President tal-Parlament Ewropew u mir-rappreżentanti tas-sħab soċjali u tal-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Impenn Soċjali ta' Porto, iffirmat mill-Presidenza Portugiża tal-Kunsill, mill-President tal-Parlament Ewropew u mir-rappreżentanti tas-sħab soċjali u tal-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili,

| — | wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta' Porto tat-8 ta' Mejju 2021, approvata mill-Kunsill Ewropew, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta' Porto tat-8 ta' Mejju 2021, approvata mill-Kunsill Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tas-7 ta' Diċembru 2015 dwar “Il-promozzjoni tal-ekonomija soċjali bħala mutur ewlieni ta' żvilupp ekonomiku u soċjali fl-Ewropa”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill tas-7 ta' Diċembru 2015 dwar “Il-promozzjoni tal-ekonomija soċjali bħala mutur ewlieni ta' żvilupp ekonomiku u soċjali fl-Ewropa”,

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tad-19 ta' Jannar 2022 bit-titolu “Strumenti finanzjarji innovattivi bħala parti mill-iżvilupp ta' kumpaniji b'impatt soċjali”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tad-19 ta' Jannar 2022 bit-titolu “Strumenti finanzjarji innovattivi bħala parti mill-iżvilupp ta' kumpaniji b'impatt soċjali”,

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tas-27 ta' April 2021 bit-titolu “Ir-rwol tal-ekonomija soċjali fil-ħolqien tal-impjiegi u fl-implimentazzjoni tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tas-27 ta' April 2021 bit-titolu “Ir-rwol tal-ekonomija soċjali fil-ħolqien tal-impjiegi u fl-implimentazzjoni tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali”,

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tat-22 ta' Settembru 2016 bit-titolu “Id-Dimensjoni Esterna tal-Ekonomija Soċjali”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tat-22 ta' Settembru 2016 bit-titolu “Id-Dimensjoni Esterna tal-Ekonomija Soċjali”,

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tat-23 ta' Diċembru 2009 bit-titolu “Id-diversi forom ta' intrapriżi” (2009/C 318/05), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tat-23 ta' Diċembru 2009 bit-titolu “Id-diversi forom ta' intrapriżi” (2009/C 318/05),

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni tal-1 ta' Lulju 2021 bit-titolu “Pjan ta' Azzjoni għall-Ekonomija Soċjali” (CDR 5860/2020), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni tal-1 ta' Lulju 2021 bit-titolu “Pjan ta' Azzjoni għall-Ekonomija Soċjali” (CDR 5860/2020),

| — | wara li kkunsidra n-nota ta' politika tal-Kummissjoni Ewropea u l-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni u l-Iżvilupp Ekonomiċi (OECD) tal-2022 bit-titolu “Making the Most of the Social Economy's Contribution to the Circular Economy” (Kif isir l-aħjar użu mill-kontribut tal-ekonomija soċjali għall-ekonomija ċirkolari), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra n-nota ta' politika tal-Kummissjoni Ewropea u l-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni u l-Iżvilupp Ekonomiċi (OECD) tal-2022 bit-titolu “Making the Most of the Social Economy's Contribution to the Circular Economy” (Kif isir l-aħjar użu mill-kontribut tal-ekonomija soċjali għall-ekonomija ċirkolari),

| — | wara li kkunsidra l-Linji Gwida għall-Gvernijiet Lokali dwar Politiki għal Ekonomija Soċjali u ta' Solidarjetà ppubblikati mill-Istitut tar-Riċerka tan-Nazzjonijiet Uniti għall-Iżvilupp Soċjali fl-2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Linji Gwida għall-Gvernijiet Lokali dwar Politiki għal Ekonomija Soċjali u ta' Solidarjetà ppubblikati mill-Istitut tar-Riċerka tan-Nazzjonijiet Uniti għall-Iżvilupp Soċjali fl-2021,

| — | wara li kkunsidra l-pożizzjoni tiegħu tal-4 ta' April 2019 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-Fond Soċjali Ewropew Plus (FSE+) (2), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-pożizzjoni tiegħu tal-4 ta' April 2019 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-Fond Soċjali Ewropew Plus (FSE+) (2),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-17 ta' Frar 2022 li tinkludi rakkomandazzjonijiet lill-Kummissjoni dwar statut għall-assoċjazzjonijiet u l-organizzazzjonijiet mingħajr skop ta' qligħ transfruntieri Ewropej (3), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-17 ta' Frar 2022 li tinkludi rakkomandazzjonijiet lill-Kummissjoni dwar statut għall-assoċjazzjonijiet u l-organizzazzjonijiet mingħajr skop ta' qligħ transfruntieri Ewropej (3),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Settembru 2021 dwar kundizzjonijiet tax-xogħol ekwi, drittijiet u protezzjoni soċjali għall-ħaddiema tal-pjattaformi – forom ġodda ta' impjieg marbuta mal-iżvilupp diġitali (4), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Settembru 2021 dwar kundizzjonijiet tax-xogħol ekwi, drittijiet u protezzjoni soċjali għall-ħaddiema tal-pjattaformi – forom ġodda ta' impjieg marbuta mal-iżvilupp diġitali (4),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-7 ta' Lulju 2021 dwar kontinent xiħ li qed jixjieħ – possibilitajiet u sfidi relatati mal-politika dwar it-tixjiħ wara l-2020 (5), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-7 ta' Lulju 2021 dwar kontinent xiħ li qed jixjieħ – possibilitajiet u sfidi relatati mal-politika dwar it-tixjiħ wara l-2020 (5),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-11 ta' Frar 2021 dwar il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni – Aġenda għall-Ħiliet għall-Ewropa għall-kompetittività sostenibbli, il-ġustizzja soċjali u r-reżiljenza (6), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-11 ta' Frar 2021 dwar il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni – Aġenda għall-Ħiliet għall-Ewropa għall-kompetittività sostenibbli, il-ġustizzja soċjali u r-reżiljenza (6),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-23 ta' Ottubru 2018 dwar ir-rwol tal-parteċipazzjoni finanzjarja tal-impjegati fil-ħolqien tal-impjiegi u fir-riattivazzjoni tal-persuni qiegħda (7), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-23 ta' Ottubru 2018 dwar ir-rwol tal-parteċipazzjoni finanzjarja tal-impjegati fil-ħolqien tal-impjiegi u fir-riattivazzjoni tal-persuni qiegħda (7),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-24 ta' Novembru 2020 dwar l-indirizzar tar-rati ta' persuni mingħajr dar fl-UE (8), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-24 ta' Novembru 2020 dwar l-indirizzar tar-rati ta' persuni mingħajr dar fl-UE (8),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-5 ta' Lulju 2018 li tinkludi rakkomandazzjonijiet lill-Kummissjoni dwar l-Istatut għall-intrapriżi soċjali u dawk ibbażati fuq is-solidarjetà (9), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-5 ta' Lulju 2018 li tinkludi rakkomandazzjonijiet lill-Kummissjoni dwar l-Istatut għall-intrapriżi soċjali u dawk ibbażati fuq is-solidarjetà (9),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-10 ta' Settembru 2015 dwar l-Intraprenditorija Soċjali u l-Innovazzjoni Soċjali fil-ġlieda kontra l-qgħad (10), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-10 ta' Settembru 2015 dwar l-Intraprenditorija Soċjali u l-Innovazzjoni Soċjali fil-ġlieda kontra l-qgħad (10),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-2 ta' Lulju 2013 dwar il-kontribut tal-kooperattivi biex tingħeleb il-kriżi (11), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-2 ta' Lulju 2013 dwar il-kontribut tal-kooperattivi biex tingħeleb il-kriżi (11),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-2 ta' Lulju 2013 dwar il-proposta għal regolament tal-Kunsill dwar l-Istatut għal Fondazzjoni Ewropea (12), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-2 ta' Lulju 2013 dwar il-proposta għal regolament tal-Kunsill dwar l-Istatut għal Fondazzjoni Ewropea (12),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-14 ta' Marzu 2013 li tinkludi rakkomandazzjonijiet lill-Kummissjoni dwar l-Istatut għal impriża mutwa Ewropea (13), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-14 ta' Marzu 2013 li tinkludi rakkomandazzjonijiet lill-Kummissjoni dwar l-Istatut għal impriża mutwa Ewropea (13),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu, tal-20 ta' Novembru 2012, bit-titolu “Inizjattiva għan-Negozju Soċjali – Il-ħolqien ta' klima favorevoli għall-intrapriżi soċjali, il-partijiet interessati ewlenin fl-ekonomija soċjali u l-innovazzjoni” (14), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu, tal-20 ta' Novembru 2012, bit-titolu “Inizjattiva għan-Negozju Soċjali – Il-ħolqien ta' klima favorevoli għall-intrapriżi soċjali, il-partijiet interessati ewlenin fl-ekonomija soċjali u l-innovazzjoni” (14),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-19 ta' Frar 2009 dwar l-Ekonomija Soċjali (15), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-19 ta' Frar 2009 dwar l-Ekonomija Soċjali (15),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-13 ta' Marzu 1987 dwar l-assoċjazzjonijiet mingħajr skop ta' qligħ fil-Komunitajiet Ewropej (16), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-13 ta' Marzu 1987 dwar l-assoċjazzjonijiet mingħajr skop ta' qligħ fil-Komunitajiet Ewropej (16),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċeduri tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċeduri tiegħu,

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat għall-Iżvilupp Reġjonali, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat għall-Iżvilupp Reġjonali,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Impjiegi u l-Affarijiet Soċjali (A9-0192/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Impjiegi u l-Affarijiet Soċjali (A9-0192/2022),

| A. | billi l-ekonomija soċjali tinkludi diversi tipi ta' entitajiet privati, indipendenti mill-awtoritajiet pubbliċi, bħal kooperattivi, impriżi mutwi, assoċjazzjonijiet (inklużi organizzazzjonijiet tal-karità), fondazzjonijiet, intrapriżi soċjali, u formati ġuridiċi oħra, kollha kkaratterizzati minn prinċipji u karatteristiċi operattivi u organizzattivi differenti bħas-supremazija tan-nies kif ukoll l-iskopijiet soċjali u ambjentali fuq il-profitt, l-investiment mill-ġdid tal-biċċa l-kbira tal-profitti/surpluses fis-sostenibbiltà tal-entità u l-interess ġenerali li jipprovdu oġġetti u servizzi lill-membri tagħhom jew lis-soċjetà inġenerali, u l-governanza demokratika jew parteċipattiva; |
| --- | --- |

A.

billi l-ekonomija soċjali tinkludi diversi tipi ta' entitajiet privati, indipendenti mill-awtoritajiet pubbliċi, bħal kooperattivi, impriżi mutwi, assoċjazzjonijiet (inklużi organizzazzjonijiet tal-karità), fondazzjonijiet, intrapriżi soċjali, u formati ġuridiċi oħra, kollha kkaratterizzati minn prinċipji u karatteristiċi operattivi u organizzattivi differenti bħas-supremazija tan-nies kif ukoll l-iskopijiet soċjali u ambjentali fuq il-profitt, l-investiment mill-ġdid tal-biċċa l-kbira tal-profitti/surpluses fis-sostenibbiltà tal-entità u l-interess ġenerali li jipprovdu oġġetti u servizzi lill-membri tagħhom jew lis-soċjetà inġenerali, u l-governanza demokratika jew parteċipattiva;

| B. | billi, għalkemm hemm bżonn ta' mekkaniżmi ta' ġbir ta' data komparabbli dwar is-settur tal-ekonomija soċjali fil-pajjiżi tal-UE, jingħad li l-ekonomija soċjali tirrappreżenta 2,8 miljuni entitajiet fl-Unjoni Ewropea u timpjega madwar 13,6-il miljun ħaddiem (bejn 0,6 u 9,9 % tal-forza tax-xogħol, skont il-pajjiż) skont il-Pjan ta' Azzjoni għall-Ekonomija Soċjali; billi l-għadd ta' entitajiet tal-ekonomija soċjali u r-rata tal-impjiegi fis-settur fl-UE jvarjaw skont id-definizzjoni tal-entità tal-ekonomija soċjali, l-istimi u l-istatistika nazzjonali; billi aktar minn terz tal-impjiegi mħallsa fis-settur tal-ekonomija soċjali huma fis-settur tas-servizzi soċjali; billi l-ekonomija soċjali toffri potenzjal mhux sfruttat għall-ħolqien tal-impjiegi u hija għodda importanti għall-ġlieda kontra l-esklużjoni soċjali u l-faqar, mhux l-anqas permezz ta' inizjattivi attivi ta' impjieg stabbiliti f'diversi Stati Membri, bħal territorji b'qgħad fit-tul żero, billi l-Kummissjoni għandha telenka u timmappja l-inizjattivi attwali sabiex ikun hemm fehim aħjar tal-funzjonament u l-effiċjenza tagħhom, u biex jiġu kondiviżi l-aħjar prattiki mal-Istati Membri; |
| --- | --- |

B.

billi, għalkemm hemm bżonn ta' mekkaniżmi ta' ġbir ta' data komparabbli dwar is-settur tal-ekonomija soċjali fil-pajjiżi tal-UE, jingħad li l-ekonomija soċjali tirrappreżenta 2,8 miljuni entitajiet fl-Unjoni Ewropea u timpjega madwar 13,6-il miljun ħaddiem (bejn 0,6 u 9,9 % tal-forza tax-xogħol, skont il-pajjiż) skont il-Pjan ta' Azzjoni għall-Ekonomija Soċjali; billi l-għadd ta' entitajiet tal-ekonomija soċjali u r-rata tal-impjiegi fis-settur fl-UE jvarjaw skont id-definizzjoni tal-entità tal-ekonomija soċjali, l-istimi u l-istatistika nazzjonali; billi aktar minn terz tal-impjiegi mħallsa fis-settur tal-ekonomija soċjali huma fis-settur tas-servizzi soċjali; billi l-ekonomija soċjali toffri potenzjal mhux sfruttat għall-ħolqien tal-impjiegi u hija għodda importanti għall-ġlieda kontra l-esklużjoni soċjali u l-faqar, mhux l-anqas permezz ta' inizjattivi attivi ta' impjieg stabbiliti f'diversi Stati Membri, bħal territorji b'qgħad fit-tul żero, billi l-Kummissjoni għandha telenka u timmappja l-inizjattivi attwali sabiex ikun hemm fehim aħjar tal-funzjonament u l-effiċjenza tagħhom, u biex jiġu kondiviżi l-aħjar prattiki mal-Istati Membri;

| C. | billi l-prinċipju tas-sussidjarjetà huwa wieħed mill-pedamenti għall-funzjonament tal-Unjoni Ewropea; billi l-ekonomija soċjali hija waħda mill-aqwa eżempji tal-applikazzjoni tagħha; |
| --- | --- |

C.

billi l-prinċipju tas-sussidjarjetà huwa wieħed mill-pedamenti għall-funzjonament tal-Unjoni Ewropea; billi l-ekonomija soċjali hija waħda mill-aqwa eżempji tal-applikazzjoni tagħha;

| D. | billi l-ekonomija soċjali kellha rwol importanti fil-mitigazzjoni u l-indirizzar tal-impatti fuq terminu qasir u twil tal-COVID-19 fuq is-suq soċjali, is-soċjetà u l-ekonomija tal-UE u xprunat u kkontribwiet għar-reżiljenza soċjali u ekonomika bis-saħħa tas-sostenibbiltà ta' dan il-mudell; |
| --- | --- |

D.

billi l-ekonomija soċjali kellha rwol importanti fil-mitigazzjoni u l-indirizzar tal-impatti fuq terminu qasir u twil tal-COVID-19 fuq is-suq soċjali, is-soċjetà u l-ekonomija tal-UE u xprunat u kkontribwiet għar-reżiljenza soċjali u ekonomika bis-saħħa tas-sostenibbiltà ta' dan il-mudell;

| E. | billi l-ekonomija soċjali tikkontribwixxi għal sistemi ta' protezzjoni soċjali li jiffunzjonaw tajjeb u tibbenefika minnhom; billi, madankollu, huma l-awtoritajiet Statali u pubbliċi li għandhom ir-responsabbiltà finali li jiżguraw aċċess universali, ekwu u bi prezzijiet raġonevoli taċ-ċittadini għal standard għoli ta' servizzi pubbliċi u protezzjoni soċjali; billi l-organizzazzjonijiet tal-ekonomija soċjali għandhom rwol komplementari, u għandhom ikomplu jagħmlu dan, iżda mhumiex sostituti tal-korpi pubbliċi Statali jew reġjonali għall-forniment ta' servizzi tal-ewwel linja; |
| --- | --- |

E.

billi l-ekonomija soċjali tikkontribwixxi għal sistemi ta' protezzjoni soċjali li jiffunzjonaw tajjeb u tibbenefika minnhom; billi, madankollu, huma l-awtoritajiet Statali u pubbliċi li għandhom ir-responsabbiltà finali li jiżguraw aċċess universali, ekwu u bi prezzijiet raġonevoli taċ-ċittadini għal standard għoli ta' servizzi pubbliċi u protezzjoni soċjali; billi l-organizzazzjonijiet tal-ekonomija soċjali għandhom rwol komplementari, u għandhom ikomplu jagħmlu dan, iżda mhumiex sostituti tal-korpi pubbliċi Statali jew reġjonali għall-forniment ta' servizzi tal-ewwel linja;

| F. | billi l-entitajiet tal-ekonomija soċjali wrew reżiljenza u innovazzjoni kbira quddiem l-avversità iżda ħabbtu wiċċhom ma' diffikultajiet matul il-pandemija tal-COVID-19, bħal tnaqqis fl-attività, riżervi limitati ta' flus kontanti, jew il-ħtieġa li jittrasferixxu l-attività kummerċjali tagħhom online; |
| --- | --- |

F.

billi l-entitajiet tal-ekonomija soċjali wrew reżiljenza u innovazzjoni kbira quddiem l-avversità iżda ħabbtu wiċċhom ma' diffikultajiet matul il-pandemija tal-COVID-19, bħal tnaqqis fl-attività, riżervi limitati ta' flus kontanti, jew il-ħtieġa li jittrasferixxu l-attività kummerċjali tagħhom online;

| G. | billi l-isfidi ambjentali, ekonomiċi u soċjali ġodda li saru aktar urġenti minħabba l-pandemija wasslu għal riflessjoni aktar profonda dwar ir-rwol tal-ekonomija soċjali; |
| --- | --- |

G.

billi l-isfidi ambjentali, ekonomiċi u soċjali ġodda li saru aktar urġenti minħabba l-pandemija wasslu għal riflessjoni aktar profonda dwar ir-rwol tal-ekonomija soċjali;

| H. | billi l-entitajiet tal-ekonomija soċjali għandhom storja twila iżda eteroġenja fil-maġġoranza tal-Istati Membri, li l-biċċa l-kbira tagħhom adottaw liġijiet speċifiċi f'dan il-qasam; billi l-entitajiet tal-ekonomija soċjali stabbilixxew ruħhom bħala atturi soċjali u ekonomiċi kruċjali li jista' jkollhom rwol importanti fis-suq; billi għadhom jiffaċċjaw ostakli sinifikanti li jfixklu l-impatt ekonomiku u soċjali ġenerali tagħhom; billi jeħtieġ li l-Istati Membri jadottaw leġiżlazzjoni speċifika biex jegħlbu dawn l-ostakli u jippermettu l-konsolidazzjoni u l-iżvilupp tal-ekonomija soċjali, u jiżguraw li l-entitajiet tal-ekonomija soċjali jistgħu jikkompetu b'mod effettiv fis-setturi ekonomiċi kollha; |
| --- | --- |

H.

billi l-entitajiet tal-ekonomija soċjali għandhom storja twila iżda eteroġenja fil-maġġoranza tal-Istati Membri, li l-biċċa l-kbira tagħhom adottaw liġijiet speċifiċi f'dan il-qasam; billi l-entitajiet tal-ekonomija soċjali stabbilixxew ruħhom bħala atturi soċjali u ekonomiċi kruċjali li jista' jkollhom rwol importanti fis-suq; billi għadhom jiffaċċjaw ostakli sinifikanti li jfixklu l-impatt ekonomiku u soċjali ġenerali tagħhom; billi jeħtieġ li l-Istati Membri jadottaw leġiżlazzjoni speċifika biex jegħlbu dawn l-ostakli u jippermettu l-konsolidazzjoni u l-iżvilupp tal-ekonomija soċjali, u jiżguraw li l-entitajiet tal-ekonomija soċjali jistgħu jikkompetu b'mod effettiv fis-setturi ekonomiċi kollha;

| I. | billi l-organizzazzjonijiet tal-ekonomija soċjali joperaw f'setturi ewlenin bħas-saħħa, il-kura fit-tul, il-kura soċjali, l-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali, il-kultura u l-promozzjoni tal-wirt kulturali, it-teknoloġiji avvanzati, l-akkomodazzjoni, id-divertiment, l-ekonomija ċirkolari, l-enerġija rinnovabbli u l-immaniġġjar tal-iskart; billi minħabba l-ankraġġ lokali u l-karattru soċjali u ta' integrazzjoni tagħhom huma parti intrinsika tal-mudell soċjali Ewropew; |
| --- | --- |

I.

billi l-organizzazzjonijiet tal-ekonomija soċjali joperaw f'setturi ewlenin bħas-saħħa, il-kura fit-tul, il-kura soċjali, l-edukazzjoni u t-taħriġ vokazzjonali, il-kultura u l-promozzjoni tal-wirt kulturali, it-teknoloġiji avvanzati, l-akkomodazzjoni, id-divertiment, l-ekonomija ċirkolari, l-enerġija rinnovabbli u l-immaniġġjar tal-iskart; billi minħabba l-ankraġġ lokali u l-karattru soċjali u ta' integrazzjoni tagħhom huma parti intrinsika tal-mudell soċjali Ewropew;

| J. | billi l-ekonomija soċjali hija komponent essenzjali tal-ekonomija tas-suq soċjali tal-UE u fattur ewlieni għall-implimentazzjoni tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali u l-miri tiegħu; billi l-organizzazzjonijiet tal-ekonomija soċjali għandhom rwol fl-Istrateġija Industrijali aġġornata (17) peress li jħejju t-triq għal ekonomija tal-UE aktar sostenibbli u reżiljenti li ma tħalli lil ħadd jibqa' lura; |
| --- | --- |

J.

billi l-ekonomija soċjali hija komponent essenzjali tal-ekonomija tas-suq soċjali tal-UE u fattur ewlieni għall-implimentazzjoni tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali u l-miri tiegħu; billi l-organizzazzjonijiet tal-ekonomija soċjali għandhom rwol fl-Istrateġija Industrijali aġġornata (17) peress li jħejju t-triq għal ekonomija tal-UE aktar sostenibbli u reżiljenti li ma tħalli lil ħadd jibqa' lura;

| K. | billi t-tranżizzjoni diġitali toffri ħafna opportunitajiet lill-ekonomija soċjali; billi l-operaturi tal-ekonomija soċjali jeħtieġu taħriġ biex ilaħħqu fi swieq diġitali kompetittivi b'ritmu mgħaġġel; |
| --- | --- |

K.

billi t-tranżizzjoni diġitali toffri ħafna opportunitajiet lill-ekonomija soċjali; billi l-operaturi tal-ekonomija soċjali jeħtieġu taħriġ biex ilaħħqu fi swieq diġitali kompetittivi b'ritmu mgħaġġel;

| L. | billi l-entitajiet tal-ekonomija soċjali tradizzjonalment kellhom rwol importanti fl-integrazzjoni u l-impjieg ta' ħaddiema żvantaġġati, kif ukoll fil-forniment ta' servizzi għalihom, speċjalment persuni b'diżabilità, inkluż permezz ta' Intrapriżi Soċjali għall-Integrazzjoni tax-Xogħol fl-ambitu tal-UNCRPD, u b'hekk itejbu l-benesseri u s-saħħa mentali tagħhom; |
| --- | --- |

L.

billi l-entitajiet tal-ekonomija soċjali tradizzjonalment kellhom rwol importanti fl-integrazzjoni u l-impjieg ta' ħaddiema żvantaġġati, kif ukoll fil-forniment ta' servizzi għalihom, speċjalment persuni b'diżabilità, inkluż permezz ta' Intrapriżi Soċjali għall-Integrazzjoni tax-Xogħol fl-ambitu tal-UNCRPD, u b'hekk itejbu l-benesseri u s-saħħa mentali tagħhom;

| M. | billi s-settur tas-servizzi soċjali, li huwa parti mill-ekonomija soċjali, qed ilaħħaq ma' sfidi bħal pagi baxxi u kundizzjonijiet tax-xogħol prekarji, li jeħtieġ li jiġu ttrattati b'mod effettiv; |
| --- | --- |

M.

billi s-settur tas-servizzi soċjali, li huwa parti mill-ekonomija soċjali, qed ilaħħaq ma' sfidi bħal pagi baxxi u kundizzjonijiet tax-xogħol prekarji, li jeħtieġ li jiġu ttrattati b'mod effettiv;

| N. | billi l-kooperattivi jista' jkollhom rwol fid-demokratizzazzjoni tax-xogħol diġitali, pereżempju fil-ħolqien ta' pjattaformi tax-xogħol proprjetà tal-ħaddiema; |
| --- | --- |

N.

billi l-kooperattivi jista' jkollhom rwol fid-demokratizzazzjoni tax-xogħol diġitali, pereżempju fil-ħolqien ta' pjattaformi tax-xogħol proprjetà tal-ħaddiema;

| O. | billi aktar minn 82,2 miljun voluntier għandhom rwol attiv u fundamentali fl-ekonomija soċjali (18); billi l-volontarjat huwa importanti kemm għall-ġenerazzjoni żagħżugħa kif ukoll għall-anzjani, li għalihom f'xi każijiet jirrappreżenta opportunità importanti biex ikollhom rwol attiv fis-soċjetà; |
| --- | --- |

O.

billi aktar minn 82,2 miljun voluntier għandhom rwol attiv u fundamentali fl-ekonomija soċjali (18); billi l-volontarjat huwa importanti kemm għall-ġenerazzjoni żagħżugħa kif ukoll għall-anzjani, li għalihom f'xi każijiet jirrappreżenta opportunità importanti biex ikollhom rwol attiv fis-soċjetà;

| P. | billi s-sitwazzjoni attwali kkawżata mill-gwerra fl-Ukrajna wriet l-importanza tal-komunitajiet lokali u s-solidarjetà fl-Unjoni Ewropea u fil-pajjiżi li jmissu mal-Ukrajna; billi b'mod ġenerali l-ekonomija soċjali mhijiex żviluppata sew f'dawn il-pajjiżi; billi involviment akbar ta' intrapriżi tal-ekonomija soċjali seta' kien ta' vantaġġ kbir fil-koordinazzjoni tal-appoġġ għar-rifuġjati Ukreni; |
| --- | --- |

P.

billi s-sitwazzjoni attwali kkawżata mill-gwerra fl-Ukrajna wriet l-importanza tal-komunitajiet lokali u s-solidarjetà fl-Unjoni Ewropea u fil-pajjiżi li jmissu mal-Ukrajna; billi b'mod ġenerali l-ekonomija soċjali mhijiex żviluppata sew f'dawn il-pajjiżi; billi involviment akbar ta' intrapriżi tal-ekonomija soċjali seta' kien ta' vantaġġ kbir fil-koordinazzjoni tal-appoġġ għar-rifuġjati Ukreni;

| Q. | billi l-ekonomija soċjali għandha rwol importanti fil-promozzjoni tat-tranżizzjoni ekoloġika u diġitali inklużiva; |
| --- | --- |

Q.

billi l-ekonomija soċjali għandha rwol importanti fil-promozzjoni tat-tranżizzjoni ekoloġika u diġitali inklużiva;

| R. | billi f'riżoluzzjonijiet tal-passat, il-Parlament enfasizza l-importanza li jiġi ffaċilitat l-iżvilupp ta' attivitajiet transfruntiera u l-aċċess għas-suq intern għall-impriżi mutwi, l-assoċjazzjonijiet u l-fondazzjonijiet; |
| --- | --- |

R.

billi f'riżoluzzjonijiet tal-passat, il-Parlament enfasizza l-importanza li jiġi ffaċilitat l-iżvilupp ta' attivitajiet transfruntiera u l-aċċess għas-suq intern għall-impriżi mutwi, l-assoċjazzjonijiet u l-fondazzjonijiet;

| S. | billi qafas legali u ta' politika li jipproteġi u jippromwovi b'mod adegwat l-intrapriżi kooperattivi tal-ħaddiema, sett ta' miżuri ta' politika mmirati biex jiffaċilitaw it-trasferimenti tan-negozju lill-impjegati u livell għoli ta' organizzazzjoni u konsolidazzjoni ta' kooperattivi tal-ħaddiema f'organizzazzjonijiet/federazzjonijiet jikkontribwixxu għal trasferimenti ta' negozju ta' suċċess lill-impjegati; |
| --- | --- |

S.

billi qafas legali u ta' politika li jipproteġi u jippromwovi b'mod adegwat l-intrapriżi kooperattivi tal-ħaddiema, sett ta' miżuri ta' politika mmirati biex jiffaċilitaw it-trasferimenti tan-negozju lill-impjegati u livell għoli ta' organizzazzjoni u konsolidazzjoni ta' kooperattivi tal-ħaddiema f'organizzazzjonijiet/federazzjonijiet jikkontribwixxu għal trasferimenti ta' negozju ta' suċċess lill-impjegati;

| T. | billi l-mudell tal-ekonomija soċjali għandu potenzjal kbir biex jilħaq l-aktar komunitajiet vulnerabbli u żvantaġġati, bħar-Rom, u jtejjeb b'mod sinifikanti l-aċċess tagħhom għad-drittijiet, ir-riżorsi u s-servizzi, kif ukoll il-parteċipazzjoni professjonali, soċjali u ċivika tagħhom; |
| --- | --- |

T.

billi l-mudell tal-ekonomija soċjali għandu potenzjal kbir biex jilħaq l-aktar komunitajiet vulnerabbli u żvantaġġati, bħar-Rom, u jtejjeb b'mod sinifikanti l-aċċess tagħhom għad-drittijiet, ir-riżorsi u s-servizzi, kif ukoll il-parteċipazzjoni professjonali, soċjali u ċivika tagħhom;

| U. | billi l-organizzazzjonijiet tal-ekonomija soċjali huma perċepiti mill-investituri bħala ta' riskju għoli (19); |
| --- | --- |

U.

billi l-organizzazzjonijiet tal-ekonomija soċjali huma perċepiti mill-investituri bħala ta' riskju għoli (19);

| 1. | Jilqa' l-Pjan ta' Azzjoni tal-Kummissjoni għall-Ekonomija Soċjali, il-prinċipji gwida li jiddefinixxu l-ekonomija soċjali stabbiliti fih, l-impetu politiku li jipprovdi għall-iżvilupp tal-ekonomija soċjali, u l-ġid ta' miżuri mħabbra; jinnota, madankollu, li ċerti aspetti relatati mal-impjiegi u l-affarijiet soċjali fl-ekonomija soċjali jistgħu jissaħħu aktar; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jissottolinja l-pluralità tal-għanijiet tal-ekonomija soċjali u r-rwol importanti li għandha fit-titjib tar-reżiljenza tal-ekonomija, l-iżgurar ta' tranżizzjoni ġusta, it-tnaqqis tal-inugwaljanzi, l-għoti ta' opportunitajiet ta' impjieg ta' kwalità lill-gruppi vulnerabbli, il-promozzjoni tal-għajxien indipendenti, it-tisħiħ tas-sens ta' komunità, il-ġlieda kontra d-depopolazzjoni u t-tisħiħ tal-iżvilupp taż-żoni rurali, l-implimentazzjoni tal-prinċipji tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali u l-kisba ta' konverġenza soċjali 'l fuq; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Iħeġġeġ lill-Istati Membri jieħdu vantaġġ mill-iskemi tas-settur tal-ekonomija soċjali biex jimplimentaw il-prinċipji tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jafferma li l-kriżi tal-COVID-19 enfasizzat ir-rwol vitali tal-organizzazzjonijiet tal-ekonomija soċjali biex jgħinu lin-nies jiffaċċjaw ħafna diffikultajiet, u b'hekk jiggarantixxu l-koeżjoni soċjali, u li wriet ir-rilevanza u r-reżiljenza tagħhom; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Iqis li l-azzjonijiet tal-UE u nazzjonali biex jippromovu l-iżvilupp tal-ekonomija soċjali huma partikolarment rilevanti fil-kuntest attwali, fejn, bħala konsegwenza tal-kriżi ekonomika u soċjali ġġenerata mill-COVID-19, huwa meħtieġ li jiġi mmobilizzat il-potenzjal sħiħ tal-ekonomija soċjali għall-iżgurar tal-irkupru ekonomiku, il-promozzjoni tal-intraprenditorija soċjali u l-ħolqien ta' impjiegi ta' kwalità; jisħaq li l-entitajiet tal-ekonomija soċjali għandhom rwol essenzjali fit-titjib tar-reżiljenza tal-ekonomija u s-soċjetà wara l-pandemija tal-COVID-19; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Jissottolinja li minkejja li l-ekonomija soċjali hija sors konsiderevoli ta' tkabbir ekonomiku u ħolqien ta' impjiegi, jeħtieġ li jsir aktar biex jiġi promoss dan il-mudell, inklużi l-prinċipji tas-solidarjetà, l-inklużjoni soċjali u l-investiment soċjali li jirfduh; iħeġġeġ, għalhekk, lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri, kif ukoll l-awtoritajiet reġjonali u lokali, biex iżidu l-isforzi fil-promozzjoni ulterjuri tal-ekonomija soċjali u jintegraw id-dimensjoni tal-ekonomija soċjali fil-politiki, il-programmi u l-prattiki rilevanti, bħal dawk rilevanti għat-tranżizzjonijiet li għaddejjin bħat-tranżizzjonijiet ekoloġiċi u diġitali fil-livell tal-UE kif ukoll globalment permezz tal-azzjonijiet esterni tal-UE; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Iħeġġeġ lill-Istati Membri jappoġġaw lill-atturi tal-ekonomija soċjali biex jiżviluppaw programmi ta' innovazzjoni soċjali li jtejbu l-iżvilupp u l-għoti tas-servizzi soċjali u li jtejbu l-aċċessibbiltà għas-servizzi għall-aktar vulnerabbli, inklużi l-persuni b'diżabilità u l-anzjani; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Itenni t-talbiet tiegħu (20) biex il-prinċipju “Aħseb l-Ewwel fiż-Żgħir” jiġi stabbilit bħala prinċipju gwida fl-abbozzar ta' leġiżlazzjoni futura u fl-adozzjoni ta' politiki, mingħajr ma jiddgħajfu r-regoli, l-istandards u d-drittijiet attwali, bħall-protezzjoni ambjentali u tal-konsumatur, sabiex, minn naħa, l-oqfsa regolatorji jkunu aktar ta' appoġġ għall-entitajiet mikro, żgħar u ta' daqs medju fl-applikazzjoni tagħhom tar-regoli u r-regolamenti attwali, u, min-naħa l-oħra, biex jissaħħu l-iżvilupp, is-sostenibbiltà u t-tkabbir tal-ekonomija soċjali; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Jemmen li għandhom jiġu proposti strateġiji konkreti u miżuri ta' segwitu għall-kisba tal-objettivi tal-Pjan ta' Azzjoni għall-Ekonomija Soċjali, filwaqt li jitqiesu l-liġi u l-prattiki nazzjonali; jissottolinja li l-interkonnessjonijiet bejn il-Pjan ta' Azzjoni għall-Ekonomija Soċjali u inizjattivi oħra tal-UE bħall-Pjan ta' Azzjoni tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali, l-Istrateġija Ewropea tad-Diżabilità jew il-Pjattaforma Ewropea għall-ġlieda kontra l-problema ta' persuni mingħajr dar jeħtieġ li jiġu ddettaljati aktar; iqis li huwa meħtieġ li jiġi stabbilit kalendarju għall-azzjonijiet kollha inklużi fil-Pjan ta' Azzjoni għall-Ekonomija Soċjali u l-monitoraġġ u l-evalwazzjoni tagħhom, bil-ħsieb li l-awtoritajiet rilevanti jiġu ggwidati fl-implimentazzjoni u tal-Pjan ta' Azzjoni għall-Ekonomija Soċjali tiġi żgurata l-koeżjoni politika; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Jenfasizza li filwaqt li taġixxi fl-interess ġenerali, l-ekonomija soċjali toħloq impjiegi, tipprovdi servizzi u prodotti soċjalment innovattivi, tiffaċilita l-inklużjoni soċjali u tippromwovi ekonomija aktar sostenibbli u aktar ibbażata lokalment; jissottolinja li meta r-rwol tal-ekonomija soċjali fil-ħolqien u ż-żamma tal-impjiegi jinvolvi ħaddiema żvantaġġati u reġjuni żvantaġġati, huwa meħtieġ appoġġ xieraq biex jingħata rikonoxximent xieraq lil dawn l-entitajiet; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Jesprimi dispjaċir li 11,6 % tal-ħaddiema fis-settur privat tal-Istati Membri mhumiex iddikjarati u jenfasizza l-ħtieġa għal miżuri ta' politika biex jiġġieldu x-xogħol mhux iddikjarat u jinfurzaw b'mod effettiv id-drittijiet tal-ħaddiema; jenfasizza l-kontribut tal-organizzazzjonijiet tal-ekonomija soċjali, u b'mod partikolari l-kooperattivi, fil-ġlieda kontra x-xogħol mhux iddikjarat; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Jenfasizza l-ħtieġa li jiġu promossi possibbiltajiet ta' finanzjament pubbliku dirett fil-forma ta' għotjiet, eż. permezz ta' fondi tal-UE, kif ukoll investimenti privati fis-settur tal-ekonomija soċjali, speċjalment fid-dawl taż-żieda fid-domanda għal servizzi pprovduti minn organizzazzjonijiet tal-ekonomija soċjali matul il-pandemija tal-COVID-19 u fl-irkupru ta' wara l-pandemija; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Itenni li sabiex jintlaħaq il-potenzjal sħiħ tal-Pjan ta' Azzjoni għall-Ekonomija Soċjali, il-Kummissjoni u l-Istati Membri jeħtiġilhom jiggarantixxu li l-implimentazzjoni tal-Pjan ta' Azzjoni għall-Ekonomija Soċjali ma tħalli lil ħadd jibqa' lura iżda tiżgura sħubija sħiħa mal-partijiet ikkonċernati kollha tal-ekonomija soċjali, inklużi fornituri tas-servizzi soċjali mingħajr skop ta' qligħ u s-soċjetà ċivili fil-livelli kollha, inklużi l-organizzazzjonijiet tal-karità ibbażati fuq il-knisja, filwaqt li tiżgura ċ-ċarezza u l-koordinazzjoni bejn l-atturi; |
| --- | --- |

13.

Ħolqien ta' ambjent favorevoli għall-ekonomija soċjali

| 14. | Ifakkar lill-Istati Membri li d-Direttiva dwar l-Akkwist Pubbliku tippermetti lill-awtoritajiet kontraenti jużaw l-akkwist pubbliku biex isegwu objettivi ambjentali u soċjali, u, b'mod partikolari, tippermetti proċeduri ta' offerti riżervati għal entitajiet li jirrispondu għal kriterji dwar il-kwalità u li l-għan ewlieni tagħhom huwa l-inklużjoni fil-forza tax-xogħol ta' persuni b'diżabilità jew gruppi f'riskju ta' esklużjoni soċjali; jistieden lill-awtoritajiet pubbliċi jirrikonoxxu l-akkwist pubbliku soċjalment u ambjentalment responsabbli bħala investiment fin-nisġa soċjoekonomika b'potenzjal kbir li jgħaqqad l-objettivi soċjali u kompetittivi; jirrimarka li l-inklużjoni ta' rekwiżiti ambjentali u soċjali fis-sejħiet għall-offerti tista' tkun essenzjali għall-iżvilupp tas-settur tal-ekonomija soċjali; jistieden lill-Kummissjoni tippromwovi aktar l-akkwist pubbliku soċjalment responsabbli u l-prattiki tajba sabiex tingħata spinta lill-prattiki kummerċjali soċjalment responsabbli u jħeġġeġ lill-Istati Membri jimmiraw li jagħmlu l-ħlas tal-finanzjament pubbliku kollu fil-forma ta' kuntratti ta' akkwist pubbliku kundizzjonali fuq il-konformità tagħhom mal-obbligi applikabbli fl-oqsma tal-liġi ambjentali, soċjali u tax-xogħol stabbiliti skont id-dritt tal-Unjoni jew nazzjonali, il-ftehimiet kollettivi jew il-liġijiet ambjentali, soċjali u tax-xogħol internazzjonali; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Iħeġġeġ lill-Istati Membri jadottaw b'mod sistematiku strateġiji mmirati lejn l-iżvilupp ta' akkwist pubbliku soċjalment responsabbli, biex b'hekk tiġi stabbilita rabta bejn l-oqsma ta' politika bejn l-għoti ta' servizzi u prodotti u l-kontribut għall-objettivi soċjali; iqis li t-traspożizzjoni tad-Direttiva dwar l-Akkwist Pubbliku trid tkun akkumpanjata minn inizjattivi biex jiżdied l-għarfien dwar ir-relazzjoni bejn l-infiq pubbliku u l-kontribut tiegħu għall-kisba tal-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli tan-NU u biex tinbena l-kapaċità tal-uffiċjali tal-akkwist pubbliku u l-entitajiet tal-ekonomija soċjali; iħeġġeġ lill-uffiċjali tal-akkwist pubbliku biex iwettqu konsultazzjonijiet qabel it-tqegħid fis-suq qabel ma jfasslu dokumenti tal-akkwist, bil-għan li jifhmu aħjar x'għandhom x'joffru l-entitajiet tal-ekonomija soċjali u kif jistgħu jissodisfaw ir-rekwiżiti tas-sejħa għall-offerti; jistieden lill-akkwirenti biex ma jagħtux kuntratti biss fuq il-bażi tal-orħos prezz iżda fuq l-aħjar valur, u b'hekk jinkorporaw kriterji ta' kwalità u kunsiderazzjonijiet tal-impatt soċjali; jistieden lill-Istati Membri jtejbu t-trasparenza u jipprevjenu l-korruzzjoni fl-akkwist pubbliku; jenfasizza l-ħtieġa li l-awtoritajiet rilevanti jesploraw il-kooperazzjoni u s-sħubijiet fl-aċċess għall-akkwist pubbliku mill-entitajiet tal-ekonomija soċjali, kif inhu l-każ f'xi Stati Membri; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Jenfasizza li l-akkwiżizzjonijiet tal-ħaddiema jistgħu jkunu soluzzjoni possibbli biex jiġi evitat it-telf ta' impjiegi li jirriżulta minn ristrutturar; jilqa' l-inizjattivi attwali fl-Istati Membri biex jipprovdu lill-ħaddiema interessati fi proċess ta' akkwiżizzjoni u kooperattivi li joħorġu mill-akkwiżizzjonijiet tal-ħaddiema bi strutturi ta' appoġġ għan-negozju, inklużi pariri legali, appoġġ finanzjarju, għajnuna fil-preparazzjoni ta' pjanijiet ta' negozju u l-provvista ta' data meħtieġa minn investituri esterni; iħeġġeġ lill-Istati Membri oħra biex jimplimentaw inizjattivi simili u biex jinkludu dan is-suġġett fir-rakkomandazzjoni tal-Kunsill tal-2023 sabiex jappoġġaw aktar dawn l-inizjattivi fil-livell reġjonali u nazzjonali; jenfasizza r-rwol tar-rappreżentanti tal-ħaddiema, inklużi t-trade unions, fl-appoġġ tal-federazzjonijiet tal-kooperattivi li jassistu l-akkwiżizzjonijiet tal-ħaddiema u fil-ħolqien ta' rabtiet magħhom, sabiex itejbu l-possibbiltajiet tagħhom ta' suċċess; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Jenfasizza l-ħtieġa li l-Kummissjoni tkompli taħdem mill-qrib mal-Istati Membri ħalli tidentifika għodod u soluzzjonijiet biex jitneħħew l-ostakli u tħaffef il-proċeduri legali għat-trasferiment tas-sjieda ta' intrapriża lill-impjegati permezz ta' kooperattivi tal-ħaddiema jew forom oħra ta' entitajiet tal-ekonomija soċjali li huma proprjetà tal-ħaddiema; jistieden lill-Kummissjoni tistabbilixxi pjattaforma tal-UE għall-iskambju tal-aħjar prattiki bejn l-Istati Membri, l-awtoritajiet lokali u reġjonali u n-networks tal-ekonomija soċjali; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Jissottolinja l-importanza li jiġi promoss il-mudell kooperattiv u l-prinċipji tiegħu dwar l-parteċipazzjoni tal-ħaddiema u d-demokrazija; iħeġġeġ lill-Istati Membri joħolqu ambjenti legali favorevoli għall-istabbiliment u l-funzjonament ta' kooperattivi, inklużi kooperattivi tal-ħaddiema; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Jenfasizza l-ħidma attwali tal-UE biex testendi t-tassonomija għal finanzjament sostenibbli għall-objettivi soċjali; iqis li t-tassonomija tal-UE jeħtieġ li tkun rilevanti minn perspettiva soċjali, filwaqt li fl-istess ħin tqis is-sitwazzjoni tal-mikrointrapriżi u l-SMEs, peress li tista' tkun xprun għall-investiment fl-ekonomija soċjali jekk dan l-investiment ikun allinjat kif xieraq mal-prinċipji u l-karatteristiċi tal-ekonomija soċjali; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Jenfasizza l-importanza li jissaħħu l-ippjanar tan-negozju u l-implimentazzjoni u l-ħiliet ta' evalwazzjoni tal-entitajiet tal-ekonomija soċjali, kif ukoll tal-litteriżmu medjatiku rilevanti, il-ħiliet ta' ġestjoni, it-tmexxija parteċipattiva, it-tagħlim tul il-ħajja, ir-reżiljenza u l-ħiliet meħtieġa għat-tranżizzjonijiet li għaddejjin, inklużi t-tranżizzjonijiet ekoloġiċi u diġitali, billi tiġi appoġġjata l-Alleanza tal-Ekonomija Soċjali u l-Ħiliet ta' Prossimità; jistenna bil-ħerqa li l-“Patt għall-Ħiliet għall-Ekonomija Soċjali” imminenti jinvesti f'dawn il-ħiliet; u jistieden lill-partijiet ikkonċernati tal-ekonomija soċjali jallinjaw bis-sħiħ mal-miri tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali billi jiżguraw li mill-anqas 60 % tal-impjegati tal-ekonomija jirċievu taħriġ kull sena sal-2030; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Jistieden lill-Kummissjoni tinkoraġġixxi l-investiment tal-impatt soċjali u tivvaluta l-miżuri eżistenti biex tiżdied il-parteċipazzjoni taċ-ċittadini f'inizjattivi ta' finanzjament tal-impatt soċjali bil-ħsieb li jiżdied il-finanzjament tal-entitajiet tal-ekonomija soċjali u l-viżibbiltà tagħhom; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Jistieden lill-Kummissjoni teżamina bir-reqqa l-fattibbiltà u l-prattiċità tal-bonds tal-impatt soċjali flimkien mal-partijiet ikkonċernati tal-ekonomija soċjali u l-akkademiċi; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Jiddispjaċih li l-entitajiet tal-ekonomija soċjali mhumiex imsemmija biżżejjed fil-kurrikuli tal-edukazzjoni skolastika ġenerali u tal-edukazzjoni għolja (21); fid-dawl ta' dan, jistieden lill-korpi rappreżentattivi tas-settur u lill-awtoritajiet pubbliċi rilevanti, fi sħubija mal-partijiet ikkonċernati rilevanti, biex jirrevedu u jevalwaw il-kurrikuli fil-livelli edukattivi kollha, mill-edukazzjoni primarja sal-edukazzjoni għolja, inkluż it-taħriġ vokazzjonali u edukattiv, u jressqu rakkomandazzjonijiet ta' politika; jissottolinja l-ħtieġa li tiġi promossa l-ekonomija soċjali fost iż-żgħażagħ; jitlob lill-Kummissjoni tiżgura kollaborazzjoni kontinwa bejn iċ-Ċentru Ewropew ta' Kompetenza għall-Innovazzjoni Soċjali u l-istituzzjonijiet tal-edukazzjoni għolja fl-Istati Membri kollha bil-għan li jiġu żviluppati proġetti konġunti u titqajjem kuxjenza dwar il-possibbiltajiet li l-ekonomija soċjali toffri lil imprendituri żgħażagħ futuri u lil gruppi sottorappreżentati, bħal persuni b'diżabilità, nisa, persuni akbar fl-età u gruppi soċjalment vulnerabbli; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Jenfasizza li l-entitajiet tal-ekonomija soċjali ilhom għal għexieren ta' snin mexxejja fl-implimentazzjoni ta' mudelli ta' negozju ċirkolari, speċjalment fl-attivitajiet ta' użu mill-ġdid, tiswija u riċiklaġġ, u b'hekk jaċċelleraw it-tranżizzjoni għall-ekonomija ċirkolari u jsaħħu l-enfasi fuq l-impatt soċjali pożittiv (22), jappoġġa l-inizjattiva tal-Kummissjoni biex issaħħaħ il-kapaċità tal-ekonomija soċjali biex tkompli tiżviluppa servizzi u prodotti aktar ekoloġiċi; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Jenfasizza n-natura distintiva tal-kooperattivi tal-enerġija rinnovabbli fl-ekonomija soċjali, bħala parti mill-komunitajiet tal-enerġija, fis-sistema tal-enerġija, peress li jippromwovu prattiki ta' produzzjoni u konsum tal-enerġija sostenibbli, isaħħu s-sjieda tal-komunità u l-innovazzjoni soċjali, jiġġeneraw benefiċċji mifruxa u jistgħu jintużaw biex jiżguraw is-sigurtà tal-provvista f'żoni remoti u fuq ċerti gżejjer; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Jenfasizza r-rwol fundamentali li għandhom l-entitajiet tal-ekonomija soċjali, inklużi impriżi mutwi, fis-settur tal-kura u jissottolinja l-potenzjal ta' tkabbir importanti tal-ekonomija soċjali f'dan il-qasam, li jista' jwieġeb għaż-żieda fid-domanda għal servizzi ta' kura u jindirizza sfidi kontinwi bħat-tixjiħ demografiku; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jappoġġjaw settur tal-kura ta' kwalità b'politiki xierqa u jiżguraw li r-reviżjoni li jmiss tal-għajnuna mill-Istat tiżgura flessibbiltà akbar għall-entitajiet tal-ekonomija soċjali li jipprovdu servizzi soċjali u tal-kura tas-saħħa; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Jenfasizza l-importanza li tingħata importanza akbar għall-prattiki u għall-metodoloġiji tal-kejl tal-impatt soċjali; jistieden lill-Kummissjoni, bl-appoġġ tal-partijiet interessati Ewropej tal-ekonomija soċjali, tivvaluta bir-reqqa l-iżvilupp ta' metodoloġiji tal-kejl tal-impatt soċjali, li jistgħu jkunu adattati għad-diversità tal-entitajiet tal-ekonomija soċjali u jattiraw aktar l-investimenti soċjali; |
| --- | --- |

27.

| 28. | Jissottolinja l-importanza tal-ekonomija soċjali fil-promozzjoni tal-ugwaljanza bejn il-ġeneri u l-għoti ta' opportunitajiet ta' impjieg għan-nisa, b'mod partikolari dawk f'sitwazzjonijiet vulnerabbli; jisħaq li dan jista' jkun punt ta' dħul li jiffaċilita t-tranżizzjoni minn impjieg informali għal impjieg formali; jinnota li aktar minn 60 % tal-forza tax-xogħol fl-ekonomija soċjali huma nisa, u li apparentement id-differenzi fil-paga u fit-tmexxija huma aktar baxxi; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jneħħu l-ostakli kollha għan-nisa sabiex tinkiseb l-ugwaljanza bejn il-ġeneri; jappella għat-tisħiħ tad-dimensjoni tal-ġeneru fil-politiki u l-aċċess għall-finanzjament għan-nisa involuti f'entitajiet tal-ekonomija soċjali minħabba d-diffikultajiet akbar esperjenzati min-nisa fl-aċċess għall-finanzi meta mqabbla mal-irġiel; jitlob lill-Kummissjoni tidentifika rwol ċar għall-ekonomija soċjali fl-istrateġija Ewropea tal-kura li jmiss; |
| --- | --- |

28.

| 29. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jistabbilixxu sħubijiet nazzjonali, transnazzjonali u interreġjonali għall-bini tal-kapaċità u ftehimiet formali man-networks tal-ekonomija soċjali u l-organizzazzjonijiet rappreżentattivi tagħhom; jirrimarka li huwa meħtieġ li jiġu żgurati l-kundizzjonijiet għall-iżvilupp ulterjuri u l-professjonalizzazzjoni tal-entitajiet tal-ekonomija soċjali, li jistgħu jsiru permezz tal-għoti ta' servizzi ta' konsulenza bħal mentoraġġ u kkowċjar imfassla apposta, il-finanzjament tal-bini tal-kapaċità, it-taħriġ u l-edukazzjoni, it-taħriġ u t-titjib tal-ħiliet jew it-taħriġ mill-ġdid, l-inkubazzjoni ta' servizzi kif ukoll l-aċċess għal pariri legali; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Jenfasizza r-rwol ewlieni li t-teknoloġiji l-ġodda u l-intelliġenza artifiċjali, meta jkunu aċċessibbli għal kulħadd, jista' jkollhom fil-ħolqien tal-impjiegi u fl-iżvilupp u l-espansjoni tal-ekonomija soċjali; jisħaq l-importanza li l-intraprendituri u l-impjegati tal-ekonomija soċjali, b'enfasi speċifika fuq il-ħaddiema vulnerabbli, jingħataw aċċess imtejjeb għall-programmi ta' taħriġ dwar il-ħiliet diġitali u t-teknoloġiji avvanzati, kemm fil-livell tal-Unjoni kif ukoll f'dak nazzjonali, u jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jesploraw kif in-negozji ewlenin, is-settur pubbliku u l-entitajiet tal-ekonomija soċjali jistgħu jikkooperaw biex jiksbu dan; jinnota li t-tranżizzjoni diġitali fl-ekonomija soċjali għandha tkun imħeġġa, fost l-oħrajn, permezz tat-tassazzjoni, l-akkwist pubbliku u l-għajnuna mill-Istat; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Jenfasizza li l-ekonomija soċjali hija mod kif jissolvew l-isfidi urbani; jappella biex il-finanzjament ikun dirett lejn il-livell lokali, inkluż dak ta' żoni urbani; |
| --- | --- |

31.

| 32. | Jilqa' l-fatt li ħafna awtoritajiet lokali u reġjonali diġà għandhom strateġiji u pjanijiet ta' azzjoni ambizzjużi biex jippromwovu l-ekonomija soċjali; jirrikonoxxi l-ħtieġa li tinbena l-kapaċità fil-livell lokali u reġjonali u li jiġu indirizzati l-ħtiġijiet speċifiċi tal-organizzazzjonijiet transfruntieri tal-ekonomija soċjali, speċjalment fiż-żoni rurali, insulari u remoti; jistieden lill-Istati Membri jinkoraġġixxu l-iżvilupp ta' strateġiji reġjonali għall-ekonomija soċjali fir-reġjuni kollha u jallokaw riżorsi finanzjarji skont prijoritajiet definiti lokalment; iħeġġeġ lill-Kummissjoni tippubblika ħarsa ġenerali dwar id-diversità tal-forom legali tal-ekonomija soċjali attwali fl-Istati Membri, biex l-awtoritajiet lokali u reġjonali jkunu jistgħu jiffokaw fuqhom meta jħejju l-istrateġiji tagħhom; |
| --- | --- |

32.

Sfruttament tal-potenzjal sħiħ tal-istrumenti tal-UE biex l-ekonomija soċjali tiffjorixxi

| 33. | Jistieden lill-Istati Membri jipprovdu finanzjament immirat għall-entitajiet tal-ekonomija soċjali u jagħmlu użu sħiħ mill-fondi attwali tal-Unjoni biex jippromwovu s-settur tal-ekonomija soċjali u jżidu l-isforzi tagħhom biex jassorbu l-fondi li huma disponibbli għalihom għall-ekonomija soċjali; |
| --- | --- |

33.

| 34. | Iqis li huwa meħtieġ li jiġi ffaċilitat l-aċċess tal-intrapriżi tal-ekonomija soċjali għall-fondi Ewropej, inkluż fil-kuntest ta' sħubijiet pubbliċi-privati, mingħajr ma jkun hemm bżonn ta' distorsjoni tan-natura legali tagħhom u l-inkoraġġiment tal-parteċipazzjoni attiva tagħhom fit-tfassil tal-aġenda politika Ewropea, bħal fil-kuntest tal-implimentazzjoni tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali; |
| --- | --- |

34.

| 35. | Jilqa' l-proposta għat-tnedija ta' Gateway uniku ġdid tal-UE tal-Ekonomija Soċjali fl-2023; jissottolinja li din l-inizjattiva għandha l-potenzjal li tappoġġa entitajiet tal-ekonomija soċjali biex jipprovdu informazzjoni importanti dwar finanzjament, politiki, networks u pjattaformi rilevanti tal-UE, kif ukoll inizjattivi relatati; |
| --- | --- |

35.

| 36. | Jinnota l-possibilitajiet disponibbli taħt InvestEU biex tiġi appoġġjata l-ekonomija soċjali; iħeġġeġ lill-Kummissjoni u lis-sħab inkarigati mill-implimentazzjoni jfasslu prodotti finanzjarji mfassla apposta għall-ħtiġijiet tal-intrapriżi tal-ekonomija soċjali fil-qafas tat-Tieqa tal-Investiment Soċjali u l-Ħiliet u jallokaw biżżejjed riżorsi għal dawn il-prodotti b'enfasi fuq il-proġetti li b'mod parallel jitrattaw it-trasformazzjoni diġitali u t-tranżizzjoni ekoloġika; jinnota li jeħtieġ jiġu żviluppati kriterji ta' eliġibbiltà sodi biex jiġu mmirati l-intermedjarji finanzjarji li jappoġġaw b'mod speċifiku l-ekonomija soċjali u jqis li s-servizzi ta' konsulenza għandhom jsiru disponibbli taħt iċ-Ċentru ta' Konsulenza InvestEU sabiex jiġi massimizzat il-potenzjal ta' dawn l-intermedjarji finanzjarji li jisfruttaw il-programm InvestEU; jistieden lill-Kummissjoni tiżgura li prodotti finanzjarji oħra ta' InvestEU, bħal dawk immirati lejn l-SMEs isiru aċċessibbli għall-entitajiet tal-ekonomija soċjali, li ħafna minnhom huma entitajiet mikro, żgħar u ta' daqs medju, sabiex jippermettu l-iżvilupp ta' sensiela ta' proġetti dwar suġġetti ewlenin u jtejbu s-sostenibbiltà ekonomika fit-tul tal-entitajiet tal-ekonomija soċjali kif ukoll l-użu tagħhom ta' soluzzjonijiet innovattivi; |
| --- | --- |

36.

| 37. | Jinnota b'mod partikolari r-rwol ewlieni tal-fondi tal-politika ta' koeżjoni, inkluż il-Fond Soċjali Ewropew Plus (FSE+) u l-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali u ta' Koeżjoni, fil-finanzjament ta' proġetti tal-ekonomija soċjali; ifakkar fl-objettivi speċifiċi tal-FSE+, li jtejjeb l-aċċess għall-impjiegi għal dawk kollha li qed ifittxu impjieg, b'mod partikolari ż-żgħażagħ, kif ukoll li jippromwovi l-impjiegi indipendenti u l-ekonomija soċjali; ifakkar lill-Istati Membri li l-finanzjament tal-FSE+ jista' jintuża mill-awtoritajiet tal-akkwist pubbliku biex jiffinanzja lill-“faċilitaturi tal-klawżoli soċjali”, jiġifieri professjonisti inkarigati mill-promozzjoni u l-appoġġar tal-implimentazzjoni tal-klawżoli soċjali fil-livell lokali, u biex jagħtu pariri lill-awtoritajiet pubbliċi dwar l-abbozzar tal-ispeċifikazzjonijiet tal-offerti li jkunu aċċessibbli għall-ekonomija soċjali; |
| --- | --- |

37.

| 38. | Jirrikonoxxi l-potenzjal kbir tal-ekonomija soċjali għall-ħolqien ta' impjiegi ta' kwalità u apprendistati mħallsa għaż-żgħażagħ, li jistgħu jaċċelleraw l-integrazzjoni tagħhom fis-suq tax-xogħol; iħeġġeġ lill-Istati Membri jużaw il-fondi disponibbli taħt il-Garanzija għaż-Żgħażagħ imsaħħa biex jippromwovu l-ekonomija soċjali fost il-ġenerazzjoni żagħżugħa peress li din tista' ssaħħaħ l-integrazzjoni tagħhom fis-suq tax-xogħol; jilqa' l-inizjattiva tal-Kummissjoni li tniedi Akkademja tal-Politika tal-Intraprenditorija taż-Żgħażagħ fl-2022 taħt l-FSE+ sabiex titrawwem l-intraprenditorija fost iż-żgħażagħ u jistieden lill-Kummissjoni tagħti attenzjoni partikolari lill-intraprenditorija soċjali u tiżviluppa inizjattivi mmirati biex jgħinu lil imprendituri oħra mhux rappreżentati biżżejjed fl-ekonomija soċjali; |
| --- | --- |

38.

| 39. | Jappoġġa t-twaqqif ta' ċentri ta' kompetenza nazzjonali għall-innovazzjoni soċjali mmirati lejn intraprendituri soċjali u ċentru ta' kompetenza Ewropew għall-innovazzjoni soċjali; ifakkar madankollu lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri li l-innovazzjoni soċjali hija pprattikata mill-organizzazzjonijiet kollha tal-ekonomija soċjali, inklużi l-fornituri tas-servizzi soċjali mingħajr skop ta' qligħ, kif ukoll l-intraprendituri soċjali; jistieden lill-Istati Membri jindirizzaw l-isfidi speċifiċi tas-settur tas-servizzi soċjali mingħajr skop ta' qligħ biex dan is-settur ikun jista' jkompli l-perkors innovattiv tiegħu, filwaqt li jżomm l-għotjiet u s-sussidji fl-ambitu tal-ESF+ jew il-proġett Erasmus+; |
| --- | --- |

39.

| 40. | Jilqa' l-użu ta' finanzjament immirat tal-UE għal proġetti mmirati biex jiżviluppaw u jippermettu t-trasferiment ta' intrapriżi lill-impjegati tagħhom u b'hekk il-kontinwità tan-negozju, inkluż permezz ta' akkwiżizzjoni minn kooperattiva tal-ħaddiema (23); |
| --- | --- |

40.

| 41. | Jistieden lill-Istati Membri jippromwovu l-aċċess tal-entitajiet tal-ekonomija soċjali għall-finanzjament tan-NextGenerationEU fil-kuntest tal-pjanijiet nazzjonali tagħhom għall-Irkupru u r-Reżiljenza, b'mod partikolari għall-promozzjoni ta' impjiegi ta' kwalità, l-inklużjoni soċjali u tranżizzjoni diġitali u ekoloġika inklużiva għal kulħadd; |
| --- | --- |

41.

| 42. | Jistieden lill-Kummissjoni, fir-reviżjoni li jmiss tar-Regolament għall-Eżenzjoni Ġenerali Sħiħa (GBER), twessa' l-kamp ta' applikazzjoni tar-Regolament u tqis b'mod adegwat il-ħtiġijiet speċifiċi tal-entitajiet tal-ekonomija soċjali f'termini ta' aċċess għall-finanzi u l-iżvilupp tas-suq; jistieden lill-Kummissjoni tinkludi aħjar il-kunsiderazzjonijiet soċjali fil-qasam tal-għajnuna mill-Istat, bħall-promozzjoni tar-reklutaġġ ta' ħaddiema żvantaġġati, inklużi l-persuni b'diżabilità, speċjalment fil-kuntest tal-irkupru ta' wara l-COVID-19, tesplora għażliet differenti bbażati fuq l-evidenza, wara konsultazzjoni mal-partijiet ikkonċernati rilevanti, tappoġġa l-iżvilupp ta' entitajiet tal-ekonomija soċjali u tipprovdi ċarezza u gwida lill-awtoritajiet nazzjonali dwar il-bażi ġuridika li għandha tintuża biex tappoġġa l-entitajiet tal-ekonomija soċjali permezz tal-għajnuna mill-Istat; |
| --- | --- |

42.

| 43. | Jilqa' l-pjanijiet tal-Kummissjoni biex tikkunsidra t-tnedija ta' mekkaniżmi dedikati ta' koinvestiment ma' fondazzjonijiet u organizzazzjonijiet filantropiċi għall-kwistjonijiet mmirati bħall-persuni mingħajr dar; |
| --- | --- |

43.

| 44. | Iħeġġeġ lill-awtoritajiet nazzjonali, reġjonali u lokali jisfruttaw aħjar il-potenzjal tar-regoli attwali dwar id-dispożizzjonijiet speċifiċi għas-servizzi ta' interess ekonomiku ġenerali (SIEĠ) biex jaċċessaw l-appoġġ tal-finanzi pubbliċi skont ir-Regolament tal-UE dwar l-Għajnuna mill-Istat, mhux l-anqas billi jagħmlu użu sħiħ mill-possibbiltà li jiġu rikonoxxuti entitajiet tal-ekonomija soċjali li jwettqu attività ekonomika bħala SIEĠ fejn rilevanti; |
| --- | --- |

44.

| 45. | Jilqa' l-idea tat-tnedija ta' inizjattiva ġdida fl-ambitu tal-Programm tas-Suq Uniku biex tappoġġa l-ħolqien ta' sħubijiet bejn entitajiet tal-ekonomija soċjali u n-negozji prinċipali, li tippermetti suq ta' “xiri soċjali” minn negozju għal negozju li jista' jsaħħaħ l-ekonomija soċjali; |
| --- | --- |

45.

| 46. | Jemmen li t-tikketti u ċ-ċertifikazzjonijiet attwali għall-entitajiet tal-ekonomija soċjali jistgħu jservu ta' ispirazzjoni għall-Istati Membri; jilqa' l-impenn fil-Pjan ta' Azzjoni għall-Ekonomija Soċjali li jniedi studju dwar it-tikketti u s-sistemi ta' ċertifikazzjoni nazzjonali tal-ekonomija soċjali bil-ħsieb li tiżdied il-viżibbiltà tal-ekonomija soċjali u li jkun possibbli suq uniku li jiffunzjona tajjeb, u, abbażi tar-riżultati, tiġi esplorata l-possibbiltà li titħejja t-triq għal sistema aktar standardizzata fil-livell tal-Unjoni; jissottolinja li dan l-istudju għandu jibni fuq sejbiet preċedenti u jinvolvi lill-partijiet interessati tal-ekonomija soċjali; |
| --- | --- |

46.

| 47. | Jirrakkomanda li l-kamp ta' applikazzjoni tan-network tar-Reġjuni Ewropej tal-Ekonomija Soċjali jitkabbar sabiex jissaħħu sħubijiet reġjonali u lokali ġodda u b'mod partikolari biex tingħata spinta lit-tranżizzjonijiet diġitali u ekoloġiċi fit-territorji; |
| --- | --- |

47.

| 48. | Iħeġġeġ lill-Kummissjoni, f'kooperazzjoni mal-Istati Membri, tidentifika għodod effettivi għall-appoġġ u l-protezzjoni tal-organizzazzjonijiet tal-ispazju ċiviku, u l-entitajiet tal-ekonomija soċjali b'mod partikolari, fl-Istati Membri; jisħaq li l-Programm dwar iċ-Ċittadinanza, l-Ugwaljanza, id-Drittijiet u l-Valuri, li huwa mmirat fost l-oħrajn lejn organizzazzjoni mingħajr skop ta' qligħ, b'baġit ta' EUR 1,55 biljun huwa kontribut sinifikanti għall-isfidi ffaċċjati mis-soċjetà ċivili fl-UE; |
| --- | --- |

48.

| 49. | Jinnota li l-finanzjament ta' organizzazzjonijiet mingħajr skop ta' qligħ spiss jirrikjedi kofinanzjament u li l-ħtieġa ta' sehem għoli wisq tar-riżorsi proprji tista' tkun projbittiva; jissottolinja, għalhekk, li s-sehem tar-riżorsi proprji meħtieġ għall-kofinanzjament għandu jiġi evalwat u li jeħtieġ li jitqiesu mezzi differenti li jistgħu jiġu monetarizzati, bħall-ħin volontarju jew il-kontribuzzjonijiet in natura; |
| --- | --- |

49.

| 50. | Jinsab kuntent li l-Kummissjoni nediet studju li jipprovdi analiżi komparattiva tar-reġimi legali u l-pajsaġġi tal-assoċjazzjonijiet fl-UE; jitlob lill-Kummissjoni tippreżenta, abbażi tal-Artikolu 352 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, proposta għal regolament li jistabbilixxi statut għal assoċjazzjoni Ewropea, abbażi tar-rakkomandazzjonijiet stabbiliti fir-riżoluzzjoni tal-Parlament tas-17 ta' Frar 2022 b'rakkomandazzjonijiet lill-Kummissjoni dwar statut għall-assoċjazzjonijiet u l-organizzazzjonijiet mingħajr skop ta' qligħ transfruntieri Ewropej u fil-Parti I tal-Anness tagħha; |
| --- | --- |

50.

Lejn implimentazzjoni effettiva tal-Pjan ta' Azzjoni għall-Ekonomija Soċjali

| 51. | Jilqa' b'sodisfazzjon kbir il-proposta għal rakkomandazzjoni tal-Kunsill dwar il-kundizzjonijiet qafas tal-ekonomija soċjali li għandha tiġi approvata fl-2023; jisħaq li r-rakkomandazzjoni għandha tipprovdi definizzjoni komuni fil-livell tal-Unjoni tal-ekonomija soċjali bbażata fuq il-prinċipji u l-karatteristiċi ewlenin tagħha kif ippreżentati fil-Pjan ta' Azzjoni għall-Ekonomija Soċjali u li kemm ir-rakkomandazzjoni kif ukoll id-definizzjoni jeħtieġ li jqisu d-diversità tal-entitajiet tal-ekonomija soċjali fl-Istati Membri; jenfasizza li r-rakkomandazzjoni jrid ikollha l-objettiv primarju li ssaħħaħ l-oqfsa legali u ta' politika għall-ekonomija soċjali, speċjalment fl-Istati Membri fejn l-ekosistema tal-ekonomija soċjali hija anqas żviluppata; jemmen li r-rakkomandazzjoni għandha tenfasizza b'mod ċar l-istrumenti ta' appoġġ magħmula disponibbli mill-UE u tipprovdi gwida dwar politiki speċifiċi, bħal oqfsa legali xierqa għal tipi differenti ta' entitajiet tal-ekonomija soċjali, l-akkwist pubbliku, l-għajnuna mill-Istat, l-impjiegi, il-politiki soċjali u tas-saħħa, it-tassazzjoni, l-edukazzjoni, il-ħiliet u t-taħriġ u l-importanza li t-tranżizzjonijiet kontinwi jintrabtu mal-aġenda tal-ekonomija soċjali; |
| --- | --- |

51.

| 52. | Jissottolinja l-importanza tal-parteċipazzjoni tal-ħaddiema u tal-governanza demokratika, li huma prinċipji rikonoxxuti fil-Pjan ta' Azzjoni għall-Ekonomija Soċjali, fil-kisba tal-objettivi tal-ekonomija soċjali; jisħaq li l-ħaddiema kollha fl-ekonomija soċjali għandu jkollhom kundizzjonijiet ta' xogħol u impjieg deċenti u perspettivi ta' progressjoni fil-karriera, idealment ibbażati fuq ftehimiet kollettivi; jenfasizza f'dan il-kuntest li l-entitajiet tal-ekonomija soċjali, jridu jikkonformaw mad-drittijiet tat-trade unions, id-djalogu soċjali u n-negozjar kollettiv; jistieden lill-Kummissjoni tiżgura li s-sostenn finanzjarju kollu tal-UE li jingħata lill-entitajiet tal-ekonomija soċjali għandu jkun kundizzjonali fuq il-konformità tagħhom mal-kundizzjonijiet tax-xogħol u tal-impjieg applikabbli u/jew l-obbligi tal-impjegaturi stabbiliti bil-liġi u/jew li jirriżultaw mill-ftehimiet kollettivi rilevanti; jisħaq li minħabba li l-mudell tagħhom huwa bbażat fuq il-parteċipazzjoni tal-ħaddiema, l-entitajiet tal-ekonomija soċjali jinsabu f'pożizzjoni tajba biex jippromwovu d-djalogu soċjali u n-negozjar kollettiv; jisħaq għalhekk il-ħtieġa li jiġi żviluppat aktar id-djalogu soċjali, kemm fil-livell nazzjonali kif ukoll f'dak Ewropew, u n-negozjar kollettiv fl-ekonomija soċjali; |
| --- | --- |

52.

| 53. | Jistieden lill-Kummissjoni u lis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna jippromwovu l-ekonomija soċjali internazzjonalment u jżidu l-viżibbiltà tas-settur fid-dimensjoni esterna tal-politiki tal-Unjoni, fost l-oħrajn, billi jirrikonoxxu u jinkludu n-natura speċifika tiegħu fi ftehimiet ta' assoċjazzjoni futuri u jipprovdu informazzjoni u taħriġ dwar l-ekonomija soċjali lill-persunal tad-delegazzjonijiet tal-UE, u billi jivvalutaw kif tali azzjonijiet jistgħu jikkontribwixxu għall-iżvilupp tal-ekonomija soċjali f'pajjiżi terzi; |
| --- | --- |

53.

| 54. | Jiddispjaċih li t-talbiet passati tal-Parlament lill-Kummissjoni biex tressaq proposti li jippermettu lill-impriżi mutwi, lill-assoċjazzjonijiet u lill-fondazzjonijiet jaġixxu fuq skala Ewropea u transfruntiera ma wasslu għall-ebda bidla leġiżlattiva, u b'hekk idgħajfu l-mudell soċjali Ewropew u jfixklu l-ikkompletar tas-suq uniku; itenni t-talba tal-Parlament biex jiġu introdotti standards minimi komuni għall-organizzazzjonijiet mingħajr skop ta' qligħ fl-UE kollha u biex jiġi stabbilit statut għall-assoċjazzjonijiet Ewropej u jistieden lill-Kummissjoni tispjega pubblikament ir-raġunijiet għaliex it-talbiet tal-Parlament ma ġewx segwiti; jissuġġerixxi, fid-dawl tat-tieqa ta' opportunità miftuħa mill-Pjan ta' Azzjoni għall-Ekonomija Soċjali kif ukoll l-attivitajiet tal-Kumitat tal-Monitoraġġ tad-Dikjarazzjoni tal-Lussemburgu, li tinkludi l-maġġoranza tal-Istati Membri, li tiġi esplorata kooperazzjoni msaħħa bħala għodda biex jiġi miġġieled l-istaġnar msemmi hawn fuq li ilu hemm għal għexieren ta' snin; |
| --- | --- |

54.

| 55. | Jinnota li l-potenzjal sħiħ tas-settur tal-ekonomija soċjali biex jiġu indirizzati l-isfidi soċjoekonomiċi jeħtieġ identifikazzjoni ċara tal-prijoritajiet soċjali mill-awtoritajiet pubbliċi u l-entitajiet tal-ekonomija soċjali; jenfasizza li l-proġetti tal-ekonomija soċjali spiss jeħtieġu sħubija mill-qrib ma' entitajiet pubbliċi; jistieden għalhekk lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiżviluppaw, fi ħdan il-qafas ta' governanza makroekonomika pprovdut fil-livell tal-UE, strateġija ta' investiment soċjali ġdida fejn il-prijoritajiet soċjali huma identifikati b'mod ċar f'konformità mal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali u li tista' tipprovdi qafas għall-kooperazzjoni bejn l-awtoritajiet pubbliċi u l-entitajiet tal-ekonomija soċjali; |
| --- | --- |

55.

| 56. | Jistieden lill-Kummissjoni tuża r-rapporti tal-pajjiżi u r-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż fil-proċess tas-Semestru biex timmonitorja l-iżvilupp tal-ekonomija soċjali fl-Ewropa u jistieden lill-Kummissjoni tagħmel l-inizjattivi tagħha aktar ambizzjużi u koerenti u fejn possibbli tipproponi miżuri legali; |
| --- | --- |

56.

| 57. | Jistieden lill-Kummissjoni tissorvelja li l-Istati Membri jsegwu l-impenji marbuta mal-Ekonomija Soċjali fil-Pjanijiet nazzjonali għall-Irkupru u r-Reżiljenza (RRPs); |
| --- | --- |

57.

| 58. | Jilqa' l-aħbar li se jsir studju ġdid biex tinġabar informazzjoni kwalitattiva u kwantitattiva dwar l-ekonomija soċjali fl-Istati Membri kollha; jappella biex dan l-istudju jkopri t-tipi differenti ta' entitajiet tal-ekonomija soċjali u jiġbor data diżaggregata dwar il-ħaddiema; jinnota li tinħtieġ data dettaljata, standardizzata, komparabbli u affidabbli dwar l-iskala u l-impatt tal-ekonomija soċjali bil-ħsieb li jiġu ffaċilitati deċiżjonijiet ta' politika bbażati fuq l-evidenza, li tibqa' valida fil-futur l-iżvilupp tal-ekonomija soċjali u li tikkontribwixxi għall-għanijiet ekonomiċi u soċjali tal-UE; jistieden lill-Kummissjoni, biex bħala parti minn din il-ħidma, taġġorna l-istudju tal-2012 dwar l-impriżi mutwi fl-Unjoni sabiex jiġu identifikati opportunitajiet u ostakli għall-iżvilupp tagħhom, b'mod partikolari fil-kura tas-saħħa u l-assigurazzjoni; jistieden lill-Kummissjoni u lill-awtoritajiet nazzjonali tal-istatistika jaħdmu mal-Eurostat biex jiġbru data standardizzata u jaġġornawha u janalizzawha regolarment; |
| --- | --- |

58.

| 59. | Jilqa' l-ħidma tal-Kummissjoni fuq mogħdija ta' tranżizzjoni għall-ekonomija soċjali u l-ekosistemi industrijali ta' prossimità; jinnota, madankollu, li hija meħtieġa informazzjoni addizzjonali biex wieħed jifhem kif se jinteraġixxi ma' inizjattivi reġjonali u lokali oħra u biex tiġi żgurata implimentazzjoni effettiva fil-prattika; |
| --- | --- |

59.

| 60. | Jistieden lill-Istati Membri jaħtru koordinaturi tal-ekonomija soċjali u jistabbilixxu punti ta' kuntatt lokali tal-ekonomija soċjali bil-għan li jqajmu kuxjenza u jiffaċilitaw l-aċċess għall-appoġġ u l-finanzjament, inkluż il-finanzjament tal-UE; jistieden lill-Kummissjoni tistabbilixxi pjattaforma online unika tal-UE għall-iskambju tal-aħjar prattiki bejn l-Istati Membri, l-awtoritajiet lokali u reġjonali u n-networks tal-ekonomija soċjali, jissottolinja li din il-pjattaforma jeħtieġ li tiġi ġestita f'kooperazzjoni man-networks Ewropej tal-ekonomija soċjali u l-grupp ta' esperti tal-Kummissjoni dwar l-ekonomija soċjali u l-intrapriżi soċjali (GECES); iqis li hemm bżonn li tiġi żgurata koordinazzjoni mill-qrib bejn il-koordinaturi nazzjonali, il-punti ta' kuntatt lokali, il-pjattaforma online tal-UE u l-Gateway tal-UE tal-Ekonomija Soċjali sabiex jiġu massimizzati l-iskambju tal-għarfien u s-sinerġiji kif ukoll il-viżibbiltà tal-opportunitajiet għall-atturi tal-ekonomija soċjali u tiġi evitata d-duplikazzjoni possibbli tax-xogħol; |
| --- | --- |

60.

| 61. | Jistieden lill-Kummissjoni tkompli tikkollabora mal-grupp ta' esperti tal-Kummissjoni dwar l-ekonomija soċjali u l-intrapriżi soċjali u tistabbilixxi taskforce għall-implimentazzjoni tal-Pjan ta' Azzjoni għall-Ekonomija Soċjali inkluż il-grupp ta' esperti tal-Kummissjoni dwar l-ekonomija soċjali u l-intrapriżi soċjali kif ukoll il-koordinaturi nazzjonali inkarigati mill-monitoraġġ u r-rappurtar regolari lill-Parlament, lill-Kunsill u lill-partijiet ikkonċernati rilevanti, inklużi s-sħab soċjali, u xxerred il-kompożizzjoni u l-iskeda ta' żmien tagħha għall-azzjoni; |
| --- | --- |

61.

o

o o

| 62. | Jagħti struzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill u lill-Kummissjoni. |
| --- | --- |

62.

---

(1)  ĠU L 94, 28.3.2014, p. 65.

(2)  ĠU C 116, 31.3.2021, p. 162.

(3)  Testi adottati, P9_TA(2022)0044.

(4)  ĠU C 117, 11.3.2022, p. 53.

(5)  ĠU C 99, 1.3.2022, p. 122.

(6)  ĠU C 465, 17.11.2021, p. 110.

(7)  ĠU C 345, 16.10.2020, p. 2.

(8)  ĠU C 425, 20.10.2021, p. 2.

(9)  ĠU C 118, 8.4.2020, p. 145.

(10)  ĠU C 316, 22.9.2017, p. 224.

(11)  ĠU C 75, 26.2.2016, p. 34.

(12)  ĠU C 75, 26.2.2016, p. 11.

(13)  ĠU C 36, 29.1.2016, p. 111.

(14)  ĠU C 419, 16.12.2015, p. 42.

(15)  ĠU C 76 E, 25.3.2010, p. 16.

(16)  ĠU C 99, 13.4.1987, p. 205.

(17)  OECD/Unjoni Ewropea, Policy brief on making the most of the Social Economy's contribution to the Circular Economy (Nota politika dwar kif isir l-aqwa użu mill-kontribut tal-Ekonomija Soċjali għall-Ekonomija Ċirkolari).

(18)  https://www.eesc.europa.eu/sites/default/files/files/qe-04-17-875-en-n.pdf

(19)  Il-Kummissjoni Ewropea, id-Direttorat Ġenerali għall-Impjiegi, l-Affarijiet Soċjali u l-Inklużjoni, Hayday, M., Varga, E., A recipe book for social finance: a practical guide on designing and implementing initiatives to develop social finance instruments and markets (Gwida għall-finanzi soċjali: gwida prattika dwar it-tfassil u l-implimentazzjoni ta' inizjattivi għall-iżvilupp ta' strumenti u swieq ta' finanzi soċjali), Uffiċċju tal-Pubblikazzjonijiet, 2017.

(20)  Fost l-oħrajn, fir-riżoluzzjonijiet tiegħu tas-16 ta' Diċembru 2020 dwar strateġija ġdida għall-SMEs Ewropej (ĠU C 445, 29.10.2021, p. 2) u tal-24 ta' Ġunju 2021 dwar l-idoneità regolatorja Ewropea u l-prinċipju tas-sussidjarjetà – rapport dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet li jkopri s-snin 2017, 2018 u 2019 (ĠU C 81, 18.2.2022, p. 74).

(21)  Eurofound, Labour market change (Bidla fis-suq tax-xogħol). Cooperatives and social enterprises: Work and employment in selected countries, (Kooperattivi u intrapriżi soċjali: Xogħol u impjieg f'pajjiżi magħżula). Uffiċċju tal-Pubblikazzjonijiet tal-Unjoni Ewropea, il-Lussemburgu, 2019.

(22)  OECD/Kummissjoni Ewropea, “Policy brief on the best the social economy of the social economy to the circular economy” (Sommarju Politiku dwar kif għandu jsir l-aħjar użu mill-kontribut tal-ekonomija soċjali għall-ekonomija ċirkolari), Dokumenti tal-OECD dwar l-Iżvilupp Ekonomiku u tal-Impjiegi Lokali (LEED), Nru 2022/01, Pubblikazzjoni tal-OECD, 2022.

(23)  Pereżempju Mudelli ta' Trasferiment ta' Negozji Innovattivi għall-SMEs fir-Reġjun tal-Baħar Baltiku ffinanzjati fl-ambitu ta' Interreg, l-użu ta' finanzjament mill-Fond Soċjali Ewropew u l-Programm għall-Impjiegi u l-Innovazzjoni Soċjali (EaSI), proġetti pilota appoġġati mill-Parlament Ewropew, trasferiment lejn il-kooperattivi u s-salvataġġ tal-Impjiegi.

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/184 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/184

---

P9_TA(2022)0289

Diskriminazzjoni intersettorjali fl-UE: is-sitwazzjoni soċjoekonomika tan-nisa ta' dixxendenza Afrikana, tal-Lvant Nofsani, Latino-Amerikana u Asjatika

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar id-diskriminazzjoni intersezzjonali fl-Unjoni Ewropea: is-sitwazzjoni soċjoekonomika tan-nisa ta' dixxendenza Afrikana, tal-Lvant Nofsani, Latino-Amerikana u Asjatika (2021/2243(INI))

(2023/C 47/13)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 2 u 3(3) tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 2 u 3(3) tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 8, 153(1) u 208 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 8, 153(1) u 208 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 23 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (il-Karta), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 23 tal-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (il-Karta),

| — | wara li kkunsidra l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli tan-NU, u, b'mod partikolari, l-għan 5, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli tan-NU, u, b'mod partikolari, l-għan 5,

| — | wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU dwar l-Eliminazzjoni tal-Forom Kollha ta' Diskriminazzjoni Kontra n-Nisa, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU dwar l-Eliminazzjoni tal-Forom Kollha ta' Diskriminazzjoni Kontra n-Nisa,

| — | wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU dwar l-Eliminazzjoni tal-Forom kollha ta' Diskriminazzjoni Razzjali, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU dwar l-Eliminazzjoni tal-Forom kollha ta' Diskriminazzjoni Razzjali,

| — | wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet ta' Persuni b'Diżabilità, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet ta' Persuni b'Diżabilità,

| — | wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta' Beijing tan-NU u l-Pjattaforma ta' Azzjoni tal-15 ta' Settembru 1995 u l-konklużjonijiet tal-konferenzi ta' rieżami tagħha, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni ta' Beijing tan-NU u l-Pjattaforma ta' Azzjoni tal-15 ta' Settembru 1995 u l-konklużjonijiet tal-konferenzi ta' rieżami tagħha,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 26 tal-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ċivili u Politiċi tal-1966 u l-Artikolu 2 tal-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ekonomiċi, Soċjali u Kulturali tal-1966, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 26 tal-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ċivili u Politiċi tal-1966 u l-Artikolu 2 tal-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ekonomiċi, Soċjali u Kulturali tal-1966,

| — | wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tal-Kunsill tal-Ewropa dwar il-Prevenzjoni u l-Ġlieda Kontra l-Vjolenza fuq in-Nisa u l-Vjolenza Domestika, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tal-Kunsill tal-Ewropa dwar il-Prevenzjoni u l-Ġlieda Kontra l-Vjolenza fuq in-Nisa u l-Vjolenza Domestika,

| — | wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni Konġunta mill-Kummissjoni u r-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà tal-25 ta' Novembru 2020 bit-titolu “Pjan ta' Azzjoni tal-UE dwar il-Ġeneru (Gender Action Plan, GAP) III – aġenda ambizzjuża għall-ugwaljanza bejn il-ġeneri u l-għoti tas-setgħa lin-nisa fl-azzjoni esterna tal-UE” (JOIN(2020)0017), u d-Dokument ta' Ħidma tal-Persunal li jakkumpanjaha “Objettivi u indikaturi biex tiġi inkwadrata l-implimentazzjoni tal-GAP III (2021-25)” (SWD(2020)0284), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni Konġunta mill-Kummissjoni u r-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà tal-25 ta' Novembru 2020 bit-titolu “Pjan ta' Azzjoni tal-UE dwar il-Ġeneru (Gender Action Plan, GAP) III – aġenda ambizzjuża għall-ugwaljanza bejn il-ġeneri u l-għoti tas-setgħa lin-nisa fl-azzjoni esterna tal-UE” (JOIN(2020)0017), u d-Dokument ta' Ħidma tal-Persunal li jakkumpanjaha “Objettivi u indikaturi biex tiġi inkwadrata l-implimentazzjoni tal-GAP III (2021-25)” (SWD(2020)0284),

| — | wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-3 ta' Marzu 2021 bit-titolu “Unjoni ta' Ugwaljanza: Strateġija dwar id-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabilità 2021-2030” (COM(2021)0101), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-3 ta' Marzu 2021 bit-titolu “Unjoni ta' Ugwaljanza: Strateġija dwar id-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabilità 2021-2030” (COM(2021)0101),

| — | wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-5 ta' Marzu 2020 bit-titolu “Unjoni ta' Ugwaljanza: Strateġija ta' Ugwaljanza Bejn is-Sessi għall-2020-2025” (COM(2020)0152), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-5 ta' Marzu 2020 bit-titolu “Unjoni ta' Ugwaljanza: Strateġija ta' Ugwaljanza Bejn is-Sessi għall-2020-2025” (COM(2020)0152),

| — | wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-18 ta' Settembru 2020 bit-titolu “Unjoni ta' Ugwaljanza: Pjan ta' azzjoni tal-UE għall-ġlieda kontra r-razziżmu 2020-2025” (COM(2020)0565), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-18 ta' Settembru 2020 bit-titolu “Unjoni ta' Ugwaljanza: Pjan ta' azzjoni tal-UE għall-ġlieda kontra r-razziżmu 2020-2025” (COM(2020)0565),

| — | wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-7 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Unjoni tal-Ugwaljanza: Qafas Strateġiku tal-UE għar-Rom għall-ugwaljanza, għall-inklużjoni u għall-parteċipazzjoni” (COM(2020)0620), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tas-7 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Unjoni tal-Ugwaljanza: Qafas Strateġiku tal-UE għar-Rom għall-ugwaljanza, għall-inklużjoni u għall-parteċipazzjoni” (COM(2020)0620),

| — | wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-12 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Unjoni ta' Ugwaljanza: Strateġija dwar l-Ugwaljanza tal-LGBTIQ 2020-2025” (COM(2020)0698), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-12 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Unjoni ta' Ugwaljanza: Strateġija dwar l-Ugwaljanza tal-LGBTIQ 2020-2025” (COM(2020)0698),

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva tal-Kunsill 2000/43/KE tad-29 ta' Ġunju 2000 li timplimenta l-prinċipju tat-trattament ugwali bejn il-persuni irrispettivament mill-oriġini tar-razza jew etniċità (1) (“id-Direttiva dwar l-Ugwaljanza Razzjali”), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva tal-Kunsill 2000/43/KE tad-29 ta' Ġunju 2000 li timplimenta l-prinċipju tat-trattament ugwali bejn il-persuni irrispettivament mill-oriġini tar-razza jew etniċità (1) (“id-Direttiva dwar l-Ugwaljanza Razzjali”),

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva tal-Kunsill 2000/78/KE tas-27 ta' Novembru 2000 li tistabbilixxi qafas ġenerali għall-ugwaljanza fit-trattament fl-impjieg u fix-xogħol (2) (“id-Direttiva dwar l-Ugwaljanza fl-Impjiegi”), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva tal-Kunsill 2000/78/KE tas-27 ta' Novembru 2000 li tistabbilixxi qafas ġenerali għall-ugwaljanza fit-trattament fl-impjieg u fix-xogħol (2) (“id-Direttiva dwar l-Ugwaljanza fl-Impjiegi”),

| — | wara li kkunsidra l-Forum Ġenerazzjoni Ugwaljanza li sar bejn id-29 u l-31 ta' Marzu 2021 fil-Belt tal-Messiku u bejn it-30 ta' Ġunju u t-2 ta' Lulju 2021 f'Pariġi, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Forum Ġenerazzjoni Ugwaljanza li sar bejn id-29 u l-31 ta' Marzu 2021 fil-Belt tal-Messiku u bejn it-30 ta' Ġunju u t-2 ta' Lulju 2021 f'Pariġi,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-21 ta' Jannar 2021 dwar il-perspettiva tal-ġeneru fil-kriżi tal-COVID-19 u fil-perjodu ta' wara l-kriżi (3), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-21 ta' Jannar 2021 dwar il-perspettiva tal-ġeneru fil-kriżi tal-COVID-19 u fil-perjodu ta' wara l-kriżi (3),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-24 ta' Ġunju 2021 dwar is-sitwazzjoni tas-saħħa sesswali u riproduttiva u d-drittijiet relatati fl-UE, fil-kuntest tas-saħħa tan-nisa (4), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-24 ta' Ġunju 2021 dwar is-sitwazzjoni tas-saħħa sesswali u riproduttiva u d-drittijiet relatati fl-UE, fil-kuntest tas-saħħa tan-nisa (4),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-10 ta' Marzu 2022 dwar il-Pjan ta' Azzjoni tal-UE dwar il-Ġeneru III (5), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-10 ta' Marzu 2022 dwar il-Pjan ta' Azzjoni tal-UE dwar il-Ġeneru III (5),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-17 ta' Settembru 2020 dwar l-implimentazzjoni tal-Istrateġiji Nazzjonali għall-Integrazzjoni tar-Rom: Nikkumbattu l-attitudnijiet negattivi fil-konfront ta' persuni ta' oriġini Romani fl-Ewropa (6), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-17 ta' Settembru 2020 dwar l-implimentazzjoni tal-Istrateġiji Nazzjonali għall-Integrazzjoni tar-Rom: Nikkumbattu l-attitudnijiet negattivi fil-konfront ta' persuni ta' oriġini Romani fl-Ewropa (6),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-26 ta' Marzu 2019 dwar id-drittijiet fundamentali tal-persuni ta' dixxendenza Afrikana fl-Ewropa (7), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-26 ta' Marzu 2019 dwar id-drittijiet fundamentali tal-persuni ta' dixxendenza Afrikana fl-Ewropa (7),

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Istitut Ewropew għall-Ugwaljanza bejn is-Sessi (EIGE) bit-titolu “Inugwaljanza intersezzjonali: Indiċi tal-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri tal-2019”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Istitut Ewropew għall-Ugwaljanza bejn is-Sessi (EIGE) bit-titolu “Inugwaljanza intersezzjonali: Indiċi tal-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri tal-2019”,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-EuroCentralAsian Lesbian* Community (EL*C) tad-29 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “Ir-Reżistenza bħala Mod ta' Ħajja: Il-Ħajja tal-Persuni Leżbjani matul il-Pandemija tal-COVID-19”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-EuroCentralAsian Lesbian* Community (EL*C) tad-29 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “Ir-Reżistenza bħala Mod ta' Ħajja: Il-Ħajja tal-Persuni Leżbjani matul il-Pandemija tal-COVID-19”,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-EL*C tal-1 ta' Ottubru 2021 bit-titolu “Leżofobija: forma intersezzjonali ta' vjolenza”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-EL*C tal-1 ta' Ottubru 2021 bit-titolu “Leżofobija: forma intersezzjonali ta' vjolenza”,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għad-Drittijiet Fundamentali (FRA) tal-14 ta' Mejju 2020 bit-titolu “Fadal triq twila għall-ugwaljanza tal-LGBTI” (Stħarriġ LGBTI II tal-FRA), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għad-Drittijiet Fundamentali (FRA) tal-14 ta' Mejju 2020 bit-titolu “Fadal triq twila għall-ugwaljanza tal-LGBTI” (Stħarriġ LGBTI II tal-FRA),

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-EL*C tas-7 ta' Frar 2022 bit-titolu “Realtà iebsa biex tiġi aċċettata: nuqqasijiet u diskriminazzjonijiet fl-aċċess għall-kura tas-saħħa għall-persuni leżbjani”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-EL*C tas-7 ta' Frar 2022 bit-titolu “Realtà iebsa biex tiġi aċċettata: nuqqasijiet u diskriminazzjonijiet fl-aċċess għall-kura tas-saħħa għall-persuni leżbjani”,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tan-Network Ewropew kontra r-Razziżmu (ENAR) tal-14 ta' Settembru 2020 bit-titolu “Id-diskriminazzjoni intersezzjonali fl-Ewropa: rilevanza, sfidi u toroq 'il quddiem”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tan-Network Ewropew kontra r-Razziżmu (ENAR) tal-14 ta' Settembru 2020 bit-titolu “Id-diskriminazzjoni intersezzjonali fl-Ewropa: rilevanza, sfidi u toroq 'il quddiem”,

| — | wara li kkunsidra n-“Nota ta' gwida dwar il-ġbir u l-użu tad-data dwar l-ugwaljanza bbażata fuq l-oriġini razzjali jew etnika” (8) tal-Kummissjoni, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra n-“Nota ta' gwida dwar il-ġbir u l-użu tad-data dwar l-ugwaljanza bbażata fuq l-oriġini razzjali jew etnika” (8) tal-Kummissjoni,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tan-Network Ewropew għall-Korpi Nazzjonali tal-Ugwaljanza bit-titolu “Ġbir u Użu tad-Data dwar l-Ilmenti mill-Korpi tal-Ugwaljanza” (9), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tan-Network Ewropew għall-Korpi Nazzjonali tal-Ugwaljanza bit-titolu “Ġbir u Użu tad-Data dwar l-Ilmenti mill-Korpi tal-Ugwaljanza” (9),

| — | wara li kkunsidra l-Manwal Ewropew dwar id-Data tal-Ugwaljanza (10), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Manwal Ewropew dwar id-Data tal-Ugwaljanza (10),

| — | wara li kkunsidra l-prinċipji ta' gwida komuni tal-Kummissjoni għall-pjanijiet ta' azzjoni nazzjonali kontra r-razziżmu u d-diskriminazzjoni razzjali ta' Marzu 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-prinċipji ta' gwida komuni tal-Kummissjoni għall-pjanijiet ta' azzjoni nazzjonali kontra r-razziżmu u d-diskriminazzjoni razzjali ta' Marzu 2022,

| — | wara li kkunsidra r-rapport parallel tal-ENAR bit-titolu “Razziżmu u Diskriminazzjoni fl-Ewropa 2013-2017” (11), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport parallel tal-ENAR bit-titolu “Razziżmu u Diskriminazzjoni fl-Ewropa 2013-2017” (11),

| — | wara li kkunsidra d-Deċennju Internazzjonali tan-NU għall-Persuni ta' Nisel Afrikan 2015–2024, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Deċennju Internazzjonali tan-NU għall-Persuni ta' Nisel Afrikan 2015–2024,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-FRA tal-4 ta' April 2019 bit-titolu “It-tieni Stħarriġ tal-Unjoni Ewropea dwar il-Minoranzi u d-Diskriminazzjoni – In-nisa Rom f'disa' Stati Membri tal-UE” (12), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-FRA tal-4 ta' April 2019 bit-titolu “It-tieni Stħarriġ tal-Unjoni Ewropea dwar il-Minoranzi u d-Diskriminazzjoni – In-nisa Rom f'disa' Stati Membri tal-UE” (12),

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-FRA tal-15 ta' Novembru 2019 bit-titolu “It-Tieni Stħarriġ tal-Unjoni Ewropea dwar il-Minoranzi u d-Diskriminazzjoni – Li tkun ta' Karnaġġjon Skur fl-UE” (13), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-FRA tal-15 ta' Novembru 2019 bit-titolu “It-Tieni Stħarriġ tal-Unjoni Ewropea dwar il-Minoranzi u d-Diskriminazzjoni – Li tkun ta' Karnaġġjon Skur fl-UE” (13),

| — | wara li kkunsidra l-iskeda informattiva taċ-Ċentru għall-Ġustizzja Intersezzjonali ta' April 2020 bit-titolu “Ħarsa lejn l-Intersezzjonalità fl-Ewropa” (14), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-iskeda informattiva taċ-Ċentru għall-Ġustizzja Intersezzjonali ta' April 2020 bit-titolu “Ħarsa lejn l-Intersezzjonalità fl-Ewropa” (14),

| — | wara li kkunsidra l-kit tar-riżorsi ta' UN Women u tas-Sħubija tan-NU dwar id-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabilità ppubblikat fl-2021, bit-titolu “Riżorsi u Sett ta' Għodod dwar l-Intersezzjonalità: Approċċ Intersezzjonali li Ma Jħalli lil Ħadd Warajh” (15), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-kit tar-riżorsi ta' UN Women u tas-Sħubija tan-NU dwar id-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabilità ppubblikat fl-2021, bit-titolu “Riżorsi u Sett ta' Għodod dwar l-Intersezzjonalità: Approċċ Intersezzjonali li Ma Jħalli lil Ħadd Warajh” (15),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra l-ittra tal-Kumitat għall-Kultura u l-Edukazzjoni, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-ittra tal-Kumitat għall-Kultura u l-Edukazzjoni,

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat għal-Libertajiet Ċivili, il-Ġustizzja u l-Intern, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat għal-Libertajiet Ċivili, il-Ġustizzja u l-Intern,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għad-Drittijiet tan-Nisa u l-Ugwaljanza bejn is-Sessi (A9-0190/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għad-Drittijiet tan-Nisa u l-Ugwaljanza bejn is-Sessi (A9-0190/2022),

| A. | billi ħafna nisa jiffaċċjaw inugwaljanzi u diskriminazzjoni intersezzjonali fl-UE; billi d-diskriminazzjoni intersezzjonali tirreferi għal sitwazzjoni li fiha jeżistu diversi raġunijiet ta' diskriminazzjoni u jinteraġixxu ma' xulxin, pereżempju ġeneru ma' raġunijiet oħra ta' diskriminazzjoni bħal razza, kulur, status etniku jew soċjoekonomiku, orjentazzjoni sesswali, identità tal-ġeneru u espressjoni, karatteristiċi sesswali, karatteristiċi ġenetiċi, reliġjon jew twemmin, nazzjonalità, status ta' residenza, sfond migratorju, jew diżabilità, fost l-oħrajn, b'mod li huwa inseparabbli u jipproduċi tipi speċifiċi ta' diskriminazzjoni; |
| --- | --- |

A.

billi ħafna nisa jiffaċċjaw inugwaljanzi u diskriminazzjoni intersezzjonali fl-UE; billi d-diskriminazzjoni intersezzjonali tirreferi għal sitwazzjoni li fiha jeżistu diversi raġunijiet ta' diskriminazzjoni u jinteraġixxu ma' xulxin, pereżempju ġeneru ma' raġunijiet oħra ta' diskriminazzjoni bħal razza, kulur, status etniku jew soċjoekonomiku, orjentazzjoni sesswali, identità tal-ġeneru u espressjoni, karatteristiċi sesswali, karatteristiċi ġenetiċi, reliġjon jew twemmin, nazzjonalità, status ta' residenza, sfond migratorju, jew diżabilità, fost l-oħrajn, b'mod li huwa inseparabbli u jipproduċi tipi speċifiċi ta' diskriminazzjoni;

| B. | billi d-diskriminazzjoni intersezzjonali hija differenti mid-diskriminazzjoni multipla, li sseħħ meta kull tip ta' diskriminazzjoni tista' tiġi ppruvata u ttrattata b'mod indipendenti; billi fil-każ ta' diskriminazzjoni intersezzjonali, ir-raġunijiet ta' diskriminazzjoni huma interkonnessi, li joħloq tip uniku ta' diskriminazzjoni; billi l-intersezzjonalità tippermetti perspettiva li tirrappreżenta raġunijiet intersezzjonali mingħajr ma tipprijoritizza waħda mill-oħra; billi approċċ intersezzjonali jkopri l-multidimensjonalità tal-esperjenzi u l-identitajiet tan-nies u jinvolvi approċċ minn isfel għal fuq; billi l-użu ta' approċċ ta' intersezzjonalità fl-analiżi u l-politiki jirrikjedi ħsieb b'mod differenti dwar l-identità, l-ugwaljanza u l-iżbilanċi tal-poter; |
| --- | --- |

B.

billi d-diskriminazzjoni intersezzjonali hija differenti mid-diskriminazzjoni multipla, li sseħħ meta kull tip ta' diskriminazzjoni tista' tiġi ppruvata u ttrattata b'mod indipendenti; billi fil-każ ta' diskriminazzjoni intersezzjonali, ir-raġunijiet ta' diskriminazzjoni huma interkonnessi, li joħloq tip uniku ta' diskriminazzjoni; billi l-intersezzjonalità tippermetti perspettiva li tirrappreżenta raġunijiet intersezzjonali mingħajr ma tipprijoritizza waħda mill-oħra; billi approċċ intersezzjonali jkopri l-multidimensjonalità tal-esperjenzi u l-identitajiet tan-nies u jinvolvi approċċ minn isfel għal fuq; billi l-użu ta' approċċ ta' intersezzjonalità fl-analiżi u l-politiki jirrikjedi ħsieb b'mod differenti dwar l-identità, l-ugwaljanza u l-iżbilanċi tal-poter;

| C. | billi l-applikazzjoni ta' analiżi intersezzjonali tippermettilna nindirizzaw u nifhmu l-inugwaljanzi soċjali, l-esklużjoni u d-diskriminazzjoni minn perspettiva komprensiva, sistemika u strutturali, filwaqt li ma jibqax jintuża approċċ kontra d-diskriminazzjoni li jkun ibbażat fuq assi waħda; billi l-politiki tal-UE s'issa ma involvewx approċċ intersezzjonali; billi dawn iffokaw biss fuq id-dimensjonijiet individwali tad-diskriminazzjoni, li jnaqqas is-sinifikat tad-dimensjonijiet istituzzjonali, strutturali u storiċi tagħha; |
| --- | --- |

C.

billi l-applikazzjoni ta' analiżi intersezzjonali tippermettilna nindirizzaw u nifhmu l-inugwaljanzi soċjali, l-esklużjoni u d-diskriminazzjoni minn perspettiva komprensiva, sistemika u strutturali, filwaqt li ma jibqax jintuża approċċ kontra d-diskriminazzjoni li jkun ibbażat fuq assi waħda; billi l-politiki tal-UE s'issa ma involvewx approċċ intersezzjonali; billi dawn iffokaw biss fuq id-dimensjonijiet individwali tad-diskriminazzjoni, li jnaqqas is-sinifikat tad-dimensjonijiet istituzzjonali, strutturali u storiċi tagħha;

| D. | billi l-impatt tar-razziżmu u l-proċess tar-razziżmu spiss jiġi injorat bħala fenomenu importanti li jipprevjeni l-ugwaljanza fl-Ewropa; billi l-politiki intersezzjonali ma jistgħux jiġu implimentati mingħajr ma l-persuni razzalizzati jitqiegħdu fiċ-ċentru tal-intersezzjonijiet tad-diskriminazzjoni; |
| --- | --- |

D.

billi l-impatt tar-razziżmu u l-proċess tar-razziżmu spiss jiġi injorat bħala fenomenu importanti li jipprevjeni l-ugwaljanza fl-Ewropa; billi l-politiki intersezzjonali ma jistgħux jiġu implimentati mingħajr ma l-persuni razzalizzati jitqiegħdu fiċ-ċentru tal-intersezzjonijiet tad-diskriminazzjoni;

| E. | billi l-kisba tal-ugwaljanza bejn is-sessi ma tistax isseħħ jekk it-tipi multipli ta' diskriminazzjoni, intenzjonata u mhux intenzjonata, fil-forom individwali, strutturali, istituzzjonali u storiċi tagħhom, ma jkunux ġew eradikati; billi l-applikazzjoni ta' approċċ intersezzjonali għandha l-għan li teżamina l-intersezzjonijiet bejn ir-razziżmu/kolonjaliżmu, l-inugwaljanza ekonomika u l-patrijarka; billi l-liġijiet tradizzjonali kontra d-diskriminazzjoni jonqsu milli jiġġieldu l-forom kollha ta' diskriminazzjoni u l-effetti negattivi aggravati tagħhom fuq in-nisa kkonċernati u mhux l-Istati Membri kollha jkopru b'mod espliċitu d-diskriminazzjoni multipla u d-diskriminazzjoni intersezzjonali fil-leġiżlazzjoni nazzjonali tagħhom (16); |
| --- | --- |

E.

billi l-kisba tal-ugwaljanza bejn is-sessi ma tistax isseħħ jekk it-tipi multipli ta' diskriminazzjoni, intenzjonata u mhux intenzjonata, fil-forom individwali, strutturali, istituzzjonali u storiċi tagħhom, ma jkunux ġew eradikati; billi l-applikazzjoni ta' approċċ intersezzjonali għandha l-għan li teżamina l-intersezzjonijiet bejn ir-razziżmu/kolonjaliżmu, l-inugwaljanza ekonomika u l-patrijarka; billi l-liġijiet tradizzjonali kontra d-diskriminazzjoni jonqsu milli jiġġieldu l-forom kollha ta' diskriminazzjoni u l-effetti negattivi aggravati tagħhom fuq in-nisa kkonċernati u mhux l-Istati Membri kollha jkopru b'mod espliċitu d-diskriminazzjoni multipla u d-diskriminazzjoni intersezzjonali fil-leġiżlazzjoni nazzjonali tagħhom (16);

| F. | billi n-nisa mhumiex kategorija omoġenja u l-fehim tad-diversità tagħhom huwa essenzjali biex jiġi żgurat li t-tfassil tal-politiki ma jkomplix jiddiskrimina direttament jew indirettament u/jew jagħmel ċerti gruppi ta' nisa inviżibbli, pereżempju nisa soċjoekonomikament żvantaġġati ta' dixxendenza Afrikana, tal-Lvant Nofsani, tal-Amerka Latina, tar-Romani u tal-Asja; billi n-nisa, b'mod partikolari n-nisa b'diżabilitajiet, in-nisa migranti u ta' minoranzi etniċi, in-nisa suwed, in-nisa ta' kulur, in-nisa Rom, in-nisa anzjani, in-nisa b'livelli aktar baxxi ta' edukazzjoni, in-nisa bi problemi tas-saħħa u n-nisa LGBTI+, huma aktar spiss soġġetti għal forom ta' diskriminazzjoni multipla u intersezzjonali; |
| --- | --- |

F.

billi n-nisa mhumiex kategorija omoġenja u l-fehim tad-diversità tagħhom huwa essenzjali biex jiġi żgurat li t-tfassil tal-politiki ma jkomplix jiddiskrimina direttament jew indirettament u/jew jagħmel ċerti gruppi ta' nisa inviżibbli, pereżempju nisa soċjoekonomikament żvantaġġati ta' dixxendenza Afrikana, tal-Lvant Nofsani, tal-Amerka Latina, tar-Romani u tal-Asja; billi n-nisa, b'mod partikolari n-nisa b'diżabilitajiet, in-nisa migranti u ta' minoranzi etniċi, in-nisa suwed, in-nisa ta' kulur, in-nisa Rom, in-nisa anzjani, in-nisa b'livelli aktar baxxi ta' edukazzjoni, in-nisa bi problemi tas-saħħa u n-nisa LGBTI+, huma aktar spiss soġġetti għal forom ta' diskriminazzjoni multipla u intersezzjonali;

| G. | billi sfida ewlenija fl-operazzjonalizzazzjoni tal-intersezzjonalità u l-indirizzar ta' forom ta' diskriminazzjoni intersezzjonali hija n-nuqqas ta' data dwar l-ugwaljanza intersezzjonali; billi n-nuqqas ta' data rilevanti jwassal għal nuqqasijiet serji u jipprevjeni lill-UE u lill-Istati Membri milli jimmonitorjaw b'mod attiv is-sitwazzjoni tal-inugwaljanza u jindirizzaw u janalizzaw il-firxa tad-diskriminazzjoni intersezzjonali fl-Ewropa, inkluża s-sitwazzjoni tal-minoranzi u tal-gruppi emarġinati; billi xi Stati Membri bħalissa ma jiġbrux din it-tip ta' data u b'hekk hemm gruppi ta' persuni li mhumiex rappreżentati fit-tfassil tal-politiki; billi l-ġbir ta' tali data, b'mod partikolari dwar ir-razza, l-etniċità u d-diżabilità, għandu jiġi pprovdut b'mod volontarju u anonimu f'konformità mal-istandards tal-protezzjoni tad-data u f'konformità mal-Konvenzjoni ta' Istanbul; |
| --- | --- |

G.

billi sfida ewlenija fl-operazzjonalizzazzjoni tal-intersezzjonalità u l-indirizzar ta' forom ta' diskriminazzjoni intersezzjonali hija n-nuqqas ta' data dwar l-ugwaljanza intersezzjonali; billi n-nuqqas ta' data rilevanti jwassal għal nuqqasijiet serji u jipprevjeni lill-UE u lill-Istati Membri milli jimmonitorjaw b'mod attiv is-sitwazzjoni tal-inugwaljanza u jindirizzaw u janalizzaw il-firxa tad-diskriminazzjoni intersezzjonali fl-Ewropa, inkluża s-sitwazzjoni tal-minoranzi u tal-gruppi emarġinati; billi xi Stati Membri bħalissa ma jiġbrux din it-tip ta' data u b'hekk hemm gruppi ta' persuni li mhumiex rappreżentati fit-tfassil tal-politiki; billi l-ġbir ta' tali data, b'mod partikolari dwar ir-razza, l-etniċità u d-diżabilità, għandu jiġi pprovdut b'mod volontarju u anonimu f'konformità mal-istandards tal-protezzjoni tad-data u f'konformità mal-Konvenzjoni ta' Istanbul;

| H. | billi l-implimentazzjoni tal-politika ta' intersezzjonalità tfisser it-twettiq ta' valutazzjonijiet tal-impatt bir-reqqa tal-politiki u l-leġiżlazzjoni, it-tneħħija ta' miżuri li huma detrimentali għall-gruppi emarġinati fl-intersezzjonijiet tad-diskriminazzjoni, u l-iżgurar tal-parteċipazzjoni sinifikanti tal-persuni affettwati minn inugwaljanzi fil-forom kollha tagħhom fit-tfassil, l-adozzjoni u l-implimentazzjoni tal-politiki u l-miżuri; |
| --- | --- |

H.

billi l-implimentazzjoni tal-politika ta' intersezzjonalità tfisser it-twettiq ta' valutazzjonijiet tal-impatt bir-reqqa tal-politiki u l-leġiżlazzjoni, it-tneħħija ta' miżuri li huma detrimentali għall-gruppi emarġinati fl-intersezzjonijiet tad-diskriminazzjoni, u l-iżgurar tal-parteċipazzjoni sinifikanti tal-persuni affettwati minn inugwaljanzi fil-forom kollha tagħhom fit-tfassil, l-adozzjoni u l-implimentazzjoni tal-politiki u l-miżuri;

| I. | billi n-nisa soġġetti għal tipi ta' diskriminazzjoni intersezzjonali jiffaċċjaw ostakli multipli fl-aċċess għas-suq tax-xogħol formali, u b'hekk jibqgħu vulnerabbli għad-diskriminazzjoni, il-faqar, l-isfruttament ekonomiku, l-esklużjoni soċjali u l-vjolenza abbażi tal-ġeneru, inklużi l-fastidju sesswali u t-trattament ħażin; billi madwar l-UE 91 % tan-nisa suwed huma kkwalifikati żżejjed għall-impjiegi tagħhom, meta mqabbla ma' 48 % tan-nisa bojod, u b'mod konsistenti jkollhom jittrattaw diskriminazzjoni u mikroaggressjonijiet, li jirriżultaw f'rati ogħla ta' eżawriment; billi r-rikonoxximent ta' diplomi miksuba barra mill-pajjiż għadu jista' jirrappreżenta sfida sinifikanti; |
| --- | --- |

I.

billi n-nisa soġġetti għal tipi ta' diskriminazzjoni intersezzjonali jiffaċċjaw ostakli multipli fl-aċċess għas-suq tax-xogħol formali, u b'hekk jibqgħu vulnerabbli għad-diskriminazzjoni, il-faqar, l-isfruttament ekonomiku, l-esklużjoni soċjali u l-vjolenza abbażi tal-ġeneru, inklużi l-fastidju sesswali u t-trattament ħażin; billi madwar l-UE 91 % tan-nisa suwed huma kkwalifikati żżejjed għall-impjiegi tagħhom, meta mqabbla ma' 48 % tan-nisa bojod, u b'mod konsistenti jkollhom jittrattaw diskriminazzjoni u mikroaggressjonijiet, li jirriżultaw f'rati ogħla ta' eżawriment; billi r-rikonoxximent ta' diplomi miksuba barra mill-pajjiż għadu jista' jirrappreżenta sfida sinifikanti;

| J. | billi kważi tliet kwarti (72 %) tal-vittmi kollha tat-traffikar fl-UE u 92 % tal-vittmi ttraffikati għall-isfruttament sesswali huma nisa u bniet; billi n-nisa f'sitwazzjonijiet prekarji li jiffaċċjaw kundizzjonijiet ħżiena ta' akkomodazzjoni, esklużjoni soċjali u diskriminazzjoni huma saħansitra aktar vulnerabbli; |
| --- | --- |

J.

billi kważi tliet kwarti (72 %) tal-vittmi kollha tat-traffikar fl-UE u 92 % tal-vittmi ttraffikati għall-isfruttament sesswali huma nisa u bniet; billi n-nisa f'sitwazzjonijiet prekarji li jiffaċċjaw kundizzjonijiet ħżiena ta' akkomodazzjoni, esklużjoni soċjali u diskriminazzjoni huma saħansitra aktar vulnerabbli;

| K. | billi fil-qasam tal-impjiegi n-nisa għadhom irrappreżentati żżejjed f'setturi prekarji u b'pagi baxxi, u dan jista' jwassalhom biex jiffaċċjaw diskriminazzjoni, fastidju sesswali u trattament ħażin; billi l-ostakli għas-sħubija u ż-żamma fis-suq tax-xogħol spiss jiġu amplifikati mill-intersezzjoni tal-ġeneru b'fatturi addizzjonali, pereżempju l-oriġini razzjali jew etnika, ir-reliġjon jew it-twemmin, id-diżabilità, l-età, jew l-orjentazzjoni sesswali, u għandhom konsegwenzi ekonomiċi u soċjali ta' detriment sinifikanti għall-Istati Membri; billi bħala riżultat ta' dawn l-ostakli, in-nisa razzalizzati għandhom it-tendenza li jinvolvu ruħhom b'mod predominanti f'impjiegi b'riskju ogħla li jiżviluppaw mard okkupazzjonali; |
| --- | --- |

K.

billi fil-qasam tal-impjiegi n-nisa għadhom irrappreżentati żżejjed f'setturi prekarji u b'pagi baxxi, u dan jista' jwassalhom biex jiffaċċjaw diskriminazzjoni, fastidju sesswali u trattament ħażin; billi l-ostakli għas-sħubija u ż-żamma fis-suq tax-xogħol spiss jiġu amplifikati mill-intersezzjoni tal-ġeneru b'fatturi addizzjonali, pereżempju l-oriġini razzjali jew etnika, ir-reliġjon jew it-twemmin, id-diżabilità, l-età, jew l-orjentazzjoni sesswali, u għandhom konsegwenzi ekonomiċi u soċjali ta' detriment sinifikanti għall-Istati Membri; billi bħala riżultat ta' dawn l-ostakli, in-nisa razzalizzati għandhom it-tendenza li jinvolvu ruħhom b'mod predominanti f'impjiegi b'riskju ogħla li jiżviluppaw mard okkupazzjonali;

| L. | billi n-nisa migranti huma vittmi ta' razziżmu u ksenofobija fl-UE kollha; billi dan jikkontribwixxi għal faqar u esklużjoni soċjali u konsegwentement jagħmilha diffiċli li jinkiseb aċċess għar-riżorsi u għas-servizzi soċjali bażiċi, bħall-kura tas-saħħa, l-akkomodazzjoni, is-sigurtà soċjali, u l-aċċess għas-suq tax-xogħol, l-edukazzjoni, it-taħriġ u l-promozzjoni tax-xogħol; billi kważi waħda minn kull tliet nisa li twieldu barra mill-UE jaħdmu f'impjiegi prekarji fl-UE u 18 % tan-nisa migranti jinsabu f'riskju ta' faqar; |
| --- | --- |

L.

billi n-nisa migranti huma vittmi ta' razziżmu u ksenofobija fl-UE kollha; billi dan jikkontribwixxi għal faqar u esklużjoni soċjali u konsegwentement jagħmilha diffiċli li jinkiseb aċċess għar-riżorsi u għas-servizzi soċjali bażiċi, bħall-kura tas-saħħa, l-akkomodazzjoni, is-sigurtà soċjali, u l-aċċess għas-suq tax-xogħol, l-edukazzjoni, it-taħriġ u l-promozzjoni tax-xogħol; billi kważi waħda minn kull tliet nisa li twieldu barra mill-UE jaħdmu f'impjiegi prekarji fl-UE u 18 % tan-nisa migranti jinsabu f'riskju ta' faqar;

| M. | billi n-nisa mill-gruppi l-aktar emarġinati jirrappreżentaw il-maġġoranza tal-pożizzjonijiet imħallsa l-aktar baxxi fis-servizzi tal-kura, u jagħmlu l-aktar xogħol ta' kura indirett jew xogħol domestiku u spiss jiffaċċjaw segregazzjoni tal-ġeneru, razziżmu, kundizzjonijiet tax-xogħol ħżiena u paga u vjolenza u fastidju fuq il-post tax-xogħol (17); billi s-sitwazzjoni prekarja ffaċċjata minn ħaddiema domestiċi migranti, li huma primarjament nisa razzalizzati u speċjalment ħaddiema żgħażagħ, hija eżempju fejn l-intersezzjonalità tar-razza, il-ġeneru u l-istatus soċjoekonomiku, u n-nazzjonalità hija viżibbli; billi fil-parti l-kbira tal-pajjiżi tal-UE, il-permessi ta' residenza fit-tul spiss ikunu disponibbli biss għal impjiegi b'ħiliet għolja u b'pagi għoljin, li jirrelegaw ħaddiema b'ħiliet medji u baxxi għal sfruttament u kuntratti prekarji f'setturi sottovalutati; |
| --- | --- |

M.

billi n-nisa mill-gruppi l-aktar emarġinati jirrappreżentaw il-maġġoranza tal-pożizzjonijiet imħallsa l-aktar baxxi fis-servizzi tal-kura, u jagħmlu l-aktar xogħol ta' kura indirett jew xogħol domestiku u spiss jiffaċċjaw segregazzjoni tal-ġeneru, razziżmu, kundizzjonijiet tax-xogħol ħżiena u paga u vjolenza u fastidju fuq il-post tax-xogħol (17); billi s-sitwazzjoni prekarja ffaċċjata minn ħaddiema domestiċi migranti, li huma primarjament nisa razzalizzati u speċjalment ħaddiema żgħażagħ, hija eżempju fejn l-intersezzjonalità tar-razza, il-ġeneru u l-istatus soċjoekonomiku, u n-nazzjonalità hija viżibbli; billi fil-parti l-kbira tal-pajjiżi tal-UE, il-permessi ta' residenza fit-tul spiss ikunu disponibbli biss għal impjiegi b'ħiliet għolja u b'pagi għoljin, li jirrelegaw ħaddiema b'ħiliet medji u baxxi għal sfruttament u kuntratti prekarji f'setturi sottovalutati;

| N. | billi 20 % biss tan-nisa b'diżabilità għandhom impjieg full-time fl-UE u għandhom introjtu ferm aktar baxx (18); billi l-estimi jindikaw li 22 % huma f'riskju ta' faqar jew esklużjoni soċjali; billi n-nisa b'diżabilità jiffaċċjaw ostakli sinifikanti għall-edukazzjoni, b'13 % tan-nisa b'diżabilità fl-UE għandhom lawrja universitarja meta mqabbla ma' 29 % tan-nisa mingħajr diżabilità; |
| --- | --- |

N.

billi 20 % biss tan-nisa b'diżabilità għandhom impjieg full-time fl-UE u għandhom introjtu ferm aktar baxx (18); billi l-estimi jindikaw li 22 % huma f'riskju ta' faqar jew esklużjoni soċjali; billi n-nisa b'diżabilità jiffaċċjaw ostakli sinifikanti għall-edukazzjoni, b'13 % tan-nisa b'diżabilità fl-UE għandhom lawrja universitarja meta mqabbla ma' 29 % tan-nisa mingħajr diżabilità;

| O. | billi f'bosta okkażjonijiet, dawk li rrispondew l-Istħarriġ LGBTI II tal-FRA jenfasizzaw raġunijiet ta' diskriminazzjoni addizzjonali, fejn 40 % jaffaċċjaw diskriminazzjoni addizzjonali minħabba li jkunu membru ta' minoranza etnika jew ikollhom sfond ta' immigrazzjoni, 15 % minħabba l-karnaġġjon tagħhom, 36 % minħabba li jkollhom diżabilità u 28 % minħabba r-reliġjon; billi l-afrofobija, l-iżlamofobija, l-antiżingariżmu u l-antisemitiżmu huma forom mifruxa ta' razziżmu fl-UE u spiss jitrawmu permezz ta' diskorsi populisti u tal-lemin; |
| --- | --- |

O.

billi f'bosta okkażjonijiet, dawk li rrispondew l-Istħarriġ LGBTI II tal-FRA jenfasizzaw raġunijiet ta' diskriminazzjoni addizzjonali, fejn 40 % jaffaċċjaw diskriminazzjoni addizzjonali minħabba li jkunu membru ta' minoranza etnika jew ikollhom sfond ta' immigrazzjoni, 15 % minħabba l-karnaġġjon tagħhom, 36 % minħabba li jkollhom diżabilità u 28 % minħabba r-reliġjon; billi l-afrofobija, l-iżlamofobija, l-antiżingariżmu u l-antisemitiżmu huma forom mifruxa ta' razziżmu fl-UE u spiss jitrawmu permezz ta' diskorsi populisti u tal-lemin;

| P. | billi l-leżofobija trid tinftiehem bħala vjolenza fl-intersezzjoni tal-omofobija u l-misoġenija, li tikkostitwixxi tip ta' vjolenza bl-għeruq, il-mudelli, il-modi u l-konsegwenzi tagħha stess iffurmati minn din l-esperjenza intersezzjonali; billi waħda minn kull sitt nisa leżbjani jew bisesswali (16 %) rrapportaw episodji ta' diskriminazzjoni fl-aċċess għall-kura tas-saħħa jew għas-servizzi soċjali; |
| --- | --- |

P.

billi l-leżofobija trid tinftiehem bħala vjolenza fl-intersezzjoni tal-omofobija u l-misoġenija, li tikkostitwixxi tip ta' vjolenza bl-għeruq, il-mudelli, il-modi u l-konsegwenzi tagħha stess iffurmati minn din l-esperjenza intersezzjonali; billi waħda minn kull sitt nisa leżbjani jew bisesswali (16 %) rrapportaw episodji ta' diskriminazzjoni fl-aċċess għall-kura tas-saħħa jew għas-servizzi soċjali;

| Q. | billi r-rata għolja ta' qgħad fost in-nisa Rom ma tistax tiġi spjegata minn fattur wieħed biss, bħad-diskriminazzjoni bbażata fuq l-etniċità, il-ġeneru jew l-isfond soċjoekonomiku, billi dawn ir-raġunijiet isaħħu lil xulxin; billi 16 % biss tan-nisa Rom huma impjegati meta mqabbla ma' 34 % tal-irġiel Rom; billi dawn huma nieqsa wkoll minn aċċess adegwat għall-edukazzjoni u aktar minn kwart (28 %) tan-nisa Rom, meta mqabbla ma' 6 % tal-irġiel Rom, huma involuti f'xogħol domestiku mhux imħallas, inkluż il-kura tat-tfal u l-qraba, u b'hekk tiżdied id-diffikultà li jinkiser iċ-ċiklu tal-faqar; |
| --- | --- |

Q.

billi r-rata għolja ta' qgħad fost in-nisa Rom ma tistax tiġi spjegata minn fattur wieħed biss, bħad-diskriminazzjoni bbażata fuq l-etniċità, il-ġeneru jew l-isfond soċjoekonomiku, billi dawn ir-raġunijiet isaħħu lil xulxin; billi 16 % biss tan-nisa Rom huma impjegati meta mqabbla ma' 34 % tal-irġiel Rom; billi dawn huma nieqsa wkoll minn aċċess adegwat għall-edukazzjoni u aktar minn kwart (28 %) tan-nisa Rom, meta mqabbla ma' 6 % tal-irġiel Rom, huma involuti f'xogħol domestiku mhux imħallas, inkluż il-kura tat-tfal u l-qraba, u b'hekk tiżdied id-diffikultà li jinkiser iċ-ċiklu tal-faqar;

| R. | billi l-prevalenza tad-diskriminazzjoni abbażi tal-oriġini razzjali jew etnika għadha konsistentement għolja, kemm maż-żmien kif ukoll fost gruppi differenti tal-popolazzjoni fi Stati Membri differenti; billi d-data tal-istħarriġ tal-FRA turi li l-persuni bi sfond razzjali, ta' minoranza etnika jew ta' migrazzjoni (inklużi r-Rom, il-Musulmani, il-Lhud u l-persuni ta' dixxendenza Afrikana) jesperjenzaw regolarment f'oqsma differenti tal-ħajja livelli għoljin ta' diskriminazzjoni abbażi tal-oriġini etnika jew razzjali tagħhom kif ukoll ir-reliġjon jew it-twemmin tagħhom; billi l-iżlamofobija u l-antisemitiżmu huma forom persistenti ta' mibegħda u diskriminazzjoni; billi 71 % tan-nies Lhud tal-anqas okkażjonalment jevitaw li jġorru jew juru oġġetti li jikxfuhom bħala Lhud; billi aktar minn terz (39 %) tan-nisa Musulmani kollha li jilbsu lbies reliġjuż fil-pubbliku esperjenzaw ħars mhux xieraq jew ġesti offensivi; |
| --- | --- |

R.

billi l-prevalenza tad-diskriminazzjoni abbażi tal-oriġini razzjali jew etnika għadha konsistentement għolja, kemm maż-żmien kif ukoll fost gruppi differenti tal-popolazzjoni fi Stati Membri differenti; billi d-data tal-istħarriġ tal-FRA turi li l-persuni bi sfond razzjali, ta' minoranza etnika jew ta' migrazzjoni (inklużi r-Rom, il-Musulmani, il-Lhud u l-persuni ta' dixxendenza Afrikana) jesperjenzaw regolarment f'oqsma differenti tal-ħajja livelli għoljin ta' diskriminazzjoni abbażi tal-oriġini etnika jew razzjali tagħhom kif ukoll ir-reliġjon jew it-twemmin tagħhom; billi l-iżlamofobija u l-antisemitiżmu huma forom persistenti ta' mibegħda u diskriminazzjoni; billi 71 % tan-nies Lhud tal-anqas okkażjonalment jevitaw li jġorru jew juru oġġetti li jikxfuhom bħala Lhud; billi aktar minn terz (39 %) tan-nisa Musulmani kollha li jilbsu lbies reliġjuż fil-pubbliku esperjenzaw ħars mhux xieraq jew ġesti offensivi;

| S. | billi livelli għoljin ta' preġudizzju u l-politiki sussegwenti dwar il-wiri ta' simboli u ħwejjeġ reliġjużi jkomplu jwasslu għal trattament mhux ugwali u jimmultiplikaw l-ostakli relatati, li għandhom impatt partikolarment negattiv fuq in-nisa Musulmani, meta jaċċessaw is-suq tax-xogħol u l-akkomodazzjoni, filwaqt li jeskluduhom mill-ispazju pubbliku u kwalunkwe forma ta' parteċipazzjoni sinifikanti fil-proċessi u d-deċiżjonijiet tas-soċjetà, u b'hekk jinżammu f'sitwazzjoni soċjoekonomika prekarja; |
| --- | --- |

S.

billi livelli għoljin ta' preġudizzju u l-politiki sussegwenti dwar il-wiri ta' simboli u ħwejjeġ reliġjużi jkomplu jwasslu għal trattament mhux ugwali u jimmultiplikaw l-ostakli relatati, li għandhom impatt partikolarment negattiv fuq in-nisa Musulmani, meta jaċċessaw is-suq tax-xogħol u l-akkomodazzjoni, filwaqt li jeskluduhom mill-ispazju pubbliku u kwalunkwe forma ta' parteċipazzjoni sinifikanti fil-proċessi u d-deċiżjonijiet tas-soċjetà, u b'hekk jinżammu f'sitwazzjoni soċjoekonomika prekarja;

| T. | billi l-pandemija tal-COVID-19 aggravat l-inugwaljanzi strutturali eżistenti bejn il-ġeneri, b'mod partikolari għall-bniet u n-nisa minn gruppi emarġinati, u billi r-rapporti ta' vjolenza abbażi tal-ġeneru minħabba miżuri ta' lockdown żdiedu b'mod rapidu; billi l-pandemija kellha effett sproporzjonat fuq l-istabbiltà tal-impjiegi tan-nisa kollha, iżda b'mod partikolari n-nisa suwed, in-nisa ta' kulur u n-nisa minn minoranzi etniċi, u billi l-irkupru ekonomiku u tal-impjiegi għadu lura b'mod speċifiku għan-nisa suwed meta mqabbel man-nisa bojod; |
| --- | --- |

T.

billi l-pandemija tal-COVID-19 aggravat l-inugwaljanzi strutturali eżistenti bejn il-ġeneri, b'mod partikolari għall-bniet u n-nisa minn gruppi emarġinati, u billi r-rapporti ta' vjolenza abbażi tal-ġeneru minħabba miżuri ta' lockdown żdiedu b'mod rapidu; billi l-pandemija kellha effett sproporzjonat fuq l-istabbiltà tal-impjiegi tan-nisa kollha, iżda b'mod partikolari n-nisa suwed, in-nisa ta' kulur u n-nisa minn minoranzi etniċi, u billi l-irkupru ekonomiku u tal-impjiegi għadu lura b'mod speċifiku għan-nisa suwed meta mqabbel man-nisa bojod;

| U. | billi nisa razzalizzati, nisa minn sfondi soċjoekonomiċi żvantaġġati, nisa b'diżabilità, nisa migranti u persuni LGBTIQ+ jaffaċċjaw ostakli addizzjonali u vjolenza fl-aċċess għall-kura tas-saħħa u għall-informazzjoni dwar is-saħħa, inkluż is-saħħa sesswali u riproduttiva u d-drittijiet relatati, b'riżultat ta' liġijiet u politiki diskriminatorji, stigma u sterjotipi; billi dawn in-nisa huma aktar probabbli li jiffaċċjaw vjolenza ġinekoloġika u ostetrika matul it-tqala u l-twelid, u billi nuqqas ta' edukazzjoni komprensiva u n-nuqqas ta' disponibbiltà ta' metodi ta' kontraċezzjoni jaffettwawhom b'mod sproporzjonat; billi t-taħriġ tal-professjonisti tal-kura tas-saħħa jista' jkun ta' benefiċċju f'dan ir-rigward, filwaqt li jiżgura d-dritt bażiku ta' aċċess għas-servizzi tal-kura tas-saħħa, li għandu jinkludi wkoll aċċess għal faċilitajiet tas-saħħa mentali ta' kwalità għolja u mmirati; |
| --- | --- |

U.

billi nisa razzalizzati, nisa minn sfondi soċjoekonomiċi żvantaġġati, nisa b'diżabilità, nisa migranti u persuni LGBTIQ+ jaffaċċjaw ostakli addizzjonali u vjolenza fl-aċċess għall-kura tas-saħħa u għall-informazzjoni dwar is-saħħa, inkluż is-saħħa sesswali u riproduttiva u d-drittijiet relatati, b'riżultat ta' liġijiet u politiki diskriminatorji, stigma u sterjotipi; billi dawn in-nisa huma aktar probabbli li jiffaċċjaw vjolenza ġinekoloġika u ostetrika matul it-tqala u l-twelid, u billi nuqqas ta' edukazzjoni komprensiva u n-nuqqas ta' disponibbiltà ta' metodi ta' kontraċezzjoni jaffettwawhom b'mod sproporzjonat; billi t-taħriġ tal-professjonisti tal-kura tas-saħħa jista' jkun ta' benefiċċju f'dan ir-rigward, filwaqt li jiżgura d-dritt bażiku ta' aċċess għas-servizzi tal-kura tas-saħħa, li għandu jinkludi wkoll aċċess għal faċilitajiet tas-saħħa mentali ta' kwalità għolja u mmirati;

| V. | billi n-nisa razzalizzati huma aktar probabbli li s-sintomi tagħhom ma jitqisux minn fornituri mediċi, billi l-edukazzjoni medika f'ħafna Stati Membri ma tindirizzax mard u sintomi li jaffettwaw lin-nisa ta' dixxendenza Afrikana, tal-Lvant Nofsani, Latino-Amerikana u Asjatika; billi f'xi pajjiżi Ewropej, in-nisa suwed huma erba' darbiet aktar probabbli, u n-nisa Asjatiċi darbtejn aktar probabbli li jmutu fit-twelid meta mqabbla ma' nisa bojod, u n-nisa ta' dixxendenza Afrikana għandhom riskju ogħla li jmutu minħabba mard li jhedded il-ħajja minkejja li dan huwa inqas prevalenti fosthom; billi t-titjib tal-aċċess għall-kura tas-saħħa, kif ukoll il-prevenzjoni, l-eliminazzjoni u l-penalizzazzjoni tal-forom kollha ta' diskriminazzjoni li jillimitaw l-aċċess għall-kura tas-saħħa għan-nisa kollha, huma essenzjali sabiex tissaħħaħ il-kapaċità tan-nisa li jeżerċitaw id-drittijiet fundamentali tagħhom; |
| --- | --- |

V.

billi n-nisa razzalizzati huma aktar probabbli li s-sintomi tagħhom ma jitqisux minn fornituri mediċi, billi l-edukazzjoni medika f'ħafna Stati Membri ma tindirizzax mard u sintomi li jaffettwaw lin-nisa ta' dixxendenza Afrikana, tal-Lvant Nofsani, Latino-Amerikana u Asjatika; billi f'xi pajjiżi Ewropej, in-nisa suwed huma erba' darbiet aktar probabbli, u n-nisa Asjatiċi darbtejn aktar probabbli li jmutu fit-twelid meta mqabbla ma' nisa bojod, u n-nisa ta' dixxendenza Afrikana għandhom riskju ogħla li jmutu minħabba mard li jhedded il-ħajja minkejja li dan huwa inqas prevalenti fosthom; billi t-titjib tal-aċċess għall-kura tas-saħħa, kif ukoll il-prevenzjoni, l-eliminazzjoni u l-penalizzazzjoni tal-forom kollha ta' diskriminazzjoni li jillimitaw l-aċċess għall-kura tas-saħħa għan-nisa kollha, huma essenzjali sabiex tissaħħaħ il-kapaċità tan-nisa li jeżerċitaw id-drittijiet fundamentali tagħhom;

| W. | billi n-nisa Rom għadhom jiffaċċjaw razziżmu u diskriminazzjoni fl-aċċess għall-kura tas-saħħa u s-servizzi ta' appoġġ fil-każ ta' vjolenza; billi f'xi Stati Membri, in-nisa Rom għadhom jesperjenzaw segregazzjoni etnika fl-ambjenti tal-kura tas-saħħa riproduttiva, fejn forom dejjem akbar ta' vjolenza psikoloġika u fastidju, inkluż matul it-twelid, u spiss huma vittmi ta' traffikar u/jew sfruttament sesswali; billi n-nisa Rom u n-nisa b'diżabilità ġew soġġetti matul l-istorja tagħhom għal prattiki sistematiċi ta' sterilizzazzjoni furzata u koerċittiva fl-UE u ħafna minnhom ġew miċħuda rimedji effettivi; |
| --- | --- |

W.

billi n-nisa Rom għadhom jiffaċċjaw razziżmu u diskriminazzjoni fl-aċċess għall-kura tas-saħħa u s-servizzi ta' appoġġ fil-każ ta' vjolenza; billi f'xi Stati Membri, in-nisa Rom għadhom jesperjenzaw segregazzjoni etnika fl-ambjenti tal-kura tas-saħħa riproduttiva, fejn forom dejjem akbar ta' vjolenza psikoloġika u fastidju, inkluż matul it-twelid, u spiss huma vittmi ta' traffikar u/jew sfruttament sesswali; billi n-nisa Rom u n-nisa b'diżabilità ġew soġġetti matul l-istorja tagħhom għal prattiki sistematiċi ta' sterilizzazzjoni furzata u koerċittiva fl-UE u ħafna minnhom ġew miċħuda rimedji effettivi;

| X. | billi l-persuni LGBTQI madwar l-Ewropa għadhom jiffaċċjaw diskriminazzjoni meta jaċċessaw is-servizzi tal-kura tas-saħħa, b'16 % tar-rispondenti għall-istħarriġ jirrapportaw li ħassewhom diskriminati mill-persunal tal-kura tas-saħħa jew tas-servizzi soċjali minħabba l-identità tagħhom, u billi l-persuni trans jirrapportaw livelli partikolarment għoljin ta' mġiba transfobika u ta' nuqqas ta' rispett lejhom mill-persunal tal-kura tas-saħħa; billi f'diversi Stati Membri l-persuni trans huma soġġetti għall-prattika ta' sterilizzazzjoni jew medikalizzazzjoni furzata, li t-tnejn li huma jiksru l-istandards tad-drittijiet tal-bniedem; |
| --- | --- |

X.

billi l-persuni LGBTQI madwar l-Ewropa għadhom jiffaċċjaw diskriminazzjoni meta jaċċessaw is-servizzi tal-kura tas-saħħa, b'16 % tar-rispondenti għall-istħarriġ jirrapportaw li ħassewhom diskriminati mill-persunal tal-kura tas-saħħa jew tas-servizzi soċjali minħabba l-identità tagħhom, u billi l-persuni trans jirrapportaw livelli partikolarment għoljin ta' mġiba transfobika u ta' nuqqas ta' rispett lejhom mill-persunal tal-kura tas-saħħa; billi f'diversi Stati Membri l-persuni trans huma soġġetti għall-prattika ta' sterilizzazzjoni jew medikalizzazzjoni furzata, li t-tnejn li huma jiksru l-istandards tad-drittijiet tal-bniedem;

| Y. | billi l-bidliet soċjali u legali, kif ukoll ir-riċerka fil-qasam mediku u bijoloġiku, wasslu għar-rikonoxximent ta' diversità fid-definizzjoni ta' “sess” flimkien ma' dik ta' mara u raġel; billi d-diskriminazzjoni sesswali ġiet interpretata fil-każistika tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea b'mod aktar vast biex tinkludi persuni transġeneru li jgħaddu minn tranżizzjoni medika; |
| --- | --- |

Y.

billi l-bidliet soċjali u legali, kif ukoll ir-riċerka fil-qasam mediku u bijoloġiku, wasslu għar-rikonoxximent ta' diversità fid-definizzjoni ta' “sess” flimkien ma' dik ta' mara u raġel; billi d-diskriminazzjoni sesswali ġiet interpretata fil-każistika tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea b'mod aktar vast biex tinkludi persuni transġeneru li jgħaddu minn tranżizzjoni medika;

| Z. | billi tipi intersezzjonali ta' diskriminazzjoni jista' jkollhom impatt serju fuq il-ħajja ta' vittmi ta' vjolenza abbażi tal-ġeneru bħall-mutilazzjoni ġenitali femminili jew intersesswali, pereżempju billi jillimitaw jew jostakolaw l-aċċess tagħhom għas-servizzi ta' prevenzjoni, appoġġ u protezzjoni li jeħtieġu b'riżultat ta' kombinament ta' tipi ta' diskriminazzjoni u ta' ostakli kulturali u lingwistiċi, li jwasslu għal żieda fir-riskju ta' kumplikazzjonijiet jew li jkollhom impatt negattiv fuq is-saħħa mentali tagħhom; billi l-professjonisti li jkollhom kuntatt mal-vittmi ta' vjolenza sessista spiss ma jkollhomx taħriġ, inkluż dwar l-intersezzjonalità; billi l-vjolenza sessista hija kemm konsegwenza kif ukoll waħda mill-kawżi tal-inugwaljanzi persistenti bejn is-sessi; |
| --- | --- |

Z.

billi tipi intersezzjonali ta' diskriminazzjoni jista' jkollhom impatt serju fuq il-ħajja ta' vittmi ta' vjolenza abbażi tal-ġeneru bħall-mutilazzjoni ġenitali femminili jew intersesswali, pereżempju billi jillimitaw jew jostakolaw l-aċċess tagħhom għas-servizzi ta' prevenzjoni, appoġġ u protezzjoni li jeħtieġu b'riżultat ta' kombinament ta' tipi ta' diskriminazzjoni u ta' ostakli kulturali u lingwistiċi, li jwasslu għal żieda fir-riskju ta' kumplikazzjonijiet jew li jkollhom impatt negattiv fuq is-saħħa mentali tagħhom; billi l-professjonisti li jkollhom kuntatt mal-vittmi ta' vjolenza sessista spiss ma jkollhomx taħriġ, inkluż dwar l-intersezzjonalità; billi l-vjolenza sessista hija kemm konsegwenza kif ukoll waħda mill-kawżi tal-inugwaljanzi persistenti bejn is-sessi;

| AA. | billi terz tal-persuni trans jesperjenzaw diskriminazzjoni meta jfittxu impjieg u dan in-numru jiżdied għal nofs in-nisa trans; billi 26 % tan-nisa trans fl-UE esperjenzaw il-problema ta' persuni mingħajr dar f'xi żmien f'ħajjithom u 25 % jgħidu li huma kapaċi jlaħħqu mal-ħajja biss b'diffikultà jew b'diffikultà kbira; billi n-nisa trans razzalizzati fl-UE jesperjenzaw diskriminazzjoni strutturali u istituzzjonali unika u straordinarja li għandha impatt fuq l-aċċess tagħhom għall-edukazzjoni, l-impjiegi, il-kura tas-saħħa u l-akkomodazzjoni u l-kapaċità tagħhom li jibqgħu barra mill-faqar jew l-esklużjoni soċjali; |
| --- | --- |

AA.

billi terz tal-persuni trans jesperjenzaw diskriminazzjoni meta jfittxu impjieg u dan in-numru jiżdied għal nofs in-nisa trans; billi 26 % tan-nisa trans fl-UE esperjenzaw il-problema ta' persuni mingħajr dar f'xi żmien f'ħajjithom u 25 % jgħidu li huma kapaċi jlaħħqu mal-ħajja biss b'diffikultà jew b'diffikultà kbira; billi n-nisa trans razzalizzati fl-UE jesperjenzaw diskriminazzjoni strutturali u istituzzjonali unika u straordinarja li għandha impatt fuq l-aċċess tagħhom għall-edukazzjoni, l-impjiegi, il-kura tas-saħħa u l-akkomodazzjoni u l-kapaċità tagħhom li jibqgħu barra mill-faqar jew l-esklużjoni soċjali;

| AB. | billi l-kwalità tal-akkomodazzjoni spiss tkun ifqar għall-gruppi emarġinati, u dan iwassal għal esponiment ogħla għal influwenzi ambjentali dannużi li jirriżultaw f'mard għalihom u għat-tfal tagħhom; billi ż-żieda attwali fil-prezzijiet tal-enerġija ser ikollha impatt aktar qawwi fuq in-nisa minn sfondi soċjoekonomiċi żvantaġġati; |
| --- | --- |

AB.

billi l-kwalità tal-akkomodazzjoni spiss tkun ifqar għall-gruppi emarġinati, u dan iwassal għal esponiment ogħla għal influwenzi ambjentali dannużi li jirriżultaw f'mard għalihom u għat-tfal tagħhom; billi ż-żieda attwali fil-prezzijiet tal-enerġija ser ikollha impatt aktar qawwi fuq in-nisa minn sfondi soċjoekonomiċi żvantaġġati;

| AC. | billi n-nisa b'diżabilità huma għaxar darbiet aktar probabbli li jesperjenzaw vjolenza fiżika jew sesswali milli nisa mingħajr diżabilità; billi n-nisa trans u l-persuni intersesswali jesperjenzaw aktar vjolenza fiżika u attakki sesswali minn kategoriji oħra tal-LGBTQ+; billi 27 % tan-nisa Musulmani ta' dixxendenza Afrikana li indikaw li jilbsu lbies reliġjuż barra mid-dar irrapportaw li esperjenzaw ħars mhux xierqa jew ġesti offensivi, 15 % esperjenzaw insulti verbali jew kummenti offensivi u 2 % ġew attakkati fiżikament; |
| --- | --- |

AC.

