# Iris Oifigiúil C 56/2023

| | ISSN 1977-107X |
| --- | --- |
| Iris Oifigiúil
  an Aontais Eorpaigh | C 56 |
| | |
| An t-eagrán Gaeilge | Faisnéis agus Fógraí | 6615 Feabhra 2023 |

ISSN 1977-107X

Iris Oifigiúil

an Aontais Eorpaigh

C 56

An t-eagrán Gaeilge

Faisnéis agus Fógraí

6615 Feabhra 2023

---

| Clár | Leathanach |
| --- | --- |
| | I   Rúin, moltaí agus tuairimí |
| | MOLTAÍ |
| | An Coimisiún Eorpach |
| 2023/C 56/01 | Moladh ón gCoimisiún an 8 Feabhra 2023 maidir le spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí | 1 |

Clár

Leathanach

I   Rúin, moltaí agus tuairimí

MOLTAÍ

An Coimisiún Eorpach

2023/C 56/01

Moladh ón gCoimisiún an 8 Feabhra 2023 maidir le spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí

1

---

| | II   Faisnéis |
| --- | --- |
| | FAISNÉIS Ó INSTITIÚIDÍ, Ó CHOMHLACHTAÍ, Ó OIFIGÍ, AGUS Ó GHNÍOMHAIREACHTAÍ AN AONTAIS EORPAIGH |
| | An Coimisiún Eorpach |
| 2023/C 56/02 | Teachtaireacht ón gCoimisiún — Treoirlínte maidir le státchabhair le haghaidh na haeráide, chosaint an chomhshaoil agus an fhuinnimh 2022 — Glacadh na mbeart iomchuí a mhol an Coimisiún ag na Ballstáit uile de bhun Airteagal 108(1) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh
  (De bhun Airteagal 32(1) de Rialachán (AE) 2015/1589 ón gComhairle an 13 Iúil 2015 lena leagtar síos rialacha mionsonraithe maidir le hAirteagal 108 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh a chur i bhfeidhm) | 12 |
| 2023/C 56/03 | Gan cur i gcoinne comhchruinniú ar tugadh fógra faoi (Cás M.10924 – PROXIMUS / ETHIAS / JV) (
  1
  ) | 13 |

II   Faisnéis

FAISNÉIS Ó INSTITIÚIDÍ, Ó CHOMHLACHTAÍ, Ó OIFIGÍ, AGUS Ó GHNÍOMHAIREACHTAÍ AN AONTAIS EORPAIGH

An Coimisiún Eorpach

2023/C 56/02

Teachtaireacht ón gCoimisiún — Treoirlínte maidir le státchabhair le haghaidh na haeráide, chosaint an chomhshaoil agus an fhuinnimh 2022 — Glacadh na mbeart iomchuí a mhol an Coimisiún ag na Ballstáit uile de bhun Airteagal 108(1) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh
  (De bhun Airteagal 32(1) de Rialachán (AE) 2015/1589 ón gComhairle an 13 Iúil 2015 lena leagtar síos rialacha mionsonraithe maidir le hAirteagal 108 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh a chur i bhfeidhm)

(De bhun Airteagal 32(1) de Rialachán (AE) 2015/1589 ón gComhairle an 13 Iúil 2015 lena leagtar síos rialacha mionsonraithe maidir le hAirteagal 108 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh a chur i bhfeidhm

12

2023/C 56/03

Gan cur i gcoinne comhchruinniú ar tugadh fógra faoi (Cás M.10924 – PROXIMUS / ETHIAS / JV) (
  1
  )

1

13

---

| | IV   Fógraí |
| --- | --- |
| | FÓGRAÍ Ó INSTITIÚIDÍ, Ó CHOMHLACHTAÍ, Ó OIFIGÍ, AGUS Ó GHNÍOMHAIREACHTAÍ AN AONTAIS EORPAIGH |
| | An Coimisiún Eorpach |
| 2023/C 56/04 | Rátaí malairte an euro — 14 Feabhra 2023 | 14 |
| | An Chomhairle |
| 2023/C 56/05 | Fógra le haghaidh Zimbabwe Defence Industries, eintiteas atá faoi réir na mbearta sriantach dá bhforáiltear i gCinneadh 2011/101/CBES ón gComhairle, arna leasú le Cinneadh (CBES) 2023/339 ón gComhairle, agus i Rialachán (CE) Uimh. 314/2004 ón gComhairle, a bhaineann le bearta sriantacha i bhfianaise na staide sa tSiombáib | 15 |
| | An Coimisiún Eorpach |
| 2023/C 56/06 | Fógra ón gCoimisiún maidir le rátaí úis aisghabhála státchabhrach agus rátaí tagartha/lascaine reatha is infheidhme ón 1 Márta 2023
  (Arna fhoilsiú i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (CE) Uimh. 794/2004 ón gCoimisiún) | 16 |

IV   Fógraí

FÓGRAÍ Ó INSTITIÚIDÍ, Ó CHOMHLACHTAÍ, Ó OIFIGÍ, AGUS Ó GHNÍOMHAIREACHTAÍ AN AONTAIS EORPAIGH

An Coimisiún Eorpach

2023/C 56/04

Rátaí malairte an euro — 14 Feabhra 2023

14

An Chomhairle

2023/C 56/05

Fógra le haghaidh Zimbabwe Defence Industries, eintiteas atá faoi réir na mbearta sriantach dá bhforáiltear i gCinneadh 2011/101/CBES ón gComhairle, arna leasú le Cinneadh (CBES) 2023/339 ón gComhairle, agus i Rialachán (CE) Uimh. 314/2004 ón gComhairle, a bhaineann le bearta sriantacha i bhfianaise na staide sa tSiombáib

15

An Coimisiún Eorpach

2023/C 56/06

Fógra ón gCoimisiún maidir le rátaí úis aisghabhála státchabhrach agus rátaí tagartha/lascaine reatha is infheidhme ón 1 Márta 2023
  (Arna fhoilsiú i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (CE) Uimh. 794/2004 ón gCoimisiún)

(Arna fhoilsiú i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (CE) Uimh. 794/2004 ón gCoimisiún

16

---

| | V   Fógairtí |
| --- | --- |
| | GNÍOMHARTHA EILE |
| | An Coimisiún Eorpach |
| 2023/C 56/07 | FÓGRA FAISNÉISE — COMHAIRLIÚCHÁN POIBLÍ — Teacht i bhFeidhm an Chomhaontaithe trí Mhalartú Litreacha idir an tAontas Eorpach agus Poblacht na Sile a bhaineann le leasuithe ar Fhoscríbhinn I a ghabhann leis an gComhaontú maidir le Deochanna Biotáilleacha agus Deochanna Cumhraithe (Iarscríbhinn VI), atá i gceangal leis an gComhaontú Comhlachais idir an Comhphobal Eorpach agus a Bhallstáit, de pháirt amháin, agus de Phoblacht na Sile, den pháirt eile | 17 |
| 2023/C 56/08 | FÓGRA FAISNÉISE – COMHAIRLIÚCHÁN POIBLÍ — Teacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe trí mhalartú litreacha idir an tAontas Eorpach agus Poblacht na Sile a bhaineann le leasuithe ar Fhoscríbhinní I, II, V agus VIII a ghabhann leis an gComhaontú maidir le Trádáil i bhFíonta (Iarscríbhinn V), atá i gceangal leis an gComhaontú Comhlachais idir an Comhphobal Eorpach agus a Bhallstáit, de pháirt, agus Poblacht na Sile, den pháirt eile | 18 |
| 2023/C 56/09 | Foilsiú iarratais ar ainm a chlárú de bhun Airteagal 50(2)(a) de Rialachán (AE) Uimh. 1151/2012 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le scéimeanna cáilíochta do tháirgí talmhaíochta agus do bhia-earraí | 19 |
| 2023/C 56/10 | Foilsiú iarratais ar ainm a chlárú de bhun Airteagal 50(2)(a) de Rialachán (AE) Uimh. 1151/2012 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le scéimeanna cáilíochta do tháirgí talmhaíochta agus do bhia-earraí | 23 |

V   Fógairtí

GNÍOMHARTHA EILE

An Coimisiún Eorpach

2023/C 56/07

FÓGRA FAISNÉISE — COMHAIRLIÚCHÁN POIBLÍ — Teacht i bhFeidhm an Chomhaontaithe trí Mhalartú Litreacha idir an tAontas Eorpach agus Poblacht na Sile a bhaineann le leasuithe ar Fhoscríbhinn I a ghabhann leis an gComhaontú maidir le Deochanna Biotáilleacha agus Deochanna Cumhraithe (Iarscríbhinn VI), atá i gceangal leis an gComhaontú Comhlachais idir an Comhphobal Eorpach agus a Bhallstáit, de pháirt amháin, agus de Phoblacht na Sile, den pháirt eile

17

2023/C 56/08

FÓGRA FAISNÉISE – COMHAIRLIÚCHÁN POIBLÍ — Teacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe trí mhalartú litreacha idir an tAontas Eorpach agus Poblacht na Sile a bhaineann le leasuithe ar Fhoscríbhinní I, II, V agus VIII a ghabhann leis an gComhaontú maidir le Trádáil i bhFíonta (Iarscríbhinn V), atá i gceangal leis an gComhaontú Comhlachais idir an Comhphobal Eorpach agus a Bhallstáit, de pháirt, agus Poblacht na Sile, den pháirt eile

18

2023/C 56/09

Foilsiú iarratais ar ainm a chlárú de bhun Airteagal 50(2)(a) de Rialachán (AE) Uimh. 1151/2012 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le scéimeanna cáilíochta do tháirgí talmhaíochta agus do bhia-earraí

19

2023/C 56/10

Foilsiú iarratais ar ainm a chlárú de bhun Airteagal 50(2)(a) de Rialachán (AE) Uimh. 1151/2012 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le scéimeanna cáilíochta do tháirgí talmhaíochta agus do bhia-earraí

23

---

| | |
| --- | --- |
| | (1)   Téacs atá ábhartha maidir le LEE. |

---

(1)   Téacs atá ábhartha maidir le LEE.

1

| GA | |
| --- | --- |

GA

---

I Rúin, moltaí agus tuairimí

MOLTAÍ

An Coimisiún Eorpach

| 15.2.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 56/1 |
| --- | --- | --- | --- |

15.2.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 56/1

---

MOLADH ÓN gCOIMISIÚN

an 8 Feabhra 2023

maidir le spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí

(2023/C 56/01)

TÁ AN COIMISIÚN EORPACH,

Ag féachaint do Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 17 Nollaig 2013 maidir le Sásra Aontais um Chosaint Shibhialta, agus go háirithe Airteagal 6(5), de (1),

De bharr an mhéid seo a leanas:

| (1) | Tá sé d’aidhm ag an Sásra Aontais um Chosaint Shibhialta (“an Sásra Aontais”), a bunaíodh le Cinneadh Uimh. 1313/2013/AE, an comhar idir an tAontas agus na Ballstáit a neartú agus comhordú i réimse na cosanta sibhialta a éascú chun feabhas a chur ar éifeachtacht na gcóras le haghaidh tubaistí nádúrtha agus tubaistí de dhéanamh an duine a chosc, ullmhúchán a dhéanamh ina leith agus freagairt a thabhairt orthu. |
| --- | --- |

(1)

Tá sé d’aidhm ag an Sásra Aontais um Chosaint Shibhialta (“an Sásra Aontais”), a bunaíodh le Cinneadh Uimh. 1313/2013/AE, an comhar idir an tAontas agus na Ballstáit a neartú agus comhordú i réimse na cosanta sibhialta a éascú chun feabhas a chur ar éifeachtacht na gcóras le haghaidh tubaistí nádúrtha agus tubaistí de dhéanamh an duine a chosc, ullmhúchán a dhéanamh ina leith agus freagairt a thabhairt orthu.

| (2) | De bhun Airteagal 6(5) de Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE, tá an Coimisiún le spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí a bhunú agus a fhorbairt i réimse na cosanta sibhialta i gcomhar leis na Ballstáit, agus moltaí a ghlacadh chun iad a shainiú mar bhonnlíne choiteann neamhcheangailteach chun tacú le gníomhaíochtaí coiscthe agus ullmhachta i gcás tubaistí atá nó a d’fhéadfadh a bheith ina gcúis le héifeachtaí trasteorann iltíre. |
| --- | --- |

(2)

De bhun Airteagal 6(5) de Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE, tá an Coimisiún le spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí a bhunú agus a fhorbairt i réimse na cosanta sibhialta i gcomhar leis na Ballstáit, agus moltaí a ghlacadh chun iad a shainiú mar bhonnlíne choiteann neamhcheangailteach chun tacú le gníomhaíochtaí coiscthe agus ullmhachta i gcás tubaistí atá nó a d’fhéadfadh a bheith ina gcúis le héifeachtaí trasteorann iltíre.

| (3) | Le raon feidhme geografach spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí, cumhdaítear an tAontas agus a Bhallstáit agus na Stáit Rannpháirteacha sa Sásra Aontais (2) de bhun Airteagal 4(4a) agus Airteagal 4(12), de Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE. |
| --- | --- |

(3)

Le raon feidhme geografach spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí, cumhdaítear an tAontas agus a Bhallstáit agus na Stáit Rannpháirteacha sa Sásra Aontais (2) de bhun Airteagal 4(4a) agus Airteagal 4(12), de Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE.

| (4) | Tá an tAontas ag tabhairt aghaidh ar thubaistí nádúrtha agus ar thubaistí de dhéanamh an duine atá níos minice agus níos tromchúisí. Tá rioscaí an Aontais á ndéanamh níos measa leis an athrú aeráide agus le díghrádú comhshaoil trí mhéadú a dhéanamh ar mhinicíocht agus déine teagmhas a bhaineann leis an aimsir, truaillithe dhíobhálaigh, ganntanais uisce agus cailliúna bithéagsúlachta. Thairis sin, tá méadú ag teacht ar éifeachtaí tubaistí thar theorainneacha agus thar earnálacha. I dteannta bás daoine agus tionchair ar shláinte an duine atá mar thoradh ar thubaistí, déantar dochar do rathúnas eacnamaíoch agus bíonn na tubaistí ina gcúis le caillteanais dholeasaithe sa chomhshaol, sa bhithéagsúlacht agus san oidhreacht chultúrtha. Ba cheart athléimneacht ó thubaistí a neartú ar leibhéal an Aontais agus sna Ballstáit dá bhrí sin. Tá sé d’aidhm ag spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí athléimneacht ó thubaistí a neartú agus feabhas a chur ar acmhainneacht an Aontais agus a Bhallstát éifeachtaí tubaistí atá ann faoi láthair agus a bheidh ann amach anseo a sheasamh. Tá sé ríthábhachtach cineálacha cur chuige uileghabhálacha agus comhtháite maidir le bainistiú rioscaí tubaistí a bheith ann chun athléimneacht a neartú. |
| --- | --- |

(4)

Tá an tAontas ag tabhairt aghaidh ar thubaistí nádúrtha agus ar thubaistí de dhéanamh an duine atá níos minice agus níos tromchúisí. Tá rioscaí an Aontais á ndéanamh níos measa leis an athrú aeráide agus le díghrádú comhshaoil trí mhéadú a dhéanamh ar mhinicíocht agus déine teagmhas a bhaineann leis an aimsir, truaillithe dhíobhálaigh, ganntanais uisce agus cailliúna bithéagsúlachta. Thairis sin, tá méadú ag teacht ar éifeachtaí tubaistí thar theorainneacha agus thar earnálacha. I dteannta bás daoine agus tionchair ar shláinte an duine atá mar thoradh ar thubaistí, déantar dochar do rathúnas eacnamaíoch agus bíonn na tubaistí ina gcúis le caillteanais dholeasaithe sa chomhshaol, sa bhithéagsúlacht agus san oidhreacht chultúrtha. Ba cheart athléimneacht ó thubaistí a neartú ar leibhéal an Aontais agus sna Ballstáit dá bhrí sin. Tá sé d’aidhm ag spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí athléimneacht ó thubaistí a neartú agus feabhas a chur ar acmhainneacht an Aontais agus a Bhallstát éifeachtaí tubaistí atá ann faoi láthair agus a bheidh ann amach anseo a sheasamh. Tá sé ríthábhachtach cineálacha cur chuige uileghabhálacha agus comhtháite maidir le bainistiú rioscaí tubaistí a bheith ann chun athléimneacht a neartú.

| (5) | Ba cheart prionsabail chothrománacha shonracha agus cineálacha cur chuige cothrománacha sonracha a bheith mar bhonn taca le neartú athléimneachta ó thubaistí. |
| --- | --- |

(5)

Ba cheart prionsabail chothrománacha shonracha agus cineálacha cur chuige cothrománacha sonracha a bheith mar bhonn taca le neartú athléimneachta ó thubaistí.

| (6) | Spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí a ghabhann leis an Moladh seo, bunaíodh iad i gcomhar leis na Ballstáit. |
| --- | --- |

(6)

Spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí a ghabhann leis an Moladh seo, bunaíodh iad i gcomhar leis na Ballstáit.

| (7) | Tugadh aird ar leith ar riachtanais shonracha grúpaí leochaileacha agus spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí á mbunú. Ba cheart a riachtanais a chur san áireamh agus spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí á gcur chun feidhme agus á n-athbhreithniú. |
| --- | --- |

(7)

Tugadh aird ar leith ar riachtanais shonracha grúpaí leochaileacha agus spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí á mbunú. Ba cheart a riachtanais a chur san áireamh agus spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí á gcur chun feidhme agus á n-athbhreithniú.

| (8) | Agus spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí á gcur chun feidhme agus á bhforbairt a thuilleadh, ba cheart sineirgí agus comhlántacht le creataí athléimneachta idirnáisiúnta ábhartha a lorg, amhail Creat Sendai um Laghdú Rioscaí Tubaiste agus tionscnaimh eile forbartha athléimneachta earnála de chuid an Aontais, chun feabhas a chur ar acmhainneacht fhoriomlán an Aontais agus a Bhallstát éifeachtaí tubaistí nádúrtha agus tubaistí de dhéanamh an duine a sheasamh. |
| --- | --- |

