# Επίσημη Εφημερίδα L 309/2011

| | ISSN 1977-0669
  doi:10.3000/19770669.L_2011.309.ell |
| --- | --- |
| Επίσημη Εφημερίδα
  της Ευρωπαϊκής Ένωσης | L 309 |
| | |
| Έκδοση στην ελληνική γλώσσα | Νομοθεσία | 54ό έτος24 Νοεμβρίου 2011 |

ISSN 1977-0669

doi:10.3000/19770669.L_2011.309.ell

Επίσημη Εφημερίδα

της Ευρωπαϊκής Ένωσης

L 309

Έκδοση στην ελληνική γλώσσα

Νομοθεσία

54ό έτος24 Νοεμβρίου 2011

---

| Περιεχόμενα | | II   Μη νομοθετικές πράξεις | Σελίδα |
| --- | --- | --- | --- |
| | | ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ |
| | | 2011/746/ΕΕ |
| | * | Απόφαση της Επιτροπής, της 23ης Φεβρουαρίου 2011, σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις C 38/B/04 (πρώην NN 58/04) και C 13/06 (πρώην N 587/05) που η Ιταλία έθεσε σε εφαρμογή υπέρ της Portovesme Srl, ILA SpA, Eurallumina SpA e Syndial SpA
  [κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2011) 956]

   (
  1
  ) | 1 |
| | | 2011/747/ΕΕ |
| | * | Απόφαση της Επιτροπής, της 24ης Μαΐου 2011, σχετικά με την κρατική ενίσχυση C 88/97 που χορήγησε η Γαλλική Δημοκρατία υπέρ της Crédit Mutuel
  [κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2011) 3436]

   (
  1
  ) | 23 |

Περιεχόμενα

II   Μη νομοθετικές πράξεις

Σελίδα

ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ

2011/746/ΕΕ

*

Απόφαση της Επιτροπής, της 23ης Φεβρουαρίου 2011, σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις C 38/B/04 (πρώην NN 58/04) και C 13/06 (πρώην N 587/05) που η Ιταλία έθεσε σε εφαρμογή υπέρ της Portovesme Srl, ILA SpA, Eurallumina SpA e Syndial SpA
  [κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2011) 956]

   (
  1
  )

[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2011) 956]

1

1

2011/747/ΕΕ

*

Απόφαση της Επιτροπής, της 24ης Μαΐου 2011, σχετικά με την κρατική ενίσχυση C 88/97 που χορήγησε η Γαλλική Δημοκρατία υπέρ της Crédit Mutuel
  [κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2011) 3436]

   (
  1
  )

[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2011) 3436]

1

23

| | |
| --- | --- |
| | (1)   Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ |

---

(1)   Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ

1

| EL | Οι πράξεις οι τίτλοι οποίων έχουν τυπωθεί με ημίμαυρα στοιχεία αποτελούν πράξεις τρεχούσης διαχειρίσεως που έχουν θεσπισθεί στο πλαίσιο της γεωργικής πολιτικής και είναι γενικά περιορισμένης χρονικής ισχύος.
  Οι τίτλοι όλων των υπολοίπων πράξεων έχουν τυπωθεί με μαύρα στοιχεία και επισημαίνονται με αστερίσκο. |
| --- | --- |

EL

Οι πράξεις οι τίτλοι οποίων έχουν τυπωθεί με ημίμαυρα στοιχεία αποτελούν πράξεις τρεχούσης διαχειρίσεως που έχουν θεσπισθεί στο πλαίσιο της γεωργικής πολιτικής και είναι γενικά περιορισμένης χρονικής ισχύος.

Οι τίτλοι όλων των υπολοίπων πράξεων έχουν τυπωθεί με μαύρα στοιχεία και επισημαίνονται με αστερίσκο.

---

II Μη νομοθετικές πράξεις

ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ

| 24.11.2011 | EL | Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης | L 309/1 |
| --- | --- | --- | --- |

24.11.2011

EL

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

L 309/1

---

ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ

της 23ης Φεβρουαρίου 2011

σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις C 38/B/04 (πρώην NN 58/04) και C 13/06 (πρώην N 587/05) που η Ιταλία έθεσε σε εφαρμογή υπέρ της Portovesme Srl, ILA SpA, Eurallumina SpA e Syndial SpA

[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2011) 956]

(Το κείμενο στην ιταλική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

(2011/746/ΕΕ)

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 108 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο,

Έχοντας υπόψη τη συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, και ιδίως το άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο α),

Αφού κάλεσε τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σύμφωνα με τις εν λόγω διατάξεις (1) και έχοντας υπόψη τις παρατηρήσεις αυτές,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

1.   ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

1.1.   Υπόθεση C 38/B/04

| (1) | Με επιστολή της 4ης Δεκεμβρίου 2003, ένα δικηγορικό γραφείο που εκπροσωπεί έναν καταγγέλλοντα επέστησε την προσοχή της Επιτροπής σε μια σειρά άρθρων που δημοσιεύθηκαν στον ιταλικό τύπο σχετικά με την πρόθεση της ιταλικής κυβέρνησης να εφαρμόσει καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας σε ορισμένες επιχειρήσεις της Σαρδηνίας. |
| --- | --- |

(1)

Με επιστολή της 4ης Δεκεμβρίου 2003, ένα δικηγορικό γραφείο που εκπροσωπεί έναν καταγγέλλοντα επέστησε την προσοχή της Επιτροπής σε μια σειρά άρθρων που δημοσιεύθηκαν στον ιταλικό τύπο σχετικά με την πρόθεση της ιταλικής κυβέρνησης να εφαρμόσει καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας σε ορισμένες επιχειρήσεις της Σαρδηνίας.

| (2) | Τα εν λόγω καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης καθιερώθηκαν με το άρθρο 1 του διατάγματος του Προέδρου του Υπουργικού Συμβουλίου της 6ης Φεβρουαρίου 2002 (εφεξής το «Διάταγμα του 2004»). Το εν λόγω διάταγμα είχε δύο διαφορετικά αποτελέσματα: α) καθιέρωσε νέα καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης υπέρ των εταιρειών Portovesme Srl, ILA Spa και Eurallumina Spa και β) παρέτεινε το υφιστάμενο καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης υπέρ της Alcoa Trasformazioni (επιχείρηση παραγωγής πρωτογενούς αλουμινίου, εφεξής «Alcoa»). |
| --- | --- |

(2)

Τα εν λόγω καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης καθιερώθηκαν με το άρθρο 1 του διατάγματος του Προέδρου του Υπουργικού Συμβουλίου της 6ης Φεβρουαρίου 2002 (εφεξής το «Διάταγμα του 2004»). Το εν λόγω διάταγμα είχε δύο διαφορετικά αποτελέσματα: α) καθιέρωσε νέα καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης υπέρ των εταιρειών Portovesme Srl, ILA Spa και Eurallumina Spa και β) παρέτεινε το υφιστάμενο καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης υπέρ της Alcoa Trasformazioni (επιχείρηση παραγωγής πρωτογενούς αλουμινίου, εφεξής «Alcoa»).

| (3) | Με επιστολές της 22ας Ιανουαρίου 2004 και της 19ης Μαρτίου 2004 η Επιτροπή ζήτησε διευκρινίσεις για τα εν λόγω μέτρα. Η Ιταλία απάντησε με επιστολές της 9ης Φεβρουαρίου 2004 και της 9ης Ιουνίου 2004. Με επιστολή της 20ής Σεπτεμβρίου 2004 η Ιταλία υπέβαλε περαιτέρω διευκρινίσεις. |
| --- | --- |

(3)

Με επιστολές της 22ας Ιανουαρίου 2004 και της 19ης Μαρτίου 2004 η Επιτροπή ζήτησε διευκρινίσεις για τα εν λόγω μέτρα. Η Ιταλία απάντησε με επιστολές της 9ης Φεβρουαρίου 2004 και της 9ης Ιουνίου 2004. Με επιστολή της 20ής Σεπτεμβρίου 2004 η Ιταλία υπέβαλε περαιτέρω διευκρινίσεις.

| (4) | Με επιστολή της 16ης Νοεμβρίου 2004, η Επιτροπή ενημέρωσε την Ιταλία για την απόφασή της να κινήσει τη διαδικασία του άρθρου 108 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ αναφορικά με την εν λόγω ενίσχυση. |
| --- | --- |

(4)

Με επιστολή της 16ης Νοεμβρίου 2004, η Επιτροπή ενημέρωσε την Ιταλία για την απόφασή της να κινήσει τη διαδικασία του άρθρου 108 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ αναφορικά με την εν λόγω ενίσχυση.

| (5) | Η απόφαση της Επιτροπής να κινήσει τη διαδικασία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης
   (2). Η Επιτροπή κάλεσε τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σχετικά με τις εν λόγω ενισχύσεις. |
| --- | --- |

(5)

Η απόφαση της Επιτροπής να κινήσει τη διαδικασία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης
   (2). Η Επιτροπή κάλεσε τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σχετικά με τις εν λόγω ενισχύσεις.

| (6) | Η Ιταλία υπέβαλε παρατηρήσεις με επιστολές της 4ης Φεβρουαρίου 2005 και της 11ης Φεβρουαρίου 2005. |
| --- | --- |

(6)

Η Ιταλία υπέβαλε παρατηρήσεις με επιστολές της 4ης Φεβρουαρίου 2005 και της 11ης Φεβρουαρίου 2005.

| (7) | Η Επιτροπή έλαβε παρατηρήσεις από τους ενδιαφερόμενους, συμπεριλαμβανομένων τριών δικαιούχων των μέτρων και ενός ανταγωνιστή της Portovesme. Με επιστολή της 22ας Μαρτίου 2005, η Επιτροπή διαβίβασε αυτές τις παρατηρήσεις στην Ιταλία παρέχοντάς της τη δυνατότητα να τις σχολιάσει. Τα σχόλια της Ιταλίας εστάλησαν με επιστολή της 20ής Σεπτεμβρίου 2005. |
| --- | --- |

(7)

Η Επιτροπή έλαβε παρατηρήσεις από τους ενδιαφερόμενους, συμπεριλαμβανομένων τριών δικαιούχων των μέτρων και ενός ανταγωνιστή της Portovesme. Με επιστολή της 22ας Μαρτίου 2005, η Επιτροπή διαβίβασε αυτές τις παρατηρήσεις στην Ιταλία παρέχοντάς της τη δυνατότητα να τις σχολιάσει. Τα σχόλια της Ιταλίας εστάλησαν με επιστολή της 20ής Σεπτεμβρίου 2005.

| (8) | Στις 29 Οκτωβρίου 2008 η υπόθεση C38/04 χωρίστηκε στο μέρος A, που αφορά το μέτρο υπέρ της Alcoa και στο μέρος Β που αφορά τις Portovesme, ILA και Eurallumina. |
| --- | --- |

(8)

Στις 29 Οκτωβρίου 2008 η υπόθεση C38/04 χωρίστηκε στο μέρος A, που αφορά το μέτρο υπέρ της Alcoa και στο μέρος Β που αφορά τις Portovesme, ILA και Eurallumina.

| (9) | Στις 19 Νοεμβρίου 2009 η Επιτροπή εξέδωσε τελική αρνητική απόφαση με ανάκτηση για την εταιρεία Alcoa (3). |
| --- | --- |

(9)

Στις 19 Νοεμβρίου 2009 η Επιτροπή εξέδωσε τελική αρνητική απόφαση με ανάκτηση για την εταιρεία Alcoa (3).

1.2.   Υπόθεση C 13/06

| (10) | Σύμφωνα με το άρθρο 11 εδάφιο 12 του νομοθετικού διατάγματος αριθ. 35 της 14ης Μαρτίου 2005, το οποίο μετατράπηκε στον νόμο 80/2005 της 14ης Μαΐου 2005«Επείγουσες διατάξεις στο πλαίσιο του σχεδίου δράσης για την οικονομική, κοινωνική και εδαφική ανάπτυξη» (εφεξής ο «νόμος αριθ. 80/2005»), οι ιταλικές αρχές παρέτειναν έως το 2010 το καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας υπέρ της Portovesme, ILA και Eurallumina και χορήγησαν καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης στη Syndial SpA, επιχείρηση παραγωγής χλωρίου, η οποία διαθέτει και αυτή εγκαταστάσεις στη Σαρδηνία. |
| --- | --- |

(10)

Σύμφωνα με το άρθρο 11 εδάφιο 12 του νομοθετικού διατάγματος αριθ. 35 της 14ης Μαρτίου 2005, το οποίο μετατράπηκε στον νόμο 80/2005 της 14ης Μαΐου 2005«Επείγουσες διατάξεις στο πλαίσιο του σχεδίου δράσης για την οικονομική, κοινωνική και εδαφική ανάπτυξη» (εφεξής ο «νόμος αριθ. 80/2005»), οι ιταλικές αρχές παρέτειναν έως το 2010 το καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας υπέρ της Portovesme, ILA και Eurallumina και χορήγησαν καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης στη Syndial SpA, επιχείρηση παραγωγής χλωρίου, η οποία διαθέτει και αυτή εγκαταστάσεις στη Σαρδηνία.

| (11) | Η Επιτροπή έλαβε καταγγελία από ανταγωνιστή της Syndial με επιστολή της 22ας Ιουλίου 2005, την οποία ακολούθησαν περαιτέρω έγγραφα που εστάλησαν από την ίδια εταιρεία, στις 7 Οκτωβρίου 2005 και στις 7 Δεκεμβρίου 2005. |
| --- | --- |

(11)

Η Επιτροπή έλαβε καταγγελία από ανταγωνιστή της Syndial με επιστολή της 22ας Ιουλίου 2005, την οποία ακολούθησαν περαιτέρω έγγραφα που εστάλησαν από την ίδια εταιρεία, στις 7 Οκτωβρίου 2005 και στις 7 Δεκεμβρίου 2005.

| (12) | Η Ιταλία κοινοποίησε το μέτρο στην Επιτροπή με επιστολή της 23ης Νοεμβρίου 2005, παρέχοντας περαιτέρω πληροφορίες με επιστολή της 28ης Νοεμβρίου 2005. |
| --- | --- |

(12)

Η Ιταλία κοινοποίησε το μέτρο στην Επιτροπή με επιστολή της 23ης Νοεμβρίου 2005, παρέχοντας περαιτέρω πληροφορίες με επιστολή της 28ης Νοεμβρίου 2005.

| (13) | Με επιστολή της 22ας Δεκεμβρίου 2005, η Επιτροπή ζήτησε συμπληρωματικές πληροφορίες, τις οποίες οι ιταλικές αρχές διαβίβασαν με επιστολή της 3ης Μαρτίου 2006. |
| --- | --- |

(13)

Με επιστολή της 22ας Δεκεμβρίου 2005, η Επιτροπή ζήτησε συμπληρωματικές πληροφορίες, τις οποίες οι ιταλικές αρχές διαβίβασαν με επιστολή της 3ης Μαρτίου 2006.

| (14) | Ταυτοχρόνως, ο ίδιος ανταγωνιστής της Portovesme που επενέβη στην υπόθεση C 38/B/04 υπέβαλε καταγγελία για το νέο μέτρο, με επιστολή της 20ής Ιανουαρίου 2006. |
| --- | --- |

(14)

Ταυτοχρόνως, ο ίδιος ανταγωνιστής της Portovesme που επενέβη στην υπόθεση C 38/B/04 υπέβαλε καταγγελία για το νέο μέτρο, με επιστολή της 20ής Ιανουαρίου 2006.

| (15) | Με επιστολή της 26ης Απριλίου 2006, η Επιτροπή ενημέρωσε την Ιταλία σχετικά με την απόφασή της να κινήσει τη διαδικασία του άρθρου 108 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ αναφορικά με τις τροποποιήσεις και την επέκταση του ειδικού καθεστώτος τιμολόγησης που θεσπίστηκε με τον νόμο αριθ. 80/2005. |
| --- | --- |

(15)

Με επιστολή της 26ης Απριλίου 2006, η Επιτροπή ενημέρωσε την Ιταλία σχετικά με την απόφασή της να κινήσει τη διαδικασία του άρθρου 108 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ αναφορικά με τις τροποποιήσεις και την επέκταση του ειδικού καθεστώτος τιμολόγησης που θεσπίστηκε με τον νόμο αριθ. 80/2005.

| (16) | Η Επιτροπή ζήτησε από την Ιταλία περαιτέρω διευκρινίσεις με επιστολή της 22ας Αυγούστου 2006, στην οποία η Ιταλία απάντησε στις 28 Σεπτεμβρίου 2006. |
| --- | --- |

(16)

Η Επιτροπή ζήτησε από την Ιταλία περαιτέρω διευκρινίσεις με επιστολή της 22ας Αυγούστου 2006, στην οποία η Ιταλία απάντησε στις 28 Σεπτεμβρίου 2006.

| (17) | Η απόφαση της Επιτροπής να κινήσει τη διαδικασία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης
   (4). Η Επιτροπή κάλεσε τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους αναφορικά με τα εν λόγω μέτρα. |
| --- | --- |

(17)

Η απόφαση της Επιτροπής να κινήσει τη διαδικασία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης
   (4). Η Επιτροπή κάλεσε τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους αναφορικά με τα εν λόγω μέτρα.

| (18) | Η Επιτροπή έλαβε παρατηρήσεις από τους ενδιαφερόμενους, συμπεριλαμβανομένων των δικαιούχων, των δύο ανταγωνιστών της Portovesme και της Syndial και ενός παραγωγού ανανεώσιμων ενεργειών. Με επιστολή της 5ης Οκτωβρίου 2006, η Επιτροπή διαβίβασε αυτές τις παρατηρήσεις στην Ιταλία παρέχοντας σ’ αυτή τη δυνατότητα να τις σχολιάσει. Τα σχόλια της Ιταλίας εστάλησαν με επιστολή της 1ης Δεκεμβρίου 2006. |
| --- | --- |

(18)

Η Επιτροπή έλαβε παρατηρήσεις από τους ενδιαφερόμενους, συμπεριλαμβανομένων των δικαιούχων, των δύο ανταγωνιστών της Portovesme και της Syndial και ενός παραγωγού ανανεώσιμων ενεργειών. Με επιστολή της 5ης Οκτωβρίου 2006, η Επιτροπή διαβίβασε αυτές τις παρατηρήσεις στην Ιταλία παρέχοντας σ’ αυτή τη δυνατότητα να τις σχολιάσει. Τα σχόλια της Ιταλίας εστάλησαν με επιστολή της 1ης Δεκεμβρίου 2006.

| (19) | Η Ιταλία παρέσχε περαιτέρω πληροφορίες με επιστολές της 16ης Απριλίου 2007, 10ης Μαΐου 2007, 14ης Μαΐου 2007 και 22ας Ιουνίου 2010. |
| --- | --- |

(19)

Η Ιταλία παρέσχε περαιτέρω πληροφορίες με επιστολές της 16ης Απριλίου 2007, 10ης Μαΐου 2007, 14ης Μαΐου 2007 και 22ας Ιουνίου 2010.

1.3.   Πεδίο εφαρμογής της παρούσας απόφασης

| (20) | Η παρούσα απόφαση αφορά τόσο τα καθεστώτα τιμολόγησης που θεσπίστηκαν με το άρθρο 1 του διατάγματος του 2004 υπέρ δικαιούχων άλλων από την Alcoa (εφεξής: τα «καθεστώτα τιμολόγησης του 2004») όσο και εκείνα που θεσπίστηκαν με το άρθρο 11 εδάφιο 12 του νόμου αριθ. 80/2005 (εφεξής τα «καθεστώτα τιμολόγησης του 2005») και που διευκρινίστηκαν περαιτέρω με τις αποφάσεις που εξέδωσε η Αρχή για την ηλεκτρική ενέργεια και το φυσικό αέριο (AEEG). |
| --- | --- |

(20)

Η παρούσα απόφαση αφορά τόσο τα καθεστώτα τιμολόγησης που θεσπίστηκαν με το άρθρο 1 του διατάγματος του 2004 υπέρ δικαιούχων άλλων από την Alcoa (εφεξής: τα «καθεστώτα τιμολόγησης του 2004») όσο και εκείνα που θεσπίστηκαν με το άρθρο 11 εδάφιο 12 του νόμου αριθ. 80/2005 (εφεξής τα «καθεστώτα τιμολόγησης του 2005») και που διευκρινίστηκαν περαιτέρω με τις αποφάσεις που εξέδωσε η Αρχή για την ηλεκτρική ενέργεια και το φυσικό αέριο (AEEG).

2.   ΛΕΠΤΟΜΕΡΗΣ ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ

2.1.   Τα αμφισβητούμενα καθεστώτα τιμολόγησης του 2004

| (21) | Το άρθρο 1 του διατάγματος του 2004 επέκτεινε «το καθεστώς [τιμολόγησης] του σημείου 2 του διατάγματος του Υπουργείου Βιομηχανίας, Εμπορίου και Βιοτεχνίας της 19ης Δεκεμβρίου 1995 (εφεξής “διάταγμα Alcoa”) στις προμήθειες ενέργειας που προορίζονται για την παραγωγή και επεξεργασία αλουμινίου, μολύβδου, αργύρου και ψευδαργύρου, μόνο για τις υφιστάμενες κατά την ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος διατάγματος οι οποίες είναι εγκατεστημένες σε νησιωτικές περιοχές που χαρακτηρίζονται από απουσία ή ανεπάρκεια συνδέσεων με τα εθνικά δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου». |
| --- | --- |

(21)

Το άρθρο 1 του διατάγματος του 2004 επέκτεινε «το καθεστώς [τιμολόγησης] του σημείου 2 του διατάγματος του Υπουργείου Βιομηχανίας, Εμπορίου και Βιοτεχνίας της 19ης Δεκεμβρίου 1995 (εφεξής “διάταγμα Alcoa”) στις προμήθειες ενέργειας που προορίζονται για την παραγωγή και επεξεργασία αλουμινίου, μολύβδου, αργύρου και ψευδαργύρου, μόνο για τις υφιστάμενες κατά την ημερομηνία έναρξης ισχύος του παρόντος διατάγματος οι οποίες είναι εγκατεστημένες σε νησιωτικές περιοχές που χαρακτηρίζονται από απουσία ή ανεπάρκεια συνδέσεων με τα εθνικά δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου».

| (22) | Είχε προβλεφθεί ότι αυτό το καθεστώς τιμολόγησης θα ήταν μεταβατικό και θα έληγε «με την υλοποίηση ή την ενίσχυση των συνδέσεων με τα εθνικά δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου» το αργότερο εντός της 30ής Ιουνίου 2007. |
| --- | --- |

(22)

Είχε προβλεφθεί ότι αυτό το καθεστώς τιμολόγησης θα ήταν μεταβατικό και θα έληγε «με την υλοποίηση ή την ενίσχυση των συνδέσεων με τα εθνικά δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου» το αργότερο εντός της 30ής Ιουνίου 2007.

| (23) | Στην ουσία, το διάταγμα του 2004 επέκτεινε τα προτιμησιακά καθεστώτα τιμολόγησης, των οποίων ήδη είχε τύχει ο παραγωγός αλουμινίου Alcoa, σε τρεις εταιρείες υψηλής ενεργειακής έντασης εγκατεστημένες στη Σαρδηνία: στην Portovesme, επιχείρηση που παράγει ψευδάργυρο, άργυρο και μόλυβδο (5), στην ILA, εταιρεία παραγωγής προϊόντων αλουμινίου και Eurallumina, εταιρεία παραγωγής αλουμίνας (6). |
| --- | --- |

(23)

Στην ουσία, το διάταγμα του 2004 επέκτεινε τα προτιμησιακά καθεστώτα τιμολόγησης, των οποίων ήδη είχε τύχει ο παραγωγός αλουμινίου Alcoa, σε τρεις εταιρείες υψηλής ενεργειακής έντασης εγκατεστημένες στη Σαρδηνία: στην Portovesme, επιχείρηση που παράγει ψευδάργυρο, άργυρο και μόλυβδο (5), στην ILA, εταιρεία παραγωγής προϊόντων αλουμινίου και Eurallumina, εταιρεία παραγωγής αλουμίνας (6).

| (24) | Σε κανονιστικό επίπεδο, τα καθεστώτα τιμολόγησης εφαρμόστηκαν μέσω αποφάσεων της Αρχής για την ηλεκτρική ενέργεια και το φυσικό αέριο (εφεξής «AEEG»). |
| --- | --- |

(24)

Σε κανονιστικό επίπεδο, τα καθεστώτα τιμολόγησης εφαρμόστηκαν μέσω αποφάσεων της Αρχής για την ηλεκτρική ενέργεια και το φυσικό αέριο (εφεξής «AEEG»).

| (25) | Αρχικά, η απόφαση AEEG αριθ. 110/04 εξαρτούσε τη χορήγηση προτιμησιακών καθεστώτων τιμολόγησης από το θετικό αποτέλεσμα της διαδικασίας κοινοποίησης. Ωστόσο, μετά από τις οδηγίες που εξέδωσε η προεδρία του Υπουργικού Συμβουλίου, οι οποίες διευκρίνιζαν ότι το κείμενο του διατάγματος 2004 δεν είχε κοινοποιηθεί επισήμως σύμφωνα με τους κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων, αλλά είχε μόνο «υποβληθεί» στην Επιτροπή στο πλαίσιο μιας «προκαταρκτικής διερεύνησης», η AEEG εφάρμοσε το διάταγμα του 2004 μέσω της απόφασης αριθ. 148/04 (7). |
| --- | --- |

(25)

Αρχικά, η απόφαση AEEG αριθ. 110/04 εξαρτούσε τη χορήγηση προτιμησιακών καθεστώτων τιμολόγησης από το θετικό αποτέλεσμα της διαδικασίας κοινοποίησης. Ωστόσο, μετά από τις οδηγίες που εξέδωσε η προεδρία του Υπουργικού Συμβουλίου, οι οποίες διευκρίνιζαν ότι το κείμενο του διατάγματος 2004 δεν είχε κοινοποιηθεί επισήμως σύμφωνα με τους κανόνες περί κρατικών ενισχύσεων, αλλά είχε μόνο «υποβληθεί» στην Επιτροπή στο πλαίσιο μιας «προκαταρκτικής διερεύνησης», η AEEG εφάρμοσε το διάταγμα του 2004 μέσω της απόφασης αριθ. 148/04 (7).

| (26) | Αυτό το καθεστώς επέτρεπε στους δικαιούχους να λαμβάνουν αντισταθμιστική πληρωμή υπό τους ίδιους όρους που ορίζονται στο διάταγμα Alcoa. Στην ουσία, για μια δεδομένη μονάδα παραγωγής που εμπίπτει στο καθεστώς τιμολόγησης, η αντισταθμιστική πληρωμή υπολογιζόταν ως η διαφορά μεταξύ της τιμής που εφάρμοζε ο προμηθευτής ηλεκτρικής ενέργειας στη μονάδα παραγωγής και της καθορισμένης από το κράτος προτιμησιακής τιμής, πολλαπλασιαζόμενης με την καταναλωθείσα από τη μονάδα παραγωγής ηλεκτρική ενέργεια. Η μέθοδος που χρησιμοποιείτο για τον υπολογισμό της προτιμησιακής τιμής (ή «καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης») είχε οριστεί από την απόφαση CIP αριθ. 15/1993. Η τιμή υπέκειτο σε μηχανισμό τιμαριθμικής προσαρμογής βασιζόμενο στη μεταβολή του ιταλικού κόστους παραγωγής της ηλεκτρικής ενέργειας (η επονομαζόμενη «συνιστώσα Ct»). Το 2004, η προτιμησιακή τιμή που εφαρμοζόταν στους δικαιούχους της Σαρδηνίας κυμαινόταν από 26 έως 35 ευρώ/MWh. |
| --- | --- |

(26)

Αυτό το καθεστώς επέτρεπε στους δικαιούχους να λαμβάνουν αντισταθμιστική πληρωμή υπό τους ίδιους όρους που ορίζονται στο διάταγμα Alcoa. Στην ουσία, για μια δεδομένη μονάδα παραγωγής που εμπίπτει στο καθεστώς τιμολόγησης, η αντισταθμιστική πληρωμή υπολογιζόταν ως η διαφορά μεταξύ της τιμής που εφάρμοζε ο προμηθευτής ηλεκτρικής ενέργειας στη μονάδα παραγωγής και της καθορισμένης από το κράτος προτιμησιακής τιμής, πολλαπλασιαζόμενης με την καταναλωθείσα από τη μονάδα παραγωγής ηλεκτρική ενέργεια. Η μέθοδος που χρησιμοποιείτο για τον υπολογισμό της προτιμησιακής τιμής (ή «καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης») είχε οριστεί από την απόφαση CIP αριθ. 15/1993. Η τιμή υπέκειτο σε μηχανισμό τιμαριθμικής προσαρμογής βασιζόμενο στη μεταβολή του ιταλικού κόστους παραγωγής της ηλεκτρικής ενέργειας (η επονομαζόμενη «συνιστώσα Ct»). Το 2004, η προτιμησιακή τιμή που εφαρμοζόταν στους δικαιούχους της Σαρδηνίας κυμαινόταν από 26 έως 35 ευρώ/MWh.

| (27) | Η διοικητική διαχείριση του καθεστώτος ανατέθηκε στο Cassa Conguaglio για τον τομέα ηλεκτρικής ενέργειας (8) (ειδικό ταμείο του τομέα ηλεκτρικής ενέργειας). Στην ουσία, το σύστημα τιμολόγησης λειτουργούσε ως εξής: Οι δικαιούχοι διαβίβαζαν στο Cassa Conguaglio λεπτομερή μηνιαία στοιχεία για τις αναλωθείσες ποσότητες ηλεκτρικού ρεύματος και για τις τιμές που καταβλήθηκαν στους προμηθευτές τους ηλεκτρικής ενέργειας. Ακολούθως, ελάμβαναν από το Cassa Conguaglio πληρωμές σε μετρητά υπολογιζόμενες όπως ανωτέρω (9). |
| --- | --- |

(27)

Η διοικητική διαχείριση του καθεστώτος ανατέθηκε στο Cassa Conguaglio για τον τομέα ηλεκτρικής ενέργειας (8) (ειδικό ταμείο του τομέα ηλεκτρικής ενέργειας). Στην ουσία, το σύστημα τιμολόγησης λειτουργούσε ως εξής: Οι δικαιούχοι διαβίβαζαν στο Cassa Conguaglio λεπτομερή μηνιαία στοιχεία για τις αναλωθείσες ποσότητες ηλεκτρικού ρεύματος και για τις τιμές που καταβλήθηκαν στους προμηθευτές τους ηλεκτρικής ενέργειας. Ακολούθως, ελάμβαναν από το Cassa Conguaglio πληρωμές σε μετρητά υπολογιζόμενες όπως ανωτέρω (9).

| (28) | Οι απαραίτητοι πόροι για τη χρηματοδότηση των αντισταθμιστικών πληρωμών συγκεντρώνονταν μέσω φόρου υπέρ τρίτων που εφαρμοζόταν στο σύνολο των καταναλωτών ηλεκτρικού ρεύματος μέσω του στοιχείου A4 του τιμολογίου ηλεκτρικού ρεύματος (10). |
| --- | --- |

(28)

Οι απαραίτητοι πόροι για τη χρηματοδότηση των αντισταθμιστικών πληρωμών συγκεντρώνονταν μέσω φόρου υπέρ τρίτων που εφαρμοζόταν στο σύνολο των καταναλωτών ηλεκτρικού ρεύματος μέσω του στοιχείου A4 του τιμολογίου ηλεκτρικού ρεύματος (10).

| (29) | Μολονότι προβλεπόταν η λήξη του καθεστώτος στις 30 Ιουνίου 2007, η εφαρμογή του διακόπηκε κατόπιν υποδείξεων της AEEG λίγο μετά την κίνηση της επίσημης διαδικασίας έρευνας από μέρους της Επιτροπής, τον Νοέμβριο 2004 (11). |
| --- | --- |

(29)

Μολονότι προβλεπόταν η λήξη του καθεστώτος στις 30 Ιουνίου 2007, η εφαρμογή του διακόπηκε κατόπιν υποδείξεων της AEEG λίγο μετά την κίνηση της επίσημης διαδικασίας έρευνας από μέρους της Επιτροπής, τον Νοέμβριο 2004 (11).

| (30) | Βάσει των στοιχείων που παρέσχε η Ιταλία, η Portovesme και η Eurallumina έλαβαν επιδοτήσεις για την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας που πραγματοποιήθηκε μεταξύ Απριλίου και Οκτωβρίου 2004, ενώ η ILA έλαβε επιδοτήσεις για κατανάλωση που πραγματοποιήθηκε μεταξύ Απριλίου και Σεπτεμβρίου 2004. Οι συνολικές πληρωμές (σε ευρώ) που πραγματοποίησε το Cassa Conguaglio σ’ αυτές τις τρεις επιχειρήσεις στο πλαίσιο του εν λόγω καθεστώτος αναφέρονται κατωτέρω.






  Portovesme Srl | 12 845 892,82 |
| --- | --- | --- |
| Eurallumina SpA | 5 208 152,05 |
| ILA SpA | 291 120,27 |

(30)

Βάσει των στοιχείων που παρέσχε η Ιταλία, η Portovesme και η Eurallumina έλαβαν επιδοτήσεις για την κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας που πραγματοποιήθηκε μεταξύ Απριλίου και Οκτωβρίου 2004, ενώ η ILA έλαβε επιδοτήσεις για κατανάλωση που πραγματοποιήθηκε μεταξύ Απριλίου και Σεπτεμβρίου 2004. Οι συνολικές πληρωμές (σε ευρώ) που πραγματοποίησε το Cassa Conguaglio σ’ αυτές τις τρεις επιχειρήσεις στο πλαίσιο του εν λόγω καθεστώτος αναφέρονται κατωτέρω.

Portovesme Srl

12 845 892,82

Eurallumina SpA

5 208 152,05

ILA SpA

291 120,27

2.2.   Οι αμφισβητούμενες τιμές 2005

| (31) | Σύμφωνα με το άρθρο 11 εδάφιο 12 του νόμου αριθ. 80/2005, οι ιταλικές αρχές επέκτειναν τις «διατάξεις τιμολόγησης του σημείου 2 της απόφασης του Υπουργείου Βιομηχανίας, Εμπορίου και Βιοτεχνίας της 19ης Δεκεμβρίου 1995 [...] στις προμήθειες ενέργειας που προορίζονται για την παραγωγή και την επεξεργασία αλουμινίου, μολύβδου, αργύρου και ψευδαργύρου, καθώς και του λευκασμένου χλωρίου, με αναφορά στις τιμές που εφαρμόζονται σε ανάλογες προμήθειες στις ευρωπαϊκές αγορές, μόνο για τις υφιστάμενες εγκαταστάσεις κατά την ημερομηνία έναρξης ισχύος της παρούσας απόφασης στη Σαρδηνία και συνδεδεμένες με το δίκτυο υψηλής τάσης. Αυτό το τιμολογιακό καθεστώς θα υπόκειται στις μακροπρόθεσμες δεσμεύσεις προς σύναψη μεταξύ των δικαιούχων, των τοπικών αρχών της Σαρδηνίας και των αρμόδιων υπουργείων.» |
| --- | --- |

(31)

Σύμφωνα με το άρθρο 11 εδάφιο 12 του νόμου αριθ. 80/2005, οι ιταλικές αρχές επέκτειναν τις «διατάξεις τιμολόγησης του σημείου 2 της απόφασης του Υπουργείου Βιομηχανίας, Εμπορίου και Βιοτεχνίας της 19ης Δεκεμβρίου 1995 [...] στις προμήθειες ενέργειας που προορίζονται για την παραγωγή και την επεξεργασία αλουμινίου, μολύβδου, αργύρου και ψευδαργύρου, καθώς και του λευκασμένου χλωρίου, με αναφορά στις τιμές που εφαρμόζονται σε ανάλογες προμήθειες στις ευρωπαϊκές αγορές, μόνο για τις υφιστάμενες εγκαταστάσεις κατά την ημερομηνία έναρξης ισχύος της παρούσας απόφασης στη Σαρδηνία και συνδεδεμένες με το δίκτυο υψηλής τάσης. Αυτό το τιμολογιακό καθεστώς θα υπόκειται στις μακροπρόθεσμες δεσμεύσεις προς σύναψη μεταξύ των δικαιούχων, των τοπικών αρχών της Σαρδηνίας και των αρμόδιων υπουργείων.»

| (32) | Ως εκ τούτου, ο νόμος αριθ. 80/2005 επανεισήγαγε, στην ουσία, το ίδιο καθεστώς τιμολόγησης που εφαρμόστηκε το 2004, το οποίο επεξέτεινε το καθεστώς για την Alcoa σε άλλους δικαιούχους υψηλούς καταναλωτές ενέργειας με έδρα τη Σαρδηνία. Στην ουσία, αυτός ο νόμος εφαρμόστηκε μόνο στην Portovesme, στην ILA, στην Eurallumina και στην Syndial (εταιρεία παραγωγής λευκασμένου χλωρίου που δεν είχε τύχει προηγουμένως προτιμησιακών τιμών). |
| --- | --- |

(32)

Ως εκ τούτου, ο νόμος αριθ. 80/2005 επανεισήγαγε, στην ουσία, το ίδιο καθεστώς τιμολόγησης που εφαρμόστηκε το 2004, το οποίο επεξέτεινε το καθεστώς για την Alcoa σε άλλους δικαιούχους υψηλούς καταναλωτές ενέργειας με έδρα τη Σαρδηνία. Στην ουσία, αυτός ο νόμος εφαρμόστηκε μόνο στην Portovesme, στην ILA, στην Eurallumina και στην Syndial (εταιρεία παραγωγής λευκασμένου χλωρίου που δεν είχε τύχει προηγουμένως προτιμησιακών τιμών).

| (33) | Επισημαίνεται ότι από το 2005 και εντεύθεν, η προτιμησιακή τιμή δεν βασιζόταν στις ιστορικές τιμές που καθορίστηκαν στο διάταγμα Alcoa του 1995, μα έπρεπε να καθοριστεί αυτόνομα από την AEEG κατά τρόπο που να αντιστοιχεί στις μέσες τιμές ενέργειας που πλήρωναν οι ανταγωνιστές των δικαιούχων στην ευρωπαϊκή αγορά (12). Αυτή η τιμή υπέκειτο σε ενημερώσεις σε ετήσια βάση: σύμφωνα με το άρθρο 11 εδάφιο 13 του νόμου αριθ. 80/2005 «οι όροι τιμολόγησης που προβλέπονται στα εδάφια 11 (13) και 12 εφαρμόζονται από την 1η Ιανουαρίου 2005 και ενημερώνονται από την αρχή για την ηλεκτρική ενέργεια και το φυσικό αέριο η οποία αυξάνει σε ετήσια βάση τις ονομαστικές αξίες των τιμών κατά 4 % ήτοι, σε περίπτωση που αυτή η τιμή είναι υψηλότερη, της ποσοστιαίας αύξησης της μέσης τιμής ηλεκτρικής ενέργειας στη χονδρική αγορά που κατεγράφη στα βασικά ευρωπαϊκά χρηματιστήρια ηλεκτρικής ενέργειας, και ιδίως του Άμστερνταμ και της Φρανκφούρτης.» Στην απόφαση αριθ. 217/05, η AEEG έδωσε μια ερμηνεία αυτού του μηχανισμού ενημέρωσης που ήταν περισσότερο ευνοϊκή για τους δικαιούχους, αφού καθόρισε ότι η αύξηση των τιμών δεν μπορούσε να υπερβεί το 4 % ετησίως. |
| --- | --- |

(33)

Επισημαίνεται ότι από το 2005 και εντεύθεν, η προτιμησιακή τιμή δεν βασιζόταν στις ιστορικές τιμές που καθορίστηκαν στο διάταγμα Alcoa του 1995, μα έπρεπε να καθοριστεί αυτόνομα από την AEEG κατά τρόπο που να αντιστοιχεί στις μέσες τιμές ενέργειας που πλήρωναν οι ανταγωνιστές των δικαιούχων στην ευρωπαϊκή αγορά (12). Αυτή η τιμή υπέκειτο σε ενημερώσεις σε ετήσια βάση: σύμφωνα με το άρθρο 11 εδάφιο 13 του νόμου αριθ. 80/2005 «οι όροι τιμολόγησης που προβλέπονται στα εδάφια 11 (13) και 12 εφαρμόζονται από την 1η Ιανουαρίου 2005 και ενημερώνονται από την αρχή για την ηλεκτρική ενέργεια και το φυσικό αέριο η οποία αυξάνει σε ετήσια βάση τις ονομαστικές αξίες των τιμών κατά 4 % ήτοι, σε περίπτωση που αυτή η τιμή είναι υψηλότερη, της ποσοστιαίας αύξησης της μέσης τιμής ηλεκτρικής ενέργειας στη χονδρική αγορά που κατεγράφη στα βασικά ευρωπαϊκά χρηματιστήρια ηλεκτρικής ενέργειας, και ιδίως του Άμστερνταμ και της Φρανκφούρτης.» Στην απόφαση αριθ. 217/05, η AEEG έδωσε μια ερμηνεία αυτού του μηχανισμού ενημέρωσης που ήταν περισσότερο ευνοϊκή για τους δικαιούχους, αφού καθόρισε ότι η αύξηση των τιμών δεν μπορούσε να υπερβεί το 4 % ετησίως.

| (34) | Στην ίδια απόφαση, η AEEG καθόρισε τις προτιμησιακές τιμές που εφαρμόζονται στους διάφορους τομείς για το έτος 2005 ως εξής:






  Τομείς που τυγχάνουν των προτιμησιακών τιμών | Προτιμησιακή τιμή
  ευρώ/MWh |
| --- | --- | --- |
| Επεξεργασία αλουμινίου | 50 |
| Μόλυβδος και ψευδάργυρος | 23 |
| Παραγωγή αλουμινίου | 27 |
| Λευκασμένο χλώριο | 27 |

(34)

Στην ίδια απόφαση, η AEEG καθόρισε τις προτιμησιακές τιμές που εφαρμόζονται στους διάφορους τομείς για το έτος 2005 ως εξής:

Τομείς που τυγχάνουν των προτιμησιακών τιμών

Προτιμησιακή τιμή

ευρώ/MWh

Επεξεργασία αλουμινίου

50

Μόλυβδος και ψευδάργυρος

23

Παραγωγή αλουμινίου

27

Λευκασμένο χλώριο

27

| (35) | Και τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2005, όπως εκείνα του 2004, έπρεπε να χρηματοδοτηθούν μέσω φόρου υπέρ τρίτων εις βάρος όλων των τελικών χρηστών ηλεκτρικής ενέργειας μέσω του στοιχείου Α4 του βασικού τιμολογίου ηλεκτρικού ρεύματος. Η διαχείριση των χρηματοοικονομικών ροών του καθεστώτος ανατέθηκε και σ’ αυτή την περίπτωση στο Cassa Conguaglio. |
| --- | --- |

(35)

Και τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2005, όπως εκείνα του 2004, έπρεπε να χρηματοδοτηθούν μέσω φόρου υπέρ τρίτων εις βάρος όλων των τελικών χρηστών ηλεκτρικής ενέργειας μέσω του στοιχείου Α4 του βασικού τιμολογίου ηλεκτρικού ρεύματος. Η διαχείριση των χρηματοοικονομικών ροών του καθεστώτος ανατέθηκε και σ’ αυτή την περίπτωση στο Cassa Conguaglio.

| (36) | Η πρόσβαση στο προτιμησιακό καθεστώς υπέκειτο στη δέσμευση, από μέρους των δικαιούχων, να πραγματοποιούν παραγωγικές επενδύσεις στη Σαρδηνία, βάσει βιομηχανικών σχεδίων που υποβάλλονται στην περιφερειακή κυβέρνηση. Για παράδειγμα η Portovesme δεσμεύθηκε να πραγματοποιήσει επενδύσεις για ίδια παραγωγή ηλεκτρισμού ή να συμμετάσχει στην κατασκευή νέων σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. |
| --- | --- |

(36)

Η πρόσβαση στο προτιμησιακό καθεστώς υπέκειτο στη δέσμευση, από μέρους των δικαιούχων, να πραγματοποιούν παραγωγικές επενδύσεις στη Σαρδηνία, βάσει βιομηχανικών σχεδίων που υποβάλλονται στην περιφερειακή κυβέρνηση. Για παράδειγμα η Portovesme δεσμεύθηκε να πραγματοποιήσει επενδύσεις για ίδια παραγωγή ηλεκτρισμού ή να συμμετάσχει στην κατασκευή νέων σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας.

| (37) | Η Ιταλία κοινοποίησε το άρθρο 11 εδάφιο 23 του νόμου αριθ. 80/2005 σύμφωνα με το άρθρο 108 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ. Η πληρωμή των τιμών 2005 υπέκειτο στην έγκριση του καθεστώτος από την Επιτροπή. Κατά συνέπεια, δεν εφαρμόστηκαν αυτές οι τιμές. |
| --- | --- |

(37)

Η Ιταλία κοινοποίησε το άρθρο 11 εδάφιο 23 του νόμου αριθ. 80/2005 σύμφωνα με το άρθρο 108 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ. Η πληρωμή των τιμών 2005 υπέκειτο στην έγκριση του καθεστώτος από την Επιτροπή. Κατά συνέπεια, δεν εφαρμόστηκαν αυτές οι τιμές.