billi n-nisa b'diżabilità huma għaxar darbiet aktar probabbli li jesperjenzaw vjolenza fiżika jew sesswali milli nisa mingħajr diżabilità; billi n-nisa trans u l-persuni intersesswali jesperjenzaw aktar vjolenza fiżika u attakki sesswali minn kategoriji oħra tal-LGBTQ+; billi 27 % tan-nisa Musulmani ta' dixxendenza Afrikana li indikaw li jilbsu lbies reliġjuż barra mid-dar irrapportaw li esperjenzaw ħars mhux xierqa jew ġesti offensivi, 15 % esperjenzaw insulti verbali jew kummenti offensivi u 2 % ġew attakkati fiżikament;

| AD. | billi hemm wisq nisa, u b'mod partikolari nisa migranti u ta' minoranza etnika, nisa suwed, nisa ta' kulur u nisa LGBTIQ+, li għadhom soġġetti għal fastidju sesswali fi spazji pubbliċi u fuq il-post tax-xogħol minħabba sterjotipi persistenti u huma f'riskju ogħla ta' sfruttament ekonomiku u sesswali; |
| --- | --- |

AD.

billi hemm wisq nisa, u b'mod partikolari nisa migranti u ta' minoranza etnika, nisa suwed, nisa ta' kulur u nisa LGBTIQ+, li għadhom soġġetti għal fastidju sesswali fi spazji pubbliċi u fuq il-post tax-xogħol minħabba sterjotipi persistenti u huma f'riskju ogħla ta' sfruttament ekonomiku u sesswali;

| AE. | billi d-diskors ta' mibegħda u r-reati ta' mibegħda kontra l-persuni ta' oriġini Asjatika, b'mod partikolari l-membri tal-komunitajiet Ċiniża, jew dawk meqjusin li jkunu ta' oriġini Asjatika, żdiedu matul il-pandemija tal-COVID-19, inklużi attakki u swat razzist, bullying vjolenti, theddid, abbuż razzist u ċibervjolenza; |
| --- | --- |

AE.

billi d-diskors ta' mibegħda u r-reati ta' mibegħda kontra l-persuni ta' oriġini Asjatika, b'mod partikolari l-membri tal-komunitajiet Ċiniża, jew dawk meqjusin li jkunu ta' oriġini Asjatika, żdiedu matul il-pandemija tal-COVID-19, inklużi attakki u swat razzist, bullying vjolenti, theddid, abbuż razzist u ċibervjolenza;

| AF. | billi s-sistemi tal-ġustizzja kriminali u l-infurzar tal-liġi għandhom iqisu approċċ intersezzjonali bħala kunċett legali fil-prattiki u d-deċiżjonijiet tagħhom biex jevitaw li jaggravaw id-diskriminazzjoni, il-faqar u l-esklużjoni, li jista' jkollhom impatt detrimentali b'mod partikolari fuq in-nisa fid-diversità kollha tagħhom minn gruppi vulnerabbli; |
| --- | --- |

AF.

billi s-sistemi tal-ġustizzja kriminali u l-infurzar tal-liġi għandhom iqisu approċċ intersezzjonali bħala kunċett legali fil-prattiki u d-deċiżjonijiet tagħhom biex jevitaw li jaggravaw id-diskriminazzjoni, il-faqar u l-esklużjoni, li jista' jkollhom impatt detrimentali b'mod partikolari fuq in-nisa fid-diversità kollha tagħhom minn gruppi vulnerabbli;

| AG. | billi s-sottorappurtar u s-sottoreġistrazzjoni ta' reati mmotivati mill-mibegħda, vjolenza u abbuż verbali għadhom sfida minħabba nuqqas ta' fiduċja fl-awtoritajiet pubbliċi u minħabba ostakli strutturali; billi dan jinvolvi r-riskju li l-gvernijiet ma jarawx il-prevalenza, li b'hekk ma jarawx il-problema strutturali, u għalhekk jonqsu milli jaġixxu; billi 88 % tal-attakki fiżiċi motivati mill-mibegħda kontra l-persuni Rom mhumiex irrapportati, flimkien ma' 79 % tal-aktar inċidenti serji ta' fastidju antisemitiku, u 80 % tal-każijiet ta' vjolenza fiżika jew sesswali kontra persuni LGBTIQ+; billi din l-impunità tirrappreżenta mhux biss ir-riskju li tiġi ripetuta u aggravata l-vjolenza, iżda wkoll ir-riskju li l-vittmi jħossuhom injorati u minsija mis-soċjetà; |
| --- | --- |

AG.

billi s-sottorappurtar u s-sottoreġistrazzjoni ta' reati mmotivati mill-mibegħda, vjolenza u abbuż verbali għadhom sfida minħabba nuqqas ta' fiduċja fl-awtoritajiet pubbliċi u minħabba ostakli strutturali; billi dan jinvolvi r-riskju li l-gvernijiet ma jarawx il-prevalenza, li b'hekk ma jarawx il-problema strutturali, u għalhekk jonqsu milli jaġixxu; billi 88 % tal-attakki fiżiċi motivati mill-mibegħda kontra l-persuni Rom mhumiex irrapportati, flimkien ma' 79 % tal-aktar inċidenti serji ta' fastidju antisemitiku, u 80 % tal-każijiet ta' vjolenza fiżika jew sesswali kontra persuni LGBTIQ+; billi din l-impunità tirrappreżenta mhux biss ir-riskju li tiġi ripetuta u aggravata l-vjolenza, iżda wkoll ir-riskju li l-vittmi jħossuhom injorati u minsija mis-soċjetà;

| AH. | billi t-tfal LGBTIQ+ u dawk bi sfond razzjali jew etniku minoritarju huma fil-mira ta' diskriminazzjoni, li xxekkilhom milli jaċċessaw servizzi ewlenin bħall-edukazzjoni; billi fl-Istati Membri kollha tal-UE, 80 % tal-persuni mill-komunità LGBTIQ+ esperjenzaw bullying fl-iskola minħabba l-orjentazzjoni sesswali reali jew perċepita tagħhom u billi t-tfal Rom u t-tfal b'diżabilità spiss jiġu esklużi mill-edukazzjoni inklużiva konvenzjonali; billi t-tfal tal-familji qawsalla spiss jiġu stigmatizzati u b'hekk ikunu fil-mira ta' diskriminazzjoni u bullying li jaffettwaw il-prestazzjoni edukattiva u l-prospetti ta' impjieg tagħhom, il-ħajja tagħhom ta' kuljum u l-benesseri personali u tal-familja tagħhom; |
| --- | --- |

AH.

billi t-tfal LGBTIQ+ u dawk bi sfond razzjali jew etniku minoritarju huma fil-mira ta' diskriminazzjoni, li xxekkilhom milli jaċċessaw servizzi ewlenin bħall-edukazzjoni; billi fl-Istati Membri kollha tal-UE, 80 % tal-persuni mill-komunità LGBTIQ+ esperjenzaw bullying fl-iskola minħabba l-orjentazzjoni sesswali reali jew perċepita tagħhom u billi t-tfal Rom u t-tfal b'diżabilità spiss jiġu esklużi mill-edukazzjoni inklużiva konvenzjonali; billi t-tfal tal-familji qawsalla spiss jiġu stigmatizzati u b'hekk ikunu fil-mira ta' diskriminazzjoni u bullying li jaffettwaw il-prestazzjoni edukattiva u l-prospetti ta' impjieg tagħhom, il-ħajja tagħhom ta' kuljum u l-benesseri personali u tal-familja tagħhom;

| AI. | billi edukazzjoni ta' kwalità għolja, inklużiva, komprensiva u xierqa dwar l-ugwaljanza, ir-rispett u t-tolleranza li tibda fi stadju bikri ħafna hija l-aħjar għodda biex jiġu indirizzati r-razziżmu u d-diskriminazzjoni fuq bażi multipla u biex jinbnew soċjetajiet inklużivi (19); |
| --- | --- |

AI.

billi edukazzjoni ta' kwalità għolja, inklużiva, komprensiva u xierqa dwar l-ugwaljanza, ir-rispett u t-tolleranza li tibda fi stadju bikri ħafna hija l-aħjar għodda biex jiġu indirizzati r-razziżmu u d-diskriminazzjoni fuq bażi multipla u biex jinbnew soċjetajiet inklużivi (19);

| AJ. | billi n-nisa li jħabbtu wiċċhom ma' diskriminazzjoni intersezzjonali huma f'riskju ogħla li t-tfal tagħhom jittieħdu fil-kustodja tal-istat u li jiġu mċaħħda minn appoġġ finanzjarju adegwat sabiex ikabbru lil uliedhom; |
| --- | --- |

AJ.

billi n-nisa li jħabbtu wiċċhom ma' diskriminazzjoni intersezzjonali huma f'riskju ogħla li t-tfal tagħhom jittieħdu fil-kustodja tal-istat u li jiġu mċaħħda minn appoġġ finanzjarju adegwat sabiex ikabbru lil uliedhom;

| AK. | billi l-preġudizzji soċjali u l-inugwaljanzi strutturali hemm mnejn ikunu integrati f'teknoloġiji ġodda, inkluża l-intelliġenza artifiċjali, u din hija kwistjoni ta' tħassib; |
| --- | --- |

AK.

billi l-preġudizzji soċjali u l-inugwaljanzi strutturali hemm mnejn ikunu integrati f'teknoloġiji ġodda, inkluża l-intelliġenza artifiċjali, u din hija kwistjoni ta' tħassib;

| AL. | billi għalkemm it-tmiem taż-żwieġ tat-tfal huwa meqjus bħala prijorità fil-Pjan ta' Azzjoni 2015–2019 dwar id-Drittijiet tal-Bniedem u d-Demokrazija, fil-Pjan ta' Azzjoni tal-UE dwar l-Ugwaljanza bejn is-Sessi għall-2016–2020 u fl-impenn strateġiku tal-UE għall-ugwaljanza bejn is-sessi 2016–2019, dan għadu jseħħ f'xi Stati Membri; billi din il-kwistjoni hija mifruxa fil-komunitajiet emarġinati, affettwati minn livelli baxxi ta' edukazzjoni u rati għoljin ta' faqar; billi għalkemm il-Konvenzjoni ta' Istanbul tappella għall-kriminalizzazzjoni tal-att li t-tfal jiġġegħlu jidħlu fi żwieġ, xi Stati Membri għadhom jirrifjutaw li jirratifikawha u fil-leġiżlazzjoni tagħhom jippermettu ż-żwieġ tat-tfal; |
| --- | --- |

AL.

billi għalkemm it-tmiem taż-żwieġ tat-tfal huwa meqjus bħala prijorità fil-Pjan ta' Azzjoni 2015–2019 dwar id-Drittijiet tal-Bniedem u d-Demokrazija, fil-Pjan ta' Azzjoni tal-UE dwar l-Ugwaljanza bejn is-Sessi għall-2016–2020 u fl-impenn strateġiku tal-UE għall-ugwaljanza bejn is-sessi 2016–2019, dan għadu jseħħ f'xi Stati Membri; billi din il-kwistjoni hija mifruxa fil-komunitajiet emarġinati, affettwati minn livelli baxxi ta' edukazzjoni u rati għoljin ta' faqar; billi għalkemm il-Konvenzjoni ta' Istanbul tappella għall-kriminalizzazzjoni tal-att li t-tfal jiġġegħlu jidħlu fi żwieġ, xi Stati Membri għadhom jirrifjutaw li jirratifikawha u fil-leġiżlazzjoni tagħhom jippermettu ż-żwieġ tat-tfal;

| AM. | billi l-NGOs tan-nisa u n-networks tagħhom jagħtu kontribut konsiderevoli għad-difiża tad-drittijiet tan-nisa u għall-ġlieda kontra d-diskriminazzjoni kontra n-nisa; |
| --- | --- |

AM.

billi l-NGOs tan-nisa u n-networks tagħhom jagħtu kontribut konsiderevoli għad-difiża tad-drittijiet tan-nisa u għall-ġlieda kontra d-diskriminazzjoni kontra n-nisa;

It-tfassil ta' politiki kontra d-diskriminazzjoni intersezzjonali

| 1. | Jisħaq fuq il-ħtieġa li t-tfassil ta' politiki tal-UE jindirizza u jelimina l-forom intersezzjonali ta' diskriminazzjoni, inkluż permezz tal-leġiżlazzjoni u politiki tal-UE dwar l-antidiskriminazzjoni u l-ugwaljanza bejn il-ġeneri; jitlob li l-politiki u l-azzjonijiet taħt l-Unjoni ta' Ugwaljanza jissaħħu, jittejbu u jiġu adattati jekk ikun meħtieġ u li jiġi promoss qafas tal-UE dwar id-diskriminazzjoni intersezzjonali b'objettivi u miżuri trasversali; jirrikonoxxi l-ħtieġa li l-ugwaljanza u l-ugwaljanza bejn il-ġeneri jiġu integrati fil-politiki tal-UE u li jinħolqu soluzzjonijiet inklużivi li jipproteġu lil dawk l-aktar emarġinati u lil dawk li jiffaċċjaw diskriminazzjoni intersezzjonali fil-komunitajiet tagħna; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jitlob il-ħolqien ta' mekkaniżmu ta' integrazzjoni għall-kooperazzjoni u l-koordinazzjoni għall-politiki ta' ugwaljanza nazzjonali u tal-UE, li jiżgura li t-tipi kollha ta' diskriminazzjoni, speċjalment dawk intersezzjonali, jiġu kkunsidrati fir-rieżami u l-adozzjoni tal-politiki, inkluż permezz ta' valutazzjonijiet tal-impatt sistematiċi fir-rigward tal-ġeneri u l-ugwaljanza; iħeġġeġ lill-Istati Membri jadottaw jew isaħħu l-liġi kriminali u ċivili li tipprojbixxi d-diskriminazzjoni kemm intersezzjonali kif ukoll multipla u jitlob l-iżvilupp ta' linji gwida tal-UE, inklużi l-iskambji ta' prattiki tajba dwar l-adozzjoni ta' approċċ intersezzjonali fit-tfassil tal-politiki; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jistieden lill-presidenzi li jmiss tal-UE u lill-Istati Membri li bħalissa qegħdin jimblukkaw biex jagħmlu t-trattament ugwali u l-ġlieda kontra d-diskriminazzjoni fil-forom kollha tagħha prijorità ewlenija sabiex jingħeleb l-istaġnar u tiġi adottata d-Direttiva Kontra d-Diskriminazzjoni mingħajr dewmien sabiex tinkiseb protezzjoni armonizzata għall-persuni kollha fl-UE fl-oqsma tal-protezzjoni soċjali, inklużi s-sigurtà soċjali u l-kura tas-saħħa, il-vantaġġi soċjali, l-edukazzjoni u l-aċċess għal oġġetti u servizzi flimkien mal-għoti tagħhom, inkluża l-akkomodazzjoni; jitlob biex ikun hemm miżuri li jiżguraw li din id-direttiva tkun kapaċi tindirizza d-diskriminazzjoni intersezzjonali, li hija nieqsa mill-qafas leġiżlattiv attwali, u jiżguraw l-inklużjoni u l-protezzjoni għan-nisa razzalizzati kollha; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Iħeġġeġ lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiżguraw l-infurzar tal-leġiżlazzjoni eżistenti tal-UE kontra d-diskriminazzjoni u l-ugwaljanza bejn il-ġeneri u jniedu proċedimenti ta' ksur jekk l-Istati Membri ma jittrasponux jew ma jimplimentawx bis-sħiħ il-leġiżlazzjoni; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri biex, abbażi tal-parteċipazzjoni volontarja, il-kunfidenzjalità, l-anonimità, l-awtoidentifikazzjoni u l-kunsens infurmat, jieħdu passi biex jiġbru data affidabbli u komparabbli dwar l-ugwaljanza, inkluża data diżaggregata skont il-ġeneru, l-oriġini razzjali u l-etniċità (kif definit mid-Direttiva tal-UE dwar l-Ugwaljanza Razzjali), l-orjentazzjoni sesswali u l-identità, filwaqt li jirrispettaw il-prinċipji u l-istandards ewlenin tal-protezzjoni tad-data u d-drittijiet fundamentali tal-UE, għall-fini tal-identifikazzjoni tal-kawżi ewlenin, il-kejl tal-firxa tar-razziżmu u d-diskriminazzjoni u l-ġlieda kontrihom skont l-oqfsa legali nazzjonali rilevanti u l-ħidma lejn l-użu ta' tali data biex tinforma t-tfassil tal-politiki tagħha; jinnota li d-data dwar l-ugwaljanza hija għodda ewlenija biex jiġu mifhuma, skoperti u miġġielda t-tipi u d-dimensjonijiet kollha ta' diskriminazzjoni, speċjalment dawk intersezzjonali, strutturali u istituzzjonali; jistieden lill-UE tinkoraġġixxi l-ġbir ta' tali data u tipprovdi appoġġ tekniku biex timplimenta l-linji gwida eżistenti tal-Kummissjoni dwar il-kwistjoni u tippromwovi l-parteċipazzjoni tal-komunitajiet affettwati fil-proċess; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Jieħu nota tar-reviżjoni li għaddejja bħalissa tal-istatistika Ewropea dwar il-popolazzjoni; jistieden lill-Kummissjoni tiżgura li din ir-reviżjoni tinkludi kemm jista' jkun raġunijiet espliċiti ta' diskriminazzjoni, biex jiġi żgurat il-ġbir ta' data affidabbli dwar l-ugwaljanza; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Jilqa' l-ħatra ta' Kummissarju għall-Ugwaljanza u koordinaturi tal-UE għall-ġlieda kontra r-razziżmu, kif ukoll għall-ġlieda kontra l-antisemitiżmu u t-trawwim tal-ħajja Lhudija u l-ħolqien ta' koordinatur għall-ġlieda kontra l-mibegħda anti-Musulmana; jappella biex jinħatar minnufih il-koordinatur dwar il-mibegħda anti-Musulmana, li l-pożizzjoni tiegħu ilha vakanti għal sena; jisħaq li biex jiġi istituzzjonalizzat approċċ li jqis l-intersezzjonalità, il-Kummissjoni għandha taħtar koordinaturi allinjati mal-istrateġiji ta' ugwaljanza individwali kollha u dejjem timplimenta approċċ ta' integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri li joħloq politiki għan-nisa fid-diversità kollha tagħhom; jemmen li l-ħidma kollettiva ta' tali koordinaturi ser tgħin biex tiġi istituzzjonalizzata l-intersezzjonalità, tikkontribwixxi għall-ħidma importanti tal-Kummissarju għall-Ugwaljanza u ssaħħaħ l-implimentazzjoni ta' kull strateġija; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jitlob it-tisħiħ tar-rwol u tal-kooperazzjoni tat-Task Force għall-Ugwaljanza tal-Kummissjoni u ż-żieda tal-kooperazzjoni tagħha ma' korpi oħra sabiex tiżgura li l-miżuri ta' politika kollha jinkludu perspettiva intersezzjonali bbażata fuq il-valutazzjonijiet tal-impatt tal-politiki u tal-leġiżlazzjoni; jinnota li l-mandat ta' din it-Task Force jrid ikun istituzzjonalizzat, aktar trasparenti u jaħdem f'kollaborazzjoni mill-qrib ma' gruppi kkonċernati mid-diskriminazzjoni intersezzjonali; jistieden lill-Kummissjoni tirrifletti aktar dwar kif l-aħjar tislet il-potenzjal strateġiku ta' din l-inizjattiva; jinnota li r-rwol tal-Kummissarju għall-Ugwaljanza jeħtieġ li jissaħħaħ biex iwettaq u jissorvelja l-integrazzjoni tal-ġeneru u tal-ugwaljanza li tħalli impatt; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Iqis il-Pjattaforma tad-Diżabilità tal-Kummissjoni bħala inizjattiva ewlenija b'potenzjal strateġiku; jistieden lill-Kummissjoni tistabbilixxi strutturi simili biex tiżgura l-implimentazzjoni sħiħa tal-istrateġiji kollha taħt il-qafas tal-Unjoni ta' Ugwaljanza; |
| --- | --- |

9.

| 10. | jilqa' l-istrateġiji reċenti differenti rilevanti tal-Kummissjoni, b'mod partikolari l-Istrateġija tal-UE dwar l-Ugwaljanza tal-LGBTIQ+ 2020–2025 (20) u l-Istrateġija tal-UE dwar l-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri 2020–2025 (21), li t-tnejn jinkludu approċċ intersezzjonali; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jintegraw perspettiva ta' intersezzjonalità u jiżguraw li l-politiki u l-leġiżlazzjoni eżistenti ma jkollhom l-ebda effett negattiv indirett u mhux intenzjonat bħar-rimarġinalizzazzjoni ta' ċerti gruppi b'mod partikolari n-nisa razzalizzati; jiddispjaċih ħafna, f'dan ir-rigward, dwar in-nuqqas ta' dimensjoni intersezzjonali fil-Patt tal-UE dwar il-Migrazzjoni u l-Ażil (22); |
| --- | --- |

10.

| 11. | Jilqa' l-fatt li qiegħda ssir referenza dejjem akbar għall-intersezzjonalità fid-dokumenti tal-UE, inkluż fil-proposta għal direttiva dwar it-trasparenza fil-pagi, iżda jiddispjaċih dwar in-nuqqas ta' miri, indikaturi u azzjonijiet definiti b'mod ċar biex din tiġi implimentata; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Jirrimarka li, f'dawn l-aħħar snin, il-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea sa ċertu punt irriflettiet approċċ intersezzjonali, ibbażat fuq interpretazzjoni b'saħħitha ta' xi wħud mir-raġunijiet eżistenti skont il-leġiżlazzjoni tal-UE kontra d-diskriminazzjoni abbażi tal-mudell tal-Konvenzjoni dwar l-Eliminazzjoni tad-Diskriminazzjoni kontra n-Nisa (CEDAW) u l-Konvenzjoni dwar id-Drittijiet tal-Persuni b'Diżabilità (CRPD) li jqisu lin-nisa u lill-persuni b'diżabilità rispettivament bħala li jinkludu intersezzjonijiet ta' żvantaġġ; jappoġġja bis-sħiħ aktar żvilupp u faċilitazzjoni ta' tali approċċ fejn possibbli, anke fid-dawl tal-flessibbiltajiet skont l-Artikolu 21 tal-Karta; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Ifakkar li l-prinċipju ta' trattament ugwali għall-irġiel u n-nisa ma jistax ikun limitat għall-projbizzjoni tad-diskriminazzjoni bbażata fuq is-sess partikolari ta' persuna, u li japplika wkoll għad-diskriminazzjoni li tirriżulta mill-identità tal-ġeneru ta' persuna; ifakkar li l-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea interpretat id-diskriminazzjoni sesswali fi ħdan il-prinċipju ta' trattament ugwali bħala li tinkludi persuni transġeneru li jkunu għaddew minn tranżizzjoni medika, iżda jinnota li ma nħarġu l-ebda sentenzi bħal dawn li jikkonċernaw persuni mhux binarji jew intersesswali, li jqajjem dubji dwar l-utilità u l-kapaċità tal-leġiżlazzjoni tal-UE dwar in-nondiskriminazzjoni għall-popolazzjoni kbira trans fl-Ewropa li ma tistax taċċessa jew mhux ser taċċessa kura tas-saħħa tal-affermazzjoni tal-ġeneru jew għal persuni intersesswali; ifakkar li tali individwi mhux ser ikollhom rimedju jekk isofru diskriminazzjoni meta mqabbla ma' dawk li bidlu fiżikament ġisimhom; ifakkar fil-ħtieġa li l-antidiskriminazzjoni tal-UE tmur lil hinn mill-binarju tal-ġeneru u tirrikonoxxi d-diskriminazzjoni bejn il-ġeneri; jappella lill-Kummissjoni toħroġ bi proposta leġiżlattiva li tevita kwalunkwe riskju ta' inċertezza legali f'din il-kwistjoni; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Jenfasizza l-ħtieġa għal direttiva komprensiva dwar il-vjolenza abbażi tal-ġeneru li jkollha approċċ intersezzjonali, li tkopri n-nisa u l-bniet kollha fid-diversità kollha tagħhom u l-persuni LGBTIQ+ abbażi tal-identità tal-ġeneru, l-espressjoni tal-ġeneru jew il-karatteristiċi tas-sess; jisħaq li fil-proposta għal direttiva dwar il-ġlieda kontra l-vjolenza fuq in-nisa u l-vjolenza domestika jissemma l-approċċ intersezzjonali iżda jiddispjaċih li dan ma ġiex integrat b'mod adegwat; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Jissottolinja l-ħtieġa li jiġi rikonoxxut kif in-nisa razzalizzati jinsabu f'riskju akbar ta' vjolenza u li l-forom trasversali ta' diskriminazzjoni jaggravaw il-konsegwenzi tal-vjolenza abbażi tal-ġeneru, inkluż minħabba l-preġudizzji u l-isterjotipi persistenti prevalenti fil-politiki u l-korpi tal-infurzar tal-liġi u r-rivittimizzazzjoni ta' persuni emarġinati; jappella lill-Istati Membri jiżguraw li l-każijiet ta' vjolenza abbażi tal-ġeneru jiġu investigati, imħarrka u sanzjonati b'mod xieraq u li s-servizzi ta' appoġġ għall-vittmi jkunu komprensivi biżżejjed biex jindirizzaw il-forom kollha ta' vjolenza b'approċċ iċċentrat fuq il-vittmi, b'mod partikolari dik li tirriżulta minn diskriminazzjoni intersezzjonali; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Jappella lill-istituzzjonijiet, il-korpi u l-aġenziji kollha tal-UE u lill-Istati Membri biex iżidu r-rispons tagħhom għall-fenomenu tal-fastidju tan-nisa; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiġġieldu l-fastidju online mmirat lejn il-bniet u n-nisa b'mod sproporzjonat, b'mod partikolari dawk fil-ħajja pubblika u politika; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Jappella lill-Kummissjoni timplimenta l-intersezzjonalità fid-direttiva li ġejja biex jissaħħu r-rwol u l-indipendenza tal-korpi tal-ugwaljanza u tinkludi l-perspettiva ta' intersezzjonalità fil-kriterji ta' evalwazzjoni u implimentazzjoni tad-Direttiva dwar id-Drittijiet tal-Vittmi u d-Direttiva kontra t-Traffikar billi tivvaluta l-impatt fuq il-gruppi l-aktar emarġinati, speċjalment in-nisa razzalizzati, filwaqt li tiżgura konsultazzjoni ma' diversità ta' partijiet ikkonċernati u titlob il-ġbir ta' data diżaggregata dwar l-ugwaljanza; jisħaq li dawn huma passi importanti lejn it-tfassil u t-tisħiħ ta' protezzjonijiet legali b'saħħithom u effettivi fil-livell tal-UE kontra l-forom kollha ta' diskriminazzjoni madwar l-UE; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Jisħaq li l-motto Ewropew “Magħquda fid-Diversità” ma japplikax biss għall-Unjoni u l-Istati Membri Ewropej tagħha, iżda wkoll għad-diversità li tinsab f'kull waħda mill-popolazzjonijiet tal-Istati Membri u għandu jiġi promoss b'mod konġunt bħala qawwa u assi; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Jappella għal konfigurazzjoni speċifika tal-Kunsill dwar l-ugwaljanza u l-ugwaljanza bejn il-ġeneri; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Ifakkar li t-teknoloġiji l-ġodda, inkluża l-intelliġenza artifiċjali, jistgħu jaggravaw u jżidu l-inugwaljanzi u d-diskriminazzjoni eżistenti; ifakkar ukoll fir-riskji potenzjali ta' dawn it-teknoloġiji għan-nisa fid-diversità kollha tagħhom li jiffaċċjaw diskriminazzjoni intersezzjonali, b'mod partikolari n-nisa razzalizzati; jappella lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiżguraw li s-sistemi tal-intelliġenza artifiċjali jkunu ggwidati mill-prinċipji tat-trasparenza, l-ispjegabbiltà, il-ġustizzja u l-obbligu ta' rendikont u li jiġu stabbiliti miżuri, inklużi awditi, biex jiġi evitat li dawn is-sistemi jaggravaw id-diskriminazzjoni, ir-razziżmu, l-esklużjoni u l-faqar; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Jissottolinja l-importanza li jkun hemm politiki sensittivi għad-diżabilità li jieħdu approċċ intersezzjonali; |
| --- | --- |

21.

Il-poter u r-rappreżentazzjoni

| 22. | Jilqa' l-impenn tal-Kummissjoni li tilħaq parità bejn il-ġeneri fil-livelli kollha iżda jiddispjaċih dwar in-nuqqas ta' miri ta' diversità u n-nuqqas ta' diversità ġenerali fl-istituzzjonijiet tal-UE; jevidenzja f'dan ir-rigward il-funzjoni importanti tal-mudell tas-servizzi u l-istituzzjonijiet pubbliċi; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Jappella għal preżenza akbar tan-nisa, fid-diversità kollha tagħhom, f'pożizzjonijiet ta' livell għoli u ta' teħid tad-deċiżjonijiet u għal miżuri ta' azzjoni pożittiva, bħal kwoti temporanji, mekkaniżmi ta' inċentivi u mentorships, biex in-nisa li jiffaċċjaw diskriminazzjoni intersezzjonali jiksbu pożizzjonijiet fl-istituzzjonijiet pubbliċi, inkluż fl-istituzzjonijiet tal-UE, biex tiġi żgurata rappreżentanza ġusta tad-diversità tas-soċjetà fit-teħid tad-deċiżjonijiet; jinnota li l-kwoti waħedhom mhumiex biżżejjed biex jindirizzaw id-diskriminazzjoni strutturali b'mod olistiku; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Jappella lill-Istati Membri jiżviluppaw u jadottaw pjanijiet ta' azzjoni nazzjonali kontra r-razziżmu u d-diskriminazzjoni razzjali, kontra d-diskriminazzjoni tar-Rom u jrawmu l-ugwaljanza tal-LGBTIQ+ f'konformità mal-oqfsa strateġiċi; jinnota li dan għandu jsir f'kollaborazzjoni mill-qrib mal-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili, inklużi n-nisa razzalizzati u l-persuni mhux binarji; jappella lill-Kummissjoni tiżgura li l-valutazzjoni komprensiva tal-qafas legali, kif deskritt fil-pjan ta' azzjoni kontra r-razziżmu, tiġi implimentata b'approċċ intersezzjonali u tqis b'mod espliċitu l-impatt tan-nisa soġġetti għal forom intersezzjonali ta' diskriminazzjoni, bħan-nisa razzalizzati; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Jistieden lill-Istati Membri u l-UE jipprovdu korsijiet ta' taħriġ u kampanji dwar il-preġudizzju impliċitu u s-sensibilizzazzjoni fi ħdan l-istituzzjonijiet tagħhom, inkluż f'istituzzjonijiet ġudizzjarji, ċentri ta' pproċessar tal-ażil u ta' dħul, l-edukazzjoni, u għall-pulizija, il-professjonisti fil-kura tas-saħħa u impjegati taċ-ċivil oħrajn, u jindirizzaw l-effetti tal-preġudizzji impliċiti fuq id-deċiżjonijiet, l-azzjonijiet u l-interazzjonijiet iġġenerati b'riżultat ta' sterjotipi persistenti, u s-sottorappreżentazzjoni ta' ċerti gruppi f'dawn is-setturi u jevidenzja li dawn il-preġudizzji jiffaċilitaw id-diskriminazzjoni u l-esklużjoni; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Jistieden lill-Kummissjoni tassenja l-finanzjament taħt il-Programm dwar iċ-Ċittadini, l-Ugwaljanza, id-Drittijiet u l-Valuri lill-organizzazzjonijiet ta' bażi tas-soċjetà ċivili mmexxija minn u għal nisa li jaffaċċjaw id-diskriminazzjoni intersezzjonali u tfassal għotjiet speċifikament għal proġetti li għandhom l-għan li jiġġieldu kontra d-diskriminazzjoni intersezzjonali fl-UE; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Jappella lill-Istati Membri jfasslu politiki mmirati u jimmassimizzaw l-użu tal-finanzjament tal-UE mill-qafas finanzjarju pluriennali u mill-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza biex jappoġġjaw lin-nisa affettwati minn diskriminazzjoni intersezzjonali; |
| --- | --- |

27.

| 28. | Jappella lill-Kummissjoni tiżgura li l-baġit tal-UE allokat għar-rinnovazzjoni fl-oqsma tal-akkomodazzjoni u tal-enerġija jappoġġja speċifikament lill-unitajiet domestiċi bi dħul baxx, li spiss ikunu dawk ta' nisa minn dixxendenza Afrikana, tal-Lvant Nofsani, tal-Amerka Latina u tal-Asja; |
| --- | --- |

28.

| 29. | Jinnota l-importanza li jintlaħqu nisa żgħażagħ mid-dijaspori u gruppi emarġinati, li ħafna minnhom jaħdmu f'servizzi tal-kura u li ta' spiss jiffaċċjaw diskriminazzjoni fis-suq tax-xogħol u li ta' spiss ikunu kwalifikati żżejjed u sottoimpjegati f'xogħolhom; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Jappella lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jappoġġjaw l-ommijiet waħedhom ta' dixxendenza Afrikana, tal-Lvant Nofsani, tal-Amerka Latina u tal-Asja biex tiġi żgurata l-parteċipazzjoni sħiħa tagħhom fis-soċjetà; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Jenfasizza l-importanza ta' varjetà ta' perspettivi fil-media u fl-industriji awdjoviżivi u r-rwol tagħhom bħala dawk li jiffurmaw opinjonijiet; għalhekk jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jadottaw il-miżuri meħtieġa kollha biex jippromwovu l-viżibilità tal-kontribuzzjonijiet tan-nisa mid-dijaspora, il-preżenza tagħhom fil-livelli kollha, speċjalment fir-rwoli deċiżjonali, u biex jiġġieldu d-diskriminazzjoni u l-fastidju; jinsisti fuq il-valur tas-sensibilizzazzjoni permezz ta' varjetà ta' mezzi, inkluż it-taħriġ tal-ġurnalisti u professjonisti oħra fil-qasam tal-media, dwar id-diskriminazzjoni u l-preġudizzju inkonxju; |
| --- | --- |

31.

| 32. | Jevidenzja r-rwol tal-isport tal-massa fl-inklużjoni soċjali u fi stili ta' ħajja tajbin għas-saħħa u għalhekk l-impatt negattiv ta' rati aktar baxxi ta' parteċipazzjoni fost il-bniet u n-nisa mid-dijaspori; għaldaqstant iħeġġeġ lill-Kummissjoni, lill-Istati Membri u lill-korpi governattivi sportivi internazzjonali, Ewropej u nazzjonali u lill-partijiet ikkonċernati biex jimplimentaw miżuri ħalli jiġġieldu l-kulturi organizzattivi li jxekklu lin-nisa mid-dijaspora milli jingħaqdu ma' klabbs, milli jipparteċipaw fl-isport fil-livell ta' dilettanti u dak professjonali u milli jiksbu pożizzjonijiet ta' tmexxija fl-isport, bħall-viżibilità baxxa fil-kopertura tal-media u d-differenzi fil-pagi, fil-paga primjum u fil-premjijiet; jinsisti fuq sforzi sostnuti biex jiġu indirizzati l-forom kollha ta' vjolenza, fastidju u sterjotipi; |
| --- | --- |

32.

L-iżgurar tal-ugwaljanza tal-aċċess u tad-drittijiet

| 33. | Jistieden lill-Istati Membri jiżguraw li d-Deċiżjoni Qafas tal-Kunsill dwar il-ġlieda kontra r-razziżmu u l-ksenofobija13, id-Direttiva dwar l-Ugwaljanza Razzjali, id-Direttiva dwar id-Drittijiet tal-Vittmi u d-Direttiva dwar l-Ugwaljanza fl-Impjiegi ikunu implimentati b'mod konsistenti; jappella lill-Kummissjoni timmonitorja u tevalwa regolarment it-twettiq tat-trattament ugwali filwaqt li tqis il-fehmiet tal-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għad-Drittijiet Fundamentali u tal-Istitut Ewropew għall-Ugwaljanza bejn is-Sessi u tieħu azzjoni rilevanti, inkluża t-tnedija ta' proċedimenti ta' ksur kontra dawk l-Istati Membri li jonqsu milli jeliminaw prattiki ta' segregazzjoni; |
| --- | --- |

33.

| 34. | Jitlob għal sensibilizzazzjoni permezz ta' varjetà ta' mezzi, inkluż kampanji mmirati u taħriġ għall-ġlieda kontra d-diskriminazzjoni, il-preġudizzju inkonsapevoli u s-segregazzjoni tal-ġeneru u d-diversità fis-suq tax-xogħol, bl-għan li jiġu miġġielda preġudizzji prevalenti evidenti fl-ostakli strutturali li jaffaċċjaw nisa Rom u Musulmani, migranti u applikanti għall-ażil trans, u nisa b'diżabilità fost oħrajn; |
| --- | --- |

34.

| 35. | Jevidenzja l-importanza tal-ġlieda kontra l-isterjotipi u d-diskriminazzjoni f'età bikrija ħafna u b'hekk jitlob li jsiru analiżijiet tal-preġudizzji, ir-rappreżentazzjonijiet sterjotipiċi u r-rappreżentazzjonijiet neqsin fil-materjal tat-tagħlim, ir-reviżjoni potenzjali tagħhom u l-edukazzjoni mingħajr preġudizzju; jappella lill-Istati Membri u jħeġġiġhom jiżguraw l-edukazzjoni dwar id-drittijiet tal-bniedem, jiżviluppaw kampanji ta' sensibilizzazzjoni mmirati lejn iż-żgħażagħ bil-għan li tiġi miġġielda d-diskriminazzjoni intersezzjonali, jiġi miġġieled ir-razziżmu u jiġu promossi l-ugwaljanza u n-nondiskriminazzjoni fl-edukazzjoni f'kull livell ta' edukazzjoni minn età bikrija; jirrikonoxxi r-rwol tal-iskejjel u l-għalliema fil-promozzjoni tal-ugwaljanza, l-ugwaljanza bejn il-ġeneri, ir-rispett, is-sensibilizzazzjoni u n-nondiskriminazzjoni u l-importanza ta' sensittività interkulturali aħjar fost il-persunal tal-iskejjel u ta' sistemi edukattivi aktar inklużivi fl-Istati Membri; |
| --- | --- |

35.

| 36. | Jitlob li jiġi żgurat aċċess għal edukazzjoni inklużiva u ta' kwalità, taħriġ, żvilupp tal-ħiliet u impjieg deċenti għall-bniet u n-nisa żgħażagħ emarġinati fid-diversità kollha tagħhom, u jappella lill-Kummissjoni tappoġġja lill-Istati Membri bi proġetti Erasmus+ immirati, inkluż għas-suġġetti STEAM, u billi tagħtihom viżibilità ġusta fil-kotba tal-iskola u materjali didattiċi oħra, li jistgħu jservu wkoll bħala għodda biex dawn il-bniet u n-nisa jingħataw is-setgħa u tiġi ffaċilitata t-tranżizzjoni tagħhom lejn is-suq tax-xogħol; jenfasizza l-impatt intriku tal-edukazzjoni tat-tfal fuq l-isforzi professjonali u personali tan-nisa u jfakkar fil-ħtieġa li t-tfal kollha jkollhom aċċess effettiv għall-edukazzjoni mingħajr ħlas kif previst mid-dritt tal-UE; jappella lill-Istati Membri japplikaw approċċ intersezzjonali, li jindirizza l-ħtiġijiet speċifiċi tat-tfal fi gruppi emarġinati, meta jimplimentaw ir-rakkomandazzjoni dwar Garanzija Ewropea għat-Tfal; |
| --- | --- |

36.

| 37. | Jappella lill-Istati Membri u lill-Kummissjoni joħolqu programmi ta' edukazzjoni aktar inklużivi għall-persuni b'diżabilità biex jindirizzaw id-diskrepanza fl-edukazzjoni u fl-impjiegi sussegwenti, peress li r-rata għolja kontinwa ta' żgħażagħ b'diżabilità li jitilqu kmieni mill-iskola tista' tindika diffikultajiet fl-aċċess għal programmi edukattivi xierqa; |
| --- | --- |

37.

| 38. | Jevidenzja l-potenzjal għoli u l-importanza tal-multilingwiżmu għas-soċjetajiet tagħna, u jissottolinja li kull lingwa jeħtieġ li tiġi apprezzata bl-istess mod u li ġerarkija teoretika tal-lingwi hija bbażata fuq il-preġudizzju u l-isterjotipi; |
| --- | --- |

38.

| 39. | Jitlob li tingħata attenzjoni speċjali, b'mod partikolari fis-settur tal-kura, li tippermetti l-prevenzjoni effettiva tal-isfruttament ta' ħaddiema, tal-vjolenza sessista u ta' forom oħra ta' trattament ħażin, u tiffaċilita l-eżerċizzju tad-drittijiet tax-xogħol u d-drittijiet ta' vittmi potenzjali ta' sfruttament, li l-maġġoranza tagħhom huma nisa, inkluż fost l-aktar gruppi marġinalizzati u dawk ta' diversi dixxendenzi, li r-rappreżentanza tagħhom hija sproporzjonatament għolja fis-settur tal-kura; |
| --- | --- |

39.

| 40. | Jappella lill-Istati Membri jappoġġjaw il-ħolqien ta' miżuri ġodda, inklużi perkorsi legali fis-setturi kollha, skont il-kuntest nazzjonali, kif ukoll għall-ħaddiema b'ħiliet medji u baxxi, li jippromwovu l-awtonomija, ix-xogħol deċenti, id-drittijiet fundamentali tal-ħaddiema u l-inklużjoni soċjali fost in-nisa, inklużi n-nisa tal-gruppi l-aktar emarġinati jew in-nisa mid-dijaspori; jitlob li ssir valutazzjoni intersezzjonali fi ħdan ir-reviżjoni attwali tal-politiki tal-UE dwar l-ażil u l-migrazzjoni u li l-politiki li jagħtu status ta' migrazzjoni lill-individwi jagħtu rendikont tal-istatus indipendentement minn konjuġi, sħab jew impjegaturi bil-għan li jiġu eliminati r-rabtiet li jirrestrinġu l-għażliet u jillimitaw l-opportunitajiet u s-sikurezza; |
| --- | --- |

40.

| 41. | Jevidenzja li n-nisa migranti spiss huma vittmi tat-traffikar u forom oħra ta' vjolenza bħall-vjolenza abbażi tal-ġeneru, iż-żwieġ furzat u l-mutilazzjoni ġenitali, li ħafna drabi għadhom mhumiex rikonoxxuti fil-proċeduri tal-ażil; jenfasizza l-importanza li jiġu kkunsidrati l-esperjenza speċifika tal-vittmi nisa ta' diskriminazzjoni intersezzjonali fit-tfassil, l-implimentazzjoni u l-evalwazzjoni tal-politiki dwar l-ażil, il-migrazzjoni u l-integrazzjoni; |
| --- | --- |

41.

| 42. | Jinnota li n-nisa huma kkriminalizzati b'mod sproporzjonat minħabba s-sitwazzjoni jew l-istatus tagħhom u huma mwaqqfa milli jkollhom aċċess ugwali għall-ġustizzja bħala riżultat tal-istereotipizzazzjoni tal-ġeneru, il-liġijiet diskriminatorji, diskriminazzjoni intersettata jew komposta u rekwiżiti u prattiki proċedurali u evidenzjarji; jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiżguraw li l-aċċess għall-ġustizzja jkun disponibbli fiżikament, ekonomikament, soċjalment u kulturalment għan-nisa kollha; |
| --- | --- |

42.

| 43. | Jappella lill-Istati Membri japplikaw approċċ komprensiv u intersezzjonali għall-istadji kollha tas-sistema tal-ġustizzja kriminali u jiżguraw l-aċċess għall-ġustizzja għan-nisa fid-diversità kollha tagħhom li jiffaċċjaw diskriminazzjoni intersezzjonali, inkluż l-aċċess għal assistenza legali ta' kwalità u b'lingwa li jistgħu jifhmu; |
| --- | --- |

43.

| 44. | Jitlob li jkun hemm approċċi olistiċi, ibbażati fuq id-drittijiet, multidixxiplinari u ffukati fuq il-persuna għas-servizzi ta' protezzjoni u appoġġ (inklużi l-vjolenza abbażi tal-ġeneru u t-traffikar) li jindirizzaw il-fatturi istituzzjonali li jimbuttaw lin-nisa lejn sitwazzjonijiet ta' dipendenza u abbuż, u li jiġu pprovduti opportunitajiet reali għal permessi ta' residenza u xogħol deċenti u stabbli, u aċċess nondiskriminatorju għal servizzi, appoġġ u rimedju; |
| --- | --- |

44.

| 45. | Jinnota li minħabba nuqqas ta' ġid ġenerazzjonali, in-nisa ta' dixxendenza Afrikana, tal-Lvant Nofsani, tal-Amerka Latina u tal-Asja spiss jitħabtu biex jiffinanzjaw negozji żgħar u jissottolinja li l-promozzjoni tal-intraprenditorija fost dawn il-gruppi tista' toffri opportunitajiet kbar biex titrawwem l-indipendenza ekonomika u l-emanċipazzjoni tagħhom; |
| --- | --- |

45.

| 46. | Jappella lill-Istati Membri jiżviluppaw miżuri speċifiċi ta' bilanċ bejn ix-xogħol u l-ħajja privata li jippermettu lin-nisa l-aktar emarġinati jirrikonċiljaw ix-xogħol, l-edukazzjoni u l-avvanz professjonali mal-obbligi tal-familja tagħhom u jiġġieldu d-diskriminazzjoni u l-preġudizzju, li għadhom jaffettwawhom fis-suq tax-xogħol, fl-edukazzjoni u fil-ħajja ta' kuljum; |
| --- | --- |

46.

| 47. | Jinnota li l-aċċess għall-kura tas-saħħa jista' jiġi mfixkel mill-effett aggravat tad-diskriminazzjoni intersezzjonali; jappella lill-Istati Membri jiżguraw kopertura universali u aċċessibbli tal-kura tas-saħħa, inklużi servizzi tas-saħħa mentali speċjalizzati, u jneħħu b'mod urġenti l-ostakli li jeżistu għall-kura tas-saħħa għal kulħadd, inkluż għall-migranti f'sitwazzjoni amministrattiva irregolari u b'enfasi speċifika fuq in-nisa, fid-diversità kollha tagħhom; jevidenzja li l-aċċess għall-kura tas-saħħa m'għandu qatt jiġi mxekkel minn nuqqas ta' għarfien, preġudizzju jew stigma; jisħaq fuq l-importanza li l-professjonisti tal-kura tas-saħħa jipprovdu kura b'mod uman, nondiskriminatorju u mingħajr ġudizzju, filwaqt li jirrispettaw il-kunsens liberu, minn qabel u infurmat u d-drittijiet tal-pazjenti; jinnota li hemm nuqqas sostanzjali ta' data dwar in-nisa minn gruppi emarġinati u nisa migranti li jaċċessaw is-servizzi tas-saħħa, speċjalment is-servizzi tas-saħħa mentali; |
| --- | --- |

47.

| 48. | Jappella lill-Istati Membri jieħdu nota tal-effett aggravat tad-diskriminazzjoni intersezzjonali fuq l-aċċess għad-dijanjożi tal-kura tas-saħħa, b'mod partikolari fir-rigward tas-saħħa riproduttiva u speċifikament għan-nisa suwed, in-nisa tal-kulur u n-nisa minoritarji; ifakkar li s-saħħa u d-drittijiet sesswali u riproduttivi huma drittijiet fundamentali tal-bniedem li għalihom kulħadd, fid-diversità tiegħu, għandu jkollu aċċess sikur u legali; |
| --- | --- |

48.

| 49. | Jistieden lill-Istati Membri jadottaw u jimplimentaw strateġiji, politiki u programmi biex javvanzaw is-saħħa sesswali u riproduttiva u d-drittijiet relatati tal-gruppi ta' nisa emarġinati u jeliminaw l-ostakli sistemiċi, finanzjarji, legali, prattiċi u soċjali li jaffaċċjaw u biex jiżguraw li s-saħħa u d-drittijiet sesswali u riproduttivi jiġu protetti u rispettati fl-Istati Membri kollha; jappella lill-Istati Membri jippromwovu l-ippjanar tal-familja u edukazzjoni komprensiva dwar is-sesswalità adattata għall-età u jgħinu lin-nisa f'sitwazzjonijiet vulnerabbli jew prekarji jaċċessaw kontraċezzjoni b'xejn, fil-forom differenti kollha tagħha, u jiżguraw li ma jiffaċċjaw l-ebda prattika diskriminatorja fl-aċċess għas-servizzi tas-saħħa; |
| --- | --- |

49.

| 50. | Jinkoraġġixxi lill-Istati Membri jiżguraw proċeduri legali aċċessibbli u trasparenti għar-rikonoxximent tal-ġeneru bbażati fuq l-awtodeterminazzjoni u skont ICD-11 tal-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa, jirrikonoxxu l-persuni trans, mhux binarji u intersesswali fil-liġi u jabolixxu l-ostakli bħal interventi kirurġiċi obbligatorji jew konsulenza psikoloġika obbligatorja; iħeġġeġ lill-Istati Membri jipprojbixxu l-mutilazzjoni ġenitali intersesswali u jiżguraw li t-trabi intersesswali ma jkunux soġġetti għal trattament mediku jew kirurġiku mhux vitali matul it-trabi jew it-tfulija; |
| --- | --- |

50.

| 51. | Jappella lill-Istati Membri jtemmu l-prattika tal-isterilizzazzjoni furzata, l-abort furzat u l-kontraċezzjoni sfurzata, inklużi n-nisa b'diżabilità u n-nisa Rom u l-medikalizzazzjoni għall-persuni trans, u jirrispettaw l-integrità fiżika tagħhom u ta' ġisimhom; jistieden lill-Istati Membri jiżguraw rimedji effettivi u f'waqthom għas-superstiti kollha ta' sterilizzazzjoni sfurzata u koerċittiva u d-divorzju furzat, inkluż permezz tal-istabbiliment ta' skemi ta' reparazzjonijiet effettivi; |
| --- | --- |

51.

| 52. | Ifakkar li n-nisa, fid-diversità kollha tagħhom b'mod partikolari dawk li jiffaċċjaw forom intersezzjonali ta' diskriminazzjoni, f'sitwazzjonijiet marġinalizzati u f'kuntesti ta' kunflitt, huma affettwati b'mod sproporzjonat mit-tibdil fil-klima u l-konsegwenzi tiegħu; jappella lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiżguraw li l-azzjoni klimatika kollha tinkludi perspettiva intersezzjonali, inklużi l-ġeneru u r-razza, u li l-fondi u l-miżuri mmirati jiġu implimentati għal dan il-għan u jiggarantixxu l-parteċipazzjoni ugwali tan-nisa, fid-diversità kollha tagħhom, fil-korpi tat-teħid ta' deċiżjonijiet fil-livell internazzjonali, Ewropew, nazzjonali u lokali; |
| --- | --- |

52.

| 53. | Iħeġġeġ lill-Istati Membri jieħdu azzjoni rapida, effettiva u kkoordinata biex jipproteġu d-drittijiet tal-bniedem u jindirizzaw il-ħtiġijiet tas-saħħa sesswali u riproduttiva tan-nisa u l-bniet u l-popolazzjonijiet emarġinati affettwati mill-kunflitt fl-Ukrajna; |
| --- | --- |

53.

o

o o

| 54. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill u lill-Kummissjoni. |
| --- | --- |

54.

---

(1)  ĠU L 180, 19.7.2000, p. 22.

(2)  ĠU L 303, 2.12.2000, p. 16.

(3)  ĠU C 456, 10.11.2021, p. 191.

(4)  ĠU C 81, 18.2.2022, p. 43.

(5)  Testi adottati, P9_TA(2022)0073.

(6)  ĠU C 385, 22.9.2021, p. 104.

(7)  ĠU C 108, 26.3.2021, p. 2.

(8)  https://ec.europa.eu/info/sites/default/files/guidance_note_on_the_collection_and_use_of_equality_data_based_on_racial_or_ethnic_origin_final.pdf

(9)  https://equineteurope.org/wp-content/uploads/2021/07/Collection-and-use-of-complaints-data.pdf

(10)  https://ec.europa.eu/info/policies/justice-and-fundamental-rights/combatting-discrimination/equality-data-collection_mt#equality-data

(11)  https://ec.europa.eu/migrant-integration/sites/default/files/2018-07/ENAR_Shadowreport_2013_2017.pdf

(12)  https://fra.europa.eu/sites/default/files/fra_uploads/fra-2019-eu-minorities-survey-roma-women_en.pdf

(13)  https://fra.europa.eu/en/publication/2018/being-black-eu

(14)  https://www.intersectionaljustice.org/img/2020.4.14_cij-factsheet-intersectionality-at-a-glance-in-europe_du2r4w.pdf

(15)  https://www.unwomen.org/sites/default/files/2022-01/Intersectionality-resource-guide-and-toolkit-en.pdf

(16)  “A comparative analysis of gender equality law in Europe 2020” (“Analiżi komparattiva tal-liġi tal-ugwaljanza bejn is-sessi fl-Ewropa 2020”).

(17)  https://www.europarl.europa.eu/RegData/etudes/STUD/2020/662491/IPOL_STU(2020)662491_EN.pdf

(18)  https://www150.statcan.gc.ca/n1/pub/89-503-x/2015001/article/14695-eng.htm

(19)  https://rm.coe.int/ecri-general-policy-recommendation-no-10-key-topics-combating-racism-a/16808b75f7

(20)  Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-12 ta' Novembru 2020 intitolata “Unjoni ta' Ugwaljanza: Strateġija dwar l-Ugwaljanza tal-LGBTIQ 2020-2025” (COM(2020)0698).

(21)  Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-5 ta' Marzu 2020 intitolata “Unjoni ta' Ugwaljanza: Strateġija ta' Ugwaljanza Bejn is-Sessi għall-2020-2025” (COM(2020)0152).

(22)  Komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-23 ta' Settembru 2020 dwar Patt Ġdid dwar il-Migrazzjoni u l-Ażil (COM(2020)0609).

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/198 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/198

---

P9_TA(2022)0290

Vetoes nazzjonali biex jiġi mminat il-ftehim globali dwar it-taxxa

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar il-vetoes nazzjonali biex jiġi mminat il-ftehim globali dwar it-taxxa (2022/2734(RSP))

(2023/C 47/14)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra t-Titolu III u l-Artikoli 113, 115,116 u 326 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra t-Titolu III u l-Artikoli 113, 115,116 u 326 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE),

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 4 u 20 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea (TUE), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 4 u 20 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea (TUE),

| — | wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni tal-Qafas Inklużiv tal-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni u l-Iżvilupp Ekonomiċi (OECD)/G20 dwar l-erożjoni tal-bażi tat-taxxa u trasferiment tal-profitti (BEPS) bit-titolu “Soluzzjoni b'Żewġ Pilastri biex jiġu indirizzati l-Isfidi tat-Taxxa li jirriżultaw mid-Diġitalizzazzjoni tal-Ekonomija”, li aderew u qablu magħha 137 membru minn 141 fl-4 ta' Novembru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni tal-Qafas Inklużiv tal-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni u l-Iżvilupp Ekonomiċi (OECD)/G20 dwar l-erożjoni tal-bażi tat-taxxa u trasferiment tal-profitti (BEPS) bit-titolu “Soluzzjoni b'Żewġ Pilastri biex jiġu indirizzati l-Isfidi tat-Taxxa li jirriżultaw mid-Diġitalizzazzjoni tal-Ekonomija”, li aderew u qablu magħha 137 membru minn 141 fl-4 ta' Novembru 2021,

| — | wara li kkunsidra l-Qafas Inklużiv dwar ir-regoli mudell għall-implimentazzjoni domestika tal-Pilastru II tal-BEPS, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Qafas Inklużiv dwar ir-regoli mudell għall-implimentazzjoni domestika tal-Pilastru II tal-BEPS,

| — | wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni tat-22 ta' Diċembru 2021 għal direttiva tal-Kunsill dwar l-iżgurar ta' livell minimu globali ta' tassazzjoni għal gruppi multinazzjonali fl-Unjoni (COM(2021)0823), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni tat-22 ta' Diċembru 2021 għal direttiva tal-Kunsill dwar l-iżgurar ta' livell minimu globali ta' tassazzjoni għal gruppi multinazzjonali fl-Unjoni (COM(2021)0823),

| — | wara li kkunsidra l-pożizzjoni tiegħu tad-19 ta' Mejju 2022 dwar il-proposta għal direttiva tal-Kunsill dwar l-iżgurar ta' livell minimu globali ta' tassazzjoni għal gruppi multinazzjonali fl-Unjoni (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-pożizzjoni tiegħu tad-19 ta' Mejju 2022 dwar il-proposta għal direttiva tal-Kunsill dwar l-iżgurar ta' livell minimu globali ta' tassazzjoni għal gruppi multinazzjonali fl-Unjoni (1),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-15 ta' Jannar 2019 bit-titolu “Lejn teħid ta' deċiżjonijiet aktar effiċjenti u demokratiku fil-qasam tal-politika tat-tassazzjoni tal-UE” (COM(2019)0008), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-15 ta' Jannar 2019 bit-titolu “Lejn teħid ta' deċiżjonijiet aktar effiċjenti u demokratiku fil-qasam tal-politika tat-tassazzjoni tal-UE” (COM(2019)0008),

| — | wara li kkunsidra l-analiżi tal-Osservatorju tat-Taxxa tal-UE tal-25 ta' Ottubru 2021 intitolat “Revenue effects of the global minimum tax: country-by-country estimates” (L-effetti tad-dħul mit-taxxa minima globali: stimi għal kull pajjiż), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-analiżi tal-Osservatorju tat-Taxxa tal-UE tal-25 ta' Ottubru 2021 intitolat “Revenue effects of the global minimum tax: country-by-country estimates” (L-effetti tad-dħul mit-taxxa minima globali: stimi għal kull pajjiż),

| — | wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Affarijiet Ekonomiċi u Finanzjarji tal-5 ta' April 2022 u l-eżitu tal-laqgħa tas-17 ta' Ġunju 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-konklużjonijiet tal-Kunsill Affarijiet Ekonomiċi u Finanzjarji tal-5 ta' April 2022 u l-eżitu tal-laqgħa tas-17 ta' Ġunju 2022,

| — | wara li kkunsidra r-rapport finali tal-Konferenza dwar il-Futur tal-Ewropa u r-riżoluzzjoni tagħha tal-4 ta' Mejju 2022 dwar is-segwitu għall-Konferenza dwar il-Futur tal-Ewropa (2), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport finali tal-Konferenza dwar il-Futur tal-Ewropa u r-riżoluzzjoni tagħha tal-4 ta' Mejju 2022 dwar is-segwitu għall-Konferenza dwar il-Futur tal-Ewropa (2),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-29 ta' April 2021 bit-titolu “It-tassazzjoni diġitali: in-negozjati tal-OECD, ir-residenza tat-taxxa tal-kumpaniji diġitali u l-eventwalità ta' Taxxa Diġitali Ewropea” (3), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-29 ta' April 2021 bit-titolu “It-tassazzjoni diġitali: in-negozjati tal-OECD, ir-residenza tat-taxxa tal-kumpaniji diġitali u l-eventwalità ta' Taxxa Diġitali Ewropea” (3),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-10 ta' Marzu 2022 li tinkludi rakkomandazzjonijiet lill-Kummissjoni dwar tassazzjoni ġusta u sempliċi li tappoġġa l-istrateġija ta' rkupru (segwitu tal-PE għall-Pjan ta' Azzjoni tal-Kummissjoni ta' Lulju u l-25 inizjattiva tiegħu fil-qasam tal-VAT, it-tassazzjoni tal-intrapriżi u tal-individwi) (4), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-10 ta' Marzu 2022 li tinkludi rakkomandazzjonijiet lill-Kummissjoni dwar tassazzjoni ġusta u sempliċi li tappoġġa l-istrateġija ta' rkupru (segwitu tal-PE għall-Pjan ta' Azzjoni tal-Kummissjoni ta' Lulju u l-25 inizjattiva tiegħu fil-qasam tal-VAT, it-tassazzjoni tal-intrapriżi u tal-individwi) (4),

| — | wara li kkunsidra l-istudju tal-Fond Monetarju Internazzjonali (FMI) tal-25 ta' Mejju 2021 bit-titolu “Taxing Multinationals in Europe” (L-Intaxxar ta' Intrapriżi Multinazzjonali fl-Ewropa), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-istudju tal-Fond Monetarju Internazzjonali (FMI) tal-25 ta' Mejju 2021 bit-titolu “Taxing Multinationals in Europe” (L-Intaxxar ta' Intrapriżi Multinazzjonali fl-Ewropa),

| — | wara li kkunsidra l-aħħar stimi tal-FMI fil-Monitoraġġ Fiskali ta' April 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-aħħar stimi tal-FMI fil-Monitoraġġ Fiskali ta' April 2022,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-19 ta' Mejju 2022 dwar il-konsegwenzi soċjali u ekonomiċi tal-gwerra Russa fl-Ukrajna għall-UE – it-tisħiħ tal-kapaċità tal-UE li taġixxi (5), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-19 ta' Mejju 2022 dwar il-konsegwenzi soċjali u ekonomiċi tal-gwerra Russa fl-Ukrajna għall-UE – it-tisħiħ tal-kapaċità tal-UE li taġixxi (5),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 132(2) u (4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 132(2) u (4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| A. | billi fl-4 ta' Novembru 2021, 137 minn 141 membru tal-Qafas inklużiv dwar il-BEPS tal-OECD/G20, inklużi l-Istati Membri kollha tal-UE, qablu dwar ir-riforma tas-sistema tat-taxxa internazzjonali permezz ta' soluzzjoni b'żewġ pilastri biex jiġu indirizzati l-isfidi tad-diġitalizzazzjoni tal-ekonomija, inkluż li jiġu imposti limiti miftiehma b'mod multilaterali fuq it-trasferiment tal-profitti u l-kompetizzjoni fil-qasam tat-taxxa bl-introduzzjoni ta' rata minima globali ta' 15 %; billi l-ftehim huwa r-riżultat ta' kompromess wiesa' u l-eżitu ta' diversi ċikli ta' negozjati li seħħew matul diversi snin; |
| --- | --- |

A.

billi fl-4 ta' Novembru 2021, 137 minn 141 membru tal-Qafas inklużiv dwar il-BEPS tal-OECD/G20, inklużi l-Istati Membri kollha tal-UE, qablu dwar ir-riforma tas-sistema tat-taxxa internazzjonali permezz ta' soluzzjoni b'żewġ pilastri biex jiġu indirizzati l-isfidi tad-diġitalizzazzjoni tal-ekonomija, inkluż li jiġu imposti limiti miftiehma b'mod multilaterali fuq it-trasferiment tal-profitti u l-kompetizzjoni fil-qasam tat-taxxa bl-introduzzjoni ta' rata minima globali ta' 15 %; billi l-ftehim huwa r-riżultat ta' kompromess wiesa' u l-eżitu ta' diversi ċikli ta' negozjati li seħħew matul diversi snin;

| B. | billi l-implimentazzjoni tar-rata tat-taxxa minima globali taħt din ir-riforma b'żewġ pilastri tkun tfisser li l-pajjiżi jiġbru madwar USD 150 biljun fi dħul ġdid kull sena (6); billi l-ftehim storiku milħuq fil-laqgħa tal-Qafas Inklużiv dwar il-BEPS tal-OECD/G20 f'Ottubru 2021, li jgawdi minn appoġġ wiesa' minn pajjiżi li jirrappreżentaw aktar minn 90 % tal-ekonomija globali, huwa suċċess politiku kbir li jeħtieġ li jiġi implimentat malajr u b'mod wiesa' biex jinbidel f'suċċess soċjali u ekonomiku u titrawwem tassazzjoni ġusta; |
| --- | --- |

B.

billi l-implimentazzjoni tar-rata tat-taxxa minima globali taħt din ir-riforma b'żewġ pilastri tkun tfisser li l-pajjiżi jiġbru madwar USD 150 biljun fi dħul ġdid kull sena (6); billi l-ftehim storiku milħuq fil-laqgħa tal-Qafas Inklużiv dwar il-BEPS tal-OECD/G20 f'Ottubru 2021, li jgawdi minn appoġġ wiesa' minn pajjiżi li jirrappreżentaw aktar minn 90 % tal-ekonomija globali, huwa suċċess politiku kbir li jeħtieġ li jiġi implimentat malajr u b'mod wiesa' biex jinbidel f'suċċess soċjali u ekonomiku u titrawwem tassazzjoni ġusta;

| C. | billi skont l-aħħar stimi tal-FMI, it-taxxa minima hija stmata li żżid id-dħul mit-taxxa korporattiva globali b'5,7 % permezz tat-taxxa kumplimentari u potenzjalment b' 8,1 % oħra permezz tal-limiti mifthiema fuq it-trasferimenti tal-profitti u l-kompetizzjoni fil-qasam tat-taxxa (7); |
| --- | --- |

C.

billi skont l-aħħar stimi tal-FMI, it-taxxa minima hija stmata li żżid id-dħul mit-taxxa korporattiva globali b'5,7 % permezz tat-taxxa kumplimentari u potenzjalment b' 8,1 % oħra permezz tal-limiti mifthiema fuq it-trasferimenti tal-profitti u l-kompetizzjoni fil-qasam tat-taxxa (7);

| D. | billi l-UE waħedha tista' żżid id-dħul mit-taxxa korporattiva b'madwar EUR 64 biljun fis-sena bl-impożizzjoni ta' rata tat-taxxa korporattiva effettiva minima ta' 15 % skont il-Pilastru II ta' dan il-ftehim globali (8); |
| --- | --- |

D.

billi l-UE waħedha tista' żżid id-dħul mit-taxxa korporattiva b'madwar EUR 64 biljun fis-sena bl-impożizzjoni ta' rata tat-taxxa korporattiva effettiva minima ta' 15 % skont il-Pilastru II ta' dan il-ftehim globali (8);

| E. | billi l-kwistjonijiet tat-taxxa fl-Unjoni huma soġġetti għal proċedura leġiżlattiva speċjali u jiġu deċiżi bl-unanimità fil-Kunsill; billi l-proposta tal-Kummissjoni għal direttiva tal-Kunsill tat-22 ta' Diċembru 2021 biex jiġi implimentat il-Pilastru II tal-Qafas Inklużiv għandha bħala l-bażi tagħha l-Artikolu 115 TFUE; |
| --- | --- |

E.

billi l-kwistjonijiet tat-taxxa fl-Unjoni huma soġġetti għal proċedura leġiżlattiva speċjali u jiġu deċiżi bl-unanimità fil-Kunsill; billi l-proposta tal-Kummissjoni għal direttiva tal-Kunsill tat-22 ta' Diċembru 2021 biex jiġi implimentat il-Pilastru II tal-Qafas Inklużiv għandha bħala l-bażi tagħha l-Artikolu 115 TFUE;

| F. | billi l-pajjiżi kollha tal-OECD u tal-G20, inklużi s-27 Stat Membru kollha tal-UE, laqgħu l-ftehim għar-riforma tar-regoli tat-taxxa internazzjonali f'Ottubru 2021; |
| --- | --- |

F.

billi l-pajjiżi kollha tal-OECD u tal-G20, inklużi s-27 Stat Membru kollha tal-UE, laqgħu l-ftehim għar-riforma tar-regoli tat-taxxa internazzjonali f'Ottubru 2021;

| G. | billi, minkejja dan l-impenn, l-adozzjoni ta' direttiva tal-UE li ssostni u timplimenta l-Pilastru II ta' dan il-ftehim internazzjonali (id-Direttiva tal-Pilastru II) falliet tliet darbiet fil-konfigurazzjoni Affarijiet Ekonomiċi u Finanzjarji (ECOFIN) tal-Kunsill, minħabba n-nuqqas li tinkiseb l-unanimità; |
| --- | --- |

G.

billi, minkejja dan l-impenn, l-adozzjoni ta' direttiva tal-UE li ssostni u timplimenta l-Pilastru II ta' dan il-ftehim internazzjonali (id-Direttiva tal-Pilastru II) falliet tliet darbiet fil-konfigurazzjoni Affarijiet Ekonomiċi u Finanzjarji (ECOFIN) tal-Kunsill, minħabba n-nuqqas li tinkiseb l-unanimità;

| H. | billi, fin-negozjati tal-Kunsill, il-Polonja invokat il-veto nazzjonali tagħha biex tipprevjeni l-adozzjoni tad-Direttiva tal-Pilastru II madwar l-Unjoni, minkejja li hija appoġġata minn kull wieħed mis-26 Stat Membru l-ieħor; billi l-Polonja aktar tard waqqgħet l-oppożizzjoni tagħha; |
| --- | --- |

H.

billi, fin-negozjati tal-Kunsill, il-Polonja invokat il-veto nazzjonali tagħha biex tipprevjeni l-adozzjoni tad-Direttiva tal-Pilastru II madwar l-Unjoni, minkejja li hija appoġġata minn kull wieħed mis-26 Stat Membru l-ieħor; billi l-Polonja aktar tard waqqgħet l-oppożizzjoni tagħha;

| I. | billi l-Ungerija, minkejja li qablet mal-implimentazzjoni tad-direttiva fil-laqgħat preċedenti tal-ECOFIN, invokat il-veto tagħha fl-ECOFIN ta' Ġunju 2022 wara l-irtirar tal-veto li ilu jeżisti min-naħa tal-Polonja; |
| --- | --- |

I.

billi l-Ungerija, minkejja li qablet mal-implimentazzjoni tad-direttiva fil-laqgħat preċedenti tal-ECOFIN, invokat il-veto tagħha fl-ECOFIN ta' Ġunju 2022 wara l-irtirar tal-veto li ilu jeżisti min-naħa tal-Polonja;

| J. | billi d-dħul pubbliku li jirriżulta mill-implimentazzjoni tad-Direttiva tal-Pilastru II fl-UE jkun partikolarment sinifikanti fid-dawl tal-impatt bla preċedent tal-kombinazzjoni tal-aggressjoni Russa fl-Ukrajna, it-tfixkil fil-ktajjen tal-provvista globali, u l-ħtieġa li jiġi żgurat l-irkupru ekonomiku wara l-pandemija u l-investimenti meħtieġa sabiex jinkisbu l-miri tal-UE dwar il-klima; |
| --- | --- |

J.

billi d-dħul pubbliku li jirriżulta mill-implimentazzjoni tad-Direttiva tal-Pilastru II fl-UE jkun partikolarment sinifikanti fid-dawl tal-impatt bla preċedent tal-kombinazzjoni tal-aggressjoni Russa fl-Ukrajna, it-tfixkil fil-ktajjen tal-provvista globali, u l-ħtieġa li jiġi żgurat l-irkupru ekonomiku wara l-pandemija u l-investimenti meħtieġa sabiex jinkisbu l-miri tal-UE dwar il-klima;

| K. | billi saru ħafna tentattivi matul l-aħħar ftit deċennji biex tiġi stabbilita rata tat-taxxa korporattiva minima fl-Unjoni; |
| --- | --- |

K.

billi saru ħafna tentattivi matul l-aħħar ftit deċennji biex tiġi stabbilita rata tat-taxxa korporattiva minima fl-Unjoni;

| L. | billi l-eżitu finali tal-Konferenza dwar il-Futur tal-Ewropa kopra proposti dwar il-politiki fiskali u tat-tassazzjoni, kif ippreżentati fir-rapport relattiv tad-9 ta' Mejju 2022; |
| --- | --- |

L.

billi l-eżitu finali tal-Konferenza dwar il-Futur tal-Ewropa kopra proposti dwar il-politiki fiskali u tat-tassazzjoni, kif ippreżentati fir-rapport relattiv tad-9 ta' Mejju 2022;

| M. | billi l-involviment tal-Parlament Ewropew permezz tal-proċedura leġiżlattiva ordinarja jsaħħaħ it-teħid tad-deċiżjonijiet fil-qasam tat-tassazzjoni u jwassal għal eżiti aktar effettivi, rilevanti u ambizzjużi għall-politika tat-tassazzjoni tal-UE; |
| --- | --- |

M.

billi l-involviment tal-Parlament Ewropew permezz tal-proċedura leġiżlattiva ordinarja jsaħħaħ it-teħid tad-deċiżjonijiet fil-qasam tat-tassazzjoni u jwassal għal eżiti aktar effettivi, rilevanti u ambizzjużi għall-politika tat-tassazzjoni tal-UE;

Kunsiderazzjonijiet ġenerali

| 1. | Jafferma li r-regoli internazzjonali eżistenti dwar it-taxxa huma fil-biċċa l-kbira skaduti u ma jistgħux jindirizzaw id-diġitalizzazzjoni dejjem akbar tal-ekonomija u jrażżnu b'mod effettiv l-evażjoni u l-evitar tat-taxxa; jenfasizza l-ħtieġa urġenti għar-riforma tar-regoli permezz tal-adozzjoni tal-ftehim globali dwar it-taxxa tal-OECD/G20, biex jiġi żgurat li s-sistemi tat-taxxa internazzjonali, tal-UE u nazzjonali jkunu adatti għall-isfidi ekonomiċi, soċjali u teknoloġiċi l-ġodda tas-seklu 21; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jinnota bi tħassib kbir il-frammentazzjoni tar-rati tat-taxxa korporattiva nazzjonali fl-UE, li jista' jkollha effett ta' distorsjoni fuq is-suq uniku u tagħmel ħsara lill-ekonomija tal-UE; jieħu nota, barra minn hekk, tat-tnaqqis kontinwu tar-rati medji tat-taxxa korporattiva fl-UE matul dawn l-aħħar deċennji; itenni l-ħtieġa urġenti li tiġi stabbilita bażi tat-taxxa wiesgħa u li jitnaqqas l-ispazju għall-evażjoni tat-taxxa, il-frodi tat-taxxa u l-ippjanar aggressiv tat-taxxa, inkluż permezz tal-implimentazzjoni tal-ftehim OECD/G20 fil-livell tal-UE; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jenfasizza li r-regoli eżistenti tat-taxxa u d-diskrepanzi bejn ir-regoli tat-taxxa madwar l-Istati Membri u lil hinn, flimkien ma' nuqqas ta' kooperazzjoni internazzjonali, fost kwistjonijiet oħra, qed jippermettu lill-intrapriżi multinazzjonali jinvolvu ruħhom fi ppjanar aggressiv tat-taxxa li jnaqqas b'mod sinifikanti r-rati tat-taxxa effettivi tagħhom; ifakkar li din is-sitwazzjoni tpoġġi wkoll lill-intrapriżi żgħar u ta' daqs medju (SMEs) fi żvantaġġ kompetittiv sinifikanti, peress li qed iħallsu rati tat-taxxa effettivi notevolment ogħla meta mqabbla mal-intrapriżi multinazzjonali, fatt li mhuwiex aċċettabbli; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jenfasizza l-pożizzjoni tiegħu adottata reċentement dwar id-Direttiva tal-Pilastru II, li titlob implimentazzjoni rapida sa Jannar 2023; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jissottolinja li t-talbiet irrapportati tal-Ungerija, b'mod partikolari fir-rigward tal-konċessjonijiet ibbażati fuq is-sustanzi, diġà tqiesu fil-biċċa l-kbira tagħhom fil-ftehim internazzjonali; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Ifakkar lill-Istati Membri, f'dan il-kuntest, fl-impenn tagħhom favur il-Patt Globali tal-OECD; jisħaq li ftehim implimentat malajr u b'mod estensiv se jkun deċiżiv għas-suċċess globali tal-proċess; jisħaq fuq l-importanza għall-UE li tieħu rwol ta' tmexxija globali fil-ġlieda kontra r-rifuġji fiskali billi tkun l-ewwel reġjun li jimplimenta l-ftehim tal-OECD; jisħaq fuq ir-riskji ta' u assoċjati man-nuqqas ta' implimentazzjoni tad-Direttiva tal-Pilastru II fl-UE; jissottolinja li n-nuqqas ta' implimentazzjoni tad-Direttiva tal-Pilastru II mill-UE jista' jipperikola l-implimentazzjoni tal-Pilastru II mill-Istati Uniti u ġurisdizzjonijiet oħra; |
| --- | --- |

6.

Il-proċess attwali tat-teħid tad-deċiżjonijiet u l-impatt tal-vetoes nazzjonali

| 7. | Ifakkar lill-Istati Membri li l-unanimità hekk kif tidher fit-Trattati jeħtieġ li tkun kontrobilanċjata b'livell għoli ħafna ta' responsabbiltà u trid tkun konformi mal-prinċipju ta' kooperazzjoni leali bbażat fuq l-Artikolu 4(3) tat-TUE; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jisħaq li l-votazzjoni b'unanimità fil-Kunsill dwar il-politika tat-tassazzjoni ma twassalx għall-introduzzjoni tal-bidliet meħtieġa biex jiġu indirizzati l-isfidi attwali; jiddispjaċih li s-sitwazzjoni attwali spiss twassal għal dewmien u nuqqas ta' progress fl-armonizzazzjoni tar-regoli tat-taxxa madwar l-Unjoni li jkunu ta' ġid għal kulħadd; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Jissottolinja li l-vetoes nazzjonali xekklu b'mod konsistenti l-progress f'ħafna oqsma importanti tat-tassazzjoni; jiddeplora l-fatt li l-proposti bħall-bażi komuni konsolidata għat-taxxa korporattiva (BKKTK), ir-reviżjoni tad-Direttiva dwar l-Imgħax u r-Royalties u r-riforma tal-Kodiċi ta' Kondotta dwar it-Tassazzjoni tal-Intrapriżi baqgħu mblukkati fil-Kunsill; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Jikkundanna l-fatt li ċerti Stati Membri abbużaw mill-veto nazzjonali fi kwistjonijiet ta' tassazzjoni biex jiksbu konċessjonijiet f'oqsma oħra ta' politika; jisħaq li l-eżistenza ta' dawn il-vetoes thedded li tipperpetwa prattiki dwar it-taxxa dannużi u inġustizzja soċjali li jimminaw il-kapaċità tal-Unjoni li tiffunzjona b'mod effettiv, trawwem kundizzjonijiet ekwi u tipproteġi l-aħjar interessi taċ-ċittadini u l-SMEs tagħha; |
| --- | --- |

10.

Rakkomandazzjonijiet għal azzjoni u oqsma għal riforma

| 11. | Itenni t-talba tiegħu lill-Kunsill biex jadotta malajr id-Direttiva tal-Pilastru II biex jiżgura li l-ftehim ikun effettiv sa Jannar 2023; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Iħeġġeġ lill-Ungerija ttemm minnufih l-imblukkar tal-ftehim globali dwar it-taxxa fil-Kunsill; jiddeplora l-fatt li Stat Membru wieħed għandu l-kapaċità li jżomm wieqfa kemm l-implimentazzjoni ta' tali ftehim storiku kif ukoll lill-Istati Membri l-oħra; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Iħeġġeġ lill-Kummissjoni u lill-Kunsill biex ma jinvolvux ruħhom f'negozjar politiku ma' Stati Membri li jabbużaw mill-vetoes nazzjonali tagħhom; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Itenni t-talba tiegħu lill-Kummissjoni u lill-Kunsill biex jinsistu fuq il-kundizzjonalità miftiehma tal-politiki tal-UE u t-trasparenza tat-teħid ta' deċiżjonijiet u biex joqogħdu lura milli japprovaw il-pjan nazzjonali Ungeriż għall-irkupru u r-reżiljenza sakemm l-Ungerija tkun ikkonformat bis-sħiħ mal-kriterji kollha stabbiliti fir-regolament, b'mod partikolari mar-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiż fil-qasam tal-istat tad-dritt, l-indipendenza tal-ġudikatura u l-prevenzjoni u l-identifikazzjoni tal-frodi, tal-kunflitti ta' interess u tal-korruzzjoni u l-ġlieda kontrihom; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Jisħaq li x-xenarji kollha possibbli għandhom jibqgħu jiġu kkunsidrati fil-kuntest attwali, u li għandha tittieħed azzjoni malajr jekk l-Ungerija tippersisti bil-veto nazzjonali tagħha fix-xhur li ġejjin; iħeġġeġ lill-Kummissjoni u lill-Kunsill jesploraw għażliet alternattivi li jippermettu lill-UE tonora l-impenji li ħadet fil-livell tal-OECD/G20; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jirriflettu dwar miżuri potenzjali fuq terminu qasir biex jippermettu lill-UE tissodisfa l-impenji internazzjonali tagħha, bħad-determinazzjoni ta' jekk ikunx xieraq, bħala l-aħħar miżura, li jiġi implimentat il-ftehim globali dwar it-taxxa permezz tal-proċedura ta' kooperazzjoni msaħħa stabbilita fl-Artikolu 20 tat-TUE; jikkunsidra, f'każ li ma jkun jista' jintlaħaq l-ebda ftehim dwar alternattivi oħra għall-implimentazzjoni fil-livell tal-UE, li l-implimentazzjoni unilaterali tad-Direttiva tal-Pilastru II mill-Istati Membri kollha twassal għal riżultati aċċettabbli; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Jistieden lill-Kummissjoni tagħmel użu mill-proċedura dwar ċerti politiki tat-tassazzjoni stabbiliti fl-Artikolu 116 tat-TFUE, jekk ikun xieraq; ifakkar, f'dan ir-rigward, fil-manifest ta' Ursula von der Leyen mill-kandidatura tagħha għall-kariga ta' President tal-Kummissjoni, li kien jinkludi impenn li tagħmel “użu mill-klawżoli fit-Trattati li jippermettu li l-proposti fuq it-tassazzjoni jiġu adottati permezz tal-kodeċiżjoni u deċiżi b'votazzjoni b'maġġoranza kwalifikata fil-Kunsill”; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Ifakkar fid-diskors tal-ex President tal-Kummissjoni Jean-Claude Juncker dwar l-istat tal-Unjoni tal-2018, li fih appella għal sistema ta' maġġoranza kwalifikata għal ċerti kwistjonijiet ta' tassazzjoni; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Jisħaq li, fit-tul, l-Istati Membri għandhom jikkunsidraw il-valur miżjud tat-tranżizzjoni għall-votazzjoni b'maġġoranza kwalifikata, kif irrakkomandat mill-Konferenza dwar il-Futur tal-Ewropa; jistieden lill-Kummissjoni, f'dan ir-rigward, tniedi mill-ġdid id-diskussjoni dwar l-użu tal-votazzjoni b'maġġoranza kwalifikata f'xi kwistjonijiet tat-taxxa permezz ta' approċċ gradwali, bħala segwitu għall-komunikazzjoni tagħha tal-2019 dwar il-kwistjoni, u bħala tweġiba għall-eżitu tal-Konferenza dwar il-Futur tal-Ewropa; |
| --- | --- |

19.

o

o o

| 20. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, kif ukoll lill-gvernijiet u lill-parlamenti tal-Istati Membri. |
| --- | --- |

20.

---

(1)  Testi adottati, P9_TA(2022)0216.

(2)  Testi adottati, P9_TA(2022)0141.

(3)  ĠU C 506, 15.12.2021, p. 54.

(4)  Testi adottati, P9_TA(2022)0082.

(5)  Testi adottati, P9_TA(2022)0219.

(6)  https://www.oecd.org/tax/international-community-strikes-a-ground-breaking-tax-deal-for-the-digital-age.htm

(7)  FMI, Fiscal Policy from Pandemic to War (Politika Fiskali mill-Pandemija sal-Gwerra), p. 28, https://www.imf.org/en/Publications/FM/Issues/2022/04/12/fiscal-monitor-april-2022

(8)  https://www.taxobservatory.eu/wp-content/uploads/2021/10/Note-2-November-2021-1.pdf

---

Il-Ħamis 7 ta’ Lulju 2022

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/202 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/202

---

P9_TA(2022)0291

L-arrest tal-Kardinal Zen u l-fiduċjarji tal-fond mutwu 612 f'Ħong Kong

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar l-arrest tal-Kardinal Zen u l-fiduċjarji tal-Fond 612 ta' Għajnuna Umanitarja f'Hong Kong (2022/2751(RSP))

(2023/C 47/15)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tiegħu tal-20 ta' Jannar 2022 dwar il-ksur tal-libertajiet fundamentali f'Hong Kong (1), tat-8 ta' Lulju 2021 dwar Hong Kong, b'mod partikolari dwar il-każ ta' Apple Daily (2), u tal-21 ta' Jannar 2021 dwar ir-repressjoni tal-oppożizzjoni demokratika f'Hong Kong (3), u r-riżoluzzjonijiet l-oħra u preċedenti tiegħu dwar iċ-Ċina, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet tiegħu tal-20 ta' Jannar 2022 dwar il-ksur tal-libertajiet fundamentali f'Hong Kong (1), tat-8 ta' Lulju 2021 dwar Hong Kong, b'mod partikolari dwar il-każ ta' Apple Daily (2), u tal-21 ta' Jannar 2021 dwar ir-repressjoni tal-oppożizzjoni demokratika f'Hong Kong (3), u r-riżoluzzjonijiet l-oħra u preċedenti tiegħu dwar iċ-Ċina,

| — | wara li kkunsidra l-24 rapport annwali tal-Kummissjoni u tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà tal-20 ta' Mejju 2022 dwar l-iżviluppi politiċi u ekonomiċi fir-Reġjun Amministrattiv Speċjali ta' Hong Kong fl-2021 (JOIN(2022)0016), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-24 rapport annwali tal-Kummissjoni u tar-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà tal-20 ta' Mejju 2022 dwar l-iżviluppi politiċi u ekonomiċi fir-Reġjun Amministrattiv Speċjali ta' Hong Kong fl-2021 (JOIN(2022)0016),

| — | wara li kkunsidra l-Liġi tar-Repubblika tal-Poplu taċ-Ċina dwar is-Salvagwardja tas-Sigurtà Nazzjonali fir-Reġjun Amministrattiv Speċjali ta' Hong Kong (il-Liġi dwar is-Sigurtà Nazzjonali), fis-seħħ mit-30 ta' Ġunju 2020, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Liġi tar-Repubblika tal-Poplu taċ-Ċina dwar is-Salvagwardja tas-Sigurtà Nazzjonali fir-Reġjun Amministrattiv Speċjali ta' Hong Kong (il-Liġi dwar is-Sigurtà Nazzjonali), fis-seħħ mit-30 ta' Ġunju 2020,

| — | wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni mir-Rappreżentant Għoli f'isem l-Unjoni Ewropea dwar l-elezzjoni tal-Kap Eżekuttiv li saret fit-8 ta' Mejju 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni mir-Rappreżentant Għoli f'isem l-Unjoni Ewropea dwar l-elezzjoni tal-Kap Eżekuttiv li saret fit-8 ta' Mejju 2022,

| — | wara li kkunsidra l-Liġi Bażika tar-Reġjun Amministrattiv Speċjali ta' Hong Kong tar-Repubblika tal-Poplu taċ-Ċina adottata fl-4 ta' April 1990, li daħlet fis-seħħ fl-1 ta' Lulju 1997 (il-Liġi Bażika ta' Hong Kong), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Liġi Bażika tar-Reġjun Amministrattiv Speċjali ta' Hong Kong tar-Repubblika tal-Poplu taċ-Ċina adottata fl-4 ta' April 1990, li daħlet fis-seħħ fl-1 ta' Lulju 1997 (il-Liġi Bażika ta' Hong Kong),

| — | wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni Konġunta tal-Gvern tar-Renju Unit u tal-Gvern tar-Repubblika tal-Poplu taċ-Ċina dwar il-Kwistjoni ta' Hong Kong tad-19 ta' Diċembru 1984, magħrufa wkoll bħala d-Dikjarazzjoni Konġunta Sino-Brittanika, reġistrata fin-Nazzjonijiet Uniti fit-12 ta' Ġunju 1985 mill-gvernijiet taċ-Ċina u tar-Renju Unit, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni Konġunta tal-Gvern tar-Renju Unit u tal-Gvern tar-Repubblika tal-Poplu taċ-Ċina dwar il-Kwistjoni ta' Hong Kong tad-19 ta' Diċembru 1984, magħrufa wkoll bħala d-Dikjarazzjoni Konġunta Sino-Brittanika, reġistrata fin-Nazzjonijiet Uniti fit-12 ta' Ġunju 1985 mill-gvernijiet taċ-Ċina u tar-Renju Unit,

| — | wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni Universali tad-Drittijiet tal-Bniedem tal-10 ta' Diċembru 1948, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni Universali tad-Drittijiet tal-Bniedem tal-10 ta' Diċembru 1948,

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 144(5) u 132(4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 144(5) u 132(4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| A. | billi l-promozzjoni u r-rispett tad-drittijiet tal-bniedem, tad-demokrazija u tal-istat tad-dritt għandhom ikunu fil-qalba tar-relazzjonijiet tal-UE maċ-Ċina, f'konformità mal-impenn tal-UE li tiddefendi dawn il-valuri fl-azzjoni esterna tagħha u mal-impenn taċ-Ċina li taderixxi għalihom fl-iżvilupp u l-kooperazzjoni internazzjonali tagħha stess; |
| --- | --- |

A.

billi l-promozzjoni u r-rispett tad-drittijiet tal-bniedem, tad-demokrazija u tal-istat tad-dritt għandhom ikunu fil-qalba tar-relazzjonijiet tal-UE maċ-Ċina, f'konformità mal-impenn tal-UE li tiddefendi dawn il-valuri fl-azzjoni esterna tagħha u mal-impenn taċ-Ċina li taderixxi għalihom fl-iżvilupp u l-kooperazzjoni internazzjonali tagħha stess;

| B. | billi fil-11 u t-12 ta' Mejju 2022, il-pulizija arrestat lill-fiduċjarji tal-Fond 612 ta' Għajnuna Umanitarja f'Hong Kong, li jipprovdi appoġġ umanitarju u finanzjarju lil persuni midruba, arrestati jew mhedda matul il-protesti tal-Abbozz ta' Liġi ta' Emenda Kontra l-Estradizzjoni – l-isqof Kattoliku Ruman irtirat, il-Kardinal Joseph Zen, l-eks leġiżlatur Cyd Ho, l-attivista u kantanta Denise Ho, l-akkademiku Hui Po-Keung u l-avukata għolja Margaret Ng – fuq akkużi ta' kollużjoni ma' forzi barranin (l-Artikolu 29 tal-Liġi dwar is-Sigurtà Nazzjonali); |
| --- | --- |

B.

billi fil-11 u t-12 ta' Mejju 2022, il-pulizija arrestat lill-fiduċjarji tal-Fond 612 ta' Għajnuna Umanitarja f'Hong Kong, li jipprovdi appoġġ umanitarju u finanzjarju lil persuni midruba, arrestati jew mhedda matul il-protesti tal-Abbozz ta' Liġi ta' Emenda Kontra l-Estradizzjoni – l-isqof Kattoliku Ruman irtirat, il-Kardinal Joseph Zen, l-eks leġiżlatur Cyd Ho, l-attivista u kantanta Denise Ho, l-akkademiku Hui Po-Keung u l-avukata għolja Margaret Ng – fuq akkużi ta' kollużjoni ma' forzi barranin (l-Artikolu 29 tal-Liġi dwar is-Sigurtà Nazzjonali);

| C. | billi madwar 10 000 persuna ġew arrestati mill-awtoritajiet ta' Hong Kong mill-protesti tal-2019; billi 2 500 persuna ġew imħarrka u aktar minn 1 100 persuna ġew ikkundannati; billi sat-28 ta' Marzu 2022, kważi 200 persuna ġew arrestati skont il-Liġi dwar is-Sigurtà Nazzjonali; billi fil-bidu tal-2022, kien hemm 721 priġunier politiku f'Hong Kong; |
| --- | --- |

C.

billi madwar 10 000 persuna ġew arrestati mill-awtoritajiet ta' Hong Kong mill-protesti tal-2019; billi 2 500 persuna ġew imħarrka u aktar minn 1 100 persuna ġew ikkundannati; billi sat-28 ta' Marzu 2022, kważi 200 persuna ġew arrestati skont il-Liġi dwar is-Sigurtà Nazzjonali; billi fil-bidu tal-2022, kien hemm 721 priġunier politiku f'Hong Kong;

| D. | billi l-24 rapport annwali tal-Kummissjoni u tar-Rappreżentant Għoli li jkopri l-iżviluppi politiċi u ekonomiċi fir-Reġjun Amministrattiv Speċjali (SAR) ta' Hong Kong fl-2021 jikkonkludi li l-ispazju għas-soċjetà ċivili qed ikompli jiċkien; |
| --- | --- |

D.

billi l-24 rapport annwali tal-Kummissjoni u tar-Rappreżentant Għoli li jkopri l-iżviluppi politiċi u ekonomiċi fir-Reġjun Amministrattiv Speċjali (SAR) ta' Hong Kong fl-2021 jikkonkludi li l-ispazju għas-soċjetà ċivili qed ikompli jiċkien;

| E. | billi r-rieżami tal-konformità ta' Hong Kong mill-Kumitat tad-Drittijiet tal-Bniedem tan-NU mal-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ċivili u Politiċi għadu għaddej u huwa mistenni li jiġi ffinalizzat f'Lulju 2022; |
| --- | --- |

E.

billi r-rieżami tal-konformità ta' Hong Kong mill-Kumitat tad-Drittijiet tal-Bniedem tan-NU mal-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ċivili u Politiċi għadu għaddej u huwa mistenni li jiġi ffinalizzat f'Lulju 2022;

| 1. | Jikkundanna l-arresti tal-Kardinal Joseph Zen, wieħed mill-aktar difensuri b'saħħithom tal-moviment favur id-demokrazija tal-belt, u tal-erba' fiduċjarji l-oħra tal-Fond 612 ta' Għajnuna Umanitarja f'Hong Kong, li jikkostitwixxu attakk fuq il-libertajiet garantiti mil-Liġi Bażika ta' Hong Kong, inkluża l-libertà ta' reliġjon jew twemmin, b'mod partikolari wara l-għeluq ta' aktar minn 60 grupp tas-soċjetà ċivili, u huma sintomatiċi tal-isforzi kontinwi tar-Repubblika tal-Poplu taċ-Ċina biex teqred b'mod sistematiku l-aħħar fdalijiet tal-awtonomija u l-libertajiet ta' Hong Kong u biex trażżan il-moviment favur id-demokrazija; jemmen li l-arrest huwa turija ċara tal-intenzjoni ddikjarata ta' John Lee Ka-Chiu li jopponi l-vuċijiet kritiċi kollha b'mod aktar qawwi u li jkompli jintensifika r-repressjoni; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jistieden lill-awtoritajiet ta' Hong Kong SAR iwaqqgħu l-akkużi kollha kontra l-Kardinal Zen u l-erba' fiduċjarji l-oħra tal-Fond 612 ta' Għajnuna Umanitarja – Cyd Ho, Denise Ho, Hui Po-Keung u Margaret Ng – u jeħilsu lil Cyd Ho; iħeġġeġ lill-awtoritajiet ta' Hong Kong SAR jippermettu lill-Fond 612 ta' Għajnuna Umanitarja jkompli l-appoġġ finanzjarju, legali u umanitarju tiegħu lil dawk li bbenefikaw minnu; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jistieden lill-Istati Membri jżidu l-isforzi biex jimplimentaw il-konklużjonijiet tal-Kunsill ta' Lulju 2020, inklużi “skemi ta' dgħajjes tas-salvataġġ” għall-attivisti favur id-demokrazija u l-mexxejja politiċi ta' Hong Kong, pereżempju billi jiffaċilitaw il-ħruġ ta' viżi ta' emerġenza u jipprovdu kenn temporanju; jistieden lill-Vatikan jagħti appoġġ sħiħ lill-Kardinal Zen u mexxejja reliġjużi oħra li jiffaċċjaw persekuzzjoni jew ir-riskju ta' detenzjoni taħt ir-reġim tas-sigurtà nazzjonali f'Hong Kong; jistieden ukoll lill-Vatikan isaħħaħ l-isforzi diplomatiċi tiegħu u l-influwenza tiegħu fuq l-awtoritajiet Ċiniżi, u jitlob li l-akkużi kollha kontra l-Kardinal Zen jitneħħew u jintemmu l-persekuzzjoni u l-ksur tad-drittijiet tal-bniedem; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jissottolinja li, 25 sena mit-trasferiment ta' Hong Kong fl-1997, meta l-awtoritajiet Ċiniżi assumew is-sovranità filwaqt li wiegħdu li jirrispettaw il-libertajiet u d-drittijiet tal-belt protetti permezz tal-Liġi Bażika, u sentejn mill-introduzzjoni tal-hekk imsejħa Liġi dwar is-Sigurtà Nazzjonali f'Hong Kong, ir-Repubblika tal-Poplu taċ-Ċina qed tkompli tikser l-obbligi tagħha skont id-Dikjarazzjoni Konġunta Sino-Brittanika li tirrispetta l-livell għoli ta' awtonomija ta' Hong Kong taħt il-mudell ta' “Pajjiż Wieħed, Żewġ Sistemi”, l-istat tad-dritt, u d-drittijiet bażiċi tal-bniedem kif minquxa fil-Liġi Bażika ta' Hong Kong u f'konformità mal-obbligi domestiċi u internazzjonali tagħha bħala firmatarja tal-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ċivili u Politiċi; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Iħeġġeġ lill-awtoritajiet Ċiniżi jħassru l-Liġi dwar is-Sigurtà Nazzjonali u jerġgħu jimpenjaw ruħhom li jirrispettaw il-Liġi Bażika, li tiggarantixxi l-libertà tal-assoċjazzjoni, il-libertà tal-għaqda, il-libertà tal-espressjoni u l-libertà tar-reliġjon u tat-twemmin; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Jisħaq li l-elezzjoni ta' John Lee saret bi ksur sfaċċat tal-prinċipji demokratiċi ewlenin u l-pluraliżmu politiku u bi ksur tad-dritt taċ-ċittadini ta' Hong Kong għal vot universali; jisħaq li r-riformi elettorali ta' Beijing u l-fatt li l-eks Ministru tas-Sigurtà u l-uffiċjal tal-pulizija John Lee ntgħażel għar-rwol ta' Kap Eżekuttiv juru li l-Gvern ta' Hong Kong ma għadux indipendenti minn Beijing skont il-mudell preċedenti ta' “Pajjiż Wieħed, Żewġ Sistemi” u li l-oppożizzjoni politika kollha ġiet oppressa; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Jiddeplora d-deċiżjoni tal-awtoritajiet ta' Hong Kong li jipprojbixxu, għat-tielet sena konsekuttiva, il-velja annwali tal-Pjazza Tiananmen tal-4 ta' Ġunju; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Itenni t-talba tiegħu lill-Kunsill biex jintroduċi sanzjonijiet immirati taħt ir-Reġim Globali ta' Sanzjonijiet tal-UE b'rabta mad-Drittijiet tal-Bniedem (is-sanzjonijiet tat-tip Magnitsky tal-UE) kontra John Lee u l-uffiċjali l-oħra kollha ta' Hong Kong u tar-Repubblika tal-Poplu taċ-Ċina responsabbli għar-repressjoni kontinwa tad-drittijiet tal-bniedem fil-belt; itenni wkoll it-talba urġenti tiegħu biex l-10 Stati Membri tal-UE li fadal li għadhom ma għamlux dan jissospendu trattati attivi ta' estradizzjoni mar-Repubblika tal-Poplu taċ-Ċina u Hong Kong; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Itenni t-talba tiegħu lis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna (SEAE) biex jiżgura riżorsi adegwati għall-Uffiċċju tal-Unjoni Ewropea f'Hong Kong (l-Uffiċċju tal-UE) sabiex ikun jista' jkompli jwettaq u jżid b'mod adegwat l-osservazzjoni tal-proċess, iż-żjarat fil-ħabs u l-monitoraġġ tad-drittijiet tal-bniedem, billi joħroġ dikjarazzjonijiet pubbliċi, jaħtar punt fokali tad-drittijiet tal-bniedem fost il-persunal tiegħu għad-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem u jwassal il-każijiet tagħhom lill-awtoritajiet fil-livelli kollha; jistieden lis-SEAE u lill-Uffiċċju tal-UE jirrapportaw regolarment dwar l-aktar proċessi prominenti, kif ukoll dwar l-evoluzzjoni tas-sitwazzjoni tad-drittijiet tal-bniedem f'Hong Kong b'mod aktar ġenerali; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Iħeġġeġ lill-Uffiċċju tal-UE u lill-persunal diplomatiku tal-Istati Membri jagħmlu dak kollu li jistgħu biex jipprovdu lill-attivisti tad-drittijiet tal-bniedem f'Hong Kong bl-appoġġ kollu li jeħtieġu u jgħinu biex jissalvagwardjaw id-drittijiet tagħhom, b'mod partikolari billi jżuru priġunieri politiċi fil-ħabs, joħorġu viżi ta' emerġenza u jipprovdu kenn temporanju fl-Istati Membri lil dawk li qed jaħarbu minn Hong Kong; jiddeplora l-klima ta' biża' li l-Liġi dwar is-Sigurtà Nazzjonali ġġenerat fost is-soċjetà ċivili ta' Hong Kong, inkluż bħala riżultat tal-introduzzjoni tar-reat arbitrarju ta' “kollużjoni ma' forzi barranin u esterni”; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Jappoġġa s-sejħa maħruġa minn 50 espert tad-drittijiet tal-bniedem tan-Nazzjonijiet Uniti biex jiġi stabbilit mandat speċjali fil-Kunsill tad-Drittijiet tal-Bniedem tan-NU għall-monitoraġġ u r-rappurtar dwar il-kundizzjonijiet tad-drittijiet tal-bniedem fiċ-Ċina, inkluż f'Hong Kong; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Itenni t-talba tiegħu lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri biex jirrevedu l-ftehim bejn l-UE u Hong Kong/iċ-Ċina dwar il-kooperazzjoni u l-assistenza amministrattiva reċiproka fi kwistjonijiet doganali, l-istatus tal-Uffiċċju Ekonomiku u Kummerċjali ta' Hong Kong fi Brussell, u s-sede ta' Hong Kong fl-Organizzazzjoni Dinjija tal-Kummerċ; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà, lill-Gvern u lill-Parlament tar-Repubblika tal-Poplu taċ-Ċina, lill-Uffiċċju tal-UE f'Hong Kong, lill-uffiċċji konsulari kollha tal-Istati Membri tal-UE f'Hong Kong, lis-Santa Sede u lill-Kap Eżekuttiv u lill-Kunsill Leġiżlattiv tar-Reġjun Amministrattiv Speċjali ta' Hong Kong. |
| --- | --- |

13.

---

(1)  Testi adottati, P9_TA(2022)0011.

(2)  ĠU C 99, 1.3.2022, p. 178.

(3)  ĠU C 456, 10.11.2021, p. 242.

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/205 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/205

---

P9_TA(2022)0292

Is-sitwazzjoni tad-difensuri indiġeni u ambjentali fil-Brażil, inkluż il-qtil ta' Dom Philips u Bruno Pereira

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar is-sitwazzjoni tad-difensuri indiġeni u ambjentali fil-Brażil, inkluż il-qtil ta' Dom Phillips u Bruno Pereira (2022/2752(RSP))

(2023/C 47/16)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet preċedenti tiegħu dwar il-Brażil, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet preċedenti tiegħu dwar il-Brażil,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-19 ta' Mejju 2021 dwar l-effetti tat-tibdil fil-klima fuq id-drittijiet tal-bniedem u r-rwol tad-difensuri tal-ambjent f'din il-kwistjoni (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-19 ta' Mejju 2021 dwar l-effetti tat-tibdil fil-klima fuq id-drittijiet tal-bniedem u r-rwol tad-difensuri tal-ambjent f'din il-kwistjoni (1),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-3 ta' Lulju 2018 dwar il-ksur tad-drittijiet tal-popli indiġeni fid-dinja, inkluż il-ħtif tal-art (2), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-3 ta' Lulju 2018 dwar il-ksur tad-drittijiet tal-popli indiġeni fid-dinja, inkluż il-ħtif tal-art (2),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-22 ta' Ottubru 2020 li tinkludi rakkomandazzjonijiet lill-Kummissjoni dwar qafas legali tal-UE biex titwaqqaf u titreġġa' lura d-deforestazzjoni globali li l-UE hija responsabbli għaliha (3), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tat-22 ta' Ottubru 2020 li tinkludi rakkomandazzjonijiet lill-Kummissjoni dwar qafas legali tal-UE biex titwaqqaf u titreġġa' lura d-deforestazzjoni globali li l-UE hija responsabbli għaliha (3),

| — | wara li kkunsidra d-dikjarazzjonijiet ta' Reporters Mingħajr Fruntieri, l-Unjoni tal-Popli Indiġeni tal-Wied ta' Javari (UNIVAJA), Amnesty International, Survival International, Greenpeace, Human Rights Watch u l-World Wide Fund for Nature dwar il-qtil ta' Bruno Pereira u Dom Phillips, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dikjarazzjonijiet ta' Reporters Mingħajr Fruntieri, l-Unjoni tal-Popli Indiġeni tal-Wied ta' Javari (UNIVAJA), Amnesty International, Survival International, Greenpeace, Human Rights Watch u l-World Wide Fund for Nature dwar il-qtil ta' Bruno Pereira u Dom Phillips,

| — | wara li kkunsidra s-Sħubija Strateġika bejn l-UE u l-Brażil iffirmata f'Lulju 2007, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra s-Sħubija Strateġika bejn l-UE u l-Brażil iffirmata f'Lulju 2007,

| — | wara li kkunsidra l-Linji Gwida tal-Unjoni Ewropea dwar id-Difensuri tad-Drittijiet tal-Bniedem, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Linji Gwida tal-Unjoni Ewropea dwar id-Difensuri tad-Drittijiet tal-Bniedem,

| — | wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni Universali tad-Drittijiet tal-Bniedem tal-10 ta' Diċembru 1948, il-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ċivili u Politiċi, il-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ekonomiċi, Soċjali u Kulturali, id-Dikjarazzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet tal-Popli Indiġeni tal-2007 u d-Dikjarazzjoni tan-NU dwar id-Difensuri tad-Drittijiet tal-Bniedem tal-1998, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni Universali tad-Drittijiet tal-Bniedem tal-10 ta' Diċembru 1948, il-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ċivili u Politiċi, il-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ekonomiċi, Soċjali u Kulturali, id-Dikjarazzjoni tan-NU dwar id-Drittijiet tal-Popli Indiġeni tal-2007 u d-Dikjarazzjoni tan-NU dwar id-Difensuri tad-Drittijiet tal-Bniedem tal-1998,

| — | wara li kkunsidra l-Konvenzjoni (Nru 169) tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO) dwar il-Popli Indiġeni u Tribali adottata fis-27 ta' Ġunju 1989 u ffirmata mill-Brażil, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konvenzjoni (Nru 169) tal-Organizzazzjoni Internazzjonali tax-Xogħol (ILO) dwar il-Popli Indiġeni u Tribali adottata fis-27 ta' Ġunju 1989 u ffirmata mill-Brażil,

| — | wara li kkunsidra l-Kostituzzjoni tar-Repubblika Federattiva tal-Brażil, b'mod partikolari l-Artikolu 231 tagħha dwar ir-rikonoxximent tal-art indiġena, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Kostituzzjoni tar-Repubblika Federattiva tal-Brażil, b'mod partikolari l-Artikolu 231 tagħha dwar ir-rikonoxximent tal-art indiġena,

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 144(5) u 132(4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 144(5) u 132(4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| A. | billi fil-5 ta' Ġunju 2022, il-ġurnalist Brittaniku Dom Phillips, kontributur għall-gazzetta The Guardian, u l-espert indiġenu Brażiljan Bruno Pereira, ex impjegat taċ-ċivil fil-Fondazzjoni Nazzjonali Indjana (Funai), sparixxew fil-Wied ta' Javari, bejn il-komunità tax-xmara ta' São Rafael u l-belt ta' Atalaia do Norte fl-istat tal-Amazonas fit-Tramuntana tal-Brażil; billi l-katavri tagħhom instabu fil-15 ta' Ġunju 2022; |
| --- | --- |

A.

billi fil-5 ta' Ġunju 2022, il-ġurnalist Brittaniku Dom Phillips, kontributur għall-gazzetta The Guardian, u l-espert indiġenu Brażiljan Bruno Pereira, ex impjegat taċ-ċivil fil-Fondazzjoni Nazzjonali Indjana (Funai), sparixxew fil-Wied ta' Javari, bejn il-komunità tax-xmara ta' São Rafael u l-belt ta' Atalaia do Norte fl-istat tal-Amazonas fit-Tramuntana tal-Brażil; billi l-katavri tagħhom instabu fil-15 ta' Ġunju 2022;

| B. | billi fil-15 ta' Ġunju 2022 l-Pulizija Federali Brażiljana rrappurtat li waħda miż-żewġ persuni arrestati fuq suspett ta' involviment fl-għajbien tagħhom kienet ammettiet li qatlithom; |
| --- | --- |

B.

billi fil-15 ta' Ġunju 2022 l-Pulizija Federali Brażiljana rrappurtat li waħda miż-żewġ persuni arrestati fuq suspett ta' involviment fl-għajbien tagħhom kienet ammettiet li qatlithom;

| C. | billi l-NGO Global Witness irrappurtat li, fl-2020, aktar minn 20 difensur tal-art u tal-ambjent inqatlu fil-Brażil, u b'hekk il-pajjiż tela' fir-raba' post fil-klassifika ta' pajjiżi bl-ogħla numru ta' qtil bħal dan fid-dinja, u l-biċċa l-kbira ta' dawn id-delitti għadhom ma ġewx ikkastigati; billi fil-Brażil, kważi tliet kwarti tal-qtil iseħħ fir-reġjun tal-Amażonja u jinvolvi lil difensuri indiġeni; |
| --- | --- |

C.

billi l-NGO Global Witness irrappurtat li, fl-2020, aktar minn 20 difensur tal-art u tal-ambjent inqatlu fil-Brażil, u b'hekk il-pajjiż tela' fir-raba' post fil-klassifika ta' pajjiżi bl-ogħla numru ta' qtil bħal dan fid-dinja, u l-biċċa l-kbira ta' dawn id-delitti għadhom ma ġewx ikkastigati; billi fil-Brażil, kważi tliet kwarti tal-qtil iseħħ fir-reġjun tal-Amażonja u jinvolvi lil difensuri indiġeni;

| D. | billi d-deterjorament kontinwu tad-drittijiet tal-bniedem fil-Brażil qed iseħħ f'kuntest ta' bidliet leġiżlattivi restrittivi u ta' definanzjament tal-aġenziji ambjentali, kif ukoll ta' vjolenza endemika li qed tikber; billi l-popli indiġeni tal-Brażil ilhom iġarrbu aggressjonijiet sistematiċi u nuqqas ta' protezzjoni tad-drittijiet tagħhom, kif ukoll għadd jiżdied ta' attakki u qtil; billi l-pandemija tal-COVID-19 affettwat b'mod sproporzjonat lill-komunitajiet indiġeni fil-Brażil; |
| --- | --- |

D.

billi d-deterjorament kontinwu tad-drittijiet tal-bniedem fil-Brażil qed iseħħ f'kuntest ta' bidliet leġiżlattivi restrittivi u ta' definanzjament tal-aġenziji ambjentali, kif ukoll ta' vjolenza endemika li qed tikber; billi l-popli indiġeni tal-Brażil ilhom iġarrbu aggressjonijiet sistematiċi u nuqqas ta' protezzjoni tad-drittijiet tagħhom, kif ukoll għadd jiżdied ta' attakki u qtil; billi l-pandemija tal-COVID-19 affettwat b'mod sproporzjonat lill-komunitajiet indiġeni fil-Brażil;

| E. | billi l-kostituzzjoni Brażiljana attwali adottata fl-1988 u l-qafas legali tal-pajjiż jistabbilixxu d-dritt oriġinali tal-popli indiġeni għall-artijiet tal-antenati tagħhom, mingħajr ebda tip ta' limitu ta' żmien għar-rikonoxximent ta' dan id-dritt; billi huwa d-dmir tal-Istat li jirregola u jipproteġi dan id-dritt; |
| --- | --- |

E.

billi l-kostituzzjoni Brażiljana attwali adottata fl-1988 u l-qafas legali tal-pajjiż jistabbilixxu d-dritt oriġinali tal-popli indiġeni għall-artijiet tal-antenati tagħhom, mingħajr ebda tip ta' limitu ta' żmien għar-rikonoxximent ta' dan id-dritt; billi huwa d-dmir tal-Istat li jirregola u jipproteġi dan id-dritt;

| F. | billi fit-22 ta' Ottubru 2021, diversi gruppi tas-soċjetà ċivili lokali pparteċipaw f'seduta pubblika fil-Kummissjoni Inter-Amerikana dwar id-Drittijiet tal-Bniedem (IACHR) biex jiddenunzjaw vjolazzjonijiet kontra d-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem u d-difensuri ambjentali fil-Brażil; billi f'Awwissu 2021, l-organizzazzjoni Articulation of Indigenous Peoples of Brazil (APIB) ressqet ilment quddiem il-Qorti Kriminali Internazzjonali kontra l-President Bolsonaro għal delitti kontra l-umanità u ġenoċidju “abbażi tal-politiki antiindiġeni espliċiti, sistematiċi u intenzjonali tiegħu”; |
| --- | --- |

F.

billi fit-22 ta' Ottubru 2021, diversi gruppi tas-soċjetà ċivili lokali pparteċipaw f'seduta pubblika fil-Kummissjoni Inter-Amerikana dwar id-Drittijiet tal-Bniedem (IACHR) biex jiddenunzjaw vjolazzjonijiet kontra d-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem u d-difensuri ambjentali fil-Brażil; billi f'Awwissu 2021, l-organizzazzjoni Articulation of Indigenous Peoples of Brazil (APIB) ressqet ilment quddiem il-Qorti Kriminali Internazzjonali kontra l-President Bolsonaro għal delitti kontra l-umanità u ġenoċidju “abbażi tal-politiki antiindiġeni espliċiti, sistematiċi u intenzjonali tiegħu”;

| G. | billi l-popli indiġeni jikkontribwixxu għall-protezzjoni tal-foresta pluvjali u ekosistemi oħra, u għaldaqstant għandhom rwol kruċjali fil-preservazzjoni tal-bijodiversità fir-reġjun u fil-prevenzjoni tat-tibdil fil-klima; billi Bruno Pereira u Dom Phillips kienu impenjati bis-sħiħ favur il-kompitu kritiku tal-preservazzjoni tal-foresta pluvjali tal-Amażonja u l-bijodiversità tagħha; |
| --- | --- |

G.

billi l-popli indiġeni jikkontribwixxu għall-protezzjoni tal-foresta pluvjali u ekosistemi oħra, u għaldaqstant għandhom rwol kruċjali fil-preservazzjoni tal-bijodiversità fir-reġjun u fil-prevenzjoni tat-tibdil fil-klima; billi Bruno Pereira u Dom Phillips kienu impenjati bis-sħiħ favur il-kompitu kritiku tal-preservazzjoni tal-foresta pluvjali tal-Amażonja u l-bijodiversità tagħha;

| H. | billi l-Amażonja hija l-akbar foresta pluvjali fid-dinja u għandha rwol fundamentali fl-assorbiment tad-diossidu tal-karbonju, fit-tnaqqis tal-gassijiet serra u fiż-żamma tax-xejriet tat-temp reġjonali u globali; billi l-Wied ta' Javari jinsab fl-Amażonja fil-fruntiera Brażiljana mal-Perù u l-Kolombja; billi dan ir-reġjun jospita l-akbar konċentrazzjoni ta' popli indiġeni f'iżolament volontarju fid-dinja, u l-aċċess għalih huwa possibbli biss minn żoni oħra u mix-xmara; |
| --- | --- |

H.

billi l-Amażonja hija l-akbar foresta pluvjali fid-dinja u għandha rwol fundamentali fl-assorbiment tad-diossidu tal-karbonju, fit-tnaqqis tal-gassijiet serra u fiż-żamma tax-xejriet tat-temp reġjonali u globali; billi l-Wied ta' Javari jinsab fl-Amażonja fil-fruntiera Brażiljana mal-Perù u l-Kolombja; billi dan ir-reġjun jospita l-akbar konċentrazzjoni ta' popli indiġeni f'iżolament volontarju fid-dinja, u l-aċċess għalih huwa possibbli biss minn żoni oħra u mix-xmara;

| I. | billi l-Wied ta' Javari, bħal reġjuni oħra tal-Amażonja Brażiljana, huwa s-sit ta' kunflitti intensi mmexxija mill-kriminalità organizzata u mill-invażuri tal-art involuti fis-sajd, il-kaċċa u l-estrazzjoni minerarja illeċiti, fil-qtugħ illegali tas-siġar u fit-traffikar tad-droga; billi 80 % tad-deforestazzjoni madwar id-dinja hija kkawżata mill-konverżjoni tal-foresti f'art agrikola għal komoditajiet bħaċ-ċanga, is-sojja u ż-żejt tal-palm; billi d-deforestazzjoni fl-Amażonja Brażiljana żdiedet b'mod drammatiku mill-2019 'l hawn, inkluża qabża ta' 22 % fl-2021 meta mqabbla mal-2020, li hija l-ogħla rata mill-2006; |
| --- | --- |

I.

billi l-Wied ta' Javari, bħal reġjuni oħra tal-Amażonja Brażiljana, huwa s-sit ta' kunflitti intensi mmexxija mill-kriminalità organizzata u mill-invażuri tal-art involuti fis-sajd, il-kaċċa u l-estrazzjoni minerarja illeċiti, fil-qtugħ illegali tas-siġar u fit-traffikar tad-droga; billi 80 % tad-deforestazzjoni madwar id-dinja hija kkawżata mill-konverżjoni tal-foresti f'art agrikola għal komoditajiet bħaċ-ċanga, is-sojja u ż-żejt tal-palm; billi d-deforestazzjoni fl-Amażonja Brażiljana żdiedet b'mod drammatiku mill-2019 'l hawn, inkluża qabża ta' 22 % fl-2021 meta mqabbla mal-2020, li hija l-ogħla rata mill-2006;

| J. | billi l-promozzjoni u r-rispett tad-drittijiet tal-bniedem, id-demokrazija u l-istat tad-dritt għandhom jibqgħu fil-qofol tar-relazzjoni twila ta' bejn l-UE u l-Brażil, bi qbil mal-impenn tal-UE li tiddefendi dawn il-valuri fl-azzjoni esterna tagħha u l-interess li wera l-Brażil li jirrispettahom fl-iżvilupp u fil-kooperazzjoni internazzjonali tiegħu; |
| --- | --- |

J.

billi l-promozzjoni u r-rispett tad-drittijiet tal-bniedem, id-demokrazija u l-istat tad-dritt għandhom jibqgħu fil-qofol tar-relazzjoni twila ta' bejn l-UE u l-Brażil, bi qbil mal-impenn tal-UE li tiddefendi dawn il-valuri fl-azzjoni esterna tagħha u l-interess li wera l-Brażil li jirrispettahom fl-iżvilupp u fil-kooperazzjoni internazzjonali tiegħu;

| 1. | Jikkundanna bil-qawwa l-qtil brutali ta' difensuri ambjentali u tad-drittijiet tal-bniedem kif ukoll ta' popli indiġeni fil-Brażil, l-aktar reċentement il-qtil tal-ġurnalist Dom Phillips u l-attivist Bruno Pereira; jistieden lill-awtoritajiet Brażiljani jwettqu investigazzjoni eżawrjenti, imparzjali u indipendenti dwar dawn l-assassinji u jiżguraw konformità sħiħa mad-drittijiet ta' proċess ġust f'kull ħin; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jikkundanna bil-qawwa ż-żieda fil-vjolenza, l-attakki u l-fastidju fil-konfront tad-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem u tal-ambjent, il-popli indiġeni, il-minoranzi u l-ġurnalisti; jiddeplora r-retorika aggressiva kontinwa, l-attakki verbali u d-dikjarazzjonijiet intimidanti tal-President Bolsonaro; jiddeplora l-vjolenza sesswali u sessista mwettqa kontra n-nisa, il-bniet u d-difensuri ambjentali u indiġeni, u jfakkar li dawn jikkostitwixxu ksur serju tad-drittijiet tal-bniedem u tad-dinjità tagħhom; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jesiġi li l-awtoritajiet Brażiljani jieħdu azzjoni immedjata biex jimpedixxu l-ksur tad-drittijiet tal-bniedem u jipproteġu d-difensuri ambjentali u indiġeni; jenfasizza r-responsabbiltajiet tal-awtoritajiet Brażiljani u l-importanza li jieħdu miżuri xierqa biex jipproteġu d-drittijiet tal-popli indiġeni għall-art, it-territorji u l-għajxien tradizzjonali tagħhom, kif ukoll biex jipproteġuhom minn kull forma ta' vjolenza u diskriminazzjoni; jistieden lill-awtoritajiet Brażiljani jimplimentaw rakkomandazzjonijiet internazzjonali biex jiżguraw protezzjoni għal dawn id-difensuri, u jieħdu miżuri biex iwaqqfu l-persekuzzjoni, il-kriminalizzazzjoni u l-istigmatizzazzjoni tal-popli indiġeni u ta' komunitajiet tradizzjonali oħra; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jenfasizza li l-estrazzjoni illegali tad-deheb thedded il-foresti u l-bijodiversità f'żoni protetti u tesponi lill-popolazzjonijiet indiġeni għall-kontaminanti; jiddeplora ż-żieda fir-rati ta' deforestazzjoni fl-artijiet indiġeni, speċjalment fl-Amażonja Brażiljana; jistieden lill-Gvern Brażiljan isaħħaħ u jinforza aħjar il-leġiżlazzjoni kontra d-deforestazzjoni u l-estrazzjoni illegali, u jfittex alternattivi sostenibbli għall-politiki estrattivi li qed jolqtu t-territorji indiġeni; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jiddeplora l-fatt li l-Gvern Brażiljan attwali qed iżarma aġenziji tal-gvern bħal FUNAI, li tissorvelja l-affarijiet indiġeni, u IBAMA, il-korp ewlieni tal-infurzar ambjentali fil-Brażil; iħeġġeġ lill-Gvern Brażiljan jirristabbilixxi u jsaħħaħ il-kapaċitajiet ta' dawn il-korpi biex jiżgura l-infurzar effettiv tal-liġijiet ambjentali u d-drittijiet tal-popli indiġeni; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Jesprimi tħassib profond dwar l-effetti potenzjali tal-liġi PL 191/2020, magħrufa bħala l-“liġi tad-devastazzjoni”, u l-liġi PL 490/2007 dwar id-demarkazzjoni tal-artijiet indiġeni; jesprimi tħassib serju dwar abbozzi ta' liġijiet li qed jiġu diskussi fil-Kungress Brażiljan bħalissa u li jistgħu jwasslu għal żieda fid-deforestazzjoni u l-qerda tal-għajxien tal-popli indiġeni; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Jesiġi r-rikonoxximent u l-protezzjoni tal-artijiet tradizzjonalment okkupati mill-popli indiġeni, inkluż bit-tkomplija tad-demarkazzjoni tat-territorji indiġeni u l-protezzjoni ta' dawn it-territorji mill-konfiska illegali tal-art; itenni l-importanza li tiġi żgurata l-konformità mal-Konvenzjoni tal-ILO dwar il-Popli Indiġeni u Tribali (Nru 169); |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jisħaq fuq l-importanza ta' diliġenza dovuta korporattiva u responsabbiltà korporattiva sostenibbli u trasparenti bħala mezzi sinifikanti u indispensabbli għall-prevenzjoni u l-protezzjoni minn ksur serju tad-drittijiet tal-bniedem u tal-ambjent; iħeġġeġ lill-kumpaniji Ewropej jiżguraw id-diliġenza dovuta tad-drittijiet tal-bniedem tul il-ktajjen tal-provvista tagħhom fil-Brażil; itenni li r-regolament propost tal-UE dwar prodotti mingħajr deforestazzjoni jrid jinkludi l-protezzjoni tad-drittijiet tal-popli indiġeni u d-drittijiet tal-bniedem u jiżgura li ma jkunx hemm ksur tad-drittijiet involut fil-produzzjoni ta' prodotti mqiegħda fis-suq Ewropew; jistieden lill-Kummissjoni tiżgura li kwalunkwe qafas ta' kooperazzjoni jinkludi dispożizzjonijiet b'saħħithom, vinkolanti u infurzabbli dwar il-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem, inklużi d-drittijiet tal-komunitajiet indiġeni, u tippromwovi r-rispett għall-istandards u l-impenji internazzjonali, inkluż dwar id-deforestazzjoni; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Iħeġġeġ lill-Gvern tal-Brażil jirrispetta l-impenji tiegħu skont il-Ftehim ta' Pariġi dwar it-tibdil fil-klima; iħeġġeġ bil-qawwa lill-Istat Brażiljan jindirizza r-reati ambjentali u jimplimenta approċċ sostenibbli ġdid għall-Amażonja sabiex jissodisfa l-kundizzjonijiet stabbiliti fil-pjan direzzjonali għall-adeżjoni tal-Organizzazzjoni għall-Kooperazzjoni u l-Iżvilupp Ekonomiċi (OECD) u jallinja ruħu bis-sħiħ mal-istandards tal-OECD biex jikkwalifika għas-sħubija fl-organizzazzjoni; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Jistieden lis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna u lill-Istati Membri jkomplu jappoġġjaw lis-soċjetà ċivili u lill-organizzazzjonijiet ambjentali u umanitarji, filwaqt li jagħtu prijorità lill-promozzjoni tad-drittijiet tal-bniedem, id-demokrazija, l-istat tad-dritt, l-ugwaljanza u l-libertà tal-midja fil-Brażil, u jikkooperaw mas-sħab internazzjonali biex jippromwovu dawn l-objettivi; jitlob lid-Delegazzjoni tal-UE għall-Brażil tissorvelja mill-qrib l-istat tad-demokrazija fil-pajjiż u tipprovdi appoġġ loġistiku u teknoloġiku lid-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem, ambjentali u indiġeni; jistieden lill-Kummissjoni tiżgura li l-assistenza għall-kooperazzjoni tagħha ssaħħaħ l-appoġġ għas-soċjetà ċivili, b'mod partikolari d-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem, il-popli indiġeni u l-komunitajiet tradizzjonali; jistieden lid-Delegazzjoni tal-UE u lill-Istati Membri li għandhom missjonijiet diplomatiċi fil-Brażil jimplimentaw bis-sħiħ il-Linji Gwida tal-UE dwar id-Difensuri tad-Drittijiet tal-Bniedem u jipprovdu l-appoġġ xieraq kollu lid-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Viċi President tal-Kummissjoni/Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà, lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lill-gvernijiet u lill-parlamenti tal-Istati Membri, lir-Rappreżentant Speċjali tal-UE għad-Drittijiet tal-Bniedem, lill-Presidenza pro tempore tal-Komunità ta' Stati tal-Amerka Latina u tal-Karibew, lis-Segretarju Ġenerali tal-Organizzazzjoni tal-Istati Amerikani, lill-Assemblea Parlamentari Ewro-Latino-Amerikana u lill-President, il-Gvern u l-Kungress tal-Brażil. |
| --- | --- |

11.

---

(1)  ĠU C 15, 12.1.2022, p. 111.

(2)  ĠU C 118, 8.4.2020, p. 15.

(3)  ĠU C 404, 6.10.2021, p. 175.

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/209 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/209

---

P9_TA(2022)0293

Is-sitwazzjoni fil-Provinċja Awtonoma ta' Gorno-Badakhshan tat-Taġikistan

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar is-sitwazzjoni fil-Provinċja Awtonoma ta' Gorno-Badakhshan tat-Taġikistan (2022/2753(RSP))

(2023/C 47/17)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet preċedenti tiegħu dwar it-Taġikistan, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet preċedenti tiegħu dwar it-Taġikistan,

| — | wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni Universali tad-Drittijiet tal-Bniedem, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Dikjarazzjoni Universali tad-Drittijiet tal-Bniedem,

| — | wara li kkunsidra l-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ċivili u Politiċi, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Patt Internazzjonali dwar id-Drittijiet Ċivili u Politiċi,

| — | wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU Kontra t-Tortura u Trattament jew Pieni Krudili, Inumani jew Degradanti Oħra, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konvenzjoni tan-NU Kontra t-Tortura u Trattament jew Pieni Krudili, Inumani jew Degradanti Oħra,

| — | wara li kkunsidra t-12-il Djalogu Annwali dwar id-Drittijiet tal-Bniedem UE-Taġikistan, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra t-12-il Djalogu Annwali dwar id-Drittijiet tal-Bniedem UE-Taġikistan,

| — | wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni tal-UE dwar l-aħħar żviluppi fir-Reġjun Awtonomu Gorno-Badakhshan tat-Taġikistan fil-Kunsill Permanenti tal-OSKE Nru 1375 fi Vjenna tas-26 ta' Mejju 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni tal-UE dwar l-aħħar żviluppi fir-Reġjun Awtonomu Gorno-Badakhshan tat-Taġikistan fil-Kunsill Permanenti tal-OSKE Nru 1375 fi Vjenna tas-26 ta' Mejju 2022,

| — | wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni konġunta tat-18 ta' Mejju 2022 dwar l-Iżviluppi fil-GBAO tad-Delegazzjoni tal-Unjoni Ewropea għat-Taġikistan u l-Ambaxxati ta' Franza, il-Ġermanja, ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta' Fuq, u l-Istati Uniti tal-Amerka, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni konġunta tat-18 ta' Mejju 2022 dwar l-Iżviluppi fil-GBAO tad-Delegazzjoni tal-Unjoni Ewropea għat-Taġikistan u l-Ambaxxati ta' Franza, il-Ġermanja, ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta' Fuq, u l-Istati Uniti tal-Amerka,

| — | wara li kkunsidra l-ittra konġunta tar-Rapporteurs Speċjali tan-NU lill-Gvern tat-Taġikistan tal-11 ta' Marzu 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-ittra konġunta tar-Rapporteurs Speċjali tan-NU lill-Gvern tat-Taġikistan tal-11 ta' Marzu 2022,

| — | wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni tal-20 ta' Mejju 2022 tar-Rapporteur Speċjali tan-NU dwar il-kwistjonijiet tal-minoranzi, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dikjarazzjoni tal-20 ta' Mejju 2022 tar-Rapporteur Speċjali tan-NU dwar il-kwistjonijiet tal-minoranzi,

| — | wara li kkunsidra r-rapporti u d-dikjarazzjonijiet preċedenti tar-Rapporteurs Speċjali tan-NU dwar is-sitwazzjoni tad-drittijiet tal-bniedem fit-Taġikistan, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapporti u d-dikjarazzjonijiet preċedenti tar-Rapporteurs Speċjali tan-NU dwar is-sitwazzjoni tad-drittijiet tal-bniedem fit-Taġikistan,

| — | wara li kkunsidra l-eżitu tal-Kunsill tad-Drittijiet tal-Bniedem tan-NU bl-Eżami Perjodiku Universali tat-Taġikistan adottat fit-23 ta' Marzu 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-eżitu tal-Kunsill tad-Drittijiet tal-Bniedem tan-NU bl-Eżami Perjodiku Universali tat-Taġikistan adottat fit-23 ta' Marzu 2022,

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 144(5) u 132(4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 144(5) u 132(4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| A. | billi f'Mejju 2022 faqqgħu protesti fl-Oblast Awtonomu ta' Gorno-Badakhshan (GBAO), wara xhur ta' persekuzzjoni tar-residenti lokali wara l-protesti ta' Novembru 2021; billi ċ-ċittadini tat-Taġikistan fil-GBAO kienu qegħdin jeżerċitaw b'mod paċifiku d-drittijiet tagħhom għal-libertà tal-espressjoni u tal-għaqda sabiex jipprotestaw kontra l-abbużi kontra l-komunità tagħhom meta l-aġenziji tal-infurzar tal-liġi bdew ir-ripressjoni vjolenti tagħhom; |
| --- | --- |

A.

billi f'Mejju 2022 faqqgħu protesti fl-Oblast Awtonomu ta' Gorno-Badakhshan (GBAO), wara xhur ta' persekuzzjoni tar-residenti lokali wara l-protesti ta' Novembru 2021; billi ċ-ċittadini tat-Taġikistan fil-GBAO kienu qegħdin jeżerċitaw b'mod paċifiku d-drittijiet tagħhom għal-libertà tal-espressjoni u tal-għaqda sabiex jipprotestaw kontra l-abbużi kontra l-komunità tagħhom meta l-aġenziji tal-infurzar tal-liġi bdew ir-ripressjoni vjolenti tagħhom;

| B. | billi fil-25 ta' Novembru 2021, grupp ta' aġenti tal-infurzar tal-liġi ttorturaw u qatlu rappreżentant żagħżugħ tal-minoranza Pamiri, Gulbiddin Ziyobekov, li huma akkużaw li attakka viċi prosekutur; billi wara mewtu seħħew protesti ċivili paċifiċi li talbu investigazzjoni dwar iċ-ċirkostanzi tal-qtil, l-irtirar tal-parti l-kbira tat-truppi militari stazzjonati f'Khorugh, iż-żarmar tal-punti ta' kontroll militari f'Khorugh u t-tneħħija tal-Gvernatur li għadu kif inħatar, Alisher Mirzonabotov; billi, b'riżultat ta' dan, il-pulizija sparaw f'folla u qatlu diversi dimostranti u darbu ħafna oħrajn; |
| --- | --- |

B.

billi fil-25 ta' Novembru 2021, grupp ta' aġenti tal-infurzar tal-liġi ttorturaw u qatlu rappreżentant żagħżugħ tal-minoranza Pamiri, Gulbiddin Ziyobekov, li huma akkużaw li attakka viċi prosekutur; billi wara mewtu seħħew protesti ċivili paċifiċi li talbu investigazzjoni dwar iċ-ċirkostanzi tal-qtil, l-irtirar tal-parti l-kbira tat-truppi militari stazzjonati f'Khorugh, iż-żarmar tal-punti ta' kontroll militari f'Khorugh u t-tneħħija tal-Gvernatur li għadu kif inħatar, Alisher Mirzonabotov; billi, b'riżultat ta' dan, il-pulizija sparaw f'folla u qatlu diversi dimostranti u darbu ħafna oħrajn;

| C. | billi minn Novembru 2021 sa Mejju 2022, il-gvern u l-mexxejja tal-protesta ppruvaw jinnegozjaw riżoluzzjoni għall-kriżi; billi fis-16 ta' Mejju 2022, il-protesti reġgħu bdew bħala reazzjoni għan-nuqqas ta' investigazzjoni dwar il-qtil ta' Gulbiddin Ziyobekov f'Novembru 2021; |
| --- | --- |

C.

billi minn Novembru 2021 sa Mejju 2022, il-gvern u l-mexxejja tal-protesta ppruvaw jinnegozjaw riżoluzzjoni għall-kriżi; billi fis-16 ta' Mejju 2022, il-protesti reġgħu bdew bħala reazzjoni għan-nuqqas ta' investigazzjoni dwar il-qtil ta' Gulbiddin Ziyobekov f'Novembru 2021;

| D. | billi l-awtoritajiet tat-Taġikistan isostnu li l-protesti ġew organizzati minn gruppi kriminali b'konnessjonijiet ma' organizzazzjonijiet terroristiċi; billi l-pulizija ddispersat b'mod vjolenti l-protesti, b'appoġġ militari skjerat mill-belt kapitali, Dushanbe; billi fit-18 ta' Mejju 2022 l-awtoritajiet tat-Taġikistan ħabbru “operazzjoni kontra t-terroriżmu” speċjali u allegatament użaw granati tal-gass tad-dmugħ u munizzjon attiv kontra d-dimostranti; |
| --- | --- |

D.

billi l-awtoritajiet tat-Taġikistan isostnu li l-protesti ġew organizzati minn gruppi kriminali b'konnessjonijiet ma' organizzazzjonijiet terroristiċi; billi l-pulizija ddispersat b'mod vjolenti l-protesti, b'appoġġ militari skjerat mill-belt kapitali, Dushanbe; billi fit-18 ta' Mejju 2022 l-awtoritajiet tat-Taġikistan ħabbru “operazzjoni kontra t-terroriżmu” speċjali u allegatament użaw granati tal-gass tad-dmugħ u munizzjon attiv kontra d-dimostranti;

| E. | billi l-organizzazzjonijiet tad-drittijiet tal-bniedem akkużaw lill-awtoritajiet tat-Taġikistan li kisru d-drittijiet bażiċi tal-bniedem, hekk kif ġew irrapportati każijiet ta' tortura ta' detenuti, ħtif u serq mwettqa mill-aġenziji tal-infurzar tal-liġi; billi diversi persuni nqatlu matul il-ġlied vjolenti, b'rapporti ta' allegati eżekuzzjonijiet ekstraġudizzjarji; billi l-pulizija tat-Taġikistan qiegħdet f'detenzjoni għadd sinifikanti ta' persuni lokali ta' Gorno-Badakhshan b'rabta mal-protesti; |
| --- | --- |

E.

billi l-organizzazzjonijiet tad-drittijiet tal-bniedem akkużaw lill-awtoritajiet tat-Taġikistan li kisru d-drittijiet bażiċi tal-bniedem, hekk kif ġew irrapportati każijiet ta' tortura ta' detenuti, ħtif u serq mwettqa mill-aġenziji tal-infurzar tal-liġi; billi diversi persuni nqatlu matul il-ġlied vjolenti, b'rapporti ta' allegati eżekuzzjonijiet ekstraġudizzjarji; billi l-pulizija tat-Taġikistan qiegħdet f'detenzjoni għadd sinifikanti ta' persuni lokali ta' Gorno-Badakhshan b'rabta mal-protesti;

| F. | billi l-midja indipendenti u s-soċjetà ċivili qegħdin ikunu dejjem aktar soġġetti għal intimidazzjoni, detenzjoni arbitrarja u attakki; billi Ulfatkhonim Mamadshoeva, rappreżentant prominenti tal-minoranza Pamiri, ġurnalist indipendenti u attivist tad-drittijiet ċivili, ġiet arrestata arbitrarjament u akkużata bir-reat kriminali li appellat pubblikament għall-vjolenza biex il-gvern jiġi mġiegħel jibdel l-ordni kostituzzjonali; billi hija qiegħda tiffaċċja sa 15-il sena ħabs; billi l-pulizija kklassifikaw il-każ tagħha bħala “sigriet”, u dan jagħmilha impossibbli li jkun hemm monitoraġġ; |
| --- | --- |

F.

billi l-midja indipendenti u s-soċjetà ċivili qegħdin ikunu dejjem aktar soġġetti għal intimidazzjoni, detenzjoni arbitrarja u attakki; billi Ulfatkhonim Mamadshoeva, rappreżentant prominenti tal-minoranza Pamiri, ġurnalist indipendenti u attivist tad-drittijiet ċivili, ġiet arrestata arbitrarjament u akkużata bir-reat kriminali li appellat pubblikament għall-vjolenza biex il-gvern jiġi mġiegħel jibdel l-ordni kostituzzjonali; billi hija qiegħda tiffaċċja sa 15-il sena ħabs; billi l-pulizija kklassifikaw il-każ tagħha bħala “sigriet”, u dan jagħmilha impossibbli li jkun hemm monitoraġġ;

| G. | billi l-libertà tal-midja u tal-espressjoni ilhom jiġu mrażżna kontinwament fil-pajjiż mill-2015, u l-vjolenza reċenti fil-GBAO kompliet iżżid il-pressjoni fuq il-midja biex din ma tirrapportax dwar avvenimenti, bit-theddida tal-għeluq, jew biex tirrapporta biss il-verżjoni tal-avvenimenti appoġġjata mill-istat, inklużi kampanji ta' malafama kontra r-residenti lokali; billi qorti f'Dushanbe reċentement ordnat żewġ bloggers indipendenti, Daleri Imomali u Abdullo Ghurbati, biex jiġu detenuti għal xahrejn bi stennija tal-proċess fuq akkużi ta' kooperazzjoni ma' organizzazzjonijiet u partiti politiċi li huma pprojbiti u li allegatament huma ħatja ta' swat fuq uffiċjal tal-pulizija; |
| --- | --- |

G.

billi l-libertà tal-midja u tal-espressjoni ilhom jiġu mrażżna kontinwament fil-pajjiż mill-2015, u l-vjolenza reċenti fil-GBAO kompliet iżżid il-pressjoni fuq il-midja biex din ma tirrapportax dwar avvenimenti, bit-theddida tal-għeluq, jew biex tirrapporta biss il-verżjoni tal-avvenimenti appoġġjata mill-istat, inklużi kampanji ta' malafama kontra r-residenti lokali; billi qorti f'Dushanbe reċentement ordnat żewġ bloggers indipendenti, Daleri Imomali u Abdullo Ghurbati, biex jiġu detenuti għal xahrejn bi stennija tal-proċess fuq akkużi ta' kooperazzjoni ma' organizzazzjonijiet u partiti politiċi li huma pprojbiti u li allegatament huma ħatja ta' swat fuq uffiċjal tal-pulizija;

| H. | billi mill-inqas 13-il membru tal-organizzazzjoni tas-soċjetà ċivili “Commission 44”, inkluż id-direttur tal-Assoċjazzjoni tal-Avukati ta' Pamir, Manuchehr Kholiknazarov, u Faromuz Irgashov u Khursand Mamadshoev, inżammu fuq akkużi foloz fit-28 u d-29 ta' Mejju 2022 fil-GBAO; |
| --- | --- |

H.

billi mill-inqas 13-il membru tal-organizzazzjoni tas-soċjetà ċivili “Commission 44”, inkluż id-direttur tal-Assoċjazzjoni tal-Avukati ta' Pamir, Manuchehr Kholiknazarov, u Faromuz Irgashov u Khursand Mamadshoev, inżammu fuq akkużi foloz fit-28 u d-29 ta' Mejju 2022 fil-GBAO;

| I. | billi l-gvern ċentrali qata' l-konnessjonijiet tal-internet u tal-mowbajl fil-GBAO f'Mejju; billi l-konnessjonijiet kienu preċedentement inqatgħu f'Novembru u ġew restawrati parzjalment biss lejn l-aħħar ta' Marzu, u dan ħalla lir-residenti tal-GBAO mingħajr internet għal erba' xhur; billi dan għamel il-komunikazzjoni tal-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili internazzjonali mar-reġjun estremament diffiċli u ċaħħad lill-popolazzjoni tar-reġjun mid-dritt tagħha li jkollha aċċess għall-informazzjoni; |
| --- | --- |

I.

billi l-gvern ċentrali qata' l-konnessjonijiet tal-internet u tal-mowbajl fil-GBAO f'Mejju; billi l-konnessjonijiet kienu preċedentement inqatgħu f'Novembru u ġew restawrati parzjalment biss lejn l-aħħar ta' Marzu, u dan ħalla lir-residenti tal-GBAO mingħajr internet għal erba' xhur; billi dan għamel il-komunikazzjoni tal-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili internazzjonali mar-reġjun estremament diffiċli u ċaħħad lill-popolazzjoni tar-reġjun mid-dritt tagħha li jkollha aċċess għall-informazzjoni;

| J. | billi l-parti l-kbira tal-popolazzjoni tal-GBAO tappartjeni għal minoranza lingwistika u reliġjuża; billi tradizzjonalment il-GBAO kienet distinta grazzi għal soċjetà ċivili relattivament b'saħħitha u żviluppata sew u mis-settur mhux governattiv tagħha; billi sa mill-2012, il-fastidju u l-persekuzzjoni mill-awtoritajiet tat-Taġikistan fil-GBAO eskalaw perjodikament li wasslu għal staġnar vjolenti bejn il-popolazzjoni u l-militar; billi taħt il-president attwali, Emomali Rahmon, ir-reġjun awtonomu gradwalment ġie taħt il-kontroll sħiħ tal-awtoritajiet tat-Taġikistan permezz tat-tneħħija tal-mexxejja lokali mill-gvern u t-trażżin tas-soċjetà ċivili u l-ġurnalisti b'mod partikolari; |
| --- | --- |

J.

billi l-parti l-kbira tal-popolazzjoni tal-GBAO tappartjeni għal minoranza lingwistika u reliġjuża; billi tradizzjonalment il-GBAO kienet distinta grazzi għal soċjetà ċivili relattivament b'saħħitha u żviluppata sew u mis-settur mhux governattiv tagħha; billi sa mill-2012, il-fastidju u l-persekuzzjoni mill-awtoritajiet tat-Taġikistan fil-GBAO eskalaw perjodikament li wasslu għal staġnar vjolenti bejn il-popolazzjoni u l-militar; billi taħt il-president attwali, Emomali Rahmon, ir-reġjun awtonomu gradwalment ġie taħt il-kontroll sħiħ tal-awtoritajiet tat-Taġikistan permezz tat-tneħħija tal-mexxejja lokali mill-gvern u t-trażżin tas-soċjetà ċivili u l-ġurnalisti b'mod partikolari;

| K. | billi l-GBAO huwa l-ifqar reġjun fit-Taġikistan, bl-ogħla rata ta' qgħad, u jbati minn distribuzzjoni inugwali tal-introjtu minħabba l-isfruttament tal-minjieri tal-ħaġar prezzjuż, ir-riżorsa naturali ewlenija tal-provinċja; billi l-GBAO ntlaqtet ħażin ħafna ekonomikament mill-gwerra ta' aggressjoni illegali, mhux ġustifikata u mhux provokata tar-Russja kontra l-Ukraina u mis-sanzjonijiet ekonomiċi sussegwenti; |
| --- | --- |

K.

billi l-GBAO huwa l-ifqar reġjun fit-Taġikistan, bl-ogħla rata ta' qgħad, u jbati minn distribuzzjoni inugwali tal-introjtu minħabba l-isfruttament tal-minjieri tal-ħaġar prezzjuż, ir-riżorsa naturali ewlenija tal-provinċja; billi l-GBAO ntlaqtet ħażin ħafna ekonomikament mill-gwerra ta' aggressjoni illegali, mhux ġustifikata u mhux provokata tar-Russja kontra l-Ukraina u mis-sanzjonijiet ekonomiċi sussegwenti;

| 1. | Jiddispjaċih ħafna għat-telf ta' ħajjiet fil-GBAO u jikkundanna bil-qawwa r-repressjoni vjolenti tal-awtoritajiet tat-Taġikistan fuq id-dimostranti, il-ġurnalisti, il-bloggers, l-avukati u l-attivisti f'Novembru 2021 u Mejju 2022 talli esprimew l-opinjoni tagħhom u pprotestaw b'mod paċifiku; jesprimi t-tħassib tiegħu dwar is-sitwazzjoni tad-drittijiet tal-bniedem li qed tiddeterjora fil-GBAO; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Iħeġġeġ lill-Gvern tat-Taġikistan jirrispetta u jipproteġi d-drittijiet tal-bniedem u l-libertajiet fundamentali, inkluż id-dritt tan-nies għall-ħajja, l-għaqda paċifika, il-libertà ta' assoċjazzjoni, il-libertà tal-espressjoni u l-libertà tal-media, fil-GBAO u fil-bqija tal-pajjiż, f'konformità mad-dritt internazzjonali; jistieden lill-awtoritajiet tat-Taġikistan iżommu lura minn użu eċċessiv tal-forza kontra d-dimostranti u minn fastidju mmirat lejn ir-residenti tal-GBAO; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jikkundanna t-tentattivi kollha li jintimidaw lill-ħaddiema tal-media, lid-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem, lill-avukati indipendenti u lis-soċjetà ċivili, jew li jinterferixxu fix-xogħol leġittimu tagħhom, u jistieden lill-awtoritajiet tat-Taġikistan iwaqqfu kull fastidju kontrihom, sabiex ikunu jistgħu jwettqu xogħolhom mingħajr ebda xkiel jew biża' ta' rappreżalji; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jistieden lill-awtoritajiet tat-Taġikistan jeħilsu minnufih lil dawk li ġew detenuti b'mod arbitrarju u jwaqqgħu l-akkużi kollha kontrihom, kif ukoll iwaqqfu l-persekuzzjoni politika tad-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem u tas-sostenituri influwenti tad-dimostranti, inklużi Ulfatkhonim Mamadshoeva, Daleri Imomali, Abdullo Ghurbati, Manuchehr Kholiknazarov, Faromuz Irgashov, Khursand Mamadshoev, Chorshanbe Chorshanbiev u Amriddin Alovatshoev; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jistieden lill-awtoritajiet tat-Taġikistan jistabbilixxu minnufih investigazzjoni effettiva u indipendenti dwar il-ġlied vjolenti fil-GBAO matul u wara l-protesti ta' Mejju 2022 u Novembru 2021, b'mod partikolari dwar l-użu tal-forza minn rappreżentanti tal-infurzar tal-liġi, l-imwiet ta' persuni ċivili u r-rapporti dwar l-allegati atti ta' tortura mill-forzi tas-sigurtà, inklużi l-allegati eżekuzzjonijiet ekstraġudizzjarji ta' dimostranti paċifiċi u residenti regolari ta' diversi rħula tal-GBAO, kif ukoll il-qtil ta' Gulbiddin Ziyobekov li seħħ fil-25 ta' Novembru 2021, kif mitlub b'mod paċifiku mid-dimostranti; jinsisti li dawk kollha responsabbli jitressqu quddiem il-ġustizzja u li l-vittmi jiġu kkumpensati; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Jisħaq fuq l-importanza tad-dritt għal proċess ġust u jistieden lill-awtoritajiet tat-Taġikistan jieqfu jikklassifikaw l-investigazzjonijiet u l-prosekuzzjonijiet bħala “sigrieti”; iħeġġeġ lill-awtoritajiet tat-Taġikistan jipprovdu lill-avukati difensuri u lill-attivisti bi proċessi ġusti, miftuħa u trasparenti biex jipprovdu protezzjonijiet sustantivi u garanziji proċedurali, skont l-obbligi internazzjonali tat-Taġikistan, u jawtorizzaw l-investigazzjoni mill-ġdid mill-organizzazzjonijiet internazzjonali tal-ksur kollu rrappurtat kontra d-dinjità u d-drittijiet tal-bniedem; jinsisti li dawk kollha detenuti b'rabta mal-protesti u s-sitwazzjoni fil-GBAO jridu jkunu protetti mit-tortura u t-trattament ħażin, ikollhom aċċess liberu u mingħajr xkiel għal avukat tal-għażla tagħhom stess u għal tobba indipendenti u jkunu liberi li jikkomunikaw mal-membri tal-familja tagħhom, f'konformità mad-dritt internazzjonali; ifakkar li l-ammissjoni ta' ħtija miksuba taħt tortura fi kwalunkwe proċediment tikser id-drittijiet għal proċess dovut u għal proċess ġust u hija pprojbita mingħajr eċċezzjoni; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Iħeġġeġ lill-awtoritajiet tat-Taġikistan jerġgħu jistabbilixxu bis-sħiħ il-komunikazzjonijiet u l-aċċess sħiħ għall-internet fil-GBAO biex jiżguraw li r-residenti jkunu jistgħu jaċċessaw l-informazzjoni, u jżommu lura milli jnaqqsu l-konnessjonijiet ta' komunikazzjoni fil-futur; jistieden lill-awtoritajiet tat-Taġikistan jieqfu jxerrdu d-diżinformazzjoni dwar il-protesti u l-iżviluppi fil-GBAO fuq it-televiżjoni tal-istat; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Iħeġġeġ lill-awtoritajiet tat-Taġikistan jippermettu aċċess immedjat, bla limitu u mingħajr kundizzjonijiet għall-GBAO, inkluż id-Distrett tiegħu ta' Rushon, lill-organizzazzjonijiet internazzjonali umanitarji u tad-drittijiet tal-bniedem sabiex ikunu jistgħu jimmonitorjaw is-sitwazzjoni, jiddokumentaw il-ksur tad-drittijiet tal-bniedem u jipprovdu assistenza lill-vittmi; jistieden lill-awtoritajiet tat-Taġikistan jiftħu stediniet lir-Rapporteurs Speċjali kollha tan-NU u jimplimentaw ir-rakkomandazzjonijiet ta' korpi internazzjonali u reġjonali, inklużi dawk ta' grupp ta' Rapporteurs Speċjali tan-NU maħruġa f'Marzu 2022; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Jistieden lill-awtoritajiet tat-Taġikistan jiftħu mill-ġdid l-aċċess għall-GBAO għar-residenti, iżommu r-rotot tat-trasport miftuħa għar-reġjun kollu u jagħmlu kull sforz biex iwaqqfu kriżi umanitarja milli tiżviluppa hemmhekk billi jipprovdu prodotti u kura medika għall-popolazzjoni; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Jistieden lit-Taġikistan jindirizza t-tħassib tar-residenti tal-GBAO bona fede u jidħol fi djalogu kostruttiv mar-residenti tal-GBAO u r-rappreżentanti tas-soċjetà ċivili, bħall-“Kummissjoni 44”, sabiex tinkiseb soluzzjoni sostenibbli u futur paċifiku għar-reġjun, kif ukoll biex jimplimenta miżuri għall-prevenzjoni tal-kunflitti li jissodisfaw l-istandards internazzjonali tad-drittijiet tal-bniedem; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Itenni t-talbiet tar-Rapporteur Speċjali tan-NU dwar kwistjonijiet tal-minoranzi, Fernand de Varennes, biex tintemm ir-repressjoni tal-minoranza tal-Pamiri fil-GBAO u għall-protezzjoni tagħhom; ifakkar fl-importanza tal-implimentazzjoni ta' standards internazzjonali dwar in-nondiskriminazzjoni u l-protezzjoni tal-popolazzjonijiet indiġeni u ta' minoranza fit-Taġikistan, inkluż fl-oqsma tal-edukazzjoni, is-saħħa, il-kultura u n-negozju; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Jenfasizza li l-ġlieda leġittima kontra t-terroriżmu u l-estremiżmu vjolenti m'għandhiex tintuża bħala skuża biex trażżan l-attività tal-oppożizzjoni, timpedixxi l-libertà tal-espressjoni jew ixxekkel l-indipendenza tal-ġudikatura; ifakkar li l-libertajiet fundamentali taċ-ċittadini kollha Taġikistani jridu jiġu ggarantiti, kif ukoll l-istat tad-dritt; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Itenni li l-ħidma ħielsa u indipendenti tal-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili u tal-media hija pedament ta' kwalunkwe soċjetà demokratika; jistieden, għalhekk, lill-Kummissjoni, lis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna (SEAE) u lill-Istati Membri jżidu l-appoġġ għas-soċjetà ċivili, l-organizzazzjonijiet mhux governattivi indipendenti, id-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem u l-media indipendenti attiva fit-Taġikistan, inklużi l-finanzjament u l-viżi ta' emerġenza għal dawk li jeħtieġu protezzjoni; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Jistieden lid-delegazzjoni tal-UE u lir-rappreżentanzi diplomatiċi nazzjonali fit-Taġikistan jimmonitorjaw mill-qrib is-sitwazzjoni u l-proċessi in situ, iqajmu pubblikament każijiet ta' difensuri tad-drittijiet tal-bniedem, jappoġġaw lill-vittmi ta' ksur tad-drittijiet tal-bniedem u jiżguraw li jsiru investigazzjonijiet indipendenti; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Jistieden lill-Viċi President tal-Kummissjoni / ir-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà (VP/RGħ) u lill-Istati Membri biex kontinwament iqajmu l-kwistjoni tad-drittijiet tal-bniedem fit-Taġikistan u l-GBAO f'organizzazzjonijiet internazzjonali, bħan-NU; jistieden lill-awtoritajiet tat-Taġikistan jiżguraw segwitu xieraq u implimentazzjoni tar-rakkomandazzjonijiet ta' eżitu tal-Eżami Perjodiku Universali; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Jistieden lin-NU u lill-UE jimmonitorjaw mill-qrib l-implimentazzjoni tal-istat tad-dritt fit-Taġikistan, speċjalment il-libertajiet ta' għaqda, assoċjazzjoni u espressjoni, anke f'sitwazzjonijiet ta' kriżi relatati mas-sigurtà; jistieden lid-delegazzjoni tal-UE f'Dushanbe biex tkompli jkollha rwol attiv fir-riżoluzzjoni ta' din il-kriżi; jistieden lill-VP/RGħ u lis-SEAE jqajmu dan it-tħassib mal-awtoritajiet tat-Taġikistan, b'mod partikolari bħala parti mid-Djalogu li jmiss dwar id-Drittijiet tal-Bniedem bejn l-UE u t-Taġikistan, u jieħdu l-miżuri diplomatiċi kollha meħtieġa biex itejbu b'mod effettiv ir-rispett għad-drittijiet tal-bniedem mill-awtoritajiet tat-Taġikistan; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Jitlob lill-Kunsill, lis-SEAE u lill-Kummissjoni jintegraw id-drittijiet tal-bniedem u l-konsultazzjonijiet tas-soċjetà ċivili fi kwalunkwe djalogu bejn l-UE, l-Istati Membri tagħha u t-Taġikistan, kif ukoll biex jissodisfaw l-impenn tal-UE favur l-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Viċi President tal-Kummissjoni / ir-Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà, lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lir-Rappreżentant Speċjali tal-UE għall-Asja Ċentrali, lill-gvernijiet u lill-parlamenti tal-Istati Membri, lill-Kunsill tad-Drittijiet tal-Bniedem tan-NU, u lill-President, lill-Gvern u lill-Parlament tat-Taġikistan. |
| --- | --- |

18.