(8)

Agus spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí á gcur chun feidhme agus á bhforbairt a thuilleadh, ba cheart sineirgí agus comhlántacht le creataí athléimneachta idirnáisiúnta ábhartha a lorg, amhail Creat Sendai um Laghdú Rioscaí Tubaiste agus tionscnaimh eile forbartha athléimneachta earnála de chuid an Aontais, chun feabhas a chur ar acmhainneacht fhoriomlán an Aontais agus a Bhallstát éifeachtaí tubaistí nádúrtha agus tubaistí de dhéanamh an duine a sheasamh.

| (9) | Dá bhrí sin, is gá comhar a dhoimhniú agus a leathnú chuig údaráis náisiúnta agus fhonáisiúnta iomchuí lasmuigh de réimse na cosanta sibhialta, agus chuig soláthróirí seirbhísí bunriachtanacha, lena n-áirítear an earnáil iompair, agus páirtithe leasmhara san earnáil phríobháideach, comhlachtaí neamhrialtasacha, an pobal taighde agus saineolaithe san oidhreacht chultúrtha. Agus sonraí á scaoileadh go tráthúil ar bhealach inrochtana, idir-inoibritheach agus in-athúsáidte, éascófar an comhar trasearnála agus trasteorann. |
| --- | --- |

(9)

Dá bhrí sin, is gá comhar a dhoimhniú agus a leathnú chuig údaráis náisiúnta agus fhonáisiúnta iomchuí lasmuigh de réimse na cosanta sibhialta, agus chuig soláthróirí seirbhísí bunriachtanacha, lena n-áirítear an earnáil iompair, agus páirtithe leasmhara san earnáil phríobháideach, comhlachtaí neamhrialtasacha, an pobal taighde agus saineolaithe san oidhreacht chultúrtha. Agus sonraí á scaoileadh go tráthúil ar bhealach inrochtana, idir-inoibritheach agus in-athúsáidte, éascófar an comhar trasearnála agus trasteorann.

| (10) | D’fhéadfaí comhar sibhialta-míleata a áireamh sa chomhar sin freisin i gcomhréir le Cinneadh 1313/2013/AE (3). |
| --- | --- |

(10)

D’fhéadfaí comhar sibhialta-míleata a áireamh sa chomhar sin freisin i gcomhréir le Cinneadh 1313/2013/AE (3).

| (11) | Ba cheart d’údaráis inniúla na mBallstát, don Choimisiún agus do ghníomhaireachtaí ábhartha an Aontais faoi chuimsiú a sainorduithe faoi seach a bheith réidh chun freagairt do chineálacha agus do scálaí éagsúla tubaistí nádúrtha agus tubaistí de dhéanamh an duine, lena n-airítear timpistí tionsclaíocha, timpistí muirí agus timpistí eile a bhaineann le hiompar, éigeandálaí sláinte agus cásanna géarchéime a bhfuil éiginnteacht mar shaintréith acu, agus teagmhais shuaiteacha a d’fhéadfadh a bheith ina ndúshláin d’oibríochtaí cosanta sibhialta nó do leanúnachas gnó. |
| --- | --- |

(11)

Ba cheart d’údaráis inniúla na mBallstát, don Choimisiún agus do ghníomhaireachtaí ábhartha an Aontais faoi chuimsiú a sainorduithe faoi seach a bheith réidh chun freagairt do chineálacha agus do scálaí éagsúla tubaistí nádúrtha agus tubaistí de dhéanamh an duine, lena n-airítear timpistí tionsclaíocha, timpistí muirí agus timpistí eile a bhaineann le hiompar, éigeandálaí sláinte agus cásanna géarchéime a bhfuil éiginnteacht mar shaintréith acu, agus teagmhais shuaiteacha a d’fhéadfadh a bheith ina ndúshláin d’oibríochtaí cosanta sibhialta nó do leanúnachas gnó.

| (12) | De bhun Airteagal 6(5) de Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE, tá spriocanna athléimneachta an Aontais dheasca tubaistí le bunú ar chásanna reatha agus ar chásanna réamhbhreathnaitheacha, lena n-airítear éifeachtaí an athraithe aeráide ar rioscaí tubaistí, sonraí maidir le teagmhais roimhe seo agus measúnú tionchair trasearnála agus aird ar leith á tabhairt ar ghrúpaí leochaileacha. An tráth céanna, tá an obair a rinneadh i ndáil le spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí le cur san áireamh i bpleanáil bainistithe tubaistí agus i gcruthú creatlaí cáis, mar a leagtar amach in Airteagal 10 de Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE. Dá bhrí sin, tá dlúthnasc idir forbairt na spriocanna agus cruthú na creatlaí cáis. Cé go soláthrófar leis na cásanna fianaise agus faisnéis is sonrach do rioscaí ar cheart dóibh a bheith mar bhonn taca le ceapadh na spriocanna, ba cheart réimsí atá tábhachtach ó thaobh athléimneachta ó thubaistí de a shainaithint le spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí agus, ar an gcaoi sin, bonn eolais a chur faoi chruthú creatlaí cáis. |
| --- | --- |

(12)

De bhun Airteagal 6(5) de Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE, tá spriocanna athléimneachta an Aontais dheasca tubaistí le bunú ar chásanna reatha agus ar chásanna réamhbhreathnaitheacha, lena n-airítear éifeachtaí an athraithe aeráide ar rioscaí tubaistí, sonraí maidir le teagmhais roimhe seo agus measúnú tionchair trasearnála agus aird ar leith á tabhairt ar ghrúpaí leochaileacha. An tráth céanna, tá an obair a rinneadh i ndáil le spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí le cur san áireamh i bpleanáil bainistithe tubaistí agus i gcruthú creatlaí cáis, mar a leagtar amach in Airteagal 10 de Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE. Dá bhrí sin, tá dlúthnasc idir forbairt na spriocanna agus cruthú na creatlaí cáis. Cé go soláthrófar leis na cásanna fianaise agus faisnéis is sonrach do rioscaí ar cheart dóibh a bheith mar bhonn taca le ceapadh na spriocanna, ba cheart réimsí atá tábhachtach ó thaobh athléimneachta ó thubaistí de a shainaithint le spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí agus, ar an gcaoi sin, bonn eolais a chur faoi chruthú creatlaí cáis.

| (13) | Dá bhrí sin, ba cheart athbhreithniú agus leasú a dhéanamh ar spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí ar bhonn leanúnach i bhfianaise an dul chun cinn a rinneadh ina bhforbairt agus ina gcur chun feidhme, cúinsí nua agus riachtanas athraitheach. |
| --- | --- |

(13)

Dá bhrí sin, ba cheart athbhreithniú agus leasú a dhéanamh ar spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí ar bhonn leanúnach i bhfianaise an dul chun cinn a rinneadh ina bhforbairt agus ina gcur chun feidhme, cúinsí nua agus riachtanas athraitheach.

| (14) | Ba cheart faisnéis thráthrialta a sholáthar inter alia maidir leis an dul chun cinn atá déanta i dtreo spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí leis an tuairisciú de bhun Airteagal 34(2) de Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE, |
| --- | --- |

(14)

Ba cheart faisnéis thráthrialta a sholáthar inter alia maidir leis an dul chun cinn atá déanta i dtreo spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí leis an tuairisciú de bhun Airteagal 34(2) de Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE,

TAR ÉIS AN MOLADH SEO A GHLACADH:

ÁBHAR AGUS CUSPÓIR

| 1. | De bhun Airteagal 6(5) de Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE, bunaítear leis an Moladh seo spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí i réimse na cosanta sibhialta chomh maith le prionsabail ghinearálta maidir lena gcur chun feidhme, lena dtuairisciú agus lena n-athbhreithniú. |
| --- | --- |

1.

| 2. | Is bonnlíne choiteann neamhcheangailteach iad spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí chun tacú le gníomhaíochtaí coiscthe agus ullmhachta i gcás tubaistí atá nó a d’fhéadfadh a bheith ina ina gcúis le héifeachtaí trasteorann iltíre, chun feabhas a chur ar acmhainneacht an Aontais agus a Bhallstát aghaidh a thabhairt ar thubaistí den sórt sin agus a n-éifeachtaí a sheasamh. Sainaithnítear leis na spriocanna réimsí tosaíochta agus cuspóirí sonracha gaolmhara chun athléimneacht an tSásra Aontais agus na mBallstáit ó thubaistí a neartú. |
| --- | --- |

2.

PRIONSABAIL CHOTHROMÁNACHA AGUS CINEÁLACHA CUR CHUIGE COTHROMÁNACHA ATÁ MAR BHONN TACA FAOI ATHLÉIMNEACHT Ó THUBAISTÍ

| 3. | Tá timpeallacht na rioscaí ag athrú go tapa. Bíonn iarmhairtí trasteorann agus trasearnála ag tionchair tubaistí nádúrtha agus tubaistí de dhéanamh an duine atá níos minice agus níos déine, agus is cúis iad le caillteanais dhaonna agus caillteanais eacnamaíocha. D’fhonn cumas na ngníomhaithe cosanta sibhialta a chaomhnú chun réimse leathan teagmhas suaiteach a bhainistiú go héifeachtach amach anseo, is gá athléimneacht ó thubaistí a neartú. |
| --- | --- |

3.

| 4. | Maidir le neartú athléimneachta ó thubaistí i réimse na cosanta shibhialta, ba cheart é a bheith mar seo a leanas:






  (a) | uileghabhálach: tríd an timthriall bainistithe tubaistí iomlán a chumhdach; cosc, ullmhacht, freagairt agus téarnamh; |
| --- | --- | --- |

4.

(a)

uileghabhálach: tríd an timthriall bainistithe tubaistí iomlán a chumhdach; cosc, ullmhacht, freagairt agus téarnamh;

| (b) | oirchilleach: trí bhunrioscaí tubaistí a laghdú i gcás inar féidir agus trí ullmhacht leordhóthanach a áirithiú chun freagairt go héifeachtach agus go héifeachtúil do thubaistí; |
| --- | --- |

(b)

oirchilleach: trí bhunrioscaí tubaistí a laghdú i gcás inar féidir agus trí ullmhacht leordhóthanach a áirithiú chun freagairt go héifeachtach agus go héifeachtúil do thubaistí;

| (c) | trasearnála agus trasteorann: trí chur chuige a chur chun cinn lena gcuirtear san áireamh idirthuilleamaíochtaí idir rioscaí iomadúla, lena n-áirithítear comhleanúnachas idir earnálacha ábhartha beartais agus lena spreagtar comhar idir na Ballstáit a bhfuil rioscaí comhchoiteanna acu. Le comhar agus comhordú, ba cheart comhleanúnachas a chothú, sineirgí a bharrfheabhsú agus gníomhaíocht chomhsheasmhach a chur chun cinn thar earnálacha, leibhéil rialachais, lena n-áirítear réigiúin, údaráis agus páirtithe leasmhara. |
| --- | --- |

(c)

trasearnála agus trasteorann: trí chur chuige a chur chun cinn lena gcuirtear san áireamh idirthuilleamaíochtaí idir rioscaí iomadúla, lena n-áirithítear comhleanúnachas idir earnálacha ábhartha beartais agus lena spreagtar comhar idir na Ballstáit a bhfuil rioscaí comhchoiteanna acu. Le comhar agus comhordú, ba cheart comhleanúnachas a chothú, sineirgí a bharrfheabhsú agus gníomhaíocht chomhsheasmhach a chur chun cinn thar earnálacha, leibhéil rialachais, lena n-áirítear réigiúin, údaráis agus páirtithe leasmhara.

| (d) | bunaithe ar eolas agus ar fhianaise: trí bhrath ar thuiscint láidir ar rioscaí tubaistí, lena n-áirítear tuiscint ar thionchair eacnamaíocha, chomhshaoil agus shóisialta na dtubaistí. Chun na críche sin, ba cheart tacú le taighde agus nuálaíocht agus ba cheart comhroinnt eolais a chothú, lena n-airítear comhroinnt torthaí dea-chleachtais ó thaighde, malartú sonraí, meastóireacht leanúnach agus foghlaim. |
| --- | --- |

(d)

bunaithe ar eolas agus ar fhianaise: trí bhrath ar thuiscint láidir ar rioscaí tubaistí, lena n-áirítear tuiscint ar thionchair eacnamaíocha, chomhshaoil agus shóisialta na dtubaistí. Chun na críche sin, ba cheart tacú le taighde agus nuálaíocht agus ba cheart comhroinnt eolais a chothú, lena n-airítear comhroinnt torthaí dea-chleachtais ó thaighde, malartú sonraí, meastóireacht leanúnach agus foghlaim.

| (e) | cuimsitheach: chun a áirithiú nach bhfágfar aon duine ar lár trí riachtanais shonracha agus cúiseanna sonracha leochaileachta daoine a chur san áireamh, amhail inscne, aois, cúlra eacnamaíoch, oideachais agus sóisialta, míchumais; agus neamhchosaint gheografach ar rioscaí sonracha; |
| --- | --- |

(e)

cuimsitheach: chun a áirithiú nach bhfágfar aon duine ar lár trí riachtanais shonracha agus cúiseanna sonracha leochaileachta daoine a chur san áireamh, amhail inscne, aois, cúlra eacnamaíoch, oideachais agus sóisialta, míchumais; agus neamhchosaint gheografach ar rioscaí sonracha;

| (f) | inbhuanaithe: trí réitigh dhúlrabhunaithe, tionchair an athraithe aeráide agus an díghrádaithe comhshaoil ar rioscaí tubaistí agus cosc agus maolú thionchar na dtubaistí ar an gcomhshaol a chur san áireamh, agus aird ar leith á tabhairt ar thionchar oibríochtaí cosanta sibhialta ar an gcomhshaol. |
| --- | --- |

(f)

inbhuanaithe: trí réitigh dhúlrabhunaithe, tionchair an athraithe aeráide agus an díghrádaithe comhshaoil ar rioscaí tubaistí agus cosc agus maolú thionchar na dtubaistí ar an gcomhshaol a chur san áireamh, agus aird ar leith á tabhairt ar thionchar oibríochtaí cosanta sibhialta ar an gcomhshaol.

SPRIOCANNA ATHLÉIMNEACHTA AN AONTAIS DE DHEASCA TUBAISTÍ

| 5. | Agus athléimneacht ó thubaistí i réimse na cosanta sibhialta á neartú, iarrtar go ndéanfaí gníomhaíocht sna réimsí seo a leanas:






  (a) | réamh-mheas - feabhas a chur ar mheasúnú riosca, ar réamh-mheas agus ar phleanáil bainistithe rioscaí tubaistí; |
| --- | --- | --- |

5.

(a)

réamh-mheas - feabhas a chur ar mheasúnú riosca, ar réamh-mheas agus ar phleanáil bainistithe rioscaí tubaistí;

| (b) | ullmhaigh - feasacht agus ullmhacht an phobail i leith rioscaí a mhéadú; |
| --- | --- |

(b)

ullmhaigh - feasacht agus ullmhacht an phobail i leith rioscaí a mhéadú;

| (c) | tabhair foláireamh - luathrabhadh a fheabhsú; |
| --- | --- |

(c)

tabhair foláireamh - luathrabhadh a fheabhsú;

| (d) | tabhair freagra - acmhainneacht freagartha an tSásra Aontais a fheabhsú; |
| --- | --- |

(d)

tabhair freagra - acmhainneacht freagartha an tSásra Aontais a fheabhsú;

| (e) | daingnigh - Córas Cosanta Sibhialta láidir a áirithiú. |
| --- | --- |

(e)

daingnigh - Córas Cosanta Sibhialta láidir a áirithiú.

| 6. | San Iarscríbhinn a ghabhann leis an Moladh seo, leagtar amach spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí a liostaítear i mír 5. |
| --- | --- |

6.

| 7. | Moltar do na Ballstáit agus don Choimisiún na gníomhaíochtaí agus na bearta is gá a dhéanamh faoin Sásra Aontais chun spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí a bhaint amach. Moltar dóibh comhar a chothú le comhpháirtithe náisiúnta, réigiúnacha agus idirnáisiúnta, le heagraíochtaí sochaí sibhialta agus le páirtithe leasmhara san earnáil phríobháideach. |
| --- | --- |

7.

| 8. | Moltar dóibh sineirgí agus comhlántacht a áirithiú le creataí, straitéisí, pleananna agus cláir ábhartha athléimneachta idirnáisiúnta, Eorpacha nó náisiúnta chun acmhainneacht fhoriomlán an Aontais agus na mBallstát a neartú a thuilleadh chun éifeachtaí tubaistí a sheasamh. |
| --- | --- |

8.

| 9. | Go háirithe, i gcomhréir le hAirteagal 6(1), pointe (c), de Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE, tá na Ballstáit le spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí agus na rioscaí a bhaineann le tubaistí atá nó a d’fhéadfadh a bheith ina ina gcúis le héifeachtaí trasteorann iltíre a chur san áireamh agus pleanáil bainistithe rioscaí tubaistí á forbairt a thuilleadh acu ar an leibhéal náisiúnta nó ar an leibhéal fonáisiúnta iomchuí, lena n-áirítear a mhéid a bhaineann le comhar trasteorann. |
| --- | --- |

9.

| 10. | Moltar do na Ballstáit a bheith rannpháirteach sna hathbhreithnithe piaraí ar an measúnú ar chumas bainistithe rioscaí dá dtagraítear in Airteagal 6(1), pointe (e), de Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE chun tacú le cur chun feidhme spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí. |
| --- | --- |

10.

| 11. | Ba cheart don Choimisiún tacú le cur chun feidhme spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí, tríd an Líonra Eolais Eorpach um Chosaint Shibhialta, a bunaíodh i gcomhréir le hAirteagal 13 de Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE, agus trí bhearta eile faoin Sásra Aontais. |
| --- | --- |

11.