2.3.   Εκδίκαση ενώπιον των εθνικών δικαστηρίων

| (38) | Η Solvay Chimica Italia και η Solvay Chimica Bussi Spa (επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στην παραγωγή λευκασμένου χλωρίου και οι οποίες δεν εδρεύουν στη Σαρδηνία) υπέβαλαν προσφυγή (14) ενώπιον του TAR (Περιφερειακό Διοικητικό Δικαστήριο) της Περιφέρειας Λομβαρδίας κατά των αποφάσεων που εκδόθηκαν από την AEEG κατ’ εφαρμογή του άρθρου 11 εδάφιο 12 του νόμου αριθ. 80/2005, διατεινόμενες ότι αυτές οι αποφάσεις είχαν οδηγήσει σε παράνομη χορήγηση κρατικών ενισχύσεων και στην παράβαση άλλων εθνικών κανόνων (15). Στις 27 Νοεμβρίου 2006 το TAR της Περιφέρειας Λομβαρδίας ανέστειλε την εθνική εκδίκαση εν αναμονή των πορισμάτων της έρευνας όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις που κίνησε η Επιτροπή με την υπόθεση C 13/06. |
| --- | --- |

(38)

Η Solvay Chimica Italia και η Solvay Chimica Bussi Spa (επιχειρήσεις που δραστηριοποιούνται στην παραγωγή λευκασμένου χλωρίου και οι οποίες δεν εδρεύουν στη Σαρδηνία) υπέβαλαν προσφυγή (14) ενώπιον του TAR (Περιφερειακό Διοικητικό Δικαστήριο) της Περιφέρειας Λομβαρδίας κατά των αποφάσεων που εκδόθηκαν από την AEEG κατ’ εφαρμογή του άρθρου 11 εδάφιο 12 του νόμου αριθ. 80/2005, διατεινόμενες ότι αυτές οι αποφάσεις είχαν οδηγήσει σε παράνομη χορήγηση κρατικών ενισχύσεων και στην παράβαση άλλων εθνικών κανόνων (15). Στις 27 Νοεμβρίου 2006 το TAR της Περιφέρειας Λομβαρδίας ανέστειλε την εθνική εκδίκαση εν αναμονή των πορισμάτων της έρευνας όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις που κίνησε η Επιτροπή με την υπόθεση C 13/06.

2.4.   Συσσώρευση με προηγούμενες μη συμβιβάσιμες ενισχύσεις — Deggendorf

| (39) | Μετά την κίνηση της διαδικασίας, η Ιταλία διευκρίνισε ότι η Eurallumina δεν είχε επιστρέψει τη μη συμβιβάσιμη ενίσχυση που αποτέλεσε αντικείμενο της υπόθεσης C 80/01 (16) (ενίσχυση για την παραγωγή αλουμίνας), αλλά, σύμφωνα με αυτή την εταιρεία, στις 8 Μαΐου 2006 η Αυτόνομη Περιφέρεια της Σαρδηνίας είχε εκδώσει σχετική εντολή ανάκτησης. |
| --- | --- |

(39)

Μετά την κίνηση της διαδικασίας, η Ιταλία διευκρίνισε ότι η Eurallumina δεν είχε επιστρέψει τη μη συμβιβάσιμη ενίσχυση που αποτέλεσε αντικείμενο της υπόθεσης C 80/01 (16) (ενίσχυση για την παραγωγή αλουμίνας), αλλά, σύμφωνα με αυτή την εταιρεία, στις 8 Μαΐου 2006 η Αυτόνομη Περιφέρεια της Σαρδηνίας είχε εκδώσει σχετική εντολή ανάκτησης.

3.   ΑΠΟΦΑΣΗ ΚΙΝΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ ΚΑΤΑ ΤΗΝ ΕΝΝΟΙΑ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 108 ΠΑΡΑΓΡΑΦΟΣ 2, ΤΗΣ ΣΛΕΕ

| (40) | Η απόφαση της Επιτροπής για την κίνηση της διαδικασίας επίσημης έρευνας βασιζόταν στους ακόλουθους λόγους: |
| --- | --- |

(40)

Η απόφαση της Επιτροπής για την κίνηση της διαδικασίας επίσημης έρευνας βασιζόταν στους ακόλουθους λόγους:

3.1.   Υπόθεση C 38/B/04

| (41) | Στην απόφασή της για την κίνηση της διαδικασίας επίσημης έρευνας (17), η Επιτροπή αξιολόγησε εάν ήταν δυνατόν να συμπεράνει ότι οι καθεστώτα τιμολόγησης του 2004 υπέρ των Portovesme, ILA και Eurallumina δεν συνιστούσαν κρατικές ενισχύσεις βάσει της επιχειρηματολογίας ότι αυτές προσομοίαζαν με το ιστορικό καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης που χορηγήθηκε στην Alcoa το 1996 και που η Επιτροπή είχε κρίνει ότι δεν συνιστούσε κρατική ενίσχυση στην απόφασή της 4ης Δεκεμβρίου 1996 (18) (εφεξής: «η απόφαση Alumix»). |
| --- | --- |

(41)

Στην απόφασή της για την κίνηση της διαδικασίας επίσημης έρευνας (17), η Επιτροπή αξιολόγησε εάν ήταν δυνατόν να συμπεράνει ότι οι καθεστώτα τιμολόγησης του 2004 υπέρ των Portovesme, ILA και Eurallumina δεν συνιστούσαν κρατικές ενισχύσεις βάσει της επιχειρηματολογίας ότι αυτές προσομοίαζαν με το ιστορικό καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης που χορηγήθηκε στην Alcoa το 1996 και που η Επιτροπή είχε κρίνει ότι δεν συνιστούσε κρατική ενίσχυση στην απόφασή της 4ης Δεκεμβρίου 1996 (18) (εφεξής: «η απόφαση Alumix»).

| (42) | Σχετικά, η Επιτροπή είχε παρατηρήσει ότι το νέο καθεστώς τιμολόγησης έδειχνε διαφορετικό από το καθεστώς τιμολόγησης Alumix, αφού το τελευταίο είχε χορηγηθεί άμεσα από την ENEL, τον ιταλικό φορέα ηλεκτρικής ενέργειας σε μονοπωλιακό καθεστώς, ενώ το νέο καθεστώς τιμολόγησης συνεπάγεται την επιλεκτική παρέμβαση του κράτους με σκοπό την αντιστάθμιση της διαφοράς μεταξύ της τιμής της αγοράς που συμφωνήθηκε από τους δικαιούχους με τους δικούς τους προμηθευτές ενέργειας και την προτιμησιακή τιμή που καθορίστηκε το 1996. Η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το διάταγμα 2004 δεν περιοριζόταν στην επέκταση του εύρους ενός υφιστάμενου μέτρου που δεν συνιστούσε κρατική ενίσχυση στους νέους δικαιούχους, αλλά μάλλον εισήγαγε ένα νέο καθεστώς υπέρ των τριών ενδιαφερομένων επιχειρήσεων, με ένα χρηματοδοτικό μηχανισμό που ήταν πολύ διαφορετικός από το καθεστώς τιμολόγησης Alumix. |
| --- | --- |

(42)

Σχετικά, η Επιτροπή είχε παρατηρήσει ότι το νέο καθεστώς τιμολόγησης έδειχνε διαφορετικό από το καθεστώς τιμολόγησης Alumix, αφού το τελευταίο είχε χορηγηθεί άμεσα από την ENEL, τον ιταλικό φορέα ηλεκτρικής ενέργειας σε μονοπωλιακό καθεστώς, ενώ το νέο καθεστώς τιμολόγησης συνεπάγεται την επιλεκτική παρέμβαση του κράτους με σκοπό την αντιστάθμιση της διαφοράς μεταξύ της τιμής της αγοράς που συμφωνήθηκε από τους δικαιούχους με τους δικούς τους προμηθευτές ενέργειας και την προτιμησιακή τιμή που καθορίστηκε το 1996. Η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι το διάταγμα 2004 δεν περιοριζόταν στην επέκταση του εύρους ενός υφιστάμενου μέτρου που δεν συνιστούσε κρατική ενίσχυση στους νέους δικαιούχους, αλλά μάλλον εισήγαγε ένα νέο καθεστώς υπέρ των τριών ενδιαφερομένων επιχειρήσεων, με ένα χρηματοδοτικό μηχανισμό που ήταν πολύ διαφορετικός από το καθεστώς τιμολόγησης Alumix.

| (43) | Η απόφαση για την κίνηση της έρευνας κατέτασσε τις τιμολογήσεις του διατάγματος του 2004 ως λειτουργικές ενισχύσεις και αξιολογούσε εάν αυτή η ενίσχυση μπορούσε να εγκριθεί βάσει των κατευθυντηρίων γραμμών σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα (19) (εφεξής «οι κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα»), δεδομένου ότι η Σαρδηνία ήταν ενισχυόμενη περιοχή κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α) της Συνθήκης ΕΚ, μέχρι το τέλος του 2006. Η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες όσον αφορά τη δυνατότητα να εγκριθεί η ενίσχυση επί αυτής της βάσης, από τη στιγμή που μια τέτοια ad hoc ενίσχυση, χορηγηθείσα σε ένα περιορισμένο αριθμό επιχειρήσεων, δεν φαινόταν να προωθεί την περιφερειακή ανάπτυξη. |
| --- | --- |

(43)

Η απόφαση για την κίνηση της έρευνας κατέτασσε τις τιμολογήσεις του διατάγματος του 2004 ως λειτουργικές ενισχύσεις και αξιολογούσε εάν αυτή η ενίσχυση μπορούσε να εγκριθεί βάσει των κατευθυντηρίων γραμμών σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα (19) (εφεξής «οι κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα»), δεδομένου ότι η Σαρδηνία ήταν ενισχυόμενη περιοχή κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α) της Συνθήκης ΕΚ, μέχρι το τέλος του 2006. Η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες όσον αφορά τη δυνατότητα να εγκριθεί η ενίσχυση επί αυτής της βάσης, από τη στιγμή που μια τέτοια ad hoc ενίσχυση, χορηγηθείσα σε ένα περιορισμένο αριθμό επιχειρήσεων, δεν φαινόταν να προωθεί την περιφερειακή ανάπτυξη.

| (44) | Η Επιτροπή εξέφρασε την επιφύλαξή της για το ό,τι το μέτρο θα μπορούσε να έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση του επιπέδου φορολογίας που εφαρμόζεται στην ηλεκτρική ενέργεια. Μια τέτοια μείωση θα μπορούσε να στηριχθεί στη νομική βάση της οδηγίας 2003/96/ΕΚ του Συμβουλίου, της 27ης Οκτωβρίου 2003, σχετικά με την αναδιάρθρωση του κοινοτικού πλαισίου φορολογίας των ενεργειακών προϊόντων και της ηλεκτρικής ενέργειας (20). |
| --- | --- |

(44)

Η Επιτροπή εξέφρασε την επιφύλαξή της για το ό,τι το μέτρο θα μπορούσε να έχει ως αποτέλεσμα τη μείωση του επιπέδου φορολογίας που εφαρμόζεται στην ηλεκτρική ενέργεια. Μια τέτοια μείωση θα μπορούσε να στηριχθεί στη νομική βάση της οδηγίας 2003/96/ΕΚ του Συμβουλίου, της 27ης Οκτωβρίου 2003, σχετικά με την αναδιάρθρωση του κοινοτικού πλαισίου φορολογίας των ενεργειακών προϊόντων και της ηλεκτρικής ενέργειας (20).

3.2.   Υπόθεση C 13/06

| (45) | Στην απόφασή της 27ης Απριλίου 2006 σχετικά με την κίνηση της επίσημης έρευνας, η Επιτροπή όρισε το καθεστώς τιμολόγησης του 2005 συνιστούσε νέα λειτουργική ενίσχυση. |
| --- | --- |

(45)

Στην απόφασή της 27ης Απριλίου 2006 σχετικά με την κίνηση της επίσημης έρευνας, η Επιτροπή όρισε το καθεστώς τιμολόγησης του 2005 συνιστούσε νέα λειτουργική ενίσχυση.

| (46) | Η Επιτροπή έκρινε ότι το καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης μπορούσε να εγκριθεί ως λειτουργική ενίσχυση περιφερειακού χαρακτήρα, βάσει των κατευθυντηρίων γραμμών για τις περιφερειακές ενισχύσεις, λαμβανομένου υπόψη του γεγονότος ότι η Σαρδηνία υπήρξε, μέχρι το τέλος του 2006, μια ενισχυόμενη περιφέρεια κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α) της ΣΛΕΕ. |
| --- | --- |

(46)

Η Επιτροπή έκρινε ότι το καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης μπορούσε να εγκριθεί ως λειτουργική ενίσχυση περιφερειακού χαρακτήρα, βάσει των κατευθυντηρίων γραμμών για τις περιφερειακές ενισχύσεις, λαμβανομένου υπόψη του γεγονότος ότι η Σαρδηνία υπήρξε, μέχρι το τέλος του 2006, μια ενισχυόμενη περιφέρεια κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α) της ΣΛΕΕ.

| (47) | Παρά την επιμονή της Ιταλίας ότι οι υψηλές τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος στη Σαρδηνία συνιστούσαν ένα εμπόδιο για την ανάπτυξη της νήσου, η Επιτροπή συνήγαγε ότι η Ιταλία δεν είχε αποδείξει την ύπαρξη σημαντικά υψηλότερων τιμών στη Σαρδηνία, ούτε κατά μέσο όρο, ούτε ειδικότερα για τις επιχειρήσεις υψηλής ενεργειακής κατανάλωσης (21). Η Επιτροπή επεσήμανε ότι η κατάσταση πλεονάζουσας ικανότητας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία μπορούσε μόνο να παρακινήσει τους παραγωγούς να πωλήσουν την ηλεκτρική ενέργεια στη χαμηλότερη δυνατή τιμή, μέχρι τη στιγμή κατά την οποία η ολοκλήρωση των έργων διασύνδεσης (προβλεπόμενων για το 2010) τους επέτρεπε να εξάγουν την παραγόμενη στη Σαρδηνία ηλεκτρική ενέργεια. |
| --- | --- |

(47)

Παρά την επιμονή της Ιταλίας ότι οι υψηλές τιμές του ηλεκτρικού ρεύματος στη Σαρδηνία συνιστούσαν ένα εμπόδιο για την ανάπτυξη της νήσου, η Επιτροπή συνήγαγε ότι η Ιταλία δεν είχε αποδείξει την ύπαρξη σημαντικά υψηλότερων τιμών στη Σαρδηνία, ούτε κατά μέσο όρο, ούτε ειδικότερα για τις επιχειρήσεις υψηλής ενεργειακής κατανάλωσης (21). Η Επιτροπή επεσήμανε ότι η κατάσταση πλεονάζουσας ικανότητας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία μπορούσε μόνο να παρακινήσει τους παραγωγούς να πωλήσουν την ηλεκτρική ενέργεια στη χαμηλότερη δυνατή τιμή, μέχρι τη στιγμή κατά την οποία η ολοκλήρωση των έργων διασύνδεσης (προβλεπόμενων για το 2010) τους επέτρεπε να εξάγουν την παραγόμενη στη Σαρδηνία ηλεκτρική ενέργεια.

| (48) | Η Ιταλία δεν είχε εξάλλου εξηγήσει για ποιο λόγο οι υψηλότερες τιμές συνιστούσαν ένα περιφερειακό μειονέκτημα, ούτε και τον τρόπο με τον οποίο το καθεστώς τιμολόγησης θα συνέβαλε στην περιφερειακή ανάπτυξη. Κατά συνέπεια, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες σχετικά με την αναγκαιότητα της ενίσχυσης. |
| --- | --- |

(48)

Η Ιταλία δεν είχε εξάλλου εξηγήσει για ποιο λόγο οι υψηλότερες τιμές συνιστούσαν ένα περιφερειακό μειονέκτημα, ούτε και τον τρόπο με τον οποίο το καθεστώς τιμολόγησης θα συνέβαλε στην περιφερειακή ανάπτυξη. Κατά συνέπεια, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες σχετικά με την αναγκαιότητα της ενίσχυσης.

| (49) | Επιπλέον, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες για το ό,τι αυτή η ad hoc ενίσχυση ήταν αναλογική προς τα περιφερειακά μειονεκτήματα, ακόμα και λαμβανομένης υπόψη της μεθόδου που χρησιμοποιήθηκε για τον υπολογισμό της προτιμησιακής τιμής, που δεν είχε καμία σχέση με τις τιμές που εφαρμόζονταν στην υπόλοιπη Ιταλία, αλλά βασιζόταν στις μέσες τιμές που εφαρμόζονταν στην Ευρώπη σε ενεργοβόρους καταναλωτές. |
| --- | --- |

(49)

Επιπλέον, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες για το ό,τι αυτή η ad hoc ενίσχυση ήταν αναλογική προς τα περιφερειακά μειονεκτήματα, ακόμα και λαμβανομένης υπόψη της μεθόδου που χρησιμοποιήθηκε για τον υπολογισμό της προτιμησιακής τιμής, που δεν είχε καμία σχέση με τις τιμές που εφαρμόζονταν στην υπόλοιπη Ιταλία, αλλά βασιζόταν στις μέσες τιμές που εφαρμόζονταν στην Ευρώπη σε ενεργοβόρους καταναλωτές.

| (50) | Η Επιτροπή παρατήρησε ότι η διάρκεια του μέτρου ήταν ανώτερη των 5 ετών (κατά κανόνα η ανώτατη περίοδος που επιτρέπεται για τις λειτουργικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα) και ότι η ενίσχυση δεν ήταν φθίνουσα σε πραγματικούς όρους, δεδομένου του ορίου του 4 % που επιβλήθηκε στην αύξηση της τιμής. |
| --- | --- |

(50)

Η Επιτροπή παρατήρησε ότι η διάρκεια του μέτρου ήταν ανώτερη των 5 ετών (κατά κανόνα η ανώτατη περίοδος που επιτρέπεται για τις λειτουργικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα) και ότι η ενίσχυση δεν ήταν φθίνουσα σε πραγματικούς όρους, δεδομένου του ορίου του 4 % που επιβλήθηκε στην αύξηση της τιμής.

| (51) | Όσον αφορά την περίοδο που καλύπτεται από τις κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα 2007-2013 (22), η Επιτροπή παρατήρησε ότι η Σαρδηνία είχε παύσει να είναι επιλέξιμη για ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α) της ΣΛΕΕ, και ιδίως για λειτουργικές ενισχύσεις. Η ίδια θεώρησε ότι, ενώ μπορούσε να εγκριθεί μια μεταβατική περίοδος δύο ετών βάσει των κατευθυντηρίων γραμμών σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα για τη σταδιακή κατάργηση των υφιστάμενων καθεστώτων λειτουργικής ενίσχυσης, δεν θεωρήθηκε σκόπιμο να επιτραπεί η καθιέρωση νέων λειτουργικών ενισχύσεων για περίοδο λίγων μηνών με πρόβλεψη σταδιακής κατάργησης, λαμβάνοντας μάλιστα υπόψη τις εκφρασθείσες αμφιβολίες και τον στρεβλωτικό χαρακτήρα της ενίσχυσης. |
| --- | --- |

(51)

Όσον αφορά την περίοδο που καλύπτεται από τις κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα 2007-2013 (22), η Επιτροπή παρατήρησε ότι η Σαρδηνία είχε παύσει να είναι επιλέξιμη για ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α) της ΣΛΕΕ, και ιδίως για λειτουργικές ενισχύσεις. Η ίδια θεώρησε ότι, ενώ μπορούσε να εγκριθεί μια μεταβατική περίοδος δύο ετών βάσει των κατευθυντηρίων γραμμών σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα για τη σταδιακή κατάργηση των υφιστάμενων καθεστώτων λειτουργικής ενίσχυσης, δεν θεωρήθηκε σκόπιμο να επιτραπεί η καθιέρωση νέων λειτουργικών ενισχύσεων για περίοδο λίγων μηνών με πρόβλεψη σταδιακής κατάργησης, λαμβάνοντας μάλιστα υπόψη τις εκφρασθείσες αμφιβολίες και τον στρεβλωτικό χαρακτήρα της ενίσχυσης.

| (52) | Εν κατακλείδι, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες όσον αφορά την έγκριση του καθεστώτος προτιμησιακής τιμολόγησης για τις Portovesme, ILA, Eurallumina και Syndial, είτε ως ενίσχυσης περιφερειακού χαρακτήρα είτε για οιονδήποτε άλλο λόγο, τον οποίο ούτως ή άλλως δεν είχε προσδιορίσει η Ιταλία. |
| --- | --- |

(52)

Εν κατακλείδι, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες όσον αφορά την έγκριση του καθεστώτος προτιμησιακής τιμολόγησης για τις Portovesme, ILA, Eurallumina και Syndial, είτε ως ενίσχυσης περιφερειακού χαρακτήρα είτε για οιονδήποτε άλλο λόγο, τον οποίο ούτως ή άλλως δεν είχε προσδιορίσει η Ιταλία.

| (53) | Τέλος, όσον αφορά την Eurallumina, η Επιτροπή παρατήρησε ότι αυτή η εταιρεία δεν είχε ακόμα προβεί στην επιστροφή μιας παράνομης και μη συμβιβάσιμης κρατικής ενίσχυσης (23) και ότι κατά συνέπεια, δεν μπορούσε να τύχει καμίας νέας ενίσχυσης, στο πλαίσιο της νομολογίας Deggendorf (24). |
| --- | --- |

(53)

Τέλος, όσον αφορά την Eurallumina, η Επιτροπή παρατήρησε ότι αυτή η εταιρεία δεν είχε ακόμα προβεί στην επιστροφή μιας παράνομης και μη συμβιβάσιμης κρατικής ενίσχυσης (23) και ότι κατά συνέπεια, δεν μπορούσε να τύχει καμίας νέας ενίσχυσης, στο πλαίσιο της νομολογίας Deggendorf (24).

4.   ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΡΙΤΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΩΝ

4.1.   Υπόθεση C 38/B/04

| (54) | Η πρόσκληση της Επιτροπής για υποβολή παρατηρήσεων επί της απόφασης του 2004 για την κίνηση της διαδικασίας ενδελεχούς επίσημης έρευνας προκάλεσε την αντίδραση από μέρους του αρχικού καταγγέλλοντα, ορισμένων δικαιούχων (Portovesme, Eurallumina e Alcoa) και άλλων ενδιαφερομένων μερών. Στη συγκεκριμένη περίπτωση συνοψίστηκαν απλά οι παρατηρήσεις σχετικά με το προτιμησιακό καθεστώς υπέρ της Portovesme, ILA και Eurallumina. Ιδίως, δεν συμπεριλήφθηκαν οι παρατηρήσεις που υπέβαλε η Alcoa, διότι είχαν ενδελεχώς συζητηθεί στην τελική απόφαση σχετικά με αυτή την εταιρεία (25). |
| --- | --- |

(54)

Η πρόσκληση της Επιτροπής για υποβολή παρατηρήσεων επί της απόφασης του 2004 για την κίνηση της διαδικασίας ενδελεχούς επίσημης έρευνας προκάλεσε την αντίδραση από μέρους του αρχικού καταγγέλλοντα, ορισμένων δικαιούχων (Portovesme, Eurallumina e Alcoa) και άλλων ενδιαφερομένων μερών. Στη συγκεκριμένη περίπτωση συνοψίστηκαν απλά οι παρατηρήσεις σχετικά με το προτιμησιακό καθεστώς υπέρ της Portovesme, ILA και Eurallumina. Ιδίως, δεν συμπεριλήφθηκαν οι παρατηρήσεις που υπέβαλε η Alcoa, διότι είχαν ενδελεχώς συζητηθεί στην τελική απόφαση σχετικά με αυτή την εταιρεία (25).

4.1.1.   Παρατηρήσεις που υπέβαλε η Portovesme

| (55) | Σύμφωνα με την Portovesme, το καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης έχει ως σκοπό την αποφυγή δυσλειτουργίας της αγοράς, και ιδίως την ανικανότητα της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, που πρόσφατα απελευθερώθηκε στη Σαρδηνία, να προσφέρει ανταγωνιστικές τιμές εξαιτίας της μεγάλης ισχύος που διαθέτουν στην αγορά κατεστημένοι φορείς. Η Portovesme υποστηρίζει ότι η ENEL και η Endesa (των οποίων οι εγκαταστάσεις παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία εκχωρήθηκαν ακολούθως στην E.ON) συνιστούν δυοπώλιο και διατηρούν τις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία τεχνητά ευθυγραμμισμένες με τις μέσες ιταλικές τιμές, ενώ εκ των πραγμάτων οι τιμές στη Σαρδηνία θα έπρεπε να είναι πολύ χαμηλότερες, ιδίως για τους μεγάλους χρήστες ηλεκτρικού ρεύματος και δεδομένης της πλεονάζουσας ικανότητας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, που θα έπρεπε να ωθήσει τους παραγωγούς να πωλήσουν την ηλεκτρική ενέργεια σε ανταγωνιστικές τιμές. |
| --- | --- |

(55)

Σύμφωνα με την Portovesme, το καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης έχει ως σκοπό την αποφυγή δυσλειτουργίας της αγοράς, και ιδίως την ανικανότητα της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, που πρόσφατα απελευθερώθηκε στη Σαρδηνία, να προσφέρει ανταγωνιστικές τιμές εξαιτίας της μεγάλης ισχύος που διαθέτουν στην αγορά κατεστημένοι φορείς. Η Portovesme υποστηρίζει ότι η ENEL και η Endesa (των οποίων οι εγκαταστάσεις παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία εκχωρήθηκαν ακολούθως στην E.ON) συνιστούν δυοπώλιο και διατηρούν τις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία τεχνητά ευθυγραμμισμένες με τις μέσες ιταλικές τιμές, ενώ εκ των πραγμάτων οι τιμές στη Σαρδηνία θα έπρεπε να είναι πολύ χαμηλότερες, ιδίως για τους μεγάλους χρήστες ηλεκτρικού ρεύματος και δεδομένης της πλεονάζουσας ικανότητας παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, που θα έπρεπε να ωθήσει τους παραγωγούς να πωλήσουν την ηλεκτρική ενέργεια σε ανταγωνιστικές τιμές.

| (56) | Η Portovesme υποστηρίζει ότι η προτιμησιακή τιμή της οποίας τυγχάνει αντιστοιχεί στην τιμή που η εταιρεία θα επετύγχανε σε κανονικές συνθήκες της αγοράς, δηλαδή εάν η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας λειτουργούσε ομαλά. |
| --- | --- |

(56)

Η Portovesme υποστηρίζει ότι η προτιμησιακή τιμή της οποίας τυγχάνει αντιστοιχεί στην τιμή που η εταιρεία θα επετύγχανε σε κανονικές συνθήκες της αγοράς, δηλαδή εάν η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας λειτουργούσε ομαλά.

| (57) | Σύμφωνα με αυτή την εταιρεία, οι αντισταθμιστικές πληρωμές που έλαβε από το Cassa Conguaglio (ίσες με ποσό 37 ευρώ/MWh) ευθυγραμμίζουν την τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος που καταβάλλει η Portovesme με τις τιμές που πληρώνουν οι βασικοί ανταγωνιστές της και δεν νοθεύουν τον ανταγωνισμό, αφού όλοι οι παραγωγοί ψευδαργύρου στην ΕΕ καταβάλλουν τιμές ισοδύναμες και το μέτρο περιορίζεται να αντισταθμίσει το ανταγωνιστικό μειονέκτημα που υφίσταται η εταιρεία εξαιτίας των διαρθρωτικών προβλημάτων της Σαρδηνίας (συμπεριλαμβανομένης της απουσίας φυσικού αερίου). |
| --- | --- |

(57)

Σύμφωνα με αυτή την εταιρεία, οι αντισταθμιστικές πληρωμές που έλαβε από το Cassa Conguaglio (ίσες με ποσό 37 ευρώ/MWh) ευθυγραμμίζουν την τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος που καταβάλλει η Portovesme με τις τιμές που πληρώνουν οι βασικοί ανταγωνιστές της και δεν νοθεύουν τον ανταγωνισμό, αφού όλοι οι παραγωγοί ψευδαργύρου στην ΕΕ καταβάλλουν τιμές ισοδύναμες και το μέτρο περιορίζεται να αντισταθμίσει το ανταγωνιστικό μειονέκτημα που υφίσταται η εταιρεία εξαιτίας των διαρθρωτικών προβλημάτων της Σαρδηνίας (συμπεριλαμβανομένης της απουσίας φυσικού αερίου).

| (58) | Κατά την Portovesme, τα μέταλλα όπως ο ψευδάργυρος, το αλουμίνιο και ο μόλυβδος είναι βασικά προϊόντα των οποίων η παγκόσμια τιμή αναφοράς καθορίζεται στο χρηματιστήριο μετάλλων του Λονδίνου. Οι διακυμάνσεις στο τοπικό κόστος παραγωγής δεν μεταφράζονται σε διαφορές στις τιμές σε παγκόσμιο επίπεδο. Ιδίως, η παραγωγή ψευδαργύρου από την εταιρεία Portovesme είναι τόσο χαμηλή (κάτω του 1 % της παγκόσμιας παραγωγής) που δεν μπορεί να έχει επίδραση στις παγκόσμιες τιμές. |
| --- | --- |

(58)

Κατά την Portovesme, τα μέταλλα όπως ο ψευδάργυρος, το αλουμίνιο και ο μόλυβδος είναι βασικά προϊόντα των οποίων η παγκόσμια τιμή αναφοράς καθορίζεται στο χρηματιστήριο μετάλλων του Λονδίνου. Οι διακυμάνσεις στο τοπικό κόστος παραγωγής δεν μεταφράζονται σε διαφορές στις τιμές σε παγκόσμιο επίπεδο. Ιδίως, η παραγωγή ψευδαργύρου από την εταιρεία Portovesme είναι τόσο χαμηλή (κάτω του 1 % της παγκόσμιας παραγωγής) που δεν μπορεί να έχει επίδραση στις παγκόσμιες τιμές.

| (59) | Χωρίς την προτιμησιακή τιμολόγηση, η Portovesme θα ήταν αναγκασμένη να κλείσει τη μονάδα της, αλλά αυτό το κλείσιμο δεν θα ευνοούσε τους άλλους παραγωγούς ψευδαργύρου της Ένωσης, διότι αυτοί δεν θα ήταν σε θέση να αυξήσουν την παραγωγή τους και η πλεονάζουσα ζήτηση θα καλυπτόταν από τις εξαγωγές των τρίτων χωρών. Η Portovesme ολοκληρώνει δηλώνοντας ότι η προτιμησιακή τιμολόγηση δεν επηρεάζει τον ανταγωνισμό και τις συναλλαγές στην Ένωση. |
| --- | --- |

(59)

Χωρίς την προτιμησιακή τιμολόγηση, η Portovesme θα ήταν αναγκασμένη να κλείσει τη μονάδα της, αλλά αυτό το κλείσιμο δεν θα ευνοούσε τους άλλους παραγωγούς ψευδαργύρου της Ένωσης, διότι αυτοί δεν θα ήταν σε θέση να αυξήσουν την παραγωγή τους και η πλεονάζουσα ζήτηση θα καλυπτόταν από τις εξαγωγές των τρίτων χωρών. Η Portovesme ολοκληρώνει δηλώνοντας ότι η προτιμησιακή τιμολόγηση δεν επηρεάζει τον ανταγωνισμό και τις συναλλαγές στην Ένωση.

| (60) | Επιπλέον, σύμφωνα με την Portovesme οι αντισταθμιστικές πληρωμές που καταβάλλει το Cassa Conguaglio δεν συνεπάγονται μεταφορά κρατικών πόρων, αφού το Cassa Conguaglio απλώς αναδιανέμει ιδιωτικά κονδύλια που προέρχονται από τους τελικούς καταναλωτές. |
| --- | --- |

(60)

Επιπλέον, σύμφωνα με την Portovesme οι αντισταθμιστικές πληρωμές που καταβάλλει το Cassa Conguaglio δεν συνεπάγονται μεταφορά κρατικών πόρων, αφού το Cassa Conguaglio απλώς αναδιανέμει ιδιωτικά κονδύλια που προέρχονται από τους τελικούς καταναλωτές.

| (61) | Η Portovesme παρατηρεί ότι η κατανάλωση ηλεκτρικού ρεύματος από τις ενεργοβόρες βιομηχανίες είναι σημαντική για να διασφαλιστεί η ασφάλεια και η συνέχιση της προμήθειας στη Σαρδηνία, καθώς και για να αποφευχθούν αναποτελεσματικότητες στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας που θα συνεπάγονταν μεγαλύτερο κόστος για τους τελικούς καταναλωτές. |
| --- | --- |

(61)

Η Portovesme παρατηρεί ότι η κατανάλωση ηλεκτρικού ρεύματος από τις ενεργοβόρες βιομηχανίες είναι σημαντική για να διασφαλιστεί η ασφάλεια και η συνέχιση της προμήθειας στη Σαρδηνία, καθώς και για να αποφευχθούν αναποτελεσματικότητες στην παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας που θα συνεπάγονταν μεγαλύτερο κόστος για τους τελικούς καταναλωτές.

| (62) | Τέλος, η εταιρεία υπογραμμίζει ότι, εάν αναγκαζόταν να κλείσει τη μονάδα παραγωγής, αυτό θα είχε σοβαρό αντίκτυπο στον περιφερειακό ιστό παραγωγής, αφού θα χάνονταν 790 θέσεις εργασίας άμεσες και 500 έμμεσες. |
| --- | --- |

(62)

Τέλος, η εταιρεία υπογραμμίζει ότι, εάν αναγκαζόταν να κλείσει τη μονάδα παραγωγής, αυτό θα είχε σοβαρό αντίκτυπο στον περιφερειακό ιστό παραγωγής, αφού θα χάνονταν 790 θέσεις εργασίας άμεσες και 500 έμμεσες.