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/213 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/213

---

P9_TA(2022)0298

Attivitajiet Finanzjarji tal-Bank Ewropew tal-Investiment – rapport annwali 2021

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar l-attivitajiet finanzjarji tal-Bank Ewropew tal-Investiment – rapport annwali 2021 (2021/2203(INI))

(2023/C 47/18)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 15, 126, 174, 175, 177, 208, 209, 271, 308 u 309 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE) u l-Protokoll Nru 5 tat-Trattati dwar l-Istatut tal-Bank Ewropew tal-Investiment (BEI), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 15, 126, 174, 175, 177, 208, 209, 271, 308 u 309 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE) u l-Protokoll Nru 5 tat-Trattati dwar l-Istatut tal-Bank Ewropew tal-Investiment (BEI),

| — | wara li kkunsidra l-approvazzjoni mill-BEI tar-ratifika tal-Ftehim ta' Pariġi mill-UE tas-7 ta' Ottubru 2016, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-approvazzjoni mill-BEI tar-ratifika tal-Ftehim ta' Pariġi mill-UE tas-7 ta' Ottubru 2016,

| — | wara li kkunsidra d-dokument tal-Grupp tal-BEI bit-titolu “Proċeduri tal-Mekkaniżmu tal-Ilmenti”, ippubblikat fit-13 ta' Novembru 2018, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument tal-Grupp tal-BEI bit-titolu “Proċeduri tal-Mekkaniżmu tal-Ilmenti”, ippubblikat fit-13 ta' Novembru 2018,

| — | wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “EIB energy lending policy” (Il-politika tal-BEI dwar is-self fis-settur tal-enerġija), ippubblikat fl-14 ta' Novembru 2019, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “EIB energy lending policy” (Il-politika tal-BEI dwar is-self fis-settur tal-enerġija), ippubblikat fl-14 ta' Novembru 2019,

| — | wara li kkunsidra l-adozzjoni tal-Pjan direzzjonali tal-Bank Klimatiku 2021-2025 mill-Bord tad-Diretturi tal-BEI fil-11 ta' Novembru 2020, u l-istrateġija klimatika l-ġdida tal-BEI tal-15 ta' Novembru 2020, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-adozzjoni tal-Pjan direzzjonali tal-Bank Klimatiku 2021-2025 mill-Bord tad-Diretturi tal-BEI fil-11 ta' Novembru 2020, u l-istrateġija klimatika l-ġdida tal-BEI tal-15 ta' Novembru 2020,

| — | wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “The EIB Group Operational Plan 2021” (Il-Pjan Operazzjonali 2021 tal-Grupp tal-BEI), ippubblikat fl-20 ta' Jannar 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “The EIB Group Operational Plan 2021” (Il-Pjan Operazzjonali 2021 tal-Grupp tal-BEI), ippubblikat fl-20 ta' Jannar 2021,

| — | wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “EIB Investment Report 2020/2021: Building a smart and green Europe in the COVID-19 era” (Rapport dwar l-Investiment 2020/2021 tal-BEI: Nibnu Ewropa intelliġenti u ekoloġika fl-era tal-COVID-19), ippubblikat fil-21 ta' Jannar 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “EIB Investment Report 2020/2021: Building a smart and green Europe in the COVID-19 era” (Rapport dwar l-Investiment 2020/2021 tal-BEI: Nibnu Ewropa intelliġenti u ekoloġika fl-era tal-COVID-19), ippubblikat fil-21 ta' Jannar 2021,

| — | wara li kkunsidra d-dokument tal-BEI tal-2020 bit-titolu “Financial Report” (Rapport Finanzjarju), ippubblikat fit-3 ta' Mejju 2021, u r-rapport tiegħu tal-2020 bit-titolu “Financing and Borrowing Activities” (Attivitajiet ta' Finanzjament u Teħid ta' Self), ippubblikat fil-5 ta' Mejju 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument tal-BEI tal-2020 bit-titolu “Financial Report” (Rapport Finanzjarju), ippubblikat fit-3 ta' Mejju 2021, u r-rapport tiegħu tal-2020 bit-titolu “Financing and Borrowing Activities” (Attivitajiet ta' Finanzjament u Teħid ta' Self), ippubblikat fil-5 ta' Mejju 2021,

| — | wara li kkunsidra d-dokument tal-BEI bit-titolu “Operations Evaluation – Activity Report 2020 and Work Programme 2021-2023” (Evalwazzjoni tal-Operazzjonijiet – Rapport tal-Attività 20202 u Programm ta' Ħidma 2021-2023), ippubblikat fit-3 ta' Ġunju 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument tal-BEI bit-titolu “Operations Evaluation – Activity Report 2020 and Work Programme 2021-2023” (Evalwazzjoni tal-Operazzjonijiet – Rapport tal-Attività 20202 u Programm ta' Ħidma 2021-2023), ippubblikat fit-3 ta' Ġunju 2021,

| — | wara li kkunsidra l-pubblikazzjoni tal-BEI tal-14 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “A partnership with Africa: How the European Investment Bank delivers on EU policies in Africa and our future plans for development and partnership across the continent” (Sħubija mal-Afrika: Kif il-Bank Ewropew tal-Investiment iwettaq il-politiki tal-UE fl-Afrika u l-pjanijiet futuri tagħna għall-iżvilupp u s-sħubija fil-kontinent kollu), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-pubblikazzjoni tal-BEI tal-14 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “A partnership with Africa: How the European Investment Bank delivers on EU policies in Africa and our future plans for development and partnership across the continent” (Sħubija mal-Afrika: Kif il-Bank Ewropew tal-Investiment iwettaq il-politiki tal-UE fl-Afrika u l-pjanijiet futuri tagħna għall-iżvilupp u s-sħubija fil-kontinent kollu),

| — | wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “EIB Group Charter for Internal Audit” (Il-Karta għall-Awditjar Intern tal-Grupp tal-BEI), ippubblikat fid-29 ta' Lulju 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “EIB Group Charter for Internal Audit” (Il-Karta għall-Awditjar Intern tal-Grupp tal-BEI), ippubblikat fid-29 ta' Lulju 2021,

| — | wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “EIB Group anti-fraud policy” (Il-politika kontra l-frodi tal-Grupp tal-BEI), ippubblikat fil-5 ta' Awwissu 2021 u r-Rapport tal-Attività 2020 tal-BEI bit-titolu “Fraud Investigations” (Investigazzjonijiet Kontra l-Frodi), ippubblikat fid-29 ta' Lulju 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “EIB Group anti-fraud policy” (Il-politika kontra l-frodi tal-Grupp tal-BEI), ippubblikat fil-5 ta' Awwissu 2021 u r-Rapport tal-Attività 2020 tal-BEI bit-titolu “Fraud Investigations” (Investigazzjonijiet Kontra l-Frodi), ippubblikat fid-29 ta' Lulju 2021,

| — | wara li kkunsidra d-dokument tal-Grupp tal-BEI bit-titolu “Risk Management Disclosure Report 2020” (Rapport ta' Divulgazzjoni 2020 dwar il-Ġestjoni tar-Riskji), ippubblikat fid-9 ta' Awwissu 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument tal-Grupp tal-BEI bit-titolu “Risk Management Disclosure Report 2020” (Rapport ta' Divulgazzjoni 2020 dwar il-Ġestjoni tar-Riskji), ippubblikat fid-9 ta' Awwissu 2021,

| — | wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “EIB Group evaluation policy” (Il-politika ta' evalwazzjoni tal-Grupp tal-BEI), ippubblikat fid-19 ta' Awwissu 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “EIB Group evaluation policy” (Il-politika ta' evalwazzjoni tal-Grupp tal-BEI), ippubblikat fid-19 ta' Awwissu 2021,

| — | wara li kkunsidra r-Rapport ta' Progress 2020 dwar id-Diversità u l-Inklużjoni tal-BEI, ippubblikat fit-12 ta' Ottubru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport ta' Progress 2020 dwar id-Diversità u l-Inklużjoni tal-BEI, ippubblikat fit-12 ta' Ottubru 2021,

| — | wara li kkunsidra d-dokument tal-BEI bit-titolu “Cohesion Orientation 2021-2027” (Orjentazzjoni favur il-Koeżjoni 2021-2027), ippubblikat fit-13 ta' Ottubru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument tal-BEI bit-titolu “Cohesion Orientation 2021-2027” (Orjentazzjoni favur il-Koeżjoni 2021-2027), ippubblikat fit-13 ta' Ottubru 2021,

| — | wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “The EIB Climate Adaptation Plan” (Il-Pjan ta' Adattament għat-Tibdil fil-Klima tal-BEI), ippubblikat fis-26 ta' Ottubru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “The EIB Climate Adaptation Plan” (Il-Pjan ta' Adattament għat-Tibdil fil-Klima tal-BEI), ippubblikat fis-26 ta' Ottubru 2021,

| — | wara li kkunsidra l-Ftehim Tripartitiku bejn il-Kummissjoni Ewropea, il-Qorti Ewropea tal-Awdituri u l-Bank Ewropew tal-Investiment, li daħal fis-seħħ f'Novembru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Ftehim Tripartitiku bejn il-Kummissjoni Ewropea, il-Qorti Ewropea tal-Awdituri u l-Bank Ewropew tal-Investiment, li daħal fis-seħħ f'Novembru 2021,

| — | wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “Il-Politika ta' Trasparenza tal-Grupp tal-BEI”, ippubblikat fit-18 ta' Novembru 2021, u d-dokument tal-Grupp tal-BEI bit-titolu “Whistleblowing Policy” (Il-Politika dwar l-Iżvelar ta' Informazzjoni Protetta), ippubblikat fl-24 ta' Novembru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “Il-Politika ta' Trasparenza tal-Grupp tal-BEI”, ippubblikat fit-18 ta' Novembru 2021, u d-dokument tal-Grupp tal-BEI bit-titolu “Whistleblowing Policy” (Il-Politika dwar l-Iżvelar ta' Informazzjoni Protetta), ippubblikat fl-24 ta' Novembru 2021,

| — | wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “EIB Investment Survey 2021 – European Union overview” (Stħarriġ dwar l-Investiment 2021 tal-BEI – Ħarsa ġenerali lejn l-Unjoni Ewropea), ippubblikat fit-2 ta' Diċembru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “EIB Investment Survey 2021 – European Union overview” (Stħarriġ dwar l-Investiment 2021 tal-BEI – Ħarsa ġenerali lejn l-Unjoni Ewropea), ippubblikat fit-2 ta' Diċembru 2021,

| — | wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “EIB Group Corporate Governance Report 2020” (Ir-Rapport 2020 dwar il-Governanza Korporattiva tal-Grupp tal-BEI), ippubblikat fid-9 ta' Diċembru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “EIB Group Corporate Governance Report 2020” (Ir-Rapport 2020 dwar il-Governanza Korporattiva tal-Grupp tal-BEI), ippubblikat fid-9 ta' Diċembru 2021,

| — | wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “EIB Impact Report 2020: Climate action, environmental sustainability and innovation for decarbonisation” (Rapport tal-Impatt 2020 tal-BEI: Azzjoni klimatika, sostenibbiltà ambjentali u innovazzjoni għad-dekarbonizzazzjoni), ippubblikat fl-20 ta' Diċembru 2021, ir-rapport tal-BEI bit-titolu “The path to a better planet: Adapting to climate change and aligning with the Paris Agreement” (It-triq lejn pjaneta aħjar: Adattament għat-tibdil fil-klima u allinjament mal-Ftehim ta' Pariġi), ippubblikat fit-28 ta' Ottubru 2021, u d-dokument bit-titolu “EIB Climate Adaptation Plan: Supporting the EU adaptation strategy to build resilience to climate change” (Pjan ta' Adattament għat-Tibdil fil-Klima tal-BEI: Appoġġ għall-istrateġija ta' adattament tal-UE biex tinbena r-reżiljenza għat-tibdil fil-klima), ippubblikat fis-26 ta' Ottubru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “EIB Impact Report 2020: Climate action, environmental sustainability and innovation for decarbonisation” (Rapport tal-Impatt 2020 tal-BEI: Azzjoni klimatika, sostenibbiltà ambjentali u innovazzjoni għad-dekarbonizzazzjoni), ippubblikat fl-20 ta' Diċembru 2021, ir-rapport tal-BEI bit-titolu “The path to a better planet: Adapting to climate change and aligning with the Paris Agreement” (It-triq lejn pjaneta aħjar: Adattament għat-tibdil fil-klima u allinjament mal-Ftehim ta' Pariġi), ippubblikat fit-28 ta' Ottubru 2021, u d-dokument bit-titolu “EIB Climate Adaptation Plan: Supporting the EU adaptation strategy to build resilience to climate change” (Pjan ta' Adattament għat-Tibdil fil-Klima tal-BEI: Appoġġ għall-istrateġija ta' adattament tal-UE biex tinbena r-reżiljenza għat-tibdil fil-klima), ippubblikat fis-26 ta' Ottubru 2021,

| — | wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “The EIB Group PATH Framework – Supporting counterparties on their pathways to align with the Paris Agreement” (Il-Qafas PATH tal-Grupp tal-BEI – Appoġġ lill-kontropartijiet fil-perkorsi tagħhom biex jallinjaw mal-Ftehim ta' Pariġi), ippubblikat fis-26 ta' Ottubru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “The EIB Group PATH Framework – Supporting counterparties on their pathways to align with the Paris Agreement” (Il-Qafas PATH tal-Grupp tal-BEI – Appoġġ lill-kontropartijiet fil-perkorsi tagħhom biex jallinjaw mal-Ftehim ta' Pariġi), ippubblikat fis-26 ta' Ottubru 2021,

| — | wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “EIB Investment Report 2021/2022 – Key Findings: Recovery as a springboard for change” (Rapport dwar l-Investiment 2021/2022 tal-BEI – Sejbiet Ewlenin: L-irkupru bħala imbuttatura għall-bidla), ippubblikat fit-12 ta' Jannar 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dokument bit-titolu “EIB Investment Report 2021/2022 – Key Findings: Recovery as a springboard for change” (Rapport dwar l-Investiment 2021/2022 tal-BEI – Sejbiet Ewlenin: L-irkupru bħala imbuttatura għall-bidla), ippubblikat fit-12 ta' Jannar 2022,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-attività 2020 tal-BEI bit-titolu “Crisis Solutions” (Soluzzjonijiet għall-Kriżi), ippubblikat fl-20 ta' Jannar 2021 u r-rapport tal-attività 2021 tiegħu bit-titolu “The Innovation Response” (Ir-Rispons għall-Innovazzjoni), ippubblikat fis-27 ta' Jannar 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-attività 2020 tal-BEI bit-titolu “Crisis Solutions” (Soluzzjonijiet għall-Kriżi), ippubblikat fl-20 ta' Jannar 2021 u r-rapport tal-attività 2021 tiegħu bit-titolu “The Innovation Response” (Ir-Rispons għall-Innovazzjoni), ippubblikat fis-27 ta' Jannar 2022,

| — | wara li kkunsidra s-sentenza tal-Qorti Ġenerali (L-Ewwel Awla) tat-30 ta' Marzu 2022 fil-Kawża T-299/20, KF vs BEI, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra s-sentenza tal-Qorti Ġenerali (L-Ewwel Awla) tat-30 ta' Marzu 2022 fil-Kawża T-299/20, KF vs BEI,

| — | wara li kkunsidra l-kummenti tal-Uffiċċju tal-Kummissarju Għoli tan-NU għad-Drittijiet tal-Bniedem ta' Awwissu 2021 dwar l-Abbozz ta' Qafas ta' Sostenibbiltà Ambjentali u Soċjali (ESSF) tal-Grupp tal-BEI, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-kummenti tal-Uffiċċju tal-Kummissarju Għoli tan-NU għad-Drittijiet tal-Bniedem ta' Awwissu 2021 dwar l-Abbozz ta' Qafas ta' Sostenibbiltà Ambjentali u Soċjali (ESSF) tal-Grupp tal-BEI,

| — | wara li kkunsidra l-każijiet 1065/2020/PB, 1251/2020/PB u 1252/2020/PB li jikkonċernaw il-BEI, li ġew deċiżi mill-Ombudsman Ewropew fil-21 ta' April 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-każijiet 1065/2020/PB, 1251/2020/PB u 1252/2020/PB li jikkonċernaw il-BEI, li ġew deċiżi mill-Ombudsman Ewropew fil-21 ta' April 2022,

| — | wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Ombudsman Ewropew fil-każ 2168/2019/KR dwar kif l-Awtorità Bankarja Ewropea ttrattat it-tluq tal-ex Direttur Eżekuttiv tagħha biex isir CEO ta' lobby ta' industrija finanzjarja, u d-deċiżjoni tagħha fil-każ OI/3/2021/KR dwar kif l-Aġenzija Ewropea għad-Difiża ttrattat l-applikazzjonijiet tal-ex Kap Eżekuttiv tagħha biex jieħu pożizzjonijiet għolja f'Airbus, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Ombudsman Ewropew fil-każ 2168/2019/KR dwar kif l-Awtorità Bankarja Ewropea ttrattat it-tluq tal-ex Direttur Eżekuttiv tagħha biex isir CEO ta' lobby ta' industrija finanzjarja, u d-deċiżjoni tagħha fil-każ OI/3/2021/KR dwar kif l-Aġenzija Ewropea għad-Difiża ttrattat l-applikazzjonijiet tal-ex Kap Eżekuttiv tagħha biex jieħu pożizzjonijiet għolja f'Airbus,

| — | wara li kkunsidra r-Rapport Speċjali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri tas-26 ta' Mejju 2021 bit-titolu “L-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri fil-baġit tal-UE: wasal iż-żmien li l-kliem jissarraf f'azzjoni”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport Speċjali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri tas-26 ta' Mejju 2021 bit-titolu “L-integrazzjoni tal-perspettiva tal-ġeneri fil-baġit tal-UE: wasal iż-żmien li l-kliem jissarraf f'azzjoni”,

| — | wara li kkunsidra l-Politika Ambjentali u Soċjali tal-Bank Ewropew għar-Rikostruzzjoni u l-Iżvilupp ta' April 2019, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Politika Ambjentali u Soċjali tal-Bank Ewropew għar-Rikostruzzjoni u l-Iżvilupp ta' April 2019,

| — | wara li kkunsidra l-Pjan Operazzjonali 2022-2024 tal-Grupp tal-BEI, ippubblikat fis-27 ta' Jannar 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Pjan Operazzjonali 2022-2024 tal-Grupp tal-BEI, ippubblikat fis-27 ta' Jannar 2022,

| — | wara li kkunsidra l-Qafas ta' Sostenibbiltà Ambjentali u Soċjali tal-Grupp tal-BEI, adottat fit-2 ta' Frar 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Qafas ta' Sostenibbiltà Ambjentali u Soċjali tal-Grupp tal-BEI, adottat fit-2 ta' Frar 2022,

| — | wara li kkunsidra r-Rispons Urġenti ta' Solidarjetà mal-Ukrajna tal-BEI, adottat fl-4 ta' Marzu 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rispons Urġenti ta' Solidarjetà mal-Ukrajna tal-BEI, adottat fl-4 ta' Marzu 2022,

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-14 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Strateġija dwar is-Sustanzi Kimiċi għas-Sostenibbiltà – Lejn Ambjent Ħieles mit-Tossiċità” (COM(2020)0667), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-14 ta' Ottubru 2020 bit-titolu “Strateġija dwar is-Sustanzi Kimiċi għas-Sostenibbiltà – Lejn Ambjent Ħieles mit-Tossiċità” (COM(2020)0667),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-11 ta' Diċembru 2019 dwar il-Patt Ekoloġiku Ewropew (COM(2019)0640) u r-riżoluzzjoni tal-Parlament tal-15 ta' Jannar 2020 dwarha (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-11 ta' Diċembru 2019 dwar il-Patt Ekoloġiku Ewropew (COM(2019)0640) u r-riżoluzzjoni tal-Parlament tal-15 ta' Jannar 2020 dwarha (1),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjonijiet tal-Kummissjoni tal-20 ta' Mejju 2020 bit-titolu “Strateġija tal-UE għall-Bijodiversità għall-2030 – Inreġġgħu n-natura lura f'ħajjitna” (COM(2020)0380) u “Strateġija ‘Mill-Għalqa sal-Platt’ għal sistema tal-ikel ġusta, tajba għas-saħħa u favur l-ambjent” (COM(2020)0381), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjonijiet tal-Kummissjoni tal-20 ta' Mejju 2020 bit-titolu “Strateġija tal-UE għall-Bijodiversità għall-2030 – Inreġġgħu n-natura lura f'ħajjitna” (COM(2020)0380) u “Strateġija ‘Mill-Għalqa sal-Platt’ għal sistema tal-ikel ġusta, tajba għas-saħħa u favur l-ambjent” (COM(2020)0381),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-11 ta' Marzu 2020 bit-titolu “Pjan ta' Azzjoni ġdid dwar l-Ekonomija Ċirkolari għal Ewropa aktar nadifa u kompetittiva” (COM(2020)0098), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-11 ta' Marzu 2020 bit-titolu “Pjan ta' Azzjoni ġdid dwar l-Ekonomija Ċirkolari għal Ewropa aktar nadifa u kompetittiva” (COM(2020)0098),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-12 ta' Mejju 2021 bit-titolu “Perkors għal Pjaneta b'Saħħitha għal Kulħadd – Pjan ta' Azzjoni tal-UE: Lejn Tniġġis Żero għall-Arja, għall-Ilma u għall-Ħamrija” (COM(2021)0400), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-12 ta' Mejju 2021 bit-titolu “Perkors għal Pjaneta b'Saħħitha għal Kulħadd – Pjan ta' Azzjoni tal-UE: Lejn Tniġġis Żero għall-Arja, għall-Ilma u għall-Ħamrija” (COM(2021)0400),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-8 ta' Marzu 2022 bit-titolu “REPowerEU: Azzjoni Ewropea Konġunta għal enerġija aktar affordabbli, sikura u sostenibbli” (COM(2022)0108), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-8 ta' Marzu 2022 bit-titolu “REPowerEU: Azzjoni Ewropea Konġunta għal enerġija aktar affordabbli, sikura u sostenibbli” (COM(2022)0108),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/523 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta' Marzu 2021 li jistabbilixxi l-Programm InvestEU (2), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/523 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta' Marzu 2021 li jistabbilixxi l-Programm InvestEU (2),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/1056 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta' Ġunju 2021 li jistabbilixxi l-Fond għal Tranżizzjoni Ġusta (3) u r-Regolament (UE) 2021/1229 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-14 ta' Lulju 2021 dwar il-faċilità ta' self għas-settur pubbliku taħt il-Mekkaniżmu għal Tranżizzjoni Ġusta (4), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/1056 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-24 ta' Ġunju 2021 li jistabbilixxi l-Fond għal Tranżizzjoni Ġusta (3) u r-Regolament (UE) 2021/1229 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-14 ta' Lulju 2021 dwar il-faċilità ta' self għas-settur pubbliku taħt il-Mekkaniżmu għal Tranżizzjoni Ġusta (4),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/947 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Ġunju 2021 li jistabbilixxi l-Istrument ta' Viċinat, ta' Kooperazzjoni għall-Iżvilupp u ta' Kooperazzjoni Internazzjonali – Ewropa Globali (5), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/947 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Ġunju 2021 li jistabbilixxi l-Istrument ta' Viċinat, ta' Kooperazzjoni għall-Iżvilupp u ta' Kooperazzjoni Internazzjonali – Ewropa Globali (5),

| — | wara li kkunsidra l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli tan-NU, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli tan-NU,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-2019 ta' Counter Balance bit-titolu “Is the EIB up to the task in tackling fraud and corruption? Challenges for the EU Bank's governance framework” (Il-BEI kapaċi jiġġieled il-frodi u l-korruzzjoni? Sfidi għall-qafas ta' governanza tal-Bank tal-UE), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-2019 ta' Counter Balance bit-titolu “Is the EIB up to the task in tackling fraud and corruption? Challenges for the EU Bank's governance framework” (Il-BEI kapaċi jiġġieled il-frodi u l-korruzzjoni? Sfidi għall-qafas ta' governanza tal-Bank tal-UE),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Jannar 2020 dwar l-istituzzjonijiet u l-korpi tal-Unjoni Ekonomika u Monetarja: il-prevenzjoni tal-kunflitti ta' interess wara l-impjieg fis-servizz pubbliku (6), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Jannar 2020 dwar l-istituzzjonijiet u l-korpi tal-Unjoni Ekonomika u Monetarja: il-prevenzjoni tal-kunflitti ta' interess wara l-impjieg fis-servizz pubbliku (6),

| — | wara li kkunsidra l-ittra tal-Ombudsman Ewropew tat-22 ta' Lulju 2016 lill-President tal-BEI dwar il-kwistjoni tal-kunflitt ta' interess u t-tweġiba tal-President tal-BEI tal-31 ta' Jannar 2017, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-ittra tal-Ombudsman Ewropew tat-22 ta' Lulju 2016 lill-President tal-BEI dwar il-kwistjoni tal-kunflitt ta' interess u t-tweġiba tal-President tal-BEI tal-31 ta' Jannar 2017,

| — | wara li kkunsidra r-rapport ta' spezzjoni tal-Ombudsman Ewropew tat-18 ta' Mejju 2022 fil-każ OI/1/2021/KR dwar kif il-Kummissjoni Ewropea tittratta l-isfida ta' sitwazzjonijiet tat-tip “revolving door” li jinvolvu l-(ex) membri tal-persunal tagħha, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport ta' spezzjoni tal-Ombudsman Ewropew tat-18 ta' Mejju 2022 fil-każ OI/1/2021/KR dwar kif il-Kummissjoni Ewropea tittratta l-isfida ta' sitwazzjonijiet tat-tip “revolving door” li jinvolvu l-(ex) membri tal-persunal tagħha,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Baġits (A9-0165/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Baġits (A9-0165/2022),

| A. | billi, skont l-Artikolu 309 tat-TFUE, il-BEI għandu l-kompitu li jikkontribwixxi għall-ilħuq tal-objettivi tal-UE, inkluż permezz ta' diversi strumenti ta' investiment bħal self, ekwitajiet, garanziji, faċilitajiet għall-kondiviżjoni tar-riskji u servizzi ta' konsulenza; |
| --- | --- |

A.

billi, skont l-Artikolu 309 tat-TFUE, il-BEI għandu l-kompitu li jikkontribwixxi għall-ilħuq tal-objettivi tal-UE, inkluż permezz ta' diversi strumenti ta' investiment bħal self, ekwitajiet, garanziji, faċilitajiet għall-kondiviżjoni tar-riskji u servizzi ta' konsulenza;

| B. | billi, fl-2021, il-BEI ffirma self ta' madwar EUR 95 biljun u appoġġa madwar 430 000 intrapriża żgħira u medja (SMEs) u kumpanija b'kapitalizzazzjoni medja, li huma s-sinsla tas-suq uniku tal-UE; billi EUR 75 biljun kienu marbuta mal-operazzjonijiet tal-Grupp tal-BEI u s-self li fadal kien fil-qafas tal-Fond Ewropew ta' Garanzija; billi EUR 20,7 biljun tal-finanzjament tal-Grupp tal-BEI appoġġa l-innovazzjoni, inklużi l-investiment fid-diġitalizzazzjoni u l-promozzjoni tal-ħiliet u t-taħriġ għad-dinja diġitali, u b'hekk ikkontribwixxa b'mod sostanzjali għall-kompetittività u l-impjiegi globali tal-UE; billi l-ammont totali tal-firma huwa aktar minn kwalunkwe bank multilaterali ieħor u rekord għall-BEI; |
| --- | --- |

B.

billi, fl-2021, il-BEI ffirma self ta' madwar EUR 95 biljun u appoġġa madwar 430 000 intrapriża żgħira u medja (SMEs) u kumpanija b'kapitalizzazzjoni medja, li huma s-sinsla tas-suq uniku tal-UE; billi EUR 75 biljun kienu marbuta mal-operazzjonijiet tal-Grupp tal-BEI u s-self li fadal kien fil-qafas tal-Fond Ewropew ta' Garanzija; billi EUR 20,7 biljun tal-finanzjament tal-Grupp tal-BEI appoġġa l-innovazzjoni, inklużi l-investiment fid-diġitalizzazzjoni u l-promozzjoni tal-ħiliet u t-taħriġ għad-dinja diġitali, u b'hekk ikkontribwixxa b'mod sostanzjali għall-kompetittività u l-impjiegi globali tal-UE; billi l-ammont totali tal-firma huwa aktar minn kwalunkwe bank multilaterali ieħor u rekord għall-BEI;

| C. | billi r-Russja attakkat lill-Ukrajna fl-24 ta' Frar 2022, u dan ħoloq kriżi umanitarja fl-Ukrajna u ħalla impatt kbir ħafna fuq is-sitwazzjoni ekonomika u tas-sigurtà fl-UE u l-viċinat tagħha; billi, fl-4 ta' Marzu, il-Bord tad-Diretturi tal-BEI approva Pakkett ta' Solidarjetà f'każ ta' Emerġenza għall-Ukrajna ta' EUR 668 miljun, segwit minn pagamenti sussegwenti lill-Gvern tal-Ukrajna għall-aktar ħtiġijiet urġenti; billi l-BEI wiegħed EUR 4 biljun matul Stand Up for Ukraine, avveniment globali ta' ġbir ta' fondi biex jappoġġa lill-vittmi tal-invażjoni Russa u jappoġġa lir-rifuġjati tal-gwerra Ukreni fl-Istati Membri, bl-għan li jiffinanzja infrastruttura soċjali ewlenija, inklużi l-akkomodazzjoni, l-iskejjel, l-isptarijiet u l-kindergartens; |
| --- | --- |

C.

billi r-Russja attakkat lill-Ukrajna fl-24 ta' Frar 2022, u dan ħoloq kriżi umanitarja fl-Ukrajna u ħalla impatt kbir ħafna fuq is-sitwazzjoni ekonomika u tas-sigurtà fl-UE u l-viċinat tagħha; billi, fl-4 ta' Marzu, il-Bord tad-Diretturi tal-BEI approva Pakkett ta' Solidarjetà f'każ ta' Emerġenza għall-Ukrajna ta' EUR 668 miljun, segwit minn pagamenti sussegwenti lill-Gvern tal-Ukrajna għall-aktar ħtiġijiet urġenti; billi l-BEI wiegħed EUR 4 biljun matul Stand Up for Ukraine, avveniment globali ta' ġbir ta' fondi biex jappoġġa lill-vittmi tal-invażjoni Russa u jappoġġa lir-rifuġjati tal-gwerra Ukreni fl-Istati Membri, bl-għan li jiffinanzja infrastruttura soċjali ewlenija, inklużi l-akkomodazzjoni, l-iskejjel, l-isptarijiet u l-kindergartens;

| D. | billi l-pandemija tal-coronavirus kienet xokk globali kbir ħafna b'konsegwenzi soċjali u ekonomiċi estensivi; billi matul il-pandemija, il-BEI ffirma self b'valur ta' madwar EUR 6,3 biljun bħala parti mir-rispons għall-COVID-19 fis-settur tas-saħħa, inklużi proġetti għall-infrastruttura tas-saħħa u l-isptarijiet u t-tagħmir mediku, kif ukoll għat-tisħiħ tas-sistema tas-saħħa medika b'interventi ta' tħejjija għall-pandemiji; billi r-riżorsi mobilizzati matul il-pandemija kienu mira attraenti għall-frodi u l-korruzzjoni, kif issottolinjat fir-Rapport tal-Attività tal-2020 tal-BEI dwar l-Investigazzjonijiet Kontra l-Frodi; billi l-BEI għandu jieħu l-miżuri meħtieġa biex jiżgura li r-riżorsi jaslu għand il-benefiċjarji intenzjonati tagħhom; |
| --- | --- |

D.

billi l-pandemija tal-coronavirus kienet xokk globali kbir ħafna b'konsegwenzi soċjali u ekonomiċi estensivi; billi matul il-pandemija, il-BEI ffirma self b'valur ta' madwar EUR 6,3 biljun bħala parti mir-rispons għall-COVID-19 fis-settur tas-saħħa, inklużi proġetti għall-infrastruttura tas-saħħa u l-isptarijiet u t-tagħmir mediku, kif ukoll għat-tisħiħ tas-sistema tas-saħħa medika b'interventi ta' tħejjija għall-pandemiji; billi r-riżorsi mobilizzati matul il-pandemija kienu mira attraenti għall-frodi u l-korruzzjoni, kif issottolinjat fir-Rapport tal-Attività tal-2020 tal-BEI dwar l-Investigazzjonijiet Kontra l-Frodi; billi l-BEI għandu jieħu l-miżuri meħtieġa biex jiżgura li r-riżorsi jaslu għand il-benefiċjarji intenzjonati tagħhom;

| E. | billi l-konsegwenzi soċjali u ekonomiċi tal-kriżi tal-COVID-19 u l-aggressjoni militari illegali, mhux provokata u mhux ġustifikata kontra l-Ukrajna u l-invażjoni tagħha kellhom impatt kbir fuq it-tkabbir ġust, inklużiv u sostenibbli, l-investiment, ir-reżiljenza, l-impjiegi, l-edukazzjoni u l-inugwaljanzi soċjoekonomiċi; billi l-inflazzjoni għolja u l-prezzijiet jiżdiedu tal-enerġija, tal-fjuwil u tal-ikel jaffettwaw b'mod sproporzjonat lill-unitajiet domestiċi l-aktar żvantaġġati fis-soċjetà; |
| --- | --- |

E.

billi l-konsegwenzi soċjali u ekonomiċi tal-kriżi tal-COVID-19 u l-aggressjoni militari illegali, mhux provokata u mhux ġustifikata kontra l-Ukrajna u l-invażjoni tagħha kellhom impatt kbir fuq it-tkabbir ġust, inklużiv u sostenibbli, l-investiment, ir-reżiljenza, l-impjiegi, l-edukazzjoni u l-inugwaljanzi soċjoekonomiċi; billi l-inflazzjoni għolja u l-prezzijiet jiżdiedu tal-enerġija, tal-fjuwil u tal-ikel jaffettwaw b'mod sproporzjonat lill-unitajiet domestiċi l-aktar żvantaġġati fis-soċjetà;

Kummenti ġenerali

| 1. | Jisħaq fuq ir-rwol fundamentali tal-BEI bħala l-bank pubbliku tal-UE u l-unika istituzzjoni finanzjarja internazzjonali li tappartjeni kompletament lill-Istati Membri u hija kompletament iggwidata mill-politiki u l-istandards tal-UE fl-appoġġ għall-irkupru soċjali u ekonomiku u fl-immirar tal-investimenti biex l-objettivi tal-UE jintlaħqu; jieħu nota tar-Rapport dwar l-Investment 2021/2022 tal-BEI u tal-Pjan Operazzjonali 2022-2024 tal-Grupp tal-BEI; jilqa' l-investiment rekord tal-BEI ta' kważi EUR 95 biljun ta' finanzjament fl-2021 u l-enfasi tal-bank fuq l-isfidi fit-tul tal-UE tat-tibdil fil-klima, il-koeżjoni soċjali u t-trasformazzjoni diġitali; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jikkundanna bl-aktar mod qawwi possibbli l-aggressjoni militari illegali, mhux provokata u mhux ġustifikata tal-Federazzjoni Russa kontra l-Ukrajna u l-invażjoni tagħha, kif ukoll l-involviment tal-Belarussja f'din l-aggressjoni; jissottolinja l-fatt li l-gwerra ħolqot kriżi umanitarja gravi u kellha impatt kbir ħafna fuq is-sitwazzjoni ekonomika u tas-sigurtà fl-UE u l-viċinat tagħha, li jeħtieġ li tiġi riflessa b'mod aktar wiesa' fl-attivitajiet u l-pjanijiet ta' investiment tal-BEI; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jilqa' r-reazzjoni tal-BEI għall-invażjoni Russa tal-Ukrajna bl-approvazzjoni tal-Pakkett ta' Solidarjetà f'każ ta' Emerġenza, li jikkonsisti, fost l-oħrajn, minn appoġġ finanzjarju immedjat ta' EUR 668 miljun lill-awtoritajiet Ukreni billi jaċċelera l-iżborżi fl-ambitu tas-self eżistenti u minn impenn biex jiġi aċċelerat l-għoti ta' EUR 1,3 biljun oħra; jinnota li dan il-pakkett jinkludi kemm appoġġ finanzjarju immedjat kif ukoll appoġġ għall-infrastruttura fuq terminu medju u fit-tul, inklużi sforzi ta' bini mill-ġdid hekk kif terġa' tiġi stabbilita Ukrajna ħielsa u indipendenti wara l-gwerra; jistieden lill-BEI jaħdem fuq pjanijiet ta' azzjoni biex jiġu inċentivati l-investimenti diretti tal-UE fl-Ukrajna, inklużi proġetti ekonomiċi u soċjali wara l-gwerra, bħal skejjel akkomodazzjoni soċjali u sptarijiet; jenfasizza l-importanza ta' sforzi kkoordinati fir-rispons għall-kriżi fl-Ukrajna; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jistabbilixxu malajr mekkaniżmu ta' rappurtar biex jinfurmaw lill-awtoritajiet kompetenti dwar kwalunkwe assi u l-assi kollha miżmuma f'istituzzjonijiet finanzjarji Ewropej minn persuni fiżiċi u ġuridiċi Russi u Belarussi b'rabtiet mar-reġimi ta' Putin u Lukashenka, inkluż fil-Grupp tal-BEI fejn rilevanti; jistieden lill-BEI jkun viġilanti ħafna u jsegwi mill-qrib is-sanzjonijiet u l-miżuri ġodda miftiehma mill-Kunsill; ifakkar li l-BEI waqqaf l-operazzjonijiet tiegħu fir-Russja wara l-annessjoni illegali tal-Krimea fl-2014; jistenna wkoll li l-BEI jwaqqaf l-involviment ta' kwalunkwe sieħeb Russu dirett jew indirett involut fi proġetti ta' investiment, inkluż permezz ta' intermedjarji finanzjarji; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jistieden lill-Istati Membri, fil-kapaċità tagħhom bħala azzjonisti, biex iżidu l-kapitalizzazzjoni tal-BEI ħalli jippermettu aktar self fit-tul u strumenti innovattivi għall-finanzjament ta' proġetti b'potenzjal kbir f'termini ta' sostenibbiltà, vantaġġi soċjali u innovazzjoni f'oqsma ta' politika fundamentali tal-UE bħad-diġitalizzazzjoni u t-trasformazzjoni ekoloġika filwaqt li tinżamm il-klassifikazzjoni tal-kreditu għolja attwali tal-BEI; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Jilqa' l-fatt li l-BEI appoġġa aktar minn 430 000 SME li, fl-2021, kienu jimpjegaw 4,5 miljun ruħ; jistieden lill-BEI, madankollu, jipprovdi kapital ta' tkabbir addizzjonali biex l-SMEs ikunu jistgħu jespandu l-operazzjonijiet tagħhom; jinnota li l-prezzijiet attwali għoljin tal-enerġija jħallu impatt ukoll fuq il-kompetittività tal-SMEs; jistieden lill-BEI jivvaluta jekk il-livell attwali ta' appoġġ għall-SMEs huwiex biżżejjed fil-kuntest tal-prezzijiet tal-enerġija għoljin u tal-kostijiet jiżdiedu tal-materja prima; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Ifaħħar il-fatt li rekord ta' EUR 20,7 biljun mill-finanzjament tal-BEI marru biex tiġi appoġġata l-innovazzjoni fl-2021, inkluż l-investiment fid-diġitalizzazzjoni u l-promozzjoni tal-ħiliet u t-taħriġ għad-dinja diġitali; iqis li dan it-tip ta' investiment huwa ta' importanza fundamentali biex tinżamm il-kompetittività tal-Ewropa u tiġi segwita l-awtonomija strateġika tal-UE u huwa partikolarment rilevanti għall-impjegati f'setturi li jirrikjedu aġġustament u rikwalifikazzjoni sinifikanti; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jilqa' l-Orjentazzjoni l-ġdida favur il-Koeżjoni, li permezz tagħha l l-BEI jimpenja ruħu li jżid l-attivitajiet ta' self għal 45 % tas-self totali tal-EU-27 fir-reġjuni ta' koeżjoni sal-2025 u għal 23 % fir-reġjuni l-anqas żviluppati; jisħaq fuq l-importanza ta' aktar azzjoni klimatika fir-reġjuni kkonċernati, bl-għan li tiġi promossa l-konverġenza ekonomika, soċjali u territorjali u tranżizzjoni ġusta li ma tħalli lil ħadd lura, u jisħaq li l-investimenti għandhom jintgħażlu abbażi tal-mertu finanzjarju, ekonomiku u tekniku; jistieden lill-BEI jkompli jindirizza n-nuqqasijiet sistemiċi li jipprevjenu lil ċerti reġjuni jew pajjiżi milli jieħdu vantaġġ sħiħ mill-opportunitajiet finanzjarji tal-BEI, fost l-oħrajn billi jsaħħaħ l-isforzi tiegħu biex jespandi l-attivitajiet ta' self tiegħu billi jipprovdi assistenza teknika, tisħiħ tal-kapaċitajiet u appoġġ konsultattiv, speċjalment fl-innovazzjoni, id-diġitalizzazzjoni, l-infrastruttura, l-appoġġ lill-SMEs u proġetti bl-għan tal-ġenerazzjoni ta' impjiegi ta' kwalità għolja, u billi jipprijoritizza proġetti li jnaqqsu l-inugwaljanzi u jippromwovu d-diversità u l-inklużjoni soċjali; jappella, f'dan ir-rigward, għal aktar appoġġ għal servizzi ta' konsulenza bħall-Assistenza Konġunta ta' Appoġġ għal Proġetti fir-Reġjuni Ewropej (JASPERS), l-Assistenza Ewropea għall-Enerġija Lokali (ELENA) u l-Fi-Compass; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Ifaħħar it-tempestività tal-Fond Ewropew ta' Garanzija biex jikkontribwixxi għat-taffija tal-impatti soċjali u ekonomiċi negattivi tal-pandemija tal-COVID-19, inkluż billi jappoġġa lill-SMEs; jinnota li, fil-31 ta' Diċembru 2021, il-BEI approva EUR 23,2 biljun f'operazzjonijiet tal-Fond Ewropew ta' Garanzija (95 % tal-EUR 24,4 biljun disponibbli), li jirrappreżentaw madwar terz ta' dak li normalment il-Grupp tal-BEI jinvesti f'sena; jinnota li, mingħajr trasparenza rigward il-benefiċjarji finali tiegħu, huwa diffiċli li jinsiltu konklużjonijiet dwar l-impatt tal-fond fuq l-ekonomija Ewropea; jitlob, għalhekk, li ssir valutazzjoni bir-reqqa tal-fond, li tevalwa sa liema punt l-involviment tal-BEI ġab valur miżjud u sa liema punt il-fond laħaq l-objettivi tiegħu hekk kif l-istrument jitneħħa gradwalment, u l-livell ta' trasparenza fl-implimentazzjoni tiegħu; jitlob li l-valutazzjoni ssir disponibbli għall-pubbliku; jilqa' l-fatt li qed issir evalwazzjoni tal-Fond Ewropew ta' Garanzija u jistenna b'ħerqa li jirċeviha; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Jieħu nota tal-Qafas il-ġdid ta' Sostenibbiltà Ambjentali u Soċjali (ESSF); jilqa' l-adozzjoni tal-finanzi sostenibbli bħala mudell operattiv; jitlob l-implimentazzjoni rapida tiegħu u li l-BEI jistabbilixxi proċeduri ċari u stretti dwar kif issir id-diliġenza dovuta; jitlob, barra minn hekk, li d-dispożizzjonijiet kollha fl-ESSF jiġu riflessi b'mod xieraq fil-kuntratti u li l-prinċipju “la tagħmilx ħsara sinifikanti” jiġi applikat fl-operazzjonijiet kollha tal-BEI; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Jilqa' l-iffirmar tal-ftehim InvestEU bejn il-BEI u l-Kummissjoni fis-7 ta' Marzu 2022 u l-fatt li l-Fond Ewropew tal-Investiment huwa sieħeb eżekuttiv separat; jitlob l-implimentazzjoni rapida taċ-Ċentru ta' Konsulenza l-ġdid tal-InvestEU u jissottolinja l-ħtieġa li jitħaffu n-negozjati ma' sħab eżekuttivi oħra; |
| --- | --- |

11.

Bank klimatiku

| 12. | Jilqa' l-fatt li 43 % tas-self fl-2021 kien relatat mal-klima u l-ambjent – żieda minn 40 % fl-2020 – u jfaħħar l-intenzjoni li l-mira ta' self għall-klima tintlaħaq fl-2022; jilqa' wkoll il-fatt li – bl-esklużjoni tal-mandat tal-Fond Ewropew ta' Garanzija, li jirrigwarda speċifikament l-SMEs milquta mill-pandemija – is-sehem ta' finanzjament ekoloġiku tal-BEI fil-fatt żdied għal 51 %; itenni li l-flussi finanzjarji kollha tal-BEI għandhom ikunu konsistenti għalkollox mal-kisba ta' emissjonijiet żero netti sa mhux aktar tard mill-2050 u mal-objettiv klimatiku aktar ambizzjuż tal-UE għall-2030; jissottolinja li t-tranżizzjoni klimatika trid tkun inklużiva u ġusta; jisħaq li l-investimenti ekoloġiċi jridu jkunu vijabbli u l-BEI jeħtieġlu jżomm affidabbiltà kreditizja għolja (AAA); jistieden lill-BEI, f'dan ir-rigward, jisfrutta s-self, l-istrumenti finanzjarji, l-assistenza teknika u s-servizzi ta' konsulenza tiegħu biex jappoġġa lin-nies u lir-reġjuni li qed jiffaċċjaw sfidi soċjoekonomiċi li jirriżultaw mit-tranżizzjoni lejn ekonomija newtrali f'termini ta' emissjonijiet tal-karbonju; jenfasizza li l-Pjan direzzjonali tal-Bank Klimatiku (CBR) huwa punt ta' tluq tajjeb, iżda se tkun meħtieġa azzjoni ulterjuri biex jiġi żgurat l-allinjament mal-objettivi tal-Ftehim ta' Pariġi, filwaqt li l-objettiv ta' 1,5 oC jibqa' jista' jintlaħaq, u tranżizzjoni ġusta; itenni li bidla fuq skala kbira tista' tinkiseb biss jekk l-industrija tipparteċipa u jiġu pprovduti l-inċentivi meħtieġa għal soluzzjonijiet klimatiċi innovattivi u għall-ħolqien ta' impjiegi ta' kwalità għolja; jitlob li l-pjanijiet ta' azzjoni kollha għall-implimentazzjoni tas-CBR isiru pubbliċi mill-aktar fis possibbli sabiex tiġi pprovduta ħarsa ġenerali lejn l-azzjonijiet ippjanati biex jintlaħqu l-miri u biex tiġi vvalutata l-adegwatezza tagħhom; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Jistenna b'ħerqa r-rieżami ta' nofs it-terminu tas-CBR u jisħaq li jrid iservi biex jagħti spinta lit-trasformazzjoni tal-istituzzjoni f'bank klimatiku ġenwin li jiffaċilita l-preservazzjoni tar-riżorsi naturali u l-protezzjoni tal-ambjent; jistenna li s-self kollu jiġi armonizzat mal-objettivi tal-Ftehim ta' Pariġi, filwaqt li l-objettiv ta' 1,5 oC jibqa' jista' jintlaħaq, u mal-impenji klimatiċi u ambjentali tal-UE; jitlob li r-rieżami ta' nofs it-terminu tas-CBR jinkludi valutazzjoni solida ta' alternattivi b'intensità inqas qawwija ta' karbonju u tal-emissjonijiet tal-“Ambitu 3” għal kull proġett; jistenna rapporti tal-progress annwali dettaljati dwar is-CBR għall-operazzjonijiet kollha mill-2023, inkluż il-livell ta' allinjament tiegħu mal-objettivi klimatiċi tal-UE; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Jilqa' l-Allinjament ta' Pariġi għall-Kontropartijiet u jistenna li jiġi implimentat bis-sħiħ; itenni l-appell tiegħu biex l-intermedjarji finanzjarji, u mhux biss il-klijenti korporattivi, ikollhom pjanijiet ta' dekarbonizzazzjoni mill-aktar fis possibbli u sa mhux aktar tard minn tmiem l-2025; jisħaq li tali rekwiżiti ġodda ma jridux ikunu għad-detriment tal-aċċess tal-SMEs għall-finanzjament; jitlob li ssir enfasi fuq il-kredibbiltà tal-pjanijiet ta' dekarbonizzazzjoni fuq terminu qasir; jitlob li dawk il-pjanijiet u l-miri ta' tnaqqis tal-emissjonijiet ta' gassijiet serra jiġu implimentati b'mod strett u li ssir evalwazzjoni biex jiġi aċċertat jekk dawn jistgħux jiġu inklużi fi klawżoli kuntrattwali bejn il-BEI u l-klijenti tiegħu; jistenna li l-BEI jivverifika u jiżgura l-konformità b'mod sistematiku, b'mod partikolari fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-ESSF; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Jilqa' l-investimenti jiżdiedu tal-BEI fl-enerġija fl-Ewropa, li żdiedu minn EUR 10 biljun fl-2018 għal aktar minn EUR 14-il biljun fl-2021; jistieden lill-BEI, fid-dawl tal-iżviluppi ġeopolitiċi reċenti, iħaffef u jżid l-investimenti fis-sigurtà tal-enerġija tal-UE u jafferma mill-ġdid li t-tisħiħ tas-sigurtà tal-enerġija tal-UE huwa kompatibbli mar-rwol tal-BEI bħala bank klimatiku, kif ukoll mal-għan li jitnaqqas il-faqar enerġetiku, li qed isir partikolarment gravi minħabba li l-prezzijiet tal-enerġija u l-fjuwil qed jogħlew malajr ħafna; itenni l-istedina tiegħu lill-BEI biex jimplimenta l-prinċipju tal-effiċjenza enerġetika bis-sħiħ u jistabbilixxi objettiv li jindirizza l-faqar enerġetiku fis-self tiegħu fis-settur tal-enerġija; itenni l-appoġġ tiegħu għall-politika ta' self tal-2019 tal-BEI fis-settur tal-enerġija; jistieden lill-BEI jagħti prijorità lill-finanzjament għall-investimenti fl-enerġija rinnovabbli, l-effiċjenza enerġetika u s-sigurtà tal-enerġija, li se jżidu l-indipendenza tal-UE minn pajjiżi terzi; jistieden lill-BEI jżid is-self għal tali proġetti biex jgħin ħalli titnaqqas malajr id-dipendenza mill-importazzjonijiet tal-enerġija u l-materja prima mir-Russja u minn pajjiżi terzi oħra; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Jilqa' l-Pjan ta' Adattament għat-Tibdil fil-Klima tal-BEI u l-impenn biex is-sehem tal-azzjoni klimatika għall-adattament jiżdied għal 15 % tal-mira klimatika globali sal-2025; itenni l-appell tiegħu għal metodi ta' skrinjar armonizzati biex jivvalutaw ir-riskju klimatiku fiżiku għall-attivitajiet ta' self kollha tal-BEI, inklużi dawk imwettqa permezz ta' intermedjarji finanzjarji; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Ifakkar, fid-dawl tar-rieżami ta' nofs it-terminu li jmiss tal-politika dwar is-self fis-settur tal-enerġija, fid-dikjarazzjoni tal-President Hoyer fil-konferenza stampa annwali tal-Grupp tal-BEI fis-27 ta' Jannar 2022: “Nemmnu li għandna missjoni li nikkonċentraw fuq is-sostenibbiltà u l-ilħuq tal-għanijiet ta' Pariġi bil-mezzi ta' istituzzjoni ta' investiment fit-tul. [...] Għalhekk, ma narax bidla fil-politika tagħna dwar is-self fis-settur tal-enerġija”; jistieden lill-BEI jirrispetta r-rakkomandazzjonijiet tal-Pjattaforma dwar il-Finanzi Sostenibbli u ma jibqax jiffinanzja l-assi mhux rekuperabbli u l-attivitajiet inkompatibbli mal-għanijiet tal-Patt Ekoloġiku Ewropew u l-istrateġiji relatati tal-UE; jistieden lill-BEI jiffoka b'mod partikolari fuq l-investimenti fi proġetti li jżidu s-sigurtà tal-provvista tal-enerġija bid-diversifikazzjoni tas-sorsi u l-fornituri tal-enerġija, kif ukoll bit-tnaqqis tad-dipendenza tal-UE fuq l-enerġija minn pajjiżi terzi; iħeġġeġ lill-BEI jikkoopera mal-awtoritajiet lokali u reġjonali u jiffaċilita l-finanzjament għal proġetti iżgħar, inklużi inizjattivi mmexxija mill-komunità li jiffukaw fuq sorsi ta' enerġija rinnovabbli; jistieden lill-BEI jiżgura li l-investimenti tiegħu fl-akkomodazzjoni soċjali u affordabbli, li għandhom jintlaqgħu tajjeb, jikkontribwixxu wkoll għat-titjib fl-effiċjenza enerġetika; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Jiddispjaċih għad-dewmien fir-rieżami tal-politika dwar is-self fis-settur tat-trasport; jistenna li titfassal proposta li tkun allinjata bis-sħiħ mal-objettivi tal-Ftehim ta' Pariġi, filwaqt li l-objettiv ta' 1,5 oC jibqa' jista' jintlaħaq, inkluża viżjoni għar-rwol tal-BEI fid-dekarbonizzazzjoni tal-mobbiltà b'enfasi speċifika fuq it-tranżizzjoni fil-livell tal-kumpaniji; jistenna li s-self tal-BEI jnaqqas l-impatt ambjentali tat-trasport, filwaqt li jtejjeb il-kwalità u l-affordabbiltà tas-servizzi pprovduti, u jistenna li ma jingħata ebda self ġdid li jfixkel id-dekarbonizzazzjoni tat-trasport jew it-tranżizzjoni lejn mobbiltà aktar sostenibbli u affordabbli mingħajr emissjonijiet; jisħaq fuq ir-riskju kbir ta' assi mhux rekuperabbli fis-settur tat-trasport; jemmen li għandu jingħata finanzjament akbar lill-mobbiltà mingħajr emissjonijiet, speċjalment l-użu tar-roti u l-iżvilupp u l-modernizzazzjoni tat-trasport pubbliku, is-servizzi multimodali, inkluż bħala parti minn proġetti ta' diżinn urban sostenibbli, u lil servizzi tat-trasport aħjar għal komunitajiet u lokalitajiet mhux moqdija biżżejjed; jitlob aktar finanzjament għad-dekarbonizzazzjoni tas-settur marittimu; |
| --- | --- |

18.

Bijodiversità u sostenibbiltà

| 19. | Jilqa' l-istandard 4 aġġornat tal-ESSF, jiġifieri l-inklużjoni tal-“waqfien u t-treġġigħ lura tat-telfien tal-bijodiversità” bħala prinċipju, u l-limitazzjoni tal-kumpens, b'mod partikolari f'żoni b'bijodiversità kbira, u jitlob li jiġi implimentat b'mod diliġenti; jilqa' l-isforzi li saru biex jissaħħu l-valutazzjoni tar-riskji għall-bijodiversità u d-diliġenza dovuta permezz tal-Għodda Integrata għall-Valutazzjoni tal-Bijodiversità; jistenna li d-data li tintuża tkun aġġornata; huwa mħasseb, madankollu, dwar l-użu ta' data mhux aġġornata; jistenna li l-BEI jikkonforma mal-Artikoli 11 u 191 tat-TFUE u jwaqqaf l-iżborż tal-fondi, u jirtirahom jekk ikun meħtieġ, jekk jiġu stabbiliti b'mod formali evidenza jew riskju serju ta' impatti negattivi fuq il-klima, l-ambjent jew il-komunitajiet lokali, fost oħrajn permezz ta' valutazzjonijiet tal-impatt ambjentali; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Ifakkar fil-mira tal-istrateġija tal-UE għall-bijodiversità għall-2030 biex jiġu rilaxxati mill-inqas EUR 20 biljun fis-sena għall-infiq fuq in-natura; jissottolinja li s-soċjetà inġenerali tibbenefika mir-restawr tan-natura, li huwa kritiku għal firxa wiesgħa ta' setturi ekonomiċi, u li l-kooperazzjoni tal-Istati Membri mal-BEI u ma' istituzzjonijiet finanzjarji oħra tista' tkun essenzjali biex tiġi eliminata d-diskrepanza fil-finanzjament; jirrikonoxxi l-isfidi u l-progress miksub matul l-implimentazzjoni tal-Faċilità ta' Finanzjament tal-Kapital Naturali; itenni t-talba tiegħu li jiġi pprovdut komponent ta' għotja fl-ambitu tal-faċilità jew ta' kwalunkwe strument suċċessur, bil-mudell tal-Mekkaniżmu għal Tranżizzjoni Ġusta bħala ispirazzjoni, biex jappoġġa l-espansjoni inizjali tal-proġetti lokali u jiffaċilita l-ġenerazzjoni ta' dħul; jappella għall-varar ta' evalwazzjoni pubblika indipendenti integrata fi ħdan valutazzjoni usa' tal-appoġġ għar-restawr tal-ekosistemi u l-bijodiversità; jinnota li l-istrumenti l-ġodda se jissostitwixxu l-Faċilità ta' Finanzjament tal-Kapital Naturali fl-ambitu tal-qafas finanzjarju pluriennali 2021-2027; iħeġġeġ lill-BEI, għalhekk, jeskludi mill-istrumenti l-ġodda l-proġetti ta' kumpens għall-bijodiversità f'żoni protetti u f'żoni b'bijodiversità kbira; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Jinnota li l-Ukrajna u r-Russja huma produtturi ewlenin tal-għelejjel tal-ikel, inklużi l-qamħ, il-qamħirrum u x-xgħir; jinnota li l-gwerra kellha impatt gravi fuq is-settur agrikolu tal-Ukrajna; jinnota, barra minn hekk, li r-Russja u l-Belarussja huma produtturi ewlenin tal-fertilizzanti; jiddispjaċih li l-gwerra jista' jkollha effetti kollaterali kbar fuq il-ktajjen tal-provvista transfruntieri, fuq il-prezzijiet tal-ikel u l-fertilizzanti, fuq l-affordabbiltà tal-ikel fl-UE, u fuq is-sigurtà u l-affordabbiltà tal-ikel globalment; iħeġġeġ lill-BEI juża l-operazzjonijiet tiegħu biex jiffaċilita l-implimentazzjoni tal-għanijiet tal-Patt Ekoloġiku Ewropew, l-istrateġija mill-għalqa sal-platt u l-istrateġija għall-bijodiversità għall-2030, kif ukoll ir-regolamenti rilevanti u futuri kollha tal-UE dwar il-prodotti li ma jikkontribwux għad-deforestazzjoni u dwar ir-restawr li jirriżultaw minn dawn l-istrateġiji; jistieden lill-BEI ma jappoġġax attivitajiet li jxekklu t-tranżizzjoni lejn settur agrikolu kompletament sostenibbli u proġetti ta' ġestjoni tar-riżorsi naturali li ma jirrispettawx il-limiti tal-pjaneta; jitlob lill-BEI ma jappoġġa ebda forma ta' biedja industrijali jew prattiki tal-biedja li ma jikkonformawx mal-istandards tat-trattament xieraq tal-annimali tal-UE, kif stabbilit fir-rakkomandazzjoni tal-Parlament tal-20 ta' Jannar 2022 lill-Kunsill u lill-Kummissjoni wara l-investigazzjoni ta' allegazzjonijiet ta' kontravvenzjonijiet u ta' amministrazzjoni ħażina fl-applikazzjoni tad-dritt tal-Unjoni fir-rigward tal-protezzjoni tal-annimali waqt it-trasport fl-Unjoni u lil hinn minnha (7); |
| --- | --- |

21.

| 22. | Itenni l-appell tiegħu biex il-BEI jappoġġa l-għanijiet tal-istrateġija tal-UE dwar is-sustanzi kimiċi għas-sostenibbiltà bħala parti mill-operazzjonijiet il-ġodda tiegħu, billi jagħti spinta lill-innovazzjoni għal sustanzi kimiċi, materjali u prodotti sikuri u sostenibbli mid-diżinn, il-pjan ta' azzjoni dwar l-ekonomija ċirkolari bbażat fuq ċikli ta' materjali mhux tossiċi u l-pjan ta' azzjoni ta' tniġġis żero għall-ilma, l-arja u l-ħamrija; jilqa' l-irduppjar tal-finanzjament għall-inizjattiva Oċeani Nodfa (minn EUR 2 biljun għal EUR 4 biljun sal-2025) biex jitnaqqas l-iskart tal-plastik; jissottolinja li għandha ssir enfasi fuq proġetti li jkollhom l-għan li jsibu alternattivi sostenibbli għall-plastik li jintuża darba biss; jistieden lill-BEI ma jiffinanzjax jew ma jikkontribwixxi b'ebda mod għall-iżvilupp tal-estrazzjoni minerarja minn fond il-baħar; jilqa' d-deċiżjoni tal-BEI li jipprovdi assistenza teknika u finanzjament ta' proġetti lill-Impenn Globali dwar il-Metan; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Jilqa' l-ħruġ attwali f'diversi muniti ta' bonds għal kuxjenza dwar il-klima u bonds għal kuxjenza dwar is-sostenibbiltà; jilqa', barra minn hekk, l-impenn favur l-allinjament mal-Istandard tal-UE għall-Bonds Ekoloġiċi u ma' kwalunkwe “Standard għall-Bonds Soċjali” futur, iż-żieda fit-trasparenza b'mod partikolari, u t-titjib tal-allokazzjoni tal-bonds u tar-rappurtar dwar l-impatt; jinsisti li kwalunkwe pass bħal dan li jittieħed ma jridx iwassal biex l-istandards jitnaqqsu; |
| --- | --- |

23.

Responsabbiltà soċjali, saħħa u ġeneru

| 24. | Jilqa' l-inklużjoni tad-drittijiet tal-ħaddiema fl-istandard 8 tal-ESSF u jappella għall-implimentazzjoni stretta tiegħu; jistieden lill-BEI jiżgura li d-drittijiet tal-ħaddiema jitqiesu aħjar fl-operazzjonijiet tiegħu billi jinkludi klawżoli kuntrattwali li jirrikjedu lill-promoturi jivvalutaw ir-riskji għall-ħaddiema, u jiżgura li d-drittijiet tal-ħaddiema jiġu protetti bis-sħiħ fil-katina tal-provvista kollha; jistieden lill-BEI jgħin fl-appoġġ ta' rkupru inklużiv wara l-pandemija permezz ta' investimenti fis-settur soċjali, inklużi l-akkomodazzjoni soċjali effiċjenti fl-użu tal-enerġija, l-edukazzjoni, is-saħħa u l-ħiliet, u jissottolinja l-importanza li jiġu żviluppati kundizzjonijiet tax-xogħol ġusti, sikuri u tajbin għas-saħħa u li jiġu rispettati d-drittijiet tal-ħaddiema; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Jilqa' l-fatt li l-BEI kellu rwol ewlieni fl-appoġġ tar-rispons tal-UE għall-kriżi tas-saħħa; jistieden lill-BEI jkompli l-investimenti biex is-settur tas-saħħa pubblika jsir aktar reżiljenti, biex jitrażżnu l-impatti negattivi fit-tul tal-pandemija u biex tittejjeb it-tħejjija għal pandemiji futuri; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Jissottolinja li l-investimenti għall-żvilupp li jinvolvu lin-nisa u li jqisu l-ħtiġijiet tagħhom huma aktar effettivi u sostenibbli; jistieden lill-BEI jikkontribwixxi għall-implimentazzjoni sħiħa tal-impenji tal-UE dwar il-ġeneru inkluż it-tielet pjan ta' azzjoni dwar il-ġeneru, billi jiġbor b'mod sistematiku data mmirata diżaggregata skont il-ġeneru u jagħmilha pubblika; iħeġġeġ lill-BEI jivvaluta l-impatt tal-proġetti fuq il-ġeneru fi ħdan l-UE u barra l-UE, u jirrapporta dwar ir-riżultati tal-valutazzjonijiet tiegħu; iqis li għandha tinġabar data dwar proġetti biex jintwera kif dawn qed jikkontribwixxu għall-ugwaljanza bejn il-ġeneri u għat-tisħiħ tal-pożizzjoni tan-nisa; iħeġġeġ lill-BEI jivvaluta l-impatt tal-proġetti fuq il-ġeneru u jikkollabora ma' esperti indipendenti għal dan il-għan; jistieden lill-BEI jiżgura li l-assistenza ta' konsulenza u teknika tikkontribwixxi biex tavvanza l-ugwaljanza bejn il-ġeneri u l-iżvilupp inklużiv, b'mod partikolari permezz tal-għarfien espert meħtieġ, b'enfasi partikolari fuq it-taħriġ; jenfasizza l-bżonn li jiżdied is-self lill-SMEs immexxija minn nisa biex jiġi promoss irkupru ugwali fir-rigward tal-ġeneru; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Jiddispjaċih li l-BEI naqas milli jilħaq il-miri oriġinali tiegħu għall-2021 rigward l-ugwaljanza bejn il-ġeneri u li n-nisa għadhom sottorappreżentati fil-karigi ta' livell għoli fil-BEI; jistieden lill-BEI, għalhekk, iżid l-isforzi tiegħu biex itejjeb il-bilanċ bejn il-ġeneri fil-livelli kollha tal-organizzazzjoni; |
| --- | --- |

27.

| 28. | Jissottolinja r-rwol tal-BEI fil-kontribut għall-issodisfar tal-prijoritajiet Ewropej; jistenna li l-bank jappoġġa l-proġetti li jikkontribwixxu għall-implimentazzjoni tal-Pilastru Ewropew tad-Drittijiet Soċjali, l-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli u r-rakkomandazzjonijiet soċjali identifikati fir-rakkomandazzjonijiet speċifiċi għall-pajjiżi fl-ambitu tas-Semestru Ewropew; jisħaq fuq l-importanza tad-djalogu u l-konsultazzjoni mal-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili u jħeġġeġ lill-BEI jsaħħaħ l-impenn tiegħu favur attivitajiet bħal dawn; jilqa' l-investiment tal-BEI fl-edukazzjoni u jtenni l-appell tiegħu lill-BEI biex iżid l-investimenti tiegħu fl-edukazzjoni sabiex jgħin fil-mitigazzjoni tal-impatti gravi tal-kriżi tal-COVID-19 fuq is-sistemi tal-edukazzjoni fil-livell globali; |
| --- | --- |

28.

NDICI – BEI Globali

| 29. | Jesprimi l-appoġġ tiegħu għall-BEI Globali u jqis li l-BEI jista' jkollu rwol ewlieni fl-appoġġ tal-interessi strateġiċi tal-UE; ifakkar li l-ambitu ġeografiku tal-BEI huwa allinjat ma' dak tal-Bank Dinji; jistenna li l-investimenti tal-BEI fil-pajjiżi terzi jkunu allinjati bis-sħiħ mal-istandards klimatiċi, tal-bijodiversità u soċjali tal-UE applikabbli għas-self intra-UE u mal-politiki ta' azzjoni esterna tal-UE, inklużi investimenti magħmula bħala sieħeb eżekuttiv fl-inizjattiva Global Gateway; jistieden lill-BEI jżid l-involviment tiegħu fil-pajjiżi anqas żviluppati u f'dawk li jesperjenzaw il-kunflitt u l-faqar estrem; jappella għal konsultazzjoni pubblika u trasparenza sħiħa dwar l-istrateġiji marbuta mal-BEI Globali b'enfasi partikolari fuq ir-rwol tal-pajjiżi benefiċjarji u kapitoli speċifiċi dwar id-diliġenza dovuta fir-rigward tad-drittijiet tal-bniedem; jappella għal obbligu ta' rendikont u trasparenza sħaħ tal-korp governattiv u l-Kunsill Konsultattiv tal-BEI Globali, inkluża l-pubblikazzjoni proattiva tal-aġendi u l-minuti tal-laqgħat tal-Kunsill Konsultattiv il-ġdid tiegħu; jitlob li l-persunal jingħata taħriġ xieraq fi kwistjonijiet ta' żvilupp biex jgħinhom jimplimentaw l-inizjattivi Strateġija Globali tal-UE u Tim Ewropa; jistieden lill-Kummissjoni tiċċara l-użu tal-garanziji fl-ambitu tal-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Sostenibbli Plus ġestit mill-BEI u minn istituzzjonijiet finanzjarji oħra fl-implimentazzjoni tal-inizjattiva Global Gateway; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Ifakkar fl-impenn globali tal-UE li tiddefendi u tippromwovi d-drittijiet tal-bniedem, li huma indiviżibbli, universali u interdipendenti; iqis l-ESSF il-ġdid bħala punt ta' tluq tajjeb, iżda jtenni t-talba ripetuta tiegħu li se tkun meħtieġa azzjoni addizzjonali biex jiġi żgurat aktar titjib fil-protezzjoni tad-drittijiet tal-bniedem u fil-proċeduri għall-prevenzjoni tal-ksur tad-drittijiet tal-bniedem; ifakkar li l-BEI huwa marbut direttament bil-Karta tad-Drittijiet Fundamentali; jiġbed l-attenzjoni għall-kummenti li saru mill-Uffiċċju tal-Kummissarju Għoli tan-NU għad-Drittijiet tal-Bniedem dwar l-abbozz ta' ESSF tal-BEI u jħeġġeġ lill-BEI jikkunsidrahom bis-sħiħ u fil-pront, b'mod partikolari dawk dwar id-diliġenza dovuta fir-rigward tad-drittijiet tal-bniedem u l-integrazzjoni tad-drittijiet tal-bniedem fil-proċeduri ta' diliġenza dovuta tiegħu, fil-valutazzjonijiet tal-impatt dwar id-drittijiet tal-bniedem, u dwar il-ħtieġa li l-impenn ġenerali tal-BEI dwar id-drittijiet tal-bniedem ikun ankrat fir-responsabbiltà li jirrispetta d-drittijiet tal-bniedem; jitlob li dawn il-kwistjonijiet jiġu indirizzati fid-dikjarazzjoni li jmiss dwar id-drittijiet tal-bniedem; jemmen bis-sħiħ li l-BEI m'għandux jiżborża self f'każ ta' ritaljazzjonijiet ċari fir-rigward tad-drittijiet tal-bniedem; jitlob lill-BEI jagħmel kull sforz biex jipproteġi lill-komunitajiet lokali, inkluż billi jirtira l-finanzjament fejn xieraq; jistenna, barra minn hekk, li tittieħed azzjoni immedjata meta klijent jew sid benefiċjarju jkun involut f'rappreżalji kontra difensur tad-drittijiet tal-bniedem jew tal-ambjent; jistenna li l-BEI jimplimenta t-talbiet fit-tul tal-Parlament biex dan jevita tali sitwazzjonijiet, b'mod partikolari billi jistabbilixxi rekwiżiti kuntrattwali, inkluż rekwiżit biex jinkiseb kunsens liberu, minn qabel u infurmat mill-komunitajiet lokali, fejn applikabbli fl-ambitu tad-dritt internazzjonali, inkluż għal proġetti ffinanzjati permezz ta' intermedjarji finanzjarji; jistenna li l-BEI jitlob lill-klijenti jwettqu valutazzjonijiet tal-impatt dwar id-drittijiet tal-bniedem tal-proġetti tagħhom, kif ukoll jimmonitorja kontinwament l-implimentazzjoni tal-proġetti fuq il-post, sabiex jipprevjeni kwalunkwe abbuż, esproprjazzjoni inġusta jew vjolenza kontra l-popolazzjonijiet lokali; jitlob lill-BEI, f'dan ir-rigward, jimpenja ruħu b'mod attiv mal-komunitajiet lokali u jinfurmahom dwar id-drittijiet tagħhom kif xieraq, b'enfasi speċjali fuq l-implimentazzjoni ta' kunsens liberu, minn qabel u infurmat, inkluż l-aċċess tagħhom għall-Mekkaniżmu tal-Ilmenti; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Jemmen li l-implimentazzjoni tal-BEI Globali għandha tkun tista' tiddependi minn livell adegwat ta' persunal ibbażat barra mill-kwartieri ġenerali tiegħu fil-Lussemburgu biex jiġu żgurati preżenza fuq il-post u kooperazzjoni effettiva mas-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna u d-delegazzjonijiet tiegħu, peress li l-għarfien espert fuq il-post u s-segwitu tal-proġetti huma fundamentali għall-appoġġ lill-komunitajiet lokali; jappella għat-tisħiħ tal-persunal fuq il-post, speċjalment tal-ħaddiema lokali, sabiex il-ħtiġijiet lokali jiġu ssodisfati b'ħiliet tekniċi msaħħa, inkluż għarfien espert dwar id-drittijiet tal-bniedem u l-ugwaljanza bejn il-ġeneri; jistenna li fl-2022 jiġi ppubblikat pjan konkret tar-riżorsi umani għall-implimentazzjoni tal-BEI Globali u jistieden lill-BEI jsaħħaħ b'mod urġenti l-mekkaniżmi għall-ġlieda kontra l-frodi, il-korruzzjoni u mġiba projbita oħra, speċjalment bħala parti mill-isforzi biex iżid il-preżenza tiegħu barra mill-UE; iħeġġeġ lill-BEI jespandi l-kooperazzjoni tiegħu mal-awtoritajiet nazzjonali fil-pajjiżi sħab; ifakkar li l-kwartieri ġenerali reġjonali ta' Nairobi ilhom joperaw mill-2019; jilqa' d-deċiżjoni ta' Novembru 2021 biex jiġu ttrasformati fiċ-Ċentru l-ġdid tal-BEI f'Nairobi, li jiffaċilita l-kooperazzjoni mas-sħab tal-Kenja, tal-Afrika, ta' Tim Ewropa u ma' dawk globali, filwaqt li jikkontribwixxi għal riflessjoni aħjar tal-prijoritajiet ta' investimenti privati u pubbliċi, u li jespandi l-għarfien espert dwar l-azzjoni klimatika, l-innovazzjoni u l-investiment diġitali; |
| --- | --- |

31.

| 32. | Jisħaq fuq l-importanza tal-koerenza, l-addizzjonalità u l-effiċjenza tal-finanzjament għall-iżvilupp; jistieden lill-BEI, f'dan ir-rigward, isaħħaħ il-kooperazzjoni mas-sħab ewlenin; jistieden lill-BEI jiffaċilita l-parteċipazzjoni ta' atturi iżgħar tal-finanzjament għall-iżvilupp fl-operazzjonijiet tiegħu; jistieden lill-BEI, barra minn hekk, jagħmel enfasi akbar fuq l-inklużjoni tal-investiment privat u fuq il-mobilizzazzjoni tar-riżorsi interni fil-pajjiżi inqas żviluppati; |
| --- | --- |

32.

Trasparenza u governanza

| 33. | Ifakkar fl-għan ġenerali li tiġi ppubblikata informazzjoni dwar il-proġetti tliet ġimgħat qabel ma jiġu approvati mill-Bord tal-BEI; huwa mħasseb dwar it-tnaqqis fit-trasparenza, speċifikament fir-rigward tat-tqegħid għad-dispożizzjoni tal-pubbliku tal-informazzjoni dwar il-proġetti fil-ħin; ifakkar li fl-2010, 96,1 % tal-proġetti kollha ġew ippubblikati tliet ġimgħat qabel l-approvazzjoni tal-Bord, u dan il-perċentwal naqas għal 60 % biss fl-2020; jinnota li skont il-BEI, din ix-xejra 'l isfel hija konsegwenza tal-involviment akbar tal-BEI ma' kumpaniji fis-settur privat; jiddispjaċih dwar l-użu jiżdied ta' dispożizzjonijiet dwar il-kunfidenzjalità kummerċjali; jirrikonoxxi, f'dan il-kuntest, l-importanza partikolari kemm tad-dispożizzjonijiet dwar il-kunfidenzjalità kummerċjali, b'mod partikolari għall-SMEs, kif ukoll tat-trasparenza bħala element fundamentali fil-protezzjoni tal-prinċipji demokratiċi, inklużi d-drittijiet tal-bniedem, u jistieden lill-BEI jsib bilanċ bejn it-tnejn, filwaqt li jqis li l-fondi tal-BEI huma flus pubbliċi u għandhom dejjem ikunu soġġetti għal skrutinju pubbliku u obbligu ta' rendikont; jappella għal aktar trasparenza u obbligu ta' rendikont, inkluż fil-konfront tal-istituzzjonijiet tal-UE u tal-Parlament b'mod partikolari; jenfasizza, barra minn hekk, li xi proġetti reċenti li kienu jirrikjedu valutazzjoni tal-impatt ambjentali ġew ippubblikati biss wara l-approvazzjoni; ifakkar, barra minn hekk, li l-aħjar standard fir-rigward tal-investituri privati huwa li l-proġetti kollha jiġu ppubblikati mill-inqas 30 jum qabel l-approvazzjoni u li l-Korporazzjoni Finanzjarja Internazzjonali (membru tal-Grupp tal-Bank Dinji), li tiffinanzja biss proġetti fis-settur privat, tippubblika valutazzjonijiet tal-impatt ambjentali 60 jum qabel ma jittieħdu d-deċiżjonijiet ta' finanzjament; ifakkar li l-kumpaniji elenkati fil-Borża għandhom joperaw skont ir-regolamenti applikabbli dwar is-suq tal-kapital, li jinkludu dispożizzjonijiet dwar il-kondiviżjoni tal-informazzjoni; jiġbed l-attenzjoni għar-rakkomandazzjonijiet reċenti tal-Ombudsman Ewropew dwar il-ħtieġa li l-BEI jadotta “approċċ aktar ambizzjuż għall-prattika ta' divulgazzjoni tiegħu”, li jaġixxi f'konformità mal-liġijiet tal-UE dwar it-trasparenza, u li jkun aktar trasparenti fir-rigward tal-impatt ambjentali potenzjali tal-proġetti li jiffinanzja; iħeġġeġ lill-BEI jimplimenta dawn ir-rakkomandazzjonijiet mill-aktar fis possibbli; |
| --- | --- |

33.

| 34. | Itenni t-talba tiegħu biex jiġi stabbilit ftehim interistituzzjonali bejn il-Parlament u l-BEI sabiex jittejjeb l-aċċess għad-dokumenti u d-data tal-BEI u jissaħħaħ l-obbligu ta' rendikont demokratiku, inkluża l-kapaċità li jitressqu mistoqsijiet għal tweġiba bil-miktub lill-BEI u li jiġu organizzati seduti ta' smigħ u djalogi ekonomiċi; |
| --- | --- |

34.

| 35. | Jistieden lill-BEI jżid ir-rappurtar tiegħu lill-Parlament rigward id-deċiżjonijiet tiegħu, il-progress miksub u l-impatt tal-attivitajiet ta' self tiegħu, b'mod partikolari permezz ta' djalogi strutturati regolari; |
| --- | --- |

35.

| 36. | Iqis il-politika l-ġdida ta' trasparenza bħala opportunità mitlufa; jistieden lill-BEI jirrifletti dwar valutazzjonijiet kritiċi u jiddispjaċih dwar il-fatt li l-BEI injora parzjalment it-talbiet ċari ħafna tal-Parlament stess biex itejjeb il-politika ta' trasparenza tiegħu f'konformità mal-aħjar prattiki u l-istandards ta' istituzzjonijiet finanzjarji oħra; jilqa' l-pubblikazzjoni ta' dikjarazzjonijiet rigward l-addizzjonalità u l-impatt għall-operazzjonijiet tal-BEI bħala parti mill-qafas tiegħu ta' kejl tal-addizzjonalità u tal-impatt; jiddispjaċih għall-fatt li l-politika l-ġdida tagħmel biss avvanzi żgħar fir-rigward tal-pubblikazzjoni proattiva, inkluż għall-proġetti ta' aktar minn EUR 50 miljun implimentati mill-intermedjarji finanzjarji, minkejja l-ħtieġa li l-BEI jopera abbażi tal-“preżunzjoni ta' divulgazzjoni” biex jissodisfa l-missjoni tiegħu bħala l-bank pubbliku tal-UE; jinnota li l-politika l-ġdida ma toħloqx obbligu għall-BEI biex jippubblika b'mod proattiv informazzjoni dwar l-għażla tal-proġetti, b'mod partikolari informazzjoni dwar id-diliġenza dovuta, qabel id-deċiżjoni tal-Bord tal-BEI, f'konformità mal-prattiki tal-istituzzjonijiet finanzjarji internazzjonali; huwa mħasseb ukoll dwar l-eċċezzjonijiet għall-aċċess għad-dokumenti, abbażi tal-interessi kummerċjali ta' partijiet terzi u tad-Direttiva dwar l-Abbuż tas-Suq (8); jiddispjaċih ukoll li l-politika ma tipprevedix divulgazzjoni f'waqtha tal-minuti tal-Bord u tal-Kumitat ta' Tmexxija; jitlob li dawn in-nuqqasijiet jiġu indirizzati b'mod urġenti; jitlob li l-politika ta' trasparenza tiġi allinjata ma' dik tal-Bank Ewropew għar-Rikostruzzjoni u l-Iżvilupp fir-rigward tad-divulgazzjoni obbligatorja għall-intermedjarji ta' proġetti b'riskji ambjentali kbar u jtenni t-talbiet tiegħu biex ir-rekwiżiti ta' trasparenza allinjati ma' dawk għall-enerġija idroelettrika jiġu estiżi għall-proġetti kollha tal-infrastruttura, inklużi dawk iffinanzjati mill-intermedjarji finanzjarji; |
| --- | --- |

36.

| 37. | Jappella, f'dan ir-rigward, għal standard ambizzjuż għall-intermedjarji finanzjarji skont standards fiskali, ta' trasparenza, ambjentali u soċjali stretti; jitlob lill-BEI biex, mill-aktar fis possibbli, jemenda l-mudell tiegħu għall-klawżoli kuntrattwali dwar kwistjonijiet ambjentali u, għaldaqstant, il-kuntratti mal-intermedjarji finanzjarji li jistabbilixxu rekwiżiti dwar liema informazzjoni ambjentali trid tinġabar u tiġi ppubblikata; jisħaq, madankollu, li tali rekwiżiti ġodda ma jridux ikunu għad-detriment tal-aċċess tal-SMEs għall-finanzjament; |
| --- | --- |

37.

| 38. | Jieħu nota tal-kodiċi ta' kondotta aġġornat u jilqa' r-regoli aktar stretti dwar il-kunflitti ta' interess u l-impenn favur rieżami perjodiku; jiddispjaċih li, minkejja li saru talbiet ripetuti, m'hemm ebda dispożizzjoni li teskludi lill-viċi presidenti milli jissorveljaw l-operazzjonijiet fil-pajjiżi ta' oriġini tagħhom u jinsisti li dan jiġi indirizzat fir-rieżami li jmiss; |
| --- | --- |

38.

| 39. | Jesprimi tħassib serju dwar in-nuqqas ta' djalogu soċjali fil-BEI, b'mod partikolari biex jiġi indirizzat it-tħassib dwar il-fastidju, l-ambjent tax-xogħol u l-kundizzjonijiet tax-xogħol; jistenna li l-maniġment tal-BEI jiżgura tolleranza żero għall-forom kollha ta' mġiba ħażina u jimplimenta b'urġenza l-bidliet meħtieġa biex jipprevjeni l-imġiba ħażina; iħeġġeġ lill-maniġment tal-BEI jinvolvi ruħu fi djalogu ġenwin mal-persunal sabiex jindirizza t-tħassib tiegħu u jrawwem il-fiduċja u kultura ta' obbligu ta' rendikont; iħeġġeġ lill-bank jintroduċi stħarriġ u konsultazzjonijiet tal-persunal kollu tiegħu; |
| --- | --- |

39.

| 40. | Jitlob lill-Kummissjoni tippubblika r-raġunijiet għall-opinjoni tagħha fl-ambitu tal-proċedura prevista fl-Artikolu 19; |
| --- | --- |

40.

Tolleranza żero għall-frodi

| 41. | Jieħu nota tal-politika l-ġdida kontra l-frodi u jissottolinja l-importanza ta' kooperazzjoni inklużiva meta jiġu żviluppati għodod ewlenin tal-politika kontra l-frodi; huwa mħasseb li l-politika tal-BEI dwar il-ġlieda kontra l-ħasil tal-flus u l-finanzjament tat-terroriżmu tonqos milli tindirizza nuqqasijiet kbar, jiġifieri l-inklużjoni tar-rekwiżiti mir-raba' Direttiva tal-UE dwar il-Ġlieda Kontra l-Ħasil tal-Flus (9), b'mod partikolari l-pubblikazzjoni tal-verifiki “kun af lill-klijent tiegħek” qabel ma jiġi approvat kwalunkwe proġett; jiddeplora, barra minn hekk, in-nuqqas ta' titjib fl-istandards ta' trasparenza, jiġifieri li l-għoti ta' self dirett u indirett isir soġġett għall-pubblikazzjoni mill-benefiċjarji ta' data dwar it-taxxa u l-kontabbiltà tal-benefiċjarji u l-intermedjarji finanzjarji involuti fl-operazzjonijiet ta' finanzjament; jiddispjaċih għall-fatt li l-BEI ma kkummissjonax awditi indipendenti tal-applikazzjoni tiegħu tal-istandards kontra l-ħasil tal-flus; jistenna li l-BEI jallinja ruħu mal-qafas regolatorju u l-prattiki tal-UE li qed jevolvu dwar il-ġlieda kontra l-ħasil tal-flus u l-finanzjament tat-terroriżmu sabiex il-bank ikun jista' jipprevjeni b'mod effettiv l-involviment f'imġiba projbita u jieħu azzjoni korrettiva, b'mod partikolari billi jeskludi l-entitajiet, jirkupra l-fondi u jagħmel użu minn rimedji kuntrattwali u legali oħra; |
| --- | --- |

41.

| 42. | Jistieden lill-BEI jimpenja ruħu favur it-tisħiħ tal-politika tiegħu kontra l-frodi tat-taxxa, l-evażjoni tat-taxxa u l-evitar tat-taxxa, inkluż billi jastjeni milli jiffinanzja benefiċjarji jew intermedjarji finanzjarji u milli jikkoopera ma' sħab finanzjarji li għandhom preċedenti negattivi bil-provi; jistieden lill-BEI jsaħħaħ il-miżuri ta' prevenzjoni u l-valutazzjonijiet tat-taxxa regolari fil-konfront tal-ġuriżdizzjonijiet li ma jikkooperawx, il-frodi tat-taxxa u fiskali u l-evażjoni tat-taxxa, kif ukoll l-ippjanar illegali u aggressiv tat-taxxa; jistieden lill-BEI jagħmel l-għoti ta' self dirett u indirett soġġett għall-pubblikazzjoni ta' data dwar it-taxxa u l-kontabbiltà għal kull pajjiż mill-benefiċjarji u għall-kondiviżjoni tad-data dwar is-sjieda benefiċjarja dwar il-benefiċjarji u l-intermedjarji finanzjarji involuti fl-operazzjonijiet ta' finanzjament, billi jinkludi klawżola speċifika fil-kuntratti li jiffirma mal-klijenti tiegħu; jistieden lill-Grupp tal-BEI jallinja l-politika tiegħu fil-konfront tal-ġuriżdizzjonijiet regolati b'mod dgħajjef, mhux trasparenti u mhux kooperattivi u l-governanza tajba fil-qasam tat-taxxa mal-iżviluppi regolatorji Ewropej u internazzjonali li qed jevolvu fil-qasam tal-integrità tat-taxxa kif ukoll standards u politiki dwar il-governanza tajba fil-qasam tat-taxxa; jissottolinja li l-kooperazzjoni internazzjonali hija fundamentali biex il-frodi, il-korruzzjoni u mġiba oħra projbita jiġu miġġielda b'mod effettiv; jistieden lill-BEI jirreferi l-każijiet suspettati ta' mġiba projbita lill-awtoritajiet fl-UE kif ukoll barra minnha għal aktar investigazzjoni u prosekuzzjoni kriminali, u jipprovdi assistenza kif mitluba; |
| --- | --- |

42.

| 43. | Itenni t-talba tiegħu biex jiġi sospiż il-finanzjament meta l-awtoritajiet lokali jkunu ġew innotifikati u/jew involvew ruħhom fi proċeduri legali kontra ksur possibbli tal-leġiżlazzjoni rilevanti, tal-inqas sakemm jingħalqu l-investigazzjonijiet u l-proċessi ġudizzjarji fil-livell nazzjonali; |
| --- | --- |

43.

| 44. | Ifakkar li l-Kummissjoni talbet lill-BEI jikkondividi aktar informazzjoni dwar l-applikazzjoni effettiva ta' klawżoli kuntrattwali li jippermettu lill-BEI jwaqqaf jew jirtira l-finanzjament u jistenna li l-Parlament ikollu aċċess sħiħ għal din l-informazzjoni; jistenna monitoraġġ bir-reqqa li jqis bis-sħiħ it-tħassib espress minn partijiet rilevanti u partijiet ikkonċernati, b'mod partikolari għal ksur tad-drittijiet tal-bniedem u tal-istat tad-dritt; |
| --- | --- |

44.

| 45. | Itenni t-talba tiegħu lill-BEI biex isaħħaħ l-awtonomija u l-effiċjenza tal-Uffiċċju tal-Mekkaniżmu tal-Ilmenti u tat-Taqsima ta' Investigazzjonijiet dwar il-Frodi tiegħu; huwa mħasseb ħafna li kien hemm mill-inqas rapport wieħed ċar ħafna tal-Mekkaniżmu tal-Ilmenti tal-BEI li kkonkluda li l-istandards ambjentali u soċjali tal-BEI kienu nkisru; jilqa', għalhekk, il-fatt li l-bank ħa azzjoni wara rapport tal-Mekkaniżmu tal-Ilmenti biex jissospendi l-iżborż; jemmen, madankollu, li hemm tagħlimiet x'jinsiltu dwar it-titjib tal-iskrinjar tal-konformità tal-proġetti mal-politiki proprji tal-bank u fir-rigward tal-informazzjoni lill-pubbliku dwar il-proġetti; jirrakkomanda li għall-proġetti kumplessi, il-bank għandu jitlob l-assistenza ta' esperti ambjentali u soċjali lokali sabiex jivvaluta l-proġetti b'aktar reqqa u jikseb fehim aħjar ta' kuntesti speċifiċi; jistieden lill-BEI, barra minn hekk, jiżgura li l-istandards jiġu rispettati tul iċ-ċiklu kollu tal-proġett u jieħu azzjoni korrettiva fejn ma jkunx hemm konformità mal-istandards, jew billi jieħu azzjoni ta' rimedju effettiva, sinifikanti u immedjata, fejn possibbli, jew billi jwaqqaf il-proġett malajr; jesprimi tħassib li, fejn proġett jista' jinvolvi kunflitt ta' interess, għadu mhuwiex ċar kif il-ħsara kkawżata se tiġi mitigata; jistieden lill-BEI jimpenja ruħu li jirrinforza l-kultura ta' trasparenza tiegħu billi jkompli jsaħħaħ ir-rappreżentanza tal-interessi etiċi, b'mod partikolari billi jintroduċi reġistru ta' trasparenza li jirrikjedi lill-membri tal-kumitat ta' tmexxija tal-bank jiddivulgaw il-laqgħat tagħhom mar-rappreżentanti ta' gruppi ta' interess; iħeġġeġ lill-BEI, barra minn hekk, jevita l-impjieg wara kariga pubblika mingħajr perjodu suffiċjenti ta' preklużjoni, li għandu jiġi stabbilit b'kunsiderazzjoni xierqa tar-rakkomandazzjonijiet reċenti tal-Ombudsman Ewropew fir-rigward tal-Awtorità Bankarja Ewropea u l-Aġenzija Ewropea għad-Difiża, peress li dan jikkostitwixxi riskju mhux biss għar-reputazzjoni tal-BEI iżda anki għall-indipendenza tiegħu; |
| --- | --- |

45.

| 46. | Jilqa' l-ftehim ta' ħidma mal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew u jitlob li jiġi implimentat b'mod sħiħ u diliġenti, b'mod partikolari fir-rigward tar-rappurtar; |
| --- | --- |

46.

| 47. | Jilqa' l-iffirmar tal-ftehim ta' ħidma bejn il-BEI u l-Europol fid-29 ta' Ottubru 2021, li jfittex li jiffaċilita l-kondiviżjoni tal-informazzjoni u l-għarfien espert fil-ġlieda kontra l-frodi u l-korruzzjoni; jistenna li dan il-ftehim jiġi implimentat bis-sħiħ; |
| --- | --- |

47.

| 48. | Itenni t-talba tiegħu lill-BEI biex itejjeb ir-relazzjoni tiegħu mal-Ombudsman Ewropew u mal-Uffiċċju Ewropew ta' Kontra l-Frodi; |
| --- | --- |

48.

| 49. | Jilqa' l-ftehim tripartitiku mġedded bejn il-Qorti Ewropea tal-Awdituri, il-BEI u l-Kummissjoni, li jsaħħaħ id-drittijiet tal-awditjar tal-qorti fir-rigward tad-dħul u n-nefqa tal-UE ġestiti mill-BEI, filwaqt li jirrispetta kif xieraq id-dispożizzjonijiet eżistenti dwar il-kunfidenzjalità tad-data; jinnota, madankollu, li d-data relatata mal-attivitajiet tal-fondi proprji tal-BEI tibqa' barra mill-kamp ta' applikazzjoni u l-mandat tal-awditi tal-qorti; |
| --- | --- |

49.

o

o o

| 50. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Bank Ewropew tal-Investiment. |
| --- | --- |

50.

---

(1)  ĠU C 270, 7.7.2021, p. 2.

(2)  ĠU L 107, 26.3.2021, p. 30.

(3)  ĠU L 231, 30.6.2021, p. 1.

(4)  ĠU L 274, 30.7.2021, p. 1.

(5)  ĠU L 209, 14.6.2021, p. 1.

(6)  ĠU C 270, 7.7.2021, p. 113.

(7)  Testi adottati, P9_TA(2022)0015.

(8)  Id-Direttiva 2014/57/UE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' April 2014 dwar sanzjonijiet kriminali għal abbuż tas-suq (ĠU L 173, 12.6.2014, p. 179).

(9)  Id-Direttiva (UE) 2015/849 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta' Mejju 2015 dwar il-prevenzjoni tal-użu tas-sistema finanzjarja għall-finijiet tal-ħasil tal-flus jew il-finanzjament tat-terroriżmu (ĠU L 141, 5.6.2015, p. 73).

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/225 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/225

---

P9_TA(2022)0299

Il-kontroll tal-attivitajiet finanzjarji tal-Bank Ewropew tal-Investiment – rapport annwali 2020

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar il-kontroll tal-attivitajiet finanzjarji tal-Bank Ewropew tal-Investiment – rapport annwali 2020 (2021/2235(INI))

(2023/C 47/19)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra r-Rapport ta' Attività tal-Bank Ewropew tal-Investiment (BEI) għall-2020, ippubblikat fl-20 ta' Jannar 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport ta' Attività tal-Bank Ewropew tal-Investiment (BEI) għall-2020, ippubblikat fl-20 ta' Jannar 2021,

| — | wara li kkunsidra r-Rapport Finanzjarju tal-BEI tal-2020, ippubblikat fit-3 ta' Mejju 2021, u r-rapport tal-BEI dwar l-attivitajiet ta' finanzjament u teħid ta' self tal-2020, ippubblikat fil-5 ta' Mejju 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport Finanzjarju tal-BEI tal-2020, ippubblikat fit-3 ta' Mejju 2021, u r-rapport tal-BEI dwar l-attivitajiet ta' finanzjament u teħid ta' self tal-2020, ippubblikat fil-5 ta' Mejju 2021,

| — | wara li kkunsidra l-Pjan Operattiv tal-Grupp tal-BEI għall-2020, approvat mill-Bord tad-Diretturi tal-BEI fit-12 ta' Diċembru 2019 u ppubblikat fit-30 ta' Jannar 2020, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Pjan Operattiv tal-Grupp tal-BEI għall-2020, approvat mill-Bord tad-Diretturi tal-BEI fit-12 ta' Diċembru 2019 u ppubblikat fit-30 ta' Jannar 2020,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-2020 dwar il-Fond Ewropew għall-Investimenti Strateġiċi (FEIS) tal-BEI lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar l-operazzjonijiet ta' finanzjament u investiment tal-Grupp tal-BEI tal-2020 skont il-FEIS, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-2020 dwar il-Fond Ewropew għall-Investimenti Strateġiċi (FEIS) tal-BEI lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar l-operazzjonijiet ta' finanzjament u investiment tal-Grupp tal-BEI tal-2020 skont il-FEIS,

| — | wara li kkunsidra l-Pjan Direzzjonali tal-Bank Klimatiku tal-Grupp tal-BEI għall-2021-2025, adottat mill-Bord tad-Diretturi tal-BEI f'Novembru 2020 u ppubblikat fl-14 ta' Diċembru 2020, u l-Istrateġija Klimatika tal-BEI, adottata f'Novembru 2020 u ppubblikata fil-15 ta' Novembru 2020, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Pjan Direzzjonali tal-Bank Klimatiku tal-Grupp tal-BEI għall-2021-2025, adottat mill-Bord tad-Diretturi tal-BEI f'Novembru 2020 u ppubblikat fl-14 ta' Diċembru 2020, u l-Istrateġija Klimatika tal-BEI, adottata f'Novembru 2020 u ppubblikata fil-15 ta' Novembru 2020,

| — | wara li kkunsidra l-prinċipji gwida tal-aħjar prattika bankarja tal-Bank Ewropew tal-Investiment, approvati mill-Bord tal-Gvernaturi tal-BEI fl-2018 u ppubblikati fit-3 ta' Ottubru 2018, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-prinċipji gwida tal-aħjar prattika bankarja tal-Bank Ewropew tal-Investiment, approvati mill-Bord tal-Gvernaturi tal-BEI fl-2018 u ppubblikati fit-3 ta' Ottubru 2018,

| — | wara li kkunsidra r-Rapport dwar is-Sostenibbiltà tal-Grupp tal-BEI għall-2020, ippubblikat fis-27 ta' Mejju 2021, u r-rapport intitolat “EIB 2020 Sustainability Disclosures in accordance with SASB Framework (Sustainability Accounting Standards Board)” (Divulgazzjonijiet ta' Sostenibbiltà tal-BEI għall-2020 skont il-Qafas SASB (il-Bord tal-Istandards tal-Kontabbiltà għas-Sostenibbiltà), ippubblikat f'April 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport dwar is-Sostenibbiltà tal-Grupp tal-BEI għall-2020, ippubblikat fis-27 ta' Mejju 2021, u r-rapport intitolat “EIB 2020 Sustainability Disclosures in accordance with SASB Framework (Sustainability Accounting Standards Board)” (Divulgazzjonijiet ta' Sostenibbiltà tal-BEI għall-2020 skont il-Qafas SASB (il-Bord tal-Istandards tal-Kontabbiltà għas-Sostenibbiltà), ippubblikat f'April 2021,

| — | wara li kkunsidra l-Qafas ta' Sostenibbiltà Ambjentali u Soċjali tal-Grupp tal-BEI, adottat fit-2 ta' Frar 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Qafas ta' Sostenibbiltà Ambjentali u Soċjali tal-Grupp tal-BEI, adottat fit-2 ta' Frar 2022,

| — | wara li kkunsidra n-nota ta' gwida lill-promoturi tal-BEI dwar il-prestazzjoni ambjentali u soċjali fl-operazzjonijiet iffinanzjati mill-BEI b'reazzjoni għall-kriżi tat-tifqigħa tal-COVID-19, adottata fid-29 ta' Mejju 2020, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra n-nota ta' gwida lill-promoturi tal-BEI dwar il-prestazzjoni ambjentali u soċjali fl-operazzjonijiet iffinanzjati mill-BEI b'reazzjoni għall-kriżi tat-tifqigħa tal-COVID-19, adottata fid-29 ta' Mejju 2020,

| — | wara li kkunsidra r-rapport dwar l-implimentazzjoni tal-Politika ta' Trasparenza tal-Grupp tal-BEI fl-2020, ippubblikat fis-16 ta' April 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport dwar l-implimentazzjoni tal-Politika ta' Trasparenza tal-Grupp tal-BEI fl-2020, ippubblikat fis-16 ta' April 2021,

| — | wara li kkunsidra l-fuljett tat-2 ta' Frar 2021 bit-titolu “European Investment Bank's engagement with civil society – 2020 highlights” (L-involviment tal-Bank Ewropew tal-Investiment mas-soċjetà ċivili – punti ewlenin tal-2020), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-fuljett tat-2 ta' Frar 2021 bit-titolu “European Investment Bank's engagement with civil society – 2020 highlights” (L-involviment tal-Bank Ewropew tal-Investiment mas-soċjetà ċivili – punti ewlenin tal-2020),

| — | wara li kkunsidra r-Rapporti Annwali tal-Kumitat tal-Verifika tal-BEI għas-sena 2020, ippubblikati fit-8 ta' Ottubru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapporti Annwali tal-Kumitat tal-Verifika tal-BEI għas-sena 2020, ippubblikati fit-8 ta' Ottubru 2021,

| — | wara li kkunsidra r-Rapport tal-BEI tal-Attività tal-2020 dwar l-Investigazzjonijiet kontra l-Frodi, ippubblikat fid-29 ta' Lulju 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport tal-BEI tal-Attività tal-2020 dwar l-Investigazzjonijiet kontra l-Frodi, ippubblikat fid-29 ta' Lulju 2021,

| — | wara li kkunsidra r-Rapport tal-BEI tal-Attività dwar il-Konformità tal-2020, ippubblikat fl-10 ta' Mejju 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport tal-BEI tal-Attività dwar il-Konformità tal-2020, ippubblikat fl-10 ta' Mejju 2021,

| — | wara li kkunsidra r-Rapport Annwali tal-BEI tal-2020 tal-Kumitat tal-Etika u tal-Konformità, ippubblikat fid-29 ta' Settembru 2021, u r-regoli operattivi tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport Annwali tal-BEI tal-2020 tal-Kumitat tal-Etika u tal-Konformità, ippubblikat fid-29 ta' Settembru 2021, u r-regoli operattivi tiegħu,

| — | wara li kkunsidra l-kodiċijiet ta' kondotta għall-persunal tal-Grupp tal-BEI, għall-membri tal-Kumitat tal-Verifika tiegħu u għall-Kumitat ta' Ġestjoni tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-kodiċijiet ta' kondotta għall-persunal tal-Grupp tal-BEI, għall-membri tal-Kumitat tal-Verifika tiegħu u għall-Kumitat ta' Ġestjoni tiegħu,

| — | wara li kkunsidra r-Rapport ta' Żvelar tal-Ġestjoni tar-Riskju tal-Grupp tal-BEI għall-2020, ippubblikat fid-9 ta' Awwissu 2021, u d-dikjarazzjoni ta' livell għoli tiegħu dwar l-aptit għar-riskju, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport ta' Żvelar tal-Ġestjoni tar-Riskju tal-Grupp tal-BEI għall-2020, ippubblikat fid-9 ta' Awwissu 2021, u d-dikjarazzjoni ta' livell għoli tiegħu dwar l-aptit għar-riskju,

| — | wara li kkunsidra r-Rapport taċ-Ċentru Ewropew ta' Konsulenza għall-Investimenti tal-2020, ippubblikat fil-15 ta' Lulju 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport taċ-Ċentru Ewropew ta' Konsulenza għall-Investimenti tal-2020, ippubblikat fil-15 ta' Lulju 2021,

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 3 u 9 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 3 u 9 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 15, 126, 174, 175, 208, 209, 271, 308 u 309 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE) u l-Protokoll Nru 5 tiegħu dwar l-Istatut tal-BEI u l-Protokoll Nru 28 tiegħu dwar il-koeżjoni ekonomika, soċjali u territorjali, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 15, 126, 174, 175, 208, 209, 271, 308 u 309 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE) u l-Protokoll Nru 5 tiegħu dwar l-Istatut tal-BEI u l-Protokoll Nru 28 tiegħu dwar il-koeżjoni ekonomika, soċjali u territorjali,

| — | wara li kkunsidra r-Regoli ta' Proċedura tal-BEI, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regoli ta' Proċedura tal-BEI,

| — | wara li kkunsidra l-Ftehim Tripartitiku bejn il-Kummissjoni Ewropea, il-Qorti Ewropea tal-Awdituri u l-Bank Ewropew tal-Investiment (il-Ftehim Tripartitiku), li daħal fis-seħħ f'Novembru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Ftehim Tripartitiku bejn il-Kummissjoni Ewropea, il-Qorti Ewropea tal-Awdituri u l-Bank Ewropew tal-Investiment (il-Ftehim Tripartitiku), li daħal fis-seħħ f'Novembru 2021,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-7 ta' Lulju 2021 bit-titolu "Kontroll tal-attivitajiet finanzjarji tal-Bank Ewropew tal-Investiment – rapport annwali 2019 (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-7 ta' Lulju 2021 bit-titolu "Kontroll tal-attivitajiet finanzjarji tal-Bank Ewropew tal-Investiment – rapport annwali 2019 (1),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2020/852 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-18 ta' Ġunju 2020 dwar l-istabbiliment ta' qafas biex jiġi ffaċilitat l-investiment sostenibbli, u li jemenda r-Regolament (UE) 2019/2088 (2) (ir-Regolament tat-Tassonomija), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2020/852 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-18 ta' Ġunju 2020 dwar l-istabbiliment ta' qafas biex jiġi ffaċilitat l-investiment sostenibbli, u li jemenda r-Regolament (UE) 2019/2088 (2) (ir-Regolament tat-Tassonomija),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2016/679 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-27 ta' April 2016 dwar il-protezzjoni tal-persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta' data personali u dwar il-moviment liberu ta' tali data, u li jħassar id-Direttiva 95/46/KE (Regolament Ġenerali dwar il-Protezzjoni tad-Data) (3), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2016/679 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-27 ta' April 2016 dwar il-protezzjoni tal-persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta' data personali u dwar il-moviment liberu ta' tali data, u li jħassar id-Direttiva 95/46/KE (Regolament Ġenerali dwar il-Protezzjoni tad-Data) (3),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (KE) Nru 1049/2001 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-30 ta' Mejju 2001 dwar l-aċċess pubbliku għad-dokumenti tal-Parlament Ewropew, tal-Kunsill u tal-Kummissjoni (4), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (KE) Nru 1049/2001 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-30 ta' Mejju 2001 dwar l-aċċess pubbliku għad-dokumenti tal-Parlament Ewropew, tal-Kunsill u tal-Kummissjoni (4),

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2018/843 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-30 ta' Mejju 2018 li temenda d-Direttiva (UE) 2015/849 dwar il-prevenzjoni tal-użu tas-sistema finanzjarja għall-finijiet tal-ħasil tal-flus jew il-finanzjament tat-terroriżmu, u li temenda d-Direttivi 2009/138/KE u 2013/36/UE (5) (Direttiva kontra l-Ħasil tal-Flus), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2018/843 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-30 ta' Mejju 2018 li temenda d-Direttiva (UE) 2015/849 dwar il-prevenzjoni tal-użu tas-sistema finanzjarja għall-finijiet tal-ħasil tal-flus jew il-finanzjament tat-terroriżmu, u li temenda d-Direttivi 2009/138/KE u 2013/36/UE (5) (Direttiva kontra l-Ħasil tal-Flus),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Kontroll tal-Baġit (A9-0173/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Kontroll tal-Baġit (A9-0173/2022),

| A. | billi l-BEI huwa marbut bit-trattati li jikkontribwixxi għall-integrazzjoni tal-UE, il-koeżjoni ekonomika u soċjali u l-iżvilupp reġjonali, skont l-Artikolu 309 tat-TFUE u l-Protokoll Nru 28, kif ukoll għall-iżvilupp ekwilibrat u regolari tas-suq intern; |
| --- | --- |

A.

billi l-BEI huwa marbut bit-trattati li jikkontribwixxi għall-integrazzjoni tal-UE, il-koeżjoni ekonomika u soċjali u l-iżvilupp reġjonali, skont l-Artikolu 309 tat-TFUE u l-Protokoll Nru 28, kif ukoll għall-iżvilupp ekwilibrat u regolari tas-suq intern;

| B. | billi l-Grupp tal-BEI jibqa' impenjat li jkompli jżid is-sehem tiegħu ta' finanzjament iddedikat għall-appoġġ tal-azzjoni klimatika u s-sostenibbiltà ambjentali u jibqa' ffukat fuq il-missjoni statutorja tiegħu ta' appoġġ għall-koeżjoni; |
| --- | --- |

B.

billi l-Grupp tal-BEI jibqa' impenjat li jkompli jżid is-sehem tiegħu ta' finanzjament iddedikat għall-appoġġ tal-azzjoni klimatika u s-sostenibbiltà ambjentali u jibqa' ffukat fuq il-missjoni statutorja tiegħu ta' appoġġ għall-koeżjoni;

| C. | billi l-objettivi ta' politika pubblika, bħal ma huma l-koeżjoni territorjali u soċjali, l-iżvilupp sostenibbli u l-ġlieda kontra l-qgħad (fost iż-żgħażagħ), il-faqar u l-esklużjoni soċjali, għandhom ikunu fil-qalba tal-attenzjoni u l-miri tal-BEI fil-kompitu tiegħu li jikkontribwixxi għall-iżvilupp ekwilibrat u regolari tas-suq intern; |
| --- | --- |

C.

billi l-objettivi ta' politika pubblika, bħal ma huma l-koeżjoni territorjali u soċjali, l-iżvilupp sostenibbli u l-ġlieda kontra l-qgħad (fost iż-żgħażagħ), il-faqar u l-esklużjoni soċjali, għandhom ikunu fil-qalba tal-attenzjoni u l-miri tal-BEI fil-kompitu tiegħu li jikkontribwixxi għall-iżvilupp ekwilibrat u regolari tas-suq intern;

| D. | billi l-BEI huwa marbut bil-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-UE u billi l-prinċipji tad-drittijiet tal-bniedem huma integrati fil-proċeduri u l-istandards tiegħu fil-qasam tad-diliġenza dovuta, inklużi l-valutazzjonijiet ex ante disponibbli pubblikament; |
| --- | --- |

D.

billi l-BEI huwa marbut bil-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-UE u billi l-prinċipji tad-drittijiet tal-bniedem huma integrati fil-proċeduri u l-istandards tiegħu fil-qasam tad-diliġenza dovuta, inklużi l-valutazzjonijiet ex ante disponibbli pubblikament;

| E. | billi l-BEI jinsab fuq quddiem nett fl-indirizzar tal-kriżi tal-COVID-19 fl-Unjoni Ewropea, b'mod partikolari billi jagħti s-sehem tiegħu bi programm ta' appoġġ f'waqtu ffukat fuq dawk il-klijenti u s-setturi l-aktar milquta mill-kriżi, u stabbilixxa wkoll strument ġdid imsemmi l-Fond ta' Garanzija Pan-Ewropew fl-2020, li jipprovdi l-kapital tant bżonnjuż għall-intrapriżi żgħar u ta' daqs medju (SMEs); |
| --- | --- |

E.

billi l-BEI jinsab fuq quddiem nett fl-indirizzar tal-kriżi tal-COVID-19 fl-Unjoni Ewropea, b'mod partikolari billi jagħti s-sehem tiegħu bi programm ta' appoġġ f'waqtu ffukat fuq dawk il-klijenti u s-setturi l-aktar milquta mill-kriżi, u stabbilixxa wkoll strument ġdid imsemmi l-Fond ta' Garanzija Pan-Ewropew fl-2020, li jipprovdi l-kapital tant bżonnjuż għall-intrapriżi żgħar u ta' daqs medju (SMEs);

| F. | billi f'Novembru 2019, il-BEI esprima l-ambizzjoni tiegħu li jallinja l-attivitajiet finanzjarji kollha tiegħu mal-prinċipji u l-objettivi tal-Ftehim ta' Pariġi sal-aħħar tal-2020 u li jaħdem f'koordinazzjoni mas-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna u mal-Bank Ewropew għar-Rikostruzzjoni u l-Iżvilupp; |
| --- | --- |

F.

billi f'Novembru 2019, il-BEI esprima l-ambizzjoni tiegħu li jallinja l-attivitajiet finanzjarji kollha tiegħu mal-prinċipji u l-objettivi tal-Ftehim ta' Pariġi sal-aħħar tal-2020 u li jaħdem f'koordinazzjoni mas-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna u mal-Bank Ewropew għar-Rikostruzzjoni u l-Iżvilupp;

| G. | billi t-tifqigħa globali tal-pandemija tal-COVID-19 f'Marzu 2020 kienet teħtieġ sforz sinifikanti mill-BEI biex joffri appoġġ addizzjonali lin-negozji u speċjalment lill-SMEs, li ntlaqtu ħażin b'mod partikolari mill-effetti tal-kriżi, u biex jikkontribwixxi għall-objettivi tal-UE; |
| --- | --- |

G.

billi t-tifqigħa globali tal-pandemija tal-COVID-19 f'Marzu 2020 kienet teħtieġ sforz sinifikanti mill-BEI biex joffri appoġġ addizzjonali lin-negozji u speċjalment lill-SMEs, li ntlaqtu ħażin b'mod partikolari mill-effetti tal-kriżi, u biex jikkontribwixxi għall-objettivi tal-UE;

| H. | billi l-klassifikazzjoni AAA tal-BEI hija meħtieġa sabiex jiġu żgurati sorsi xierqa ta' finanzjament tas-suq bl-aktar rati preferenzjali u trid, għalhekk, tiġi ppreservata; |
| --- | --- |

H.

billi l-klassifikazzjoni AAA tal-BEI hija meħtieġa sabiex jiġu żgurati sorsi xierqa ta' finanzjament tas-suq bl-aktar rati preferenzjali u trid, għalhekk, tiġi ppreservata;

| I. | billi l-BEI għandu jagħti valur miżjud bl-ogħla livell ta' integrità, governanza tajba, trasparenza u responsabbiltà, kif ukoll f'konformità mal-aqwa prattika bankarja applikabbli; |
| --- | --- |

I.

billi l-BEI għandu jagħti valur miżjud bl-ogħla livell ta' integrità, governanza tajba, trasparenza u responsabbiltà, kif ukoll f'konformità mal-aqwa prattika bankarja applikabbli;

| J. | billi l-ġlieda kontra l-forom kollha ta' ħasil tal-flus, ta' finanzjament tat-terroriżmu, ta' kriminalità organizzata u ta' prattiki dannużi tat-taxxa għandhom jibqgħu prijorità kostanti tal-BEI; |
| --- | --- |

J.

billi l-ġlieda kontra l-forom kollha ta' ħasil tal-flus, ta' finanzjament tat-terroriżmu, ta' kriminalità organizzata u ta' prattiki dannużi tat-taxxa għandhom jibqgħu prijorità kostanti tal-BEI;

| K. | billi l-BEI jiżvolġi rwol importanti barra mill-UE, permezz tal-attivitajiet ta' self estern tiegħu, bħala l-akbar istituzzjoni finanzjarja multilaterali tad-dinja; |
| --- | --- |

K.

billi l-BEI jiżvolġi rwol importanti barra mill-UE, permezz tal-attivitajiet ta' self estern tiegħu, bħala l-akbar istituzzjoni finanzjarja multilaterali tad-dinja;

Il-prestazzjoni tal-operazzjonijiet finanzjarji tal-BEI

| 1. | Jinnota li fl-2020, il-firem il-ġodda tas-self tal-bank ammontaw għal EUR 66,1 biljun, f'konformità mal-mira stabbilita fil-pjan operazzjonali tal-2020 u aktar minn dawk kemm tal-2019 (EUR 63,3 biljun) kif ukoll tal-2018 (EUR 55,6 biljun); jirrimarka li l-akbar sehem ġie allokat fl-Italja, fi Spanja u fi Franza (15 %, 13 % u 11 % tal-firem totali rispettivament) u li s-setturi tat-trasport, tas-self globali u tal-enerġija rċevew l-akbar ishma (29,3 %, 20,5 % u 14,9 % rispettivament); |
| --- | --- |

1.

| 2. | Itenni t-talba tiegħu għal distribuzzjoni ġeografika ġusta u trasparenti tal-proġetti u l-investiment b'enfasi fuq ir-reġjuni inqas żviluppati, speċjalment fir-rigward tal-innovazzjoni, id-diġitalizzazzjoni u l-infrastruttura, bil-għan li jiġu promossi t-tkabbir inklużiv u l-konverġenza u l-koeżjoni ekonomika, soċjali u territorjali; jitlob lill-BEI jindirizza n-nuqqasijiet rikorrenti li jipprevjenu lil ċerti reġjuni u pajjiżi milli jibbenefikaw bis-sħiħ mill-istrumenti finanzjarji tal-BEI; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Josserva li mill-31 ta' Diċembru 2020, il-volum pendenti ta' self iffirmat naqas bi ftit għal EUR 558,7 biljun (minn EUR 560,3 biljun fi tmiem l-2019), li minnhom 82,2 % kienu għal proġetti fi ħdan l-UE (2019: 81,4 %); jinnota li l-portafoll tas-self żburżat tal-BEI kien jammonta għal EUR 444,6 biljun meta mqabbel ma' EUR 447,5 biljun fi tmiem l-2019; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jinnota li t-tifqigħa tal-COVID-19 biddlet b'mod konsiderevoli l-profil tal-iżborż tal-BEI fl-2020, b'aktar minn 50 % tal-mira li ntlaħqet fl-ewwel nofs tas-sena bis-saħħa tal-pass mgħaġġel tal-bank u l-prijoritizzazzjoni mill-ġdid tal-pipeline tal-iżborżi eżistenti biex jiġu appoġġati l-ħtiġijiet ta' likwidità tal-klijenti; jinnota li l-iżborżi laħqu EUR 58,3 biljun fl-2020; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jieħu nota tal-profitt nett ta' EUR 1,7 biljun irrapportat mill-BEI għall-2020, meta mqabbel ma' EUR 2,4 biljun fl-2019; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Josserva b'apprezzament ir-rwol tal-BEI bħala l-akbar emittent supranazzjonali tal-bonds tal-użu ekoloġiku u soċjali tar-rikavati, kif ukoll l-interess dejjem jikber ta' investituri sostenibbli għal dan it-tip ta' ħruġ fil-kuntest tal-Ftehim Ekoloġiku Ewropew u r-Regolament dwar it-Tassonomija tal-UE; jinnota li fl-2020, il-BEI kien immarka rekord ta' ħruġ ekwivalenti ta' EUR 10,5 biljun fi prodotti ta' dejn ta' sostenibbiltà; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Jinnota li bħala riżultat tas-sostituzzjoni tas-sehem tar-Renju Unit fil-kapital tal-BEI, il-bażi tal-kapital imħallas tal-BEI kibret b'EUR 0,5 biljun u l-kapital eżerċitabbli tiegħu żdied meta mqabbel mas-sitwazzjoni ta' qabel il-Brexit; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jinnota li l-portafoll globali tas-self kompla jaħdem tajjeb, b'0,4 % biss ta' self indebolit fi tmiem l-2020 (meta mqabbel ma' 0,4 % fi tmiem l-2019); josserva li l-parti tal-pagamenti li kellha tkun dovuta b'aktar minn 90 jum għadha baxxa ħafna, b'total ta' EUR 117,1 miljun fl-aħħar tal-2020 (meta mqabbla ma' EUR 146,0 miljun fl-aħħar tal-2019) u li tirrappreżenta biss 0,03 % tal-portafoll tar-riskju; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Jinnota b'apprezzament li minkejja l-kuntest ġenerali tal-inċertezza fis-swieq finanzjarji globali minħabba l-pandemija tal-COVID-19, il-BEI għadu jżomm pożizzjoni ta' likwidità robusta; jissottolinja li l-proporzjon tal-likwidità totali tal-bank għadu sew fi ħdan il-limiti interni, li jkopri 78,1 % tal-ħruġ nett tal-flus ipproġettat (meta mqabbel ma' 88,6 % fl-2019); |
| --- | --- |

9.

| 10. | Jistieden lill-BEI jipprijoritizza, permezz tal-attivitajiet ta' self tiegħu għal proġetti soċjali, ekoloġiċi u sostenibbli, l-implimentazzjoni tal-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli tal-Aġenda 2030 tan-NU għall-Iżvilupp Sostenibbli; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Jistieden lill-BEI jieħu rwol attiv fl-appoġġ ta' proġetti li jikkontribwixxu għal tranżizzjoni ġusta, bħar-riċerka, l-innovazzjoni u d-diġitalizzazzjoni, l-aċċess tal-SMEs għall-finanzi kif ukoll l-investiment soċjali u l-ħiliet; itenni t-talbiet tiegħu lill-BEI biex jipprovdi finanzjament immirat għal inizjattivi ta' tranżizzjoni ġusta bħala kwistjoni ta' prijorità, filwaqt li titqies l-addizzjonalità li l-finanzjament tal-BEI jista' jipprovdi flimkien ma' sorsi oħra; jisħaq, barra minn hekk, li l-koordinament ma' strumenti ta' finanzjament oħra huwa kruċjali minħabba li l-BEI waħdu ma jistax jiffinanzja dawn l-inizjattivi kollha; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Jinnota li fil-kuntest diffiċli attwali (pandemija li għaddejja bħalissa u l-aggressjoni Russa kontra l-Ukrajna), id-distakk bejn is-sitwazzjonijiet ekonomiċi u l-kapaċitajiet tal-Istati Membri kiber, u jissottolinja l-importanza li jiġi żgurat li r-reġjuni u l-pajjiżi l-aktar milquta jkunu jistgħu jadatttaw għaċ-ċirkostanzi l-ġodda sabiex ħadd ma jitħalla jibqa' lura; |
| --- | --- |

12.

Azzjonijiet relatati mal-pandemija tal-COVID-19

| 13. | Jifraħ lill-Grupp tal-BEI, minkejja t-tifqigħa tal-COVID-19, għall-kapaċità tiegħu li jibqa' kompletament operattiv u li jkompli jwettaq l-attivitajiet tiegħu fil-kors normali tan-negozju; jirrimarka li l-pandemija tal-COVID-19 ma kellhiex impatti finanzjarji negattivi materjali diretti fuq il-BEI; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Jinnota li f'Marzu u April 2020, il-Kummissjoni u l-Grupp tal-BEI allokaw mill-ġdid EUR 1 biljun ta' riżorsi disponibbli tal-FEIS lejn strumenti ta' garanzija eżistenti (InnovFin SMEG u COSME LGF) ġestiti mill-Fond Ewropew tal-Investiment (FEI) għall-benefiċċju tal-SMEs li ntlaqtu ħażin ħafna u tas-settur tal-kapitalizzazzjoni medja fl-UE; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Jirrikonoxxi li l-BEI għamel disponibbli finanzjament għal investimenti fis-settur tal-kura tas-saħħa, bħal dawk minn kumpaniji Ewropej involuti fir-riċerka dwar it-tilqim u l-iżvilupp ta' soluzzjonijiet terapewtiċi u dijanjostiċi għall-ġlieda kontra l-COVID-19; jinnota li l-firem tal-pipeline tal-kura tas-saħħa tal-BEI fi tmiem l-2020 ammontaw għal EUR 5,2 biljun, li minnhom EUR 175 miljun kienu għar-riċerka applikata għall-vaċċini kontra l-COVID-19; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Jistieden lill-BEI jkompli jagħti prijorità lill-investimenti fl-infrastruttura tas-saħħa, it-taħriġ tal-persunal u l-kwalità tas-servizzi tas-saħħa nazzjonali sabiex jitnaqqsu l-inugwaljanzi bejn il-pajjiżi; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Jenfasizza r-rwol tal-BEI fis-suċċess tal-vaċċin tal-BioNTech għall-COVID-19 permezz tal-iffirmar f'Ġunju 2020 ta' faċilità ta' self ta' EUR 100 miljun, u li biha sar l-ewwel investitur finanzjarju li jappoġġa l-programm ta' vaċċin BioNTech tal-COVID-19; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Jissottolinja li l-BEI, fl-istess ħin, offra appoġġ għall-programmi globali biex jitqassmu l-vaċċini kontra l-COVID-19, speċjalment fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Jisħaq li l-Grupp tal-BEI wiegħed EUR 6,5 biljun biex jappoġġa pajjiżi barra mill-UE, inklużi 'l fuq minn EUR 1 biljun lill-Ukrajna għall-infrastruttura, l-ambjent, l-innovazzjoni u l-irkupru post-COVID-19, u EUR 1,7 biljun biex jappoġġa l-irkupru soċjali u ekonomiku tal-Balkani tal-Punent mill-pandemija tal-COVID-19 bħala parti minn pakkett ta' appoġġ finanzjarju ta' EUR 3,3 biljun għar-reġjun imħabbar mill-Kummissjoni; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Jirrimarka li f'Marzu 2020, il-Grupp tal-BEI introduċa pjan ta' azzjoni ta' appoġġ bil-għan li jimmobilizza sa EUR 28 biljun għall-SMEs milquta mit-tifqigħa tal-COVID-19; jinnota li bejn it-tifqigħa tal-pandemija u l-aħħar tal-2020, il-BEI approva 172 operazzjoni indipendenti għal ammont totali ta' EUR 33,9 biljun (minn volum totali approvat ta' EUR 82,8 biljun) u li huwa wkoll reġa' żied 68 linja ta' kreditu eżistenti b'total ta' EUR 4,6 biljun; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Jilqa' l-istabbiliment tal-Fond ta' Garanzija Pan-Ewropew bħala strument ġdid fi ħdan il-portafoll tal-BEI li se jipprovdi sa EUR 200 biljun ta' finanzjament addizzjonali; jinnota li sal-31 ta' Diċembru 2020, il-BEI kien approva EUR 2,7 biljun ta' finanzjament, bil-għan li jimmobilizza EUR 27,8 biljun ta' finanzjament totali; |
| --- | --- |

21.

Il-BEI jappoġġa oqsma ewlenin ta' politika

| 22. | Jilqa' l-adozzjoni f'Ottubru 2020 tar-rapport tematiku dwar l-evalwazzjoni tal-finanzjament ta' koeżjoni tal-BEI mill-2007 sal-2018; jinnota li għall-biċċa l-kbira tal-perjodu taħt rieżami, il-BEI laħaq il-miri annwali tiegħu ta' finanzjament ta' koeżjoni, għalkemm b'diffikultà dejjem akbar fis-snin l-aktar reċenti; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Jinnota li s-self ta' koeżjoni tal-BEI mill-2014 sal-2020 ammonta għal total ta' EUR 123,8 biljun u li fl-2020 biss, dan is-self ammonta għal EUR 19,5 biljun; jinnota wkoll li fl-2020, 34 % tal-firem kollha tal-BEI fi ħdan l-UE-27 kienu għal proġetti u benefiċjarji li jinsabu f'reġjuni prijoritarji ta' koeżjoni tal-BEI, magħżula minn fost reġjuni inqas żviluppati u reġjuni ta' tranżizzjoni; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Huwa konxju li l-konsegwenzi ekonomiċi tal-pandemija tal-COVID-19 żiedu d-differenzi strutturali bejn l-Istati Membri, u b'hekk il-missjoni statutorja tal-BEI li jappoġġa l-koeżjoni saret aktar meħtieġa; jilqa', f'dan ir-rigward, l-adozzjoni tal-orjentazzjoni ta' koeżjoni tal-BEI għall-2021-2027; jinnota li sal-2025, il-BEI għandu l-għan li jiddedika 45 % tas-self annwali tiegħu mill-UE lir-reġjuni ta' koeżjoni u jitlob lill-BEI jirrapporta kull sena dwar l-implimentazzjoni tal-miri u l-prijoritajiet tal-orjentazzjoni ta' koeżjoni; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Jinnota li fl-2020, il-FEI nieda l-proġett Pilota għall-Garanzija tal-Ħiliet u l-Edukazzjoni biex jistimula l-investimenti fl-edukazzjoni, it-taħriġ u l-ħiliet, u li l-inizjattiva hija adattata sew biex tindirizza l-ħtiġijiet li ġejjin tas-swieq tax-xogħol, filwaqt li jitqiesu b'mod speċifiku t-tranżizzjonijiet diġitali u ekoloġiċi; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Itenni t-talba tiegħu għat-tisħiħ tal-assistenza teknika għall-awtoritajiet lokali u reġjonali, f'konformità mal-politika tal-BEI ta' “self, taħlit u konsulenza”, u l-għarfien espert finanzjarju tagħhom, speċjalment f'reġjuni b'kapaċità baxxa ta' investiment, u għat-tisħiħ ta' proġetti ta' interess komuni għal diversi Stati Membri li huma ta' daqs jew natura tali li ma jistgħux jiġu ffinanzjati kompletament mid-diversi mezzi disponibbli fl-Istati Membri individwali, qabel l-approvazzjoni tal-proġetti, sabiex jittejjeb l-aċċess għall-finanzjament tal-BEI; jistieden lill-Grupp tal-BEI jintensifika l-kooperazzjoni mal-banek u l-istituzzjonijiet promozzjonali nazzjonali; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Jinnota li fl-2020, il-BEI laħaq il-mira tiegħu li jipprovdi USD 100 biljun ta' finanzjament matul il-ħames snin bejn l-2016 u l-2020 għall-ġlieda kontra l-emerġenza klimatika, kif imħabbar fl-2015 fil-konferenza ta' Pariġi dwar il-klima; jenfasizza li fl-2020 biss, il-BEI investa madwar EUR 24,2 biljun (2019: EUR 19,3 biljun) f'azzjoni klimatika u li, meta qabeż il-mira inizjali tiegħu ta' 28 %, laħaq livell rekord ta' finanzjament klimatiku ta' 37,4 %, u b'hekk dan ikkonferma lill-BEI bħala l-akbar finanzjatur multilaterali tal-azzjoni klimatika; |
| --- | --- |

27.

| 28. | Jinnota li l-BEI għadu jżid is-sehem tiegħu ta' finanzjament iddedikat għall-azzjoni klimatika u s-sostenibbiltà ambjentali bil-għan li jilħaq 50 % tal-attività kummerċjali tiegħu sal-2025; |
| --- | --- |

28.

| 29. | Jinnota li f'Lulju 2020, il-BEI adotta metodoloġiji dwar l-impronta tal-karbonju tal-proġetti biex jipprovdi gwida lill-persunal tal-BEI dwar kif tiġi kkalkulata l-impronta tal-karbonju tal-proġetti ta' investiment iffinanzjati mill-bank; jieħu nota tad-deċiżjoni tal-BEI li jirrifjuta l-finanzjament ta' kwalunkwe proġett negattiv għall-klima li jinvolvi l-fjuwils fossili tradizzjonali; jistieden lill-BEI jinkoraġġixxi proġetti ekoloġiċi sabiex jiffaċilita t-tranżizzjoni tal-enerġija u l-kisba tal-objettivi ta' Pariġi; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Jilqa' t-tnedija tas-“City Climate Gap Fund”, faċilità konsultattiva ġdida li għandha l-għan li tipprovdi assistenza fi stadju bikri li tappoġġa proġetti intelliġenti fil-livell klimatiku fi bliet f'pajjiżi li qed jiżviluppaw u f'pajjiżi emerġenti; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Jieħu nota tal-iżvilupp min-naħa tal-BEI ta' metodoloġija ta' valutazzjoni fil-livell ta' kontroparti magħrufa bħala l-“Għodda għall-Iskrinjar tar-Riskju Klimatiku”, li ilha tintuża minn Lulju 2020 biex tivvaluta u timmonitorja r-riskji klimatiċi fil-portafoll kollu tal-Grupp tal-BEI u biex tirrapporta lill-korpi governattivi tal-Grupp tal-BEI; |
| --- | --- |

31.

| 32. | Jinnota li l-proċess ta' aġġornament tal-politika ambjentali u soċjali tal-Grupp tal-BEI beda fl-2020 u wassal għall-approvazzjoni fi Frar 2022 tal-Qafas il-ġdid dwar is-Sostenibbiltà Ambjentali u Soċjali; jilqa' l-istandards ambjentali u soċjali riveduti tal-BEI inklużi fil-qafas, speċjalment dawk relatati mad-drittijiet tax-xogħol, il-bijodiversità u l-protezzjoni ambjentali; jinnota li l-BEI huwa marbut bil-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-UE u li l-prinċipji tad-drittijiet tal-bniedem huma għal kollox integrati fil-proċeduri u l-istandards tiegħu fil-qasam tad-diliġenza dovuta, inkluż billi, fil-każ ta' ksur serju tad-drittijiet tal-bniedem, l-iżborżi jkunu jistgħu jiġu sospiżi; jilqa' l-fatt li l-BEI u l-promoturi tiegħu huma meħtieġa jikkunsidraw id-drittijiet tal-bniedem bħala parti mill-proċess ta' valutazzjoni tal-impatt ambjentali u soċjali; jistieden lill-BEI u lill-intermedjarji tiegħu jiżvelaw dettalji tar-riskji jew l-impatti ambjentali u soċjali reali marbuta mal-operazzjonijiet imwettqa permezz tas-sħab; jisħaq li kwalunkwe rekwiżit ġdid ma għandux joħloq aktar burokrazija għall-SMEs; jistieden lill-BEI jiżgura li l-mekkaniżmu tal-ilmenti tiegħu jkun faċilment aċċessibbli, f'waqtu u effikaċi, sabiex jidentifika u jirrimedja kwalunkwe ksur tad-drittijiet tal-bniedem fil-proġetti relatati mal-BEI; jitlob lill-BEI jirrapporta lill-Parlament u lill-Bord tal-Gvernaturi tal-BEI dwar din il-kwistjoni; |
| --- | --- |

32.

| 33. | Jieħu nota li l-Pipeline tal-Gass Naturali Trans-Anatoljan u l-Pipeline Trans-Adrijatiku, anke jekk mhumiex allinjati mal-għanijiet tal-Ftehim ta' Pariġi, huma strateġiċi għall-provvista tal-enerġija tal-UE, speċjalment f'termini tal-istrateġija għad-diversifikazzjoni tal-fornituri; |
| --- | --- |

33.

| 34. | Jappoġġa l-impenn tal-BEI li jilħaq in-newtralità klimatika sal-2050 u li jallinja l-azzjonijiet tiegħu mal-Patt Ekoloġiku Ewropew; jilqa' r-reviżjoni li jmiss tal-politika ta' self għat-trasport, li se tkun konformi mal-objettivi tal-Ftehim ta' Pariġi u li hija ppjanata li tiġi adottata f'Ġunju jew Lulju 2022; jisħaq li tali rekwiżiti ġodda ma jridux ikunu għad-detriment tal-aċċess tal-SMEs għall-finanzjament; itenni l-ħtieġa li l-politika tevita l-imblukkar ta' assi b'intensità ta' karbonju u tappoġġa ċ-ċaqliq modali lejn mobilità b'livell żero ta' emissjonijiet tal-karbonju kemm għall-merkanzija kif ukoll għall-passiġġieri fil-livelli urbani u interurbani; |
| --- | --- |

34.

| 35. | Iħeġġeġ lill-BEI jappoġġa l-iżvilupp ta' proġetti ta' infrastruttura tat-trasport, inklużi l-ferroviji u l-awtostradi, li huma sostenibbli u li ma jagħmlux ħsara lill-ambjent u li jistgħu jikkontribwixxu biex jiġu indirizzati d-disparitajiet territorjali u soċjali bejn ir-reġjuni u l-pajjiżi fl-UE; |
| --- | --- |

35.

| 36. | Jisħaq fuq il-ħtieġa li ssir enfasi fuq il-finanzjament fit-tul, jiġifieri billi jiġu appoġġati proġetti li inkella ma jiġux iffinanzjati, b'mod partikolari proġetti ta' negozji ġodda u SMEs innovattivi; jenfasizza, madankollu, li l-attivitajiet ta' finanzjament tal-BEI ma jistgħux jissostitwixxu politiki fiskali sostenibbli fl-Istati Membri; jistieden lill-BEI jżid l-investiment f'innovazzjonijiet rivoluzzjonarji, speċjalment għat-tranżizzjoni ekoloġika, sabiex jingħata appoġġ lill-kumpaniji tal-UE; |
| --- | --- |

36.

| 37. | Jistieden lill-BEI jżid il-finanzjament biex jagħti spinta lit-tranżizzjoni teknoloġika, jappoġġa l-iżvilupp tal-ħiliet adattati għall-ħtiġijiet attwali u futuri tas-suq tax-xogħol, jippromwovi aktar l-investiment fil-ħiliet diġitali tal-impjegati u tal-imprendituri, fl-infrastruttura diġitali u fit-tisħiħ tal-kapaċità għad-diġitalizzazzjoni, iforni fondi għar-riċerka u l-innovazzjoni fit-tul għall-SMEs, jappoġġa l-ekonomija soċjali u jsaħħaħ il-koeżjoni soċjali u territorjali, b'mod partikolari billi jimla l-lakuni fl-investiment attwali fl-akkomodazzjoni pubblika u fl-infrastruttura; |
| --- | --- |

37.

| 38. | Jistieden lill-BEI jiżviluppa strateġija speċifika dwar id-drittijiet tal-bniedem u pjan ta' azzjoni għall-implimentazzjoni tagħha; jistieden lill-BEI jallinja l-istrateġija ta' finanzjament tiegħu mal-livelli ta' ambizzjoni u impenn lejn valuri u objettivi komuni murija mill-pajjiżi sħab tal-UE; |
| --- | --- |

38.

| 39. | Jilqa' b'sodisfazzjon l-adozzjoni fl-2019 mill-BEI tal-kriterji ta' 2X Challenge li għandhom l-għan li jimmobilizzaw ir-riżorsi rilevanti b'appoġġ għat-tisħiħ tal-pożizzjoni tan-nisa u l-ugwaljanza bejn il-ġeneri u li jipprovdu qafas ċar għal lenti tal-ġeneru li tinvesti permezz ta' self intermedjat barra mill-UE; jitlob lill-BEI jintroduċi kriterji simili għal operazzjonijiet fi ħdan l-UE li jkopru kemm operazzjonijiet intermedjati kif ukoll operazzjonijiet ta' self dirett; |
| --- | --- |

39.

| 40. | Ifaħħar l-iffirmar tal-BEI fl-2020 tad-dikjarazzjoni ta' Pariġi tal-Banek għall-Iżvilupp dwar l-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri u t-Tisħiħ tal-Pożizzjoni tan-Nisa; jinnota li l-Pjan Direzzjonali Klimatiku tal-Bank għall-2021-2025 tal-Grupp tal-BEI adottat fl-2020 jenfasizza l-għoti ta' finanzjament għall-klima sensittiv għall-ġeneru bħala qasam tematiku ta' prijorità għall-Grupp tal-BEI; jilqa' l-introduzzjoni ta' tikketta dwar il-ġeneru għall-operazzjonijiet kollha tal-BEI biex il-BEI jkun jista' jidentifika operazzjonijiet li x'aktarx jikkontribwixxu għall-ugwaljanza bejn il-ġeneri; |
| --- | --- |

40.

| 41. | Jinnota li fl-aħħar tal-2020, ingħataw EUR 99,4 biljun f'self lil 102 pajjiżi differenti, li minnhom EUR 9,3 biljun ġew iffirmati fl-2020, l-aktar taħt il-mandat ta' self estern tal-BEI; |
| --- | --- |

41.

| 42. | Jistieden lill-BEI jagħmel użu sħiħ mis-sett ta' għodod tiegħu biex jiġġieled l-evitar tat-taxxa għal proġetti ffinanzjati f'pajjiżi mhux tal-UE; |
| --- | --- |

42.

| 43. | Jenfasizza l-ħtieġa li l-istituzzjonijiet finanzjarji internazzjonali jeliminaw ir-riskju li l-fondi tal-UE jistgħu direttament jew indirettament jikkontribwixxu għall-evażjoni tat-taxxa u għall-frodi tat-taxxa; |
| --- | --- |

43.

| 44. | Itenni li l-operazzjonijiet esterni tal-BEI huma mistennija jikkontribwixxu għall-ilħuq tal-objettivi ta' politika tal-UE, irawmu l-iżvilupp ekonomiku, soċjali u ambjentali sostenibbli tal-pajjiżi li qed jiżviluppaw, b'mod partikolari fl-aktar pajjiżi żvantaġġati kif ukoll il-konformità, skont l-objettivi approvati mill-UE; jirrikonoxxi li l-qerda tal-faqar, il-mobilizzazzjoni tar-riżorsi nazzjonali u d-drittijiet tal-bniedem huma temi ewlenin fl-arkitettura tal-finanzjament għall-iżvilupp tal-UE; ifakkar li l-parteċipazzjoni tal-partijiet ikkonċernati hija l-pedament tal-iżvilupp sostenibbli u inklużiv; |
| --- | --- |

44.

| 45. | Jistieden lill-BEI jkompli jappoġġa l-kisba tal-Għanijiet ta' Żvilupp Sostenibbli tan-NU permezz tal-attivitajiet tiegħu fil-qafas ta' mandati speċifiċi deċiżi mill-Kunsill u mill-Parlament; |
| --- | --- |

45.

| 46. | Jappoġġa l-konklużjonijiet tal-Kunsill adottati fl-14 ta' Ġunju 2021, li stiednu lill-BEI jsaħħaħ il-kontribut tiegħu għall-isforzi ta' żvilupp tal-Unjoni permezz ta' strateġiji ddedikati, preżenza aktar b'saħħitha fuq il-post globalment u koordinazzjoni aħjar mas-sħab f'approċċ ġenwin ta' Tim Ewropa, bil-ħsieb li jiġu żviluppati azzjonijiet konġunti innovattivi u tiġi żgurata l-viżibbiltà tal-finanzjament estern tal-Unjoni; |
| --- | --- |

46.

| 47. | Jinnota li sa Ġunju 2020, il-BEI kien qabeż, f'termini ta' approvazzjonijiet, il-mira tal-FEIS li jimmobilizza mill-anqas EUR 500 biljun ta' investiment sa tmiem l-2020; jinnota, barra minn hekk, li abbażi tal-firem fil-livell tal-Grupp tal-BEI li jiswew kważi EUR 82,8 biljun, l-investiment appoġġat mill-FEIS huwa stmat għal madwar EUR 491,7 biljun; |
| --- | --- |

47.

| 48. | Iħeġġeġ lill-BEI biex jinvolvi ruħu aktar fis-settur agrikolu; jissottolinja li l-bżonnijiet finanzjarji tal-bdiewa, b'mod partikolari tal-bdiewa żgħażagħ u dawk ġodda li jidħlu fil-qasam, huma notevoli u li l-bdiewa u n-negozji ta' dan is-settur għandhom rata ta' suċċess aktar baxxa meta japplikaw għal finanzjament; jenfasizza li l-BEI ħa ċerti passi biex jindirizza din il-kwistjoni; jistieden lill-BEI jwettaq aktar ħidma fuq għodod finanzjarji ġodda li se jagħtu spinta lill-aċċessibilità għas-settur agrikolu; jinsisti, f'dan il-kuntest, li l-finanzjament tal-BEI jeħtieġ li jsostni t-tranżizzjoni tas-settur agrikolu bi qbil mal-objettivi tal-politika tal-UE, inkluż rispett akbar tat-trattament xieraq tal-annimali, u għandu jevita li jikkontribwixxi għal densitajiet ta' popolazzjoni ogħla mill-kapaċità li tiflaħ l-art; |
| --- | --- |

48.