ATHBHREITHNIÚ AGUS TUAIRISCIÚ

| 12. | Ba cheart athbhreithniú agus leasú a dhéanamh ar spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí ar bhonn leanúnach i bhfianaise an dul chun cinn a dhéantar ar a gcur chun feidhme agus mar thoradh ar chúinsí nua agus ar riachtanais atá ag athrú, tríd an gcruthú creataí cáis agus tríd an bpleanáil bainistithe tubaistí dá dtagraítear in Airteagal 10(1) de Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE á gcur san áireamh. |
| --- | --- |

12.

| 13. | Chun críoch tuairiscithe dhébhliantúil, de bhun Airteagal 34(2) de Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE, moltar dlúthchomhar idir an Coimisiún agus na Ballstáit chun modheolaíocht a bhunú chun faireachán a dhéanamh ar an dul chun cinn a dhéantar i gcur chun feidhme spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí. Le modheolaíocht den sórt sin, ba cheart anailís ar staid na hoibre agus na bonnlínte le haghaidh gach ceann de na réimsí a chumhdaítear leis na spriocanna a áireamh agus táscairí oiriúnacha a shainaithint. |
| --- | --- |

13.

| 14. | Moltar do na Ballstáit faisnéis ábhartha a sholáthar don Choimisiún maidir le cur chun feidhme spriocanna athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí. |
| --- | --- |

14.

Arna dhéanamh sa Bhruiséil, an 8 Feabhra 2023.

Thar ceann an Choimisiúin

Janez LENARČIČ

Comhalta den Choimisiún

---

(1)  IO L 347, 20.12.2013, lch. 924.

1

(2)  I bhfianaise Airteagal 28(1), de Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE, i gcás ina dtagraítear do na Ballstáit, tá sé le tuiscint go n-airítear ann Stáit Rannpháirteacha mar a shainmhínítear in Airteagal 4(12) de Chinneadh Uimh. 1313/2013/AE. Tá an Albáin, an Bhoisnia agus an Heirseagaivéin, an Íoslainn, an Íoslainn, Montainéagró, an Mhacadóin Thuaidh, an t-Iorua, an tSeirbia, agus an Tuirc rannpháirteach sa Sásra Aontais.

2

(3)  D’fhéadfadh gur bhealach tábhachtach chun cuidiú le freagairt do thubaistí é úsáid a bhaint as modhanna míleata faoi stiúir sibhialtach mar rogha dheireanach. I gcás ina measfar gurb iomchuí acmhainneachtaí míleata a úsáid chun tacú le hoibríochtaí cosanta sibhialta, ba cheart na módúlachtaí, na nósanna imeachta agus na critéir arna mbunú ag an gComhairle nó ag a comhlachtaí inniúla chun acmhainneachtaí míleata ábhartha do chosaint shibhialta a chur ar fáil do Shásra an Aontais a leanúint le haghaidh comhar leis na seirbhísí míleata agus ba cheart an comhar sin a dhéanamh i gcomhréir leis na treoirlínte idirnáisiúnta ábhartha.

3

---

IARSCRÍBHINN

Sprioc athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí Uimh. 1: Réamh-mheas - Feabhas a chur ar mheasúnú riosca, ar réamh-mheas agus ar phleanáil bainistithe rioscaí tubaistí

Réamhchoinníoll chun iarmhairtí díobhálacha tubaistí a chosc nó a mhaolú is ea tuiscint mhaith ar na rioscaí atá ann cheana agus ar na rioscaí atá ag teacht chun cinn. Dá bhrí sin, ba cheart do na Ballstáit agus don Choimisiún leanúint d’fheabhas a chur ar a gcumas rioscaí tubaistí a shainaithint agus a mheasúnú, go háirithe na rioscaí sin a bhféadfadh tionchair thrasteorann agus thrasearnála a bheith acu. Le cásanna tubaistí uile-Eorpacha, ba cheart feabhas a chur ar acmhainneacht an Aontais géarchéimeanna agus baol don bheatha agus don tsláinte a bheidh ann amach anseo a réamh-mheas. Ba cheart do na Ballstáit agus don Choimisiún cur le measúnuithe riosca earnáilsonracha agus ilearnála freisin (1)
  . Ba cheart do na Ballstáit agus don Choimisiún gníomhaíocht oirchilleach a dhéanamh trí bhearta nithiúla coisctheacha agus ullmhachta agus pleanáil bainistithe rioscaí a rith, ar leibhéal an Aontais agus ar an leibhéal náisiúnta agus ar an leibhéal fonáisiúnta iomchuí. Ba cheart do na Ballstáit leas a bhaint as an tacaíocht atá ar fáil faoin Sásra Aontais um Chosaint Shibhialta (an “Sásra Aontais”) agus faoi chistí eile de chuid an Aontais (2)
  chun infheistíochtaí cliste a chur chun cinn i gcosc tubaistí chun saoránaigh a chosaint ar thubaistí, oiriúnú don athrú aeráide agus an t-aistriú glas a chur chun cinn.

Cuspóir: Feabhas a chur ar chumas an Aontais agus na mBallstát rioscaí ábhartha tubaistí a shainaithint agus a mheasúnú, ar tubaistí iad a bhféadfadh tionchair thrasteorann agus thrasearnála a bheith acu, agus an fhaisnéis sin a úsáid chun gníomhaíochtaí coiscthe agus ullmhachta i gcás tubaistí a threisiú, lena n-airítear straitéisí laghdaithe riosca, réamh-mheas tubaistí, pleanáil bainistithe rioscaí agus gníomhaíochtaí freagartha, faoi 2030.

Chun tacú le cur chun feidhme na sprice sin agus chun faireachán a dhéanamh uirthi, ba cheart na cuspóirí sonracha seo a leanas a shaothrú:

Cuspóirí sonracha

| 1.1 | Feabhas a chur ar an gcumas uile-Aontais maidir le cruthú creatlaí cáis:
  Faoi dheireadh 2023, ba cheart don Choimisiún, i gcomhar leis na Ballstáit, forbairt príomhchásanna trasearnála trasteorann a chur i gcrích, lena gcumhdaítear 16 phríomhghuais ar a bhfuil an tAontas neamhchosanta.
  Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú go gcuirfear a gcásanna tubaistí san áireamh i gcásanna uile-Eorpacha.
  Leis na cásanna, ba cheart bonn eolais a chur faoi ghníomhaíochtaí coiscthe, gníomhaíochtaí ullmhachta, lena n-airítear straitéisí laghdaithe rioscaí tubaistí, gníomhaíochtaí réamh-mheasta tubaistí agus gníomhaíochtaí pleanála bainistithe riosca agus gníomhaíochtaí freagartha de chuid an Aontais agus na mBallstát ina dhiaidh sin.
  Tar éis 2023, ba cheart cásanna a thabhairt cothrom le dáta agus a leathnú ar bhonn leanúnach de réir mar is gá. |
| --- | --- |

1.1

Faoi dheireadh 2023, ba cheart don Choimisiún, i gcomhar leis na Ballstáit, forbairt príomhchásanna trasearnála trasteorann a chur i gcrích, lena gcumhdaítear 16 phríomhghuais ar a bhfuil an tAontas neamhchosanta.

Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú go gcuirfear a gcásanna tubaistí san áireamh i gcásanna uile-Eorpacha.

Leis na cásanna, ba cheart bonn eolais a chur faoi ghníomhaíochtaí coiscthe, gníomhaíochtaí ullmhachta, lena n-airítear straitéisí laghdaithe rioscaí tubaistí, gníomhaíochtaí réamh-mheasta tubaistí agus gníomhaíochtaí pleanála bainistithe riosca agus gníomhaíochtaí freagartha de chuid an Aontais agus na mBallstát ina dhiaidh sin.

Tar éis 2023, ba cheart cásanna a thabhairt cothrom le dáta agus a leathnú ar bhonn leanúnach de réir mar is gá.

| 1.2 | Chun feabhas a chur ar mheasúnú riosca:
  Ba cheart don Choimisiún tuilleadh feabhais a chur ar fhorbhreathnú an Aontais ar rioscaí tubaistí nádúrtha agus ar rioscaí tubaistí de dhéanamh an duine i gcomhréir le hAirteagal 5(1), pointe (c), de Chinneadh 1313/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (3) chun peirspictíocht chuimsitheach Eorpach a sholáthar i leith rioscaí tubaistí. Le forbhreathnú an Aontais ar rioscaí tubaistí, ba cheart cur le measúnuithe riosca náisiúnta, fonáisiúnta agus trasteorann i réimse na cosanta sibhialta agus le measúnuithe riosca uile-Aontais ábhartha (4), chomh maith le measúnuithe riosca earnáilsonracha agus ilearnála a dhéantar i gcomhréir le dlí an Aontais.
  Ba cheart an measúnú riosca ar leibhéal an Aontais a bheith bunaithe ar shainaithint fheabhsaithe agus ar anailís trasearnála ar phríomhrioscaí agus ar rioscaí atá ag teacht chun cinn, a n-éifeachtaí leathnaitheacha, limistéir agus grúpaí atá neamhchosanta nó leochaileach, agus ba cheart limistéir san Aontas a bhfuil rioscaí comhchosúla ag bagairt orthu a chur san áireamh.
  Ba cheart do na Ballstáit tuilleadh feabhais a chur ar an measúnú riosca de réir mar is iomchuí ar an leibhéal náisiúnta agus ar an leibhéal fonáisiúnta agus le haghaidh riosca trasteorann. Ba cheart cur chuige ilghuaise a leanúint le measúnuithe riosca sna Ballstáit. Ba cheart do na Ballstáit athbhreithniú ar na rioscaí atá ag teacht chun cinn agus measúnú ar rioscaí trasteorann, tionchair an athraithe aeráide agus na héifeachtaí leathnaitheacha a chur san áireamh. Le measúnuithe riosca náisiúnta, fonáisiúnta agus trasteorann i réimse na cosanta sibhialta, ba cheart cur le measúnuithe riosca a dhéantar i réimsí beartais gaolmhara agus tacú leo. |
| --- | --- |

1.2

Ba cheart don Choimisiún tuilleadh feabhais a chur ar fhorbhreathnú an Aontais ar rioscaí tubaistí nádúrtha agus ar rioscaí tubaistí de dhéanamh an duine i gcomhréir le hAirteagal 5(1), pointe (c), de Chinneadh 1313/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (3) chun peirspictíocht chuimsitheach Eorpach a sholáthar i leith rioscaí tubaistí. Le forbhreathnú an Aontais ar rioscaí tubaistí, ba cheart cur le measúnuithe riosca náisiúnta, fonáisiúnta agus trasteorann i réimse na cosanta sibhialta agus le measúnuithe riosca uile-Aontais ábhartha (4), chomh maith le measúnuithe riosca earnáilsonracha agus ilearnála a dhéantar i gcomhréir le dlí an Aontais.

Ba cheart an measúnú riosca ar leibhéal an Aontais a bheith bunaithe ar shainaithint fheabhsaithe agus ar anailís trasearnála ar phríomhrioscaí agus ar rioscaí atá ag teacht chun cinn, a n-éifeachtaí leathnaitheacha, limistéir agus grúpaí atá neamhchosanta nó leochaileach, agus ba cheart limistéir san Aontas a bhfuil rioscaí comhchosúla ag bagairt orthu a chur san áireamh.

Ba cheart do na Ballstáit tuilleadh feabhais a chur ar an measúnú riosca de réir mar is iomchuí ar an leibhéal náisiúnta agus ar an leibhéal fonáisiúnta agus le haghaidh riosca trasteorann. Ba cheart cur chuige ilghuaise a leanúint le measúnuithe riosca sna Ballstáit. Ba cheart do na Ballstáit athbhreithniú ar na rioscaí atá ag teacht chun cinn agus measúnú ar rioscaí trasteorann, tionchair an athraithe aeráide agus na héifeachtaí leathnaitheacha a chur san áireamh. Le measúnuithe riosca náisiúnta, fonáisiúnta agus trasteorann i réimse na cosanta sibhialta, ba cheart cur le measúnuithe riosca a dhéantar i réimsí beartais gaolmhara agus tacú leo.

| 1.3 | Chun feabhas a chur ar an gcumas a bheith oirchilleach ar rioscaí agus ar thubaistí:
  Ba cheart do na Ballstáit agus don Choimisiún gníomhaíochtaí fadbhreathnaitheachta agus gníomhaíochtaí réamh mheasta riosca a neartú a thuilleadh i dteannta cruthú creataí cáis, amhail scanadh ionchais, anailís agus taighde, chun sainaithint luath rioscaí agus dúshlán atá ann faoi láthair agus sainaithint luath rioscaí agus dúshlán nua a éascú, agus chun tacú le gníomhaíocht oiriúnaitheach, choisctheach agus ullmhachta a dhéanamh maidir le teagmhais shuaiteacha atá ag teacht. |
| --- | --- |

1.3

Ba cheart do na Ballstáit agus don Choimisiún gníomhaíochtaí fadbhreathnaitheachta agus gníomhaíochtaí réamh mheasta riosca a neartú a thuilleadh i dteannta cruthú creataí cáis, amhail scanadh ionchais, anailís agus taighde, chun sainaithint luath rioscaí agus dúshlán atá ann faoi láthair agus sainaithint luath rioscaí agus dúshlán nua a éascú, agus chun tacú le gníomhaíocht oiriúnaitheach, choisctheach agus ullmhachta a dhéanamh maidir le teagmhais shuaiteacha atá ag teacht.

| 1.4 | Chun feabhas a chur ar phleanáil bainistithe rioscaí:
  Ba cheart don Choimisiún a áirithiú go bhfuil an measúnú ar riachtanais agus ar bhearnaí acmhainneachtaí an tSásra Aontais bunaithe ar mheasúnuithe riosca agus ar chásanna trasearnála agus go leantar cur chuige ilghuaise leo.
  Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú go leantar cur chuige ilghuaise le straitéisí, creataí agus pleananna bainistithe rioscaí ar an leibhéal náisiúnta agus ar an leibhéal fonáisiúnta de réir mar is iomchuí. Ba cheart na straitéisí, na creataí nó na pleananna a bheith bunaithe ar chásanna ábhartha, ar chomhar trasteorann agus trasearnála agus ba cheart oiriúnú, cosc agus ullmhacht a áirithiú leo.
  Ba cheart do na Ballstáit tuilleadh forbartha a dhéanamh ar phleananna bainistithe rioscaí le haghaidh rioscaí trasteorann ar bhonn comhar feabhsaithe i limistéir thrasteorann.
  Chuige sin, ba cheart don Choimisiún agus do na Ballstáit tionchair an athraithe aeráide, éifeachtaí leathnaitheacha tubaistí agus riachtanais shonracha grúpaí leochaileacha a chur san áireamh de réir mar is iomchuí. |
| --- | --- |

1.4

Ba cheart don Choimisiún a áirithiú go bhfuil an measúnú ar riachtanais agus ar bhearnaí acmhainneachtaí an tSásra Aontais bunaithe ar mheasúnuithe riosca agus ar chásanna trasearnála agus go leantar cur chuige ilghuaise leo.

Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú go leantar cur chuige ilghuaise le straitéisí, creataí agus pleananna bainistithe rioscaí ar an leibhéal náisiúnta agus ar an leibhéal fonáisiúnta de réir mar is iomchuí. Ba cheart na straitéisí, na creataí nó na pleananna a bheith bunaithe ar chásanna ábhartha, ar chomhar trasteorann agus trasearnála agus ba cheart oiriúnú, cosc agus ullmhacht a áirithiú leo.

Ba cheart do na Ballstáit tuilleadh forbartha a dhéanamh ar phleananna bainistithe rioscaí le haghaidh rioscaí trasteorann ar bhonn comhar feabhsaithe i limistéir thrasteorann.

Chuige sin, ba cheart don Choimisiún agus do na Ballstáit tionchair an athraithe aeráide, éifeachtaí leathnaitheacha tubaistí agus riachtanais shonracha grúpaí leochaileacha a chur san áireamh de réir mar is iomchuí.

| 1.5 | Chun feabhas a chur ar chumas na cosanta sibhialta gníomhaíochtaí coisctheacha a fhorbairt:

  Ba cheart d’údaráis cosanta sibhialta na mBallstát a ngníomhaíochtaí coiscthe a fheabhsú, lena n-áirítear gníomhaíocht “atógála chun feabhais” a dhéanamh tar éis tubaistí (5) chun leibhéal ard cosanta ar thubaistí a bhaint amach. |
| --- | --- |

1.5

Ba cheart d’údaráis cosanta sibhialta na mBallstát a ngníomhaíochtaí coiscthe a fheabhsú, lena n-áirítear gníomhaíocht “atógála chun feabhais” a dhéanamh tar éis tubaistí (5) chun leibhéal ard cosanta ar thubaistí a bhaint amach.

Sprioc athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí Uimh. 2: Ullmhaigh - Feasacht agus ullmhacht an phobail i leith rioscaí a mhéadú

Cuid ríthábhachtach d’athléimneacht ó thubaistí is ea pobal atá feasach ar rioscaí agus atá ullmhaithe ina leith toisc go mbíonn daoine aonair agus pobail ar na chéad daoine dá ndéantar difear agus na chéad daoine a fhreagraíonn do thubaistí. Laghdaítear iarmhairtí diúltacha tubaistí le feasacht an phobail ar rioscaí agus eolas leordhóthanach maidir le conas tubaistí a chosc, conas ullmhúchán a dhéanamh ina leith agus conas freagairt a thabhairt orthu. Ba cheart dó eolas an phobail ar rioscaí tubaistí agus ar bhearta coiscthe a mhéadú; feabhas a chur ar fhéinchosaint, iompraíocht agus ullmhacht na ndaoine aonair agus na bpobal chun freagairt do thubaistí agus cultúr coiscthe rioscaí agus muiníne as údaráis cosanta sibhialta a chothú. Le tacaíocht ón gCoimisiún, ba cheart do na Ballstáit dlús a chur le hiarrachtaí cumarsáide poiblí chun cosc agus ullmhacht i gcás tubaistí a chur i saol laethúil na saoránach agus chun rannpháirtíocht shibhialta agus tionscnaimh atá bunaithe ar shaorálaithe a chur chun cinn le haghaidh cosc agus ullmhacht i gcás tubaistí. Ba cheart do na Ballstáit dul i gcomhar, de réir mar is iomchuí, le húdaráis áitiúla agus réigiúnacha, comhpháirtithe, lena n-áirítear an earnáil phríobháideach agus eagraíochtaí sochaí sibhialta, agus i gcomhthéacs trasteorann freisin.