4.1.2.   Παρατηρήσεις που υπέβαλε η Eurallumina

| (63) | Η Eurallumina διευκρινίζει ότι το κόστος παραγωγής της αλουμίνας στην Ευρώπη είναι υψηλότερο από ό,τι σε άλλες περιοχές του κόσμου, ιδίως λόγω των υψηλότερων τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας και των καυσίμων, καθώς και του κόστους μεταφοράς του βωξίτη (26). Αυτό το υψηλότερο κόστος δεν μπορεί να μεταφραστεί σε υψηλότερες τιμές, διότι η τιμή της αλουμίνας διαμορφώνεται στο χρηματιστήριο μετάλλων του Λονδίνου και δεν μπορεί να καθοριστεί από τους μεμονωμένους παραγωγούς. Συνεπώς, σύμφωνα με αυτή την εταιρεία η ευρωπαϊκή παραγωγή αλουμίνας υφίσταται ανταγωνιστικό μειονέκτημα σε σχέση με τον υπόλοιπο κόσμο. |
| --- | --- |

(63)

Η Eurallumina διευκρινίζει ότι το κόστος παραγωγής της αλουμίνας στην Ευρώπη είναι υψηλότερο από ό,τι σε άλλες περιοχές του κόσμου, ιδίως λόγω των υψηλότερων τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας και των καυσίμων, καθώς και του κόστους μεταφοράς του βωξίτη (26). Αυτό το υψηλότερο κόστος δεν μπορεί να μεταφραστεί σε υψηλότερες τιμές, διότι η τιμή της αλουμίνας διαμορφώνεται στο χρηματιστήριο μετάλλων του Λονδίνου και δεν μπορεί να καθοριστεί από τους μεμονωμένους παραγωγούς. Συνεπώς, σύμφωνα με αυτή την εταιρεία η ευρωπαϊκή παραγωγή αλουμίνας υφίσταται ανταγωνιστικό μειονέκτημα σε σχέση με τον υπόλοιπο κόσμο.

| (64) | Πέραν των γενικών προβλημάτων που πλήττουν τα ευρωπαϊκά εργοστάσια αλουμίνας, η Eurallumina επισημαίνει επίσης τα ειδικά προβλήματα της Σαρδηνίας που εμποδίζουν τις τοπικές βιομηχανίες να επωφεληθούν της απελευθέρωσης της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, ιδίως την ισχύ στην αγορά των κατεστημένων φορέων (βλέπε επίσης τις παρατηρήσεις της Portovesme στην αιτιολογική σκέψη 55). Επίσης, η Eurallumina αναφέρει την απουσία φυσικού αερίου ως ειδικό μειονέκτημα για την παραγωγή αλουμίνας στη Σαρδηνία, αφού για τις μεγάλες ποσότητες ατμού που είναι απαραίτητες για την επεξεργασία πρέπει να χρησιμοποιηθεί το βαρύ πετρέλαιο που είναι ακριβότερο. |
| --- | --- |

(64)

Πέραν των γενικών προβλημάτων που πλήττουν τα ευρωπαϊκά εργοστάσια αλουμίνας, η Eurallumina επισημαίνει επίσης τα ειδικά προβλήματα της Σαρδηνίας που εμποδίζουν τις τοπικές βιομηχανίες να επωφεληθούν της απελευθέρωσης της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, ιδίως την ισχύ στην αγορά των κατεστημένων φορέων (βλέπε επίσης τις παρατηρήσεις της Portovesme στην αιτιολογική σκέψη 55). Επίσης, η Eurallumina αναφέρει την απουσία φυσικού αερίου ως ειδικό μειονέκτημα για την παραγωγή αλουμίνας στη Σαρδηνία, αφού για τις μεγάλες ποσότητες ατμού που είναι απαραίτητες για την επεξεργασία πρέπει να χρησιμοποιηθεί το βαρύ πετρέλαιο που είναι ακριβότερο.

| (65) | Σύμφωνα με την Eurallumina, μετά την απελευθέρωση η ισχύς στην αγορά των παραγωγών ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία οδήγησε σε αύξηση των τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας: χωρίς το καθεστώς, η Eurallumina θα είχε πληρώσει 65,95 ευρώ/MWh για τις προμήθειές της ηλεκτρικού ρεύματος, έναντι 44 ευρώ/MWh που κατέβαλε συνήθως πριν από την απελευθέρωση. Το καθεστώς τιμολόγησης του 2004 μείωσε την τιμή σε 35 ευρώ/MWh. |
| --- | --- |

(65)

Σύμφωνα με την Eurallumina, μετά την απελευθέρωση η ισχύς στην αγορά των παραγωγών ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία οδήγησε σε αύξηση των τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας: χωρίς το καθεστώς, η Eurallumina θα είχε πληρώσει 65,95 ευρώ/MWh για τις προμήθειές της ηλεκτρικού ρεύματος, έναντι 44 ευρώ/MWh που κατέβαλε συνήθως πριν από την απελευθέρωση. Το καθεστώς τιμολόγησης του 2004 μείωσε την τιμή σε 35 ευρώ/MWh.

| (66) | Όπως και η Portovesme, η Eurallumina υποστηρίζει ότι εάν υποχρεούται να εξέλθει της αγοράς, δεν θα μπορούσε να αντικατασταθεί από άλλους ευρωπαίους παραγωγούς αλουμίνας, που ήδη λειτουργούν στο ανώτατο επίπεδο της παραγωγικής ικανότητάς τους και το κενό που αυτή θα άφηνε θα συμπληρωνόταν από τις εισαγωγές από τρίτες χώρες. Το κλείσιμο θα συνεπάγεται την απώλεια 400 άμεσων θέσεων εργασίας και 250 έμμεσων (27). Επειδή η Eurallumina είναι ο μοναδικός προμηθευτής αλουμίνας για το μεταλλουργείο (smelter) της Alcoa, κατά τα λεγόμενά της το κλείσιμο της μονάδας παραγωγής αλουμίνας θα μπορούσε να βλάψει και την οικονομική βιωσιμότητα της Alcoa στη Σαρδηνία. |
| --- | --- |

(66)

Όπως και η Portovesme, η Eurallumina υποστηρίζει ότι εάν υποχρεούται να εξέλθει της αγοράς, δεν θα μπορούσε να αντικατασταθεί από άλλους ευρωπαίους παραγωγούς αλουμίνας, που ήδη λειτουργούν στο ανώτατο επίπεδο της παραγωγικής ικανότητάς τους και το κενό που αυτή θα άφηνε θα συμπληρωνόταν από τις εισαγωγές από τρίτες χώρες. Το κλείσιμο θα συνεπάγεται την απώλεια 400 άμεσων θέσεων εργασίας και 250 έμμεσων (27). Επειδή η Eurallumina είναι ο μοναδικός προμηθευτής αλουμίνας για το μεταλλουργείο (smelter) της Alcoa, κατά τα λεγόμενά της το κλείσιμο της μονάδας παραγωγής αλουμίνας θα μπορούσε να βλάψει και την οικονομική βιωσιμότητα της Alcoa στη Σαρδηνία.

| (67) | Συνεπώς, η Eurallumina ολοκληρώνει δηλώνοντας ότι το καθεστώς τιμολόγησης που θεσπίστηκε με το διάταγμα 2004 είναι αναγκαίο, εν αναμονή της ανάπτυξης των νέων υποδομών που θα εξαλείψουν τους βασικούς παράγοντες ανταγωνιστικού μειονεκτήματος που πλήττει τη βιομηχανία στη Σαρδηνία. |
| --- | --- |

(67)

Συνεπώς, η Eurallumina ολοκληρώνει δηλώνοντας ότι το καθεστώς τιμολόγησης που θεσπίστηκε με το διάταγμα 2004 είναι αναγκαίο, εν αναμονή της ανάπτυξης των νέων υποδομών που θα εξαλείψουν τους βασικούς παράγοντες ανταγωνιστικού μειονεκτήματος που πλήττει τη βιομηχανία στη Σαρδηνία.

4.1.3.   Παρατηρήσεις από μέρους τρίτων ενδιαφερομένων

| (68) | Ένας ανταγωνιστής της Portovesme (ο ίδιος που είχε υποδείξει την υπόθεση στην Επιτροπή) επενέβη και μετά την κίνηση της διαδικασίας επίσημης έρευνας. Αυτός υπέβαλε μια ανάλυση του καθεστώτος τιμολόγησης, στην οποία συμπεραίνει ότι το καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης του 2004 συνιστά παράνομη κρατική ενίσχυση. Ιδίως, ο καταγγέλλων παρατηρεί ότι το αμφισβητούμενο καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης είναι εκ βάθρων διαφορετικό από το ιστορικό καθεστώς Alumix που χορηγήθηκε στην Alcoa και δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι δεν συνιστά ενίσχυση. Όσον αφορά την ενδεχόμενη συμβιβασιμότητα του μέτρου, ο καταγγέλλων υποστηρίζει ότι αυτό δεν μπορεί να εγκριθεί ούτε ως λειτουργική ενίσχυση περιφερειακού χαρακτήρα, ούτε ως ενίσχυση στην αναδιάρθρωση και θα έπρεπε κατά συνέπεια να κηρυχθεί ασυμβίβαστο. |
| --- | --- |

(68)

Ένας ανταγωνιστής της Portovesme (ο ίδιος που είχε υποδείξει την υπόθεση στην Επιτροπή) επενέβη και μετά την κίνηση της διαδικασίας επίσημης έρευνας. Αυτός υπέβαλε μια ανάλυση του καθεστώτος τιμολόγησης, στην οποία συμπεραίνει ότι το καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης του 2004 συνιστά παράνομη κρατική ενίσχυση. Ιδίως, ο καταγγέλλων παρατηρεί ότι το αμφισβητούμενο καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης είναι εκ βάθρων διαφορετικό από το ιστορικό καθεστώς Alumix που χορηγήθηκε στην Alcoa και δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι δεν συνιστά ενίσχυση. Όσον αφορά την ενδεχόμενη συμβιβασιμότητα του μέτρου, ο καταγγέλλων υποστηρίζει ότι αυτό δεν μπορεί να εγκριθεί ούτε ως λειτουργική ενίσχυση περιφερειακού χαρακτήρα, ούτε ως ενίσχυση στην αναδιάρθρωση και θα έπρεπε κατά συνέπεια να κηρυχθεί ασυμβίβαστο.

| (69) | Η Solvay Chimica Italia και η Solvay Chimica Bussi (που δραστηριοποιούνται στον κλάδο λευκασμένου χλωρίου) υπέβαλαν τις παρατηρήσεις τους για τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2004 τον Ιούλιο 2005, μετά τη λήξη της προθεσμίας ενός μηνός για την υποβολή παρατηρήσεων όσον αφορά την κίνηση της διαδικασίας επίσημης έρευνας. Παρά την καθυστέρηση, αυτές οι εταιρείες ζήτησαν να θεωρηθούν ως ενδιαφερόμενοι μέρη. Στις παρατηρήσεις τους, οι εταιρείες συνάγουν ότι τόσο τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2004 όσο και εκείνα του 2005 θεωρούνται ότι συνιστούν παράνομες και ασυμβίβαστες κρατικές ενισχύσεις. |
| --- | --- |

(69)

Η Solvay Chimica Italia και η Solvay Chimica Bussi (που δραστηριοποιούνται στον κλάδο λευκασμένου χλωρίου) υπέβαλαν τις παρατηρήσεις τους για τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2004 τον Ιούλιο 2005, μετά τη λήξη της προθεσμίας ενός μηνός για την υποβολή παρατηρήσεων όσον αφορά την κίνηση της διαδικασίας επίσημης έρευνας. Παρά την καθυστέρηση, αυτές οι εταιρείες ζήτησαν να θεωρηθούν ως ενδιαφερόμενοι μέρη. Στις παρατηρήσεις τους, οι εταιρείες συνάγουν ότι τόσο τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2004 όσο και εκείνα του 2005 θεωρούνται ότι συνιστούν παράνομες και ασυμβίβαστες κρατικές ενισχύσεις.

4.1.4.   Παρατηρήσεις της Ιταλίας

| (70) | Η Ιταλία επισημαίνει ότι η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν είναι ακόμη πλήρως ανταγωνιστική, όπως έχει ήδη αναγνωρίσει η ίδια η Επιτροπή στην τέταρτη ετήσια έκθεσή της σχετικά με την υλοποίηση της εσωτερικής αγοράς φυσικού αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας (28). Οι επιχειρήσεις, ιδίως οι υψηλής ενεργειακής έντασης, δεν είναι σε θέση να επιλέξουν ελεύθερα τους προμηθευτές τους και να αγοράζουν ηλεκτρική ενέργεια με συγκρίσιμους όρους στα διάφορα κράτη μέλη. Αυτές οι δυσκολίες δεν συνδέονται με τις εμπορικές ικανότητες αυτών των επιχειρήσεων, αλλά αποτελούν απόρροια των διαρθρωτικών ελλείψεων των αγορών ενέργειας. Η τρέχουσα κατάσταση στην αγορά ενέργειας της Ένωσης έχει αρνητικές επιπτώσεις στον ελεύθερο ανταγωνισμό στις αγορές των προϊόντων των ενεργοβόρων καταναλωτών. |
| --- | --- |

(70)

Η Ιταλία επισημαίνει ότι η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρωπαϊκή Ένωση δεν είναι ακόμη πλήρως ανταγωνιστική, όπως έχει ήδη αναγνωρίσει η ίδια η Επιτροπή στην τέταρτη ετήσια έκθεσή της σχετικά με την υλοποίηση της εσωτερικής αγοράς φυσικού αερίου και ηλεκτρικής ενέργειας (28). Οι επιχειρήσεις, ιδίως οι υψηλής ενεργειακής έντασης, δεν είναι σε θέση να επιλέξουν ελεύθερα τους προμηθευτές τους και να αγοράζουν ηλεκτρική ενέργεια με συγκρίσιμους όρους στα διάφορα κράτη μέλη. Αυτές οι δυσκολίες δεν συνδέονται με τις εμπορικές ικανότητες αυτών των επιχειρήσεων, αλλά αποτελούν απόρροια των διαρθρωτικών ελλείψεων των αγορών ενέργειας. Η τρέχουσα κατάσταση στην αγορά ενέργειας της Ένωσης έχει αρνητικές επιπτώσεις στον ελεύθερο ανταγωνισμό στις αγορές των προϊόντων των ενεργοβόρων καταναλωτών.

| (71) | Στην Ιταλία, παρά την απελευθέρωση του τομέα, υπάρχουν ειδικές διαρθρωτικές αδυναμίες όπως, για παράδειγμα, η ανεπαρκής σύνδεση μεταξύ των διαφόρων τμημάτων των εθνικών δικτύων και συγκεντρωμένη δομή αγοράς. Σ’ αυτές τις περιστάσεις, η απελευθέρωση δεν μεταφράζεται σε καλύτερες τιμές για τους ενεργοβόρους καταναλωτές. Το πρόβλημα είναι ιδιαίτερα οξύ στη Σαρδηνία, όπου η διασύνδεση είναι περιορισμένη. |
| --- | --- |

(71)

Στην Ιταλία, παρά την απελευθέρωση του τομέα, υπάρχουν ειδικές διαρθρωτικές αδυναμίες όπως, για παράδειγμα, η ανεπαρκής σύνδεση μεταξύ των διαφόρων τμημάτων των εθνικών δικτύων και συγκεντρωμένη δομή αγοράς. Σ’ αυτές τις περιστάσεις, η απελευθέρωση δεν μεταφράζεται σε καλύτερες τιμές για τους ενεργοβόρους καταναλωτές. Το πρόβλημα είναι ιδιαίτερα οξύ στη Σαρδηνία, όπου η διασύνδεση είναι περιορισμένη.

| (72) | Ως εκ τούτου, η Ιταλία ισχυρίζεται ότι ένα ειδικό σύστημα τιμολόγησης που ανταποκρίνεται στις συνθήκες της ζήτησης θα πρέπει να θεωρείται αιτιολογημένο ως κανονιστικό μέτρο για την προσομοίωση των μηχανισμών που θα έπρεπε να λειτουργούν σε μια πλήρως ανταγωνιστική αγορά. Η εν λόγω παρέμβαση αποκαθιστά ίσους όρους ανταγωνισμού μεταξύ των εταιρειών υψηλής ενεργειακής έντασης που λειτουργούν σε διάφορα κράτη μέλη, εξαλείφοντας τα γεωγραφικά μειονεκτήματα που πλήττουν τις επιχειρήσεις που εδρεύουν στη Σαρδηνία. Το καθεστώς θα προέτρεχε των αποτελεσμάτων που αναμένονται από τη διαδικασία απελευθέρωσης. Σύμφωνα με την Ιταλία, παρόμοια μέτρα έχουν εφαρμοστεί σε άλλα κράτη μέλη, όπου οι ενεργοβόροι καταναλωτές τυγχάνουν ρυθμισμένων καθεστώτων τιμολόγησης ηλεκτρικής ενέργειας. |
| --- | --- |

(72)

Ως εκ τούτου, η Ιταλία ισχυρίζεται ότι ένα ειδικό σύστημα τιμολόγησης που ανταποκρίνεται στις συνθήκες της ζήτησης θα πρέπει να θεωρείται αιτιολογημένο ως κανονιστικό μέτρο για την προσομοίωση των μηχανισμών που θα έπρεπε να λειτουργούν σε μια πλήρως ανταγωνιστική αγορά. Η εν λόγω παρέμβαση αποκαθιστά ίσους όρους ανταγωνισμού μεταξύ των εταιρειών υψηλής ενεργειακής έντασης που λειτουργούν σε διάφορα κράτη μέλη, εξαλείφοντας τα γεωγραφικά μειονεκτήματα που πλήττουν τις επιχειρήσεις που εδρεύουν στη Σαρδηνία. Το καθεστώς θα προέτρεχε των αποτελεσμάτων που αναμένονται από τη διαδικασία απελευθέρωσης. Σύμφωνα με την Ιταλία, παρόμοια μέτρα έχουν εφαρμοστεί σε άλλα κράτη μέλη, όπου οι ενεργοβόροι καταναλωτές τυγχάνουν ρυθμισμένων καθεστώτων τιμολόγησης ηλεκτρικής ενέργειας.

| (73) | Σύμφωνα με την Ιταλία, το διάταγμα του 2004 επιδιώκει άλλους δύο στόχους: να στηρίξει την απασχόληση στη Σαρδηνία, συγκεντρωμένη στη μεταλλουργική βιομηχανία, και να διατηρήσει σε επαρκές επίπεδο τη ζήτηση στον τομέα της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία, ο οποίος παρουσιάζει πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα. |
| --- | --- |

(73)

Σύμφωνα με την Ιταλία, το διάταγμα του 2004 επιδιώκει άλλους δύο στόχους: να στηρίξει την απασχόληση στη Σαρδηνία, συγκεντρωμένη στη μεταλλουργική βιομηχανία, και να διατηρήσει σε επαρκές επίπεδο τη ζήτηση στον τομέα της παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία, ο οποίος παρουσιάζει πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα.

| (74) | Η Ιταλία ισχυρίζεται ότι το νέο τιμολογιακό καθεστώς ισοδυναμεί, εκ των πραγμάτων, στο αρχικό καθεστώς της Alumix, που η Επιτροπή είχε κρίνει ότι δεν συνιστούσε κρατική ενίσχυση. Οι διαφορές μεταξύ του παλαιού και του νέου καθεστώτος οφείλονται αποκλειστικά στη νέα «διάρθρωση του τιμολογίου» που απαιτήθηκε λόγω της έναρξης της απελευθερωμένης αγοράς ενέργειας. |
| --- | --- |

(74)

Η Ιταλία ισχυρίζεται ότι το νέο τιμολογιακό καθεστώς ισοδυναμεί, εκ των πραγμάτων, στο αρχικό καθεστώς της Alumix, που η Επιτροπή είχε κρίνει ότι δεν συνιστούσε κρατική ενίσχυση. Οι διαφορές μεταξύ του παλαιού και του νέου καθεστώτος οφείλονται αποκλειστικά στη νέα «διάρθρωση του τιμολογίου» που απαιτήθηκε λόγω της έναρξης της απελευθερωμένης αγοράς ενέργειας.

| (75) | Η Ιταλία δηλώνει ότι το καθεστώς τιμολόγησης δεν συνιστά κρατική ενίσχυση. Όσον αφορά τη χρήση κρατικών πόρων, η Ιταλία ισχυρίζεται ότι το σύστημα τιμολόγησης είναι συγκρίσιμο με εκείνο για το οποίο, στην υπόθεση PreussenElektra (29), το Δικαστήριο απεφάνθη ότι δεν αφορά κρατικούς πόρους. Το Cassa Conguaglio, ως «τεχνικός λογιστικός φορέας του συστήματος» δεν μπορεί να διαθέτει ελεύθερα τους οικονομικούς πόρους που διαχειρίζεται. Το γεγονός ότι η AEEG και το Υπουργείο Οικονομικών μπορούν να ασκούν κάποιον έλεγχο στις δραστηριότητες του Cassa Conguaglio δεν σημαίνει ότι το κράτος είναι σε θέση να διαθέτει ελεύθερα τους εν λόγω πόρους. Συνεπώς, σύμφωνα με την Ιταλία οι πόροι που χρησιμοποιούνται για τη χρηματοδότηση του μηχανισμού τιμολόγησης είναι εξ ολοκλήρου ιδιωτικοί. |
| --- | --- |

(75)

Η Ιταλία δηλώνει ότι το καθεστώς τιμολόγησης δεν συνιστά κρατική ενίσχυση. Όσον αφορά τη χρήση κρατικών πόρων, η Ιταλία ισχυρίζεται ότι το σύστημα τιμολόγησης είναι συγκρίσιμο με εκείνο για το οποίο, στην υπόθεση PreussenElektra (29), το Δικαστήριο απεφάνθη ότι δεν αφορά κρατικούς πόρους. Το Cassa Conguaglio, ως «τεχνικός λογιστικός φορέας του συστήματος» δεν μπορεί να διαθέτει ελεύθερα τους οικονομικούς πόρους που διαχειρίζεται. Το γεγονός ότι η AEEG και το Υπουργείο Οικονομικών μπορούν να ασκούν κάποιον έλεγχο στις δραστηριότητες του Cassa Conguaglio δεν σημαίνει ότι το κράτος είναι σε θέση να διαθέτει ελεύθερα τους εν λόγω πόρους. Συνεπώς, σύμφωνα με την Ιταλία οι πόροι που χρησιμοποιούνται για τη χρηματοδότηση του μηχανισμού τιμολόγησης είναι εξ ολοκλήρου ιδιωτικοί.

| (76) | Επιπλέον, η Ιταλία δηλώνει ότι το καθεστώς τιμολόγησης δεν έχει καμία επίδραση στις συναλλαγές στο εσωτερικό της Ένωσης και δεν μπορεί να νοθεύσει τον ανταγωνισμό για λόγους που συνδέονται με την ύπαρξη μιας παγκόσμιας τιμής των εν λόγω προϊόντων, τα οποία αποτελούν βασικά προϊόντα (βλέπε τις παρατηρήσεις της Portovesme στη σκέψη 55). Επιπλέον, η ιταλική παραγωγή και η παραγωγή της ΕΕ αυτών των μετάλλων δεν αυξήθηκε με τον ρυθμό της ζήτησης. Για παράδειγμα, το 2005 η εθνική παραγωγή κάλυψε μόνο το 12 %, το 55 % και το 80 % της ιταλικής ζήτησης αλουμινίου, ψευδαργύρου και μολύβδου αντιστοίχως. Συνεπώς, στην Ένωση και στην Ιταλία καταγράφεται ένα αυξανόμενο έλλειμμα παραγωγής αυτών των μετάλλων, ενώ η ζήτηση καλύπτεται όλο και περισσότερο από εξαγωγές που προέρχονται από τρίτες χώρες. Εάν η μεταλλουργική βιομηχανία στην Ιταλία εξαφανιστεί, κανένας νέος φορέας της Ένωσης δεν θα μπορούσε να αντικαταστήσει την απωλεσθείσα παραγωγική ικανότητα στην Ιταλία, δεδομένου ότι οι μονάδες παραγωγής λειτουργούν ήδη με το πλήρες δυναμικό τους και κανένας νέος ή υφιστάμενος παραγωγός δεν θα είχε κίνητρο να αυξήσει την παραγωγή του, λαμβάνοντας υπόψη ότι οι μακροπρόθεσμες προοπτικές είναι αβέβαιες όσον αφορά τη διαθεσιμότητα ηλεκτρικής ενέργειας σε λογικές τιμές. Συνεπώς, η διατήρηση αυτών των παραγωγικών ικανοτήτων στην Ιταλία δεν μπορεί να βλάψει τον ανταγωνισμό. Επειδή οι τιμές των καθεστώτων προτιμησιακής τιμολόγησης δεν είναι χαμηλότερες από τις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας που καταβάλλονται κατά μέσο όρο από τους ανταγωνιστές των δικαιούχων εταιρειών, αυτό δεν ενθαρρύνει τις εξαγωγές από τη Σαρδηνία προς άλλα κράτη μέλη. |
| --- | --- |

(76)

Επιπλέον, η Ιταλία δηλώνει ότι το καθεστώς τιμολόγησης δεν έχει καμία επίδραση στις συναλλαγές στο εσωτερικό της Ένωσης και δεν μπορεί να νοθεύσει τον ανταγωνισμό για λόγους που συνδέονται με την ύπαρξη μιας παγκόσμιας τιμής των εν λόγω προϊόντων, τα οποία αποτελούν βασικά προϊόντα (βλέπε τις παρατηρήσεις της Portovesme στη σκέψη 55). Επιπλέον, η ιταλική παραγωγή και η παραγωγή της ΕΕ αυτών των μετάλλων δεν αυξήθηκε με τον ρυθμό της ζήτησης. Για παράδειγμα, το 2005 η εθνική παραγωγή κάλυψε μόνο το 12 %, το 55 % και το 80 % της ιταλικής ζήτησης αλουμινίου, ψευδαργύρου και μολύβδου αντιστοίχως. Συνεπώς, στην Ένωση και στην Ιταλία καταγράφεται ένα αυξανόμενο έλλειμμα παραγωγής αυτών των μετάλλων, ενώ η ζήτηση καλύπτεται όλο και περισσότερο από εξαγωγές που προέρχονται από τρίτες χώρες. Εάν η μεταλλουργική βιομηχανία στην Ιταλία εξαφανιστεί, κανένας νέος φορέας της Ένωσης δεν θα μπορούσε να αντικαταστήσει την απωλεσθείσα παραγωγική ικανότητα στην Ιταλία, δεδομένου ότι οι μονάδες παραγωγής λειτουργούν ήδη με το πλήρες δυναμικό τους και κανένας νέος ή υφιστάμενος παραγωγός δεν θα είχε κίνητρο να αυξήσει την παραγωγή του, λαμβάνοντας υπόψη ότι οι μακροπρόθεσμες προοπτικές είναι αβέβαιες όσον αφορά τη διαθεσιμότητα ηλεκτρικής ενέργειας σε λογικές τιμές. Συνεπώς, η διατήρηση αυτών των παραγωγικών ικανοτήτων στην Ιταλία δεν μπορεί να βλάψει τον ανταγωνισμό. Επειδή οι τιμές των καθεστώτων προτιμησιακής τιμολόγησης δεν είναι χαμηλότερες από τις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας που καταβάλλονται κατά μέσο όρο από τους ανταγωνιστές των δικαιούχων εταιρειών, αυτό δεν ενθαρρύνει τις εξαγωγές από τη Σαρδηνία προς άλλα κράτη μέλη.

| (77) | Η Ιταλία διατείνεται ότι ακόμα και αν η Επιτροπή κατέληγε στο συμπέρασμα ότι το μέτρο συνιστά κρατική ενίσχυση, το καθεστώς τιμολόγησης θα μπορούσε να θεωρηθεί συμβατό με την εσωτερική αγορά ως λειτουργική ενίσχυση περιφερειακού χαρακτήρα, για την οποία η Σαρδηνία είναι επιλέξιμη βάση των παρεκκλίσεων του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α) της ΣΛΕΕ. |
| --- | --- |

(77)

Η Ιταλία διατείνεται ότι ακόμα και αν η Επιτροπή κατέληγε στο συμπέρασμα ότι το μέτρο συνιστά κρατική ενίσχυση, το καθεστώς τιμολόγησης θα μπορούσε να θεωρηθεί συμβατό με την εσωτερική αγορά ως λειτουργική ενίσχυση περιφερειακού χαρακτήρα, για την οποία η Σαρδηνία είναι επιλέξιμη βάση των παρεκκλίσεων του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α) της ΣΛΕΕ.

| (78) | Κατά την άποψη της Ιταλίας, οι ατέλειες της αγοράς ηλεκτρικού ρεύματος της Σαρδηνίας (αγορά συγκεντρωμένη, αμελητέα διασύνδεση, πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα ηλεκτρικής ενέργειας), καθώς και η έλλειψη πρόσβασης στην υποδομή διανομής του φυσικού αερίου συνιστούν περιφερειακό μειονέκτημα που το καθεστώς τιμολόγησης προτίθεται να εξαλείψει. |
| --- | --- |

(78)

Κατά την άποψη της Ιταλίας, οι ατέλειες της αγοράς ηλεκτρικού ρεύματος της Σαρδηνίας (αγορά συγκεντρωμένη, αμελητέα διασύνδεση, πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα ηλεκτρικής ενέργειας), καθώς και η έλλειψη πρόσβασης στην υποδομή διανομής του φυσικού αερίου συνιστούν περιφερειακό μειονέκτημα που το καθεστώς τιμολόγησης προτίθεται να εξαλείψει.

| (79) | Η Ιταλία επισημαίνει ότι οι τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας στην εθνική επικράτεια είναι υψηλότερες κατά 38 % των μέσων ευρωπαϊκών τιμών για τους καταναλωτές υψηλής ενεργειακής έντασης. Αυτό δημιουργεί πρόβλημα ανταγωνισμού, που επιδεινώνεται περαιτέρω στη Σαρδηνία από τις ατέλειες της τοπικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας και από την αδυναμία πρόσβασης στο δίκτυο διανομής φυσικού αερίου. |
| --- | --- |

(79)

Η Ιταλία επισημαίνει ότι οι τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας στην εθνική επικράτεια είναι υψηλότερες κατά 38 % των μέσων ευρωπαϊκών τιμών για τους καταναλωτές υψηλής ενεργειακής έντασης. Αυτό δημιουργεί πρόβλημα ανταγωνισμού, που επιδεινώνεται περαιτέρω στη Σαρδηνία από τις ατέλειες της τοπικής αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας και από την αδυναμία πρόσβασης στο δίκτυο διανομής φυσικού αερίου.

| (80) | Η Ιταλία δηλώνει ότι το μέτρο συμβάλλει στην περιφερειακή ανάπτυξη, διότι η μεταλλουργική βιομηχανία συμβάλλει σημαντικά στην οικονομία και στα επίπεδα απασχόλησης στη Σαρδηνία (ο μεταλλουργικός τομέας αντιπροσωπεύει πράγματι το 12 % των απασχολούμενων και το 12,2 % του περιφερειακού ΑΕΠ στη βιομηχανία μεταποίησης). Το καθεστώς τιμολόγησης επιδρά θετικά στην απασχόληση και στη διατήρηση του κοινωνικού και οικονομικού ιστού της νήσου. |
| --- | --- |

(80)

Η Ιταλία δηλώνει ότι το μέτρο συμβάλλει στην περιφερειακή ανάπτυξη, διότι η μεταλλουργική βιομηχανία συμβάλλει σημαντικά στην οικονομία και στα επίπεδα απασχόλησης στη Σαρδηνία (ο μεταλλουργικός τομέας αντιπροσωπεύει πράγματι το 12 % των απασχολούμενων και το 12,2 % του περιφερειακού ΑΕΠ στη βιομηχανία μεταποίησης). Το καθεστώς τιμολόγησης επιδρά θετικά στην απασχόληση και στη διατήρηση του κοινωνικού και οικονομικού ιστού της νήσου.

| (81) | Σύμφωνα με την Ιταλία, το καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης είναι αναλογικό των μειονεκτημάτων που αντιμετωπίζουν οι δικαιούχοι, εφόσον ευθυγραμμίζει απλώς τις τιμές για την ηλεκτρική ενέργεια που καταβάλλουν οι παραγωγοί της Σαρδηνίας με εκείνες που καταβάλλουν κατά μέσο όρο οι ανταγωνιστές τους σε επίπεδο της Ένωσης. |
| --- | --- |

(81)

Σύμφωνα με την Ιταλία, το καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης είναι αναλογικό των μειονεκτημάτων που αντιμετωπίζουν οι δικαιούχοι, εφόσον ευθυγραμμίζει απλώς τις τιμές για την ηλεκτρική ενέργεια που καταβάλλουν οι παραγωγοί της Σαρδηνίας με εκείνες που καταβάλλουν κατά μέσο όρο οι ανταγωνιστές τους σε επίπεδο της Ένωσης.

| (82) | Επιπλέον, το καθεστώς είναι βραχυπρόθεσμο και μεταβατικό, αφού θα παραμείνει σε ισχύ μόνο μέχρι την ολοκλήρωση των έργων υποδομής που προορίζονται να βελτιώσουν τη διασύνδεση με τα δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου [(το νέο καλώδιο διασύνδεσης SAPEI και ο αγωγός αερίου GALSI (30)]. |
| --- | --- |

(82)

Επιπλέον, το καθεστώς είναι βραχυπρόθεσμο και μεταβατικό, αφού θα παραμείνει σε ισχύ μόνο μέχρι την ολοκλήρωση των έργων υποδομής που προορίζονται να βελτιώσουν τη διασύνδεση με τα δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου [(το νέο καλώδιο διασύνδεσης SAPEI και ο αγωγός αερίου GALSI (30)].

| (83) | Σύμφωνα με την Ιταλία, το μέτρο είναι επίσης φθίνον, αφού η προτιμησιακή τιμή είναι τιμαριθμοποιημένη βάσει της μεταβολής των τιμών των καυσίμων, και μπορεί μόνο να αυξηθεί ή να παραμείνει αμετάβλητη. |
| --- | --- |

(83)

Σύμφωνα με την Ιταλία, το μέτρο είναι επίσης φθίνον, αφού η προτιμησιακή τιμή είναι τιμαριθμοποιημένη βάσει της μεταβολής των τιμών των καυσίμων, και μπορεί μόνο να αυξηθεί ή να παραμείνει αμετάβλητη.

4.2.   Υπόθεση C 13/06

4.2.1.   Παρατηρήσεις που υπέβαλε η Portovesme

| (84) | Η Portovesme θεωρεί ότι τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2005 δεν νοθεύουν τον ανταγωνισμό, είναι αναγκαία για να διασφαλίσουν την επιβίωση των εν λόγω βιομηχανιών και δύνανται να θεωρηθούν συμβιβάσιμα ως ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα. Τα επιχειρήματα που πρόβαλε η εταιρεία αντιστοιχούν σε εκείνα της Ιταλίας (βλέπε τις αιτιολογικές σκέψεις 87 έως 104), στα οποία γίνεται αναφορά. |
| --- | --- |

(84)

Η Portovesme θεωρεί ότι τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2005 δεν νοθεύουν τον ανταγωνισμό, είναι αναγκαία για να διασφαλίσουν την επιβίωση των εν λόγω βιομηχανιών και δύνανται να θεωρηθούν συμβιβάσιμα ως ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα. Τα επιχειρήματα που πρόβαλε η εταιρεία αντιστοιχούν σε εκείνα της Ιταλίας (βλέπε τις αιτιολογικές σκέψεις 87 έως 104), στα οποία γίνεται αναφορά.

4.2.2.   Παρατηρήσεις από μέρους της Eurallumina

| (85) | Και η Eurallumina θεωρεί ότι τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2005 δεν νοθεύουν τον ανταγωνισμό, είναι αναγκαία για να διασφαλίσουν την επιβίωση των εν λόγω βιομηχανιών και δύνανται να θεωρηθούν συμβιβάσιμα ως ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα. Τα επιχειρήματα που πρόβαλε η εταιρεία αντιστοιχούν σε εκείνα της Ιταλίας, στα οποία γίνεται αναφορά. |
| --- | --- |

(85)

Και η Eurallumina θεωρεί ότι τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2005 δεν νοθεύουν τον ανταγωνισμό, είναι αναγκαία για να διασφαλίσουν την επιβίωση των εν λόγω βιομηχανιών και δύνανται να θεωρηθούν συμβιβάσιμα ως ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα. Τα επιχειρήματα που πρόβαλε η εταιρεία αντιστοιχούν σε εκείνα της Ιταλίας, στα οποία γίνεται αναφορά.

4.2.3.   Παρατηρήσεις από τους τρίτους ενδιαφερόμενους

| (86) | Οι ίδιοι ανταγωνιστές της Portovesme και της Syndial που είχαν υποβάλει παρατηρήσεις στην υπόθεση C 38/B/04 επενέβησαν και κατά την εν λόγω διαδικασία. Αμφότερες οι εταιρείες υπογραμμίζουν το γεγονός ότι το εν λόγω μέτρο συνιστά λειτουργική ενίσχυση η οποία θα έπρεπε να θεωρηθεί ασυμβίβαστη με την εσωτερική αγορά. |
| --- | --- |

(86)

Οι ίδιοι ανταγωνιστές της Portovesme και της Syndial που είχαν υποβάλει παρατηρήσεις στην υπόθεση C 38/B/04 επενέβησαν και κατά την εν λόγω διαδικασία. Αμφότερες οι εταιρείες υπογραμμίζουν το γεγονός ότι το εν λόγω μέτρο συνιστά λειτουργική ενίσχυση η οποία θα έπρεπε να θεωρηθεί ασυμβίβαστη με την εσωτερική αγορά.

4.2.4.   Παρατηρήσεις της Ιταλίας

| (87) | Η Ιταλία υποστηρίζει ότι τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2005 είναι πολύ διαφορετικά από εκείνα που εφαρμόστηκαν το 2004, αφού αυτά τώρα πληρούν τις απαιτήσεις των κατευθυντηρίων γραμμών όσον αφορά τις ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα. |
| --- | --- |

(87)

Η Ιταλία υποστηρίζει ότι τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2005 είναι πολύ διαφορετικά από εκείνα που εφαρμόστηκαν το 2004, αφού αυτά τώρα πληρούν τις απαιτήσεις των κατευθυντηρίων γραμμών όσον αφορά τις ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα.

| (88) | Σύμφωνα με την Ιταλία, μολονότι μια επιφανειακή αξιολόγηση μπορεί να οδηγήσει στην κατάταξη των τιμών ως λειτουργικών ενισχύσεων, αυτές αποτελούν μέρος, στην πραγματικότητα, μιας σειράς μέτρων που προορίζονται να ευνοήσουν την περιφερειακή ανάπτυξη στη Σαρδηνία. Η Ιταλία υπογραμμίζει, ιδίως, τη στενή σχέση μεταξύ των τιμών και της δέσμευσης, που ζητείται από τους δικαιούχους, να πραγματοποιήσουν μακροπρόθεσμες επενδύσεις. Επιπλέον, η ρήτρα αναστολής σύμφωνα με την οποία η υλοποίηση του μέτρου υπόκειται στην έγκριση από μέρους της Επιτροπής μαρτυρεί, σύμφωνα με την Ιταλία, τον χαρακτήρα της ενίσχυσης ως περιφερειακού χαρακτήρα. |
| --- | --- |

(88)

Σύμφωνα με την Ιταλία, μολονότι μια επιφανειακή αξιολόγηση μπορεί να οδηγήσει στην κατάταξη των τιμών ως λειτουργικών ενισχύσεων, αυτές αποτελούν μέρος, στην πραγματικότητα, μιας σειράς μέτρων που προορίζονται να ευνοήσουν την περιφερειακή ανάπτυξη στη Σαρδηνία. Η Ιταλία υπογραμμίζει, ιδίως, τη στενή σχέση μεταξύ των τιμών και της δέσμευσης, που ζητείται από τους δικαιούχους, να πραγματοποιήσουν μακροπρόθεσμες επενδύσεις. Επιπλέον, η ρήτρα αναστολής σύμφωνα με την οποία η υλοποίηση του μέτρου υπόκειται στην έγκριση από μέρους της Επιτροπής μαρτυρεί, σύμφωνα με την Ιταλία, τον χαρακτήρα της ενίσχυσης ως περιφερειακού χαρακτήρα.

| (89) | Το μνημόνιο συμφωνίας που συνομολόγησαν η περιφέρεια της Σαρδηνίας και οι δικαιούχοι αποτελεί το κλειδί αυτής της στρατηγικής. Αυτό αποτελείται από τα ακόλουθα στοιχεία:






  α) | τις παραγωγικές επενδύσεις που περιγράφονται στα βιομηχανικά σχέδια που υπέβαλαν οι δικαιούχοι· |
| --- | --- | --- |

(89)

Το μνημόνιο συμφωνίας που συνομολόγησαν η περιφέρεια της Σαρδηνίας και οι δικαιούχοι αποτελεί το κλειδί αυτής της στρατηγικής. Αυτό αποτελείται από τα ακόλουθα στοιχεία:

α)

τις παραγωγικές επενδύσεις που περιγράφονται στα βιομηχανικά σχέδια που υπέβαλαν οι δικαιούχοι·

| β) | την ταχεία έγκριση για την υλοποίηση των υποδομών ενεργειακής διασύνδεσης που να επιτρέπουν στους δικαιούχους να έχουν πρόσβαση σε ενεργειακές προμήθειες σε ανταγωνιστικές τιμές (ο αγωγός αερίου GALSI και το καλώδιο διασύνδεσης SAPEI)· |
| --- | --- |

β)

την ταχεία έγκριση για την υλοποίηση των υποδομών ενεργειακής διασύνδεσης που να επιτρέπουν στους δικαιούχους να έχουν πρόσβαση σε ενεργειακές προμήθειες σε ανταγωνιστικές τιμές (ο αγωγός αερίου GALSI και το καλώδιο διασύνδεσης SAPEI)·

| γ) | την ανάθεση μιας ολοκληρωμένης εκχώρησης για την εκμετάλλευση του ανθρακωρυχείου στην περιοχή Sulcis και για την υλοποίηση/διαχείριση ενός νέου σταθμού που λειτουργεί με άνθρακα για την προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας στους δικαιούχους· και |
| --- | --- |

γ)

την ανάθεση μιας ολοκληρωμένης εκχώρησης για την εκμετάλλευση του ανθρακωρυχείου στην περιοχή Sulcis και για την υλοποίηση/διαχείριση ενός νέου σταθμού που λειτουργεί με άνθρακα για την προμήθεια ηλεκτρικής ενέργειας στους δικαιούχους· και

| δ) | τα καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης. |
| --- | --- |

δ)

τα καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης.

| (90) | Η Ιταλία θεωρεί ότι οι τιμές πρέπει να θεωρηθούν ως ένα μέσο οικονομικής πολιτικής που προορίζεται να διασώσει τομείς που απειλούνται από τις υψηλές τιμές ενέργειας, οι οποίοι διαφορετικά θα μεταφέρονταν εκτός Ιταλίας και Ευρώπης εξαιτίας του επιθετικού ανταγωνισμού επιχειρήσεων εκτός ΕΕ οι οποίες έχουν μικρότερο κόστος παραγωγής. Οι τιμές θα εφαρμοστούν μέχρι την ολοκλήρωση των προβλεπόμενων υποδομών και την επίτευξη μιας ανταγωνιστικής εσωτερικής αγοράς ενέργειας. Το μέτρο θα ήταν σύννομο με το πνεύμα των ενισχύσεων περιφερειακού χαρακτήρα, καθότι θα προήγαγε την οικονομική ανάπτυξη και την απασχόληση σε μια νήσο όπου οι ενεργοβόρες παραγωγές υφίστανται ανταγωνιστικό μειονέκτημα που οφείλεται όχι μόνο στο ατελές επίπεδο απελευθέρωσης της αγοράς της ηλεκτρικής ενέργειας, αλλά επίσης στις μεγάλες ελλείψεις υποδομής στη Σαρδηνία σε ό,τι αφορά τη διασύνδεση με τα εθνικά δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου. |
| --- | --- |

(90)

Η Ιταλία θεωρεί ότι οι τιμές πρέπει να θεωρηθούν ως ένα μέσο οικονομικής πολιτικής που προορίζεται να διασώσει τομείς που απειλούνται από τις υψηλές τιμές ενέργειας, οι οποίοι διαφορετικά θα μεταφέρονταν εκτός Ιταλίας και Ευρώπης εξαιτίας του επιθετικού ανταγωνισμού επιχειρήσεων εκτός ΕΕ οι οποίες έχουν μικρότερο κόστος παραγωγής. Οι τιμές θα εφαρμοστούν μέχρι την ολοκλήρωση των προβλεπόμενων υποδομών και την επίτευξη μιας ανταγωνιστικής εσωτερικής αγοράς ενέργειας. Το μέτρο θα ήταν σύννομο με το πνεύμα των ενισχύσεων περιφερειακού χαρακτήρα, καθότι θα προήγαγε την οικονομική ανάπτυξη και την απασχόληση σε μια νήσο όπου οι ενεργοβόρες παραγωγές υφίστανται ανταγωνιστικό μειονέκτημα που οφείλεται όχι μόνο στο ατελές επίπεδο απελευθέρωσης της αγοράς της ηλεκτρικής ενέργειας, αλλά επίσης στις μεγάλες ελλείψεις υποδομής στη Σαρδηνία σε ό,τι αφορά τη διασύνδεση με τα εθνικά δίκτυα ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου.