It-tisħiħ tat-trasparenza u responsabbiltà fil-governanza u l-attivitajiet korporattivi tal-BEI

| 49. | Jinnota li fl-2020, il-Grupp tal-BEI ħoloq uffiċċju għar-riskji u għall-konformità tal-Grupp taħt is-sorveljanza tal-Uffiċjal Kap tar-Riskji tal-Grupp; jinnota li l-Uffiċjal Kap tar-Riskji tal-Grupp jissorvelja u jirrapporta dwar ir-riskji kollha tal-Grupp, inklużi r-riskji ta' konformità, u li l-Uffiċjal Kap għall-Konformità li jmexxi l-uffiċċju għall-konformità tal-BEI jirrapporta lill-Uffiċjal Kap tar-Riskji tal-Grupp, kif ukoll lill-Kumitat ta' Tmexxija, lill-kumitati rilevanti tal-Bord tad-Diretturi tal-BEI u lill-Kumitat tal-Awditjar; jitlob lill-BEI jispjega kif l-indipendenza tal-Uffiċjal Kap għall-Konformità tiġi ppreservata u kif jiġu evitati d-duplikazzjonijiet tar-responsabbiltajiet ma' dawk tal-Uffiċjal Kap tar-Riskji; |
| --- | --- |

49.

| 50. | Jilqa' b'sodisfazzjon il-prestazzjoni fl-2020 tal-ewwel valutazzjoni tar-riskju ta' konformità mill-Uffiċċju tal-Uffiċjal Kap għall-Konformità, li għandha l-għan li tidentifika l-iskopertura għar-riskju ta' konformità tal-attivitajiet kummerċjali tal-BEI fil-postijiet ġeografiċi li jopera fihom, inklużi l-iskopertura għall-ħasil tal-flus u l-finanzjament tar-riskji tat-terroriżmu, ir-riskji ta' kriminalità organizzata, sanzjonijiet, ġuriżdizzjonijiet mhux konformi/governanza tajba fil-qasam tat-taxxa, integrità tas-suq, u kondotta u riskji tal-akkwist; jirrimarka li fl-2020, l-indikaturi ewlenin tar-riskju ġew aġġornati fid-dashboard tal-ħasil tal-flus u l-finanzjament tar-riskji tat-terroriżmu biex joffru aktar informazzjoni granulari dwar ir-riskji relatati mal-ħasil tal-flus u l-finanzjament tar-riskji tat-terroriżmu; |
| --- | --- |

50.

| 51. | Jilqa' d-deċiżjoni tal-Kumitat ta' Tmexxija li jiddedika riżorsi umani addizzjonali għat-tisħiħ tal-uffiċċju għall-konformità tal-BEI; jilqa' l-iffirmar kemm mill-BEI kif ukoll mill-FEI f'Marzu 2020 ta' memoranda ta' qbil mal-Unità tal-Intelligence Finanzjarja tal-Lussemburgu; |
| --- | --- |

51.

| 52. | Jinnota li l-Qafas tal-Grupp tal-BEI fil-qasam tal-Ġlieda kontra l-Ħasil tal-Flus u l-Finanzjament tat-Terroriżmu (AML-CFT) ġie rivedut f'Diċembru 2020, b'kunsiderazzjoni tal-ħames Direttiva AML, u li f'Lulju 2021 ġiet adottata politika komprensiva tal-Grupp tal-BEI dwar l-AML-CFT u l-kriminalità organizzata; huwa tal-fehma li koordinazzjoni effettiva ma' awtoritajiet kompetenti rilevanti oħra hija materjali għas-suċċess tal-politika; |
| --- | --- |

52.

| 53. | Jieħu nota tal-Ftehim Tripartitiku l-ġdid iffirmat bejn il-Qorti Ewropea tal-Awdituri (QEA), il-BEI u l-Kummissjoni li jippermetti aċċess akbar u simplifikazzjoni mtejba tad-dokumenti awditjati tal-BEI; itenni, madankollu, l-appelli tiegħu għall-estensjoni tad-dritt ta' aċċess għall-informazzjoni mill-QEA fir-rigward tal-operazzjonijiet tal-BEI li jimplimentaw il-politiki tal-UE; jesprimi dispjaċir għall-fatt li l-Kummissjoni u l-BEI jirreferu għad-definizzjoni tal-mandat tal-QEA kif stabbilit fit-TFUE sabiex il-Qorti ma titħalliex taċċessa informazzjoni relatata mal-operazzjonijiet tal-BEI li l-unika raġuni għall-eżistenza tiegħu hija l-implimentazzjoni tal-politiki tal-UE; |
| --- | --- |

53.

| 54. | Huwa tal-fehma li l-ħidma tal-Kumitat tal-Awditjar tal-BEI mhijiex alternattiva iżda pjuttost komplementari għal dik tal-QEA; jiddeplora l-fatt li l-Ftehim Tripartitiku, li ġie mġedded fil-11 ta' Novembru 2021 mill-BEI, il-Kummissjoni u l-QEA, ma joffrix soluzzjoni sodisfaċenti u li t-tiġdid tiegħu jżomm l-istatus quo mingħajr ebda titjib sinifikanti, b'mod partikolari fir-rigward tas-setgħat ta' awditjar tal-QEA fuq l-attivitajiet tal-BEI; |
| --- | --- |

54.

| 55. | Jinnota li, fl-2020, il-mekkaniżmu tal-ilmenti tal-BEI rreġistra 77 każ ġdid, ittratta 137 każ u għalaq 94; jilqa' l-fatt li l-mekkaniżmu tal-ilmenti tal-BEI jimmonitorja b'mod sistematiku l-implimentazzjoni tar-rakkomandazzjonijiet u s-suġġerimenti tiegħu għal titjib tas-servizzi tal-BEI; jistieden lill-BEI jindirizza b'mod adegwat is-sejbiet tal-mekkaniżmu tal-ilmenti; |
| --- | --- |

55.

| 56. | Jilqa' b'sodisfazzjon il-progress sostanzjali li sar fl-2020 lejn l-implimentazzjoni sħiħa tal-politika ta' esklużjoni tal-BEI, b'mod partikolari permezz tal-ħolqien ta' Unità ġdida ta' Politika u Esklużjoni fid-Diviżjoni tal-Investigazzjonijiet tal-Frodi tal-Ispettorat Ġenerali, u l-ħatra tal-Kumitat tal-Esklużjoni f'Ottubru 2020; |
| --- | --- |

56.

| 57. | Itenni l-appell tiegħu biex il-BEI jagħmel analiżi komprensiva tan-natura tal-appoġġ finanzjarju affettwat minn imġiba ħażina allegata u tad-distribuzzjoni ġeografika ta' tali każijiet, biex jiffaċilita l-identifikazzjoni ta' dgħufijiet sistemiċi li jistħoqqilhom attenzjoni u riżorsi; jilqa', f'dan ir-rigward, il-fatt li d-Diviżjoni tal-Investigazzjonijiet tal-Frodi tal-Ispettorat Ġenerali, żviluppat diversi għodod ta' prevenzjoni u ta' detezzjoni li huma minn ta' quddiem fl-industrija matul dawn l-aħħar 10 snin; |
| --- | --- |

57.

| 58. | Jieħu nota tal-adozzjoni tal-politika riveduta tal-ġlieda kontra l-frodi tal-Grupp tal-BEI f'Lulju 2021; |
| --- | --- |

58.

| 59. | Jinnota l-isfidi ppreżentati mill-pandemija tal-COVID-19 għat-twettiq ta' investigazzjonijiet ta' frodi fl-2020 mid-Diviżjoni tal-Investigazzjonijiet tal-Frodi tal-Ispettorat Ġenerali, li madankollu ħarġet 52 rakkomandazzjoni u opinjoni; jinnota li madwar 89 % tal-każijiet investigati jaqgħu fl-oqsma tal-frodi, il-korruzzjoni u l-kollużjoni u jitlob lill-BEI jirrapporta dwar is-sħubija u l-kooperazzjoni tiegħu mal-Uffiċċju Ewropew ta' Kontra l-Frodi (OLAF) u l-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew (UPPE) fir-rigward ta' tali każijiet; |
| --- | --- |

59.

| 60. | Jilqa' b'sodisfazzjoni l-arranġament ta' ħidma mal-UPPE ffirmat f'Diċembru 2021 u jappella għall-implimentazzjoni sħiħa u diliġenti tiegħu, b'mod partikolari fir-rigward tar-rapportar; jenfasizza f'dan ir-rigward li d-Diviżjoni tal-Investigazzjonijiet tal-Frodi tal-Ispettorat Ġenerali bdiet il-kollaborazzjoni tagħha mal-UPPE xhur qabel ma ġie ffirmat l-arranġament ta' ħidma u rrapportat total ta' 17-il każ fl-2021; |
| --- | --- |

60.

| 61. | Jinnota b'apprezzament li fl-2021 il-BEI saħħaħ ukoll il-kooperazzjoni tiegħu mal-Europol billi ffirma ftehim ta' kooperazzjoni li għandu l-għan li jrawwem il-prevenzjoni u l-ġlieda kontra l-forom kollha ta' kriminalità serja internazzjonali u organizzata, iċ-ċiberkriminalità u t-terroriżmu; |
| --- | --- |

61.

| 62. | Jemmen li r-reviżjoni tar-Regolament Finanzjarju (6) toffri l-opportunità li jiġu esplorati perkorsi għal sinerġiji bejn is-Sistema ta' Identifikazzjoni Bikrija u ta' Esklużjoni tal-Kummissjoni u l-politika ta' esklużjoni tal-BEI; |
| --- | --- |

62.

| 63. | Jinsab imħasseb dwar id-diversi każijiet magħluqa mill-OLAF fl-2020 li kienu jiffukaw fuq l-allowances għall-edukazzjoni mogħtija indebitament lill-membri tal-persunal tal-BEI; jilqa' r-reviżjoni u r-riforma min-naħa tal-BEI tas-sistema ta' allowances u l-korrezzjoni ta' ħafna mill-iżbalji identifikati mill-OLAF, inklużi passi biex jiġu rkuprati l-pagamenti mhux dovuti; jitlob lill-BEI jirrapporta lill-Parlament dwar l-eżitu tas-segwitu għar-rakkomandazzjonijiet tal-OLAF; |
| --- | --- |

63.

| 64. | Huwa mħasseb ħafna dwar it-tnaqqis fit-trasparenza fil-BEI: fl-2010, 96,1 % tal-proġetti kollha ġew ippubblikati tliet ġimgħat qabel l-approvazzjoni tal-Bord, u dan il-perċentwal niżel biss għal 60 % fl-2020; ifakkar li l-politika ta' trasparenza tal-Grupp tal-BEI tippermetti biss għadd limitat ta' sommarji tal-proġetti li ma jiġux ippubblikati qabel l-approvazzjoni tal-Bord u f'xi każijiet mhux qabel l-iffirmar tas-self sabiex jiġu protetti interessi ġustifikati bħas-sigrieti kummerċjali; jilqa' l-fatt li, fl-aħħar mill-aħħar, il-proġetti kollha huma soġġetti għall-pubblikazzjoni mill-BEI; |
| --- | --- |

64.

| 65. | Jistieden lill-BEI jtejjeb it-trasparenza tal-attivitajiet tiegħu billi jadotta reġistru ta' trasparenza għall-iskrutinju pubbliku tal-organizzazzjonijiet li jfittxu li jinfluwenzaw il-proċess leġiżlattiv u jipprevjeni każijiet ta' korruzzjoni jew kunflitt ta' interess; |
| --- | --- |

65.

| 66. | Jappella għal aktar trasparenza u responsabbiltà, anki fil-konfront tal-istituzzjonijiet tal-UE, b'mod partikolari l-Parlament; jissuġġerixxi ż-żamma ta' djalogu trimestrali mal-kumitati rilevanti tal-Parlament biex jingħataw l-opportunità li jikkontribwixxu għall-istrateġija ta' investiment tal-BEI u jiżguraw sorveljanza adegwata; jenfasizza l-importanza ta' skrutinju akbar mill-Parlament fuq id-deċiżjonijiet tal-Bord tad-Diretturi tal-BEI u kondiviżjoni aħjar tal-informazzjoni mill-Kummissjoni biex tiżdied it-trasparenza tagħha lejn il-Parlament dwar il-pożizzjonijiet meħuda fil-laqgħat tal-Bord tad-Diretturi tal-BEI; |
| --- | --- |

66.

| 67. | Jinsab imħasseb li l-politika l-ġdida ta' trasparenza ma tirriflettix it-talbiet ċari ħafna tal-Parlament għal titjib f'konformità mal-aħjar prattiki u standards ta' istituzzjonijiet finanzjarji oħra; jistieden lill-BEI jallinja l-politika ta' trasparenza tiegħu dwar l-iżvelar obbligatorju għal intermedjarji ta' proġetti b'riskji ambjentali u tad-drittijiet tal-bniedem għoljin ma' dawk tal-Bank Ewropew għar-Rikostruzzjoni u l-Iżvilupp; |
| --- | --- |

67.

| 68. | Jinnota li fl-2020, l-Ombudsman Ewropew innotifika lill-BEI dwar erba' inkjesti ġodda relatati mal-applikazzjoni tal-politika ta' trasparenza; jitlob lill-BEI jirrapporta dwar l-implimentazzjoni tar-rakkomandazzjoni tal-Ombudsman dwar dawn l-inkjesti; |
| --- | --- |

68.

| 69. | Jesprimi dispjaċir għall-fatt li l-BEI għadu ma jiddivulgax bis-sħiħ id-dettalji tas-sjieda benefiċjarja tal-klijenti tiegħu; itenni t-talbiet tiegħu għal aktar trasparenza fir-rigward tal-operazzjonijiet tal-BEI permezz ta' intermedjarji finanzjarji bħal banek kummerċjali u fondi ta' investiment, fi ħdan il-qafas leġiżlattiv rilevanti, inkluż ir-Regolament Ġenerali dwar il-Protezzjoni tad-Data, u għad-definizzjoni ta' obbligi ta' rapportar standard li jistgħu jipprovdu livell adegwat ta' data u informazzjoni; ifakkar, f'dan ir-rigward, li l-Artikolu 30 tal-Ħames Direttiva AML jimponi obbligu fuq l-Istati Membri li jiġbru u jaħżnu informazzjoni preċiża u attwali dwar is-sjieda benefiċjarja aħħarija ta' kumpaniji f'reġistru nazzjonali u li jiżguraw li din l-informazzjoni tkun aċċessibbli fil-każijiet kollha; jitlob lill-BEI juża l-għodod disponibbli u jimplimenta l-istandards promossi mill-Ħames Direttiva AML biex din id-data ssir aċċessibbli, u jiżgura kooperazzjoni sħiħa mal-awtorità futura għall-ġlieda kontra l-ħasil tal-flus u l-finanzjament tat-terroriżmu; jistieden lill-BEI jesplora l-fattibbiltà ta' arranġamenti ta' ħidma u memoranda mas-sħab rilevanti biex l-informazzjoni pertinenti ssir disponibbli u jiġi eliminat ir-riskju ta' opaċità fil-proċeduri rilevanti; |
| --- | --- |

69.

| 70. | Itenni t-talba tiegħu li l-opinjonijiet tal-Kummissjoni dwar l-operazzjonijiet ta' finanzjament tal-BEI, maħruġa skont l-Artikolu 19 tal-Istatut tal-BEI, isiru aċċessibbli; iqis li l-aċċess għal tali informazzjoni skont ir-Regolament (KE) Nru 1049/2001 mhuwiex l-aktar mod effettiv biex tiġi pprovduta data għall-iskrutinju politiku; jistieden lill-Kummissjoni u lill-BEI jaqblu dwar it-trażmissjoni sistematika u sigura ta' tali opinjonijiet lill-Parlament; |
| --- | --- |

70.

| 71. | Jinnota li fl-2020, il-Kumitat tal-Etika u l-Konformità adotta tliet deċiżjonijiet dwar l-attivitajiet tal-eks membri tal-Kumitat ta' Tmexxija matul il-perjodi ta' preklużjoni rispettivi tagħhom; jistieden lill-kumitat responsabbli jiggarantixxi li matul il-perjodi ta' preklużjoni, il-membri preċedenti tal-Kumitat ta' Tmexxija ma jwettqu l-ebda relazzjoni ta' negozju jew attività ta' lobbjar mal-Grupp tal-BEI, irrispettivament mill-portafolli miżmuma matul il-mandati tal-Kumitat ta' Tmexxija tagħhom; itenni l-importanza li jiġu stabbiliti politiki li jipprevjenu l-kunflitti ta' interess u l-fenomenu ta' revolving door; |
| --- | --- |

71.

| 72. | Jieħu nota tal-kodiċijiet ta' kondotta aġġornati tal-Kumitat ta' Tmexxija u tal-Bord tad-Diretturi tal-BEI ta' Awwissu 2021; jilqa' l-introduzzjoni ta' perjodu itwal ta' preklużjoni għall-membri tal-Kumitat ta' Tmexxija (24 xahar minflok 12-il xahar) u għall-membri tal-Bord tad-Diretturi (12-il xahar minflok sitt xhur); jinnota li ma hemm l-ebda dispożizzjoni li teskludi lill-viċi presidenti milli jissorveljaw l-operazzjonijiet; jifhem li dan jippermetti l-għarfien espert meħtieġ speċifiku għall-pajjiż fil-proġetti; jinsab konvint li l-BEI se jkompli jwettaq valutazzjoni tal-proġetti flimkien ma' indikaturi oġġettivi tekniċi, finanzjarji u ekonomiċi, li jagħmlu l-kwalità tal-proġett il-fattur deċiżiv biex jiddeċiedi jekk jagħtix finanzjament jew le; |
| --- | --- |

72.

| 73. | Itenni s-sejħa tiegħu biex il-BEI japplika standards aktar stretti ta' trasparenza tat-taxxa; jenfasizza l-ħtieġa li l-iżburżar ta' self dirett u indirett ikun kondizzjonali għall-pubblikazzjoni ta' data fiskali u kontabbiltà għal kull pajjiż, u fuq l-iżvelar ta' informazzjoni dwar is-sjieda benefiċjarja mill-benefiċjarji u l-intermedjarji finanzjarji involuti fl-operazzjonijiet ta' finanzjament, mingħajr ebda deroga; |
| --- | --- |

73.

| 74. | Jieħu nota tal-politika riveduta tal-Grupp tal-BEI dwar l-iżvelar ta' informazzjoni protetta ta' Novembru 2021, li tagħti wkoll protezzjoni lill-informaturi li mhumiex membri tal-persunal tal-BEI; |
| --- | --- |

74.

| 75. | Jitlob lill-BEI jinforma lill-Parlament dwar ir-reviżjoni tal-linji gwida tal-Grupp tal-BEI dwar il-kunflitti ta' interess; |
| --- | --- |

75.

| 76. | Jesprimi tħassib serju dwar in-nuqqas ta' djalogu soċjali fil-BEI, b'mod partikolari biex jiġi indirizzat it-tħassib dwar l-allegazzjonijiet ta' fastidju u l-ambjent tax-xogħol; iħeġġeġ lill-maniġment tal-BEI jinvolvi ruħu fi djalogu kostruttiv mal-persunal sabiex jindirizza t-tħassib tagħhom u jrawwem il-fiduċja u kultura ta' responsabbiltà; iħeġġeġ lill-Bank ikompli jniedi stħarriġ u konsultazzjonijiet mal-persunal kollu tiegħu; jinnota r-riżultati negattivi tal-istħarriġ tal-persunal f'dawn l-aħħar snin u fl-istess ħin iħeġġeġ lill-BEI jimplimenta miżuri tanġibbli mmirati biex isolvu kwistjonijiet irrapportati mill-membri tal-persunal, b'mod partikolari dawk relatati mat-tħassib dwar il-mobilità interna; jieħu nota tal-isforzi tal-BEI biex jinkludi stħarriġ bħala parti mill-approċċ ta' smigħ kontinwu tiegħu sabiex irawwem l-involviment tal-persunal, eż. permezz tal-istħarriġ reċenti tiegħu dwar is-saħħa u l-benesseri; |
| --- | --- |

76.

| 77. | Jinnota bi tħassib li 29,5 % biss tal-pożizzjonijiet maniġerjali fil-BEI kienu okkupati minn nisa fi tmiem l-2020 (30 % fi tmiem l-2019); itenni d-dispjaċir tiegħu għan-nuqqas persistenti ta' diversità u bilanċ bejn il-ġeneri fil-livell maniġerjali superjuri u fil-korpi governattivi tal-Grupp tal-BEI kif ukoll perċentwal għoli ħafna ta' nisa fil-funzjonijiet ta' appoġġ; |
| --- | --- |

77.

| 78. | Jissottolinja li l-Bord tad-Diretturi huwa magħmul minn rappreżentanti tal-Istati Membri u li l-viċi presidenti huma nominati mill-Istati Membri; jinnota li minkejja l-kompetenza tan-nomina tal-Istati Membri, it-talbiet tal-President tal-BEI għad-diversità wasslu għal titjib sinifikanti fil-bilanċ bejn il-ġeneri; jenfasizza, f'dan ir-rigward, il-fatt li l-Kumitat ta' Tmexxija u l-Bord tad-Diretturi tal-bank għandhom sehem rispettiv ta' nisa ekwivalenti għal 33 % u 48 %; jistieden lill-Istati Membri jevalwaw is-sitwazzjoni tal-bilanċ bejn il-ġeneri u jinnominaw aktar nisa għall-kariga ta' viċi president u għall-Bord tad-Diretturi tal-BEI; |
| --- | --- |

78.

| 79. | Itenni t-talba tiegħu lill-BEI biex jiżgura rappreżentanza ġeografika xierqa mill-Istati Membri kollha fl-amministrazzjoni tiegħu, filwaqt li jqis il-kompetenzi u l-merti tal-kandidati, u jistiednu jippubblika, kull sena, tqassim skont il-ġeneru u n-nazzjonalità tal-pożizzjonijiet ta' maniġment intermedju u superjuri; |
| --- | --- |

79.

Segwitu mogħti lir-rakkomandazzjonijiet tal-Parlament

| 80. | Jitlob lill-BEI jibqa' jirrapporta dwar il-qagħda attwali u l-istatus tar-rakkomandazzjonijiet preċedentement maħruġa mill-Parlament fir-riżoluzzjonijiet annwali tiegħu, b'mod speċjali rigward:






  a) | l-impatti (ekonomiċi, ambjentali u soċjali) tal-istrateġija ta' investiment tiegħu u r-riżultati miksuba biex jagħti kontribut għall-iżvilupp ekwilibrat u regolari tas-suq intern fl-interessi tal-UE, |
| --- | --- | --- |

80.

a)

l-impatti (ekonomiċi, ambjentali u soċjali) tal-istrateġija ta' investiment tiegħu u r-riżultati miksuba biex jagħti kontribut għall-iżvilupp ekwilibrat u regolari tas-suq intern fl-interessi tal-UE,

| b) | l-azzjonijiet adottati biex tittejjeb il-prevenzjoni tal-kunflitt ta' interess; |
| --- | --- |

b)

l-azzjonijiet adottati biex tittejjeb il-prevenzjoni tal-kunflitt ta' interess;

| c) | il-miżuri għat-tisħiħ tat-trasparenza wara d-diliġenza dovuta tal-integrità tal-klijenti għall-finijiet ta' prevenzjoni tal-evitar tat-taxxa, tal-frodi u tal-korruzzjoni; |
| --- | --- |

c)

il-miżuri għat-tisħiħ tat-trasparenza wara d-diliġenza dovuta tal-integrità tal-klijenti għall-finijiet ta' prevenzjoni tal-evitar tat-taxxa, tal-frodi u tal-korruzzjoni;

| d) | is-segwitu tas-sejħiet u t-talbiet adottati permezz tar-riżoluzzjoni preżenti; |
| --- | --- |

d)

is-segwitu tas-sejħiet u t-talbiet adottati permezz tar-riżoluzzjoni preżenti;

o

o o

| 81. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill u lill-Kummissjoni u jitlob lill-Kunsill u lill-Bord tad-Diretturi tal-BEI jkollhom dibattitu dwar il-pożizzjonijiet tal-Parlament hawnhekk ippreżentati. |
| --- | --- |

81.

---

(1)  ĠU C 99, 1.3.2022, p. 34.

(2)  ĠU L 198, 22.6.2020, p. 13.

(3)  ĠU L 119, 4.5.2016, p. 1.

(4)  ĠU L 145, 31.05.2001, p. 43.

(5)  ĠU L 156, 19.6.2018, p. 43.

(6)  Proposta għal Regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar ir-regoli finanzjarji applikabbli għall-baġit ġenerali tal-Unjoni Ewropea (riformulazzjoni) (COM(2022)0223).

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/236 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/236

---

P9_TA(2022)0300

Il-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Unjoni Ewropea – il-ġlieda kontra l-frodi – rapport annwali 2020

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar il-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Unjoni Ewropea – il-ġlieda kontra l-frodi – rapport annwali 2020 (2021/2234(INI))

(2023/C 47/20)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 310(6) u 325(5) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 310(6) u 325(5) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet preċedenti tiegħu dwar ir-rapporti annwali tal-Kummissjoni u tal-Uffiċċju Ewropew Kontra l-Frodi (OLAF), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjonijiet preċedenti tiegħu dwar ir-rapporti annwali tal-Kummissjoni u tal-Uffiċċju Ewropew Kontra l-Frodi (OLAF),

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kummissjoni tal-20 ta' Settembru 2021 bit-titlu “It-32 Rapport Annwali dwar il-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Unjoni Ewropea – Il-ġlieda kontra l-frodi – 2020” (COM(2021)0578), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kummissjoni tal-20 ta' Settembru 2021 bit-titlu “It-32 Rapport Annwali dwar il-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Unjoni Ewropea – Il-ġlieda kontra l-frodi – 2020” (COM(2021)0578),

| — | wara li kkunsidra r-Rapport tal-OLAF 2020 (1) u r-Rapport Annwali tal-2020 tal-Kumitat ta' Sorveljanza tal-OLAF (2) |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport tal-OLAF 2020 (1) u r-Rapport Annwali tal-2020 tal-Kumitat ta' Sorveljanza tal-OLAF (2)

| — | wara li kkunsidra l-Opinjoni Nru 1/2021 tal-Kumitat ta' Sorveljanza tal-OLAF ta' Jannar 2021 dwar ir-rakkomandazzjonijiet tal-OLAF li ma ġewx segwiti mill-awtoritajiet rilevanti, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Opinjoni Nru 1/2021 tal-Kumitat ta' Sorveljanza tal-OLAF ta' Jannar 2021 dwar ir-rakkomandazzjonijiet tal-OLAF li ma ġewx segwiti mill-awtoritajiet rilevanti,

| — | wara li kkunsidra r-Rapport Annwali 2021 tal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew (UPPE), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport Annwali 2021 tal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew (UPPE),

| — | wara li kkunsidra r-rapport annwali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri (QEA) dwar l-implimentazzjoni tal-baġit tal-UE u dwar l-attivitajiet iffinanzjati mit-8, id-9, l-10 u l-11-il Fond Ewropew għall-Iżvilupp (FEŻ) għas-sena finanzjarja 2020, flimkien mar-risposti tal-istituzzjonijiet, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport annwali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri (QEA) dwar l-implimentazzjoni tal-baġit tal-UE u dwar l-attivitajiet iffinanzjati mit-8, id-9, l-10 u l-11-il Fond Ewropew għall-Iżvilupp (FEŻ) għas-sena finanzjarja 2020, flimkien mar-risposti tal-istituzzjonijiet,

| — | wara li kkunsidra l-pubblikazzjoni tal-QEA bit-titlu “2020 Awditu tal-UE fil-qosor – Preżentazzjoni tar-Rapporti Annwali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri tal-2020”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-pubblikazzjoni tal-QEA bit-titlu “2020 Awditu tal-UE fil-qosor – Preżentazzjoni tar-Rapporti Annwali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri tal-2020”,

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE, Euratom) Nru 883/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta' Settembru 2013 dwar l-investigazzjonijiet imwettqa mill-Uffiċċju Ewropew ta' Kontra l-Frodi (OLAF) (3), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE, Euratom) Nru 883/2013 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta' Settembru 2013 dwar l-investigazzjonijiet imwettqa mill-Uffiċċju Ewropew ta' Kontra l-Frodi (OLAF) (3),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE, Euratom) 2020/2223 tat-23 ta' Diċembru 2020 li jemenda r-Regolament (UE, Euratom) Nru 883/2013, fir-rigward tal-kooperazzjoni mal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew u l-effettività tal-investigazzjonijiet tal-Uffiċċju Ewropew Kontra l-Frodi (Regolament tal-OLAF) (4), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE, Euratom) 2020/2223 tat-23 ta' Diċembru 2020 li jemenda r-Regolament (UE, Euratom) Nru 883/2013, fir-rigward tal-kooperazzjoni mal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew u l-effettività tal-investigazzjonijiet tal-Uffiċċju Ewropew Kontra l-Frodi (Regolament tal-OLAF) (4),

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2019/1937 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta' Ottubru 2019 dwar il-protezzjoni ta' persuni li jirrappurtaw ksur tal-liġi tal-Unjoni (5), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2019/1937 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta' Ottubru 2019 dwar il-protezzjoni ta' persuni li jirrappurtaw ksur tal-liġi tal-Unjoni (5),

| — | wara li kkunsidra r-Rapport Speċjali Nru 01/2019 tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri bl-isem “Il-ġlieda kontra l-frodi fl-infiq tal-UE: jeħtieġ li tittieħed azzjoni”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport Speċjali Nru 01/2019 tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri bl-isem “Il-ġlieda kontra l-frodi fl-infiq tal-UE: jeħtieġ li tittieħed azzjoni”,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kummissjoni ta' Settembru 2021 bl-isem “VAT Gap Report 2021 (Id-diskrepanza tal-VAT 2021)”. |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kummissjoni ta' Settembru 2021 bl-isem “VAT Gap Report 2021 (Id-diskrepanza tal-VAT 2021)”.

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2017/1371 tal-Parlament Eworpew u tal-Kunsill tal-5 ta' Lulju 2017 dwar il-ġlieda kontra l-frodi fl-interessi finanzjarji tal-Unjoni permezz tal-liġi kriminali (id-Direttiva PIF) (6), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2017/1371 tal-Parlament Eworpew u tal-Kunsill tal-5 ta' Lulju 2017 dwar il-ġlieda kontra l-frodi fl-interessi finanzjarji tal-Unjoni permezz tal-liġi kriminali (id-Direttiva PIF) (6),

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kummissjoni tas-6 ta' Settembru 2021 dwar l-implimentazzjoni tad-Direttiva (UE) 2017/1371 tal-Parlament Eworpew u tal-Kunsill tal-5 ta' Lulju 2017 dwar il-ġlieda kontra l-frodi fl-interessi finanzjarji tal-Unjoni permezz tal-liġi kriminali (COM(2021)0536), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kummissjoni tas-6 ta' Settembru 2021 dwar l-implimentazzjoni tad-Direttiva (UE) 2017/1371 tal-Parlament Eworpew u tal-Kunsill tal-5 ta' Lulju 2017 dwar il-ġlieda kontra l-frodi fl-interessi finanzjarji tal-Unjoni permezz tal-liġi kriminali (COM(2021)0536),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2017/1939 tat-12 ta' Ottubru 2017 li jimplimenta kooperazzjoni msaħħa dwar l-istabbiliment tal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew (ir-Regolament tal-UPPE) (7), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2017/1939 tat-12 ta' Ottubru 2017 li jimplimenta kooperazzjoni msaħħa dwar l-istabbiliment tal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew (ir-Regolament tal-UPPE) (7),

| — | wara li kkunsidra d-Deċiżjoni (UE) 2019/1798 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta' Ottubru 2019 li taħtar il-Kap Prosekutur Ewropew tal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew (8), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Deċiżjoni (UE) 2019/1798 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta' Ottubru 2019 li taħtar il-Kap Prosekutur Ewropew tal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew (8),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-14 ta' Diċembru 2020 dwar ir-reviżjoni tal-Unjoni Ewropea skont il-Mekkaniżmu ta' Rieżami tal-Implimentazzjoni tal-Konvenzjonijiet tan-Nazzjonijiet Uniti kontra l-Korruzzjoni (UNCAC) (COM(2020)0793), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-14 ta' Diċembru 2020 dwar ir-reviżjoni tal-Unjoni Ewropea skont il-Mekkaniżmu ta' Rieżami tal-Implimentazzjoni tal-Konvenzjonijiet tan-Nazzjonijiet Uniti kontra l-Korruzzjoni (UNCAC) (COM(2020)0793),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-30 ta' Settembru 2020 bl-isem “Ir-Rapport tal-2020 dwar l-Istat tad-Dritt – Is-sitwazzjoni tal-istat tad-dritt fl-Unjoni Ewropea” (COM(2020)0580), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tat-30 ta' Settembru 2020 bl-isem “Ir-Rapport tal-2020 dwar l-Istat tad-Dritt – Is-sitwazzjoni tal-istat tad-dritt fl-Unjoni Ewropea” (COM(2020)0580),

| — | wara li kkunsidra d-Deċiżjoni tal-Kunsill (UE, Euratom) 2020/2053 tal-14 ta' Diċembru 2020 dwar is-sistema tar-riżorsi proprji tal-Unjoni Ewropea (9), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Deċiżjoni tal-Kunsill (UE, Euratom) 2020/2053 tal-14 ta' Diċembru 2020 dwar is-sistema tar-riżorsi proprji tal-Unjoni Ewropea (9),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE, Euratom) 2020/2092 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' Diċembru 2020 dwar reġim ġenerali ta' kondizzjonalità għall-protezzjoni tal-baġit tal-Unjoni (10), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE, Euratom) 2020/2092 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-16 ta' Diċembru 2020 dwar reġim ġenerali ta' kondizzjonalità għall-protezzjoni tal-baġit tal-Unjoni (10),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazjoni tal-Kummissjoni tad-29 ta' April 2019 bl-isem “L-Istrateġija tal-Kummissjoni Kontra l-Frodi: azzjoni iktar b'saħħitha għall-protezzjoni tal-baġit tal-UE” (COM(2019)0196), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazjoni tal-Kummissjoni tad-29 ta' April 2019 bl-isem “L-Istrateġija tal-Kummissjoni Kontra l-Frodi: azzjoni iktar b'saħħitha għall-protezzjoni tal-baġit tal-UE” (COM(2019)0196),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) Nru 250/2014 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-26 ta' Frar 2014 li jistabbilixxi programm għall-promozzjoni ta' attivitajiet fil-qasam tal-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Unjoni Ewropea (il-programm Erkole III) (11), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) Nru 250/2014 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-26 ta' Frar 2014 li jistabbilixxi programm għall-promozzjoni ta' attivitajiet fil-qasam tal-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Unjoni Ewropea (il-programm Erkole III) (11),

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kummissjoni tas-16 ta' Diċembru 2021 bl-isem “Evalwazzjoni finali tar-Regolament (UE) Nru 250/2014 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-26 ta' Frar 2014 li jistabbilixxi programm għall-promozzjoni ta' attivitajiet fil-qasam tal-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Unjoni Ewropea (il-programm Erkole III) u li jħassar id-Deċiżjoni Nru 804/2004/KE” (COM(2021)0809), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kummissjoni tas-16 ta' Diċembru 2021 bl-isem “Evalwazzjoni finali tar-Regolament (UE) Nru 250/2014 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-26 ta' Frar 2014 li jistabbilixxi programm għall-promozzjoni ta' attivitajiet fil-qasam tal-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Unjoni Ewropea (il-programm Erkole III) u li jħassar id-Deċiżjoni Nru 804/2004/KE” (COM(2021)0809),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/785 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-29 ta' April 2021 li jistabbilixxi l-Programm tal-Unjoni Kontra l-Frodi, (12), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2021/785 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-29 ta' April 2021 li jistabbilixxi l-Programm tal-Unjoni Kontra l-Frodi, (12),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-14 ta' April 2021 dwar l-Istrateġija tal-UE biex tiġi miġġielda l-Kriminalità Organizzata 2021-2025 (COM(2021)0170), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-14 ta' April 2021 dwar l-Istrateġija tal-UE biex tiġi miġġielda l-Kriminalità Organizzata 2021-2025 (COM(2021)0170),

| — | wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tiegħu tas-17 ta' Frar 2022 lill-Kunsill u lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà dwar il-korruzzjoni u d-drittijiet tal-bniedem (13), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tiegħu tas-17 ta' Frar 2022 lill-Kunsill u lill-Viċi President tal-Kummissjoni / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà dwar il-korruzzjoni u d-drittijiet tal-bniedem (13),

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Avukat Ġenerali tad-9 ta' Settembru 2021 fil-Kawża C-213/19, Il-Kummissjoni Ewropea vs ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta' Fuq (14), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Avukat Ġenerali tad-9 ta' Settembru 2021 fil-Kawża C-213/19, Il-Kummissjoni Ewropea vs ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta' Fuq (14),

| — | wara li kkunsidra s-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja (Awla Manja) tat-8 ta' Marzu 2022 fil-Kawża C-213/19, Il-Kummissjoni Ewropea vs ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta' Fuq (15), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra s-sentenza tal-Qorti tal-Ġustizzja (Awla Manja) tat-8 ta' Marzu 2022 fil-Kawża C-213/19, Il-Kummissjoni Ewropea vs ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta' Fuq (15),

| — | wara li kkunsidra s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-1 ta' Settembru 2021 fil-kawża T-517/19. Andrea Homoki vs Il-Kummissjoni Ewropea (16), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra s-sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-1 ta' Settembru 2021 fil-kawża T-517/19. Andrea Homoki vs Il-Kummissjoni Ewropea (16),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Kontroll tal-Baġit (A9-0175/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Kontroll tal-Baġit (A9-0175/2022),

| A. | billi de jure, l-Istati Membri u l-Kummissjoni għandhom responsabbiltà kondiviża u għandhom jaħdmu flimkien mill-qrib biex jipproteġu l-interessi finanzjarji tal-Unjoni u jiġġieldu l-frodi u l-korruzzjoni; billi de facto, l-awtoritajiet tal-Istati Membri jamministraw madwar tliet kwarti tan-nefqa tal-baġit tal-UE u jiġbru r-riżorsi proprji tradizzjonali tal-Unjoni (TOR); |
| --- | --- |

A.

billi de jure, l-Istati Membri u l-Kummissjoni għandhom responsabbiltà kondiviża u għandhom jaħdmu flimkien mill-qrib biex jipproteġu l-interessi finanzjarji tal-Unjoni u jiġġieldu l-frodi u l-korruzzjoni; billi de facto, l-awtoritajiet tal-Istati Membri jamministraw madwar tliet kwarti tan-nefqa tal-baġit tal-UE u jiġbru r-riżorsi proprji tradizzjonali tal-Unjoni (TOR);

| B. | billi l-Kummissjoni għandha tissodisfa r-responsabbiltajiet rispettivi tagħha skont ġestjoni kondiviża għas-superviżjoni, il-kontroll u l-verifika; |
| --- | --- |

B.

billi l-Kummissjoni għandha tissodisfa r-responsabbiltajiet rispettivi tagħha skont ġestjoni kondiviża għas-superviżjoni, il-kontroll u l-verifika;

| C. | billi skont l-Artikolu 83 TFUE, il-korruzzjoni hija waħda mir-reati partikolarment serji b'dimensjoni transfruntiera; |
| --- | --- |

C.

billi skont l-Artikolu 83 TFUE, il-korruzzjoni hija waħda mir-reati partikolarment serji b'dimensjoni transfruntiera;

| D. | billi l-konsegwenzi tal-korruzzjoni jipperikolaw l-interessi finanzjarji tal-Unjoni u l-ekonomija tal-UE in ġenerali, li jirrappreżentaw theddida serja għad-demokrazija, għad-drittijiet fundamentali u għall-istat tad-dritt madwar l-Ewropa, b'impatt detrimentali serju fuq il-fiduċja taċ-ċittadini fl-istituzzjonijiet demokratiċi fl-UE, u fl-Istati Membri; |
| --- | --- |

D.

billi l-konsegwenzi tal-korruzzjoni jipperikolaw l-interessi finanzjarji tal-Unjoni u l-ekonomija tal-UE in ġenerali, li jirrappreżentaw theddida serja għad-demokrazija, għad-drittijiet fundamentali u għall-istat tad-dritt madwar l-Ewropa, b'impatt detrimentali serju fuq il-fiduċja taċ-ċittadini fl-istituzzjonijiet demokratiċi fl-UE, u fl-Istati Membri;

| E. | billi d-diversità tas-sistemi legali u amministrattivi fl-Istati Membri jeħtieġ li tiġi indirizzata b'mod adegwat sabiex jingħelbu l-irregolaritajiet u jiġu miġġielda l-frodi u l-korruzzjoni; |
| --- | --- |

E.

billi d-diversità tas-sistemi legali u amministrattivi fl-Istati Membri jeħtieġ li tiġi indirizzata b'mod adegwat sabiex jingħelbu l-irregolaritajiet u jiġu miġġielda l-frodi u l-korruzzjoni;

| F. | billi l-VAT huwa sors ta' dħul importanti għall-baġits nazzjonali u billi r-riżorsi proprji bbażati fuq il-VAT kienu jikkostitwixxu 12,3 % tad-dħul totali tal-baġit tal-Unjoni fl-2020; |
| --- | --- |

F.

billi l-VAT huwa sors ta' dħul importanti għall-baġits nazzjonali u billi r-riżorsi proprji bbażati fuq il-VAT kienu jikkostitwixxu 12,3 % tad-dħul totali tal-baġit tal-Unjoni fl-2020;

| 1. | Jilqa' t-32 rapport annwali dwar il-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Unjoni Ewropea u l-ġlieda kontra l-frodi 2020 (rapport tal-PIF) u jilqa' l-verżjoni grafika l-ġdida adottata, li ċertament hija aktar aċċessibbli għaċ-ċittadini tal-UE; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Ifakkar li l-2020 hija l-aħħar sena tal-qafas finanzjarju pluriennali (QFP) għall-2014-2020, minkejja l-fatt li l-programmi jeħtieġ li jitlestew biss fl-2023, u hija wkoll is-sena tal-adozzjoni tal-QFP għall-2021-2027, NextGenerationEU u l-mekkaniżmu tal-kundizzjonalità tal-istat tad-dritt; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jieħu nota tal-fatt li s-26 Stat Membru kollha marbuta bid-Direttiva PIF innotifikaw it-traspożizzjoni sħiħa tad-dispożizzjonijiet ewlenin tagħha fid-dritt nazzjonali; jinnota, madankollu, li r-rapport tal-Kummissjoni dwar l-implimentazzjoni tad-Direttiva (UE) 2017/1371 jenfasizza kwistjonijiet ta' konformità pendenti li jridu jiġu indirizzati, inklużi wħud biex jippermettu investigazzjonijiet u prosekuzzjonijiet effettivi mill-UPPE; jistieden lill-Kummissjoni timmonitorja s-sitwazzjoni u tħeġġeġ lill-Istati Membri jsolvu dawn il-kwistjonijiet, u jirrapportaw lill-awtorità tal-kwittanza f'dak ir-rigward; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jinnota li r-rapport tal-PIF jissottolinja r-riskji relatati mal-pandemija tal-COVID-19 kemm f'termini ta' dħul kif ukoll ta' nefqa; jinnota, b'mod partikolari, li l-frodi doganali jidher li affettwat lill-Istati Membri tal-UE fi gradi differenti; jinnota, barra minn hekk, li l-użu ta' proċeduri ssimplifikati u l-kwalità aktar baxxa tal-ispeċifikazzjonijiet tal-offerti fl-emerġenza joħolqu riskji għall-akkwist pubbliku kompetittiv, b'mod partikolari billi jiżdied ir-riskju ta' kunflitti ta' interess u korruzzjoni, u billi jintefħu l-ispejjeż jew titnaqqas il-kwalità tal-implimentazzjoni; jinnota li tpoġġiet attenzjoni xierqa fuq is-settur tal-kura tas-saħħa u l-Faċilità għall-Irkupru u r-Reżiljenza (RRF), u fuq ir-riskji addizzjonali; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jissottolinja li l-COVID-19 tista' ġġib opportunitajiet ġodda għall-frodisti, minħabba ż-żieda fir-riskji relatati mal-ġestjoni tal-kriżi u l-introduzzjoni ta' proċeduri simplifikati u urġenti fil-kuntest tal-pandemija, li huma suxxettibbli għall-abbuż; jissottolinja, barra minn hekk, iż-żieda ta' pressjoni fuq l-awtoritajiet li jimmaniġġjaw il-fondi tal-UE minħabba dewmien u fatturi ġodda ta' stress li jistgħu jkunu ta' benefiċċju għall-frodisti, pereżempju, permezz tal-inflazzjoni; jenfasizza li dawn ir-riskji l-ġodda kollha jeħtieġu adattament tal-istrateġiji ta' kontroll u enfasi fuq il-prevenzjoni permezz ta' miżuri ta' mitigazzjoni speċifiċi u azzjonijiet immirati biex jiġu identifikati irregolaritajiet u frodi futuri; jistieden lill-Istati Membri kollha biex iżommu livell għoli ta' kontroll u monitoraġġ tal-infiq ta' emerġenza, speċjalment fil-kuntest ta' proċeduri urġenti; ifakkar fl-importanza li titlesta t-tranżizzjoni għal proċeduri ta' akkwist elettroniku; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Huwa tal-opinjoni li l-esperjenzi miksuba matul il-pandemija tal-COVID-19 jeħtieġu konsiderazzjoni speċifika fil-qafas tal-evalwazzjoni ex post tal-QFP 2014-2020; jitlob lill-Kummissjoni tintegra kif xieraq f'dawn l-evalwazzjonijiet l-aspetti relatati mal-valutazzjoni tar-riskju, il-ġestjoni tar-riskju u l-miżuri ta' mitigazzjoni fir-rigward tal-irregolaritajiet u l-frodi, bħala komponenti ta' analiżi komprensiva dwar l-effettività, l-effiċjenza, il-koerenza, ir-rilevanza u l-valur miżjud tal-UE u bħala lezzjonijiet għad-disinn u l-kondotta futuri; huwa tal-opinjoni li l-evalwazzjoni ex post tal-QFP għandha tiġi konkluża mhux aktar tard minn qabel l-evalwazzjoni ta' nofs it-terminu tal-QFP 2021-2027 sabiex wieħed jitgħallem mill-passat u jitħejja aħjar għall-ġejjieni billi tippermetti li l-konklużjonijiet meħuda/tagħlimiet meħuda jkunu diretti lejn it-titjib tal-QFP 2021-2027; jitlob lill-Kummissjoni teżamina, fl-evalwazzjoni ex post tal-QFP 2014-2020, jekk l-QFP 2014-2020 laħaqx il-miri tiegħu, kif l-infiq tal-programmi kkontribwixxa għall-għanijiet tal-UE u tal-Istati Membri, u kif ġew affettwati l-fondi tal-UE minn frodi u korruzzjoni f'dan il-perjodu; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Ifakkar li l-qafas finanzjarju pluriennali (QFP) il-ġdid 2021-2027, flimkien mal-pjan ta' rkupru NextGenerationEU, jipprovdi lill-UE b'ammont bla preċedent ta' fondi ta' EUR 1,8 triljun; jisħaq li huwa meħtieġ ukoll livell ta' attenzjoni u kontroll bla preċedent sabiex jiġi ggarantit li dawn il-fondi jkunu jistgħu jagħtu l-aħjar kontribut għall-għanijiet komuni tal-Unjoni; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jisħaq fuq il-ħtieġa għal trasparenza sħiħa fil-kontabilità għat-trasferimenti u s-self previsti taħt l-RRF u jistieden lill-Kummissjoni tipprovdi lill-Parlament b'aċċess sħiħ għall-informazzjoni; |
| --- | --- |

8.

Irregolaritajiet frawdolenti u mhux frawdolenti identifikati

| 9. | Jinnota li l-għadd totali ta' irregolaritajiet frawdolenti u mhux frawdolenti li ġew irrappurtati fl-2020 ammontaw għal 11 755 każ b'kollox, u dan involva valur ta' madwar EUR 1,46 biljun; jinnota l-approċċ il-ġdid tal-QFP 2021-2027, li jiffoka fuq il-valur miżjud tal-UE; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Jinnota li l-għadd ta' irregolaritajiet misjuba rrapportati bħala frawdolenti huwa indikazzjoni tal-livell ta' detezzjoni u tal-kapaċità li jiġu interċettati frodi potenzjali mill-Istati Membri u l-korpi tal-Unjoni, u jfakkar li ma huwiex indikatur dirett tal-livell ta' frodi b'impatt fuq il-baġit tal-Unjoni jew fuq Stat Membru speċifiku; jinnota li d-detezzjoni u r-rapportar ta' irregolarità jimplikaw li ttieħdu miżuri korrettivi sabiex jiġu mħarsa l-interessi finanzjarji tal-Unjoni u li, kull meta jkun rilevanti, inbdew proċedimenti kriminali; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Jieħu nota tan-numru ta' irregolaritajiet frawdolenti rrappurtati fl-2020 (1 056 każ) u l-valur finanzjarju relatat tagħhom (madwar EUR 374 miljun); jinnota li n-numru ta' irregolaritajiet frawdolenti misjuba jvarja b'mod konsiderevoli fost l-Istati Membri; ifakkar li dawn iċ-ċifri juru r-riżultati tal-isforzi tal-Istati Membri biex jirribattu l-frodi u attivitajiet illegali oħra u m'għandhomx jiġu interpretati bħala indikazzjoni tal-livell ta' frodi fl-Istati Membri; jesprimi tħassib dwar l-approċċi differenti tal-liġi kriminali għall-protezzjoni tal-baġit tal-UE fost l-Istati Membri; jistieden lill-Kummissjoni tindirizza d-diskrepanzi bejn il-prattiki tal-Istati Membri u tikkunsidra l-introduzzjoni ta' miżuri ġodda ta' armonizzazzjoni; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Jinnota li l-għadd ta' każijiet irrapportati fl-2020, meta mqabbel mal-medja ta' ħames snin (2016-2020), naqas kemm għal irregolaritajiet frawdolenti kif ukoll għal dawk mhux frawdolenti relatati mad-dħul tal-UE, u li l-valur finanzjarju relatat żdied għal irregolaritajiet frawdolenti iżda naqas għal irregolaritajiet mhux frawdolenti; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Jikkunsidra l-fatt li n-numru ta' irregolaritajiet mhux frawdolenti rreġistrati fl-2020 (10 699 każ, li minnhom 6 696 każ kienu relatati man-nefqa) kien inqas mis-snin ta' qabel, u li t-tnaqqis fid-detezzjoni u r-rappurtar f'ċerti oqsma tal-infiq ma jistax jiġi spjegat faċilment u huwa ta' tħassib; jinnota li l-valur finanzjarju totali relatat ta' dawn il-każijiet huwa ta' madwar EUR 1,09 biljun; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Jissottolinja li t-tnaqqis fin-numru totali ta' irregolaritajiet irrappurtati ma jistax jitqies bħala sinjal ta' żvilupp pożittiv jew negattiv waħdu, iżda għandu jitqies fil-kuntest ta' sfidi ġodda emerġenti u marbut ma' modi ġodda ta' ġestjoni u infiq tal-fondi tal-UE; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Jinnota li l-frodi qed issir dejjem aktar attraenti għall-gruppi tal-kriminalità organizzata (17); jiddispjaċih li ħafna Stati Membri m'għandhomx leġiżlazzjoni speċifika fis-seħħ biex jindirizzaw b'mod effettiv il-kriminalità organizzata, inkluż tat-tip tal-mafja, li qed tikber b'mod kostanti, speċjalment fir-rigward ta' attivitajiet transfruntiera; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Huwa tal-fehma li r-reati mwettqa minn uffiċjali tal-gvern jaffettwaw jew jistgħu jaffettwaw l-interessi finanzjarji tal-UE b'mod konsiderevoli, u għalhekk huwa meħtieġ qafas komprensiv u effettiv kontra l-korruzzjoni fl-Istati Membri; |
| --- | --- |

16.

Dħul – frodi għad-dannu tar-riżorsi proprji

| 17. | Josserva li fl-2020, 451 irregolarità ġew irrappurtati bħala frodi relatata mad-dħul, 9 % inqas min-numru medju ta' każijiet irrappurtati kull sena għall-2016-2020; jinnota, barra minn hekk, li l-ammont affettwat ta' RPT stmat u stabbilit (EUR 108 miljun) fl-2020 kien 6 % aktar mill-ammont medju stmat u stabbilit għal kull sena fl-2016-2020; jinnota li l-biċċa l-kbira tal-każijiet irrappurtati fl-2020 bħala frawdolenti jew mhux frawdolenti u li jaffettwaw id-dħul tal-UE għandhom x'jaqsmu ma' sottovalutazzjoni, klassifikazzjoni żbaljata/deskrizzjoni ħażina tal-oġġetti jew kuntrabandu; jinnota, barra minn hekk, li l-ispezzjonijiet mis-servizzi nazzjonali ta' kontra l-frodi kienu l-aktar metodu ta' suċċess biex jinstabu l-frodi u li qabżu l-kontrolli ta' wara r-rilaxx u l-kontrolli tar-rilaxx fid-detezzjoni ta' evażjoni frawdolenti tat-taxxa; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Jirrimarka li fl-2020, ġew misjuba u rrappurtati 4 003 irregolarità bħala mhux frawdolenti, 9 % inqas min-numru medju rrappurtat kull sena fl-2016-2020, u li l-ammont totali stmat u stabbilit ta' RPT (EUR 382 miljun) kien ta' 8 % inqas mill-ammont medju stmat u stabbilit għal kull sena fl-2016-2020; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Jinnota li, skont ir-Rapport dwar id-Diskrepanza fil-VAT tal-2021, fl-2019 id-Diskrepanza fil-VAT tal-UE niżlet għal EUR 134 biljun f'termini nominali (tnaqqis ta' kważi EUR 6,6 biljun fir-rigward tal-2018); jinnota, barra minn hekk, li l-istudju jipprovdi biss estimi rapidi għall-2020 għal 18-il Stat Membru minħabba bidliet sinifikanti fir-reġimi tat-taxxa u l-istrutturi tal-ekonomiji wara t-tifqigħa tal-pandemija, li jfisser li għadu mhux possibbli li jiġi ġġudikat jekk id-Diskrepanza tal-VAT madwar l-UE hijiex ser tonqos jew tinklina fl-2020; jinnota li l-analiżi ekonometrika kkonfermaw li d-diskrepanza tal-VAT hija influwenzata minn grupp ta’ fatturi, li minnhom, fi ħdan il-kontroll tal-amministrazzjonijiet tat-taxxa, is-sehem tan-nefqa tal-IT u l-applikazzjoni ta’ obbligi ta’ informazzjoni addizzjonali għall-kontribwenti wrew li għandhom l-ogħla sinifikat statistiku meta wieħed jispjega d-daqs tad-Diskrepanza tal-VAT; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Jikkonkludi, abbażi ta' varjazzjonijiet fir-rati annwali ta' detezzjoni, li mhux l-awtoritajiet doganali tal-Istati Membri kollha sofrew bl-istess mod mill-pandemija tal-COVID-19; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Jistieden lill-Istati Membri jivvalutaw ir-riskji u n-nuqqasijiet tal-istrateġiji nazzjonali rispettivi tagħhom ta' kontroll doganali, bil-għan li tittejjeb il-flessibbiltà tal-kontrolli doganali u jitnaqqas l-impatt potenzjali ta' avvenimenti futuri mhux mistennija; jistieden lill-Kummissjoni tgħin lill-Istati Membri jiżguraw l-implimentazzjoni ta' kontrolli uniformi fl-UE; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Jinnota li fl-2020, ix-xedd is-saqajn, it-tessuti, il-vetturi, u l-makkinarju u t-tagħmir elettriku kienu t-tipi ta' oġġetti l-aktar affettwati mill-frodi u l-irregolaritajiet f'termini ta' għadd ta' każijiet u valur monetarju, u li l-biċċa l-kbira tal-każijiet kienu relatati ma' sottovalutazzjoni, klassifikazzjoni żbaljata/deskrizzjoni ħażina tal-oġġetti jew kuntrabandu; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Jieħu nota tal-opinjoni tal-Avukat Ġenerali tad-9 ta' Settembru 2021 dwar il-proċeduri tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea (QĠUE) kontra r-Renju Unit għal allegata frodi ta' sottovalutazzjoni dwar it-tessuti u ż-żraben importati miċ-Ċina permezz tar-Renju Unit, abbażi tal-investigazzjonijiet imwettqa mill-OLAF; u mill-ġestjoni tar-riżorsi proprji tal-Kummissjoni; jinnota s-sentenza tal-Qorti tat-8 ta' Marzu 2022 li tiddikjara li r-Renju Unit naqas milli jwettaq l-obbligi tiegħu billi naqas milli japplika miżuri effettivi ta' kontroll doganali u li jagħmel disponibbli lill-Kummissjoni l-ammont korrett ta' riżorsi proprji tradizzjonali fir-rigward tal-importazzjonijiet ikkonċernati; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Jinnota li l-QĠUE ċaħdet parzjalment il-kalkolu tal-Kummissjoni minħabba inċertezza konsiderevoli rigward l-eżattezza tal-ammonti tar-riżorsi proprji mitluba mill-Kummissjoni u l-Kummissjoni ma stabbilixxietx l-ammonti sħaħ għall-istandard legali meħtieġ; jinnota li l-QĠUE approvat il-metodu użat mill-Kummissjoni għall-istima tal-ammont ta' telf ta' RPT għal parti biss mill-perjodu ta' ksur u ddikjarat li hija l-Kummissjoni li għandha tikkalkula mill-ġdid it-telf tar-riżorsi proprji tal-UE li baqgħu dovuti; jistieden lill-Kummissjoni tispjega lill-awtorità tal-kwittanza fiex kienu jikkonsistu l-iżbalji fil-kalkolu u kif biħsiebha tirrimedja l-iżball fil-kalkolu tat-telf għall-istandard legali meħtieġ, u tinforma lill-awtorità tal-kwittanza dwar ir-riżultat tal-kalkoli l-ġodda; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Jinnota li matul l-aħħar ħames snin, ir-rata ta' rkupru annwali varjat bejn it-52 % u l-71 % u li r-rata ta' rkupru għall-każijiet irrappurtati fl-2020 bħalissa hija ta' 71 %; jinnota, madankollu, li r-rati ta' rkupru jvarjaw fost l-Istati Membri minħabba fatturi bħat-tip ta' frodi jew irregolarità, jew it-tip ta' debitur involut; jinnota li fl-2020, iċ-Ċina baqgħet il-pajjiż li minnu oriġinaw l-aktar oġġetti affettwati minn irregolaritajiet frawdolenti u mhux frawdolenti; |
| --- | --- |

25.

Frodi fir-rigward tan-nefqa

| 26. | Josserva li 605 irregolaritajiet tal-infiq ġew irrapportati bħala frawdolenti fl-2020, b'valur finanzjarju relatat ta' EUR 266 miljun; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Jinnota li l-għadd ta' irregolaritajiet tal-infiq irrapportati bħala mhux frawdolenti fl-2020 kien ta' 6 696; |
| --- | --- |

27.

| 28. | Jinnota li r-rapport tal-PIF isemmi l-importanza tat-trasparenza fir-rigward tal-użu tal-fondi pubbliċi, peress li jikkostitwixxi element deterrent u jinvolvi lis-soċjetà ċivili fit-titjib tal-fiduċja; jistieden lill-Kummissjoni taħdem sabiex iżżid it-trasparenza tal-benefiċjarji, inklużi l-kuntratturi, is-sottokuntratturi u s-sidien benefiċjarji tal-fondi tal-UE; jistieden lill-Istati Membri jsaħħu wkoll it-trasparenza fl-użu tal-fondi tal-UE, b'mod partikolari għall-akkwist ta' emerġenza, peress li tmien Stati Membri rrappurtaw li għadhom ma għamlux dan; |
| --- | --- |

28.

| 29. | Jinnota li, matul il-perjodu 2016-2020, id-detezzjoni ta' frodi fil-kuntest tal-Politika Agrikola Komuni (PAK) kienet ikkonċentrata f'numru żgħir ta' Stati Membri u li dan ma kienx issostanzjat b'livell simili ta' pagamenti lil dawk l-Istati Membri mill-baġit tal-PAK; jinnota barra minn hekk li, il-maġġoranza tal-irregolaritajiet frawdolenti dwar l-appoġġ għall-agrikoltura kienu jinvolvu l-użu ta' dokumenti foloz jew talbiet foloz għall-għajnuna, u li n-numru tagħhom baqa' fil-biċċa l-kbira tiegħu stabbli; josserva barra minn hekk li, bħala proporzjon tal-ħlasijiet li rċevew l-Istati Membri, il-parti tal-baġit għall-iżvilupp rurali kienet aktar affettwata mill-frodi milli mill-appoġġ għall-agrikoltura, bl-eċċezzjoni tal-miżuri tas-suq, li għalihom l-inċidenzi ta’ frodi kienu ogħla minn dawk tal-iżvilupp rurali; jinnota li fir-rigward tal-iżvilupp rurali, il-falsifikazzjoni tad-dokumenti kienet il-prattika frawdolenti ewlenija; jissottolinja l-ħtieġa li jsiru aktar investigazzjonijiet u li jiġu implimentati aktar miżuri xierqa kontra l-użu tal-fondi tal-UE f'attivitajiet relatati mal-agrikoltura minn kumpaniji li ma jirrispettawx il-liġijiet tal-impjieg jew id-drittijiet fundamentali tal-ħaddiema, kif muri mis-sitwazzjoni tal-ħaddiema fl-agrikoltura, b'mod partikolari matul il-pandemija tal-COVID-19; jinsab imħasseb dwar il-fatt li r-rappurtar ta' frodi relatat mal-iżvilupp rurali għall-2014-2020 kellu bidu bil-mod, u dan jista' jindika sforzi insuffiċjenti ta' detezzjoni fl-Istati Membri tal-UE; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Jinnota li bejn l-2016 u l-2020, in-numru ta' irregolaritajiet irrappurtati li kienu relatati mal-Fond ta' Koeżjoni, mal-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, mal-Fond Soċjali Ewropew u mal-Fondi għas-Sajd għall-perjodu ta' programmazzjoni 2014-2020 żdied; jisħaq, madankollu, li għall-fondi kollha, u b'mod partikolari l-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, fir-rigward ta' irregolaritajiet mhux frawdolenti, din iż-żieda kienet limitata, u enfasizzat tnaqqis eċċezzjonali fl-għadd ta' irregolaritajiet identifikati (u l-ammonti finanzjarji li huma relatati) meta mqabbla mal-perjodu ta' programmazzjoni preċedenti; jinnota, barra minn hekk, li fir-rigward tal-perjodu ta' programmazzjoni 2007-2013, in-numru ta' irregolaritajiet frawdolenti u mhux frawdolenti naqas għall-Fond ta' Koeżjoni, il-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali, il-Fond Soċjali Ewropew u l-Fondi tas-Sajd, f'konformità maċ-ċiklu tal-implimentazzjoni; jinnota li għadd ta' regoli tal-implimentazzjoni nbidlu minn perjodu ta' programmazzjoni għall-ieħor; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Huwa tal-opinjoni li kumpaniji u organizzazzjonijiet li jinvolvu kumpaniji u organizzazzjonijiet offshore fl-istrutturi tas-sjieda tagħhom għandhom jiġu esklużi mill-użu tal-fondi tal-UE; |
| --- | --- |

31.

| 32. | Jirrimarka li trasparenza sħiħa fil-kontabilità tan-nefqa hija essenzjali, b'mod partikolari fir-rigward tax-xogħlijiet infrastrutturali ffinanzjati direttament permezz ta' fondi jew strumenti finanzjarji tal-UE; jistieden lill-Kummissjoni tipprevedi aċċess sħiħ għall-informazzjoni dwar proġetti kofinanzjati għaċ-ċittadini tal-UE; |
| --- | --- |

32.

Dimensjoni esterna tal-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-UE

| 33. | Huwa tal-opinjoni li l-istituzzjonijiet u l-korpi tal-UE għandhom jagħmlu aktar enfasi fuq il-fondi minfuqa f'pajjiżi mhux tal-UE sabiex jivverifikaw li dawk il-fondi jintefqu skont ir-regoli u mingħajr l-involviment ta' frodi jew korruzzjoni, u biex jiġi kkonfermat jekk jikkontribwixxux għall-għanijiet tal-iżvilupp u l-politika esterna tal-Unjoni; jirrakkomanda s-sospensjoni tal-appoġġ baġitarju f'pajjiżi mhux tal-UE fejn l-awtoritajiet jonqsu b'mod ċar milli jieħdu azzjoni ġenwina kontra l-korruzzjoni mifruxa, filwaqt li jiġi żgurat li l-assistenza tasal għand il-popolazzjoni ċivili permezz ta' mezzi alternattivi; |
| --- | --- |

33.

| 34. | Jinnota li sal-aħħar tal-2020, in-nefqa tal-UE fuq il-kooperazzjoni għall-iżvilupp kienet mifruxa fuq diversi fondi, u li l-Istrument ta' Viċinat, ta' Kooperazzjoni għall-Iżvilupp u ta' Kooperazzjoni Internazzjonali – Ewropa Globali (NDICI-Ewropa Globali) jikkonsolida l-għażliet ta’ finanzjament preċedenti kollha fi strument wieħed kemm bħala parti mill-baġit annwali kif ukoll bħala parti mill-QFP 2021-2027; jirrimarka li l-NDICI-Ewropa Globali għandha allokazzjoni ġenerali ta' EUR 79,5 biljun għall-perjodu 2021-2027; jirrakkomanda l-integrazzjoni ta' approċċ kontra l-korruzzjoni fl-istrumenti kollha ta' azzjoni esterna tal-UE, inkluż fl-NDICI-Ewropa Globali, l-Istrument għall-Assistenza ta' Qabel l-Adeżjoni (IPA) u l-fondi fiduċjarji tal-UE; jitlob li tingħata prijorità akbar lill-ġlieda kontra l-korruzzjoni fin-negozjati ta' qabel l-adeżjoni u li jitwaqqaf sett ta' kriterji b'qafas ta' kundizzjonalità b'saħħtu u b'enfasi fuq il-bini tal-kapaċità, bħal permezz ta' korpi speċjalizzati li jiġġieldu l-korruzzjoni; |
| --- | --- |

34.

| 35. | Jiddispjaċih li skont ir-Rapport Speċjali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri Nru 01/2022, is-EUR 700 miljun li ngħataw bħala appoġġ finanzjarju għat-titjib tal-istat tad-dritt fil-Balkani tal-Punent li ġew pprovduti mill-UE bejn l-2014 u l-2020 kellhom impatt żgħir fuq ir-riformi fundamentali; jistieden lill-Kummissjoni tibgħat sinjali ċari lil dawk il-pajjiżi kandidati li fihom ir-rigressjoni kontra l-istandards tal-istat tad-dritt qed tipperikola jew tittardja id-dħul tagħhom fl-UE; |
| --- | --- |

35.

| 36. | Jitlob għall-inklużjoni fil-ftehimiet kollha tal-UE dwar il-kummerċ u l-investiment ta' pajjiżi terzi ta' qafas ta' kundizzjonalità b'saħħtu u obbligatorju b'dispożizzjonijiet ta' trasparenza u klawżoli kontra l-korruzzjoni vinkolanti u infurzabbli; jirrakkomanda li, bħala l-aħħar miżura, l-UE għandha timponi sanzjonijiet jew tissospendi l-ftehimiet fil-każ ta' atti serji ta' korruzzjoni; |
| --- | --- |

36.

| 37. | Jitlob monitoraġġ tar-riskji ta' korruzzjoni involuti fi proġetti ta' kostruzzjoni u investiment fuq skala kbira mwettqa minn pajjiżi awtoritarji mhux tal-UE fl-Istati Membri, filwaqt li tingħata attenzjoni partikolari lit-trasparenza f'dawn il-proġetti, li ħafna drabi jqajmu tħassib dwar finanzjament mhux trasparenti jew riskji fiskali; |
| --- | --- |

37.

| 38. | Iqis li l-Parlament għandu jkun involut bis-sħiħ fl-infiq tal-għotjiet, is-self u għajnuna finanzjarja oħra kollha li l-UE tipprovdi lill-Ukrajna; |
| --- | --- |

38.

Id-diġitalizzazzjoni fis-servizz tal-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-UE

| 39. | Jitlob grad akbar ta' diġitalizzazzjoni, interoperabbiltà ta' sistemi ta' data komparabbli u armonizzazzjoni ta' rappurtar, monitoraġġ u awditjar fl-UE; jistieden lill-Kummissjoni tesplora l-possibbiltà li tuża l-IA fis-servizz tal-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-UE u, għal dan il-għan, itenni t-talba tiegħu lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri biex jarmonizzaw id-definizzjonijiet sabiex tinkiseb data komparabbli madwar l-UE; huwa tal-opinjoni li l-korpi kollha tal-UE li jaħdmu fil-qasam tal-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-UE, inklużi l-OLAF, l-UPPE, l-Eurojust, l-Europol u l-Qorti Ewropea tal-Awdituri, għandu jkollhom aċċess dirett u f'waqtu għas-sistemi tad-data bħall-ARACHNE u s-Sistema ta' Identifikazzjoni Bikrija u ta' Esklużjoni (EDES); |
| --- | --- |

39.

| 40. | Iqis li l-użu tal-għodda ta' punteġġ tar-riskju ARACHNE fil-QFP 2021-2027 u l-pjan ta' rkupru NextGenerationEU, speċjalment fir-rigward tal-implimentazzjoni tal-RRF għandhom isiru obbligatorji kemm jista' jkun malajr; jissuġġerixxi li ARACHNE għandha tiġi indikata bħala waħda mill-għodod ewlenin li tkun inkluża fl-Istrateġiji Nazzjonali Kontra l-Frodi (NAFS) li l-Istati Membri huma mistennija jadottaw sabiex itejbu l-integrazzjoni tal-arkitettura kontra l-frodi; ifakkar fl-osservazzjonijiet deskritti mill-Parlament fir-riżoluzzjoni tiegħu tal-24 ta' Novembru 2021 (18) dwar ir-reviżjoni tar-Regolament Finanzjarju, u jtenni għal darb'oħra t-talba urġenti tiegħu lill-Kummissjoni li tistabbilixxi sistema fl-UE kollha li tkun obbligatorja, integrata u interoperabbli li tibni fuq, iżda ma tkunx limitata għal, għodod eżistenti bħall-ARACHNE u l-EDES; ifakkar li din is-sistema jrid ikun fiha informazzjoni dwar il-proġetti kollha kofinanzjati mill-UE, il-benefiċjarji u s-sidien benefiċjarji, u tippermetti l-aggregazzjoni tal-ammonti individwali kollha li jikkonċernaw l-istess benefiċjarju jew sid benefiċjarju; jappella lill-Kummissjoni, barra minn hekk, tivvaluta, u tirrapporta lill-Parlament, ir-raġunijiet li jipprevjenu lill-Istati Membri milli jadottaw u jużaw l-ARACHNE bis-sħiħ; jemmen li jekk is-sistema ssir aktar faċli għall-utent, l-awtoritajiet nazzjonali jkunu mħeġġa jadottawha u jużawha; |
| --- | --- |

40.

| 41. | Iħeġġeġ lill-Kummissjoni testendi l-ambitu tal-EDES biex tinkludi l-fondi taħt ġestjoni kondiviża fil-kuntest tar-reviżjoni tar-Regolament Finanzjarju (19); |
| --- | --- |

41.

| 42. | Jistieden lill-Kummissjoni tkompli tipprovdi informazzjoni sħiħa dwar l-infiq dirett lill-Istati Membri, pereżempju permezz tas-Sistema ta' Trasparenza Finanzjarja, b'mod partikolari fil-qafas tal-RRF, li tgħin ukoll biex jiġi evitat finanzjament doppju; |
| --- | --- |

42.

L-istrateġija tal-Kummissjoni kontra l-frodi (tal-2019)

| 43. | Jinnota li sa Ġunju 2021, żewġ terzi tal-azzjonijiet tal-istrateġija tal-Kummissjoni kontra l-frodi tal-2019 kienu ġew implimentati, filwaqt li l-implimentazzjoni tat-terz li jifdal kienet għadha għaddejja; jistieden lill-Kummissjoni tirrapporta dwar l-implimentazzjoni tal-azzjonijiet li fadal; jinnota, barra minn hekk, li sar progress tajjeb fuq għadd ta' azzjonijiet bil-għan li jżidu l-koordinazzjoni u l-kooperazzjoni bejn id-dipartimenti tal-Kummissjoni u bil-għan li l-Kummissjoni tiġi mgħammra b'sistema aktar effettiva ta' sorveljanza kontra l-frodi; jinnota li l-monitoraġġ tas-segwitu għar-rakkomandazzjonijiet tal-OLAF sar aktar effiċjenti fl-2020, fejn ġew meqjusa madwar 1 400 rakkomandazzjoni finanzjarja maħruġin bejn Jannar 2012 u Ġunju 2019. |
| --- | --- |

43.

| 44. | Huwa konxju li l-Istrateġija l-ġdida tal-Kummissjoni Kontra l-Frodi (CAFS), adottata fl-2019, talbet analiżi strateġika msaħħa tad-data relatata mal-frodi u l-identifikazzjoni ta' indikaturi rilevanti u affidabbli biex tiġġieled b'suċċess kontra l-frodi; ifakkar fil-konklużjonijiet tar-Rapport Speċjali tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri Nru 01/2019 bl-isem “Il-ġlieda kontra l-frodi fl-infiq tal-UE: jeħtieġ li tittieħed azzjoni”, li jindika li l-Kummissjoni m’għandhiex data komprensiva u komparabbli dwar il-livelli ta' frodi identifikati fl-infiq tal-UE; |
| --- | --- |

44.

| 45. | Jiddispjaċih li ingħata ftit appoġġ lill-Istati Membri fl-ewwel snin tal-implimentazzjoni tas-CAFS, kif ġie indikat ukoll minn xi delegazzjonijiet waqt dibattiti fil-Kunsill; itenni li data komprensiva u komparabbli dwar l-iskala, in-natura u l-kawżi tal-frodi hija essenzjali sabiex l-azzjonijiet investigattivi tal-OLAF u, peress li ħadu f'idejhom attivitajiet operattivi, l-UPPE jsiru aktar sinifikanti; ifakkar li l-Istati Membri għandhom responsabbiltà tal-ewwel linja biex jimmaniġġjaw madwar 80 % tal-baġit tan-nefqa u biex jiġbru kważi d-dħul kollu; għalhekk jissottolinja r-rwol importanti li għandhom l-Istati Membri fil-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-UE, fejn in-NAFS għandhom rwol ewlieni, u li t-twaqqif tagħhom għandu jkun prijorità fl-Istati Membri kollha; |
| --- | --- |

45.

| 46. | Jenfasizza li sistema li tippermetti lill-awtoritajiet jiskambjaw informazzjoni tista' tiffaċilita l-kontroverifika tar-rekords tal-kontabilità għat-tranżazzjonijiet bejn żewġ Stati Membri jew aktar sabiex tiġi evitata l-frodi transfruntiera fir-rigward tal-fondi strutturali u tal-investiment, u b'hekk jiġi żgurat approċċ trasversali u komprensiv għall-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Istati Membri; |
| --- | --- |

46.

Il-livell tal-Istati Membri: strateġiji nazzjonali kontra l-frodi (NAFS) u servizzi ta' koordinazzjoni kontra l-frodi (AFCOS)

| 47. | Jinnota bi tħassib li sal-aħħar tal-2020, 14-il Stat Membru biss irrappurtaw li adottaw in-NAFS, minn dawk l-10 li kienu rrappurataw dan fl-2019, b'ħamsa oħra li kkunsidraw li jadottaw jew iħejju n-NAFS; jinnota, madankollu, li dawn l-istrateġiji jvarjaw fl-ambitu u fil-fond u li xi wħud minnhom jeħtieġ li jiġu aġġornati; jinsab imħasseb ukoll dwar il-fatt li tmien Stati Membri għadhom ma bdewx jaħdmu fuq it-twaqqif tan-NAFS tagħhom; jitlob li aktar Stati Membri jadottaw in-NAFS u jirrappurtaw dan lill-Kummissjoni; jistieden lill-Kummissjoni tipprovdi appoġġ u pariri tanġibbli lill-Istati Membri, permezz ta' linji gwida dwar l-abbozzar tan-NAFS u tipprovdi wkoll servizzi ta' konsulenza dwar it-twaqqif u l-funzjonament tal-AFCOS, u jtenni t-talba tiegħu għall-analiżi tan-NAFS adottati u r-raġunijiet għala xi Stati Membri ma jadottawx NAFS; |
| --- | --- |

47.

| 48. | Jisħaq l-importanza ta' sforzi koordinati aħjar u olistiċi kontra l-frodi fl-Istati Membri, filwaqt li n-NAFS jiġi aġġornat sabiex jiffaċċjaw ir-riskji l-ġodda maħluqa mill-ammonti miżjuda tal-fondi tal-UE, inklużi l-QFP il-ġdid 2021-2027 u n-NextGenerationEU, u mill-pandemija tal-COVID-19; jistieden lill-Kummissjoni tivvaluta n-NAFS li ġew adottati, teżamina għaliex l-Istati Membri għadhom lura fl-adozzjoni tagħhom, u tħeġġeġ lill-Istati Membri li fadal jipproċedu bl-adozzjoni; |
| --- | --- |

48.

| 49. | Ifakkar li l-AFCOS għandhom jiffaċilitaw il-kooperazzjoni effettiva u l-kondiviżjoni tal-informazzjoni mal-OLAF; jiddispjaċih, madankollu, li ċerti Stati Membri biss jikkoordinaw b'mod effettiv il-ġlieda kontra l-frodi u l-korruzzjoni li jaffettwaw l-interessi finanzjarji tal-UE; |
| --- | --- |

49.

| 50. | Ifaħħar lill-OLAF għall-kontribut imprezzabbli tiegħu għall-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-UE; jisħaq li l-OLAF għandu nuqqas kroniku ta' persunal u huwa nieqes mir-riżorsi finanzjarji; |
| --- | --- |

50.

L-OLAF u l-UPPE

| 51. | Jilqa' r-Regolament rivedut tal-OLAF, li ġie adottat f'Diċembru 2020 u li daħal fis-seħħ fis-17 ta' Jannar 2021, u li jsaħħaħ l-għodod investigattivi għall-ġlieda kontra l-frodi fil-baġit tal-UE, filwaqt li jistabbilixxi regoli aktar ċari u jirregola l-kooperazzjoni bejn l-UPPE u l-OLAF; jieħu nota tar-riorganizzazzjoni interna tal-OLAF f'Ġunju tal-2020; jitlob lill-UPPE u lill-OLAF jevitaw kwalunkwe duplikazzjoni tax-xogħol u kwalunkwe dewmien fil-proċedimenti; huwa tal-opinjoni li l-OLAF u l-UPPE għandhom jikkumplimentaw ix-xogħol ta' xulxin u jiffokaw l-investigazzjonijiet tagħhom fuq dawk l-oqsma fejn l-istituzzjoni l-oħra m'għandhiex kompetenzi; |
| --- | --- |

51.

| 52. | Jenfasizza l-importanza li l-OLAF jaderixxi mal-ogħla standards fl-investigazzjonijiet tiegħu u jikkonforma bis-sħiħ mar-rekwiżiti kollha tal-istat tad-dritt; |
| --- | --- |

52.

| 53. | Jilqa' l-fatt li l-Artikolu 9(a) tar-Regolament rivedut tal-OLAF jipprevedi kontrollur tal-garanziji proċedurali responsabbli għall-monitoraġġ tal-konformità tal-OLAF mal-garanziji proċedurali u għall-immaniġġjar tal-ilmenti minn persuni kkonċernati; jinnota li l-kontrollur tal-garanziji proċedurali għadu ma nħatarx; jinsab imħasseb ħafna dwar ilmenti minn persuni kkonċernati mill-investigazzjonijiet tal-OLAF dwar il-ksur tad-drittijiet tagħhom, li kkompromettew il-kapaċità tagħhom li jiddefendu ruħhom kontra l-allegazzjonijiet li saru kontrihom; jistieden lill-OLAF u lill-kontrollur tal-garanziji proċedurali biex jiżguraw li d-drittijiet proċedurali tal-persuni kkonċernati jiġu rrispettati bis-sħiħ; |
| --- | --- |

53.

| 54. | Jinsab imħasseb dwar it-tnaqqis tar-rata tal-atti tal-akkuża minn 53 % fil-perjodu 2007-2014 għal 37 % fil-perjodu 2016-2020 fil-każijiet imressqa lill-Istati Membri mill-OLAF; jistieden lill-awtoritajiet tal-Istati Membri jikkooperaw mill-qrib mal-OLAF u jeżaminaw bir-reqqa r-rapporti tal-investigazzjoni u r-rakkomandazzjonijiet ġudizzjarji trażmessi, u jiftħu kawżi kriminali kull fejn dawn ikunu meħtieġa biex jiżguraw li l-fondi tal-UE li ntużaw ħażin jiġu rkuprati; jistieden lill-OLAF biex jirrevedi l-analiżi preċedenti tiegħu tar-raġunijiet għar-rata baxxa tal-atti tal-akkuża u biex isegwi r-rakkomandazzjonijiet maħruġa mill-Kumitat ta' Sorveljanza tiegħu fl-Opinjoni Nru 1/2021, bħal reviżjoni tas-sistema attwali ta' proċeduri ta' monitoraġġ u kooperazzjoni aktar f'waqtha mal-awtoritajiet ġudizzjarji nazzjonali; jistieden lill-OLAF isegwi regolarment ir-rakkomandazzjonijiet ġudizzjarji tiegħu u jinkludi data addizzjonali dwarhom fir-rapport annwali tiegħu; |
| --- | --- |

54.

| 55. | Huwa tal-opinjoni li l-OLAF għandu wkoll isegwi r-rakkomandazzjonijiet finanzjarji tiegħu għall-fini li jitqabblu mal-ammonti rkuprati fi tmiem il-proċeduri mill-Kummissjoni u li jikkontribwixxu għall-monitoraġġ ġenerali tal-irkupru tal-fondi; |
| --- | --- |

55.

| 56. | Jinnota li l-programm Erkole III ġie mniedi mill-OLAF biex isaħħaħ il-kapaċità operattiva tal-awtoritajiet nazzjonali u reġjonali kontra l-frodi fil-qasam tal-attivitajiet ta' taħriġ u tal-appoġġ tal-IT sal-2020; jinnota li l-valutazzjoni ta' Erkole III ġiet iffinalizzata fl-aħħar tal-2021 u li ġie konkluż li l-programm kien rilevanti u effettiv ħafna fil-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-UE, peress li kien laħaq b'suċċess l-objettivi ġenerali, speċifiċi u operattivi tiegħu; jinnota li Erkole III ġie sostitwit mill-Programm tal-UE Kontra l-Frodi għat-tul tal-QFP 2021-2027; |
| --- | --- |

56.

| 57. | Jirrikonoxxi l-prinċipju tal-kunfidenzjalità tal-investigazzjonijiet tal-OLAF; huwa tal-opinjoni, madankollu, li hemm interess pubbliku ġenerali u li ċ-ċittadini tal-UE għandhom ukoll id-dritt li jkollhom aċċess għar-rapporti u r-rakkomandazzjonijiet relatati mal-investigazzjonijiet magħluqa u mal-proċeduri nazzjonali ta' segwitu tal-OLAF, kif huwa rikonoxxut mill-QĠUE fil-Kawża T-517/19; għalhekk jitlob lill-OLAF iwaqqaf mekkaniżmu biex jippubblika r-rapporti u r-rakkomandazzjonijiet li għalihom ma hemm ebda raġuni leġittima biex jinżamm il-prinċipju tal-kunfidenzjalità; |
| --- | --- |

57.

| 58. | Jieħu nota tal-arranġament ta' ħidma ffirmat fit-3 ta' Settembru 2021 għal qafas ta' relazzjoni ta' kooperazzjoni bejn l-UPPE u l-Qorti Ewropea tal-Awdituri; jinnota, barra minn hekk, l-arranġamenti amministrattivi ffirmati fl-2019 bejn l-OLAF u l-Qorti Ewropea tal-Awdituri; |
| --- | --- |

58.

| 59. | Jilqa' l-fatt li l-UPPE beda jopera fl-1 ta' Ġunju 2021; jilqa' l-ewwel rapport annwali tiegħu; jilqa' l-fatt li l-UPPE fetaħ 576 investigazzjoni minn meta beda jopera u li talab li jiġu ssekwestrati total ta' EUR 154,3 miljun, li minnhom ġie konċess is-sekwestru ta' EUR 147 miljun; jinsab imħasseb dwar l-istima tal-UPPE li d-danni totali kkawżati mill-frodi u l-korruzzjoni jammontaw għal EUR 5,4 biljun; jiddispjaċih ħafna li ħames Stati Membri – il-Polonja, l-Ungerija (l-akbar żewġ benefiċjarji tal-fondi tal-UE), l-Isvezja, id-Danimarka u l-Irlanda – mhumiex qed jipparteċipaw fl-UPPE; jistieden lil dawn l-Istati Membri jingħaqdu mal-UPPE kemm jista' jkun malajr; jinsab imħasseb li l-Polonja qed tirrifjuta kwalunkwe tip ta' kooperazzjoni mal-UPPE, filwaqt li ġiet fuq quddiem tal-pajjiżi li mhumiex parteċipanti f'termini tal-għadd ta' investigazzjonijiet li jinvolvu liċ-ċittadini tagħha; iħeġġeġ lill-Istati Membri li mhumiex parteċipanti jiffirmaw ftehimiet ta' kooperazzjoni mal-UPPE; huwa tal-opinjoni li n-nuqqas ta' koperazzjoni tal-Istati Membri mal-UPPE għandu effett dirett fuq il-protezzjoni tal-interess finanzjarju tal-UE; jistieden lill-Kummissjoni tinċentiva l-parteċipazzjoni fl-UPPE permezz ta' miżuri pożittivi; |
| --- | --- |

59.

| 60. | Jilqa' l-isforzi konġunti tal-OLAF u l-Europol biex jivvalutaw it-theddid u l-vulnerabbiltajiet tal-istrument RRF; jilqa' l-arranġament ta' ħidma bejn l-OLAF u l-Europol, li daħal fis-seħħ fid-9 ta' Ottubru 2020, u l-ftehim bejn l-Europol u l-UPPE, li daħal fis-seħħ fid-19 ta' Jannar 2021; |
| --- | --- |

60.

| 61. | Jenfasizza r-rwol tal-UPPE fl-infrastruttura l-ġdida kontra l-frodi; jinnota, barra minn hekk, l-arranġamenti ta' ħidma maqbula fl-2020 u ffirmati f'Lulju tal-2021 bejn l-UPPE u l-OLAF, speċjalment fir-rigward tal-iskambju ta' informazzjoni, il-ġestjoni tal-każijiet u l-kooperazzjoni operattiva; |
| --- | --- |

61.

| 62. | Jinnota li f'Lulju tal-2020 il-Kunsill ħatar it-22 prosekutur Ewropew; ifakkar li l-UPPE għandu jaħdem id f'id mal-awtoritajiet nazzjonali tal-infurzar tal-liġi u li jeżerċita l-funzjoni ta' prosekutur fil-qrati kompetenti tal-Istati Membri parteċipanti filwaqt li fl-istess ħin jikkoopera mill-qrib mal-aġenziji u l-korpi tal-UE bħall-Eurojust, l-Europol u OLAF; jinnota li din il-pożizzjoni unika hija mfassla biex tippermetti lill-UPPE juża l-esperjenza eżistenti u l-aħjar prattiki fil-livell nazzjonali u tal-UE; jistenna li l-Kummissjoni tikkunsidra kif xieraq ir-rivalutazzjoni tal-UPPE tal-ħtiġijiet tal-persunal tiegħu abbażi tal-esperjenza tal-ammont ta' xogħol tagħha u li tagħmel l-aġġustamenti finanzjarji meħtieġa sabiex tiggarantixxi l-effettività u l-effiċjenza operattiva tiegħu; |
| --- | --- |

62.

| 63. | Jinnota l-osservazzjonijiet u l-kunsiderazzjonijiet espressi mill-Kap Prosekutur Ewropew dwar il-ħtieġa li jiġi emendat ir-Regolament tal-UPPE; jistieden lill-Kummissjoni tidħol f'diskussjoni mal-UPPE biex tidentifika t-titjib meħtieġ sabiex tissaħħaħ l-effettività operattiva tiegħu; jitlob lill-Kummissjoni tirrapporta lill-Parlament f'konformità mal-Artikolu 119(1) tar-Regolament tal-UPPE; |
| --- | --- |

63.

| 64. | Jisħaq fuq il-ħtieġa li jinħoloq Prosekutur Ekoloġiku tal-UE, permezz tal-estensjoni tal-mandat tal-UPPE, f'konformità mal-Artikolu 86(4) tat-TFUE biex jittejbu l-implimentazzjoni u l-infurzar tal-leġiżlazzjoni ambjentali tal-UE, biex jiġu miġġielda r-reati ambjentali serji b'dimensjoni transfruntiera u biex jiġi protett il-baġit tal-UE; jinsisti fuq il-ħtieġa li jiżdiedu l-baġit u l-persunal tal-UPPE biex jiġi żgurat li dan ikollu l-kapaċità li jwettaq b'mod effettiv ir-rwol tiegħu fl-oqsma kollha ta' kompetenza tiegħu; |
| --- | --- |

64.

| 65. | Jinnota r-rwol tal-AFCOS fil-koordinazzjoni fil-livell tal-Istati Membri tal-obbligi u l-attivitajiet leġiżlattivi, amministrattivi u investigattivi fir-rigward tal-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-UE u fl-iżgurar tal-kooperazzjoni mal-OLAF; |
| --- | --- |

65.

| 66. | Jilqa' l-Operazzjoni Sentinel imnedija mill-Europol, li għandha l-għan li tiffoka fuq il-kondiviżjoni proattiva tal-intelliġenza, l-iskambju tal-informazzjoni u l-appoġġ għall-koordinazzjoni tal-operazzjonijiet biex tindirizza l-frodi kontra l-fondi ta' rkupru tal-UE tal-COVID-19, peress li l-operazzjoni għandha l-għan li tiddentifika l-vulnerabbiltajiet inerenti fis-sistemi ta' allokazzjoni nazzjonali, tiskopri dawk l-iskemi ta' frodi użati biex jimmiraw is-sistema ta' allokazzjoni ta' fondi kif ukoll tappoġġja l-investigazzjonijiet ta' prijorità għolja kontra l-objettivi ta' valur għoli; jilqa' l-involviment tal-UPPE, l-OLAF u l-21 Stat Membru tal-UE; jinsab imħasseb dwar il-fatt li l-Istati Membri li huma l-benefiċjarji ewlenin tal-fondi ta' koeżjoni, fosthom il-Polonja, l-Ungerija u l-Bulgarija, mhumiex qed jipparteċipaw fl-operazzjoni; jistieden lill-Istati Membri kollha biex jissieħbu f'din l-operazzjoni; barra minn hekk, jistieden lill-Istati Membri jikkooperaw mill-qrib ma' xulxin u mal-korpi tal-UE biex tkun tista' tittieħed azzjoni kontra l-frodi li tinvolvi diversi pajjiżi f'daqqa; |
| --- | --- |

66.

| 67. | Jistieden lill-OLAF, lill-UPPE, lill-Europol, lill-AFCOS maħtura mil-leġiżlazzjoni nazzjonali, u lill-aġenziji l-oħra tal-UE u nazzjonali responsabbli biex ikompli jissaħħaħ l-iskambju tal-informazzjoni, jirreċiprokaw l-appoġġ u jiżguraw il-komplementarjetà fl-attivitajiet operattivi tagħhom, kif miftiehem fl-arranġamenti ta' ħidma u r-regolamenti li ġew stabbiliti; jissottolinja li l-arkitettura kumplessa fis-seħħ ta' kontra l-frodi teħtieġ kooperazzjoni mill-qrib bejn id-diversi atturi, kemm fil-livell tal-UE kif ukoll f'dak nazzjonali; jenfasizza li huma meħtieġa aktar sforzi biex ikunu evitati u miġġielda l-frodi, il-korruzzjoni u attivitajiet illegali oħra, inkluża kooperazzjoni eqreb mal-awtoritajiet nazzjonali, bejn l-Istati Membri u fil-livell tal-UE; |
| --- | --- |

67.

L-istat tad-dritt u l-ġlieda kontra l-korruzzjoni

| 68. | Jilqa' l-adozzjoni tar-Regolament (UE, Euratom) 2020/2092 dwar reġim ġenerali ta' kundizzjonalità għall-protezzjoni tal-baġit tal-Unjoni; itenni li daħal fis-seħħ fl-1 ta' Jannar 2021 u li għalhekk ilu applikabbli minn dakinhar; jilqa' s-sentenzi tal-QĠUE tas-16 ta' Frar 2022 dwar l-azzjonijiet miġjuba mill-Ungerija u l-Polonja kontra l-mekkaniżmu ta' kundizzjonalità u l-konklużjonijiet tiegħu li jikkonfermaw li l-UE tabilħaqq għandha kompetenzi rigward l-istat tad-dritt fl-Istati Membri u li l-Mekkaniżmu ta' Kundizzjonalità għall-Istat tad-Dritt huwa perfettament konformi mal-liġi tal-UE; |
| --- | --- |

68.

| 69. | Huwa tal-fehma li wasal iż-żmien li l-Kummissjoni twettaq id-dmirijiet tagħha bħala “gwardjan tat-Trattati” u tindirizza l-ksur kontinwu tal-prinċipji tal-istat tad-dritt f'diversi Stati Membri, b'mod partikolari l-Polonja u l-Ungerija, minħabba li dan il-ksur jirrappreżenta periklu serju għall-interessi finanzjarji tal-Unjoni peress li l-konformità ma' dawn il-prinċipji hija prerekwiżit għal ġestjoni finanzjarja tajba in ġenerali u l-ġestjoni effiċjenti u effettiva tal-fondi tal-UE; jilqa’ t-tħabbira tal-Kummissjoni li ser tapplika l-Mekkaniżmu ta' Kundizzjonalità tal-Istat tad-Dritt billi tibgħat notifika bil-miktub skont l-Artikolu 6(1) tar-Regolament (UE, Euratom) 2020/2092 lill-Ungerija; huwa tal-opinjoni li l-istat tad-dritt huwa kunċett universali u li l-Kummissjoni għandha tikkunsidra l-applikazzjoni tal-Mekkaniżmu ta' Kundizzjonalità tal-Istat tad-Dritt għall-Istati Membri kollha li jonqsu milli jirrispettaw l-istat tad-dritt mingħajr eċċezzjoni; iwissi li d-dewmien jista' jkun diġà qed ikollu impatt detrimentali fuq l-interess finanzjarju tal-UE u l-qagħda tal-istat tad-dritt f'ċerti Stati Membri; |
| --- | --- |

69.

| 70. | Jappella lill-Kummissjoni tqis ir-riżoluzzjonijiet tal-Parlament relatati mal-ksur tal-istat tad-dritt mill-gvern tal-Polonja u dak tal-Ungerija; jappella lil dawn il-gvernijiet jikkooperaw bis-sħiħ mal-Kummissjoni u jissodisfaw il-kundizzjonijiet meħtieġa għar-rilaxx tal-fondi; huwa tal-fehma li jekk dawn l-Istati Membri jonqsu milli jikkonformaw ma' dawn il-kundizzjonijiet, il-Kummissjoni għandha tamministra temporanjament u direttament il-fondi tal-UE permezz ta' gvernijiet lokali u organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili; |
| --- | --- |

70.

| 71. | Ifakkar li l-konformità mal-istat tad-dritt u mal-Artikolu 2 tat-TUE huma prerekwiżiti biex jinkiseb aċċess għall-fondi, li l-mekkaniżmu ta' kondizzjonalità tal-istat tad-dritt huwa applikabbli bis-sħiħ għall-RRF u li m'għandha tiġi ffinanzjata ebda miżura fl-ambitu tal-RRF li tmur kontra l-valuri tal-UE minquxa fl-Artikolu 2 tat-TUE; |
| --- | --- |

71.

| 72. | Jinsisti li ma jista' jsir l-ebda pagament lill-Polonja fi ħdan l-RRF qabel ma' timplimenta bis-sħiħ is-sentenzi rilevanti kollha tal-QĠUE u tal-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem, u sakemm l-awtoritajiet nazzjonali tagħha jirrikonoxxu l-preminenza tad-dritt tal-UE; |
| --- | --- |

72.

| 73. | Iħeġġeġ lill-Kummissjoni tiżgura, biex tiżdied it-trasparenza, li l-Parlament jinżamm kompletament informat dwar in-negozjati kollha bejn il-Kummissjoni u l-awtoritajiet nazzjonali, u tinforma lill-Parlament immedjatament dwar kwalunkwe żvilupp rilevanti; |
| --- | --- |

73.

| 74. | Jappella lill-Kummissjoni tuża l-għodod kollha għad-dispożizzjoni tagħha biex tiżgura l-konformità mal-valuri minquxa fl-Artikolu 2 tat-TUE u l-preminenza tad-dritt tal-UE; jisħaq li l-Kummissjoni u l-Kunsill huma politikament responsabbli quddiem il-Parlament għall-azzjonijiet tagħhom; |
| --- | --- |

74.

| 75. | Jirrikonoxxi l-isforzi kollha li saru b'mod speċjali mill-Istati Membri ġirien tal-Ukrajna biex jilqgħu lin-nies li qegħdin jaħarbu mill-gwerra hemmhekk; huwa tal-fehma li l-UE għandha obbligu li tgħin lill-Istati Membri jġorru dawn il-piżijiet eċċezzjonali; ifakkar, madankollu, li ma jista' jsir l-ebda pagament jekk Stat Membru jirrifjuta li jirrispetta s-sentenzi tal-QĠUE u li jirrikonoxxi l-preminenza tad-dritt tal-UE; jisħaq fuq il-ħtieġa li l-Parlament jinżamm informat bis-sħiħ dwar l-allokazzjonijiet kollha għal dawn l-iskopijiet u l-użu tal-fondi tal-UE bħala għajnuna għar-rifuġjati Ukreni fl-Istati Membri benefiċjarji; |
| --- | --- |

75.

| 76. | Jirrikonoxxi l-importanza tar-rapport annwali dwar l-istat tad-dritt u l-fatt li l-ġlieda kontra l-korruzzjoni hija parti integrali mir-rapport; huwa tal-opinjoni, madankollu, li dan ma jistax jissostitwixxi r-rapport kontra l-korruzzjoni; jilqa' l-intenzjoni tal-Kummissjoni li tgħammar ir-rapport dwar l-istat tad-dritt b'rakkomandazzjonijiet speċifiċi lill-Istati Membri; huwa tal-opinjoni li l-Kummissjoni għandha tikkunsidra l-istabbiliment ta' indiċi ta' korruzzjoni bbażat fuq kriterji stretti li jkunu jistgħu jiġu applikati faċilment u għandha tirrifletti fuq il-prestazzjoni tal-Istati Membri fil-ġlieda kontra l-korruzzjoni u żżid is-sejbiet tagħha fil-kapitolu tal-ġlieda kontra l-korruzzjoni tar-rapport dwar l-istat tad-dritt; |
| --- | --- |

76.

| 77. | Jinsab imħasseb ħafna dwar is-sejbiet tar-Rapport tal-2020 dwar l-Istat tad-Dritt, li jissottolinja t-tħassib dwar l-effettività tal-investigazzjoni, il-prosekuzzjoni u l-ġudizzju ta' każijiet ta' korruzzjoni, inklużi każijiet f'livell għoli f'diversi Stati Membri; jinsisti li l-korruzzjoni fil-livelli għolja għandha tkun soġġetta għal prosekuzzjoni b'mod sistematiku; |
| --- | --- |

77.

| 78. | Jissottolinja l-effetti detrimentali tal-korruzzjoni fuq id-drittijiet taċ-ċittadini; itenni, għalhekk, ir-rakkomandazzjoni tiegħu li l-UE għandha ssir membru tal-Grupp ta' Stati kontra l-Korruzzjoni, filwaqt li wieħed iżomm f'moħħu n-natura speċifika tal-UE, l-istituzzjonijiet tagħha u l-liġi tal-UE; jistieden lill-Kummissjoni tippreżenta pjan possibbli għas-sħubija, fil-qafas tal-Artikolu 83 tat-TFUE u flimkien mal-Artikolu 218 TFUE; barra minn hekk, itenni t-talba tiegħu biex il-Kummissjoni tippreżenta pjan dwar l-istabbiliment ta' mekkaniżmu intern ta' evalwazzjoni tal-korruzzjoni għall-istituzzjonijiet tal-UE; |
| --- | --- |

78.

| 79. | Jistieden lill-Kummissjoni tipprovdi protezzjoni legali xierqa lill-ġurnalisti investigattivi fuq il-mudell ta' dak li tipprovdi lill-informaturi ta' irregolaritajiet; |
| --- | --- |

79.

| 80. | Jirrikonoxxi r-rwol kruċjali tal-pluraliżmu tal-midja u tal-ġurnalisti fil-protezzjoni tal-interessi finanzjarji tal-Unjoni bil-kxif tal-frodi u l-korruzzjoni; jappella lill-Istati Membri jiżguraw il-protezzjoni tagħhom u l-protezzjoni tas-sorsi tagħhom; jinkoraġġixxi adozzjoni u implimentazzjoni rapidi tad-direttiva dwar kawżi strateġiċi kontra l-parteċipazzjoni pubblika (id-Direttiva kontra s-SLAPP); jappella lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jiġġieldu kontra kwalunkwe tip ta' użu illegali ta' software li jintuża bħala spyware u għal hacking, bħal Pegasus jew Predator; jemmen li t-trasparenza hija l-aħjar mod biex jiġu miġġielda l-frodi u l-korruzzjoni; |
| --- | --- |

80.

| 81. | Jisħaq fuq il-ħtieġa li l-iżborż ta' self dirett u indirett ikun soġġett għall-pubblikazzjoni tad-data fiskali u tal-kontabilità pajjiż b'pajjiż, u għad-divulgazzjoni ta' informazzjoni dwar is-sjieda effettiva tas-suġġetti benefiċjarji u l-intermedjarji finanzjarji involuti fl-operazzjonijiet finanzjarji; |
| --- | --- |

81.

| 82. | Huwa tal-fehma li l-fondi għandhom jitħallsu lura kull meta jkunu ġew ipprovati każijiet ta' korruzzjoni jew ta' frodi; |
| --- | --- |

82.

L-arkitettura tal-UE kontra l-frodi u r-rapportar annwali tal-Kummissjoni

| 83. | Iqis li l-finanzjament tal-UE daħal f'era ġdida permezz tal-adozzjoni tal-pjan ta' rkupru NextGenerationEU u li dan jipprovdi lill-arkitettura ta' kontra l-frodi tal-UE bi sfidi addizzjonali; huwa għalhekk totalment tal-opinjoni li l-arkitettura ta' kontra l-frodi jeħtieġ li tissaħħaħ aktar; jisħaq li l-OLAF, l-UPPE, l-Europol u l-Eurojust m'għandhomx biżżejjed persunal u m'għandhomx riżorsi finanzjarji; jinnota li l-Europol u l-Eurojust huma speċjalment mgħobbija żżejjed fid-dawl tal-mandati tagħhom li għadhom kif ġew adottati u tal-operazzjonijiet madwar l-UE kollha li jimmiraw lejn l-assi kriminali fir-rigward tal-invażjoni Russa fl-Ukrajna; ifakkar lill-Kummissjoni u lill-Kunsill li kull euro li jintefaq fuq il-monitoraġġ u l-investigazzjoni jrid jerġa' jiġi rritornat lill-baġit tal-UE; |
| --- | --- |

83.

| 84. | Jilqa' n-NextGenerationEU – Law Enforcement Forum (NGEU-LEF) (Forum tal-Infurzar tal-Liġi), li huwa inizjattiva konġunta mmexxija mill-Europol u l-Italja, li tgħaqqad flimkien lill-Europol, l-UPPE, l-OLAF, l-Eurojust, l-Aġenzija tal-UE għat-Taħriġ fl-Infurzar tal-Liġi u l-Istati Membri, biex jistabbilixxu triq konġunta ’l quddiem fil-prevenzjoni u l-ġlieda kontra t-theddid li jsir kontra l-fondi NextGenerationEU u l-interess finanzjarju tal-UE; |
| --- | --- |

84.

| 85. | Jaqbel mat-talba tal-Kummissjoni għal “viżjoni Ewropea” fil-kooperazzjoni bejn il-korpi tal-UE u l-awtoritajiet nazzjonali u l-koordinazzjoni tal-azzjonijiet tagħhom; jemmen li huwa meħtieġ approċċ olistiku aktar strutturat sabiex tiġi evitata d-duplikazzjoni, biex tiġi kondiviża u skambjata l-informazzjoni u biex titrawwem l-integrazzjoni tad-diversi saffi eżistenti tal-arkitettura kontra l-frodi u jinkiseb riżultat li jkun akbar mit-total tal-komponenti tagħha; |
| --- | --- |

85.

| 86. | Jistieden lill-Kummissjoni tesplora modi ġodda kif ir-rapport PIF annwali jista' jiġi analizzat b'mod komprensiv flimkien ma' rapporti annwali u sorsi ta' informazzjoni oħra, bit-titjib u l-promozzjoni tad-djalogu bejn il-Europol, il-Eurojust u l-UPPE, u billi jiġu identifikati x-xejriet fl-irregolaritajiet frawdolenti u mhux frawdolenti, issir id-dijanjożi tad-dgħufijiet, u jiġu mitgħallma tagħlimiet utli għat-titjib tal-adozzjoni ta' miżuri ta' protezzjoni kontra l-frodi mill-partijiet ikkonċernati kollha; |
| --- | --- |

86.

| 87. | Jinnota l-ħtieġa għal rapport annwali speċifiku tal-Kummissjoni dwar l-analiżi u l-istat attwali tal-infrastruttura ġenerali kontra l-frodi, li jivvaluta, fost affarijiet oħra, il-livell ta' interoperabbiltà tal-atturi tal-UE fil-ġlieda kontra l-frodi, u jindirizza r-rabtiet possibbli mas-Semestri Ewropej u r-rapporti tal-pajjiżi, ir-rapport kontra l-korruzzjoni, u l-applikazzjoni tal-Mekkaniżmu tal-Kundizzjonalità tal-Istat tad-Dritt; |
| --- | --- |

87.

| 88. | Jissottolinja li sabiex tiġġieled il-korruzzjoni b'mod effettiv biex tevita lobbjar illegali u sitwazzjonijiet ta' revolving doors u biex tipproteġi l-interessi finanzjarji tal-UE, il-Kummissjoni għandha tadotta approċċ olistiku, koerenti, sistematiku u konsistenti billi tiżviluppa regoli aħjar dwar it-trasparenza, l-inkompatibiltajiet u l-kunflitti ta' interess, kif ukoll dwar it-tisħiħ tal-mekkaniżmi ta’ kontroll intern; jissottolinja li trasparenza mtejba fuq il-benefiċjarji tal-fondi tal-UE u nazzjonali ser tkun importanti wkoll biex tlaħħaq mal-kuntest internazzjonali ġdid u ta' sfida; |
| --- | --- |

88.

| 89. | Itenni l-livell mhux sodisfaċenti ta' analiżi pprovdut fl-annessi tar-rapport tal-PIF rigward il-każijiet ta' kunflitti ta' interess; jitlob lill-Kummissjoni timpenja ruħha sabiex twettaq din l-analiżi, f'konformità mal-Artikolu 61 tar-Regolament Finanzjarju u l-ħruġ b'effett mis-7 ta' April 2021 tal-“Gwida dwar l-evitar tal-kunflitti ta’ interess u l-ġestjoni tagħhom skont ir-Regolament Finanzjarju” għall-benefiċċju tal-Istati Membri; |
| --- | --- |

89.

o

o o

| 90. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill, lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri. |
| --- | --- |

90.

---

(1)  OLAF, Il-wieħed u għoxrin rapport tal-Uffiċċju Ewropew Kontra l-Frodi, mill-1 ta' Jannar sal-31 ta' Diċembru 2020, 2020.

(2)  O Kumitat ta' Sorveljanza tal-OLAF, Rapport Annwali 2020, Ġunju 2021.

(3)  ĠU L 248, 18.9.2013, p. 1.

(4)  ĠU L 437, 28.12.2020, p. 49.

(5)  ĠU L 305, 26.11.2019, p. 17.

(6)  ĠU L 198, 28.7.2017, p. 29.

(7)  ĠU L 283, 31.10.2017, p. 1.

(8)  ĠU L 274, 28.10.2019, p. 1.

(9)  ĠU L 424, 15.12.2020, p. 1.

(10)  ĠU L 433 I, 22.12.2020, p. 1.

(11)  ĠU L 84, 20.3.2014, p. 6.

(12)  ĠU L 172, 17.5.2021, p. 110.

(13)  Testi adottati, P9_TA(2022)0042.

(14)  Konklużjonijiet tal-Avukat Ġenerali Pikamäe ippreżentati tad-9 ta' Settembru 2021, Kawża C-213/19 ,Il-Kummissjoni Ewropea vs Ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta' Fuq, UE:C:2021:724.

(15)  Sentenza tat-8 ta' Marzu 2022, Kawża C-213/19, Il-Kummissjoni Ewropea vs Ir-Renju Unit tal-Gran Brittanja u l-Irlanda ta' Fuq, UE:C:2021:724.

(16)  Sentenza tal-Qorti Ġenerali tal-1 ta' Settembru 2021, Kawża T-517/19, Andrea Homoki vs Il-Kummissjoni Ewropea, EU:T:2021:529.

(17)  Il-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-14 ta' April 2021 dwar l-Istrateġija tal-UE biex tiġi miġġielda l-Kriminalità Organizzata 2021-2025 (COM(2021)0170).

(18)  ĠU C 224, 8.6.2022, p. 37.

(19)  Ir-Regolament (UE, Euratom) 2018/1046 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-18 ta' Lulju 2018 dwar ir-regoli finanzjarji applikabbli għall-baġit ġenerali tal-Unjoni, ĠU L 193, 30.7.2018, p. 1.

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/250 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/250

---

P9_TA(2022)0301

Regolamentazzjoni aħjar: Ningħaqdu flimkien biex nagħmlu liġijiet aħjar

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar Regolamentazzjoni aħjar: Ningħaqdu flimkien biex nagħmlu liġijiet aħjar (2021/2166(INI))

(2023/C 47/21)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 5 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea (TUE), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 5 tat-Trattat dwar l-Unjoni Ewropea (TUE),

| — | wara li kkunsidra l-Protokoll Nru 1 dwar ir-rwol tal-parlamenti nazzjonali fl-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Protokoll Nru 1 dwar ir-rwol tal-parlamenti nazzjonali fl-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-Protokoll Nru 2 dwar l-applikazzjoni tal-prinċipji tas-sussidjarjetà u l-proporzjonalità, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Protokoll Nru 2 dwar l-applikazzjoni tal-prinċipji tas-sussidjarjetà u l-proporzjonalità,

| — | wara li kkunsidra l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-kommunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni intitolata “Regolamentazzjoni aħjar: Ningħaqdu flimkien biex nagħmlu liġijiet aħjar”(COM(2021)0219), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-kommunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni intitolata “Regolamentazzjoni aħjar: Ningħaqdu flimkien biex nagħmlu liġijiet aħjar”(COM(2021)0219),

| — | wara li kkunsidra d-Dokument ta' Ħidma tal-Persunal tal-Kummissjoni tat-3 ta' Novembru 2021 intitolat “Better Regulation Guidelines” (Linji gwida għal regolamentazzjoni aħjar) (SWD(2021)0305), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Dokument ta' Ħidma tal-Persunal tal-Kummissjoni tat-3 ta' Novembru 2021 intitolat “Better Regulation Guidelines” (Linji gwida għal regolamentazzjoni aħjar) (SWD(2021)0305),

| — | wara li kkunsidra l-iżvilupp tal-objettivi ta' kooperazzjoni fl-Artikolu 208 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-iżvilupp tal-objettivi ta' kooperazzjoni fl-Artikolu 208 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-5 ta' Mejju 2021 intitolata “Aġġornament tal-Istrateġija Industrijali l-Ġdida tal-2020: Nibnu Suq Uniku aktar b'saħħtu għall-irkupru tal-Ewropa” (COM(2021)0350), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-5 ta' Mejju 2021 intitolata “Aġġornament tal-Istrateġija Industrijali l-Ġdida tal-2020: Nibnu Suq Uniku aktar b'saħħtu għall-irkupru tal-Ewropa” (COM(2021)0350),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-25 ta' Novembru 2020 intitolata “Strateġija Industrijali Ġdida għall-Ewropa” (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-25 ta' Novembru 2020 intitolata “Strateġija Industrijali Ġdida għall-Ewropa” (1),

| — | wara li kkunsidra l-istrumenti għal regolamentazzjoni aħjar, li jikkomplementa l-Linji Gwida għal Regolamentazzjoni Aħjar, it-tnejn li huma ta' Novembru 2021, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-istrumenti għal regolamentazzjoni aħjar, li jikkomplementa l-Linji Gwida għal Regolamentazzjoni Aħjar, it-tnejn li huma ta' Novembru 2021,

| — | wara li kkunsidra l-Ftehim Interistituzzjonali tas-16 ta' Diċembru 2003 dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet, u l-verżjoni l-aktar reċenti tiegħu, il-Ftehim Interistituzzjonali tat-13 ta' April 2016 dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet (2), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Ftehim Interistituzzjonali tas-16 ta' Diċembru 2003 dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet, u l-verżjoni l-aktar reċenti tiegħu, il-Ftehim Interistituzzjonali tat-13 ta' April 2016 dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet (2),

| — | wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-24 ta' Marzu 2021 dwar strateġija tal-UE dwar id-drittijiet tat-tfal (COM(2021)0142), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tal-24 ta' Marzu 2021 dwar strateġija tal-UE dwar id-drittijiet tat-tfal (COM(2021)0142),

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni intitolata “Regolamentazzjoni aħjar: Ningħaqdu flimkien biex nagħmlu liġijiet aħjar” (CDR 4071/2021), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni intitolata “Regolamentazzjoni aħjar: Ningħaqdu flimkien biex nagħmlu liġijiet aħjar” (CDR 4071/2021),

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-10 ta' Lulju 2018 li jippreżenta s-sejbiet tat-Task Force dwar is-Sussidjarjetà, il-Proporzjonalità u dwar li “Isir inqas b'mod iktar effiċjenti”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-10 ta' Lulju 2018 li jippreżenta s-sejbiet tat-Task Force dwar is-Sussidjarjetà, il-Proporzjonalità u dwar li “Isir inqas b'mod iktar effiċjenti”,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-24 ta' Ġunju 2021 dwar l-idoneità regolatorja tal-Unjoni Ewropea u s-sussidjarjetà u l-proporzjonalità – rapport dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet li jkopri s-snin 2017, 2018 u 2019 (3), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-24 ta' Ġunju 2021 dwar l-idoneità regolatorja tal-Unjoni Ewropea u s-sussidjarjetà u l-proporzjonalità – rapport dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet li jkopri s-snin 2017, 2018 u 2019 (3),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-9 ta’ Ġunju 2022 dwar id-dritt ta' inizjattiva tal-Parlament (4), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-9 ta’ Ġunju 2022 dwar id-dritt ta' inizjattiva tal-Parlament (4),

| — | wara li kkunsidra r-Rapport Speċjali Nru 16/2018 tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri tat-12 ta' Ġunju 2018 intitolat “Rieżaminar ex post tal-leġiżlazzjoni tal-UE: sistema stabbilita tajjeb, iżda mhux kompleta”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport Speċjali Nru 16/2018 tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri tat-12 ta' Ġunju 2018 intitolat “Rieżaminar ex post tal-leġiżlazzjoni tal-UE: sistema stabbilita tajjeb, iżda mhux kompleta”,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-9 ta' Ġunju 2016 għal amministrazzjoni tal-Unjoni Ewropea miftuħa, effiċjenti u indipendenti (5), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-9 ta' Ġunju 2016 għal amministrazzjoni tal-Unjoni Ewropea miftuħa, effiċjenti u indipendenti (5),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Diċembru 2020 dwar strateġija ġdida għall-SMEs Ewropej (6), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Diċembru 2020 dwar strateġija ġdida għall-SMEs Ewropej (6),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Jannar 2020 dwar il-Patt Ekoloġiku Ewropew, li tilqa' l-impenn tal-Kummissjoni li tiżgura li l-azzjonijiet kollha tal-UE jgħinu lill-UE tikseb futur sostenibbli u tranżizzjoni ġusta u li taġġorna l-linji gwida għal regolamentazzjoni aħjar konsegwentement, u dan jirrikjedi, fost l-oħrajn, li l-prinċipju ta' “is-sostenibbiltà l-ewwel” jiġi integrat fl-Aġendi ta' Regolamentazzjoni Aħjar tal-UE u l-Istati Membri tagħha (7), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-15 ta' Jannar 2020 dwar il-Patt Ekoloġiku Ewropew, li tilqa' l-impenn tal-Kummissjoni li tiżgura li l-azzjonijiet kollha tal-UE jgħinu lill-UE tikseb futur sostenibbli u tranżizzjoni ġusta u li taġġorna l-linji gwida għal regolamentazzjoni aħjar konsegwentement, u dan jirrikjedi, fost l-oħrajn, li l-prinċipju ta' “is-sostenibbiltà l-ewwel” jiġi integrat fl-Aġendi ta' Regolamentazzjoni Aħjar tal-UE u l-Istati Membri tagħha (7),

| — | wara li kkunsidra d-diskors tal-President von der Leyen tas-16 ta' Lulju 2019 (8), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-diskors tal-President von der Leyen tas-16 ta' Lulju 2019 (8),

| — | wara li kkunsidra d-dibattitu fil-plenarja tas-7 ta' Ġunju 2021 dwar “L-istat tal-Unjoni tal-SMEs – Implimentazzjoni tal-aġenda għal regolamentazzjoni aħjar / Mira ta' tnaqqis tal-piż amministrattiv” (9), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-dibattitu fil-plenarja tas-7 ta' Ġunju 2021 dwar “L-istat tal-Unjoni tal-SMEs – Implimentazzjoni tal-aġenda għal regolamentazzjoni aħjar / Mira ta' tnaqqis tal-piż amministrattiv” (9),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra l-opinjonijiet tal-Kumitat għall-Iżvilupp, tal-Kumitat għall-Ambjent, is-Saħħa Pubblika u s-Sikurezza tal-Ikel, tal-Kumitat għall-Industrija, ir-Riċerka u l-Enerġija, tal-Kumitat għall-Affarijiet Kostituzzjonali u tal-Kumitat għall-Petizzjonijiet, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjonijiet tal-Kumitat għall-Iżvilupp, tal-Kumitat għall-Ambjent, is-Saħħa Pubblika u s-Sikurezza tal-Ikel, tal-Kumitat għall-Industrija, ir-Riċerka u l-Enerġija, tal-Kumitat għall-Affarijiet Kostituzzjonali u tal-Kumitat għall-Petizzjonijiet,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Legali (A9-0167/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Legali (A9-0167/2022),

| A. | billi t-tfassil aħjar tal-liġijiet huwa għan komuni għall-istituzzjonijiet kollha tal-UE, u għandu jinkiseb billi jiżdiedu t-trasparenza, ir-responsabbiltà u l-kooperazzjoni bejn l-istituzzjonijiet, l-Istati Membri, iċ-ċittadini u l-partijiet ikkonċernati, filwaqt li jiġi żgurat ir-rispett sħiħ tal-valuri fundamentali Ewropej kollha, inklużi d-demokrazija, l-istat tad-dritt u d-drittijiet tal-bniedem; billi t-trasparenza, l-integrità u r-responsabbiltà huma wkoll prerekwiżiti essenzjali ta' demokrazija bbażata fuq l-istat tad-dritt; billi l-leġiżlazzjoni Ewropea għandha tkun adattata għall-iskop tagħha, proporzjonata, ċara, trasparenti u komprensiva sabiex iċ-ċittadini u l-partijiet ikkonċernati jibbenefikaw b'mod effettiv minnha; billi regolamentazzjoni aħjar tgħin biex jiġi żgurat li l-politiki u l-leġiżlazzjoni tal-UE jkunu mmirati lejn il-futur, filwaqt li jqisu l-pass aktar mgħaġġel tal-iżviluppi teknoloġiċi, soċjetali u ambjentali; billi, għalhekk, se jkun dejjem aktar importanti li l-proposti regolatorji jiġu appoġġati b'evidenza bbażata fuq l-aktar valutazzjonijiet xierqa u evidenza xjentifika affidabbli rieżaminata bejn il-pari, kif ukoll ir-rispett għall-prinċipju ta' prekawzjoni; f'dan ir-rigward, jistieden lill-Kummissjoni timmaniġġja l-evidenza b'mod trasparenti, u tiżgura li tkun traċċabbli, aċċessibbli, interoperabbli u riutilizzabbli; jissottolinja li t-tfassil tal-liġijiet ta' kwalità ma jistax jitnaqqas għal miri kwantitattivi li jitnaqqsu piżijiet u spejjeż fuq perjodu qasir ta' żmien biss, iżda għandu jkun ta' benefiċċju għal kulħadd bħala investiment fit-tul fil-prosperità kondiviża tas-soċjetajiet tagħna u l-futur tagħna; |
| --- | --- |

A.

billi t-tfassil aħjar tal-liġijiet huwa għan komuni għall-istituzzjonijiet kollha tal-UE, u għandu jinkiseb billi jiżdiedu t-trasparenza, ir-responsabbiltà u l-kooperazzjoni bejn l-istituzzjonijiet, l-Istati Membri, iċ-ċittadini u l-partijiet ikkonċernati, filwaqt li jiġi żgurat ir-rispett sħiħ tal-valuri fundamentali Ewropej kollha, inklużi d-demokrazija, l-istat tad-dritt u d-drittijiet tal-bniedem; billi t-trasparenza, l-integrità u r-responsabbiltà huma wkoll prerekwiżiti essenzjali ta' demokrazija bbażata fuq l-istat tad-dritt; billi l-leġiżlazzjoni Ewropea għandha tkun adattata għall-iskop tagħha, proporzjonata, ċara, trasparenti u komprensiva sabiex iċ-ċittadini u l-partijiet ikkonċernati jibbenefikaw b'mod effettiv minnha; billi regolamentazzjoni aħjar tgħin biex jiġi żgurat li l-politiki u l-leġiżlazzjoni tal-UE jkunu mmirati lejn il-futur, filwaqt li jqisu l-pass aktar mgħaġġel tal-iżviluppi teknoloġiċi, soċjetali u ambjentali; billi, għalhekk, se jkun dejjem aktar importanti li l-proposti regolatorji jiġu appoġġati b'evidenza bbażata fuq l-aktar valutazzjonijiet xierqa u evidenza xjentifika affidabbli rieżaminata bejn il-pari, kif ukoll ir-rispett għall-prinċipju ta' prekawzjoni; f'dan ir-rigward, jistieden lill-Kummissjoni timmaniġġja l-evidenza b'mod trasparenti, u tiżgura li tkun traċċabbli, aċċessibbli, interoperabbli u riutilizzabbli; jissottolinja li t-tfassil tal-liġijiet ta' kwalità ma jistax jitnaqqas għal miri kwantitattivi li jitnaqqsu piżijiet u spejjeż fuq perjodu qasir ta' żmien biss, iżda għandu jkun ta' benefiċċju għal kulħadd bħala investiment fit-tul fil-prosperità kondiviża tas-soċjetajiet tagħna u l-futur tagħna;

| B. | billi l-Kummissjoni għandha tikkonforma bis-sħiħ mad-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 6(4) tal-Liġi Ewropea dwar il-Klima (10), li jipprevedi li kwalunkwe abbozz ta' miżuri u proposti leġiżlattivi jeħtieġ li jkunu konsistenti mat-twettiq tal-objettiv tan-newtralità klimatika tal-Unjoni sal-2050; billi, għal dan il-għan, il-Kummissjoni jeħtiġilha tivvaluta l-konsistenza tal-abbozzi ta' miżuri jew proposti leġiżlattivi kollha, inklużi proposti baġitarji, mal-objettivi tan-newtralità klimatika u jekk jiżgurawx progress fl-adattament għat-tibdil fil-klima; |
| --- | --- |

B.

billi l-Kummissjoni għandha tikkonforma bis-sħiħ mad-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 6(4) tal-Liġi Ewropea dwar il-Klima (10), li jipprevedi li kwalunkwe abbozz ta' miżuri u proposti leġiżlattivi jeħtieġ li jkunu konsistenti mat-twettiq tal-objettiv tan-newtralità klimatika tal-Unjoni sal-2050; billi, għal dan il-għan, il-Kummissjoni jeħtiġilha tivvaluta l-konsistenza tal-abbozzi ta' miżuri jew proposti leġiżlattivi kollha, inklużi proposti baġitarji, mal-objettivi tan-newtralità klimatika u jekk jiżgurawx progress fl-adattament għat-tibdil fil-klima;

| C. | billi l-kontrolli l-ġodda tal-konsistenza klimatika ġew applikati biss għall-valutazzjonijiet tal-impatt dwar abbozzi ta' miżuri leġiżlattivi u proposti mill-1 ta' Jannar 2022, minkejja d-dħul fis-seħħ tal-Liġi Ewropea dwar il-Klima f'Lulju 2021, li jfisser li d-dispożizzjonijiet tal-liġi ma ġewx implimentati għal għadd ta' proposti rilevanti għall-Patt Ekoloġiku Ewropew; |
| --- | --- |

C.

billi l-kontrolli l-ġodda tal-konsistenza klimatika ġew applikati biss għall-valutazzjonijiet tal-impatt dwar abbozzi ta' miżuri leġiżlattivi u proposti mill-1 ta' Jannar 2022, minkejja d-dħul fis-seħħ tal-Liġi Ewropea dwar il-Klima f'Lulju 2021, li jfisser li d-dispożizzjonijiet tal-liġi ma ġewx implimentati għal għadd ta' proposti rilevanti għall-Patt Ekoloġiku Ewropew;

| D. | billi l-approċċ għall-verifika tal-konformità mal-Liġi Ewropea dwar il-Klima fil-valutazzjonijiet tal-impatt u l-evalwazzjonijiet huwa deskritt fil-komunikazzjoni dwar regolamentazzjoni aħjar u fil-linji gwida u l-istrumenti sussegwenti; billi l-Kummissjoni, madankollu, għandha tapplika dawn il-kontrolli b'mod sistematiku, u tagħmel dan fil-bidu tal-proċess tat-tħejjija ta' abbozz ta' miżura ġdida jew kontroll tal-idoneità tal-leġiżlazzjoni eżistenti sabiex tkun tista' ġenwinament tiggwida l-għażliet ta' politika; billi l-Liġi Ewropea dwar il-Klima tobbliga lill-Kummissjoni tipprovdi r-raġunijiet fil-każ ta' nuqqas ta' allinjament ta' abbozz ta' miżura jew proposta leġiżlattiva mal-objettivi tal-Liġi Ewropea dwar il-Klima, bħala parti mill-valutazzjoni tal-konsistenza msemmija fl-Artikolu 6(4); |
| --- | --- |

D.

billi l-approċċ għall-verifika tal-konformità mal-Liġi Ewropea dwar il-Klima fil-valutazzjonijiet tal-impatt u l-evalwazzjonijiet huwa deskritt fil-komunikazzjoni dwar regolamentazzjoni aħjar u fil-linji gwida u l-istrumenti sussegwenti; billi l-Kummissjoni, madankollu, għandha tapplika dawn il-kontrolli b'mod sistematiku, u tagħmel dan fil-bidu tal-proċess tat-tħejjija ta' abbozz ta' miżura ġdida jew kontroll tal-idoneità tal-leġiżlazzjoni eżistenti sabiex tkun tista' ġenwinament tiggwida l-għażliet ta' politika; billi l-Liġi Ewropea dwar il-Klima tobbliga lill-Kummissjoni tipprovdi r-raġunijiet fil-każ ta' nuqqas ta' allinjament ta' abbozz ta' miżura jew proposta leġiżlattiva mal-objettivi tal-Liġi Ewropea dwar il-Klima, bħala parti mill-valutazzjoni tal-konsistenza msemmija fl-Artikolu 6(4);

| E. | billi fl-2021 il-Kummissjoni adottat il-komunikazzjoni tagħha intitolata “Regolamentazzjoni aħjar: Ningħaqdu flimkien biex nagħmlu liġijiet aħjar,”' il-linji gwida tagħha dwarhom u s-sett ta' għodod li jakkumpanjahom; |
| --- | --- |

E.

billi fl-2021 il-Kummissjoni adottat il-komunikazzjoni tagħha intitolata “Regolamentazzjoni aħjar: Ningħaqdu flimkien biex nagħmlu liġijiet aħjar,”' il-linji gwida tagħha dwarhom u s-sett ta' għodod li jakkumpanjahom;

| F. | billi tfassil aħjar tal-liġijiet huwa mezz li jiggarantixxi ċ-ċertezza legali, għandu jkun ta' benefiċċju għal kulħadd u jaqdi l-interess ġenerali tas-soċjetà Ewropea, in-negozji, il-ħaddiema, iċ-ċittadini, il-konsumaturi u l-ambjent; billi leġiżlazzjoni ta' kwalità għolja taqdi l-interess pubbliku peress li taffettwa direttament il-kompetittività tal-UE, it-territorji u n-negozji tagħha, u tirrappreżenta wkoll għodda għat-tisħiħ tad-demokrazija u l-parteċipazzjoni diretta taċ-ċittadini kemm fil-livell nazzjonali kif ukoll f'dak reġjonali; |
| --- | --- |

F.

billi tfassil aħjar tal-liġijiet huwa mezz li jiggarantixxi ċ-ċertezza legali, għandu jkun ta' benefiċċju għal kulħadd u jaqdi l-interess ġenerali tas-soċjetà Ewropea, in-negozji, il-ħaddiema, iċ-ċittadini, il-konsumaturi u l-ambjent; billi leġiżlazzjoni ta' kwalità għolja taqdi l-interess pubbliku peress li taffettwa direttament il-kompetittività tal-UE, it-territorji u n-negozji tagħha, u tirrappreżenta wkoll għodda għat-tisħiħ tad-demokrazija u l-parteċipazzjoni diretta taċ-ċittadini kemm fil-livell nazzjonali kif ukoll f'dak reġjonali;

| G. | billi hemm bżonn ta' rieżami regolatorju u, fejn meħtieġ u xieraq, anke ta' simplifikazzjoni, sabiex jitneħħew l-ostakli għall-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni, inkluż bejn il-fruntieri, u biex il-liġijiet isiru aktar effettivi, trasparenti u komprensivi għall-benefiċjarji, kemm jekk ikunu ċittadini kif ukoll jekk ikunu negozji; |
| --- | --- |

G.

billi hemm bżonn ta' rieżami regolatorju u, fejn meħtieġ u xieraq, anke ta' simplifikazzjoni, sabiex jitneħħew l-ostakli għall-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni, inkluż bejn il-fruntieri, u biex il-liġijiet isiru aktar effettivi, trasparenti u komprensivi għall-benefiċjarji, kemm jekk ikunu ċittadini kif ukoll jekk ikunu negozji;

| H. | billi l-prinċipji u l-għodod ta' regolamentazzjoni aħjar għandhom jibqgħu newtrali għall-politika sabiex jiggarantixxu definizzjoni oġġettiva tal-problemi u għażliet ta' politika alternattivi reali li għandhom jiġu kkunsidrati mill-Kummissjoni, mill-Kunsill u mill-Parlament; |
| --- | --- |

H.

billi l-prinċipji u l-għodod ta' regolamentazzjoni aħjar għandhom jibqgħu newtrali għall-politika sabiex jiggarantixxu definizzjoni oġġettiva tal-problemi u għażliet ta' politika alternattivi reali li għandhom jiġu kkunsidrati mill-Kummissjoni, mill-Kunsill u mill-Parlament;

| I. | billi t-tfassil aħjar tal-liġijiet irid ikollu l-għan li jaqdi l-ambizzjonijiet tal-UE u speċjalment l-objettivi fit-tul tagħha, bħal li jiġi ġġenerat tkabbir ekonomiku, tingħata spinta lill-investiment u l-ħolqien tal-impjiegi, jiġu żgurati Ewropa iżjed kompetittiva u demokratika u progress soċjali u jintlaħaq l-objettiv vinkolanti tan-newtralità klimatika tal-Unjoni sal-2050, u l-objettiv prijoritarju fit-tul għall-2050 li ċ-ċittadini jgħixu tajjeb, fil-limiti tal-pjaneta tagħna; billi s-sostenibbiltà għandha tkun fil-qalba tat-tfassil tal-liġijiet ta' kwalità, billi tqiegħed kunsiderazzjonijiet soċjali, ekonomiċi u ambjentali fuq l-istess livell; billi, bl-applikazzjoni tal-prinċipji ta' regolamentazzjoni aħjar, il-Kummissjoni għandha tidentifika l-aktar soluzzjonijiet effettivi biex timmassimizza l-benefiċċji, filwaqt li fl-istess ħin timminimizza l-ispejjeż assoċjati; |
| --- | --- |

I.

billi t-tfassil aħjar tal-liġijiet irid ikollu l-għan li jaqdi l-ambizzjonijiet tal-UE u speċjalment l-objettivi fit-tul tagħha, bħal li jiġi ġġenerat tkabbir ekonomiku, tingħata spinta lill-investiment u l-ħolqien tal-impjiegi, jiġu żgurati Ewropa iżjed kompetittiva u demokratika u progress soċjali u jintlaħaq l-objettiv vinkolanti tan-newtralità klimatika tal-Unjoni sal-2050, u l-objettiv prijoritarju fit-tul għall-2050 li ċ-ċittadini jgħixu tajjeb, fil-limiti tal-pjaneta tagħna; billi s-sostenibbiltà għandha tkun fil-qalba tat-tfassil tal-liġijiet ta' kwalità, billi tqiegħed kunsiderazzjonijiet soċjali, ekonomiċi u ambjentali fuq l-istess livell; billi, bl-applikazzjoni tal-prinċipji ta' regolamentazzjoni aħjar, il-Kummissjoni għandha tidentifika l-aktar soluzzjonijiet effettivi biex timmassimizza l-benefiċċji, filwaqt li fl-istess ħin timminimizza l-ispejjeż assoċjati;

| J. | billi l-Kummissjoni impenjat ruħha li żżid l-isforzi biex tippromwovi u ttejjeb il-parteċipazzjoni inklużiva u sistemika tat-tfal fil-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet fil-livell tal-UE, b'mod partikolari permezz ta' konsultazzjonijiet speċifiċi għat-tfal, għal inizjattivi futuri rilevanti; |
| --- | --- |

J.

billi l-Kummissjoni impenjat ruħha li żżid l-isforzi biex tippromwovi u ttejjeb il-parteċipazzjoni inklużiva u sistemika tat-tfal fil-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet fil-livell tal-UE, b'mod partikolari permezz ta' konsultazzjonijiet speċifiċi għat-tfal, għal inizjattivi futuri rilevanti;

| K. | billi valutazzjonijiet tal-impatt ex ante u ex post imwettqa sew, konsultazzjonijiet pubbliċi u l-prinċipju “l-ewwel evalwa” huma għodod essenzjali għal tfassil tal-liġijiet infurmat tajjeb, aħjar, effiċjenti, responsabbli u trasparenti li jkun imfassal għall-ħtiġijiet tal-benefiċjarji; billi dan jikkontribwixxi għall-kwantifikazzjoni tal-impatti, filwaqt li jqis il-proporzjon kostijiet-benefiċċji tagħhom; billi tali valutazzjonijiet għandhom iqisu l-aspetti ekonomiċi, soċjali u ambjentali b'livell ugwali ta' analiżi dettaljata u preċiżjoni, filwaqt li jqisu kemm l-evidenza kwalitattiva kif ukoll dik kwantitattiva, inkluż ukoll l-impatt tal-miżuri ta' politika fuq id-drittijiet fundamentali; billi, fl-2018, il-Qorti Ewropea tal-Awdituri ppubblikat rapport speċjali b'sett ta' rakkomandazzjonijiet biex tittejjeb il-kwalità tar-rieżamijiet ex post; |
| --- | --- |

K.

billi valutazzjonijiet tal-impatt ex ante u ex post imwettqa sew, konsultazzjonijiet pubbliċi u l-prinċipju “l-ewwel evalwa” huma għodod essenzjali għal tfassil tal-liġijiet infurmat tajjeb, aħjar, effiċjenti, responsabbli u trasparenti li jkun imfassal għall-ħtiġijiet tal-benefiċjarji; billi dan jikkontribwixxi għall-kwantifikazzjoni tal-impatti, filwaqt li jqis il-proporzjon kostijiet-benefiċċji tagħhom; billi tali valutazzjonijiet għandhom iqisu l-aspetti ekonomiċi, soċjali u ambjentali b'livell ugwali ta' analiżi dettaljata u preċiżjoni, filwaqt li jqisu kemm l-evidenza kwalitattiva kif ukoll dik kwantitattiva, inkluż ukoll l-impatt tal-miżuri ta' politika fuq id-drittijiet fundamentali; billi, fl-2018, il-Qorti Ewropea tal-Awdituri ppubblikat rapport speċjali b'sett ta' rakkomandazzjonijiet biex tittejjeb il-kwalità tar-rieżamijiet ex post;

| L. | billi l-portal web “Semma' Leħnek” għandu l-għan li jsaħħaħ l-involviment taċ-ċittadini u tal-partijiet ikkonċernati fit-tfassil tal-politika tal-UE u wera li huwa għodda utli għat-tħejjija tal-politiki tal-UE; billi fit-3 ta' Lulju 2020, il-Kummissjoni nediet verżjoni ġdida tal-għodda sabiex ittejjeb aktar il-konsultazzjonijiet u l-komunikazzjoni tagħha mal-pubbliku u żżid it-trasparenza; billi fl-2019 il-Qorti Ewropea tal-Awdituri ppubblikat rapport speċjali (11) b'sett ta' rakkomandazzjonijiet biex dan il-portal ikompli jittejjeb, speċjalment biex isir iżjed faċli għall-utent, inkluż fir-rigward tas-sensibilizzazzjoni u t-trasparenza, kif ukoll l-użu u d-disponibbiltà tat-traduzzjonijiet; |
| --- | --- |

L.

billi l-portal web “Semma' Leħnek” għandu l-għan li jsaħħaħ l-involviment taċ-ċittadini u tal-partijiet ikkonċernati fit-tfassil tal-politika tal-UE u wera li huwa għodda utli għat-tħejjija tal-politiki tal-UE; billi fit-3 ta' Lulju 2020, il-Kummissjoni nediet verżjoni ġdida tal-għodda sabiex ittejjeb aktar il-konsultazzjonijiet u l-komunikazzjoni tagħha mal-pubbliku u żżid it-trasparenza; billi fl-2019 il-Qorti Ewropea tal-Awdituri ppubblikat rapport speċjali (11) b'sett ta' rakkomandazzjonijiet biex dan il-portal ikompli jittejjeb, speċjalment biex isir iżjed faċli għall-utent, inkluż fir-rigward tas-sensibilizzazzjoni u t-trasparenza, kif ukoll l-użu u d-disponibbiltà tat-traduzzjonijiet;

| M. | billi l-Bord tal-Iskrutinju Regolatorju jivvaluta l-kwalità tal-valutazzjonijiet tal-impatt kif ukoll tal-kontrolli tal-idoneità u tal-evalwazzjonijiet ewlenin biex jappoġġa t-teħid ta' deċiżjonijiet ta' kwalità għolja; billi madwar terz tal-valutazzjonijiet tal-impatt fl-2021 irċevew l-ewwel opinjoni negattiva; billi l-Bord jista' jkollu rwol importanti fit-titjib tal-leġiżlazzjoni Ewropea; |
| --- | --- |

M.

billi l-Bord tal-Iskrutinju Regolatorju jivvaluta l-kwalità tal-valutazzjonijiet tal-impatt kif ukoll tal-kontrolli tal-idoneità u tal-evalwazzjonijiet ewlenin biex jappoġġa t-teħid ta' deċiżjonijiet ta' kwalità għolja; billi madwar terz tal-valutazzjonijiet tal-impatt fl-2021 irċevew l-ewwel opinjoni negattiva; billi l-Bord jista' jkollu rwol importanti fit-titjib tal-leġiżlazzjoni Ewropea;

| N. | billi r-rispett għall-multilingwiżmu huwa prerekwiżit biex l-istituzzjonijiet tal-UE jaħdmu kif suppost; billi l-Artikolu 1 tat-TUE jipprevedi li d-deċiżjonijiet fil-livell tal-UE jridu jittieħdu b'mod kemm jista' jkun miftuħ u qrib iċ-ċittadin; billi s-siti web tal-Unjoni Ewropea disponibbli għall-pubbliku għal opportunitajiet ta' finanzjament u offerti fil-qafas tal-programmi tal-UE spiss jiġu ppubblikati l-ewwel bil-lingwa Ingliża; billi t-traduzzjoni ta' dawn is-siti web tista' tieħu diversi xhur; billi l-fatt li dawn is-siti web ikunu disponibbli fil-lingwi uffiċjali kollha tal-UE huwa importanti għal kompetizzjoni ġusta; |
| --- | --- |

N.

billi r-rispett għall-multilingwiżmu huwa prerekwiżit biex l-istituzzjonijiet tal-UE jaħdmu kif suppost; billi l-Artikolu 1 tat-TUE jipprevedi li d-deċiżjonijiet fil-livell tal-UE jridu jittieħdu b'mod kemm jista' jkun miftuħ u qrib iċ-ċittadin; billi s-siti web tal-Unjoni Ewropea disponibbli għall-pubbliku għal opportunitajiet ta' finanzjament u offerti fil-qafas tal-programmi tal-UE spiss jiġu ppubblikati l-ewwel bil-lingwa Ingliża; billi t-traduzzjoni ta' dawn is-siti web tista' tieħu diversi xhur; billi l-fatt li dawn is-siti web ikunu disponibbli fil-lingwi uffiċjali kollha tal-UE huwa importanti għal kompetizzjoni ġusta;

| O. | billi l-għan tal-programm dwar l-idoneità u l-prestazzjoni tar-regolamentazzjoni (REFIT) u l-Pjattaforma Fit for Future (F4F) huwa li jissimplifikaw il-liġijiet tal-UE u jnaqqsu l-piżijiet amministrattivi u regolatorji mhux meħtieġa, kif ukoll l-ispejjeż, bl-iskop li jtejbu l-konformità u l-implimentazzjoni regolatorja, filwaqt li jiksbu l-objettivi ta' politika sottostanti, billi jiffokaw fuq it-tpaċija regolatorja u l-kontrolli tal-idoneità ta' leġiżlazzjoni preċedenti, attwali u futura; |
| --- | --- |

O.

billi l-għan tal-programm dwar l-idoneità u l-prestazzjoni tar-regolamentazzjoni (REFIT) u l-Pjattaforma Fit for Future (F4F) huwa li jissimplifikaw il-liġijiet tal-UE u jnaqqsu l-piżijiet amministrattivi u regolatorji mhux meħtieġa, kif ukoll l-ispejjeż, bl-iskop li jtejbu l-konformità u l-implimentazzjoni regolatorja, filwaqt li jiksbu l-objettivi ta' politika sottostanti, billi jiffokaw fuq it-tpaċija regolatorja u l-kontrolli tal-idoneità ta' leġiżlazzjoni preċedenti, attwali u futura;

| P. | billi l-Kummissjoni introduċiet l-approċċ ta' “One In, One Out” bl-intenzjoni li jkun hemm tpaċija ta' piżijiet ġodda li jirriżultaw mill-proposti leġiżlattivi tal-Kummissjoni billi jnaqqas il-piżijiet eżistenti fl-istess qasam ta' politika; |
| --- | --- |

P.

billi l-Kummissjoni introduċiet l-approċċ ta' “One In, One Out” bl-intenzjoni li jkun hemm tpaċija ta' piżijiet ġodda li jirriżultaw mill-proposti leġiżlattivi tal-Kummissjoni billi jnaqqas il-piżijiet eżistenti fl-istess qasam ta' politika;

| Q. | billi l-approċċ ta' “One In, One Out” jista' jikkontribwixxi għall-programm REFIT billi jestendih lil hinn mill-valutazzjoni tal-piżijiet mhux meħtieġa li jirriżultaw minn biċċiet individwali ta' leġiżlazzjoni eżistenti biex jinkludi wkoll leġiżlazzjoni ġdida u biex iħares lejn oqsma ta' politika sħaħ; billi, fl-istess ħin, l-approċċ ta' ''One In, One Out'' jeħtieġ kjarifika dwar l-implimentazzjoni tiegħu fil-prattika, peress li l-leġiżlazzjoni għandha dejjem tkun ta' benefiċċju għaċ-ċittadini, in-negozji, il-ħaddiema u l-konsumaturi; |
| --- | --- |

Q.

billi l-approċċ ta' “One In, One Out” jista' jikkontribwixxi għall-programm REFIT billi jestendih lil hinn mill-valutazzjoni tal-piżijiet mhux meħtieġa li jirriżultaw minn biċċiet individwali ta' leġiżlazzjoni eżistenti biex jinkludi wkoll leġiżlazzjoni ġdida u biex iħares lejn oqsma ta' politika sħaħ; billi, fl-istess ħin, l-approċċ ta' ''One In, One Out'' jeħtieġ kjarifika dwar l-implimentazzjoni tiegħu fil-prattika, peress li l-leġiżlazzjoni għandha dejjem tkun ta' benefiċċju għaċ-ċittadini, in-negozji, il-ħaddiema u l-konsumaturi;

| R. | billi biex jinkisbu l-benefiċċji tal-isforzi ta' simplifikazzjoni fil-livell Ewropew jista' jkun ukoll meħtieġ li l-koleġiżlaturi jżommu d-dispożizzjonijiet rilevanti u li dawn il-benefiċċji jiddependu fuq l-għażliet li jagħmlu l-Istati Membri meta jittrasponuhom fil-liġi nazzjonali, u fuq sforzi akbar mill-Kummissjoni biex tikkoordina u torganizza konsultazzjonijiet mal-Istati Membri u mal-awtoritajiet lokali u reġjonali; |
| --- | --- |

R.