Cuspóir: An leibhéal feasachta ar rioscaí tubaistí agus ar leibhéal ullmhachta phobal an Aontais i ngach ceann de na Ballstáit a mhéadú go mór faoi 2030.

Chun tacú le cur chun feidhme na sprice sin agus chun faireachán a dhéanamh uirthi, ba cheart na cuspóirí sonracha seo a leanas a shaothrú:

Cuspóirí sonracha

| 2.1 | Leibhéal foriomlán na feasachta ar rioscaí a mhéadú:
  Ba cheart do na Ballstáit tuilleadh forbartha a dhéanamh ar straitéisí ardaithe feasachta ar rioscaí agus dlús a chur le gníomhaíochtaí ardaithe feasachta chun a áirithiú go dtiocfaidh méadú ar leibhéal na feasachta ar rioscaí réigiúnacha agus ar phríomhrioscaí náisiúnta i measc an phobail. Ba cheart cónaitheoirí séasúracha a chumhdach le straitéisí ardaithe feasachta ar rioscaí, de réir mar is iomchuí.
  Ba cheart don Choimisiún tacú le gníomhaíochtaí na mBallstát i leith feasachta ar rioscaí agus iad a chomhlánú, i gcás inarb ábhartha, le gníomhaíochtaí ardaithe feasachta ar rioscaí ar leibhéal an Aontais.






  — | Faoi 2030, ba cheart do 90 % de phobal an Aontais (6) a bheith feasach ar rioscaí tubaistí ina réigiún féin. |
| --- | --- | --- |

2.1

Ba cheart do na Ballstáit tuilleadh forbartha a dhéanamh ar straitéisí ardaithe feasachta ar rioscaí agus dlús a chur le gníomhaíochtaí ardaithe feasachta chun a áirithiú go dtiocfaidh méadú ar leibhéal na feasachta ar rioscaí réigiúnacha agus ar phríomhrioscaí náisiúnta i measc an phobail. Ba cheart cónaitheoirí séasúracha a chumhdach le straitéisí ardaithe feasachta ar rioscaí, de réir mar is iomchuí.

Ba cheart don Choimisiún tacú le gníomhaíochtaí na mBallstát i leith feasachta ar rioscaí agus iad a chomhlánú, i gcás inarb ábhartha, le gníomhaíochtaí ardaithe feasachta ar rioscaí ar leibhéal an Aontais.

—

Faoi 2030, ba cheart do 90 % de phobal an Aontais (6) a bheith feasach ar rioscaí tubaistí ina réigiún féin.

| 2.2 | Chun feabhas a chur ar rochtain an phobail ar fhaisnéis faoi rioscaí tubaistí:
  Ba cheart d’údaráis an Aontais agus na mBallstát a áirithiú gur féidir leis an bpobal san Aontas rochtain éasca a fháil ar fhaisnéis faoi rioscaí tubaistí agus na tionchair a d’fhéadfadh a bheith acu.
  Ba cheart d’údaráis an Aontais agus na mBallstát riachtanais shonracha agus cúinsí sonracha grúpaí leochaileacha agus daoine faoi mhíchumas a chur san áireamh agus faisnéis faoi rioscaí tubaistí á soláthar acu. |
| --- | --- |

2.2

Ba cheart d’údaráis an Aontais agus na mBallstát a áirithiú gur féidir leis an bpobal san Aontas rochtain éasca a fháil ar fhaisnéis faoi rioscaí tubaistí agus na tionchair a d’fhéadfadh a bheith acu.

Ba cheart d’údaráis an Aontais agus na mBallstát riachtanais shonracha agus cúinsí sonracha grúpaí leochaileacha agus daoine faoi mhíchumas a chur san áireamh agus faisnéis faoi rioscaí tubaistí á soláthar acu.

| 2.3 | Feasacht agus glacadh beart coiscthe rioscaí agus beart ullmhachta a mhéadú i measc an phobail:
  Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú go mbeidh feasacht níos mó ag an bpobal, lena n-áirítear grúpaí leochaileacha agus daoine faoi mhíchumas, ar bhearta coiscthe rioscaí agus ar na gníomhaíochtaí a d’fheadfadh siad a dhéanamh in aghaidh na dtubaistí is coitianta. Mar thoradh air sin, ba cheart an sciar den phobal a bhfuil bearta coiscthe agus ullmhachta glactha acu a mhéadú.
  Ba cheart don Choimisiún tacú le gníomhaíochtaí coiscthe riosca agus gníomhaíochtaí ullmhachta poiblí na mBallstát agus iad a chomhlánú le gníomhaíocht ábhartha ar leibhéal an Aontais. |
| --- | --- |

2.3

Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú go mbeidh feasacht níos mó ag an bpobal, lena n-áirítear grúpaí leochaileacha agus daoine faoi mhíchumas, ar bhearta coiscthe rioscaí agus ar na gníomhaíochtaí a d’fheadfadh siad a dhéanamh in aghaidh na dtubaistí is coitianta. Mar thoradh air sin, ba cheart an sciar den phobal a bhfuil bearta coiscthe agus ullmhachta glactha acu a mhéadú.

Ba cheart don Choimisiún tacú le gníomhaíochtaí coiscthe riosca agus gníomhaíochtaí ullmhachta poiblí na mBallstát agus iad a chomhlánú le gníomhaíocht ábhartha ar leibhéal an Aontais.

| 2.4 | Feabhas a chur ar chultúr an choiscthe rioscaí i measc an phobail:
  Ba cheart do na Ballstáit gníomhaíocht a dhéanamh:






  (a) | chun a áirithiú go dtiocfaidh feabhas ar an eolas i measc an phobail ar chosc rioscaí, ar mhuinín agus iontaoibh as údaráis cosanta sibhialta inniúla agus ar thuiscint ar mhisean na cosanta sibhialta; |
| --- | --- | --- |

2.4

Ba cheart do na Ballstáit gníomhaíocht a dhéanamh:

(a)

chun a áirithiú go dtiocfaidh feabhas ar an eolas i measc an phobail ar chosc rioscaí, ar mhuinín agus iontaoibh as údaráis cosanta sibhialta inniúla agus ar thuiscint ar mhisean na cosanta sibhialta;

| (b) | chun cumas an phobail measúnú a dhéanamh ar iontaofacht na faisnéise maidir le rioscaí tubaistí a áirithiú, lena n-áirítear an cumas foinsí údarásacha na faisnéise agus na bhfoláireamh sin a shainaithint; |
| --- | --- |

(b)

chun cumas an phobail measúnú a dhéanamh ar iontaofacht na faisnéise maidir le rioscaí tubaistí a áirithiú, lena n-áirítear an cumas foinsí údarásacha na faisnéise agus na bhfoláireamh sin a shainaithint;

| (c) | rannpháirtíocht an phobail agus rannpháirtíocht saorálaithe sa chosaint shibhialta a threisiú. |
| --- | --- |

(c)

rannpháirtíocht an phobail agus rannpháirtíocht saorálaithe sa chosaint shibhialta a threisiú.

Ba cheart don Choimisiún tacú le gníomhaíochtaí na mBallstát chun cultúr coiscthe rioscaí a fheabhsú agus iad a chomhlánú le gníomhaíocht ábhartha ar leibhéal an Aontais.

Sprioc athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí Uimh. 3: Tabhair foláireamh- Luathrabhadh a fheabhsú

Tá córais éifeachtacha luathrabhaidh agus faireacháin criticiúil chun tubaistí a réamh-mheas agus chun ullmhúchán a dhéanamh ina leith. Leis na córais sin, cuidítear le húdaráis phoiblí agus le daoine atá faoi bhagairt ag tubaistí gníomhú in am trátha chun gortuithe, bás agus damáiste do mhaoin, don chomhshaol agus don oidhreacht chultúrtha a íoslaghdú. Ba cheart measúnú rialta a dhéanamh ar chórais luathrabhaidh agus feabhas a chur orthu ar leibhéal an Aontais agus sna Ballstáit. Ba cheart neartú a dhéanamh ar phríomhfheidhmeanna córas luathrabhaidh, amhail réamhaisnéis, brath, faireachán a dhéanamh ar ghuaiseacha agus ar a dtionchar, agus rabhadh tráthúil atá éasca a thuiscint a thabhairt don phobal lena n-áirítear grúpaí leochaileacha. Ba cheart don Lárionad Comhordúcháin Práinnfhreagartha (ERCC) tacú go réamhghníomhach leis na Ballstáit agus leis an húdaráis cosanta sibhialta trí mhearmheasúnuithe tionchair ar éileamh a chur ar fáil le haghaidh teagmhas a bhraitear nó ar a ndéantar réamhaisnéis.

Cuspóir: Chun feabhas a chur ar éifeachtacht agus idir-inoibritheacht córas luathrabhaidh san Aontas, faoi 2030, chun freagairt thráthúil éifeachtach ar thubaistí a éascú agus chun drochthionchair na dtubaistí sin a sheachaint nó a laghdú, lena ndírítear go háirithe ar luathrabhadh a neartú i gcás rioscaí a bhfuil tionchair trasteorann iltíre acu agus i gcás príomhrioscaí náisiúnta.

Chun tacú le cur chun feidhme na sprice sin agus chun faireachán a dhéanamh uirthi, ba cheart na cuspóirí sonracha seo a leanas a shaothrú:

Cuspóirí sonracha

| 3.1 | Chun feabhas a chur ar an gcumas réamhaisnéise, braite agus faireacháin:
  Ba cheart don Choimisiún, go háirithe ERCC, d’údaráis ábhartha an Aontais agus do na Ballstáit feabhas a chur ar a n-acmhainneacht maidir le guaiseacha agus tionchair a réamhaisnéisiú, a bhrath agus faireachán a dhéanamh orthu, lena n-áirítear trí chomhordú níos fearr maidir le rioscaí trasteorann agus trí chomhtháthú níos fearr agus idir-inoibritheacht níos fearr na gcóras.
  Ba cheart breithnithe maidir leis an athrú aeráide agus maidir le díghrádú comhshaoil a chomhtháthú le córais braite agus réamhaisnéise i gcás inarb ábhartha. |
| --- | --- |

3.1

Ba cheart don Choimisiún, go háirithe ERCC, d’údaráis ábhartha an Aontais agus do na Ballstáit feabhas a chur ar a n-acmhainneacht maidir le guaiseacha agus tionchair a réamhaisnéisiú, a bhrath agus faireachán a dhéanamh orthu, lena n-áirítear trí chomhordú níos fearr maidir le rioscaí trasteorann agus trí chomhtháthú níos fearr agus idir-inoibritheacht níos fearr na gcóras.

Ba cheart breithnithe maidir leis an athrú aeráide agus maidir le díghrádú comhshaoil a chomhtháthú le córais braite agus réamhaisnéise i gcás inarb ábhartha.

| 3.2 | Chun feabhas a chur ar rabhadh poiblí:
  Ba cheart do na Ballstáit feabhas a chur ar a gcórais rabhaidh phoiblí chun cumarsáid níos fearr a dhéanamh i ndáil le tionchair rioscaí, éigeandálaí agus géarchéimeanna a bhfuiltear ag súil leo agus maidir leis an ngníomhaíocht atá le déanamh ina leith. Ba cheart comhordú idir na húdaráis agus na seirbhísí lena mbaineann a chothú. Ba cheart sreafaí faisnéise agus freagrachtaí atá suite go soiléir a shainiú. Ba cheart rabhadh poiblí sna Ballstáit a bhunú ar shocruithe feabhsaithe maidir le rabhadh i gcás tubaistí trasteorann.
  Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú go gcuirtear riachtanais ilteangacha an phobail san áireamh sa rabhadh poiblí, agus go bhfuil sé cuimsitheach agus go ndéantar é a oiriúnú chun freastal ar riachtanais shonracha grúpaí leochaileacha, lena n-áirítear riachtanais daoine faoi mhíchumas.
  Ba cheart foláirimh a scaipeadh ar an bpobal atá i mbaol ar bhealach tráthúil éifeachtach.
  Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú go dtuigeann an pobal comharthaí agus teachtaireachtaí rabhaidh phoiblí go soiléir. |
| --- | --- |

3.2

Ba cheart do na Ballstáit feabhas a chur ar a gcórais rabhaidh phoiblí chun cumarsáid níos fearr a dhéanamh i ndáil le tionchair rioscaí, éigeandálaí agus géarchéimeanna a bhfuiltear ag súil leo agus maidir leis an ngníomhaíocht atá le déanamh ina leith. Ba cheart comhordú idir na húdaráis agus na seirbhísí lena mbaineann a chothú. Ba cheart sreafaí faisnéise agus freagrachtaí atá suite go soiléir a shainiú. Ba cheart rabhadh poiblí sna Ballstáit a bhunú ar shocruithe feabhsaithe maidir le rabhadh i gcás tubaistí trasteorann.

Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú go gcuirtear riachtanais ilteangacha an phobail san áireamh sa rabhadh poiblí, agus go bhfuil sé cuimsitheach agus go ndéantar é a oiriúnú chun freastal ar riachtanais shonracha grúpaí leochaileacha, lena n-áirítear riachtanais daoine faoi mhíchumas.

Ba cheart foláirimh a scaipeadh ar an bpobal atá i mbaol ar bhealach tráthúil éifeachtach.

Ba cheart do na Ballstáit a áirithiú go dtuigeann an pobal comharthaí agus teachtaireachtaí rabhaidh phoiblí go soiléir.

Sprioc athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí Uimh. 4: Tabhair freagra - Acmhainneacht freagartha an tSásra Aontais um Chosaint Shibhialta a fheabhsú

Tá iarrataí ar chúnamh ag éirí níos minice agus tá riachtanais freagartha ag éirí níos éagsúla. Ba cheart an Sásra Aontais a bheith ullamh chun freagairt do rioscaí atá ag teacht chun cinn agus do mhéadú is dócha a thiocfaidh ar thubaistí trasteorann iltíre. Dá bhrí sin, ba cheart an Sásra Aontais a neartú le cineál agus líon iomchuí na n-acmhainní chun leanúint de thacaíocht éifeachtach a thabhairt do na Ballstáit chun freagairt do thubaistí a sháraíonn a n-acmhainneachtaí náisiúnta. Ba cheart athbhreithniú rialta a dhéanamh ar riachtanais acmhainneachta freagartha an tSásra Aontais. Ba cheart don Choimisiún, i gcomhar leis na Ballstáit, leanúint d’acmhainneachtaí freagartha ábhartha a fhorbairt sa Díorma Eorpach um Chosaint Shibhialta agus in rescEU de réir mar is gá.

Cuspóir: Tuilleadh feabhais a dhéanamh, faoi 2024, ar acmhainneacht freagartha an tSásra Aontais i réimsí na freagartha ar fhalscaithe, tuilte, riachtanais chuardaigh agus tarrthála, teagmhais cheimiceacha, bhitheolaíocha, raideolaíocha agus núicléacha (CBRN) agus sláinte éigeandála. Thairis sin, faoi 2024, déanfar tuilleadh forbartha ar an sprioc sin agus ar a cuspóirí sonracha agus cuirfear acmhainneachtaí leo i réimsí amhail dídean shealadach, soláthairtí éigeandála fuinnimh agus iompar.

Chun tacú le cur chun feidhme na sprice sin agus chun faireachán a dhéanamh uirthi, ba cheart na cuspóirí sonracha seo a leanas a shaothrú:

Cuspóirí sonracha (7)

| 4.1 | I réimse na freagartha ar fhalscaithe (8):
  Leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann, ar a laghad, freagairt go comhuaineach do riachtanais i 6 Bhallstát le hacmhainneachtaí aerchomhraic dóiteáin foraoise nuair a sháraítear acmhainneachtaí náisiúnta, ar feadh lá amháin ar a laghad agus ar feadh 7 lá ar a mhéad.
  Ag an am céanna, leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann, ar a laghad, freagairt go comhuaineach do riachtanais i 4 Bhallstát ina sáraítear acmhainneachtaí freagartha náisiúnta le hacmhainneachtaí comhraic falscaithe ar an talamh, ar feadh 7 lá ar a laghad agus ar feadh 14 lá ar a mhéad.
  Ina theannta sin, leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann foirne comhairleacha agus measúnaithe maidir le comhrac dóiteáin a imscaradh chun comhairle theaicticiúil a thabhairt i gcás dhá iarraidh chomhuaineacha ar chúnamh de dheasca falscaithe. |
| --- | --- |

4.1

Leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann, ar a laghad, freagairt go comhuaineach do riachtanais i 6 Bhallstát le hacmhainneachtaí aerchomhraic dóiteáin foraoise nuair a sháraítear acmhainneachtaí náisiúnta, ar feadh lá amháin ar a laghad agus ar feadh 7 lá ar a mhéad.

Ag an am céanna, leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann, ar a laghad, freagairt go comhuaineach do riachtanais i 4 Bhallstát ina sáraítear acmhainneachtaí freagartha náisiúnta le hacmhainneachtaí comhraic falscaithe ar an talamh, ar feadh 7 lá ar a laghad agus ar feadh 14 lá ar a mhéad.