| (91) | Προς επίρρωση αυτής της ολοκληρωμένης προσέγγισης, η Ιταλία αναφέρει την πρώτη έκθεση της ομάδας υψηλού επιπέδου για την ανταγωνιστικότητα, την ενέργεια και το περιβάλλον (31), στην οποία παρατηρείται ότι η διαδικασία απελευθέρωσης του τομέα ενέργειας δεν παρήγαγε ικανοποιητικά αποτελέσματα και ό,τι είναι αναγκαίο να βελτιωθεί η διασύνδεση και εκφράζεται η ελπίδα να συνομολογούνται μακροπρόθεσμες συμβάσεις προμήθειας με προβλέψιμες τιμές ή εταιρικές σχέσεις μεταξύ καταναλωτών και προμηθευτών ηλεκτρικής ενέργειας. Σχετικά, η Ιταλία υπογραμμίζει ότι οι προγραμματισμένες παρεμβάσεις για τη Σαρδηνία είναι ακριβώς προς αυτή την κατεύθυνση, προσθέτοντας ότι είναι ταυτόχρονα αναγκαία βραχυπρόθεσμα μέτρα όπως οι εν λόγω τιμές για την εγγύηση της ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας της Σαρδηνίας και την επιβίωσή της μέχρι την υλοποίηση των προγραμματισμένων επενδύσεων που να οδηγήσουν στην επίλυση των διαρθρωτικών προβλημάτων. |
| --- | --- |

(91)

Προς επίρρωση αυτής της ολοκληρωμένης προσέγγισης, η Ιταλία αναφέρει την πρώτη έκθεση της ομάδας υψηλού επιπέδου για την ανταγωνιστικότητα, την ενέργεια και το περιβάλλον (31), στην οποία παρατηρείται ότι η διαδικασία απελευθέρωσης του τομέα ενέργειας δεν παρήγαγε ικανοποιητικά αποτελέσματα και ό,τι είναι αναγκαίο να βελτιωθεί η διασύνδεση και εκφράζεται η ελπίδα να συνομολογούνται μακροπρόθεσμες συμβάσεις προμήθειας με προβλέψιμες τιμές ή εταιρικές σχέσεις μεταξύ καταναλωτών και προμηθευτών ηλεκτρικής ενέργειας. Σχετικά, η Ιταλία υπογραμμίζει ότι οι προγραμματισμένες παρεμβάσεις για τη Σαρδηνία είναι ακριβώς προς αυτή την κατεύθυνση, προσθέτοντας ότι είναι ταυτόχρονα αναγκαία βραχυπρόθεσμα μέτρα όπως οι εν λόγω τιμές για την εγγύηση της ανταγωνιστικότητας της βιομηχανίας της Σαρδηνίας και την επιβίωσή της μέχρι την υλοποίηση των προγραμματισμένων επενδύσεων που να οδηγήσουν στην επίλυση των διαρθρωτικών προβλημάτων.

| (92) | Η Ιταλία υποστηρίζει ότι δεν είναι δυνατό να γίνει σύγκριση μεταξύ των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας που πληρώνουν οι δικαιούχοι της Σαρδηνίας με τις μέσες τιμές ηλεκτρικής ενέργειας που πληρώνουν ανάλογες επιχειρήσεις στην ηπειρωτική Ιταλία, αφού οι επιχειρήσεις υψηλής ενεργειακής έντασης αγοράζουν την ηλεκτρική ενέργεια βάσει διμερών συμβάσεων οι οποίες δεν δημοσιοποιούνται. Σύμφωνα με την Ιταλία, η Επιτροπή σφάλλει πραγματοποιώντας σύγκριση βασιζόμενη στις τιμές που καταγράφονται στα χρηματιστήρια ηλεκτρικής ενέργειας, αφού μόνο ένα ελάχιστο μέρος των προμηθειών ηλεκτρικής ενέργειας αυτών των επιχειρήσεων αγοράζεται στα χρηματιστήρια. |
| --- | --- |

(92)

Η Ιταλία υποστηρίζει ότι δεν είναι δυνατό να γίνει σύγκριση μεταξύ των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας που πληρώνουν οι δικαιούχοι της Σαρδηνίας με τις μέσες τιμές ηλεκτρικής ενέργειας που πληρώνουν ανάλογες επιχειρήσεις στην ηπειρωτική Ιταλία, αφού οι επιχειρήσεις υψηλής ενεργειακής έντασης αγοράζουν την ηλεκτρική ενέργεια βάσει διμερών συμβάσεων οι οποίες δεν δημοσιοποιούνται. Σύμφωνα με την Ιταλία, η Επιτροπή σφάλλει πραγματοποιώντας σύγκριση βασιζόμενη στις τιμές που καταγράφονται στα χρηματιστήρια ηλεκτρικής ενέργειας, αφού μόνο ένα ελάχιστο μέρος των προμηθειών ηλεκτρικής ενέργειας αυτών των επιχειρήσεων αγοράζεται στα χρηματιστήρια.

| (93) | Κατά την άποψη της Ιταλίας, οι διαπραγματευόμενες τιμές μέσω διμερών συμβάσεων είναι ευνοϊκές προς τους καταναλωτές μόνο εάν αυτοί έχουν τη δυνατότητα να επιλέξουν ελεύθερα τους προμηθευτές τους και να αγοράσουν ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται με ανταγωνιστικές τεχνολογίες. Τούτο δεν είναι δυνατό στη Σαρδηνία, όπου οι σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος δεν μπορούν να παράγουν ενέργεια με περιορισμένο κόστος αφού δεν έχουν πρόσβαση στο φυσικό αέριο. Συνεπώς, οι νέες επενδύσεις σε σύγχρονα εργοστάσια παραγωγής ενέργειας αποθαρρύνονται από την περιορισμένη ηλεκτρική διασύνδεση που καθιστά αδύνατη την εξαγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Ένας άλλος παράγοντας είναι η συγκέντρωση της αγοράς και ο ρόλος που διαδραματίζουν οι παραδοσιακοί φορείς. |
| --- | --- |

(93)

Κατά την άποψη της Ιταλίας, οι διαπραγματευόμενες τιμές μέσω διμερών συμβάσεων είναι ευνοϊκές προς τους καταναλωτές μόνο εάν αυτοί έχουν τη δυνατότητα να επιλέξουν ελεύθερα τους προμηθευτές τους και να αγοράσουν ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται με ανταγωνιστικές τεχνολογίες. Τούτο δεν είναι δυνατό στη Σαρδηνία, όπου οι σταθμοί παραγωγής ηλεκτρικού ρεύματος δεν μπορούν να παράγουν ενέργεια με περιορισμένο κόστος αφού δεν έχουν πρόσβαση στο φυσικό αέριο. Συνεπώς, οι νέες επενδύσεις σε σύγχρονα εργοστάσια παραγωγής ενέργειας αποθαρρύνονται από την περιορισμένη ηλεκτρική διασύνδεση που καθιστά αδύνατη την εξαγωγή ηλεκτρικής ενέργειας. Ένας άλλος παράγοντας είναι η συγκέντρωση της αγοράς και ο ρόλος που διαδραματίζουν οι παραδοσιακοί φορείς.

| (94) | Σύμφωνα με την Ιταλία, σε αυτές τις περιστάσεις μπορεί να δικαιολογηθεί η εφαρμογή τιμολογιακών καθεστώτων που να σταθεροποιούν τις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας μέχρι την επίτευξη περισσότερο αποτελεσματικού ανταγωνισμού στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Ακόμη μια φορά, η Ιταλία υποστηρίζει ότι τα καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης λειτουργούν ως κίνητρο για τη λειτουργία μιας αγοράς πλήρως ανταγωνιστικής. |
| --- | --- |

(94)

Σύμφωνα με την Ιταλία, σε αυτές τις περιστάσεις μπορεί να δικαιολογηθεί η εφαρμογή τιμολογιακών καθεστώτων που να σταθεροποιούν τις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας μέχρι την επίτευξη περισσότερο αποτελεσματικού ανταγωνισμού στην αγορά ηλεκτρικής ενέργειας. Ακόμη μια φορά, η Ιταλία υποστηρίζει ότι τα καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης λειτουργούν ως κίνητρο για τη λειτουργία μιας αγοράς πλήρως ανταγωνιστικής.

| (95) | Όσον αφορά την κατάσταση πλεονάζουσας παραγωγικής ικανότητας ηλεκτρικής ενέργειας, που οδήγησε την Επιτροπή να αμφισβητήσει ότι οι τιμές ηλεκτρικής ενέργειας ήταν υψηλότερες στη Σαρδηνία σε σύγκριση με την ηπειρωτική Ιταλία (αφού η πλεονάζουσα ικανότητα θα έπρεπε μάλλον να παροτρύνει τους παραγωγούς να πωλούν σε ανταγωνιστικές τιμές στους μεγάλους καταναλωτές — βλέπε την αιτιολογική σκέψη 47), η Ιταλία ισχυρίζεται τα ακόλουθα: η πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα της Σαρδηνίας δεν μπορεί να συνεπάγεται μείωση των τιμών κατανάλωσης, αφού σ’ αυτή την ειδική περίπτωση η πλεονάζουσα ικανότητα οφείλεται στην περιορισμένη διασύνδεση, που καθιστά αναγκαία τη σύσταση ενός σημαντικού αποθέματος ικανότητας (32) για να διασφαλιστεί η συνέχεια των προμηθειών ηλεκτρικής ενέργειας στη νήσο. Επειδή αυτό το απόθεμα αποζημιώνεται σε κάθε περίπτωση μέσω επιβαρύνσεων σε όλους τους τελικούς καταναλωτές, δεν συμφέρει στους προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας να πωλούν σε πιο ανταγωνιστικές τιμές την ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται προσφεύγοντας σ’ αυτή τη μη χρησιμοποιημένη ικανότητα. |
| --- | --- |

(95)

Όσον αφορά την κατάσταση πλεονάζουσας παραγωγικής ικανότητας ηλεκτρικής ενέργειας, που οδήγησε την Επιτροπή να αμφισβητήσει ότι οι τιμές ηλεκτρικής ενέργειας ήταν υψηλότερες στη Σαρδηνία σε σύγκριση με την ηπειρωτική Ιταλία (αφού η πλεονάζουσα ικανότητα θα έπρεπε μάλλον να παροτρύνει τους παραγωγούς να πωλούν σε ανταγωνιστικές τιμές στους μεγάλους καταναλωτές — βλέπε την αιτιολογική σκέψη 47), η Ιταλία ισχυρίζεται τα ακόλουθα: η πλεονάζουσα παραγωγική ικανότητα της Σαρδηνίας δεν μπορεί να συνεπάγεται μείωση των τιμών κατανάλωσης, αφού σ’ αυτή την ειδική περίπτωση η πλεονάζουσα ικανότητα οφείλεται στην περιορισμένη διασύνδεση, που καθιστά αναγκαία τη σύσταση ενός σημαντικού αποθέματος ικανότητας (32) για να διασφαλιστεί η συνέχεια των προμηθειών ηλεκτρικής ενέργειας στη νήσο. Επειδή αυτό το απόθεμα αποζημιώνεται σε κάθε περίπτωση μέσω επιβαρύνσεων σε όλους τους τελικούς καταναλωτές, δεν συμφέρει στους προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας να πωλούν σε πιο ανταγωνιστικές τιμές την ηλεκτρική ενέργεια που παράγεται προσφεύγοντας σ’ αυτή τη μη χρησιμοποιημένη ικανότητα.

| (96) | Σύμφωνα με την Ιταλία, η ενίσχυση είναι αναλογική, αφού η τιμή που καθόρισε η AEEG για το 2005 (βλέπε την αιτιολογική σκέψη 34) αντιστοιχεί στη μέση τιμή που πληρώνουν στην Ένωση οι ανταγωνιστές των δικαιούχων, τιμή η οποία υπολογίστηκε από την Αρχή ρύθμισης κατά αμερόληπτο τρόπο. Η Ιταλία υπενθυμίζει επίσης ότι, το 2005, σε άλλα κράτη μέλη με ρυθμισμένα τιμολόγια οι μεγάλοι βιομηχανικοί καταναλωτές πλήρωσαν για τις προμήθειές τους ηλεκτρικής ενέργειας τιμές έως μόνο 25 ευρώ/MWh. |
| --- | --- |

(96)

Σύμφωνα με την Ιταλία, η ενίσχυση είναι αναλογική, αφού η τιμή που καθόρισε η AEEG για το 2005 (βλέπε την αιτιολογική σκέψη 34) αντιστοιχεί στη μέση τιμή που πληρώνουν στην Ένωση οι ανταγωνιστές των δικαιούχων, τιμή η οποία υπολογίστηκε από την Αρχή ρύθμισης κατά αμερόληπτο τρόπο. Η Ιταλία υπενθυμίζει επίσης ότι, το 2005, σε άλλα κράτη μέλη με ρυθμισμένα τιμολόγια οι μεγάλοι βιομηχανικοί καταναλωτές πλήρωσαν για τις προμήθειές τους ηλεκτρικής ενέργειας τιμές έως μόνο 25 ευρώ/MWh.

| (97) | Ενόψει των ανωτέρω, η Ιταλία αμφισβητεί τα στοιχεία που υπέβαλαν οι καταγγέλλοντες, τα οποία κατά τη γνώμη της δεν είναι μεθοδολογικώς ορθά, αφού υπερεκτιμούν τις μέσες τιμές ηλεκτρικού ρεύματος που πληρώνουν οι ανταγωνιστές στην Ένωση. |
| --- | --- |

(97)

Ενόψει των ανωτέρω, η Ιταλία αμφισβητεί τα στοιχεία που υπέβαλαν οι καταγγέλλοντες, τα οποία κατά τη γνώμη της δεν είναι μεθοδολογικώς ορθά, αφού υπερεκτιμούν τις μέσες τιμές ηλεκτρικού ρεύματος που πληρώνουν οι ανταγωνιστές στην Ένωση.

| (98) | Σύμφωνα με την Ιταλία, η διάρκεια του καθεστώτος (6 έτη αντί για 5) δικαιολογείται από την απαίτηση αναμονής της ολοκλήρωσης της ενεργειακής υποδομής. |
| --- | --- |

(98)

Σύμφωνα με την Ιταλία, η διάρκεια του καθεστώτος (6 έτη αντί για 5) δικαιολογείται από την απαίτηση αναμονής της ολοκλήρωσης της ενεργειακής υποδομής.

| (99) | Επιπλέον, η Ιταλία δηλώνει ότι τηρήθηκε το κριτήριο της σταδιακής μείωσης, αφού τα τιμολόγια ενημερώνονται βάσει της μέσης σταθμισμένης των μεταβολών που καταγράφονται στα χρηματιστήρια του Άμστερνταμ και της Φρανκφούρτης και μπορούν μόνο να αυξηθούν και όχι να μειωθούν. |
| --- | --- |

(99)

Επιπλέον, η Ιταλία δηλώνει ότι τηρήθηκε το κριτήριο της σταδιακής μείωσης, αφού τα τιμολόγια ενημερώνονται βάσει της μέσης σταθμισμένης των μεταβολών που καταγράφονται στα χρηματιστήρια του Άμστερνταμ και της Φρανκφούρτης και μπορούν μόνο να αυξηθούν και όχι να μειωθούν.

| (100) | Τα τιμολόγια είναι συνδεδεμένα με τις μεταβολές της τιμής στα χρηματιστήρια ηλεκτρικής ενέργειας διότι, σύμφωνα με την Ιταλία, αποτελούν μια αντικειμενική και συνολικά αντιπροσωπευτική αναφορά των τάσεων των τιμών ενέργειας. Ωστόσο, η Ιταλία υποστηρίζει ότι οι πραγματικές αυξήσεις της τιμής για τους καταναλωτές υψηλής ενεργειακής έντασης της Ένωσης είναι κατά κανόνα σημαντικά χαμηλότερες από τις αυξήσεις που καταγράφονται στα χρηματιστήριο ηλεκτρικής ενέργειας (αφού αυτοί οι καταναλωτές πληρώνουν τιμές που έχουν συμφωνηθεί σε διμερείς συμβάσεις ή έχουν καθοριστεί από το κράτος, στην περίπτωση ρυθμισμένων τιμολογίων, και κατά συνέπεια λιγότερο υποκείμενες σε διακυμάνσεις). |
| --- | --- |

(100)

Τα τιμολόγια είναι συνδεδεμένα με τις μεταβολές της τιμής στα χρηματιστήρια ηλεκτρικής ενέργειας διότι, σύμφωνα με την Ιταλία, αποτελούν μια αντικειμενική και συνολικά αντιπροσωπευτική αναφορά των τάσεων των τιμών ενέργειας. Ωστόσο, η Ιταλία υποστηρίζει ότι οι πραγματικές αυξήσεις της τιμής για τους καταναλωτές υψηλής ενεργειακής έντασης της Ένωσης είναι κατά κανόνα σημαντικά χαμηλότερες από τις αυξήσεις που καταγράφονται στα χρηματιστήριο ηλεκτρικής ενέργειας (αφού αυτοί οι καταναλωτές πληρώνουν τιμές που έχουν συμφωνηθεί σε διμερείς συμβάσεις ή έχουν καθοριστεί από το κράτος, στην περίπτωση ρυθμισμένων τιμολογίων, και κατά συνέπεια λιγότερο υποκείμενες σε διακυμάνσεις).

| (101) | Ως εκ τούτου, η Ιταλία συνάγει ότι η αύξηση κατά 4 % σε ετήσια βάση που εφαρμόζεται στα τιμολόγια της Σαρδηνίας είναι ανάλογη με τις αυξήσεις των τιμών ενέργειας που εφαρμόζονται στους άμεσους ανταγωνιστές τους της Ένωσης. |
| --- | --- |

(101)

Ως εκ τούτου, η Ιταλία συνάγει ότι η αύξηση κατά 4 % σε ετήσια βάση που εφαρμόζεται στα τιμολόγια της Σαρδηνίας είναι ανάλογη με τις αυξήσεις των τιμών ενέργειας που εφαρμόζονται στους άμεσους ανταγωνιστές τους της Ένωσης.

| (102) | Η Ιταλία επισημαίνει την ύπαρξη στην Ένωση μέτρων που έχουν αποτελέσματα αντίστοιχα με εκείνα που παράγονται από τα αμφισβητούμενα καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης και θεωρεί ότι αυτά θα έπρεπε να αξιολογηθούν κατά τον ίδιο τρόπο, ανεξάρτητα από τη μορφή τους, αφού έχουν όλα ως κοινό στόχο να διασφαλίσουν την επιβίωση ενεργοβόρων βιομηχανιών στην Ένωση και να εμποδίσουν τη μετεγκατάστασή τους εκτός της εθνικής επικράτειας. |
| --- | --- |

(102)

Η Ιταλία επισημαίνει την ύπαρξη στην Ένωση μέτρων που έχουν αποτελέσματα αντίστοιχα με εκείνα που παράγονται από τα αμφισβητούμενα καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης και θεωρεί ότι αυτά θα έπρεπε να αξιολογηθούν κατά τον ίδιο τρόπο, ανεξάρτητα από τη μορφή τους, αφού έχουν όλα ως κοινό στόχο να διασφαλίσουν την επιβίωση ενεργοβόρων βιομηχανιών στην Ένωση και να εμποδίσουν τη μετεγκατάστασή τους εκτός της εθνικής επικράτειας.

| (103) | Σύμφωνα με την Ιταλία, παρόλο που από το 2007 η Σαρδηνία δεν είναι πλέον επιλέξιμη να τύχει λειτουργικών επενδύσεων περιφερειακού χαρακτήρα, οι κατευθυντήριες γραμμές όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα προβλέπουν τη δυνατότητα σταδιακής εξόδου από τα υφιστάμενα καθεστώτα τη στιγμή κατά την οποία μια περιφέρεια παύει να είναι επιλέξιμη για την παρέκκλιση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α) της ΣΛΕΕ. Συνεπώς, η Επιτροπή θα μπορούσε ακόμη να εγκρίνει το μέτρο σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές για τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα του 2007. Εν πάση περιπτώσει, η Ιταλία υποστηρίζει ότι το αμφισβητούμενο μέτρο δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι συνιστά τακτική λειτουργική ενίσχυση. |
| --- | --- |

(103)

Σύμφωνα με την Ιταλία, παρόλο που από το 2007 η Σαρδηνία δεν είναι πλέον επιλέξιμη να τύχει λειτουργικών επενδύσεων περιφερειακού χαρακτήρα, οι κατευθυντήριες γραμμές όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα προβλέπουν τη δυνατότητα σταδιακής εξόδου από τα υφιστάμενα καθεστώτα τη στιγμή κατά την οποία μια περιφέρεια παύει να είναι επιλέξιμη για την παρέκκλιση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α) της ΣΛΕΕ. Συνεπώς, η Επιτροπή θα μπορούσε ακόμη να εγκρίνει το μέτρο σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές για τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα του 2007. Εν πάση περιπτώσει, η Ιταλία υποστηρίζει ότι το αμφισβητούμενο μέτρο δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι συνιστά τακτική λειτουργική ενίσχυση.

| (104) | Η Ιταλία υπογραμμίζει ακόμη μια φορά ότι τα καθεστώτα τιμολόγησης δεν επηρεάζουν τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών, για τους λόγους που ήδη αναπτύχθηκαν στην αιτιολογική σκέψη 76 για το αλουμίνιο, τον ψευδάργυρο και τον μόλυβδο. Ο ίδιος συλλογισμός ισχύει και για τη χημική βιομηχανία. Η Ιταλία υπογραμμίζει ότι το 2003 οι εισαγωγές χημικών προϊόντων στην Ιταλία υπερέβησαν τις εξαγωγές και ότι η παραγωγή της Ένωσης και της Ιταλίας είναι σε παρακμή από το 2001. Όσον αφορά συγκεκριμένα την παραγωγή PVC, που αντιπροσωπεύει τη μεγαλύτερη εφαρμογή του χλωρίου, φαίνεται ότι υφίσταται στην Ιταλία έλλειμμα παραγωγής (το 2002 παρήχθησαν μόνο 470 000 τόνοι PVC έναντι κατανάλωσης 970 000 τόνων). |
| --- | --- |

(104)

Η Ιταλία υπογραμμίζει ακόμη μια φορά ότι τα καθεστώτα τιμολόγησης δεν επηρεάζουν τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών, για τους λόγους που ήδη αναπτύχθηκαν στην αιτιολογική σκέψη 76 για το αλουμίνιο, τον ψευδάργυρο και τον μόλυβδο. Ο ίδιος συλλογισμός ισχύει και για τη χημική βιομηχανία. Η Ιταλία υπογραμμίζει ότι το 2003 οι εισαγωγές χημικών προϊόντων στην Ιταλία υπερέβησαν τις εξαγωγές και ότι η παραγωγή της Ένωσης και της Ιταλίας είναι σε παρακμή από το 2001. Όσον αφορά συγκεκριμένα την παραγωγή PVC, που αντιπροσωπεύει τη μεγαλύτερη εφαρμογή του χλωρίου, φαίνεται ότι υφίσταται στην Ιταλία έλλειμμα παραγωγής (το 2002 παρήχθησαν μόνο 470 000 τόνοι PVC έναντι κατανάλωσης 970 000 τόνων).

5.   ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ ΤΟΥ ΜΕΤΡΟΥ

5.1.   Ύπαρξη κρατικής ενίσχυσης κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ

| (105) | Σύμφωνα με το άρθρο 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ, ένα μέτρο συνιστά κρατική ενίσχυση εφόσον πληρούνται σωρευτικά οι ακόλουθες προϋποθέσεις: το μέτρο α) παρέχει οικονομικό πλεονέκτημα στον δικαιούχο· β) χορηγείται από το κράτος με κρατικούς· γ) είναι επιλεκτικό· δ) επηρεάζει τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών και απειλεί να νοθεύσει τον ανταγωνισμό στην Ένωση. |
| --- | --- |

(105)

Σύμφωνα με το άρθρο 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ, ένα μέτρο συνιστά κρατική ενίσχυση εφόσον πληρούνται σωρευτικά οι ακόλουθες προϋποθέσεις: το μέτρο α) παρέχει οικονομικό πλεονέκτημα στον δικαιούχο· β) χορηγείται από το κράτος με κρατικούς· γ) είναι επιλεκτικό· δ) επηρεάζει τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών και απειλεί να νοθεύσει τον ανταγωνισμό στην Ένωση.

5.1.1.   Ύπαρξη πλεονεκτήματος

| (106) | Βάσει του καθεστώτος προτιμησιακής τιμολόγησης του 2004 και του 2005, το κράτος επενέβη για να επιδοτήσει την τιμή ηλεκτρικού ρεύματος που διαπραγματεύθηκαν οι δικαιούχοι με τους προμηθευτές τους. Για παράδειγμα, το 2004 ελλείψει αντισταθμιστικών πληρωμών, η Portovesme και η Eurallumina θα είχαν καταβάλει αντιστοίχως 63 ευρώ ανά MWh (33) και 65,95 ευρώ/MWh, βάσει των διμερών συμβάσεων προμήθειας που ίσχυαν τότε. Αυτά τα στοιχεία χορηγήθηκαν από την Ιταλία και από τους δικαιούχους και δεν αποτελούν κατά συνέπεια αντικείμενο αμφισβήτησης. |
| --- | --- |

(106)

Βάσει του καθεστώτος προτιμησιακής τιμολόγησης του 2004 και του 2005, το κράτος επενέβη για να επιδοτήσει την τιμή ηλεκτρικού ρεύματος που διαπραγματεύθηκαν οι δικαιούχοι με τους προμηθευτές τους. Για παράδειγμα, το 2004 ελλείψει αντισταθμιστικών πληρωμών, η Portovesme και η Eurallumina θα είχαν καταβάλει αντιστοίχως 63 ευρώ ανά MWh (33) και 65,95 ευρώ/MWh, βάσει των διμερών συμβάσεων προμήθειας που ίσχυαν τότε. Αυτά τα στοιχεία χορηγήθηκαν από την Ιταλία και από τους δικαιούχους και δεν αποτελούν κατά συνέπεια αντικείμενο αμφισβήτησης.

| (107) | Το 2005, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέσχε η Ιταλία, η τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος που διαπραγματεύθηκε η Syndial με τον προμηθευτή της υπερέβαινε τα 60 ευρώ/MWh (ενώ η προτιμησιακή τιμή θα την είχε μειώσει στα 27 ευρώ/MWh). Η λογική των δύο μέτρων ήταν ότι το κράτος θα είχε αποζημιώσει τους δικαιούχους για το συμπληρωματικό κόστος που επωμίζονταν για την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία σε σχέση με τις μέσες τιμές που κατέβαλαν οι ανταγωνιστές τους στην Ένωση. |
| --- | --- |

(107)

Το 2005, σύμφωνα με τα στοιχεία που παρέσχε η Ιταλία, η τιμή του ηλεκτρικού ρεύματος που διαπραγματεύθηκε η Syndial με τον προμηθευτή της υπερέβαινε τα 60 ευρώ/MWh (ενώ η προτιμησιακή τιμή θα την είχε μειώσει στα 27 ευρώ/MWh). Η λογική των δύο μέτρων ήταν ότι το κράτος θα είχε αποζημιώσει τους δικαιούχους για το συμπληρωματικό κόστος που επωμίζονταν για την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία σε σχέση με τις μέσες τιμές που κατέβαλαν οι ανταγωνιστές τους στην Ένωση.

| (108) | Η Portovesme ισχυρίζεται ότι η προτιμησιακή τιμή αντιστοιχεί στην τιμή που θα ίσχυε σε μια πλήρως ανταγωνιστική αγορά και κατά συνέπεια δεν συνεπάγεται κανένα πλεονέκτημα. Η Επιτροπή έχει ήδη απορρίψει αυτόν τον ισχυρισμό στην υπόθεση Alcoa, στην οποία επρόκειτο στην ουσία για παρόμοια τιμολογιακά καθεστώτα. Ούτε τα Δικαστήρια της Ένωσης ούτε η Επιτροπή έχουν λάβει ποτέ υπόψη τους τις ισχύουσες συνθήκες μιας υποθετικής αγοράς με καλύτερη λειτουργία για να αξιολογήσουν την ύπαρξη πλεονεκτήματος. Το πλαίσιο αναφοράς αφορούσε πάντα τις ισχύουσες συνθήκες στις εν λόγω πραγματικές αγορές (34). |
| --- | --- |

(108)

Η Portovesme ισχυρίζεται ότι η προτιμησιακή τιμή αντιστοιχεί στην τιμή που θα ίσχυε σε μια πλήρως ανταγωνιστική αγορά και κατά συνέπεια δεν συνεπάγεται κανένα πλεονέκτημα. Η Επιτροπή έχει ήδη απορρίψει αυτόν τον ισχυρισμό στην υπόθεση Alcoa, στην οποία επρόκειτο στην ουσία για παρόμοια τιμολογιακά καθεστώτα. Ούτε τα Δικαστήρια της Ένωσης ούτε η Επιτροπή έχουν λάβει ποτέ υπόψη τους τις ισχύουσες συνθήκες μιας υποθετικής αγοράς με καλύτερη λειτουργία για να αξιολογήσουν την ύπαρξη πλεονεκτήματος. Το πλαίσιο αναφοράς αφορούσε πάντα τις ισχύουσες συνθήκες στις εν λόγω πραγματικές αγορές (34).

| (109) | Επιπλέον, η ανωτέρω επιχειρηματολογία προϋποθέτει ότι, εκεί όπου μια αγορά δεν λειτουργεί ομαλά, θα ήταν δικαιολογημένο ένα κράτος μέλος να καθορίσει τις τιμές που προσομοιάζουν συνθήκες αποτελεσματικού ανταγωνισμού (βλέπε την παρατήρηση της Ιταλίας στην αιτιολογική σκέψη 72). |
| --- | --- |

(109)

Επιπλέον, η ανωτέρω επιχειρηματολογία προϋποθέτει ότι, εκεί όπου μια αγορά δεν λειτουργεί ομαλά, θα ήταν δικαιολογημένο ένα κράτος μέλος να καθορίσει τις τιμές που προσομοιάζουν συνθήκες αποτελεσματικού ανταγωνισμού (βλέπε την παρατήρηση της Ιταλίας στην αιτιολογική σκέψη 72).

| (110) | Αυτή η λογική δεν είναι αποδεκτή, επειδή αντιβαίνει στην εδραιωμένη από την κοινοτική νομολογία αρχή σύμφωνα με την οποία «το γεγονός ότι ένα κράτος μέλος επιδιώκει να επιτύχει την προσέγγιση, μέσω μονομερών μέσων, των όρων ανταγωνισμού που ισχύουν σε ορισμένο οικονομικό τομέα με αυτούς που επικρατούν σε άλλα κράτη μέλη δεν μπορεί να στερήσει από τα μέτρα αυτά τον χαρακτήρα κρατικής ενίσχυσης» (35). Η Επιτροπή θεωρεί ότι η ως άνω αρχή εφαρμόζεται κατ’ αναλογία σε καταστάσεις στις οποίες ένα κράτος μέλος επιδιώκει να επιτύχει την προσέγγιση των όρων ανταγωνισμού με αυτούς που επικρατούν σε μια πλήρως ανταγωνιστική αγορά. |
| --- | --- |

(110)

Αυτή η λογική δεν είναι αποδεκτή, επειδή αντιβαίνει στην εδραιωμένη από την κοινοτική νομολογία αρχή σύμφωνα με την οποία «το γεγονός ότι ένα κράτος μέλος επιδιώκει να επιτύχει την προσέγγιση, μέσω μονομερών μέσων, των όρων ανταγωνισμού που ισχύουν σε ορισμένο οικονομικό τομέα με αυτούς που επικρατούν σε άλλα κράτη μέλη δεν μπορεί να στερήσει από τα μέτρα αυτά τον χαρακτήρα κρατικής ενίσχυσης» (35). Η Επιτροπή θεωρεί ότι η ως άνω αρχή εφαρμόζεται κατ’ αναλογία σε καταστάσεις στις οποίες ένα κράτος μέλος επιδιώκει να επιτύχει την προσέγγιση των όρων ανταγωνισμού με αυτούς που επικρατούν σε μια πλήρως ανταγωνιστική αγορά.

| (111) | Επιπλέον, εάν γινόταν δεκτή αυτή η πρόταση, δεν θα συνιστούσαν κρατικές ενισχύσεις οι επιδοτήσεις που παρέχουν τα κράτη μέλη για να καλύψουν τη διαφορά μεταξύ μιας ελεύθερα διαπραγματευόμενης τιμής στην αγορά μεταξύ δύο φορέων και της θεωρητικής τιμής που θα μπορούσε να συμφωνηθεί σε συνθήκες πλήρους ανταγωνισμού. Αυτό θα ματαίωνε τον βασικό στόχο του ελέγχου των κρατικών ενισχύσεων. |
| --- | --- |

(111)

Επιπλέον, εάν γινόταν δεκτή αυτή η πρόταση, δεν θα συνιστούσαν κρατικές ενισχύσεις οι επιδοτήσεις που παρέχουν τα κράτη μέλη για να καλύψουν τη διαφορά μεταξύ μιας ελεύθερα διαπραγματευόμενης τιμής στην αγορά μεταξύ δύο φορέων και της θεωρητικής τιμής που θα μπορούσε να συμφωνηθεί σε συνθήκες πλήρους ανταγωνισμού. Αυτό θα ματαίωνε τον βασικό στόχο του ελέγχου των κρατικών ενισχύσεων.

| (112) | Η Ιταλία ισχυρίζεται ότι αυτά τα καθεστώτα τιμολόγησης είναι ίδια με το καθεστώς τιμολόγησης Alumix, που η Επιτροπή είχε χαρακτηρίσει ως ενίσχυση (βλέπε την αιτιολογική σκέψη 74), και θα έπρεπε κατ’ αναλογία να θεωρηθεί ότι συνιστούν ενίσχυση. |
| --- | --- |

(112)

Η Ιταλία ισχυρίζεται ότι αυτά τα καθεστώτα τιμολόγησης είναι ίδια με το καθεστώς τιμολόγησης Alumix, που η Επιτροπή είχε χαρακτηρίσει ως ενίσχυση (βλέπε την αιτιολογική σκέψη 74), και θα έπρεπε κατ’ αναλογία να θεωρηθεί ότι συνιστούν ενίσχυση.

| (113) | Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι η κατάσταση επί της οποίας η ίδια απεφάνθη στην υπόθεση Alumix ήταν πολύ διαφορετική. Στην υπόθεση Alumix, το καθεστώς τιμολόγησης είχε χορηγηθεί από την ENEL, που τότε ήταν η δημόσια επιχείρηση που παρείχε ηλεκτρική ενέργεια σε μονοπωλιακό καθεστώς, σε μια αγορά ηλεκτρικής ενέργειας που δεν είχε ακόμα απελευθερωθεί (36). Δεδομένης της κατάστασης, η Επιτροπή είχε υποχρεωθεί να εξετάσει κατά πόσον η ENEL εφάρμοζε μια τιμή τεχνητά χαμηλή, ή εάν δρούσε ως συνετός επιχειρηματίας της αγοράς. Λαμβανομένου υπόψη του μονοπωλίου που κατείχε η ENEL για την παραγωγή και παροχή του ηλεκτρικού ρεύματος, δεν υπήρχε καμία τιμή αγοράς στην οποία μπορούσε να αναφερθεί η Επιτροπή για να αξιολογήσει την ύπαρξη πλεονεκτήματος. Συνεπώς, η Επιτροπή ανέπτυξε μια μέθοδο για να υπολογίσει τη θεωρητικά χαμηλότερη τιμή αγοράς με την οποία ένας συνετός προμηθευτής θα ήταν διατεθειμένος να πωλήσει στον «καλύτερο πελάτη» του. |
| --- | --- |

(113)

Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι η κατάσταση επί της οποίας η ίδια απεφάνθη στην υπόθεση Alumix ήταν πολύ διαφορετική. Στην υπόθεση Alumix, το καθεστώς τιμολόγησης είχε χορηγηθεί από την ENEL, που τότε ήταν η δημόσια επιχείρηση που παρείχε ηλεκτρική ενέργεια σε μονοπωλιακό καθεστώς, σε μια αγορά ηλεκτρικής ενέργειας που δεν είχε ακόμα απελευθερωθεί (36). Δεδομένης της κατάστασης, η Επιτροπή είχε υποχρεωθεί να εξετάσει κατά πόσον η ENEL εφάρμοζε μια τιμή τεχνητά χαμηλή, ή εάν δρούσε ως συνετός επιχειρηματίας της αγοράς. Λαμβανομένου υπόψη του μονοπωλίου που κατείχε η ENEL για την παραγωγή και παροχή του ηλεκτρικού ρεύματος, δεν υπήρχε καμία τιμή αγοράς στην οποία μπορούσε να αναφερθεί η Επιτροπή για να αξιολογήσει την ύπαρξη πλεονεκτήματος. Συνεπώς, η Επιτροπή ανέπτυξε μια μέθοδο για να υπολογίσει τη θεωρητικά χαμηλότερη τιμή αγοράς με την οποία ένας συνετός προμηθευτής θα ήταν διατεθειμένος να πωλήσει στον «καλύτερο πελάτη» του.

| (114) | Ωστόσο, η εν λόγω μέθοδος δεν μπορεί να εφαρμοστεί σε μια κατάσταση στην οποία οι τελικοί καταναλωτές διαπραγματεύονται τις τιμές με τους προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας σε μια απελευθερωμένη αγορά και οι οποίες επιδοτούνται εκ των υστέρων μέσω αντισταθμιστικών πληρωμών. Κατά συνέπεια, η ανάλυση που αναπτύχθηκε στην υπόθεση Alumix και τα συμπεράσματα της Επιτροπής σχετικά με εκείνη την υπόθεση είναι προφανώς χωρίς σημασία στην παρούσα υπόθεση. Αυτό προκύπτει επίσης και από την απόφαση του Πρωτοδικείου της 25ης Μαρτίου 2009 που επιβεβαίωσε την απόφαση κίνησης της διαδικασίας επίσημης έρευνας για την υπόθεση (37) (βλέπε τη σκέψη 132 της απόφασης). |
| --- | --- |

(114)

Ωστόσο, η εν λόγω μέθοδος δεν μπορεί να εφαρμοστεί σε μια κατάσταση στην οποία οι τελικοί καταναλωτές διαπραγματεύονται τις τιμές με τους προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας σε μια απελευθερωμένη αγορά και οι οποίες επιδοτούνται εκ των υστέρων μέσω αντισταθμιστικών πληρωμών. Κατά συνέπεια, η ανάλυση που αναπτύχθηκε στην υπόθεση Alumix και τα συμπεράσματα της Επιτροπής σχετικά με εκείνη την υπόθεση είναι προφανώς χωρίς σημασία στην παρούσα υπόθεση. Αυτό προκύπτει επίσης και από την απόφαση του Πρωτοδικείου της 25ης Μαρτίου 2009 που επιβεβαίωσε την απόφαση κίνησης της διαδικασίας επίσημης έρευνας για την υπόθεση (37) (βλέπε τη σκέψη 132 της απόφασης).

| (115) | Στην παρούσα περίπτωση, δεν εφαρμόζεται η αρχή του συνετού φορέα αγοράς. Θα ήταν αναγκαίο να αξιολογηθεί η υπόθεση βάσει αυτής της αρχής σε περίπτωση που το κράτος πωλούσε ηλεκτρική ενέργεια στις ενδιαφερόμενες εταιρείες, άμεσα ή μέσω μιας επιχείρησης που ανήκει στο δημόσιο τομέα όπως στην υπόθεση Alumix. Αλλά στην προκειμένη περίπτωση δεν ισχύει αυτό, από τη στιγμή που προμηθευτές της ηλεκτρικής ενέργειας είναι ιδιωτικές εταιρείες. Συνεπώς, δεν είναι αναγκαίο να εξετασθεί εάν η συμπεριφορά του κράτους υπήρξε ανάλογη προς εκείνη ενός συνετού φορέα αγοράς. |
| --- | --- |

(115)

Στην παρούσα περίπτωση, δεν εφαρμόζεται η αρχή του συνετού φορέα αγοράς. Θα ήταν αναγκαίο να αξιολογηθεί η υπόθεση βάσει αυτής της αρχής σε περίπτωση που το κράτος πωλούσε ηλεκτρική ενέργεια στις ενδιαφερόμενες εταιρείες, άμεσα ή μέσω μιας επιχείρησης που ανήκει στο δημόσιο τομέα όπως στην υπόθεση Alumix. Αλλά στην προκειμένη περίπτωση δεν ισχύει αυτό, από τη στιγμή που προμηθευτές της ηλεκτρικής ενέργειας είναι ιδιωτικές εταιρείες. Συνεπώς, δεν είναι αναγκαίο να εξετασθεί εάν η συμπεριφορά του κράτους υπήρξε ανάλογη προς εκείνη ενός συνετού φορέα αγοράς.

| (116) | Συνεπώς, πρέπει να εξαχθεί το συμπέρασμα ότι τα καθεστώτα αντισταθμιστικής πληρωμής του 2004 και του 2005 μειώνουν τις επιβαρύνσεις που προκύπτουν από τις συμβάσεις προμήθειας που συνήφθησαν από τους δικαιούχους (επιβαρύνσεις που θα έπρεπε, κατά κανόνα, να συμπεριλαμβάνονται στους ισολογισμούς των εταιρειών). Σε συμφωνία με την πάγια νομολογία (38), τα αμφισβητούμενα μέτρα παρέχουν κατά συνέπεια οικονομικό πλεονέκτημα στους δικαιούχους. |
| --- | --- |

(116)

Συνεπώς, πρέπει να εξαχθεί το συμπέρασμα ότι τα καθεστώτα αντισταθμιστικής πληρωμής του 2004 και του 2005 μειώνουν τις επιβαρύνσεις που προκύπτουν από τις συμβάσεις προμήθειας που συνήφθησαν από τους δικαιούχους (επιβαρύνσεις που θα έπρεπε, κατά κανόνα, να συμπεριλαμβάνονται στους ισολογισμούς των εταιρειών). Σε συμφωνία με την πάγια νομολογία (38), τα αμφισβητούμενα μέτρα παρέχουν κατά συνέπεια οικονομικό πλεονέκτημα στους δικαιούχους.