billi biex jinkisbu l-benefiċċji tal-isforzi ta' simplifikazzjoni fil-livell Ewropew jista' jkun ukoll meħtieġ li l-koleġiżlaturi jżommu d-dispożizzjonijiet rilevanti u li dawn il-benefiċċji jiddependu fuq l-għażliet li jagħmlu l-Istati Membri meta jittrasponuhom fil-liġi nazzjonali, u fuq sforzi akbar mill-Kummissjoni biex tikkoordina u torganizza konsultazzjonijiet mal-Istati Membri u mal-awtoritajiet lokali u reġjonali;

| S. | billi fil-komunikazzjoni tagħha tal-24 ta' Ottubru 2017 intitolata “Kompletar tal-Aġenda għal Regolamentazzjoni Aħjar: Soluzzjonijiet aħjar għal riżultati aħjar” (COM(2017)0651), il-Kummissjoni esprimiet riżervi dwar l-approċċ ta' “One in, One out” u l-iffissar ta' “miri ta' tnaqqis fil-piżijiet ex ante”, meta jitqies li dan “joħloq pressjonijiet deregolatorji u jfixkel ir-responsabbiltà politika tagħha biex twassal dak li għandu jsir meta għandu jsir”; |
| --- | --- |

S.

billi fil-komunikazzjoni tagħha tal-24 ta' Ottubru 2017 intitolata “Kompletar tal-Aġenda għal Regolamentazzjoni Aħjar: Soluzzjonijiet aħjar għal riżultati aħjar” (COM(2017)0651), il-Kummissjoni esprimiet riżervi dwar l-approċċ ta' “One in, One out” u l-iffissar ta' “miri ta' tnaqqis fil-piżijiet ex ante”, meta jitqies li dan “joħloq pressjonijiet deregolatorji u jfixkel ir-responsabbiltà politika tagħha biex twassal dak li għandu jsir meta għandu jsir”;

| T. | billi skont l-informazzjoni ppubblikata fil-EUR-Lex (12), fl-2021, il-Kummissjoni adottat jew emendat 1 977 att leġiżlattiv jew mhux leġiżlattiv; billi fl-istess perjodu tħassru jew skadew 1 008 att leġiżlattiv jew mhux leġiżlattiv; |
| --- | --- |

T.

billi skont l-informazzjoni ppubblikata fil-EUR-Lex (12), fl-2021, il-Kummissjoni adottat jew emendat 1 977 att leġiżlattiv jew mhux leġiżlattiv; billi fl-istess perjodu tħassru jew skadew 1 008 att leġiżlattiv jew mhux leġiżlattiv;

| U. | billi t-Trattati jagħtu lill-Parlament id-dritt dirett ta' inizjattiva biss f'każijiet limitati ħafna; billi fir-riżoluzzjoni tiegħu dwar id-dritt ta' inizjattiva tal-Parlament, il-Parlament talab li jiżdied id-dritt ta' inizjattiva tiegħu; |
| --- | --- |

U.

billi t-Trattati jagħtu lill-Parlament id-dritt dirett ta' inizjattiva biss f'każijiet limitati ħafna; billi fir-riżoluzzjoni tiegħu dwar id-dritt ta' inizjattiva tal-Parlament, il-Parlament talab li jiżdied id-dritt ta' inizjattiva tiegħu;

| V. | billi l-funzjonament tal-Unjoni Ewropea huwa bbażat fuq id-demokrazija rappreżentattiva; |
| --- | --- |

V.

billi l-funzjonament tal-Unjoni Ewropea huwa bbażat fuq id-demokrazija rappreżentattiva;

| 1. | Jilqa' l-għan tal-Kummissjoni li l-liġijiet tal-UE għandhom ikunu ta' benefiċċju massimu liċ-ċittadini u n-negozji, b'mod partikolari l-intrapriżi żgħar u ta' daqs medju (SMEs), u l-intenzjoni tagħha li l-approċċ għal tfassil aħjar tal-liġijiet tagħmlu aktar dinamiku u adattabbli għal żviluppi ulterjuri; jilqa' wkoll l-impenn tal-Kummissjoni li tagħmel użu aħjar mill-prospettiva strateġika, u jitlob l-integrazzjoni tagħha fil-valutazzjonijiet tal-impatt u fl-evalwazzjonijiet; jissottolinja li l-aġenda għal regolamentazzjoni aħjar għandha tappoġġa t-tranżizzjoni ekoloġika tal-ekonomija tal-Unjoni billi tippermetti, fost l-oħrajn, teknoloġiji innovattivi u abilitanti li jinġiebu fis-suq b'mod aktar effiċjenti; jilqa' l-intenzjoni tal-Kummissjoni li ttejjeb l-analiżi u r-rappurtar tal-impatt tal-proposti, pereżempju dwar il-kompetittività u l-SMEs, it-territorjalità, is-sostenibbiltà, l-ugwaljanza, is-sussidjarjetà u l-proporzjonalità, li jistgħu jgħinu wkoll biex jiġu identifikati l-lakuni, il-ħtiġijiet u l-opportunitajiet kif ukoll jgħinu biex jiġu skoperti r-riskji u x-xejriet eżistenti, u għalhekk jikkontribwixxu għad-definizzjoni tal-prijoritajiet ta' politika u t-tfassil ta' ppjanar strateġiku ta' perspettiva fit-tul, speċjalment fil-pajjiżi l-anqas żviluppati u fir-rigward tal-kisba tal-għanijiet ta' żvilupp sostenibbli (SDGs); |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jistieden lill-Istati Membri u lill-Kummissjoni jirrikonoxxu l-ħtieġa ta' regolamentazzjoni u simplifikazzjoni aħjar filwaqt li jqisu b'mod integrat u bbilanċjat l-impatti ekonomiċi, ambjentali, soċjali u dawk relatati mal-ġeneru; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jilqa' wkoll l-impenn tal-Kummissjoni li tintegra l-SDGs fil-proposti leġiżlattivi kollha tagħha, f'konformità mal-Aġenda tal-2030 għall-Iżvilupp Sostenibbli tan-NU, li tagħti aktar attenzjoni lill-ugwaljanza bejn il-ġeneri u l-ugwaljanza għal kulħadd, u li tiżgura li l-prinċipju ''la tagħmilx ħsara sinifikanti'' u l-prinċipju ta' prekawzjoni jiġu applikati fl-oqsma kollha ta' politika; jitlob li l-valutazzjonijiet tal-impatt iqisu wkoll l-impatt fuq il-kisba tal-Aġenda 2030 kollha kemm hi; jinnota bi tħassib li billi ssir referenza biss għall-“SDGs rilevanti”, hemm ir-riskju li n-natura integrata u olistika tal-Aġenda 2030 għall-Iżvilupp Sostenibbli tiġi injorata; ifakkar fl-impenn tal-UE li tkun minn ta' quddiem fuq livell globali fl-implimentazzjoni tal-Aġenda 2030 u l-SDGs, flimkien mal-Istati Membri tagħha u l-awtoritajiet lokali u reġjonali tagħhom, u f'kooperazzjoni mill-qrib mas-sħab internazzjonali tagħha; jiddispjaċih għall-fatt li l-Kummissjoni għadha ma żviluppatx strateġija integrata u olistika ta' implimentazzjoni tal-SDGs; ifakkar li l-UE jeħtiġilha żżid il-viżibbiltà tagħha fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw permezz ta' komunikazzjoni effiċjenti dwar il-programmi ta' kooperazzjoni u nfiq tagħha; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jappoġġa l-impenn għal analiżi u rappurtar imtejba tal-impatti ambjentali fil-politiki kollha tal-UE permezz ta' valutazzjoni obbligatorja tal-prinċipju “la tagħmilx ħsara sinifikanti”, u l-fatt li din il-valutazzjoni għandha tiġi applikata għal proposti mill-oqsma kollha ta' politika, sabiex tiġi evitata applikazzjoni mhux uniformi; jistieden lill-Kummissjoni tiddefinixxi b'mod ċar il-prinċipju ''la tagħmilx ħsara sinifikanti'' sabiex tiżgura l-applikazzjoni konsistenti tiegħu; jilqa' l-proposta li s-sostenibbiltà u d-diġitalizzazzjoni għandhom jitqiesu aħjar fit-tfassil tal-liġijiet; jissottolinja li l-valutazzjoni tal-prinċipju “la tagħmilx ħsara sinifikanti” trid tqis l-ispejjeż u l-benefiċċji usa' għas-soċjetà, bħal fil-qasam tas-saħħa pubblika, u l-impatti ambjentali; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jirrakkomanda li l-Kummissjoni tikkunsidra li timplimenta approċċ ta' “is-sostenibbiltà l-ewwel” u tadottah għall-iżvilupp u l-evalwazzjoni kollha tal-politika, filwaqt li tipprijoritizza kunsiderazzjonijiet ta' sostenibbiltà fit-tul; jinnota li “prospettiva strateġika” se tappoġġa l-programm REFIT, li jidentifika opportunitajiet biex jitnaqqsu l-piżijiet regolatorji mhux meħtieġa u jiġi żgurat li l-liġiżlazzjoni eżistenti tal-UE tibqa' “adatta għall-futur”; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Jappella, f'dan ir-rigward, biex ir-rapporti tal-Grupp Intergovernattiv ta' Esperti dwar it-Tibdil fil-Klima (IPCC) u l-Pjattaforma Intergovernattiva tal-Politika tax-Xjenza dwar il-Bijodiversità u s-Servizzi Ekosistemiċi (IPBES) jitqiesu b'mod sistematiku fil-proċess ta' prospettiva strateġika; jilqa' f'dan ir-rigward il-ħidma tal-Pjattaforma Fit for Future (F4F), li tiġbor flimkien l-għarfien espert ta', fost l-oħrajn, l-amministrazzjonijiet pubbliċi, l-organizzazzjonijiet mhux governattivi u n-negozji żgħar u kbar f'laqgħat regolari biex tittejjeb il-leġiżlazzjoni eżistenti tal-UE; jinnota li din il-pjattaforma tista' tintuża wkoll biex jiġu diskussi temi usa', bħat-tranżizzjoni ekoloġika; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Ifakkar li l-protezzjoni, il-promozzjoni u l-iffaċilitar tat-twettiq tad-drittijiet tal-bniedem u tad-demokrazija huma prijorità ewlenija tal-azzjoni esterna tal-UE kif minqux fl-Artikolu 21 tat-TUE u li l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea tapplika wkoll għall-azzjoni esterna tagħha; jenfasizza li l-UE ripetutament affermat mill-ġdid l-impenn tagħha li tibqa' protagonista influwenti fix-xena dinjija u li żżomm rwol ewlieni bħala difensur globali tad-demokrazija u tad-drittijiet tal-bniedem; jiddispjaċih, għalhekk, li l-proposta għadha limitata fit-trasformazzjoni tal-għodda dwar id-drittijiet fundamentali fl-istrumenti tal-UE għal regolamentazzjoni aħjar fil-linji gwida dwar l-impenn globali tal-UE u l-obbligu tagħha bbażat fuq it-Trattat għad-drittijiet tal-bniedem; jissottolinja, għaldaqstant, l-importanza tal-impatti fuq id-drittijiet tal-bniedem tal-politiki esterni kollha tal-UE, inklużi l-politika kummerċjali u l-kooperazzjoni għall-iżvilupp, b'mod partikolari fir-rigward tal-gruppi vulnerabbli; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jissottolinja għalhekk li l-linji gwida għandhom jiġu riveduti u implimentati b'mod effettiv biex jiġi żgurat li d-drittijiet tal-bniedem jitqiesu kif xieraq u b'mod sistematiku, filwaqt li l-UE tiġi obbligata li ma tieħu l-ebda azzjoni li tipprevjeni jew tagħmel aktar diffiċli t-twettiq tad-drittijiet tal-bniedem; jissottolinja li l-impatt fuq il-ġeneri għandu jiġi integrat fir-rappurtar kollu u li, minbarra l-valutazzjoni ġenerali tas-sitwazzjoni tad-drittijiet tal-bniedem, il-valutazzjonijiet tal-impatt fuq id-drittijiet tal-bniedem jeħtieġ li jinkludu data diżaggregata skont il-ġeneru u jevalwaw l-impatt speċifiku fuq in-nisa fir-rigward tad-drittijiet tal-bniedem; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Jissottolinja li l-leġiżlazzjoni ambjentali u dik relatata mas-saħħa għandha impatt dirett fuq il-ħajja taċ-ċittadini tal-UE; jistieden, għalhekk, lill-Kummissjoni tfassal memorandum ta' spjegazzjoni qasir b'lingwaġġ aċċessibbli u mhux espert biex jakkumpanja l-proposti leġiżlattivi kollha, u tieħu l-miżuri kollha xierqa biex tiżgura li ċ-ċittadini kollha tal-UE jkunu jistgħu jifhmu l-essenza ta' proposta leġiżlattiva, inklużi l-effetti potenzjali fuq ħajjithom; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Jilqa' l-fatt li, f'konformità mal-komunikazzjoni tal-Kummissjoni tad-9 ta' Marzu 2021 intitolata “Il-Kumpass Diġitali tal-2030: l-approċċ Ewropew għad-Deċennju Diġitali” (COM(2021)0118), regolamentazzjoni aħjar se jkollha l-għan li tippromwovi l-prinċipju “diġitali b'mod awtomatiku” fil-leġiżlazzjoni futura tal-UE bħala għodda importanti biex tiġi appoġġata t-trasformazzjoni diġitali; jisħaq li teknoloġiji bħall-IA jistgħu jtejbu l-proċess leġiżlattiv u jtejbu l-aċċess għall-informazzjoni, kif ukoll jagħmlu l-leġiżlazzjoni aktar komprensibbli għaċ-ċittadini u l-kumpaniji; jistieden lill-Kummissjoni tapplika ambjenti ta' esperimentazzjoni regolatorja (13) għal-leġiżlazzjoni relatata mat-trasformazzjoni diġitali fuq bażi ta' każ b'każ filwaqt li tqis il-valur miżjud tal-UE u l-proporzjonalità, speċjalment bil-ħsieb li jiġu appoġġati l-SMEs u n-negozji ġodda; jitlob, madankollu, li dawn l-ambjenti ta' esperimentazzjoni regolatorja jkunu strettament limitati fiż-żmien u fil-kamp ta' applikazzjoni, issorveljati kif xieraq u f'konformità mal-acquis tal-UE dwar il-protezzjoni tad-data personali u d-drittijiet fundamentali; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Iqis li l-iżvilupp ta' forom ġodda ta' proċessi ta' diġitalizzazzjoni fit-teħid ta' deċiżjonijiet tat-tliet istituzzjonijiet jikkostitwixxi sfida essenzjali u opportunità għat-tisħiħ tal-kwalità tat tfassil tal-liġijiet tal-UE fl-era diġitali; jemmen li l-impenji tat-tliet istituzzjonijiet b'rabta ma' tali żviluppi għandhom jiġu identifikati b'mod ċar u inklużi fi kwalunkwe reviżjoni tal-Ftehim Interistituzzjonali dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet; jistieden lil-leġiżlaturi jużaw id-diġitalizzazzjoni sabiex jevitaw piżijiet amministrattivi mhux meħtieġa u jiffaċilitaw il-ħidma leġiżlattiva; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Jilqa' l-intenzjoni tal-Kummissjoni li tintroduċi strument ta' rappurtar uniku diġitali għall-impriżi, li jikkonsolida r-rekwiżiti ta' rappurtar li jirriżultaw mir-reviżjoni tad-Direttiva dwar ir-Rappurtar Mhux Finanzjarju (NFRD), it-tassonomija, iżda wkoll ir-rekwiżiti ta' rappurtar mill-pakkett “Lesti għall-mira ta' 55 %” f'għodda unika, li tfasslet b'rekwiżiti speċifiċi u b'Indikaturi Ewlenin tal-Prestazzjoni u standards lesti u aċċessibbli b'mod modulari u diġitali għall-kumpaniji u organizzazzjonijiet oħra; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Jisħaq fuq l-importanza ta' aċċess faċli għaċ-ċittadini għas-sorsi tal-liġi u l-ħtieġa li jinħoloq sit web trasparenti uniku fejn il-proċess leġiżlattiv kollu kemm hu kif ukoll dokumenti addizzjonali tal-istituzzjonijiet kollha tal-UE jkunu jistgħu jiġu segwiti; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Jinnota li l-kummerċ għadu jiddependi fuq għadd kbir ta' dokumenti stampati; jemmen li d-diġitalizzazzjoni u l-użu ta' dokumenti kummerċjali elettroniċi jnaqqsu l-ispejjeż u l-kumplessità; jistieden lill-Kummissjoni tieħu vantaġġ mill-era diġitali u mill-għodod biex tnaqqas ċerti tipi ta' piżijiet jew obbligi; jisħaq fuq il-ħtieġa li jiġi esplorat l-użu ta' dokumenti kummerċjali elettroniċi, li se jżidu l-effiċjenza u s-sigurtà u jnaqqsu l-piż amministrattiv; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Jenfasizza li fl-UE hemm 22,6 miljun (14) SME u li l-Kummissjoni għandha għalhekk mhux biss twettaq it-test tal-SMEs b'mod aktar sistematiku, iżda għandha tipprevedi wkoll test obbligatorju tal-SMEs li għandu jitwettaq fil-proposti leġiżlattivi kollha fejn dan ikun applikabbli; jisħaq li tali test għandu jidentifika b'mod ċar kif tista' tinkiseb is-simplifikazzjoni f'termini ta' spejjeż u benefiċċji, u, fejn possibbli, jifformula rakkomandazzjonijiet addizzjonali biex jiġu evitati piżijiet amministrattivi jew regolatorji mhux meħtieġa għall-SMEs; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Ifakkar li l-applikazzjoni tal-prinċipju “Aħseb l-Ewwel fiż-Żgħir” minqux fl-Att dwar in-Negozji ż-Żgħar hija element essenzjali għat-test tal-proporzjonalità mwettaq qabel kwalunkwe proposta leġiżlattiva u għandu jkollha l-għan li tiżgura li l-vuċijiet tal-SMEs jinstemgħu u li l-interessi tagħhom jiġu kkunsidrati kmieni kemm jista' jkun, sabiex jitrawwem l-iżvilupp tal-SMEs, li huma s-sinsla tal-ekonomija Ewropea tagħna; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Jistieden lill-Kummissjoni toħloq il-pożizzjoni ta' Rappreżentant għall-SMEs biex tgħin timminimizza l-piżijiet amministrattivi u regolatorji mhux meħtieġa madwar l-Istati Membri, u li għandu jinħatar b'kompetenzi orizzontali fi ħdan il-Kabinett tal-Presidenza; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Ifakkar li l-Politika Kummerċjali Komuni hija kompetenza esklużiva tal-Unjoni u li d-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 207 tat-TFUE għandhom jiġu difiżi u ppreservati b'mod robust; jinsisti fuq il-ħtieġa li jiġu evitati proċeduri ta' ratifika twal fir-rigward tal-ftehimiet kummerċjali u ta' investiment li fihom elementi mħallta, sabiex jiġi żgurat li jidħlu fis-seħħ fil-waqt; |
| --- | --- |

18.

| 19. | Jemmen bis-sħiħ li l-Ewropej kollha jridu jkunu jistgħu jsegwu l-proċess leġiżlattiv tal-UE; jilqa' l-inizjattiva tal-Kummissjoni li tagħmel il-portal web “Semma' leħnek” aktar aċċessibbli għall-persuni b'diżabilità u li tikkonsolida l-konsultazzjonijiet pubbliċi f'“sejħa għal evidenza” unika; jitlob li d-dokumenti, il-kwestjonarji u l-kontributi relatati kollha jkunu disponibbli fil-lingwi uffiċjali kollha tal-UE kemm jista' jkun malajr; jitlob li jkun hemm aktar trasparenza fil-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet u speċjalment dwar kif jiġu kkunsidrati t-tweġibiet, inkluż billi jiġi żgurat li t-tweġibiet jiġu mwieżna kif xieraq skont ir-rappreżentattività tagħhom, skont jekk jirrappreżentawx interessi individwali jew kollettivi; jinnota li t-tfassil u l-għażla tal-konsultazzjoni għandhom effett sinifikanti fuq it-tip ta' input riċevut u l-eżitu nnifsu; iħeġġeġ lill-Kummissjoni tiżgura li s-sejħiet kollha għal evidenza li tniedi jkunu newtrali u imparzjali, inkluż billi tuża kwestjonarji li jkunu mfassla b'mod li jkun ibbażat fuq l-evidenza u fformulat b'mistoqsijiet miftuħa, fejn applikabbli; itenni wkoll li l-petizzjonijiet lill-Parlament huma forma vitali ta' parteċipazzjoni u ta' feedback taċ-ċittadini, li l-Kummissjoni għandha tivvaluta u tindirizza b'mod regolari; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Jappella għal trasparenza akbar tal-proċess ta' konsultazzjoni u għall-pubblikazzjoni ta' rapporti sommarji tal-konsultazzjonijiet, disponibbli fil-lingwi kollha tal-UE u aċċessibbli wkoll għall-persuni b'diżabilità; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Iqis li l-Kummissjoni, fl-isforzi tagħha biex tiżgura li l-politiki tal-UE jissejsu fuq fehim ċar tal-oqsma ta' politika soġġetti għal tibdil strutturali li jseħħ malajr, bħall-ambjent u d-diġitalizzazzjoni, għandha tagħmel użu mill-input inkluż fil-petizzjonijiet taċ-ċittadini u tal-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili; iqis li l-parteċipazzjoni taċ-ċittadini hija kruċjali f'oqsma ta' politika bħad-drittijiet fundamentali, ir-rispett għall-istat tad-dritt u l-ġlieda kontra l-forom kollha ta' diskriminazzjoni, tkun xi tkun il-kawża; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Jemmen li l-kwalità tal-leġiżlazzjoni li taffettwa lill-pajjiżi li qed jiżviluppaw hija determinata, fost parametri oħra, mil-leġittimità u l-effikaċja tagħha, li min-naħa tagħhom jiddependu fuq in-natura tal-proċess ta' konsultazzjoni, fuq kemm din il-leġiżlazzjoni tirreaġixxi għall-ħtiġijiet tal-pajjiżi kkonċernati, u jekk l-implimentazzjoni tagħha tiksibx ir-riżultati mixtieqa mingħajr ma tikkawża ħsara; jilqa' l-fokus tal-Kummissjoni li ttejjeb il-fehim tal-ħtiġijiet u l-impatti tal-leġiżlazzjoni tal-UE barra l-UE billi żżid l-involviment ma' sħab esterni; jistieden lill-Kummissjoni tagħmel dan l-impenn effettiv billi tiżgura proċessi ta' konsultazzjoni inklużivi, sinifikanti u effettivi, li jinvolvu lill-partijiet ikkonċernati affettwati bħas-sħab soċjali u r-rappreżentanti tas-soċjetà ċivili fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw, kif ukoll esperti u negozji fid-diversi oqsma kkonċernati; jissuġġerixxi li l-eżitu ta' dawk il-konsultazzjonijiet u l-evidenza miġbura għandhom verament jintużaw bħala input fl-abbozzar tal-leġiżlazzjoni u, b'mod partikolari, li jitqiesu l-kuntest u l-ħtiġijiet speċifiċi tal-partijiet ikkonċernati affettwati fil-pajjiżi sħab fejn għandha titwettaq il-konsultazzjoni; jilqa' l-inizjattiva li l-proċessi ta' konsultazzjoni jsiru aktar iffokati, aktar ċari u faċli għall-utent; jistieden lill-Kummissjoni tiżgura li s-simplifikazzjoni prevista tal-proċess ta' konsultazzjoni pubblika ma tagħmilx ħsara lill-effikaċja tiegħu; jenfasizza r-rwol li d-delegazzjonijiet tal-UE jista' jkollhom, b'mod partikolari fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw, u l-ħtieġa li jsiru disponibbli l-istrumenti u r-riżorsi meħtieġa għall-implimentazzjoni ta' dawn il-konsultazzjonijiet; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Jitlob lill-istituzzjonijiet tal-UE jirrispettaw il-prinċipji, id-drittijiet u l-obbligi minquxa fil-Karta tad-Drittijiet Fundamentali u r-Regolament tal-Kunsill tal-KEE Nru 1/1958, kif ukoll fil-linji gwida u d-deċiżjonijiet interni, bħall-Kodiċi ta' Mġiba Amministrattiva Tajba, fil-qasam tal-multilingwiżmu; |
| --- | --- |

23.

| 24. | Jitlob lill-istituzzjonijiet tal-UE jipprovdu r-riżorsi umani meħtieġa biex jiżguraw li l-multilingwiżmu jiġi rispettat matul l-istadji differenti tal-proċess leġiżlattiv; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Iqis l-uniformità tal-verżjonijiet lingwistiċi fil-lingwi uffiċjali tal-UE bħala prerekwiżit kruċjali għall-interpretazzjoni affidabbli tar-regolamenti eżistenti mill-qrati u mill-awtoritajiet tal-UE u tal-Istati Membri, u għalhekk bħala kontribut importanti għall-applikazzjoni u l-infurzar uniformi tad-dritt tal-UE; jappella lill-istituzzjonijiet biex jissodisfaw dawn ir-rekwiżiti b'mod sostanzjali tul it-tfassil futur tal-liġijiet; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Jappella biex is-siti web kollha tal-Unjoni Ewropea dwar il-finanzjament u l-opportunitajiet tal-offerti jiġu tradotti simultanjament fil-lingwi uffiċjali kollha tal-UE peress li l-fatt li fil-bidu jkunu disponsibbli fil-lingwa Ingliża jpoġġi lil Stati Membri li ma għandhomx l-Ingliż bħala l-lingwa uffiċjali tagħhom fi żvantaġġ; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Jinsisti fuq ir-rabtiet b'saħħithom bejn l-implimentazzjoni tal-pakkett ta' rkupru Next Generation EU u l-objettiv li tiġi żgurata reżiljenza aktar b'saħħitha tas-soċjetajiet tal-UE u l-ħtieġa li l-istituzzjonijiet tal-UE jilħqu liċ-ċittadini tal-Unjoni sabiex titqajjem kuxjenza dwar in-natura fundamentali ta' dawn il-kompiti politiċi u l-implimentazzjoni tagħhom; jemmen li tali sensibilizzazzjoni fl-aħħar mill-aħħar għandha tikkontribwixxi għal teħid ta' deċiżjonijiet interistituzzjonali aktar effettiv li kapaċi jirrispondi b'mod robust u deċiżiv għall-esperjenzi tal-pandemija; |
| --- | --- |

27.

| 28. | Jappella għal djalogu politiku aktar b'saħħtu bejn l-istituzzjonijiet tal-UE u l-parlamenti nazzjonali, l-awtoritajiet lokali u reġjonali, il-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni u l-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew; |
| --- | --- |

28.

| 29. | Jirrikonoxxi t-tendenza attwali fejn, fl-ambitu tal-Protokolli Nru 1 u Nru 2, il-parlamenti nazzjonali jimmiraw għal iżjed involviment permezz tad-djalogu politiku dwar il-politiki tal-UE sabiex jiġi żviluppat valur miżjud akbar għaċ-ċittadini; jirrikonoxxi wkoll it-talbiet għal involviment simili li jħares 'il quddiem tal-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni f'dan ir-rigward permezz tal-opinjonijiet fuq inizjattiva proprja; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Ifakkar li proporzjon sinifikanti tal-leġiżlazzjoni tal-UE huwa implimentat fil-livelli sottonazzjonali li għandhom esperjenza siewja diretta fl-applikazzjoni tal-leġiżlazzjoni tal-UE f'kuntatt mill-qrib mal-ekonomija lokali, is-sħab soċjali, is-soċjetà ċivili u ċ-ċittadini, u jistgħu jgħinu biex jissaħħu l-effikaċja u l-viżibbiltà tal-azzjonijiet tal-UE; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Itenni l-ispeċifiċità tal-awtoritajiet lokali u reġjonali u l-ħtieġa għal konsultazzjonijiet imfassla apposta; jirrakkomanda li l-Kummissjoni tikkonsulta b'mod proattiv lill-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni fl-iżvilupp ta' konsultazzjonijiet miftuħa u pjanijiet direzzjonali għal proposti li jaffettwaw b'mod sinifikanti l-livelli sottonazzjonali tal-gvern; |
| --- | --- |

31.

| 32. | Jenfasizza li s-sussidjarjetà attiva hija komponent integrali tal-aġenda għal regolamentazzjoni aħjar; jilqa', f'dan ir-rigward, il-fatt li l-Kummissjoni qed tagħmel użu akbar fil-proposti leġiżlattivi tagħha tal-grilja tal-valutazzjoni tas-sussidjarjetà, kif issuġġerit fil-komunikazzjoni tagħha tat-23 ta' Ottubru 2018 bit-titolu “Il-prinċipji tas-sussidjarjetà u l-proporzjonalità: Insaħħu r-rwol tagħhom fit-tfassil tal-politika tal-UE” (COM(2018)0703); |
| --- | --- |

32.

| 33. | Jistenna li l-Konferenza dwar il-Futur tal-Ewropa twitti wkoll it-triq għal aktar riformi relatati mal-prinċipju tas-sussidjarjetà, b'mod partikolari billi tapplika wkoll is-sussidjarjetà fil-proċessi ta' governanza tal-UE; |
| --- | --- |

33.

| 34. | Jirrikonoxxi li regolamentazzjoni aħjar hija objettiv u responsabbiltà komuni tal-istituzzjonijiet kollha tal-UE; jikkonferma li, bħala koleġiżlatur, il-Parlament se jissimplifika s-servizzi interni tiegħu biex jikkontribwixxi aħjar għall-valutazzjoni u l-monitoraġġ tal-impatt tal-leġiżlazzjoni tal-UE b'dimensjonijiet esterni fuq il-pajjiżi li qed jiżviluppaw, inkluż tat-testi rilevanti adottati mill-Parlament relatati mal-proċeduri leġiżlattivi u l-programmi ta' nfiq tal-UE; jikkonferma wkoll li se jsaħħaħ kif xieraq il-kooperazzjoni u l-koordinazzjoni bejn il-kumitati, isaħħaħ l-għarfien espert dwar il-politiki tal-iżvilupp fil-kumitati rilevanti kollha u jiċċara r-rwol li l-Kumitat għall-Iżvilupp huwa mitlub jaqdi bħala garanti tal-prinċipju tal-koerenza tal-politiki għall-iżvilupp, kif iddikjarat fir-Regoli ta' Proċedura tal-Parlament Ewropew (Anness VI), dan kollu bil-għan li jittejbu l-kwalità u l-effikaċja tal-leġiżlazzjoni tal-UE; |
| --- | --- |

34.

| 35. | Ifakkar li l-fatt li l-petizzjonijiet taċ-ċittadini jiġu eżaminati kontinwament u bir-reqqa jippreżenta opportunitajiet kbar biex ir-regolamentazzjoni aħjar issir aktar inklużiva u effiċjenti u biex dawk li jfasslu l-politika jifhmu aħjar ir-realtajiet lokali u reġjonali u t-tħassib u l-prijoritajiet taċ-ċittadini; jirrikonoxxi li l-leġiżlazzjoni tal-UE għandha tiżgura trattament ugwali taċ-ċittadini u tan-negozji, u l-infurzar effettiv tad-drittijiet taċ-ċittadini fl-Unjoni kollha u li għandu jiġi ggarantit infurzar b'saħħtu u ugwali tar-regoli Ewropej eżistenti; |
| --- | --- |

35.

| 36. | Ifakkar fl-importanza li jinżamm kuntatt mill-qrib bejn il-koleġiżlaturi qabel in-negozjati interistituzzjonali, inkluż billi jiġu mistiedna rappreżentanti ta' istituzzjonijiet oħra għal skambji informali ta' opinjonijiet fuq bażi regolari, f'konformità mal-impenn indikat fil-paragrafu 34 tal-Ftehim Interistituzzjonali dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet; jiddispjaċih li dan l-impenn ma wassal għall-ebda struttura ġdida ta' kooperazzjoni u lanqas għal prattiki sistematiċi biex dawn l-iskambji jiġu ffaċilitati; jissuġġerixxi li l-koleġiżlaturi jaqblu dwar kodiċi ta' prattika tajba f'dak ir-rigward; |
| --- | --- |

36.

| 37. | Jemmen bis-sħiħ li trid issir aktar enfasi fuq il-konsultazzjoni, il-koordinazzjoni u l-kooperazzjoni istituzzjonali bejn u fi ħdan l-istituzzjonijiet tal-UE; iħeġġeġ lill-Kummissjoni tissimplifika l-proċeduri interni tagħha biex tassoċja sistematikament lid-DĠ INTPA mal-valutazzjonijiet tal-impatt kollha, b'mod partikolari għal-leġiżlazzjoni interna b'effetti potenzjali lil hinn mill-UE, u tqis kif xieraq l-inputs, is-suġġerimenti u r-rakkomandazzjonijiet ipprovduti minn dan id-DĠ fil-qafas tal-koerenza tal-politiki għall-iżvilupp; jistieden lill-Kummissjoni ssaħħaħ l-involviment u l-parteċipazzjoni sinifikanti tad-DĠ INTPA matul il-konsultazzjonijiet bejn is-servizzi u fil-GRI (Grupp għar-Relazzjonijiet Interistituzzjonali) u l-EXCO (Grupp għall-Koordinazzjoni Esterna), u tqis kif xieraq l-inputs minn dan id-DĠ ewlieni dwar il-kooperazzjoni għall-iżvilupp u l-pajjiżi li qed jiżviluppaw; |
| --- | --- |

37.

| 38. | Jappella għall-integrazzjoni tad-drittijiet tat-tfal fil-leġiżlazzjoni tal-UE billi jiġu previsti valutazzjonijiet tal-impatt tal-proposti leġiżlattivi fuq id-drittijiet tat-tfal; jappella, f'dan ir-rigward, għall-introduzzjoni ta' test tad-drittijiet tat-tfal fil-qafas tas-sett ta' għodod tal-valutazzjonijiet tal-impatt, li jista' jikkonsisti f'konsultazzjoni mal-partijiet ikkonċernati, inkluż mekkaniżmu għall-parteċipazzjoni tat-tfal, l-identifikazzjoni taż-żoni affettwati, il-kejl tal-impatt fuq it-tfal u l-valutazzjoni ta' mekkaniżmi alternattivi; |
| --- | --- |

38.

| 39. | Iħeġġeġ lill-Kummissjoni biex, filwaqt li ssegwi l-impenn tagħha minqux fl-istrateġija tal-UE dwar id-drittijiet tat-tfal, tniedi aktar konsultazzjonijiet pubbliċi indirizzati lejn it-tfal u l-adolexxenti u tuża b'mod attiv il-Pjattaforma tal-UE għall-Parteċipazzjoni tat-Tfal biex tinkludi l-vuċi taċ-ċittadini żgħażagħ fil-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet tal-UE; |
| --- | --- |

39.

| 40. | Jappella lill-istituzzjonijiet biex jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa biex jiżguraw il-parteċipazzjoni ta' persuni vulnerabbli, bħall-persuni b'diżabilità fil-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet tal-UE; jenfasizza l-ħtieġa ta' aċċess aħjar għall-informazzjoni għaċ-ċittadini kollha; jappella għat-tnedija ta' aktar konsultazzjonijiet pubbliċi mmirati lejn gruppi partikolari, bħat-tfal, iż-żgħażagħ u l-anzjani; jistieden lil dawk kollha li jieħdu d-deċiżjonijiet fl-UE biex iqisu l-input tal-partijiet ikkonċernati u jiżguraw segwitu effettiv fil-proċessi tat-teħid ta' deċiżjonijiet sussegwenti; |
| --- | --- |

40.

| 41. | Jappella sabiex jiġu żviluppati indikaturi tal-impatt għal kwistjonijiet speċifiċi bħall-impatti fuq gruppi vulnerabbli; ifaħħar, f'dan ir-rigward, il-proposta tal-UNICEF għal indikatur għat-tfal li jevalwa l-impatt tal-politiki fuq it-tfal u jappella għall-iżvilupp ta' mekkaniżmi simili f'oqsma ta' politiki oħra; |
| --- | --- |

41.

| 42. | Jistieden lill-Kummissjoni twettaq valutazzjonijiet tal-impatt dwar il-proposti leġiżlattivi kollha, mingħajr eċċezzjoni; jiddispjaċih profondament li dan ma kienx il-każ għal diversi proposti politikament sensittivi fil-passat; ifakkar li f'diversi okkażjonijiet il-Parlament wettaq il-valutazzjonijiet tal-impatt tiegħu stess minflok dawk tal-Kummissjoni, sabiex jissostanzja t-tfassil tal-politika; jappella biex jiġu allokati biżżejjed ħin u riżorsi għall-valutazzjonijiet tal-impatt sabiex tiġi żgurata l-kwalità tagħhom; madankollu, ifakkar li l-valutazzjonijiet tal-impatt jgħinu biex jissostanzjaw it-teħid ta' deċiżjonijiet politiċi, iżda qatt ma għandhom jissostitwixxu jew idewmu bla bżonn il-proċess leġiżlattiv; jenfasizza, madankollu, li l-enfasi ewlenija matul il-proċess leġiżlattiv tal-UE għandha tkun fuq il-kwalità, it-trasparenza u l-aktar għarfien u data aġġornati fil-valutazzjonijiet tal-impatt u mhux fuq il-ħeffa li biha jitlestew l-inizjattivi; jitlob li l-valutazzjonijiet tal-impatt jiġu ppubblikati immedjatament wara li jitlestew, u mhux biss meta tiġi ppreżentata l-proposta ta' politika, u b'hekk tiġi żgurata trasparenza akbar ta' kif jittieħdu d-deċiżjonijiet tal-UE; jirrikonoxxi li l-implimentazzjoni effettiva ta' regolamentazzjoni aħjar u, b'mod partikolari, tal-valutazzjonijiet tal-impatt ex ante se tirrikjedi livell xieraq ta' riżorsi umani; iħeġġeġ lill-Kummissjoni talloka l-mezzi meħtieġa f'dan ir-rigward; |
| --- | --- |

42.

| 43. | Jenfasizza n-nuqqas rikonoxxut ta' valutazzjonijiet tal-impatt għal diversi fajls leġiżlattivi ewlenin u jesprimi dispjaċir dwar dan; dan jista jiġi attribwit biss parzjalment għall-pandemija tal-COVID-19, u jinnota l-intenzjoni tal-Kummissjoni li tippubblika dokument ta' ħidma tal-persunal analitiku bi proposti jew fi żmien tliet xhur mill-adozzjoni tagħhom, f'każijiet fejn ma tħejjietx valutazzjoni tal-impatt; jisħaq li, filwaqt li dan huwa pass pożittiv lejn aktar trasparenza, dan m'għandux iwassal biex il-Kummissjoni tevita l-obbligi tal-valutazzjoni tal-impatt tagħha, u li l-Kummissjoni għandha tippubblika dokumenti ta' ħidma tal-persunal fl-istess ħin tal-proposta leġiżlattiva; |
| --- | --- |

43.

| 44. | Jilqa' l-intenzjoni tal-Kummissjoni li ssaħħaħ il-valutazzjonijiet tal-impatt territorjali u l-verifika rurali (15), sabiex tqis aħjar il-ħtiġijiet u l-ispeċifiċitajiet ta' territorji differenti tal-UE, bħal żoni urbani/rurali, żoni transfruntiera u reġjuni ultraperiferiċi; ifakkar fl-importanza tal-valutazzjonijiet tal-impatt territorjali għall-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni, inklużi l-valutazzjonijiet tal-impatt rurali, il-valutazzjonijiet tal-impatt urbani u l-valutazzjonijiet tal-impatt transfruntiera; |
| --- | --- |

44.

| 45. | Jenfasizza l-ħtieġa li jiġu żviluppati għodod addizzjonali biex jiġu vvalutati l-impatti ambjentali ta' politiki, inizjattivi u leġiżlazzjoni ġodda fejn l-għodod eżistenti mhumiex biżżejjed, sabiex jiġi żgurat li l-ambizzjonijiet ekoloġiċi tal-Kummissjoni von der Leyen, flimkien mal-enfasi tagħha fuq l-SDGs tan-NU, isiru aktar prominenti fil-valutazzjonijiet tal-impatt u l-proposti leġiżlattivi tal-Kummissjoni; f'dan ir-rigward, jappella biex jiġu kkunsidrati l-ispejjeż li jistgħu jirriżultaw min-nuqqas ta' azzjoni politika, b'mod partikolari fl-oqsma tas-saħħa, il-klima, l-ambjent u d-dimensjoni soċjali, u l-effetti kumulattivi li jirriżultaw mid-dewmien; jemmen li l-valutazzjonijiet tal-impatt iridu jagħtu attenzjoni ugwali lill-evalwazzjoni tal-konsegwenzi ekonomiċi, soċjali, tas-saħħa u dawk ambjentali tal-proposti tal-Kummissjoni b'mod partikolari, u li jrid jiġi vvalutat l-impatt fuq id-drittijiet fundamentali taċ-ċittadini u fuq l-ugwaljanza bejn in-nisa u l-irġiel; |
| --- | --- |

45.

| 46. | Jiddispjaċih għall-fatt li l-valutazzjonijiet tal-impatt tal-politika u l-leġiżlazzjoni tal-Unjoni dwar il-pajjiżi li qed jiżviluppaw, b'mod partikolari tal-leġiżlazzjoni interna mhux tal-iżvilupp, għadhom ftit u ma jivvalutawx u ma jindirizzawx kif xieraq l-impatt potenzjali fuq il-pajjiżi li qed jiżviluppaw; jemmen bis-sħiħ li l-valutazzjonijiet tal-impatt ex ante huma għodda siewja biex jiġu identifikati u indirizzati r-riskji potenzjali ta' proposta politika u/jew leġiżlattiva dwar il-pajjiżi li qed jiżviluppaw, u b'mod partikolari dwar il-pajjiżi l-inqas żviluppati; jistieden lill-Kummissjoni tagħti aktar attenzjoni lill-impatt tal-leġiżlazzjoni tal-UE fuq il-pajjiżi li qed jiżviluppaw u tirrispetta u tippromwovi l-objettivi tal-kooperazzjoni għall-iżvilupp f'dawn l-inizjattivi, meta rilevanti, b'mod partikolari f'oqsma bħall-migrazzjoni, l-ambjent, l-agrikoltura u l-ġlieda kontra l-kriminalità tranżnazzjonali, bħall-kriminalità organizzata, it-traffikar tad-drogi u tal-bnedmin u l-ħasil tal-flus; iħeġġeġ lill-Kummissjoni tittrasforma l-konklużjonijiet tal-valutazzjonijiet tal-impatt f'dispożizzjonijiet legali fl-atti leġiżlattivi tagħha mhux relatati mal-iżvilupp, sabiex jirriflettu aħjar l-impenn tal-UE favur l-Artikolu 208 tat-TFUE; |
| --- | --- |

46.

| 47. | Jesprimi tħassib dwar l-implimentazzjoni tad-dispożizzjonijiet tal-Liġi Ewropea dwar il-Klima f'każijiet fejn ma titwettaq l-ebda valutazzjoni tal-impatt, speċjalment għal proposti politikament sensittivi, inkluża leġiżlazzjoni sekondarja; ifakkar li, kif miftiehem skont il-Ftehim Interistituzzjonali, il-Kummissjoni għandha twettaq valutazzjonijiet tal-impatt tal-inizjattivi leġiżlattivi u mhux leġiżlattivi, l-atti delegati u l-miżuri ta' implimentazzjoni tagħha li huma mistennija li jkollhom impatti ekonomiċi, ambjentali jew soċjali sinifikanti; |
| --- | --- |

47.

| 48. | Jinnota li l-għodda numru 35 fiha elementi biex jiggwidaw il-prestazzjoni tal-analiżi tal-impatt fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw u jistenna li din l-għodda tintuża b'mod estensiv; iqis li s-setturi attwali li għalihom il-valutazzjonijiet tal-impatt għandhom jingħataw prijorità jeħtieġ li jirriflettu l-isfidi kurrenti u futuri tal-Unjoni u jirriflettu wkoll il-pożizzjonijiet tal-Parlament, u għandhom juru korrispondenza ċara mal-oqsma rilevanti tad-dritt tal-UE, sabiex tiġi ffaċilitata l-identifikazzjoni ta' leġiżlazzjoni li għaliha jeħtieġ li tingħata attenzjoni partikolari; jissuġġerixxi li s-sett ta' għodod jeħtieġ li jissaħħaħ aktar sabiex jiġu ffaċilitati l-identifikazzjoni u l-analiżi tal-impatti ekonomiċi, soċjali u ambjentali potenzjali fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw; jissuġġerixxi li tiġi introdotta intestatura ġdida, “Impatt fuq il-pajjiżi li qed jiżviluppaw”, għal għodod speċifiċi fis-sett ta' għodod, inklużi l-għodod numru 23, 25 u 26, iżda mhux limitati għalihom; jissuġġerixxi li taħt dik l-intestatura, jiddaħħlu għadd ta' mistoqsijiet ta' gwida sabiex jiġi identifikat jekk il-leġiżlazzjoni tikkontribwixxix għall-objettivi tal-politika tal-iżvilupp u għall-implimentazzjoni tal-Aġenda 2030 kemm fl-UE kif ukoll fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw; ifakkar li l-impatti fuq id-drittijiet tal-bniedem, inkluż fuq it-tfal, il-popli indiġeni, il-persuni LGBTIQ u gruppi vulnerabbli oħra, fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw huma ta' importanza għall-kooperazzjoni Ewropea għall-iżvilupp; f'dan ir-rigward, jistieden lill-Kummissjoni tintroduċi kategoriji separati ta' valutazzjonijiet tal-impatt dwar id-drittijiet tal-bniedem, il-ġeneru u d-drittijiet tan-nisa u dwar l-istat tad-dritt u l-governanza tajba fil-pajjiżi li qed jiżviluppaw; ifakkar li sabiex wieħed jitgħallem minn azzjonijiet tal-passat u jitjieb fil-futur, huwa importanti wkoll li tiġi evalwata b'mod kostanti l-effikaċja tal-proċeduri u l-għodod, u, f'dan ir-rigward, jistieden lill-Kummissjoni tirrapporta lura regolarment lill-Parlament dwar l-implimentazzjoni tal-għodda numru 35; |
| --- | --- |

48.

| 49. | Jissottolinja l-importanza li l-valutazzjonijiet tal-impatt fuq id-drittijiet tal-bniedem jiġu interkonnessi mal-qafas ta' politika l-ġdid tal-UE dwar id-diliġenza dovuta fir-rigward tad-drittijiet tal-bniedem billi jiġi żgurat li d-data ġġenerata dwar id-drittijiet tal-bniedem fl-impriżi u r-riskji ambjentali għal kull settur, attività kummerċjali u katina tal-valur tikkontribwixxi għall-korpi tal-infurzar u tal-monitoraġġ fil-livell tal-UE u nazzjonali, filwaqt li jiġu pprovduti punti ta' riferiment li jistgħu jitkejlu u kontenut sostantiv; |
| --- | --- |

49.

| 50. | Ifakkar li l-Parlament stabbilixxa direttorat dedikat, id-Direttorat għall-Valutazzjoni tal-Impatt u l-Valur Miżjud Ewropew, biex ikun jista' jwettaq valutazzjonijiet tal-impatt ex ante u ex post bil-ħsieb li jappoġġa t-tfassil tal-politika bbażat fuq l-evidenza u jappella għal biżżejjed finanzi u riżorsi umani għal dan id-direttorat u servizzi oħra tal-Parlament li huma maħsuba biex jappoġġaw il-kapaċità tal-Membri li jtejbu l-funzjonijiet tagħhom bħala koleġiżlaturi; |
| --- | --- |

50.

| 51. | Ifakkar li l-valutazzjonijiet tal-Parlament għandhom iqisu l-effikaċja tad-dispożizzjonijiet f'termini tal-kisba tal-objettivi tagħhom, filwaqt li jiżguraw il-valur għall-flus u jżommu l-ispejjeż reali proporzjonali għall-benefiċċji, l-adegwatezza u r-rilevanza tagħhom għall-ħtiġijiet emerġenti, il-valur miżjud tagħhom u l-koerenza interna u esterna tagħhom ma' oqsma oħra ta' politika; |
| --- | --- |

51.

| 52. | Jappoġġa l-impenn tal-Kummissjoni għar-rieżamijiet tal-politika u jinkoraġġixxi lill-Kummissjoni biex tagħmel użu akbar ta' valutazzjoni ex post biex tevalwa l-effikaċja u l-benefiċċji tal-leġiżlazzjoni, li min-naħa tagħhom jistgħu jgħinu biex jissostanzjaw l-iżviluppi tal-politika futura u jtejbu l-approċċi ta' regolamentazzjoni; jisħaq fuq l-importanza tal-prinċipju ''l-ewwel evalwa'' biex jiġi żgurat li t-tagħlimiet meħuda mill-passat ikunu jistgħu jinfluwenzaw l-azzjoni taċ-ċiklu tal-politika futura; jinsab imħasseb serjament dwar it-tendenza dejjem tikber ta' evalwazzjonijiet u valutazzjonijiet tal-impatt li qed jitwettqu b'mod parallel, għalkemm ir-riżultati tal-evalwazzjoni għandhom jikkontribwixxu għal kwalunkwe reviżjoni tal-leġiżlazzjoni; |
| --- | --- |

52.

| 53. | Jilqa' l-fatt li l-kontroll tal-kwalità għall-evalwazzjonijiet u l-istudji ta' appoġġ tagħhom ġie standardizzat permezz ta' gruppi interservizzi u listi ta' kontroll tal-kwalità; josserva, madankollu, li l-istess kontrolli tal-kwalità mhumiex stabbiliti fir-rigward ta' rieżamijiet ex post għajr l-evalwazzjonijiet; iħeġġeġ lill-Kummissjoni tiddefinixxi sett ta' standards minimi ta' kwalità għar-rieżamijiet ex post minbarra l-evalwazzjonijiet bil-ħsieb li tiġi żgurata l-kwalità tagħhom fis-servizzi kollha tal-Kummissjoni; iqis li tali standards minimi ta' kwalità għandhom jirrikjedu rieżamijiet ex post biex jinkludu deskrizzjoni dettaljata tal-metodoloġija użata, inklużi għodod għall-ġbir u l-analiżi tad-data, ġustifikazzjoni tal-għażla tagħha u l-limitazzjonijiet involuti; |
| --- | --- |

53.

| 54. | Jenfasizza li l-klawżoli ta' monitoraġġ u ta' rieżami fil-leġiżlazzjoni jiżguraw li d-data meħtieġa tinġabar u tiġi evalwata; jistieden lill-Kummissjoni biex, b'kooperazzjoni mal-Parlament Ewropew u l-Kunsill, fil-kuntest tal-Ftehim Interistituzzjonali eżistenti, tiżviluppa sett ta' għodod interistituzzjonali dwar klawżoli ta' rieżami u monitoraġġ, li jkun fih, fost affarijiet oħra, tassonomija ta' eżiti possibbli u/jew rieżamijiet ex post li jistgħu jintalbu u gwida dwar l-abbozzar ta' klawżoli ta' monitoraġġ, kemm għall-istituzzjonijiet, għall-korpi tal-UE kif ukoll għall-Istati Membri; |
| --- | --- |

54.

| 55. | Jisħaq li l-evalwazzjonijiet ex post huma wkoll għodda importanti biex jiġi vvalutat l-impatt tal-leġiżlazzjoni fuq iċ-ċittadini u n-negozji, fejn għandha tingħata attenzjoni speċjali lill-impatt fuq l-SMEs, u jistieden lill-Kummissjoni tippermetti lill-Pjattaforma F4F u lill-Istati Membri jipprovdu feedback dwar l-istimi tal-ispejjeż u l-benefiċċji tal-Kummissjoni wara l-implimentazzjoni; |
| --- | --- |

55.

| 56. | Jisħaq li l-objettivi tat-tfassil aħjar tal-liġijiet jeħtieġ li jiġu rieżaminati u evalwati b'mod regolari fil-konfront tal-kriterji tal-aġenda għat-tfassil aħjar tal-liġijiet, inkluż il-monitoraġġ u r-rappurtar; jissottolinja li l-objettivi jeħtieġ li jkunu bbilanċjati sew, proporzjonati u evalwati f'termini tal-effikaċja tagħhom; ifakkar fl-importanza li jkun hemm data komparabbli fl-UE kollha għall-fini ta' din l-evalwazzjoni u jistieden lill-Kummissjoni teżamina jekk l-użu tal-għodod ta' regolamentazzjoni aħjar serviex biex intlaħqu objettivi bħal titjib fl-eżiti tal-politika; |
| --- | --- |

56.

| 57. | Jilqa' l-impenn imġedded tal-Kummissjoni favur it-trasparenza tal-proċess ta' evalwazzjoni u jappella għall-pubblikazzjoni ta' pjanijiet ta' evalwazzjoni pluriennali, inkluża l-informazzjoni ta' sfond rilevanti użata; jenfasizza wkoll il-ħtieġa li tiżdied id-disponibbiltà ta' evidenza pubblika, kompluta u aċċessibbli li tappoġġa l-valutazzjonijiet tal-impatt u l-evalwazzjonijiet, u jilqa', f'dan ir-rigward, l-intenzjoni tal-Kummissjoni li ttejjeb ir-reġistri ta' evidenza tagħha u r-rabtiet bejniethom, kif ukoll li tagħmel il-bażijiet tad-data u r-repożitorji interni tagħha aċċessibbli għall-pubbliku; jappoġġa, f'dan ir-rigward, l-intenzjoni tal-Kummissjoni li tistabbilixxi Portal Leġiżlattiv Konġunt, li għandu jipprovdi l-aktar lay-out intuwittiv u esperjenza faċli għall-utent possibbli sabiex tiġi evitata informazzjoni żejda, u jinsisti fuq il-ħtieġa li dan il-portal konġunt isir kompletament operattiv sa tmiem l-2022; japprova l-objettiv ta' aktar kooperazzjoni bejn l-istituzzjonijiet biex jiġi ffaċilitat u ssimplifikat l-aċċess għad-data kollha miġbura dwar inizjattiva ta' politika partikolari matul il-proċess leġiżlattiv kollu; |
| --- | --- |

57.

| 58. | Jissottolinja li l-proġetti pilota ffinanzjati mill-UE u l-provi tal-kunċett, fejn possibbli, jistgħu jikkontribwixxu għat-tfassil tal-abbozzar tal-leġiżlazzjoni, kif ukoll jiffaċilitaw l-implimentazzjoni u l-infurzar tagħha; |
| --- | --- |

58.

| 59. | Jisħaq li huwa importanti li l-Kummissjoni twieġeb mistoqsijiet bil-miktub mill-Parlament fi żmien xieraq; jiddispjaċih dwar il-fatt li fil-passat il-maġġoranza l-kbira tal-mistoqsijiet bil-miktub ġew imwieġba tard u jinsisti li l-Kummissjoni tnaqqas iż-żmien għar-rispons tagħha għall-mistoqsijiet bil-miktub. jirrimarka li l-kwalità tat-tweġibiet għall-mistoqsijiet tal-Parlament spiss tkun fqira ħafna u jitlob, għalhekk, titjib immedjat u strutturalment sinifikanti tat-tweġibiet tal-Kummissjoni għall-mistoqsijiet parlamentari; |
| --- | --- |

59.

| 60. | Jisħaq li t-trasparenza mill-istituzzjonijiet Ewropej hija essenzjali għall-proċess leġiżlattiv, peress li ċ-ċittadini għandhom id-dritt li jkunu jafu kif isiru l-liġijiet li jaffettwawhom; jilqa' l-ftehim li ntlaħaq reċentement dwar ir-Reġistru tat-Trasparenza mal-Kunsill; jiddispjaċih għall-fatt li mhux l-istituzzjonijiet u l-korpi kollha tal-UE, kif ukoll ir-rappreżentanzi tal-Istati Membri, huma obbligati japplikaw ir-Reġistru tat-Trasparenza; |
| --- | --- |

60.

| 61. | Jappella għal aktar titjib fi ħdan l-istituzzjonijiet kollha tat-trasparenza tad-diskussjonijiet u d-deċiżjonijiet; jiddeplora n-nuqqas ta' trasparenza fil-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet tal-Kunsill u l-prattika ta' klassifikazzjoni żejda tad-dokumenti u tal-applikazzjoni ta' interpretazzjoni wiesgħa ħafna tal-eċċezzjonijiet inklużi fir-Regolament (KE) Nru 1049/2001, b'mod partikolari fir-rigward tal-protezzjoni tal-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet u l-protezzjoni tal-pariri legali, li spiss ifisser li l-prinċipju tal-interess pubbliku prevalenti fl-iżvelar ta' dokumenti relatati ma jiġix applikat; jemmen li l-użu ta' eċċezzjonijiet ta' segretezza għad-dokumenti tal-Kunsill għandu jiġi applikat f'sistema koerenti b'sorveljanza indipendenti u konsistenza mal-ġurisprudenza tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea (QĠUE); iħeġġeġ lill-Kunsill iżid l-għadd u t-tip ta' dokumenti rilevanti li jagħmlu pubbliċi, b'mod partikolari l-pożizzjonijiet espressi mill-Istati Membri, sabiex il-pubbliku jkollu l-opportunità li jkun jaf x'pożizzjoni ħa l-gvern tagħhom f'isimhom fil-livell tal-UE u wkoll biex jikkontribwixxi għat-tisħiħ tal-iskrutinju tat-teħid ta' deċiżjonijiet tal-UE mill-parlamenti nazzjonali, li japplika għad-deċiżjonijiet kollha, mill-fajls leġiżlattivi għall-atti ta' implimentazzjoni u l-atti delegati; |
| --- | --- |

61.

| 62. | Ifakkar li t-trasparenza u l-pubbliċità b'rabta ma' proċedura leġiżlattiva li tkun għaddejja huma inerenti għall-proċess leġiżlattiv u għalhekk ikunu jistgħu jiġu applikati għall-aċċess għal dokumenti għat-trilogi kif iddikjarat mill-QĠUE fil-ġurisprudenza tagħha, fil-kawża T-540/15, Emilio De Capitani vs Il-Parlament Ewropew, b'mod partikolari; jemmen li jeħtieġ li l-UE tiżviluppa aċċess aktar ambizzjuż għall-politika tad-dokumenti u tipprovdi għal applikazzjoni aħjar tar-regoli eżistenti, inkluż għad-dokumenti relatati man-negozjati interni, tat-trilogu u internazzjonali; ifakkar li skont l-Ombudsman Ewropew, ir-restrizzjonijiet fuq l-aċċess għad-dokumenti, b'mod partikolari d-dokumenti leġiżlattivi, għandhom ikunu eċċezzjonali u limitati għal dak li huwa assolutament neċessarju; iżid, barra minn hekk, li l-ftuħ u t-trasparenza jagħtu leġittimità u fiduċja akbar fil-proċess leġiżlattiv demokratiku tal-UE; jiddispjaċih dwar il-prattika fejn “l-effiċjenza tal-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet tal-istituzzjoni” tiġi invokata b'mod regolari biex jiġi rrifjutat l-aċċess għal dokumenti preparatorji leġiżlattivi; |
| --- | --- |

62.

| 63. | Iqis li r-Regolament (KE) Nru 1049/2001 dwar l-aċċess pubbliku għad-dokumenti jista' jiġi rieżaminat sabiex, pereżempju, id-diġitalizzazzjoni u l-ġestjoni diġitali tad-dokumenti, il-ġurisprudenza eżistenti dwar it-trasparenza u l-aċċess għad-dokumenti, u l-iżviluppi ġenerali fil-perċezzjoni pubblika tat-trasparenza jitqiesu bis-sħiħ; jenfasizza li kwalunkwe reviżjoni għandha twassal għal aktar trasparenza, mhux inqas; |
| --- | --- |

63.

| 64. | Jisħaq li proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet amministrattivi u leġiżlattivi miftuħ, effiċjenti, trasparenti u indipendenti huwa prekundizzjoni għal politiki u regolamentazzjoni ta' kwalità għolja; jenfasizza li l-introduzzjoni ta' proċeduri amministrattivi armonizzati tista' tikkontribwixxi b'mod pożittiv għall-governanza tajba u l-prattiki regolatorji fl-UE u ssaħħaħ ir-rabta bejn it-teħid ta' deċiżjonijiet espert u l-leġittimità demokratika; ifakkar li fir-riżoluzzjonijiet tiegħu tal-15 ta' Jannar 2013, tad-9 ta' Ġunju 2016 u tal-20 ta' Jannar 2021 il-Parlament talab l-adozzjoni ta' regolament dwar amministrazzjoni tal-UE miftuħa, effiċjenti u indipendenti skont l-Artikolu 298 tat-TFUE, iżda jinnota li din it-talba ma ngħatax segwitu għaliha permezz ta' proposta tal-Kummissjoni; jistieden, għalhekk, għal darb'oħra lill-Kummissjoni tressaq proposta leġiżlattiva dwar liġi Ewropea tal-proċedura amministrattiva, filwaqt li tqis il-passi li ttieħdu s'issa mill-Parlament f'dan il-qasam; |
| --- | --- |

64.

| 65. | Ifakkar fil-ħtieġa li jiġu applikati prinċipji konsistenti tal-abbozzar leġiżlattiv, b'mod partikolari t-trasparenza, l-obbligu ta' rendikont, kif ukoll iċ-ċarezza u l-preċiżjoni, f'konformità mal-prinċipji rikonoxxuti mill-ġurisprudenza tal-QĠUE; |
| --- | --- |

65.

| 66. | Jirrimarka li l-korpi b'livelli saħansitra aktar baxxi ta' trasparenza bħall-Grupp tal-Euro għandhom, bħala l-ewwel pass, ikunu soġġetti għar-regoli ta' proċedura tal-Kunsill, filwaqt li jagħmlu disponibbli għall-pubbliku l-proċeduri ta' votazzjoni, il-minuti, ir-riżultati, u l-ispjegazzjoni tal-voti u d-deliberazzjonijiet tagħhom; |
| --- | --- |

66.

| 67. | Jieħu nota tal-użu ta' strumenti bħal REFIT u l-pjattaforma F4F biex jiġu identifikati opportunitajiet għas-simplifikazzjoni u jitnaqqsu l-ispejjeż u l-piżijiet amministrattivi bla bżonn qabel ma l-Kummissjoni tipproponi reviżjoni, filwaqt li jiġu żgurati l-ogħla standards ta' protezzjoni u tissaħħaħ il-konformità mad-dritt tal-Unjoni; ifakkar li r-rwol tal-pjattaforma F4F huwa wkoll li jiġi vvalutat jekk leġiżlazzjoni speċifika tal-Unjoni u l-objettivi tagħha jibqgħux validi għall-futur, proporzjonati u adattati għal sfidi ġodda, filwaqt li l-enfasi jkun fuq it-tpaċija regolatorja; |
| --- | --- |

67.

| 68. | Jistieden lill-Kummissjoni żżid l-isforzi tagħha biex tidentifika l-aktar soluzzjonijiet effettivi billi tapplika l-prinċipji ta' regolamentazzjoni aħjar sabiex, għall-finijiet tal-politiki tal-UE, il-benefiċċji jkunu jistgħu jiġu massimizzati u l-ispejjeż assoċjati jiġu minimizzati simultanjament fl-interessi tal-benefiċjarji; jissottolinja l-ħtieġa tal-applikazzjoni konsistenti tal-prinċipju “aħseb l-ewwel fiż-żgħir” u t-tisħiħ tal-prinċipju li wieħed ikollu viżibbiltà “kbira fuq affarijiet kbar, u żgħira fuq affarijiet żgħar” sabiex tiġi żgurata enfasi xierqa fuq l-SMEs fil-leġiżlazzjoni tal-UE u dik nazzjonali u bħala l-bażi għal impenn interistituzzjonali ġdid biex jitnaqqsu l-piżijiet amministrattivi; |
| --- | --- |

68.

| 69. | Jilqa' d-deċiżjoni tal-Kummissjoni li tistabbilixxi sottogrupp fi ħdan il-Pjattaforma F4F li jikkonsisti min-Network taċ-Ċentri Reġjonali tal-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni; jistieden lill-Kummissjoni tagħti segwitu sinifikanti għall-opinjonijiet tal-pjattaforma u ssaħħaħ l-approċċ ibbażat fuq l-evidenza tal-evalwazzjonijiet ex post u ex ante tagħha b'għarfien espert lokali u reġjonali; |
| --- | --- |

69.

| 70. | Ifakkar li r-rieżamijiet ta' nofs it-terminu u l-klawżoli ta' estinzjoni huma għodod utli biex jiġi żgurat li l-liġijiet tagħna tal-UE jkunu dejjem aġġornati jew jiġu rtirati fil-ħin wara li jaqdu l-iskop tagħhom; iqis li l-Kummissjoni għandha tiżviluppa u tintroduċi approċċ aktar integrat dwar is-sostenibbiltà li jqis aħjar l-interazzjoni tal-impatti ekonomiċi, soċjali u ambjentali tal-politiki u l-leġiżlazzjoni tal-UE; jirrakkomanda li l-Pjattaforma F4F tidentifika u tesplora leġiżlazzjoni li tmur kontra l-Patt Ekoloġiku Ewropew u objettivi usa' tal-SDG, inkluż billi tadotta approċċ ta' “aħseb l-ewwel fis-sostenibbiltà” f'dan il-kuntest; |
| --- | --- |

70.

| 71. | Itenni t-talba tiegħu lill-Kummissjoni (16) biex tiffaċilita l-kisba tal-Patt Ekoloġiku Ewropew billi tindirizza l-ostakli u l-burokrazija żejda li jistgħu jnaqqsu r-ritmu tal-implimentazzjoni tiegħu, billi tagħti attenzjoni speċjali lill-implikazzjonijiet u l-ispejjeż tal-applikazzjoni tal-liġijiet tal-Unjoni, speċjalment għall-SMEs; |
| --- | --- |

71.

| 72. | Ifakkar li l-valutazzjoni ta' “piż mhux meħtieġ” jeħtieġ li tqis l-effetti “netti” tal-leġiżlazzjoni tal-UE f'livelli amministrattivi differenti, filwaqt li tqis bis-sħiħ il-prinċipju tas-sussidjarjetà, fejn l-adozzjoni ta' biċċa waħda ta' leġiżlazzjoni fil-livell tal-UE, speċjalment fil-forma ta' regolamenti tal-UE applikabbli direttament, tista' tirriżulta f'piż amministrattiv aktar baxx fil-livelli nazzjonali jew lokali, kif ukoll ittejjeb il-funzjonament tas-suq intern billi r-regoli jsiru trasparenti u prevedibbli u jiġu applikati b'mod uniformi fl-Istati Membri kollha tal-UE, u b'hekk jitnaqqsu wkoll l-ispejjeż u l-impatt ta' esternalitajiet negattivi relatati mal-ambjent, il-klima u s-saħħa; jinnota li l-fatt li l-leġiżlazzjoni tal-UE ssir aktar ċara biex tikkonforma magħha, pereżempju permezz tal-aġenda għal regolamentazzjoni aħjar, jista' jappoġġa l-applikazzjoni uniformi tal-leġiżlazzjoni tal-UE; |
| --- | --- |

72.

| 73. | Jinnota jeħtieġ li jsir aktar progress, b'mod partikolari fil-qasam tas-simplifikazzjoni u l-istandardizzazzjoni tal-forom u l-proċeduri, bl-implimentazzjoni konsistenti tal-prinċipji “ta' darba biss” u “diġitali b'mod awtomatiku”, kemm fil-livell tal-UE kif ukoll f'dak tal-Istati Membri; |
| --- | --- |

73.

| 74. | Jemmen li l-ftehimiet internazzjonali kollha dwar il-kummerċ u l-investiment jeħtieġ li jkunu “adatti għall-futur” fid-dimensjonijiet kollha tagħhom, u b'hekk jippromwovu s-sostenibbiltà ekonomika, soċjali u ambjentali u jikkontribwixxu għat-twettiq tal-impenji internazzjonali; jisħaq, f'dan ir-rigward, fuq l-importanza li jitwettqu valutazzjonijiet tal-impatt dwar is-sostenibbiltà qabel it-tnedija ta' negozjati dwar il-kummerċ u l-investiment; jissottolinja l-ħtieġa li jiġi żviluppat u jsir użu minn approċċ aktar integrat dwar is-sostenibbiltà li jqis aħjar l-interazzjoni tal-impatti ekonomiċi, soċjali u ambjentali tal-leġiżlazzjoni, il-politiki u l-inizjattivi tal-UE, inklużi l-ftehimiet kummerċjali u ta' investiment tagħha, billi jitqies ukoll l-impatt kumulattiv li l-proposti leġiżlattivi differenti, kif ukoll il-ftehimiet kummerċjali u ta' investiment, jista' jkollhom b'mod ġenerali; |
| --- | --- |

74.

| 75. | Jemmen li l-istituzzjonijiet tal-UE għandhom jużaw l-għarfien espert minn oqsma ta' politika differenti sabiex jiżguraw l-aħjar teħid ta' deċiżjonijiet u jadottaw miżuri effettivi ħafna; jappella sabiex it-tliet istituzzjonijiet tal-UE jtejbu l-koordinazzjoni bejn il-korpi interni tagħhom u jevitaw li jaħdmu b'mod iżolat; jisħaq fuq l-importanza tal-promozzjoni ta' sistemi regolatorji koerenti permezz, pereżempju, tal-armonizzazzjoni ta' kunċetti f'inizjattivi leġiżlattivi relatati, peress li dan jista' jtejjeb il-konformità; |
| --- | --- |

75.

| 76. | Jisħaq fuq il-ħtieġa li jiġu esplorati approċċi leġiżlattivi innovattivi bħad-disinn legali; jenfasizza li d-disinn legali huwa approċċ iċċentrat fuq il-bniedem li jista' jgħin biex jitnaqqas id-distakk bejn iċ-ċittadini tal-UE, il-partijiet ikkonċernati u l-leġiżlazzjoni tal-UE; ifakkar li approċċ iċċentrat fuq il-bniedem jippresupponi li l-leġiżlazzjoni għandha primarjament tinħoloq b'kunsiderazzjoni taċ-ċittadini u tal-partijiet ikkonċernati u għandha tkun tinftiehem faċilment; |
| --- | --- |

76.

| 77. | Jiġbed l-attenzjoni tal-Kunsill u tal-Kummissjoni dwar ir-rakkomandazzjonijiet magħmula mill-Gruppi Fokali tal-Parlament filwaqt li tiġi ssottolinjata l-ħtieġa li jiġu riveduti l-Artikoli 132 u 166 tar-Regoli ta' Proċedura tal-Parlament dwar l-aċċess għall-Kunsill u l-Kummissjoni sabiex il-Membri tal-PE jkunu jistgħu jattendu jew isirulhom mistoqsijiet matul il-laqgħat tal-grupp ta' ħidma tal-Kunsill, tal-COREPER jew tal-Kunsill; |
| --- | --- |

77.

| 78. | Jisħaq fuq id-dritt stabbilit fl-Artikolu 218(10) tat-TFUE biex il-Parlament Ewropew jinżamm infurmat immedjatament u bis-sħiħ fl-istadji kollha tal-proċedura relatata ma' ftehimiet internazzjonali bejn l-Unjoni u pajjiżi terzi jew organizzazzjonijiet internazzjonali; jiddeplora l-fatt li l-Parlament ma jingħatax aċċess għall-proposti differenti relatati mal-pożizzjonijiet ta' negozjar tal-partijiet kontraenti għall-ftehimiet internazzjonali dwar il-kummerċ u l-investiment; iqis li l-Ftehim Interistituzzjonali dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet, li jirrikonoxxi l-importanza li jiġi żgurat li kull istituzzjoni tkun tista' teżerċita d-drittijiet tagħha u tissodisfa l-obbligi tagħha minquxa fit-Trattati rigward in-negozjati u l-konklużjoni ta' ftehimiet internazzjonali, għandu jiġi implimentat b'mod adegwat f'dan ir-rigward; |
| --- | --- |

78.

| 79. | Jissottolinja l-ħtieġa li tiġi żgurata l-proporzjonalità tar-rekwiżiti regolatorji fil-kuntest tal-istrumenti kummerċjali internazzjonali; |
| --- | --- |

79.

| 80. | Jisħaq li l-prattiki stabbiliti b'rabta mal-applikazzjoni proviżorja tal-ftehimiet kummerċjali u ta' investiment għandhom jiġu applikati għall-ftehimiet internazzjonali kollha, sabiex jiġi żgurat li l-ebda ftehim ma jiġi applikat b'mod proviżorju qabel ma l-Parlament ikun ivvota biex jagħti l-approvazzjoni tiegħu; |
| --- | --- |

80.

| 81. | Jemmen li regolamentazzjoni effettiva trid tilħaq bilanċ bejn il-ħtiġijiet fuq terminu qasir u l-isfidi fit-tul; jissottolinja li l-“prospettiva strateġika” għandha rwol ewlieni biex tgħin fit-tfassil tal-politika tal-UE li tibqa' valida fil-futur billi tiżgura li l-valutazzjonijiet ta' inizjattivi ġodda jkunu bbażati fuq perspettiva aktar fit-tul, filwaqt li jenfasizza l-valur miżjud ta' leġiżlazzjoni ta' kwalità bħala investiment fil-futur; jilqa' l-integrazzjoni ta' “elementi ta' prospettiva” fl-aġenda għal regolamentazzjoni aħjar tal-Kummissjoni fil-valutazzjonijiet tal-impatt u l-evalwazzjonijiet; iqis, madankollu, li l-Kummissjoni għandha tallinja aħjar u tgħaqqad aħjar l-attivitajiet tagħha ta' regolamentazzjoni aħjar u prospettiva strateġika sabiex tintegra aħjar iż-żewġ proċessi; jissottolinja li l-metodoloġija tal-Kummissjoni għall-kwantifikazzjoni tal-ispejjeż, tiddeċiedi dwar il-kompromessi u timplimenta prospettiva strateġika għadha mhix ċara, u jħeġġeġ lill-Kummissjoni tipprovdi prova ta' kif dawn l-approċċi ġew segwiti fil-prattika; iħeġġeġ lill-Kummissjoni teżamina għodod innovattivi għall-valutazzjoni tal-ispejjeż; jirrakkomanda bil-qawwa f'dan ir-rigward ukoll li jitqiesu r-rapporti tal-Grupp Intergovernattiv ta' Esperti dwar it-Tibdil fil-Klima (IPCC), il-Pjattaforma Intergovernattiva tal-Politika tax-Xjenza dwar il-Bijodiversità u s-Servizzi Ekosistemiċi (IPBES) u l-Bord Konsultattiv Xjentifiku Ewropew dwar it-Tibdil fil-Klima stabbiliti bl-Artikolu 10(a) tar-Regolament (KE) Nru 401/2009 b'rabta mar-Regolament (UE) 2021/1119 li jistabbilixxi l-qafas għall-kisba tan-newtralità klimatika fil-proċess ta' prospettiva strateġika; |
| --- | --- |

81.

| 82. | Jieħu nota tal-involviment tal-Bord tal-Iskrutinju Regolatorju fil-valutazzjonijiet tal-impatt, il-kontrolli tal-idoneità, u l-evalwazzjonijiet ewlenin tal-leġiżlazzjoni attwali, ħaġa li ttejjeb l-ħidma tal-Kummissjoni bbażata fuq l-evidenza; jinnota li l-Bord tal-Iskrutinju Regolatorju jista' jkollu rwol biex jiġu żgurat livell ta' ħidma imparzjali u ta' kwalità għolja mill-Kummissjoni u li l-għarfien espert u l-esperjenza tiegħu jistgħu jintużaw biex jitwettqu kompiti oħra fi ħdan il-Kummissjoni; jisħaq li l-Bord tal-Iskrutinju Regolatorju jista' jipprovdi kontroll effettiv fuq il-ħidma tal-Kummissjoni biss jekk l-indipendenza u l-imparzjalità tagħha jkunu stabbiliti b'mod inkontestabbli; jappella, f'dan ir-rigward, sabiex l-indipendenza tal-bord u t-trasparenza tal-Bord tal-Iskrutinju Regolatorju dwar il-laqgħat mal-partijiet ikkonċernati, ir-rieżamijiet, ir-rakkomandazzjonijiet u l-opinjonijiet jittejbu b'mod sinifikanti, inkluż permezz tal-użu tar-Reġistru ta' Trasparenza obbligatorju għall-membri tal-Bord; jissottolinja li l-ħidma tal-Bord fl-aħħar mill-aħħar ma għandhiex taffettwa l-kapaċità tal-Kummissjoni li tipproponi leġiżlazzjoni jew iddewwem bla bżonn l-adozzjoni ta' proposti leġiżlattivi; jistieden lill-Kummissjoni tippubblika l-opinjonijiet kollha tal-Bord immedjatament wara l-adozzjoni, mingħajr ebda eċċezzjoni, sabiex tiżgura l-koerenza, it-trasparenza u l-obbligu ta' rendikont matul il-proċess kollu, kif ukoll tgħaddihom lill-Parlament u lill-Kunsill; jistieden ukoll lill-Kummissjoni tagħmel l-abbozzi tal-evalwazzjonijiet u l-abbozzi tal-valutazzjonijiet tal-impatt li jiġu ppreżentati lill-bord disponibbli għall-koleġiżlaturi; jieħu nota li l-Bord tal-Iskrutinju Regolatorju huwa magħmul minn erba' membri tal-Kummissjoni u tliet esperti esterni; jistieden lill-Kummissjoni tikkunsidra mill-ġdid il-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet tal-Bord tal-Iskrutinju Regolatorju, peress li s-sistema attwali tippermetti li l-opinjonijiet jiġu adottati mingħajr l-input ta' esperti esterni jew tistabbilixxi Bord tal-Iskrutinju Regolatorju indipendenti barra mill-Kummissjoni; jistieden ukoll lill-Kummissjoni testendi l-kollaborazzjoni tagħha mal-Bord tal-Iskrutinju Regolatorju, filwaqt li ssaħħu billi tipprovdilu aktar mezzi biex iwettaq il-ħidma tiegħu u tiżgura appoġġ miċ-Ċentru Konġunt tar-Riċerka; |
| --- | --- |

82.

| 83. | Jieħu nota tal-prinċipju ta' “one in, one out” li permezz tiegħu l-Kummissjoni għandha l-għan li tpatti għall-piżijiet li għadhom kif ġew introdotti billi teħles liċ-ċittadini u lin-negozji minn piżijiet ekwivalenti fil-livell tal-UE fl-istess qasam ta' politika; jieħu nota tal-fatt li l-approċċ “one in, one out” għandu l-għan li jsaħħaħ il-programm REFIT billi jestendih lil hinn mill-piżijiet li jirriżultaw minn atti kurrenti biex jinkludi wkoll piżijiet minn leġiżlazzjoni ġdida, kif ukoll jiġi mmaniġġjat il-piż akkumulattiv f'kull qasam ta' politika; jappella sabiex l-approċċ “one in, one out” ikun ibbażat ukoll fuq l-involviment tal-partijiet ikkonċernati rilevanti; jinnota li l-Kummissjoni introduċiet dan l-approċċ b'mod unilaterali, mingħajr valutazzjoni tal-impatt jew konsultazzjoni minn qabel; jissottolinja li l-implimentazzjoni ta' dan l-approċċ m'għandhiex taffettwa l-bżonnijiet politiċi jew l-objettivi ta' regolamentazzjoni aħjar, u jenfasizza li dan m'għandux iwassal għal deċiżjonijiet mekkaniċi jew matematiċi biex tiġi revokata l-leġiżlazzjoni, jitbaxxa l-istandard tagħha jew jirriżulta f'effett dissważiv fuq il-leġiżlazzjoni, u li l-għan tagħha għandu jkun li nimmodernizzaw u nirriformaw il-leġiżlazzjoni tal-UE biex tiffaċċja sfidi ġodda, inkluż billi nissostitwixxu, ngħaqqdu flimkien u ntejbu l-leġiżlazzjoni; jisħaq, madankollu, li, filwaqt li għandhom jiġu evitati piżijiet amministrattivi addizzjonali bla bżonn fit-tfassil, it-traspożizzjoni u l-implimentazzjoni tal-leġiżlazzjoni tal-UE, dan l-approċċ ma għandux jiġi interpretat bħala deregolamentazzjoni jew “ebda regolamentazzjoni” u lanqas ma għandu jwaqqaf lill-Istati Membri milli jżommu jew jieħdu miżuri aktar ambizzjużi u jadottaw standards soċjali, ambjentali u ta' protezzjoni tal-konsumatur ogħla f'każijiet fejn id-dritt tal-Unjoni jipprevedi biss standards minimi; |
| --- | --- |

83.

| 84. | Jinsisti li l-implimentazzjoni effikaċi tad-dritt tal-UE hija essenzjali biex tissaħħaħ il-fiduċja taċ-ċittadini fil-politiki u l-istituzzjonijiet tal-UE; ifakkar li skont l-Artikolu 197 tat-TFUE tali implimentazzjoni trid titqies bħala kwistjoni ta' interess komuni għall-Istati Membri; jistieden lill-Istati Membri jevitaw li jżidu piżijiet amministrattivi jew ta' konformità addizzjonali bla bżonn meta jittrasponu l-leġiżlazzjoni tal-UE, speċjalment għall-SMEs, peress li l-hekk imsejħa prattiki ta' regolamentazzjoni żejda huma wieħed mis-sorsi ewlenin ta' piżijiet amministrattivi bla bżonn; iqis, madankollu, li l-prinċipju ta' regolamentazzjoni aħjar m'għandux iżomm lill-parlamenti tal-Istati Membri milli jżommu jew jieħdu miżuri aktar ambizzjużi f'każijiet fejn l-istandards minimi biss huma definiti mid-dritt tal-Unjoni; jappoġġa t-talba tal-Kummissjoni lill-Istati Membri biex jirrapportaw meta jagħżlu li jżidu elementi li ma jirriżultawx mil-leġiżlazzjoni tal-UE; |
| --- | --- |

84.

| 85. | Ifakkar li l-ħtieġa għal leġiżlazzjoni ġdida m'għandhiex timplika awtomatikament li l-leġiżlazzjoni attwali m'għadhiex meħtieġa; f'dan ir-rigward, huwa tal-fehma li għandha titwettaq ukoll valutazzjoni tal-impatt bir-reqqa għal kwalunkwe revoka potenzjali, biex jiġu evitati konsegwenzi mhux mistennija u effetti mhux mixtieqa; jappella sabiex dan l-approċċ ikun ibbażat fuq metodoloġija trasparenti u bbażata fuq l-evidenza li tagħti kunsiderazzjoni proporzjonata lill-aspetti kollha ta' sostenibbiltà, kemm f'termini ta' benefiċċji kif ukoll ta' spejjeż, inklużi l-ispejjeż tan-nuqqas ta' konformità u n-nuqqas ta' azzjoni, u li tqis l-impatti amministrattivi jew ekonomiċi, filwaqt li tħares ukoll lejn l-acquis tal-UE b'mod olistiku u tqis l-impatti soċjali, ambjentali u fuq is-saħħa pubblika tagħhom; jistieden lill-Kummissjoni, f'dan ir-rigward, tagħmel pubbliku l-kalkulatur tagħha “'one in, one out” qabel ma tapplika dan il-prinċipju; iqis li t-tfassil aħjar tal-liġijiet għandu primarjament ikun ibbażat fuq kunsiderazzjonijiet kwalitattivi aktar milli kwantitattivi; jissottolinja l-importanza ta' leġiżlazzjoni ta' kwalità fit-twettiq tal-inizjattivi ewlenin tal-UE; jilqa' l-impenn tal-komunikazzjoni tal-Kummissjoni li taħdem mal-Istati Membri, ir-reġjuni u l-partijiet ikkonċernati ewlenin biex jitneħħew l-ostakli u l-burokrazija li jfixklu l-progress tat-tranżizzjoni ekoloġika; jisħaq fuq l-importanza ta' evalwazzjonijiet ex post biex jiġi żgurat li l-UE qed twettaq l-impenji tagħha; |
| --- | --- |

85.

| 86. | Jissottolinja, barra minn hekk, li, fl-applikazzjoni tal-approċċ “one in, one out” għandhom jiġu kkunsidrati l-ispejjeż ta' konformità kollha, kemm dawk amministrattivi kif ukoll dawk ta' aġġustament; jisħaq fuq l-ħtieġa li jiġi żgurat li dan l-approċċ jiġi applikat mill-Istati Membri, kif ukoll mill-awtoritajiet lokali u reġjonali, matul il-proċess ta' traspożizzjoni rilevanti; iħeġġeġ l-iskambju tal-aħjar prattiki dwar il-miżuri kompensatorji, il-metodoloġiji u d-data miġbura; |
| --- | --- |

86.

| 87. | Jisħaq li l-fiduċja fl-infurzar tar-regolamenti għandha rwol importanti fil-leġittimità tal-leġiżlazzjoni Ewropea; jistieden lill-Kummissjoni żżid l-isforzi tagħha fl-infurzar tal-liġijiet tal-UE u tindirizza b'mod effettiv il-każijiet kollha ta' ksur tad-dritt tal-UE; |
| --- | --- |

87.

| 88. | Jisħaq, f'dan ir-rigward, fuq l-importanza li l-Parlament, il-Kunsill u l-Kummissjoni jimpenjaw ruħhom b'kooperazzjoni aktar strutturata sabiex jivvalutaw l-implimentazzjoni u l-effikaċja tad-dritt tal-Unjoni bil-għan li dan jittejjeb; jindika l-ħtieġa għall-implimentazzjoni rapida, f'waqtha u korretta tal-leġiżlazzjoni tal-Unjoni mill-Istati Membri sabiex tiġi vvalutata kif xieraq il-ħtieġa għal leġiżlazzjoni ulterjuri; |
| --- | --- |

88.

| 89. | Jinnota li l-għadd persistentement kbir ta' proċedimenti ta' ksur juri li l-implimentazzjoni u l-applikazzjoni f'waqthom u korretti tad-dritt tal-UE fl-Istati Membri għadhom jikkostitwixxu sfida serja, u jitlob miżuri urġenti biex tissaħħaħ it-trasparenza tad-deċiżjonijiet tal-Kummissjoni meħuda f'tali proċeduri; itenni li infurzar effettiv tal-leġiżlazzjoni tal-UE huwa parti ewlenija tal-aġenda għal tfassil aħjar tal-liġijiet; jirrimarka li piż regolatorju eċċessiv għaċ-ċittadini u n-negozji spiss jista' jiġi attribwit għal kwistjonijiet ta' konformità tal-Istati Membri; jistieden lill-Kummissjoni tinforza l-leġiżlazzjoni tal-UE b'mod sħiħ u mingħajr dewmien żejjed u tingrana l-għodod eżistenti kollha; jisħaq li l-politika ta' infurzar tal-Kummissjoni trid tkun aktar prevedibbli u trasparenti u ssaħħaħ iċ-ċertezza tad-dritt għall-partijiet ikkonċernati kollha; |
| --- | --- |

89.

| 90. | Jistieden lill-Konferenza dwar il-Futur tal-Ewropa tiddiskuti t-tisħiħ tad-dritt ta' inizjattiva leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew, peress li huwa l-uniku korp elett demokratikament fl-UE u jirrappreżenta direttament liċ-ċittadini Ewropej; ifakkar fl-impenn tal-President tal-Kummissjoni von der Leyen li tappoġġa d-dritt ta' inizjattiva tal-Parlament; jisħaq fuq il-fatt li din il-possibbiltà ġiet regolarment differita għal reviżjoni futura tat-Trattati; jisħaq li dritt ta' inizjattiva parlamentari huwa karatteristika importanti tad-demokrazija rappreżentattiva fil-livell tal-Istati Membri u jara l-ħtieġa li l-Membri tal-PE jingħataw is-setgħa, bħala r-rappreżentanti diretti taċ-ċittadini tal-UE, billi jissaħħaħ id-dritt tagħhom li jsawru l-aġenda leġiżlattiva tal-UE; jilqa' l-impenn tal-President tal-Kummissjoni li tappoġġa d-dritt ta' inizjattiva tal-Parlament Ewropew u l-impenn tal-Kummissjoni li dejjem twieġeb b'att leġiżlattiv għat-talbiet skont l-Artikolu 225 tat-TFUE; jistieden lill-Kunsill u lill-Kummissjoni jeliminaw l-ostakli li jista' jkun hemm għall-kapaċità tal-Parlament li jeżerċita s-setgħa tiegħu li jipproponi inizjattivi leġiżlattivi; iqis li l-Ftehim Qafas jista' jiġi rivedut biex iżid il-faċilitazzjoni ta' dan id-dritt; jenfasizza l-ħtieġa li jiġu ċċarati wkoll id-differenzi bejn id-diversi tipi ta' rapporti tal-Parlament u li tiġi ċċarata l-azzjoni mitluba mill-Kummissjoni; |
| --- | --- |

90.

| 91. | Jisħaq li l-Konferenza dwar il-Futur tal-Ewropa hija inizjattiva bla preċedent ta' involviment dirett maċ-ċittadini tal-UE sabiex jisimgħu dwar il-perspettiva tagħhom dwar it-tfassil tal-politika Ewropea; jemmen li, wara l-konklużjoni tal-Konferenza, trid issir evalwazzjoni biex tiġi esplorata l-possibbiltà li jiġu introdotti prattiki li jistgħu jżidu l-parteċipazzjoni taċ-ċittadini fil-proċess leġiżlattiv; jissottolinja kemm huwa importanti li ċ-ċittadini jingħataw il-kapaċità li jeżerċitaw bis-sħiħ id-dritt demokratiku tagħhom li jipparteċipaw fil-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet tal-UE permezz ta' interazzjoni attiva mar-rappreżentanti eletti tagħhom, kif ukoll li tiġi promossa l-parteċipazzjoni diretta; jissuġġerixxi li l-Kummissjoni tirrifletti fuq l-integrazzjoni ta' mekkaniżmi parteċipattivi fid-djalogu interistituzzjonali li jwassal għall-programm ta' ħidma annwali tagħha; |
| --- | --- |

91.

| 92. | Jinnota l-fatt li, b'pass imgħaġġel, iċ-ċittadini tal-UE qed jifhmu dejjem aħjar l-impatt tal-governanza tal-UE fuq il-ħajja tagħhom ta' kuljum u fuq l-iżviluppi futuri fl-isfond ta' soċjetà tal-informazzjoni dejjem aktar immexxija mill-media soċjali, u li dan jaċċelera u jżid is-sensibilizzazzjoni dwar il-funzjonament tat-teħid ta' deċiżjonijiet u t-talbiet rigward il-governanza tal-UE; itenni li hemm bżonn li ċ-ċittadini jiġu involuti bis-sħiħ fil-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet tal-UE lil hinn mill-att tal-votazzjoni u f'kanali u strumenti oħra b'mod li jqis iċ-ċiklu sħiħ tal-politika; itenni l-importanza ta' mekkaniżmi parteċipattivi effettivi u s-sejħa tiegħu għall-istabbiliment ta' mekkaniżmi parteċipattivi permanenti f'konformità mar-riżoluzzjoni tiegħu tas-7 ta' Lulju 2021 (17), u jenfasizza l-ħtieġa li dawn jiġu stabbiliti fil-livelli Ewropej, nazzjonali, reġjonali u lokali, inklużi l-għodod meħtieġa għal koordinazzjoni orizzontali u vertikali adegwata fost l-istituzzjonijiet f'livelli differenti; iqis li dawn il-mekkaniżmi jistgħu jibnu fuq il-pjattaformi ta' dibattitu politiku online, il-konsultazzjonijiet maż-żgħażagħ u l-kontinwazzjoni tal-Panels taċ-Ċittadini, iżda ma jkunux limitati għalihom; |
| --- | --- |

92.

| 93. | Jirrimarka li t-tfassil aħjar tal-liġijiet jirrikjedi proċeduri leġiżlattivi effettivi li jwasslu għall-konklużjoni ta' proċeduri ta' teħid ta' deċiżjonijiet tal-UE fi żmien xieraq; jiddispjaċih dwar il-fatt li l-proċeduri leġiżlattivi speċjali stabbiliti fit-Trattati wisq rarament ġew konklużi b'suċċess minħabba n-nuqqas ta' impenn tal-Kunsill u fin-nuqqas ta' linji gwida proċedurali effettivi; |
| --- | --- |

93.

| 94. | Jilqa' d-deliberazzjonijiet tal-Konferenza dwar il-Futur tal-Ewropa fir-rigward tal-parteċipazzjoni taċ-ċittadini fil-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet tal-UE; jenfasizza b'mod partikolari r-rakkomandazzjonijiet tal-Panel taċ-Ċittadini Nru 1, b'mod partikolari r-rakkomandazzjonijiet 35, 36, 41, 46 u 48, kif ukoll tal-Panel taċ-Ċittadini Nru 2, b'mod partikolari s-sottofluss 2.1, Nru 10 u Nru 11; is-sottofluss 3.1, Nru 16; is-sottofluss 4.1, Nru 24 u sottofluss 4.2, Nru 29 u Nru 32, u l-fluss 5, il-Parteċipazzjoni taċ-Ċittadini, speċjalment in-Nru 39 tiegħu; jinsisti dwar il-ħtieġa li wieħed jinvolvi ruħu b'mod sinifikanti fir-rakkomandazzjonijiet magħmula fir-rapport finali dwar il-Konferenza, li se jitfassal mill-Bord Eżekuttiv b'kooperazzjoni mal-Plenarja tal-Konferenza, abbażi tad-dibattiti tal-Plenarja tal-Konferenza dwar ir-rakkomandazzjonijiet mill-Panels taċ-Ċittadini nazzjonali u Ewropej, kif ukoll l-input mill-Pjattaforma Diġitali Multilingwi; iqis li r-rakkomandazzjonijiet tal-panels juru b'mod ċar li ċ-ċittadini qed jappellaw għal aktar trasparenza fid-dibattitu pubbliku fl-UE, għal aktar sensibilizzazzjoni u biex tiġi pprovduta aktar informazzjoni mill-istituzzjonijiet tal-UE permezz ta' użu attiv tal-mezzi kollha ta' komunikazzjoni filwaqt li jiġi enfasizzat ir-rwol tal-media soċjali, u li dan għandu jakkumpanja t-teħid tad-deċiżjonijiet fl-UE, inklużi l-proċessi leġiżlattivi; jistieden lill-Kummissjoni, lill-Kunsill u lill-Parlament jimplimentaw il-konklużjonijiet finali tal-Konferenza abbażi tar-rakkomandazzjonijiet tal-Panels taċ-Ċittadini f'konformità mal-prinċipji minquxa fit-Trattati; |
| --- | --- |

94.

| 95. | Jirrakkomanda li l-proċess leġiżlattiv li jirriżulta mid-dritt ta' inizjattiva leġiżlattiva mogħti lill-Parlament mit-Trattati jinkludi talba għall-istabbiliment ta' kalendarju leġiżlattiv għall-inizjattivi kkonċernati, b'mod simili għall-proċedura leġiżlattiva ordinarja; jissottolinja, barra minn hekk, li kwalunkwe proċedura leġiżlattiva speċjali bħal din trid tirrispetta d-dispożizzjonijiet tal-Ftehim Interistituzzjonali dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet rigward l-obbligu istituzzjonali tat-tliet istituzzjonijiet li jinnegozjaw u jagħmlu dan f'konformità mal-prinċipju ta' kooperazzjoni sinċiera reċiproka fl-Artikolu 13(2) tat-TUE; |
| --- | --- |

95.

| 96. | Iqis li f'każijiet fejn il-Parlament jeżerċita d-dritt ta' inizjattiva, bħal dwar ir-regolamenti relatati mal-kompożizzjoni tiegħu stess, l-elezzjoni tal-Membri tiegħu u l-kundizzjonijiet ġenerali għall-eżerċizzju tal-funzjonijiet tiegħu, u l-istatut tal-Ombudsman kif ukoll il-kostituzzjoni ta' kumitati ta' inkjesta temporanji, għandhom jitqiesu miżuri fi Ftehim Interistituzzjonali futur biex jiġi evitat li fajls istituzzjonali importanti jiġu mblukkati; |
| --- | --- |

96.

| 97. | Jisħaq fuq ir-rwol importanti tal-Parlament bħala l-istituzzjoni li tirrappreżenta liċ-ċittadini tal-UE, inkluż biex jissorvelja lill-Kummissjoni u lil istituzzjonijiet oħra f'isem il-pubbliku u jikkoopera magħhom, kif ukoll biex jiżgura approċċ minn isfel għal fuq rigward l-effetti tal-leġiżlazzjoni fuq iċ-ċittadini; itenni, għalhekk, kemm huwa importanti li r-rwol tal-Parlament fil-valutazzjoni preliminari tal-leġiżlazzjoni futura jiġi ssalvagwardjat permezz tal-għodod parlamentari eżistenti; |
| --- | --- |

97.

| 98. | Jilqa' l-isforzi tal-Kummissjoni biex tikkonsolida l-proċess ta' konsultazzjoni, l-impenn li tirrapporta dwar kull konsultazzjoni pubblika fi żmien tmien ġimgħat mill-għeluq tagħha u l-impenn li l-konsultazzjonijiet jiġu pubbliċizzati b'mod aktar attiv sabiex jintlaħqu aktar ċittadini, partijiet ikkonċernati, inklużi SMEs, u awtoritajiet lokali u reġjonali; jistieden lill-Istati Membri jikkontribwixxu għal dan il-proċess billi jippromwovu l-konsultazzjonijiet fit-territorji tagħhom; jinnota li xi partijiet ikkonċernati b'riżorsi finanzjarji akbar jistgħu jkunu aktar attivi fil-kontribut għall-konsultazzjonijiet; jemmen li l-input miġbur jeħtieġ li jirrifletti perspettiva bbilanċjata tax-xenarju tal-partijiet ikkonċernati, u dan jirrikjedi li jiġi ffaċilitat il-ġbir ta' input mill-partijiet ikkonċernati kollha, inklużi ċ-ċittadini u r-rappreżentanti taċ-ċittadini b'inqas riżorsi; |
| --- | --- |

98.

| 99. | Jagħti struzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill u lill-Kummissjoni. |
| --- | --- |

99.

---

(1)  ĠU C 425, 20.10.2021, p. 43.

(2)  ĠU L 123, 12.5.2016, p. 1.

(3)  Testi adottati, P9_TA(2021)0316.

(4)  Testi adottati, P9_TA(2022)0242.

(5)  ĠU C 86, 6.3.2018, p. 126.

(6)  ĠU C 445, 29.10.2021, p. 2.

(7)  ĠU C 270, 7.7.2021, p. 2.

(8)  https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/mt/SPEECH_19_4230

(9)  P9_PV(2021)06-07(17).

(10)  Ir-Regolament (UE) 2021/1119 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-30 ta' Ġunju 2021 li jistabbilixxi l-qafas biex tinkiseb in-newtralità klimatika u li jemenda r-Regolamenti (KE) Nru 401/2009 u (UE) 2018/1999 (“il-Liġi Ewropea dwar il-Klima”) (ĠU L 243, 9.7.2021, p. 1).

(11)  Ir-rapport speċjali Nru 14/2019 tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri: “‘Semma' leħnek!’: il-konsultazzjonijiet pubbliċi tal-Kummissjoni jinvolvu liċ-ċittadini, iżda l-attivitajiet ta' sensibilizzazzjoni mhumiex biżżejjed”.

(12)  https://eur-lex.europa.eu/statistics/2021/legislative-acts-statistics.html; https://eur-lex.europa.eu/statistics/legal-acts/2021/legislative-acts-statistics-repealed-and-expired-acts.html

(13)  L-ambjenti ta' esperimentazzjoni regolatorja huma definiti bħala oqfsa konkreti li, billi jipprovdu kuntest strutturat għall-esperimentazzjoni, jippermettu fejn xieraq f'ambjent tad-dinja reali, l-ittestjar ta' teknoloġiji, prodotti, servizzi jew approċċi innovattivi – speċjalment bħalissa fil-kuntest tad-diġitalizzazzjoni – għal żmien limitat u f'parti limitata ta' settur jew qasam taħt superviżjoni regolatorja, li jiżguraw li jkun hemm fis-seħħ salvagwardji xierqa.

(14)  https://www.statista.com/statistics/878412/number-of-smes-in-europe-by-size

(15)  Fil-komunikazzjoni tagħha tat-30 ta' Ġunju 2021 bit-titolu “Viżjoni fit-tul għaż-żoni rurali tal-UE – Lejn żoni u komunitajiet rurali aktar b'saħħithom, konnessi, reżiljenti u prosperużi sal-2040” (COM(2021)0345), il-Kummissjoni tiddeskrivi l-verifika rurali kif ġej: “Minħabba n-natura multidimensjonali tal-iżvilupp rurali u l-fatt li t-Trattati jimmiraw lejn il-koeżjoni ekonomika, soċjali u territorjali, hemm bżonn li jiġu rieżaminati l-politiki tal-UE minn perspettiva rurali, filwaqt li jitqiesu l-impatti u l-implikazzjonijiet potenzjali tagħhom fuq l-impjiegi u t-tkabbir rurali kif ukoll il-prospetti ta' żvilupp, il-benesseri soċjali u l-opportunitajiet indaqs għal kulħadd, u l-kwalità ambjentali taż-żoni rurali”.

(16)  L-opinjoni tal-Kumitat għall-Ambjent, is-Saħħa Pubblika u s-Sikurezza ta' l-Ikel dwar l-abbozz tal-baġit ġenerali tal-Unjoni Ewropea għas-sena finanzjarja 2022 – it-taqsimiet kollha.

(17)  ĠU C 99, 1.3.2022, p. 96.

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/268 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/268

---

P9_TA(2022)0302

Deċiżjoni tal-Qorti Suprema tal-Istati Uniti biex tabolixxi d-drittijiet tal-abort fl-Istati Uniti u l-ħtieġa li jiġu ssalvagwardjati d-drittijiet tal-abort u s-saħħa tan-nisa fl-UE

Riżoluzzjoni tal-Parlament Ewropew tas-7 ta' Lulju 2022 dwar id-deċiżjoni tal-Qorti Suprema tal-Istati Uniti biex tabolixxi d-drittijiet tal-abort fl-Istati Uniti u l-ħtieġa li jiġu ssalvagwardjati d-drittijiet tal-abort u s-saħħa tan-nisa, inkluż fl-UE (2022/2742(RSP))

(2023/C 47/22)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-Konvenzjoni Ewropea dwar id-Drittijiet tal-Bniedem tal-1950, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konvenzjoni Ewropea dwar id-Drittijiet tal-Bniedem tal-1950,

| — | wara li kkunsidra l-Konvenzjoni dwar l-Eliminazzjoni ta' Kull Forma ta' Diskriminazzjoni kontra n-Nisa tal-1979, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Konvenzjoni dwar l-Eliminazzjoni ta' Kull Forma ta' Diskriminazzjoni kontra n-Nisa tal-1979,

| — | wara li kkunsidra l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (Il-“Karta”) tal-2000, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (Il-“Karta”) tal-2000,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-24 ta' Ġunju 2021 dwar is-sitwazzjoni tas-saħħa sesswali u riproduttiva u d-drittijiet relatati fl-UE, fil-kuntest tas-saħħa tan-nisa (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-24 ta' Ġunju 2021 dwar is-sitwazzjoni tas-saħħa sesswali u riproduttiva u d-drittijiet relatati fl-UE, fil-kuntest tas-saħħa tan-nisa (1),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-9 ta' Ġunju 2022 bit-titolu “Theddid globali għad-dritt għall-abort: il-possibbiltà li l-Qorti Suprema tirrevoka d-dritt għall-abort fl-Istati Uniti” (2), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tad-9 ta' Ġunju 2022 bit-titolu “Theddid globali għad-dritt għall-abort: il-possibbiltà li l-Qorti Suprema tirrevoka d-dritt għall-abort fl-Istati Uniti” (2),

| — | wara li kkunsidra d-deċiżjoni tal-24 ta' Ġunju 2022 tal-Qorti Suprema tal-Istati Uniti, li annullat, b'ħames voti favur u erbgħa kontra, id-deċiżjoni Roe vs Wade, u b'hekk temmet id-dritt kostituzzjonali federali għall-abort, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-deċiżjoni tal-24 ta' Ġunju 2022 tal-Qorti Suprema tal-Istati Uniti, li annullat, b'ħames voti favur u erbgħa kontra, id-deċiżjoni Roe vs Wade, u b'hekk temmet id-dritt kostituzzjonali federali għall-abort,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 132(2) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 132(2) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| A. | billi l-Qorti Suprema tal-Istati Uniti stabbiliet preċedent fil-kawża storika Roe vs Wade (1973), li aktar tard ġie affermat fil-kawżi Planned Parenthood vs Casey (1992) u Whole Woman's Health vs Hellerstedt (2016), li jiggarantixxi d-dritt kostituzzjonali għall-abort legali qabel ma l-fetu jsir vijabbli fl-Istati Uniti; billi fl-24 ta' Ġunju 2022 il-Qorti Suprema ddeċidiet li tannulla, b'ħames voti favur u erbgħa kontra, id-deċiżjoni Roe vs Wade, li ttemm id-dritt kostituzzjonali federali għall-abort, li tippermetti lill-Istati jipprojbixxu l-abort fi kwalunkwe punt matul it-tqala u tiftaħ il-possibbiltà ta' projbizzjonijiet sħaħ fuq l-abort; |
| --- | --- |

A.

billi l-Qorti Suprema tal-Istati Uniti stabbiliet preċedent fil-kawża storika Roe vs Wade (1973), li aktar tard ġie affermat fil-kawżi Planned Parenthood vs Casey (1992) u Whole Woman's Health vs Hellerstedt (2016), li jiggarantixxi d-dritt kostituzzjonali għall-abort legali qabel ma l-fetu jsir vijabbli fl-Istati Uniti; billi fl-24 ta' Ġunju 2022 il-Qorti Suprema ddeċidiet li tannulla, b'ħames voti favur u erbgħa kontra, id-deċiżjoni Roe vs Wade, li ttemm id-dritt kostituzzjonali federali għall-abort, li tippermetti lill-Istati jipprojbixxu l-abort fi kwalunkwe punt matul it-tqala u tiftaħ il-possibbiltà ta' projbizzjonijiet sħaħ fuq l-abort;

| B. | billi, wara l-adozzjoni ta' din id-deċiżjoni mill-Qorti, tmien Stati diġà pprojbixxew l-abort; billi huwa mistenni li 26 Stat jistgħu jispiċċaw jgħaddu liġijiet li kważi jipprojbixxu kompletament l-abort; billi 13-il Stat għandhom dawk li jissejjħu liġijiet ta' “attivazzjoni”, li daħlu fis-seħħ immedjatament wara li d-deċiżjoni Roe vs Wade ġiet annullata billi minn dak iż-żmien 'l hawn, kien hemm għadd dejjem jikber ta' dimostrazzjonijiet kemm fl-Istati Uniti kif ukoll madwar id-dinja biex jiġi difiż id-dritt għall-abort; billi, sadanittant, ir-reżistenza kontra d-deċiżjoni tal-Qorti qed tikber, b'mod partikolari bil-pubblikazzjoni fl-24 ta' Ġunju 2022 ta' “Impenn Multistatali” mill-Gvernaturi ta' California, Oregon u Washington “biex jiddefendu l-aċċess għall-kura tas-saħħa riproduttiva, inklużi l-abort u l-kontraċettivi, u impenjaw ruħhom li jipproteġu lill-pazjenti u lit-tobba kontra sforzi minn Stati oħra biex jesportaw il-projbizzjonijiet tal-abort tagħhom lill-Istati tagħna” (3); |
| --- | --- |

B.

billi, wara l-adozzjoni ta' din id-deċiżjoni mill-Qorti, tmien Stati diġà pprojbixxew l-abort; billi huwa mistenni li 26 Stat jistgħu jispiċċaw jgħaddu liġijiet li kważi jipprojbixxu kompletament l-abort; billi 13-il Stat għandhom dawk li jissejjħu liġijiet ta' “attivazzjoni”, li daħlu fis-seħħ immedjatament wara li d-deċiżjoni Roe vs Wade ġiet annullata billi minn dak iż-żmien 'l hawn, kien hemm għadd dejjem jikber ta' dimostrazzjonijiet kemm fl-Istati Uniti kif ukoll madwar id-dinja biex jiġi difiż id-dritt għall-abort; billi, sadanittant, ir-reżistenza kontra d-deċiżjoni tal-Qorti qed tikber, b'mod partikolari bil-pubblikazzjoni fl-24 ta' Ġunju 2022 ta' “Impenn Multistatali” mill-Gvernaturi ta' California, Oregon u Washington “biex jiddefendu l-aċċess għall-kura tas-saħħa riproduttiva, inklużi l-abort u l-kontraċettivi, u impenjaw ruħhom li jipproteġu lill-pazjenti u lit-tobba kontra sforzi minn Stati oħra biex jesportaw il-projbizzjonijiet tal-abort tagħhom lill-Istati tagħna” (3);

| C. | billi l-ħajjiet tan-nisa u l-bniet madwar l-Istati Uniti se tkun affettwata mid-deċiżjoni tal-Qorti Suprema, u l-konsegwenzi dannużi tagħha se jiġu esperjenzati bl-aktar mod akut minn individwi f'sitwazzjonijiet vulnerabbli; billi s-saħħa sesswali u riproduttiva u d-drittijiet relatati (SRHR) oħra jistgħu jiġu affettwati wkoll b'mod negattiv; billi restrizzjonijiet jew projbizzjoni fuq id-dritt għall-abort fl-Istati Uniti, fl-UE u madwar id-dinja se jkollhom impatt sproporzjonat fuq in-nisa fqar, b'mod partikolari n-nisa razzjalizzati, inklużi n-nisa Suwed, in-nisa Ispaniċi u n-nisa Indiġeni, kif ukoll in-nisa minn inħawi rurali, il-persuni LGBTIQ, in-nisa b'diżabilità, l-adolexxenti, in-nisa migranti, inklużi l-migranti irregolari, u l-unitajiet domestiċi b'ġenitur wieħed immexxija minn nisa; billi s-servizzi ta' abort pubbliku jistgħu jipprovdu aċċess universali għal abort sikur u legali għan-nisa kollha, inklużi dawk f'sitwazzjonijiet soċjoekonomiċi vulnerabbli; |
| --- | --- |

C.

billi l-ħajjiet tan-nisa u l-bniet madwar l-Istati Uniti se tkun affettwata mid-deċiżjoni tal-Qorti Suprema, u l-konsegwenzi dannużi tagħha se jiġu esperjenzati bl-aktar mod akut minn individwi f'sitwazzjonijiet vulnerabbli; billi s-saħħa sesswali u riproduttiva u d-drittijiet relatati (SRHR) oħra jistgħu jiġu affettwati wkoll b'mod negattiv; billi restrizzjonijiet jew projbizzjoni fuq id-dritt għall-abort fl-Istati Uniti, fl-UE u madwar id-dinja se jkollhom impatt sproporzjonat fuq in-nisa fqar, b'mod partikolari n-nisa razzjalizzati, inklużi n-nisa Suwed, in-nisa Ispaniċi u n-nisa Indiġeni, kif ukoll in-nisa minn inħawi rurali, il-persuni LGBTIQ, in-nisa b'diżabilità, l-adolexxenti, in-nisa migranti, inklużi l-migranti irregolari, u l-unitajiet domestiċi b'ġenitur wieħed immexxija minn nisa; billi s-servizzi ta' abort pubbliku jistgħu jipprovdu aċċess universali għal abort sikur u legali għan-nisa kollha, inklużi dawk f'sitwazzjonijiet soċjoekonomiċi vulnerabbli;

| D. | billi l-SRHR, inkluż il-kura sikura u legali f'każ ta' abort, jikkostitwixxu dritt fundamentali; billi l-kriminalizzazzjoni, id-dewmien u ċ-ċaħda tal-aċċess għall-SRHR jikkostitwixxu forma ta' vjolenza fuq in-nisa u l-bniet; billi dawn ir-restrizzjonijiet u l-projbizzjonijiet ma jnaqqsux l-għadd tal-każijiet ta' abort, iżda jġiegħlu biss lin-nies jivvjaġġaw distanzi twal jew jirrikorru għal abort mhux sikur, u jagħmluhom ukoll vulnerabbli għall-investigazzjoni u l-prosekuzzjoni kriminali, u jaffettwaw lill-persuni li għandhom l-aktar nuqqas ta' riżorsi u informazzjoni; billi kważi l-imwiet kollha li jirriżultaw minn abort mhux sikur iseħħu f'pajjiżi fejn l-abort huwa ristrett ħafna; billi huwa stmat li l-għadd annwali ta' mwiet relatati mat-tqala fl-Istati Uniti minħabba abort mhux sikur jiżdied b'21 % (4) sat-tieni sena wara li tidħol fis-seħħ il-projbizzjoni; billi tali mwiet jistgħu jiġu evitati għalkollox; billi l-projbizzjonijiet tal-abort se jwasslu wkoll għal żieda fl-imwiet relatati mat-tqala furzata; |
| --- | --- |

D.

billi l-SRHR, inkluż il-kura sikura u legali f'każ ta' abort, jikkostitwixxu dritt fundamentali; billi l-kriminalizzazzjoni, id-dewmien u ċ-ċaħda tal-aċċess għall-SRHR jikkostitwixxu forma ta' vjolenza fuq in-nisa u l-bniet; billi dawn ir-restrizzjonijiet u l-projbizzjonijiet ma jnaqqsux l-għadd tal-każijiet ta' abort, iżda jġiegħlu biss lin-nies jivvjaġġaw distanzi twal jew jirrikorru għal abort mhux sikur, u jagħmluhom ukoll vulnerabbli għall-investigazzjoni u l-prosekuzzjoni kriminali, u jaffettwaw lill-persuni li għandhom l-aktar nuqqas ta' riżorsi u informazzjoni; billi kważi l-imwiet kollha li jirriżultaw minn abort mhux sikur iseħħu f'pajjiżi fejn l-abort huwa ristrett ħafna; billi huwa stmat li l-għadd annwali ta' mwiet relatati mat-tqala fl-Istati Uniti minħabba abort mhux sikur jiżdied b'21 % (4) sat-tieni sena wara li tidħol fis-seħħ il-projbizzjoni; billi tali mwiet jistgħu jiġu evitati għalkollox; billi l-projbizzjonijiet tal-abort se jwasslu wkoll għal żieda fl-imwiet relatati mat-tqala furzata;

| E. | billi fost it-tfajliet adolexxenti ta' bejn il-15 u d-19-il sena, il-kumplikazzjonijiet fit-tqala u fit-twelid huma l-kawża ewlenija tal-mewt globalment; billi l-ommijiet adolexxenti huma ferm aktar probabbli li jwaqqfu l-istudji tagħhom u jiffaċċjaw il-qgħad, u b'hekk jaggrava ċ-ċiklu tal-faqar; |
| --- | --- |

E.

billi fost it-tfajliet adolexxenti ta' bejn il-15 u d-19-il sena, il-kumplikazzjonijiet fit-tqala u fit-twelid huma l-kawża ewlenija tal-mewt globalment; billi l-ommijiet adolexxenti huma ferm aktar probabbli li jwaqqfu l-istudji tagħhom u jiffaċċjaw il-qgħad, u b'hekk jaggrava ċ-ċiklu tal-faqar;

| F. | billi hemm tħassib dejjem akbar dwar il-protezzjoni tad-data fil-kuntest tal-possibbiltà li d-deċiżjoni Roe vs Wade tiġi annullata; billi permezz ta' apps ta' traċċar mestrwali jew għodod ta' ġeolokalizzazzjoni u magni tat-tiftix, tista' tinġabar data dwar persuni li jkunu kkuntattjaw klinika tal-abort, xtraw pillola għall-abort jew fittxew għall-informazzjoni; billi n-nies jistgħu potenzjalment jiġu individwati jew l-informazzjoni miġbura tista' tiġi użata kontrihom; billi fi Stati li pprojbixxew l-abort jew li se jagħmlu dan, id-data diġitali dwar dawk li qed ifittxu, jipprovdu jew jiffaċilitaw l-abort tista' tintuża mill-awtoritajiet ġudizzjarji; |
| --- | --- |

F.

billi hemm tħassib dejjem akbar dwar il-protezzjoni tad-data fil-kuntest tal-possibbiltà li d-deċiżjoni Roe vs Wade tiġi annullata; billi permezz ta' apps ta' traċċar mestrwali jew għodod ta' ġeolokalizzazzjoni u magni tat-tiftix, tista' tinġabar data dwar persuni li jkunu kkuntattjaw klinika tal-abort, xtraw pillola għall-abort jew fittxew għall-informazzjoni; billi n-nies jistgħu potenzjalment jiġu individwati jew l-informazzjoni miġbura tista' tiġi użata kontrihom; billi fi Stati li pprojbixxew l-abort jew li se jagħmlu dan, id-data diġitali dwar dawk li qed ifittxu, jipprovdu jew jiffaċilitaw l-abort tista' tintuża mill-awtoritajiet ġudizzjarji;

| G. | billi minkejja l-progress ġenerali fil-protezzjoni tal-SRHR madwar id-dinja, inkluż fl-Ewropa, ir-rigress tad-dritt ta' aċċess għal abort sikur u legali huwa ta' tħassib serju; billi l-annullament tad-deċiżjoni Roe vs Wade jista' jsaħħaħ il-moviment kontra l-abort fl-Unjoni Ewropea; billi l-Polonja hija l-uniku Stat Membru tal-UE li neħħiet motiv għall-abort mil-liġijiet tagħha, peress li t-Tribunal Kostituzzjonali illeġittimu ddeċieda fit-22 ta' Ottubru 2020 li jreġġa' lura d-drittijiet li ilhom stabbiliti tan-nisa Pollakki u din id-deċiżjoni wasslet għal projbizzjoni de facto tal-abort; billi l-abort huwa pprojbit f'Malta; billi l-abort mediku fil-bidu tat-tqala mhuwiex legali fis-Slovakkja u mhuwiex disponibbli fl-Ungerija; billi fl-Italja qed jonqos l-aċċess għall-abort ukoll (5); billi l-aċċess għall-kura relatata mal-abort qed jiġi miċħud fi Stati Membri oħra tal-UE, bħal dan l-aħħar fil-Kroazja (6); billi huwa imperattiv li l-UE u l-Istati Membri tagħha jiddefendu l-SRHR u jenfasizzaw li d-drittijiet tan-nisa huma inaljenabbli, u li ma jistgħux jitneħħew jew jiddgħajfu; billi huwa kruċjali għall-UE u l-Istati Membri tagħha li jkomplu jagħmlu progress biex jiżguraw l-aċċess għal kura relatata mal-abort sikura, legali u f'waqtha f'konformità mar-rakkomandazzjonijiet u l-evidenza tal-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa; |
| --- | --- |

G.

billi minkejja l-progress ġenerali fil-protezzjoni tal-SRHR madwar id-dinja, inkluż fl-Ewropa, ir-rigress tad-dritt ta' aċċess għal abort sikur u legali huwa ta' tħassib serju; billi l-annullament tad-deċiżjoni Roe vs Wade jista' jsaħħaħ il-moviment kontra l-abort fl-Unjoni Ewropea; billi l-Polonja hija l-uniku Stat Membru tal-UE li neħħiet motiv għall-abort mil-liġijiet tagħha, peress li t-Tribunal Kostituzzjonali illeġittimu ddeċieda fit-22 ta' Ottubru 2020 li jreġġa' lura d-drittijiet li ilhom stabbiliti tan-nisa Pollakki u din id-deċiżjoni wasslet għal projbizzjoni de facto tal-abort; billi l-abort huwa pprojbit f'Malta; billi l-abort mediku fil-bidu tat-tqala mhuwiex legali fis-Slovakkja u mhuwiex disponibbli fl-Ungerija; billi fl-Italja qed jonqos l-aċċess għall-abort ukoll (5); billi l-aċċess għall-kura relatata mal-abort qed jiġi miċħud fi Stati Membri oħra tal-UE, bħal dan l-aħħar fil-Kroazja (6); billi huwa imperattiv li l-UE u l-Istati Membri tagħha jiddefendu l-SRHR u jenfasizzaw li d-drittijiet tan-nisa huma inaljenabbli, u li ma jistgħux jitneħħew jew jiddgħajfu; billi huwa kruċjali għall-UE u l-Istati Membri tagħha li jkomplu jagħmlu progress biex jiżguraw l-aċċess għal kura relatata mal-abort sikura, legali u f'waqtha f'konformità mar-rakkomandazzjonijiet u l-evidenza tal-Organizzazzjoni Dinjija tas-Saħħa;

| H. | billi fl-Ewropa, in-nisa għadhom qed jiffaċċjaw ostakli li jżommuhom milli jgawdu d-drittijiet u l-libertajiet tagħhom, minħabba restrizzjonijiet legali, li jittraskuraw id-drittijiet tan-nisa u jpoġġu ħajjithom f'riskju bla bżonn; billi f'każ reċenti Andrea Prudente, turista Amerikana, ġiet ipprojbita milli jkollha abort f'Malta minkejja li ħajjitha kienet tinsab f'periklu; billi d-difensur tad-drittijiet tal-bniedem tan-nisa, Justyna Wydrzyńska, ġiet akkużata skont il-liġi drakonjana kontra l-abort tal-Polonja talli pprovdiet pilloli tal-abort mediku lil mara oħra; |
| --- | --- |

H.

billi fl-Ewropa, in-nisa għadhom qed jiffaċċjaw ostakli li jżommuhom milli jgawdu d-drittijiet u l-libertajiet tagħhom, minħabba restrizzjonijiet legali, li jittraskuraw id-drittijiet tan-nisa u jpoġġu ħajjithom f'riskju bla bżonn; billi f'każ reċenti Andrea Prudente, turista Amerikana, ġiet ipprojbita milli jkollha abort f'Malta minkejja li ħajjitha kienet tinsab f'periklu; billi d-difensur tad-drittijiet tal-bniedem tan-nisa, Justyna Wydrzyńska, ġiet akkużata skont il-liġi drakonjana kontra l-abort tal-Polonja talli pprovdiet pilloli tal-abort mediku lil mara oħra;

| I. | billi l-Karta tnaqqax id-drittijiet fundamentali u l-libertajiet ewlenin għall-persuni li jgħixu fl-UE; billi l-protezzjoni tal-abort sikur u legali għandha implikazzjonijiet diretti għall-eżerċizzju effettiv tad-drittijiet rikonoxxuti fil-Karta, bħad-dinjità tal-bniedem, l-awtonomija personali, l-ugwaljanza u l-integrità fiżika; |
| --- | --- |

I.

billi l-Karta tnaqqax id-drittijiet fundamentali u l-libertajiet ewlenin għall-persuni li jgħixu fl-UE; billi l-protezzjoni tal-abort sikur u legali għandha implikazzjonijiet diretti għall-eżerċizzju effettiv tad-drittijiet rikonoxxuti fil-Karta, bħad-dinjità tal-bniedem, l-awtonomija personali, l-ugwaljanza u l-integrità fiżika;

| J. | billi fid-9 ta' Ġunju 2022, il-Parlament adotta riżoluzzjoni b'saħħitha bit-titolu “Theddid globali għad-dritt għall-abort: il-possibbiltà li l-Qorti Suprema tirrevoka d-dritt għall-abort fl-Istati Uniti”; billi r-rakkomandazzjonijiet ta' din ir-riżoluzzjoni jibqgħu rilevanti u għandhom jiġu applikati (7); |
| --- | --- |

J.

billi fid-9 ta' Ġunju 2022, il-Parlament adotta riżoluzzjoni b'saħħitha bit-titolu “Theddid globali għad-dritt għall-abort: il-possibbiltà li l-Qorti Suprema tirrevoka d-dritt għall-abort fl-Istati Uniti”; billi r-rakkomandazzjonijiet ta' din ir-riżoluzzjoni jibqgħu rilevanti u għandhom jiġu applikati (7);

| 1. | Jikkundanna bil-qawwa, għal darb'oħra, ir-rigress fil-qasam tad-drittijiet tan-nisa u l-SRHR li qed iseħħu globalment, inkluż fl-Istati Uniti u f'xi Stati Membri tal-UE; ifakkar li l-SRHR huma drittijiet fundamentali tal-bniedem li għandhom jipproteġu u jissaħħew u bl-ebda mod ma jistgħu jiddgħajfu jew jiġu rtirati; jistieden lill-gvernijiet ta' dawk l-Istati li għaddew liġijiet u miżuri oħra li jikkonċernaw projbizzjonijiet u restrizzjonijiet fuq l-abort biex jirrevokawhom u jiżguraw li l-leġiżlazzjoni tagħhom tkun konformi mad-drittijiet tal-bniedem tan-nisa protetti fil-livell internazzjonali u mal-istandards internazzjonali fil-qasam tad-drittijiet tal-bniedem; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jipproponi li jinkludu d-dritt għall-abort fil-Karta; iqis li għandha tiġi ppreżentata proposta lill-Kunsill biex tiġi emendata l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali kif ġej:

  Artikolu 7a (ġdid):


  “Artikolu 7a
  Dritt għall-abort
  Kulħadd għandu d-dritt għal abort sikur u legali.”


  ; |
| --- | --- |

2.

Artikolu 7a (ġdid):

“Artikolu 7a

Dritt għall-abort

Kulħadd għandu d-dritt għal abort sikur u legali.”

| 3. | Ifakkar, f'dan il-kuntest, fir-riżoluzzjoni tiegħu tad-9 ta' Ġunju 2022 dwar it-talba biex titlaqqa' Konvenzjoni għar-reviżjoni tat-Trattati; jistenna li l-Kunsill Ewropew jiltaqa' għal dan il-għan; jipproponi li f'dan il-proċess, id-dritt għal abort sikur u legali jiġi inkluż fil-Karta; jitlob li l-Parlament Ewropew ikun involut f'kull pass tal-proċess; |
| --- | --- |

3.

Ifakkar, f'dan il-kuntest, fir-riżoluzzjoni tiegħu tad-9 ta' Ġunju 2022 dwar it-talba biex titlaqqa' Konvenzjoni għar-reviżjoni tat-Trattati; jistenna li l-Kunsill Ewropew jiltaqa' għal dan il-għan; jipproponi li f'dan il-proċess, id-dritt għal abort sikur u legali jiġi inkluż fil-Karta; jitlob li l-Parlament Ewropew ikun involut f'kull pass tal-proċess;

| 4. | Jesprimi s-solidarjetà soda tiegħu u l-appoġġ tiegħu għan-nisa u l-bniet fl-Istati Uniti, kif ukoll għal dawk involuti kemm fl-għoti kif ukoll fil-promozzjoni tad-dritt u l-aċċess għal kura legali u sikura f'każ ta' abort f'ċirkostanzi ta' sfida bħal dawn; jappoġġja, bl-istess mod, l-appelli lill-Kungress tal-Istati Uniti biex jgħaddi abbozz ta' liġi li jipproteġi l-abort fil-livell federali; |
| --- | --- |

4.

Jesprimi s-solidarjetà soda tiegħu u l-appoġġ tiegħu għan-nisa u l-bniet fl-Istati Uniti, kif ukoll għal dawk involuti kemm fl-għoti kif ukoll fil-promozzjoni tad-dritt u l-aċċess għal kura legali u sikura f'każ ta' abort f'ċirkostanzi ta' sfida bħal dawn; jappoġġja, bl-istess mod, l-appelli lill-Kungress tal-Istati Uniti biex jgħaddi abbozz ta' liġi li jipproteġi l-abort fil-livell federali;

| 5. | Jinsab imħasseb ħafna dwar il-fatt li l-projbizzjonijiet u restrizzjonijiet oħra fuq l-abort jaffettwaw b'mod sproporzjonat lin-nisa fqar, b'mod partikolari n-nisa razzjalizzati, inklużi n-nisa Suwed, in-nisa Ispaniċi u n-nisa Indiġeni, kif ukoll in-nisa minn żoni rurali, il-persuni LGBTIQ, in-nisa b'diżabilità, l-adolexxenti, in-nisa migranti, inklużi l-migranti irregolari, u l-unitajiet domestiċi b'ġenitur wieħed immexxija minn nisa; jenfasizza li n-nisa li, minħabba ostakli finanzjarji jew loġistiċi, ma jaffordjawx jivvjaġġaw lejn kliniċi tas-saħħa riproduttiva fi Stati jew pajjiżi ġirien, huma f'riskju akbar li jiġu sottomessi għal proċeduri perikolużi u ta' theddida għall-ħajja, u li jiġu mġiegħla jkomplu bit-tqala tagħhom kontra r-rieda tagħhom, li huwa ksur tad-drittijiet tal-bniedem u forma ta' vjolenza abbażi tal-ġeneru (8); |
| --- | --- |

5.

Jinsab imħasseb ħafna dwar il-fatt li l-projbizzjonijiet u restrizzjonijiet oħra fuq l-abort jaffettwaw b'mod sproporzjonat lin-nisa fqar, b'mod partikolari n-nisa razzjalizzati, inklużi n-nisa Suwed, in-nisa Ispaniċi u n-nisa Indiġeni, kif ukoll in-nisa minn żoni rurali, il-persuni LGBTIQ, in-nisa b'diżabilità, l-adolexxenti, in-nisa migranti, inklużi l-migranti irregolari, u l-unitajiet domestiċi b'ġenitur wieħed immexxija minn nisa; jenfasizza li n-nisa li, minħabba ostakli finanzjarji jew loġistiċi, ma jaffordjawx jivvjaġġaw lejn kliniċi tas-saħħa riproduttiva fi Stati jew pajjiżi ġirien, huma f'riskju akbar li jiġu sottomessi għal proċeduri perikolużi u ta' theddida għall-ħajja, u li jiġu mġiegħla jkomplu bit-tqala tagħhom kontra r-rieda tagħhom, li huwa ksur tad-drittijiet tal-bniedem u forma ta' vjolenza abbażi tal-ġeneru (8

| 6. | Jistieden lill-Gvern tal-Istati Uniti jiżgura l-protezzjoni tad-data għal kulħadd, speċjalment għal dawk li jfittxu, jipprovdu u jiffaċilitaw l-abort, billi jippermetti aċċess privat u sigur, iwaqqaf it-traċċar tal-imġiba, isaħħaħ il-politiki ta' tħassir tad-data, jikkodifika d-data fi tranżitu, jippermetti l-kriptaġġ tal-messaġġi minn tarf sa tarf b'mod awtomatiku, jipprevjeni t-traċċar tal-lokalizzazzjoni u jiżgura li l-utenti jiġu nnotifikati meta d-data tagħhom tkun qed tiġi mfittxija (9); |
| --- | --- |

6.

Jistieden lill-Gvern tal-Istati Uniti jiżgura l-protezzjoni tad-data għal kulħadd, speċjalment għal dawk li jfittxu, jipprovdu u jiffaċilitaw l-abort, billi jippermetti aċċess privat u sigur, iwaqqaf it-traċċar tal-imġiba, isaħħaħ il-politiki ta' tħassir tad-data, jikkodifika d-data fi tranżitu, jippermetti l-kriptaġġ tal-messaġġi minn tarf sa tarf b'mod awtomatiku, jipprevjeni t-traċċar tal-lokalizzazzjoni u jiżgura li l-utenti jiġu nnotifikati meta d-data tagħhom tkun qed tiġi mfittxija (9

| 7. | Jenfasizza n-nuqqas ta' aċċess għall-kontraċezzjoni u l-ħtiġijiet eżistenti mhux issodisfati (10); jenfasizza li għandha tingħata prijorità lill-ġlieda kontra l-vjolenza sesswali u lill-edukazzjoni komprensiva, adattata għall-età u bbażata fuq l-evidenza dwar is-sesswalità u r-relazzjonijiet għal kulħadd, firxa ta' metodi u provvisti ta' kontraċezzjoni ta' kwalità għolja, aċċessibbli, sikuri, affordabbli u, fejn xieraq, mingħajr ħlas, u konsulenza għall-ippjanar tal-familja, kif ukoll servizzi tas-saħħa; jirrikonoxxi r-rwol li għandhom l-NGOs bħala fornituri ta' servizzi u bħala promoturi għall-SRHR u jħeġġiġhom ikomplu bil-ħidma tagħhom; |
| --- | --- |

7.

Jenfasizza n-nuqqas ta' aċċess għall-kontraċezzjoni u l-ħtiġijiet eżistenti mhux issodisfati (10

| 8. | Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jżidu l-appoġġ politiku tagħhom għad-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem u l-fornituri tal-kura tas-saħħa li jaħdmu biex javvanzaw l-SRHR, kif ukoll għad-drittijiet tan-nisa u l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili u ta' bażi marbuta mal-SRHR, li huma atturi ewlenin favur soċjetajiet ibbażati fuq l-ugwaljanza bejn il-ġeneri u fornituri kruċjali ta' servizzi tal-SRHR u informazzjoni, b'mod partikolari dawk li jaħdmu f'kuntesti diffiċli fl-Ewropa; iħeġġeġ lill-Kummissjoni tipproteġi u tappoġġja lil dawn id-difensuri kontra kwalunkwe persekuzzjoni li jistgħu jiffaċċjaw; |
| --- | --- |

8.

Jistieden lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri jżidu l-appoġġ politiku tagħhom għad-difensuri tad-drittijiet tal-bniedem u l-fornituri tal-kura tas-saħħa li jaħdmu biex javvanzaw l-SRHR, kif ukoll għad-drittijiet tan-nisa u l-organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili u ta' bażi marbuta mal-SRHR, li huma atturi ewlenin favur soċjetajiet ibbażati fuq l-ugwaljanza bejn il-ġeneri u fornituri kruċjali ta' servizzi tal-SRHR u informazzjoni, b'mod partikolari dawk li jaħdmu f'kuntesti diffiċli fl-Ewropa; iħeġġeġ lill-Kummissjoni tipproteġi u tappoġġja lil dawn id-difensuri kontra kwalunkwe persekuzzjoni li jistgħu jiffaċċjaw;

| 9. | Jinsab imħasseb dwar żieda possibbli fil-fluss tal-flus biex jiġu ffinanzjati gruppi kontra l-ġeneru u kontra l-għażla fid-dinja, inkluż fl-Ewropa; |
| --- | --- |

9.

Jinsab imħasseb dwar żieda possibbli fil-fluss tal-flus biex jiġu ffinanzjati gruppi kontra l-ġeneru u kontra l-għażla fid-dinja, inkluż fl-Ewropa;

| 10. | Jistieden lill-UE u lill-Istati Membri tagħha jirrikonoxxu legalment l-abort u jiddefendu r-rispett għad-dritt għal abort sikur u legali u SRHR oħra; jistieden ukoll lill-UE taġixxi bħala promotur u tagħmel ir-rikonoxximent ta' dan id-dritt prijorità ewlenija fin-negozjati fi ħdan l-istituzzjonijiet internazzjonali u f'fora multilaterali oħra bħall-Kunsill tal-Ewropa, kif ukoll tippromwovi l-inklużjoni tiegħu fid-Dikjarazzjoni Universali tad-Drittijiet tal-Bniedem; |
| --- | --- |

10.

Jistieden lill-UE u lill-Istati Membri tagħha jirrikonoxxu legalment l-abort u jiddefendu r-rispett għad-dritt għal abort sikur u legali u SRHR oħra; jistieden ukoll lill-UE taġixxi bħala promotur u tagħmel ir-rikonoxximent ta' dan id-dritt prijorità ewlenija fin-negozjati fi ħdan l-istituzzjonijiet internazzjonali u f'fora multilaterali oħra bħall-Kunsill tal-Ewropa, kif ukoll tippromwovi l-inklużjoni tiegħu fid-Dikjarazzjoni Universali tad-Drittijiet tal-Bniedem;

| 11. | Jikkundanna l-fatt li ħafna nisa fl-UE għadhom ma jistgħux jaċċessaw is-servizzi tal-abort minħabba r-restrizzjonijiet legali, finanzjarji, soċjali u prattiċi li fadal f'xi Stati Membri; |
| --- | --- |

11.

Jikkundanna l-fatt li ħafna nisa fl-UE għadhom ma jistgħux jaċċessaw is-servizzi tal-abort minħabba r-restrizzjonijiet legali, finanzjarji, soċjali u prattiċi li fadal f'xi Stati Membri;

| 12. | Iħeġġeġ lill-Istati Membri jiddekriminalizzaw l-abort u jneħħu u jiġġieldu l-ostakli għall-abort sikur u legali u l-aċċess għall-SRHR; jistieden lill-Istati Membri jiggarantixxu aċċess għal servizzi ta' abort sikuri, legali u mingħajr ħlas, għal servizzi u provvisti tal-kura tas-saħħa ta' qabel it-twelid u tal-omm, ippjanar tal-familja volontarju, kontraċezzjoni, servizzi favur iż-żgħażagħ, u għall-prevenzjoni, it-trattament, il-kura u l-appoġġ tal-HIV, mingħajr diskriminazzjoni; |
| --- | --- |

12.

Iħeġġeġ lill-Istati Membri jiddekriminalizzaw l-abort u jneħħu u jiġġieldu l-ostakli għall-abort sikur u legali u l-aċċess għall-SRHR; jistieden lill-Istati Membri jiggarantixxu aċċess għal servizzi ta' abort sikuri, legali u mingħajr ħlas, għal servizzi u provvisti tal-kura tas-saħħa ta' qabel it-twelid u tal-omm, ippjanar tal-familja volontarju, kontraċezzjoni, servizzi favur iż-żgħażagħ, u għall-prevenzjoni, it-trattament, il-kura u l-appoġġ tal-HIV, mingħajr diskriminazzjoni;

| 13. | Jirrakkomanda li tiġi organizzata delegazzjoni għall-Istati Uniti mill-aktar fis possibbli biex tevalwa l-impatt tad-deċiżjoni tal-Qorti Suprema u biex tappoġġja l-NGOs tad-drittijiet tan-nisa u l-movimenti favur l-għażla fil-pajjiż; jitlob li d-delegazzjonijiet li ġejjin tal-Parlament Ewropew li jivvjaġġaw lejn Washington iqajmu b'mod konsistenti l-kwistjoni tad-drittijiet tal-abort u jiltaqgħu mal-organizzazzjonijiet tad-drittijiet tan-nisa; |
| --- | --- |

13.

Jirrakkomanda li tiġi organizzata delegazzjoni għall-Istati Uniti mill-aktar fis possibbli biex tevalwa l-impatt tad-deċiżjoni tal-Qorti Suprema u biex tappoġġja l-NGOs tad-drittijiet tan-nisa u l-movimenti favur l-għażla fil-pajjiż; jitlob li d-delegazzjonijiet li ġejjin tal-Parlament Ewropew li jivvjaġġaw lejn Washington iqajmu b'mod konsistenti l-kwistjoni tad-drittijiet tal-abort u jiltaqgħu mal-organizzazzjonijiet tad-drittijiet tan-nisa;

| 14. | Jistieden lis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna, lid-Delegazzjoni tal-UE lejn l-Istati Uniti, lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri kollha tal-UE jużaw l-istrumenti kollha għad-dispożizzjoni tagħhom biex isaħħu l-azzjonijiet tagħhom biex jiġġieldu r-rigress fid-drittijiet tan-nisa u l-SRHR, inkluż billi jikkumpensaw għal kwalunkwe tnaqqis possibbli fil-finanzjament tal-Istati Uniti għall-SRHR globalment, u billi jippromwovu u jipprijoritizzaw bil-qawwa l-aċċess universali għal abort sikur u legali u għas-saħħa sesswali u riproduttiva u d-drittijiet relatati oħra fir-relazzjonijiet esterni tagħhom; |
| --- | --- |

14.

Jistieden lis-Servizz Ewropew għall-Azzjoni Esterna, lid-Delegazzjoni tal-UE lejn l-Istati Uniti, lill-Kummissjoni u lill-Istati Membri kollha tal-UE jużaw l-istrumenti kollha għad-dispożizzjoni tagħhom biex isaħħu l-azzjonijiet tagħhom biex jiġġieldu r-rigress fid-drittijiet tan-nisa u l-SRHR, inkluż billi jikkumpensaw għal kwalunkwe tnaqqis possibbli fil-finanzjament tal-Istati Uniti għall-SRHR globalment, u billi jippromwovu u jipprijoritizzaw bil-qawwa l-aċċess universali għal abort sikur u legali u għas-saħħa sesswali u riproduttiva u d-drittijiet relatati oħra fir-relazzjonijiet esterni tagħhom;

| 15. | Jagħti struzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lill-Viċi President tal-Kummissjoni Ewropea / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà, lir-Rappreżentant Speċjali tal-UE għad-Drittijiet tal-Bniedem, lill-President tal-Istati Uniti tal-Amerka u l-amministrazzjoni tiegħu, il-Kungress tal-Istati Uniti u lill-Qorti Suprema tal-Istati Uniti. |
| --- | --- |

15.

Jagħti struzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-riżoluzzjoni lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lill-Viċi President tal-Kummissjoni Ewropea / Rappreżentant Għoli tal-Unjoni għall-Affarijiet Barranin u l-Politika ta' Sigurtà, lir-Rappreżentant Speċjali tal-UE għad-Drittijiet tal-Bniedem, lill-President tal-Istati Uniti tal-Amerka u l-amministrazzjoni tiegħu, il-Kungress tal-Istati Uniti u lill-Qorti Suprema tal-Istati Uniti.

---

(1)  ĠU C 81, 18.2.2022, p. 43.

1

(2)  Testi adottati, P9_TA(2022)0243.

2

(3)  https://www.gov.ca.gov/2022/06/24/west-coast-states-launch-new-multi-state-commitment-to-reproductive-freedom-standing-united-on-protecting-abortion-access/

3

(4)  https://ncpolicywatch.com/2022/05/05/study-shows-an-abortion-ban-may-lead-to-a-21-increase-in-pregnancy-related-deaths/

4

(5)  https://search.coe.int/cm/Pages/result_details.aspx?ObjectId=0900001680687bdc; http://www.refreg.ep.parl.union.eu/RegData/etudes/BRIE/2018/608853/IPOL_BRI(2018)608853_EN.pdf

5

(6)  https://www.roda.hr/en/news/support-for-accessible-safe-and-legal-termination-of-pregnancy-in-croatia.html

6

(7)  https://www.europarl.europa.eu/doceo/document/TA-9-2022-0243_MT.html

7

(8)  https://www.ohchr.org/Documents/Issues/Women/WRGS/SexualHealth/INFO_Abortion_WEB.pdf

8

(9)  https://www.eff.org/deeplinks/2022/06/effs-statement-dobbs-abortion-ruling

9

(10)  Rapport tal-UNFPA dwar l-istat tal-popolazzjoni dinjija, “Seeing the Unseen: The case for action in the neglected crisis of unintended pregnancy”, 30 ta' Marzu 2022 (Naraw dak li ma jidhirx: Il-ħtieġa ta' azzjoni biex tintemm il-kriżi minsija tat-tqala mhux intenzjonata).