Ina theannta sin, leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann foirne comhairleacha agus measúnaithe maidir le comhrac dóiteáin a imscaradh chun comhairle theaicticiúil a thabhairt i gcás dhá iarraidh chomhuaineacha ar chúnamh de dheasca falscaithe.

| 4.2 | I réimse na freagartha tuilte:
  Leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann, ar a laghad, freagairt do theagmhas tuilte lena ndéantar difear comhuaineach do 3 Bhallstát ar a laghad ina sáraítear acmhainneachtaí freagartha náisiúnta. Le freagairt den sórt sin, ba cheart, ar a laghad, an cumas iomlán a chumhdach chun ar a laghad 20 000 m3 uisce in aghaidh na huaire a chaidéalú, ar feadh suas le 21 lá.
  Ina theannta sin, leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann srianadh tuilte, bainistiú dramhaíola, measúnú ar dhambaí agus oibríochtaí cuardaigh agus tarrthála a áirithiú i gcás tuilte. |
| --- | --- |

4.2

Leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann, ar a laghad, freagairt do theagmhas tuilte lena ndéantar difear comhuaineach do 3 Bhallstát ar a laghad ina sáraítear acmhainneachtaí freagartha náisiúnta. Le freagairt den sórt sin, ba cheart, ar a laghad, an cumas iomlán a chumhdach chun ar a laghad 20 000 m3 uisce in aghaidh na huaire a chaidéalú, ar feadh suas le 21 lá.

Ina theannta sin, leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann srianadh tuilte, bainistiú dramhaíola, measúnú ar dhambaí agus oibríochtaí cuardaigh agus tarrthála a áirithiú i gcás tuilte.

| 4.3 | I réimse na freagartha cuardaigh agus tarrthála:
  Leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann, ar a laghad, oibríochtaí cuardaigh agus tarrthála a dhéanamh go comhuaineach i 4 Bhallstát ar a laghad i dtimpeallachtaí éagsúla agus i gcás cineálacha éagsúla tubaistí. Le freagairt den sórt sin, cumhdaítear oibríochtaí ar feadh 24 uair an chloig in aghaidh an lae ar feadh 7 lá i meándálaí cuardaigh agus tarrthála i gceantair uirbeacha agus ar feadh 10 lá i ndálaí troma cuardaigh agus tarrthála i gceantair uirbeacha.
  Ba cheart cumas breise a bheith in-imscartha le haghaidh oibríochtaí sonracha cuardaigh agus tarrthála ar shléibhte agus in uaimheanna chomh maith le saineolaithe i réimsí na bolceolaíochta, na seismeolaíochta, an mheasúnaithe ar dhambaí agus na hinnealtóireachta struchtúr. |
| --- | --- |

4.3

Leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann, ar a laghad, oibríochtaí cuardaigh agus tarrthála a dhéanamh go comhuaineach i 4 Bhallstát ar a laghad i dtimpeallachtaí éagsúla agus i gcás cineálacha éagsúla tubaistí. Le freagairt den sórt sin, cumhdaítear oibríochtaí ar feadh 24 uair an chloig in aghaidh an lae ar feadh 7 lá i meándálaí cuardaigh agus tarrthála i gceantair uirbeacha agus ar feadh 10 lá i ndálaí troma cuardaigh agus tarrthála i gceantair uirbeacha.

Ba cheart cumas breise a bheith in-imscartha le haghaidh oibríochtaí sonracha cuardaigh agus tarrthála ar shléibhte agus in uaimheanna chomh maith le saineolaithe i réimsí na bolceolaíochta, na seismeolaíochta, an mheasúnaithe ar dhambaí agus na hinnealtóireachta struchtúr.

| 4.4 | I réimse na freagartha CBRN:
  Leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann, ar a laghad, freagairt go comhuaineach d’iarrataí ó 3 Bhallstát le haghaidh riachtanais dí-éillithe ar feadh 14 lá i ndiaidh a chéile ar a laghad le haghaidh 500 duine san iomlán, lena n-airítear 50 duine a gortaíodh, 15 000 m2 de dhromchlaí faoin aer agus 200 m2 de dhromchlaí taobh istigh in aghaidh na huaire, ag glacadh leis gur féidir an dí-éilliú a dhéanamh le huisce, lena n-áirítear an cumas trealamh criticiúil nó fianaise chriticiúil a dhí-éilliú.
  Ina theannta sin, leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann, ar a laghad, freagairt go comhuaineach d’iarrataí ó 2 Bhallstát le haghaidh faireachán raideolaíoch agus núicléach ar feadh 10 lá i ndiaidh a chéile ar a laghad le haghaidh 100 duine, 10 bhfeithicil, 10 000 m2 de dhromchlaí faoin aer agus 1 000 m2 de dhromchlaí taobh istigh, in aghaidh na huaire.
  Thairis sin, leis an Sásra Aontais, ba cheart a áirithiú go bhfuil an cumas ann comhairle shonrach a bhaineann le CBRN a chur ar fáil trí imscaradh nó trí shiarshíneadh. |
| --- | --- |

4.4

Leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann, ar a laghad, freagairt go comhuaineach d’iarrataí ó 3 Bhallstát le haghaidh riachtanais dí-éillithe ar feadh 14 lá i ndiaidh a chéile ar a laghad le haghaidh 500 duine san iomlán, lena n-airítear 50 duine a gortaíodh, 15 000 m2 de dhromchlaí faoin aer agus 200 m2 de dhromchlaí taobh istigh in aghaidh na huaire, ag glacadh leis gur féidir an dí-éilliú a dhéanamh le huisce, lena n-áirítear an cumas trealamh criticiúil nó fianaise chriticiúil a dhí-éilliú.

Ina theannta sin, leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann, ar a laghad, freagairt go comhuaineach d’iarrataí ó 2 Bhallstát le haghaidh faireachán raideolaíoch agus núicléach ar feadh 10 lá i ndiaidh a chéile ar a laghad le haghaidh 100 duine, 10 bhfeithicil, 10 000 m2 de dhromchlaí faoin aer agus 1 000 m2 de dhromchlaí taobh istigh, in aghaidh na huaire.

Thairis sin, leis an Sásra Aontais, ba cheart a áirithiú go bhfuil an cumas ann comhairle shonrach a bhaineann le CBRN a chur ar fáil trí imscaradh nó trí shiarshíneadh.

| 4.5 | I réimse na práinnfhreagartha sláinte (9):
  Leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann, ar a laghad, freagairt go comhuaineach d’iarrataí ó 3 Bhallstát ar fhreagairt ar an ngá atá le cóir leighis a chur ar mhéid iomlán de 800 othar seachtrach an aghaidh an lae ar feadh íostréimhse 2 sheachtain, trí Fhoireann éigeandála leighis chineál 1 (EMT1): modúil Chúraim Éigeandála Othar Seachtrach, obrádlanna le haghaidh méid iomlán 60 othar cónaitheach a bhunú, trí Fhoireann éigeandála leighis chineál 2 (EMT2): modúil Éigeandála Máinliachta Othar Cónaitheach. Áirítear le freagairtí den sórt sin an cumas íosta 45 obráid mhionmháinliachta a dhéanamh in aghaidh an lae ar feadh 2 sheachtain.
  Leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann, ar a laghad, freagairt go comhuaineach d’iarrataí ó 5 Bhallstát le haghaidh riachtanais aslonnaithe leighis le hacmhainneacht iomlán 24 othar dianchúraim agus 200 othar neamh-dhianchúraim in aghaidh an lae chomh maith le 6 othar ar a bhfuil galair ríthógálacha in aghaidh an lae ar feadh 14 lá ar a mhéad.
  Leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann, ar a laghad, freagairt go comhuaineach d’iarrataí ó 3 Bhallstát ar anailís saotharlainne soghluaiste, lena n-áirítear acmhainneachtaí féideartha CBRN, ag a bhfuil acmhainneacht iomlán 150 sampla in aghaidh an lae ar feadh tréimhse 14 lá ar a mhéad.
  Ina theannta sin, leis an Sásra Aontais, i gcomhar leis an Údarás um Ullmhacht agus Freagairt i dtaca le hÉigeandáil Sláinte (HERA), ba cheart infhaighteacht frithbheart leighis criticiúil agus rochtain orthu a áirithiú, go háirithe táirgí teiripeacha agus feistí leighis, chun aghaidh a thabhairt ar bhagairtí tromchúiseacha trasteorann ar an tsláinte.
  Thairis sin, leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann comhairle shonrach maidir leis an tsláinte phoiblí agus le heipidéimeolaíocht a chur ar fáil trí shaineolaithe ábhartha a imscaradh ar an láthair agus, dé réir mar is gá, trí shaineolas siarshínte. |
| --- | --- |

4.5

Leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann, ar a laghad, freagairt go comhuaineach d’iarrataí ó 3 Bhallstát ar fhreagairt ar an ngá atá le cóir leighis a chur ar mhéid iomlán de 800 othar seachtrach an aghaidh an lae ar feadh íostréimhse 2 sheachtain, trí Fhoireann éigeandála leighis chineál 1 (EMT1): modúil Chúraim Éigeandála Othar Seachtrach, obrádlanna le haghaidh méid iomlán 60 othar cónaitheach a bhunú, trí Fhoireann éigeandála leighis chineál 2 (EMT2): modúil Éigeandála Máinliachta Othar Cónaitheach. Áirítear le freagairtí den sórt sin an cumas íosta 45 obráid mhionmháinliachta a dhéanamh in aghaidh an lae ar feadh 2 sheachtain.

Leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann, ar a laghad, freagairt go comhuaineach d’iarrataí ó 5 Bhallstát le haghaidh riachtanais aslonnaithe leighis le hacmhainneacht iomlán 24 othar dianchúraim agus 200 othar neamh-dhianchúraim in aghaidh an lae chomh maith le 6 othar ar a bhfuil galair ríthógálacha in aghaidh an lae ar feadh 14 lá ar a mhéad.

Leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann, ar a laghad, freagairt go comhuaineach d’iarrataí ó 3 Bhallstát ar anailís saotharlainne soghluaiste, lena n-áirítear acmhainneachtaí féideartha CBRN, ag a bhfuil acmhainneacht iomlán 150 sampla in aghaidh an lae ar feadh tréimhse 14 lá ar a mhéad.

Ina theannta sin, leis an Sásra Aontais, i gcomhar leis an Údarás um Ullmhacht agus Freagairt i dtaca le hÉigeandáil Sláinte (HERA), ba cheart infhaighteacht frithbheart leighis criticiúil agus rochtain orthu a áirithiú, go háirithe táirgí teiripeacha agus feistí leighis, chun aghaidh a thabhairt ar bhagairtí tromchúiseacha trasteorann ar an tsláinte.

Thairis sin, leis an Sásra Aontais, ba cheart a bheith in ann comhairle shonrach maidir leis an tsláinte phoiblí agus le heipidéimeolaíocht a chur ar fáil trí shaineolaithe ábhartha a imscaradh ar an láthair agus, dé réir mar is gá, trí shaineolas siarshínte.

Sprioc athléimneachta an Aontais de dheasca tubaistí Uimh. 5: Daingnigh - Córas Cosanta Sibhialta láidir a áirithiú

Ba cheart don Lárionad Comhordúcháin Práinnfhreagartha (ERCC) agus údaráis cosanta sibhialta sna Ballstáit leanúint dá leanúnachas gnó a threisiú. An tráth céanna, ba cheart dóibh a bpleanáil leanúnachais gnó a oiriúnú do thubaistí trasearnála trasteorann. Chuige sin, ba cheart do ERCC agus d’údaráis cosanta sibhialta sna Ballstáit comhar trasearnála trasteorann a áirithiú agus comhpháirtíochtaí a chothú le comhpháirtithe amhail an earnáil phríobháideach, an tsochaí shibhialta agus eagraíochtaí saorálaithe. Leis an Sásra Aontais, ba cheart tacú le tástálacha struis a dhéanamh chun leanúnachas gnó na n-ionad oibríochtaí éigeandála a thástáil agus oibriú leis na Ballstáit ar an obair leantach maidir le ceachtanna foghlamtha agus le moltaí.

Cuspóir: Leanúnachas gnó ERCC agus na gcontrapháirteanna cosanta sibhialta sna Ballstáit a áirithiú faoi 2027 agus a bpríomhfheidhmeanna a choinneáil ar bun, lena n-airítear in imthosca tromchúiseacha cásanna tubaistí a bhfuil tionchair leathnaitheacha trasearnála trasteorann acu, tubaistí comhthráthacha agus athfhillteacha, éigeandálaí fada agus rioscaí tubaistí nua atá ag teacht chun cinn.

Chun tacú le cur chun feidhme na sprice sin agus chun faireachán a dhéanamh uirthi, ba cheart na cuspóirí sonracha seo a leanas a shaothrú:

Cuspóirí sonracha

| 5.1 | Chun feabhas a chur ar an gcumas pleanála leanúnachais gnó:
  Ba cheart do ERCC agus do chontrapháirteanna na mBallstát athbhreithniú rialta a dhéanamh ar phleananna agus ar nósanna imeachta chun iad a dhéanamh níos solúbtha agus níos inoiriúnaithe maidir leis na hiarmhairtí a mheastar a bheidh ag tubaistí atá ann faoi láthair agus ag tubaistí a bheidh ann amach anseo. Ba cheart pleananna agus nósanna imeachta a bhunú ar chásanna agus ar mheasúnú tionchair. Ba cheart dóibh, de réir mar is iomchuí,saincheisteanna a chumhdach, saincheisteanna amhail: bainistiú foirne, oiliúint rialta agus cleachtaí rialta, bainistiú an tslabhra soláthair agus riachtanais trealaimh, stoc-charnadh, iomarcaíochtaí, athléimneacht agus slándáil córas teicneolaíochta faisnéise agus cumarsáide (TFC). |
| --- | --- |

5.1

Ba cheart do ERCC agus do chontrapháirteanna na mBallstát athbhreithniú rialta a dhéanamh ar phleananna agus ar nósanna imeachta chun iad a dhéanamh níos solúbtha agus níos inoiriúnaithe maidir leis na hiarmhairtí a mheastar a bheidh ag tubaistí atá ann faoi láthair agus ag tubaistí a bheidh ann amach anseo. Ba cheart pleananna agus nósanna imeachta a bhunú ar chásanna agus ar mheasúnú tionchair. Ba cheart dóibh, de réir mar is iomchuí,saincheisteanna a chumhdach, saincheisteanna amhail: bainistiú foirne, oiliúint rialta agus cleachtaí rialta, bainistiú an tslabhra soláthair agus riachtanais trealaimh, stoc-charnadh, iomarcaíochtaí, athléimneacht agus slándáil córas teicneolaíochta faisnéise agus cumarsáide (TFC).

| 5.2 | Chun feabhas a chur ar an gcumas comhordaithe trasearnála:
  Ba cheart do ERCC agus do chontrapháirteanna na mBallstát na nithe seo a leanas a dhéanamh:






  (a) | comhar trasearnála agus idir-inoibritheacht nósanna imeachta a fheabhsú chun uas-scálú tapa éifeachtach éifeachtúil na mbeart freagartha ag údaráis inniúla um chosaint shibhialta, seirbhísí agus comhpháirtithe ábhartha eile a éascú, lena n-áirítear soláthróirí seirbhísí fíor-riachtanacha, eagraíochtaí na sochaí sibhialta, saorálaithe agus lucht léinn, de réir mar is iomchuí; |
| --- | --- | --- |

5.2

Ba cheart do ERCC agus do chontrapháirteanna na mBallstát na nithe seo a leanas a dhéanamh:

(a)

comhar trasearnála agus idir-inoibritheacht nósanna imeachta a fheabhsú chun uas-scálú tapa éifeachtach éifeachtúil na mbeart freagartha ag údaráis inniúla um chosaint shibhialta, seirbhísí agus comhpháirtithe ábhartha eile a éascú, lena n-áirítear soláthróirí seirbhísí fíor-riachtanacha, eagraíochtaí na sochaí sibhialta, saorálaithe agus lucht léinn, de réir mar is iomchuí;

| (b) | líonraí agus socruithe trasearnála i measc na n-údarás agus le comhpháirtithe ábhartha a choinneáil ar bun idir tubaistí. |
| --- | --- |

(b)

líonraí agus socruithe trasearnála i measc na n-údarás agus le comhpháirtithe ábhartha a choinneáil ar bun idir tubaistí.

| 5.3 | Chun feabhas a chur ar an gcumas comhordaithe trasteorann:
  Ba cheart do ERCC agus do chontrapháirteanna na mBallstát na nithe seo a leanas a dhéanamh:






  (a) | comhar trasearnála agus idir-inoibritheacht nósanna imeachta, córas agus uirlisí a fheabhsú chun malartú faisnéise éifeachtúil éifeachtach a éascú, tacaíocht oibríochtúil cinntí agus Tacaíocht an Óstnáisiúin a éascú; |
| --- | --- | --- |

5.3

Ba cheart do ERCC agus do chontrapháirteanna na mBallstát na nithe seo a leanas a dhéanamh:

(a)

comhar trasearnála agus idir-inoibritheacht nósanna imeachta, córas agus uirlisí a fheabhsú chun malartú faisnéise éifeachtúil éifeachtach a éascú, tacaíocht oibríochtúil cinntí agus Tacaíocht an Óstnáisiúin a éascú;

| (b) | socruithe trasteorann i measc na n-údarás cosanta sibhialta agus seirbhísí ábhartha eile a choinneáil ar bun agus a chruthú. |
| --- | --- |

(b)

socruithe trasteorann i measc na n-údarás cosanta sibhialta agus seirbhísí ábhartha eile a choinneáil ar bun agus a chruthú.

| 5.4 | Chun feabhas a chur ar an gcumas i ndáil le cumarsáid agus bainistiú faisnéise maidir le rioscaí tubaistí:
  Ba cheart do ERCC agus do chontrapháirteanna na mBallstát na nithe seo a leanas a dhéanamh:






  (a) | feabhas a chur ar idir-inoibritheacht córas agus nósanna imeachta lena dtacaítear leis an bhfreagairt cosanta sibhialta agus le comhordú na mbeart freagartha thar na húdaráis agus comhpháirtithe ábhartha; |
| --- | --- | --- |

5.4

Ba cheart do ERCC agus do chontrapháirteanna na mBallstát na nithe seo a leanas a dhéanamh:

(a)

feabhas a chur ar idir-inoibritheacht córas agus nósanna imeachta lena dtacaítear leis an bhfreagairt cosanta sibhialta agus le comhordú na mbeart freagartha thar na húdaráis agus comhpháirtithe ábhartha;

| (b) | é a áirithiú go dtacaítear le cumarsáid chomhleanúnach rioscaí, éigeandála agus géarchéime i measc na n-údarás ábhartha agus leis na comhpháirtithe seachtracha ábhartha le córais agus nósanna imeachta cumarsáide agus bainistithe faisnéise. |
| --- | --- |

(b)

é a áirithiú go dtacaítear le cumarsáid chomhleanúnach rioscaí, éigeandála agus géarchéime i measc na n-údarás ábhartha agus leis na comhpháirtithe seachtracha ábhartha le córais agus nósanna imeachta cumarsáide agus bainistithe faisnéise.

| 5.5 | Chun feabhas a chur ar an gcumas meastóireachta iarthubaiste:
  Ba cheart do ERCC agus do chontrapháirteanna na mBallstát na nithe seo a leanas a dhéanamh:






  (a) | ceachtanna foghlamtha a chur i gcrích go córasach tar éis tubaiste. Leis na ceachtanna foghlamtha, ba cheart an timthriall bainistithe tubaistí iomlán a chumhdach (cosc, ullmhacht, freagairt agus téarnamh). Ba cheart na húdaráis cosanta sibhialta a áireamh sna ceachtanna foghlamtha agus, de réir mar is iomchuí, údaráis, seirbhísí agus comhpháirtithe ábhartha eile a bhfuil baint acu le bainistiú na tubaiste ar a ndéantar measúnú; |
| --- | --- | --- |

5.5

Ba cheart do ERCC agus do chontrapháirteanna na mBallstát na nithe seo a leanas a dhéanamh:

(a)

ceachtanna foghlamtha a chur i gcrích go córasach tar éis tubaiste. Leis na ceachtanna foghlamtha, ba cheart an timthriall bainistithe tubaistí iomlán a chumhdach (cosc, ullmhacht, freagairt agus téarnamh). Ba cheart na húdaráis cosanta sibhialta a áireamh sna ceachtanna foghlamtha agus, de réir mar is iomchuí, údaráis, seirbhísí agus comhpháirtithe ábhartha eile a bhfuil baint acu le bainistiú na tubaiste ar a ndéantar measúnú;

| (b) | é a áirithiú go ndéanfar na ceachtanna foghlamtha a scaipeadh agus a chur chun feidhme de réir mar is iomchuí, thar an timthriall bainistithe tubaistí ar fad. |
| --- | --- |

(b)

é a áirithiú go ndéanfar na ceachtanna foghlamtha a scaipeadh agus a chur chun feidhme de réir mar is iomchuí, thar an timthriall bainistithe tubaistí ar fad.