5.1.2.   Επιλεκτικότητα

| (117) | Επειδή τα καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας στην Ιταλία χορηγούνται αποκλειστικά σε επιχειρήσεις που διαθέτουν βιομηχανικές εγκαταστάσεις στη Σαρδηνία και περιλαμβάνονται σε ένα κλειστό κατάλογο κλάδων που προβλέπονται από νομοθετικές και κανονιστικές πράξεις οι οποίες συνιστούν τη νομική βάση αυτών των μέτρων, το πλεονέκτημα που παρέχουν είναι επιλεκτικό. |
| --- | --- |

(117)

Επειδή τα καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης της ηλεκτρικής ενέργειας στην Ιταλία χορηγούνται αποκλειστικά σε επιχειρήσεις που διαθέτουν βιομηχανικές εγκαταστάσεις στη Σαρδηνία και περιλαμβάνονται σε ένα κλειστό κατάλογο κλάδων που προβλέπονται από νομοθετικές και κανονιστικές πράξεις οι οποίες συνιστούν τη νομική βάση αυτών των μέτρων, το πλεονέκτημα που παρέχουν είναι επιλεκτικό.

5.1.3.   Κρατικοί πόροι και καταλογισμός στο κράτος

| (118) | Κατά πάγια νομολογία, ένα πλεονέκτημα μπορεί να χαρακτηριστεί ως κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 87 παράγραφος 1 της Συνθήκης ΕΚ μόνο εάν χορηγείται άμεσα ή έμμεσα με κρατικούς πόρους (39) και μπορεί να καταλογιστεί στο κράτος (40). |
| --- | --- |

(118)

Κατά πάγια νομολογία, ένα πλεονέκτημα μπορεί να χαρακτηριστεί ως κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 87 παράγραφος 1 της Συνθήκης ΕΚ μόνο εάν χορηγείται άμεσα ή έμμεσα με κρατικούς πόρους (39) και μπορεί να καταλογιστεί στο κράτος (40).

| (119) | Όπως περιγράφτηκε στην αιτιολογική σκέψη 28, οι αμφισβητούμενες αντισταθμιστικές πληρωμές χρηματοδοτήθηκαν μέσω φόρου υπέρ τρίτων που συγκεντρώνεται από το Cassa Conguaglio μέσω του στοιχείου Α4 του τιμολογίου. Η εν λόγω εισφορά είναι υποχρεωτική, καθώς επιβάλλεται από τις αποφάσεις της AEEG για την εφαρμογή της εθνικής νομοθεσίας. Το Cassa Conguaglio είναι δημόσιος φορέας που συστάθηκε διά νόμου και επιτελεί τα καθήκοντά του βάσει συγκεκριμένων οδηγιών που παρέχει με αποφάσεις της η AEEG. |
| --- | --- |

(119)

Όπως περιγράφτηκε στην αιτιολογική σκέψη 28, οι αμφισβητούμενες αντισταθμιστικές πληρωμές χρηματοδοτήθηκαν μέσω φόρου υπέρ τρίτων που συγκεντρώνεται από το Cassa Conguaglio μέσω του στοιχείου Α4 του τιμολογίου. Η εν λόγω εισφορά είναι υποχρεωτική, καθώς επιβάλλεται από τις αποφάσεις της AEEG για την εφαρμογή της εθνικής νομοθεσίας. Το Cassa Conguaglio είναι δημόσιος φορέας που συστάθηκε διά νόμου και επιτελεί τα καθήκοντά του βάσει συγκεκριμένων οδηγιών που παρέχει με αποφάσεις της η AEEG.

| (120) | Πάντα, κατά πάγια νομολογία, τα έσοδα μιας εισφοράς που είναι υποχρεωτική βάσει της εθνικής νομοθεσίας και καταβάλλεται σε φορέα που έχει συσταθεί διά νόμου, συνιστούν κρατικούς πόρους κατά την έννοια 87 παράγραφος 1 της Συνθήκης ΕΚ, όταν διατίθενται για τη χρηματοδότηση μέτρου που πληροί τα λοιπά κριτήρια του εν λόγω άρθρου (41). |
| --- | --- |

(120)

Πάντα, κατά πάγια νομολογία, τα έσοδα μιας εισφοράς που είναι υποχρεωτική βάσει της εθνικής νομοθεσίας και καταβάλλεται σε φορέα που έχει συσταθεί διά νόμου, συνιστούν κρατικούς πόρους κατά την έννοια 87 παράγραφος 1 της Συνθήκης ΕΚ, όταν διατίθενται για τη χρηματοδότηση μέτρου που πληροί τα λοιπά κριτήρια του εν λόγω άρθρου (41).

| (121) | Η Ιταλία επικαλείται την απόφαση του Δικαστηρίου στην υπόθεση PreussenElektra (42) για να τεκμηριώσει τον ισχυρισμό σύμφωνα με τον οποίο το υπό εξέταση μέτρο δεν χρηματοδοτείται με κρατικούς πόρους. Η ίδια ισχυρίζεται ότι οι αναγκαίοι πόροι για τη χρηματοδότηση του καθεστώτος τιμολόγησης, καταβάλλονται από ιδιώτες (οι καταναλωτές ηλεκτρικής ενέργειας) σε ιδιώτες (οι δικαιούχοι), ενώ ο ρόλος του κράτους περιορίζεται στη θέσπιση νόμου που επιβάλλει την καταβολή των απαιτούμενων ποσών, χωρίς καμία διακριτική ευχέρεια για τη διάθεση των πόρων, πέραν της εφαρμογής του καθεστώτος που προβλέπει ο νόμος. Ιδίως, σύμφωνα με την Ιταλία και ορισμένους από τους δικαιούχους, το Cassa Conguaglio δεν ασκεί κανέναν έλεγχο επί των πόρων και είναι ένας απλός λογιστικός ενδιάμεσος. |
| --- | --- |

(121)

Η Ιταλία επικαλείται την απόφαση του Δικαστηρίου στην υπόθεση PreussenElektra (42) για να τεκμηριώσει τον ισχυρισμό σύμφωνα με τον οποίο το υπό εξέταση μέτρο δεν χρηματοδοτείται με κρατικούς πόρους. Η ίδια ισχυρίζεται ότι οι αναγκαίοι πόροι για τη χρηματοδότηση του καθεστώτος τιμολόγησης, καταβάλλονται από ιδιώτες (οι καταναλωτές ηλεκτρικής ενέργειας) σε ιδιώτες (οι δικαιούχοι), ενώ ο ρόλος του κράτους περιορίζεται στη θέσπιση νόμου που επιβάλλει την καταβολή των απαιτούμενων ποσών, χωρίς καμία διακριτική ευχέρεια για τη διάθεση των πόρων, πέραν της εφαρμογής του καθεστώτος που προβλέπει ο νόμος. Ιδίως, σύμφωνα με την Ιταλία και ορισμένους από τους δικαιούχους, το Cassa Conguaglio δεν ασκεί κανέναν έλεγχο επί των πόρων και είναι ένας απλός λογιστικός ενδιάμεσος.

| (122) | Στην υπόθεση PreussenElektra, το Δικαστήριο θεώρησε ότι η υποχρέωση που επιβάλλεται σε ιδιώτες διανομείς ηλεκτρικής ενέργειας για αγορά ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές ενέργειες σε ελάχιστες τιμές ανώτερες της πραγματικής οικονομικής αξίας του εν λόγω τύπου ηλεκτρικής ενέργειας δεν συνιστά κρατική ενίσχυση, καθώς το μέτρο δεν συνεπάγεται καμία άμεση ή έμμεση μεταβίβαση κρατικών πόρων. |
| --- | --- |

(122)

Στην υπόθεση PreussenElektra, το Δικαστήριο θεώρησε ότι η υποχρέωση που επιβάλλεται σε ιδιώτες διανομείς ηλεκτρικής ενέργειας για αγορά ηλεκτρικής ενέργειας που παράγεται από ανανεώσιμες πηγές ενέργειες σε ελάχιστες τιμές ανώτερες της πραγματικής οικονομικής αξίας του εν λόγω τύπου ηλεκτρικής ενέργειας δεν συνιστά κρατική ενίσχυση, καθώς το μέτρο δεν συνεπάγεται καμία άμεση ή έμμεση μεταβίβαση κρατικών πόρων.

| (123) | Η Επιτροπή επισημαίνει ότι στην υπόθεση Preussen-Elektra τους αναγκαίους πόρους για τη χρηματοδότηση του μέτρου παρείχαν άμεσα οι διανομείς στους παραγωγούς από ανανεώσιμες πηγές, χωρίς την παρεμβολή δημόσιου φορέα. Με το εν λόγω σύστημα, τα ποσά για μεταβίβαση δεν μπορούσαν πράγματι να είναι ποτέ στη διάθεση των αρχών του κράτους μέλους. Αντιθέτως, στην υπό εξέταση υπόθεση, τα ποσά διακινούνται από τον δημόσιο φορέα Cassa Conguaglio πριν καταβληθούν στον τελικό δικαιούχο. Η νομολογία Preussen-Elektra εντάσσεται, συνεπώς, σε διαφορετικό πλαίσιο και δεν είναι συναφής με την υπό εξέταση υπόθεση. |
| --- | --- |

(123)

Η Επιτροπή επισημαίνει ότι στην υπόθεση Preussen-Elektra τους αναγκαίους πόρους για τη χρηματοδότηση του μέτρου παρείχαν άμεσα οι διανομείς στους παραγωγούς από ανανεώσιμες πηγές, χωρίς την παρεμβολή δημόσιου φορέα. Με το εν λόγω σύστημα, τα ποσά για μεταβίβαση δεν μπορούσαν πράγματι να είναι ποτέ στη διάθεση των αρχών του κράτους μέλους. Αντιθέτως, στην υπό εξέταση υπόθεση, τα ποσά διακινούνται από τον δημόσιο φορέα Cassa Conguaglio πριν καταβληθούν στον τελικό δικαιούχο. Η νομολογία Preussen-Elektra εντάσσεται, συνεπώς, σε διαφορετικό πλαίσιο και δεν είναι συναφής με την υπό εξέταση υπόθεση.

| (124) | Η νομολογία Pearle (43) δεν μπορεί να συνδράμει την Ιταλία ή τους δικαιούχους. Στην υπόθεση Pearle, το Δικαστήριο είχε αποφανθεί ότι, σε ειδικές συνθήκες, τα έσοδα μιας εισφοράς που διακινούνται μέσω δημόσιου φορέα δεν συνιστούν κρατικούς πόρους. Στην υπόθεση Pearle, τη χρηματοδότηση των μέτρων κάλυπτε εξ ολοκλήρου ένας οικονομικός τομέας, κατόπιν αποκλειστικής πρωτοβουλίας του εν λόγω τομέα. Για τη συγκέντρωση των πόρων είχε θεσπισθεί φόρος υπέρ τρίτων που διακινούσε δημόσιος φορέας, ο οποίος δεν μπορούσε σε καμία περίπτωση να διαθέσει τους πόρους. Επίσης, υπήρχε σύμπτωση μεταξύ των φορέων που κατέβαλλαν την εισφορά και των δικαιούχων του εν λόγω μέτρου. |
| --- | --- |

(124)

Η νομολογία Pearle (43) δεν μπορεί να συνδράμει την Ιταλία ή τους δικαιούχους. Στην υπόθεση Pearle, το Δικαστήριο είχε αποφανθεί ότι, σε ειδικές συνθήκες, τα έσοδα μιας εισφοράς που διακινούνται μέσω δημόσιου φορέα δεν συνιστούν κρατικούς πόρους. Στην υπόθεση Pearle, τη χρηματοδότηση των μέτρων κάλυπτε εξ ολοκλήρου ένας οικονομικός τομέας, κατόπιν αποκλειστικής πρωτοβουλίας του εν λόγω τομέα. Για τη συγκέντρωση των πόρων είχε θεσπισθεί φόρος υπέρ τρίτων που διακινούσε δημόσιος φορέας, ο οποίος δεν μπορούσε σε καμία περίπτωση να διαθέσει τους πόρους. Επίσης, υπήρχε σύμπτωση μεταξύ των φορέων που κατέβαλλαν την εισφορά και των δικαιούχων του εν λόγω μέτρου.

| (125) | Η Ιταλία ισχυρίζεται ότι το Cassa Conguaglio δεν έχει καμία διακριτική ευχέρεια όσον αφορά τη διάθεση των πόρων, οι οποίοι προορίζονται για τη χρηματοδότηση των καθεστώτων προτιμησιακής τιμολόγησης και δεν μπορούν να ενταχθούν ποτέ «στον χώρο των δημόσιων οικονομικών». Συνεπώς, το κράτος δεν μπορεί να διαθέσει ελεύθερα τους εν λόγω πόρους, οι οποίοι κατά συνέπεια δεν συνιστούν κρατικούς πόρους. |
| --- | --- |

(125)

Η Ιταλία ισχυρίζεται ότι το Cassa Conguaglio δεν έχει καμία διακριτική ευχέρεια όσον αφορά τη διάθεση των πόρων, οι οποίοι προορίζονται για τη χρηματοδότηση των καθεστώτων προτιμησιακής τιμολόγησης και δεν μπορούν να ενταχθούν ποτέ «στον χώρο των δημόσιων οικονομικών». Συνεπώς, το κράτος δεν μπορεί να διαθέσει ελεύθερα τους εν λόγω πόρους, οι οποίοι κατά συνέπεια δεν συνιστούν κρατικούς πόρους.

| (126) | Ως πρώτη παρατήρηση, θα πρέπει να επισημανθεί ότι, ενώ ορισμένα από τα κριτήρια της υπόθεσης Pearle μπορούν να θεωρηθούν αντικειμενικά περισσότερο συναφή από άλλα, στην υπόθεση Pearle δεν υφίσταται «βασικό κριτήριο». Οι όροι που απαριθμούνται στην απόφαση είναι σωρευτικοί. Αυτή είναι η ερμηνεία που διατύπωσε το Πρωτοδικείο στην υπόθεση Earl Salvat (44), όταν εξέτασε υπό το πρίσμα των μεμονωμένων κριτηρίων της υπόθεσης Pearle την αμφισβητούμενη φορολογία της υπόθεσης. |
| --- | --- |

(126)

Ως πρώτη παρατήρηση, θα πρέπει να επισημανθεί ότι, ενώ ορισμένα από τα κριτήρια της υπόθεσης Pearle μπορούν να θεωρηθούν αντικειμενικά περισσότερο συναφή από άλλα, στην υπόθεση Pearle δεν υφίσταται «βασικό κριτήριο». Οι όροι που απαριθμούνται στην απόφαση είναι σωρευτικοί. Αυτή είναι η ερμηνεία που διατύπωσε το Πρωτοδικείο στην υπόθεση Earl Salvat (44), όταν εξέτασε υπό το πρίσμα των μεμονωμένων κριτηρίων της υπόθεσης Pearle την αμφισβητούμενη φορολογία της υπόθεσης.

| (127) | Πριν εξετάσει τον ρόλο του Cassa Conguaglio, η Επιτροπή διαπίστωσε κατά πόσον πληρούνται τα άλλα κριτήρια που απαριθμούνται στην υπόθεση Pearle. Είναι προφανές ότι, σε αντίθεση με την υπόθεση Pearle, τα καθεστώτα τιμολόγησης θεσπίστηκαν με κρατική πρωτοβουλία και όχι με πρωτοβουλία κάποιου οικονομικού τομέα. Επίσης, στην υπόθεση Pearle οι δικαιούχοι του μέτρου ήταν και οι μόνοι που συνεισέφεραν τους πόρους και, συνεπώς, η παρέμβαση του δημόσιου φορέα δεν είχε ως σκοπό τη δημιουργία πλεονεκτήματος που θα μπορούσε να αποτελέσει πρόσθετη δαπάνη για το κράτος. Στην υπό εξέταση υπόθεση, οι δικαιούχοι δεν βαρύνονται με την οικονομική δαπάνη η οποία βαρύνει αποκλειστικά τους καταναλωτές ηλεκτρικής ενέργειας. Συνεπώς, δεν μπορεί να γίνει επίκληση της νομολογίας Pearle ανεξαρτήτως της ενδεχομένης βασιμότητας των ισχυρισμών που προβλήθηκαν όσον αφορά τον ρόλο του Cassa Conguaglio ως απλού λογιστικού ενδιάμεσου. |
| --- | --- |

(127)

Πριν εξετάσει τον ρόλο του Cassa Conguaglio, η Επιτροπή διαπίστωσε κατά πόσον πληρούνται τα άλλα κριτήρια που απαριθμούνται στην υπόθεση Pearle. Είναι προφανές ότι, σε αντίθεση με την υπόθεση Pearle, τα καθεστώτα τιμολόγησης θεσπίστηκαν με κρατική πρωτοβουλία και όχι με πρωτοβουλία κάποιου οικονομικού τομέα. Επίσης, στην υπόθεση Pearle οι δικαιούχοι του μέτρου ήταν και οι μόνοι που συνεισέφεραν τους πόρους και, συνεπώς, η παρέμβαση του δημόσιου φορέα δεν είχε ως σκοπό τη δημιουργία πλεονεκτήματος που θα μπορούσε να αποτελέσει πρόσθετη δαπάνη για το κράτος. Στην υπό εξέταση υπόθεση, οι δικαιούχοι δεν βαρύνονται με την οικονομική δαπάνη η οποία βαρύνει αποκλειστικά τους καταναλωτές ηλεκτρικής ενέργειας. Συνεπώς, δεν μπορεί να γίνει επίκληση της νομολογίας Pearle ανεξαρτήτως της ενδεχομένης βασιμότητας των ισχυρισμών που προβλήθηκαν όσον αφορά τον ρόλο του Cassa Conguaglio ως απλού λογιστικού ενδιάμεσου.

| (128) | Όσον αφορά το Cassa Conguaglio, η Επιτροπή επισημαίνει ότι, κατά πάγια νομολογία, «δεν πρέπει να γίνεται διάκριση ανάμεσα στις περιπτώσεις κατά τις οποίες η ενίσχυση χορηγείται απευθείας από το κράτος και εκείνες που παρέχονται από δημόσιους ή ιδιωτικούς φορείς τους οποίους έχει ορίσει ή ιδρύσει το κράτος αυτό» (45). Συνεπώς, ο δημόσιος ή ιδιωτικός χαρακτήρας του Cassa Conguaglio δεν είναι καθοριστικός όσον αφορά την εφαρμογή των κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις. Το γεγονός ότι το Cassa Conguaglio είναι δημόσιος φορέας δεν συνεπάγεται αυτομάτως την εφαρμογή του άρθρου 107 της ΣΛΕΕ (46)· κατ’ αναλογία, η παρέμβαση ενός ιδιωτικού τομέα, αφ’ εαυτής, δεν προδικάζει την εφαρμογή του ιδίου άρθρου. |
| --- | --- |

(128)

Όσον αφορά το Cassa Conguaglio, η Επιτροπή επισημαίνει ότι, κατά πάγια νομολογία, «δεν πρέπει να γίνεται διάκριση ανάμεσα στις περιπτώσεις κατά τις οποίες η ενίσχυση χορηγείται απευθείας από το κράτος και εκείνες που παρέχονται από δημόσιους ή ιδιωτικούς φορείς τους οποίους έχει ορίσει ή ιδρύσει το κράτος αυτό» (45). Συνεπώς, ο δημόσιος ή ιδιωτικός χαρακτήρας του Cassa Conguaglio δεν είναι καθοριστικός όσον αφορά την εφαρμογή των κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις. Το γεγονός ότι το Cassa Conguaglio είναι δημόσιος φορέας δεν συνεπάγεται αυτομάτως την εφαρμογή του άρθρου 107 της ΣΛΕΕ (46)· κατ’ αναλογία, η παρέμβαση ενός ιδιωτικού τομέα, αφ’ εαυτής, δεν προδικάζει την εφαρμογή του ιδίου άρθρου.

| (129) | Ωστόσο, η ανάλυση δεν μπορεί να περιορίζεται στις αρμοδιότητες του Cassa Conguaglio υπό την ιδιότητά του ως δημοσίου φορέα. Θα πρέπει να διαπιστωθεί αντιθέτως εάν, γενικότερα, το κράτος μπορεί, άμεσα ή μέσω άλλου ορισμένου από τον ίδιο φορέα, να ασκήσει έλεγχο στους πόρους που χρησιμοποιούνται για τη χρηματοδότηση του καθεστώτος. Το ίδιο κριτήριο θα έπρεπε να εφαρμοστεί εάν το Cassa Conguaglio ήταν ιδιωτικός φορέας. |
| --- | --- |

(129)

Ωστόσο, η ανάλυση δεν μπορεί να περιορίζεται στις αρμοδιότητες του Cassa Conguaglio υπό την ιδιότητά του ως δημοσίου φορέα. Θα πρέπει να διαπιστωθεί αντιθέτως εάν, γενικότερα, το κράτος μπορεί, άμεσα ή μέσω άλλου ορισμένου από τον ίδιο φορέα, να ασκήσει έλεγχο στους πόρους που χρησιμοποιούνται για τη χρηματοδότηση του καθεστώτος. Το ίδιο κριτήριο θα έπρεπε να εφαρμοστεί εάν το Cassa Conguaglio ήταν ιδιωτικός φορέας.

| (130) | Η πρόσφατη απόφαση του Δικαστηρίου στην υπόθεση Essent (47) παρέχει οριστικές ενδείξεις επί του ζητήματος αυτού. Στην υπόθεση Essent, οι Κάτω Χώρες είχαν θεσπίσει διά νόμου προσαύξηση στα τιμολόγια ηλεκτρικού ρεύματος. Την προσαύξηση κατέβαλαν οι καταναλωτές ηλεκτρικού ρεύματος στους παρόχους του δικτύου, οι οποίοι με τη σειρά τους μεταβίβαζαν τα έσοδα στην καθορισμένη εταιρεία, τη SEP, η οποία δεν διέθετε κανένα περιθώριο διακριτικής ευχέρειας στη διαχείριση των πόρων και λειτουργούσε υπό τον στενό έλεγχο των αρχών. Το Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι τα έσοδα της προσαύξησης συνιστούσαν κρατικούς πόρους, αφού η προσαύξηση στο τιμολόγιο είχε επιβληθεί μέσω εθνικής νομοθεσίας και συνεπώς συνιστούσαν επιβάρυνση· η SEP δεν είχε δικαίωμα να χρησιμοποιεί τα έσοδα της προσαύξησης για σκοπούς διαφορετικούς από εκείνους που όριζε ο νόμος, και συνεπώς, οι πόροι παρέμεναν υπό δημόσιο έλεγχο και οι εθνικές αρχές μπορούσαν να τους διαθέσουν. Το Δικαστήριο έκρινε ότι τα εν λόγω στοιχεία ήταν επαρκή για να θεωρηθούν δημόσιοι οι εν λόγω πόροι. |
| --- | --- |

(130)

Η πρόσφατη απόφαση του Δικαστηρίου στην υπόθεση Essent (47) παρέχει οριστικές ενδείξεις επί του ζητήματος αυτού. Στην υπόθεση Essent, οι Κάτω Χώρες είχαν θεσπίσει διά νόμου προσαύξηση στα τιμολόγια ηλεκτρικού ρεύματος. Την προσαύξηση κατέβαλαν οι καταναλωτές ηλεκτρικού ρεύματος στους παρόχους του δικτύου, οι οποίοι με τη σειρά τους μεταβίβαζαν τα έσοδα στην καθορισμένη εταιρεία, τη SEP, η οποία δεν διέθετε κανένα περιθώριο διακριτικής ευχέρειας στη διαχείριση των πόρων και λειτουργούσε υπό τον στενό έλεγχο των αρχών. Το Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι τα έσοδα της προσαύξησης συνιστούσαν κρατικούς πόρους, αφού η προσαύξηση στο τιμολόγιο είχε επιβληθεί μέσω εθνικής νομοθεσίας και συνεπώς συνιστούσαν επιβάρυνση· η SEP δεν είχε δικαίωμα να χρησιμοποιεί τα έσοδα της προσαύξησης για σκοπούς διαφορετικούς από εκείνους που όριζε ο νόμος, και συνεπώς, οι πόροι παρέμεναν υπό δημόσιο έλεγχο και οι εθνικές αρχές μπορούσαν να τους διαθέσουν. Το Δικαστήριο έκρινε ότι τα εν λόγω στοιχεία ήταν επαρκή για να θεωρηθούν δημόσιοι οι εν λόγω πόροι.

| (131) | Οι ομοιότητες με την υπό εξέταση υπόθεση είναι προφανείς. Η προσαύξηση στο τιμολόγιο που χρησιμοποιείται για τη χρηματοδότηση των αμφισβητούμενων τιμολογίων επιβάλλεται διά νόμου, όπως στην υπόθεση Essent. Το Cassa Conguaglio εκτελεί τα ίδια καθήκοντα με τη SEP, καθώς συγκεντρώνει και διαχειρίζεται τα έσοδα του φόρου υπέρ τρίτων, ενώ υπόκειται και στις ίδιες υποχρεώσεις, καθώς δεν μπορεί να χρησιμοποιήσει τα έσοδα της προσαύξησης για σκοπούς διαφορετικούς από εκείνους που προβλέπει ο νόμος (τη χρηματοδότηση των καθεστώτων προτιμησιακής τιμολόγησης). Το κράτος είναι σε θέση να ελέγξει και να διαθέσει τους πόρους: το Cassa Conguaglio εκτελεί τα λογιστικά καθήκοντα βάσει συγκεκριμένων εντολών της AEEG, η οποία δρα στο πλαίσιο των καταστατικών της εξουσιών ή/και εφαρμόζοντας την εθνική νομοθεσία. Συνεπώς, οι πόροι που διαχειρίζεται το Cassa Conguaglio παραμένουν συνεχώς υπό δημόσιο έλεγχο. |
| --- | --- |

(131)

Οι ομοιότητες με την υπό εξέταση υπόθεση είναι προφανείς. Η προσαύξηση στο τιμολόγιο που χρησιμοποιείται για τη χρηματοδότηση των αμφισβητούμενων τιμολογίων επιβάλλεται διά νόμου, όπως στην υπόθεση Essent. Το Cassa Conguaglio εκτελεί τα ίδια καθήκοντα με τη SEP, καθώς συγκεντρώνει και διαχειρίζεται τα έσοδα του φόρου υπέρ τρίτων, ενώ υπόκειται και στις ίδιες υποχρεώσεις, καθώς δεν μπορεί να χρησιμοποιήσει τα έσοδα της προσαύξησης για σκοπούς διαφορετικούς από εκείνους που προβλέπει ο νόμος (τη χρηματοδότηση των καθεστώτων προτιμησιακής τιμολόγησης). Το κράτος είναι σε θέση να ελέγξει και να διαθέσει τους πόρους: το Cassa Conguaglio εκτελεί τα λογιστικά καθήκοντα βάσει συγκεκριμένων εντολών της AEEG, η οποία δρα στο πλαίσιο των καταστατικών της εξουσιών ή/και εφαρμόζοντας την εθνική νομοθεσία. Συνεπώς, οι πόροι που διαχειρίζεται το Cassa Conguaglio παραμένουν συνεχώς υπό δημόσιο έλεγχο.

| (132) | Η εν λόγω ανάλυση συμφωνεί με εκείνη που ανέπτυξε η Επιτροπή στην απόφαση για την ιταλική υπόθεση (48) σχετικά με «το λανθάνον κόστος στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας», με την οποία είχε χαρακτηρίσει ως δημόσιους τους πόρους που διαχειρίζεται το Cassa Conguaglio στον λογαριασμό Α6. |
| --- | --- |

(132)

Η εν λόγω ανάλυση συμφωνεί με εκείνη που ανέπτυξε η Επιτροπή στην απόφαση για την ιταλική υπόθεση (48) σχετικά με «το λανθάνον κόστος στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας», με την οποία είχε χαρακτηρίσει ως δημόσιους τους πόρους που διαχειρίζεται το Cassa Conguaglio στον λογαριασμό Α6.

| (133) | Ο δημόσιος χαρακτήρας των πόρων που διαχειρίζεται το Cassa Conguaglio επιβεβαιώθηκε αμετάκλητα από τη νομολογία του Πρωτοδικείου στην υπόθεση Iride (49). |
| --- | --- |

(133)

Ο δημόσιος χαρακτήρας των πόρων που διαχειρίζεται το Cassa Conguaglio επιβεβαιώθηκε αμετάκλητα από τη νομολογία του Πρωτοδικείου στην υπόθεση Iride (49).

| (134) | Το Ανώτατο Ακυρωτικό Δικαστήριο είχε ήδη αποφανθεί, με την υπόθεση αριθ. 11632/03 της 3ης Απριλίου 2003, ότι το Cassa Conguaglio δεν διέθετε διακριτή νομική προσωπικότητα από το ιταλικό κράτος, το οποίο έπρεπε να θεωρείται ιδιοκτήτης των ποσών που μεταβίβαζε το Cassa Conguaglio, έστω και αν τα εν λόγω ποσά προέρχονταν από ιδιώτες ή προορίζονταν για ιδιωτικές επιχειρήσεις. Στην υπόθεση Iride, οι προσφεύγοντες Iride Spa και Iride Energia Spa είχαν προσβάλει ενώπιον του Πρωτοδικείου μια απόφαση της Επιτροπής η οποία χαρακτήριζε ως δημόσιους τους πόρους που διαχειρίζεται το Cassa Conguaglio στον λογαριασμό A6. Τα επιχειρήματα που πρόβαλαν οι προσφεύγοντες ήταν παρόμοια. Οι προσφεύγοντες αμφισβητούσαν την ουσία της απόφασης του Ανώτατου Ακυρωτικού Δικαστηρίου, ισχυριζόμενοι ότι ο ρόλος του Cassa Conguaglio ήταν αυτός ενός απλού λογιστικού ενδιάμεσου μεταξύ υπόχρεων ιδιωτών πολιτών και δικαιούχων των ποσών, λόγος ο οποίος δεν επέτρεπε στο Cassa Conguaglio, ούτε καν για σύντομη περίοδο, να χρησιμοποιήσει τα συγκεντρωθέντα ποσά. Οι προσφεύγοντες είχαν επικαλεστεί επίσης τη νομολογία PreussenElektra. |
| --- | --- |

(134)

Το Ανώτατο Ακυρωτικό Δικαστήριο είχε ήδη αποφανθεί, με την υπόθεση αριθ. 11632/03 της 3ης Απριλίου 2003, ότι το Cassa Conguaglio δεν διέθετε διακριτή νομική προσωπικότητα από το ιταλικό κράτος, το οποίο έπρεπε να θεωρείται ιδιοκτήτης των ποσών που μεταβίβαζε το Cassa Conguaglio, έστω και αν τα εν λόγω ποσά προέρχονταν από ιδιώτες ή προορίζονταν για ιδιωτικές επιχειρήσεις. Στην υπόθεση Iride, οι προσφεύγοντες Iride Spa και Iride Energia Spa είχαν προσβάλει ενώπιον του Πρωτοδικείου μια απόφαση της Επιτροπής η οποία χαρακτήριζε ως δημόσιους τους πόρους που διαχειρίζεται το Cassa Conguaglio στον λογαριασμό A6. Τα επιχειρήματα που πρόβαλαν οι προσφεύγοντες ήταν παρόμοια. Οι προσφεύγοντες αμφισβητούσαν την ουσία της απόφασης του Ανώτατου Ακυρωτικού Δικαστηρίου, ισχυριζόμενοι ότι ο ρόλος του Cassa Conguaglio ήταν αυτός ενός απλού λογιστικού ενδιάμεσου μεταξύ υπόχρεων ιδιωτών πολιτών και δικαιούχων των ποσών, λόγος ο οποίος δεν επέτρεπε στο Cassa Conguaglio, ούτε καν για σύντομη περίοδο, να χρησιμοποιήσει τα συγκεντρωθέντα ποσά. Οι προσφεύγοντες είχαν επικαλεστεί επίσης τη νομολογία PreussenElektra.

| (135) | Αφού επισήμανε ότι δεν ήταν αρμόδιο να θέσει υπό αμφισβήτηση την ερμηνεία της ιταλικής νομοθεσίας από μέρους του Ανώτατου Ακυρωτικού Δικαστηρίου, το Δικαστήριο επιβεβαίωσε ότι τα ποσά του λογαριασμού Α6 του Cassa Conguaglio πρέπει να χαρακτηρίζονται ως δημόσιοι πόροι όχι μόνο διότι αποτελούν ιδιοκτησία του κράτους, αλλά και διότι παραμένουν υπό τον συνεχή έλεγχό του. (50) |
| --- | --- |

(135)

Αφού επισήμανε ότι δεν ήταν αρμόδιο να θέσει υπό αμφισβήτηση την ερμηνεία της ιταλικής νομοθεσίας από μέρους του Ανώτατου Ακυρωτικού Δικαστηρίου, το Δικαστήριο επιβεβαίωσε ότι τα ποσά του λογαριασμού Α6 του Cassa Conguaglio πρέπει να χαρακτηρίζονται ως δημόσιοι πόροι όχι μόνο διότι αποτελούν ιδιοκτησία του κράτους, αλλά και διότι παραμένουν υπό τον συνεχή έλεγχό του. (50)

| (136) | Το συμπέρασμα αυτό αφορά τον λογαριασμό A6 της Cassa Conguaglio, ο οποίος χρηματοδοτεί το λανθάνον κόστος στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας. Ωστόσο, μπορεί εύλογα να επεκταθεί το εν λόγο συμπέρασμα στον λογαριασμό Α4, ο οποίος χρηματοδοτεί το αμφισβητούμενο καθεστώς. Η απόφαση του Ανώτατου Ακυρωτικού Δικαστηρίου βασίστηκε στην ανάλυση της νομικής προσωπικότητας του Cassa Conguaglio, και η διαπίστωση της ιδιοκτησίας του κράτους εφαρμόζεται, συνεπώς, σε όλα τα ποσά που είναι κατατεθειμένα στο Cassa Conguaglio. Το ίδιο δύναται να λεχθεί για το συμπέρασμα του Πρωτοδικείου όσον αφορά το γεγονός ότι το κράτος μπορεί να ελέγχει τους πόρους που διαχειρίζεται το Cassa Conguaglio. Μεταξύ του λογαριασμού Α6 και του στοιχείου Α4 δεν υφίσταται καμία διαφορά πέραν του προορισμού των πόρων (για τον Α6 καταβολή του λανθάνοντος κόστους και για το Α4 των προτιμησιακών καθεστώτων). Συνεπώς, τα ποσά που μεταβιβάζονται στους δικαιούχους της Σαρδηνίας από το στοιχείο Α4 χαρακτηρίζονται επίσης ως κρατικοί πόροι. |
| --- | --- |

(136)

Το συμπέρασμα αυτό αφορά τον λογαριασμό A6 της Cassa Conguaglio, ο οποίος χρηματοδοτεί το λανθάνον κόστος στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας. Ωστόσο, μπορεί εύλογα να επεκταθεί το εν λόγο συμπέρασμα στον λογαριασμό Α4, ο οποίος χρηματοδοτεί το αμφισβητούμενο καθεστώς. Η απόφαση του Ανώτατου Ακυρωτικού Δικαστηρίου βασίστηκε στην ανάλυση της νομικής προσωπικότητας του Cassa Conguaglio, και η διαπίστωση της ιδιοκτησίας του κράτους εφαρμόζεται, συνεπώς, σε όλα τα ποσά που είναι κατατεθειμένα στο Cassa Conguaglio. Το ίδιο δύναται να λεχθεί για το συμπέρασμα του Πρωτοδικείου όσον αφορά το γεγονός ότι το κράτος μπορεί να ελέγχει τους πόρους που διαχειρίζεται το Cassa Conguaglio. Μεταξύ του λογαριασμού Α6 και του στοιχείου Α4 δεν υφίσταται καμία διαφορά πέραν του προορισμού των πόρων (για τον Α6 καταβολή του λανθάνοντος κόστους και για το Α4 των προτιμησιακών καθεστώτων). Συνεπώς, τα ποσά που μεταβιβάζονται στους δικαιούχους της Σαρδηνίας από το στοιχείο Α4 χαρακτηρίζονται επίσης ως κρατικοί πόροι.

| (137) | Εκτός της χρηματοδότησής τους με κρατικούς πόρους, τα αμφισβητούμενα καθεστώτα τιμολόγησης μπορούν επίσης να καταλογιστούν στο κράτος (51), καθώς η νομική βάση του μέτρου συνίσταται σε εθνικές νομοθετικές διατάξεις, διατάγματα και αποφάσεις της AEEG, που είναι δημόσιος οργανισμός, κατά την εκτέλεση των αρμοδιοτήτων της ως δημόσιας αρχής. |
| --- | --- |

(137)

Εκτός της χρηματοδότησής τους με κρατικούς πόρους, τα αμφισβητούμενα καθεστώτα τιμολόγησης μπορούν επίσης να καταλογιστούν στο κράτος (51), καθώς η νομική βάση του μέτρου συνίσταται σε εθνικές νομοθετικές διατάξεις, διατάγματα και αποφάσεις της AEEG, που είναι δημόσιος οργανισμός, κατά την εκτέλεση των αρμοδιοτήτων της ως δημόσιας αρχής.