10

---

RAKKOMANDAZZJONIJIET

Il-Parlament Ewropew

It-Tlieta 5 ta’ Lulju 2022

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/273 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/273

---

P9_TA(2022)0275

Negozjati għal ftehim ta' kooperazzjoni bejn l-UE u l-Interpol

Rakkomandazzjoni tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar ir-rakkomandazzjoni tal-Parlament Ewropew lill-Kunsill u l-Kummissjoni dwar in-negozjati għal ftehim ta' kooperazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Organizzazzjoni Internazzjonali tal-Pulizija Kriminali (ICPO-INTERPOL) (2022/2025(INI))

(2023/C 47/23)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 218 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 218 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE),

| — | wara li kkunsidra t-TFUE, u b'mod partikolari l-Artikoli 16, 82(1) u 87(2) tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra t-TFUE, u b'mod partikolari l-Artikoli 16, 82(1) u 87(2) tiegħu,

| — | wara li kkunsidra l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (il-“Karta”), u b'mod partikolari l-Artikoli 7, 8, 47 u 52 tagħha, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Karta tad-Drittijiet Fundamentali tal-Unjoni Ewropea (il-“Karta”), u b'mod partikolari l-Artikoli 7, 8, 47 u 52 tagħha,

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2016/679 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-27 ta' April 2016 dwar il-protezzjoni tal-persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta' data personali u dwar il-moviment liberu ta' tali data, u li jħassar id-Direttiva 95/46/KE (Regolament Ġenerali dwar il-Protezzjoni tad-Data) (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2016/679 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-27 ta' April 2016 dwar il-protezzjoni tal-persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta' data personali u dwar il-moviment liberu ta' tali data, u li jħassar id-Direttiva 95/46/KE (Regolament Ġenerali dwar il-Protezzjoni tad-Data) (1),

| — | wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2016/680 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-27 ta' April 2016 dwar il-protezzjoni ta' persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta' data personali mill-awtoritajiet kompetenti għall-finijiet tal-prevenzjoni, l-investigazzjoni, is-sejbien jew il-prosekuzzjoni ta' reati kriminali jew l-eżekuzzjoni ta' pieni kriminali, u dwar il-moviment liberu ta' tali data, u li tħassar id-Deċiżjoni Qafas tal-Kunsill 2008/977/ĠAI (2) (Direttiva dwar l-Infurzar tal-Liġi), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra d-Direttiva (UE) 2016/680 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tas-27 ta' April 2016 dwar il-protezzjoni ta' persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta' data personali mill-awtoritajiet kompetenti għall-finijiet tal-prevenzjoni, l-investigazzjoni, is-sejbien jew il-prosekuzzjoni ta' reati kriminali jew l-eżekuzzjoni ta' pieni kriminali, u dwar il-moviment liberu ta' tali data, u li tħassar id-Deċiżjoni Qafas tal-Kunsill 2008/977/ĠAI (2) (Direttiva dwar l-Infurzar tal-Liġi),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2018/1725 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta' Ottubru 2018 dwar il-protezzjoni ta' persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta' data personali mill-istituzzjonijiet, korpi, uffiċċji u aġenziji tal-Unjoni u dwar il-moviment liberu ta' tali data (3) (EUDPR), u b'mod partikolari l-Artikolu 42(1) tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2018/1725 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-23 ta' Ottubru 2018 dwar il-protezzjoni ta' persuni fiżiċi fir-rigward tal-ipproċessar ta' data personali mill-istituzzjonijiet, korpi, uffiċċji u aġenziji tal-Unjoni u dwar il-moviment liberu ta' tali data (3) (EUDPR), u b'mod partikolari l-Artikolu 42(1) tiegħu,

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2016/794 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta' Mejju 2016 dwar l-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għall-Kooperazzjoni fl-Infurzar tal-Liġi (Europol) u li jissostitwixxi u jħassar id-Deċiżjonijiet tal-Kunsill 2009/371/ĠAI, 2009/934/ĠAI, 2009/935/ĠAI, 2009/936/ĠAI u 2009/968/ĠAI (4), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2016/794 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta' Mejju 2016 dwar l-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għall-Kooperazzjoni fl-Infurzar tal-Liġi (Europol) u li jissostitwixxi u jħassar id-Deċiżjonijiet tal-Kunsill 2009/371/ĠAI, 2009/934/ĠAI, 2009/935/ĠAI, 2009/936/ĠAI u 2009/968/ĠAI (4),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2019/1896 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-13 ta' Novembru 2019 dwar il-Gwardja Ewropea tal-Fruntiera u tal-Kosta u li jħassar ir-Regolamenti (UE) Nru 1052/2013 u (UE) 2016/1624 (5), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2019/1896 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-13 ta' Novembru 2019 dwar il-Gwardja Ewropea tal-Fruntiera u tal-Kosta u li jħassar ir-Regolamenti (UE) Nru 1052/2013 u (UE) 2016/1624 (5),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (UE) 2017/1939 tat-12 ta' Ottubru 2017 li jimplimenta kooperazzjoni msaħħa dwar l-istabbiliment tal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew (“l-UPPE”) (6), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament tal-Kunsill (UE) 2017/1939 tat-12 ta' Ottubru 2017 li jimplimenta kooperazzjoni msaħħa dwar l-istabbiliment tal-Uffiċċju tal-Prosekutur Pubbliku Ewropew (“l-UPPE”) (6),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2018/1727 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-14 ta' Novembru 2018 dwar l-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għall-Kooperazzjoni fil-Ġustizzja Kriminali (Eurojust) (7), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2018/1727 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-14 ta' Novembru 2018 dwar l-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għall-Kooperazzjoni fil-Ġustizzja Kriminali (Eurojust) (7),

| — | wara li kkunsidra l-Opinjoni 8/2022 tal-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data tal-25 ta' Mejju 2021 dwar ir-Rakkomandazzjoni għal deċiżjoni tal-Kunsill li tawtorizza l-ftuħ ta' negozjati għal ftehim ta' kooperazzjoni bejn l-UE u l-Interpol, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Opinjoni 8/2022 tal-Kontrollur Ewropew għall-Protezzjoni tad-Data tal-25 ta' Mejju 2021 dwar ir-Rakkomandazzjoni għal deċiżjoni tal-Kunsill li tawtorizza l-ftuħ ta' negozjati għal ftehim ta' kooperazzjoni bejn l-UE u l-Interpol,

| — | wara li kkunsidra l-istudju tad-Dipartiment Tematiku għad-Drittijiet taċ-Ċittadini u l-Affarijiet Kostituzzjonali ta' Frar 2022 bit-titlu “Ensuring the rights of EU citizens against politically motivated Red Notices”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-istudju tad-Dipartiment Tematiku għad-Drittijiet taċ-Ċittadini u l-Affarijiet Kostituzzjonali ta' Frar 2022 bit-titlu “Ensuring the rights of EU citizens against politically motivated Red Notices”,

| — | wara li kkunsidra r-regoli tal-Interpol dwar l-ipproċessar tad-data, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-regoli tal-Interpol dwar l-ipproċessar tad-data,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni 2161 (2017) tal-Assemblea Parlamentari tal-Kunsill tal-Ewropa bit-titlu “Abusive use of the Interpol system: the need for more stringent legal safeguards” u r-riżoluzzjoni 2315 (2019) tagħha bit-titlu “Interpol reform and extradition proceedings: building trust by fighting abuse”, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni 2161 (2017) tal-Assemblea Parlamentari tal-Kunsill tal-Ewropa bit-titlu “Abusive use of the Interpol system: the need for more stringent legal safeguards” u r-riżoluzzjoni 2315 (2019) tagħha bit-titlu “Interpol reform and extradition proceedings: building trust by fighting abuse”,

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2019/817 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta' Mejju 2019 dwar l-istabbiliment ta' qafas għall-interoperabbiltà bejn sistemi ta' informazzjoni tal-UE fil-qasam ta' fruntieri u viża u li jemenda r-Regolamenti (KE) Nru 767/2008, (UE) 2016/399, (UE) 2017/2226, (UE) 2018/1240, (UE) 2018/1726 u (UE) 2018/1861 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u d-Deċiżjonijiet tal-Kunsill 2004/512/KE u 2008/633/ĠAI (8), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2019/817 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta' Mejju 2019 dwar l-istabbiliment ta' qafas għall-interoperabbiltà bejn sistemi ta' informazzjoni tal-UE fil-qasam ta' fruntieri u viża u li jemenda r-Regolamenti (KE) Nru 767/2008, (UE) 2016/399, (UE) 2017/2226, (UE) 2018/1240, (UE) 2018/1726 u (UE) 2018/1861 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill u d-Deċiżjonijiet tal-Kunsill 2004/512/KE u 2008/633/ĠAI (8),

| — | wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2019/818 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta' Mejju 2019 dwar l-istabbiliment ta' qafas għall-interoperabbiltà bejn sistemi ta' informazzjoni tal-UE fil-qasam tal-kooperazzjoni tal-pulizija u ġudizzjarja, l-ażil u l-migrazzjoni u li jemenda r-Regolamenti (UE) 2018/1726, (UE) 2018/1862 u (UE) 2019/816 (9), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Regolament (UE) 2019/818 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-20 ta' Mejju 2019 dwar l-istabbiliment ta' qafas għall-interoperabbiltà bejn sistemi ta' informazzjoni tal-UE fil-qasam tal-kooperazzjoni tal-pulizija u ġudizzjarja, l-ażil u l-migrazzjoni u li jemenda r-Regolamenti (UE) 2018/1726, (UE) 2018/1862 u (UE) 2019/816 (9),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 114(4) u l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 114(4) u l-Artikolu 54 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat għall-Affarijiet Barranin, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat għall-Affarijiet Barranin,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għal-Libertajiet Ċivili, il-Ġustizzja u l-Intern (A9-0200/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għal-Libertajiet Ċivili, il-Ġustizzja u l-Intern (A9-0200/2022),

| A. | billi t-terroriżmu u l-kriminalità organizzata tal-lum huma fenomeni dinamiċi, kumplessi, globalizzati, mobbli u sikwit tranżnazzjonali, li jirrikjedu rispons robust u kooperazzjoni aktar effettiva u koordinata fil-livell tal-UE mal-awtoritajiet u l-korpi internazzjonali tal-infurzar tal-liġi bħall-Organizzazzjoni Internazzjonali tal-Pulizija Kriminali (Interpol); billi fl-Istrateġija tal-UE dwar l-Unjoni tas-Sigurtà tal-2020 il-Kummissjoni tistieden lill-Istati Membri jżidu l-kooperazzjoni u l-koordinazzjoni multilaterali bejn l-UE u l-Interpol, inkwantu dan hu essenzjali għat-tisħiħ tal-kooperazzjoni u l-iskambju ta' informazzjoni; billi r-riżoluzzjoni tal-Parlament tal-17 ta' Diċembru 2020 dwar l-Istrateġija tal-UE dwar l-Unjoni tas-Sigurtà (10) tenfasizza l-bżonn ta' kooperazzjoni aktar b'saħħitha bejn l-Istati Membri u koordinazzjoni aħjar fil-livell tal-UE bejn l-atturi kollha; |
| --- | --- |

A.

billi t-terroriżmu u l-kriminalità organizzata tal-lum huma fenomeni dinamiċi, kumplessi, globalizzati, mobbli u sikwit tranżnazzjonali, li jirrikjedu rispons robust u kooperazzjoni aktar effettiva u koordinata fil-livell tal-UE mal-awtoritajiet u l-korpi internazzjonali tal-infurzar tal-liġi bħall-Organizzazzjoni Internazzjonali tal-Pulizija Kriminali (Interpol); billi fl-Istrateġija tal-UE dwar l-Unjoni tas-Sigurtà tal-2020 il-Kummissjoni tistieden lill-Istati Membri jżidu l-kooperazzjoni u l-koordinazzjoni multilaterali bejn l-UE u l-Interpol, inkwantu dan hu essenzjali għat-tisħiħ tal-kooperazzjoni u l-iskambju ta' informazzjoni; billi r-riżoluzzjoni tal-Parlament tal-17 ta' Diċembru 2020 dwar l-Istrateġija tal-UE dwar l-Unjoni tas-Sigurtà (10) tenfasizza l-bżonn ta' kooperazzjoni aktar b'saħħitha bejn l-Istati Membri u koordinazzjoni aħjar fil-livell tal-UE bejn l-atturi kollha;

| B. | billi kooperazzjoni internazzjonali effikaċi, b'rispett sħiħ għad-drittijiet fundamentali, hija komponent importanti ta' infurzar tal-liġi u kooperazzjoni ġudizzjarja effikaċi, speċjalment f'tipi ta' reati li jinvolvu l-ipproċessar u l-qsim ta' data personali; billi l-legalità tal-ipproċessar ta' data personali hija rregolata mill-acquis tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tad-data, u billi dan japplika wkoll għal ftehimiet bilaterali ma' sħab ewlenin li għandhom rwol importanti fil-ksib ta' informazzjoni u evidenza potenzjali minn pajjiżi terzi; |
| --- | --- |

B.

billi kooperazzjoni internazzjonali effikaċi, b'rispett sħiħ għad-drittijiet fundamentali, hija komponent importanti ta' infurzar tal-liġi u kooperazzjoni ġudizzjarja effikaċi, speċjalment f'tipi ta' reati li jinvolvu l-ipproċessar u l-qsim ta' data personali; billi l-legalità tal-ipproċessar ta' data personali hija rregolata mill-acquis tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tad-data, u billi dan japplika wkoll għal ftehimiet bilaterali ma' sħab ewlenin li għandhom rwol importanti fil-ksib ta' informazzjoni u evidenza potenzjali minn pajjiżi terzi;

| C. | billi l-Interpol hija l-akbar organizzazzjoni internazzjonali tal-pulizija kriminali u għandha rwol importanti x'taqdi mad-dinja kollha; billi l-Interpol hija bbażata fuq il-kooperazzjoni intergovernattiva; billi f'Diċembru 2021, il-Kunsill adotta mandat ta' negozjar biex il-Kummissjoni tidħol f'negozjati, li mistennija jiġu konklużi sa tmiem l-2022, dwar ftehim internazzjonali f'isem l-UE għal kooperazzjoni aktar b'saħħitha mal-Interpol, li tinkludi l-aċċess għad-databases tal-Interpol u tisħiħ f'termini ta' kooperazzjoni operattiva; billi huwa ta' importanza kbira li jiġi żgurat li l-ftehim finali jistabbilixxi miżuri robusti li jiggarantixxu l-konformità mal-prinċipji relatati mal-ipproċessar tad-data personali, kif stabbiliti fl-acquis tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tad-data, kif ukoll il-korrettezza tad-data personali miksuba permezz ta' tali kooperazzjoni, u li jiġi żgurat li kull att ta' kooperazzjoni u skambju ta' data personali fil-futur jirrispetta d-drittijiet fundamentali, inkluż id-dritt għall-protezzjoni tad-data u l-privatezza; |
| --- | --- |

C.

billi l-Interpol hija l-akbar organizzazzjoni internazzjonali tal-pulizija kriminali u għandha rwol importanti x'taqdi mad-dinja kollha; billi l-Interpol hija bbażata fuq il-kooperazzjoni intergovernattiva; billi f'Diċembru 2021, il-Kunsill adotta mandat ta' negozjar biex il-Kummissjoni tidħol f'negozjati, li mistennija jiġu konklużi sa tmiem l-2022, dwar ftehim internazzjonali f'isem l-UE għal kooperazzjoni aktar b'saħħitha mal-Interpol, li tinkludi l-aċċess għad-databases tal-Interpol u tisħiħ f'termini ta' kooperazzjoni operattiva; billi huwa ta' importanza kbira li jiġi żgurat li l-ftehim finali jistabbilixxi miżuri robusti li jiggarantixxu l-konformità mal-prinċipji relatati mal-ipproċessar tad-data personali, kif stabbiliti fl-acquis tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tad-data, kif ukoll il-korrettezza tad-data personali miksuba permezz ta' tali kooperazzjoni, u li jiġi żgurat li kull att ta' kooperazzjoni u skambju ta' data personali fil-futur jirrispetta d-drittijiet fundamentali, inkluż id-dritt għall-protezzjoni tad-data u l-privatezza;

| D. | billi l-UE u l-Interpol diġà għandhom storja twila ta' kooperazzjoni f'firxa ta' oqsma relatati mal-infurzar tal-liġi bl-implimentazzjoni operazzjonali taċ-ċiklu tal-politika tal-UE / EMPACT (Pjattaforma Multidixxiplinari Ewropea Kontra t-Theddid Kriminali) u bl-appoġġ għall-attivitajiet tal-Istati Membri b'kooperazzjoni ma' aġenziji tal-UE, bħall-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għall-Kooperazzjoni fl-Infurzar tal-Liġi (Europol), l-Aġenzija Ewropea għall-Gwardja tal-Fruntiera u tal-Kosta (Frontex), l-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għat-Taħriġ fl-Infurzar tal-Liġi, iċ-Ċentru Ewropew għall-Monitoraġġ tad-Droga u d-Dipendenza fuq id-Droga u l-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għat-Tmexxija Operattiva ta' Sistemi tal-IT fuq Skala Kbira fl-Ispazju ta' Libertà, Sigurtà u Ġustizzja, abbażi ta' ftehimiet jew arranġamenti ta' ħidma; billi fil-5 ta' Novembru 2001, il-Europol u l-Interpol iffirmaw ftehim operazzjonali segwit minn memorandum ta' qbil li jippermetti t-trasferiment ta' data personali permezz tal-uffiċjali ta' kollegament rispettivi tagħhom; billi fis-27 ta' Mejju 2009 il-Frontex iffirmat ftehim ta' ħidma mal-Interpol li jistabbilixxi qafas għall-kooperazzjoni bl-objettiv li jiffaċilita l-prevenzjoni, il-kxif u l-ġlieda kontra l-kriminalità tranżnazzjonali u t-titjib tas-sigurtà fil-fruntieri biex tiġi miġġielda l-immigrazzjoni illegali, il-faċilitazzjoni ta' dħul klandestin ta' persuni u t-traffikar tal-bnedmin; |
| --- | --- |

D.

billi l-UE u l-Interpol diġà għandhom storja twila ta' kooperazzjoni f'firxa ta' oqsma relatati mal-infurzar tal-liġi bl-implimentazzjoni operazzjonali taċ-ċiklu tal-politika tal-UE / EMPACT (Pjattaforma Multidixxiplinari Ewropea Kontra t-Theddid Kriminali) u bl-appoġġ għall-attivitajiet tal-Istati Membri b'kooperazzjoni ma' aġenziji tal-UE, bħall-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għall-Kooperazzjoni fl-Infurzar tal-Liġi (Europol), l-Aġenzija Ewropea għall-Gwardja tal-Fruntiera u tal-Kosta (Frontex), l-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għat-Taħriġ fl-Infurzar tal-Liġi, iċ-Ċentru Ewropew għall-Monitoraġġ tad-Droga u d-Dipendenza fuq id-Droga u l-Aġenzija tal-Unjoni Ewropea għat-Tmexxija Operattiva ta' Sistemi tal-IT fuq Skala Kbira fl-Ispazju ta' Libertà, Sigurtà u Ġustizzja, abbażi ta' ftehimiet jew arranġamenti ta' ħidma; billi fil-5 ta' Novembru 2001, il-Europol u l-Interpol iffirmaw ftehim operazzjonali segwit minn memorandum ta' qbil li jippermetti t-trasferiment ta' data personali permezz tal-uffiċjali ta' kollegament rispettivi tagħhom; billi fis-27 ta' Mejju 2009 il-Frontex iffirmat ftehim ta' ħidma mal-Interpol li jistabbilixxi qafas għall-kooperazzjoni bl-objettiv li jiffaċilita l-prevenzjoni, il-kxif u l-ġlieda kontra l-kriminalità tranżnazzjonali u t-titjib tas-sigurtà fil-fruntieri biex tiġi miġġielda l-immigrazzjoni illegali, il-faċilitazzjoni ta' dħul klandestin ta' persuni u t-traffikar tal-bnedmin;

| E. | billi l-Istati Membri individwali tal-UE, fil-kapaċità tagħhom bħala pajjiżi membri tal-Interpol, għandhom aċċess dirett għad-19-il database tal-Interpol, li jinkludu informazzjoni potenzjalment siewja dwar individwi, proprjetà misruqa, armi u theddid; billi dawn id-databases fihom miljuni ta' rekords b'informazzjoni li tista' tgħin direttament fil-ġlieda kontra kriminalità serja, il-kriminalità organizzata u t-terroriżmu; billi, fil-preżent, il-Frontex, il-Eurojust u l-UPPE m'għandhom l-ebda aċċess għal dawn id-databases f'konformità mal-mandati tagħhom – direttament jew fuq bażi ta' “hit/no hit” – għax m'għandhomx ftehim mal-Interpol, li huwa neċessarju għal dan l-iskop skont ir-regoli tal-Interpol dwar l-ipproċessar tad-data; |
| --- | --- |

E.

billi l-Istati Membri individwali tal-UE, fil-kapaċità tagħhom bħala pajjiżi membri tal-Interpol, għandhom aċċess dirett għad-19-il database tal-Interpol, li jinkludu informazzjoni potenzjalment siewja dwar individwi, proprjetà misruqa, armi u theddid; billi dawn id-databases fihom miljuni ta' rekords b'informazzjoni li tista' tgħin direttament fil-ġlieda kontra kriminalità serja, il-kriminalità organizzata u t-terroriżmu; billi, fil-preżent, il-Frontex, il-Eurojust u l-UPPE m'għandhom l-ebda aċċess għal dawn id-databases f'konformità mal-mandati tagħhom – direttament jew fuq bażi ta' “hit/no hit” – għax m'għandhomx ftehim mal-Interpol, li huwa neċessarju għal dan l-iskop skont ir-regoli tal-Interpol dwar l-ipproċessar tad-data;

| F. | billi fil-preżent diġà hemm kooperazzjoni mill-qrib bejn l-UE u l-Interpol fil-qasam tal-ġlieda kontra t-terroriżmu; billi din għandha tissaħħaħ u tiġi estiża għal oqsma ġodda; billi l-proċeduri għandhom jittejbu, isiru aktar rapidi u jiġu ssimplifikati, b'tali mod li jiġu indirizzati sensiela ta' ħtiġijiet operazzjonali indispensabbli sabiex jiġi ffaċilitat aċċess immedjat għall-informazzjoni relatata ma' kriminalità serja, il-kriminalità organizzata u t-terroriżmu u tiġi implimentata l-leġiżlazzjoni eżistenti tal-Unjoni; |
| --- | --- |

F.

billi fil-preżent diġà hemm kooperazzjoni mill-qrib bejn l-UE u l-Interpol fil-qasam tal-ġlieda kontra t-terroriżmu; billi din għandha tissaħħaħ u tiġi estiża għal oqsma ġodda; billi l-proċeduri għandhom jittejbu, isiru aktar rapidi u jiġu ssimplifikati, b'tali mod li jiġu indirizzati sensiela ta' ħtiġijiet operazzjonali indispensabbli sabiex jiġi ffaċilitat aċċess immedjat għall-informazzjoni relatata ma' kriminalità serja, il-kriminalità organizzata u t-terroriżmu u tiġi implimentata l-leġiżlazzjoni eżistenti tal-Unjoni;

| G. | billi l-UE hija l-akbar donatur ta' fondi lill-Interpol, li huma assenjati primarjament għal skambji ta' informazzjoni fil-qasam tal-infurzar tal-liġi, iżda jinkludu wkoll il-kooperazzjoni fil-ġestjoni tal-fruntieri u attivitajiet ta' bini tal-kapaċitajiet, kif ukoll proġetti u programmi mmirati lejn firxa ta' attivitajiet relatati mat-terroriżmu u ma' kriminalità serja; billi dan jagħti lill-UE rwol importanti fit-titjib tal-mod kif taħdem l-Interpol, partikolarment fir-rigward tat-trasparenza u l-obbligu ta' rendikont tagħha; |
| --- | --- |

G.

billi l-UE hija l-akbar donatur ta' fondi lill-Interpol, li huma assenjati primarjament għal skambji ta' informazzjoni fil-qasam tal-infurzar tal-liġi, iżda jinkludu wkoll il-kooperazzjoni fil-ġestjoni tal-fruntieri u attivitajiet ta' bini tal-kapaċitajiet, kif ukoll proġetti u programmi mmirati lejn firxa ta' attivitajiet relatati mat-terroriżmu u ma' kriminalità serja; billi dan jagħti lill-UE rwol importanti fit-titjib tal-mod kif taħdem l-Interpol, partikolarment fir-rigward tat-trasparenza u l-obbligu ta' rendikont tagħha;

| H. | billi l-ftehim il-ġdid għandu jistabbilixxi qafas modern u koerenti għall-kooperazzjoni tal-korpi u l-aġenziji tal-UE mal-Interpol, ibbażat fuq il-modi ta' kooperazzjoni diġà eżistenti; billi l-ftehim għandu jkun konformi mar-rekwiżiti ġenerali tal-Karta, l-acquis applikabbli tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tad-data, jiġifieri l-EUDPR u d-Direttiva dwar l-Infurzar tal-Liġi, ir-rekwiżiti u s-salvagwardji speċifiċi tal-protezzjoni tad-data stabbiliti fl-atti bażiċi li jistabbilixxu l-korpi, l-aġenziji u s-sistemi tal-IT tal-UE u l-ġurisprudenza rilevanti tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-UE (QtĠ-UE) u l-istandards tad-drittijiet fundamentali; |
| --- | --- |

H.

billi l-ftehim il-ġdid għandu jistabbilixxi qafas modern u koerenti għall-kooperazzjoni tal-korpi u l-aġenziji tal-UE mal-Interpol, ibbażat fuq il-modi ta' kooperazzjoni diġà eżistenti; billi l-ftehim għandu jkun konformi mar-rekwiżiti ġenerali tal-Karta, l-acquis applikabbli tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tad-data, jiġifieri l-EUDPR u d-Direttiva dwar l-Infurzar tal-Liġi, ir-rekwiżiti u s-salvagwardji speċifiċi tal-protezzjoni tad-data stabbiliti fl-atti bażiċi li jistabbilixxu l-korpi, l-aġenziji u s-sistemi tal-IT tal-UE u l-ġurisprudenza rilevanti tal-Qorti tal-Ġustizzja tal-UE (QtĠ-UE) u l-istandards tad-drittijiet fundamentali;

| I. | billi l-ftehim il-ġdid għandu jirrispondi għall-ħtiġijiet operazzjonali, fid-dawl tal-aħħar żviluppi fil-ġlieda kontra t-terroriżmu u l-kriminalità transfruntiera, tranżnazzjonali, serja u organizzata; billi l-ftehim jipprovdi l-bażi ġuridika għall-iskambju ta' informazzjoni operazzjonali, inkluża data personali, u l-aċċess għad-databases rilevanti tal-Interpol min-naħa tal-korpi u l-aġenziji tal-Unjoni f'konformità mal-mandati tagħhom, bil-kundizzjoni li l-ftehim ikun legalment vinkolanti u infurzabbli fil-konfront tal-partijiet kollha u li jinkludi s-salvagwardji kollha meħtieġa għall-protezzjoni tad-data; |
| --- | --- |

I.

billi l-ftehim il-ġdid għandu jirrispondi għall-ħtiġijiet operazzjonali, fid-dawl tal-aħħar żviluppi fil-ġlieda kontra t-terroriżmu u l-kriminalità transfruntiera, tranżnazzjonali, serja u organizzata; billi l-ftehim jipprovdi l-bażi ġuridika għall-iskambju ta' informazzjoni operazzjonali, inkluża data personali, u l-aċċess għad-databases rilevanti tal-Interpol min-naħa tal-korpi u l-aġenziji tal-Unjoni f'konformità mal-mandati tagħhom, bil-kundizzjoni li l-ftehim ikun legalment vinkolanti u infurzabbli fil-konfront tal-partijiet kollha u li jinkludi s-salvagwardji kollha meħtieġa għall-protezzjoni tad-data;

| J. | billi ma saret l-ebda valutazzjoni tal-impatt fuq id-drittijiet fundamentali fir-rigward tar-Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni; |
| --- | --- |

J.

billi ma saret l-ebda valutazzjoni tal-impatt fuq id-drittijiet fundamentali fir-rigward tar-Rakkomandazzjoni tal-Kummissjoni;

| K. | billi l-adozzjoni tal-qafas legali tal-Unjoni għall-interoperabbiltà bejn is-sistemi ta' informazzjoni tal-UE fil-qasam tal-ġustizzja u l-affarijiet interni f'Mejju 2019 wasslet għal taħditiet esploratorji bejn l-UE u l-Interpol dwar il-bżonn ta' ftehim ta' kooperazzjoni; billi fl-UE teżisti infrastruttura ta' data avvanzata u kondiviża għall-kooperazzjoni tal-pulizija u dik ġudizzjarja, l-ażil u l-migrazzjoni, kif ukoll il-fruntieri u l-viżi; billi din l-infrastruttura, flimkien mas-sistemi tal-IT u d-databases tal-UE li jikkostitwuha, jippermettu qsim ta' informazzjoni limitat u regolat ħafna ma' pajjiżi terzi jew ma' organizzazzjonijiet internazzjonali; |
| --- | --- |

K.

billi l-adozzjoni tal-qafas legali tal-Unjoni għall-interoperabbiltà bejn is-sistemi ta' informazzjoni tal-UE fil-qasam tal-ġustizzja u l-affarijiet interni f'Mejju 2019 wasslet għal taħditiet esploratorji bejn l-UE u l-Interpol dwar il-bżonn ta' ftehim ta' kooperazzjoni; billi fl-UE teżisti infrastruttura ta' data avvanzata u kondiviża għall-kooperazzjoni tal-pulizija u dik ġudizzjarja, l-ażil u l-migrazzjoni, kif ukoll il-fruntieri u l-viżi; billi din l-infrastruttura, flimkien mas-sistemi tal-IT u d-databases tal-UE li jikkostitwuha, jippermettu qsim ta' informazzjoni limitat u regolat ħafna ma' pajjiżi terzi jew ma' organizzazzjonijiet internazzjonali;

| L. | billi l-ftehim il-ġdid għandu jirregola l-kooperazzjoni bejn l-Interpol u l-Europol, l-UPPE, il-Eurojust u l-Frontex u, permezz tal-portal Ewropew tat-tfittxija (ESP), jagħti aċċess dirett għal tnejn mid-databases tal-Interpol – dik tad-Dokumenti tal-Ivvjaġġar Misruqin u Mitlufin (SLTD) u dik tad-Dokumenti tal-Ivvjaġġar Assoċjati ma' Avviżi (TDAWN) – lil dawn il-korpi, l-aġenziji u l-Istati Membri għal finijiet strettament marbutin mat-twettiq tal-kompiti tagħhom, kif irregolat fl-atti bażiċi rispettivi tagħhom f'konformità mar-rekwiżiti tal-protezzjoni tad-data tal-UE u b'rispett sħiħ għad-drittijiet fundamentali; |
| --- | --- |

L.

billi l-ftehim il-ġdid għandu jirregola l-kooperazzjoni bejn l-Interpol u l-Europol, l-UPPE, il-Eurojust u l-Frontex u, permezz tal-portal Ewropew tat-tfittxija (ESP), jagħti aċċess dirett għal tnejn mid-databases tal-Interpol – dik tad-Dokumenti tal-Ivvjaġġar Misruqin u Mitlufin (SLTD) u dik tad-Dokumenti tal-Ivvjaġġar Assoċjati ma' Avviżi (TDAWN) – lil dawn il-korpi, l-aġenziji u l-Istati Membri għal finijiet strettament marbutin mat-twettiq tal-kompiti tagħhom, kif irregolat fl-atti bażiċi rispettivi tagħhom f'konformità mar-rekwiżiti tal-protezzjoni tad-data tal-UE u b'rispett sħiħ għad-drittijiet fundamentali;

| M. | billi skont il-kostituzzjoni tagħha, l-Interpol għandha l-obbligu li ma tagħtix assistenza jew għajnuna lil pajjiżi membri li jaġixxu bi ksur tad-dritt internazzjonali dwar id-drittijiet tal-bniedem; |
| --- | --- |

M.

billi skont il-kostituzzjoni tagħha, l-Interpol għandha l-obbligu li ma tagħtix assistenza jew għajnuna lil pajjiżi membri li jaġixxu bi ksur tad-dritt internazzjonali dwar id-drittijiet tal-bniedem;

| N. | billi, skont rapporti minn organizzazzjonijiet governattivi, internazzjonali u mhux governattivi, xi pajjiżi membri qed ikomplu jabbużaw mis-sistema ta' avviż u diffużjoni tal-Interpol sabiex jippersegwitaw avversarji politiċi, difensuri tad-drittijiet tal-bniedem fil-livell nazzjonali, avukati, attivisti tas-soċjetà ċivili u ġurnalisti, bi ksur tal-istandards internazzjonali dwar id-drittijiet tal-bniedem u r-regoli tal-Interpol; billi, skont rapporti mill-Kummissjoni u minn organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili, l-Interpol irriformat u saħħet il-proċessi ta' rieżami tal-avviżi ħomor tagħha, kif ukoll is-sistemi ta' sostenn tagħha għall-Uffiċċji Ċentrali Nazzjonali fil-pajjiżi membri, irriformat l-istruttura u l-funzjonament tal-Kummissjoni għall-Kontroll tal-Fajls, li ssaħħaħ il-mekkaniżmu tal-ilmenti tagħha, ħatret uffiċjal tal-protezzjoni tad-data u implimentat programm ta' tagħlim u kondiviżjoni tal-għarfien; billi minkejja dawn ir-riformi, għad hemm tħassib serju relatat mal-possibbiltà ta' abbużi mis-sistema tal-Interpol b'impatt fuq id-drittijiet fundamentali, hekk kif rapporti reċenti għadhom jenfasizzaw il-bżonn ta' aktar salvagwardji legali, aktar trasparenza u implimentazzjoni aħjar tar-riformi; billi hemm sfidi sinifikanti bil-mekkaniżmi biex tiġi aġġornata l-informazzjoni dwar l-avviżi ħomor u d-diffużjonijiet, peress li xi drabi dawn jibqgħu jidhru attivi fid-databases nazzjonali minkejja li jkunu ġew aġġornati u tneħħew mis-Segretarjat Ġenerali tal-Interpol; billi kemm sorsi bil-miktub kif ukoll intervisti ma' organizzazzjonijiet governattivi u mhux governattivi jissuġġerixxu li l-proċess ta' skrutinju tal-Interpol għadu inkonsistenti; |
| --- | --- |

N.

billi, skont rapporti minn organizzazzjonijiet governattivi, internazzjonali u mhux governattivi, xi pajjiżi membri qed ikomplu jabbużaw mis-sistema ta' avviż u diffużjoni tal-Interpol sabiex jippersegwitaw avversarji politiċi, difensuri tad-drittijiet tal-bniedem fil-livell nazzjonali, avukati, attivisti tas-soċjetà ċivili u ġurnalisti, bi ksur tal-istandards internazzjonali dwar id-drittijiet tal-bniedem u r-regoli tal-Interpol; billi, skont rapporti mill-Kummissjoni u minn organizzazzjonijiet tas-soċjetà ċivili, l-Interpol irriformat u saħħet il-proċessi ta' rieżami tal-avviżi ħomor tagħha, kif ukoll is-sistemi ta' sostenn tagħha għall-Uffiċċji Ċentrali Nazzjonali fil-pajjiżi membri, irriformat l-istruttura u l-funzjonament tal-Kummissjoni għall-Kontroll tal-Fajls, li ssaħħaħ il-mekkaniżmu tal-ilmenti tagħha, ħatret uffiċjal tal-protezzjoni tad-data u implimentat programm ta' tagħlim u kondiviżjoni tal-għarfien; billi minkejja dawn ir-riformi, għad hemm tħassib serju relatat mal-possibbiltà ta' abbużi mis-sistema tal-Interpol b'impatt fuq id-drittijiet fundamentali, hekk kif rapporti reċenti għadhom jenfasizzaw il-bżonn ta' aktar salvagwardji legali, aktar trasparenza u implimentazzjoni aħjar tar-riformi; billi hemm sfidi sinifikanti bil-mekkaniżmi biex tiġi aġġornata l-informazzjoni dwar l-avviżi ħomor u d-diffużjonijiet, peress li xi drabi dawn jibqgħu jidhru attivi fid-databases nazzjonali minkejja li jkunu ġew aġġornati u tneħħew mis-Segretarjat Ġenerali tal-Interpol; billi kemm sorsi bil-miktub kif ukoll intervisti ma' organizzazzjonijiet governattivi u mhux governattivi jissuġġerixxu li l-proċess ta' skrutinju tal-Interpol għadu inkonsistenti;

| O. | billi l-Artikolu 3 tal-kostituzzjoni tal-Interpol jipprojbixxi kwalunkwe intervent jew attività ta' natura politika, militari, reliġjuża jew razzjali; billi f'dawn l-aħħar snin komplew jiġu osservati abbużi f'każijiet ta' profil għoli minn diversi pajjiżi membri tal-Interpol; billi l-estradizzjonijiet politikament motivati sikwit jiskattaw bil-ħruġ abbużiv ta' “avviż aħmar” jew “diffużjoni ta' persuna mfittxija” permezz tal-Interpol; billi l-informazzjoni mqiegħda għad-dispożizzjoni mill-Interpol dwar il-mod li bih tirrevedi l-avviżi ħomor, il-kapaċità amministrattiva li għandha biex tagħmel dan u r-riżultati ta' dawn ir-reviżjonijiet hija skarsa, u dan iwassal għal nuqqas ta' trasparenza fir-rigward ta' kif taħdem biex tiġġieled b'mod effikaċi l-avviżi ħomor li jkunu politikament motivati; billi l-pajjiżi membri u organizzazzjonijiet internazzjonali oħra ftit li xejn għandhom aċċess għal informazzjoni dwar it-trattament ġenerali tal-avviżi ħomor u d-diffużjonijiet; billi m'hemm l-ebda informazzjoni disponibbli dwar il-pajjiżi li jagħmlu talbiet għal avviżi bħal dawn, l-għadd ta' talbiet aċċettati u miċħuda, ir-raġunijiet għar-rifjut, liema pajjiżi għandhom l-aħjar jew l-agħar prestazzjoni f'termini ta' aċċettazzjoni jew rifjut tat-talbiet tagħhom, u l-iżvilupp ta' dawn il-prattiki maż-żmien; billi dan jagħmilha impossibbli li tiġi evalwata l-kwalità tal-proċess ta' skrutinju tas-Segretarjat Ġenerali tal-Interpol, il-ħidma tal-Uffiċċji Ċentrali Nazzjonali jew il-kwalità tat-talbiet magħmula mill-pajjiżi; |
| --- | --- |

O.

billi l-Artikolu 3 tal-kostituzzjoni tal-Interpol jipprojbixxi kwalunkwe intervent jew attività ta' natura politika, militari, reliġjuża jew razzjali; billi f'dawn l-aħħar snin komplew jiġu osservati abbużi f'każijiet ta' profil għoli minn diversi pajjiżi membri tal-Interpol; billi l-estradizzjonijiet politikament motivati sikwit jiskattaw bil-ħruġ abbużiv ta' “avviż aħmar” jew “diffużjoni ta' persuna mfittxija” permezz tal-Interpol; billi l-informazzjoni mqiegħda għad-dispożizzjoni mill-Interpol dwar il-mod li bih tirrevedi l-avviżi ħomor, il-kapaċità amministrattiva li għandha biex tagħmel dan u r-riżultati ta' dawn ir-reviżjonijiet hija skarsa, u dan iwassal għal nuqqas ta' trasparenza fir-rigward ta' kif taħdem biex tiġġieled b'mod effikaċi l-avviżi ħomor li jkunu politikament motivati; billi l-pajjiżi membri u organizzazzjonijiet internazzjonali oħra ftit li xejn għandhom aċċess għal informazzjoni dwar it-trattament ġenerali tal-avviżi ħomor u d-diffużjonijiet; billi m'hemm l-ebda informazzjoni disponibbli dwar il-pajjiżi li jagħmlu talbiet għal avviżi bħal dawn, l-għadd ta' talbiet aċċettati u miċħuda, ir-raġunijiet għar-rifjut, liema pajjiżi għandhom l-aħjar jew l-agħar prestazzjoni f'termini ta' aċċettazzjoni jew rifjut tat-talbiet tagħhom, u l-iżvilupp ta' dawn il-prattiki maż-żmien; billi dan jagħmilha impossibbli li tiġi evalwata l-kwalità tal-proċess ta' skrutinju tas-Segretarjat Ġenerali tal-Interpol, il-ħidma tal-Uffiċċji Ċentrali Nazzjonali jew il-kwalità tat-talbiet magħmula mill-pajjiżi;

| P. | billi l-Parlament, fir-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Settembru 2021 dwar il-każ ta' Ahmed Mansoor, difensur tad-drittijiet tal-bniedem, fl-Emirati Għarab Magħquda (11), esprima tħassib serju dwar il-kandidatura u l-ħatra tal-Ispettur Ġenerali tal-Ministeru tal-Intern tal-Emirati Għarab Magħquda – il-Maġġur Ġeneral Ahmed Nasser al-Raisi – bħala President tal-Interpol, u stieden lill-membri tal-Assemblea Ġenerali tal-Interpol, u partikolarment lill-Istati Membri tal-UE, biex jeżaminaw kif xieraq l-allegazzjonijiet ta' abbużi tad-drittijiet tal-bniedem magħmula fil-konfront tiegħu; billi fil-11 ta' Mejju 2022 infetħu investigazzjonijiet dwar allegazzjonijiet ta' tortura kontra l-President tal-Interpol fi Franza; |
| --- | --- |

P.

billi l-Parlament, fir-riżoluzzjoni tiegħu tas-16 ta' Settembru 2021 dwar il-każ ta' Ahmed Mansoor, difensur tad-drittijiet tal-bniedem, fl-Emirati Għarab Magħquda (11), esprima tħassib serju dwar il-kandidatura u l-ħatra tal-Ispettur Ġenerali tal-Ministeru tal-Intern tal-Emirati Għarab Magħquda – il-Maġġur Ġeneral Ahmed Nasser al-Raisi – bħala President tal-Interpol, u stieden lill-membri tal-Assemblea Ġenerali tal-Interpol, u partikolarment lill-Istati Membri tal-UE, biex jeżaminaw kif xieraq l-allegazzjonijiet ta' abbużi tad-drittijiet tal-bniedem magħmula fil-konfront tiegħu; billi fil-11 ta' Mejju 2022 infetħu investigazzjonijiet dwar allegazzjonijiet ta' tortura kontra l-President tal-Interpol fi Franza;

| Q. | billi l-kooperazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Interpol hija msejsa fuq il-fiduċja fis-sistema u l-proċessi interni tal-Interpol; billi l-fiduċja fis-sistema ta' avviżi ħomor u diffużjonijiet tal-Interpol tiddependi mill-prevenzjoni u l-indirizzar rapidu tal-użu ħażin li jsir mill-avviżi tal-Interpol minn pajjiżi li jippruvaw jużaw is-sistemi tal-Interpol għal finijiet politiċi u repressivi; billi l-Interpol trid tiżgura li l-ipproċessar tad-data personali magħmul permezz tas-sistemi interni tagħha jkun konformi mad-drittijiet tal-bniedem u mal-istat tad-dritt; |
| --- | --- |

Q.

billi l-kooperazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Interpol hija msejsa fuq il-fiduċja fis-sistema u l-proċessi interni tal-Interpol; billi l-fiduċja fis-sistema ta' avviżi ħomor u diffużjonijiet tal-Interpol tiddependi mill-prevenzjoni u l-indirizzar rapidu tal-użu ħażin li jsir mill-avviżi tal-Interpol minn pajjiżi li jippruvaw jużaw is-sistemi tal-Interpol għal finijiet politiċi u repressivi; billi l-Interpol trid tiżgura li l-ipproċessar tad-data personali magħmul permezz tas-sistemi interni tagħha jkun konformi mad-drittijiet tal-bniedem u mal-istat tad-dritt;

| R. | billi bosta pajjiżi awtoritarji għadhom pajjiżi membri tal-Interpol; billi f'dawn l-aħħar snin ir-reġimi awtoritarji rnexxielhom jabbużaw mis-sistema ta' avviżi ħomor u diffużjonijiet, jippersegwitaw individwi barra mill-ġuriżdizzjonijiet tagħhom u jissoġġettawhom għal restrizzjonijiet reali, prattiċi u invażivi fuq ħajjithom u d-drittijiet fundamentali tagħhom; |
| --- | --- |

R.

billi bosta pajjiżi awtoritarji għadhom pajjiżi membri tal-Interpol; billi f'dawn l-aħħar snin ir-reġimi awtoritarji rnexxielhom jabbużaw mis-sistema ta' avviżi ħomor u diffużjonijiet, jippersegwitaw individwi barra mill-ġuriżdizzjonijiet tagħhom u jissoġġettawhom għal restrizzjonijiet reali, prattiċi u invażivi fuq ħajjithom u d-drittijiet fundamentali tagħhom;

| S. | billi l-invażjoni tal-Ukrajna min-naħa tar-Russja hija theddida diretta għall-kooperazzjoni internazzjonali fl-infurzar tal-liġi u l-aċċess kontinwu tagħha għad-databases tal-Interpol jhedded l-integrità tal-kooperazzjoni tal-UE mal-Interpol; billi r-Russja hija responsabbli għal għadd kbir ħafna ta' avviżi ħomor u diffużjonijiet mad-dinja kollha u hija responsabbli għaċ-ċirkolazzjoni tal-akbar għadd ta' avviżi ħomor politikament motivati, inkluż kontra ċittadini tal-UE, bħall-imħallfin, il-prosekuturi u l-investigaturi Litwani inkarigati mill-investigazzjonijiet dwar l-avvenimenti li seħħew f'Vilnius fit-13 ta' Jannar 1991; billi, minbarra r-Russja, kien hemm pajjiżi oħra li użaw is-sistema ta' avviżi ħomor biex jattakkaw politikament liċ-ċittadini tagħhom; |
| --- | --- |

S.

billi l-invażjoni tal-Ukrajna min-naħa tar-Russja hija theddida diretta għall-kooperazzjoni internazzjonali fl-infurzar tal-liġi u l-aċċess kontinwu tagħha għad-databases tal-Interpol jhedded l-integrità tal-kooperazzjoni tal-UE mal-Interpol; billi r-Russja hija responsabbli għal għadd kbir ħafna ta' avviżi ħomor u diffużjonijiet mad-dinja kollha u hija responsabbli għaċ-ċirkolazzjoni tal-akbar għadd ta' avviżi ħomor politikament motivati, inkluż kontra ċittadini tal-UE, bħall-imħallfin, il-prosekuturi u l-investigaturi Litwani inkarigati mill-investigazzjonijiet dwar l-avvenimenti li seħħew f'Vilnius fit-13 ta' Jannar 1991; billi, minbarra r-Russja, kien hemm pajjiżi oħra li użaw is-sistema ta' avviżi ħomor biex jattakkaw politikament liċ-ċittadini tagħhom;

| 1. | Ifakkar li l-valuri u d-drittijiet fundamentali tal-UE u l-acquis tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tad-data, jiġifieri l-EUDPR u d-Direttiva dwar l-Infurzar tal-Liġi, iridu jkunu l-bażi tal-politika tal-Unjoni fil-qasam tal-kooperazzjoni fl-infurzar tal-liġi, jiżguraw konformità mal-prinċipji tan-neċessità, il-proporzjonalità, il-legalità u l-preżunzjoni tal-innoċenza, u jiggarantixxu l-obbligu ta' rendikont u r-rimedju ġudizzjarju, filwaqt li jiżguraw il-protezzjoni effettiva tal-individwi, b'mod partikolari dawk l-aktar vulnerabbli; ifakkar ukoll li l-konformità ma' dawn id-drittijiet u l-prinċipji, inkluż id-dritt għall-privatezza u l-protezzjoni tad-data personali, għandhom ikunu fil-qalba tal-iżvilupp tad-diġitalizzazzjoni fil-qasam tal-ġustizzja u s-sigurtà u l-iżvilupp tal-qafas ta' interoperabbiltà; jenfasizza li dawn il-prinċipji għandhom ikunu fil-qalba tan-negozjati bejn l-UE u l-Interpol dwar ftehim ta' kooperazzjoni; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jissottolinja l-bżonn assolut li l-ftehim mal-Interpol ikun ibbażat fuq ir-rispett sħiħ tal-Karta, l-acquis tal-Unjoni dwar il-protezzjoni tad-data u r-rekwiżiti u s-salvagwardji speċifiċi tal-protezzjoni tad-data kkodifikati fl-atti bażiċi li jistabbilixxu l-aġenziji, il-korpi u s-sistemi tal-IT fuq skala kbira tal-UE rilevanti u l-mandati rispettivi tagħhom; jenfasizza, għalhekk, li d-Deċiżjoni tal-Kunsill dwar il-konklużjoni eventwali ta' dan il-ftehim għandha tkun ibbażata wkoll fuq l-Artikolu 16 tat-TFUE; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jinnota li qabel l-adozzjoni tar-Rakkomandazzjoni għal Deċiżjoni tal-Kunsill li tawtorizza l-ftuħ ta' negozjati għal ftehim ta' kooperazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Interpol, il-Kummissjoni ma wettqitx valutazzjoni tal-impatt tad-drittijiet fundamentali fir-rigward tal-ħtieġa u l-proporzjonalità ta' kull miżura prevista jew fir-rigward tal-fattibbiltà legali tal-miżuri kollha previsti taħt ftehim globali uniku; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jirrakkomanda li l-Kummissjoni ssegwi d-divrenzjar tal-Kunsill bejn l-oqsma tal-infurzar tal-liġi, il-kooperazzjoni ġudizzjarja f'materji kriminali u s-sigurtà tal-fruntieri bħala parti mill-ġestjoni tal-fruntieri; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jirrakkomanda li l-Kummissjoni tiżgura l-aċċess għall-bażijiet tad-data differenti tal-Interpol abbażi tal-ħtiġijiet u skont il-kamp ta' applikazzjoni tal-kompetenzi stabbiliti fil-mandati rispettivi tal-korpi u tal-aġenziji differenti tal-UE; ifakkar li l-bażijiet tad-data tal-Interpol fihom miljuni ta' rekords b'informazzjoni li potenzjalment tista' tgħin fil-ġlieda kontra l-kriminalità; ifakkar, madankollu, li hemm problemi ddokumentati dwar l-akkuratezza, l-affidabbiltà u l-oriġini tad-data fi ħdan dawk il-bażijiet tad-data li għandhom jiġu indirizzati; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Jisħaq li l-Kummissjoni għandha tiggarantixxi aċċess ikkontrollat għall-bażijiet tad-data tal-Interpol mill-Istati Membri tal-UE, u mill-korpi u l-aġenziji tal-UE, u għandha tiżgura wkoll is-salvagwardji konkreti, speċifiċi u effettivi meħtieġa għal kull tip ta' kooperazzjoni inkluża fil-ftehim previst sabiex tiġi żgurata konformità sħiħa mal-acquis tal-Unjoni rigward il-protezzjoni tad-data, mas-salvagwardji speċifiċi u mar-rekwiżiti tal-protezzjoni tad-data stipulati mill-bażijiet ġuridiċi tal-korpi u tal-aġenziji tal-Unjoni u tas-sistemi tal-IT fuq skala kbira tal-UE, u mad-drittijiet fundamentali; jisħaq li fir-rigward tal-aċċess ikkontrollat għall-bażijiet tad-data, il-ftehim għandu tal-anqas jikkonforma mas-salvagwardji diġà pprovduti mir-Regolamenti dwar l-Interoperabbiltà (12), il-bażi ġuridika tar-Regolament dwar is-Sistema Ewropea ta' Informazzjoni u ta' Awtorizzazzjoni għall-Ivvjaġġar (ETIAS) (13) u r-Regolament (UE) 2016/794; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Jirrakkomanda li l-Kummissjoni tinnegozja mal-Interpol dwar ir-rekwiżiti relatati ma' standards għoljin għall-kwalità u għall-verifikabbiltà tal-informazzjoni fil-bażijiet tad-data tal-Interpol u t-trasparenza tas-sorsi tal-informazzjoni; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jistenna viġilanza speċjali matul in-negozjati minħabba s-sensittività tad-data personali inkluża fid-diversi bażijiet tad-data u l-fatt li l-biċċa l-kbira tal-pajjiżi terzi membri tal-Interpol ma joffrux livell adegwat ta' protezzjoni tad-data u mhumiex parti għal ftehim internazzjonali skont l-Artikolu 218 tat-TFUE li jippermetti l-iskambju ta' data personali operazzjonali mal-UE; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Jistieden lill-Kummissjoni tintroduċi s-salvagwardji u l-garanziji sodi meħtieġa biex tiġi żgurata l-konformità mad-drittijiet fundamentali u mar-rekwiżiti tal-protezzjoni tad-data tal-UE sabiex tiġi awtorizzata l-Unità Ċentrali tal-ETIAS stabbilita fi ħdan il-Frontex u l-Istati Membri tal-UE biex jiġu aċċessati l-bażijiet tad-data tal-Interpol SLTD u TDAWN permezz tal-ESP, u kif ikunu meħtieġa biex jiġi implimentat b'mod effiċjenti r-Regolament dwar is-Sistema ta' Informazzjoni dwar il-Viża (VIS) (14), kif ġie rivedut suċċessivament, li jawtorizza lill-Istati Membri tal-UE jaċċessaw il-bażijiet tad-data tal-Interpol SLTD u TDAWN permezz tal-ESP meta jeżaminaw applikazzjonijiet għal viżi jew permessi ta' residenza; jinsisti li, f'każ ta' hits, l-ebda informazzjoni ma għandha tiġi kondiviża mal-Interpol jew mas-sid tad-data fil-bażijiet tad-data tal-Interpol u jfakkar li, kif previst fir-Regolamenti dwar l-ETIAS u l-VIS, sa ma dan ikun hemm qbil dwaru u prattikament ikun iggarantit, iż-żewġ sistemi mhux se jkunu qed jivverifikaw mal-bażijiet tad-data tal-Interpol; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Jirrakkomanda li l-ftehim previst għandu jistabbilixxi b'mod ċar liema korpi u aġenziji tal-UE għandu jkollhom drittijiet ta' aċċess u għal liema bażijiet tad-data speċifiċi tal-Interpol, u għal liema mill-kompiti u mill-iskopijiet speċifiċi tagħhom; iqis li l-ftehim previst ma għandux joħloq obbligu għall-aġenziji tal-UE li jikkooperaw mal-Interpol lil hinn minn dak li diġà huwa stabbilit fid-dritt rilevanti tal-Unjoni; |
| --- | --- |

10.

Il-protezzjoni, l-ipproċessar u l-ħżin tad-data personali, ir-rimedju ġudizzjarju

| 11. | Jistieden lill-Kummissjoni tiżgura li l-ftehim jikkonforma mal-acquis tal-UE rigward il-protezzjoni tad-data u jipproteġi d-drittijiet u l-libertajiet fundamentali tal-individwi billi jiżgura livell ta' protezzjoni għad-data personali pproċessata skont dan il-ftehim li jkun essenzjalment ekwivalenti għal dak tal-liġi primarja u sekondarja tal-UE; jisħaq li l-ftehim ta' kooperazzjoni previst ma għandux iwassal għad-dgħajfien tad-drittijiet u tal-libertajiet fundamentali tal-persuni fiżiċi, u b'mod partikolari tad-drittijiet tagħhom għall-protezzjoni tad-data u għall-privatezza, u għandu jipprovdi rimedju effettiv għal kwalunkwe ksur ta' dawn id-drittijiet; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Jisħaq li l-ftehim għandu jiggarantixxi li t-trasferiment tad-data personali jkun adegwat, rilevanti u limitat għal dak li għalih huwa meħtieġ u proporzjonat għall-iskop li għalih se jiġi ttrasferit, f'konformità mal-acquis tal-Unjoni rigward il-protezzjoni tad-data; jenfasizza ulterjorment li għandu jipprevedi l-possibbiltà li tiġi introdotta kwalunkwe restrizzjoni fuq l-aċċess jew l-użu, inkluża restrizzjoni fuq trasferimenti ulterjuri, jew tħassir fil-ħin tat-trasferiment; jisħaq ukoll li s-suġġetti tad-data jrid ikollhom id-drittijiet infurzabbli u effettivi tagħhom żgurati; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Iqis li huwa meħtieġ li wieħed jirrikjedi li l-iskopijiet li għalihom id-data tista' tiġi ttrasferita għandhom jiġu indikati b'mod ċar fil-ftehim u li għandu jiġi pprojbit kwalunkwe pproċessar tad-data ulterjuri inkompatibbli mal-iskop inizjali; iqis li l-ftehim irid jindika b'mod ċar li d-deċiżjonijiet ibbażati biss fuq l-ipproċessar awtomatizzat ta' informazzjoni personali mingħajr l-involviment tal-bniedem mhumiex permessi; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Jisħaq li l-ftehim previst għandu jiddeskrivi b'mod ċar il-proċeduri rigward l-obbligu tal-Interpol li tinnotifika f'każ ta' ksur ta' data personali, u d-deskrizzjoni tal-informazzjoni minima li għandha tiġi pprovduta meta jiġi nnotifikat il-ksur; jistieden lill-Kummissjoni tiżgura fil-ftehim li l-Interpol tinnotifika lill-aġenziji rilevanti tal-UE u lill-awtoritajiet tal-Istati Membri, inklużi l-awtoritajiet nazzjonali għall-protezzjoni tad-data, fil-każ ta' ksur ta' data personali, mingħajr dewmien żejjed u, fejn fattibbli, fi żmien 72 siegħa; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Jirrakkomanda li s-sorveljanza tad-data kkonsultata ssir minn korp indipendenti wieħed jew aktar responsabbli għall-protezzjoni tad-data b'setgħat effettivi ta' investigazzjoni u ta' intervent u bis-setgħa li jisimgħu l-ilmenti mingħand individwi dwar l-użu tad-data personali tagħhom; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Jirrakkomanda li l-Kummissjoni tiggarantixxi li l-Interpol ma żżommx id-data għal żmien itwal minn dak li jkun meħtieġ għall-iskop li għalih ġiet ittrasferita; jistenna, f'dan il-kuntest, li l-ftehim jipprovdi regoli ċari u speċifiċi dwar il-ħżin, inkluż dwar il-limitazzjoni tal-ħżin, ir-rieżami, ir-rettifika u t-tħassir ta' data personali; |
| --- | --- |

16.

| 17. | Jistieden lill-Kummissjoni tiżgura drittijiet infurzabbli u effettivi għal rimedju amministrattiv u ġudizzjarju, u rimedju effettiv għas-suġġetti kollha tad-data, jiġifieri kwalunkwe persuna li d-data tagħha tiġi pproċessata skont dan il-ftehim; |
| --- | --- |

17.

| 18. | Jissottolinja wkoll li l-ftehim jiċċara b'mod espliċitu li l-Interpol mhux se jkollha aċċess dirett jew indirett reċiproku għall-bażijiet tad-data tal-UE; |
| --- | --- |

18.

Interoperabbiltà

| 19. | Jisħaq li l-kooperazzjoni u l-kondiviżjoni tal-informazzjoni fir-rigward tal-infurzar tal-liġi huma għodod importanti għall-ġlieda kontra l-kriminalità u t-terroriżmu u għall-ksib tal-ġustizzja, iżda jeħtieġ li jkunu mmirati u soġġetti għal salvagwardji u sorveljanza xierqa u predefiniti; jissottolinja li għandhom jindirizzaw l-isfidi marbuta mad-drittijiet fundamentali, b'mod partikolari billi jtejbu l-kwalità tad-data, jimmitigaw il-preġudizzju, jindividwaw l-iżbalji u jevitaw kwalunkwe forma ta' diskriminazzjoni fil-proċess tat-teħid tad-deċiżjonijiet; |
| --- | --- |

19.

| 20. | Jirrakkomanda li tingħata attenzjoni partikolari lill-isfidi marbuta mad-drittijiet fundamentali u l-ħtieġa ta' miżuri ta' mitigazzjoni u mekkaniżmi ta' nondiskriminazzjoni adegwati, kif ukoll kwalità u protezzjoni mtejba tad-data bil-għan li jiġu stabbiliti oqfsa għall-iżvilupp futur ta' konnessjoni msaħħa bejn is-sistemi tal-informazzjoni tal-UE u dawk tal-Interpol fl-oqsma tal-kooperazzjoni tal-pulizija u dik ġudizzjarja, l-ażil u l-migrazzjoni, kif ukoll il-ġestjoni integrata tal-fruntieri u l-viżi, li jipprovdu qafas leġiżlattiv kruċjali għall-iżviluppi attwali u futuri fl-infrastruttura diġitali tal-UE; |
| --- | --- |

20.

| 21. | Jirrakkomanda li fid-dawl tar-regoli li jirregolaw l-aċċess għad-data personali u l-kondiviżjoni tal-informazzjoni fis-sistemi u fil-bażijiet tad-data differenti tal-UE, it-termini tal-ftehim ta' kooperazzjoni futur mal-Interpol għandhom jipprovdu s-salvagwardji u l-garanziji meħtieġa biex l-Istati Membri u l-aġenziji rilevanti tal-UE jingħataw aċċess ikkontrollat għall-bażijiet tad-data tal-Interpol permezz tal-ESP kif ikun meħtieġ biex iwettqu l-kompiti tagħhom, f'konformità mad-drittijiet ta' aċċess tagħhom u mad-dritt tal-UE jew dak nazzjonali li jkopri tali aċċess u f'konformità sħiħa mar-rekwiżiti tal-protezzjoni tad-data tal-UE u mad-drittijiet fundamentali; |
| --- | --- |

21.

| 22. | Ifakkar li l-bażijiet tad-data tal-Interpol fihom volum kbir ta' data dwar id-dokumenti tal-ivvjaġġar ta' ċittadini ta' pajjiżi terzi, u li l-użu ta' dawn il-bażijiet tad-data jista' jimminimizza l-lakuni fl-informazzjoni, iżid il-konkordanzi pożittivi u sussegwentement itejjeb ir-riżultati operazzjonali tal-ETIAS u tar-Regolament rivedut dwar il-VIS; jenfasizza li l-ftehim ta' kooperazzjoni mal-Interpol għandu jipprovdi l-bażi ġuridika meħtieġa, inklużi s-salvagwardji u l-garanziji tal-protezzjoni tad-data, u jawtorizza lill-ESP biex jaqbad direttament mal-bażijiet tad-data tal-Interpol; jenfasizza li l-ftehim ta' kooperazzjoni għandu għalhekk jipprovdi wkoll skop għall-istabbiliment ta' konnessjonijiet siguri tal-ESP u tal-ETIAS mal-infrastruttura tal-IT tal-Interpol, b'mod li jippermetti aċċess għall-bażijiet tad-data tal-Interpol; |
| --- | --- |

22.

| 23. | Jisħaq li f'konformità mal-qafas attwali tal-UE, il-ftehim il-ġdid għandu jiggarantixxi li kwalunkwe tfittxija awtomatizzata tal-bażijiet tad-data tal-Interpol SLTD u TDAWN permezz tal-ESP bl-użu tal-interoperabbiltà għandha titwettaq b'tali mod li ma tiġi żvelata ebda informazzjoni lill-istat li jkun sid l-allert tal-Interpol; |
| --- | --- |

23.

It-trasferiment tad-data u t-trasferimenti ulterjuri

| 24. | Ifakkar li skont l-acquis tal-Unjoni rigward il-protezzjoni tad-data, it-trasferiment tad-data mill-UE lejn pajjiżi terzi u organizzazzjonijiet internazzjonali huwa permess biss jekk ir-riċevituri ta' din l-informazzjoni jkunu jistgħu jiggarantixxu livell ta' protezzjoni tad-data personali essenzjalment ekwivalenti għal dak tal-Unjoni; jissottolinja, f'dan il-kuntest, li fin-nuqqas ta' deċiżjoni ta' adegwatezza dwar l-Interpol, il-ftehim għandu jikkostitwixxi l-bażi ġuridika li tippermetti t-trasferiment ta' data personali lill-Interpol, dment li jkun legalment vinkolanti u infurzabbli kontra l-partijiet kollha għall-ftehim u li jinkludi salvagwardji xierqa għall-protezzjoni tad-data; |
| --- | --- |

24.

| 25. | Jisħaq li t-trasferiment ta' data personali li tiżvela l-oriġini razzjali jew etnika, l-opinjonijiet politiċi, it-twemmin reliġjuż jew filosofiku, is-sħubija fi trade union, data ġenetika, data bijometrika għall-iskop ta' identifikazzjoni b'mod uniku ta' persuna fiżika u data dwar is-saħħa u l-ħajja sesswali jew l-orjentazzjoni sesswali ta' persuna, għandu jkun permess biss f'ċirkostanzi eċċezzjonali u fejn tali trasferiment huwa meħtieġ u proporzjonat fil-każ individwali għall-ġlieda kontra reati kriminali jew il-prevenzjoni tagħhom li jaqgħu fil-kamp ta' applikazzjoni tal-ftehim; jenfasizza li l-ftehim irid jipprovdi salvagwardji xierqa li jindirizzaw ir-riskji speċifiċi tal-ipproċessar ta' kategoriji speċjali ta' data, speċjalment għall-minorenni u għall-vittmi ta' reati; |
| --- | --- |

25.

| 26. | Jirrakkomanda li tiġi limitata l-applikazzjoni ta' derogi għal trasferimenti ulterjuri ta' data personali għall-każijiet previsti fil-Kapitolu V tal-EUDPR; jisħaq li r-rekwiżiti speċifiċi skont ir-regolamenti li jistabbilixxu l-aġenziji jew il-korpi kkonċernati tal-UE jridu jiġu rrispettati bis-sħiħ, inklużi d-dispożizzjonijiet speċifiċi relatati mat-trasferimenti ta' data operazzjonali mill-Europol u l-UPPE; |
| --- | --- |

26.

| 27. | Jirrakkomanda li l-ftehim jiżgura li t-trasferimenti ta' data personali jridu jkunu soġġetti għall-obbligi ta' kunfidenzjalità, u meħtieġa u proporzjonati għall-iskopijiet speċifikati fil-ftehim, jiġifieri l-prevenzjoni, l-investigazzjoni, id-detezzjoni jew il-prosekuzzjoni ta' reati kriminali, filwaqt li jissalvagwardja kontra t-theddid għas-sigurtà pubblika u l-protezzjoni tal-fruntieri esterni; |
| --- | --- |

27.

| 28. | Jirrakkomanda li l-ftehim jistabbilixxi b'mod espliċitu li d-data personali ttrasferita mill-UE lill-Interpol mhijiex se tintuża biex tintalab, tingħata jew tiġi eżegwita piena tal-mewt jew kwalunkwe forma ta' trattament krudili u inuman, u li d-data personali mhijiex se tiġi ttrasferita jekk ikun hemm kwalunkwe riskju li d-data tintuża għal dan l-iskop; |
| --- | --- |

28.

Avviżi ħomor u diffużjonijiet

| 29. | Jisħaq, fid-dawl ta' kooperazzjoni futura, li minkejja r-riformi reċenti, it-trasparenza u l-akkontabbiltà jibqgħu sfida kemm fil-livell individwali kif ukoll f'dak organizzazzjonali fl-Interpol, u l-istess in-nuqqas ta' informazzjoni statistika disponibbli dwar it-tħaddim tas-sistemi tal-avviżi u tad-diffużjonijiet tagħha; jistieden, għalhekk, lill-Kummissjoni tiżgura impenn u garanziji mill-Interpol li se tkompli tiżviluppa aktar l-istrutturi u r-regoli meħtieġa, kif ukoll l-għodod sostantivi li jippermettu l-ipproċessar konsistenti u trasparenti tat-talbiet, ir-rieżamijiet, l-isfidi, il-korrezzjonijiet u t-tħassir; |
| --- | --- |

29.

| 30. | Jistieden lill-Kummissjoni tinnegozja rekwiżit sod li l-Interpol ittejjeb it-trasparenza tas-sistema ta' rieżami tal-avviżi ħomor u tad-diffużjonijiet tagħha, b'mod partikolari tar-rwol u tal-ħidma tat-Task Force tagħha għall-Avviżi u d-Diffużjonijiet; jistieden lill-Kummissjoni tuża n-negozjati mal-Interpol biex titlob lill-organizzazzjoni tipproduċi, taġġorna u tagħmel disponibbli għodod proċedurali u sostantivi dwar it-trattament legali ta' avviżi ħomor u diffużjonijiet, filwaqt li tiżgura l-ipproċessar konsistenti u trasparenti tat-talbiet, ir-rieżamijiet, l-isfidi, il-korrezzjonijiet u t-tħassir; |
| --- | --- |

30.

| 31. | Jirrakkomanda, sabiex tittejjeb l-effiċjenza u tiżdied it-trasparenza, pubblikazzjoni annwali ta' data statistika dwar l-ipproċessar tal-avviżi ħomor u tad-diffużjonijiet, inkluża informazzjoni dwar l-għadd ta' sottomissjonijiet, il-pajjiż ta' oriġini, il-kategorija tar-reat kriminali, ir-raġunijiet jew il-ġustifikazzjonijiet għaċ-ċaħdiet u l-użu ta' sanzjonijiet f'każijiet ta' abbuż; jistieden lill-Kummissjoni tiżgura li d-data statistika dwar it-trattament mill-Istati Membri tal-UE tat-talbiet għall-arrest b'rabta ma' avviżi ħomor u diffużjonijiet jinġabru għall-Istati Membri kollha; |
| --- | --- |

31.

| 32. | Jisħaq li, fil-kuntest ta' dan il-ftehim, l-Interpol għandha tiżviluppa profili ta' riskju pubbliċi tal-avviżi ħomor u tad-diffużjonijiet, abbażi tal-pubblikazzjoni statistika annwali msemmija fil-paragrafu ta' hawn fuq, li jippermettu l-evalwazzjoni tar-riskju ta' abbuż mill-pajjiżi rikjedenti, u li jikkontribwixxu għall-evalwazzjoni tal-effettività tal-mekkaniżmi ta' infurzar tal-Interpol; |
| --- | --- |

32.

| 33. | Jistieden lill-Kummissjoni, fil-kuntest ta' dan il-ftehim, tesplora l-modi possibbli li permezz tagħhom l-ESP jista' jindirizza l-problema ta' avviżi ħomor u diffużjonijiet motivati politikament, li fil-prattika jkunu waħda mill-għodod li tista' tkun effettiva kontra talbiet ta' avviżi ħomor motivati politikament f'ċerti sitwazzjonijiet; |
| --- | --- |

33.

| 34. | Ifakkar fid-dikjarazzjoni tal-Kunsill dwar l-avviżi ħomor tal-Interpol fir-rigward tal-adozzjoni tar-Regolament (UE) 2022/991 (15) tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill, li jappoġġja l-isforzi mwettqa fl-Interpol biex jiġi evitat l-abbuż tal-avviżi ħomor u tad-diffużjonijiet għal raġunijiet politiċi jew ksur tad-drittijiet tal-bniedem u jappella għal skambju kontinwu u regolari dwar il-kwistjoni bejn l-Interpol u l-Uffiċċji Ċentrali Nazzjonali tagħha sabiex titqajjem aktar kuxjenza dwar l-azzjonijiet li l-Istati Membri għandhom jieħdu b'kooperazzjoni mal-Interpol; |
| --- | --- |

34.

| 35. | Jistenna li l-Kunsill iwettaq l-impenn tiegħu li jkompli jappoġġja lill-Interpol fil-promozzjoni tal-istandards u tal-proċeduri eżistenti tagħha għall-kwalità u għall-konformità tad-data; |
| --- | --- |

35.

| 36. | Jistieden lill-Kummissjoni taħdem ukoll internament, bl-użu tal-għodod tekniċi eżistenti disponibbli fl-ambitu tal-qafas ta' sigurtà tal-UE, biex tistabbilixxi mekkaniżmu ta' verifika għall-Istati Membri tal-UE biex jiskambjaw informazzjoni dwar l-identifikazzjoni u t-tneħħija ta' avviżi ħomor u diffużjonijiet motivati politikament, dwar l-aħjar prattiki f'dan il-qasam u dwar profili ta' riskju ta' pajjiżi terzi li joħolqu avviżi ħomor; |
| --- | --- |

36.

| 37. | Jistieden lill-Kummissjoni tirrikonoxxi r-riskju li reġimi awtoritarji sistematikament jikkompromettu l-kooperazzjoni internazzjonali tal-infurzar tal-liġi bbażata fuq il-fiduċja billi jabbużaw mill-għodod ipprovduti mill-Interpol; jistieden ukoll lill-Kummissjoni tħeġġeġ lill-Interpol iżżid l-isforzi tagħha biex b'mod effettiv tikkumbatti din l-imġiba ħażina; |
| --- | --- |

37.

| 38. | Jistieden lill-Kummissjoni tinkludi fil-ftehim dispożizzjonijiet rigward l-appoġġ lill-Interpol biex iżżid l-għadd attwalment żgħir ta' persunal li jittratta r-rieżami ta' avviżi ħomor u diffużjonijiet fi ħdan il-Kummissjoni għall-Kontroll tal-Fajls u ttejjeb l-informazzjoni statistika dwar il-funzjonament tal-avviżi ħomor u tad-diffużjonijiet; jistieden lill-Kummissjoni tuża r-rwol u l-influwenza tal-UE biex tappoġġja titjib li jsaħħaħ il-protezzjoni tal-avviżi u tad-diffużjonijiet mill-użu ħażin; |
| --- | --- |

38.

Ir-Russja

| 39. | Jinnota t-tħabbira mis-Segretarju Ġenerali tal-Interpol li se timplimenta miżuri ta' monitoraġġ imsaħħa biex tidentifika u tipprevjeni kwalunkwe abbuż ulterjuri tas-sistemi tal-Interpol mir-Russja; jibqa' mħasseb, madankollu, li l-monitoraġġ waħdu mhux se jimmitiga bis-sħiħ ir-riskji tal-abbuż mir-Russja; jisħaq, għalhekk, li minħabba ċ-ċirkostanzi speċjali attwali, inkluż il-ksur sfaċċat min-naħa tar-Russja tad-dritt internazzjonali u n-nuqqas ta' osservanza tas-sistema internazzjonali bbażata fuq ir-regoli, il-Kumitat Eżekuttiv u s-Segretarjat Ġenerali tal-Interpol għandhom jieħdu miżuri immedjati u sodi biex jirrevokaw id-drittijiet ta' aċċess tal-Federazzjoni Russa u tal-Belarussja għas-sistemi tal-Interpol, peress li l-azzjonijiet tagħhom huma theddida diretta għall-kooperazzjoni internazzjonali fl-infurzar tal-liġi u jikkostitwixxu ksur serju tad-drittijiet fundamentali; iħeġġeġ lill-Kumitat Eżekuttiv tal-Interpol biex iħejji u jipproponi lill-Assemblea Ġenerali l-emendi meħtieġa għall-kostituzzjoni tal-Interpol biex tippermetti s-sospensjoni ta' pajjiżi membri mill-Interpol u jistieden lill-Istati Membri tal-UE jappoġġjaw din l-inizjattiva bil-għan li jissospendu lir-Russja u lil pajjiżi oħra li b'mod konsistenti jabbużaw mill-Interpol għal raġunijiet politiċi mill-organizzazzjoni; iħeġġeġ lis-Segretarjat Ġenerali tal-Interpol iressaq proposta lill-Kumitat Eżekuttiv għal miżuri korrettivi għall-Federazzjoni Russa skont l-Artikolu 131(3) tar-Regoli tal-Interpol dwar l-Ipproċessar tad-Data, inkluża s-sospensjoni tad-drittijiet ta' aċċess tal-Uffiċċju Ċentrali Nazzjonali Russu; |
| --- | --- |

39.

| 40. | Jirrakkomanda bil-qawwa li l-Kummissjoni tressaq miżuri ta' monitoraġġ imsaħħa, fil-kuntest ta' dan il-ftehim, fir-rigward tal-avviżi u tad-diffużjonijiet maħruġa qabel il-gwerra fl-Ukrajna mill-awtoritajiet Russi; jistieden lill-Kummissjoni tagħti pariri lill-Istati Membri dwar miżuri speċifiċi li għandhom japplikaw fir-rigward tal-avviżi u tad-diffużjonijiet mill-awtoritajiet Russi qabel il-gwerra u fil-kuntest attwali; |
| --- | --- |

40.

Osservazzjonijiet finali

| 41. | Jitlob li l-ftehim jipprevedi l-possibbiltà li jiġi sospiż jew terminat f'każ ta' kwalunkwe ksur tad-dispożizzjonijiet tiegħu, b'mod partikolari dawk dwar id-data personali minn waħda mill-partijiet, filwaqt li jiġi speċifikat li d-data personali li taqa' fil-kamp ta' applikazzjoni tal-ftehim ittrasferita qabel is-sospensjoni jew it-terminazzjoni tiegħu tista' tkompli tiġi pproċessata f'konformità mat-termini tal-ftehim; |
| --- | --- |

41.

| 42. | Iqis li l-ftehim previst għandu jkun fih klawżola dwar rapport ta' rieżami mill-Kummissjoni tliet snin wara d-dħul fis-seħħ tiegħu, u kull tliet snin minn hemm 'il quddiem, li jivvaluta l-implimentazzjoni effettiva tal-ftehim u r-rispett tiegħu tad-drittijiet fundamentali; iqis li huwa importanti li l-ftehim jipprevedi mekkaniżmu ta' monitoraġġ u rieżamijiet perjodiċi biex jiġi evalwat il-funzjonament tiegħu fir-rigward tal-ħtiġijiet operazzjonali tal-aġenziji rilevanti tal-Unjoni, inkluża statistika dwar l-għadd ta' kriminali arrestati u misjuba ħatja bl-għajnuna tad-data tal-Interpol, kif ukoll il-konformità tiegħu mal-protezzjoni tad-data u ma' drittijiet fundamentali oħra; |
| --- | --- |

42.

| 43. | Jirrakkomanda, kif ġie kkonfermat mill-QĠUE, fl-opinjoni tagħha tat-8 ta' Settembru 2016 dwar l-abbozz ta' ftehim bejn il-Kanada u l-Unjoni Ewropea dwar it-Trasferiment ta' data tar-Reġistru tal-Ismijiet tal-Passiġġieri mill-Unjoni Ewropea għall-Kanada, li l-konsiderazzjonijiet tal-ftehim jinkludu wkoll il-bażijiet ġuridiċi sostantivi kollha rilevanti, inkluż l-Artikolu 16 tat-TFUE; |
| --- | --- |

43.

| 44. | Jirrakkomanda li kwalunkwe soluzzjoni ta' tilwim li għandha tiġi nnegozjata taqa' taħt il-ġurisdizzjoni aħħarija tal-QĠUE; |
| --- | --- |

44.

| 45. | Jistieden lill-Kummissjoni tirrapporta lill-Parlament dwar it-twettiq u l-eżitu tan-negozjati, kemm fuq bażi regolari kif ukoll kull meta tiġi mitluba tagħmel dan; ifakkar li l-Parlament għandu s-setgħa li jagħti l-kunsens tiegħu għall-konklużjoni tal-ftehim ta' kooperazzjoni previst u li għalhekk għandu jkun involut mill-qrib fil-proċess tan-negozjar; jistieden lill-Kummissjoni tiżgura li r-rapportar lill-Parlament ikun parti mill-mekkaniżmi ta' monitoraġġ u ta' evalwazzjoni previsti fil-ftehim ta' kooperazzjoni; |
| --- | --- |

45.

o

o o

| 46. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din ir-rakkomandazzjoni lill-Kunsill u lill-Kummissjoni kif ukoll lill-Organizzazzjoni tal-Pulizija Kriminali (ICPO-INTERPOL). |
| --- | --- |

46.

---

(1)  ĠU L 119, 4.5.2016, p. 1.

(2)  ĠU L 119, 4.5.2016, p. 89.

(3)  ĠU L 295, 21.11.2018, p. 39.

(4)  ĠU L 135, 24.5.2016, p. 53.

(5)  ĠU L 295, 14.11.2019, p. 1.

(6)  ĠU L 283, 31.10.2017, p. 1.

(7)  ĠU L 295, 21.11.2018, p. 138.

(8)  ĠU L 135, 22.5.2019, p. 27.

(9)  ĠU L 135, 22.5.2019, p. 85.

(10)  ĠU C 445, 29.10.2021, p. 140.

(11)  ĠU C 117, 11.3.2022, p. 109.

(12)  Ir-Regolament (UE) 2019/817 u r-Regolament (UE) 2019/818.

(13)  Ir-Regolament (UE) 2018/1240 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-12 ta' Settembru 2018 li jistabbilixxi Sistema Ewropea ta' Informazzjoni u ta' Awtorizzazzjoni għall-Ivvjaġġar (ETIAS) u li jemenda r-Regolamenti (UE) Nru 1077/2011, (UE) Nru 515/2014, (UE) 2016/399, (UE) 2016/1624 u (UE) 2017/2226 (ĠU L 236, 19.9.2018, p. 1).

(14)  Ir-Regolament (KE) Nru 767/2008 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tad-9 ta' Lulju 2008 dwar is-Sistema tal-Informazzjoni dwar il-Viża (VIS) u l-iskambju ta' data bejn l-Istati Membri dwar viżi għal perjodu qasir (ĠU L 218, 13.8.2008, p. 60).

(15)  Ir-Regolament (UE) 2022/991 tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tat-8 ta' Ġunju 2022 li jemenda r-Regolament (UE) 2016/794, fir-rigward tal-kooperazzjoni tal-Europol ma' partijiet privati, tal-ipproċessar ta' data personali mill-Europol b'appoġġ għal investigazzjonijiet kriminali, u tar-rwol tal-Europol fir-riċerka u fl-innovazzjoni (ĠU L 169, 27.6.2022, p. 1).

---

II Komunikazzjonijiet

KOMUNIKAZZJONIJIET MINN ISTITUZZJONIJIET, KORPI, UFFIĊĊJI U AĠENZIJI TAL-UNJONI EWROPEA

Il-Parlament Ewropew

L-Erbgħa 6 ta’ Lulju 2022

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/283 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/283

---

P9_TA(2022)0281

Emenda tar-Regoli ta' Proċedura tal-Parlament fir-rigward tal-Artikolu 216 dwar il-laqgħat tal-kumitati

Deċiżjoni tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar l-emenda tar-Regoli ta' Proċedura tal-Parlament Ewropew fir-rigward tal-Artikolu 216 dwar il-laqgħat tal-kumitati (2022/2069(REG))

(2023/C 47/24)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-ittra tal-President tiegħu tad-9 ta' Ġunju 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-ittra tal-President tiegħu tad-9 ta' Ġunju 2022,

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 236 u 237 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 236 u 237 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Kostituzzjonali (A9-0203/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Kostituzzjonali (A9-0203/2022),

| 1. | Jiddeċiedi li jemenda r-Regoli ta' Proċedura tiegħu kif jidher hawn taħt; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jiddeċiedi li dawn l-emendi għandhom jidħlu fis-seħħ fl-ewwel jum wara dak tal-adozzjoni tagħhom; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi din id-deċiżjoni lill-Kunsill u lill-Kummissjoni għal skopijiet ta' informazzjoni. |
| --- | --- |

3.

Emenda 1

Regoli ta' Proċedura tal-Parlament Ewropew

Artikolu 216 – paragrafu 1

| Test fis-seħħ | Emenda |
| --- | --- |
| 1.   Kumitat għandu jiltaqa' meta jissejjaħ mill-president tiegħu jew fuq talba tal-President tal-Parlament. | 1.   Kumitat għandu jiltaqa' meta jissejjaħ mill-president tiegħu jew fuq talba tal-President tal-Parlament. |
| | Meta jsejjaħ tali laqgħa, il-president jista' jiddeċiedi, fuq bażi ta' każ b'każ u bl-approvazzjoni tal-koordinaturi li jirrappreżentaw maġġoranza tal-membri tal-kumitat, li l-attendenza għal-laqgħa tista' ssir ukoll b'mod remot, ħlief għal laqgħat tal-kumitati li jsiru bil-magħluq. |
| Meta jkun qed isejjaħ laqgħa, il-president għandu jressaq abbozz tal-aġenda. Il-kumitat għandu jieħu deċiżjoni fuq l-aġenda fil-bidu tal-laqgħa. | Meta jkun qed isejjaħ laqgħa, il-president għandu jressaq abbozz tal-aġenda
  , li fih għandu jiġi ddikjarat jekk l-attendenza għal-laqgħa tistax issir ukoll b'mod remot
  . Il-kumitat għandu jieħu deċiżjoni fuq l-aġenda fil-bidu tal-laqgħa. |

Test fis-seħħ

Emenda

1.   Kumitat għandu jiltaqa' meta jissejjaħ mill-president tiegħu jew fuq talba tal-President tal-Parlament.

1.   Kumitat għandu jiltaqa' meta jissejjaħ mill-president tiegħu jew fuq talba tal-President tal-Parlament.

Meta jsejjaħ tali laqgħa, il-president jista' jiddeċiedi, fuq bażi ta' każ b'każ u bl-approvazzjoni tal-koordinaturi li jirrappreżentaw maġġoranza tal-membri tal-kumitat, li l-attendenza għal-laqgħa tista' ssir ukoll b'mod remot, ħlief għal laqgħat tal-kumitati li jsiru bil-magħluq.

Meta jsejjaħ tali laqgħa, il-president jista' jiddeċiedi, fuq bażi ta' każ b'każ u bl-approvazzjoni tal-koordinaturi li jirrappreżentaw maġġoranza tal-membri tal-kumitat, li l-attendenza għal-laqgħa tista' ssir ukoll b'mod remot, ħlief għal laqgħat tal-kumitati li jsiru bil-magħluq.

Meta jkun qed isejjaħ laqgħa, il-president għandu jressaq abbozz tal-aġenda. Il-kumitat għandu jieħu deċiżjoni fuq l-aġenda fil-bidu tal-laqgħa.

Meta jkun qed isejjaħ laqgħa, il-president għandu jressaq abbozz tal-aġenda
  , li fih għandu jiġi ddikjarat jekk l-attendenza għal-laqgħa tistax issir ukoll b'mod remot
  . Il-kumitat għandu jieħu deċiżjoni fuq l-aġenda fil-bidu tal-laqgħa.

, li fih għandu jiġi ddikjarat jekk l-attendenza għal-laqgħa tistax issir ukoll b'mod remot

Emenda 2

Emenda 2

Regoli ta' Proċedura tal-Parlament Ewropew

Regoli ta' Proċedura tal-Parlament Ewropew

Artikolu 216 – paragrafu 4

Artikolu 216 – paragrafu 4

| Test fis-seħħ | Emenda |
| --- | --- |
| 4.   L-Artikolu 171(2)
  dwar l-allokazzjoni tal-ħin tad-diskors
  għandu japplika mutatis mutandis għall-kumitati. | 4.   L-Artikolu 171(2) għandu japplika mutatis mutandis għall-kumitati.
  Madankollu, it-tieni sentenza tal-Artikolu 171(2) ma għandhiex tapplika għall-Membri li jkunu qed jattendu l-laqgħa b'mod remot. |

Test fis-seħħ

Test fis-seħħ

Emenda

Emenda

4.   L-Artikolu 171(2)
  dwar l-allokazzjoni tal-ħin tad-diskors
  għandu japplika mutatis mutandis għall-kumitati.

4.   L-Artikolu 171(2) għandu japplika mutatis mutandis għall-kumitati.
  Madankollu, it-tieni sentenza tal-Artikolu 171(2) ma għandhiex tapplika għall-Membri li jkunu qed jattendu l-laqgħa b'mod remot.

Emenda 3

Emenda 3

Regoli ta' Proċedura tal-Parlament Ewropew

Regoli ta' Proċedura tal-Parlament Ewropew

Artikolu 216 – paragrafu 5a (ġdid)

Artikolu 216 – paragrafu 5a (ġdid)

| Test fis-seħħ | Emenda |
| --- | --- |
| | 5a.
     
  Għal kwalunkwe reġim ta' parteċipazzjoni remota, għandu jiġi żgurat li:








  — | il-Membri jkunu jistgħu jeżerċitaw il-mandat parlamentari tagħhom, inkluż, b'mod partikolari, id-dritt tagħhom li jitkellmu fil-kumitati mingħajr tfixkil; |

Test fis-seħħ

Test fis-seħħ

Emenda

Emenda

5a.
     
  Għal kwalunkwe reġim ta' parteċipazzjoni remota, għandu jiġi żgurat li:

—

il-Membri jkunu jistgħu jeżerċitaw il-mandat parlamentari tagħhom, inkluż, b'mod partikolari, id-dritt tagħhom li jitkellmu fil-kumitati mingħajr tfixkil;

| — | is-soluzzjonijiet tat-teknoloġija tal-informatika għad-dispożizzjoni jkunu “teknoloġikament newtrali”; |
| --- | --- |

—

is-soluzzjonijiet tat-teknoloġija tal-informatika għad-dispożizzjoni jkunu “teknoloġikament newtrali”;

| — | jintużaw mezzi elettroniċi siguri li huma ġestiti u ssorveljati mis-servizzi tal-Parlament direttament u internament; |
| --- | --- |

—

jintużaw mezzi elettroniċi siguri li huma ġestiti u ssorveljati mis-servizzi tal-Parlament direttament u internament;

| — | it-tagħmir tekniku jippermetti l-kwalità awdjo u vidjo meħtieġa; u |
| --- | --- |

—

it-tagħmir tekniku jippermetti l-kwalità awdjo u vidjo meħtieġa; u

| — | l-intervent isir minn post xieraq. |
| --- | --- |

—

l-intervent isir minn post xieraq.

---

III Atti preparatorji

Il-Parlament Ewropew

It-Tlieta 5 ta’ Lulju 2022

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/285 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/285

---

P9_TA(2022)0269

L-Att dwar is-Servizzi Diġitali ***I

Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar Suq Uniku għas-Servizzi Diġitali (l-Att dwar is-Servizzi Diġitali) u li jemenda d-Direttiva 2000/31/KE (COM(2020)0825 – C9-0418/2020 – 2020/0361(COD))

(Proċedura leġiżlattiva ordinarja: l-ewwel qari)

(2023/C 47/25)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill (COM(2020)0825), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill (COM(2020)0825),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 294(2) u l-Artikolu 114 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, skont liema artikoli l-Kummissjoni ppreżentat il-proposta lill-Parlament (C9-0418/2020), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 294(2) u l-Artikolu 114 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, skont liema artikoli l-Kummissjoni ppreżentat il-proposta lill-Parlament (C9-0418/2020),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 294(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 294(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tas-27 ta' April 2021 (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tas-27 ta' April 2021 (1),

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni tal-1 ta' Lulju 2021 (2), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni tal-1 ta' Lulju 2021 (2),

| — | wara li kkunsidra l-ftehim proviżorju approvat mill-kumitat responsabbli fis-sens tal-Artikolu 74(4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu u l-impenn meħud mir-rappreżentant tal-Kunsill, permezz tal-ittra tal-15 ta’ Ġunju 2022, li japprova l-pożizzjoni tal-Parlament, skont l-Artikolu 294(4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-ftehim proviżorju approvat mill-kumitat responsabbli fis-sens tal-Artikolu 74(4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu u l-impenn meħud mir-rappreżentant tal-Kunsill, permezz tal-ittra tal-15 ta’ Ġunju 2022, li japprova l-pożizzjoni tal-Parlament, skont l-Artikolu 294(4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 59 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 59 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra l-opinjonijiet tal-Kumitat għall-Industrija, ir-Riċerka u l-Enerġija, tal-Kumitat għall-Affarijiet Legali, tal-Kumitat għal-Libertajiet Ċivili, il-Ġustizzja u l-Intern, tal-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji, tal-Kumitat għat-Trasport u t-Turiżmu, tal-Kumitat għall-Kultura u l-Edukazzjoni u tal-Kumitat għad-Drittijiet tan-Nisa u l-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjonijiet tal-Kumitat għall-Industrija, ir-Riċerka u l-Enerġija, tal-Kumitat għall-Affarijiet Legali, tal-Kumitat għal-Libertajiet Ċivili, il-Ġustizzja u l-Intern, tal-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji, tal-Kumitat għat-Trasport u t-Turiżmu, tal-Kumitat għall-Kultura u l-Edukazzjoni u tal-Kumitat għad-Drittijiet tan-Nisa u l-Ugwaljanza bejn il-Ġeneri,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għas-Suq Intern u l-Ħarsien tal-Konsumatur (A9-0356/2021), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għas-Suq Intern u l-Ħarsien tal-Konsumatur (A9-0356/2021),

| 1. | Jadotta l-pożizzjoni fl-ewwel qari li tidher hawn taħt (3); |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jieħu nota tad-dikjarazzjoni mill-Kummissjoni annessa ma' din ir-riżoluzzjoni, li se tiġi ppubblikata fis-serje C tal-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jitlob lill-Kummissjoni terġa' tirreferi l-kwistjoni lill-Parlament jekk tibdel il-proposta tagħha, temendaha b'mod sustanzjali jew ikollha l-ħsieb li temendaha b'mod sustanzjali; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi l-pożizzjoni tal-Parlament lill-Kunsill u lill-Kummissjoni kif ukoll lill-parlamenti nazzjonali. |
| --- | --- |

4.

---

(1)  ĠU C 286, 16.7.2021, p. 70.

(2)  ĠU C 440, 29.10.2021, p. 67.

(3)  Din il-pożizzjoni tissostitwixxi l-emendi adottati fl-20 ta' Jannar 2022 (Testi adottati P9_TA(2022)0014).

---

P9_TC1-COD(2020)0361

Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fil-5 ta' Lulju 2022 bil-ħsieb tal-adozzjoni tar-Regolament (UE) 2022/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar Suq Uniku għas-Servizzi Diġitali u li jemenda d-Direttiva 2000/31/KE (l-Att dwar is-Servizzi Diġitali)

(Peress li ntlaħaq ftehim bejn il-Parlament u l-Kunsill, il-pożizzjoni tal-Parlament taqbel mal-att leġiżlattiv finali, ir-Regolament (UE) 2022/2065.)

---

ANNESS GĦAR-RIŻOLUZZJONI LEĠIŻLATTIVA

DIKJARAZZJONI TAL-KUMMISSJONI DWAR L-APPOĠĠ TA' INTRAPRIŻI MIKRO, ŻGĦAR U TA' DAQS MEDJU U NEGOZJI ĠODDA FIL-KUNTEST TAL-ATT DWAR IS-SERVIZZI DIĠITALI

Il-Kummissjoni tirrikonoxxi l-importanza tal-kompetittività, l-innovazzjoni u l-investiment fis-servizzi diġitali, b'mod partikolari fir-rigward ta' intrapriżi mikro, żgħar u ta' daqs medju u negozji ġodda. Għal dak il-għan, il-Kummissjoni hija impenjata li tiffaċilita l-konformità mal-Att dwar is-Servizzi Diġitali tal-intrapriżi mikro, żgħar u ta' daqs medju u negozji ġodda, b'mod partikolari permezz tal-mobilizzazzjoni ta' programmi rilevanti favur l-innovazzjoni, l-użu ta' teknoloġiji diġitali u l-istandardizzazzjoni.

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/288 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/288

---

P9_TA(2022)0270

L-Att dwar is-Swieq Diġitali ***I

Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar swieq kontestabbli u ġusti fis-settur diġitali (l-Att dwar is-Swieq Diġitali) (COM(2020)0842 – C9-0419/2020 – 2020/0374(COD))

(Proċedura leġiżlattiva ordinarja: l-ewwel qari)

(2023/C 47/26)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill (COM(2020)0842), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill (COM(2020)0842),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 294(2) u l-Artikolu 114 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, skont liema artikoli l-Kummissjoni ppreżentat il-proposta lill-Parlament (C9-0419/2020), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 294(2) u l-Artikolu 114 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, skont liema artikoli l-Kummissjoni ppreżentat il-proposta lill-Parlament (C9-0419/2020),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 294(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 294(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tas-27 ta' April 2021 (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew tas-27 ta' April 2021 (1),

| — | wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni tat-30 ta' Ġunju 2021 (2), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjoni tal-Kumitat tar-Reġjuni tat-30 ta' Ġunju 2021 (2),

| — | wara li kkunsidra l-ftehim proviżorju approvat mill-kumitat responsabbli fis-sens tal-Artikolu 74(4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu u l-impenn meħud mir-rappreżentant tal-Kunsill, permezz tal-ittra tal-11 ta' Mejju 2022, li japprova l-pożizzjoni tal-Parlament, skont l-Artikolu 294(4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-ftehim proviżorju approvat mill-kumitat responsabbli fis-sens tal-Artikolu 74(4) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu u l-impenn meħud mir-rappreżentant tal-Kunsill, permezz tal-ittra tal-11 ta' Mejju 2022, li japprova l-pożizzjoni tal-Parlament, skont l-Artikolu 294(4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 59 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 59 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra l-opinjonijiet tal-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji, tal-Kumitat għall-Industrija, ir-Riċerka u l-Enerġija, tal-Kumitat għat-Trasport u t-Turiżmu, tal-Kumitat għall-Kultura u l-Edukazzjoni, tal-Kumitat għall-Affarijiet Legali u tal-Kumitat għal-Libertajiet Ċivili, il-Ġustizzja u l-Intern, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-opinjonijiet tal-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji, tal-Kumitat għall-Industrija, ir-Riċerka u l-Enerġija, tal-Kumitat għat-Trasport u t-Turiżmu, tal-Kumitat għall-Kultura u l-Edukazzjoni, tal-Kumitat għall-Affarijiet Legali u tal-Kumitat għal-Libertajiet Ċivili, il-Ġustizzja u l-Intern,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għas-Suq Intern u l-Ħarsien tal-Konsumatur (A9-0332/2021), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għas-Suq Intern u l-Ħarsien tal-Konsumatur (A9-0332/2021),

| 1. | Jadotta l-pożizzjoni fl-ewwel qari li tidher hawn taħt (3); |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jitlob lill-Kummissjoni terġa' tirreferi l-kwistjoni lill-Parlament jekk tibdel il-proposta tagħha, temendaha b'mod sustanzjali jew ikollha l-ħsieb li temendaha b'mod sustanzjali; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex jgħaddi l-pożizzjoni tal-Parlament lill-Kunsill u lill-Kummissjoni kif ukoll lill-parlamenti nazzjonali. |
| --- | --- |

3.

---

(1)  ĠU C 286, 16.7.2021, p. 64.

(2)  ĠU C 440, 29.10.2021, p. 67.

(3)  Din il-pożizzjoni tissostitwixxi l-emendi adottati fil-15 ta’ Diċembru 2021 (Testi adottati P9_TA(2021)0499).

---

P9_TC1-COD(2020)0374

Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fil-5 ta’ Lulju 2022 bil-ħsieb li jiġi adottat ir-Regolament (UE) 2022/... dwar swieq kontestabbli u ġusti fis-settur diġitali u li jemenda d-Direttivi (UE) 2019/1937 u (UE) 2020/1828 (l-Att dwar is-Swieq Diġitali)

(Peress li ntlaħaq ftehim bejn il-Parlament u l-Kunsill, il-pożizzjoni tal-Parlament taqbel mal-att leġiżlattiv finali, ir-Regolament (UE) 2022/1925.)

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/289 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/289

---

P9_TA(2022)0271

Adozzjoni tal-euro mill-Kroazja fl-1 ta' Jannar 2023 *

Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar il-proposta għal deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-adozzjoni tal-euro mill-Kroazja fl-1 ta' Jannar 2023 (COM(2022)0282 – C9-0195/2022 – 2022/0179(NLE))

(Konsultazzjoni)

(2023/C 47/27)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni għal deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-adozzjoni tal-euro mill-Kroazja fl-1 ta' Jannar 2023 (COM(2022)0282), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni għal deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-adozzjoni tal-euro mill-Kroazja fl-1 ta' Jannar 2023 (COM(2022)0282),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 140(2) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 140(2) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (TFUE),

| — | wara li kkunsidra r-Rapport ta' Konverġenza 2022 tal-Kummissjoni u r-Rapport ta' Konverġenza tal-Bank Ċentrali Ewropew ta' Ġunju 2022, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-Rapport ta' Konverġenza 2022 tal-Kummissjoni u r-Rapport ta' Konverġenza tal-Bank Ċentrali Ewropew ta' Ġunju 2022,

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-1 ta' Ġunju 2006 dwar it-tkabbir taż-żona tal-euro (1), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-1 ta' Ġunju 2006 dwar it-tkabbir taż-żona tal-euro (1),

| — | wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-20 ta' Ġunju 2007 dwar it-titjib tal-proċess ta' konsultazzjoni tal-Parlament Ewropew fil-proċeduri ta' tkabbir ulterjuri taż-żona euro (2), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-riżoluzzjoni tiegħu tal-20 ta' Ġunju 2007 dwar it-titjib tal-proċess ta' konsultazzjoni tal-Parlament Ewropew fil-proċeduri ta' tkabbir ulterjuri taż-żona euro (2),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 106 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 106 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji (A9-0187/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Affarijiet Ekonomiċi u Monetarji (A9-0187/2022),

| A. | billi l-Artikolu 140 tat-TFUE jipprevedi l-ilħuq ta' grad għoli ta' konverġenza sostenibbli b'referenza għal jekk kull Stat Membru ikunx issodisfa dawn il-kriterji: il-ksib ta' livell għoli ta' stabbiltà fil-prezzijiet; is-sostenibbiltà tal-pożizzjoni finanzjarja tal-gvern, meta l-Istat Membru ma jkunx soġġett għal proċedura ta' defiċit eċċessiv kif deskritt fil-Protokoll Nru 12 anness mat-Trattati; l-osservanza tal-marġni ta' fluttwazzjoni normali previsti mill-mekkaniżmu tar-rata tal-kambju; u d-durabbiltà tal-konverġenza miksuba mill-Istat Membru u l-parteċipazzjoni tal-Istati Membri fil-mekkaniżmu tar-rata tal-kambju tas-Sistema Monetarja Ewropea kif jidher fil-livelli tar-rati tal-imgħax f'perjodi fit-tul (“il-kriterji ta' Maastricht”); |
| --- | --- |

A.

billi l-Artikolu 140 tat-TFUE jipprevedi l-ilħuq ta' grad għoli ta' konverġenza sostenibbli b'referenza għal jekk kull Stat Membru ikunx issodisfa dawn il-kriterji: il-ksib ta' livell għoli ta' stabbiltà fil-prezzijiet; is-sostenibbiltà tal-pożizzjoni finanzjarja tal-gvern, meta l-Istat Membru ma jkunx soġġett għal proċedura ta' defiċit eċċessiv kif deskritt fil-Protokoll Nru 12 anness mat-Trattati; l-osservanza tal-marġni ta' fluttwazzjoni normali previsti mill-mekkaniżmu tar-rata tal-kambju; u d-durabbiltà tal-konverġenza miksuba mill-Istat Membru u l-parteċipazzjoni tal-Istati Membri fil-mekkaniżmu tar-rata tal-kambju tas-Sistema Monetarja Ewropea kif jidher fil-livelli tar-rati tal-imgħax f'perjodi fit-tul (“il-kriterji ta' Maastricht”);

| B. | billi l-Kroazja kkonformat mal-kriterji ta' Maastricht skont l-Artikolu 140 tat-TFUE u l-Protokoll Nru 13 dwar il-kriterji ta' konverġenza anness mat-Trattati, u l-leġiżlazzjoni tal-Kroazja ġiet evalwata mill-Kummissjoni u mill-Bank Ċentrali Ewropew (BĊE) bħala kompletament kompatibbli mar-rekwiżiti tat-TFUE u l-Istatut tas-Sistema Ewropea ta' Banek Ċentrali u tal-Bank Ċentrali Ewropew; |
| --- | --- |

B.

billi l-Kroazja kkonformat mal-kriterji ta' Maastricht skont l-Artikolu 140 tat-TFUE u l-Protokoll Nru 13 dwar il-kriterji ta' konverġenza anness mat-Trattati, u l-leġiżlazzjoni tal-Kroazja ġiet evalwata mill-Kummissjoni u mill-Bank Ċentrali Ewropew (BĊE) bħala kompletament kompatibbli mar-rekwiżiti tat-TFUE u l-Istatut tas-Sistema Ewropea ta' Banek Ċentrali u tal-Bank Ċentrali Ewropew;

| C. | billi t-TFUE jitlob eżami ta' fatturi oħra rilevanti għall-integrazzjoni u l-konverġenza ekonomiċi li għandhom jitqiesu fil-valutazzjoni, inklużi l-iżviluppi tal-bilanċ tal-pagamenti u l-integrazzjoni tas-swieq tal-prodotti, dawk tax-xogħol u dawk finanzjarji; billi l-Kummissjoni tqis li l-Kroazja tissodisfa l-kundizzjonijiet għall-adozzjoni tal-euro anke b'rabta ma' dawn il-kriterji addizzjonali; |
| --- | --- |

C.

billi t-TFUE jitlob eżami ta' fatturi oħra rilevanti għall-integrazzjoni u l-konverġenza ekonomiċi li għandhom jitqiesu fil-valutazzjoni, inklużi l-iżviluppi tal-bilanċ tal-pagamenti u l-integrazzjoni tas-swieq tal-prodotti, dawk tax-xogħol u dawk finanzjarji; billi l-Kummissjoni tqis li l-Kroazja tissodisfa l-kundizzjonijiet għall-adozzjoni tal-euro anke b'rabta ma' dawn il-kriterji addizzjonali;

| D. | billi, abbażi tal-prassi komuni u kif sar diversi drabi fil-passat, għall-fini tal-valutazzjoni tal-kriterju tal-istabbiltà fil-prezzijiet, il-Kummissjoni teskludi minn fost il-pajjiżi bl-aħjar prestazzjoni dawk li r-rati tal-inflazzjoni tagħhom ma jistgħux jitqiesu bħala punt ta' riferiment sinifikanti għal Stati Membri oħra, u għalhekk eskludiet mill-valutazzjoni żewġ Stati Membri bħala dawk bl-aħjar prestazzjoni; |
| --- | --- |

D.

billi, abbażi tal-prassi komuni u kif sar diversi drabi fil-passat, għall-fini tal-valutazzjoni tal-kriterju tal-istabbiltà fil-prezzijiet, il-Kummissjoni teskludi minn fost il-pajjiżi bl-aħjar prestazzjoni dawk li r-rati tal-inflazzjoni tagħhom ma jistgħux jitqiesu bħala punt ta' riferiment sinifikanti għal Stati Membri oħra, u għalhekk eskludiet mill-valutazzjoni żewġ Stati Membri bħala dawk bl-aħjar prestazzjoni;

| E. | billi ċ-ċirkostanzi attwali, bħaż-żieda fil-prezzijiet tal-enerġija u l-invażjoni illegali u mhux provokata tal-Ukrajna mir-Russja kellhom impatt fuq diversi indikaturi użati fir-rapporti ta' konverġenza u jirrikjedu riflessjoni adegwata dwar l-implimentazzjoni tagħhom; billi l-aderenza ma' dawk il-kriterji tikkontribwixxi għall-integrazzjoni fl-Unjoni Ekonomika u Monetarja u għall-istabbiltà fit-tul tal-Unjoni Ekonomika u Monetarja; |
| --- | --- |

E.

billi ċ-ċirkostanzi attwali, bħaż-żieda fil-prezzijiet tal-enerġija u l-invażjoni illegali u mhux provokata tal-Ukrajna mir-Russja kellhom impatt fuq diversi indikaturi użati fir-rapporti ta' konverġenza u jirrikjedu riflessjoni adegwata dwar l-implimentazzjoni tagħhom; billi l-aderenza ma' dawk il-kriterji tikkontribwixxi għall-integrazzjoni fl-Unjoni Ekonomika u Monetarja u għall-istabbiltà fit-tul tal-Unjoni Ekonomika u Monetarja;

| F. | billi, bid-dħul fis-seħħ tal-qafas ta' kooperazzjoni mill-qrib fl-1 ta' Ottubru 2020, il-BĊE kiseb ir-responsabbiltà għas-superviżjoni diretta ta' tmien istituzzjonijiet sinifikanti u għas-sorveljanza ta' 15-il istituzzjoni inqas sinifikanti fil-Kroazja; |
| --- | --- |

F.

billi, bid-dħul fis-seħħ tal-qafas ta' kooperazzjoni mill-qrib fl-1 ta' Ottubru 2020, il-BĊE kiseb ir-responsabbiltà għas-superviżjoni diretta ta' tmien istituzzjonijiet sinifikanti u għas-sorveljanza ta' 15-il istituzzjoni inqas sinifikanti fil-Kroazja;

| G. | billi l-Kroazja impenjat ruħha li timplimenta għadd ta' miżuri wara d-dħul tagħha fil-Mekkaniżmu tar-Rata tal-Kambju (ERM II) f'Lulju 2020 fl-erba' oqsma li ġejjin: il-ġlieda kontra l-ħasil tal-flus, l-ambjent tan-negozju, il-governanza tas-settur pubbliku u l-qafas tal-insolvenza; |
| --- | --- |

G.

billi l-Kroazja impenjat ruħha li timplimenta għadd ta' miżuri wara d-dħul tagħha fil-Mekkaniżmu tar-Rata tal-Kambju (ERM II) f'Lulju 2020 fl-erba' oqsma li ġejjin: il-ġlieda kontra l-ħasil tal-flus, l-ambjent tan-negozju, il-governanza tas-settur pubbliku u l-qafas tal-insolvenza;

| H. | billi r-rapporteur żar il-Latvja biex jivvaluta kemm il-pajjiż huwa lest biex jidħol fiż-żona tal-euro; |
| --- | --- |

H.

billi r-rapporteur żar il-Latvja biex jivvaluta kemm il-pajjiż huwa lest biex jidħol fiż-żona tal-euro;

| 1. | Japprova l-proposta tal-Kummissjoni; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Huwa favur l-adozzjoni tal-euro mill-Kroazja fl-1 ta' Jannar 2023; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jinnota li l-Kroazja tissodisfa l-kriterji kollha għall-adozzjoni tal-euro bħala riżultat ta' sforzi ambizzjużi, determinati, kredibbli u sostenibbli min-naħa tal-Gvern Kroat u tal-poplu Kroat; |
| --- | --- |

3.

| 4. | Jinnota li l-valutazzjonijiet pożittivi tal-Kummissjoni u tal-BĊE saru fl-isfond tax-xokk tal-COVID-19, li ħa aktar fit-tul milli kien mistenni inizjalment, u l-irkupru ekonomiku sussegwenti fl-2021; jinnota, madankollu, li l-invażjoni mhux provokata u illegali tal-Ukrajna mir-Russja li bdiet fl-24 ta' Frar 2022 kellha impatt limitat fuq id-data storika użata għat-tħejjija tar-rapporti ta' konverġenza; huwa konvint, għalhekk, li l-Kroazja tinsab għalkollox lesta biex tadotta l-euro sa mill-1 ta' Jannar 2023; |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jissottolinja li, minkejja s-sitwazzjoni soċjoekonomika diffiċli ġġenerata mill-kriżi tas-saħħa u ż-żieda l-aktar reċenti fil-prezzijiet tal-enerġija, l-adozzjoni tal-euro mill-Kroazja u l-fatt li l-Kroazja ssodisfat il-kriterji meħtieġa jirrappreżentaw sinjal politiku qawwi tal-vijabbiltà u l-attraenza tal-munita unika tal-Unjoni; jilqa', għalhekk, l-isforzi sostnuti li saru mill-Gvern Kroat f'dan ir-rigward; jemmen li l-adozzjoni tal-euro mill-Kroazja se tikkontribwixxi għar-reżiljenza u l-unità tal-Unjoni u ssaħħaħ l-immaġni pożittiva tagħha fir-reġjun, b'mod partikolari peress li dan huwa l-ewwel proċess sinifikanti ta' integrazzjoni tal-UE wara Brexit; |
| --- | --- |

5.

| 6. | Jenfasizza li l-adozzjoni tal-euro se ssaħħaħ l-ekonomija tal-Kroazja u se tkun ta' benefiċċju għaċ-ċittadini u għall-kumpaniji tagħha, peress li se tagħmel l-ekonomija tal-pajjiż aktar reżiljenti, se tattira aktar investiment barrani, se żżid il-fiduċja tal-investituri internazzjonali u se tnaqqas il-kambji tal-muniti, u dan se jkollu effett rilevanti fis-settur tat-turiżmu vitali tal-pajjiż; |
| --- | --- |

6.

| 7. | Jilqa' l-ħidma tal-Gvern Kroat dwar it-tisħiħ tal-kapaċità istituzzjonali tal-Kroazja, l-isforzi biex itejjeb l-ambjent tan-negozju, u l-implimentazzjoni effettiva u effiċjenti ta' riformi strutturali li jikkontribwixxu għal tkabbir ekonomiku sostenibbli u inklużiv; jilqa' b'mod partikolari l-isforzi biex isaħħaħ l-indipendenza istituzzjonali tal-Hrvatska narodna banka; jistieden lill-awtoritajiet Kroati jkomplu jsaħħu l-qafas istituzzjonali biex jiżguraw il-kwalità regolatorja; |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jappella għall-implimentazzjoni rapida u effettiva tar-riformi u l-investimenti tal-Pjan tal-Kroazja għall-Irkupru u r-Reżiljenza li se jagħtu spinta lit-tkabbir u jsaħħu l-koeżjoni ekonomika, soċjali u territorjali tagħha; |
| --- | --- |

8.

| 9. | Jenfasizza li l-konverġenza fis-superviżjoni bankarja tikkontribwixxi għas-salvagwardja tal-istabbiltà finanzjarja billi tiżgura l-applikazzjoni ta' standards superviżorji uniformi; jenfasizza, barra minn hekk, li s-sħubija tal-Kroazja fil-Mekkaniżmu Superviżorju Uniku permezz ta' kooperazzjoni mill-qrib mal-BĊE żgurat mod bla xkiel biex tissieħeb fl-Unjoni Bankarja; |
| --- | --- |

9.

| 10. | Jistieden lill-awtoritajiet Kroati jkomplu l-kampanja ta' informazzjoni u komunikazzjoni tajba tagħhom dwar l-adozzjoni tal-euro; |
| --- | --- |

10.

| 11. | Jistieden lill-awtoritajiet Kroati jkomplu għaddejjin fid-direzzjoni attwali ta' tħejjijiet prattiċi biex jiżguraw proċess ta' bidla mingħajr xkiel; |
| --- | --- |

11.

| 12. | Jinnota li skont ir-Rapport ta' Konverġenza 2022 tal-Kummissjoni, il-livell tal-prezzijiet fil-Kroazja diġà kiseb livell ogħla ta' konverġenza tal-prezzijiet maż-żona tal-euro minn Stati Membri oħra meta ngħaqdu maż-żona tal-euro; jistenna għalhekk sforzi sostnuti mill-Gvern Kroat biex jiżgura li tinkiseb aktar konverġenza tal-prezzijiet b'mod sostenibbli u li l-introduzzjoni tal-euro ma twassalx għal żidiet artifiċjali fil-prezzijiet; |
| --- | --- |

12.

| 13. | Jistieden lill-Gvern Kroat ikompli bl-azzjonijiet tiegħu sabiex iwettaq l-impenn li jimplimenta pjan ta' azzjoni ġdid kontra l-ħasil tal-flus sal-2023; |
| --- | --- |

13.

| 14. | Jistieden lill-Kunsill jinfurmah jekk ikollu l-ħsieb li jitbiegħed mit-test approvat mill-Parlament; |
| --- | --- |

14.

| 15. | Jitlob lill-Kunsill jerġa' jikkonsultah jekk ikollu l-ħsieb li jemenda t-test approvat mill-Parlament b'mod sustanzjali; |
| --- | --- |

15.

| 16. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi l-pożizzjoni tal-Parlament lill-Kunsill, lill-Kummissjoni, lill-Bank Ċentrali Ewropew, lill-Grupp tal-Euro u lill-gvernijiet tal-Istati Membri. |
| --- | --- |

16.

---

(1)  ĠU C 298 E, 8.12.2006, p. 249.

(2)  ĠU C 146 E, 12.6.2008, p. 251

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/292 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/292

---

P9_TA(2022)0272

Ftehim ta' Sħubija dwar is-Sajd Sostenibbli UE/Gżejjer Cook: Protokoll ta' implimentazzjoni ***

Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar l-abbozz ta' deċiżjoni tal-Kunsill dwar il-konklużjoni, f'isem l-Unjoni Ewropea, tal-Protokoll dwar l-implimentazzjoni tal-Ftehim ta' Sħubija dwar is-Sajd Sostenibbli bejn l-Unjoni Ewropea u l-Gvern tal-Gżejjer Cook (12640/2021 – C9-0006/2022 – 2021/0312(NLE))

(Approvazzjoni)

(2023/C 47/28)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-abbozz ta' deċiżjoni tal-Kunsill (12640/2021), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-abbozz ta' deċiżjoni tal-Kunsill (12640/2021),

| — | wara li kkunsidra l-abbozz ta' protokoll dwar l-implimentazzjoni tal-Ftehim ta' Sħubija dwar is-Sajd Sostenibbli bejn l-Unjoni Ewropea u l-Gvern tal-Gżejjer Cook (12633/2021), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-abbozz ta' protokoll dwar l-implimentazzjoni tal-Ftehim ta' Sħubija dwar is-Sajd Sostenibbli bejn l-Unjoni Ewropea u l-Gvern tal-Gżejjer Cook (12633/2021),

| — | wara li kkunsidra t-talba għal approvazzjoni ppreżentata mill-Kunsill skont l-Artikolu 43 u l-Artikolu 218(6), it-tieni subparagrafu, punt (a)(v), u l-Artikolu 218(7) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (C9-0006/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra t-talba għal approvazzjoni ppreżentata mill-Kunsill skont l-Artikolu 43 u l-Artikolu 218(6), it-tieni subparagrafu, punt (a)(v), u l-Artikolu 218(7) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (C9-0006/2022),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 105(1) u (4) u l-Artikolu 114(7) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 105(1) u (4) u l-Artikolu 114(7) tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kumitat għas-Sajd (A9-0197/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rakkomandazzjoni tal-Kumitat għas-Sajd (A9-0197/2022),

| 1. | Jagħti l-approvazzjoni tiegħu għall-konklużjoni tal-protokoll; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi l-pożizzjoni tal-Parlament Ewropew lill-Kunsill u lill-Kummissjoni, kif ukoll lill-gvernijiet u lill-parlamenti tal-Istati Membri u tal-Gżejjer Cook. |
| --- | --- |

2.

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/293 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/293

---

P9_TA(2022)0273

Il-miżuri ta' liberalizzazzjoni tal-kummerċ temporanji għall-Moldova ***I

Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tal-5 ta' Lulju 2022 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-miżuri ta' liberalizzazzjoni tal-kummerċ temporanji li jissupplimentaw il-konċessjonijiet kummerċjali applikabbli għall-prodotti tal-Moldova skont il-Ftehim ta' Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika u l-Istati Membri tagħhom, minn naħa waħda, u r-Repubblika tal-Moldova, min-naħa l-oħra (COM(2022)0288 – C9-0198/2022 – 2022/0188(COD))

(Proċedura leġiżlattiva ordinarja: l-ewwel qari)

(2023/C 47/29)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill (COM(2022)0288), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill (COM(2022)0288),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 294(2) u l-Artikolu 207(2) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, skont liema artikoli l-Kummissjoni ppreżentat il-proposta lill-Parlament (C9-0198/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 294(2) u l-Artikolu 207(2) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, skont liema artikoli l-Kummissjoni ppreżentat il-proposta lill-Parlament (C9-0198/2022),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 294(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 294(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-impenn meħud mir-rappreżentant tal-Kunsill, permezz tal-ittra tad-29 ta' Ġunju 2022, li japprova l-pożizzjoni tal-Parlament Ewropew, skont l-Artikolu 294(4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-impenn meħud mir-rappreżentant tal-Kunsill, permezz tal-ittra tad-29 ta' Ġunju 2022, li japprova l-pożizzjoni tal-Parlament Ewropew, skont l-Artikolu 294(4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 59 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 59 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Kummerċ Internazzjonali (A9-0201/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għall-Kummerċ Internazzjonali (A9-0201/2022),

| 1. | Jadotta l-pożizzjoni tiegħu fl-ewwel qari li tidher hawn taħt; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jitlob lill-Kummissjoni terġa' tirreferi l-kwistjoni lill-Parlament jekk tibdel il-proposta tagħha, temendaha b'mod sustanzjali jew ikollha l-ħsieb li temendaha b'mod sustanzjali; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi l-pożizzjoni tal-Parlament lill-Kunsill u lill-Kummissjoni kif ukoll lill-parlamenti nazzjonali. |
| --- | --- |

3.

---

P9_TC1-COD(2022)0188

Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill adottata fl-ewwel qari fil-5 ta’ Lulju 2022 bil-ħsieb li jiġi adottat ir-Regolament (UE) 2022/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar il-miżuri ta’ liberalizzazzjoni tal-kummerċ temporanji li tissupplimenta l-konċessjonijiet kummerċjali applikabbli għall-prodotti mir-Repubblika tal-Moldova skont il-Ftehim ta’ Assoċjazzjoni bejn l-Unjoni Ewropea u l-Komunità Ewropea tal-Enerġija Atomika u l-Istati Membri tagħhom, minn naħa waħda, u r-Repubblika tal-Moldova, min-naħa l-oħra

(Peress li ntlaħaq ftehim bejn il-Parlament u l-Kunsill, il-pożizzjoni tal-Parlament taqbel mal-att leġiżlattiv finali, ir-Regolament (UE) 2022/1279.)

---

L-Erbgħa 6 ta’ Lulju 2022

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/294 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/294

---

P9_TA(2022)0282

L-invażjoni tal-Ukrajna mir-Russja: Miżuri għal kriżi fis-setturi tas-sajd u tal-akkwakultura ***I

Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tas-6 ta' Lulju 2022 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jemenda u jikkoreġi r-Regolament (UE) Nru 508/2014 fir-rigward ta' miżuri speċifiċi sabiex jittaffew il-konsegwenzi tal-aggressjoni militari tar-Russja kontra l-Ukrajna fuq l-attivitajiet tas-sajd u biex jiġu mitigati l-effetti tat-tfixkil fis-suq ikkawżat minn dik l-aggressjoni militari fuq il-katina tal-provvista ta' prodotti tas-sajd u tal-akkwakultura (COM(2022)0179 – C9-0149/2022 – 2022/0118(COD))

(Proċedura leġiżlattiva ordinarja: l-ewwel qari)

(2023/C 47/30)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill (COM(2022)0179), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill (COM(2022)0179),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 294(2) u l-Artikolu 43(2) u 175 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, skont liema artikoli l-Kummissjoni ppreżentat il-proposta lill-Parlament (C9-0149/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 294(2) u l-Artikolu 43(2) u 175 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, skont liema artikoli l-Kummissjoni ppreżentat il-proposta lill-Parlament (C9-0149/2022),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 294(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 294(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-impenn meħud mir-rappreżentant tal-Kunsill, permezz tal-ittra tad-29 ta’ Ġunju 2022, li japprova l-pożizzjoni tal-Parlament Ewropew, skont l-Artikolu 294(4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-impenn meħud mir-rappreżentant tal-Kunsill, permezz tal-ittra tad-29 ta’ Ġunju 2022, li japprova l-pożizzjoni tal-Parlament Ewropew, skont l-Artikolu 294(4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 59 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 59 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| — | wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għas-Sajd (A9-0182/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra r-rapport tal-Kumitat għas-Sajd (A9-0182/2022),

| 1. | Jadotta l-pożizzjoni fl-ewwel qari li tidher hawn taħt; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jitlob lill-Kummissjoni terġa' tirreferi l-kwistjoni lill-Parlament jekk tibdel il-proposta tagħha, temendaha b'mod sostanzjali jew ikollha l-ħsieb li temendaha b'mod sostanzjali; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jagħti struzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi l-pożizzjoni tal-Parlament lill-Kunsill u lill-Kummissjoni kif ukoll lill-parlamenti nazzjonali. |
| --- | --- |

3.

---

P9_TC1-COD(2022)0118

Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fis-6 ta’ Lulju 2022 bil-ħsieb tal-adozzjoni tar-Regolament (UE) 2022/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jemenda r-Regolament (UE) Nru 508/2014 fir-rigward ta’ miżuri speċifiċi sabiex jittaffew il-konsegwenzi tal-gwerra ta’ aggressjoni tar-Russja kontra l-Ukrajna fuq l-attivitajiet tas-sajd u biex jiġu mitigati l-effetti tat-tfixkil fis-suq ikkawżat minn dik il-gwerra ta’ aggressjoni fuq il-katina tal-provvista ta’ prodotti tas-sajd u tal-akkwakultura

(Peress li ntlaħaq ftehim bejn il-Parlament u l-Kunsill, il-pożizzjoni tal-Parlament taqbel mal-att leġislattiv finali, r-Regolament (UE) 2022/1278.)

---

Il-Ħamis 7 ta’ Lulju 2022

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/295 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/295

---

P9_TA(2022)0294

L-invażjoni Russa fl-Ukrajna: Miżuri temporanji fir-rigward tad-dokumenti tas-sewwieqa maħruġa mill-Ukrajna ***I

Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tas-7 ta’ Lulju 2022 dwar proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jistabbilixxi miżuri speċifiċi u temporanji, fid-dawl tal-invażjoni Russa fl-Ukrajna, fir-rigward tad-dokumenti tas-sewwieqa maħruġa mill-Ukrajna f’konformità mal-leġiżlazzjoni tagħha (COM(2022)0313 – C9-0201/2022 – 2022/0204(COD))

(Proċedura leġiżlattiva ordinarja: L-ewwel qari)

(2023/C 47/31)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill (COM(2022)0313), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill (COM(2022)0313),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 294(2) u l-Artikolu 91 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, skont liema artikoli l-Kummissjoni ppreżentat il-proposta lill-Parlament (C9-0201/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 294(2) u l-Artikolu 91 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, skont liema artikoli l-Kummissjoni ppreżentat il-proposta lill-Parlament (C9-0201/2022),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 294(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 294(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkonsulta l-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew, |
| --- | --- |

—

wara li kkonsulta l-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew,

| — | wara li kkonsulta l-Kumitat tar-Reġjuni, |
| --- | --- |

—

wara li kkonsulta l-Kumitat tar-Reġjuni,

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 59 u 163 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 59 u 163 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| 1. | Jadotta l-pożizzjoni fl-ewwel qari li tidher hawn taħt; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jitlob lill-Kummissjoni terġa' tirreferi l-kwistjoni lill-Parlament jekk tibdel il-proposta tagħha, temendaha b'mod sustanzjali jew ikollha l-ħsieb li temendaha b'mod sustanzjali; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi l-pożizzjoni tal-Parlament lill-Kunsill u lill-Kummissjoni kif ukoll lill-parlamenti nazzjonali. |
| --- | --- |

3.

---

P9_TC1-COD(2022)0204

Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fis-7 ta' Lulju 2022 bil-ħsieb tal-adozzjoni tar-Regolament (UE) 2022/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li jistabbilixxi miżuri speċifiċi u temporanji, fid-dawl tal-invażjoni Russa fl-Ukrajna, fir-rigward tad-dokumenti tas-sewwieqa maħruġa mill-Ukrajna f'konformità mal-leġiżlazzjoni tagħha

(Peress li ntlaħaq ftehim bejn il-Parlament u l-Kunsill, il-pożizzjoni tal-Parlament taqbel mal-att leġislattiv finali, r-Regolament (UE) 2022/1280.)

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/296 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/296

---

P9_TA(2022)0295

Identifikazzjoni tal-ksur tal-miżuri restrittivi tal-Unjoni bħala reati skont l-Artikolu 83(1) tat-TFUE ***

Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tas-7 ta’ Lulju 2022 dwar l-abbozz ta’ deċiżjoni tal-Kunsill dwar l-identifikazzjoni tal-ksur tal-miżuri restrittivi tal-Unjoni bħala qasam ta’ kriminalità li jissodisfa l-kriterji stabbiliti fl-Artikolu 83(1) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (10287/1/2022 – C9-0219/2022 – 2022/0176(NLE))

(Approvazzjoni)

(2023/C 47/32)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-abbozz ta’ deċiżjoni tal-Kunsill (10287/1/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-abbozz ta’ deċiżjoni tal-Kunsill (10287/1/2022),

| — | wara li kkunsidra t-talba għal approvazzjoni ppreżentata mill-Kunsill skont l-Artikolu 83(1), it-tielet subparagrafu, tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (C9-0219/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra t-talba għal approvazzjoni ppreżentata mill-Kunsill skont l-Artikolu 83(1), it-tielet subparagrafu, tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea (C9-0219/2022),

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 105(1) u (4) u 163 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 105(1) u (4) u 163 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| 1. | Jadotta l-pożizzjoni fl-ewwel qari li tidher hawn taħt; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi l-pożizzjoni tal-Parlament lill-Kunsill u lill-Kummissjoni. |
| --- | --- |

2.

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/297 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/297

---

P9_TA(2022)0296

Assistenza makrofinanzjarja eċċezzjonali lill-Ukrajna ***I

Riżoluzzjoni leġiżlattiva tal-Parlament Ewropew tas-7 ta’ Lulju 2022 dwar il-proposta għal deċiżjoni tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li tipprovdi assistenza makrofinanzjarja eċċezzjonali lill-Ukrajna (COM(2022)0450 – C9-0221/2022 – 2022/0213(COD))

(Proċedura leġiżlattiva ordinarja: L-ewwel qari)

(2023/C 47/33)

Il-Parlament Ewropew,

| — | wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill (COM(2022)0450), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-proposta tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill (COM(2022)0450),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 294(2) u l-Artikolu 212 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, skont liema artikoli l-Kummissjoni ppreżentat il-proposta lill-Parlament (C9-0221/2022), |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 294(2) u l-Artikolu 212 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, skont liema artikoli l-Kummissjoni ppreżentat il-proposta lill-Parlament (C9-0221/2022),

| — | wara li kkunsidra l-Artikolu 294(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikolu 294(3) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-impenn meħud mir-rappreżentant tal-Kunsill, permezz tal-ittra tas-6 ta’ Lulju 2022, li japprova l-pożizzjoni tal-Parlament, skont l-Artikolu 294(4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-impenn meħud mir-rappreżentant tal-Kunsill, permezz tal-ittra tas-6 ta’ Lulju 2022, li japprova l-pożizzjoni tal-Parlament, skont l-Artikolu 294(4) tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea,

| — | wara li kkunsidra l-Artikoli 59 u 163 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu, |
| --- | --- |

—

wara li kkunsidra l-Artikoli 59 u 163 tar-Regoli ta' Proċedura tiegħu,

| 1. | Jadotta l-pożizzjoni fl-ewwel qari li tidher hawn taħt; |
| --- | --- |

1.

| 2. | Jitlob lill-Kummissjoni terġa' tirreferi l-kwistjoni lill-Parlament jekk tibdel il-proposta tagħha, temendaha b'mod sustanzjali jew ikollha l-ħsieb li temendaha b'mod sustanzjali; |
| --- | --- |

2.

| 3. | Jagħti istruzzjonijiet lill-President tiegħu biex tgħaddi l-pożizzjoni tal-Parlament lill-Kunsill u lill-Kummissjoni kif ukoll lill-parlamenti nazzjonali. |
| --- | --- |

3.

---

P9_TC1-COD(2022)0213

Pożizzjoni tal-Parlament Ewropew adottata fl-ewwel qari fis-7 ta’ Lulju 2022 bil-ħsieb tal-adozzjoni tad-Deċiżjoni (UE) 2022/... tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill li tipprovdi assistenza makrofinanzjarja eċċezzjonali lill-Ukrajna

(Peress li ntlaħaq ftehim bejn il-Parlament u l-Kunsill, il-pożizzjoni tal-Parlament taqbel mal-att leġislattiv finali, d-Deċiżjoni (UE) 2022/1201.)

---

| 7.2.2023 | MT | Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea | C 47/298 |
| --- | --- | --- | --- |

7.2.2023

MT

Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea

C 47/298

---

P9_TA(2022)0297

Fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli (Inizjattiva tal-Avjazzjoni ReFuelEU) ***I

Emendi adottati mill-Parlament Ewropew fis-7 ta' Lulju 2022 dwar il-proposta għal regolament tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill dwar l-iżgurar ta' kundizzjonijiet ekwi għal trasport bl-ajru sostenibbli (COM(2021)0561 – C9-0332/2021 – 2021/0205(COD)) (1)

(Proċedura leġiżlattiva ordinarja: l-ewwel qari)

(2023/C 47/34)

Emenda 1

Proposta għal regolament

Premessa 1

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (1) | Matul l-aħħar deċennji, it-trasport bl-ajru kellu rwol kruċjali fl-ekonomija tal-Unjoni u fil-ħajja ta' kuljum taċ-ċittadini tal-Unjoni, bħala wieħed mis-setturi bl-aħjar prestazzjoni u l-aktar dinamiċi tal-ekonomija tal-Unjoni. Dan huwa xprunatur b'saħħtu għat-tkabbir ekonomiku, l-impjiegi, il-kummerċ u t-turiżmu, kif ukoll għall-konnettività u l-mobbiltà kemm tan-negozji kif ukoll taċ-ċittadini bl-istess mod, b'mod partikolari fi ħdan is-suq intern tal-avjazzjoni tal-Unjoni. It-tkabbir fis-servizzi tat-trasport bl-ajru kkontribwixxa b'mod sinifikanti għat-titjib fil-konnettività fl-Unjoni
  u
  ma' pajjiżi terzi u kien faċilitatur sinifikanti tal-ekonomija tal-Unjoni. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(1)

Matul l-aħħar deċennji, it-trasport bl-ajru kellu rwol kruċjali fl-ekonomija tal-Unjoni u fil-ħajja ta' kuljum taċ-ċittadini tal-Unjoni, bħala wieħed mis-setturi bl-aħjar prestazzjoni u l-aktar dinamiċi tal-ekonomija tal-Unjoni. Dan huwa xprunatur b'saħħtu għat-tkabbir ekonomiku, l-impjiegi, il-kummerċ u t-turiżmu, kif ukoll għall-konnettività u l-mobbiltà kemm tan-negozji kif ukoll taċ-ċittadini bl-istess mod, b'mod partikolari fi ħdan is-suq intern tal-avjazzjoni tal-Unjoni. It-tkabbir fis-servizzi tat-trasport bl-ajru kkontribwixxa b'mod sinifikanti għat-titjib fil-konnettività fl-Unjoni
  u
  ma' pajjiżi terzi u kien faċilitatur sinifikanti tal-ekonomija tal-Unjoni.

| (1) | Matul l-aħħar deċennji, it-trasport bl-ajru kellu rwol kruċjali fl-ekonomija tal-Unjoni u fil-ħajja ta' kuljum taċ-ċittadini tal-Unjoni, bħala wieħed mis-setturi bl-aħjar prestazzjoni u l-aktar dinamiċi tal-ekonomija tal-Unjoni. Dan huwa xprunatur b'saħħtu għat-tkabbir ekonomiku, l-impjiegi, il-kummerċ u t-turiżmu, kif ukoll għall-konnettività u l-mobbiltà kemm tan-negozji kif ukoll taċ-ċittadini bl-istess mod
  , kif ukoll wieħed mill-konnetturi ewlenin bejn ir-reġjuni ultraperiferiċi u l-kontinent
  , b'mod partikolari fi ħdan is-suq intern tal-avjazzjoni tal-Unjoni. It-tkabbir fis-servizzi tat-trasport bl-ajru kkontribwixxa b'mod sinifikanti għat-titjib fil-konnettività
  , filwaqt li rawwem il-koeżjoni u naqqas disparitajiet reġjonali
  fl-Unjoni
  , b'mod partikolari għar-reġjuni periferiċi, ultraperiferiċi, b'densità baxxa tal-popolazzjoni u insulari, kif ukoll
  ma' pajjiżi terzi u kien faċilitatur sinifikanti tal-ekonomija tal-Unjoni. |
| --- | --- |

(1)

Matul l-aħħar deċennji, it-trasport bl-ajru kellu rwol kruċjali fl-ekonomija tal-Unjoni u fil-ħajja ta' kuljum taċ-ċittadini tal-Unjoni, bħala wieħed mis-setturi bl-aħjar prestazzjoni u l-aktar dinamiċi tal-ekonomija tal-Unjoni. Dan huwa xprunatur b'saħħtu għat-tkabbir ekonomiku, l-impjiegi, il-kummerċ u t-turiżmu, kif ukoll għall-konnettività u l-mobbiltà kemm tan-negozji kif ukoll taċ-ċittadini bl-istess mod
  , kif ukoll wieħed mill-konnetturi ewlenin bejn ir-reġjuni ultraperiferiċi u l-kontinent
  , b'mod partikolari fi ħdan is-suq intern tal-avjazzjoni tal-Unjoni. It-tkabbir fis-servizzi tat-trasport bl-ajru kkontribwixxa b'mod sinifikanti għat-titjib fil-konnettività
  , filwaqt li rawwem il-koeżjoni u naqqas disparitajiet reġjonali
  fl-Unjoni
  , b'mod partikolari għar-reġjuni periferiċi, ultraperiferiċi, b'densità baxxa tal-popolazzjoni u insulari, kif ukoll
  ma' pajjiżi terzi u kien faċilitatur sinifikanti tal-ekonomija tal-Unjoni.

Emenda 2

Proposta għal regolament

Premessa 2

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (2) | Mill-2020, it-trasport bl-ajru kien wieħed mill-aktar setturi milquta mill-kriżi tal-COVID-19.
  Bil-perspettiva li tintemm il-pandemija fil-qrib,
  huwa mistenni li t-traffiku tal-ajru se jerġa' jibda gradwalment fis-snin li ġejjin u jirkupra għal-livelli tiegħu ta' qabel il-kriżi. Fl-istess ħin, l-emissjonijiet mis-settur ilhom jiżdiedu mill-1990 u x-xejra ta' żieda fl-emissjonijiet tista' terġa' lura hekk kif aħna negħlbu l-pandemija. Għalhekk,
  jeħtieġ
  li wieħed iħejji għall-futur u jagħmel l-aġġustamenti meħtieġa biex jiġi żgurat
  suq
  tat-trasport bl-ajru li jiffunzjona tajjeb u li jikkontribwixxi għall-ilħuq tal-għanijiet klimatiċi tal-Unjoni, b'livelli għoljin ta' konnettività, sikurezza u sigurtà. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(2)

Mill-2020, it-trasport bl-ajru kien wieħed mill-aktar setturi milquta mill-kriżi tal-COVID-19.
  Bil-perspettiva li tintemm il-pandemija fil-qrib,
  huwa mistenni li t-traffiku tal-ajru se jerġa' jibda gradwalment fis-snin li ġejjin u jirkupra għal-livelli tiegħu ta' qabel il-kriżi. Fl-istess ħin, l-emissjonijiet mis-settur ilhom jiżdiedu mill-1990 u x-xejra ta' żieda fl-emissjonijiet tista' terġa' lura hekk kif aħna negħlbu l-pandemija. Għalhekk,
  jeħtieġ
  li wieħed iħejji għall-futur u jagħmel l-aġġustamenti meħtieġa biex jiġi żgurat
  suq
  tat-trasport bl-ajru li jiffunzjona tajjeb u li jikkontribwixxi għall-ilħuq tal-għanijiet klimatiċi tal-Unjoni, b'livelli għoljin ta' konnettività, sikurezza u sigurtà.

| (2) | L-Unjoni stabbiliet obbligi legali permezz tar-Regolament (UE) 2021/1119 biex tikseb in-newtralità klimatika sa mhux aktar tard mill-2050 u biex, sal-2030, tikseb tnaqqis fl-emissjonijiet ta' gassijiet serra netti b'mill-inqas 55 % meta mqabbel mal-1990. Sabiex dan jinkiseb, is-setturi ekonomiċi kollha, inkluż is-settur tat-trasport, jeħtiġilhom jieħdu passi rapidi biex jiddekarbonizzaw. Għas-settur tal-avjazzjoni, dan jeħtieġ żieda qawwija fil-produzzjoni, il-provvista u l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli.
  Mill-2020, it-trasport bl-ajru kien wieħed mill-aktar setturi milquta mill-kriżi tal-COVID-19. Huwa mistenni li t-traffiku tal-ajru se jerġa' jibda gradwalment fis-snin li ġejjin u jirkupra għal-livelli tiegħu ta' qabel il-kriżi
  . L-Organizzazzjoni tal-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali tistma tkabbir fl-Ewropa sa 3 % fis-sena sal-2050 għat-traffiku tal-passiġġieri, u 2,4  % għat-traffiku tal-merkanzija
  . Fl-istess ħin, l-emissjonijiet mis-settur ilhom jiżdiedu mill-1990 u x-xejra ta' żieda fl-emissjonijiet tista' terġa' lura
  malajr
  hekk kif aħna negħlbu l-pandemija. Għalhekk,
  huwa fundamentali
  li wieħed iħejji għall-futur u jagħmel l-aġġustamenti meħtieġa biex jiġi żgurat
  settur
  tat-trasport bl-ajru li jiffunzjona tajjeb u li jikkontribwixxi
  bis-sħiħ
  għall-ilħuq tal-għanijiet klimatiċi tal-Unjoni, b'livelli għoljin ta' konnettività,
  affordabbiltà,
  sikurezza u sigurtà. |
| --- | --- |

(2)

L-Unjoni stabbiliet obbligi legali permezz tar-Regolament (UE) 2021/1119 biex tikseb in-newtralità klimatika sa mhux aktar tard mill-2050 u biex, sal-2030, tikseb tnaqqis fl-emissjonijiet ta' gassijiet serra netti b'mill-inqas 55 % meta mqabbel mal-1990. Sabiex dan jinkiseb, is-setturi ekonomiċi kollha, inkluż is-settur tat-trasport, jeħtiġilhom jieħdu passi rapidi biex jiddekarbonizzaw. Għas-settur tal-avjazzjoni, dan jeħtieġ żieda qawwija fil-produzzjoni, il-provvista u l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli.
  Mill-2020, it-trasport bl-ajru kien wieħed mill-aktar setturi milquta mill-kriżi tal-COVID-19. Huwa mistenni li t-traffiku tal-ajru se jerġa' jibda gradwalment fis-snin li ġejjin u jirkupra għal-livelli tiegħu ta' qabel il-kriżi
  . L-Organizzazzjoni tal-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali tistma tkabbir fl-Ewropa sa 3 % fis-sena sal-2050 għat-traffiku tal-passiġġieri, u 2,4  % għat-traffiku tal-merkanzija
  . Fl-istess ħin, l-emissjonijiet mis-settur ilhom jiżdiedu mill-1990 u x-xejra ta' żieda fl-emissjonijiet tista' terġa' lura
  malajr
  hekk kif aħna negħlbu l-pandemija. Għalhekk,
  huwa fundamentali
  li wieħed iħejji għall-futur u jagħmel l-aġġustamenti meħtieġa biex jiġi żgurat
  settur
  tat-trasport bl-ajru li jiffunzjona tajjeb u li jikkontribwixxi
  bis-sħiħ
  għall-ilħuq tal-għanijiet klimatiċi tal-Unjoni, b'livelli għoljin ta' konnettività,
  affordabbiltà,
  sikurezza u sigurtà.

Emenda 3

Proposta għal regolament

Premessa 3

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (3) | Il-funzjonament tas-settur tat-trasport bl-ajru tal-Unjoni huwa ddeterminat min-natura transfruntiera tiegħu madwar l-Unjoni, u mid-dimensjoni globali tiegħu. Is-suq intern tal-avjazzjoni huwa wieħed mill-aktar setturi integrati fl-Unjoni, regolat minn regoli uniformi dwar l-aċċess għas-suq u kundizzjonijiet operattivi. Il-politika esterna tat-trasport bl-ajru hija regolata minn regoli stabbiliti fil-livell globali fl-Organizzazzjoni tal-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali (ICAO),
  kif ukoll minn
  ftehimiet multilaterali jew bilaterali komprensivi bejn l-Unjoni jew l-Istati Membri tagħha, u pajjiżi terzi. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(3)

Il-funzjonament tas-settur tat-trasport bl-ajru tal-Unjoni huwa ddeterminat min-natura transfruntiera tiegħu madwar l-Unjoni, u mid-dimensjoni globali tiegħu. Is-suq intern tal-avjazzjoni huwa wieħed mill-aktar setturi integrati fl-Unjoni, regolat minn regoli uniformi dwar l-aċċess għas-suq u kundizzjonijiet operattivi. Il-politika esterna tat-trasport bl-ajru hija regolata minn regoli stabbiliti fil-livell globali fl-Organizzazzjoni tal-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali (ICAO),
  kif ukoll minn
  ftehimiet multilaterali jew bilaterali komprensivi bejn l-Unjoni jew l-Istati Membri tagħha, u pajjiżi terzi.

| (3) | Il-funzjonament tas-settur tat-trasport bl-ajru tal-Unjoni huwa ddeterminat min-natura transfruntiera tiegħu madwar l-Unjoni, u mid-dimensjoni globali tiegħu. Is-suq intern tal-avjazzjoni huwa wieħed mill-aktar setturi integrati fl-Unjoni, regolat minn regoli uniformi dwar l-aċċess għas-suq u kundizzjonijiet operattivi. Il-politika esterna tat-trasport bl-ajru
  tal-Unjoni
  hija regolata minn regoli stabbiliti fil-livell globali fl-Organizzazzjoni tal-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali (ICAO),
  u fi
  ftehimiet multilaterali jew bilaterali komprensivi bejn l-Unjoni jew l-Istati Membri tagħha, u pajjiżi terzi.
  Għalhekk, huwa importanti li l-Unjoni ssostni l-isforzi li saru fil-livell internazzjonali, multilaterali u bilaterali biex jiġi promoss livell għoli ta' ambizzjoni u konverġenza fl-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, filwaqt li tipprevedi kundizzjonijiet ekwi internazzjonali. |
| --- | --- |

(3)

Il-funzjonament tas-settur tat-trasport bl-ajru tal-Unjoni huwa ddeterminat min-natura transfruntiera tiegħu madwar l-Unjoni, u mid-dimensjoni globali tiegħu. Is-suq intern tal-avjazzjoni huwa wieħed mill-aktar setturi integrati fl-Unjoni, regolat minn regoli uniformi dwar l-aċċess għas-suq u kundizzjonijiet operattivi. Il-politika esterna tat-trasport bl-ajru
  tal-Unjoni
  hija regolata minn regoli stabbiliti fil-livell globali fl-Organizzazzjoni tal-Avjazzjoni Ċivili Internazzjonali (ICAO),
  u fi
  ftehimiet multilaterali jew bilaterali komprensivi bejn l-Unjoni jew l-Istati Membri tagħha, u pajjiżi terzi.
  Għalhekk, huwa importanti li l-Unjoni ssostni l-isforzi li saru fil-livell internazzjonali, multilaterali u bilaterali biex jiġi promoss livell għoli ta' ambizzjoni u konverġenza fl-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, filwaqt li tipprevedi kundizzjonijiet ekwi internazzjonali.

Emenda 4

Proposta għal regolament

Premessa 4

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (4) | Is-suq tat-trasport bl-ajru huwa soġġett għal kompetizzjoni b'saħħitha bejn l-atturi ekonomiċi madwar l-Unjoni, li għalihom kundizzjonijiet ekwi huma indispensabbli. L-istabbiltà u l-prosperità tas-suq tat-trasport bl-ajru u l-atturi ekonomiċi tiegħu jiddependu minn qafas ta' politika ċar u armonizzat fejn l-operaturi tal-inġenji tal-ajru, l-ajruporti u atturi oħra tal-avjazzjoni jistgħu joperaw abbażi ta' opportunitajiet indaqs. Fejn iseħħu distorsjonijiet fis-suq,
  dawn jirriskjaw li jqiegħdu lill-operaturi
  tal-inġenji tal-ajru jew
  lill-ajruporti fi
  żvantaġġ mal-kompetituri interni jew esterni. Min-naħa tiegħu, dan jista' jirriżulta f'telf ta' kompetittività tal-industrija tat-trasport bl-ajru, u f'telf ta' konnettività bl-ajru għaċ-ċittadini u għan-negozji. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(4)

Is-suq tat-trasport bl-ajru huwa soġġett għal kompetizzjoni b'saħħitha bejn l-atturi ekonomiċi madwar l-Unjoni, li għalihom kundizzjonijiet ekwi huma indispensabbli. L-istabbiltà u l-prosperità tas-suq tat-trasport bl-ajru u l-atturi ekonomiċi tiegħu jiddependu minn qafas ta' politika ċar u armonizzat fejn l-operaturi tal-inġenji tal-ajru, l-ajruporti u atturi oħra tal-avjazzjoni jistgħu joperaw abbażi ta' opportunitajiet indaqs. Fejn iseħħu distorsjonijiet fis-suq,
  dawn jirriskjaw li jqiegħdu lill-operaturi
  tal-inġenji tal-ajru jew
  lill-ajruporti fi
  żvantaġġ mal-kompetituri interni jew esterni. Min-naħa tiegħu, dan jista' jirriżulta f'telf ta' kompetittività tal-industrija tat-trasport bl-ajru, u f'telf ta' konnettività bl-ajru għaċ-ċittadini u għan-negozji.

| (4) | Is-suq tat-trasport bl-ajru huwa soġġett għal kompetizzjoni b'saħħitha bejn l-atturi ekonomiċi
  globalment u
  madwar l-Unjoni, li għalihom kundizzjonijiet ekwi huma indispensabbli. L-istabbiltà u l-prosperità tas-suq tat-trasport bl-ajru u l-atturi ekonomiċi tiegħu jiddependu minn qafas ta' politika ċar u armonizzat fejn l-operaturi tal-inġenji tal-ajru, l-ajruporti u atturi oħra tal-avjazzjoni jistgħu joperaw abbażi ta'
  regoli u
  opportunitajiet indaqs
  , li jwasslu għal settur vibranti u għal opportunitajiet ta' impjieg. Fil-biċċa l-kbira, it-titjiriet intra-UE huma parti minn itinerarji globali stabbiliti f'suq globali. L-istess jgħodd għall-itinerarji minn destinazzjonijiet mhux fl-UE għal destinazzjonijiet mhux fl-UE li jgħaddu minn ajruporti Ewropej
  . Fejn iseħħu distorsjonijiet fis-suq,
  l-operaturi
  tal-inġenji tal-ajru jew
  l-ajruporti jitpoġġew f'riskju ta'
  żvantaġġ mal-kompetituri interni jew esterni. Min-naħa tiegħu, dan jista' jirriżulta f'telf ta' kompetittività tal-industrija tat-trasport bl-ajru
  u jpoġġi f'riskju n-negozju u l-impjiegi tat-trasport bl-ajru
  , u f'telf ta' konnettività bl-ajru
  u għażliet ta' trasport
  għaċ-ċittadini u għan-negozji. |
| --- | --- |

(4)

Is-suq tat-trasport bl-ajru huwa soġġett għal kompetizzjoni b'saħħitha bejn l-atturi ekonomiċi
  globalment u
  madwar l-Unjoni, li għalihom kundizzjonijiet ekwi huma indispensabbli. L-istabbiltà u l-prosperità tas-suq tat-trasport bl-ajru u l-atturi ekonomiċi tiegħu jiddependu minn qafas ta' politika ċar u armonizzat fejn l-operaturi tal-inġenji tal-ajru, l-ajruporti u atturi oħra tal-avjazzjoni jistgħu joperaw abbażi ta'
  regoli u
  opportunitajiet indaqs
  , li jwasslu għal settur vibranti u għal opportunitajiet ta' impjieg. Fil-biċċa l-kbira, it-titjiriet intra-UE huma parti minn itinerarji globali stabbiliti f'suq globali. L-istess jgħodd għall-itinerarji minn destinazzjonijiet mhux fl-UE għal destinazzjonijiet mhux fl-UE li jgħaddu minn ajruporti Ewropej
  . Fejn iseħħu distorsjonijiet fis-suq,
  l-operaturi
  tal-inġenji tal-ajru jew
  l-ajruporti jitpoġġew f'riskju ta'
  żvantaġġ mal-kompetituri interni jew esterni. Min-naħa tiegħu, dan jista' jirriżulta f'telf ta' kompetittività tal-industrija tat-trasport bl-ajru
  u jpoġġi f'riskju n-negozju u l-impjiegi tat-trasport bl-ajru
  , u f'telf ta' konnettività bl-ajru
  u għażliet ta' trasport
  għaċ-ċittadini u għan-negozji.