---

(1)  Measúnuithe riosca, ar leibhéil éagsúla rialachais agus ó ghníomhaithe éagsúla ag brath ar an gcás, tá siad, mar shampla, i dTreoir (AE) 2022/2557 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 14 Nollaig 2022 maidir le hathléimneacht eintiteas criticiúil agus lena n-aisghairtear Treoir 2008/114/CE ón gComhairle (IO L 333, 27.12.2022, lch. 164); Rialachán (AE) Uimh. 2022/2371 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 23 Samhain 2022 maidir le bagairtí tromchúiseacha trasteorann ar an tsláinte agus lena n-aisghairtear Cinneadh Uimh. 1082/2013/AE (IO L 314, 6.12.2022, lch. 26); Treoir 2012/18/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 4 Iúil 2012 le rialú guaiseacha mórthionóiscí a bhaineann le substaintí contúirteacha, lena leasaítear agus lena n-aisghairtear ina dhiaidh sin Treoir 96/82/CE ón gComhairle (IO L 197, 24.7.2012, lch. 1); Treoir 2007/60/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 23 Deireadh Fómhair 2007 maidir le measúnú agus bainistiú rioscaí tuilte (IO L 288, 6.11.2007, lch. 27).

(2)  I measc samplaí de chistí ábhartha de chuid an Aontais tá an tSaoráid Athléimneachta agus Téarnaimh, Cistí an Bheartais Chomhtháthaithe, an Ciste um Thalmhaíocht agus um Fhorbairt Tuaithe, an Ionstraim um Thacaíocht Theicniúil, Fís Eorpach agus Clár LIFE.

(3)  Cinneadh Uimh. 1313/2013/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 17 Nollaig 2013 maidir le Sásra Aontais um Chosaint Shibhialta (IO L 347, 20.12.2013, lch. 924).

(4)  Áirítear le measúnuithe rioscaí uile-Aontais mar shampla measúnú riosca aeráide na hEorpa, sa bhreis ar phointe 14 de “Eoraip atá seasmhach ó thaobh na haeráide de a chruthú - Straitéis nua an Aontais maidir le hOiriúnú don Athrú Aeráide”, COM(2021) 82 final an 24 Feabhra 2021.

(5)  Le “hatógáil chun feabhais” tar éis tubaiste, tugtar le tuiscint go gcuirtear cosc, laghdú rioscaí tubaistí, glasú agus prionsabail forbartha agus gnéithe dearaidh eile san áireamh, seachas a bheith ag atógáil ar an mbealach céanna agus a rinneadh roimh an tubaiste.

(6)  Ar bhonn an tsainmhínithe ar phobal i suirbhéanna Eorabharaiméadair i réimse na cosanta sibhialta: cónaitheoirí na mBallstát ó 15 bliana d’aois.

(7)  Tá sainmhíniú na gcuspóirí sonracha bunaithe ar íoscheanglais theicniúla na n-acmhainneachtaí freagartha sna réimsí áirithe mar a shainmhínitear sna Cinntí Cur Chun Feidhme ábhartha ón gCoimisiún agus ar thaithí oibríochtúil agus ar aiseolas ó shaineolaithe na mBallstát maidir le húsáid na n-acmhainneachtaí sin.

(8)  Mar gheall ar shaincheisteanna táirgthe, meastar go mbainfear amach cumas iomlán i leith aerchomhrac dóiteáin foraoise faoi 2030.

(9)  Eisiatar stoc-charn rescEU EMT2 leis na spriocanna práinnfhreagartha sláinte, ar stoc-charn é atá á fhorbairt faoi láthair agus a mheastar a bheith ag feidhmiú go hiomlán tar éis 2024.

---

II Faisnéis

FAISNÉIS Ó INSTITIÚIDÍ, Ó CHOMHLACHTAÍ, Ó OIFIGÍ, AGUS Ó GHNÍOMHAIREACHTAÍ AN AONTAIS EORPAIGH

An Coimisiún Eorpach

| 15.2.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 56/12 |
| --- | --- | --- | --- |

15.2.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 56/12

---

Teachtaireacht ón gCoimisiún — Treoirlínte maidir le státchabhair le haghaidh na haeráide, chosaint an chomhshaoil agus an fhuinnimh 2022

Glacadh na mbeart iomchuí a mhol an Coimisiún ag na Ballstáit uile de bhun Airteagal 108(1) den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh

(De bhun Airteagal 32(1) de Rialachán (AE) 2015/1589 ón gComhairle an 13 Iúil 2015 lena leagtar síos rialacha mionsonraithe maidir le hAirteagal 108 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh a chur i bhfeidhm (1))

(2023/C 56/02)

I bpointe 468 den Teachtaireacht ón gCoimisiún — Treoirlínte maidir le státchabhair le haghaidh na haeráide, chosaint an chomhshaoil agus an fhuinnimh 2022 (2), mhol an Coimisiún mar bhearta iomchuí go ndéanfaidh na Ballstáit, i gcás inar gá, scéimeanna cabhrach atá ann cheana do chosaint an chomhshaoil agus don fhuinneamh a leasú chun iad a thabhairt i gcomhréir leis na treoirlínte seo tráth nach déanaí ná an 31 Nollaig 2023 (pointe 468(a) den Teachtaireacht. D’iarr an Coimisiún ar na Ballstáit a gcomhaontú neamhchoinníollach sainráite a thabhairt maidir leis na bearta iomchuí a mholtar i bpointe 468(a) laistigh de 2 mhí ó dháta foilsithe na dtreoirlínte seo in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh (pointe 468(b) den Teachtaireacht).

Thug na Ballstáit uile a gcomhaontú neamhchoinníollach sainráite maidir leis na bearta iomchuí a mholtar.

De bhun Airteagal 23(1) de Rialachán (AE) 2015/1589 ón gComhairle, tugann an Coimisiún dá aire leis seo comhaontú neamhchoinníollach sainráite na mBallstát uile maidir leis na bearta iomchuí.

---

(1)  IO L 248, 24.9.2015, lgh. 9.

(2)  IO C 80, 18.2.2022, lgh. 1.

---

| 15.2.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 56/13 |
| --- | --- | --- | --- |

15.2.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 56/13

---

Gan cur i gcoinne comhchruinniú ar tugadh fógra faoi

(Cás M.10924 – PROXIMUS / ETHIAS / JV)

(Téacs atá ábhartha maidir le LEE)

(2023/C 56/03)

An 8 Feabhra 2023, chinn an Coimisiún gan cur i gcoinne an chomhchruinnithe thuas ar tugadh fógra faoi agus a dhearbhú go bhfuil sé comhoiriúnach leis an margadh inmheánach. Tá an cinneadh sin bunaithe ar Airteagal 6(1)(b) de Rialachán (CE) Uimh. 139/2004 ón gComhairle (1). Is i mBéarla amháin atá an cinneadh ar fáil agus déanfar é a phoibliú ach a mbeidh aon rún gnó a d’fhéadfadh a bheith ann a bainte as. Beidh sé ar fáil:

| — | i roinn na gcumasc ar an suíomh gréasáin faoin “mBeartas iomaíochta” atá ag an gCoimisiún (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Cuireann an suíomh gréasáin sin saoráidí éagsúla ar fáil chun cuidiú cinntí aonair cumaisc a aimsiú trí úsáid ainm na cuideachta, cásuimhreacha, dátaí agus earnálacha gníomhaíochta, |
| --- | --- |

—

i roinn na gcumasc ar an suíomh gréasáin faoin “mBeartas iomaíochta” atá ag an gCoimisiún (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Cuireann an suíomh gréasáin sin saoráidí éagsúla ar fáil chun cuidiú cinntí aonair cumaisc a aimsiú trí úsáid ainm na cuideachta, cásuimhreacha, dátaí agus earnálacha gníomhaíochta,

| — | i bhfoirm leictreonach ar shuíomh gréasáin EUR-Lex (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=en) faoin uimhir dhoiciméid 32023M10924. Is é EUR-Lex an tairseach ar líne chuig dlí an Aontais Eorpaigh. |
| --- | --- |

—

i bhfoirm leictreonach ar shuíomh gréasáin EUR-Lex (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=en) faoin uimhir dhoiciméid 32023M10924. Is é EUR-Lex an tairseach ar líne chuig dlí an Aontais Eorpaigh.

---

(1)  IO L 24, 29.1.2004, lch. 1.

---

IV Fógraí

FÓGRAÍ Ó INSTITIÚIDÍ, Ó CHOMHLACHTAÍ, Ó OIFIGÍ, AGUS Ó GHNÍOMHAIREACHTAÍ AN AONTAIS EORPAIGH

An Coimisiún Eorpach

| 15.2.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 56/14 |
| --- | --- | --- | --- |

15.2.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 56/14

---

Rátaí malairte an euro (1)

14 Feabhra 2023

(2023/C 56/04)

1 euro =

| | Airgeadra | Ráta malairte |
| --- | --- | --- |
| USD | dollar na Stát Aontaithe | 1,0759 |
| JPY | yen na Seapáine | 142,14 |
| DKK | krone na Danmhairge | 7,4514 |
| GBP | punt steirling | 0,88125 |
| SEK | krona na Sualainne | 11,1010 |
| CHF | franc na hEilvéise | 0,9870 |
| ISK | króna na hÍoslainne | 153,30 |
| NOK | krone na hIorua | 10,8778 |
| BGN | lev na Bulgáire | 1,9558 |
| CZK | koruna Phoblacht na Seice | 23,749 |
| HUF | forint na hUngáire | 382,45 |
| PLN | zloty na Polainne | 4,7623 |
| RON | leu na Rómáine | 4,9010 |
| TRY | lira na Tuirce | 20,2779 |
| AUD | dollar na hAstráile | 1,5411 |
| CAD | dollar Cheanada | 1,4332 |
| HKD | dollar Hong Cong | 8,4457 |
| NZD | dollar na Nua-Shéalainne | 1,6962 |
| SGD | dollar Shingeapór | 1,4270 |
| KRW | won na Cóiré Theas | 1 362,59 |
| ZAR | rand na hAfraice Theas | 19,1656 |
| CNY | renminbi-yuan na Síne | 7,3314 |
| IDR | rupiah na hIndinéise | 16 303,53 |
| MYR | ringgit na Malaeisia | 4,6786 |
| PHP | peso na nOileán Filipíneach | 58,992 |
| RUB | rúbal na Rúise | |
| THB | baht na Téalainne | 36,387 |
| BRL | real na Brasaíle | 5,5552 |
| MXN | peso Mheicsiceo | 20,0122 |
| INR | rúipí na hIndia | 89,1227 |

Airgeadra

Ráta malairte

USD

dollar na Stát Aontaithe

1,0759

JPY

yen na Seapáine

142,14

DKK

krone na Danmhairge

7,4514

GBP

punt steirling

0,88125

SEK

krona na Sualainne

11,1010

CHF

franc na hEilvéise

0,9870

ISK

króna na hÍoslainne

153,30

NOK

krone na hIorua

10,8778

BGN

lev na Bulgáire

1,9558

CZK

koruna Phoblacht na Seice

23,749

HUF

forint na hUngáire

382,45

PLN

zloty na Polainne

4,7623

RON

leu na Rómáine

4,9010

TRY

lira na Tuirce

20,2779

AUD

dollar na hAstráile

1,5411

CAD

dollar Cheanada

1,4332

HKD

dollar Hong Cong

8,4457

NZD

dollar na Nua-Shéalainne

1,6962

SGD

dollar Shingeapór

1,4270

KRW

won na Cóiré Theas

1 362,59

ZAR

rand na hAfraice Theas

19,1656

CNY

renminbi-yuan na Síne

7,3314

IDR

rupiah na hIndinéise

16 303,53

MYR

ringgit na Malaeisia

4,6786

PHP

peso na nOileán Filipíneach

58,992

RUB

rúbal na Rúise

THB

baht na Téalainne

36,387

BRL

real na Brasaíle

5,5552

MXN

peso Mheicsiceo

20,0122

INR

rúipí na hIndia

89,1227

---

(1)  Foinse: ráta malairte tagartha arna fhoilsiú ag an mBanc Ceannais Eorpach (BCE).

---

An Chomhairle

| 15.2.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 56/15 |
| --- | --- | --- | --- |

15.2.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 56/15

---

Fógra le haghaidh Zimbabwe Defence Industries, eintiteas atá faoi réir na mbearta sriantach dá bhforáiltear i gCinneadh 2011/101/CBES ón gComhairle, arna leasú le Cinneadh (CBES) 2023/339 ón gComhairle, agus i Rialachán (CE) Uimh. 314/2004 ón gComhairle, a bhaineann le bearta sriantacha i bhfianaise na staide sa tSiombáib

(2023/C 56/05)

Cuirtear an fhaisnéis seo a leanas in iúl don eintiteas a luaitear in Iarscríbhinn I a ghabhann le Cinneadh 2011/101/CBES ón gComhairle (1), arna leasú le Cinneadh (CBES) 2023/339 ón gComhairle (2), agus in Iarscríbhinn III a ghabhann le Rialachán (CE) Uimh. 314/2004 ón gComhairle (3), a bhaineann le bearta sriantacha i bhfianaise na staide sa tSiombáib.

Chinn Comhairle an Aontais Eorpaigh gur cheart an t-eintiteas a luaitear sna hiarscríbhinní thuas a áireamh i gcónaí ar liosta na ndaoine agus na n-eintiteas atá faoi réir na mbeart sriantach dá bhforáiltear i gCinneadh 2011/101/CBES agus Rialachán (CE) Uimh. 314/2004.

Cuirtear in iúl don eintiteas lena mbaineann gur féidir iarratas a dhéanamh chuig údaráis inniúla an Bhallstáit nó na mBallstát lena mbaineann, mar a léirítear in Iarscríbhinn II a ghabhann le Rialachán (CE) 314/2004, chun údarú a fháil cistí reoite a úsáid chun bunriachtanais nó íocaíochtaí sonracha a chumhdach (cf. Airteagal 7 den Rialachán).

Féadfaidh an t-eintiteas lena mbaineann iarraidh a chur faoi bhráid na Comhairle, roimh an 1 Samhain 2023, in éineacht le doiciméadacht tacaíochta, gur cheart breathnú arís ar an gcinneadh iad a chur ar an liosta thuasluaite. Is ceart aon iarraidh den chineál sin a chur chuig an seoladh seo:

| Comhairle an Aontais Eorpaigh |
| --- |
| Secrétariat général |
| RELEX.1 |
| Rue de la Loi/Wetstraat 175 |
| 1048 Bruxelles/Brussel |
| BELGIQUE/BELGIË |

Comhairle an Aontais Eorpaigh

Secrétariat général

RELEX.1

Rue de la Loi/Wetstraat 175

1048 Bruxelles/Brussel

BELGIQUE/BELGIË

R-phost: sanctions@consilium.europa.eu

Cuirtear in iúl don eintiteas lena mbaineann freisin gur féidir cur i gcoinne an Chinnidh ón gComhairle os comhair Chúirt Ghinearálta an Aontais Eorpaigh, i gcomhréir leis na coinníollacha a leagtar síos in Airteagal 275, an dara mír, agus in Airteagal 263, an ceathrú agus an séú mír, den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh.

---

(1)  IO L 42, 16.2.2011, lch. 6.

(2)  IO L 47, 15.2.2023, lch. 51.

(3)  IO L 55, 24.2.2004, lch. 1.