5.1.4.   Επίπτωση στις συναλλαγές και στρέβλωση του ανταγωνισμού

| (138) | Όσον αφορά την επίπτωση του μέτρου στις συναλλαγές στην Ένωση και τη συνεπακόλουθη στρέβλωση του ανταγωνισμού, είναι αναμφίβολο ότι οι σχετικές αγορές, (μολύβδου, ψευδαργύρου, αργύρου, αλουμινίου και λευκασμένου χλωρίου) είναι απόλυτα ανοικτές στον ανταγωνισμό. Αυτή η θεώρηση θα ήταν αφ’ εαυτού της ήδη ικανή για να κριθεί ότι τα τιμολογιακά καθεστώτα επιδρούν στις συναλλαγές στην Ένωση. |
| --- | --- |

(138)

Όσον αφορά την επίπτωση του μέτρου στις συναλλαγές στην Ένωση και τη συνεπακόλουθη στρέβλωση του ανταγωνισμού, είναι αναμφίβολο ότι οι σχετικές αγορές, (μολύβδου, ψευδαργύρου, αργύρου, αλουμινίου και λευκασμένου χλωρίου) είναι απόλυτα ανοικτές στον ανταγωνισμό. Αυτή η θεώρηση θα ήταν αφ’ εαυτού της ήδη ικανή για να κριθεί ότι τα τιμολογιακά καθεστώτα επιδρούν στις συναλλαγές στην Ένωση.

| (139) | Παρ’ όλα ταύτα, η Επιτροπή έλαβε υπόψη της τις θέσεις που ανέπτυξαν οι δικαιούχοι και η Ιταλία, σύμφωνα με τις οποίες το καθεστώς τιμολόγησης στον τομέα των μετάλλων (η επιχειρηματολογία δεν προβλήθηκε ρητώς για τον τομέα του χλωρίου) δεν έχουν καμία επίπτωση στις συναλλαγές και δεν νοθεύουν τον ανταγωνισμό, εφόσον δεν υπάρχουν πραγματικές εμπορικές ροές μεταξύ των κρατών μελών· είναι απίθανο να αναπτυχθούν τέτοιες ροές, και λόγω των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών του εν λόγω τομέα, τα καθεστώτα τιμολόγησης δεν ζημιώνουν τους ανταγωνιστές των δικαιούχων στην Ένωση. |
| --- | --- |

(139)

Παρ’ όλα ταύτα, η Επιτροπή έλαβε υπόψη της τις θέσεις που ανέπτυξαν οι δικαιούχοι και η Ιταλία, σύμφωνα με τις οποίες το καθεστώς τιμολόγησης στον τομέα των μετάλλων (η επιχειρηματολογία δεν προβλήθηκε ρητώς για τον τομέα του χλωρίου) δεν έχουν καμία επίπτωση στις συναλλαγές και δεν νοθεύουν τον ανταγωνισμό, εφόσον δεν υπάρχουν πραγματικές εμπορικές ροές μεταξύ των κρατών μελών· είναι απίθανο να αναπτυχθούν τέτοιες ροές, και λόγω των ιδιαίτερων χαρακτηριστικών του εν λόγω τομέα, τα καθεστώτα τιμολόγησης δεν ζημιώνουν τους ανταγωνιστές των δικαιούχων στην Ένωση.

| (140) | Υπενθυμίζεται ότι, στην πρακτική λήψης αποφάσεων της Επιτροπής και στη νομολογία του Δικαστηρίου, η απουσία πραγματικών εμπορικών ροών δεν έγινε ποτέ αποδεκτή ως απόδειξη ότι ένα μέτρο ενίσχυσης δεν έχει καμία επίπτωση στις συναλλαγές στο επίπεδο της Ένωσης. Πράγματι, κατά την πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, το είδος της ενίσχυσης μιας επιχείρησης μπορεί να είναι τέτοιο που να επηρεάζει τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών και να νοθεύει τον ανταγωνισμό ακόμη και εάν η εν λόγω επιχείρηση δεν συμμετέχει άμεσα στις συναλλαγές σε επίπεδο Ένωσης. Πράγματι, όταν ένα κράτος μέλος χορηγεί ενίσχυση σε μια επιχείρηση, η εσωτερική παραγωγή μπορεί να διατηρηθεί στο ίδιο επίπεδο ή και να αυξηθεί, με συνέπεια να μειώνονται οι δυνατότητες επιχειρήσεων εγκατεστημένων σε άλλα κράτη μέλη να εξάγουν τα προϊόντα τους προς την αγορά αυτού του κράτους μέλους (52). |
| --- | --- |

(140)

Υπενθυμίζεται ότι, στην πρακτική λήψης αποφάσεων της Επιτροπής και στη νομολογία του Δικαστηρίου, η απουσία πραγματικών εμπορικών ροών δεν έγινε ποτέ αποδεκτή ως απόδειξη ότι ένα μέτρο ενίσχυσης δεν έχει καμία επίπτωση στις συναλλαγές στο επίπεδο της Ένωσης. Πράγματι, κατά την πάγια νομολογία του Δικαστηρίου, το είδος της ενίσχυσης μιας επιχείρησης μπορεί να είναι τέτοιο που να επηρεάζει τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών και να νοθεύει τον ανταγωνισμό ακόμη και εάν η εν λόγω επιχείρηση δεν συμμετέχει άμεσα στις συναλλαγές σε επίπεδο Ένωσης. Πράγματι, όταν ένα κράτος μέλος χορηγεί ενίσχυση σε μια επιχείρηση, η εσωτερική παραγωγή μπορεί να διατηρηθεί στο ίδιο επίπεδο ή και να αυξηθεί, με συνέπεια να μειώνονται οι δυνατότητες επιχειρήσεων εγκατεστημένων σε άλλα κράτη μέλη να εξάγουν τα προϊόντα τους προς την αγορά αυτού του κράτους μέλους (52).

| (141) | Επίσης, ένα πλαίσιο που χαρακτηρίζεται από μείωση της παραγωγής στην Ένωση και από αύξηση των εισαγωγών από τρίτες χώρες, με περιορισμένες ή ανύπαρκτες εμπορικές ροές μεταξύ κρατών μελών, δεν είναι ασυνήθιστο· αντιθέτως, θεωρείται μάλλον χαρακτηριστικό των τομέων που αντιμετωπίζουν διαρθρωτικές δυσκολίες ή/και δέχονται έντονες ανταγωνιστικές πιέσεις. Οι εν λόγω τομείς είναι ιδιαίτερα ευαίσθητοι στα μέτρα που θεσπίζουν τα κράτη μέλη για να βελτιώσουν την ανταγωνιστική θέση των εθνικών βιομηχανιών τους. |
| --- | --- |

(141)

Επίσης, ένα πλαίσιο που χαρακτηρίζεται από μείωση της παραγωγής στην Ένωση και από αύξηση των εισαγωγών από τρίτες χώρες, με περιορισμένες ή ανύπαρκτες εμπορικές ροές μεταξύ κρατών μελών, δεν είναι ασυνήθιστο· αντιθέτως, θεωρείται μάλλον χαρακτηριστικό των τομέων που αντιμετωπίζουν διαρθρωτικές δυσκολίες ή/και δέχονται έντονες ανταγωνιστικές πιέσεις. Οι εν λόγω τομείς είναι ιδιαίτερα ευαίσθητοι στα μέτρα που θεσπίζουν τα κράτη μέλη για να βελτιώσουν την ανταγωνιστική θέση των εθνικών βιομηχανιών τους.

| (142) | Το γεγονός ότι η χαμηλή παραγωγή ψευδαργύρου, μολύβδου και αργύρου στην Ιταλία δεν μπορεί να επηρεάσει την τιμή αναφοράς είναι άνευ σημασίας. Η ύπαρξη μιας τιμής αναφοράς γι’ αυτά τα μέταλλα, η οποία δεν επηρεάζεται εύκολα από τις συνθήκες παραγωγής σε ένα μόνο κράτος μέλος, δεν αποκλείει την ύπαρξη ανταγωνισμού μεταξύ επιχειρήσεων του ΕΟΧ που διαθέτουν τα προϊόντα τους στην παγκόσμια αγορά μετάλλων. Είναι πιθανό η ενίσχυση υπέρ των δικαιούχων στη Σαρδηνία να μην επιτρέπει σ’ αυτούς να μειώσουν την παγκόσμια τιμή των προϊόντων τους και να ωθήσει ανταγωνιστές εκτός αγοράς και άλλοι παραγωγοί της Ένωσης να μπορούν να παραμένουν ενεργοί εφόσον μπορούν να πωλούν με κέρδος στην παγκόσμια τιμή. Ωστόσο, τα κέρδη που παράγονται στην Ιταλία χάρη στην προτιμησιακή τιμολόγηση ενισχύουν γενικώς την ανταγωνιστική θέση των εταιρειών. Επί παραδείγματι, τα αποθεματικά κεφαλαίου που συσσωρεύονται μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την εξαγορά ανταγωνιστών και την αύξηση του μεριδίου τους στην αγορά. Αυτός ο συλλογισμός είναι ακόμα περισσότερο συναφής εάν θεωρηθεί ότι ορισμένοι από τους δικαιούχους αποτελούν μέρος πολυεθνικών εταιρειών (53). |
| --- | --- |

(142)

Το γεγονός ότι η χαμηλή παραγωγή ψευδαργύρου, μολύβδου και αργύρου στην Ιταλία δεν μπορεί να επηρεάσει την τιμή αναφοράς είναι άνευ σημασίας. Η ύπαρξη μιας τιμής αναφοράς γι’ αυτά τα μέταλλα, η οποία δεν επηρεάζεται εύκολα από τις συνθήκες παραγωγής σε ένα μόνο κράτος μέλος, δεν αποκλείει την ύπαρξη ανταγωνισμού μεταξύ επιχειρήσεων του ΕΟΧ που διαθέτουν τα προϊόντα τους στην παγκόσμια αγορά μετάλλων. Είναι πιθανό η ενίσχυση υπέρ των δικαιούχων στη Σαρδηνία να μην επιτρέπει σ’ αυτούς να μειώσουν την παγκόσμια τιμή των προϊόντων τους και να ωθήσει ανταγωνιστές εκτός αγοράς και άλλοι παραγωγοί της Ένωσης να μπορούν να παραμένουν ενεργοί εφόσον μπορούν να πωλούν με κέρδος στην παγκόσμια τιμή. Ωστόσο, τα κέρδη που παράγονται στην Ιταλία χάρη στην προτιμησιακή τιμολόγηση ενισχύουν γενικώς την ανταγωνιστική θέση των εταιρειών. Επί παραδείγματι, τα αποθεματικά κεφαλαίου που συσσωρεύονται μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την εξαγορά ανταγωνιστών και την αύξηση του μεριδίου τους στην αγορά. Αυτός ο συλλογισμός είναι ακόμα περισσότερο συναφής εάν θεωρηθεί ότι ορισμένοι από τους δικαιούχους αποτελούν μέρος πολυεθνικών εταιρειών (53).

| (143) | Αντίθετα με τα όσα ισχυρίζονται οι δικαιούχοι, το γεγονός ότι η τιμή που καταβάλλεται στην Ιταλία στους τομείς αναφοράς είναι ανάλογη προς τη μέση τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας που καταβάλλεται στην Ένωση από τους παραγωγούς ανταγωνιστές δεν μπορεί να θεωρηθεί ως απόδειξη του γεγονότος ότι τα συμφέροντα των άλλων παραγωγών της Ένωσης δεν απειλούνται από το ιταλικό καθεστώς τιμολόγησης. Η νομολογία στην υπόθεση C-372/97 Ιταλία κατά Επιτροπής ορίζει με σαφήνεια ότι τα μονομερή μέτρα που έχουν ως στόχο την εξίσωση των όρων ανταγωνισμού σε ένα κράτος μέλος με εκείνους που επικρατούν σε άλλα κράτη μέλη επηρεάζουν τις συναλλαγές (και συνεπώς δεν μπορούν να μην θεωρηθούν ενισχύσεις). Επίσης, ορισμένες από τις συμφωνίες προμήθειας ενέργειας που ισχύουν σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες μπορούν να συνεπάγονται κρατικές ενισχύσεις, και η Επιτροπή έχει κινήσει εμπεριστατωμένες έρευνες σε σχέση με διάφορα τέτοια μέτρα (54). Μολονότι το υπερασπιστικό αυτό επιχείρημα δεν χρησιμοποιήθηκε άμεσα ούτε από την Ιταλία ούτε από την Alcoa, η Επιτροπή θεωρεί σκόπιμο να επαναλάβει τη γνωστή από τη νομολογία αρχή, σύμφωνα με την οποία η ύπαρξη παράνομων ενισχύσεων σε ορισμένα κράτη μέλη δεν δικαιολογεί τη λήψη ανάλογων μέτρων από άλλο κράτος μέλος. |
| --- | --- |

(143)

Αντίθετα με τα όσα ισχυρίζονται οι δικαιούχοι, το γεγονός ότι η τιμή που καταβάλλεται στην Ιταλία στους τομείς αναφοράς είναι ανάλογη προς τη μέση τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας που καταβάλλεται στην Ένωση από τους παραγωγούς ανταγωνιστές δεν μπορεί να θεωρηθεί ως απόδειξη του γεγονότος ότι τα συμφέροντα των άλλων παραγωγών της Ένωσης δεν απειλούνται από το ιταλικό καθεστώς τιμολόγησης. Η νομολογία στην υπόθεση C-372/97 Ιταλία κατά Επιτροπής ορίζει με σαφήνεια ότι τα μονομερή μέτρα που έχουν ως στόχο την εξίσωση των όρων ανταγωνισμού σε ένα κράτος μέλος με εκείνους που επικρατούν σε άλλα κράτη μέλη επηρεάζουν τις συναλλαγές (και συνεπώς δεν μπορούν να μην θεωρηθούν ενισχύσεις). Επίσης, ορισμένες από τις συμφωνίες προμήθειας ενέργειας που ισχύουν σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες μπορούν να συνεπάγονται κρατικές ενισχύσεις, και η Επιτροπή έχει κινήσει εμπεριστατωμένες έρευνες σε σχέση με διάφορα τέτοια μέτρα (54). Μολονότι το υπερασπιστικό αυτό επιχείρημα δεν χρησιμοποιήθηκε άμεσα ούτε από την Ιταλία ούτε από την Alcoa, η Επιτροπή θεωρεί σκόπιμο να επαναλάβει τη γνωστή από τη νομολογία αρχή, σύμφωνα με την οποία η ύπαρξη παράνομων ενισχύσεων σε ορισμένα κράτη μέλη δεν δικαιολογεί τη λήψη ανάλογων μέτρων από άλλο κράτος μέλος.

| (144) | Εν πάση περιπτώσει, οι καταγγελίες που ελήφθησαν από τους ανταγωνιστές των δικαιούχων δείχνουν ότι τα αμφισβητούμενα καθεστώτα τιμολόγησης εγείρουν πράγματι προβλήματα ανταγωνισμού και επιδρούν στις συναλλαγές στην Ένωση. |
| --- | --- |

(144)

Εν πάση περιπτώσει, οι καταγγελίες που ελήφθησαν από τους ανταγωνιστές των δικαιούχων δείχνουν ότι τα αμφισβητούμενα καθεστώτα τιμολόγησης εγείρουν πράγματι προβλήματα ανταγωνισμού και επιδρούν στις συναλλαγές στην Ένωση.

| (145) | Επίσης, η Ιταλία δεν κοινοποίησε τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2004. Κατά πάγια νομολογία (55), σε περίπτωση μη κοινοποιηθείσας ενίσχυσης, η Επιτροπή δεν είναι υποχρεωμένη να αποδείξει τις πραγματικές επιπτώσεις του μέτρου στον ανταγωνισμό ή στις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών. Πράγματι, αν η Επιτροπή ήταν υποχρεωμένη να αποδείξει, με την απόφασή της, τις πραγματικές επιπτώσεις των ήδη χορηγηθεισών ενισχύσεων, τούτο θα είχε ως συνέπεια να ευνοούνται τα κράτη μέλη που χορηγούν ενισχύσεις κατά παράβαση της υποχρεώσεως κοινοποιήσεως σύμφωνα με το άρθρο 93 παράγραφος 3 της Συνθήκης [ΕΚ], εις βάρος εκείνων που κοινοποιούν τις ενισχύσεις κατά το στάδιο του σχεδιασμού τους. |
| --- | --- |

(145)

Επίσης, η Ιταλία δεν κοινοποίησε τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2004. Κατά πάγια νομολογία (55), σε περίπτωση μη κοινοποιηθείσας ενίσχυσης, η Επιτροπή δεν είναι υποχρεωμένη να αποδείξει τις πραγματικές επιπτώσεις του μέτρου στον ανταγωνισμό ή στις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών. Πράγματι, αν η Επιτροπή ήταν υποχρεωμένη να αποδείξει, με την απόφασή της, τις πραγματικές επιπτώσεις των ήδη χορηγηθεισών ενισχύσεων, τούτο θα είχε ως συνέπεια να ευνοούνται τα κράτη μέλη που χορηγούν ενισχύσεις κατά παράβαση της υποχρεώσεως κοινοποιήσεως σύμφωνα με το άρθρο 93 παράγραφος 3 της Συνθήκης [ΕΚ], εις βάρος εκείνων που κοινοποιούν τις ενισχύσεις κατά το στάδιο του σχεδιασμού τους.

| (146) | Εξάγεται, συνεπώς, το συμπέρασμα ότι τα εν λόγω καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης είναι ικανά να βελτιώσουν την ανταγωνιστική θέση των δικαιούχων σε σχέση με τους ανταγωνιστές τους στις συναλλαγές στην Ένωση. Κατά πάγια νομολογία (56) στις εν λόγω συνθήκες πρέπει να θεωρηθεί ότι οι συναλλαγές μεταξύ κρατών μελών επηρεάζονται από την ενίσχυση και ότι νοθεύεται ο ανταγωνισμός. |
| --- | --- |

(146)

Εξάγεται, συνεπώς, το συμπέρασμα ότι τα εν λόγω καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης είναι ικανά να βελτιώσουν την ανταγωνιστική θέση των δικαιούχων σε σχέση με τους ανταγωνιστές τους στις συναλλαγές στην Ένωση. Κατά πάγια νομολογία (56) στις εν λόγω συνθήκες πρέπει να θεωρηθεί ότι οι συναλλαγές μεταξύ κρατών μελών επηρεάζονται από την ενίσχυση και ότι νοθεύεται ο ανταγωνισμός.

5.1.5.   Συμπεράσματα σχετικά με την ύπαρξη ενίσχυσης

| (147) | Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι τα καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης του 2004 και του 2005 συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 87 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ και μπορούν να εγκριθούν μόνο εφόσον ισχύει γι’ αυτές κάποια από τις παρεκκλίσεις που προβλέπει η Συνθήκη. Αυτό το συμπέρασμα είναι σύμφωνο με εκείνο που εξήχθη στην υπόθεση Alcoa, το οποίο αφορούσε στην ουσία παρόμοια καθεστώτα τιμολόγησης. |
| --- | --- |

(147)

Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι τα καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης του 2004 και του 2005 συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 87 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ και μπορούν να εγκριθούν μόνο εφόσον ισχύει γι’ αυτές κάποια από τις παρεκκλίσεις που προβλέπει η Συνθήκη. Αυτό το συμπέρασμα είναι σύμφωνο με εκείνο που εξήχθη στην υπόθεση Alcoa, το οποίο αφορούσε στην ουσία παρόμοια καθεστώτα τιμολόγησης.

5.2.   Χαρακτηρισμός του μέτρου ως νέας ή ως υφιστάμενης ενίσχυσης

| (148) | Οι περιπτώσεις στις οποίες ένα μέτρο συνιστά υφιστάμενη κρατική ενίσχυση απαριθμούνται διεξοδικά στο άρθρο 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του Συμβουλίου, της 22ας Μαρτίου 1999, για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του άρθρου 93 της Συνθήκης ΕΚ (57). |
| --- | --- |

(148)

Οι περιπτώσεις στις οποίες ένα μέτρο συνιστά υφιστάμενη κρατική ενίσχυση απαριθμούνται διεξοδικά στο άρθρο 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του Συμβουλίου, της 22ας Μαρτίου 1999, για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του άρθρου 93 της Συνθήκης ΕΚ (57).

| (149) | Είναι αδιαμφισβήτητο ότι τα υπό εξέταση μέτρα δεν εφαρμόσθηκαν πριν από την προσχώρηση της Ιταλίας στην Ένωση (περίπτωση i του εν λόγω άρθρου), δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι εγκρίθηκαν λόγω μη λήψης απόφασης της Επιτροπής εντός των καθορισμένων διαδικαστικών προθεσμιών (περίπτωση iii) ούτε μπορούν να θεωρηθούν ως υφιστάμενες ενισχύσεις λόγω παρέλευσης των προθεσμιών παραγραφής (περίπτωση iv). Τα μέτρα μετατράπηκαν σε ενισχύσεις στη συνέχεια λόγω της εξέλιξης της κοινής αγοράς και χωρίς να μεταβληθούν από το κράτος μέλος [στοιχείο β) περίπτωση v πρώτη πρόταση]. |
| --- | --- |

(149)

Είναι αδιαμφισβήτητο ότι τα υπό εξέταση μέτρα δεν εφαρμόσθηκαν πριν από την προσχώρηση της Ιταλίας στην Ένωση (περίπτωση i του εν λόγω άρθρου), δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι εγκρίθηκαν λόγω μη λήψης απόφασης της Επιτροπής εντός των καθορισμένων διαδικαστικών προθεσμιών (περίπτωση iii) ούτε μπορούν να θεωρηθούν ως υφιστάμενες ενισχύσεις λόγω παρέλευσης των προθεσμιών παραγραφής (περίπτωση iv). Τα μέτρα μετατράπηκαν σε ενισχύσεις στη συνέχεια λόγω της εξέλιξης της κοινής αγοράς και χωρίς να μεταβληθούν από το κράτος μέλος [στοιχείο β) περίπτωση v πρώτη πρόταση].

| (150) | Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι τα εν λόγω καθεστώτα τιμολόγησης συνιστούν μια νέα κρατική ενίσχυση. |
| --- | --- |

(150)

Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι τα εν λόγω καθεστώτα τιμολόγησης συνιστούν μια νέα κρατική ενίσχυση.

5.3.   Νομιμότητα της ενίσχυσης

| (151) | Σύμφωνα με το άρθρο 108 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ, τα κράτη μέλη κοινοποιούν στην Επιτροπή τα μέτρα θέσπισης ή τροποποίησης ενισχύσεων και δεν μπορούν να εφαρμόσουν τα εν λόγω μέτρα πριν από τη λήψη τελικής απόφασης. |
| --- | --- |

(151)

Σύμφωνα με το άρθρο 108 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ, τα κράτη μέλη κοινοποιούν στην Επιτροπή τα μέτρα θέσπισης ή τροποποίησης ενισχύσεων και δεν μπορούν να εφαρμόσουν τα εν λόγω μέτρα πριν από τη λήψη τελικής απόφασης.

| (152) | Επειδή η Ιταλία δεν κοινοποίησε το άρθρο 1 του διατάγματος του 2004, τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2004 συνιστούν παράνομη ενίσχυση. |
| --- | --- |

(152)

Επειδή η Ιταλία δεν κοινοποίησε το άρθρο 1 του διατάγματος του 2004, τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2004 συνιστούν παράνομη ενίσχυση.

| (153) | Αντίθετα, η Ιταλία κοινοποίησε το άρθρο 11 εδάφιο 12 του νόμου αριθ. 80/2005 και δεν προέβη σε εφαρμογή του μέτρου. Συνεπώς, αυτή συμμορφώθηκε με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από το άρθρο 108 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ. |
| --- | --- |

(153)

Αντίθετα, η Ιταλία κοινοποίησε το άρθρο 11 εδάφιο 12 του νόμου αριθ. 80/2005 και δεν προέβη σε εφαρμογή του μέτρου. Συνεπώς, αυτή συμμορφώθηκε με τις υποχρεώσεις που απορρέουν από το άρθρο 108 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ.

6.   ΣΥΜΒΙΒΑΣΙΜΟ ΤΗΣ ΕΝΙΣΧΥΣΗΣ

| (154) | Κατά παρέκκλιση από τη γενική απαγόρευση κρατικών ενισχύσεων που θεσπίζεται με το άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης ΣΛΕΕ, η ενίσχυση μπορεί να κηρυχθεί συμβατή εάν υπάγεται σε κάποια από τις εξαιρέσεις που απαριθμούνται στη Συνθήκη |
| --- | --- |

(154)

Κατά παρέκκλιση από τη γενική απαγόρευση κρατικών ενισχύσεων που θεσπίζεται με το άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης ΣΛΕΕ, η ενίσχυση μπορεί να κηρυχθεί συμβατή εάν υπάγεται σε κάποια από τις εξαιρέσεις που απαριθμούνται στη Συνθήκη

| (155) | Τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2004 και του 2005 συνιστούν λειτουργικές ενισχύσεις. Η δήλωση της Ιταλίας, σύμφωνα με την οποία τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2005 δεν θα έπρεπε να θεωρηθούν ως λειτουργικές ενισχύσεις, επειδή αποτελούν μέρος μιας περιφερειακής στρατηγικής στήριξης και εξαρτώνται από τις παραγωγικές επενδύσεις, απορρίπτεται. Μολονότι το πρωτόκολλο συμφωνίας προβλέπει οι δικαιούχοι να πραγματοποιούν συγκεκριμένες επενδύσεις, το στοιχείο της ενίσχυσης που περιέχεται στα καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης του 2005 δεν υπολογίζεται αναλογικά προς τις επιλέξιμες δαπάνες, και δεν υπόκειται σε ανώτατη ένταση ενίσχυσης. Δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι το μέτρο θα ήταν σύμφωνο με τα κριτήρια που ορίζονται για τις ενισχύσεις ή ότι η ενίσχυση θα ήταν αναλογική. Αντίθετα, το μέτρο είναι σαφώς συνδεδεμένο με την κατανάλωση ηλεκτρικού ρεύματος και προορίζεται να μειώσει το κόστος της προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας, το οποίο αποτελεί κόστος λειτουργίας που επιβαρύνει τις ενδιαφερόμενες εταιρείες. Συνεπώς, το μέτρο δεν συνιστά ενίσχυση στις επενδύσεις. |
| --- | --- |

(155)

Τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2004 και του 2005 συνιστούν λειτουργικές ενισχύσεις. Η δήλωση της Ιταλίας, σύμφωνα με την οποία τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2005 δεν θα έπρεπε να θεωρηθούν ως λειτουργικές ενισχύσεις, επειδή αποτελούν μέρος μιας περιφερειακής στρατηγικής στήριξης και εξαρτώνται από τις παραγωγικές επενδύσεις, απορρίπτεται. Μολονότι το πρωτόκολλο συμφωνίας προβλέπει οι δικαιούχοι να πραγματοποιούν συγκεκριμένες επενδύσεις, το στοιχείο της ενίσχυσης που περιέχεται στα καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης του 2005 δεν υπολογίζεται αναλογικά προς τις επιλέξιμες δαπάνες, και δεν υπόκειται σε ανώτατη ένταση ενίσχυσης. Δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι το μέτρο θα ήταν σύμφωνο με τα κριτήρια που ορίζονται για τις ενισχύσεις ή ότι η ενίσχυση θα ήταν αναλογική. Αντίθετα, το μέτρο είναι σαφώς συνδεδεμένο με την κατανάλωση ηλεκτρικού ρεύματος και προορίζεται να μειώσει το κόστος της προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας, το οποίο αποτελεί κόστος λειτουργίας που επιβαρύνει τις ενδιαφερόμενες εταιρείες. Συνεπώς, το μέτρο δεν συνιστά ενίσχυση στις επενδύσεις.

| (156) | Η λειτουργική ενίσχυση είναι, καταρχήν, ασυμβίβαστη με την εσωτερική αγορά. Στην υπόθεση 86/89 Ιταλία κατά Επιτροπής, το Δικαστήριο απεφάνθη ότι «η υπό κρίση ενίσχυση, που χορηγείται χωρίς ειδικές προϋποθέσεις και μόνο βάσει των χρησιμοποιουμένων ποσοτήτων, πρέπει να θεωρηθεί ως ενίσχυση υπέρ της λειτουργίας των οικείων επιχειρήσεων και, ως εκ τούτου, αλλοιώνει τους όρους του εμπορίου σε βαθμό αντίθετο προς το κοινό συμφέρον» (58). |
| --- | --- |

(156)

Η λειτουργική ενίσχυση είναι, καταρχήν, ασυμβίβαστη με την εσωτερική αγορά. Στην υπόθεση 86/89 Ιταλία κατά Επιτροπής, το Δικαστήριο απεφάνθη ότι «η υπό κρίση ενίσχυση, που χορηγείται χωρίς ειδικές προϋποθέσεις και μόνο βάσει των χρησιμοποιουμένων ποσοτήτων, πρέπει να θεωρηθεί ως ενίσχυση υπέρ της λειτουργίας των οικείων επιχειρήσεων και, ως εκ τούτου, αλλοιώνει τους όρους του εμπορίου σε βαθμό αντίθετο προς το κοινό συμφέρον» (58).

| (157) | Στην υπόθεση Siemens κατά Επιτροπής, το Πρωτοδικείο αναφέρθηκε στην αρχή σύμφωνα με την οποία «οι λειτουργικές ενισχύσεις που αποβλέπουν στο να απαλλάξουν μια επιχείρηση από τις δαπάνες στις οποίες θα έπρεπε η ίδια να υποβληθεί στο πλαίσιο της τρέχουσας διαχειρίσεως των συνήθων δραστηριοτήτων της δεν εμπίπτουν καταρχήν στο πεδίο εφαρμογής του προμνησθέντος άρθρου 92 παράγραφος 3 [μετέπειτα άρθρο 107 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ] [...]· κατά τη νομολογία, οι ενισχύσεις αυτές νοθεύουν, καταρχήν, τους όρους του ανταγωνισμού στους τομείς στους οποίους χορηγούνται, χωρίς ωστόσο να καθιστούν, ως εκ της φύσεώς τους, δυνατή την επίτευξη ενός από τους στόχους που καθορίζουν οι προμνησθείσες παρεκκλίσεις». |
| --- | --- |

(157)

Στην υπόθεση Siemens κατά Επιτροπής, το Πρωτοδικείο αναφέρθηκε στην αρχή σύμφωνα με την οποία «οι λειτουργικές ενισχύσεις που αποβλέπουν στο να απαλλάξουν μια επιχείρηση από τις δαπάνες στις οποίες θα έπρεπε η ίδια να υποβληθεί στο πλαίσιο της τρέχουσας διαχειρίσεως των συνήθων δραστηριοτήτων της δεν εμπίπτουν καταρχήν στο πεδίο εφαρμογής του προμνησθέντος άρθρου 92 παράγραφος 3 [μετέπειτα άρθρο 107 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ] [...]· κατά τη νομολογία, οι ενισχύσεις αυτές νοθεύουν, καταρχήν, τους όρους του ανταγωνισμού στους τομείς στους οποίους χορηγούνται, χωρίς ωστόσο να καθιστούν, ως εκ της φύσεώς τους, δυνατή την επίτευξη ενός από τους στόχους που καθορίζουν οι προμνησθείσες παρεκκλίσεις».

| (158) | Υπάρχουν, ωστόσο, σαφώς καθορισμένες καταστάσεις στις οποίες επιτρέπεται η χορήγηση λειτουργικών ενισχύσεων. Ειδικότερα, λειτουργικές ενισχύσεις με περιβαλλοντικούς στόχους μπορούν να χορηγηθούν βάσει του κοινοτικού πλαισίου σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις για την προστασία του περιβάλλοντος (59). Κατ’ εξαίρεση, λειτουργική ενίσχυση μπορεί επίσης να χορηγηθεί ως περιφερειακή ενίσχυση σε περιοχές επιλέξιμες για ενίσχυση. Η Επιτροπή εξέτασε αν τα υπό αμφισβήτηση καθεστώτα μπορούν να ενταχθούν σε μία από τις προαναφερθείσες περιπτώσεις. |
| --- | --- |

(158)

Υπάρχουν, ωστόσο, σαφώς καθορισμένες καταστάσεις στις οποίες επιτρέπεται η χορήγηση λειτουργικών ενισχύσεων. Ειδικότερα, λειτουργικές ενισχύσεις με περιβαλλοντικούς στόχους μπορούν να χορηγηθούν βάσει του κοινοτικού πλαισίου σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις για την προστασία του περιβάλλοντος (59). Κατ’ εξαίρεση, λειτουργική ενίσχυση μπορεί επίσης να χορηγηθεί ως περιφερειακή ενίσχυση σε περιοχές επιλέξιμες για ενίσχυση. Η Επιτροπή εξέτασε αν τα υπό αμφισβήτηση καθεστώτα μπορούν να ενταχθούν σε μία από τις προαναφερθείσες περιπτώσεις.

| (159) | Η Επιτροπή παρατηρεί ότι τα καθεστώτα δεν μπορούν να εγκριθούν, διότι δεν έχουν περιβαλλοντικούς στόχους. |
| --- | --- |

(159)

Η Επιτροπή παρατηρεί ότι τα καθεστώτα δεν μπορούν να εγκριθούν, διότι δεν έχουν περιβαλλοντικούς στόχους.

6.1.   Συμβιβάσιμο με τις κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα του 1998

| (160) | Κατ’ εξαίρεση, λειτουργική ενίσχυση μπορεί να δοθεί σε περιοχές επιλέξιμες για ενίσχυση βάσει της παρέκκλισης του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α) της ΣΛΕΕ. Ωστόσο, η περιφέρεια της Σαρδηνίας ήταν επιλέξιμη έως τα τέλη του 2006. Η Επιτροπή εξέτασε συνεπώς αν, κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2004 και του 2005 μπορούσαν να εγκριθούν σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές για τις ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα του 1998. |
| --- | --- |

(160)

Κατ’ εξαίρεση, λειτουργική ενίσχυση μπορεί να δοθεί σε περιοχές επιλέξιμες για ενίσχυση βάσει της παρέκκλισης του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α) της ΣΛΕΕ. Ωστόσο, η περιφέρεια της Σαρδηνίας ήταν επιλέξιμη έως τα τέλη του 2006. Η Επιτροπή εξέτασε συνεπώς αν, κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2004 και του 2005 μπορούσαν να εγκριθούν σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές για τις ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα του 1998.

| (161) | Σύμφωνα με το σημείο 4.15 των κατευθυντήριων γραμμών περιφερειακού χαρακτήρα, οι λειτουργικές ενισχύσεις μπορούν να χορηγούνται κατ’ εξαίρεση, αρκεί i) να αιτιολογούνται από τη συνεισφορά τους στην περιφερειακή ανάπτυξη και από τη φύση τους και ii) το ύψος τους να είναι ανάλογο των μειονεκτημάτων που προτίθενται να αντισταθμίσουν. Το κράτος μέλος οφείλει να αποδείξει την ύπαρξη των μειονεκτημάτων και να προσδιορίσει τη σημασία τους. Σύμφωνα με το σημείο 4.17 των κατευθυντήριων γραμμών περιφερειακού χαρακτήρα, οι λειτουργικές ενισχύσεις πρέπει να περιορίζονται χρονικά και να είναι φθίνουσες |
| --- | --- |

(161)

Σύμφωνα με το σημείο 4.15 των κατευθυντήριων γραμμών περιφερειακού χαρακτήρα, οι λειτουργικές ενισχύσεις μπορούν να χορηγούνται κατ’ εξαίρεση, αρκεί i) να αιτιολογούνται από τη συνεισφορά τους στην περιφερειακή ανάπτυξη και από τη φύση τους και ii) το ύψος τους να είναι ανάλογο των μειονεκτημάτων που προτίθενται να αντισταθμίσουν. Το κράτος μέλος οφείλει να αποδείξει την ύπαρξη των μειονεκτημάτων και να προσδιορίσει τη σημασία τους. Σύμφωνα με το σημείο 4.17 των κατευθυντήριων γραμμών περιφερειακού χαρακτήρα, οι λειτουργικές ενισχύσεις πρέπει να περιορίζονται χρονικά και να είναι φθίνουσες

| (162) | Σύμφωνα με το άρθρο 2 των κατευθυντήριων γραμμών, «μια ατομική ad hoc πληρωμή ενίσχυσης που πραγματοποιήθηκε προς μια ατομική επιχείρηση, ή ενισχύσεις που περιορίζονται σε ένα μόνο τομέα δραστηριότητας, μπορούν να έχουν σημαντική επίπτωση στον ανταγωνισμό της σχετικής αγοράς, ενώ τα αποτελέσματά τους στην περιφερειακή ανάπτυξη είναι πιθανόν να είναι πολύ περιορισμένα. [...]. Κατά συνέπεια, οι εν λόγω παρεκκλίσεις δεν χορηγούνται καταρχήν παρά μόνον υπέρ πολυτομεακών και ανοικτών καθεστώτων, σε δεδομένη περιοχή και στο σύνολο των επιχειρήσεων των καλυπτόμενων τομέων». Ένα καθεστώς τιμολόγησης για την ηλεκτρική ενέργεια που χορηγείται επιλεκτικά σε ατομικές επιχειρήσεις του μεταλλουργικού τομέα προφανώς δεν ανταποκρίνεται στο πνεύμα των ενισχύσεων περιφερειακού χαρακτήρα που πρέπει να είναι πολυτομεακές. Ωστόσο, εφόσον δεν υφίσταται καμία απόλυτη απαγόρευση των ad hoc ενισχύσεων, η Επιτροπή εξέτασε αν εξαιρετικές περιστάσεις θα μπορούσαν να δικαιολογήσουν τη χορήγηση του καθεστώτος |
| --- | --- |

(162)

Σύμφωνα με το άρθρο 2 των κατευθυντήριων γραμμών, «μια ατομική ad hoc πληρωμή ενίσχυσης που πραγματοποιήθηκε προς μια ατομική επιχείρηση, ή ενισχύσεις που περιορίζονται σε ένα μόνο τομέα δραστηριότητας, μπορούν να έχουν σημαντική επίπτωση στον ανταγωνισμό της σχετικής αγοράς, ενώ τα αποτελέσματά τους στην περιφερειακή ανάπτυξη είναι πιθανόν να είναι πολύ περιορισμένα. [...]. Κατά συνέπεια, οι εν λόγω παρεκκλίσεις δεν χορηγούνται καταρχήν παρά μόνον υπέρ πολυτομεακών και ανοικτών καθεστώτων, σε δεδομένη περιοχή και στο σύνολο των επιχειρήσεων των καλυπτόμενων τομέων». Ένα καθεστώς τιμολόγησης για την ηλεκτρική ενέργεια που χορηγείται επιλεκτικά σε ατομικές επιχειρήσεις του μεταλλουργικού τομέα προφανώς δεν ανταποκρίνεται στο πνεύμα των ενισχύσεων περιφερειακού χαρακτήρα που πρέπει να είναι πολυτομεακές. Ωστόσο, εφόσον δεν υφίσταται καμία απόλυτη απαγόρευση των ad hoc ενισχύσεων, η Επιτροπή εξέτασε αν εξαιρετικές περιστάσεις θα μπορούσαν να δικαιολογήσουν τη χορήγηση του καθεστώτος

| (163) | Η Επιτροπή εξέτασε ειδικότερα τις ελλείψεις του τομέα ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία, όπως προέκυψε από τα στοιχεία που υπέβαλαν η Ιταλία και οι δικαιούχοι για να αξιολογηθεί κατά πόσον αυτό συνιστούσε μειονέκτημα σε περιφερειακό επίπεδο. |
| --- | --- |

(163)

Η Επιτροπή εξέτασε ειδικότερα τις ελλείψεις του τομέα ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία, όπως προέκυψε από τα στοιχεία που υπέβαλαν η Ιταλία και οι δικαιούχοι για να αξιολογηθεί κατά πόσον αυτό συνιστούσε μειονέκτημα σε περιφερειακό επίπεδο.