Emenda 5

Proposta għal regolament

Premessa 5

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (5) | B'mod partikolari, huwa essenzjali li jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwi fis-suq tat-trasport bl-ajru tal-Unjoni fir-rigward tal-fjuwil tal-avjazzjoni, li jammonta għal sehem sostanzjali tal-kostijiet tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru. Il-varjazzjonijiet fil-prezzijiet tal-fjuwil jistgħu jaffettwaw b'mod sinifikanti l-prestazzjoni ekonomika tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru u jkollhom impatt negattiv fuq il-kompetizzjoni fis-suq. Fejn jeżistu differenzi fil-prezzijiet tal-fjuwil tal-avjazzjoni bejn l-ajruporti tal-Unjoni jew bejn l-ajruporti tal-Unjoni u dawk mhux tal-Unjoni, dan jista' jwassal lill-operaturi tal-inġenji tal-ajru biex jadattaw l-istrateġiji ta' riforniment tagħhom minħabba raġunijiet ekonomiċi. It-tankering tal-fjuwil iżid il-konsum tal-fjuwil tal-inġenji tal-ajru u jirriżulta f'emissjonijiet mhux meħtieġa ta' gassijiet serra. Għaldaqstant, it-tankering tal-fjuwil mill-operaturi tal-inġenji tal-ajru jdgħajjef l-isforzi tal-Unjoni għall-protezzjoni ambjentali. Xi operaturi tal-inġenji tal-ajru jistgħu jużaw prezzijiet favorevoli tal-fjuwil tal-avjazzjoni fil-bażi residenzjali tagħhom bħala vantaġġ kompetittiv għal linji tal-ajru oħra li joperaw rotot simili. Dan jista' jkollu effetti detrimentali fuq il-kompetittività tas-settur u jkun ta' ħsara għall-konnettività tal-ajru. Dan ir-Regolament jenħtieġ li jistabbilixxi miżuri biex jipprevjeni prattiki bħal dawn sabiex tiġi evitata ħsara ambjentali bla bżonn kif ukoll biex jiġu restawrati u ppreservati l-kundizzjonijiet għal kompetizzjoni ġusta fis-suq tat-trasport bl-ajru. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(5)

B'mod partikolari, huwa essenzjali li jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwi fis-suq tat-trasport bl-ajru tal-Unjoni fir-rigward tal-fjuwil tal-avjazzjoni, li jammonta għal sehem sostanzjali tal-kostijiet tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru. Il-varjazzjonijiet fil-prezzijiet tal-fjuwil jistgħu jaffettwaw b'mod sinifikanti l-prestazzjoni ekonomika tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru u jkollhom impatt negattiv fuq il-kompetizzjoni fis-suq. Fejn jeżistu differenzi fil-prezzijiet tal-fjuwil tal-avjazzjoni bejn l-ajruporti tal-Unjoni jew bejn l-ajruporti tal-Unjoni u dawk mhux tal-Unjoni, dan jista' jwassal lill-operaturi tal-inġenji tal-ajru biex jadattaw l-istrateġiji ta' riforniment tagħhom minħabba raġunijiet ekonomiċi. It-tankering tal-fjuwil iżid il-konsum tal-fjuwil tal-inġenji tal-ajru u jirriżulta f'emissjonijiet mhux meħtieġa ta' gassijiet serra. Għaldaqstant, it-tankering tal-fjuwil mill-operaturi tal-inġenji tal-ajru jdgħajjef l-isforzi tal-Unjoni għall-protezzjoni ambjentali. Xi operaturi tal-inġenji tal-ajru jistgħu jużaw prezzijiet favorevoli tal-fjuwil tal-avjazzjoni fil-bażi residenzjali tagħhom bħala vantaġġ kompetittiv għal linji tal-ajru oħra li joperaw rotot simili. Dan jista' jkollu effetti detrimentali fuq il-kompetittività tas-settur u jkun ta' ħsara għall-konnettività tal-ajru. Dan ir-Regolament jenħtieġ li jistabbilixxi miżuri biex jipprevjeni prattiki bħal dawn sabiex tiġi evitata ħsara ambjentali bla bżonn kif ukoll biex jiġu restawrati u ppreservati l-kundizzjonijiet għal kompetizzjoni ġusta fis-suq tat-trasport bl-ajru.

| (5) | B'mod partikolari, huwa essenzjali li jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwi fis-suq tat-trasport bl-ajru tal-Unjoni fir-rigward tal-fjuwil tal-avjazzjoni, li jammonta għal sehem sostanzjali tal-kostijiet tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru. Il-varjazzjonijiet fil-prezzijiet tal-fjuwil jistgħu jaffettwaw b'mod sinifikanti l-prestazzjoni ekonomika tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru u jkollhom impatt negattiv fuq il-kompetizzjoni fis-suq
  , inaqqsu l-attraenza tas-settur tal-avjazzjoni u għalhekk il-mobbiltà, bi prezzijiet għoljin tal-fjuwil li jissarrfu direttament f'nollijiet għoljin għall-konsumatur aħħari
  . Fejn jeżistu differenzi fil-prezzijiet tal-fjuwil tal-avjazzjoni bejn l-ajruporti tal-Unjoni jew bejn l-ajruporti tal-Unjoni u dawk mhux tal-Unjoni, dan jista' jwassal lill-operaturi tal-inġenji tal-ajru biex jadattaw l-istrateġiji ta' riforniment tagħhom minħabba raġunijiet ekonomiċi. It-tankering tal-fjuwil iżid il-konsum tal-fjuwil tal-inġenji tal-ajru u jirriżulta f'emissjonijiet mhux meħtieġa ta' gassijiet serra. Għaldaqstant,
  għal raġunijiet ekonomiċi,
  it-tankering tal-fjuwil mill-operaturi tal-inġenji tal-ajru jdgħajjef l-isforzi tal-Unjoni għall-protezzjoni ambjentali. Xi operaturi tal-inġenji tal-ajru jistgħu jużaw prezzijiet favorevoli tal-fjuwil tal-avjazzjoni fil-bażi residenzjali tagħhom bħala vantaġġ kompetittiv għal linji tal-ajru oħra li joperaw rotot simili. Dan jista' jkollu effetti detrimentali fuq il-kompetittività tas-settur
  , li jwassal għal distorsjonijiet tas-suq
  u jkun ta' ħsara għall-konnettività tal-ajru. Dan ir-Regolament jenħtieġ li jistabbilixxi miżuri biex jipprevjeni prattiki bħal dawn sabiex tiġi evitata ħsara ambjentali bla bżonn kif ukoll biex jiġu restawrati u ppreservati l-kundizzjonijiet għal kompetizzjoni ġusta fis-suq tat-trasport bl-ajru.
  Madankollu, dan ir-Regolament jenħtieġ li jqis ukoll il-fatt li t-tankering tal-fjuwil xi drabi jseħħ sabiex ikun hemm konformità mar-regoli dwar is-sikurezza tal-fjuwil u, f'każijiet bħal dawn, huwa ġġustifikat minn raġunijiet ta' sikurezza. Barra minn hekk, it-tankering tal-fjuwil jista' jkun il-konsegwenza ta' diffikultajiet operattivi speċifiċi għal xi operaturi tal-inġenji tal-ajru f'xi ajruporti, fost l-oħrajn f'termini ta' ħin ta' tidwir itwal sproporzjonat għall-inġenji tal-ajru jew kapaċità mnaqqsa tal-ajruport fl-eqqel ħinijiet. Il-Kummissjoni, għalhekk, jenħtieġ li timmonitorja mill-qrib, tevalwa u tanalizza każijiet ta' tankering tal-fjuwil u r-raġunijiet sottostanti tagħhom u, fejn xieraq, tressaq proposti leġiżlattivi biex temenda dan ir-Regolament. |
| --- | --- |

(5)

B'mod partikolari, huwa essenzjali li jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwi fis-suq tat-trasport bl-ajru tal-Unjoni fir-rigward tal-fjuwil tal-avjazzjoni, li jammonta għal sehem sostanzjali tal-kostijiet tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru. Il-varjazzjonijiet fil-prezzijiet tal-fjuwil jistgħu jaffettwaw b'mod sinifikanti l-prestazzjoni ekonomika tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru u jkollhom impatt negattiv fuq il-kompetizzjoni fis-suq
  , inaqqsu l-attraenza tas-settur tal-avjazzjoni u għalhekk il-mobbiltà, bi prezzijiet għoljin tal-fjuwil li jissarrfu direttament f'nollijiet għoljin għall-konsumatur aħħari
  . Fejn jeżistu differenzi fil-prezzijiet tal-fjuwil tal-avjazzjoni bejn l-ajruporti tal-Unjoni jew bejn l-ajruporti tal-Unjoni u dawk mhux tal-Unjoni, dan jista' jwassal lill-operaturi tal-inġenji tal-ajru biex jadattaw l-istrateġiji ta' riforniment tagħhom minħabba raġunijiet ekonomiċi. It-tankering tal-fjuwil iżid il-konsum tal-fjuwil tal-inġenji tal-ajru u jirriżulta f'emissjonijiet mhux meħtieġa ta' gassijiet serra. Għaldaqstant,
  għal raġunijiet ekonomiċi,
  it-tankering tal-fjuwil mill-operaturi tal-inġenji tal-ajru jdgħajjef l-isforzi tal-Unjoni għall-protezzjoni ambjentali. Xi operaturi tal-inġenji tal-ajru jistgħu jużaw prezzijiet favorevoli tal-fjuwil tal-avjazzjoni fil-bażi residenzjali tagħhom bħala vantaġġ kompetittiv għal linji tal-ajru oħra li joperaw rotot simili. Dan jista' jkollu effetti detrimentali fuq il-kompetittività tas-settur
  , li jwassal għal distorsjonijiet tas-suq
  u jkun ta' ħsara għall-konnettività tal-ajru. Dan ir-Regolament jenħtieġ li jistabbilixxi miżuri biex jipprevjeni prattiki bħal dawn sabiex tiġi evitata ħsara ambjentali bla bżonn kif ukoll biex jiġu restawrati u ppreservati l-kundizzjonijiet għal kompetizzjoni ġusta fis-suq tat-trasport bl-ajru.
  Madankollu, dan ir-Regolament jenħtieġ li jqis ukoll il-fatt li t-tankering tal-fjuwil xi drabi jseħħ sabiex ikun hemm konformità mar-regoli dwar is-sikurezza tal-fjuwil u, f'każijiet bħal dawn, huwa ġġustifikat minn raġunijiet ta' sikurezza. Barra minn hekk, it-tankering tal-fjuwil jista' jkun il-konsegwenza ta' diffikultajiet operattivi speċifiċi għal xi operaturi tal-inġenji tal-ajru f'xi ajruporti, fost l-oħrajn f'termini ta' ħin ta' tidwir itwal sproporzjonat għall-inġenji tal-ajru jew kapaċità mnaqqsa tal-ajruport fl-eqqel ħinijiet. Il-Kummissjoni, għalhekk, jenħtieġ li timmonitorja mill-qrib, tevalwa u tanalizza każijiet ta' tankering tal-fjuwil u r-raġunijiet sottostanti tagħhom u, fejn xieraq, tressaq proposti leġiżlattivi biex temenda dan ir-Regolament.

Emenda 6

Proposta għal regolament

Premessa 6

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (6) | Objettiv ewlieni tal-politika komuni dwar it-trasport huwa l-iżvilupp sostenibbli. Dan jeħtieġ metodu integrat li għandu l-għan li jiżgura kemm il-funzjonament effettiv tas-sistemi ta' trasport tal-Unjoni kif ukoll il-protezzjoni tal-ambjent. L-iżvilupp sostenibbli tat-trasport bl-ajru jeħtieġ l-introduzzjoni ta' miżuri li għandhom l-għan li jnaqqsu l-emissjonijiet tal-karbonju minn inġenji tal-ajru li jagħmlu titjiriet minn ajruporti tal-Unjoni. Tali miżuri jenħtieġ li jikkontribwixxu biex jintlaħqu l-objettivi klimatiċi tal-Unjoni sal-2030 u l-2050. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(6)

Objettiv ewlieni tal-politika komuni dwar it-trasport huwa l-iżvilupp sostenibbli. Dan jeħtieġ metodu integrat li għandu l-għan li jiżgura kemm il-funzjonament effettiv tas-sistemi ta' trasport tal-Unjoni kif ukoll il-protezzjoni tal-ambjent. L-iżvilupp sostenibbli tat-trasport bl-ajru jeħtieġ l-introduzzjoni ta' miżuri li għandhom l-għan li jnaqqsu l-emissjonijiet tal-karbonju minn inġenji tal-ajru li jagħmlu titjiriet minn ajruporti tal-Unjoni. Tali miżuri jenħtieġ li jikkontribwixxu biex jintlaħqu l-objettivi klimatiċi tal-Unjoni sal-2030 u l-2050.

| (6) | Objettiv ewlieni tal-politika komuni dwar it-trasport huwa l-iżvilupp sostenibbli. Dan jeħtieġ metodu integrat li għandu l-għan li jiżgura kemm il-funzjonament effettiv tas-sistemi ta' trasport tal-Unjoni
  , il-konformità mar-regoli soċjali u tax-xogħol,
  kif ukoll il-protezzjoni tal-ambjent. L-iżvilupp sostenibbli tat-trasport bl-ajru jeħtieġ l-introduzzjoni ta' miżuri
  , inklużi strumenti ekonomiċi,
  li jkollhom l-għan li jnaqqsu l-emissjonijiet tal-karbonju minn inġenji tal-ajru li jagħmlu titjiriet minn ajruporti tal-Unjoni
  u li jiżviluppaw suq għall-produzzjoni u l-provvista ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli
  . Tali miżuri jenħtieġ li jikkontribwixxu biex jintlaħqu l-objettivi klimatiċi tal-Unjoni sal-2030 u l-2050. |
| --- | --- |

(6)

Objettiv ewlieni tal-politika komuni dwar it-trasport huwa l-iżvilupp sostenibbli. Dan jeħtieġ metodu integrat li għandu l-għan li jiżgura kemm il-funzjonament effettiv tas-sistemi ta' trasport tal-Unjoni
  , il-konformità mar-regoli soċjali u tax-xogħol,
  kif ukoll il-protezzjoni tal-ambjent. L-iżvilupp sostenibbli tat-trasport bl-ajru jeħtieġ l-introduzzjoni ta' miżuri
  , inklużi strumenti ekonomiċi,
  li jkollhom l-għan li jnaqqsu l-emissjonijiet tal-karbonju minn inġenji tal-ajru li jagħmlu titjiriet minn ajruporti tal-Unjoni
  u li jiżviluppaw suq għall-produzzjoni u l-provvista ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli
  . Tali miżuri jenħtieġ li jikkontribwixxu biex jintlaħqu l-objettivi klimatiċi tal-Unjoni sal-2030 u l-2050.

Emenda 7

Proposta għal regolament

Premessa 7

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (7) | Il-Komunikazzjoni dwar Strateġija għal Mobbiltà Sostenibbli u Intelliġenti (10) adottata mill-Kummissjoni f'Diċembru 2020 tistabbilixxi kors ta' azzjoni għas-sistema tat-trasport tal-UE sabiex tikseb it-trasformazzjoni ekoloġika u diġitali tagħha u ssir aktar reżiljenti. Id-dekarbonizzazzjoni tas-settur tat-trasport bl-ajru hija proċess meħtieġ u ta' sfida, speċjalment fuq terminu qasir. L-avvanzi teknoloġiċi, segwiti fil-programmi Ewropej u nazzjonali tar-riċerka u l-innovazzjoni tal-avjazzjoni kkontribwew għal tnaqqis importanti fl-emissjonijiet fl-aħħar deċennji. Madankollu, it-tkabbir globali tat-traffiku tal-ajru qabeż it-tnaqqis fl-emissjonijiet tas-settur. Filwaqt li t-teknoloġiji l-ġodda huma mistennija jgħinu fit-tnaqqis tad-dipendenza tal-avjazzjoni fuq distanzi qosra mill-enerġija fossili fid-deċennji li ġejjin, il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli joffru
  l-unika
  soluzzjoni għad-dekarbonizzazzjoni sinifikanti tal-firxiet kollha tat-titjiriet,
  diġà
  fuq terminu qasir. Madankollu, dan il-potenzjal bħalissa fil-biċċa l-kbira tiegħu ma huwiex sfruttat. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(7)

Il-Komunikazzjoni dwar Strateġija għal Mobbiltà Sostenibbli u Intelliġenti (10) adottata mill-Kummissjoni f'Diċembru 2020 tistabbilixxi kors ta' azzjoni għas-sistema tat-trasport tal-UE sabiex tikseb it-trasformazzjoni ekoloġika u diġitali tagħha u ssir aktar reżiljenti. Id-dekarbonizzazzjoni tas-settur tat-trasport bl-ajru hija proċess meħtieġ u ta' sfida, speċjalment fuq terminu qasir. L-avvanzi teknoloġiċi, segwiti fil-programmi Ewropej u nazzjonali tar-riċerka u l-innovazzjoni tal-avjazzjoni kkontribwew għal tnaqqis importanti fl-emissjonijiet fl-aħħar deċennji. Madankollu, it-tkabbir globali tat-traffiku tal-ajru qabeż it-tnaqqis fl-emissjonijiet tas-settur. Filwaqt li t-teknoloġiji l-ġodda huma mistennija jgħinu fit-tnaqqis tad-dipendenza tal-avjazzjoni fuq distanzi qosra mill-enerġija fossili fid-deċennji li ġejjin, il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli joffru
  l-unika
  soluzzjoni għad-dekarbonizzazzjoni sinifikanti tal-firxiet kollha tat-titjiriet,
  diġà
  fuq terminu qasir. Madankollu, dan il-potenzjal bħalissa fil-biċċa l-kbira tiegħu ma huwiex sfruttat.

| (7) | Il-Komunikazzjoni dwar Strateġija għal Mobbiltà Sostenibbli u Intelliġenti (10) adottata mill-Kummissjoni f'Diċembru 2020 tistabbilixxi kors ta' azzjoni għas-sistema tat-trasport tal-UE sabiex tikseb it-trasformazzjoni ekoloġika u diġitali tagħha u ssir aktar reżiljenti. Id-dekarbonizzazzjoni tas-settur tat-trasport bl-ajru hija proċess meħtieġ u ta' sfida, speċjalment fuq terminu qasir. L-avvanzi teknoloġiċi,
  u impenn ċar mill-industrija,
  segwiti fil-programmi Ewropej u nazzjonali tar-riċerka u l-innovazzjoni tal-avjazzjoni kkontribwew għal tnaqqis importanti fl-emissjonijiet fl-aħħar deċennji. Madankollu, it-tkabbir globali tat-traffiku tal-ajru qabeż it-tnaqqis fl-emissjonijiet tas-settur. Filwaqt li t-teknoloġiji l-ġodda
  , inkluż l-iżvilupp ta' inġenji tal-ajru b'emissjonijiet żero li jaħdmu bl-elettriku jew bl-idroġenu,
  huma mistennija jgħinu fit-tnaqqis tad-dipendenza tal-avjazzjoni fuq distanzi qosra mill-enerġija fossili fid-deċennji li ġejjin
  u jista' jkollhom rwol importanti fl-avjazzjoni kummerċjali fuq terminu medju u twil
  , il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli joffru soluzzjoni
  promettenti
  għad-dekarbonizzazzjoni sinifikanti tal-firxiet kollha tat-titjiriet,
  kemm
  fuq terminu qasir
  kif ukoll fuq terminu medju u twil
  . Madankollu, dan il-potenzjal bħalissa fil-biċċa l-kbira tiegħu ma huwiex sfruttat
  u jeħtieġ appoġġ maż-żmien għall-iżvilupp ulterjuri u l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli u għar-riċerka dwar magni tal-inġenji tal-ajru ġodda u teknoloġiji ġodda
  . |
| --- | --- |

(7)

Il-Komunikazzjoni dwar Strateġija għal Mobbiltà Sostenibbli u Intelliġenti (10) adottata mill-Kummissjoni f'Diċembru 2020 tistabbilixxi kors ta' azzjoni għas-sistema tat-trasport tal-UE sabiex tikseb it-trasformazzjoni ekoloġika u diġitali tagħha u ssir aktar reżiljenti. Id-dekarbonizzazzjoni tas-settur tat-trasport bl-ajru hija proċess meħtieġ u ta' sfida, speċjalment fuq terminu qasir. L-avvanzi teknoloġiċi,
  u impenn ċar mill-industrija,
  segwiti fil-programmi Ewropej u nazzjonali tar-riċerka u l-innovazzjoni tal-avjazzjoni kkontribwew għal tnaqqis importanti fl-emissjonijiet fl-aħħar deċennji. Madankollu, it-tkabbir globali tat-traffiku tal-ajru qabeż it-tnaqqis fl-emissjonijiet tas-settur. Filwaqt li t-teknoloġiji l-ġodda
  , inkluż l-iżvilupp ta' inġenji tal-ajru b'emissjonijiet żero li jaħdmu bl-elettriku jew bl-idroġenu,
  huma mistennija jgħinu fit-tnaqqis tad-dipendenza tal-avjazzjoni fuq distanzi qosra mill-enerġija fossili fid-deċennji li ġejjin
  u jista' jkollhom rwol importanti fl-avjazzjoni kummerċjali fuq terminu medju u twil
  , il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli joffru soluzzjoni
  promettenti
  għad-dekarbonizzazzjoni sinifikanti tal-firxiet kollha tat-titjiriet,
  kemm
  fuq terminu qasir
  kif ukoll fuq terminu medju u twil
  . Madankollu, dan il-potenzjal bħalissa fil-biċċa l-kbira tiegħu ma huwiex sfruttat
  u jeħtieġ appoġġ maż-żmien għall-iżvilupp ulterjuri u l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli u għar-riċerka dwar magni tal-inġenji tal-ajru ġodda u teknoloġiji ġodda
  .

Emenda 8

Proposta għal regolament

Premessa 7a (ġdida)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (7a) | Il-prinċipju ġenerali “l-effiċjenza enerġetika tiġi l-ewwel” jenħtieġ li jiġi implimentat fis-setturi kollha, lil hinn mis-sistema tal-enerġija b'mod li jiġi inkluż is-settur tat-trasport u b'mod partikolari l-avjazzjoni. B'mod partikolari, jenħtieġ li dan jagħmel parti integrali mid-deċiżjonijiet ta' politika, ta' ppjanar u ta' investiment relatati mal-użu ta' magni aktar effiċjenti fl-enerġija u ta' fjuwils u teknoloġiji alternattivi sostenibbli, inkluż fir-rigward tal-iżvilupp rapidu ta' ajruplani mħaddma b'elettriku rinnovabbli jew idroġenu ekoloġiku. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(7a)

Il-prinċipju ġenerali “l-effiċjenza enerġetika tiġi l-ewwel” jenħtieġ li jiġi implimentat fis-setturi kollha, lil hinn mis-sistema tal-enerġija b'mod li jiġi inkluż is-settur tat-trasport u b'mod partikolari l-avjazzjoni. B'mod partikolari, jenħtieġ li dan jagħmel parti integrali mid-deċiżjonijiet ta' politika, ta' ppjanar u ta' investiment relatati mal-użu ta' magni aktar effiċjenti fl-enerġija u ta' fjuwils u teknoloġiji alternattivi sostenibbli, inkluż fir-rigward tal-iżvilupp rapidu ta' ajruplani mħaddma b'elettriku rinnovabbli jew idroġenu ekoloġiku.

Emenda 9

Proposta għal regolament

Premessa 8

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (8) | Il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli huma fjuwils likwidi, ta' sostituzzjoni, kompletament funġibbli ma' fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali u kompatibbli mal-magni tal-inġenji tal-ajru eżistenti. Diversi perkorsi ta' produzzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli ġew iċċertifikati fil-livell globali għall-użu fl-avjazzjoni ċivili jew militari. Il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli huma lesti mill-aspett teknoloġiku biex ikollhom rwol importanti fit-tnaqqis tal-emissjonijiet mit-trasport bl-ajru diġà fuq terminu qasir ħafna. Dawn mistennija jkunu jammontaw għal parti kbira mit-taħlita tal-fjuwil tal-avjazzjoni fit-terminu medju u fit-tul. Barra minn hekk, bl-appoġġ ta' standards internazzjonali tal-fjuwils xierqa, il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jistgħu jikkontribwixxu għat-tnaqqis tal-kontenut aromatiku tal-fjuwil finali użat minn operatur, u b'hekk jgħinu sabiex jitnaqqsu emissjonijiet oħrajn mhux tas-CO2.
  Alternattivi
  oħra
  biex jitħaddmu l-inġenji tal-ajru
  , bħall-elettriku jew l-idroġenu
  likwidu
  huma mistennija jikkontribwixxu progressivament għad-dekarbonizzazzjoni tat-trasport bl-ajru, li tibda b'titjiriet fuq distanzi qosra. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(8)

Il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli huma fjuwils likwidi, ta' sostituzzjoni, kompletament funġibbli ma' fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali u kompatibbli mal-magni tal-inġenji tal-ajru eżistenti. Diversi perkorsi ta' produzzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli ġew iċċertifikati fil-livell globali għall-użu fl-avjazzjoni ċivili jew militari. Il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli huma lesti mill-aspett teknoloġiku biex ikollhom rwol importanti fit-tnaqqis tal-emissjonijiet mit-trasport bl-ajru diġà fuq terminu qasir ħafna. Dawn mistennija jkunu jammontaw għal parti kbira mit-taħlita tal-fjuwil tal-avjazzjoni fit-terminu medju u fit-tul. Barra minn hekk, bl-appoġġ ta' standards internazzjonali tal-fjuwils xierqa, il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jistgħu jikkontribwixxu għat-tnaqqis tal-kontenut aromatiku tal-fjuwil finali użat minn operatur, u b'hekk jgħinu sabiex jitnaqqsu emissjonijiet oħrajn mhux tas-CO2.
  Alternattivi
  oħra
  biex jitħaddmu l-inġenji tal-ajru
  , bħall-elettriku jew l-idroġenu
  likwidu
  huma mistennija jikkontribwixxu progressivament għad-dekarbonizzazzjoni tat-trasport bl-ajru, li tibda b'titjiriet fuq distanzi qosra.

| (8) | Il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli huma
  fjuwils tal-avjazzjoni li jinkludu
  fjuwils likwidi, ta' sostituzzjoni, kompletament funġibbli ma' fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali u kompatibbli mal-magni tal-inġenji tal-ajru eżistenti
  , kif ukoll l-idroġenu u l-elettriku
  . Diversi perkorsi ta' produzzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli ġew iċċertifikati fil-livell globali għall-użu fl-avjazzjoni ċivili jew militari. Il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli huma lesti mill-aspett teknoloġiku biex ikollhom rwol importanti fit-tnaqqis tal-emissjonijiet mit-trasport bl-ajru diġà fuq terminu qasir ħafna. Dawn mistennija jkunu jammontaw għal parti kbira mit-taħlita tal-fjuwil tal-avjazzjoni fit-terminu medju u fit-tul. Barra minn hekk, bl-appoġġ ta' standards internazzjonali tal-fjuwils xierqa
  u l-appoġġ tal-EASA għat-tfassil ta' dawk l-istandards
  , il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jistgħu jikkontribwixxu għat-tnaqqis tal-kontenut aromatiku tal-fjuwil finali użat minn operatur, u b'hekk jgħinu sabiex jitnaqqsu emissjonijiet oħrajn mhux tas-CO2.
  Fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli
  oħra, bħall-elettriku jew l-idroġenu
  , huma teknoloġiji promettenti ħafna u
  huma mistennija jikkontribwixxu progressivament għad-dekarbonizzazzjoni tat-trasport bl-ajru, li tibda b'titjiriet fuq distanzi qosra.
  Dan ir-Regolament se jaċċelera aktar l-iżvilupp xjentifiku u l-użu ta' dawn it-teknoloġiji, kif ukoll l-innovazzjoni kummerċjali fir-rigward tagħhom, billi jippermetti lill-operaturi ekonomiċi jqisu dawk it-teknoloġiji fir-rigward tal-mandat dwar il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, kif stabbilit f'dan ir-Regolament, meta dawk it-teknoloġiji jsiru maturi u disponibbli kummerċjalment. Dan se jżid ukoll iċ-ċertezza u l-prevedibbiltà tas-suq u jaġixxi bħala inċentiv għall-investimenti f'dawk it-teknoloġiji ġodda li huma meħtieġa. |
| --- | --- |

(8)

Il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli huma
  fjuwils tal-avjazzjoni li jinkludu
  fjuwils likwidi, ta' sostituzzjoni, kompletament funġibbli ma' fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali u kompatibbli mal-magni tal-inġenji tal-ajru eżistenti
  , kif ukoll l-idroġenu u l-elettriku
  . Diversi perkorsi ta' produzzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli ġew iċċertifikati fil-livell globali għall-użu fl-avjazzjoni ċivili jew militari. Il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli huma lesti mill-aspett teknoloġiku biex ikollhom rwol importanti fit-tnaqqis tal-emissjonijiet mit-trasport bl-ajru diġà fuq terminu qasir ħafna. Dawn mistennija jkunu jammontaw għal parti kbira mit-taħlita tal-fjuwil tal-avjazzjoni fit-terminu medju u fit-tul. Barra minn hekk, bl-appoġġ ta' standards internazzjonali tal-fjuwils xierqa
  u l-appoġġ tal-EASA għat-tfassil ta' dawk l-istandards
  , il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jistgħu jikkontribwixxu għat-tnaqqis tal-kontenut aromatiku tal-fjuwil finali użat minn operatur, u b'hekk jgħinu sabiex jitnaqqsu emissjonijiet oħrajn mhux tas-CO2.
  Fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli
  oħra, bħall-elettriku jew l-idroġenu
  , huma teknoloġiji promettenti ħafna u
  huma mistennija jikkontribwixxu progressivament għad-dekarbonizzazzjoni tat-trasport bl-ajru, li tibda b'titjiriet fuq distanzi qosra.
  Dan ir-Regolament se jaċċelera aktar l-iżvilupp xjentifiku u l-użu ta' dawn it-teknoloġiji, kif ukoll l-innovazzjoni kummerċjali fir-rigward tagħhom, billi jippermetti lill-operaturi ekonomiċi jqisu dawk it-teknoloġiji fir-rigward tal-mandat dwar il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, kif stabbilit f'dan ir-Regolament, meta dawk it-teknoloġiji jsiru maturi u disponibbli kummerċjalment. Dan se jżid ukoll iċ-ċertezza u l-prevedibbiltà tas-suq u jaġixxi bħala inċentiv għall-investimenti f'dawk it-teknoloġiji ġodda li huma meħtieġa.

Emenda 10

Proposta għal regolament

Premessa 9

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (9) | L-introduzzjoni gradwali ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fis-suq tat-trasport bl-ajru se tirrappreżenta kost addizzjonali tal-fjuwil għal-linji tal-ajru, peress li tali teknoloġiji tal-fjuwil bħalissa huma aktar għaljin biex jiġu prodotti mill-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali. Dan mistenni jaggrava l-kwistjonijiet li diġà jeżistu ta' kundizzjonijiet ekwi fis-suq tat-trasport bl-ajru fir-rigward tal-fjuwil tal-avjazzjoni, u jikkawża aktar distorsjonijiet fost l-operaturi tal-inġenji tal-ajru u l-ajruporti. Dan ir-regolament jenħtieġ li jieħu miżuri biex jipprevjeni li l-introduzzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli taffettwa b'mod negattiv il-kompetittività tas-settur tal-avjazzjoni billi jiddefinixxi rekwiżiti armonizzati madwar l-Unjoni. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(9)

L-introduzzjoni gradwali ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fis-suq tat-trasport bl-ajru se tirrappreżenta kost addizzjonali tal-fjuwil għal-linji tal-ajru, peress li tali teknoloġiji tal-fjuwil bħalissa huma aktar għaljin biex jiġu prodotti mill-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali. Dan mistenni jaggrava l-kwistjonijiet li diġà jeżistu ta' kundizzjonijiet ekwi fis-suq tat-trasport bl-ajru fir-rigward tal-fjuwil tal-avjazzjoni, u jikkawża aktar distorsjonijiet fost l-operaturi tal-inġenji tal-ajru u l-ajruporti. Dan ir-regolament jenħtieġ li jieħu miżuri biex jipprevjeni li l-introduzzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli taffettwa b'mod negattiv il-kompetittività tas-settur tal-avjazzjoni billi jiddefinixxi rekwiżiti armonizzati madwar l-Unjoni.

| (9) | L-introduzzjoni gradwali ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fis-suq tat-trasport bl-ajru se tirrappreżenta kost addizzjonali tal-fjuwil għal-linji tal-ajru, peress li tali teknoloġiji tal-fjuwil bħalissa huma aktar għaljin biex jiġu prodotti mill-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali. Dan mistenni jaggrava l-kwistjonijiet li diġà jeżistu ta' kundizzjonijiet ekwi fis-suq tat-trasport bl-ajru fir-rigward tal-fjuwil tal-avjazzjoni, u jikkawża aktar distorsjonijiet fost l-operaturi tal-inġenji tal-ajru u l-ajruporti
  , anki fil-kuntest tal-implimentazzjoni tal-iskemi tal-emissjonijiet CORSIA u ETS
  . Dan ir-regolament jenħtieġ li jieħu miżuri biex jipprevjeni li l-introduzzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli taffettwa b'mod negattiv il-kompetittività tas-settur tal-avjazzjoni billi jiddefinixxi rekwiżiti armonizzati madwar l-Unjoni
  , inklużi definizzjonijiet komuni u l-iffissar ta' miri komuni fil-livell tal-UE
  . |
| --- | --- |

(9)

L-introduzzjoni gradwali ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fis-suq tat-trasport bl-ajru se tirrappreżenta kost addizzjonali tal-fjuwil għal-linji tal-ajru, peress li tali teknoloġiji tal-fjuwil bħalissa huma aktar għaljin biex jiġu prodotti mill-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali. Dan mistenni jaggrava l-kwistjonijiet li diġà jeżistu ta' kundizzjonijiet ekwi fis-suq tat-trasport bl-ajru fir-rigward tal-fjuwil tal-avjazzjoni, u jikkawża aktar distorsjonijiet fost l-operaturi tal-inġenji tal-ajru u l-ajruporti
  , anki fil-kuntest tal-implimentazzjoni tal-iskemi tal-emissjonijiet CORSIA u ETS
  . Dan ir-regolament jenħtieġ li jieħu miżuri biex jipprevjeni li l-introduzzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli taffettwa b'mod negattiv il-kompetittività tas-settur tal-avjazzjoni billi jiddefinixxi rekwiżiti armonizzati madwar l-Unjoni
  , inklużi definizzjonijiet komuni u l-iffissar ta' miri komuni fil-livell tal-UE
  .

Emenda 11

Proposta għal regolament

Premessa 10

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (10) | Fil-livell globali, il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli huma rregolati fl-ICAO
  . B'mod partikolari, l-ICAO tistabbilixxi
  rekwiżiti dettaljati dwar is-sostenibbiltà, it-traċċabbiltà u l-kontabbiltà ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli għall-użu fuq titjiriet koperti mill-Iskema ta' Kumpens u Tnaqqis tal-Karbonju għall-Avjazzjoni Internazzjonali (CORSIA). Filwaqt li l-inċentivi huma stabbiliti fil-CORSIA u l-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli huma kkunsidrati bħala pilastru integrali tal-ħidma dwar il-fattibbiltà ta' Għan ta' Aspirazzjoni fit-Tul għall-avjazzjoni internazzjonali, bħalissa ma hemm l-ebda skema obbligatorja dwar l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli għal titjiriet internazzjonali. Ftehimiet multilaterali jew bilaterali komprensivi dwar it-trasport bl-ajru bejn l-UE jew l-Istati Membri tagħha, u pajjiżi terzi ġeneralment jinkludu dispożizzjonijiet dwar il-protezzjoni ambjentali.
  Madankollu, għalissa
  , tali dispożizzjonijiet ma jimponu l-ebda rekwiżit vinkolanti fuq il-partijiet kontraenti dwar l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(10)

Fil-livell globali, il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli huma rregolati fl-ICAO
  . B'mod partikolari, l-ICAO tistabbilixxi
  rekwiżiti dettaljati dwar is-sostenibbiltà, it-traċċabbiltà u l-kontabbiltà ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli għall-użu fuq titjiriet koperti mill-Iskema ta' Kumpens u Tnaqqis tal-Karbonju għall-Avjazzjoni Internazzjonali (CORSIA). Filwaqt li l-inċentivi huma stabbiliti fil-CORSIA u l-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli huma kkunsidrati bħala pilastru integrali tal-ħidma dwar il-fattibbiltà ta' Għan ta' Aspirazzjoni fit-Tul għall-avjazzjoni internazzjonali, bħalissa ma hemm l-ebda skema obbligatorja dwar l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli għal titjiriet internazzjonali. Ftehimiet multilaterali jew bilaterali komprensivi dwar it-trasport bl-ajru bejn l-UE jew l-Istati Membri tagħha, u pajjiżi terzi ġeneralment jinkludu dispożizzjonijiet dwar il-protezzjoni ambjentali.
  Madankollu, għalissa
  , tali dispożizzjonijiet ma jimponu l-ebda rekwiżit vinkolanti fuq il-partijiet kontraenti dwar l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli.

| (10) | Fil-livell globali, il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli huma rregolati
  u definiti
  fl-ICAO
  , fejn il-pajjiżi jaqblu dwar
  rekwiżiti dettaljati dwar is-sostenibbiltà, it-traċċabbiltà u l-kontabbiltà ta'
  perkorsi għal
  fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli
  ċertifikati
  għall-użu fuq titjiriet koperti mill-Iskema ta' Kumpens u Tnaqqis tal-Karbonju għall-Avjazzjoni Internazzjonali (CORSIA). Filwaqt li l-inċentivi huma stabbiliti fil-CORSIA u l-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli huma kkunsidrati bħala pilastru integrali tal-ħidma dwar il-fattibbiltà ta' Għan ta' Aspirazzjoni fit-Tul għall-avjazzjoni internazzjonali, bħalissa ma hemm l-ebda skema obbligatorja dwar l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli għal titjiriet internazzjonali. Ftehimiet multilaterali jew bilaterali komprensivi dwar it-trasport bl-ajru bejn l-UE jew l-Istati Membri tagħha, u pajjiżi terzi ġeneralment jinkludu dispożizzjonijiet dwar il-protezzjoni ambjentali.
  Attwalment
  , tali dispożizzjonijiet ma jimponu l-ebda rekwiżit vinkolanti fuq il-partijiet kontraenti dwar l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. |
| --- | --- |

(10)

Fil-livell globali, il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli huma rregolati
  u definiti
  fl-ICAO
  , fejn il-pajjiżi jaqblu dwar
  rekwiżiti dettaljati dwar is-sostenibbiltà, it-traċċabbiltà u l-kontabbiltà ta'
  perkorsi għal
  fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli
  ċertifikati
  għall-użu fuq titjiriet koperti mill-Iskema ta' Kumpens u Tnaqqis tal-Karbonju għall-Avjazzjoni Internazzjonali (CORSIA). Filwaqt li l-inċentivi huma stabbiliti fil-CORSIA u l-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli huma kkunsidrati bħala pilastru integrali tal-ħidma dwar il-fattibbiltà ta' Għan ta' Aspirazzjoni fit-Tul għall-avjazzjoni internazzjonali, bħalissa ma hemm l-ebda skema obbligatorja dwar l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli għal titjiriet internazzjonali. Ftehimiet multilaterali jew bilaterali komprensivi dwar it-trasport bl-ajru bejn l-UE jew l-Istati Membri tagħha, u pajjiżi terzi ġeneralment jinkludu dispożizzjonijiet dwar il-protezzjoni ambjentali.
  Attwalment
  , tali dispożizzjonijiet ma jimponu l-ebda rekwiżit vinkolanti fuq il-partijiet kontraenti dwar l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli.

Emenda 12

Proposta għal regolament

Premessa 10a (ġdida)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (10a) | Sabiex jiġu prevenuti distorsjonijiet tal-kompetizzjoni fis-suq tal-avjazzjoni internazzjonali li jistgħu jwasslu għat-telf tal-flussi tat-traffiku li jgħaddu mill-ajruporti tal-UE u għar-rilokazzjoni tal-emissjonijiet tal-karbonju u sabiex jinħoloq suq globali ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, il-politika tal-avjazzjoni esterna tal-Unjoni jenħtieġ li tassumi rwol ta' tmexxija globali fil-bidla lejn l-użu ta' fjuwils sostenibbli, tinvolvi ruħha f'negozjati internazzjonali biex jiġu armonizzati d-definizzjonijiet u l-istandards ta' fjuwils tal-ajru sostenibbli u tippromwovi l-konverġenza internazzjonali dwar ir-regoli li jikkonċernaw il-produzzjoni, l-użu u l-ippumpjar ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. Għalhekk, huwa importanti li l-Unjoni ssostni l-isforzi tagħha fl-ICAO u tistinka għal sistema globali ambizzjuża li tippromwovi l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli u tipprevedi kundizzjonijiet ekwi internazzjonali. Għalhekk, il-Kummissjoni u l-Istati Membri jenħtieġ li jinsistu fl-Assemblea Ġenerali tal-ICAO biex jibdew minnufih in-negozjati għal qafas ta' politika globali ambizzjuż fil-livell tal-ICAO għall-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. Ladarba tali qafas ta' politika globali jiġi adottat, il-Kummissjoni jenħtieġ li tiżgura li d-dispożizzjonijiet ta' dan ir-Regolament ikunu kompatibbli, konsistenti u komplementari għall-qafas globali u l-istandards internazzjonali, u b'hekk tiżgura implimentazzjoni koerenti u kundizzjonijiet ekwi fil-livell internazzjonali. Barra minn hekk, jenħtieġ li l-Kummissjoni u l-Istati Membri jkollhom l-għan li jiżguraw li ftehimiet multilaterali u bilaterali komprensivi dwar it-trasport bl-ajru u s-servizzi tal-ajru jintegraw dispożizzjonijiet ekwivalenti u vinkolanti dwar mandat ta' taħlit għall-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. Barra minn hekk, jenħtieġ li l-Kummissjoni tivvaluta regolarment jekk id-dispożizzjonijiet ta' dan ir-Regolament għandhomx effett negattiv fuq il-funzjonament tas-suq intern tal-avjazzjoni, il-kompetittività tas-settur, il-kundizzjonijiet ekwi internazzjonali fir-rigward tat-trasportaturi tal-ajru u l-hubs tal-ajruporti u r-ridirezzjonar possibbli tar-rotoa li jwassal għar-rilokazzjoni tal-emissjonijiet tal-karbonju u, fejn xieraq, tippreżenta rimedji biex tindirizza dawn l-effetti negattivi. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(10a)

Emenda 13

Proposta għal regolament

Premessa 12

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (12) | Għalhekk, jeħtieġ li jiġu stabbiliti regoli uniformi għas-suq intern tal-avjazzjoni biex jikkomplementaw id-Direttiva (UE) 2018/2001 u jintlaħqu l-objettivi ġenerali tagħha billi jiġu indirizzati l-ħtiġijiet u r-rekwiżiti speċifiċi li jirriżultaw mis-suq intern tal-avjazzjoni tal-UE. B'mod partikolari, dan ir-Regolament għandu l-għan li jevita frammentazzjoni tas-suq tal-avjazzjoni, jipprevjeni distorsjonijiet kompetittivi possibbli bejn l-atturi ekonomiċi, jew prattiki inġusti ta' evitar tal-kostijiet fir-rigward tar-riforniment tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(12)

Għalhekk, jeħtieġ li jiġu stabbiliti regoli uniformi għas-suq intern tal-avjazzjoni biex jikkomplementaw id-Direttiva (UE) 2018/2001 u jintlaħqu l-objettivi ġenerali tagħha billi jiġu indirizzati l-ħtiġijiet u r-rekwiżiti speċifiċi li jirriżultaw mis-suq intern tal-avjazzjoni tal-UE. B'mod partikolari, dan ir-Regolament għandu l-għan li jevita frammentazzjoni tas-suq tal-avjazzjoni, jipprevjeni distorsjonijiet kompetittivi possibbli bejn l-atturi ekonomiċi, jew prattiki inġusti ta' evitar tal-kostijiet fir-rigward tar-riforniment tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru.

| (12) | Għalhekk, jeħtieġ li jiġu stabbiliti regoli uniformi għas-suq intern tal-avjazzjoni biex jikkomplementaw id-Direttiva (UE) 2018/2001 u jintlaħqu l-objettivi ġenerali tagħha billi jiġu indirizzati l-ħtiġijiet u r-rekwiżiti speċifiċi li jirriżultaw mis-suq intern tal-avjazzjoni tal-UE
  u li jippromwovu fjuwils sostenibbli fl-avjazzjoni
  . B'mod partikolari, dan ir-Regolament għandu l-għan li jevita frammentazzjoni tas-suq tal-avjazzjoni
  tal-Unjoni
  , jipprevjeni distorsjonijiet kompetittivi possibbli bejn l-atturi ekonomiċi, jew prattiki inġusti ta' evitar tal-kostijiet fir-rigward tar-riforniment tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru
  u jippromwovi l-innovazzjoni u l-produzzjoni fl-Unjoni
  .
  Huma meħtieġa appoġġ u finanzjament immirati fil-livell tal-Unjoni u f'dak nazzjonali, kif ukoll l-inċentivar tas-sħubijiet pubbliċi u privati sabiex jaċċeleraw l-użu tal-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. |
| --- | --- |

(12)

Għalhekk, jeħtieġ li jiġu stabbiliti regoli uniformi għas-suq intern tal-avjazzjoni biex jikkomplementaw id-Direttiva (UE) 2018/2001 u jintlaħqu l-objettivi ġenerali tagħha billi jiġu indirizzati l-ħtiġijiet u r-rekwiżiti speċifiċi li jirriżultaw mis-suq intern tal-avjazzjoni tal-UE
  u li jippromwovu fjuwils sostenibbli fl-avjazzjoni
  . B'mod partikolari, dan ir-Regolament għandu l-għan li jevita frammentazzjoni tas-suq tal-avjazzjoni
  tal-Unjoni
  , jipprevjeni distorsjonijiet kompetittivi possibbli bejn l-atturi ekonomiċi, jew prattiki inġusti ta' evitar tal-kostijiet fir-rigward tar-riforniment tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru
  u jippromwovi l-innovazzjoni u l-produzzjoni fl-Unjoni
  .
  Huma meħtieġa appoġġ u finanzjament immirati fil-livell tal-Unjoni u f'dak nazzjonali, kif ukoll l-inċentivar tas-sħubijiet pubbliċi u privati sabiex jaċċeleraw l-użu tal-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli.

Emenda 14

Proposta għal regolament

Premessa 15

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (15) | Dan ir-Regolament jenħtieġ li japplika għall-inġenji tal-ajru involuti fl-avjazzjoni ċivili, li jwettqu titjiriet kummerċjali tat-trasport bl-ajru. Jenħtieġ li ma japplikax għal inġenji tal-ajru
  bħal inġenji tal-ajru
  militari
  u inġenji tal-ajru
  involuti
  f'operazzjonijiet għal finijiet umanitarji, ta' tiftix, ta' salvataġġ, ta' għajnuna f'diżastri jew mediċi, kif ukoll
  operazzjonijiet doganali, tal-pulizija u tat-tifi tan-nar.
  Tabilħaqq, it-titjiriet operati f'ċirkostanzi bħal dawn huma ta’ natura eċċezzjonali u għalhekk mhux dejjem jistgħu jiġu ppjanati bl-istess mod bħal titjiriet regolari. Minħabba n-natura tal-operazzjonijiet tagħhom, dawn mhux dejjem jistgħu jkunu f'pożizzjoni li jissodisfaw l-obbligi skont dan ir-Regolament, peress li jistgħu jirrappreżentaw piż bla bżonn.
  Sabiex ikun hemm kundizzjonijiet ekwi madwar is-suq uniku tal-avjazzjoni tal-UE,
  dan ir-regolament
  jenħtieġ li jkopri
  l-akbar sehem possibbli ta' traffiku
  tal-ajru kummerċjali operat minn ajruporti li jinsabu fit-territorju tal-UE. Fl-istess ħin, sabiex tiġi ssalvagwardjata l-konnettività bl-ajru għall-benefiċċji taċ-ċittadini, tan-negozji u tar-reġjuni tal-UE,
  huwa importanti li
  tiġi evitata l-impożizzjoni ta' piż żejjed fuq l-operazzjonijiet tat-trasport bl-ajru f'ajruporti żgħar.
  Jenħtieġ li jiġi ddefinit limitu tat-traffiku annwali tal-ajru tal-passiġġieri u tat-traffiku tal-merkanzija, li taħtu l-ajruporti ma jkunux koperti minn dan ir-Regolament; madankollu, il-kamp ta' applikazzjoni tar-Regolament jenħtieġ li jkopri mill-inqas 95 % tat-traffiku totali li jitlaq mill-ajruporti fl-Unjoni. Minħabba l-istess raġunijiet, jenħtieġ li jiġi definit limitu biex jiġu eżentati l-operaturi tal-inġenji tal-ajru li huma responsabbli għal għadd baxx ħafna ta' vjaġġi li jitilqu minn ajruporti li jinsabu fit-territorju tal-UE. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(15)

Dan ir-Regolament jenħtieġ li japplika għall-inġenji tal-ajru involuti fl-avjazzjoni ċivili, li jwettqu titjiriet kummerċjali tat-trasport bl-ajru. Jenħtieġ li ma japplikax għal inġenji tal-ajru
  bħal inġenji tal-ajru
  militari
  u inġenji tal-ajru
  involuti
  f'operazzjonijiet għal finijiet umanitarji, ta' tiftix, ta' salvataġġ, ta' għajnuna f'diżastri jew mediċi, kif ukoll
  operazzjonijiet doganali, tal-pulizija u tat-tifi tan-nar.
  Tabilħaqq, it-titjiriet operati f'ċirkostanzi bħal dawn huma ta’ natura eċċezzjonali u għalhekk mhux dejjem jistgħu jiġu ppjanati bl-istess mod bħal titjiriet regolari. Minħabba n-natura tal-operazzjonijiet tagħhom, dawn mhux dejjem jistgħu jkunu f'pożizzjoni li jissodisfaw l-obbligi skont dan ir-Regolament, peress li jistgħu jirrappreżentaw piż bla bżonn.
  Sabiex ikun hemm kundizzjonijiet ekwi madwar is-suq uniku tal-avjazzjoni tal-UE,
  dan ir-regolament
  jenħtieġ li jkopri
  l-akbar sehem possibbli ta' traffiku
  tal-ajru kummerċjali operat minn ajruporti li jinsabu fit-territorju tal-UE. Fl-istess ħin, sabiex tiġi ssalvagwardjata l-konnettività bl-ajru għall-benefiċċji taċ-ċittadini, tan-negozji u tar-reġjuni tal-UE,
  huwa importanti li
  tiġi evitata l-impożizzjoni ta' piż żejjed fuq l-operazzjonijiet tat-trasport bl-ajru f'ajruporti żgħar.
  Jenħtieġ li jiġi ddefinit limitu tat-traffiku annwali tal-ajru tal-passiġġieri u tat-traffiku tal-merkanzija, li taħtu l-ajruporti ma jkunux koperti minn dan ir-Regolament; madankollu, il-kamp ta' applikazzjoni tar-Regolament jenħtieġ li jkopri mill-inqas 95 % tat-traffiku totali li jitlaq mill-ajruporti fl-Unjoni. Minħabba l-istess raġunijiet, jenħtieġ li jiġi definit limitu biex jiġu eżentati l-operaturi tal-inġenji tal-ajru li huma responsabbli għal għadd baxx ħafna ta' vjaġġi li jitilqu minn ajruporti li jinsabu fit-territorju tal-UE.

| (15) | Dan ir-Regolament
  jenħtieġ li ma japplikax għall-inġenji tal-ajru involuti f'operazzjonijiet għal skopijiet umanitarji, ta' tiftix, ta' salvataġġ, ta' għajnuna f'każ ta' diżastru jew mediċi, peress li titjiriet operati f'ċirkostanzi bħal dawn huma ta' natura eċċezzjonali u bħala tali mhux dejjem jistgħu jiġu ppjanati bl-istess mod bħal titjiriet regolari. Minħabba n-natura tal-operazzjonijiet tagħhom, mhux dejjem jistgħu jkunu f'pożizzjoni li jissodisfaw l-obbligi fl-ambitu ta' dan ir-Regolament, peress li jistgħu jirrappreżentaw piż bla bżonn. Dan ir-Regolament
  jenħtieġ li japplika għall-inġenji tal-ajru involuti fl-avjazzjoni ċivili, li jwettqu titjiriet kummerċjali tat-trasport bl-ajru. Jenħtieġ li ma japplikax għal inġenji tal-ajru militari
  jew għal inġenji tal-ajru
  involuti f'operazzjonijiet doganali, tal-pulizija u tat-tifi tan-nar. Sabiex ikun hemm kundizzjonijiet ekwi madwar is-suq uniku tal-avjazzjoni tal-UE
  u biex jiġi ffavorit l-iżvilupp tas-suq SAF u l-infrastruttura meħtieġa għall-SAF fl-UE kollha kemm hi,
  jenħtieġ li jkopri
  t-traffiku
  tal-ajru kummerċjali kollu operat minn ajruporti li jinsabu fit-territorju tal-UE. Fl-istess ħin, sabiex tiġi ssalvagwardjata l-konnettività bl-ajru għall-benefiċċji taċ-ċittadini, tan-negozji u tar-reġjuni tal-UE,
  biex tingħata l-flessibbiltà meħtieġa ħalli l-fornituri tal-fjuwil ikunu jistgħu jipprovdu, u l-linji tal-ajru jkunu jistgħu jippumpjaw, fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli bl-aktar mod kosteffettiv, u biex
  tiġi evitata l-impożizzjoni ta' piż żejjed fuq l-operazzjonijiet tat-trasport bl-ajru f'ajruporti żgħar
  , jenħtieġ li jiġi stabbilit mekkaniżmu ta' flessibbiltà, inklużi elementi “book and claim”, bħala fażi tranżitorja
  .
  Sabiex jiġu prevenuti distorsjonijiet bla bżonn tal-kompetizzjoni fis-suq intern, wara dak il-perjodu tranżitorju r-rekwiżiti stabbiliti f'dan ir-Regolament jenħtieġ li japplikaw b'mod ugwali fuq perjodu ta' żmien twil għall-ajruporti kollha tal-Unjoni u għall-operaturi kollha tal-inġenji tal-ajru li jitilgħu jew jinżlu f'ajruport tal-Unjoni. |
| --- | --- |

(15)

Dan ir-Regolament
  jenħtieġ li ma japplikax għall-inġenji tal-ajru involuti f'operazzjonijiet għal skopijiet umanitarji, ta' tiftix, ta' salvataġġ, ta' għajnuna f'każ ta' diżastru jew mediċi, peress li titjiriet operati f'ċirkostanzi bħal dawn huma ta' natura eċċezzjonali u bħala tali mhux dejjem jistgħu jiġu ppjanati bl-istess mod bħal titjiriet regolari. Minħabba n-natura tal-operazzjonijiet tagħhom, mhux dejjem jistgħu jkunu f'pożizzjoni li jissodisfaw l-obbligi fl-ambitu ta' dan ir-Regolament, peress li jistgħu jirrappreżentaw piż bla bżonn. Dan ir-Regolament
  jenħtieġ li japplika għall-inġenji tal-ajru involuti fl-avjazzjoni ċivili, li jwettqu titjiriet kummerċjali tat-trasport bl-ajru. Jenħtieġ li ma japplikax għal inġenji tal-ajru militari
  jew għal inġenji tal-ajru
  involuti f'operazzjonijiet doganali, tal-pulizija u tat-tifi tan-nar. Sabiex ikun hemm kundizzjonijiet ekwi madwar is-suq uniku tal-avjazzjoni tal-UE
  u biex jiġi ffavorit l-iżvilupp tas-suq SAF u l-infrastruttura meħtieġa għall-SAF fl-UE kollha kemm hi,
  jenħtieġ li jkopri
  t-traffiku
  tal-ajru kummerċjali kollu operat minn ajruporti li jinsabu fit-territorju tal-UE. Fl-istess ħin, sabiex tiġi ssalvagwardjata l-konnettività bl-ajru għall-benefiċċji taċ-ċittadini, tan-negozji u tar-reġjuni tal-UE,
  biex tingħata l-flessibbiltà meħtieġa ħalli l-fornituri tal-fjuwil ikunu jistgħu jipprovdu, u l-linji tal-ajru jkunu jistgħu jippumpjaw, fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli bl-aktar mod kosteffettiv, u biex
  tiġi evitata l-impożizzjoni ta' piż żejjed fuq l-operazzjonijiet tat-trasport bl-ajru f'ajruporti żgħar
  , jenħtieġ li jiġi stabbilit mekkaniżmu ta' flessibbiltà, inklużi elementi “book and claim”, bħala fażi tranżitorja
  .
  Sabiex jiġu prevenuti distorsjonijiet bla bżonn tal-kompetizzjoni fis-suq intern, wara dak il-perjodu tranżitorju r-rekwiżiti stabbiliti f'dan ir-Regolament jenħtieġ li japplikaw b'mod ugwali fuq perjodu ta' żmien twil għall-ajruporti kollha tal-Unjoni u għall-operaturi kollha tal-inġenji tal-ajru li jitilgħu jew jinżlu f'ajruport tal-Unjoni.

Emenda 15

Proposta għal regolament

Premessa 15a (ġdida)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (15a) | Huwa essenzjali li reġjuni Ewropej inqas konnessi, bħar-reġjuni insulari u ultraperiferiċi, li spiss jiddependu fuq l-avjazzjoni bħala l-uniku mezz ta' konnessjoni, ma jkunux affettwati b'mod sproporzjonat mill-obbligi li jirriżultaw minn dan ir-Regolament u li l-aċċess ta' dawn ir-reġjuni għall-prodotti u s-servizzi essenzjali jkun żgurat. Sabiex tingħata għajnuna fis-salvagwardja tal-konnettività bl-ajru tar-reġjuni b'inqas għażliet alternattivi ta' trasport, jenħtieġ li tingħata attenzjoni għall-effetti possibbli tad-dispożizzjonijiet f'dan ir-Regolament fir-rigward tal-affordabbiltà, il-kompetittività u ż-żidiet potenzjali fil-prezzijiet tar-rotot tal-ajru li jgħaqqdu reġjuni remoti u żoni oħra tal-Unjoni. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(15a)

Huwa essenzjali li reġjuni Ewropej inqas konnessi, bħar-reġjuni insulari u ultraperiferiċi, li spiss jiddependu fuq l-avjazzjoni bħala l-uniku mezz ta' konnessjoni, ma jkunux affettwati b'mod sproporzjonat mill-obbligi li jirriżultaw minn dan ir-Regolament u li l-aċċess ta' dawn ir-reġjuni għall-prodotti u s-servizzi essenzjali jkun żgurat. Sabiex tingħata għajnuna fis-salvagwardja tal-konnettività bl-ajru tar-reġjuni b'inqas għażliet alternattivi ta' trasport, jenħtieġ li tingħata attenzjoni għall-effetti possibbli tad-dispożizzjonijiet f'dan ir-Regolament fir-rigward tal-affordabbiltà, il-kompetittività u ż-żidiet potenzjali fil-prezzijiet tar-rotot tal-ajru li jgħaqqdu reġjuni remoti u żoni oħra tal-Unjoni.

Emenda 16

Proposta għal regolament

Premessa 16a (ġdida)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (16a) | Huwa essenzjali li l-ġabra ta' materja prima sostenibbli eliġibbli tkun inklużiva kemm jista' jkun, sabiex jiġi massimizzat il-potenzjal biex tiżdied il-produzzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli bi prezz raġonevoli. Jenħtieġ li l-lista ta' materja prima eliġibbli skont dan ir-Regolament ma tkunx statika iżda tevolvi maż-żmien biex tinkludi materja prima sostenibbli ġdida. Għal dak il-għan, f'konformità mal-Artikolu 28(6) tad-Direttiva (UE) 2018/2001, jenħtieġ li l-Kummissjoni tagħmel rieżami, mill-inqas kull sentejn, tal-lista ta' materja prima stabbilita fil-Partijiet A u B tal-Anness IX bil-ħsieb li żżid materja prima ġdida. Materja prima ġdida miżjuda mal-Anness IX jenħtieġ li ssir eliġibbli direttament għall-produzzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli skont dan ir-Regolament. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(16a)

Huwa essenzjali li l-ġabra ta' materja prima sostenibbli eliġibbli tkun inklużiva kemm jista' jkun, sabiex jiġi massimizzat il-potenzjal biex tiżdied il-produzzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli bi prezz raġonevoli. Jenħtieġ li l-lista ta' materja prima eliġibbli skont dan ir-Regolament ma tkunx statika iżda tevolvi maż-żmien biex tinkludi materja prima sostenibbli ġdida. Għal dak il-għan, f'konformità mal-Artikolu 28(6) tad-Direttiva (UE) 2018/2001, jenħtieġ li l-Kummissjoni tagħmel rieżami, mill-inqas kull sentejn, tal-lista ta' materja prima stabbilita fil-Partijiet A u B tal-Anness IX bil-ħsieb li żżid materja prima ġdida. Materja prima ġdida miżjuda mal-Anness IX jenħtieġ li ssir eliġibbli direttament għall-produzzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli skont dan ir-Regolament.

Emenda 17

Proposta għal regolament

Premessa 17

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (17) | Minħabba raġunijiet ta' sostenibbiltà, il-fjuwils ibbażati fuq l-għelejjel tal-għalf u tal-ikel jenħtieġ li ma jkunux eliġibbli. B'mod partikolari, il-bidla indiretta fl-użu tal-art isseħħ meta l-kultivazzjoni tal-għelejjel għall-bijofjuwils tieħu post il-produzzjoni tradizzjonali tal-għelejjel għal skopijiet ta' ikel u għalf. Tali domanda addizzjonali żżid il-pressjoni fuq l-art u tista' twassal għall-estensjoni tal-art agrikola f'żoni b'ħażna kbira ta' karbonju, bħal foresti, artijiet mistagħdra u torbiera, filwaqt li toħloq emissjonijiet addizzjonali ta' gassijiet serra u tħassib dwar it-telfien tal-bijodiversità. Ir-riċerka wriet li l-iskala tal-effett tiddependi minn varjetà ta' fatturi, inklużi t-tip ta' materja prima użata għall-produzzjoni tal-fjuwil, il-livell ta' domanda addizzjonali għall-materja prima kkawżata mill-użu tal-bijofjuwils u sa liema punt l-art b'ħażna kbira ta' karbonju hija protetta madwar id-dinja. L-akbar riskji ta' tibdil indirett fl-użu tal-art ġew identifikati għall-bijofjuwils prodotti minn materja prima li għalihom ġiet osservata espansjoni sinifikanti taż-żona tal-produzzjoni f'art b'ħażna kbira ta' karbonju. Għaldaqstant, il-fjuwils ibbażati fuq l-għelejjel tal-għalf u tal-ikel jenħtieġ li ma jiġux promossi. Dan l-approċċ huwa konformi mal-politika tal-Unjoni u b'mod partikolari mad-Direttiva (UE) 2018/2001 li tillimita u tistabbilixxi limitu massimu fuq l-użu ta' tali bijofjuwils fit-trasport bit-triq u bil-ferrovija, meta jiġu kkunsidrati l-benefiċċji ambjentali aktar baxxi tagħhom, prestazzjoni aktar baxxa f'termini ta' potenzjal ta' tnaqqis tal-emissjonijiet ta' gassijiet serra u tħassib usa' dwar is-sostenibbiltà. Minbarra l-emissjonijiet ta' gassijiet serra marbuta mat-tibdil indirett fl-użu tal-art – li huwa kapaċi jċaħħad parti mit-tnaqqis jew it-tnaqqis kollu tal-emissjonijiet ta' gassijiet serra ta' bijofjuwils individwali – it-tibdil indirett fl-użu tal-art joħloq riskji wkoll għall-bijodiversità. Dan ir-riskju huwa partikolarment serju b'rabta ma' espansjoni potenzjalment kbira tal-produzzjoni ddeterminata minn żieda sinifikanti fid-domanda. Is-settur tal-avjazzjoni bħalissa għandu livelli insinifikanti ta' domanda għall-bijofjuwils ibbażati fuq l-għelejjel tal-ikel u tal-għalf, peress li aktar minn 99 % tal-fjuwils tal-avjazzjoni użati bħalissa huma ta' oriġini fossili. Għalhekk huwa xieraq li jiġi evitat il-ħolqien ta' domanda potenzjalment kbira ta' bijofjuwils ibbażati fuq l-għelejjel tal-ikel u tal-għalf billi jiġi promoss l-użu tagħhom skont dan ir-Regolament. In-nuqqas ta' eliġibbiltà tal-bijofjuwils ibbażati fuq l-għelejjel skont dan ir-Regolament jimminimizza wkoll kwalunkwe riskju li jitnaqqas ir-ritmu tad-dekarbonizzazzjoni tat-trasport bit-triq, li altrimenti jista' jirriżulta minn bidla ta' bijofjuwils ibbażati fuq l-għelejjel mit-triq għas-settur tal-avjazzjoni. Huwa essenzjali li tiġi minimizzata bidla bħal din, peress li t-trasport bit-triq bħalissa għadu bil-bosta l-aktar settur tat-trasport li jniġġes. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(17)

Minħabba raġunijiet ta' sostenibbiltà, il-fjuwils ibbażati fuq l-għelejjel tal-għalf u tal-ikel jenħtieġ li ma jkunux eliġibbli. B'mod partikolari, il-bidla indiretta fl-użu tal-art isseħħ meta l-kultivazzjoni tal-għelejjel għall-bijofjuwils tieħu post il-produzzjoni tradizzjonali tal-għelejjel għal skopijiet ta' ikel u għalf. Tali domanda addizzjonali żżid il-pressjoni fuq l-art u tista' twassal għall-estensjoni tal-art agrikola f'żoni b'ħażna kbira ta' karbonju, bħal foresti, artijiet mistagħdra u torbiera, filwaqt li toħloq emissjonijiet addizzjonali ta' gassijiet serra u tħassib dwar it-telfien tal-bijodiversità. Ir-riċerka wriet li l-iskala tal-effett tiddependi minn varjetà ta' fatturi, inklużi t-tip ta' materja prima użata għall-produzzjoni tal-fjuwil, il-livell ta' domanda addizzjonali għall-materja prima kkawżata mill-użu tal-bijofjuwils u sa liema punt l-art b'ħażna kbira ta' karbonju hija protetta madwar id-dinja. L-akbar riskji ta' tibdil indirett fl-użu tal-art ġew identifikati għall-bijofjuwils prodotti minn materja prima li għalihom ġiet osservata espansjoni sinifikanti taż-żona tal-produzzjoni f'art b'ħażna kbira ta' karbonju. Għaldaqstant, il-fjuwils ibbażati fuq l-għelejjel tal-għalf u tal-ikel jenħtieġ li ma jiġux promossi. Dan l-approċċ huwa konformi mal-politika tal-Unjoni u b'mod partikolari mad-Direttiva (UE) 2018/2001 li tillimita u tistabbilixxi limitu massimu fuq l-użu ta' tali bijofjuwils fit-trasport bit-triq u bil-ferrovija, meta jiġu kkunsidrati l-benefiċċji ambjentali aktar baxxi tagħhom, prestazzjoni aktar baxxa f'termini ta' potenzjal ta' tnaqqis tal-emissjonijiet ta' gassijiet serra u tħassib usa' dwar is-sostenibbiltà. Minbarra l-emissjonijiet ta' gassijiet serra marbuta mat-tibdil indirett fl-użu tal-art – li huwa kapaċi jċaħħad parti mit-tnaqqis jew it-tnaqqis kollu tal-emissjonijiet ta' gassijiet serra ta' bijofjuwils individwali – it-tibdil indirett fl-użu tal-art joħloq riskji wkoll għall-bijodiversità. Dan ir-riskju huwa partikolarment serju b'rabta ma' espansjoni potenzjalment kbira tal-produzzjoni ddeterminata minn żieda sinifikanti fid-domanda. Is-settur tal-avjazzjoni bħalissa għandu livelli insinifikanti ta' domanda għall-bijofjuwils ibbażati fuq l-għelejjel tal-ikel u tal-għalf, peress li aktar minn 99 % tal-fjuwils tal-avjazzjoni użati bħalissa huma ta' oriġini fossili. Għalhekk huwa xieraq li jiġi evitat il-ħolqien ta' domanda potenzjalment kbira ta' bijofjuwils ibbażati fuq l-għelejjel tal-ikel u tal-għalf billi jiġi promoss l-użu tagħhom skont dan ir-Regolament. In-nuqqas ta' eliġibbiltà tal-bijofjuwils ibbażati fuq l-għelejjel skont dan ir-Regolament jimminimizza wkoll kwalunkwe riskju li jitnaqqas ir-ritmu tad-dekarbonizzazzjoni tat-trasport bit-triq, li altrimenti jista' jirriżulta minn bidla ta' bijofjuwils ibbażati fuq l-għelejjel mit-triq għas-settur tal-avjazzjoni. Huwa essenzjali li tiġi minimizzata bidla bħal din, peress li t-trasport bit-triq bħalissa għadu bil-bosta l-aktar settur tat-trasport li jniġġes.

| (17) | Minħabba raġunijiet ta' sostenibbiltà, il-fjuwils ibbażati fuq l-għelejjel tal-għalf u tal-ikel
  , inklużi l-bijofjuwils b'riskju għoli ta' tibdil indirett fl-użu tal-art bħal dawk derivati miż-żejt tal-palm,
  jenħtieġ li ma jkunux eliġibbli. B'mod partikolari, il-bidla indiretta fl-użu tal-art isseħħ meta l-kultivazzjoni tal-għelejjel għall-bijofjuwils tieħu post il-produzzjoni tradizzjonali tal-għelejjel għal skopijiet ta' ikel u għalf. Tali domanda addizzjonali żżid il-pressjoni fuq l-art u tista' twassal għall-estensjoni tal-art agrikola f'żoni b'ħażna kbira ta' karbonju, bħal foresti, artijiet mistagħdra u torbiera, filwaqt li toħloq emissjonijiet addizzjonali ta' gassijiet serra u tħassib dwar it-telfien tal-bijodiversità. Ir-riċerka wriet li l-iskala tal-effett tiddependi minn varjetà ta' fatturi, inklużi t-tip ta' materja prima użata għall-produzzjoni tal-fjuwil, il-livell ta' domanda addizzjonali għall-materja prima kkawżata mill-użu tal-bijofjuwils u sa liema punt l-art b'ħażna kbira ta' karbonju hija protetta madwar id-dinja. L-akbar riskji ta' tibdil indirett fl-użu tal-art ġew identifikati għall-bijofjuwils prodotti minn materja prima li għalihom ġiet osservata espansjoni sinifikanti taż-żona tal-produzzjoni f'art b'ħażna kbira ta' karbonju. Għaldaqstant, il-fjuwils ibbażati fuq l-għelejjel tal-għalf u tal-ikel jenħtieġ li ma jiġux promossi. Dan l-approċċ huwa konformi mal-politika tal-Unjoni u b'mod partikolari mad-Direttiva (UE) 2018/2001 li tillimita u tistabbilixxi limitu massimu fuq l-użu ta' tali bijofjuwils fit-trasport bit-triq u bil-ferrovija, meta jiġu kkunsidrati l-benefiċċji ambjentali aktar baxxi tagħhom, prestazzjoni aktar baxxa f'termini ta' potenzjal ta' tnaqqis tal-emissjonijiet ta' gassijiet serra u tħassib usa' dwar is-sostenibbiltà. Minbarra l-emissjonijiet ta' gassijiet serra marbuta mat-tibdil indirett fl-użu tal-art – li huwa kapaċi jċaħħad parti mit-tnaqqis jew it-tnaqqis kollu tal-emissjonijiet ta' gassijiet serra ta' bijofjuwils individwali – it-tibdil indirett fl-użu tal-art joħloq riskji wkoll għall-bijodiversità. Dan ir-riskju huwa partikolarment serju b'rabta ma' espansjoni potenzjalment kbira tal-produzzjoni ddeterminata minn żieda sinifikanti fid-domanda. Is-settur tal-avjazzjoni bħalissa għandu livelli insinifikanti ta' domanda għall-bijofjuwils ibbażati fuq l-għelejjel tal-ikel u tal-għalf, peress li aktar minn 99 % tal-fjuwils tal-avjazzjoni użati bħalissa huma ta' oriġini fossili. Għalhekk huwa xieraq li jiġi evitat il-ħolqien ta' domanda potenzjalment kbira ta' bijofjuwils ibbażati fuq l-għelejjel tal-ikel u tal-għalf billi jiġi promoss l-użu tagħhom skont dan ir-Regolament. In-nuqqas ta' eliġibbiltà tal-bijofjuwils ibbażati fuq l-għelejjel skont dan ir-Regolament jimminimizza wkoll kwalunkwe riskju li jitnaqqas ir-ritmu tad-dekarbonizzazzjoni tat-trasport bit-triq, li altrimenti jista' jirriżulta minn bidla ta' bijofjuwils ibbażati fuq l-għelejjel mit-triq għas-settur tal-avjazzjoni. Huwa essenzjali li tiġi minimizzata bidla bħal din, peress li t-trasport bit-triq bħalissa għadu bil-bosta l-aktar settur tat-trasport li jniġġes. |
| --- | --- |

(17)

Minħabba raġunijiet ta' sostenibbiltà, il-fjuwils ibbażati fuq l-għelejjel tal-għalf u tal-ikel
  , inklużi l-bijofjuwils b'riskju għoli ta' tibdil indirett fl-użu tal-art bħal dawk derivati miż-żejt tal-palm,
  jenħtieġ li ma jkunux eliġibbli. B'mod partikolari, il-bidla indiretta fl-użu tal-art isseħħ meta l-kultivazzjoni tal-għelejjel għall-bijofjuwils tieħu post il-produzzjoni tradizzjonali tal-għelejjel għal skopijiet ta' ikel u għalf. Tali domanda addizzjonali żżid il-pressjoni fuq l-art u tista' twassal għall-estensjoni tal-art agrikola f'żoni b'ħażna kbira ta' karbonju, bħal foresti, artijiet mistagħdra u torbiera, filwaqt li toħloq emissjonijiet addizzjonali ta' gassijiet serra u tħassib dwar it-telfien tal-bijodiversità. Ir-riċerka wriet li l-iskala tal-effett tiddependi minn varjetà ta' fatturi, inklużi t-tip ta' materja prima użata għall-produzzjoni tal-fjuwil, il-livell ta' domanda addizzjonali għall-materja prima kkawżata mill-użu tal-bijofjuwils u sa liema punt l-art b'ħażna kbira ta' karbonju hija protetta madwar id-dinja. L-akbar riskji ta' tibdil indirett fl-użu tal-art ġew identifikati għall-bijofjuwils prodotti minn materja prima li għalihom ġiet osservata espansjoni sinifikanti taż-żona tal-produzzjoni f'art b'ħażna kbira ta' karbonju. Għaldaqstant, il-fjuwils ibbażati fuq l-għelejjel tal-għalf u tal-ikel jenħtieġ li ma jiġux promossi. Dan l-approċċ huwa konformi mal-politika tal-Unjoni u b'mod partikolari mad-Direttiva (UE) 2018/2001 li tillimita u tistabbilixxi limitu massimu fuq l-użu ta' tali bijofjuwils fit-trasport bit-triq u bil-ferrovija, meta jiġu kkunsidrati l-benefiċċji ambjentali aktar baxxi tagħhom, prestazzjoni aktar baxxa f'termini ta' potenzjal ta' tnaqqis tal-emissjonijiet ta' gassijiet serra u tħassib usa' dwar is-sostenibbiltà. Minbarra l-emissjonijiet ta' gassijiet serra marbuta mat-tibdil indirett fl-użu tal-art – li huwa kapaċi jċaħħad parti mit-tnaqqis jew it-tnaqqis kollu tal-emissjonijiet ta' gassijiet serra ta' bijofjuwils individwali – it-tibdil indirett fl-użu tal-art joħloq riskji wkoll għall-bijodiversità. Dan ir-riskju huwa partikolarment serju b'rabta ma' espansjoni potenzjalment kbira tal-produzzjoni ddeterminata minn żieda sinifikanti fid-domanda. Is-settur tal-avjazzjoni bħalissa għandu livelli insinifikanti ta' domanda għall-bijofjuwils ibbażati fuq l-għelejjel tal-ikel u tal-għalf, peress li aktar minn 99 % tal-fjuwils tal-avjazzjoni użati bħalissa huma ta' oriġini fossili. Għalhekk huwa xieraq li jiġi evitat il-ħolqien ta' domanda potenzjalment kbira ta' bijofjuwils ibbażati fuq l-għelejjel tal-ikel u tal-għalf billi jiġi promoss l-użu tagħhom skont dan ir-Regolament. In-nuqqas ta' eliġibbiltà tal-bijofjuwils ibbażati fuq l-għelejjel skont dan ir-Regolament jimminimizza wkoll kwalunkwe riskju li jitnaqqas ir-ritmu tad-dekarbonizzazzjoni tat-trasport bit-triq, li altrimenti jista' jirriżulta minn bidla ta' bijofjuwils ibbażati fuq l-għelejjel mit-triq għas-settur tal-avjazzjoni. Huwa essenzjali li tiġi minimizzata bidla bħal din, peress li t-trasport bit-triq bħalissa għadu bil-bosta l-aktar settur tat-trasport li jniġġes.

Emenda 18

Proposta għal regolament

Premessa 17a (ġdida)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (17a) | Informazzjoni preċiża u korretta dwar il-karatteristiċi tal-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli hija ta' importanza kbira għall-funzjonament xieraq ta' dan ir-Regolament. Sabiex tiġi promossa l-fiduċja tal-konsumatur u jiġu żgurati t-trasparenza u t-traċċabbiltà, il-fornituri tal-fjuwil huma responsabbli biex jipprovdu l-informazzjoni korretta fir-rigward tal-karatteristiċi tal-fjuwil fornut, il-karatteristiċi tas-sostenibbiltà tiegħu u l-oriġini tal-materja prima użata fil-produzzjoni tal-fjuwil. Dik l-informazzjoni hija rrapportata fil-Bażi ta' Data tal-Unjoni, stabbilita skont l-Artikolu 28 tad-Direttiva (UE) 2018/2001 (id-Direttiva dwar l-Enerġija Rinnovabbli). Fornituri tal-fjuwil li jkun ġie ppruvat li pprovdew informazzjoni qarrieqa jew mhux preċiża dwar il-karatteristiċi jew l-oriġini tal-fjuwils li jipprovdu jenħtieġ li jkunu soġġetti għal penali. L-Istati Membri jeħtiġilhom jiżguraw li l-fornituri tal-fjuwil idaħħlu informazzjoni f'waqtha u preċiża fil-Bażi ta' Data tal-Unjoni u li dik l-informazzjoni tiġi vverifikata u awditjata. Sabiex tiġi miġġielda l-possibbiltà ta' frodi u peress li parti sostanzjali tal-materja prima meħtieġa għall-produzzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli tiġi minn barra l-Unjoni, huwa meħtieġ li l-Istati Membri, b'kooperazzjoni mal-korpi Ewropej rilevanti, isaħħu l-mekkaniżmu ta' kontroll għall-vjeġġi, inkluż billi jwettqu spezzjonijiet fuq il-post. F'dan ir-rigward, il-Kummissjoni se tippubblika Regolament ta' Implimentazzjoni dwar iċ-ċertifikazzjoni tas-sostenibbiltà f'konformità mal-Artikolu 30(8) tad-Direttiva (UE) 2018/2001 sabiex tkompli tarmonizza u ssaħħaħ ir-regoli dwar l-affidabbiltà, it-trasparenza u l-awditjar indipendenti kif ukoll dwar il-kooperazzjoni tal-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri fis-superviżjoni tal-awditi. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(17a)

Informazzjoni preċiża u korretta dwar il-karatteristiċi tal-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli hija ta' importanza kbira għall-funzjonament xieraq ta' dan ir-Regolament. Sabiex tiġi promossa l-fiduċja tal-konsumatur u jiġu żgurati t-trasparenza u t-traċċabbiltà, il-fornituri tal-fjuwil huma responsabbli biex jipprovdu l-informazzjoni korretta fir-rigward tal-karatteristiċi tal-fjuwil fornut, il-karatteristiċi tas-sostenibbiltà tiegħu u l-oriġini tal-materja prima użata fil-produzzjoni tal-fjuwil. Dik l-informazzjoni hija rrapportata fil-Bażi ta' Data tal-Unjoni, stabbilita skont l-Artikolu 28 tad-Direttiva (UE) 2018/2001 (id-Direttiva dwar l-Enerġija Rinnovabbli). Fornituri tal-fjuwil li jkun ġie ppruvat li pprovdew informazzjoni qarrieqa jew mhux preċiża dwar il-karatteristiċi jew l-oriġini tal-fjuwils li jipprovdu jenħtieġ li jkunu soġġetti għal penali. L-Istati Membri jeħtiġilhom jiżguraw li l-fornituri tal-fjuwil idaħħlu informazzjoni f'waqtha u preċiża fil-Bażi ta' Data tal-Unjoni u li dik l-informazzjoni tiġi vverifikata u awditjata. Sabiex tiġi miġġielda l-possibbiltà ta' frodi u peress li parti sostanzjali tal-materja prima meħtieġa għall-produzzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli tiġi minn barra l-Unjoni, huwa meħtieġ li l-Istati Membri, b'kooperazzjoni mal-korpi Ewropej rilevanti, isaħħu l-mekkaniżmu ta' kontroll għall-vjeġġi, inkluż billi jwettqu spezzjonijiet fuq il-post. F'dan ir-rigward, il-Kummissjoni se tippubblika Regolament ta' Implimentazzjoni dwar iċ-ċertifikazzjoni tas-sostenibbiltà f'konformità mal-Artikolu 30(8) tad-Direttiva (UE) 2018/2001 sabiex tkompli tarmonizza u ssaħħaħ ir-regoli dwar l-affidabbiltà, it-trasparenza u l-awditjar indipendenti kif ukoll dwar il-kooperazzjoni tal-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri fis-superviżjoni tal-awditi.

Emenda 19

Proposta għal regolament

Premessa 18

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (18) | Huwa meħtieġ qafas ta' sostenibbiltà uniku, ċar u sod biex tiġi pprovduta ċertezza għall-atturi tal-industriji tal-avjazzjoni u tal-fjuwils, dwar l-eliġibbiltà ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli skont dan ir-Regolament. Sabiex tiġi żgurata l-konsistenza ma' politiki relatati oħrajn tal-UE, l-eliġibbiltà ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jenħtieġ li tiġi determinata skont il-konformità mal-kriterji ta' sostenibbiltà stabbiliti fl-Artikolu 29 tad-Direttiva 2018/2001 (12). |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(18)

Huwa meħtieġ qafas ta' sostenibbiltà uniku, ċar u sod biex tiġi pprovduta ċertezza għall-atturi tal-industriji tal-avjazzjoni u tal-fjuwils, dwar l-eliġibbiltà ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli skont dan ir-Regolament. Sabiex tiġi żgurata l-konsistenza ma' politiki relatati oħrajn tal-UE, l-eliġibbiltà ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jenħtieġ li tiġi determinata skont il-konformità mal-kriterji ta' sostenibbiltà stabbiliti fl-Artikolu 29 tad-Direttiva 2018/2001 (12).

| (18) | Huwa meħtieġ qafas ta' sostenibbiltà uniku, ċar u sod biex tiġi pprovduta ċertezza
  u kontinwità legali
  għall-atturi tal-industriji tal-avjazzjoni u tal-fjuwils, dwar l-eliġibbiltà ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli skont dan ir-Regolament. Sabiex tiġi żgurata l-konsistenza ma' politiki relatati oħrajn tal-UE, l-eliġibbiltà ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jenħtieġ li tiġi determinata skont il-konformità mal-kriterji ta' sostenibbiltà stabbiliti fl-Artikolu 29 tad-Direttiva 
  (UE)
  2018/2001 (12). |
| --- | --- |

(18)

Huwa meħtieġ qafas ta' sostenibbiltà uniku, ċar u sod biex tiġi pprovduta ċertezza
  u kontinwità legali
  għall-atturi tal-industriji tal-avjazzjoni u tal-fjuwils, dwar l-eliġibbiltà ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli skont dan ir-Regolament. Sabiex tiġi żgurata l-konsistenza ma' politiki relatati oħrajn tal-UE, l-eliġibbiltà ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jenħtieġ li tiġi determinata skont il-konformità mal-kriterji ta' sostenibbiltà stabbiliti fl-Artikolu 29 tad-Direttiva 
  (UE)
  2018/2001 (12).

Emenda 20

Proposta għal regolament

Premessa 19

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (19) | Dan ir-Regolament jenħtieġ li jkollu l-għan li jiżgura li l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jkunu jistgħu jikkompetu abbażi ta' opportunitajiet indaqs fir-rigward tal-aċċess għal fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. Sabiex tiġi evitata kwalunkwe distorsjoni fis-suq tas-servizzi tal-ajru, l-ajruporti kollha tal-Unjoni koperti minn dan ir-Regolament jenħtieġ li jiġu pprovduti b'ishma minimi uniformi ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. Filwaqt li s-suq huwa liberu li jforni u juża kwantitajiet akbar ta' fjuwils sostenibbli, dan ir-Regolament jenħtieġ li jiżgura li l-ishma minimi obbligatorji ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jkunu l-istess madwar l-ajruporti kollha koperti. Dan jissostitwixxi kwalunkwe rekwiżit stabbilit direttament jew indirettament fil-livell nazzjonali jew reġjonali li jeħtieġ li l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jew il-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni jużaw jew ifornu fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli b'miri differenti minn dawk stabbiliti skont dan ir-Regolament. Sabiex jinħoloq qafas legali ċar u prevedibbli u b'hekk jiġu mħeġġa l-iżvilupp u l-użu tas-suq tal-aktar teknoloġiji sostenibbli u innovattivi b'potenzjal ta' tkabbir biex jiġu ssodisfati l-ħtiġijiet futuri tal-fjuwil, dan ir-Regolament jenħtieġ li jistabbilixxi ishma minimi li jiżdiedu gradwalment tal-fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi maż-żmien. L-istabbiliment ta' obbligu sekondarju ddedikat għall-fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi huwa meħtieġ fid-dawl tal-potenzjal sinifikanti ta' dekarbonizzazzjoni ta' tali fjuwils, u fid-dawl tal-kostijiet tal-produzzjoni stmati attwali tagħhom. Meta jiġu prodotti mill-elettriku rinnovabbli u mill-karbonju li jinqabad direttament mill-arja, il-fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi jistgħu jiksbu tnaqqis fl-emissjonijiet ta' 100 % meta mqabbel mal-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali. Dawn għandhom ukoll vantaġġi notevoli meta mqabbla ma' tipi oħra ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fir-rigward tal-effiċjenza fir-riżorsi (b'mod partikolari għall-ħtiġijiet tal-ilma) tal-proċess tal-produzzjoni. Madankollu, il-kostijiet tal-produzzjoni tal-fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi bħalissa huma stmati għal bejn tlieta u sitt darbiet ogħla mill-prezz tas-suq tal-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali. Għalhekk, dan ir-Regolament jenħtieġ li jistabbilixxi obbligu sekondarju ddedikat għal din it-teknoloġija. Tipi oħra ta' fjuwils sintetiċi, bħal fjuwils sintetiċi b'livell baxx ta' emissjonijiet tal-karbonju li jiksbu tnaqqis kbir ta' gassijiet serra, jistgħu jiġu kkunsidrati għall-inklużjoni fil-kamp ta' applikazzjoni ta' dan ir-Regolament matul ir-reviżjonijiet futuri, fejn tali fjuwils jiġu ddefiniti skont id-Direttiva dwar l-Enerġija Rinnovabbli. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(19)

Dan ir-Regolament jenħtieġ li jkollu l-għan li jiżgura li l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jkunu jistgħu jikkompetu abbażi ta' opportunitajiet indaqs fir-rigward tal-aċċess għal fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. Sabiex tiġi evitata kwalunkwe distorsjoni fis-suq tas-servizzi tal-ajru, l-ajruporti kollha tal-Unjoni koperti minn dan ir-Regolament jenħtieġ li jiġu pprovduti b'ishma minimi uniformi ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. Filwaqt li s-suq huwa liberu li jforni u juża kwantitajiet akbar ta' fjuwils sostenibbli, dan ir-Regolament jenħtieġ li jiżgura li l-ishma minimi obbligatorji ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jkunu l-istess madwar l-ajruporti kollha koperti. Dan jissostitwixxi kwalunkwe rekwiżit stabbilit direttament jew indirettament fil-livell nazzjonali jew reġjonali li jeħtieġ li l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jew il-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni jużaw jew ifornu fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli b'miri differenti minn dawk stabbiliti skont dan ir-Regolament. Sabiex jinħoloq qafas legali ċar u prevedibbli u b'hekk jiġu mħeġġa l-iżvilupp u l-użu tas-suq tal-aktar teknoloġiji sostenibbli u innovattivi b'potenzjal ta' tkabbir biex jiġu ssodisfati l-ħtiġijiet futuri tal-fjuwil, dan ir-Regolament jenħtieġ li jistabbilixxi ishma minimi li jiżdiedu gradwalment tal-fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi maż-żmien. L-istabbiliment ta' obbligu sekondarju ddedikat għall-fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi huwa meħtieġ fid-dawl tal-potenzjal sinifikanti ta' dekarbonizzazzjoni ta' tali fjuwils, u fid-dawl tal-kostijiet tal-produzzjoni stmati attwali tagħhom. Meta jiġu prodotti mill-elettriku rinnovabbli u mill-karbonju li jinqabad direttament mill-arja, il-fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi jistgħu jiksbu tnaqqis fl-emissjonijiet ta' 100 % meta mqabbel mal-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali. Dawn għandhom ukoll vantaġġi notevoli meta mqabbla ma' tipi oħra ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fir-rigward tal-effiċjenza fir-riżorsi (b'mod partikolari għall-ħtiġijiet tal-ilma) tal-proċess tal-produzzjoni. Madankollu, il-kostijiet tal-produzzjoni tal-fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi bħalissa huma stmati għal bejn tlieta u sitt darbiet ogħla mill-prezz tas-suq tal-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali. Għalhekk, dan ir-Regolament jenħtieġ li jistabbilixxi obbligu sekondarju ddedikat għal din it-teknoloġija. Tipi oħra ta' fjuwils sintetiċi, bħal fjuwils sintetiċi b'livell baxx ta' emissjonijiet tal-karbonju li jiksbu tnaqqis kbir ta' gassijiet serra, jistgħu jiġu kkunsidrati għall-inklużjoni fil-kamp ta' applikazzjoni ta' dan ir-Regolament matul ir-reviżjonijiet futuri, fejn tali fjuwils jiġu ddefiniti skont id-Direttiva dwar l-Enerġija Rinnovabbli.

| (19) | Dan ir-Regolament jenħtieġ li jkollu l-għan li jiżgura li l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jkunu jistgħu jikkompetu abbażi ta' opportunitajiet indaqs fir-rigward tal-aċċess għal fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. Sabiex tiġi evitata kwalunkwe distorsjoni fis-suq tas-servizzi tal-ajru, l-ajruporti kollha tal-Unjoni koperti minn dan ir-Regolament jenħtieġ li jiġu pprovduti b'ishma minimi uniformi ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. Filwaqt li s-suq huwa liberu li jforni u juża kwantitajiet akbar ta' fjuwils sostenibbli, dan ir-Regolament jenħtieġ li jiżgura li l-ishma minimi obbligatorji ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jkunu l-istess madwar l-ajruporti kollha koperti.
  Id-disponibbiltà tal-materja prima u l-kapaċità tal-produzzjoni tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli mhumiex illimitati. Sitwazzjoni li fiha xi Stati Membri jadottaw obbligi ġenerali ogħla ta' provvista ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli fil-livell nazzjonali tintensifika l-kompetizzjoni għall-materja prima ma' setturi oħra tat-trasport u tal-enerġija u tista' twassal għal nuqqasijiet ta' provvista f'reġjuni oħra. Dan jimmina l-kapaċità tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru f'dawn ir-reġjuni li jiddekarbonizzaw, u jżid b'mod inġust l-ispiża għal dawk l-operaturi tal-inġenji tal-ajru tal-konformità b'mod partikolari mal-EU ETS, u jwassal għal distorsjonijiet tas-suq u żvantaġġ kompetittiv ġenerali. Għalhekk, jenħtieġ li jiġi stabbilit iffissar ta' miri komuni fil-livell tal-UE għall-produzzjoni ġenerali u għall-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli.
  Dan
  ir-Regolament
  jissostitwixxi kwalunkwe rekwiżit stabbilit direttament jew indirettament fil-livell nazzjonali jew reġjonali li jeħtieġ li l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jew il-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni jużaw jew ifornu fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli b'miri differenti minn dawk stabbiliti skont dan ir-Regolament. Sabiex jinħoloq qafas legali ċar u prevedibbli u b'hekk jiġu mħeġġa l-iżvilupp u l-użu tas-suq tal-aktar teknoloġiji sostenibbli u innovattivi b'potenzjal ta' tkabbir biex jiġu ssodisfati l-ħtiġijiet futuri tal-fjuwil, dan ir-Regolament jenħtieġ li jistabbilixxi ishma minimi li jiżdiedu gradwalment tal-fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi maż-żmien. L-istabbiliment ta' obbligu sekondarju ddedikat għall-fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi huwa meħtieġ fid-dawl tal-potenzjal sinifikanti ta' dekarbonizzazzjoni ta' tali fjuwils, u fid-dawl tal-kostijiet tal-produzzjoni stmati attwali tagħhom. Meta jiġu prodotti mill-elettriku rinnovabbli u mill-karbonju li jinqabad direttament mill-arja, il-fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi jistgħu jiksbu tnaqqis fl-emissjonijiet ta' 100 % meta mqabbel mal-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali. Dawn għandhom ukoll vantaġġi notevoli meta mqabbla ma' tipi oħra ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fir-rigward tal-effiċjenza fir-riżorsi (b'mod partikolari għall-ħtiġijiet tal-ilma) tal-proċess tal-produzzjoni. Madankollu, il-kostijiet tal-produzzjoni tal-fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi bħalissa huma stmati għal bejn tlieta u sitt darbiet ogħla mill-prezz tas-suq tal-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali. Għalhekk, dan ir-Regolament jenħtieġ li jistabbilixxi obbligu sekondarju ddedikat għal din it-teknoloġija. Tipi oħra ta' fjuwils sintetiċi, bħal fjuwils sintetiċi b'livell baxx ta' emissjonijiet tal-karbonju li jiksbu tnaqqis kbir ta' gassijiet serra, jistgħu jiġu kkunsidrati għall-inklużjoni fil-kamp ta' applikazzjoni ta' dan ir-Regolament matul ir-reviżjonijiet futuri, fejn tali fjuwils jiġu ddefiniti skont id-Direttiva dwar l-Enerġija Rinnovabbli.
  Barra minn hekk, il-fjuwils sintetiċi tal-avjazzjoni b'CO2 derivat minn qbid mill-arja (DAC) jista' jkollhom rwol importanti minħabba l-kapaċità tagħhom li jiksbu l-karbonju minn sorsi sostenibbli u jenħtieġ li jiġu promossi ulterjorment. |
| --- | --- |

(19)

Dan ir-Regolament jenħtieġ li jkollu l-għan li jiżgura li l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jkunu jistgħu jikkompetu abbażi ta' opportunitajiet indaqs fir-rigward tal-aċċess għal fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. Sabiex tiġi evitata kwalunkwe distorsjoni fis-suq tas-servizzi tal-ajru, l-ajruporti kollha tal-Unjoni koperti minn dan ir-Regolament jenħtieġ li jiġu pprovduti b'ishma minimi uniformi ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. Filwaqt li s-suq huwa liberu li jforni u juża kwantitajiet akbar ta' fjuwils sostenibbli, dan ir-Regolament jenħtieġ li jiżgura li l-ishma minimi obbligatorji ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jkunu l-istess madwar l-ajruporti kollha koperti.
  Id-disponibbiltà tal-materja prima u l-kapaċità tal-produzzjoni tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli mhumiex illimitati. Sitwazzjoni li fiha xi Stati Membri jadottaw obbligi ġenerali ogħla ta' provvista ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli fil-livell nazzjonali tintensifika l-kompetizzjoni għall-materja prima ma' setturi oħra tat-trasport u tal-enerġija u tista' twassal għal nuqqasijiet ta' provvista f'reġjuni oħra. Dan jimmina l-kapaċità tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru f'dawn ir-reġjuni li jiddekarbonizzaw, u jżid b'mod inġust l-ispiża għal dawk l-operaturi tal-inġenji tal-ajru tal-konformità b'mod partikolari mal-EU ETS, u jwassal għal distorsjonijiet tas-suq u żvantaġġ kompetittiv ġenerali. Għalhekk, jenħtieġ li jiġi stabbilit iffissar ta' miri komuni fil-livell tal-UE għall-produzzjoni ġenerali u għall-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli.
  Dan
  ir-Regolament
  jissostitwixxi kwalunkwe rekwiżit stabbilit direttament jew indirettament fil-livell nazzjonali jew reġjonali li jeħtieġ li l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jew il-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni jużaw jew ifornu fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli b'miri differenti minn dawk stabbiliti skont dan ir-Regolament. Sabiex jinħoloq qafas legali ċar u prevedibbli u b'hekk jiġu mħeġġa l-iżvilupp u l-użu tas-suq tal-aktar teknoloġiji sostenibbli u innovattivi b'potenzjal ta' tkabbir biex jiġu ssodisfati l-ħtiġijiet futuri tal-fjuwil, dan ir-Regolament jenħtieġ li jistabbilixxi ishma minimi li jiżdiedu gradwalment tal-fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi maż-żmien. L-istabbiliment ta' obbligu sekondarju ddedikat għall-fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi huwa meħtieġ fid-dawl tal-potenzjal sinifikanti ta' dekarbonizzazzjoni ta' tali fjuwils, u fid-dawl tal-kostijiet tal-produzzjoni stmati attwali tagħhom. Meta jiġu prodotti mill-elettriku rinnovabbli u mill-karbonju li jinqabad direttament mill-arja, il-fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi jistgħu jiksbu tnaqqis fl-emissjonijiet ta' 100 % meta mqabbel mal-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali. Dawn għandhom ukoll vantaġġi notevoli meta mqabbla ma' tipi oħra ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fir-rigward tal-effiċjenza fir-riżorsi (b'mod partikolari għall-ħtiġijiet tal-ilma) tal-proċess tal-produzzjoni. Madankollu, il-kostijiet tal-produzzjoni tal-fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi bħalissa huma stmati għal bejn tlieta u sitt darbiet ogħla mill-prezz tas-suq tal-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali. Għalhekk, dan ir-Regolament jenħtieġ li jistabbilixxi obbligu sekondarju ddedikat għal din it-teknoloġija. Tipi oħra ta' fjuwils sintetiċi, bħal fjuwils sintetiċi b'livell baxx ta' emissjonijiet tal-karbonju li jiksbu tnaqqis kbir ta' gassijiet serra, jistgħu jiġu kkunsidrati għall-inklużjoni fil-kamp ta' applikazzjoni ta' dan ir-Regolament matul ir-reviżjonijiet futuri, fejn tali fjuwils jiġu ddefiniti skont id-Direttiva dwar l-Enerġija Rinnovabbli.
  Barra minn hekk, il-fjuwils sintetiċi tal-avjazzjoni b'CO2 derivat minn qbid mill-arja (DAC) jista' jkollhom rwol importanti minħabba l-kapaċità tagħhom li jiksbu l-karbonju minn sorsi sostenibbli u jenħtieġ li jiġu promossi ulterjorment.

Emenda 21

Proposta għal regolament

Premessa 19a (ġdida)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (19a) | Id-disponibbiltà tal-materja prima u l-kapaċità tal-produzzjoni tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli mhumiex illimitati. Kompetizzjoni intensifikata għal materja prima limitata tista' twassal għal nuqqasijiet ta' provvista u distorsjonijiet tas-suq u b'hekk taffettwa b'mod negattiv il-kompetittività tas-settur tal-avjazzjoni kollu kemm hu. Sabiex jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwi u tiġi evitata frammentazzjoni tas-suq intern, jenħtieġ li japplikaw rekwiżiti armonizzati fl-Unjoni kollha dwar l-ishma minimi tal-użu tal-SAF. Madankollu, filwaqt li jiżguraw il-kisba ta' dawn l-ishma ta' volum armonizzati tal-UE f'konformità mal-Anness I, l-Istati Membri jistgħu jieħdu miżuri nazzjonali, politiki u inizjattivi ta' appoġġ bil-għan li jżidu l-livell ta' produzzjoni u l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, inklużi fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi, fit-territorju tagħhom, pereżempju billi jipprovdu appoġġ finanzjarju. Tali azzjonijiet nazzjonali jenħtieġ li jkunu trasparenti, nondiskriminatorji, proporzjonati u ta' natura ġenerali miftuħa għall-intrapriżi kollha. Barra minn hekk, peress li dan ir-Regolament ma jiddefinix sehem massimu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, il-linji tal-ajru u l-fornituri tal-fjuwil jistgħu jsegwu politiki ambjentali aktar ambizzjużi b'użu u provvista ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli ogħla fin-network ġenerali tal-operazzjonijiet tagħhom, filwaqt li jevitaw it-tankering tal-fjuwil. Għal dan il-għan, il-linji tal-ajru u l-fornituri tal-fjuwil jistgħu, permezz ta' arranġamenti kuntrattwali, jaqblu dwar impenji reċiproċi biex jipproduċu, ifornu u jixtru kwantitajiet predeterminati ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, inklużi dawk li jaqbżu l-ishma tal-volum minimu stabbiliti fl-Anness I. Tali arranġamenti kuntrattwali jistgħu jkopru wkoll ir-responsabbiltà u jistabbilixxu kundizzjonijiet għal kumpens finanzjarju f'każijiet ta' nuqqas ta' konsenja. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(19a)

Id-disponibbiltà tal-materja prima u l-kapaċità tal-produzzjoni tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli mhumiex illimitati. Kompetizzjoni intensifikata għal materja prima limitata tista' twassal għal nuqqasijiet ta' provvista u distorsjonijiet tas-suq u b'hekk taffettwa b'mod negattiv il-kompetittività tas-settur tal-avjazzjoni kollu kemm hu. Sabiex jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwi u tiġi evitata frammentazzjoni tas-suq intern, jenħtieġ li japplikaw rekwiżiti armonizzati fl-Unjoni kollha dwar l-ishma minimi tal-użu tal-SAF. Madankollu, filwaqt li jiżguraw il-kisba ta' dawn l-ishma ta' volum armonizzati tal-UE f'konformità mal-Anness I, l-Istati Membri jistgħu jieħdu miżuri nazzjonali, politiki u inizjattivi ta' appoġġ bil-għan li jżidu l-livell ta' produzzjoni u l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, inklużi fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi, fit-territorju tagħhom, pereżempju billi jipprovdu appoġġ finanzjarju. Tali azzjonijiet nazzjonali jenħtieġ li jkunu trasparenti, nondiskriminatorji, proporzjonati u ta' natura ġenerali miftuħa għall-intrapriżi kollha. Barra minn hekk, peress li dan ir-Regolament ma jiddefinix sehem massimu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, il-linji tal-ajru u l-fornituri tal-fjuwil jistgħu jsegwu politiki ambjentali aktar ambizzjużi b'użu u provvista ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli ogħla fin-network ġenerali tal-operazzjonijiet tagħhom, filwaqt li jevitaw it-tankering tal-fjuwil. Għal dan il-għan, il-linji tal-ajru u l-fornituri tal-fjuwil jistgħu, permezz ta' arranġamenti kuntrattwali, jaqblu dwar impenji reċiproċi biex jipproduċu, ifornu u jixtru kwantitajiet predeterminati ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, inklużi dawk li jaqbżu l-ishma tal-volum minimu stabbiliti fl-Anness I. Tali arranġamenti kuntrattwali jistgħu jkopru wkoll ir-responsabbiltà u jistabbilixxu kundizzjonijiet għal kumpens finanzjarju f'każijiet ta' nuqqas ta' konsenja.

Emenda 22

Proposta għal regolament

Premessa 19b (ġdida)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (19b) | Id-domanda tal-konsumatur jista' jkollha rwol importanti fl-iżvilupp lejn avjazzjoni aktar sostenibbli. Madankollu, biex il-konsumaturi jkunu jistgħu jagħmlu għażla infurmata, hija meħtieġa informazzjoni aktar robusta, affidabbli, indipendenti u armonizzata dwar l-impatt ambjentali tat-titjiriet, f'konformità mal-Pjan ta' Azzjoni għal Strateġija għal Mobbiltà Sostenibbli u Intelliġenti. Għal dan il-għan, jenħtieġ li tiġi stabbilita sistema komprensiva ta' tikkettar tal-Unjoni għall-prestazzjoni ambjentali tal-avjazzjoni li tista' tipprovdi lill-utenti tas-servizzi tal-avjazzjoni informazzjoni ċara, trasparenti, komprensiva, faċli biex tintuża u li tinftiehem faċilment dwar il-prestazzjoni ambjentali tal-avjazzjoni. Dan jiggwida l-għażliet tal-konsumaturi u jippromwovi aktar l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli u miżuri oħra ta' sostenibbiltà mill-operaturi tal-inġenji tal-ajru. L-Aġenzija tas-Sikurezza tal-Avjazzjoni tal-Unjoni Ewropea (EASA) diġà hija responsabbli għaċ-ċertifikazzjoni ambjentali tal-inġenji tal-ajru u ilha taħdem flimkien mal-partijiet ikkonċernati biex tiżviluppa sistema ta' tikkettar ambjentali għall-avjazzjoni li tkopri inġenji tal-ajru, operaturi tal-inġenji tal-ajru u titjiriet kummerċjali. L-EASA jenħtieġ li tkun inkarigata bl-iżvilupp, l-implimentazzjoni u l-funzjonament ulterjuri ta' sistema bħal din biex tiżgura l-indipendenza, ir-robustezza teknika u s-sinerġiji ma' miżuri oħra tal-UE. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(19b)

Id-domanda tal-konsumatur jista' jkollha rwol importanti fl-iżvilupp lejn avjazzjoni aktar sostenibbli. Madankollu, biex il-konsumaturi jkunu jistgħu jagħmlu għażla infurmata, hija meħtieġa informazzjoni aktar robusta, affidabbli, indipendenti u armonizzata dwar l-impatt ambjentali tat-titjiriet, f'konformità mal-Pjan ta' Azzjoni għal Strateġija għal Mobbiltà Sostenibbli u Intelliġenti. Għal dan il-għan, jenħtieġ li tiġi stabbilita sistema komprensiva ta' tikkettar tal-Unjoni għall-prestazzjoni ambjentali tal-avjazzjoni li tista' tipprovdi lill-utenti tas-servizzi tal-avjazzjoni informazzjoni ċara, trasparenti, komprensiva, faċli biex tintuża u li tinftiehem faċilment dwar il-prestazzjoni ambjentali tal-avjazzjoni. Dan jiggwida l-għażliet tal-konsumaturi u jippromwovi aktar l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli u miżuri oħra ta' sostenibbiltà mill-operaturi tal-inġenji tal-ajru. L-Aġenzija tas-Sikurezza tal-Avjazzjoni tal-Unjoni Ewropea (EASA) diġà hija responsabbli għaċ-ċertifikazzjoni ambjentali tal-inġenji tal-ajru u ilha taħdem flimkien mal-partijiet ikkonċernati biex tiżviluppa sistema ta' tikkettar ambjentali għall-avjazzjoni li tkopri inġenji tal-ajru, operaturi tal-inġenji tal-ajru u titjiriet kummerċjali. L-EASA jenħtieġ li tkun inkarigata bl-iżvilupp, l-implimentazzjoni u l-funzjonament ulterjuri ta' sistema bħal din biex tiżgura l-indipendenza, ir-robustezza teknika u s-sinerġiji ma' miżuri oħra tal-UE.

Emenda 23

Proposta għal regolament

Premessa 20

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (20) | Huwa essenzjali li jiġi żgurat li l-ishma minimi ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jkunu jistgħu jiġu fornuti b'suċċess lis-suq tal-avjazzjoni mingħajr nuqqas ta' provvista. Għal dan il-għan, jenħtieġ li jiġi ppjanat biżżejjed żmien ta' tħejjija biex l-industrija tal-fjuwils rinnovabbli tkun tista' tiżviluppa l-kapaċità tal-produzzjoni kif xieraq. Il-provvista ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jenħtieġ li
  ssir obbligatorja mill-2025
  . Bl-istess mod, sabiex is-suq jiġi pprovdut b'ċertezza u prevedibbiltà legali u l-investimenti jiġu xprunati b'mod durabbli lejn il-kapaċità ta' produzzjoni sostenibbli tal-fjuwils tal-avjazzjoni, it-termini ta' dan ir-Regolament jenħtieġ li jkunu stabbli fuq perjodu ta' żmien twil. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(20)

Huwa essenzjali li jiġi żgurat li l-ishma minimi ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jkunu jistgħu jiġu fornuti b'suċċess lis-suq tal-avjazzjoni mingħajr nuqqas ta' provvista. Għal dan il-għan, jenħtieġ li jiġi ppjanat biżżejjed żmien ta' tħejjija biex l-industrija tal-fjuwils rinnovabbli tkun tista' tiżviluppa l-kapaċità tal-produzzjoni kif xieraq. Il-provvista ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jenħtieġ li
  ssir obbligatorja mill-2025
  . Bl-istess mod, sabiex is-suq jiġi pprovdut b'ċertezza u prevedibbiltà legali u l-investimenti jiġu xprunati b'mod durabbli lejn il-kapaċità ta' produzzjoni sostenibbli tal-fjuwils tal-avjazzjoni, it-termini ta' dan ir-Regolament jenħtieġ li jkunu stabbli fuq perjodu ta' żmien twil.

| (20) | Huwa essenzjali li jiġi żgurat li l-ishma minimi ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jkunu jistgħu jiġu fornuti b'suċċess lis-suq tal-avjazzjoni mingħajr nuqqas ta' provvista. Għal dan il-għan, jenħtieġ li jiġi ppjanat biżżejjed żmien ta' tħejjija
  u jiġi stabbilit mekkaniżmu ta' flessibbiltà
  biex l-industrija tal-fjuwils rinnovabbli tkun tista' tiżviluppa l-kapaċità tal-produzzjoni kif xieraq
  u l-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni u l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jkunu jistgħu jissodisfaw l-obbligi tagħhom bl-aktar mod kosteffettiv, mingħajr ma jitnaqqsu l-ambizzjonijiet ambjentali ġenerali ta' dan ir-Regolament
  . Il-provvista ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jenħtieġ li
  tibda fl-2025, bil-flessibbiltà prevista fil-mekkaniżmu ta' flessibbiltà tal-SAF
  . Bl-istess mod, sabiex is-suq jiġi pprovdut b'ċertezza u prevedibbiltà legali u l-investimenti jiġu xprunati b'mod durabbli lejn il-kapaċità ta' produzzjoni sostenibbli tal-fjuwils tal-avjazzjoni, it-termini ta' dan ir-Regolament jenħtieġ li jkunu stabbli fuq perjodu ta' żmien twil. |
| --- | --- |

(20)

Huwa essenzjali li jiġi żgurat li l-ishma minimi ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jkunu jistgħu jiġu fornuti b'suċċess lis-suq tal-avjazzjoni mingħajr nuqqas ta' provvista. Għal dan il-għan, jenħtieġ li jiġi ppjanat biżżejjed żmien ta' tħejjija
  u jiġi stabbilit mekkaniżmu ta' flessibbiltà
  biex l-industrija tal-fjuwils rinnovabbli tkun tista' tiżviluppa l-kapaċità tal-produzzjoni kif xieraq
  u l-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni u l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jkunu jistgħu jissodisfaw l-obbligi tagħhom bl-aktar mod kosteffettiv, mingħajr ma jitnaqqsu l-ambizzjonijiet ambjentali ġenerali ta' dan ir-Regolament
  . Il-provvista ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jenħtieġ li
  tibda fl-2025, bil-flessibbiltà prevista fil-mekkaniżmu ta' flessibbiltà tal-SAF
  . Bl-istess mod, sabiex is-suq jiġi pprovdut b'ċertezza u prevedibbiltà legali u l-investimenti jiġu xprunati b'mod durabbli lejn il-kapaċità ta' produzzjoni sostenibbli tal-fjuwils tal-avjazzjoni, it-termini ta' dan ir-Regolament jenħtieġ li jkunu stabbli fuq perjodu ta' żmien twil.

Emenda 24

Proposta għal regolament

Premessa 21

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (21) | Bl-introduzzjoni u ż-żieda ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fl-ajruporti tal-Unjoni, il-prattiki tat-tankering tal-fjuwil jistgħu jiġu aggravati bħala konsegwenza taż-żidiet fil-kostijiet tal-fjuwil tal-avjazzjoni. Il-prattiki tat-tankering tal-fjuwil ma humiex sostenibbli u jenħtieġ li jiġu evitati peress li jimminaw l-isforzi tal-Unjoni biex tnaqqas l-impatti ambjentali mit-trasport. Dawn imorru kontra l-objettivi tad-dekarbonizzazzjoni tal-avjazzjoni peress li żieda fil-piż tal-inġenji tal-ajru żżid il-konsum tal-fjuwil u l-emissjonijiet relatati fuq titjira partikolari. Il-prattiki tat-tankering ipoġġu wkoll f'riskju l-kundizzjonijiet ekwi fl-Unjoni bejn l-operaturi tal-inġenji tal-ajru, u anke bejn l-ajruporti. Għalhekk, jenħtieġ li dan ir-Regolament
  jeħtieġ
  li l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jagħmlu riforniment qabel ma jitilqu minn ajruport partikolari tal-Unjoni. L-ammont ta' fjuwil li jkun ġie ppumpjat qabel it-tluq minn ajruport partikolari tal-Unjoni jenħtieġ li jkun proporzjonat mal-ammont ta' fjuwil meħtieġ biex jiġu operati t-titjiriet li jitilqu minn dak l-ajruport, filwaqt li titqies il-konformità meħtieġa mar-regoli dwar is-sikurezza tal-fjuwil. Ir-rekwiżit jiżgura li l-kundizzjonijiet ugwali għall-operazzjonijiet fl-Unjoni japplikaw bl-istess mod għall-operaturi tal-Unjoni u dawk barranin, filwaqt li jiġi żgurat livell għoli ta' protezzjoni ambjentali. Peress li r-Regolament ma
  jiddefinixxix
  sehem massimu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fil-fjuwils kollha tal-avjazzjoni, il-linji tal-ajru u l-fornituri tal-fjuwil jistgħu jsegwu politiki ambjentali aktar ambizzjużi b'użu u provvista ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli ogħla fin-network ġenerali tal-operazzjonijiet tagħhom, filwaqt li jevitaw it-tankering tal-fjuwil. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(21)

Bl-introduzzjoni u ż-żieda ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fl-ajruporti tal-Unjoni, il-prattiki tat-tankering tal-fjuwil jistgħu jiġu aggravati bħala konsegwenza taż-żidiet fil-kostijiet tal-fjuwil tal-avjazzjoni. Il-prattiki tat-tankering tal-fjuwil ma humiex sostenibbli u jenħtieġ li jiġu evitati peress li jimminaw l-isforzi tal-Unjoni biex tnaqqas l-impatti ambjentali mit-trasport. Dawn imorru kontra l-objettivi tad-dekarbonizzazzjoni tal-avjazzjoni peress li żieda fil-piż tal-inġenji tal-ajru żżid il-konsum tal-fjuwil u l-emissjonijiet relatati fuq titjira partikolari. Il-prattiki tat-tankering ipoġġu wkoll f'riskju l-kundizzjonijiet ekwi fl-Unjoni bejn l-operaturi tal-inġenji tal-ajru, u anke bejn l-ajruporti. Għalhekk, jenħtieġ li dan ir-Regolament
  jeħtieġ
  li l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jagħmlu riforniment qabel ma jitilqu minn ajruport partikolari tal-Unjoni. L-ammont ta' fjuwil li jkun ġie ppumpjat qabel it-tluq minn ajruport partikolari tal-Unjoni jenħtieġ li jkun proporzjonat mal-ammont ta' fjuwil meħtieġ biex jiġu operati t-titjiriet li jitilqu minn dak l-ajruport, filwaqt li titqies il-konformità meħtieġa mar-regoli dwar is-sikurezza tal-fjuwil. Ir-rekwiżit jiżgura li l-kundizzjonijiet ugwali għall-operazzjonijiet fl-Unjoni japplikaw bl-istess mod għall-operaturi tal-Unjoni u dawk barranin, filwaqt li jiġi żgurat livell għoli ta' protezzjoni ambjentali. Peress li r-Regolament ma
  jiddefinixxix
  sehem massimu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fil-fjuwils kollha tal-avjazzjoni, il-linji tal-ajru u l-fornituri tal-fjuwil jistgħu jsegwu politiki ambjentali aktar ambizzjużi b'użu u provvista ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli ogħla fin-network ġenerali tal-operazzjonijiet tagħhom, filwaqt li jevitaw it-tankering tal-fjuwil.

| (21) | Bl-introduzzjoni u ż-żieda ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fl-ajruporti tal-Unjoni, il-prattiki tat-tankering tal-fjuwil
  għal raġunijiet ekonomiċi
  jistgħu jiġu aggravati bħala konsegwenza taż-żidiet fil-kostijiet tal-fjuwil tal-avjazzjoni. Il-prattiki tat-tankering tal-fjuwil
  għal raġunijiet ekonomiċi
  ma humiex sostenibbli u jenħtieġ li jiġu evitati peress li jimminaw l-isforzi tal-Unjoni biex tnaqqas l-impatti ambjentali mit-trasport. Dawn imorru kontra l-objettivi tad-dekarbonizzazzjoni tal-avjazzjoni peress li żieda fil-piż tal-inġenji tal-ajru żżid il-konsum tal-fjuwil u l-emissjonijiet relatati fuq titjira partikolari. Il-prattiki tat-tankering ipoġġu wkoll f'riskju l-kundizzjonijiet ekwi fl-Unjoni bejn l-operaturi tal-inġenji tal-ajru, u anke bejn l-ajruporti. Għalhekk, jenħtieġ li dan ir-Regolament
  jirrikjedi
  li l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jagħmlu riforniment qabel ma jitilqu minn ajruport partikolari tal-Unjoni. L-ammont ta' fjuwil li jkun ġie ppumpjat qabel it-tluq minn ajruport partikolari tal-Unjoni jenħtieġ li jkun proporzjonat mal-ammont ta' fjuwil meħtieġ biex jiġu operati t-titjiriet li jitilqu minn dak l-ajruport, filwaqt li titqies il-konformità meħtieġa mar-regoli dwar is-sikurezza tal-fjuwil. Ir-rekwiżit jiżgura li l-kundizzjonijiet ugwali għall-operazzjonijiet fl-Unjoni japplikaw bl-istess mod għall-operaturi tal-Unjoni u dawk barranin, filwaqt li jiġi żgurat livell għoli ta' protezzjoni ambjentali. Peress li r-Regolament ma
  jiddefinix
  sehem massimu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fil-fjuwils kollha tal-avjazzjoni, il-linji tal-ajru u l-fornituri tal-fjuwil jistgħu jsegwu politiki ambjentali aktar ambizzjużi b'użu u provvista ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli ogħla fin-network ġenerali tal-operazzjonijiet tagħhom, filwaqt li jevitaw it-tankering tal-fjuwil.
  Sabiex jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwi kemm għat-titjiriet intra-UE kif ukoll għal dawk extra-UE, jenħtieġ li l-Kummissjoni timmonitorja, tevalwa u tirrapporta regolarment dwar il-każijiet ta' tankering tal-fjuwil. |
| --- | --- |

(21)

Bl-introduzzjoni u ż-żieda ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fl-ajruporti tal-Unjoni, il-prattiki tat-tankering tal-fjuwil
  għal raġunijiet ekonomiċi
  jistgħu jiġu aggravati bħala konsegwenza taż-żidiet fil-kostijiet tal-fjuwil tal-avjazzjoni. Il-prattiki tat-tankering tal-fjuwil
  għal raġunijiet ekonomiċi
  ma humiex sostenibbli u jenħtieġ li jiġu evitati peress li jimminaw l-isforzi tal-Unjoni biex tnaqqas l-impatti ambjentali mit-trasport. Dawn imorru kontra l-objettivi tad-dekarbonizzazzjoni tal-avjazzjoni peress li żieda fil-piż tal-inġenji tal-ajru żżid il-konsum tal-fjuwil u l-emissjonijiet relatati fuq titjira partikolari. Il-prattiki tat-tankering ipoġġu wkoll f'riskju l-kundizzjonijiet ekwi fl-Unjoni bejn l-operaturi tal-inġenji tal-ajru, u anke bejn l-ajruporti. Għalhekk, jenħtieġ li dan ir-Regolament
  jirrikjedi
  li l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jagħmlu riforniment qabel ma jitilqu minn ajruport partikolari tal-Unjoni. L-ammont ta' fjuwil li jkun ġie ppumpjat qabel it-tluq minn ajruport partikolari tal-Unjoni jenħtieġ li jkun proporzjonat mal-ammont ta' fjuwil meħtieġ biex jiġu operati t-titjiriet li jitilqu minn dak l-ajruport, filwaqt li titqies il-konformità meħtieġa mar-regoli dwar is-sikurezza tal-fjuwil. Ir-rekwiżit jiżgura li l-kundizzjonijiet ugwali għall-operazzjonijiet fl-Unjoni japplikaw bl-istess mod għall-operaturi tal-Unjoni u dawk barranin, filwaqt li jiġi żgurat livell għoli ta' protezzjoni ambjentali. Peress li r-Regolament ma
  jiddefinix
  sehem massimu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fil-fjuwils kollha tal-avjazzjoni, il-linji tal-ajru u l-fornituri tal-fjuwil jistgħu jsegwu politiki ambjentali aktar ambizzjużi b'użu u provvista ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli ogħla fin-network ġenerali tal-operazzjonijiet tagħhom, filwaqt li jevitaw it-tankering tal-fjuwil.
  Sabiex jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwi kemm għat-titjiriet intra-UE kif ukoll għal dawk extra-UE, jenħtieġ li l-Kummissjoni timmonitorja, tevalwa u tirrapporta regolarment dwar il-każijiet ta' tankering tal-fjuwil.

Emenda 25

Proposta għal regolament

Premessa 21a (ġdida)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (21a) | L-użu ulterjuri ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, li tipikament ikollhom konċentrazzjonijiet aromatiċi aktar baxxi u kontenut ta' kubrit aktar baxx, jikkontribwixxi għat-tnaqqis tal-impatti klimatiċi mhux tas-CO2. Tnaqqis ulterjuri tal-kontenut aromatiku u ta' kubrit fil-fjuwils tal-avjazzjoni jista' jnaqqas l-formazzjoni ta' sħab ta' kondensazzjoni tat-tip cirrus, itejjeb il-kwalità tal-arja fl-ajruporti u madwarhom, u jtejjeb il-kwalità tal-fjuwil għall-benefiċċju tal-linji tal-ajru, kemm permezz tad-densità għolja tal-enerġija kif ukoll minħabba spejjeż ta' manutenzjoni aktar baxxi minħabba livelli aktar baxxi ta' nugrufun. Madankollu, it-tnaqqis tal-konċentrazzjonijiet aromatiċi fil-fjuwils tal-avjazzjoni jeħtieġ li jsir filwaqt li jiġu rispettati r-regoli internazzjonali dwar is-sikurezza tal-fjuwil u jiġu ppreservati kundizzjonijiet ekwi internazzjonali. Għalhekk, l-EASA jenħtieġ li timmonitorja l-kontenut ta' sustanzi aromatiċi u kubrit fil-fjuwils konvenzjonali tal-avjazzjoni. Jenħtieġ li l-Kummissjoni, sa mhux aktar tard mill-1 ta' Jannar 2025, tippreżenta rapport lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill li jivvaluta miżuri possibbli, inklużi, fejn xieraq, proposti leġiżlattivi u standards tal-kwalità tal-fjuwil, biex jiġi ottimizzat il-kontenut aromatiku fil-fjuwil tal-avjazzjoni. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(21a)

L-użu ulterjuri ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, li tipikament ikollhom konċentrazzjonijiet aromatiċi aktar baxxi u kontenut ta' kubrit aktar baxx, jikkontribwixxi għat-tnaqqis tal-impatti klimatiċi mhux tas-CO2. Tnaqqis ulterjuri tal-kontenut aromatiku u ta' kubrit fil-fjuwils tal-avjazzjoni jista' jnaqqas l-formazzjoni ta' sħab ta' kondensazzjoni tat-tip cirrus, itejjeb il-kwalità tal-arja fl-ajruporti u madwarhom, u jtejjeb il-kwalità tal-fjuwil għall-benefiċċju tal-linji tal-ajru, kemm permezz tad-densità għolja tal-enerġija kif ukoll minħabba spejjeż ta' manutenzjoni aktar baxxi minħabba livelli aktar baxxi ta' nugrufun. Madankollu, it-tnaqqis tal-konċentrazzjonijiet aromatiċi fil-fjuwils tal-avjazzjoni jeħtieġ li jsir filwaqt li jiġu rispettati r-regoli internazzjonali dwar is-sikurezza tal-fjuwil u jiġu ppreservati kundizzjonijiet ekwi internazzjonali. Għalhekk, l-EASA jenħtieġ li timmonitorja l-kontenut ta' sustanzi aromatiċi u kubrit fil-fjuwils konvenzjonali tal-avjazzjoni. Jenħtieġ li l-Kummissjoni, sa mhux aktar tard mill-1 ta' Jannar 2025, tippreżenta rapport lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill li jivvaluta miżuri possibbli, inklużi, fejn xieraq, proposti leġiżlattivi u standards tal-kwalità tal-fjuwil, biex jiġi ottimizzat il-kontenut aromatiku fil-fjuwil tal-avjazzjoni.

Emenda 26

Proposta għal regolament

Premessa 21b (ġdida)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (21b) | Minbarra l-effetti tagħha ta' tisħin klimatiku, l-avjazzjoni għandha wkoll impatt negattiv fuq il-kwalità tal-arja. L-aktar sustanzi li jniġġsu sinifikanti huma l-materja partikolata (PM), inklużi l-partikuli ultrafini, l-ossidi tan-nitroġenu (NOX) u l-komposti organiċi volatili (VOCs), u wħud minn dawn is-sustanzi li jniġġsu primarji jipproduċu sustanzi li jniġġsu oħra

   (1a)

  . Filwaqt li hemm bżonn li ssir aktar riċerka dwar l-effetti tal-partikuli ultrafini fuq is-saħħa, diversi studji kkonstataw effetti fuq perjodu ta' żmien qasir u fit-tul tal-esponiment għall-partikuli ultrafini, inklużi l-mortalità, il-mard iskemiku tal-qalb u l-morbożità pulmonari

   (1b)

  . It-tniġġis tal-arja jikkontribwixxi wkoll għat-telfien tal-bijodiversità permezz tal-ħsara lill-ekosistemi. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(21b)

Minbarra l-effetti tagħha ta' tisħin klimatiku, l-avjazzjoni għandha wkoll impatt negattiv fuq il-kwalità tal-arja. L-aktar sustanzi li jniġġsu sinifikanti huma l-materja partikolata (PM), inklużi l-partikuli ultrafini, l-ossidi tan-nitroġenu (NOX) u l-komposti organiċi volatili (VOCs), u wħud minn dawn is-sustanzi li jniġġsu primarji jipproduċu sustanzi li jniġġsu oħra

   (1a)

  . Filwaqt li hemm bżonn li ssir aktar riċerka dwar l-effetti tal-partikuli ultrafini fuq is-saħħa, diversi studji kkonstataw effetti fuq perjodu ta' żmien qasir u fit-tul tal-esponiment għall-partikuli ultrafini, inklużi l-mortalità, il-mard iskemiku tal-qalb u l-morbożità pulmonari

   (1b)

  . It-tniġġis tal-arja jikkontribwixxi wkoll għat-telfien tal-bijodiversità permezz tal-ħsara lill-ekosistemi.

Emenda 27

Proposta għal regolament

Premessa 22

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (22) | L-ajruporti koperti minn dan ir-Regolament jenħtieġ
  li
  jiżguraw
  li tiġi prevista l-infrastruttura kollha meħtieġa għall-kunsinna, għall-ħżin u għar-riforniment tal-avjazzjoni sostenibbli, sabiex ma jkunx hemm ostaklu fir-rigward tal-użu ta' tali fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli. Jekk ikun meħtieġ, l-Aġenzija jenħtieġ li tkun tista'
  teħtieġ
  lil ajruport tal-Unjoni jipprovdi informazzjoni dwar l-infrastruttura disponibbli li tippermetti distribuzzjoni u riforniment ta' fjuwil bla xkiel tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru bi fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. Ir-rwol tal-Aġenzija jenħtieġ li jippermetti lill-ajruporti u lil-linji tal-ajru jkollhom punt fokali komuni, fil-każ fejn tkun meħtieġa kjarifika teknika dwar id-disponibbiltà tal-infrastruttura tal-fjuwil. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(22)

L-ajruporti koperti minn dan ir-Regolament jenħtieġ
  li
  jiżguraw
  li tiġi prevista l-infrastruttura kollha meħtieġa għall-kunsinna, għall-ħżin u għar-riforniment tal-avjazzjoni sostenibbli, sabiex ma jkunx hemm ostaklu fir-rigward tal-użu ta' tali fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli. Jekk ikun meħtieġ, l-Aġenzija jenħtieġ li tkun tista'
  teħtieġ
  lil ajruport tal-Unjoni jipprovdi informazzjoni dwar l-infrastruttura disponibbli li tippermetti distribuzzjoni u riforniment ta' fjuwil bla xkiel tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru bi fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. Ir-rwol tal-Aġenzija jenħtieġ li jippermetti lill-ajruporti u lil-linji tal-ajru jkollhom punt fokali komuni, fil-każ fejn tkun meħtieġa kjarifika teknika dwar id-disponibbiltà tal-infrastruttura tal-fjuwil.

| (22) | Huwa importanti
  li
  jiġi żgurat
  li tiġi prevista l-infrastruttura kollha meħtieġa għall-kunsinna, għall-ħżin u għar-riforniment tal-avjazzjoni sostenibbli,
  kif ukoll aċċess kontinwu u mingħajr interruzzjonijiet għal-fornituri tal-fjuwil biex jittrasportaw l-infrastruttura tal-fjuwil,
  sabiex ma jkunx hemm ostaklu fir-rigward tal-użu ta' tali fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli
  . Dan ir-Regolament jenħtieġ li jqis kif xieraq id-diversi mudelli ta' governanza għall-ajruporti madwar l-Unjoni. F'dan ir-rigward, l-ajruporti koperti minn dan ir-Regolament, jew, fejn applikabbli, il-korp ta' ġestjoni rilevanti li għalih l-infrastruttura ċentralizzata tal-ajruport ġiet riżervata mill-Istat Membru kkonċernat kif imsemmi fl-Artikolu 8 tad-Direttiva tal-Kunsill 96/67/KE (“id-Direttiva tal-Groundhandling”), jenħtieġ għalhekk li jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa biex jipprovdu l-infrastruttura meħtieġa għall-kunsinna, il-ħżin u l-ippumpjar ta' tali fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli u l-aċċess tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru għalihom. Fejn ir-responsabbiltà aħħarija għall-forniment tal-infrastruttura tal-fjuwil fl-ajruport tal-Unjoni tittieħed, skont arranġamenti kuntrattwali, minn entità għajr l-ajruport tal-Unjoni, jew fejn applikabbli, il-korp ta' amministrazzjoni ta' ajruport, dik l-entità jenħtieġ li tkun responsabbli skont l-arranġament kuntrattwali għall-konformità mal-obbligu skont l-Artikolu 6 ta' dan ir-Regolament
  . Jekk ikun meħtieġ, l-Aġenzija jenħtieġ li tkun tista'
  tirrikjedi
  lil ajruport tal-Unjoni jipprovdi informazzjoni dwar l-infrastruttura disponibbli li tippermetti distribuzzjoni u riforniment ta' fjuwil bla xkiel tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru bi fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. Ir-rwol tal-Aġenzija jenħtieġ li jippermetti lill-ajruporti u lil-linji tal-ajru jkollhom punt fokali komuni, fil-każ fejn tkun meħtieġa kjarifika teknika dwar id-disponibbiltà tal-infrastruttura tal-fjuwil.
  Meta inġenji tal-ajru li jaħdmu bl-elettriku jew bl-idroġenu jsiru maturi u disponibbli kummerċjalment, ikun meħtieġ li l-ajruporti koperti minn dan ir-Regolament jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa biex jiffaċilitaw infrastruttura xierqa għall-iċċarġjar tal-idroġenu u elettriku għall-inġenji tal-ajru, skont il-pjan ta' użu rispettiv tal-qafas ta' politika nazzjonali, kif stabbilit fir-Regolament propost dwar l-użu ta' infrastruttura ta' fjuwils alternattivi. Barra minn hekk, jenħtieġ li jiġi żgurat il-forniment tal-provvista tal-elettriku lil inġenji tal-ajru stazzjonarji, f'konformità mal-Artikolu 12 tar-Regolament XXX [ir-Regolament AFIR]. |
| --- | --- |

(22)

Huwa importanti
  li
  jiġi żgurat
  li tiġi prevista l-infrastruttura kollha meħtieġa għall-kunsinna, għall-ħżin u għar-riforniment tal-avjazzjoni sostenibbli,
  kif ukoll aċċess kontinwu u mingħajr interruzzjonijiet għal-fornituri tal-fjuwil biex jittrasportaw l-infrastruttura tal-fjuwil,
  sabiex ma jkunx hemm ostaklu fir-rigward tal-użu ta' tali fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli
  . Dan ir-Regolament jenħtieġ li jqis kif xieraq id-diversi mudelli ta' governanza għall-ajruporti madwar l-Unjoni. F'dan ir-rigward, l-ajruporti koperti minn dan ir-Regolament, jew, fejn applikabbli, il-korp ta' ġestjoni rilevanti li għalih l-infrastruttura ċentralizzata tal-ajruport ġiet riżervata mill-Istat Membru kkonċernat kif imsemmi fl-Artikolu 8 tad-Direttiva tal-Kunsill 96/67/KE (“id-Direttiva tal-Groundhandling”), jenħtieġ għalhekk li jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa biex jipprovdu l-infrastruttura meħtieġa għall-kunsinna, il-ħżin u l-ippumpjar ta' tali fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli u l-aċċess tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru għalihom. Fejn ir-responsabbiltà aħħarija għall-forniment tal-infrastruttura tal-fjuwil fl-ajruport tal-Unjoni tittieħed, skont arranġamenti kuntrattwali, minn entità għajr l-ajruport tal-Unjoni, jew fejn applikabbli, il-korp ta' amministrazzjoni ta' ajruport, dik l-entità jenħtieġ li tkun responsabbli skont l-arranġament kuntrattwali għall-konformità mal-obbligu skont l-Artikolu 6 ta' dan ir-Regolament
  . Jekk ikun meħtieġ, l-Aġenzija jenħtieġ li tkun tista'
  tirrikjedi
  lil ajruport tal-Unjoni jipprovdi informazzjoni dwar l-infrastruttura disponibbli li tippermetti distribuzzjoni u riforniment ta' fjuwil bla xkiel tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru bi fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. Ir-rwol tal-Aġenzija jenħtieġ li jippermetti lill-ajruporti u lil-linji tal-ajru jkollhom punt fokali komuni, fil-każ fejn tkun meħtieġa kjarifika teknika dwar id-disponibbiltà tal-infrastruttura tal-fjuwil.
  Meta inġenji tal-ajru li jaħdmu bl-elettriku jew bl-idroġenu jsiru maturi u disponibbli kummerċjalment, ikun meħtieġ li l-ajruporti koperti minn dan ir-Regolament jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa biex jiffaċilitaw infrastruttura xierqa għall-iċċarġjar tal-idroġenu u elettriku għall-inġenji tal-ajru, skont il-pjan ta' użu rispettiv tal-qafas ta' politika nazzjonali, kif stabbilit fir-Regolament propost dwar l-użu ta' infrastruttura ta' fjuwils alternattivi. Barra minn hekk, jenħtieġ li jiġi żgurat il-forniment tal-provvista tal-elettriku lil inġenji tal-ajru stazzjonarji, f'konformità mal-Artikolu 12 tar-Regolament XXX [ir-Regolament AFIR].

Emenda 28

Proposta għal regolament

Premessa 22a (ġdida)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (22a) | Ħafna ajruporti tal-Unjoni jiġu fornuti bil-fjuwil tal-avjazzjoni prinċipalment permezz ta' pipelines minn raffineriji jew stazzjonijiet ta' taħlit fejn jeħtieġ li jsir it-taħlit tal-SAF biex jiġu ssodisfati l-ispeċifikazzjonijiet tas-sikurezza u tas-sostenibbiltà. Jenħtieġ li l-Istati Membri jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa biex jippermettu l-aċċess kontinwu u mingħajr interruzzjonijiet tal-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni għall-infrastruttura tal-fjuwils tal-avjazzjoni tat-trasport ċivili biex jipprovdu kemm fjuwils tal-avjazzjoni konvenzjonali kif ukoll fjuwils tal-avjazzjoni li jkun fihom ishma ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. Il-konsenja tal-SAF lill-ajruporti tal-Unjoni fi kwantitajiet suffiċjenti biex jissodisfaw id-dispożizzjonijiet stabbiliti fl-Anness I b'mezzi alternattivi bħal bit-triq/bit-trakk mir-raffineriji u mill-istazzjonijiet ta' taħlit hija loġistikament, prattikament u minn perspettiva ta' kost u ta' penali tas-CO2 mhux fattibbli. Se jkun essenzjali li jintużaw dawn il-pipelines minbarra l-pipelines li huma proprjetà tal-fornituri tal-fjuwil – fejn jeżistu – kif ukoll il-faċilitajiet ferrovjarji diġà stabbiliti, sabiex jitwassal l-SAF minimu meħtieġ skont dan ir-Regolament. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(22a)

Ħafna ajruporti tal-Unjoni jiġu fornuti bil-fjuwil tal-avjazzjoni prinċipalment permezz ta' pipelines minn raffineriji jew stazzjonijiet ta' taħlit fejn jeħtieġ li jsir it-taħlit tal-SAF biex jiġu ssodisfati l-ispeċifikazzjonijiet tas-sikurezza u tas-sostenibbiltà. Jenħtieġ li l-Istati Membri jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa biex jippermettu l-aċċess kontinwu u mingħajr interruzzjonijiet tal-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni għall-infrastruttura tal-fjuwils tal-avjazzjoni tat-trasport ċivili biex jipprovdu kemm fjuwils tal-avjazzjoni konvenzjonali kif ukoll fjuwils tal-avjazzjoni li jkun fihom ishma ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. Il-konsenja tal-SAF lill-ajruporti tal-Unjoni fi kwantitajiet suffiċjenti biex jissodisfaw id-dispożizzjonijiet stabbiliti fl-Anness I b'mezzi alternattivi bħal bit-triq/bit-trakk mir-raffineriji u mill-istazzjonijiet ta' taħlit hija loġistikament, prattikament u minn perspettiva ta' kost u ta' penali tas-CO2 mhux fattibbli. Se jkun essenzjali li jintużaw dawn il-pipelines minbarra l-pipelines li huma proprjetà tal-fornituri tal-fjuwil – fejn jeżistu – kif ukoll il-faċilitajiet ferrovjarji diġà stabbiliti, sabiex jitwassal l-SAF minimu meħtieġ skont dan ir-Regolament.

Emenda 29

Proposta għal regolament

Premessa 24

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (24) | L-operaturi tal-inġenji tal-ajru jenħtieġ li jkunu meħtieġa wkoll jirrapportaw kull sena dwar l-ippumpjar reali tagħhom tal-fjuwil tal-avjazzjoni għal kull ajruport tal-Unjoni, sabiex jagħtu prova li ma kien hemm l-ebda tankering tal-fjuwil. Jenħtieġ li r-rapporti jiġu vverifikati minn verifikaturi indipendenti u jiġu trażmessi lill-Aġenzija għall-monitoraġġ u l-valutazzjoni tal-konformità. Jenħtieġ li l-verifikaturi jiddeterminaw l-akkuratezza tal-fjuwil tal-avjazzjoni annwali meħtieġ irrapportat mill-operaturi permezz ta' għodda approvata mill-Kummissjoni. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(24)

L-operaturi tal-inġenji tal-ajru jenħtieġ li jkunu meħtieġa wkoll jirrapportaw kull sena dwar l-ippumpjar reali tagħhom tal-fjuwil tal-avjazzjoni għal kull ajruport tal-Unjoni, sabiex jagħtu prova li ma kien hemm l-ebda tankering tal-fjuwil. Jenħtieġ li r-rapporti jiġu vverifikati minn verifikaturi indipendenti u jiġu trażmessi lill-Aġenzija għall-monitoraġġ u l-valutazzjoni tal-konformità. Jenħtieġ li l-verifikaturi jiddeterminaw l-akkuratezza tal-fjuwil tal-avjazzjoni annwali meħtieġ irrapportat mill-operaturi permezz ta' għodda approvata mill-Kummissjoni.

| (24) | L-operaturi tal-inġenji tal-ajru jenħtieġ li jkunu meħtieġa wkoll jirrapportaw kull sena dwar l-ippumpjar reali tagħhom tal-fjuwil tal-avjazzjoni għal kull ajruport tal-Unjoni, sabiex jagħtu prova li ma kien hemm l-ebda tankering tal-fjuwil
  għal raġunijiet ekonomiċi
  . Jenħtieġ li r-rapporti jiġu vverifikati minn verifikaturi indipendenti u jiġu trażmessi lill-Aġenzija għall-monitoraġġ u l-valutazzjoni tal-konformità. Jenħtieġ li l-verifikaturi jiddeterminaw l-akkuratezza tal-fjuwil tal-avjazzjoni annwali meħtieġ irrapportat mill-operaturi permezz ta' għodda approvata mill-Kummissjoni. |
| --- | --- |

(24)

L-operaturi tal-inġenji tal-ajru jenħtieġ li jkunu meħtieġa wkoll jirrapportaw kull sena dwar l-ippumpjar reali tagħhom tal-fjuwil tal-avjazzjoni għal kull ajruport tal-Unjoni, sabiex jagħtu prova li ma kien hemm l-ebda tankering tal-fjuwil
  għal raġunijiet ekonomiċi
  . Jenħtieġ li r-rapporti jiġu vverifikati minn verifikaturi indipendenti u jiġu trażmessi lill-Aġenzija għall-monitoraġġ u l-valutazzjoni tal-konformità. Jenħtieġ li l-verifikaturi jiddeterminaw l-akkuratezza tal-fjuwil tal-avjazzjoni annwali meħtieġ irrapportat mill-operaturi permezz ta' għodda approvata mill-Kummissjoni.

Emenda 30

Proposta għal regolament

Premessa 26a (ġdida)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (26a) | L-introduzzjoni fl-Unjoni ta' mandat dwar l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli tista' twassal għal żvantaġġ kompetittiv mhux xieraq għal-linji tal-ajru tal-UE li joperaw titjiriet diretti fit-tul minn ajruport tal-Unjoni meta mqabbla mal-kompetituri tagħhom li jagħmlu konnessjonijiet permezz ta' hub ta' ajruport barra l-Unjoni. Sabiex jiġi promoss ulterjorment l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fl-Unjoni, li għalihom ikun hemm previżjoni ta' differenza sostenibbli fil-prezz meta mqabbel ma' fjuwil konvenzjonali, il-linji tal-ajru jenħtieġ li jkunu intitolati jiksbu kwoti b'xejn għall-ippumpjar tal-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli taħt l-iskema ETS. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(26a)

L-introduzzjoni fl-Unjoni ta' mandat dwar l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli tista' twassal għal żvantaġġ kompetittiv mhux xieraq għal-linji tal-ajru tal-UE li joperaw titjiriet diretti fit-tul minn ajruport tal-Unjoni meta mqabbla mal-kompetituri tagħhom li jagħmlu konnessjonijiet permezz ta' hub ta' ajruport barra l-Unjoni. Sabiex jiġi promoss ulterjorment l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fl-Unjoni, li għalihom ikun hemm previżjoni ta' differenza sostenibbli fil-prezz meta mqabbel ma' fjuwil konvenzjonali, il-linji tal-ajru jenħtieġ li jkunu intitolati jiksbu kwoti b'xejn għall-ippumpjar tal-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli taħt l-iskema ETS.

Emenda 31

Proposta għal regolament

Premessa 27

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (27) | Huwa essenzjali li l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jkunu jistgħu jitolbu l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fl-ambitu ta' skemi ta' gassijiet serra bħall-Iskema tal-UE għall-Iskambju ta' Kwoti tal-Emissjonijiet jew CORSIA, skont ir-rotta tat-titjiriet tagħhom. Madankollu, huwa essenzjali li dan ir-regolament ma jwassalx għal għadd doppju ta' tnaqqis fl-emissjonijiet. L-operaturi tal-inġenji tal-ajru jenħtieġ li jitħallew biss jitolbu benefiċċji għall-użu ta' lott identiku ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli darba. Il-fornituri tal-fjuwil jenħtieġ li jintalbu jipprovdu mingħajr ħlas lill-operaturi tal-inġenji tal-ajru kwalunkwe informazzjoni li tappartjeni għall-proprjetajiet tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli mibjugħ lil dak l-operatur tal-inġenji tal-ajru u li tkun rilevanti għall-finijiet ta' rapportar mill-operatur tal-inġenji tal-ajru skont dan ir-Regolament jew l-iskemi ta' gassijiet serra. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(27)

Huwa essenzjali li l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jkunu jistgħu jitolbu l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fl-ambitu ta' skemi ta' gassijiet serra bħall-Iskema tal-UE għall-Iskambju ta' Kwoti tal-Emissjonijiet jew CORSIA, skont ir-rotta tat-titjiriet tagħhom. Madankollu, huwa essenzjali li dan ir-regolament ma jwassalx għal għadd doppju ta' tnaqqis fl-emissjonijiet. L-operaturi tal-inġenji tal-ajru jenħtieġ li jitħallew biss jitolbu benefiċċji għall-użu ta' lott identiku ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli darba. Il-fornituri tal-fjuwil jenħtieġ li jintalbu jipprovdu mingħajr ħlas lill-operaturi tal-inġenji tal-ajru kwalunkwe informazzjoni li tappartjeni għall-proprjetajiet tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli mibjugħ lil dak l-operatur tal-inġenji tal-ajru u li tkun rilevanti għall-finijiet ta' rapportar mill-operatur tal-inġenji tal-ajru skont dan ir-Regolament jew l-iskemi ta' gassijiet serra.

| (27) | Sabiex jiġi promoss l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, li għandhom differenza sostanzjali fil-prezz meta mqabbla mal-fjuwils konvenzjonali,
  huwa essenzjali li l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jkunu jistgħu jitolbu l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fl-ambitu ta' skemi ta' gassijiet serra bħall-Iskema tal-UE għall-Iskambju ta' Kwoti tal-Emissjonijiet jew CORSIA, skont ir-rotta tat-titjiriet tagħhom. Madankollu, huwa essenzjali li dan ir-regolament ma jwassalx għal għadd doppju ta' tnaqqis fl-emissjonijiet. L-operaturi tal-inġenji tal-ajru jenħtieġ li jitħallew biss jitolbu benefiċċji għall-użu ta' lott identiku ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli darba. Il-fornituri tal-fjuwil jenħtieġ li jintalbu jipprovdu mingħajr ħlas lill-operaturi tal-inġenji tal-ajru kwalunkwe informazzjoni li tappartjeni għall-proprjetajiet tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli mibjugħ lil dak l-operatur tal-inġenji tal-ajru u li tkun rilevanti għall-finijiet ta' rapportar mill-operatur tal-inġenji tal-ajru skont dan ir-Regolament jew l-iskemi ta' gassijiet serra. |
| --- | --- |

(27)

Sabiex jiġi promoss l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, li għandhom differenza sostanzjali fil-prezz meta mqabbla mal-fjuwils konvenzjonali,
  huwa essenzjali li l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jkunu jistgħu jitolbu l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fl-ambitu ta' skemi ta' gassijiet serra bħall-Iskema tal-UE għall-Iskambju ta' Kwoti tal-Emissjonijiet jew CORSIA, skont ir-rotta tat-titjiriet tagħhom. Madankollu, huwa essenzjali li dan ir-regolament ma jwassalx għal għadd doppju ta' tnaqqis fl-emissjonijiet. L-operaturi tal-inġenji tal-ajru jenħtieġ li jitħallew biss jitolbu benefiċċji għall-użu ta' lott identiku ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli darba. Il-fornituri tal-fjuwil jenħtieġ li jintalbu jipprovdu mingħajr ħlas lill-operaturi tal-inġenji tal-ajru kwalunkwe informazzjoni li tappartjeni għall-proprjetajiet tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli mibjugħ lil dak l-operatur tal-inġenji tal-ajru u li tkun rilevanti għall-finijiet ta' rapportar mill-operatur tal-inġenji tal-ajru skont dan ir-Regolament jew l-iskemi ta' gassijiet serra.

Emenda 32

Proposta għal regolament

Premessa 28

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (28) | Sabiex jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwi tas-suq intern tal-avjazzjoni u l-aderenza mal-ambizzjonijiet klimatiċi tal-Unjoni, dan ir-Regolament jenħtieġ li jintroduċi penali effettivi, proporzjonati u dissważivi fuq il-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni u l-operaturi tal-inġenji tal-ajru f'każ ta' nuqqas ta' konformità. Il-livell tal-penali jeħtieġ li jkun proporzjonat għall-ħsara ambjentali u għall-preġudizzju għall-kundizzjonijiet ekwi tas-suq intern ikkawżati min-nuqqas ta' konformità. Meta jimponu multi amministrattivi, l-awtoritajiet jenħtieġ li jqisu l-evoluzzjoni tal-prezz tal-fjuwil tal-avjazzjoni u tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli fis-sena ta' rapportar; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(28)

Sabiex jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwi tas-suq intern tal-avjazzjoni u l-aderenza mal-ambizzjonijiet klimatiċi tal-Unjoni, dan ir-Regolament jenħtieġ li jintroduċi penali effettivi, proporzjonati u dissważivi fuq il-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni u l-operaturi tal-inġenji tal-ajru f'każ ta' nuqqas ta' konformità. Il-livell tal-penali jeħtieġ li jkun proporzjonat għall-ħsara ambjentali u għall-preġudizzju għall-kundizzjonijiet ekwi tas-suq intern ikkawżati min-nuqqas ta' konformità. Meta jimponu multi amministrattivi, l-awtoritajiet jenħtieġ li jqisu l-evoluzzjoni tal-prezz tal-fjuwil tal-avjazzjoni u tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli fis-sena ta' rapportar;

| (28) | Sabiex jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwi tas-suq intern tal-avjazzjoni u l-aderenza mal-ambizzjonijiet klimatiċi tal-Unjoni, dan ir-Regolament jenħtieġ li jintroduċi penali effettivi, proporzjonati u dissważivi fuq il-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni u l-operaturi tal-inġenji tal-ajru f'każ ta' nuqqas ta' konformità. Il-livell tal-penali jeħtieġ li jkun proporzjonat għall-ħsara ambjentali u għall-preġudizzju għall-kundizzjonijiet ekwi tas-suq intern ikkawżati min-nuqqas ta' konformità. Meta jimponu multi amministrattivi
  u penali oħra
  , l-awtoritajiet jenħtieġ li jqisu l-evoluzzjoni tal-prezz tal-fjuwil tal-avjazzjoni u tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli fis-sena ta' rapportar
  u jistgħu jqisu wkoll il-grad ta' nuqqas ta' konformità, pereżempju fil-każ ta' ksur ripetut. |
| --- | --- |

(28)

Sabiex jiġu żgurati kundizzjonijiet ekwi tas-suq intern tal-avjazzjoni u l-aderenza mal-ambizzjonijiet klimatiċi tal-Unjoni, dan ir-Regolament jenħtieġ li jintroduċi penali effettivi, proporzjonati u dissważivi fuq il-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni u l-operaturi tal-inġenji tal-ajru f'każ ta' nuqqas ta' konformità. Il-livell tal-penali jeħtieġ li jkun proporzjonat għall-ħsara ambjentali u għall-preġudizzju għall-kundizzjonijiet ekwi tas-suq intern ikkawżati min-nuqqas ta' konformità. Meta jimponu multi amministrattivi
  u penali oħra
  , l-awtoritajiet jenħtieġ li jqisu l-evoluzzjoni tal-prezz tal-fjuwil tal-avjazzjoni u tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli fis-sena ta' rapportar
  u jistgħu jqisu wkoll il-grad ta' nuqqas ta' konformità, pereżempju fil-każ ta' ksur ripetut.