---

An Coimisiún Eorpach

| 15.2.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 56/16 |
| --- | --- | --- | --- |

15.2.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 56/16

---

Fógra ón gCoimisiún maidir le rátaí úis aisghabhála státchabhrach agus rátaí tagartha/lascaine reatha is infheidhme ón 1 Márta 2023

(Arna fhoilsiú i gcomhréir le hAirteagal 10 de Rialachán (CE) Uimh. 794/2004 ón gCoimisiún (1))

(2023/C 56/06)

Bunrátaí arna ríomh i gcomhréir leis an Teachtaireacht ón gCoimisiún maidir le hathbhreithniú a dhéanamh ar an modh chun na rátaí tagartha agus lascaine a shocrú (IO C 14, 19.1.2008, lch. 6.). De réir úsáid an ráta tagartha, tá na corrlaigh iomchuí fós le cur isteach mar a shainítear sa teachtaireacht seo. Maidir leis an ráta lascaine ciallaíonn sé nach mór corrlach 100 bonnphointe a chur leis. Le Rialachán (CE) Uimh. 271/2008 an 30 Eanáir 2008 lena leasaítear Rialachán (CE) Uimh. 794/2004 foráiltear gurb amhlaidh, mura bhforáiltear maidir lena mhalairt i gcinneadh sonrach, a ríomhfar an ráta téarnaimh freisin trí 100 bonnphointe a chur leis an mbunráta.

Léirítear na rátaí modhnaithe i gcló trom.

Tá an tábla roimhe seo foilsithe in IO C 12, 13.1.2023, lch 9.

| ó | go | AT | BE | BG | CY | CZ | DE | DK | EE | EL | ES | FI | FR | HR | HU | IE | IT | LT | LU | LV | MT | NL | PL | PT | RO | SE | SI | SK | UK |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| 1.3.2023 | ... | 3,06 | 3,06 | 1,10 | 3,06 | 7,43 | 3,06 | 2,92 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 15,10 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 3,06 | 7,62 | 3,06 | 8,31 | 2,96 | 3,06 | 3,06 | 3,52 |
| 1.2.2023 | 28.2.2023 | 2,56 | 2,56 | 0,79 | 2,56 | 7,43 | 2,56 | 2,92 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 15,10 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 7,62 | 2,56 | 8,31 | 2,44 | 2,56 | 2,56 | 2,77 |
| 1.1.2023 | 31.1.2023 | 2,56 | 2,56 | 0,36 | 2,56 | 7,43 | 2,56 | 2,92 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 15,10 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 2,56 | 7,62 | 2,56 | 8,31 | 2,44 | 2,56 | 2,56 | 2,77 |

ó

go

AT

BE

BG

CY

CZ

DE

DK

EE

EL

ES

FI

FR

HR

HU

IE

IT

LT

LU

LV

MT

NL

PL

PT

RO

SE

SI

SK

UK

1.3.2023

...

3,06

3,06

1,10

3,06

7,43

3,06

2,92

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

15,10

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

3,06

7,62

3,06

8,31

2,96

3,06

3,06

3,52

1.2.2023

28.2.2023

2,56

2,56

0,79

2,56

7,43

2,56

2,92

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

15,10

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

7,62

2,56

8,31

2,44

2,56

2,56

2,77

1.1.2023

31.1.2023

2,56

2,56

0,36

2,56

7,43

2,56

2,92

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

15,10

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

2,56

7,62

2,56

8,31

2,44

2,56

2,56

2,77

---

(1)  IO L 140, 30.4.2004, lch.1.

---

V Fógairtí

GNÍOMHARTHA EILE

An Coimisiún Eorpach

| 15.2.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 56/17 |
| --- | --- | --- | --- |

15.2.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 56/17

---

FÓGRA FAISNÉISE — COMHAIRLIÚCHÁN POIBLÍ

Teacht i bhFeidhm an Chomhaontaithe trí Mhalartú Litreacha idir an tAontas Eorpach agus Poblacht na Sile a bhaineann le leasuithe ar Fhoscríbhinn I a ghabhann leis an gComhaontú maidir le Deochanna Biotáilleacha agus Deochanna Cumhraithe (Iarscríbhinn VI), atá i gceangal leis an gComhaontú Comhlachais idir an Comhphobal Eorpach agus a Bhallstáit, de pháirt amháin, agus de Phoblacht na Sile, den pháirt eile

(2023/C 56/07)

Thug Poblacht na Sile fógra gur fhormheas sí glacadh an Chomhaontaithe trí Mhalartú Litreacha idir an tAontas Eorpach agus Poblacht na Sile a bhaineann le leasuithe ar Fhoscríbhinn I a ghabhann leis an gComhaontú maidir le Deochanna Biotáilleacha agus Deochanna Cumhraithe (Iarscríbhinn VI), atá i gceangal leis an gComhaontú Comhlachais idir an Comhphobal Eorpach agus a Bhallstáit, de pháirt amháin, agus de Phoblacht na Sile, den pháirt eile.

Dá bhrí sin, tiocfaidh an Comhaontú seo i bhfeidhm an 9 Márta 2023 (1).

---

(1)  IO C 287, 28.7.2022, lch. 4.

---

| 15.2.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 56/18 |
| --- | --- | --- | --- |

15.2.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 56/18

---

FÓGRA FAISNÉISE – COMHAIRLIÚCHÁN POIBLÍ

Teacht i bhfeidhm an Chomhaontaithe trí mhalartú litreacha idir an tAontas Eorpach agus Poblacht na Sile a bhaineann le leasuithe ar Fhoscríbhinní I, II, V agus VIII a ghabhann leis an gComhaontú maidir le Trádáil i bhFíonta (Iarscríbhinn V), atá i gceangal leis an gComhaontú Comhlachais idir an Comhphobal Eorpach agus a Bhallstáit, de pháirt, agus Poblacht na Sile, den pháirt eile

(2023/C 56/08)

Thug Poblacht na Sile fógra gur fhormheas sí glacadh an Chomhaontaithe trí Mhalartú Litreacha idir an tAontas Eorpach agus Poblacht na Sile a bhaineann le leasuithe ar Fhoscríbhinní I, II, V agus VIII a ghabhann leis an gComhaontú maidir le Trádáil i bhFíonta (Iarscríbhinn V), atá i gceangal leis an gComhaontú Comhlachais idir an Comhphobal Eorpach agus a Bhallstáit, de pháirt, agus Poblacht na Sile, den pháirt eile.

Dá bhrí sin, tiocfaidh an Comhaontú seo i bhfeidhm an 9 Márta 2023 (1).

---

(1)  IO C 287, 28.7.2022, lch. 19.

---

| 15.2.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 56/19 |
| --- | --- | --- | --- |

15.2.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 56/19

---

Foilsiú iarratais ar ainm a chlárú de bhun Airteagal 50(2)(a) de Rialachán (AE) Uimh. 1151/2012 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le scéimeanna cáilíochta do tháirgí talmhaíochta agus do bhia-earraí

(2023/C 56/09)

Le foilsiú an iarratais seo, tugtar an ceart chun cur i gcoinne an iarratais de bhun Airteagal 51 de Rialachán (AE) Uimh. 1151/2012 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (1) laistigh de 3 mhí ó dháta foilsithe an iarratais seo.

DOICIMÉAD AONAIR

“Nordhessische Ahle Wurscht / Nordhessische Ahle Worscht”

Uimh. AE: PGI-DE-02173 – 18.5.2016

STFC ( ) TGFC (X)

1.   Ainm nó ainmneacha

“Nordhessische Ahle Wurscht / Nordhessische Ahle Worscht”

2.   Ballstát nó Tríú Tír

an Ghearmáin

3.   Tuairisc ar an táirge talmhaíochta nó ar an mbia-ábhar

3.1.   
  Cineál táirge

Aicme 1.2. Táirgí feola (cócaráilte, saillte, deataithe, srl.)

3.2.   
  Tuairisc ar an táirge a bhfuil an t-ainm dá dtagraítear i bpointe 1 air

Is ispín muiceola crua aeir-thriomaithe nó deataithe agus aer-thriomaithe a tháirgtear sa réigiún Hessen Thuaidh é an “Nordhessische Ahle Wurscht”. Tá an raimhre agus an béalbhlaiseadh beagán brioscach agus níos boige ná mar a bhíonn i gcás ispíní crua tipiciúla. Caomhnaítear an blas i do bhéal bog seo beag beann ar leibhéal triomú nó aois an ispín. Díoltar é mar “bog”, “teann”, nó “crua” de réir mhéid an aibithe. Tagann “Norhessian Ahle Wurscht” sna foirmeacha seo a leanas: “Feldkieker”, “Dürre Runde” agus “Stracke”.

Maidir le ceanglais cheimiceacha, tá feidhm ag na treoirlínte maidir le feoil agus táirgí feola de réir mar is iomchuí:

Maidir le “Stracke” agus “Dürre Runde”: Luachanna anailíse: próitéin feola atá saor ó phróitéin fíocháin tacaíochta: 12 % ar a laghad; próitéin feola atá saor ó phróitéin fíocháin tacaíochta, mar chéatadán de phróitéin feola: go histiméadrach ar a laghad 65 % toirt, go ceimiceach 75 % ar a laghad

Maidir le “feldkieker”: Luachanna anailíse: próitéin feola atá saor ó phróitéin fíocháin tacaíochta: 12.5 % ar a laghad; próitéin feola atá saor ó phróitéin fíocháin tacaíochta, mar chéatadán de phróitéin feola: 70 % den toirt ar laghad go histimhéadrach, 80 % ar a laghad go ceimiceach

Braitheann méid agus meáchan “Nordhessische Ahle Wurscht” ar a fhoirm. A luaithe a bhíonn sé líonta, bíonn idir 500 g agus 3 000 g meáchan in “Stracke” úr, idir 350 g agus 1 000 g meáchan in “Dürre Runde” agus idir 800 g agus 3 000 g meáchan in “Feldkieker”. Le linn an phróisis aibithe, cailleann an t-ispín 30 % dá mheáchan ar a laghad de bharr triomaithe. Dath dúdhearg a bhíonn ar an ispín ar dtús, agus bíonn dabaí bána saille le feiceáil. De réir mar a aibíonn an t-ispín, éiríonn an dearg níos déine.

Tá an blas ar an ispín rud beag géar agus tá boladh aibí sainiúil ann.

3.3.   
  Beatha (maidir le táirgí de thionscnamh ainmhíoch amháin) agus amhábhair (maidir le táirgí próiseáilte amháin)

Le táirgeadh “Nordhessische Ahle Wurscht”, cuirtear éilimh ar leith ar cháilíocht na feola. Tá an ispín déanta go príomha as muiceoil thirim, níos téagartha ó ainmhithe níos sine. Déantar na muca a ramhrú níos faide ná mar is gnách, go sonrach le haghaidh táirgeadh “Nordhessische Ahle Wurscht”. Ag am maraithe, ní mór go mbeadh meánmheáchan beo de 125 kg ar a laghad ag na muca nó meánmheáchan conablaigh de 100 kg ar a laghad (b’ionann meánmheáchan conablaigh sa Ghearmáin in 2016 agus thart ar 94 kg).

Tá sé cruthaithe go gcuirtear strus ar na hainmhithe de bharr bealaí fada iompair, rud a chuireann isteach ar cháilíocht na feola ag tráth an mharaithe. Nuair a scaoiltear an hormón aidréanailín i muca, tagann athrú ar fhorbairt luach pH na feola tar éis maraithe, agus ar a ionsú uisce. Bíonn tionchar cinntitheach ag an dá fhachtóir ar aibiú an ispín agus ar a chomhsheasmhacht agus mar sin ar cháilíocht “Nordhessische Ahle Wurscht”. Mar sin tá an t-am caighdeánach iompair ón bhfeirm chuig an seamlas teoranta do dhá uair an chloig. Tarlaíonn an marú go heisiach laistigh den limistéar geografach.

Ní dhéantar na muca a idirdhealú de réir cine ach déantar iad a idirdhealú de réir meáchain chonablaigh, toisc gur raon leathan crosphóraithe iad na muca a ramhaítear in Hessen Thuaidh go príomha.

3.4.   
  Céimeanna sonracha sa táirgeadh nach mór dóibh tarlú sa limistéar geografach sainithe

Tarlaíonn an marú go heisiach laistigh den limistéar geografach. Déantar an fheoil a ghearradh suas agus a phróiseáil ag an ionad táirgthe sa limistéar geografach. Tarlaíonn an próiseas aibithe agus an próiseas triomaithe ina dhiaidh sin i dtimpeallachtaí oiriúnacha sa limistéar geografach.

3.5.   
  Rialacha sonracha maidir le slisniú, grátáil, agus pacáistiú srl. an táirge dá dtagraíonn an t-ainm cláraithe

—

3.6.   
  Rialacha sonracha maidir le lipéadú an táirge dá dtagraíonn an t-ainm cláraithe

I gcomhréir le ceanglais dhlíthiúla. Ina theannta sin, taispeántar ainm agus seoladh an táirgeora ar an lipéad ar an ispín, nó ar chomhartha taispeána ceangailte go díreach nó ar mhodhanna comhchosúla.

4.   Sainmhíniú achomair ar an limistéar geografach

Is é Hessen Thuaidh an limistéar geografach, ina bhfuil na ceantair thuaithe seo a leanas: Hersfeld-Rothenburg, Kassel, Marburg-Biedenkopf, Schwalm-Eder, Waldeck-Frankenberg, Werra-Meißner, agus cathair Kassel.

5.   Nasc leis an limistéar geografach

Eascraíonn an nasc leis an limistéar geografach as clú agus cáilíocht shainiúil “Nordhessische Ahle Wurscht”, atá inchurtha i leith próiseáil muiceola úr-mharaithe. Ní mór táirgeadh an líonadh ispín a dhéanamh laistigh de 12 uair an chloig ar a dhéanaí tar éis maraithe. Táirgtear é ó mhuiceoil díchnámhaithe, le méid íseal féitheoige, a bhaintear ón ainmhí iomlán. Dá bhrí sin ní mór don mhuiceoil a bheith ar ardchaighdeán. Áirítear leis seo, mar shampla, úsáid a bhaint as muca níos sine a bhfuil meáchan conablaigh níos mó acu, agus mar sin tá “Nordhessische Ahle Wurscht” éagsúil ó tháirgeadh gach cineál ispíní eile atá ar fáil in Hessen.

Is fachtóir eile é an próiseas aibithe, a tharlaíonn i seomraí atá oiriúnaithe go speisialta atá fós tógtha go traidisiúnta ó chré sa lá atá inniu ann. Feabhsaíonn an aeráid shonrach cáilíocht “Nordhessische Ahle Wurscht”. Tá seomraí ar a dtugtar “Wurschthimmel” [“cochaill ispíní”] coitianta freisin. Ansin, crochtar ispíní ón tsíleáil chun teacht in aibíocht. Tá seomraí aeráide, ina n-úsáidtear trealamh teicneolaíochta chun an teocht agus an taise a rialú, oiriúnach freisin. Comhcheanglaítear na modhanna éagsúla aibithe sin go minic freisin.

Tá an blas ar an ispín rud beag géar agus tá boladh aibí sainiúil ann. Cruthaítear é tríd an luach pH a laghdú le linn aibiú na feola, trí úsáid a bhaint as salann agus sailpítear agus trí aibiú mall in aeráid shonrach na seomraí aibithe. Is iad na príomh-spíosraí a úsáidtear piobar, noitmig agus blasanna áitiúla breise ag brath ar an gceantar, mar shampla cearbhas, síolta mustaird agus gairleog. Ní chuireann blasanna áitiúla isteach ar shaintréithe, ar chuma ná ar uigeacht “Nordhessische Ahle Wurscht”.

Tá cáil láidir an táirge díorthaithe as a thraidisiún fada agus blas ar leith agus an treocht maidir le táirgí réigiúnacha agus filleadh ar tháirgí traidisiúnta. Léirítear é san iliomad foilseachán agus imeachtaí ina ndéantar an “Nordhessische Ahle Wurscht” a cheiliúradh.

Ina chuid oibre Nordhessisches Küchenbrevier [Treoir ar chócaireacht an Hessen Thuaidh], chuir an t-údar Heinrich Keim, in éineacht le bailiúchán oideas ina raibh an “Nordhessische Ahle Wurscht”, “Nordhessische Wurstologie” [catalóg de ispíní ón Hessen Thuaidh] san áireamh freisin. Ina chuid oibre Nordhessische Ahle Worscht: Eine Wurst mit Kultstatus [“Nordhessische Ahle Worscht”: ispín le stádas cultúir], scríobh sé aiste iomlán maidir leis an speisialtacht ispín.

Ní sa litríocht amháin a leanann “Nordhessische Ahle Wurscht” le ról mór a imirt. Forbraíodh go leor gníomhaíochtaí timpeall ar an speisialtacht ispín as an Hessen Thuaidh. Bunaíodh cumainn éagsúla chun a mhodh táirgthe bunaidh a chaomhnú. Ba é an Förderverein Nordhessische Ahle Wurscht e.V., a bunaíodh in 2005, an chéad chumann. In 2004, chuir an comhlachas Slow Food Germany “Nordhessische Ahle Wurscht” lena “Ark of Taste” d’fhonn a mhodh traidisiúnta táirgthe a chur chun cinn agus chun é a dhaingniú mar shócmhainn chultúrtha.

Ar thionscnamh ó chuallachtaí na mbúistéirí, reáchtáladh na chéad Chraobhchomórtais “Nordhessische Ahle Wurscht” in 2011, inar chuir 130 gnólacht cuallachta Hessen Thuaidh breis agus 300 ispín i láthair agus chuaigh siad san iomaíocht le haghaidh duaiseanna. Reáchtáladh an comórtas gach 2 bhliain ó shin. Tuairiscítear na torthaí go forleathan, mar shampla sna Deutsche Handwerks Zeitung nó sa nuachtán laethúil réigiúnach Hessisch-Niedersächsische Allgemeine.

Ó 2011 i leith, d’eagraigh an Förderverein Nordhessische Ahle Wurscht e.V. “Lá Nordhessische Ahle Wurscht” bliantúil.

Eascraíonn an dea-cháil atá ar “Nordhessische Ahle Wurscht” sa réigiún agus níos faide i gcéin ón bhfíric gur táirge traidisiúnta é atá déanta sa cheantar tíreolaíoch leis na céadta bliain agus a bhfuil stádas cultúir bainte amach aige idir an dá linn.