6.1.1.   Η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας της Σαρδηνίας στο ιταλικό πλαίσιο

| (164) | Η ιταλική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας παρουσιάζει γενικώς υψηλή συγκέντρωση, αν και σε μικρότερο βαθμό στην περιοχή του Βορρά. Ο φορέας με τη δεσπόζουσα θέση σε όλες τις περιοχές είναι η πρώην μονοπωλιακή ENEL, με εξαίρεση τη Σαρδηνία όπου κατέχει το δυοπώλιο με την E.ON. Η ENEL διαθέτει σημαντική ισχύ στην αγορά, την οποία, σύμφωνα με την ιταλική αρχή ανταγωνισμού, καταχράστηκε σε διάφορες περιστάσεις. Οι τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας στην Ιταλία είναι γενικώς υψηλές, λόγω μιας παραγωγής που βασίζεται σε μεγάλο βαθμό σε ορυκτά καύσιμα (κυρίως αέριο), της απουσίας πυρηνικής παραγωγής και της συμφόρησης στις συνδέσεις προς την υπόλοιπη Ευρώπη. |
| --- | --- |

(164)

Η ιταλική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας παρουσιάζει γενικώς υψηλή συγκέντρωση, αν και σε μικρότερο βαθμό στην περιοχή του Βορρά. Ο φορέας με τη δεσπόζουσα θέση σε όλες τις περιοχές είναι η πρώην μονοπωλιακή ENEL, με εξαίρεση τη Σαρδηνία όπου κατέχει το δυοπώλιο με την E.ON. Η ENEL διαθέτει σημαντική ισχύ στην αγορά, την οποία, σύμφωνα με την ιταλική αρχή ανταγωνισμού, καταχράστηκε σε διάφορες περιστάσεις. Οι τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας στην Ιταλία είναι γενικώς υψηλές, λόγω μιας παραγωγής που βασίζεται σε μεγάλο βαθμό σε ορυκτά καύσιμα (κυρίως αέριο), της απουσίας πυρηνικής παραγωγής και της συμφόρησης στις συνδέσεις προς την υπόλοιπη Ευρώπη.

| (165) | Στη Σαρδηνία, η οποία αντιπροσωπεύει το 4,1 % της εγκατεστημένης ισχύος στην Ιταλία (60), η ηλεκτρική ενέργεια παράγεται κυρίως σε θερμοηλεκτρικούς σταθμούς με ορυκτά καύσιμα (άνθρακα, πετρέλαιο, αέριο διυλιστηρίων). Το νησί δεν διαθέτει υποδομή διανομής φυσικού αερίου. |
| --- | --- |

(165)

Στη Σαρδηνία, η οποία αντιπροσωπεύει το 4,1 % της εγκατεστημένης ισχύος στην Ιταλία (60), η ηλεκτρική ενέργεια παράγεται κυρίως σε θερμοηλεκτρικούς σταθμούς με ορυκτά καύσιμα (άνθρακα, πετρέλαιο, αέριο διυλιστηρίων). Το νησί δεν διαθέτει υποδομή διανομής φυσικού αερίου.

| (166) | Η Σαρδηνία παρουσιάζει κατάσταση πλεονάζουσας ικανότητας παραγωγής, κυρίως στον τομέα υψηλού κόστους (σταθμοί τροφοδοτούμενοι με πετρέλαιο) εξαιτίας των κυβερνητικών σχεδίων για συγκέντρωση της βαριάς ιταλικής βιομηχανίας στο νησί, τα οποία δεν υλοποιήθηκαν ποτέ. Αυτό οδήγησε σε υπερεπενδύσεις εκ μέρους της ENEL σε σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Εκτός του υψηλότερου κατασκευαστικού κόστους τους, από τεχνική άποψη οι εν λόγω σταθμοί θα θεωρούνται σύντομα απαρχαιωμένοι. Οι εξαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας από τη Σαρδηνία προς την ηπειρωτική Ιταλία περιορίζονται επίσης από την ανεπαρκή ικανότητα διασύνδεσης (61), η οποία παρουσιάζει συμφόρηση. |
| --- | --- |

(166)

Η Σαρδηνία παρουσιάζει κατάσταση πλεονάζουσας ικανότητας παραγωγής, κυρίως στον τομέα υψηλού κόστους (σταθμοί τροφοδοτούμενοι με πετρέλαιο) εξαιτίας των κυβερνητικών σχεδίων για συγκέντρωση της βαριάς ιταλικής βιομηχανίας στο νησί, τα οποία δεν υλοποιήθηκαν ποτέ. Αυτό οδήγησε σε υπερεπενδύσεις εκ μέρους της ENEL σε σταθμούς παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Εκτός του υψηλότερου κατασκευαστικού κόστους τους, από τεχνική άποψη οι εν λόγω σταθμοί θα θεωρούνται σύντομα απαρχαιωμένοι. Οι εξαγωγές ηλεκτρικής ενέργειας από τη Σαρδηνία προς την ηπειρωτική Ιταλία περιορίζονται επίσης από την ανεπαρκή ικανότητα διασύνδεσης (61), η οποία παρουσιάζει συμφόρηση.

| (167) | Δύο εταιρείες ηλεκτρικής ενέργειας, η ENEL και η E.ON, κατέχουν από κοινού μερίδιο αγοράς που φτάνει το 95 % των προμηθειών ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία (περίπου 58 % η E.ON και 42 % η ENEL). Σύμφωνα με την έρευνα σχετικά με την κατάσταση του ανταγωνισμού στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας (62), από άποψη ανταγωνιστικότητας η Σαρδηνία μπορεί να θεωρηθεί δυοπώλιο συλλογικής δεσπόζουσας θέσης. Η συγκέντρωση της αγοράς είναι υψηλή, μολονότι δεν είναι η υψηλότερη της Ιταλίας. (63) Εφόσον ασκούν τον έλεγχο ουσιαστικά σε όλες τις εγκαταστάσεις mid-merit και αιχμής, οι E.ON και ENEL καθορίζουν την τιμή ουσιαστικά για όλες τις ώρες. Ωστόσο, η κατάσταση στη Σαρδηνία φαίνεται να είναι λιγότερο κρίσιμη από εκείνη της Νότιας Ιταλίας (64), όπου η ENEL καθορίζει την τιμή όλες τις ώρες |
| --- | --- |

(167)

Δύο εταιρείες ηλεκτρικής ενέργειας, η ENEL και η E.ON, κατέχουν από κοινού μερίδιο αγοράς που φτάνει το 95 % των προμηθειών ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία (περίπου 58 % η E.ON και 42 % η ENEL). Σύμφωνα με την έρευνα σχετικά με την κατάσταση του ανταγωνισμού στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας (62), από άποψη ανταγωνιστικότητας η Σαρδηνία μπορεί να θεωρηθεί δυοπώλιο συλλογικής δεσπόζουσας θέσης. Η συγκέντρωση της αγοράς είναι υψηλή, μολονότι δεν είναι η υψηλότερη της Ιταλίας. (63) Εφόσον ασκούν τον έλεγχο ουσιαστικά σε όλες τις εγκαταστάσεις mid-merit και αιχμής, οι E.ON και ENEL καθορίζουν την τιμή ουσιαστικά για όλες τις ώρες. Ωστόσο, η κατάσταση στη Σαρδηνία φαίνεται να είναι λιγότερο κρίσιμη από εκείνη της Νότιας Ιταλίας (64), όπου η ENEL καθορίζει την τιμή όλες τις ώρες

| (168) | Οι τιμές χονδρικής της ηλεκτρικής ενέργειας στην Ιταλία είναι από τις υψηλότερες στην Ευρώπη (65) ενώ οι τιμές στη Σαρδηνία είναι από τις υψηλότερες στην Ιταλία. Το 2007 η μέση εθνική τιμή (PUN) ήταν 70,99 ευρώ/MW/h, ενώ η μέση τιμή στη ζώνη Σαρδηνίας ήταν 75 ευρώ/MW/h, έναντι των 80 ευρώ/MW/h το 2006 (66). Το 2008 και το 2009 συνεχίσθηκαν οι ανοδικές τάσεις της μέσης τιμής στη ζώνη της Σαρδηνίας. Στο πρώτο εξάμηνο του 2009 η Σαρδηνία σταθεροποιήθηκε πάνω από τον εθνικό μέσο όρο (με μέση τιμή 106,60 ευρώ/MW/h σε σχέση με το PUN των 60,50 ευρώ/MW/h). |
| --- | --- |

(168)

Οι τιμές χονδρικής της ηλεκτρικής ενέργειας στην Ιταλία είναι από τις υψηλότερες στην Ευρώπη (65) ενώ οι τιμές στη Σαρδηνία είναι από τις υψηλότερες στην Ιταλία. Το 2007 η μέση εθνική τιμή (PUN) ήταν 70,99 ευρώ/MW/h, ενώ η μέση τιμή στη ζώνη Σαρδηνίας ήταν 75 ευρώ/MW/h, έναντι των 80 ευρώ/MW/h το 2006 (66). Το 2008 και το 2009 συνεχίσθηκαν οι ανοδικές τάσεις της μέσης τιμής στη ζώνη της Σαρδηνίας. Στο πρώτο εξάμηνο του 2009 η Σαρδηνία σταθεροποιήθηκε πάνω από τον εθνικό μέσο όρο (με μέση τιμή 106,60 ευρώ/MW/h σε σχέση με το PUN των 60,50 ευρώ/MW/h).

| (169) | Οι τιμές που κατέβαλαν στη Σαρδηνία οι δικαιούχοι των καθεστώτων τιμολόγησης το 2004/2005 (βάσει των διμερών συμβάσεων) κυμαίνονταν από 60 έως 65 ευρώ/MWh. Η σύγκριση αυτών των τιμών με εκείνες που ισχύουν στην ηπειρωτική Ιταλία δεν είναι δυνατή, διότι η Επιτροπή δεν διαθέτει σχετικά στοιχεία (τα οποία η Ιταλία δήλωσε ότι δεν μπορούσε να παράσχει — βλέπε την αιτιολογική σκέψη 92). Ωστόσο, βάσει της ανάλυσης των γενικών τάσεων των τιμών, που μπορούν συνολικά να αντιπροσωπεύουν της τάσεις των τιμών των διμερών συμβάσεων, φαίνεται δυνατό να υποτεθεί ότι, κατά την περίοδο υπό εξέταση, οι επιχειρήσεις υψηλής κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία κατέβαλαν τιμή υψηλότερη σε σχέση με εκείνες στην ηπειρωτική Ιταλία. |
| --- | --- |

(169)

Οι τιμές που κατέβαλαν στη Σαρδηνία οι δικαιούχοι των καθεστώτων τιμολόγησης το 2004/2005 (βάσει των διμερών συμβάσεων) κυμαίνονταν από 60 έως 65 ευρώ/MWh. Η σύγκριση αυτών των τιμών με εκείνες που ισχύουν στην ηπειρωτική Ιταλία δεν είναι δυνατή, διότι η Επιτροπή δεν διαθέτει σχετικά στοιχεία (τα οποία η Ιταλία δήλωσε ότι δεν μπορούσε να παράσχει — βλέπε την αιτιολογική σκέψη 92). Ωστόσο, βάσει της ανάλυσης των γενικών τάσεων των τιμών, που μπορούν συνολικά να αντιπροσωπεύουν της τάσεις των τιμών των διμερών συμβάσεων, φαίνεται δυνατό να υποτεθεί ότι, κατά την περίοδο υπό εξέταση, οι επιχειρήσεις υψηλής κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία κατέβαλαν τιμή υψηλότερη σε σχέση με εκείνες στην ηπειρωτική Ιταλία.

| (170) | Εν κατακλείδι, η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία παρουσιάζει σειρά προβλημάτων, μεταξύ των οποίων: υψηλές τιμές, υψηλός βαθμός συγκέντρωσης στην αγορά, ισχύς στην αγορά των φορέων με δεσπόζουσα θέση, πλεονάζουσα ικανότητα παραγωγής στο τμήμα υψηλού κόστους, σχετική ανεπάρκεια των σταθμών παραγωγής που δεν είναι πλέον τεχνολογικά προηγμένες, απουσία πρόσβασης στην υποδομή φυσικού αερίου, έλλειψη διασύνδεσης. Αυτά τα προβλήματα θα μπορούσαν να μετατραπούν σε υψηλότερες τιμές ηλεκτρικής ενέργειας για τους τελικούς καταναλωτές, συμπεριλαμβανομένων και εκείνων υψηλής έντασης ηλεκτρικής ενέργειας. |
| --- | --- |

(170)

Εν κατακλείδι, η αγορά ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία παρουσιάζει σειρά προβλημάτων, μεταξύ των οποίων: υψηλές τιμές, υψηλός βαθμός συγκέντρωσης στην αγορά, ισχύς στην αγορά των φορέων με δεσπόζουσα θέση, πλεονάζουσα ικανότητα παραγωγής στο τμήμα υψηλού κόστους, σχετική ανεπάρκεια των σταθμών παραγωγής που δεν είναι πλέον τεχνολογικά προηγμένες, απουσία πρόσβασης στην υποδομή φυσικού αερίου, έλλειψη διασύνδεσης. Αυτά τα προβλήματα θα μπορούσαν να μετατραπούν σε υψηλότερες τιμές ηλεκτρικής ενέργειας για τους τελικούς καταναλωτές, συμπεριλαμβανομένων και εκείνων υψηλής έντασης ηλεκτρικής ενέργειας.

6.1.2.   Ύπαρξη περιφερειακού μειονεκτήματος

| (171) | Το πρώτο ζήτημα προς διασαφήνιση είναι αν τα εν λόγω προβλήματα επηρεάζουν σοβαρά την οικονομική ανάπτυξη της Σαρδηνίας. Οι τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας είναι υψηλές στο νησί και η διασύνδεση περιορισμένη. Στην υπόθεση C 34/02 (67), η Επιτροπή δεν έκανε δεκτό το ότι η απουσία ενεργειακής διασύνδεσης αποτελεί μειονέκτημα για την ανάπτυξη των ΜΜΕ. Αν και οι ΜΜΕ επηρεάζονται λιγότερο από τις υψηλές τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας σε σχέση με τις μεγάλες βιομηχανίες υψηλής ενεργειακής έντασης, τα συμφέροντα ενός μόνο τομέα δεν μπορούν αυτομάτως να ταυτιστούν με τα συμφέροντα μιας περιοχής. Η Επιτροπή θεωρεί ότι το περιφερειακό μειονέκτημα από την κατάσταση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία, δεν αποδείχθηκε επαρκώς από την Ιταλία. |
| --- | --- |

(171)

Το πρώτο ζήτημα προς διασαφήνιση είναι αν τα εν λόγω προβλήματα επηρεάζουν σοβαρά την οικονομική ανάπτυξη της Σαρδηνίας. Οι τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας είναι υψηλές στο νησί και η διασύνδεση περιορισμένη. Στην υπόθεση C 34/02 (67), η Επιτροπή δεν έκανε δεκτό το ότι η απουσία ενεργειακής διασύνδεσης αποτελεί μειονέκτημα για την ανάπτυξη των ΜΜΕ. Αν και οι ΜΜΕ επηρεάζονται λιγότερο από τις υψηλές τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας σε σχέση με τις μεγάλες βιομηχανίες υψηλής ενεργειακής έντασης, τα συμφέροντα ενός μόνο τομέα δεν μπορούν αυτομάτως να ταυτιστούν με τα συμφέροντα μιας περιοχής. Η Επιτροπή θεωρεί ότι το περιφερειακό μειονέκτημα από την κατάσταση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας στη Σαρδηνία, δεν αποδείχθηκε επαρκώς από την Ιταλία.

| (172) | Ακόμη όμως και αν υποτεθεί η ύπαρξη περιφερειακού μειονεκτήματος, θα πρέπει να ικανοποιούνται τα κριτήρια των κατευθυντήριων γραμμών περιφερειακού χαρακτήρα. Η Επιτροπή, συνεπώς, αξιολόγησε εάν πληρούνται αυτά τα κριτήρια. |
| --- | --- |

(172)

Ακόμη όμως και αν υποτεθεί η ύπαρξη περιφερειακού μειονεκτήματος, θα πρέπει να ικανοποιούνται τα κριτήρια των κατευθυντήριων γραμμών περιφερειακού χαρακτήρα. Η Επιτροπή, συνεπώς, αξιολόγησε εάν πληρούνται αυτά τα κριτήρια.

6.1.3.   Συμβολή στην περιφερειακή ανάπτυξη

| (173) | Η ενίσχυση θα πρέπει να συμβάλλει κατά τρόπο διαρκή στην περιφερειακή ανάπτυξη και να είναι ανάλογη των μειονεκτημάτων που καλείται να αντισταθμίσει. Οι λειτουργικές ενισχύσεις σε μια ενισχυόμενη περιφέρεια δεν μπορούν να εγκριθούν λαμβάνοντας υπόψη τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει ένας τομέας, αλλά θα πρέπει να αποδειχθεί ότι συμβάλλουν στην περιφερειακή ανάπτυξη σε διαρκή βάση. Στην προκειμένη περίπτωση, αυτό είναι απίθανο. Ακόμη και σε περίπτωση που η διατήρηση στο νησί ορισμένων βιομηχανικών εγκαταστάσεων συμβάλλει στην απασχόληση και στη διατήρηση μιας βιομηχανικής βάσης, τα εν λόγω αποτελέσματα δεν θα ήταν διαρκή. Εάν το υψηλό κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας συνιστά διαρθρωτικό πρόβλημα της Σαρδηνίας, όπως ισχυρίζεται η Ιταλία, οι δυσκολίες που συναντούν οι βιομηχανίες υψηλής ενεργειακής έντασης θα ξαναπαρουσιαστούν αμέσως μετά την παύση του καθεστώτος προτιμησιακής τιμολόγησης. |
| --- | --- |

(173)

Η ενίσχυση θα πρέπει να συμβάλλει κατά τρόπο διαρκή στην περιφερειακή ανάπτυξη και να είναι ανάλογη των μειονεκτημάτων που καλείται να αντισταθμίσει. Οι λειτουργικές ενισχύσεις σε μια ενισχυόμενη περιφέρεια δεν μπορούν να εγκριθούν λαμβάνοντας υπόψη τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει ένας τομέας, αλλά θα πρέπει να αποδειχθεί ότι συμβάλλουν στην περιφερειακή ανάπτυξη σε διαρκή βάση. Στην προκειμένη περίπτωση, αυτό είναι απίθανο. Ακόμη και σε περίπτωση που η διατήρηση στο νησί ορισμένων βιομηχανικών εγκαταστάσεων συμβάλλει στην απασχόληση και στη διατήρηση μιας βιομηχανικής βάσης, τα εν λόγω αποτελέσματα δεν θα ήταν διαρκή. Εάν το υψηλό κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας συνιστά διαρθρωτικό πρόβλημα της Σαρδηνίας, όπως ισχυρίζεται η Ιταλία, οι δυσκολίες που συναντούν οι βιομηχανίες υψηλής ενεργειακής έντασης θα ξαναπαρουσιαστούν αμέσως μετά την παύση του καθεστώτος προτιμησιακής τιμολόγησης.

| (174) | Οι ιταλικές αρχές παρουσιάζουν το καθεστώς ως προσωρινό μέτρο που θα διαρκέσει έως την ολοκλήρωση το 2010 των έργων υποδομών που συνδέονται με την παραγωγή ενέργειας και τη διασύνδεση (ο αγωγός αερίου GALSI και το υποθαλάσσιο καλώδιο SAPEI) που βρίσκονται σε στάδιο υλοποίησης (68). Η Ιταλία ισχυρίζεται ότι μια καλύτερη διασύνδεση θα μειώσει τις τιμές για αυτές τις εταιρείες. Η Επιτροπή θεωρεί ότι, μολονότι οι νέες υποδομές μπορούν να μειώσουν ή να εξαλείψουν τις διαφορές τιμών μεταξύ της Σαρδηνίας και της ηπειρωτικής Ιταλίας, είναι εντελώς απίθανο αυτά τα έργα να μπορούν να μειώσουν στο ήμισυ τις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας έτσι ώστε να φτάσουν σε επίπεδα που θεωρούνται αναγκαία για να καταστούν αυτές οι βιομηχανικές δραστηριότητες μακροπρόθεσμα κερδοφόρες. |
| --- | --- |

(174)

Οι ιταλικές αρχές παρουσιάζουν το καθεστώς ως προσωρινό μέτρο που θα διαρκέσει έως την ολοκλήρωση το 2010 των έργων υποδομών που συνδέονται με την παραγωγή ενέργειας και τη διασύνδεση (ο αγωγός αερίου GALSI και το υποθαλάσσιο καλώδιο SAPEI) που βρίσκονται σε στάδιο υλοποίησης (68). Η Ιταλία ισχυρίζεται ότι μια καλύτερη διασύνδεση θα μειώσει τις τιμές για αυτές τις εταιρείες. Η Επιτροπή θεωρεί ότι, μολονότι οι νέες υποδομές μπορούν να μειώσουν ή να εξαλείψουν τις διαφορές τιμών μεταξύ της Σαρδηνίας και της ηπειρωτικής Ιταλίας, είναι εντελώς απίθανο αυτά τα έργα να μπορούν να μειώσουν στο ήμισυ τις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας έτσι ώστε να φτάσουν σε επίπεδα που θεωρούνται αναγκαία για να καταστούν αυτές οι βιομηχανικές δραστηριότητες μακροπρόθεσμα κερδοφόρες.

| (175) | Η Επιτροπή επισημαίνει επίσης ότι η ύπαρξη κρατικής εισφοράς με σκοπό τη μείωση του κόστους της ηλεκτρικής ενέργειας για τους μεγάλους καταναλωτές δεν ενθαρρύνει τους προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας να μειώσουν τις τιμές για να αποφύγουν την απώλεια των μεγαλύτερων πελατών, ούτε παράλληλα εμποδίζει την υποβάθμιση των δομών του κόστους. Η επιχορήγηση ενισχύει αντιθέτως το κίνητρο για τους προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας να εκμεταλλεύονται την ισχύ τους στην αγορά. Συνεπώς, ακόμη και αν αλήθευε ότι, λόγω της πλεονάζουσας ικανότητας παραγωγής, οι εταιρείες υψηλής ενεργειακής έντασης θα ήταν σε θέση να πετύχουν ανταγωνιστική τιμή, αν δεν διέθεταν ισχύ στην αγορά οι προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας (οι οποίοι, σύμφωνα με την Ιταλία και τους δικαιούχους, έχουν συμφέρον να διατηρήσουν υψηλές τιμές), η Επιτροπή θεωρεί ότι το καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης δεν θα ήταν το πρόσφορο μέσο για τον περιορισμό αυτής της ισχύος. |
| --- | --- |

(175)

Η Επιτροπή επισημαίνει επίσης ότι η ύπαρξη κρατικής εισφοράς με σκοπό τη μείωση του κόστους της ηλεκτρικής ενέργειας για τους μεγάλους καταναλωτές δεν ενθαρρύνει τους προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας να μειώσουν τις τιμές για να αποφύγουν την απώλεια των μεγαλύτερων πελατών, ούτε παράλληλα εμποδίζει την υποβάθμιση των δομών του κόστους. Η επιχορήγηση ενισχύει αντιθέτως το κίνητρο για τους προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας να εκμεταλλεύονται την ισχύ τους στην αγορά. Συνεπώς, ακόμη και αν αλήθευε ότι, λόγω της πλεονάζουσας ικανότητας παραγωγής, οι εταιρείες υψηλής ενεργειακής έντασης θα ήταν σε θέση να πετύχουν ανταγωνιστική τιμή, αν δεν διέθεταν ισχύ στην αγορά οι προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας (οι οποίοι, σύμφωνα με την Ιταλία και τους δικαιούχους, έχουν συμφέρον να διατηρήσουν υψηλές τιμές), η Επιτροπή θεωρεί ότι το καθεστώς προτιμησιακής τιμολόγησης δεν θα ήταν το πρόσφορο μέσο για τον περιορισμό αυτής της ισχύος.

6.1.4.   Αναλογικότητα

| (176) | Η επιδότηση που χορηγήθηκε τους δικαιούχους του καθεστώτος τιμολόγησης δεν υπολογίσθηκε κατά τρόπο που να αντισταθμίζει τις περιφερειακές διαφορές (δηλαδή τη διαφορά μεταξύ των τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας στην ηπειρωτική Ιταλία και εκείνων που εφαρμόζονται στη Σαρδηνία για την ίδια κατηγορία καταναλωτών), αλλά προορίζεται μάλλον να ευθυγραμμίσει τις τιμές στη Σαρδηνία με εκείνες που πληρώνουν οι ανταγωνιστές των δικαιούχων στην Ένωση. Οι καθορισμένες τιμές για τους δικαιούχους στη Σαρδηνία είναι ιδιαίτερα χαμηλές, και ασφαλώς χαμηλότερες από τις τιμές που εφαρμόζονται στην ηπειρωτική Ιταλία, οι οποίες είναι από τις υψηλότερες στην Ένωση. Συνεπώς, τα τιμολόγια δεν είναι αναλογικά προς τα περιφερειακά μειονεκτήματα που προσπαθούν να αντισταθμίσουν. |
| --- | --- |

(176)

Η επιδότηση που χορηγήθηκε τους δικαιούχους του καθεστώτος τιμολόγησης δεν υπολογίσθηκε κατά τρόπο που να αντισταθμίζει τις περιφερειακές διαφορές (δηλαδή τη διαφορά μεταξύ των τιμών της ηλεκτρικής ενέργειας στην ηπειρωτική Ιταλία και εκείνων που εφαρμόζονται στη Σαρδηνία για την ίδια κατηγορία καταναλωτών), αλλά προορίζεται μάλλον να ευθυγραμμίσει τις τιμές στη Σαρδηνία με εκείνες που πληρώνουν οι ανταγωνιστές των δικαιούχων στην Ένωση. Οι καθορισμένες τιμές για τους δικαιούχους στη Σαρδηνία είναι ιδιαίτερα χαμηλές, και ασφαλώς χαμηλότερες από τις τιμές που εφαρμόζονται στην ηπειρωτική Ιταλία, οι οποίες είναι από τις υψηλότερες στην Ένωση. Συνεπώς, τα τιμολόγια δεν είναι αναλογικά προς τα περιφερειακά μειονεκτήματα που προσπαθούν να αντισταθμίσουν.

| (177) | Η ίδια μέθοδος που επιλέχθηκε για τον υπολογισμό του ποσού της επιδότησης δείχνει ότι το μέτρο επιδιώκει μάλλον στόχο βιομηχανικής πολιτικής παρά περιφερειακό στόχο. Όντως, η διάσταση της βιομηχανικής πολιτικής των τιμολογίων υπογραμμίσθηκε επανειλημμένα από την Ιταλία στις παρατηρήσεις της. |
| --- | --- |

(177)

Η ίδια μέθοδος που επιλέχθηκε για τον υπολογισμό του ποσού της επιδότησης δείχνει ότι το μέτρο επιδιώκει μάλλον στόχο βιομηχανικής πολιτικής παρά περιφερειακό στόχο. Όντως, η διάσταση της βιομηχανικής πολιτικής των τιμολογίων υπογραμμίσθηκε επανειλημμένα από την Ιταλία στις παρατηρήσεις της.

6.1.5.   Φθίνων χαρακτήρας

| (178) | Η λειτουργική ενίσχυση περιφερειακού χαρακτήρα πρέπει να είναι φθίνουσα (βλέπε σημείο 4.17 των κατευθυντήριων γραμμών περιφερειακού χαρακτήρα). Επειδή ο μηχανισμός τιμαριθμοποίησης που χρησιμοποιήθηκε είναι διαφορετικός για το 2004 και το 2005, πραγματοποιήθηκε χωριστή αξιολόγηση. |
| --- | --- |

(178)

Η λειτουργική ενίσχυση περιφερειακού χαρακτήρα πρέπει να είναι φθίνουσα (βλέπε σημείο 4.17 των κατευθυντήριων γραμμών περιφερειακού χαρακτήρα). Επειδή ο μηχανισμός τιμαριθμοποίησης που χρησιμοποιήθηκε είναι διαφορετικός για το 2004 και το 2005, πραγματοποιήθηκε χωριστή αξιολόγηση.

| (179) | Οι τιμές 2004 είναι τιμαριθμοποιημένες βάσει των μεταβολών των τιμών των καυσίμων και μπορούν μόνον είτε να αυξηθούν είτε να παραμείνουν αμετάβλητες. Σύμφωνα με την Ιταλία, αυτό διασφαλίζει τον φθίνοντα χαρακτήρα της ενίσχυσης. Η Επιτροπή θεωρεί ότι η προϋπόθεση της σταδιακής μείωσης μπορεί να θεωρηθεί ότι πληρούται μόνο όταν διασφαλίζεται ότι οι αντισταθμιστικές πληρωμές - οι οποίες αντιστοιχούν στο ποσό της πραγματικής ενίσχυσης - θα μειωθούν σταδιακά προϊόντος του χρόνου. Δεν αρκεί μόνο η αύξηση της τιμής διαχρονικά, αφού μια υψηλότερη τιμή μπορεί να αντιστοιχεί οπωσδήποτε σε ένα ποσό ενισχύσεων ακόμη υψηλότερο εάν, εν τω μεταξύ, οι τιμές για τους τελικούς καταναλωτές στην αγορά αναφοράς αυξήθηκαν ταχύτερα από την υπό εξέταση τιμή. Η ιταλική μέθοδος δεν προσφέρει καμία σχετική εγγύηση (69). |
| --- | --- |

(179)

Οι τιμές 2004 είναι τιμαριθμοποιημένες βάσει των μεταβολών των τιμών των καυσίμων και μπορούν μόνον είτε να αυξηθούν είτε να παραμείνουν αμετάβλητες. Σύμφωνα με την Ιταλία, αυτό διασφαλίζει τον φθίνοντα χαρακτήρα της ενίσχυσης. Η Επιτροπή θεωρεί ότι η προϋπόθεση της σταδιακής μείωσης μπορεί να θεωρηθεί ότι πληρούται μόνο όταν διασφαλίζεται ότι οι αντισταθμιστικές πληρωμές - οι οποίες αντιστοιχούν στο ποσό της πραγματικής ενίσχυσης - θα μειωθούν σταδιακά προϊόντος του χρόνου. Δεν αρκεί μόνο η αύξηση της τιμής διαχρονικά, αφού μια υψηλότερη τιμή μπορεί να αντιστοιχεί οπωσδήποτε σε ένα ποσό ενισχύσεων ακόμη υψηλότερο εάν, εν τω μεταξύ, οι τιμές για τους τελικούς καταναλωτές στην αγορά αναφοράς αυξήθηκαν ταχύτερα από την υπό εξέταση τιμή. Η ιταλική μέθοδος δεν προσφέρει καμία σχετική εγγύηση (69).

| (180) | Όσον αφορά τις τιμές του 2005, η Επιτροπή αξιολόγησε τον μηχανισμό τιμαριθμοποίησης που θεσπίζει το άρθρο 11 παράγραφος 11 του νόμου 80/2005, όπως ερμηνεύεται από την AEEG στην απόφαση αριθ. 217/05 (βλέπε την αιτιολογική σκέψη 33). Σύμφωνα με τους κανόνες εφαρμογής που καθόρισε η AEEG, η τιμή αυξάνεται ετησίως κατά ένα ποσοστό που αντικατοπτρίζει τις τάσεις των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας στην Ένωση, αλλά η αύξηση δεν μπορεί να υπερβεί το 4 %. Σύμφωνα με την Ιταλία, αυτός ο μηχανισμός διασφαλίζει τον φθίνοντα χαρακτήρα της ενίσχυσης. |
| --- | --- |

(180)

Όσον αφορά τις τιμές του 2005, η Επιτροπή αξιολόγησε τον μηχανισμό τιμαριθμοποίησης που θεσπίζει το άρθρο 11 παράγραφος 11 του νόμου 80/2005, όπως ερμηνεύεται από την AEEG στην απόφαση αριθ. 217/05 (βλέπε την αιτιολογική σκέψη 33). Σύμφωνα με τους κανόνες εφαρμογής που καθόρισε η AEEG, η τιμή αυξάνεται ετησίως κατά ένα ποσοστό που αντικατοπτρίζει τις τάσεις των τιμών ηλεκτρικής ενέργειας στην Ένωση, αλλά η αύξηση δεν μπορεί να υπερβεί το 4 %. Σύμφωνα με την Ιταλία, αυτός ο μηχανισμός διασφαλίζει τον φθίνοντα χαρακτήρα της ενίσχυσης.

| (181) | Ωστόσο, η Επιτροπή θεωρεί ότι το γεγονός πως η ονομαστική τιμή υπόκειται σε μάλλον περιορισμένη αύξηση σε ετήσια βάση δεν συνεπάγεται μείωση διαχρονικά του καθαρού ποσού της ενίσχυσης, όπως υπολογίζεται από τις αντισταθμιστικές πληρωμές. |
| --- | --- |

(181)

Ωστόσο, η Επιτροπή θεωρεί ότι το γεγονός πως η ονομαστική τιμή υπόκειται σε μάλλον περιορισμένη αύξηση σε ετήσια βάση δεν συνεπάγεται μείωση διαχρονικά του καθαρού ποσού της ενίσχυσης, όπως υπολογίζεται από τις αντισταθμιστικές πληρωμές.

| (182) | Δεδομένου ότι οι τάσεις των τιμών στα χρηματιστήρια ηλεκτρικής ενέργειας δύνανται να θεωρηθούν ευρέως αντιπροσωπευτικές των μεταβολών των τιμών των διμερών συμβάσεων —όπως υποστήριξε η Ιταλία— οι τιμές του 2005 θα ήταν φθίνουσες μόνο στην περίπτωση πτώσης των μέσων τιμών στην Ένωση (επειδή οι τιμές δεν μπορούν να μειωθούν, παρά μόνο να αυξηθούν). Σε κάθε άλλη περίπτωση, οι τιμές θα συνεπάγονταν ένα προοδευτικό πλεονέκτημα (70). Επειδή από το 2004 μέχρι τουλάχιστον το 2007, οι μέσες τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας στην Ένωση παρουσίασαν ισχυρή αυξητική τάση (αυξανόμενες άνω του 4 % ετησίως) το στοιχείο ενίσχυσης που περιέχεται στις τιμές του 2005 θα είχε αυξηθεί προϊόντος του χρόνου. |
| --- | --- |

(182)

Δεδομένου ότι οι τάσεις των τιμών στα χρηματιστήρια ηλεκτρικής ενέργειας δύνανται να θεωρηθούν ευρέως αντιπροσωπευτικές των μεταβολών των τιμών των διμερών συμβάσεων —όπως υποστήριξε η Ιταλία— οι τιμές του 2005 θα ήταν φθίνουσες μόνο στην περίπτωση πτώσης των μέσων τιμών στην Ένωση (επειδή οι τιμές δεν μπορούν να μειωθούν, παρά μόνο να αυξηθούν). Σε κάθε άλλη περίπτωση, οι τιμές θα συνεπάγονταν ένα προοδευτικό πλεονέκτημα (70). Επειδή από το 2004 μέχρι τουλάχιστον το 2007, οι μέσες τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας στην Ένωση παρουσίασαν ισχυρή αυξητική τάση (αυξανόμενες άνω του 4 % ετησίως) το στοιχείο ενίσχυσης που περιέχεται στις τιμές του 2005 θα είχε αυξηθεί προϊόντος του χρόνου.

| (183) | Επίσης, η Ιταλία ισχυρίζεται ότι, στην πραγματικότητα, οι διμερείς συμβάσεις είναι λιγότερο εκτεθειμένες σε αυξήσεις της τιμής σε σχέση με τις τιμές που καθορίζονται στα χρηματιστήρια ηλεκτρικής ενέργειας και ότι κατά συνέπεια οι τιμές του 2005 έχουν de facto φθίνοντα χαρακτήρα. Η Επιτροπή επισημαίνει ότι η μέθοδος τιμαριθμοποίησης που της χορηγήθηκε από την αξιολόγηση βασίζεται στις μεταβολές των τιμών στα χρηματιστήρια ηλεκτρικής ενέργειας και ότι η Ιταλία δεν υπέβαλε στοιχεία που να αφορούν την εξέλιξη των τιμών των διμερών συμβάσεων. Εξάλλου, η δήλωση της Ιταλίας δεν συνοδεύεται από επαρκή αποδεικτικά στοιχεία. |
| --- | --- |

(183)

Επίσης, η Ιταλία ισχυρίζεται ότι, στην πραγματικότητα, οι διμερείς συμβάσεις είναι λιγότερο εκτεθειμένες σε αυξήσεις της τιμής σε σχέση με τις τιμές που καθορίζονται στα χρηματιστήρια ηλεκτρικής ενέργειας και ότι κατά συνέπεια οι τιμές του 2005 έχουν de facto φθίνοντα χαρακτήρα. Η Επιτροπή επισημαίνει ότι η μέθοδος τιμαριθμοποίησης που της χορηγήθηκε από την αξιολόγηση βασίζεται στις μεταβολές των τιμών στα χρηματιστήρια ηλεκτρικής ενέργειας και ότι η Ιταλία δεν υπέβαλε στοιχεία που να αφορούν την εξέλιξη των τιμών των διμερών συμβάσεων. Εξάλλου, η δήλωση της Ιταλίας δεν συνοδεύεται από επαρκή αποδεικτικά στοιχεία.

| (184) | Άλλωστε, οι περιορισμένες πληροφορίες που διαθέτει η Επιτροπή υποδεικνύουν το αντίθετο, δηλαδή ότι οι τιμές των διμερών συμβάσεων αυξήθηκαν σημαντικά στη Σαρδηνία (βλέπε για παράδειγμα, τις δηλώσεις της Eurallumina σύμφωνα με την οποία κατά την περίοδο 2005/2006 κατέβαλε τιμή που ανήλθε σε 80 ευρώ/MWh στην ελεύθερη αγορά, έναντι 65 ευρώ/MWh το 2004). Σε αυτές τις περιστάσεις, εάν είχαν εφαρμοστεί οι τιμές, οι αντισταθμιστικές πληρωμές θα είχαν αυξηθεί προϊόντος του χρόνου. |
| --- | --- |

(184)

Άλλωστε, οι περιορισμένες πληροφορίες που διαθέτει η Επιτροπή υποδεικνύουν το αντίθετο, δηλαδή ότι οι τιμές των διμερών συμβάσεων αυξήθηκαν σημαντικά στη Σαρδηνία (βλέπε για παράδειγμα, τις δηλώσεις της Eurallumina σύμφωνα με την οποία κατά την περίοδο 2005/2006 κατέβαλε τιμή που ανήλθε σε 80 ευρώ/MWh στην ελεύθερη αγορά, έναντι 65 ευρώ/MWh το 2004). Σε αυτές τις περιστάσεις, εάν είχαν εφαρμοστεί οι τιμές, οι αντισταθμιστικές πληρωμές θα είχαν αυξηθεί προϊόντος του χρόνου.

| (185) | Κατά συνέπεια, ούτε οι τιμές του 2004, ούτε εκείνες του 2005 πληρούν την προϋπόθεση του φθίνοντα χαρακτήρα. |
| --- | --- |

(185)

Κατά συνέπεια, ούτε οι τιμές του 2004, ούτε εκείνες του 2005 πληρούν την προϋπόθεση του φθίνοντα χαρακτήρα.

6.1.6.   Συμπεράσματα σχετικά με το συμβιβάσιμο του μέτρου ως ενίσχυσης περιφερειακού χαρακτήρα

| (186) | Ενόψει των ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι τα υπό εξέταση καθεστώτα τιμολόγησης δεν μπορούν να κριθούν συμβιβάσιμα ως ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές περιφερειακού χαρακτήρα του 1998. Επειδή η Σαρδηνία δεν αποτελεί πλέον ενισχυόμενη περιοχή κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α), από τον Δεκέμβριο 2006, δεν είναι αναγκαίο να εξετασθεί η συμβιβασιμότητα της ενίσχυσης στο πλαίσιο των κατευθυντήριων γραμμών όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα 2007-2013. |
| --- | --- |

(186)

Ενόψει των ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι τα υπό εξέταση καθεστώτα τιμολόγησης δεν μπορούν να κριθούν συμβιβάσιμα ως ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα σύμφωνα με τις κατευθυντήριες γραμμές περιφερειακού χαρακτήρα του 1998. Επειδή η Σαρδηνία δεν αποτελεί πλέον ενισχυόμενη περιοχή κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α), από τον Δεκέμβριο 2006, δεν είναι αναγκαίο να εξετασθεί η συμβιβασιμότητα της ενίσχυσης στο πλαίσιο των κατευθυντήριων γραμμών όσον αφορά τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα 2007-2013.

| (187) | Η Επιτροπή υιοθέτησε την ίδια αρνητική στάση το 2005 σχετικά με ένα άλλο μέτρο που προοριζόταν να μειώσει το κόστος της ενέργειας της Eurallumina στη Σαρδηνία. Σε εκείνη την περίπτωση, η Επιτροπή είχε κρίνει ότι το μέτρο υπό εξέταση, ήτοι η απαλλαγή από τον ειδικό φόρο κατανάλωσης των πετρελαιοειδών (71), δεν μπορούσε να εγκριθεί βάσει των κατευθυντήριων γραμμών σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα. |
| --- | --- |

(187)

Η Επιτροπή υιοθέτησε την ίδια αρνητική στάση το 2005 σχετικά με ένα άλλο μέτρο που προοριζόταν να μειώσει το κόστος της ενέργειας της Eurallumina στη Σαρδηνία. Σε εκείνη την περίπτωση, η Επιτροπή είχε κρίνει ότι το μέτρο υπό εξέταση, ήτοι η απαλλαγή από τον ειδικό φόρο κατανάλωσης των πετρελαιοειδών (71), δεν μπορούσε να εγκριθεί βάσει των κατευθυντήριων γραμμών σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις περιφερειακού χαρακτήρα.