Emenda 33

Proposta għal regolament

Premessa 29

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (29) | Il-penali għall-fornituri li jonqsu milli jilħqu l-miri stabbiliti f'dan ir-Regolament jenħtieġ li jiġu kkomplementati mill-obbligu li s-suq jiġi pprovdut bin-nuqqas tal-ilħuq tal-kwota fis-sena sussegwenti; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(29)

Il-penali għall-fornituri li jonqsu milli jilħqu l-miri stabbiliti f'dan ir-Regolament jenħtieġ li jiġu kkomplementati mill-obbligu li s-suq jiġi pprovdut bin-nuqqas tal-ilħuq tal-kwota fis-sena sussegwenti;

| (29) | Il-penali għall-fornituri li jonqsu milli jilħqu l-miri stabbiliti f’dan ir-Regolament jenħtieġ li jiġu kkomplementati mill-obbligu li s-suq jiġi pprovdut bin-nuqqas tal-ilħuq tal-kwota fis-sena sussegwenti
  . Madankollu, sabiex tiġi evitata penali doppja mhux dovuta f'każijiet li huma barra mill-kontroll dirett tal-fornitur tal-fjuwil, l-obbligu li s-suq jiġi pprovdut bin-nuqqas jenħtieġ li ma japplikax meta l-Kummissjoni tivvaluta li dan in-nuqqas huwa kkawżat minn nuqqas ta' riżorsi disponibbli. |
| --- | --- |

(29)

Il-penali għall-fornituri li jonqsu milli jilħqu l-miri stabbiliti f’dan ir-Regolament jenħtieġ li jiġu kkomplementati mill-obbligu li s-suq jiġi pprovdut bin-nuqqas tal-ilħuq tal-kwota fis-sena sussegwenti
  . Madankollu, sabiex tiġi evitata penali doppja mhux dovuta f'każijiet li huma barra mill-kontroll dirett tal-fornitur tal-fjuwil, l-obbligu li s-suq jiġi pprovdut bin-nuqqas jenħtieġ li ma japplikax meta l-Kummissjoni tivvaluta li dan in-nuqqas huwa kkawżat minn nuqqas ta' riżorsi disponibbli.

Emenda 34

Proposta għal regolament

Premessa 29a (ġdida)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (29a) | It-tranżizzjoni b'suċċess lejn l-avjazzjoni sostenibbli teħtieġ approċċ integrat u l-ambjent xieraq li jippermetti li tiġi stimulata l-innovazzjoni, li jinvolvi investiment kemm pubbliku kif ukoll privat fir-riċerka u l-iżvilupp u appoġġ għall-installazzjoni mill-ġdid, it-taħriġ mill-ġdid u t-titjib tal-ħiliet tal-ħaddiema, kif ukoll miżuri teknoloġiċi u operazzjonali, u l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli u ta' teknoloġiji b'emissjonijiet żero, inkluża l-infrastruttura meħtieġa ta' riforniment u ċċarġjar fl-ajruporti, filwaqt li jitqies il-prinċipju “l-effiċjenza enerġetika tiġi l-ewwel”. Għal dan l-iskop, id-dħul iġġenerat mill-penali skont dan ir-Regolament u jenħtieġ li jiġu allokati lil Fond għall-Avjazzjoni Sostenibbli ġdid. Barra minn hekk, l-istabbiliment, fuq bażi volontarja u taħt il-koordinazzjoni tal-Kummissjoni, ta' Alleanza Ewropea tal-SAF, fi żmien sena wara d-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament, jista' jgħin biex jitrawmu aktar żvilupp u tkabbir tal-produzzjoni tal-SAF fl-Ewropa, inter alia billi tingħaqad il-katina tal-valur industrijali kollha, tiġi inkoraġġita l-introduzzjoni tal-aktar teknoloġiji innovattivi u jiġu identifikati l-politiki u l-iżviluppi tas-suq, filwaqt li jitqies il-prinċipju tan-newtralità teknoloġika. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(29a)

It-tranżizzjoni b'suċċess lejn l-avjazzjoni sostenibbli teħtieġ approċċ integrat u l-ambjent xieraq li jippermetti li tiġi stimulata l-innovazzjoni, li jinvolvi investiment kemm pubbliku kif ukoll privat fir-riċerka u l-iżvilupp u appoġġ għall-installazzjoni mill-ġdid, it-taħriġ mill-ġdid u t-titjib tal-ħiliet tal-ħaddiema, kif ukoll miżuri teknoloġiċi u operazzjonali, u l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli u ta' teknoloġiji b'emissjonijiet żero, inkluża l-infrastruttura meħtieġa ta' riforniment u ċċarġjar fl-ajruporti, filwaqt li jitqies il-prinċipju “l-effiċjenza enerġetika tiġi l-ewwel”. Għal dan l-iskop, id-dħul iġġenerat mill-penali skont dan ir-Regolament u jenħtieġ li jiġu allokati lil Fond għall-Avjazzjoni Sostenibbli ġdid. Barra minn hekk, l-istabbiliment, fuq bażi volontarja u taħt il-koordinazzjoni tal-Kummissjoni, ta' Alleanza Ewropea tal-SAF, fi żmien sena wara d-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament, jista' jgħin biex jitrawmu aktar żvilupp u tkabbir tal-produzzjoni tal-SAF fl-Ewropa, inter alia billi tingħaqad il-katina tal-valur industrijali kollha, tiġi inkoraġġita l-introduzzjoni tal-aktar teknoloġiji innovattivi u jiġu identifikati l-politiki u l-iżviluppi tas-suq, filwaqt li jitqies il-prinċipju tan-newtralità teknoloġika.

Emenda 35

Proposta għal regolament

Premessa 29b (ġdida)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (29b) | Ir-riċerka u l-innovazzjoni se jkollhom rwol sostanzjali fl-iżvilupp ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli u sintetiċi u l-bini tal-kapaċitajiet tal-produzzjoni. Jenħtieġ li fil-programmi ta' finanzjament rilevanti tal-Unjoni identifikati mill-Kummissjoni, tiġi stabbilita b'mod ċar prijorità ta' investiment rispettiva. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(29b)

Ir-riċerka u l-innovazzjoni se jkollhom rwol sostanzjali fl-iżvilupp ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli u sintetiċi u l-bini tal-kapaċitajiet tal-produzzjoni. Jenħtieġ li fil-programmi ta' finanzjament rilevanti tal-Unjoni identifikati mill-Kummissjoni, tiġi stabbilita b'mod ċar prijorità ta' investiment rispettiva.

Emenda 36

Proposta għal regolament

Premessa 29c (ġdida)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (29c) | L-iżvilupp u l-produzzjoni ta' fjuwils sostenibbli tal-avjazzjoni jridu jiżdiedu b'mod esponenzjali fis-snin li ġejjin. Jenħtieġ li l-Unjoni u l-Istati Membri jinvestu fir-riċerka u l-produzzjoni ta' proġetti ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli peress li dawn jippreżentaw opportunità kemm ambjentali kif ukoll industrijali. Jenħtieġ li l-produzzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli tkun ikkonċentrata fl-Unjoni, u toħloq opportunitajiet industrijali, tax-xogħol u tar-riċerka fl-Istati Membri kollha. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(29c)

L-iżvilupp u l-produzzjoni ta' fjuwils sostenibbli tal-avjazzjoni jridu jiżdiedu b'mod esponenzjali fis-snin li ġejjin. Jenħtieġ li l-Unjoni u l-Istati Membri jinvestu fir-riċerka u l-produzzjoni ta' proġetti ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli peress li dawn jippreżentaw opportunità kemm ambjentali kif ukoll industrijali. Jenħtieġ li l-produzzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli tkun ikkonċentrata fl-Unjoni, u toħloq opportunitajiet industrijali, tax-xogħol u tar-riċerka fl-Istati Membri kollha.

Emenda 37

Proposta għal regolament

Premessa 30

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (30) | Dan ir-Regolament jenħtieġ li jinkludi dispożizzjonijiet għal rapporti perjodiċi lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar l-evoluzzjoni tas-swieq tal-avjazzjoni u tal-fjuwils, l-effettività tal-karatteristiċi ewlenin tar-Regolament bħall-ishma minimi ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, il-livell ta' multi amministrattivi jew ta' żviluppi ta' politika dwar l-użu sostenibbli tal-fjuwils tal-avjazzjoni fil-livell internazzjonali. Tali elementi huma kruċjali biex jipprovdu sitwazzjoni ċara tas-suq tal-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli u jenħtieġ li jitqiesu meta tiġi kkunsidrata reviżjoni tar-Regolament. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(30)

Dan ir-Regolament jenħtieġ li jinkludi dispożizzjonijiet għal rapporti perjodiċi lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar l-evoluzzjoni tas-swieq tal-avjazzjoni u tal-fjuwils, l-effettività tal-karatteristiċi ewlenin tar-Regolament bħall-ishma minimi ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, il-livell ta' multi amministrattivi jew ta' żviluppi ta' politika dwar l-użu sostenibbli tal-fjuwils tal-avjazzjoni fil-livell internazzjonali. Tali elementi huma kruċjali biex jipprovdu sitwazzjoni ċara tas-suq tal-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli u jenħtieġ li jitqiesu meta tiġi kkunsidrata reviżjoni tar-Regolament.

| (30) | Dan ir-Regolament jenħtieġ li jinkludi dispożizzjonijiet għal rapporti perjodiċi lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar l-evoluzzjoni tas-swieq tal-avjazzjoni u tal-fjuwils, l-effettività tal-karatteristiċi ewlenin tar-Regolament bħall-ishma minimi ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, il-livell ta' multi amministrattivi jew ta' żviluppi ta' politika dwar l-użu sostenibbli tal-fjuwils tal-avjazzjoni fil-livell internazzjonali
  , filwaqt li jqis b'mod dovut il-prinċipju ta' “one in, one out” u l-għar tas-simplifikazzjoni regolatorja
  . Tali elementi huma kruċjali biex jipprovdu sitwazzjoni ċara tas-suq tal-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli u jenħtieġ li jitqiesu meta tiġi kkunsidrata reviżjoni tar-Regolament. |
| --- | --- |

(30)

Dan ir-Regolament jenħtieġ li jinkludi dispożizzjonijiet għal rapporti perjodiċi lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill dwar l-evoluzzjoni tas-swieq tal-avjazzjoni u tal-fjuwils, l-effettività tal-karatteristiċi ewlenin tar-Regolament bħall-ishma minimi ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, il-livell ta' multi amministrattivi jew ta' żviluppi ta' politika dwar l-użu sostenibbli tal-fjuwils tal-avjazzjoni fil-livell internazzjonali
  , filwaqt li jqis b'mod dovut il-prinċipju ta' “one in, one out” u l-għar tas-simplifikazzjoni regolatorja
  . Tali elementi huma kruċjali biex jipprovdu sitwazzjoni ċara tas-suq tal-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli u jenħtieġ li jitqiesu meta tiġi kkunsidrata reviżjoni tar-Regolament.

Emenda 38

Proposta għal regolament

Premessa 31

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (31) | Jenħtieġ li jiġi
  pprovdut perjodu
  tranżitorju ta'
  ħames
  snin biex
  jippermetti
  ammont raġonevoli ta' żmien
  għall-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni, għall-ajruporti tal-Unjoni u għall-operaturi tal-inġenji tal-ajru
  biex jagħmlu l-investimenti teknoloġiċi u loġistiċi meħtieġa. Matul din il-fażi,
  il-fjuwil
  tal-avjazzjoni li jkun fih ishma akbar ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli
  jista' jintuża
  biex jikkumpensa għal ishma iżgħar ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jew għat-tnaqqis ta' disponibbiltà ta' fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali f'ajruporti
  oħra
  . |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(31)

Jenħtieġ li jiġi
  pprovdut perjodu
  tranżitorju ta'
  ħames
  snin biex
  jippermetti
  ammont raġonevoli ta' żmien
  għall-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni, għall-ajruporti tal-Unjoni u għall-operaturi tal-inġenji tal-ajru
  biex jagħmlu l-investimenti teknoloġiċi u loġistiċi meħtieġa. Matul din il-fażi,
  il-fjuwil
  tal-avjazzjoni li jkun fih ishma akbar ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli
  jista' jintuża
  biex jikkumpensa għal ishma iżgħar ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jew għat-tnaqqis ta' disponibbiltà ta' fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali f'ajruporti
  oħra
  .

| (31) | Jenħtieġ li jiġi
  stabbilit mekkaniżmu ta' flessibbiltà b'perjodu
  tranżitorju ta'
  10
   snin
  mid-data tal-applikazzjoni ta' dan ir-Regolament għall-fornituri tal-fjuwil u l-operaturi tal-inġenji tal-ajru
  biex
  jippermettilhom
  ammont raġonevoli ta' żmien biex jagħmlu l-investimenti teknoloġiċi u loġistiċi meħtieġa. Matul din il-fażi,
  jistgħu jintużaw elementi ta' sistema “book and claim”, li jippermettu lill-fornituri tal-fjuwil
  tal-avjazzjoni
  jużaw fjuwil
  li jkun fih ishma akbar ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli biex jikkumpensa għal ishma iżgħar ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jew għat-tnaqqis ta' disponibbiltà ta' fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali f'ajruporti
  minuri jew limitati loġistikament, u għall-operaturi tal-inġenji tal-ajru biex jixtru ċertifikat marbut mal-ammont ta' SAF miksub, filwaqt li jiggarantixxu livell għoli ta' integrità ambjentali
  .
  Dak il-mekkaniżmu ta' flessibbiltà jgħin ukoll biex jissalvagwardja l-konnettività bl-ajru billi jipprevjeni li reġjuni Ewropej inqas konnessi b'inqas trasport alternattiv jiġu affettwati b'mod sproporzjonat. Sabiex l-atturi tas-suq ma jitħallewx jabbużaw minn kwalunkwe pożizzjoni dominanti possibbli fis-suq, matul dan il-perjodu tranżitorju, il-Kummissjoni jenħtieġ li tagħmel użu sħiħ mis-setgħat tal-kompetizzjoni tagħha skont l-Artikolu 102 tat-TFUE. Wara dak il-perjodu tranżitorju, sabiex jiġu prevenuti distorsjonijiet mingħajr bżonn tal-kompetizzjoni fis-suq intern, l-ajruporti kollha tal-Unjoni koperti minn dan ir-Regolament jenħtieġ li jiġu fornuti b'ishma minimi uniformi ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. |
| --- | --- |

(31)

Jenħtieġ li jiġi
  stabbilit mekkaniżmu ta' flessibbiltà b'perjodu
  tranżitorju ta'
  10
   snin
  mid-data tal-applikazzjoni ta' dan ir-Regolament għall-fornituri tal-fjuwil u l-operaturi tal-inġenji tal-ajru
  biex
  jippermettilhom
  ammont raġonevoli ta' żmien biex jagħmlu l-investimenti teknoloġiċi u loġistiċi meħtieġa. Matul din il-fażi,
  jistgħu jintużaw elementi ta' sistema “book and claim”, li jippermettu lill-fornituri tal-fjuwil
  tal-avjazzjoni
  jużaw fjuwil
  li jkun fih ishma akbar ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli biex jikkumpensa għal ishma iżgħar ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jew għat-tnaqqis ta' disponibbiltà ta' fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali f'ajruporti
  minuri jew limitati loġistikament, u għall-operaturi tal-inġenji tal-ajru biex jixtru ċertifikat marbut mal-ammont ta' SAF miksub, filwaqt li jiggarantixxu livell għoli ta' integrità ambjentali
  .
  Dak il-mekkaniżmu ta' flessibbiltà jgħin ukoll biex jissalvagwardja l-konnettività bl-ajru billi jipprevjeni li reġjuni Ewropej inqas konnessi b'inqas trasport alternattiv jiġu affettwati b'mod sproporzjonat. Sabiex l-atturi tas-suq ma jitħallewx jabbużaw minn kwalunkwe pożizzjoni dominanti possibbli fis-suq, matul dan il-perjodu tranżitorju, il-Kummissjoni jenħtieġ li tagħmel użu sħiħ mis-setgħat tal-kompetizzjoni tagħha skont l-Artikolu 102 tat-TFUE. Wara dak il-perjodu tranżitorju, sabiex jiġu prevenuti distorsjonijiet mingħajr bżonn tal-kompetizzjoni fis-suq intern, l-ajruporti kollha tal-Unjoni koperti minn dan ir-Regolament jenħtieġ li jiġu fornuti b'ishma minimi uniformi ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli.

Emenda 39

Proposta għal regolament

Premessa 31a (ġdida)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (31a) | Sabiex jintlaħqu l-miri klimatiċi tal-Unjoni għall-2030 u l-2050 u l-mira ta' 1,5  oC tal-Ftehim ta' Pariġi, jenħtieġ li l-Kummissjoni jenħtieġ li tiżviluppa pjan direzzjonali dwar kif u meta tinkiseb l-avjazzjoni ħielsa mill-fossili. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(31a)

Sabiex jintlaħqu l-miri klimatiċi tal-Unjoni għall-2030 u l-2050 u l-mira ta' 1,5  oC tal-Ftehim ta' Pariġi, jenħtieġ li l-Kummissjoni jenħtieġ li tiżviluppa pjan direzzjonali dwar kif u meta tinkiseb l-avjazzjoni ħielsa mill-fossili.

Emenda 40

Proposta għal regolament

Premessa 31b (ġdida)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (31b) | It-tranżizzjoni lejn fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli se jkollha wkoll l-effett sekondarju li tnaqqas id-dipendenza fuq l-importazzjonijiet tal-fjuwils fossili minn pajjiżi terzi, u b'hekk iżżid is-sigurtà tal-enerġija tal-Unjoni. Il-ħtieġa ta' dan il-mossa hija aċċentwata aktar mis-sitwazzjoni politika internazzjonali attwali. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(31b)

It-tranżizzjoni lejn fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli se jkollha wkoll l-effett sekondarju li tnaqqas id-dipendenza fuq l-importazzjonijiet tal-fjuwils fossili minn pajjiżi terzi, u b'hekk iżżid is-sigurtà tal-enerġija tal-Unjoni. Il-ħtieġa ta' dan il-mossa hija aċċentwata aktar mis-sitwazzjoni politika internazzjonali attwali.

Emenda 41

Proposta għal regolament

Artikolu 1 – titolu

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| Suġġett | Suġġett
  u objettiv |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Suġġett

Suġġett
  u objettiv

Emenda 42

Proposta għal regolament

Artikolu 2 – paragrafu 1

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| Dan ir-Regolament għandu japplika għall-operaturi tal-inġenji tal-ajru, għall-ajruporti tal-Unjoni, u għall-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni. | Dan ir-Regolament għandu japplika għall-operaturi tal-inġenji tal-ajru, għall-ajruporti tal-Unjoni,
  jew fejn applikabbli, il-korp ta' amministrazzjoni ta' ajruport,
  u għall-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Dan ir-Regolament għandu japplika għall-operaturi tal-inġenji tal-ajru, għall-ajruporti tal-Unjoni, u għall-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni.

Dan ir-Regolament għandu japplika għall-operaturi tal-inġenji tal-ajru, għall-ajruporti tal-Unjoni,
  jew fejn applikabbli, il-korp ta' amministrazzjoni ta' ajruport,
  u għall-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni.

Emenda 43

Proposta għal regolament

Artikolu 3 – paragrafu 1 – inċiż 1

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| — | “ajruport tal-Unjoni” tfisser ajruport kif definit fl-Artikolu 2(
  2
  ) tad-Direttiva 2009/12/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (13),
  fejn il-livell ta' traffiku tal-passiġġieri kien ogħla minn miljun passiġġier jew fejn il-livell ta' traffiku tal-merkanzija kien ogħla minn 100 000  tunnellata fil-perjodu ta' rapportar, u ma jkunx jinsab f'reġjun ultraperiferiku
  ,
  kif elenkat fl-Artikolu 349 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

—

“ajruport tal-Unjoni” tfisser ajruport kif definit fl-Artikolu 2(
  2
  ) tad-Direttiva 2009/12/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (13),
  fejn il-livell ta' traffiku tal-passiġġieri kien ogħla minn miljun passiġġier jew fejn il-livell ta' traffiku tal-merkanzija kien ogħla minn 100 000  tunnellata fil-perjodu ta' rapportar, u ma jkunx jinsab f'reġjun ultraperiferiku
  ,
  kif elenkat fl-Artikolu 349 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea;

| — | “ajruport tal-Unjoni” tfisser ajruport kif definit fl-Artikolu 2(
  1
  ) tad-Direttiva 2009/12/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (13),
  li ma jkunx jinsab f'reġjun ultraperiferiku, kif elenkat fl-Artikolu 349 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea jew ajruport li jkun jinsab f'reġjun ultraperiferiku li ġie nnotifikat bħala ajruport tal-Unjoni lill-Kummissjoni
  ,
  lill-Aġenzija u lill-awtoritajiet kompetenti. |
| --- | --- |

—

“ajruport tal-Unjoni” tfisser ajruport kif definit fl-Artikolu 2(
  1
  ) tad-Direttiva 2009/12/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill (13),
  li ma jkunx jinsab f'reġjun ultraperiferiku, kif elenkat fl-Artikolu 349 tat-Trattat dwar il-Funzjonament tal-Unjoni Ewropea jew ajruport li jkun jinsab f'reġjun ultraperiferiku li ġie nnotifikat bħala ajruport tal-Unjoni lill-Kummissjoni
  ,
  lill-Aġenzija u lill-awtoritajiet kompetenti.

Emenda 44

Proposta għal regolament

Artikolu 3 – paragrafu 1 – inċiż 2

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| — | “operatur tal-inġenji tal-ajru” tfisser persuna li operat mill-anqas
  729
   titjira ta' trasport kummerċjali bl-ajru li jitilqu minn ajruporti tal-Unjoni fil-perjodu ta' rapportar jew, meta dik il-persuna ma tkunx tista' tiġi identifikata, is-sid tal-inġenju tal-ajru; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

—

“operatur tal-inġenji tal-ajru” tfisser persuna li operat mill-anqas
  729
   titjira ta' trasport kummerċjali bl-ajru li jitilqu minn ajruporti tal-Unjoni fil-perjodu ta' rapportar jew, meta dik il-persuna ma tkunx tista' tiġi identifikata, is-sid tal-inġenju tal-ajru;

| — | “operatur tal-inġenji tal-ajru” tfisser persuna li operat mill-inqas
  52
   titjira ta' trasport kummerċjali bl-ajru li jitilqu minn ajruporti tal-Unjoni fil-perjodu ta' rapportar jew, meta dik il-persuna ma tkunx tista' tiġi identifikata, is-sid tal-inġenju tal-ajru
  , jew persuna li operat titjiriet tat-trasport bl-ajru li jitilqu minn ajruport tal-Unjoni, li talbet lill-Kummissjoni biex tiġi ttrattata bħala operatur tal-inġenji tal-ajru għall-fini ta' dan ir-Regolament u li infurmat kif xieraq lill-Kummissjoni, lill-Aġenzija u lill-awtoritajiet kompetenti
  ; |
| --- | --- |

—

“operatur tal-inġenji tal-ajru” tfisser persuna li operat mill-inqas
  52
   titjira ta' trasport kummerċjali bl-ajru li jitilqu minn ajruporti tal-Unjoni fil-perjodu ta' rapportar jew, meta dik il-persuna ma tkunx tista' tiġi identifikata, is-sid tal-inġenju tal-ajru
  , jew persuna li operat titjiriet tat-trasport bl-ajru li jitilqu minn ajruport tal-Unjoni, li talbet lill-Kummissjoni biex tiġi ttrattata bħala operatur tal-inġenji tal-ajru għall-fini ta' dan ir-Regolament u li infurmat kif xieraq lill-Kummissjoni, lill-Aġenzija u lill-awtoritajiet kompetenti
  ;

Emenda 45

Proposta għal regolament

Artikolu 3 – paragrafu 1 – inċiż 2a (ġdid)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | — | “Korp ta' amministrazzjoni tal-ajruport” tfisser il-korp ta' amministrazzjoni fi ħdan it-tifsira tal-Artikolu 3 tad-Direttiva 96/67/KE jew korp ieħor li għalih l-Istat Membru kkonċernat ikun irriżerva l-ġestjoni tal-infrastrutturi ċentralizzati għas-sistemi ta' distribuzzjoni tal-fjuwil skont l-Artikolu 8 tad-Direttiva 96/67/KE; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

—

“Korp ta' amministrazzjoni tal-ajruport” tfisser il-korp ta' amministrazzjoni fi ħdan it-tifsira tal-Artikolu 3 tad-Direttiva 96/67/KE jew korp ieħor li għalih l-Istat Membru kkonċernat ikun irriżerva l-ġestjoni tal-infrastrutturi ċentralizzati għas-sistemi ta' distribuzzjoni tal-fjuwil skont l-Artikolu 8 tad-Direttiva 96/67/KE;

Emenda 46

Proposta għal regolament

Artikolu 3 – paragrafu 1 – inċiż 5

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| — | “fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli” (“SAF”) tfisser fjuwils tal-avjazzjoni ta' sostituzzjoni li huma jew fjuwils tal-avjazzjoni
  sintetiċi
  , bijofjuwils avvanzati kif definiti fil-punt 34 tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 2 tad-Direttiva (UE) 2018/2001, jew bijofjuwils prodotti mill-materja prima elenkata fil-Parti B tal-Anness IX ta' dik id-Direttiva, li jikkonformaw mal-kriterji dwar is-sostenibbiltà u l-iffrankar tal-emissjonijiet
  tal-gassijiet
  serra stabbiliti fl-Artikolu 29(2) sa (7) ta' dik id-Direttiva u li huma ċċertifikati f'konformità mal-Artikolu 30 ta' din id-Direttiva; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

—

“fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli” (“SAF”) tfisser fjuwils tal-avjazzjoni ta' sostituzzjoni li huma jew fjuwils tal-avjazzjoni
  sintetiċi
  , bijofjuwils avvanzati kif definiti fil-punt 34 tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 2 tad-Direttiva (UE) 2018/2001, jew bijofjuwils prodotti mill-materja prima elenkata fil-Parti B tal-Anness IX ta' dik id-Direttiva, li jikkonformaw mal-kriterji dwar is-sostenibbiltà u l-iffrankar tal-emissjonijiet
  tal-gassijiet
  serra stabbiliti fl-Artikolu 29(2) sa (7) ta' dik id-Direttiva u li huma ċċertifikati f'konformità mal-Artikolu 30 ta' din id-Direttiva;

| — | “fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli” (“SAF”) tfisser fjuwils tal-avjazzjoni ta' sostituzzjoni li huma jew: fjuwils tal-avjazzjoni
  ta' sostituzzjoni, fjuwils likwidi jew gassużi li huma prodotti minn gass mill-ipproċessar tal-iskart u gass tal-egżost ta' oriġini mhux rinnovabbli li jiġu prodotti bħala konsegwenza inevitabbli u mhux intenzjonata tal-proċess ta' produzzjoni fl-installazzjonijiet industrijali, kif imsemmi fil-punt 35 tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 2 tad-Direttiva (UE) 2018/2001, li jikkonformaw mal-limiti tal-iffrankar tal-emissjonijiet ta' gassijiet serra msemmija fl-Artikolu 25(2), tat-tieni subparagrafu ta' dik id-Direttiva
  , bijofjuwils avvanzati kif definiti fil-punt 34 tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 2 tad-Direttiva (UE) 2018/2001, jew bijofjuwils prodotti mill-materja prima elenkata fil-Parti B tal-Anness IX ta' dik id-Direttiva, li jikkonformaw mal-kriterji dwar is-sostenibbiltà u l-iffrankar tal-emissjonijiet
  ta' gassijiet
  serra stabbiliti fl-Artikolu 29(2) sa (7) ta' dik id-Direttiva u li huma ċċertifikati f'konformità mal-Artikolu 30 ta' din
  id-Direttiva. Sal-31 ta' Diċembru 2034 il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jistgħu jinkludu wkoll bijofjuwils li jikkonformaw mal-kriterji tas-sostenibbiltà u l-iffrankar tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra stabbiliti fl-Artikolu 29 tad-Direttiva (UE) 2018/2001 u li jkunu ċċertifikati f'konformità mal-Artikolu 30 ta' dik id-Direttiva, bl-eċċezzjoni tal-bijofjuwils prodotti minn “għelejjel tal-ikel u tal-għalf” kif definiti fil-punt 40 tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 2 ta' dik
  id-Direttiva; |
| --- | --- |

—

“fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli” (“SAF”) tfisser fjuwils tal-avjazzjoni ta' sostituzzjoni li huma jew: fjuwils tal-avjazzjoni
  ta' sostituzzjoni, fjuwils likwidi jew gassużi li huma prodotti minn gass mill-ipproċessar tal-iskart u gass tal-egżost ta' oriġini mhux rinnovabbli li jiġu prodotti bħala konsegwenza inevitabbli u mhux intenzjonata tal-proċess ta' produzzjoni fl-installazzjonijiet industrijali, kif imsemmi fil-punt 35 tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 2 tad-Direttiva (UE) 2018/2001, li jikkonformaw mal-limiti tal-iffrankar tal-emissjonijiet ta' gassijiet serra msemmija fl-Artikolu 25(2), tat-tieni subparagrafu ta' dik id-Direttiva
  , bijofjuwils avvanzati kif definiti fil-punt 34 tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 2 tad-Direttiva (UE) 2018/2001, jew bijofjuwils prodotti mill-materja prima elenkata fil-Parti B tal-Anness IX ta' dik id-Direttiva, li jikkonformaw mal-kriterji dwar is-sostenibbiltà u l-iffrankar tal-emissjonijiet
  ta' gassijiet
  serra stabbiliti fl-Artikolu 29(2) sa (7) ta' dik id-Direttiva u li huma ċċertifikati f'konformità mal-Artikolu 30 ta' din
  id-Direttiva. Sal-31 ta' Diċembru 2034 il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jistgħu jinkludu wkoll bijofjuwils li jikkonformaw mal-kriterji tas-sostenibbiltà u l-iffrankar tal-emissjonijiet tal-gassijiet serra stabbiliti fl-Artikolu 29 tad-Direttiva (UE) 2018/2001 u li jkunu ċċertifikati f'konformità mal-Artikolu 30 ta' dik id-Direttiva, bl-eċċezzjoni tal-bijofjuwils prodotti minn “għelejjel tal-ikel u tal-għalf” kif definiti fil-punt 40 tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 2 ta' dik
  id-Direttiva;

Emenda 47

Proposta għal regolament

Artikolu 3 – paragrafu 1 – inċiż 8

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| — | “fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi” tfisser fjuwils li huma fjuwils rinnovabbli ta' oriġini mhux bijoloġika, kif definiti fil-punt 36 tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 2 tad-Direttiva (UE) 2018/2001, użati fl-avjazzjoni; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

—

“fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi” tfisser fjuwils li huma fjuwils rinnovabbli ta' oriġini mhux bijoloġika, kif definiti fil-punt 36 tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 2 tad-Direttiva (UE) 2018/2001, użati fl-avjazzjoni;

| — | “fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi” tfisser
  idroġenu rinnovabbli jew elettriku rinnovabbli jew
  fjuwils li huma fjuwils rinnovabbli ta' oriġini mhux bijoloġika, kif definiti fil-punt 36 tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 2 tad-Direttiva (UE) 2018/2001, użati fl-avjazzjoni. |
| --- | --- |

—

“fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi” tfisser
  idroġenu rinnovabbli jew elettriku rinnovabbli jew
  fjuwils li huma fjuwils rinnovabbli ta' oriġini mhux bijoloġika, kif definiti fil-punt 36 tat-tieni subparagrafu tal-Artikolu 2 tad-Direttiva (UE) 2018/2001, użati fl-avjazzjoni.

Emenda 48

Proposta għal regolament

Artikolu 3 – paragrafu 1 – inċiż 9a (ġdid)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | — | “elettriku minn sorsi ta' enerġija rinnovabbli” jew “elettriku rinnovabbli” tfisser elettriku prodott minn sorsi ta' enerġija rinnovabbli kif definit fil-punt 1, tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 2 tad-Direttiva (UE) 2018/2001; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

—

“elettriku minn sorsi ta' enerġija rinnovabbli” jew “elettriku rinnovabbli” tfisser elettriku prodott minn sorsi ta' enerġija rinnovabbli kif definit fil-punt 1, tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 2 tad-Direttiva (UE) 2018/2001;

Emenda 49

Proposta għal regolament

Artikolu 3 – paragrafu 1 – inċiż 9b (ġdid)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | — | “idroġenu minn sorsi ta' enerġija rinnovabbli” jew “idroġenu rinnovabbli” tfisser idroġenu prodott minn elettriku rinnovabbli jew minn fjuwils li huma likwidi rinnovabbli jew fjuwils gassużi ta' oriġini mhux bijoloġika, kif definit fil-punt 36, tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 2 tad-Direttiva (UE) 2018/2001; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

—

“idroġenu minn sorsi ta' enerġija rinnovabbli” jew “idroġenu rinnovabbli” tfisser idroġenu prodott minn elettriku rinnovabbli jew minn fjuwils li huma likwidi rinnovabbli jew fjuwils gassużi ta' oriġini mhux bijoloġika, kif definit fil-punt 36, tat-tieni paragrafu tal-Artikolu 2 tad-Direttiva (UE) 2018/2001;

Emenda 50

Proposta għal regolament

Artikolu 3 – paragrafu 1 – inċiż 13

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| — | “fjuwil tal-avjazzjoni annwali meħtieġ” tfisser l-ammont ta' fjuwil tal-avjazzjoni meħtieġ biex operatur tal-inġenji tal-ajru jopera t-titjiriet ta' trasport kummerċjali bl-ajru kollha, li jitilqu minn ajruport partikolari tal-Unjoni, matul perjodu ta' rapportar; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

—

“fjuwil tal-avjazzjoni annwali meħtieġ” tfisser l-ammont ta' fjuwil tal-avjazzjoni meħtieġ biex operatur tal-inġenji tal-ajru jopera t-titjiriet ta' trasport kummerċjali bl-ajru kollha, li jitilqu minn ajruport partikolari tal-Unjoni, matul perjodu ta' rapportar;

| — | “fjuwil tal-avjazzjoni annwali meħtieġ” tfisser l-ammont ta' fjuwil tal-avjazzjoni
  definit bħala “fjuwil tal-vjaġġ” u “fjuwil tat-taxiing” skont ir-Regolament ta' Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2021/1296,
  meħtieġ biex operatur tal-inġenji tal-ajru jopera t-titjiriet ta' trasport kummerċjali bl-ajru kollha, li jitilqu minn ajruport partikolari tal-Unjoni, matul perjodu ta' rapportar; |
| --- | --- |

—

“fjuwil tal-avjazzjoni annwali meħtieġ” tfisser l-ammont ta' fjuwil tal-avjazzjoni
  definit bħala “fjuwil tal-vjaġġ” u “fjuwil tat-taxiing” skont ir-Regolament ta' Implimentazzjoni tal-Kummissjoni (UE) 2021/1296,
  meħtieġ biex operatur tal-inġenji tal-ajru jopera t-titjiriet ta' trasport kummerċjali bl-ajru kollha, li jitilqu minn ajruport partikolari tal-Unjoni, matul perjodu ta' rapportar;

Emenda 51

Proposta għal regolament

Artikolu 3 – paragrafu 1 – inċiż 16a (ġdid)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | — | “Mekkaniżmu ta' flessibbiltà tal-SAF” tfisser sistema li għandha tiġi stabbilita għal perjodu ta' 10 snin mid-data tal-applikazzjoni tal-Artikolu 4 u l-Artikolu 5 skont l-Artikolu 15 li biha l-provvista u l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli huma xprunati mil-libertà tas-suq bi flessibbiltà għall-operaturi tal-inġenji tal-ajru u l-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni biex jirranġaw id-distribuzzjoni u l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli b'mod kosteffettiv fl-ajruporti tal-Unjoni tal-għażla tagħhom u fi proporzjon mal-ħtiġijiet tagħhom. Tali sistema, filwaqt li tinkorpora elementi ta' skema book & claim, tista' tippermetti lill-operaturi tal-inġenji tal-ajru jixtru fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli permezz ta' arranġamenti kuntrattwali mal-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni u jitolbu l-użu tagħhom fl-ajruporti tal-Unjoni, fejn applikabbli, taħt skema ta' gassijiet serra f'konformità mal-Artikolu [...] tad-Direttiva (UE) 2021/0207. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

—

“Mekkaniżmu ta' flessibbiltà tal-SAF” tfisser sistema li għandha tiġi stabbilita għal perjodu ta' 10 snin mid-data tal-applikazzjoni tal-Artikolu 4 u l-Artikolu 5 skont l-Artikolu 15 li biha l-provvista u l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli huma xprunati mil-libertà tas-suq bi flessibbiltà għall-operaturi tal-inġenji tal-ajru u l-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni biex jirranġaw id-distribuzzjoni u l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli b'mod kosteffettiv fl-ajruporti tal-Unjoni tal-għażla tagħhom u fi proporzjon mal-ħtiġijiet tagħhom. Tali sistema, filwaqt li tinkorpora elementi ta' skema book & claim, tista' tippermetti lill-operaturi tal-inġenji tal-ajru jixtru fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli permezz ta' arranġamenti kuntrattwali mal-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni u jitolbu l-użu tagħhom fl-ajruporti tal-Unjoni, fejn applikabbli, taħt skema ta' gassijiet serra f'konformità mal-Artikolu [...] tad-Direttiva (UE) 2021/0207.

Emenda 52

Proposta għal regolament

Artikolu 4 – paragrafu 1

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| Il-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni għandhom jiżguraw li l-fjuwil tal-avjazzjoni kollu li jsir disponibbli għall-operaturi tal-inġenji tal-ajru f'kull ajruport tal-Unjoni jkun fih sehem minimu ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli, inkluż sehem minimu ta' fjuwil tal-avjazzjoni sintetiku f'konformità mal-valuri u d-dati tal-applikazzjoni stabbiliti fl-Anness I. | Mingħajr preġudizzju għall-Artikolu 13,
  il-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni għandhom jiżguraw li l-fjuwil tal-avjazzjoni kollu li jsir disponibbli għall-operaturi tal-inġenji tal-ajru f'kull ajruport tal-Unjoni jkun fih sehem minimu ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli, inkluż sehem minimu ta' fjuwil tal-avjazzjoni sintetiku f'konformità mal-valuri u d-dati tal-applikazzjoni stabbiliti fl-Anness I. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Il-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni għandhom jiżguraw li l-fjuwil tal-avjazzjoni kollu li jsir disponibbli għall-operaturi tal-inġenji tal-ajru f'kull ajruport tal-Unjoni jkun fih sehem minimu ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli, inkluż sehem minimu ta' fjuwil tal-avjazzjoni sintetiku f'konformità mal-valuri u d-dati tal-applikazzjoni stabbiliti fl-Anness I.

Mingħajr preġudizzju għall-Artikolu 13,
  il-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni għandhom jiżguraw li l-fjuwil tal-avjazzjoni kollu li jsir disponibbli għall-operaturi tal-inġenji tal-ajru f'kull ajruport tal-Unjoni jkun fih sehem minimu ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli, inkluż sehem minimu ta' fjuwil tal-avjazzjoni sintetiku f'konformità mal-valuri u d-dati tal-applikazzjoni stabbiliti fl-Anness I.

Emenda 134

Proposta għal regolament

Artikolu 4 – paragrafu 1a (ġdid)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | Il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli li ġejjin għandhom jiġu esklużi mill-kalkolu tal-ishma minimi ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli stabbiliti fl-Anness I: |
| | Fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli magħmula minn għelejjel tal-ikel u tal-għalf, għelejjel intermedji, distillat tal-aċidi xaħmin tal-palm u l-materjali kollha derivati mill-palm mis-sojja, u stokk tas-sapun u d-derivattivi tiegħu |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Il-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli li ġejjin għandhom jiġu esklużi mill-kalkolu tal-ishma minimi ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli stabbiliti fl-Anness I:

Fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli magħmula minn għelejjel tal-ikel u tal-għalf, għelejjel intermedji, distillat tal-aċidi xaħmin tal-palm u l-materjali kollha derivati mill-palm mis-sojja, u stokk tas-sapun u d-derivattivi tiegħu

Emenda 53

Proposta għal regolament

Artikolu 4 – paragrafu 2

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| Mingħajr preġudizzju għall-applikazzjoni tal-Artikolu 11(3) u (4), meta fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni jonqos milli jforni l-ishma minimi stabbiliti fl-Anness I għal perjodu ta' rapportar partikolari, huwa għandu tal-inqas jikkomplementa dak in-nuqqas fil-perjodu ta' rapportar sussegwenti. | Mingħajr preġudizzju għall-applikazzjoni tal-Artikolu 11(3) u (4), meta fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni jonqos milli jforni l-ishma minimi stabbiliti fl-Anness I għal perjodu ta' rapportar partikolari, huwa għandu
  jirrapporta n-nuqqas, u r-raġunijiet għalih, lill-Aġenzija tas-Sikurezza tal-Avjazzjoni tal-Unjoni Ewropea. Fejn il-Kummissjoni tivvaluta li dan in-nuqqas mhuwiex ikkawżat minn nuqqas ta' disponibbiltà ta' riżorsi, il-fornitur tal-fjuwil għandu jagħmel kull sforz possibbli biex
  tal-inqas jikkomplementa dak in-nuqqas fil-perjodu ta' rapportar sussegwenti. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Mingħajr preġudizzju għall-applikazzjoni tal-Artikolu 11(3) u (4), meta fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni jonqos milli jforni l-ishma minimi stabbiliti fl-Anness I għal perjodu ta' rapportar partikolari, huwa għandu tal-inqas jikkomplementa dak in-nuqqas fil-perjodu ta' rapportar sussegwenti.

Mingħajr preġudizzju għall-applikazzjoni tal-Artikolu 11(3) u (4), meta fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni jonqos milli jforni l-ishma minimi stabbiliti fl-Anness I għal perjodu ta' rapportar partikolari, huwa għandu
  jirrapporta n-nuqqas, u r-raġunijiet għalih, lill-Aġenzija tas-Sikurezza tal-Avjazzjoni tal-Unjoni Ewropea. Fejn il-Kummissjoni tivvaluta li dan in-nuqqas mhuwiex ikkawżat minn nuqqas ta' disponibbiltà ta' riżorsi, il-fornitur tal-fjuwil għandu jagħmel kull sforz possibbli biex
  tal-inqas jikkomplementa dak in-nuqqas fil-perjodu ta' rapportar sussegwenti.

Emenda 54

Proposta għal regolament

Artikolu 4 – paragrafu 2a (ġdid)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | Il-fornituri tal-fjuwils jistgħu juru konformità mal-obbligu li jinsab fil-paragrafu 1 billi jużaw is-sistema tal-bilanċ tal-massa msemmija fl-Artikolu 30 tad-Direttiva (UE) 2018/2001. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Il-fornituri tal-fjuwils jistgħu juru konformità mal-obbligu li jinsab fil-paragrafu 1 billi jużaw is-sistema tal-bilanċ tal-massa msemmija fl-Artikolu 30 tad-Direttiva (UE) 2018/2001.

Emenda 55

Proposta għal regolament

Artikolu 5 – paragrafu 1

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| Il-kwantità annwali ta' fjuwil tal-avjazzjoni ppumpjat minn operatur ta' inġenji tal-ajru partikolari f'ajruport partikolari tal-Unjoni għandha tkun mill-inqas 90 % tal-fjuwil tal-avjazzjoni annwali meħtieġ. | Il-kwantità annwali ta' fjuwil tal-avjazzjoni ppumpjat minn operatur ta' inġenji tal-ajru partikolari f'ajruport partikolari tal-Unjoni għandha tkun mill-inqas 90 % tal-fjuwil tal-avjazzjoni annwali meħtieġ
  , filwaqt li titqies il-konformità meħtieġa mar-regoli dwar is-sikurezza tal-fjuwil
  . |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Il-kwantità annwali ta' fjuwil tal-avjazzjoni ppumpjat minn operatur ta' inġenji tal-ajru partikolari f'ajruport partikolari tal-Unjoni għandha tkun mill-inqas 90 % tal-fjuwil tal-avjazzjoni annwali meħtieġ.

Il-kwantità annwali ta' fjuwil tal-avjazzjoni ppumpjat minn operatur ta' inġenji tal-ajru partikolari f'ajruport partikolari tal-Unjoni għandha tkun mill-inqas 90 % tal-fjuwil tal-avjazzjoni annwali meħtieġ
  , filwaqt li titqies il-konformità meħtieġa mar-regoli dwar is-sikurezza tal-fjuwil
  .

Emenda 56

Proposta għal regolament

Artikolu 6 – titolu

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| Obbligi
  tal-ajruporti tal-Unjoni li jipprovdu l-infrastruttura | Obbligi
  ta' provvosta ta' infrastruttura fl-ajruporti tal-Unjoni |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Obbligi
  tal-ajruporti tal-Unjoni li jipprovdu l-infrastruttura

Obbligi
  ta' provvosta ta' infrastruttura fl-ajruporti tal-Unjoni

Emenda 57

Proposta għal regolament

Artikolu 6 – paragrafu 1

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| L-ajruporti tal-Unjoni għandhom jieħdu
  l-miżuri
  meħtieġa
  sabiex jiġi ffaċilitat
  l-aċċess tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru għall-fjuwils tal-avjazzjoni li jkun fihom ishma ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli f'konformità mal-Anness I u, għandhom
  jipprovdu l-infrastruttura
  meħtieġa għall-kunsinna, għall-ħżin u għall-ippumpjar
  tat-tali
  fjuwils. | L-ajruporti tal-Unjoni
  , jew fejn applikabbli, il-korp ta' amministrazzjoni ta' ajruport,
  għandhom jieħdu
  l-miżurikollha
  meħtieġa
  biex jiffaċilitaw
  l-aċċess tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru għall-fjuwils tal-avjazzjoni li jkun fihom ishma ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli f'konformità mal-Anness I u, għandhom
  jiffaċilitaw il-provvista tal-infrastruttura
  meħtieġa għall-kunsinna, għall-ħżin u għall-ippumpjar
  ta' tali
  fjuwils
  , inkluża infrastruttura xierqa għar-riforniment tal-idroġenu u r-riċarġjar tal-elettriku għall-inġenji tal-ajru, proporzjonata mal-użu ta' dawk l-inġenji tal-ajru, f'konformità mal-pjan ta' użu rispettiv tal-qafas ta' politika nazzjonali, kif stabbilit fl-Artikolu 13(l) tar-Regolament [...] dwar l-użu ta' infrastruttura ta' fjuwils alternattivi [AFIR]
  . |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

L-ajruporti tal-Unjoni għandhom jieħdu
  l-miżuri
  meħtieġa
  sabiex jiġi ffaċilitat
  l-aċċess tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru għall-fjuwils tal-avjazzjoni li jkun fihom ishma ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli f'konformità mal-Anness I u, għandhom
  jipprovdu l-infrastruttura
  meħtieġa għall-kunsinna, għall-ħżin u għall-ippumpjar
  tat-tali
  fjuwils.

L-ajruporti tal-Unjoni
  , jew fejn applikabbli, il-korp ta' amministrazzjoni ta' ajruport,
  għandhom jieħdu
  l-miżurikollha
  meħtieġa
  biex jiffaċilitaw
  l-aċċess tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru għall-fjuwils tal-avjazzjoni li jkun fihom ishma ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli f'konformità mal-Anness I u, għandhom
  jiffaċilitaw il-provvista tal-infrastruttura
  meħtieġa għall-kunsinna, għall-ħżin u għall-ippumpjar
  ta' tali
  fjuwils
  , inkluża infrastruttura xierqa għar-riforniment tal-idroġenu u r-riċarġjar tal-elettriku għall-inġenji tal-ajru, proporzjonata mal-użu ta' dawk l-inġenji tal-ajru, f'konformità mal-pjan ta' użu rispettiv tal-qafas ta' politika nazzjonali, kif stabbilit fl-Artikolu 13(l) tar-Regolament [...] dwar l-użu ta' infrastruttura ta' fjuwils alternattivi [AFIR]
  .

Emenda 58

Proposta għal regolament

Artikolu 6 – paragrafu 2

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| Meta l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jirrapportaw diffikultajiet lill-Aġenzija tas-Sikurezza tal-Avjazzjoni tal-Unjoni Ewropea (“l-Aġenzija”) fl-aċċess għall-fjuwils tal-avjazzjoni li jkun fihom fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli f'ajruport partikolari tal-Unjoni għal nuqqas ta' infrastruttura adegwata tal-ajruport, l-Aġenzija
  tista'
  titlob lill-ajruport tal-Unjoni
  jipprovdi
  l-informazzjoni meħtieġa
  sabiex tingħata prova tal-konformità
  mal-paragrafu 1. L-ajruport tal-Unjoni
  kkonċernat għandu jipprovdi
  l-informazzjoni mingħajr dewmien żejjed. | Meta l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jirrapportaw diffikultajiet lill-Aġenzija tas-Sikurezza tal-Avjazzjoni tal-Unjoni Ewropea (“l-Aġenzija”) fl-aċċess għall-fjuwils tal-avjazzjoni li jkun fihom fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli f'ajruport partikolari tal-Unjoni għal nuqqas ta' infrastruttura adegwata tal-ajruport, l-Aġenzija
  għandha, fejn xieraq,
  titlob lill-ajruport tal-Unjoni
  , jew fejn applikabbli, lill-korp ta' amministrazzjoni tal-ajruport, jipprovdu
  l-informazzjoni meħtieġa
  biex tiġi ppruvata l-konformità
  mal-paragrafu 1. L-ajruport tal-Unjoni
  , jew fejn applikabbli, il-korp ta' amministrazzjoni tal-ajruport, ikkonċernat għandhom jipprovdu
  l-informazzjoni mingħajr dewmien żejjed. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Meta l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jirrapportaw diffikultajiet lill-Aġenzija tas-Sikurezza tal-Avjazzjoni tal-Unjoni Ewropea (“l-Aġenzija”) fl-aċċess għall-fjuwils tal-avjazzjoni li jkun fihom fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli f'ajruport partikolari tal-Unjoni għal nuqqas ta' infrastruttura adegwata tal-ajruport, l-Aġenzija
  tista'
  titlob lill-ajruport tal-Unjoni
  jipprovdi
  l-informazzjoni meħtieġa
  sabiex tingħata prova tal-konformità
  mal-paragrafu 1. L-ajruport tal-Unjoni
  kkonċernat għandu jipprovdi
  l-informazzjoni mingħajr dewmien żejjed.

Meta l-operaturi tal-inġenji tal-ajru jirrapportaw diffikultajiet lill-Aġenzija tas-Sikurezza tal-Avjazzjoni tal-Unjoni Ewropea (“l-Aġenzija”) fl-aċċess għall-fjuwils tal-avjazzjoni li jkun fihom fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli f'ajruport partikolari tal-Unjoni għal nuqqas ta' infrastruttura adegwata tal-ajruport, l-Aġenzija
  għandha, fejn xieraq,
  titlob lill-ajruport tal-Unjoni
  , jew fejn applikabbli, lill-korp ta' amministrazzjoni tal-ajruport, jipprovdu
  l-informazzjoni meħtieġa
  biex tiġi ppruvata l-konformità
  mal-paragrafu 1. L-ajruport tal-Unjoni
  , jew fejn applikabbli, il-korp ta' amministrazzjoni tal-ajruport, ikkonċernat għandhom jipprovdu
  l-informazzjoni mingħajr dewmien żejjed.

Emenda 59

Proposta għal regolament

Artikolu 6 – paragrafu 3

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| L-Aġenzija għandha tivvaluta l-informazzjoni li tirċievi u tinforma lill-Kummissjoni jekk tali informazzjoni tippermetti li jiġi konkluż li l-ajruport tal-Unjoni ma
  jissodisfax
  l-obbligi
  tiegħu
  . L-ajruporti tal-Unjoni għandhom jieħdu
  l-miżuri
  meħtieġa biex jidentifikaw u jindirizzaw in-nuqqas ta' infrastruttura adegwata tal-ajruport fi żmien
  ħames
  snin wara d-dħul fis-seħħ tar-Regolament
  jew wara s-sena meta jaqbżu wieħed mil-limiti fl-Artikolu 3(a)
  . | L-Aġenzija għandha tivvaluta l-informazzjoni li tirċievi u tinforma lill-Kummissjoni jekk tali informazzjoni tippermetti li jiġi konkluż li l-ajruport tal-Unjoni
  , jew fejn applikabbli, il-korp ta' amministrazzjoni tal-ajruport,
  ma
  jissodisfawx
  l-obbligi
  tagħhom
  . L-ajruporti tal-Unjoni
  , jew fejn applikabbli, il-korp ta' amministrazzjoni tal-ajruport,
  għandhom jieħdu
  l-miżurikollha
  meħtieġa biex jidentifikaw u jindirizzaw in-nuqqas ta' infrastruttura adegwata tal-ajruport fi żmien
  3
   snin wara d-dħul fis-seħħ tar-Regolament. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

L-Aġenzija għandha tivvaluta l-informazzjoni li tirċievi u tinforma lill-Kummissjoni jekk tali informazzjoni tippermetti li jiġi konkluż li l-ajruport tal-Unjoni ma
  jissodisfax
  l-obbligi
  tiegħu
  . L-ajruporti tal-Unjoni għandhom jieħdu
  l-miżuri
  meħtieġa biex jidentifikaw u jindirizzaw in-nuqqas ta' infrastruttura adegwata tal-ajruport fi żmien
  ħames
  snin wara d-dħul fis-seħħ tar-Regolament
  jew wara s-sena meta jaqbżu wieħed mil-limiti fl-Artikolu 3(a)
  .

L-Aġenzija għandha tivvaluta l-informazzjoni li tirċievi u tinforma lill-Kummissjoni jekk tali informazzjoni tippermetti li jiġi konkluż li l-ajruport tal-Unjoni
  , jew fejn applikabbli, il-korp ta' amministrazzjoni tal-ajruport,
  ma
  jissodisfawx
  l-obbligi
  tagħhom
  . L-ajruporti tal-Unjoni
  , jew fejn applikabbli, il-korp ta' amministrazzjoni tal-ajruport,
  għandhom jieħdu
  l-miżurikollha
  meħtieġa biex jidentifikaw u jindirizzaw in-nuqqas ta' infrastruttura adegwata tal-ajruport fi żmien
  3
   snin wara d-dħul fis-seħħ tar-Regolament.

Emenda 60

Proposta għal regolament

Artikolu 7 – paragrafu 1 – parti introduttorja

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| Sal-31 ta' Marzu ta' kull sena ta' rapportar, l-operaturi tal-inġenji tal-ajru għandhom jirrapportaw l-informazzjoni li ġejja lill-Aġenzija: | Sal-31 ta' Marzu ta' kull sena ta' rapportar, l-operaturi tal-inġenji tal-ajru għandhom jirrapportaw l-informazzjoni li ġejja
  relattiva għall-perjodu ta' rapportar
  lill-Aġenzija: |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Sal-31 ta' Marzu ta' kull sena ta' rapportar, l-operaturi tal-inġenji tal-ajru għandhom jirrapportaw l-informazzjoni li ġejja lill-Aġenzija:

Sal-31 ta' Marzu ta' kull sena ta' rapportar, l-operaturi tal-inġenji tal-ajru għandhom jirrapportaw l-informazzjoni li ġejja
  relattiva għall-perjodu ta' rapportar
  lill-Aġenzija:

Emenda 61

Proposta għal regolament

Artikolu 7 – paragrafu 1 – punt a

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (a) | L-ammont totali ta' fjuwil tal-avjazzjoni ppumpjat f'kull ajruport tal-Unjoni, espress f'tunnellati; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(a)

L-ammont totali ta' fjuwil tal-avjazzjoni ppumpjat f'kull ajruport tal-Unjoni, espress f'tunnellati;

| (a) | L-ammont totali ta' fjuwil tal-avjazzjoni ppumpjat f'kull ajruport tal-Unjoni, espress f'tunnellati
  ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  ; |
| --- | --- |

(a)

L-ammont totali ta' fjuwil tal-avjazzjoni ppumpjat f'kull ajruport tal-Unjoni, espress f'tunnellati
  ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  ;

Emenda 62

Proposta għal regolament

Artikolu 7 – paragrafu 1 – punt b

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (b) | Il-fjuwil tal-avjazzjoni annwali meħtieġ, għal kull ajruport tal-Unjoni, espress f'tunnellati; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(b)

Il-fjuwil tal-avjazzjoni annwali meħtieġ, għal kull ajruport tal-Unjoni, espress f'tunnellati;

| (b) | Il-fjuwil tal-avjazzjoni annwali meħtieġ, għal kull ajruport tal-Unjoni, espress f'tunnellati
  ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  ; |
| --- | --- |

(b)

Il-fjuwil tal-avjazzjoni annwali meħtieġ, għal kull ajruport tal-Unjoni, espress f'tunnellati
  ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  ;

Emenda 63

Proposta għal regolament

Artikolu 7 – paragrafu 1 – punt d

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (d) | L-ammont totali ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli mixtri mill-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni, għall-fini tal-operat tat-titjiriet tagħhom li jitilqu minn ajruporti tal-Unjoni, espress f'tunnellati. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(d)

L-ammont totali ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli mixtri mill-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni, għall-fini tal-operat tat-titjiriet tagħhom li jitilqu minn ajruporti tal-Unjoni, espress f'tunnellati.

| (d) | L-ammont totali ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli mixtri mill-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni, għall-fini tal-operat tat-titjiriet tagħhom li jitilqu minn ajruporti tal-Unjoni, espress f'tunnellati
  ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  . |
| --- | --- |

(d)

L-ammont totali ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli mixtri mill-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni, għall-fini tal-operat tat-titjiriet tagħhom li jitilqu minn ajruporti tal-Unjoni, espress f'tunnellati
  ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  .

Emenda 64

Proposta għal regolament

Artikolu 7 – paragrafu 1 – punt e

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (e) | Għal kull xirja ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli, l-isem tal-fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni, l-ammont mixtri espress f'tunnellati, it-teknoloġija ta' konverżjoni, il-karatteristiċi u l-oriġini tal-materja prima użata għall-produzzjoni, u l-emissjonijiet tul iċ-ċiklu tal-ħajja tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli. Meta xirja waħda tinkludi fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli b'karatteristiċi differenti, ir-rapport għandu jipprovdi din l-informazzjoni għal kull tip ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(e)

Għal kull xirja ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli, l-isem tal-fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni, l-ammont mixtri espress f'tunnellati, it-teknoloġija ta' konverżjoni, il-karatteristiċi u l-oriġini tal-materja prima użata għall-produzzjoni, u l-emissjonijiet tul iċ-ċiklu tal-ħajja tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli. Meta xirja waħda tinkludi fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli b'karatteristiċi differenti, ir-rapport għandu jipprovdi din l-informazzjoni għal kull tip ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli.

| (e) | Għal kull xirja ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli, l-isem tal-fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni, l-ammont
  totali
  mixtri espress f'tunnellati
  ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  , it-teknoloġija ta' konverżjoni, il-karatteristiċi u l-oriġini tal-materja prima użata għall-produzzjoni, u l-emissjonijiet tul iċ-ċiklu tal-ħajja tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli. Meta xirja waħda tinkludi fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli b'karatteristiċi differenti, ir-rapport għandu jipprovdi din l-informazzjoni għal kull tip ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli. |
| --- | --- |

(e)

Għal kull xirja ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli, l-isem tal-fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni, l-ammont
  totali
  mixtri espress f'tunnellati
  ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  , it-teknoloġija ta' konverżjoni, il-karatteristiċi u l-oriġini tal-materja prima użata għall-produzzjoni, u l-emissjonijiet tul iċ-ċiklu tal-ħajja tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli. Meta xirja waħda tinkludi fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli b'karatteristiċi differenti, ir-rapport għandu jipprovdi din l-informazzjoni għal kull tip ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli.

Emenda 65

Proposta għal regolament

Artikolu 8 – paragrafu 1 – parti introduttorja

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| L-operaturi tal-inġenji tal-ajru ma għandhomx jitolbu benefiċċji għall-użu ta' lott identiku ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli taħt aktar minn skema waħda ta' gassijiet serra. Flimkien mar-rapport imsemmi fl-Artikolu 7, l-operaturi tal-inġenji tal-ajru għandhom jipprovdu lill-Aġenzija bi: | L-operaturi tal-inġenji tal-ajru għandhom ikunu intitolati jitolbu l-allokazzjoni ta' kwoti b'xejn taħt l-iskema ETS għall-ippumpjar ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli f'konformità ma' [l-Artikolu 3c(5a))] tad-Direttiva 2003/87/KE.
  L-operaturi tal-inġenji tal-ajru ma għandhomx jitolbu benefiċċji għall-użu ta' lott identiku ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli taħt aktar minn skema waħda ta' gassijiet serra. Flimkien mar-rapport imsemmi fl-Artikolu 7, l-operaturi tal-inġenji tal-ajru għandhom jipprovdu lill-Aġenzija bi: |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

L-operaturi tal-inġenji tal-ajru ma għandhomx jitolbu benefiċċji għall-użu ta' lott identiku ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli taħt aktar minn skema waħda ta' gassijiet serra. Flimkien mar-rapport imsemmi fl-Artikolu 7, l-operaturi tal-inġenji tal-ajru għandhom jipprovdu lill-Aġenzija bi:

L-operaturi tal-inġenji tal-ajru għandhom ikunu intitolati jitolbu l-allokazzjoni ta' kwoti b'xejn taħt l-iskema ETS għall-ippumpjar ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli f'konformità ma' [l-Artikolu 3c(5a))] tad-Direttiva 2003/87/KE.
  L-operaturi tal-inġenji tal-ajru ma għandhomx jitolbu benefiċċji għall-użu ta' lott identiku ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli taħt aktar minn skema waħda ta' gassijiet serra. Flimkien mar-rapport imsemmi fl-Artikolu 7, l-operaturi tal-inġenji tal-ajru għandhom jipprovdu lill-Aġenzija bi:

Emenda 66

Proposta għal regolament

Artikolu 8 – paragrafu 2

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| Għall-finijiet tar-rapportar tal-użu sostenibbli ta' fjuwils tal-avjazzjoni skont id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 7 ta' dan ir-Regolament, jew skont skema ta' gassijiet serra, il-fornituri ta' fjuwils tal-avjazzjoni għandhom jipprovdu lill-operaturi tal-inġenji tal-ajru bl-informazzjoni rilevanti mingħajr ħlas. | Għall-finijiet tar-rapportar tal-użu sostenibbli ta' fjuwils tal-avjazzjoni skont id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 7 ta' dan ir-Regolament, jew skont skema ta' gassijiet serra, il-fornituri ta' fjuwils tal-avjazzjoni għandhom jipprovdu lill-operaturi tal-inġenji tal-ajru bl-informazzjoni rilevanti
  , relattiva għall-perjodu ta' rapportar
  mingħajr ħlas
  , sa mhux aktar tard mill-31 ta' Jannar ta' kull sena ta' rapportar
  . |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Għall-finijiet tar-rapportar tal-użu sostenibbli ta' fjuwils tal-avjazzjoni skont id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 7 ta' dan ir-Regolament, jew skont skema ta' gassijiet serra, il-fornituri ta' fjuwils tal-avjazzjoni għandhom jipprovdu lill-operaturi tal-inġenji tal-ajru bl-informazzjoni rilevanti mingħajr ħlas.

Għall-finijiet tar-rapportar tal-użu sostenibbli ta' fjuwils tal-avjazzjoni skont id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 7 ta' dan ir-Regolament, jew skont skema ta' gassijiet serra, il-fornituri ta' fjuwils tal-avjazzjoni għandhom jipprovdu lill-operaturi tal-inġenji tal-ajru bl-informazzjoni rilevanti
  , relattiva għall-perjodu ta' rapportar
  mingħajr ħlas
  , sa mhux aktar tard mill-31 ta' Jannar ta' kull sena ta' rapportar
  .

Emenda 67

Proposta għal regolament

Artikolu 9 – paragrafu 1 – parti introduttorja

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| Sal-31 ta' 
  Marzu
  ta' kull sena ta' rapportar, il-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni għandhom jirrapportaw fil-Bażi ta' Data tal-Unjoni msemmija fl-Artikolu 28 tad-Direttiva (UE) 2018/2001, l-informazzjoni li ġejja relatata mal-perjodu ta' rapportar: | Sal-31 ta' 
  Jannar
  ta' kull sena ta' rapportar, il-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni għandhom jirrapportaw fil-Bażi ta' Data tal-Unjoni msemmija fl-Artikolu 28 tad-Direttiva (UE) 2018/2001, l-informazzjoni li ġejja relatata mal-perjodu ta' rapportar: |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Sal-31 ta' 
  Marzu
  ta' kull sena ta' rapportar, il-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni għandhom jirrapportaw fil-Bażi ta' Data tal-Unjoni msemmija fl-Artikolu 28 tad-Direttiva (UE) 2018/2001, l-informazzjoni li ġejja relatata mal-perjodu ta' rapportar:

Sal-31 ta' 
  Jannar
  ta' kull sena ta' rapportar, il-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni għandhom jirrapportaw fil-Bażi ta' Data tal-Unjoni msemmija fl-Artikolu 28 tad-Direttiva (UE) 2018/2001, l-informazzjoni li ġejja relatata mal-perjodu ta' rapportar:

Emenda 68

Proposta għal regolament

Artikolu 9 – paragrafu 1 – punt a

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (a) | Il-volum
  ta' fjuwil tal-avjazzjoni fornut f'kull ajruport tal-Unjoni; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(a)

Il-volum
  ta' fjuwil tal-avjazzjoni fornut f'kull ajruport tal-Unjoni;

| (a) | L-ammont
  ta' fjuwil tal-avjazzjoni fornut f'kull ajruport tal-Unjoni
  , espress f'tunnellati ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  ; |
| --- | --- |

(a)

L-ammont
  ta' fjuwil tal-avjazzjoni fornut f'kull ajruport tal-Unjoni
  , espress f'tunnellati ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  ;

Emenda 69

Proposta għal regolament

Artikolu 9 – paragrafu 1 – punt b

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (b) | Il-volum
  ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli fornut f'kull ajruport tal-Unjoni, u għal kull tip ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli, kif dettaljat fil-punt c); |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(b)

Il-volum
  ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli fornut f'kull ajruport tal-Unjoni, u għal kull tip ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli, kif dettaljat fil-punt c);

| (b) | L-ammont
  ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli fornut f'kull ajruport tal-Unjoni
  espress f'tunnellati ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  , u għal kull tip ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli, kif dettaljat fil-punt (c); |
| --- | --- |

(b)

L-ammont
  ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli fornut f'kull ajruport tal-Unjoni
  espress f'tunnellati ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  , u għal kull tip ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli, kif dettaljat fil-punt (c);

Emenda 70

Proposta għal regolament

Artikolu 9 – paragrafu 1 – punt c

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (c) | L-emissjonijiet tul iċ-ċiklu tal-ħajja, l-oriġini tal-proċess tal-materja prima u tal-konverżjoni ta' kull tip ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli fornut fl-ajruporti tal-Unjoni. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(c)

L-emissjonijiet tul iċ-ċiklu tal-ħajja, l-oriġini tal-proċess tal-materja prima u tal-konverżjoni ta' kull tip ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli fornut fl-ajruporti tal-Unjoni.

| (c) | L-emissjonijiet tul iċ-ċiklu tal-ħajja,
  il-karatteristiċi u
  l-oriġini tal-proċess tal-materja prima u tal-konverżjoni ta' kull tip ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli fornut fl-ajruporti tal-Unjoni. |
| --- | --- |

(c)

L-emissjonijiet tul iċ-ċiklu tal-ħajja,
  il-karatteristiċi u
  l-oriġini tal-proċess tal-materja prima u tal-konverżjoni ta' kull tip ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli fornut fl-ajruporti tal-Unjoni.

Emenda 71

Proposta għal regolament

Artikolu 9 – paragrafu 1 – punt ca (ġdid)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (ca) | Fejn applikabbli, l-ammont ta' idroġenu u/jew elettriku fornut f'kull ajruport tal-Unjoni, espress f'tunnellati ta' ekwivalenti ta' pitrolju; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(ca)

Fejn applikabbli, l-ammont ta' idroġenu u/jew elettriku fornut f'kull ajruport tal-Unjoni, espress f'tunnellati ta' ekwivalenti ta' pitrolju;

Emenda 72

Proposta għal regolament

Artikolu 9 – paragrafu 1 – punt cb (ġdid)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (cb) | Il-kontenut medju aromatiku, ta' naftalen u kubrit tal-fjuwil tal-avjazzjoni għal kull lott fornut f'ajruport tal-Unjoni; |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(cb)

Il-kontenut medju aromatiku, ta' naftalen u kubrit tal-fjuwil tal-avjazzjoni għal kull lott fornut f'ajruport tal-Unjoni;

Emenda 73

Proposta għal regolament

Artikolu 10 – paragrafu 1

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (1)   L-Istati Membri għandhom jaħtru l-awtorità jew l-awtoritajiet kompetenti responsabbli għall-infurzar tal-applikazzjoni ta' dan ir-Regolament u għall-impożizzjoni ta' multi
  għall-operaturi
  tal-inġenji tal-ajru,
  għall-ajruporti
  tal-Unjoni u 
  għall-fornituri
  tal-fjuwil. L-Istati Membri għandhom jinfurmaw lill-Kummissjoni bihom. | (1)   L-Istati Membri għandhom jaħtru l-awtorità jew
  , fejn applikabbli u f'konformità mad-dritt nazzjonali,
  l-awtoritajiet kompetenti responsabbli għall-infurzar tal-applikazzjoni ta' dan ir-Regolament u għall-impożizzjoni ta' multi
  fuq l-operaturi
  tal-inġenji tal-ajru,
  fuq l-ajruporti
  tal-Unjoni
  , jew, fejn applikabbli, fuq il-korpi ta' amministrazzjoni tal-ajruporti,
  u 
  fuq il-fornituri
  tal-fjuwil. L-Istati Membri għandhom jinfurmaw lill-Kummissjoni bihom. |

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

(1)   L-Istati Membri għandhom jaħtru l-awtorità jew l-awtoritajiet kompetenti responsabbli għall-infurzar tal-applikazzjoni ta' dan ir-Regolament u għall-impożizzjoni ta' multi
  għall-operaturi
  tal-inġenji tal-ajru,
  għall-ajruporti
  tal-Unjoni u 
  għall-fornituri
  tal-fjuwil. L-Istati Membri għandhom jinfurmaw lill-Kummissjoni bihom.

(1)   L-Istati Membri għandhom jaħtru l-awtorità jew
  , fejn applikabbli u f'konformità mad-dritt nazzjonali,
  l-awtoritajiet kompetenti responsabbli għall-infurzar tal-applikazzjoni ta' dan ir-Regolament u għall-impożizzjoni ta' multi
  fuq l-operaturi
  tal-inġenji tal-ajru,
  fuq l-ajruporti
  tal-Unjoni
  , jew, fejn applikabbli, fuq il-korpi ta' amministrazzjoni tal-ajruporti,
  u 
  fuq il-fornituri
  tal-fjuwil. L-Istati Membri għandhom jinfurmaw lill-Kummissjoni bihom.

Emenda 74

Emenda 74

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 10 – paragrafu 2

Artikolu 10 – paragrafu 2

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (2)   L-Aġenzija għandha tibgħat id-data li tirċievi skont l-Artikoli 7 u 9 lill-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri. L-Aġenzija għandha tibgħat ukoll
  lill-awtoritajiet
  kompetenti d-data aggregata għall-operaturi tal-inġenji tal-ajru u għall-fornituri tal-fjuwils tal-avjazzjoni li għalihom l-awtoritajiet huma kompetenti skont il-paragrafi 3, 4 u 5. | (2)   L-Aġenzija għandha tibgħat id-data li tirċievi skont l-Artikoli 7 u 9 lill-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri. L-Aġenzija għandha tibgħat ukoll
  lill-awtorità jew awtoritajiet
  kompetenti d-data aggregata għall-operaturi tal-inġenji tal-ajru u għall-fornituri tal-fjuwils tal-avjazzjoni li għalihom l-awtoritajiet huma kompetenti skont il-paragrafi 3, 4 u 5. |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(2)   L-Aġenzija għandha tibgħat id-data li tirċievi skont l-Artikoli 7 u 9 lill-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri. L-Aġenzija għandha tibgħat ukoll
  lill-awtoritajiet
  kompetenti d-data aggregata għall-operaturi tal-inġenji tal-ajru u għall-fornituri tal-fjuwils tal-avjazzjoni li għalihom l-awtoritajiet huma kompetenti skont il-paragrafi 3, 4 u 5.

(2)   L-Aġenzija għandha tibgħat id-data li tirċievi skont l-Artikoli 7 u 9 lill-awtoritajiet kompetenti tal-Istati Membri. L-Aġenzija għandha tibgħat ukoll
  lill-awtorità jew awtoritajiet
  kompetenti d-data aggregata għall-operaturi tal-inġenji tal-ajru u għall-fornituri tal-fjuwils tal-avjazzjoni li għalihom l-awtoritajiet huma kompetenti skont il-paragrafi 3, 4 u 5.

Emenda 75

Emenda 75

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 10 – paragrafu 3

Artikolu 10 – paragrafu 3

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (3)   
  L-awtoritajiet
  kompetenti fir-rigward ta' operatur ta' inġenji tal-ajru għandhom jiġu ddeterminati skont ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 748/2009 (16). | (3)   
  L-awtorità jew l-awtoritajiet
  kompetenti fir-rigward ta' operatur ta' inġenji tal-ajru għandhom jiġu ddeterminati skont ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 748/2009 (16). |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(3)   
  L-awtoritajiet
  kompetenti fir-rigward ta' operatur ta' inġenji tal-ajru għandhom jiġu ddeterminati skont ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 748/2009 (16).

(3)   
  L-awtorità jew l-awtoritajiet
  kompetenti fir-rigward ta' operatur ta' inġenji tal-ajru għandhom jiġu ddeterminati skont ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 748/2009 (16).

Emenda 76

Emenda 76

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 10 – paragrafu 4

Artikolu 10 – paragrafu 4

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (4)   
  L-awtoritajiet
  kompetenti fir-rigward tal-ajruporti tal-Unjoni għandhom jiġu ddeterminati abbażi tal-ġuriżdizzjoni territorjali rispettiva. | (4)   
  L-awtorità jew awtoritajiet
  kompetenti fir-rigward tal-ajruporti tal-Unjoni għandhom jiġu ddeterminati abbażi tal-ġuriżdizzjoni territorjali rispettiva. |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(4)   
  L-awtoritajiet
  kompetenti fir-rigward tal-ajruporti tal-Unjoni għandhom jiġu ddeterminati abbażi tal-ġuriżdizzjoni territorjali rispettiva.

(4)   
  L-awtorità jew awtoritajiet
  kompetenti fir-rigward tal-ajruporti tal-Unjoni għandhom jiġu ddeterminati abbażi tal-ġuriżdizzjoni territorjali rispettiva.

Emenda 77

Emenda 77

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 10 – paragrafu 5

Artikolu 10 – paragrafu 5

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (5)   
  L-awtoritajiet
  kompetenti fir-rigward tal-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni għandhom jiġu ddeterminati skont l-Istat Membru ta' stabbiliment tagħhom. | (5)   
  L-awtorità jew awtoritajiet
  kompetenti fir-rigward tal-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni għandhom jiġu ddeterminati skont l-Istat Membru ta' stabbiliment tagħhom. |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(5)   
  L-awtoritajiet
  kompetenti fir-rigward tal-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni għandhom jiġu ddeterminati skont l-Istat Membru ta' stabbiliment tagħhom.

(5)   
  L-awtorità jew awtoritajiet
  kompetenti fir-rigward tal-fornituri tal-fjuwil tal-avjazzjoni għandhom jiġu ddeterminati skont l-Istat Membru ta' stabbiliment tagħhom.

Emenda 78

Emenda 78

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 11 – paragrafu 1

Artikolu 11 – paragrafu 1

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (1)   
  L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu
  r-regoli dwar penali applikabbli għal ksur ta' dispożizzjonijiet adottati skont dan ir-Regolament u għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa sabiex jiżguraw li jiġu implimentati. Il-penali previsti jridu jkunu effettivi, proporzjonati u dissważivi.
  L-Istati Membri għandhom jinnotifikaw
  dawn id-dispożizzjonijiet
  lill-Kummissjoni
  sa mhux aktar tard mill-31 ta' Diċembru 2023 u 
  għandhom jinnotifikawha wkoll
  , mingħajr dewmien, b'kull emenda li taffettwahom. | (1)   
  Il-Kummissjoni għandha tistabbilixxi
  r-regoli dwar penali applikabbli għal ksur ta' dispożizzjonijiet adottati skont dan ir-Regolament u 
  l-Istati Membri
  għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa sabiex jiżguraw li jiġu implimentati. Il-penali previsti jridu jkunu effettivi, proporzjonati u dissważivi.
  Il-Kummissjoni għandha twassal
  dawn id-dispożizzjonijiet
  lill-Istati Membri
  sa mhux aktar tard mill-31 ta' Diċembru 2023 u 
  għandha tinnotifikahom
  , mingħajr dewmien, b'kull emenda
  sussegwenti
  li taffettwahom. |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(1)   
  L-Istati Membri għandhom jistabbilixxu
  r-regoli dwar penali applikabbli għal ksur ta' dispożizzjonijiet adottati skont dan ir-Regolament u għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa sabiex jiżguraw li jiġu implimentati. Il-penali previsti jridu jkunu effettivi, proporzjonati u dissważivi.
  L-Istati Membri għandhom jinnotifikaw
  dawn id-dispożizzjonijiet
  lill-Kummissjoni
  sa mhux aktar tard mill-31 ta' Diċembru 2023 u 
  għandhom jinnotifikawha wkoll
  , mingħajr dewmien, b'kull emenda li taffettwahom.

(1)   
  Il-Kummissjoni għandha tistabbilixxi
  r-regoli dwar penali applikabbli għal ksur ta' dispożizzjonijiet adottati skont dan ir-Regolament u 
  l-Istati Membri
  għandhom jieħdu l-miżuri kollha meħtieġa sabiex jiżguraw li jiġu implimentati. Il-penali previsti jridu jkunu effettivi, proporzjonati u dissważivi.
  Il-Kummissjoni għandha twassal
  dawn id-dispożizzjonijiet
  lill-Istati Membri
  sa mhux aktar tard mill-31 ta' Diċembru 2023 u 
  għandha tinnotifikahom
  , mingħajr dewmien, b'kull emenda
  sussegwenti
  li taffettwahom.

Emenda 79

Emenda 79

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 11 – paragrafu 2

Artikolu 11 – paragrafu 2

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (2)   L-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe operatur ta' inġenji tal-ajru li jonqos milli jikkonforma mal-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 5 ikun responsabbli għal multa amministrattiva. Dik il-multa għandha tkun mill-inqas id-doppju tal-multiplikazzjoni tal-prezz medju annwali tal-fjuwil tal-avjazzjoni għal kull tunnellata u tal-kwantità annwali totali mhux ippumpjata fit-tank; | (2)   L-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe operatur ta' inġenji tal-ajru li jonqos milli jikkonforma mal-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 5 ikun responsabbli għal multa amministrattiva. Dik il-multa għandha tkun mill-inqas id-doppju tal-multiplikazzjoni tal-prezz medju annwali tal-fjuwil tal-avjazzjoni għal kull tunnellata u tal-kwantità annwali totali mhux ippumpjata fit-tank
  . Operatur tal-inġenji tal-ajru jista' jiġi eżentat minn multa amministrattiva jekk jista' jipprova li n-nuqqas tiegħu li jikkonforma mal-obbligi stipulati fl-Artikolu 5 huwa kkawżat minn ċirkostanzi eċċezzjonali u imprevedibbli, barra mill-kontroll tiegħu, li l-effetti tagħhom ma setgħux jiġu evitati anki kieku ttieħdu l-miżuri raġonevoli kollha
  ; |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(2)   L-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe operatur ta' inġenji tal-ajru li jonqos milli jikkonforma mal-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 5 ikun responsabbli għal multa amministrattiva. Dik il-multa għandha tkun mill-inqas id-doppju tal-multiplikazzjoni tal-prezz medju annwali tal-fjuwil tal-avjazzjoni għal kull tunnellata u tal-kwantità annwali totali mhux ippumpjata fit-tank;

(2)   L-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe operatur ta' inġenji tal-ajru li jonqos milli jikkonforma mal-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 5 ikun responsabbli għal multa amministrattiva. Dik il-multa għandha tkun mill-inqas id-doppju tal-multiplikazzjoni tal-prezz medju annwali tal-fjuwil tal-avjazzjoni għal kull tunnellata u tal-kwantità annwali totali mhux ippumpjata fit-tank
  . Operatur tal-inġenji tal-ajru jista' jiġi eżentat minn multa amministrattiva jekk jista' jipprova li n-nuqqas tiegħu li jikkonforma mal-obbligi stipulati fl-Artikolu 5 huwa kkawżat minn ċirkostanzi eċċezzjonali u imprevedibbli, barra mill-kontroll tiegħu, li l-effetti tagħhom ma setgħux jiġu evitati anki kieku ttieħdu l-miżuri raġonevoli kollha
  ;

Emenda 80

Emenda 80

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 11 – paragrafu 2a (ġdid)

Artikolu 11 – paragrafu 2a (ġdid)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (2a)
     
  L-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe ajruport tal-Unjoni, jew fejn applikabbli l-korp ta' amministrazzjoni ta' ajruport, li jonqsu milli jikkonformaw mal-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 6 ikunu soġġetti għal multa amministrattiva. |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(2a)
     
  L-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe ajruport tal-Unjoni, jew fejn applikabbli l-korp ta' amministrazzjoni ta' ajruport, li jonqsu milli jikkonformaw mal-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 6 ikunu soġġetti għal multa amministrattiva.

Emenda 81

Emenda 81

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 11 – paragrafu 3

Artikolu 11 – paragrafu 3

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (3)   L-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni li jonqos milli jikkonforma mal-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 4 fir-rigward tas-sehem minimu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jkun
  soġġett
  għal multa amministrattiva. Dik il-multa għandha tkun mill-inqas id-doppju tal-multiplikazzjoni tad-differenza bejn il-prezz medju annwali tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibblu u tal-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali għal kull tunnellata u tal-kwantità ta' fjuwils tal-avjazzjoni li ma jikkonformawx mas-sehem minimu msemmi fl-Artikolu 4 u fl-Anness I; | (3)   L-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni li jonqos milli jikkonforma mal-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 4 fir-rigward tas-sehem minimu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli
  jew kwalunkwe fornitur ta' fjuwil li
  jkun
  ġie pprovat li pprovda informazzjoni qarrieqa jew mhux preċiża rigward il-karatteristiċi jew l-oriġini tal-fjuwil li jkunu fornew, ikunu soġġetti
  għal multa amministrattiva Dik il-multa għandha tkun mill-inqas id-doppju tal-multiplikazzjoni tad-differenza bejn il-prezz medju annwali tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibblu u tal-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali għal kull tunnellata u tal-kwantità ta' fjuwils tal-avjazzjoni li ma jikkonformawx mas-sehem minimu msemmi fl-Artikolu 4 u fl-Anness I; |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(3)   L-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni li jonqos milli jikkonforma mal-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 4 fir-rigward tas-sehem minimu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jkun
  soġġett
  għal multa amministrattiva. Dik il-multa għandha tkun mill-inqas id-doppju tal-multiplikazzjoni tad-differenza bejn il-prezz medju annwali tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibblu u tal-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali għal kull tunnellata u tal-kwantità ta' fjuwils tal-avjazzjoni li ma jikkonformawx mas-sehem minimu msemmi fl-Artikolu 4 u fl-Anness I;

(3)   L-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni li jonqos milli jikkonforma mal-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 4 fir-rigward tas-sehem minimu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli
  jew kwalunkwe fornitur ta' fjuwil li
  jkun
  ġie pprovat li pprovda informazzjoni qarrieqa jew mhux preċiża rigward il-karatteristiċi jew l-oriġini tal-fjuwil li jkunu fornew, ikunu soġġetti
  għal multa amministrattiva Dik il-multa għandha tkun mill-inqas id-doppju tal-multiplikazzjoni tad-differenza bejn il-prezz medju annwali tal-fjuwil tal-avjazzjoni sostenibblu u tal-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali għal kull tunnellata u tal-kwantità ta' fjuwils tal-avjazzjoni li ma jikkonformawx mas-sehem minimu msemmi fl-Artikolu 4 u fl-Anness I;

Emenda 82

Emenda 82

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 11 – paragrafu 4

Artikolu 11 – paragrafu 4

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (4)   L-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni li jonqos milli jikkonforma mal-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 4 fir-rigward tas-sehem minimu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi jkun soġġett għal multa amministrattiva. Dik il-multa għandha tkun mill-inqas id-doppju tal-multiplikazzjoni tad-differenza bejn il-prezz medju annwali tal-fjuwil tal-avjazzjoni sintetiku u tal-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali għal kull tunnellata u tal-kwantità tal-fjuwil tal-avjazzjoni li ma jikkonformax mas-sehem minimu msemmi fl-Artikolu 4 u l-Anness I; | (4)   L-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni li jonqos milli jikkonforma mal-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 4 fir-rigward tas-sehem minimu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi jkun soġġett għal multa amministrattiva. Dik il-multa għandha tkun mill-inqas id-doppju tal-multiplikazzjoni tad-differenza bejn il-prezz medju annwali tal-fjuwil tal-avjazzjoni sintetiku u tal-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali għal kull tunnellata u tal-kwantità tal-fjuwil tal-avjazzjoni li ma jikkonformax mas-sehem minimu msemmi fl-Artikolu 4 u l-Anness I; |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(4)   L-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni li jonqos milli jikkonforma mal-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 4 fir-rigward tas-sehem minimu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi jkun soġġett għal multa amministrattiva. Dik il-multa għandha tkun mill-inqas id-doppju tal-multiplikazzjoni tad-differenza bejn il-prezz medju annwali tal-fjuwil tal-avjazzjoni sintetiku u tal-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali għal kull tunnellata u tal-kwantità tal-fjuwil tal-avjazzjoni li ma jikkonformax mas-sehem minimu msemmi fl-Artikolu 4 u l-Anness I;

(4)   L-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni li jonqos milli jikkonforma mal-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 4 fir-rigward tas-sehem minimu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi jkun soġġett għal multa amministrattiva. Dik il-multa għandha tkun mill-inqas id-doppju tal-multiplikazzjoni tad-differenza bejn il-prezz medju annwali tal-fjuwil tal-avjazzjoni sintetiku u tal-fjuwil tal-avjazzjoni konvenzjonali għal kull tunnellata u tal-kwantità tal-fjuwil tal-avjazzjoni li ma jikkonformax mas-sehem minimu msemmi fl-Artikolu 4 u l-Anness I;

Emenda 83

Emenda 83

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 11 – paragrafu 5a (ġdid)

Artikolu 11 – paragrafu 5a (ġdid)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (5a)
     
  L-Istati Membri għandu jkollhom il-qafas legali u amministrattiv meħtieġ stabbilit fil-livell nazzjonali biex jiżguraw li l-informazzjoni mdaħħla mill-fornituri tal-fjuwil fil-Bażi ta' Data tal-Unjoni msemmija fl-Artikolu 28 tad-Direttiva (UE) 2018/2001 tkun preċiża, ivverifikata u awditjata. |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(5a)
     
  L-Istati Membri għandu jkollhom il-qafas legali u amministrattiv meħtieġ stabbilit fil-livell nazzjonali biex jiżguraw li l-informazzjoni mdaħħla mill-fornituri tal-fjuwil fil-Bażi ta' Data tal-Unjoni msemmija fl-Artikolu 28 tad-Direttiva (UE) 2018/2001 tkun preċiża, ivverifikata u awditjata.

Emenda 84

Emenda 84

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 11 – paragrafu 6

Artikolu 11 – paragrafu 6

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (6)   L-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni li kien soġġett għal nuqqas mill-obbligu stabbilit fl-Artikolu 4 fir-rigward tas-sehem minimu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jew ta' fjuwils sintetiċi f'perjodu ta' rapportar partikolari, għandu
  jforni
  lis-suq fil-perjodu ta' rapportar sussegwenti bi kwantità ta' dak il-fjuwil rispettiv ugwali għal dak in-nuqqas, minbarra l-obbligu tiegħu tal-perjodu ta' rapportar. L-issodisfar ta' dan l-obbligu ma għandux jeżonera lill-fornitur tal-fjuwil mill-obbligu li jħallas il-penali stabbiliti fil-paragrafi 3 u 4 ta' dan l-Artikolu; | (6)   L-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni li kien soġġett għal nuqqas mill-obbligu stabbilit fl-Artikolu 4 fir-rigward tas-sehem minimu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jew ta' fjuwils sintetiċi f'perjodu ta' rapportar partikolari,
  fejn il-Kummissjoni tivvaluta li dan in-nuqqas ma jkunx ikkawżat min-nuqqas ta' riżorsi disponibbli,
  għandu
  jagħmel kull sforz possibbli biex iforni
  lis-suq fil-perjodu ta' rapportar sussegwenti bi kwantità ta' dak il-fjuwil rispettiv ugwali għal dak in-nuqqas, minbarra l-obbligu tiegħu tal-perjodu ta' rapportar. L-issodisfar ta' dan l-obbligu ma għandux jeżonera lill-fornitur tal-fjuwil mill-obbligu li jħallas il-penali stabbiliti fil-paragrafi 3 u 4 ta' dan l-Artikolu; |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(6)   L-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni li kien soġġett għal nuqqas mill-obbligu stabbilit fl-Artikolu 4 fir-rigward tas-sehem minimu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jew ta' fjuwils sintetiċi f'perjodu ta' rapportar partikolari, għandu
  jforni
  lis-suq fil-perjodu ta' rapportar sussegwenti bi kwantità ta' dak il-fjuwil rispettiv ugwali għal dak in-nuqqas, minbarra l-obbligu tiegħu tal-perjodu ta' rapportar. L-issodisfar ta' dan l-obbligu ma għandux jeżonera lill-fornitur tal-fjuwil mill-obbligu li jħallas il-penali stabbiliti fil-paragrafi 3 u 4 ta' dan l-Artikolu;

(6)   L-Istati Membri għandhom jiżguraw li kwalunkwe fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni li kien soġġett għal nuqqas mill-obbligu stabbilit fl-Artikolu 4 fir-rigward tas-sehem minimu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli jew ta' fjuwils sintetiċi f'perjodu ta' rapportar partikolari,
  fejn il-Kummissjoni tivvaluta li dan in-nuqqas ma jkunx ikkawżat min-nuqqas ta' riżorsi disponibbli,
  għandu
  jagħmel kull sforz possibbli biex iforni
  lis-suq fil-perjodu ta' rapportar sussegwenti bi kwantità ta' dak il-fjuwil rispettiv ugwali għal dak in-nuqqas, minbarra l-obbligu tiegħu tal-perjodu ta' rapportar. L-issodisfar ta' dan l-obbligu ma għandux jeżonera lill-fornitur tal-fjuwil mill-obbligu li jħallas il-penali stabbiliti fil-paragrafi 3 u 4 ta' dan l-Artikolu;

Emenda 85

Emenda 85

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 11 – paragrafu 7

Artikolu 11 – paragrafu 7

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (7)   L-Istati Membri għandu jkollhom il-qafas legali u amministrattiv meħtieġ stabbilit fil-livell nazzjonali biex jiżguraw l-issodisfar tal-obbligi u l-ġbir tal-multi amministrattivi. L-Istati Membri għandhom jittrasferixxu l-ammont miġbur permezz ta' dawk il-multi amministrattivi bħala kontribuzzjoni
  għall-Faċilità ta' Investiment għal Tranżizzjoni Ekoloġika tal-InvestEU
  ,
  bħala żieda għall-garanzija tal-UE
  . | (7)   L-Istati Membri għandu jkollhom il-qafas legali u amministrattiv meħtieġ stabbilit fil-livell nazzjonali biex jiżguraw l-issodisfar tal-obbligi u l-ġbir tal-multi amministrattivi. L-Istati Membri għandhom jittrasferixxu l-ammont miġbur permezz ta' dawk il-multi amministrattivi bħala kontribuzzjoni
  għall-Fond għall-Avjazzjoni Sostenibbli
  ,
  stabbilit taħt l-Artikolu 11a
  . |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(7)   L-Istati Membri għandu jkollhom il-qafas legali u amministrattiv meħtieġ stabbilit fil-livell nazzjonali biex jiżguraw l-issodisfar tal-obbligi u l-ġbir tal-multi amministrattivi. L-Istati Membri għandhom jittrasferixxu l-ammont miġbur permezz ta' dawk il-multi amministrattivi bħala kontribuzzjoni
  għall-Faċilità ta' Investiment għal Tranżizzjoni Ekoloġika tal-InvestEU
  ,
  bħala żieda għall-garanzija tal-UE
  .

(7)   L-Istati Membri għandu jkollhom il-qafas legali u amministrattiv meħtieġ stabbilit fil-livell nazzjonali biex jiżguraw l-issodisfar tal-obbligi u l-ġbir tal-multi amministrattivi. L-Istati Membri għandhom jittrasferixxu l-ammont miġbur permezz ta' dawk il-multi amministrattivi bħala kontribuzzjoni
  għall-Fond għall-Avjazzjoni Sostenibbli
  ,
  stabbilit taħt l-Artikolu 11a
  .

Emenda 86

Emenda 86

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 11a (ġdid)

Artikolu 11a (ġdid)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | Artikolu 11a |
| | Fond għall-Avjazzjoni Sostenibbli |
| | 1.
     
  Għandu jiġi stabbilit Fond għall-Avjazzjoni Sostenibbli (“il-Fond”) għall-perjodu mill-2023 sal-2050 biex tiġi aċċellerata d-dekarbonizzazzjoni tas-settur tal-avjazzjoni mingħajr ma jiġi mfixkel is-suq intern integrat ħafna tiegħu, u b'mod partikolari biex jiġi appoġġat l-investiment f'teknoloġiji u infrastruttura innovattivi għall-produzzjoni, l-użu, l-introduzzjoni u l-ħżin ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, teknoloġiji innovattivi oħra ta' propulsjoni tal-inġenji tal-ajru, inklużi l-idroġenu u l-elettriku, ir-riċerka f'magni ġodda u teknoloġija ta' qbid mill-arja, proċess li bih is-CO2 jinqabad direttament mill-arja u mhux minn sorsi lokalizzati, u sforzi jitnaqqsu l-effetti mhux tas-CO2 tal-avjazzjoni. L-investiment kollu appoġġat mill-Fond għandu jsir pubbliku u għandu jkun konsistenti mal-għanijiet ta' dan ir-Regolament. |
| | 2.
     
  Il-Fond għandu jikkostitwixxi parti integrali mill-baġit tal-UE u għandu jkun ibbaġitjat fil-limiti massimi tal-QFP. Id-dħul iġġenerat mill-penali skont dan ir-Regolament għandhom jiġu allokati lill-Fond. |
| | 3.
     
  Il-Fond għandu jiġi mmaniġġjat ċentralment permezz ta' korp tal-Unjoni li l-istruttura ta' governanza u l-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet tiegħu għandhom ikunu trasparenti u inklużivi, b'mod partikolari fl-istabbiliment ta' oqsma ta' prijorità, kriterji u proċeduri ta' allokazzjoni ta' għotjiet. Il-partijiet ikkonċernati rilevanti għandu jkollhom rwol konsultattiv xieraq. L-informazzjoni kollha dwar l-investimenti u l-informazzjoni rilevanti l-oħra kollha dwar il-funzjonament tal-Fond għandhom ikunu disponibbli għall-pubbliku. |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

Artikolu 11a

Artikolu 11a

Fond għall-Avjazzjoni Sostenibbli

Fond għall-Avjazzjoni Sostenibbli

1.
     
  Għandu jiġi stabbilit Fond għall-Avjazzjoni Sostenibbli (“il-Fond”) għall-perjodu mill-2023 sal-2050 biex tiġi aċċellerata d-dekarbonizzazzjoni tas-settur tal-avjazzjoni mingħajr ma jiġi mfixkel is-suq intern integrat ħafna tiegħu, u b'mod partikolari biex jiġi appoġġat l-investiment f'teknoloġiji u infrastruttura innovattivi għall-produzzjoni, l-użu, l-introduzzjoni u l-ħżin ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, teknoloġiji innovattivi oħra ta' propulsjoni tal-inġenji tal-ajru, inklużi l-idroġenu u l-elettriku, ir-riċerka f'magni ġodda u teknoloġija ta' qbid mill-arja, proċess li bih is-CO2 jinqabad direttament mill-arja u mhux minn sorsi lokalizzati, u sforzi jitnaqqsu l-effetti mhux tas-CO2 tal-avjazzjoni. L-investiment kollu appoġġat mill-Fond għandu jsir pubbliku u għandu jkun konsistenti mal-għanijiet ta' dan ir-Regolament.

2.
     
  Il-Fond għandu jikkostitwixxi parti integrali mill-baġit tal-UE u għandu jkun ibbaġitjat fil-limiti massimi tal-QFP. Id-dħul iġġenerat mill-penali skont dan ir-Regolament għandhom jiġu allokati lill-Fond.

3.
     
  Il-Fond għandu jiġi mmaniġġjat ċentralment permezz ta' korp tal-Unjoni li l-istruttura ta' governanza u l-proċess tat-teħid ta' deċiżjonijiet tiegħu għandhom ikunu trasparenti u inklużivi, b'mod partikolari fl-istabbiliment ta' oqsma ta' prijorità, kriterji u proċeduri ta' allokazzjoni ta' għotjiet. Il-partijiet ikkonċernati rilevanti għandu jkollhom rwol konsultattiv xieraq. L-informazzjoni kollha dwar l-investimenti u l-informazzjoni rilevanti l-oħra kollha dwar il-funzjonament tal-Fond għandhom ikunu disponibbli għall-pubbliku.

Emenda 87

Emenda 87

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 12 – paragrafu 1 – punt a

Artikolu 12 – paragrafu 1 – punt a

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (a) | L-ammont ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli mixtri mill-operaturi tal-inġenji tal-ajru fil-livell tal-Unjoni b'mod aggregat, għall-użu fuq titjiriet li jitilqu minn ajruport tal-Unjoni, u mill-ajruport tal-Unjoni; |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(a)

L-ammont ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli mixtri mill-operaturi tal-inġenji tal-ajru fil-livell tal-Unjoni b'mod aggregat, għall-użu fuq titjiriet li jitilqu minn ajruport tal-Unjoni, u mill-ajruport tal-Unjoni;

| (a) | L-ammont ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli mixtri mill-operaturi tal-inġenji tal-ajru fil-livell tal-Unjoni b'mod aggregat, għall-użu fuq titjiriet
  koperti minn dan ir-Regolament
  li jitilqu minn ajruport tal-Unjoni, u mill-ajruport tal-Unjoni; |
| --- | --- |

(a)

L-ammont ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli mixtri mill-operaturi tal-inġenji tal-ajru fil-livell tal-Unjoni b'mod aggregat, għall-użu fuq titjiriet
  koperti minn dan ir-Regolament
  li jitilqu minn ajruport tal-Unjoni, u mill-ajruport tal-Unjoni;

koperti minn dan ir-Regolament

Emenda 88

Emenda 88

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 12 – paragrafu 1 – punt b

Artikolu 12 – paragrafu 1 – punt b

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (b) | L-ammont ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli u ta' fjuwil tal-avjazzjoni sintetiku fornut fil-livell tal-Unjoni b'mod aggregat u skont l-ajruport tal-Unjoni; |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(b)

L-ammont ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli u ta' fjuwil tal-avjazzjoni sintetiku fornut fil-livell tal-Unjoni b'mod aggregat u skont l-ajruport tal-Unjoni;

| (b) | L-ammont ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli u ta' fjuwil tal-avjazzjoni sintetiku fornut fil-livell tal-Unjoni b'mod aggregat
  , skont l-Istati Membri, skont il-materja prima tal-fjuwil,
  u skont l-ajruport tal-Unjoni; |
| --- | --- |

(b)

L-ammont ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli u ta' fjuwil tal-avjazzjoni sintetiku fornut fil-livell tal-Unjoni b'mod aggregat
  , skont l-Istati Membri, skont il-materja prima tal-fjuwil,
  u skont l-ajruport tal-Unjoni;

, skont l-Istati Membri, skont il-materja prima tal-fjuwil,

Emenda 89

Emenda 89

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 12 – paragrafu 1 – punt ba (ġdid)

Artikolu 12 – paragrafu 1 – punt ba (ġdid)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (ba) | Fejn disponibbli, l-ammont ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli fornut u mixtri minn operaturi tal-inġenji tal-ajru fil-pajjiżi ġirien tal-Unjoni li magħhom ikun ġie konkluż Ftehim Ewropew dwar is-Servizzi tal-Ajru; |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(ba)

(ba)

Fejn disponibbli, l-ammont ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli fornut u mixtri minn operaturi tal-inġenji tal-ajru fil-pajjiżi ġirien tal-Unjoni li magħhom ikun ġie konkluż Ftehim Ewropew dwar is-Servizzi tal-Ajru;

Fejn disponibbli, l-ammont ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli fornut u mixtri minn operaturi tal-inġenji tal-ajru fil-pajjiżi ġirien tal-Unjoni li magħhom ikun ġie konkluż Ftehim Ewropew dwar is-Servizzi tal-Ajru;

Emenda 90

Emenda 90

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 12 – paragrafu 1 – punt c

Artikolu 12 – paragrafu 1 – punt c

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (c) | L-istat tas-suq, inkluż informazzjoni dwar il-prezzijiet, u x-xejriet fil-produzzjoni u l-użu sostenibbli tal-fjuwil tal-avjazzjoni fl-Unjoni; |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(c)

L-istat tas-suq, inkluż informazzjoni dwar il-prezzijiet, u x-xejriet fil-produzzjoni u l-użu sostenibbli tal-fjuwil tal-avjazzjoni fl-Unjoni;

| (c) | L-istat tas-suq, inkluż informazzjoni dwar il-prezzijiet, u x-xejriet fil-produzzjoni u l-użu sostenibbli tal-fjuwil tal-avjazzjoni fl-Unjoni
  , u skont l-Istati Membri
  ; |
| --- | --- |

(c)

L-istat tas-suq, inkluż informazzjoni dwar il-prezzijiet, u x-xejriet fil-produzzjoni u l-użu sostenibbli tal-fjuwil tal-avjazzjoni fl-Unjoni
  , u skont l-Istati Membri
  ;

, u skont l-Istati Membri

Emenda 91

Emenda 91

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 12 – paragrafu 1 – punt d

Artikolu 12 – paragrafu 1 – punt d

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (d) | L-istatus tal-konformità tal-ajruporti rigward l-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 6; |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(d)

L-istatus tal-konformità tal-ajruporti rigward l-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 6;

| (d) | L-istatus tal-konformità tal-ajruporti
  , jew fejn applikabbli, il-korp ta' amministrazzjoni ta' ajruport,
  rigward l-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 6; |
| --- | --- |

(d)

L-istatus tal-konformità tal-ajruporti
  , jew fejn applikabbli, il-korp ta' amministrazzjoni ta' ajruport,
  rigward l-obbligi stabbiliti fl-Artikolu 6;

, jew fejn applikabbli, il-korp ta' amministrazzjoni ta' ajruport,

Emenda 92

Emenda 92

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 12 – paragrafu 1 – punt e

Artikolu 12 – paragrafu 1 – punt e

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (e) | L-istatus ta' konformità ta' kull operatur tal-inġenji tal-ajru u fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni li jkollhom obbligu skont dan ir-Regolament fil-perjodu ta' rapportar; |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(e)

L-istatus ta' konformità ta' kull operatur tal-inġenji tal-ajru u fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni li jkollhom obbligu skont dan ir-Regolament fil-perjodu ta' rapportar;

| (e) | L-istatus ta' konformità ta' kull operatur tal-inġenji tal-ajru u fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni li jkollhom obbligu skont dan ir-Regolament fil-perjodu ta' rapportar
  , inklużi dawk li ġew notifikati bħala operatur ta' inġenji tal-ajru, skont l-Artikolu 3, paragrafu 1, inċiż 2
  ; |
| --- | --- |

(e)

L-istatus ta' konformità ta' kull operatur tal-inġenji tal-ajru u fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni li jkollhom obbligu skont dan ir-Regolament fil-perjodu ta' rapportar
  , inklużi dawk li ġew notifikati bħala operatur ta' inġenji tal-ajru, skont l-Artikolu 3, paragrafu 1, inċiż 2
  ;

, inklużi dawk li ġew notifikati bħala operatur ta' inġenji tal-ajru, skont l-Artikolu 3, paragrafu 1, inċiż 2

Emenda 93

Emenda 93

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 12 – paragrafu 1 – punt f

Artikolu 12 – paragrafu 1 – punt f

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| (f) | L-oriġini u l-karatteristiċi tal-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli kollha mixtrija mill-operaturi tal-inġenji tal-ajru għall-użu fuq titjiriet li jitilqu minn ajruporti tal-Unjoni. |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(f)

L-oriġini u l-karatteristiċi tal-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli kollha mixtrija mill-operaturi tal-inġenji tal-ajru għall-użu fuq titjiriet li jitilqu minn ajruporti tal-Unjoni.

| (f) | L-oriġini u l-karatteristiċi tal-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli kollha mixtrija mill-operaturi tal-inġenji tal-ajru għall-użu fuq titjiriet
  koperti skont dan ir-Regolament
  li jitilqu minn ajruporti tal-Unjoni. |
| --- | --- |

(f)

L-oriġini u l-karatteristiċi tal-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli kollha mixtrija mill-operaturi tal-inġenji tal-ajru għall-użu fuq titjiriet
  koperti skont dan ir-Regolament
  li jitilqu minn ajruporti tal-Unjoni.

koperti skont dan ir-Regolament

Emenda 94

Emenda 94

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 12 – paragrafu 1 – punt fa (ġdid)

Artikolu 12 – paragrafu 1 – punt fa (ġdid)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | (fa) | L-ammont ta' kontenut aromatiku, ta' naftalen u kubrit fil-fjuwil tal-avjazzjoni, fornut fil-livell tal-Unjoni b'mod aggregat u skont l-ajruporti tal-Unjoni; |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

(fa)

(fa)

L-ammont ta' kontenut aromatiku, ta' naftalen u kubrit fil-fjuwil tal-avjazzjoni, fornut fil-livell tal-Unjoni b'mod aggregat u skont l-ajruporti tal-Unjoni;

L-ammont ta' kontenut aromatiku, ta' naftalen u kubrit fil-fjuwil tal-avjazzjoni, fornut fil-livell tal-Unjoni b'mod aggregat u skont l-ajruporti tal-Unjoni;

Emenda 95

Emenda 95

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 12a (ġdid)

Artikolu 12a (ġdid)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | Artikolu 12a |
| | Sistema ta' tikkettar tal-Unjoni għall-prestazzjoni ambjentali tal-avjazzjoni |
| | 1.
     
  Sabiex tkompli tippromwovi d-dekarbonizzazzjoni tas-settur tal-avjazzjoni u żżid it-trasparenza tal-informazzjoni lill-konsumaturi rigward il-prestazzjoni ambjentali mill-operaturi tal-inġenji tal-ajru, il-Kummissjoni għandha tistabbilixxi sistema komprensiva ta' tikkettar tal-Unjoni għall-prestazzjoni ambjentali tal-avjazzjoni, li għandha tiġi żviluppata u implimentata mill-EASA u li għandha tiġi applikata għal operaturi tal-inġenji tal-ajru u titjiriet kummerċjali tat-trasport bl-ajru soġġett għal dan ir-Regolament. |
| | 2.
     
  Sal-1 ta' Jannar 2024, il-Kummissjoni għandha tadotta att delegat f'konformità mal-Artikolu 13a (ġdid) biex tissupplementa dan ir-Regolament billi tistabbilixxi d-dispożizzjonijiet dettaljati u l-istandards tekniċi għall-funzjonament tas-sistema ta' tikkettar tal-Unjoni għall-prestazzjoni ambjentali ta' inġenji tal-ajru, operaturi tal-inġenji tal-ajru u titjiriet kummerċjali. |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

Artikolu 12a

Artikolu 12a

Sistema ta' tikkettar tal-Unjoni għall-prestazzjoni ambjentali tal-avjazzjoni

Sistema ta' tikkettar tal-Unjoni għall-prestazzjoni ambjentali tal-avjazzjoni

1.
     
  Sabiex tkompli tippromwovi d-dekarbonizzazzjoni tas-settur tal-avjazzjoni u żżid it-trasparenza tal-informazzjoni lill-konsumaturi rigward il-prestazzjoni ambjentali mill-operaturi tal-inġenji tal-ajru, il-Kummissjoni għandha tistabbilixxi sistema komprensiva ta' tikkettar tal-Unjoni għall-prestazzjoni ambjentali tal-avjazzjoni, li għandha tiġi żviluppata u implimentata mill-EASA u li għandha tiġi applikata għal operaturi tal-inġenji tal-ajru u titjiriet kummerċjali tat-trasport bl-ajru soġġett għal dan ir-Regolament.

2.
     
  Sal-1 ta' Jannar 2024, il-Kummissjoni għandha tadotta att delegat f'konformità mal-Artikolu 13a (ġdid) biex tissupplementa dan ir-Regolament billi tistabbilixxi d-dispożizzjonijiet dettaljati u l-istandards tekniċi għall-funzjonament tas-sistema ta' tikkettar tal-Unjoni għall-prestazzjoni ambjentali ta' inġenji tal-ajru, operaturi tal-inġenji tal-ajru u titjiriet kummerċjali.

Emenda 96

Emenda 96

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 13 – titolu

Artikolu 13 – titolu

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| Perjodu tranżitorju | Mekkaniżmu ta' flessibbiltà tal-SAF |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

Perjodu tranżitorju

Perjodu tranżitorju

Mekkaniżmu ta' flessibbiltà tal-SAF

Mekkaniżmu ta' flessibbiltà tal-SAF

Emenda 97

Emenda 97

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 13 – paragrafu 1

Artikolu 13 – paragrafu 1

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| B'deroga mill-Artikolu 4,
  mill-


  1
   ta' 
  Jannar 2025


  sal-31 ta' Diċembru 2029
  , għal kull perjodu ta' rapportar, fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni jista'
  jforni s-sehem minimu ta' fjuwil
  tal-avjazzjoni sostenibbli
  ddefinit
  fl-Anness I 
  bħala medja ponderata fuq il-fjuwil tal-avjazzjoni kollu li jkun forna fl-ajruporti tal-Unjoni għal dak il-perjodu ta' rapportar
  . | B'deroga mill-Artikolu 4,
  u matul il-perjodu
  ta'
  10 snin mid-data tal-applikazzjoni għall-Artikoli 4 u 5 f'konformità mal-Artikolu 15
  , għal kull perjodu ta' rapportar, fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni jista'
  jiġġustifika l-provvista tiegħu tal-fjuwils
  tal-avjazzjoni sostenibbli
  ddefiniti
  fl-Anness I 
  b'referenza għal mekkaniżmu ta' flessibbiltà tal-SAF, definit fl-Artikolu 3, inċiż 16a (ġdid)
  . |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

B'deroga mill-Artikolu 4,
  mill-


  1
   ta' 
  Jannar 2025


  sal-31 ta' Diċembru 2029
  , għal kull perjodu ta' rapportar, fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni jista'
  jforni s-sehem minimu ta' fjuwil
  tal-avjazzjoni sostenibbli
  ddefinit
  fl-Anness I 
  bħala medja ponderata fuq il-fjuwil tal-avjazzjoni kollu li jkun forna fl-ajruporti tal-Unjoni għal dak il-perjodu ta' rapportar
  .

mill-

1

Jannar 2025

sal-31 ta' Diċembru 2029

jforni s-sehem minimu ta' fjuwil

ddefinit

bħala medja ponderata fuq il-fjuwil tal-avjazzjoni kollu li jkun forna fl-ajruporti tal-Unjoni għal dak il-perjodu ta' rapportar

B'deroga mill-Artikolu 4,
  u matul il-perjodu
  ta'
  10 snin mid-data tal-applikazzjoni għall-Artikoli 4 u 5 f'konformità mal-Artikolu 15
  , għal kull perjodu ta' rapportar, fornitur tal-fjuwil tal-avjazzjoni jista'
  jiġġustifika l-provvista tiegħu tal-fjuwils
  tal-avjazzjoni sostenibbli
  ddefiniti
  fl-Anness I 
  b'referenza għal mekkaniżmu ta' flessibbiltà tal-SAF, definit fl-Artikolu 3, inċiż 16a (ġdid)
  .

u matul il-perjodu

10 snin mid-data tal-applikazzjoni għall-Artikoli 4 u 5 f'konformità mal-Artikolu 15

jiġġustifika l-provvista tiegħu tal-fjuwils

ddefiniti

b'referenza għal mekkaniżmu ta' flessibbiltà tal-SAF, definit fl-Artikolu 3, inċiż 16a (ġdid)

Emenda 98

Emenda 98

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 13 – paragrafu 1a (ġdid)

Artikolu 13 – paragrafu 1a (ġdid)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | Sal-1 ta' Jannar 2025, il-Kummissjoni għandha tadotta atti delegati f'konformità mal-Artikolu 13a biex tissupplementa dan ir-Regolament billi tistabbilixxi arranġamenti dettaljati għall-mekkaniżmu ta' flessibbiltà tal-SAF, filwaqt li tiggarantixxi kundizzjonijiet ekwi u livell għoli ta' integrità ambjentali, kif ukoll timminimizza r-riskju ta' frodi, irregolaritajiet u talbiet doppji. Tali arranġamenti dettaljati, li jinkorporaw elementi ta' book & claim, jistgħu jippermettu l-istabbiliment ta' sistema ta' negozjabbiltà ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli, inklużi regoli dettaljati dwar ir-reġistrazzjoni, l-allokazzjoni, il-kontabbiltà u r-rapportar tal-provvista u l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli. |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

Sal-1 ta' Jannar 2025, il-Kummissjoni għandha tadotta atti delegati f'konformità mal-Artikolu 13a biex tissupplementa dan ir-Regolament billi tistabbilixxi arranġamenti dettaljati għall-mekkaniżmu ta' flessibbiltà tal-SAF, filwaqt li tiggarantixxi kundizzjonijiet ekwi u livell għoli ta' integrità ambjentali, kif ukoll timminimizza r-riskju ta' frodi, irregolaritajiet u talbiet doppji. Tali arranġamenti dettaljati, li jinkorporaw elementi ta' book & claim, jistgħu jippermettu l-istabbiliment ta' sistema ta' negozjabbiltà ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli, inklużi regoli dettaljati dwar ir-reġistrazzjoni, l-allokazzjoni, il-kontabbiltà u r-rapportar tal-provvista u l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli.

Sal-1 ta' Jannar 2025, il-Kummissjoni għandha tadotta atti delegati f'konformità mal-Artikolu 13a biex tissupplementa dan ir-Regolament billi tistabbilixxi arranġamenti dettaljati għall-mekkaniżmu ta' flessibbiltà tal-SAF, filwaqt li tiggarantixxi kundizzjonijiet ekwi u livell għoli ta' integrità ambjentali, kif ukoll timminimizza r-riskju ta' frodi, irregolaritajiet u talbiet doppji. Tali arranġamenti dettaljati, li jinkorporaw elementi ta' book & claim, jistgħu jippermettu l-istabbiliment ta' sistema ta' negozjabbiltà ta' fjuwil tal-avjazzjoni sostenibbli, inklużi regoli dettaljati dwar ir-reġistrazzjoni, l-allokazzjoni, il-kontabbiltà u r-rapportar tal-provvista u l-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli.

Emenda 99

Emenda 99

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 13 – paragrafu 1b (ġdid)

Artikolu 13 – paragrafu 1b (ġdid)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | Matul il-perijodu stabbilit fil-paragrafu 1, il-Kummissjoni għandha timmonitorja regolarment l-integrità u t-trasparenza tas-suq għall-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, billi tibbaża, fejn xieraq, fuq informazzjoni li tinsab fil-Bażi ta' Data tal-Unjoni u data oħra rrapportata lill-awtoritajiet kompetenti. Il-Kummissjoni għandha b'mod partikolari teżamina l-funzjonament tas-suq, inkluż fir-rigward ta' kwalunkwe volatilità tas-suq, evoluzzjoni mhux tas-soltu tal-prezzijiet jew imġiba kummerċjali tal-parteċipanti fis-suq li tista' tindika mġiba monopolistika possibbli, filwaqt li tagħmel użu sħiħ mis-setgħat tagħha skont l-Artikolu 102 tat-TFUE biex tipprevjeni lill-atturi fis-suq milli jabbużaw minn pożizzjoni dominanti fis-suq. |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

Matul il-perijodu stabbilit fil-paragrafu 1, il-Kummissjoni għandha timmonitorja regolarment l-integrità u t-trasparenza tas-suq għall-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, billi tibbaża, fejn xieraq, fuq informazzjoni li tinsab fil-Bażi ta' Data tal-Unjoni u data oħra rrapportata lill-awtoritajiet kompetenti. Il-Kummissjoni għandha b'mod partikolari teżamina l-funzjonament tas-suq, inkluż fir-rigward ta' kwalunkwe volatilità tas-suq, evoluzzjoni mhux tas-soltu tal-prezzijiet jew imġiba kummerċjali tal-parteċipanti fis-suq li tista' tindika mġiba monopolistika possibbli, filwaqt li tagħmel użu sħiħ mis-setgħat tagħha skont l-Artikolu 102 tat-TFUE biex tipprevjeni lill-atturi fis-suq milli jabbużaw minn pożizzjoni dominanti fis-suq.

Matul il-perijodu stabbilit fil-paragrafu 1, il-Kummissjoni għandha timmonitorja regolarment l-integrità u t-trasparenza tas-suq għall-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, billi tibbaża, fejn xieraq, fuq informazzjoni li tinsab fil-Bażi ta' Data tal-Unjoni u data oħra rrapportata lill-awtoritajiet kompetenti. Il-Kummissjoni għandha b'mod partikolari teżamina l-funzjonament tas-suq, inkluż fir-rigward ta' kwalunkwe volatilità tas-suq, evoluzzjoni mhux tas-soltu tal-prezzijiet jew imġiba kummerċjali tal-parteċipanti fis-suq li tista' tindika mġiba monopolistika possibbli, filwaqt li tagħmel użu sħiħ mis-setgħat tagħha skont l-Artikolu 102 tat-TFUE biex tipprevjeni lill-atturi fis-suq milli jabbużaw minn pożizzjoni dominanti fis-suq.

Emenda 100

Emenda 100

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 13a (ġdid)

Artikolu 13a (ġdid)

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| | Artikolu 13a |
| | Eżerċizzju tad-delega |
| | 1.
     
  Is-setgħa ta' adozzjoni ta' atti delegati hija mogħtija lill-Kummissjoni soġġett għall-kondizzjonijiet stabbiliti f'dan l-Artikolu. |
| | 2.
     
  Is-setgħa ta' adozzjoni ta' atti delegati msemmija fl-Artikoli 12a u 13 għandha tiġi kkonferita lill-Kummissjoni għal perjodu ta' żmien indeterminat minn [id-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament]. |
| | 3.
     
  Id-delega ta' setgħa msemmija fl-Artikoli 12a u 13 tista' tiġi revokata fi kwalunkwe mument mill-Parlament Ewropew jew mill-Kunsill. Deċiżjoni li tirrevoka għandha ttemm id-delega ta' setgħa speċifikata f'dik id-deċiżjoni. Għandha ssir effettiva fil-jum wara l-pubblikazzjoni tad-deċiżjoni f'Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea jew f'data aktar tard speċifikata fih. M'għanda taffettwa l-validità ta' ebda att delegat li jkun diġà fis-seħħ. |
| | 4.
     
  Qabel ma tadotta att delegat, il-Kummissjoni għandha tikkonsulta esperti nnominati minn kull Stat Membru f'konformità mal-prinċipji stipulati fil-Ftehim Interistituzzjonali tat-13 ta' April 2016 dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet. |
| | 5.
     
  Hekk kif tadotta att delegat, il-Kummissjoni għandha tinnotifikah simultanjament lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill. |
| | 6.
     
  Att delegat adottat skont l-Artikoli 12a u 13 għandu jidħol fis-seħħ biss jekk ma tkun saret l-ebda oġġezzjoni mill-Parlament Ewropew jew mill-Kunsill fi żmien perjodu ta' xahrejn min-notifika ta' dan l-att lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill jew jekk, qabel jiskadi dan il-perjodu, kemm il-Parlament Ewropew kif ukoll il-Kunsill ikunu t-tnejn infurmaw lill-Kummissjoni li mhumiex sejrin joġġezzjonaw. Dak il-perjodu għandu jiġi estiż b'xahar fuq inizjattiva tal-Parlament Ewropew jew tal-Kunsill. |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

Artikolu 13a

Artikolu 13a

Eżerċizzju tad-delega

Eżerċizzju tad-delega

1.
     
  Is-setgħa ta' adozzjoni ta' atti delegati hija mogħtija lill-Kummissjoni soġġett għall-kondizzjonijiet stabbiliti f'dan l-Artikolu.

2.
     
  Is-setgħa ta' adozzjoni ta' atti delegati msemmija fl-Artikoli 12a u 13 għandha tiġi kkonferita lill-Kummissjoni għal perjodu ta' żmien indeterminat minn [id-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament].

3.
     
  Id-delega ta' setgħa msemmija fl-Artikoli 12a u 13 tista' tiġi revokata fi kwalunkwe mument mill-Parlament Ewropew jew mill-Kunsill. Deċiżjoni li tirrevoka għandha ttemm id-delega ta' setgħa speċifikata f'dik id-deċiżjoni. Għandha ssir effettiva fil-jum wara l-pubblikazzjoni tad-deċiżjoni f'Il-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea jew f'data aktar tard speċifikata fih. M'għanda taffettwa l-validità ta' ebda att delegat li jkun diġà fis-seħħ.

4.
     
  Qabel ma tadotta att delegat, il-Kummissjoni għandha tikkonsulta esperti nnominati minn kull Stat Membru f'konformità mal-prinċipji stipulati fil-Ftehim Interistituzzjonali tat-13 ta' April 2016 dwar it-Tfassil Aħjar tal-Liġijiet.

5.
     
  Hekk kif tadotta att delegat, il-Kummissjoni għandha tinnotifikah simultanjament lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill.

6.
     
  Att delegat adottat skont l-Artikoli 12a u 13 għandu jidħol fis-seħħ biss jekk ma tkun saret l-ebda oġġezzjoni mill-Parlament Ewropew jew mill-Kunsill fi żmien perjodu ta' xahrejn min-notifika ta' dan l-att lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill jew jekk, qabel jiskadi dan il-perjodu, kemm il-Parlament Ewropew kif ukoll il-Kunsill ikunu t-tnejn infurmaw lill-Kummissjoni li mhumiex sejrin joġġezzjonaw. Dak il-perjodu għandu jiġi estiż b'xahar fuq inizjattiva tal-Parlament Ewropew jew tal-Kunsill.

Emenda 101

Emenda 101

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Artikolu 14 – paragrafu 1

Artikolu 14 – paragrafu 1

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| Sal-1 ta' Jannar 
  2028
  u kull
  ħames
  snin wara dan, is-servizzi tal-Kummissjoni għandhom jippreżentaw rapport lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill, dwar l-evoluzzjoni tas-suq tal-fjuwils tal-avjazzjoni u l-impatt
  tiegħu fuq is-suq
  intern tal-avjazzjoni tal-Unjoni, inkluż
  fir-rigward tal-estensjoni possibbli tal-kamp
  ta'
  applikazzjoni ta' dan ir-Regolament għal
  sorsi oħra tal-enerġija, u tipi oħra ta' fjuwils sintetiċi ddefiniti skont id-Direttiva dwar l-Enerġija Rinnovabbli, ir-reviżjoni possibbli tal-ishma minimi fl-Artikolu 4 u fl-Anness I, u l-livell ta' multi amministrattivi. Ir-rapport għandu jinkludi
  informazzjoni
  ,
  fejn ikun
  disponibbli, dwar l-iżvilupp ta' qafas ta' politika potenzjali għall-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fil-livell tal-ICAO. Ir-rapport għandu jinforma wkoll dwar l-avvanzi teknoloġiċi fil-qasam tar-riċerka u l-innovazzjoni fl-industrija tal-avjazzjoni li huma rilevanti għall-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, inkluż fir-rigward tat-tnaqqis tal-emissjonijiet li ma humiex tas-CO2. Ir-rapport
  jista' jikkunsidra jekk dan ir-Regolament jenħtiġx li jiġi emendat u, għażliet għal emendi,
  fejn ikun xieraq, f'konformità ma' qafas ta' politika potenzjali dwar l-adozzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fil-livell tal-ICAO. | Sal-1 ta' Jannar 
  2026
  u kull
  tliet
   snin wara dan, is-servizzi tal-Kummissjoni għandhom jippreżentaw rapport lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill, dwar
  l-applikazzjoni ta' dan ir-Regolament,
  l-evoluzzjoni tas-suq tal-fjuwils tal-avjazzjoni u l-impatt
  fuq il-kompetittività u l-funzjonament tas-suq
  intern tal-avjazzjoni tal-Unjoni, inkluż
  , fejn xieraq, fir-rigward tal-għażliet
  ta'
  politika disponibbli biex jiġu indirizzati
  sorsi oħra tal-enerġija, u tipi oħra ta' fjuwils sintetiċi ddefiniti skont id-Direttiva dwar l-Enerġija Rinnovabbli,
  filwaqt li jitqiesu l-prinċipju tan-newtralità teknoloġika,
  ir-reviżjoni possibbli tal-ishma minimi fl-Artikolu 4 u fl-Anness I, 
  il-kamp ta' applikazzjoni tar-Regolament
  u l-livell ta' multi amministrattivi. Ir-rapport għandu jinkludi
  valutazzjoni, abbażi tal-informazzjoni disponibbli, tal-impatt ta' dan ir-Regolament, kif ukoll tal-impatt komprensiv u l-interazzjoni tiegħu mal-qafas leġiżlattiv adattat applikabbli għas-settur kollu kemm hu, dwar il-funzjonament tas-suq intern fl-avjazzjoni, il-kompetittività tas-settur, ir-ridirezzjonar possibbli li jwassal għar-rilokazzjoni tal-emissjonijiet tal-karbonju, il-kundizzjonijiet ekwi internazzjonali fir-rigward tat-trasportaturi tal-ajru u l-hubs tal-ajruporti, l-effett fuq il-mobbiltà u l-konnettività


  bl-ajru, il-kosteffettività tat-tnaqqis tal-emissjonijiet ta' gassijiet serra
  ,
  il-ħtiġijiet ta' investiment u l-impatti soċjoekonomiċi, kif ukoll il-ħtiġijiet relatati tal-impjiegi u t-taħriġ u, fejn
  disponibbli,
  informazzjoni
  dwar l-iżvilupp ta' qafas ta' politika potenzjali għall-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fil-livell tal-ICAO. Ir-rapport għandu
  jinkludi informazzjoni dettaljata dwar l-infurzar ta' dan ir-Regolament. Ir-rapport għandu
  jinforma wkoll dwar l-avvanzi teknoloġiċi fil-qasam tar-riċerka u l-innovazzjoni fl-industrija tal-avjazzjoni li huma rilevanti għall-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, inkluż fir-rigward tat-tnaqqis tal-emissjonijiet li ma humiex tas-CO2

  jewteknoloġiji tal-qbid mill-arja (DAC)
  . Ir-rapport
  għandu, fejn xieraq, ikun akkumpanjat minn proposti leġiżlattivi biex jemendaw dan ir-Regolament
  fejn ikun xieraq, f'konformità ma' qafas ta' politika potenzjali dwar l-adozzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fil-livell tal-ICAO.
  Ir-rapport għandu jevalwa wkoll b'mod speċifiku l-impatt ta' dan ir-Regolament fuq il-konnettività bl-ajru ta' reġjuni u gżejjer remoti inqas konnessi, inklużi l-effetti tiegħu fuq id-disponibbiltà u l-affordabbiltà tat-trasport bl-ajru lejn u minn dawn it-territorji. Il-Kummissjoni għandha timmonitorja, tevalwa u tanalizza regolarment każijiet ta' tankering tal-fjuwil. Kull sena, il-Kummissjoni għandha tippreżenta rapport li jkun fih is-sejbiet tagħha lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill. Sa mhux aktar tard minn [tliet snin wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament], il-Kummissjoni għandha, abbażi ta' dawn is-sejbiet, tevalwa d-dispożizzjonijiet li jikkonċernaw it-tankering tal-fjuwil u, fejn xieraq, tippreżenta proposta leġiżlattiva biex temendahom. |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

Sal-1 ta' Jannar 
  2028
  u kull
  ħames
  snin wara dan, is-servizzi tal-Kummissjoni għandhom jippreżentaw rapport lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill, dwar l-evoluzzjoni tas-suq tal-fjuwils tal-avjazzjoni u l-impatt
  tiegħu fuq is-suq
  intern tal-avjazzjoni tal-Unjoni, inkluż
  fir-rigward tal-estensjoni possibbli tal-kamp
  ta'
  applikazzjoni ta' dan ir-Regolament għal
  sorsi oħra tal-enerġija, u tipi oħra ta' fjuwils sintetiċi ddefiniti skont id-Direttiva dwar l-Enerġija Rinnovabbli, ir-reviżjoni possibbli tal-ishma minimi fl-Artikolu 4 u fl-Anness I, u l-livell ta' multi amministrattivi. Ir-rapport għandu jinkludi
  informazzjoni
  ,
  fejn ikun
  disponibbli, dwar l-iżvilupp ta' qafas ta' politika potenzjali għall-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fil-livell tal-ICAO. Ir-rapport għandu jinforma wkoll dwar l-avvanzi teknoloġiċi fil-qasam tar-riċerka u l-innovazzjoni fl-industrija tal-avjazzjoni li huma rilevanti għall-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, inkluż fir-rigward tat-tnaqqis tal-emissjonijiet li ma humiex tas-CO2. Ir-rapport
  jista' jikkunsidra jekk dan ir-Regolament jenħtiġx li jiġi emendat u, għażliet għal emendi,
  fejn ikun xieraq, f'konformità ma' qafas ta' politika potenzjali dwar l-adozzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fil-livell tal-ICAO.

2028

ħames

tiegħu fuq is-suq

fir-rigward tal-estensjoni possibbli tal-kamp

applikazzjoni ta' dan ir-Regolament għal

informazzjoni

fejn ikun

2

jista' jikkunsidra jekk dan ir-Regolament jenħtiġx li jiġi emendat u, għażliet għal emendi,

Sal-1 ta' Jannar 
  2026
  u kull
  tliet
   snin wara dan, is-servizzi tal-Kummissjoni għandhom jippreżentaw rapport lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill, dwar
  l-applikazzjoni ta' dan ir-Regolament,
  l-evoluzzjoni tas-suq tal-fjuwils tal-avjazzjoni u l-impatt
  fuq il-kompetittività u l-funzjonament tas-suq
  intern tal-avjazzjoni tal-Unjoni, inkluż
  , fejn xieraq, fir-rigward tal-għażliet
  ta'
  politika disponibbli biex jiġu indirizzati
  sorsi oħra tal-enerġija, u tipi oħra ta' fjuwils sintetiċi ddefiniti skont id-Direttiva dwar l-Enerġija Rinnovabbli,
  filwaqt li jitqiesu l-prinċipju tan-newtralità teknoloġika,
  ir-reviżjoni possibbli tal-ishma minimi fl-Artikolu 4 u fl-Anness I, 
  il-kamp ta' applikazzjoni tar-Regolament
  u l-livell ta' multi amministrattivi. Ir-rapport għandu jinkludi
  valutazzjoni, abbażi tal-informazzjoni disponibbli, tal-impatt ta' dan ir-Regolament, kif ukoll tal-impatt komprensiv u l-interazzjoni tiegħu mal-qafas leġiżlattiv adattat applikabbli għas-settur kollu kemm hu, dwar il-funzjonament tas-suq intern fl-avjazzjoni, il-kompetittività tas-settur, ir-ridirezzjonar possibbli li jwassal għar-rilokazzjoni tal-emissjonijiet tal-karbonju, il-kundizzjonijiet ekwi internazzjonali fir-rigward tat-trasportaturi tal-ajru u l-hubs tal-ajruporti, l-effett fuq il-mobbiltà u l-konnettività


  bl-ajru, il-kosteffettività tat-tnaqqis tal-emissjonijiet ta' gassijiet serra
  ,
  il-ħtiġijiet ta' investiment u l-impatti soċjoekonomiċi, kif ukoll il-ħtiġijiet relatati tal-impjiegi u t-taħriġ u, fejn
  disponibbli,
  informazzjoni
  dwar l-iżvilupp ta' qafas ta' politika potenzjali għall-użu ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fil-livell tal-ICAO. Ir-rapport għandu
  jinkludi informazzjoni dettaljata dwar l-infurzar ta' dan ir-Regolament. Ir-rapport għandu
  jinforma wkoll dwar l-avvanzi teknoloġiċi fil-qasam tar-riċerka u l-innovazzjoni fl-industrija tal-avjazzjoni li huma rilevanti għall-fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli, inkluż fir-rigward tat-tnaqqis tal-emissjonijiet li ma humiex tas-CO2

  jewteknoloġiji tal-qbid mill-arja (DAC)
  . Ir-rapport
  għandu, fejn xieraq, ikun akkumpanjat minn proposti leġiżlattivi biex jemendaw dan ir-Regolament
  fejn ikun xieraq, f'konformità ma' qafas ta' politika potenzjali dwar l-adozzjoni ta' fjuwils tal-avjazzjoni sostenibbli fil-livell tal-ICAO.
  Ir-rapport għandu jevalwa wkoll b'mod speċifiku l-impatt ta' dan ir-Regolament fuq il-konnettività bl-ajru ta' reġjuni u gżejjer remoti inqas konnessi, inklużi l-effetti tiegħu fuq id-disponibbiltà u l-affordabbiltà tat-trasport bl-ajru lejn u minn dawn it-territorji. Il-Kummissjoni għandha timmonitorja, tevalwa u tanalizza regolarment każijiet ta' tankering tal-fjuwil. Kull sena, il-Kummissjoni għandha tippreżenta rapport li jkun fih is-sejbiet tagħha lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill. Sa mhux aktar tard minn [tliet snin wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament], il-Kummissjoni għandha, abbażi ta' dawn is-sejbiet, tevalwa d-dispożizzjonijiet li jikkonċernaw it-tankering tal-fjuwil u, fejn xieraq, tippreżenta proposta leġiżlattiva biex temendahom.

2026

tliet

l-applikazzjoni ta' dan ir-Regolament,

fuq il-kompetittività u l-funzjonament tas-suq

, fejn xieraq, fir-rigward tal-għażliet

politika disponibbli biex jiġu indirizzati

filwaqt li jitqiesu l-prinċipju tan-newtralità teknoloġika,

il-kamp ta' applikazzjoni tar-Regolament

valutazzjoni, abbażi tal-informazzjoni disponibbli, tal-impatt ta' dan ir-Regolament, kif ukoll tal-impatt komprensiv u l-interazzjoni tiegħu mal-qafas leġiżlattiv adattat applikabbli għas-settur kollu kemm hu, dwar il-funzjonament tas-suq intern fl-avjazzjoni, il-kompetittività tas-settur, ir-ridirezzjonar possibbli li jwassal għar-rilokazzjoni tal-emissjonijiet tal-karbonju, il-kundizzjonijiet ekwi internazzjonali fir-rigward tat-trasportaturi tal-ajru u l-hubs tal-ajruporti, l-effett fuq il-mobbiltà u l-konnettività

bl-ajru, il-kosteffettività tat-tnaqqis tal-emissjonijiet ta' gassijiet serra

il-ħtiġijiet ta' investiment u l-impatti soċjoekonomiċi, kif ukoll il-ħtiġijiet relatati tal-impjiegi u t-taħriġ u, fejn

informazzjoni

jinkludi informazzjoni dettaljata dwar l-infurzar ta' dan ir-Regolament. Ir-rapport għandu

2

jewteknoloġiji tal-qbid mill-arja (DAC)

għandu, fejn xieraq, ikun akkumpanjat minn proposti leġiżlattivi biex jemendaw dan ir-Regolament

Ir-rapport għandu jevalwa wkoll b'mod speċifiku l-impatt ta' dan ir-Regolament fuq il-konnettività bl-ajru ta' reġjuni u gżejjer remoti inqas konnessi, inklużi l-effetti tiegħu fuq id-disponibbiltà u l-affordabbiltà tat-trasport bl-ajru lejn u minn dawn it-territorji. Il-Kummissjoni għandha timmonitorja, tevalwa u tanalizza regolarment każijiet ta' tankering tal-fjuwil. Kull sena, il-Kummissjoni għandha tippreżenta rapport li jkun fih is-sejbiet tagħha lill-Parlament Ewropew u lill-Kunsill. Sa mhux aktar tard minn [tliet snin wara d-data tad-dħul fis-seħħ ta' dan ir-Regolament], il-Kummissjoni għandha, abbażi ta' dawn is-sejbiet, tevalwa d-dispożizzjonijiet li jikkonċernaw it-tankering tal-fjuwil u, fejn xieraq, tippreżenta proposta leġiżlattiva biex temendahom.

Emenda 102

Emenda 102

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Anness I

Anness I

| Test propost mill-Kummissjoni | Emenda |
| --- | --- |
| Anness I (
  ismha
  tal-volum) | Anness I (
  ishma
  tal-volum
  armonizzati tal-UE
  ) |
| (a) | Mill-1 ta' Jannar 2025, sehem minimu ta' 2 % ta' SAF; |

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

Emenda

Emenda

Anness I (
  ismha
  tal-volum)

ismha

Anness I (
  ishma
  tal-volum
  armonizzati tal-UE
  )

ishma

armonizzati tal-UE

(a)

Mill-1 ta' Jannar 2025, sehem minimu ta' 2 % ta' SAF;

| (a) | Mill-1 ta' Jannar 2025, sehem minimu ta' 2 % ta' SAF;
  li minnhom sehem minimu ta' 0,04  % fi fjuwils sintetiċi; |
| --- | --- |

(a)

Mill-1 ta' Jannar 2025, sehem minimu ta' 2 % ta' SAF;
  li minnhom sehem minimu ta' 0,04  % fi fjuwils sintetiċi;

li minnhom sehem minimu ta' 0,04  % fi fjuwils sintetiċi;

| (b) | Mill-1 ta' Jannar 2030, sehem minimu ta'
  5
   % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta' 0,7  % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi; |
| --- | --- |

(b)

Mill-1 ta' Jannar 2030, sehem minimu ta'
  5
   % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta' 0,7  % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi;

5

| (b) | Mill-1 ta' Jannar 2030, sehem minimu ta'
  6
   % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta'
  2
   % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi; |
| --- | --- |

(b)

Mill-1 ta' Jannar 2030, sehem minimu ta'
  6
   % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta'
  2
   % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi;

6

2

| (c) | Mill-1 ta' Jannar 2035, sehem minimu ta' 20 % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta' 5 % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi; |
| --- | --- |

(c)

Mill-1 ta' Jannar 2035, sehem minimu ta' 20 % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta' 5 % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi;

| (c) | Mill-1 ta' Jannar 2035, sehem minimu ta' 20 % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta' 5 % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi; |
| --- | --- |

(c)

Mill-1 ta' Jannar 2035, sehem minimu ta' 20 % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta' 5 % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi;

| (d) | Mill-1 ta' Jannar 2040, sehem minimu ta'
  32
   % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta'
  8
   % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi; |
| --- | --- |

(d)

Mill-1 ta' Jannar 2040, sehem minimu ta'
  32
   % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta'
  8
   % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi;

32

8

| (d) | Mill-1 ta' Jannar 2040, sehem minimu ta'
  37
   % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta'
  13
   % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi; |
| --- | --- |

(d)

Mill-1 ta' Jannar 2040, sehem minimu ta'
  37
   % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta'
  13
   % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi;

37

13

| (e) | Mill-1 ta' Jannar 2045, sehem minimu tal-volum ta'
  38
   % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta'
  11
   % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi. |
| --- | --- |

(e)

Mill-1 ta' Jannar 2045, sehem minimu tal-volum ta'
  38
   % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta'
  11
   % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi.

38

11

| (e) | Mill-1 ta' Jannar 2045, sehem minimu tal-volum ta'
  54
   % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta'
  27
   % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi. |
| --- | --- |

(e)

Mill-1 ta' Jannar 2045, sehem minimu tal-volum ta'
  54
   % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta'
  27
   % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi.

54

27

| (f) | Mill-1 ta' Jannar 
  2050
  , sehem minimu tal-volum ta'
  63
   % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta'
  28
   % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi. |
| --- | --- |

(f)

Mill-1 ta' Jannar 
  2050
  , sehem minimu tal-volum ta'
  63
   % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta'
  28
   % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi.

2050

63

28

| (f) | Mill-1 ta' Jannar 
  2050
  , sehem minimu tal-volum ta'
  85
   % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta'
  50
   % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi |
| --- | --- |

(f)

Mill-1 ta' Jannar 
  2050
  , sehem minimu tal-volum ta'
  85
   % ta' SAF, li jkollu sehem minimu ta'
  50
   % ta' fjuwils tal-avjazzjoni sintetiċi

2050

85

50

Emenda 103

Emenda 103

Proposta għal regolament

Proposta għal regolament

Anness II

Anness II

Test propost mill-Kummissjoni

Test propost mill-Kummissjoni

| Anness II – Mudell għar-rapportar tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru |
| --- |
| Ajruport tal-Unjoni | Kodiċi ICAO tal-ajruport tal-Unjoni | Fjuwil tal-avjazzjoni meħtieġ fis-sena (tunnellati) | Fjuwil tal-avjazzjoni effettivament ippumpjat (tunnellati) | Kwantitajiet annwali mhux ippumpjati fit-tank (tunnellati) | Total tal-kwantitajiet annwali mhux ippumpjati fit-tank (tunnellati) |

Anness II – Mudell għar-rapportar tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru

Ajruport tal-Unjoni

Kodiċi ICAO tal-ajruport tal-Unjoni

Fjuwil tal-avjazzjoni meħtieġ fis-sena (tunnellati)

Fjuwil tal-avjazzjoni effettivament ippumpjat (tunnellati)

Kwantitajiet annwali mhux ippumpjati fit-tank (tunnellati)

Total tal-kwantitajiet annwali mhux ippumpjati fit-tank (tunnellati)

Emenda

Emenda

| Anness II – Mudell għar-rapportar tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru |
| --- |
| Ajruport tal-Unjoni | Kodiċi ICAO tal-ajruport tal-Unjoni | Fjuwil tal-avjazzjoni meħtieġ fis-sena (tunnellati
  ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  ) | Fjuwil tal-avjazzjoni effettivament ippumpjat (tunnellati
  ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  ) | Kwantitajiet annwali mhux ippumpjati fit-tank (tunnellati
  ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  ) | Total tal-kwantitajiet annwali mhux ippumpjati fit-tank (tunnellati
  ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  ) |
| Formola 2 |
| Fornitur tal-fjuwil | Ammont mixtri (tunnellati ta' ekwivalenti ta' pitrolju) | Teknoloġija ta' konverżjoni | Karatteristiċi | Oriġini tal-materja prima | Emissjonijiet tul iċ-ċiklu tal-ħajja |

Anness II – Mudell għar-rapportar tal-operaturi tal-inġenji tal-ajru

Ajruport tal-Unjoni

Kodiċi ICAO tal-ajruport tal-Unjoni

Fjuwil tal-avjazzjoni meħtieġ fis-sena (tunnellati
  ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  )

ta' ekwivalenti ta' pitrolju

Fjuwil tal-avjazzjoni effettivament ippumpjat (tunnellati
  ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  )

ta' ekwivalenti ta' pitrolju

Kwantitajiet annwali mhux ippumpjati fit-tank (tunnellati
  ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  )

ta' ekwivalenti ta' pitrolju

Total tal-kwantitajiet annwali mhux ippumpjati fit-tank (tunnellati
  ta' ekwivalenti ta' pitrolju
  )

ta' ekwivalenti ta' pitrolju

Formola 2

Formola 2

Fornitur tal-fjuwil

Fornitur tal-fjuwil

Ammont mixtri (tunnellati ta' ekwivalenti ta' pitrolju)

Ammont mixtri (tunnellati ta' ekwivalenti ta' pitrolju)

Teknoloġija ta' konverżjoni

Teknoloġija ta' konverżjoni

Karatteristiċi

Karatteristiċi

Oriġini tal-materja prima

Oriġini tal-materja prima

Emissjonijiet tul iċ-ċiklu tal-ħajja

Emissjonijiet tul iċ-ċiklu tal-ħajja

---

(1)  Il-każ ġie mgħoddi lura lill-kumitat responsabbli għal negozjati interistituzzjonali, skont l-Artikolu 59(4), ir-raba’ subparagrafu (A9-0199/2022).

1

(10)  Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni: Strateġija għal Mobbiltà Sostenibbli u Intelliġenti – inqiegħdu t-trasport Ewropew fit-triq it-tajba għall-futur (COM/2020/789 final), 9.12.2020.

10

(10)  Il-Komunikazzjoni tal-Kummissjoni lill-Parlament Ewropew, lill-Kunsill, lill-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew u lill-Kumitat tar-Reġjuni: Strateġija għal Mobbiltà Sostenibbli u Intelliġenti – inqiegħdu t-trasport Ewropew fit-triq it-tajba għall-futur (COM(2020)0789), 9.12.2020.

10

(12)  https://eur-lex.europa.eu/legal-content/MT/TXT/PDF/?uri=CELEX:32018L2001&from=fr

12

(12)  https://eur-lex.europa.eu/legal-content/MT/TXT/PDF/?uri=CELEX:32018L2001&from=fr

12

(1a)  
  EASA, Avjazzjoni u tniġġis tal-arja: https://www.easa.europa.eu/eaer/topics/adapting-changing-climate/air-quality

1a

EASA, Avjazzjoni u tniġġis tal-arja: https://www.easa.europa.eu/eaer/topics/adapting-changing-climate/air-quality

(1b)  
  Linji gwida tad-WHO dwar il-Kwalità tal-Arja Globali 2021: https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/345329/9789240034228-eng.pdf?sequence=1&isAllowed=y

1b

Linji gwida tad-WHO dwar il-Kwalità tal-Arja Globali 2021: https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/345329/9789240034228-eng.pdf?sequence=1&isAllowed=y

(13)  Id-Direttiva 2009/12/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta' Marzu 2009 dwar l-imposti tal-ajruporti

13

(13)  Id-Direttiva 2009/12/KE tal-Parlament Ewropew u tal-Kunsill tal-11 ta' Marzu 2009 dwar l-imposti tal-ajruporti

13

(16)  Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 748/2009 tal-5 ta' Awwissu 2009 dwar il-lista ta' operaturi ta' inġenji tal-ajru li wettqu attività ta' avjazzjoni elenkata fl-Anness I għad-Direttiva 2003/87/KE

16

(16)  Ir-Regolament tal-Kummissjoni (KE) Nru 748/2009 tal-5 ta' Awwissu 2009 dwar il-lista ta' operaturi ta' inġenji tal-ajru li wettqu attività ta' avjazzjoni elenkata fl-Anness I għad-Direttiva 2003/87/KE

16

---