Go stairiúil bhí an fhoraois agus an talmhaíocht mar thréith ag codanna móra den Hessen Thuaidh, agus is é seo an cás fós sa lá atá inniu ann. D’fhéadfadh beagnach duine ar bith muca a shaothrú, mar gur cuireadh na muca isteach san fhoraois lena ramhrú, agus mar sin ní minic go raibh gá le beathú breise do na muca. Chuir an marú baile gaolmhar go mór le tacú le daonra na tuaithe.

San fhoilseachán Ahle Wurscht – Das europäische Schmeckewöhlerchen der Grimm-Heimat Nordhessen , [Ahle Wurscht – an sócamas Eorpach ó bhaile na mBráithre Grimm] rianaítear bunús “Nordhessische Ahle Wurscht” siar go dtí ré na Róimhe agus an treibh Hermanduri, a chaomhnaigh feoil mionghearrtha ag baint úsáide as salann ó abhainn sáile (an Werra is dócha) agus a thrádáil sé leis na Rómhánaigh é.

De bharr gur tharla an marú sa teach agus nach raibh comhsheasmhacht ann, bhí gá leis an bhfeoil a maraíodh go húr a phróiseáil láithreach. Is é sin is cúis le comhsheasmhacht speisialta “Nordhessische Ahle Wurscht”.

Is ann go fóill sa lá atá inniu ann don traidisiún táirgthe “Nordhessische Ahle Wurscht”. Tar éis laghdú leanúnach teacht ar mharú sa bhaile, chaomhnaigh na búistéirí seanbhunaithe an traidisiún maidir le ispíní crua a tháirgeadh. Tá eolas maidir le táirgeadh speisialtachtaí ispíní Hessen Thuaidh fós ar eolas go forleathan. Tá blastán dá chuid féin ag gach búistéir fós don “Nordhessische Ahle Wurscht”.

Tagairt d’fhoilsiú na sonraíochta táirge

https://register.dpma.de/DPMAregister/geo/detail.pdfdownload/40957

---

(1)  IO L 343, 14.12.2012, lch. 1.

---

| 15.2.2023 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | C 56/23 |
| --- | --- | --- | --- |

15.2.2023

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

C 56/23

---

Foilsiú iarratais ar ainm a chlárú de bhun Airteagal 50(2)(a) de Rialachán (AE) Uimh. 1151/2012 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le scéimeanna cáilíochta do tháirgí talmhaíochta agus do bhia-earraí

(2023/C 56/10)

Le foilsiú an iarratais seo tugtar an ceart cur i gcoinne an iarratais de bhun Airteagal 51 de Rialachán (AE) Uimh. 1151/2012 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (1) laistigh de 3 mhí ó dháta an fhoilsithe seo.

DOICIMÉAD AONAIR

“Haricot de Soissons”

AE Uimh: PGI-FR-02805 — 11.10.2021

PDO ( ) PGI (X)

1.   Ainm(neacha)

“Haricot de Soissons”

2.   Ballstát nó tríú tír

An Fhrainc

3.   Cur síos ar an táirge talmhaíochta nó ábhar bia

3.1.   
  An cineál táirge

Aicme 1.6 Torthaí, glasraí agus gránaigh, úr nó próiseáilte

3.2.   
  Cur síos ar an táirge lena mbaineann an t-ainm in (1)

Pónaire bhán thriomaithe mhórshíolta den speiceas luibheolaíoch Phaseolus coccineus is ea “Haricot de Soissons”, a bhfuil na tréithe seo a leanas aici:

| — | síol mór a bhfuil meáchan in aghaidh an mhíle síolta níos mó ná 1 400 gram inti |
| --- | --- |

—

síol mór a bhfuil meáchan in aghaidh an mhíle síolta níos mó ná 1 400 gram inti

| — | cruth duáin |
| --- | --- |

—

cruth duáin

| — | dath aonfhoirmeach, ó dhath bán go heabhar |
| --- | --- |

—

dath aonfhoirmeach, ó dhath bán go heabhar

| — | íosfhad 17 mm agus íosleithead 10 mm |
| --- | --- |

—

íosfhad 17 mm agus íosleithead 10 mm

| — | cion taise idir 12 % agus 17 %. |
| --- | --- |

—

cion taise idir 12 % agus 17 %.

Mar phónaire thriomaithe amháin a dhíoltar í.

Tar éis í a fhágáil ar maos go ceann 12 uair an chloig ar a laghad, fanann sí le chéile go han-mhaith le linn na cócarála.

Tar éis í a chócaráil, is iad príomh-shaintréithe orgánaileipteacha an táirge uigeacht bhog na pónaire a leánn sa bhéal agus a craiceann mín atá do-airithe don bhlas.

3.3.   
  Beatha (maidir le táirgí de tionscnamh ainmhíoch amháin) agus amhábhair (maidir le táirgí próiseáilte amháin)

—

3.4.   
  Bearta sonracha sa táirgeadh nach mór a dhéanamh sa limistéar geografach sainithe

Is i limistéar geografach sainithe “Haricot de Soissons” a dhéantar na bearta táirgthe ó chur go baint agus buaileadh.

3.5.   
  Rialacha sonracha maidir le sliseadh, grátáil, pacáistiú, etc. an táirge dá dtagraíonn an t-ainm cláraithe

Déantar “Haricot de Soissons” a phacáistiú in aonaid díolacháin tomhaltóra.

Tá sé toirmiscthe pónairí a bhaintear thar roinnt blianta a bhaisc-phacáistiú. Stóráiltear an táirge in áit thirim ar shiúl ó sholas.

3.6.   
  Rialacha sonracha maidir le lipéadú an táirge dá dtagraíonn an t-ainm cláraithe

I dteannta na faisnéise sainordaithí a cheanglaítear leis na rialacha maidir le lipéadú agus cur i láthair earraí bia, caithfidh an lipéadú ainm cláraithe an táirge agus lógó PGI an Aontais Eorpaigh a thaispeáint sa réimse radhairc céanna.

Ní mór na focail “Phaseolus coccineus” a bheith ar an lipéad freisin.

4.   Sainmhíniú achomair ar an limistéar geografach

Clúdaíonn limistéar an táisc gheografaigh faoi chosaint “Haricot de Soissons” críoch na gceantar agus na mbardas seo a leanas laistigh de roinn Aisne:

| — | ceantair Château-Thierry, Laon agus Soissons, ina n-iomláine; |
| --- | --- |

—

ceantair Château-Thierry, Laon agus Soissons, ina n-iomláine;

| — | na bardais seo a leanas: Archon, Autels, Berlise, Brunehamel, Chaourse, Chéry-lès-Rozoy, Clermont-les-Fermes, Cuiry-lès-Iviers, Dagny-Lambercy, Dizy-le-Gros, Dohis, Dolignon, Grandrieux, Lislet, Montcornet, Montloué, Morgny-en-Thiérache, Noircourt, Parfondeval, Raillimont, Renneval, Résigny, Rouvroy-sur-Serre, Rozoy-sur-Serre, Sainte-Geneviève, Soize, Thuel, Vigneux-Hocquet, Ville-aux-Bois-lès-Dizy, Vincy-Reuil-et-Magny. |
| --- | --- |

—

na bardais seo a leanas: Archon, Autels, Berlise, Brunehamel, Chaourse, Chéry-lès-Rozoy, Clermont-les-Fermes, Cuiry-lès-Iviers, Dagny-Lambercy, Dizy-le-Gros, Dohis, Dolignon, Grandrieux, Lislet, Montcornet, Montloué, Morgny-en-Thiérache, Noircourt, Parfondeval, Raillimont, Renneval, Résigny, Rouvroy-sur-Serre, Rozoy-sur-Serre, Sainte-Geneviève, Soize, Thuel, Vigneux-Hocquet, Ville-aux-Bois-lès-Dizy, Vincy-Reuil-et-Magny.

5.   Nasc leis an limitéar geografach

Bunaítear an nasc leis an limistéar geografach ar chlú agus ar shaintréithe “Haricot de Soissons” de bharr tosca nádúrtha agus daonna a aimsítear sa limistéar geografach. Tá a shaothrú oiriúnach go maith do choinníollacha na hithreach agus na haeráide, a thugann pónairí a bhfuil na tréithe a bhfuil cáil orthu agus a bhfuil tomhaltóirí, lena n-áirítear bialann, ag súil leo.

Is limistéar machairí agus gleannta é an limistéar táirgthe atá suite i roinn Aisne. Tá bardais Soissons suite i gcroílár an limistéir tháirgthe.

Is é príomhghné an limistéir gheografaigh ná aeráid leath-mhuirí le tionchar ilchríochach, agus is sainghné de go mbíonn báisteach ann go minic (123 lá ar an meán in aghaidh na bliana), ach fanann an méid báistí ar an meán (thart ar 700 milliméadar in aghaidh na bliana), le teochtaí atá measartha go ginearálta raonta teochta srianta, rud a fhágann gur annamh a bhíonn tonn teasa ná geimhreadh crua ann.

Is féidir an baol seaca san fhómhar a bhainistiú trí na rialacha maidir le baint a chuireann táirgeoirí i bhfeidhm.

Comhartha sóirt den cheantar geografach is ea sruthchúrsaí agus bogaigh i ngach áit nach mór. Tá an tírdhreach snoite mar sin ag gleannta Aisne, Ailette, Marne agus Serre.

Tá na hithreacha sa limistéar geografach mínghráinneach agus saibhir i gcothaithigh. Feidhmíonn siad mar scagaire, ní gnách dóibh caidhpeáil nó comhdhlúthú agus tá cumas coinneála uisce maith acu.

Ó bhí an 18ú haois ann tá cáil ar roinn Aisne as pónairí triomaithe a tháirgeadh. Saothraíodh roinnt speiceas agus cineálacha de phónairí triomaithe sa cheantar, ach is é “Haricot de Soissons” amháin sa lá atá inniu ann atá á shaothrú ag táirgeoirí a bhfuil saineolas acu a cuireadh ar aghaidh ó ghlúin go glúin.

Cuireann na táirgeoirí a gcuid saineolais i bhfeidhm sna céimeanna éagsúla chun “Haricot de Soissons” a fhás:

| — | Cuirtear an síol ar dháileachtaí a roghnaítear de bharr a dtréithe agranamaíocha laistigh de thréimhse a fhágann gur féidir reo barr a chosc. Cothaíonn an bhearna idir na sraitheanna aeráil agus an grianrú is fearr den phlanda. |
| --- | --- |

—

Cuirtear an síol ar dháileachtaí a roghnaítear de bharr a dtréithe agranamaíocha laistigh de thréimhse a fhágann gur féidir reo barr a chosc. Cothaíonn an bhearna idir na sraitheanna aeráil agus an grianrú is fearr den phlanda.

| — | Tagann “Haricot de Soissons” ó chineálacha den speiceas Phaseolus coccineus, a tháirgeann plandaí dreapadóireachta atá crua agus an-láidir. |
| --- | --- |

—

Tagann “Haricot de Soissons” ó chineálacha den speiceas Phaseolus coccineus, a tháirgeann plandaí dreapadóireachta atá crua agus an-láidir.

| — | Trí thacaí a chur leo, is féidir tacú le fás ingearach an phlanda. |
| --- | --- |

—

Trí thacaí a chur leo, is féidir tacú le fás ingearach an phlanda.

| — | Is é an tréimhse is fearr lena mbaint nuair a bhíonn na faighneoga tirim agus dath donn den chuid is mó orthu. Déantar an bhaint trí na faighneoga a phiocadh i ritheog amháin nó níos mó nó an planda iomlán ar a laghad 3 seachtaine tar éis na gais a ghearradh. |
| --- | --- |

—

Is é an tréimhse is fearr lena mbaint nuair a bhíonn na faighneoga tirim agus dath donn den chuid is mó orthu. Déantar an bhaint trí na faighneoga a phiocadh i ritheog amháin nó níos mó nó an planda iomlán ar a laghad 3 seachtaine tar éis na gais a ghearradh.

| — | Cosnaíonn baint, sórtáil agus stóráil cáilíocht agus caomhnú na bpónairí. |
| --- | --- |

—

Cosnaíonn baint, sórtáil agus stóráil cáilíocht agus caomhnú na bpónairí.

Tá síol mór i gcruth duáin ag “Haricot de Soissons” atá aonfhoirmeach ó thaobh datha, ó dhath bán go heabhar, agus cion taise idir 12 % agus 17 % aige.

Is iad seo a leanas gnéithe sonracha an “Haricot de Soissons”:

| — | craiceann tanaí atá do-airithe tar éis é a bheith ar maos ar feadh 12 uair an chloig ar a laghad agus a chócaráil ansin; |
| --- | --- |

—

craiceann tanaí atá do-airithe tar éis é a bheith ar maos ar feadh 12 uair an chloig ar a laghad agus a chócaráil ansin;

| — | tréithe cócarála den scoth; |
| --- | --- |

—

tréithe cócarála den scoth;

| — | uigeacht bhog agus leánn sé sa bhéal tar éis na cócarála. |
| --- | --- |

—

uigeacht bhog agus leánn sé sa bhéal tar éis na cócarála.

Tá cáilíochtaí “Haricot de Soissons” nasctha le tosca nádúrtha an cheantair agus le saineolas na dtáirgeoirí.

Tagann an craiceann mín agus an dath aonfhoirmeach bán-go-heabhar ar “Haricot de Soissons” as an meascán de theas measartha le linn an timthriall fáis, chomh maith le fás láidir a bhuíochas go háirithe d'ithreacha éadroma a théann go tapa agus a bhfuil acmhainn mhaith coinneála uisce acu.

Tá uigeacht sách cothrom ag na hithreacha, gan cion cré is mó ná 45 % agus cion gainimh is mó ná 75 %, atá oiriúnach le haghaidh cur agus saothrú “Haricot de Soissons”.

Ligeann tacaí don phlanda forbairt thar a airde iomlán agus leas a bhaint as an solas gréine agus an aeráil is fearr, rud a fhágann gur féidir leas a bhaint as báisteach rialta gan fadhbanna sláinte a chruthú.

Is cruthú é ar na faighneoga a bhaint i ritheog amháin nó níos mó nó an planda iomlán ar a laghad 3 seachtaine tar éis na gais a ghearradh, go mbláthaíonn an planda ó Mheitheamh go Meán Fómhair. Nuair is eol duit céim aibíochta na pónaire, is féidir a boige agus a huigeacht a leánn sé sa bhéal a chinntiú, chomh maith lena craiceann do-airithe tar éis na cócarála.

Is cuid den saineolas is gá chun an phónaire iomlán a chaomhnú gan dochar nó briseadh a dhéanamh dó na faighneoga a bhuaint chun na pónairí a scaradh.

Thóg sé na céadta bliain chun an cháil atá ar “Haricot de Soissons” a bhaint amach.

D'fhás an trádáil i pónairí triomaithe mar gheall ar tháirgeoirí agus trádálaithe a bheith ann ar fud Soissons, rud a chabhraigh leis an táirge a fhorbairt. “Tá an roinn bheag riaracháin seo [généralité Soissons] flúirseach i gcineálacha éagsúla táirgí. Go sonrach, tá sé saibhir i mbia-ábhair inite amhail síolta de gach speiceas, a ndéantar trádáil shuntasach iontu, agus i nglasraí amhail pónairí a onnmhairítear chuig gach cearn den domhan agus bliosáin a sheoltar go Páras.” (Tuarascáil an 22 Feabhra 1787 maidir le monarú, tionscal agus trádáil in généralité Soissons)

Is mar seo a rinne Grimod de la Reynière, léirmheastóir gastranamaíochta na Fraince, tagairt do cháil stairiúil “Haricot de Soissons” in 1804: “Breathnaítear ar Soissons mar an réigiún den Fhrainc ina dtáirgtear na pónairí is fearr.” Ar an mbealach céanna, deirtear i bhfardal an Conseil National des Arts Culinaires go raibh “pónairí bána Soissons ar cheann de na glasraí ba mhó tóir i measc muintir Pháras san 18ú haois.”

Léiríonn staitisticí ón Aireacht Talmhaíochta ó 1928 gur táirgeoirí go príomha a úsáideann an speiceas Phaseolus coccineus, arna n-oiriúnú do thosca nádúrtha an réigiúin.

Agus tagairt á déanamh do tháirgí áitiúla agus d’oidis thraidisiúnta, luann fardal oidhreachta cócaireachta na Fraince (Albin Michel/CNAC – Picardie Region – eagrán 1999) “Haricot de Soissons” mar tháirge sonrach den réigiún.

Tá “Haricot de Soissons” le fáil in eagrán Larousse gastronomique (eagrán 1996, a cuireadh le chéile faoi choimirce coiste gastranamaíochta faoi cheannas Joël Robuchon), saothar tagartha ar an ngastranamaíocht, a stair agus a teicnící cócarála.

Tá staid reatha na hearnála “Haricot de Soissons” ag brath ar tháirgeoirí neamhspleácha a bheith ann agus ar chomharchumann a bunaíodh in 2003, a thugann le chéile níos mó ná 80 % de na táirgeoirí.

Déantar cáil “Haricot de Soissons” a dhoiciméadú sna nuachtáin agus in ábhar turasóireachta Aisne.

Tá “Haricot de Soissons” ar roghchlár na mbialanna gastranómacha freisin. Mar shampla, cuireann an cócaire Lucas Vannier filléad deargáin ar fáil in éineacht le compote de Haricots de Soissons le confit trátaí.

Tá an-rath ar an bhféile “Haricot de Soissons”, a bhunaigh cathair Soissons in 2005, agus meallann sí idir 50 000 agus 60 000 cuairteoir. Cuireann sé imeachtaí éagsúla agus ócáidí blaiste cócarála ar fáil.

Tagairt d'fhoilsiú na sonraíochta

https://extranet.inao.gouv.fr/fichier/CDC-Haricot-de-Soissons-propre.pdf

---

(1)  IO L 343, 14.12.2012, lch. 1.

---