6.2.   Άλλες εκτιμήσεις σχετικά με το συμβιβάσιμο

| (188) | Η Ιταλία και οι ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις υποστήριξαν ότι σκοπός των καθεστώτων τιμολόγησης είναι να αντισταθμίσουν τις ατέλειες των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας που δεν έχουν επιτρέψει ακόμη ανταγωνιστικές τιμές. Κατά την άποψή τους, οι υψηλές τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας αποτελούν απειλή για την ανταγωνιστικότητα των βιομηχανιών υψηλής ενεργειακής έντασης. Η ενίσχυση θα είχε ως αποτέλεσμα την παροχή κινήτρου, καθώς, σε αντίθετη περίπτωση, ήτοι απουσίας της ενίσχυσης, οι εταιρείες θα έπρεπε να κλείσουν. |
| --- | --- |

(188)

Η Ιταλία και οι ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις υποστήριξαν ότι σκοπός των καθεστώτων τιμολόγησης είναι να αντισταθμίσουν τις ατέλειες των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας που δεν έχουν επιτρέψει ακόμη ανταγωνιστικές τιμές. Κατά την άποψή τους, οι υψηλές τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας αποτελούν απειλή για την ανταγωνιστικότητα των βιομηχανιών υψηλής ενεργειακής έντασης. Η ενίσχυση θα είχε ως αποτέλεσμα την παροχή κινήτρου, καθώς, σε αντίθετη περίπτωση, ήτοι απουσίας της ενίσχυσης, οι εταιρείες θα έπρεπε να κλείσουν.

| (189) | Η Επιτροπή δεν θεωρεί ότι δύναται να γίνει δεκτή η θέση ότι μια λειτουργική ενίσχυση που παρέχεται σε μια οποιαδήποτε βιομηχανική επιχείρηση αποτελεί την κατάλληλη απάντηση στην έλλειψη ανταγωνισμού στην τοπική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, η οποία έχει επίπτωση σε όλους τους καταναλωτές ηλεκτρικής ενέργειας. |
| --- | --- |

(189)

Η Επιτροπή δεν θεωρεί ότι δύναται να γίνει δεκτή η θέση ότι μια λειτουργική ενίσχυση που παρέχεται σε μια οποιαδήποτε βιομηχανική επιχείρηση αποτελεί την κατάλληλη απάντηση στην έλλειψη ανταγωνισμού στην τοπική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας, η οποία έχει επίπτωση σε όλους τους καταναλωτές ηλεκτρικής ενέργειας.

| (190) | Επίσης, είναι αμφισβητήσιμη η καταλληλότητα και η αναλογικότητα της ενίσχυσης ως προς τον στόχο αποφυγής της μετεγκατάστασης των βιομηχανικών εγκαταστάσεων εκτός Ένωσης. Δεν υπάρχει προηγούμενο στην πρακτική λήψης αποφάσεων της Επιτροπής, ούτε στη νομολογία των Δικαστηρίων της Ένωσης, στο οποίο ένα τέτοιο επιχείρημα να έγινε δεκτό ως αιτιολογία για τη χορήγηση κρατικής ενίσχυσης. Οι αποφάσεις όσον αφορά τη μετεγκατάσταση της παραγωγής, στο σύνολό της ή εν μέρει, αφορούν την επιχειρησιακή στρατηγική των μεμονωμένων εταιρειών και η Επιτροπή δεν έχει ποτέ υποστηρίξει ότι αυτό θα συνιστούσε δυσλειτουργία της αγοράς. Ήδη στο παρελθόν, στις υποθέσεις Terni (72) και Alcoa (73), η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες για τους εν λόγω ισχυρισμούς που επιχειρούν να συνδέσουν τα μέτρα ενίσχυσης με τον στόχο της παρεμπόδισης της μετεγκατάστασης βιομηχανιών. |
| --- | --- |

(190)

Επίσης, είναι αμφισβητήσιμη η καταλληλότητα και η αναλογικότητα της ενίσχυσης ως προς τον στόχο αποφυγής της μετεγκατάστασης των βιομηχανικών εγκαταστάσεων εκτός Ένωσης. Δεν υπάρχει προηγούμενο στην πρακτική λήψης αποφάσεων της Επιτροπής, ούτε στη νομολογία των Δικαστηρίων της Ένωσης, στο οποίο ένα τέτοιο επιχείρημα να έγινε δεκτό ως αιτιολογία για τη χορήγηση κρατικής ενίσχυσης. Οι αποφάσεις όσον αφορά τη μετεγκατάσταση της παραγωγής, στο σύνολό της ή εν μέρει, αφορούν την επιχειρησιακή στρατηγική των μεμονωμένων εταιρειών και η Επιτροπή δεν έχει ποτέ υποστηρίξει ότι αυτό θα συνιστούσε δυσλειτουργία της αγοράς. Ήδη στο παρελθόν, στις υποθέσεις Terni (72) και Alcoa (73), η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες για τους εν λόγω ισχυρισμούς που επιχειρούν να συνδέσουν τα μέτρα ενίσχυσης με τον στόχο της παρεμπόδισης της μετεγκατάστασης βιομηχανιών.

| (191) | Θα πρέπει να επισημανθεί επίσης ότι τα συχνά αναφερόμενα συμπεράσματα εξειδικευμένων οργάνων, όπως η ομάδα υψηλού επιπέδου για την ενέργεια, την ανταγωνιστικότητα και το περιβάλλον (74) δεν προτείνουν τη χορήγηση ειδικών κρατικών ενισχύσεων για την επίλυση των προβλημάτων ανταγωνιστικότητας που οφείλονται στις υψηλές τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας, αλλά υπερασπίζονται την ανάγκη πλήρους τήρησης των διατάξεων σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις (75). |
| --- | --- |

(191)

Θα πρέπει να επισημανθεί επίσης ότι τα συχνά αναφερόμενα συμπεράσματα εξειδικευμένων οργάνων, όπως η ομάδα υψηλού επιπέδου για την ενέργεια, την ανταγωνιστικότητα και το περιβάλλον (74) δεν προτείνουν τη χορήγηση ειδικών κρατικών ενισχύσεων για την επίλυση των προβλημάτων ανταγωνιστικότητας που οφείλονται στις υψηλές τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας, αλλά υπερασπίζονται την ανάγκη πλήρους τήρησης των διατάξεων σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις (75).

| (192) | Ενόψει των ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι τα αμφισβητούμενα καθεστώτα τιμολόγησης του 2004 και του 2005 δεν δύνανται να τύχουν καμίας από τις παρεκκλίσεις του άρθρου 107 της ΣΛΕΕ. Οι παρεκκλίσεις που προβλέπονται στο άρθρο 107 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ δεν είναι εφαρμοστέες, δεδομένου ότι η ενίσχυση δεν έχει κοινωνικό χαρακτήρα, δεν έχει ως στόχο να επανορθώσει ζημίες που προκλήθηκαν από θεομηνίες ή άλλα έκτακτα γεγονότα και δεν χορηγήθηκε για να αντισταθμίσει οικονομικά μειονεκτήματα που προκλήθηκαν από τη διαίρεση της Γερμανίας. Δεν είναι εφαρμοστέες ούτε και οι παρεκκλίσεις που προβλέπονται στο άρθρο 107 παράγραφος 3 στοιχεία β) και δ) της ΣΛΕΕ, αφού το μέτρο δεν έχει ως σκοπό να προωθήσει την εκτέλεση ενός σημαντικού σχεδίου κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος ή να άρει μια σοβαρή διαταραχή της οικονομίας κράτους μέλους, ή να προωθήσει τον πολιτισμό και τη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς. Όσον αφορά την παρέκκλιση του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α) της ΣΛΕΕ, η διεξαχθείσα προηγουμένως ανάλυση στις αιτιολογικές σκέψεις από 160 έως 187 αποδεικνύει ότι το καθεστώς τιμολόγησης δεν μπορεί να εγκριθεί ως ενίσχυση για την προώθηση της οικονομικής αναπτύξεως περιοχής στην οποία το βιοτικό επίπεδο είναι ασυνήθως χαμηλό και στην οποία επικρατεί σοβαρή υποαπασχόληση. Όσον αφορά το άρθρο 107 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της ΣΛΕΕ, όπως αναφέρεται στις αιτιολογικές σκέψεις από 155 έως 158, οι λειτουργικές ενισχύσεις δεν μπορούν να τύχουν, καταρχήν, αυτής της παρεκκλίσεως, η Επιτροπή δεν διακρίνει καμία ειδική περίσταση που να πληροί τη χορήγηση μιας τέτοιας ενίσχυσης στη συγκεκριμένη περίπτωση. |
| --- | --- |

(192)

Ενόψει των ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι τα αμφισβητούμενα καθεστώτα τιμολόγησης του 2004 και του 2005 δεν δύνανται να τύχουν καμίας από τις παρεκκλίσεις του άρθρου 107 της ΣΛΕΕ. Οι παρεκκλίσεις που προβλέπονται στο άρθρο 107 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ δεν είναι εφαρμοστέες, δεδομένου ότι η ενίσχυση δεν έχει κοινωνικό χαρακτήρα, δεν έχει ως στόχο να επανορθώσει ζημίες που προκλήθηκαν από θεομηνίες ή άλλα έκτακτα γεγονότα και δεν χορηγήθηκε για να αντισταθμίσει οικονομικά μειονεκτήματα που προκλήθηκαν από τη διαίρεση της Γερμανίας. Δεν είναι εφαρμοστέες ούτε και οι παρεκκλίσεις που προβλέπονται στο άρθρο 107 παράγραφος 3 στοιχεία β) και δ) της ΣΛΕΕ, αφού το μέτρο δεν έχει ως σκοπό να προωθήσει την εκτέλεση ενός σημαντικού σχεδίου κοινού ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος ή να άρει μια σοβαρή διαταραχή της οικονομίας κράτους μέλους, ή να προωθήσει τον πολιτισμό και τη διατήρηση της πολιτιστικής κληρονομιάς. Όσον αφορά την παρέκκλιση του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο α) της ΣΛΕΕ, η διεξαχθείσα προηγουμένως ανάλυση στις αιτιολογικές σκέψεις από 160 έως 187 αποδεικνύει ότι το καθεστώς τιμολόγησης δεν μπορεί να εγκριθεί ως ενίσχυση για την προώθηση της οικονομικής αναπτύξεως περιοχής στην οποία το βιοτικό επίπεδο είναι ασυνήθως χαμηλό και στην οποία επικρατεί σοβαρή υποαπασχόληση. Όσον αφορά το άρθρο 107 παράγραφος 3 στοιχείο γ) της ΣΛΕΕ, όπως αναφέρεται στις αιτιολογικές σκέψεις από 155 έως 158, οι λειτουργικές ενισχύσεις δεν μπορούν να τύχουν, καταρχήν, αυτής της παρεκκλίσεως, η Επιτροπή δεν διακρίνει καμία ειδική περίσταση που να πληροί τη χορήγηση μιας τέτοιας ενίσχυσης στη συγκεκριμένη περίπτωση.

| (193) | Η Επιτροπή θεωρεί, συνεπώς, ότι τόσο το καθεστώς τιμολόγησης του 2004 όσο και εκείνο του 2005 είναι ασυμβίβαστο με την εσωτερική αγορά. |
| --- | --- |

(193)

Η Επιτροπή θεωρεί, συνεπώς, ότι τόσο το καθεστώς τιμολόγησης του 2004 όσο και εκείνο του 2005 είναι ασυμβίβαστο με την εσωτερική αγορά.

| (194) | Εν κατακλείδι, η Επιτροπή δεν οφείλει να εξετάσει τα ενδεχόμενα σωρευτικά αποτελέσματα της νέας ενίσχυσης με τις παλαιές μη συμβιβάσιμες ενισχύσεις της αιτιολογικής σκέψης 31 στο πλαίσιο της νομολογίας Deggendorf. |
| --- | --- |

(194)

Εν κατακλείδι, η Επιτροπή δεν οφείλει να εξετάσει τα ενδεχόμενα σωρευτικά αποτελέσματα της νέας ενίσχυσης με τις παλαιές μη συμβιβάσιμες ενισχύσεις της αιτιολογικής σκέψης 31 στο πλαίσιο της νομολογίας Deggendorf.

7.   ΑΝΑΚΤΗΣΗ

| (195) | Σύμφωνα με το άρθρο 14 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του Συμβουλίου, σε περίπτωση αρνητικής απόφασης για υπόθεση παράνομων ενισχύσεων που δεν είναι συμβιβάσιμες με την κοινή αγορά, είναι αναγκαίο να αποκατασταθούν πραγματικές συνθήκες ανταγωνισμού, εκτός και αν η ανάκτηση της ενίσχυσης αντίκειται σε κάποια γενική αρχή του κοινοτικού δικαίου. |
| --- | --- |

(195)

Σύμφωνα με το άρθρο 14 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του Συμβουλίου, σε περίπτωση αρνητικής απόφασης για υπόθεση παράνομων ενισχύσεων που δεν είναι συμβιβάσιμες με την κοινή αγορά, είναι αναγκαίο να αποκατασταθούν πραγματικές συνθήκες ανταγωνισμού, εκτός και αν η ανάκτηση της ενίσχυσης αντίκειται σε κάποια γενική αρχή του κοινοτικού δικαίου.

| (196) | Στην εξεταζόμενη υπόθεση, μόνο τα καθεστώτα τιμολόγησης που αφορούν το 2004 (υπόθεση C 38/Α/04) υπόκεινται σε ανάκτηση, διότι τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2005 (υπόθεση C 13/06) δεν εφαρμόστηκαν. |
| --- | --- |

(196)

Στην εξεταζόμενη υπόθεση, μόνο τα καθεστώτα τιμολόγησης που αφορούν το 2004 (υπόθεση C 38/Α/04) υπόκεινται σε ανάκτηση, διότι τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2005 (υπόθεση C 13/06) δεν εφαρμόστηκαν.

7.1.   Εύλογη προσδοκία και άλλες γενικές αρχές του δικαίου της Ένωσης που μπορούν να εμποδίσουν την ανάκτηση

| (197) | Κατά πάγια νομολογία, εφόσον παρέχεται ενίσχυση η οποία δεν έχει προηγουμένως κοινοποιηθεί στην Επιτροπή βάσει του άρθρου 108 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ, ο δικαιούχος της ενίσχυσης δεν μπορεί κατά τον χρόνο εκείνο να έχει την εύλογη προσδοκία ότι η ενίσχυση είναι νόμιμη (76). Μια συνετή επιχείρηση πρέπει κανονικά να είναι σε θέση να εξακριβώσει ότι τηρήθηκε η διαδικασία κοινοποίησης και ότι η ενίσχυση είναι νόμιμη. |
| --- | --- |

(197)

Κατά πάγια νομολογία, εφόσον παρέχεται ενίσχυση η οποία δεν έχει προηγουμένως κοινοποιηθεί στην Επιτροπή βάσει του άρθρου 108 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ, ο δικαιούχος της ενίσχυσης δεν μπορεί κατά τον χρόνο εκείνο να έχει την εύλογη προσδοκία ότι η ενίσχυση είναι νόμιμη (76). Μια συνετή επιχείρηση πρέπει κανονικά να είναι σε θέση να εξακριβώσει ότι τηρήθηκε η διαδικασία κοινοποίησης και ότι η ενίσχυση είναι νόμιμη.

| (198) | Παρά ταύτα, δεν μπορεί να αποκλεισθεί η δυνατότητα δικαιούχου παράνομης ενίσχυσης να επικαλεστεί εξαιρετικές περιστάσεις επί των οποίων βάσισε την εύλογη προσδοκία για τη νομιμότητα της ενίσχυσης και να αντιταχθεί κατά συνέπεια στην ανάκτησή της (77). |
| --- | --- |

(198)

Παρά ταύτα, δεν μπορεί να αποκλεισθεί η δυνατότητα δικαιούχου παράνομης ενίσχυσης να επικαλεστεί εξαιρετικές περιστάσεις επί των οποίων βάσισε την εύλογη προσδοκία για τη νομιμότητα της ενίσχυσης και να αντιταχθεί κατά συνέπεια στην ανάκτησή της (77).

| (199) | Οι δικαιούχοι των καθεστώτων του 2004 δεν υπέβαλαν σχετικούς ισχυρισμούς, ούτε και η Επιτροπή δεν διαπίστωσε οιαδήποτε έκτακτη περίσταση που θα μπορούσε να δημιουργήσει στους δικαιούχους μια εύλογη προσδοκία. Ιδίως, η ύπαρξη της απόφασης Alumix του 1996 δεν μπορούσε να δημιουργήσει οιαδήποτε προσδοκία ότι τα καθεστώτα τιμολόγησης δεν συνιστούσαν κρατική ενίσχυση. Όπως αναφέρθηκε στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας του 2004 (βλέπε την αιτιολογική σκέψη 37) το καθεστώς τιμολόγησης που χρησίμευσε ως υπόδειγμα για τα εν λόγω καθεστώτα τιμολόγησης του 2004 δεν ήταν η αρχική Alumix την οποία η Επιτροπή, το 1996, είχε διασαφηνίσει ότι δεν συνιστούσε κρατική ενίσχυση, αλλά ένα μέτρο εντελώς νέο, που είχε τροποποιηθεί σε μεγάλο βαθμό [ιδίως όσον αφορά τον μηχανισμό χρηματοδότησής του (78)] και είχε παραταθεί χρονικά από τις ιταλικές αρχές. Σε μια τέτοια κατάσταση, ένας συνετός δικαιούχος έπρεπε να βεβαιωθεί ότι η ενίσχυση ήταν νόμιμη. |
| --- | --- |

(199)

Οι δικαιούχοι των καθεστώτων του 2004 δεν υπέβαλαν σχετικούς ισχυρισμούς, ούτε και η Επιτροπή δεν διαπίστωσε οιαδήποτε έκτακτη περίσταση που θα μπορούσε να δημιουργήσει στους δικαιούχους μια εύλογη προσδοκία. Ιδίως, η ύπαρξη της απόφασης Alumix του 1996 δεν μπορούσε να δημιουργήσει οιαδήποτε προσδοκία ότι τα καθεστώτα τιμολόγησης δεν συνιστούσαν κρατική ενίσχυση. Όπως αναφέρθηκε στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας του 2004 (βλέπε την αιτιολογική σκέψη 37) το καθεστώς τιμολόγησης που χρησίμευσε ως υπόδειγμα για τα εν λόγω καθεστώτα τιμολόγησης του 2004 δεν ήταν η αρχική Alumix την οποία η Επιτροπή, το 1996, είχε διασαφηνίσει ότι δεν συνιστούσε κρατική ενίσχυση, αλλά ένα μέτρο εντελώς νέο, που είχε τροποποιηθεί σε μεγάλο βαθμό [ιδίως όσον αφορά τον μηχανισμό χρηματοδότησής του (78)] και είχε παραταθεί χρονικά από τις ιταλικές αρχές. Σε μια τέτοια κατάσταση, ένας συνετός δικαιούχος έπρεπε να βεβαιωθεί ότι η ενίσχυση ήταν νόμιμη.

| (200) | Επίσης, η Επιτροπή θεωρεί ότι η ανάκτηση δεν παραβαίνει καμία άλλη γενική αρχή του δικαίου της Ένωσης. |
| --- | --- |

(200)

Επίσης, η Επιτροπή θεωρεί ότι η ανάκτηση δεν παραβαίνει καμία άλλη γενική αρχή του δικαίου της Ένωσης.

7.2.   Προσδιορισμός των προς ανάκτηση ποσών

| (201) | Όλα τα ποσά μη συμβιβάσιμης ενίσχυσης που εισπράχθηκαν από την Portovesme, την ILA και την Eurallumina δυνάμει του άρθρου 1 του διατάγματος του 2004 και έπειτα, πρέπει να ανακτηθούν εντόκως, σύμφωνα με το κεφάλαιο V του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 794/2004 της Επιτροπής, της 21ης Απριλίου 2004, σχετικά με την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του Συμβουλίου, για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του άρθρου 93 της Συνθήκης ΕΚ (79). |
| --- | --- |

(201)

Όλα τα ποσά μη συμβιβάσιμης ενίσχυσης που εισπράχθηκαν από την Portovesme, την ILA και την Eurallumina δυνάμει του άρθρου 1 του διατάγματος του 2004 και έπειτα, πρέπει να ανακτηθούν εντόκως, σύμφωνα με το κεφάλαιο V του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 794/2004 της Επιτροπής, της 21ης Απριλίου 2004, σχετικά με την εφαρμογή του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του Συμβουλίου, για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του άρθρου 93 της Συνθήκης ΕΚ (79).

| (202) | Η ανάκτηση αποβλέπει στην αποκατάσταση των συνθηκών ανταγωνισμού στις οποίες τελούσαν οι δικαιούχοι πριν από τη χορήγηση της μη συμβιβάσιμης ενίσχυσης, καταργώντας το αθέμιτο πλεονέκτημα που αυτή είχε παράσχει. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, αυτό το πλεονέκτημα αντιστοιχεί στη διαφορά μεταξύ της προτιμησιακής τιμολόγησης και της τιμής της ηλεκτρικής ενέργειας που θα είχαν καταβάλει οι δικαιούχοι στην αγορά ελλείψει των εν λόγω καθεστώτων τιμολόγησης. |
| --- | --- |

(202)

Η ανάκτηση αποβλέπει στην αποκατάσταση των συνθηκών ανταγωνισμού στις οποίες τελούσαν οι δικαιούχοι πριν από τη χορήγηση της μη συμβιβάσιμης ενίσχυσης, καταργώντας το αθέμιτο πλεονέκτημα που αυτή είχε παράσχει. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, αυτό το πλεονέκτημα αντιστοιχεί στη διαφορά μεταξύ της προτιμησιακής τιμολόγησης και της τιμής της ηλεκτρικής ενέργειας που θα είχαν καταβάλει οι δικαιούχοι στην αγορά ελλείψει των εν λόγω καθεστώτων τιμολόγησης.

| (203) | Τη στιγμή κατά την οποία εφαρμόστηκαν τα καθεστώτα τιμολόγησης, όλες οι ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις αγόραζαν ηλεκτρική ενέργεια βάσει διμερών συμβάσεων. Το κράτος παρενέβη με αντισταθμιστικές πληρωμές για να επιδοτήσει την τιμή που είχε συμφωνηθεί κατά τη σύμβαση. Συνεπώς, τα προς ανάκτηση ποσά αντιστοιχούν στις αντισταθμιστικές πληρωμές που έλαβαν οι δικαιούχοι κατά την αναφερθείσα περίοδο (βλέπε την αιτιολογική σκέψη 30). |
| --- | --- |

(203)

Τη στιγμή κατά την οποία εφαρμόστηκαν τα καθεστώτα τιμολόγησης, όλες οι ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις αγόραζαν ηλεκτρική ενέργεια βάσει διμερών συμβάσεων. Το κράτος παρενέβη με αντισταθμιστικές πληρωμές για να επιδοτήσει την τιμή που είχε συμφωνηθεί κατά τη σύμβαση. Συνεπώς, τα προς ανάκτηση ποσά αντιστοιχούν στις αντισταθμιστικές πληρωμές που έλαβαν οι δικαιούχοι κατά την αναφερθείσα περίοδο (βλέπε την αιτιολογική σκέψη 30).

8.   ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

Η Επιτροπή θεωρεί ότι τόσο τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2004 όσο και εκείνα του 2005 συνιστούν λειτουργική ενίσχυση, η οποία δεν μπορεί να υπαχθεί σε καμία από τις παρεκκλίσεις γενικής απαγόρευσης των κρατικών ενισχύσεων που προβλέπει η Συνθήκη ΕΚ και ως εκ τούτου είναι μη συμβιβάσιμες με την εσωτερική αγορά.

Όσον αφορά τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2004, τα οποία εφαρμόστηκαν παράνομα κατά παράβαση του άρθρου 108 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ, πρέπει να παύσουν όλες οι μελλοντικές πληρωμές και οι ενισχύσεις που έχουν καταβληθεί ήδη θα πρέπει να ανακτηθούν. Το προς ανάκτηση ποσό ισούται με το άθροισμα όλων των αντισταθμιστικών εισφορών που κατέθεσε το Cassa Conguaglio στις Portovesme, ILA και Eurallumina.

Δεν θα εφαρμοστούν τα καθεστώτα τιμολόγησης του 2005, που η Ιταλία κοινοποίησε δεόντως σύμφωνα με το άρθρο 108 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

1.   Η κρατική ενίσχυση που η Ιταλία προτίθεται να χορηγήσει δυνάμει του άρθρου 11 εδάφιο 12 του νομοθετικού διατάγματος αριθ. 35 της 14ης Μαρτίου 2005, το οποίο μετατράπηκε στον νόμο 80/2005 της 14ης Μαΐου 2005 υπέρ της Portovesme Srl, Eurallumina Spa, ILA Spa και Syndial SpA είναι ασυμβίβαστη με την εσωτερική αγορά.

2.   Αυτή η ενίσχυση δεν μπορεί, για τον λόγο αυτό, να χορηγηθεί.

Άρθρο 2

Η κρατική ενίσχυση που χορηγήθηκε παράνομα από την Ιταλία κατά παράβαση του άρθρου 108 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ, βάσει του άρθρου 1 του διατάγματος του προέδρου του υπουργικού συμβουλίου της 6ης Φεβρουαρίου 2002, για ποσό 12 845 892,82 ευρώ υπέρ της Portovesme Srl, 5 208 152,05 ευρώ υπέρ της Eurallumina SpA και 291 120,27 ευρώ υπέρ της ILA Spa, είναι ασυμβίβαστη με την εσωτερική αγορά.

Άρθρο 3

1.   Η Ιταλία υποχρεούται να ανακτήσει την ενίσχυση που αναφέρεται στο άρθρο 1 και καταβλήθηκε στους δικαιούχους.

2.   Οι ανακτώμενες ενισχύσεις βαρύνονται με τόκο από τον χρόνο κατά τον οποίο τέθηκαν στη διάθεση των δικαιούχων μέχρι τον χρόνο της πραγματικής τους ανάκτησης.

3.   Οι τόκοι υπολογίζονται σύμφωνα με τη μέθοδο προσδιορισμού του επιτοκίου βάσει του κεφαλαίου V του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 794/2007.

4.   Η Ιταλία διακόπτει όλες τις μελλοντικές πληρωμές της ενίσχυσης που αναφέρεται στο άρθρο 2 από την ημερομηνία έκδοσης της παρούσας απόφασης.

Άρθρο 4

1.   Η ανάκτηση της ενίσχυσης που αναφέρεται στο άρθρο 2 είναι άμεση και αποτελεσματική.

2.   Η Ιταλία εκτελεί την παρούσα απόφαση εντός τεσσάρων μηνών από την ημερομηνία κοινοποίησής της.

Άρθρο 5

1.   Εντός δύο μηνών από την κοινοποίηση της παρούσας απόφασης, η Ιταλία διαβιβάζει στην Επιτροπή τις ακόλουθες πληροφορίες:

| α) | το συνολικό ποσό (κεφάλαιο και τόκοι ανάκτησης) που πρέπει να ανακτηθεί από τον δικαιούχο· |
| --- | --- |

α)

το συνολικό ποσό (κεφάλαιο και τόκοι ανάκτησης) που πρέπει να ανακτηθεί από τον δικαιούχο·

| β) | λεπτομερή περιγραφή των μέτρων που ήδη έλαβε και προβλέπεται να λάβει προς εκτέλεση της παρούσας απόφασης· |
| --- | --- |

β)

λεπτομερή περιγραφή των μέτρων που ήδη έλαβε και προβλέπεται να λάβει προς εκτέλεση της παρούσας απόφασης·

| γ) | έγγραφα τα οποία να αποδεικνύουν ότι ζητήθηκε από τον δικαιούχο η επιστροφή της ενίσχυσης. |
| --- | --- |

γ)

έγγραφα τα οποία να αποδεικνύουν ότι ζητήθηκε από τον δικαιούχο η επιστροφή της ενίσχυσης.

2.   Η Ιταλία ενημερώνει την Επιτροπή για την πρόοδο των εθνικών μέτρων που ελήφθησαν για την εκτέλεση της παρούσας απόφασης μέχρι να ολοκληρωθεί η ανάκτηση της ενίσχυσης που αναφέρεται στο άρθρο 2. Υποβάλλει αμέσως, κατόπιν απλού αιτήματος της Επιτροπής, όλες τις πληροφορίες σχετικά με τα μέτρα που έχει ήδη λάβει και προγραμματίσει για να συμμορφωθεί με την παρούσα απόφαση. Παρέχει επίσης λεπτομερείς πληροφορίες για τα ποσά της ενίσχυσης και των τόκων που έχουν ήδη ανακτηθεί από τον δικαιούχο.

Άρθρο 6

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Ιταλική Δημοκρατία.

Βρυξέλλες, 23 Φεβρουαρίου 2011.

Για την Επιτροπή

Joaquín ALMUNIA

Αντιπρόεδρος

---

(1)  ΕΕ C 30 της 5.2.2005, σ. 7 και ΕΕ C 145 της 21.6.2006, σ. 8.

1

(2)  ΕΕ C 30 της 5.2.2005, σ. 7.

2

(3)  Απόφαση 2010/460/ΕΕ της Επιτροπής, της 19ης Νοεμβρίου 2009, σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις C 38/A/04 (πρώην NN 58/04) και C 36/B/06 (πρώην NN 38/06) που εφάρμοσε η Ιταλία υπέρ της Alcoa Transformazioni (ΕΕ L 227 της 28.8.2010, σ. 62).

3

(4)  ΕΕ C 145 της 21.6.2006, σ. 8.

4

(5)  Για τις εγκαταστάσεις που βρίσκονται στο Portoscuso και στο San Gavino.

5

(6)  Η αλουμίνα είναι ενδιάμεση πρώτη ύλη που εξάγεται από τον βωξίτη, και χρησιμοποιείται για την τήξη του αλουμινίου. Μεγάλο μέρος της παραγωγής της Eurallumina τροφοδοτεί τα χυτήρια της Alcoa που βρίσκονται πολύ κοντά.

6

(7)  Ο μηχανισμός του καθεστώτος τιμολόγησης περιγράφεται στο άρθρο 73 του «κειμένου των διατάξεων για την παροχή υπηρεσιών μεταφοράς, διανομής, μέτρησης και πώλησης ηλεκτρικής ενέργειας για την περίοδο 2004-2007». Το κείμενο συντάσσεται και ενημερώνεται τακτικά από την AEEG.

7

(8)  Η Cassa Conquaglio, δημόσιος οργανισμός που ιδρύθηκε με το νομοθετικό διάταγμα αριθ. 98 της 26ης Ιανουαρίου 1948, λειτουργεί βάσει οδηγιών που προέρχονται από την AEEG και διαχειρίζεται ιδίως τις χρηματοοικονομικές ροές σχετικά με τα καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης για την ηλεκτρική ενέργεια (είσπραξη των εισφορών και καταβολή στους τελικούς δικαιούχους).

8

(9)  Οι δικαιούχοι μπορούσαν επίσης να παραιτηθούν των ισχυουσών συμβάσεων παροχής και να απευθυνθούν απευθείας στον μοναδικό αγοραστή, ένα δημόσιο οργανισμό που συγκέντρωνε τη ζήτηση των καταναλωτών που είχαν την πρόθεση να επωφεληθούν της παροχής του και αγόραζε την ηλεκτρική ενέργεια για λογαριασμό τους στη χονδρική αγορά της ηλεκτρικής ενέργειας στην καλύτερη δυνατή τιμή. Εάν ένας δικαιούχους αντισταθμιστικών πληρωμών αποφάσιζε να επιλέξει αυτό το καθεστώς, το κράτος θα θεωρούσε την τιμή που επέβαλε ο μοναδικός αγοραστής ως αναφορά για τον υπολογισμό των αντισταθμιστικών πληρωμών. Αυτή η ρύθμιση εφαρμόστηκε για να μειωθεί στο ελάχιστο το κόστος του καθεστώτος για το κοινωνικό σύνολο, αφού αποθάρρυνε τους δικαιούχους από το να συνάψουν δυσμενείς συνάψεις παροχής με τους προμηθευτές τους ηλεκτρικής ενέργειας (που θα είχαν ως αποτέλεσμα την πληρωμή μεγαλύτερων ποσών για τις αντισταθμιστικές πληρωμές). Αυτό το μέσο ωστόσο ήταν προαιρετικό: οι δικαιούχοι δεν είχαν υποχρέωση να απευθυνθούν στο μοναδικό αγοραστή για να τύχουν των αντισταθμιστικών πληρωμών.

9

(10)  Το βασικό ιταλικό τιμολόγιο ηλεκτρικού ρεύματος, που αντικατοπτρίζει τον τρόπο καταλογισμού του κόστους ηλεκτρικής ενέργειας στους τελικούς καταναλωτές, υποδιαιρείται σε «στοιχεία τιμολόγησης». Κάθε στοιχείο προορίζεται για τη χρηματοδότηση συγκεκριμένου κόστους. Έτσι, για παράδειγμα το στοιχεία Α2 του τιμολογίου χρηματοδοτεί το κόστος παροπλισμού των παλαιών πυρηνικών σταθμών ενώ το στοιχείο A3 χρηματοδοτεί τις εγκαταστάσεις ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Το στοιχείο Α4 χρηματοδοτούσε τα καθεστώτα προτιμησιακής τιμολόγησης. Όλοι οι λογαριασμοί των τελικών καταναλωτών είναι διαρθρωμένοι κατ’ αυτόν τον τρόπο.

10

(11)  Επιστολή της AEEG της 17ης Δεκεμβρίου 2004 που απεστάλη στον υπουργό των παραγωγικών δραστηριοτήτων. Βάσει των διαθέσιμων πληροφοριών, όμως, δεν προκύπτει ότι το διάταγμα του 2004 καταργήθηκε επίσημα από τις ιταλικές αρχές.

11

(12)  Που κατά πάσα πιθανότητα πρέπει να εννοηθεί ως η αγορά ΕΕ/ΕΟΧ.

12

(13)  Αυτό το άρθρο παρέτεινε τις τιμές Alcoa και Terni μέχρι το 2010.

13

(14)  R.G. n. 2317/2005.

14

(15)  Ιδίως, το νομοθετικό διάταγμα αριθ. 79/1999 για τη μεταφορά στο εθνικό δίκαιο της οδηγίας 96/92/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 19ης Δεκεμβρίου 1996, σχετικά με τους κοινούς κανόνες για την εσωτερική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας (ΕΕ L 27 της 30.1.1997, σ. 20).

15

(16)  Αποφάσεις της Επιτροπής C/2005/4436/06 της 7.12.2005 και C/2007/286/3 της 7.2.2007.

16

(17)  Αποφάσεις της Επιτροπής C (2004) 4329 της 16ης Νοεμβρίουe 2004, ΕΕ C 30 της 5.2.2005, σ. 7.

17

(18)  ΕΕ C 288 της 1.10.1996, σ. 4.

18

(19)  ΕΕ C 74 της 10.3.1998, σ. 9, σημεία από 4.15 έως 4.17, όπως τροποποιήθηκε (ΕΕ C 258 της 9.9.2000, σ. 5).

19

(20)  ΕΕ L 283 της 31.10.2003, σ. 51.

20

(21)  Ιδίως, οι ιταλικές αρχές διασαφήνισαν ότι οι τιμές που εφαρμόζονταν στους συνδρομητές υψηλής ενεργειακής έντασης διαπραγματεύονται διμερώς και κατά συνέπεια δεν δημοσιοποιούνται. Οι ιταλικές αρχές εξήγησαν ότι γι’ αυτό το λόγο δεν ήταν σε θέση να αναφέρουν τις τιμές που πλήρωσαν για την ηλεκτρική ενέργεια οι δικαιούχοι και οι ανταγωνιστές τους σε άλλες ιταλικές περιοχές.

21

(22)  ΕΕ C 54 της 4.3.2006, σ. 13.

22

(23)  Υπόθεση C 80/01 (υπόθεση αλουμίνα, απόφαση της Επιτροπής 2006/323/ΕΚ). Η υπόθεση αφορούσε την απαλλαγή από τον ειδικό φόρο κατανάλωσης των πετρελαιοειδών που χρησιμοποιούνται για την παραγωγή αλουμίνας στη Σαρδηνία (Ιταλία), στην Gardanne (Γαλλία) και στο Shannon (Ιρλανδία).

23

(24)  Απόφαση του Δικαστηρίου της 15ης Μαΐου 1997 στην υπόθεση C-355/95, Textilwerke Deggendorf GmbH (TWD) κατά Επιτροπής Συλλογή 1997, σ. I-2549.

24

(25)  Βλέπε το σημείο 9 της παρούσας απόφασης.

25

(26)  Το μετάλλευμα αλουμινίου, που αποτελεί την πρώτη ύλη για την παραγωγή αλουμίνας.

26

(27)  Την ημερομηνία σύνταξης της παρούσας απόφασης, η Eurallumina έχει αναστείλει την παραγωγή για άνω του ενός έτους και οι εργαζόμενοι της είναι στο ταμείο ανεργίας.

27

(28)  Έγγραφο COM(2004) 863 τελικό.

28

(29)  Υπόθεση C-379/98, Συλλογή 2001, σ. I-2099.

29

(30)  Η ημερομηνία ολοκλήρωσης αυτών των υποδομών είχε προβλεφθεί από την Ιταλία για το 2007. Στο πλαίσιο της υπόθεσης C 13/2006 και της υπόθεσης C 36/B/2006, η Ιταλία παρέτεινε την προβλεπόμενη ημερομηνία για το 2010. Κατά την ημερομηνία έκδοσης της παρούσας απόφασης, ο αγωγός αερίου GALSI δεν είχε ακόμη κατασκευαστεί (προβλεπόμενη ημερομηνία για τη θέση σε λειτουργία: 2014) και το καλώδιο SAPEI λειτουργεί μόνο μερικώς.

30

(31)  Πρώτη έκθεση της ομάδας υψηλού επιπέδου, «Contributing to an integrated approach on competitiveness, energy and environment policies» (συνεισφορά σε μια ολοκληρωμένη προσέγγιση των πολιτικών για την ανταγωνιστικότητα, την ενέργεια και το περιβάλλον), http://ec.europa.eu/enterprise/environment/hlg_en.htm. Η ομάδα υψηλού επιπέδου είναι ένα φόρουμ στο οποίο συμμετέχουν εκπρόσωποι της Επιτροπής και επικεφαλής επιχειρήσεων.

31

(32)  Αυτό το υψηλό επίπεδο αποθέματος (80 % της ανώτατης ενέργειας που απορροφάται από το δίκτυο) καθορίστηκε με υπουργικό διάταγμα της 7ης Αυγούστου 2000.

32

(33)  Αυτό το στοιχείο επιτεύχθηκε προσθέτοντας στην προτιμησιακή τιμή των περίπου 26 ευρώ/MWh μια αντισταθμιστική πληρωμή ίση με 37 ευρώ/Mhw.

33

(34)  Βλέπε, για παράδειγμα, την υπόθεση των Ολλανδών που καλλιεργούν οπωροκηπευτικά, απόφαση 85/215/ΕΟΚ της Επιτροπής,της 13ης Φεβρουαρίου 1985, σχετικά με την προτιμησιακή τιμή του φυσικού αερίου για τους Ολλανδούς που καλλιεργούν οπωροκηπευτικά (ΕΕ L 97 της 4.4.1985, σ. 49). Σ’ αυτή την υπόθεση, η Επιτροπή έλαβε υπόψη της τις πραγματικές συνθήκες της αγοράς και εφάρμοσε τη δοκιμή του φορέα σε οικονομία της αγοράς για να αξιολογήσει την ύπαρξη πλεονεκτήματος σε ορισμένες τιμές για το φυσικό αέριο.

34

(35)  Βλέπε, για παράδειγμα, την απόφαση του/δικαστηρίου στην υπόθεση C-372/97 Ιταλία κατά Επιτροπής, Συλλογή 2004, σ. I-3679, σκέψη 67.

35

(36)  Η πρώτη οδηγία για την απελευθέρωση 96/92/ΕΚ (βλέπε υποσημείωση 15) μεταφέρθηκε στο εθνικό δίκαιο από την Ιταλία με το διάταγμα αριθ. 79/1999.

36

(37)  Υπόθεση T-332/06 Alcoa Trasformazioni, Συλλογή 2009, σ. II-29 (στο στάδιο αιτήσεως αναιρέσεως).

37

(38)  Απόφαση του Δικαστηρίου στην υπόθεση C-241/94 Γαλλία κατά Επιτροπής, Συλλογή 1996, σ. I-4551, σκέψη 34.

38

(39)  Βλέπε για παράδειγμα, την απόφαση του Δικαστηρίου στην υπόθεση PreussenElektra που προαναφέρθηκε ανωτέρω, σημείο 58.

39

(40)  Βλέπε, για παράδειγμα, την απόφαση του Δικαστηρίου στην υπόθεση C-482/99 Γαλλία κατά Επιτροπής, (Stardust Marine) Συλλογή 2002, σ. I-4397, σκέψη 24.

40

(41)  Βλέπε τις αποφάσεις του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου στην υπόθεση C-78/76, Steinike & Weinlig, Συλλογή 1977, σ. 595 και στην υπόθεση C-47/69, Γαλλικός υφαντουργικός κλάδος, Συλλογή 1970, σ. 487.

41

(42)  Βλέπε υποσημείωση 29.

42

(43)  Απόφαση του Δικαστηρίου στην υπόθεση C-345/02 της 15ης Ιουλίου 2004, Pearle και Έτεροι, Συλλογή 2004, σ. I-7139.

43

(44)  Απόφαση του Πρωτοδικείου στην υπόθεση T-136/05 Earl Salvat κατά Επιτροπής, Συλλογή 2007, σ. II-4063, σκέψεις 137-165.

44

(45)  Απόφαση του Δικαστηρίου στην υπόθεση C-57/86 Ελλάδα κατά Επιτροπής Συλλογή/1988, σ. I-2855, σκέψη 12; PreussenElektra, ομοίως, προδικαστική απόφαση του Δικαστηρίου στην υπόθεση C-126/01 Gemo Συλλογή 2003, σ. I-13769, σκέψη 23.

45

(46)  Αποφάσεις Stardust, ομοίως, Pearle, ομοίως, και Earl Salvat, ομοίως.

46

(47)  Απόφαση του Δικαστηρίου της 17ης Ιουλίου 2008 στην υπόθεση C-206/06 Essent Netwerk Noord κατά Aluminium Defzijl, που δεν έχει ακόμα δημοσιευθεί, σκέψη 69 και 70.

47

(48)  Απόφαση της Επιτροπής C(2004) 4333 της 1ης Δεκεμβρίου 2004, υπόθεση Ν 490/2000 — Ιταλία — λανθάνον κόστος στον τομέα της ηλεκτρικής ενέργειας.

48

(49)  Απόφαση της 11ης Φεβρουαρίου 2009 στην υπόθεση T-25/07 Iride, Συλλογή 2009, σ. II-245, σκέψη 39.

49

(50)  Βλέπε ανωτέρω υποσημείωση 49, σκέψη 28.

50

(51)  Βλέπε τις αποφάσεις του Δικαστηρίου στην υπόθεση C-303/88 Ιταλία κατά Επιτροπής, Συλλογή 1988, σ. I-1433 και την υπόθεση C-47/69 Γαλλία κατά Επιτροπής, Συλλογή 1970, σ. 4393, βλέπε επίσης την απόφαση του Πρωτοδικείου T-351/02 Deutsche Bahn κατά Επιτροπής, Συλλογή 2006, σ. II-1047.

51

(52)  Απόφαση του Δικαστηρίου στην υπόθεση C-102/87 Γαλλία κατά Επιτροπής, Συλλογή 1988-, σ. I-4067, σκέψη 19· απόφαση του Δικαστηρίου στην υπόθεση C-305/89 Ιταλία κατά Επιτροπής, Συλλογή 1991, σ. I-1603, σκέψη 26.

52

(53)  Η Portovesme ανήκει στην πολυεθνική Glencore. Η Eurallumina ανήκει στη ρωσική εταιρεία Rusal.

53

(54)  Βλέπε, για παράδειγμα, τις αποφάσεις της Επιτροπής για την κίνηση των διαδικασιών σχετικά με τις ρυθμιζόμενες τιμές στη Γαλλία (υπόθεση C 17/07, απόφαση C/2007/2392 της Επιτροπής, της 13ης Ιουνίου 2007, ΕΕ C 164 της 18.7.2007, σ. 9) και Ισπανία (υπόθεση C 3/07, απόφαση C/2007/123/3 της Επιτροπής, της 24ης Ιανουαρίου 2007, ΕΕ C 43 της 27.2.2007, σ. 9).

54

(55)  Απόφαση του Δικαστηρίου στην υπόθεση C-301/87 Γαλλία κατά Επιτροπής, Συλλογή 1990, σ. I-307, σκέψεις 32 και 33· απόφαση του Πρωτοδικείου στην υπόθεση T-214/95 Vlaamse Gewest κατά Επιτροπής, Συλλογή 1998, σ. II-717, σκέψη 67 και απόφαση του Πρωτοδικείου στην υπόθεση Alzetta κατά Επιτροπής, ομοίως, σκέψη 79.

55

(56)  Βλέπε, για παράδειγμα, τις αποφάσεις του Δικαστηρίου στην υπόθεση 730/79, Philip Morris κατά Επιτροπής, Συλλογή1980, σ. 2671, σκέψη 11 και στις συνεκδικασθείσες υποθέσεις C-393/04 και C-41/05 Air Liquide Industries/Ville de Seraing et Province de Liège, Συλλογή 2006, σ. I-5293.

56

(57)  ΕΕ L 83 της 27.3.1999, σ. 1. Το άρθρο 1 στοιχείο β) περίπτωση v) δεύτερη πρόταση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 ορίζει: «Όταν ορισμένα μέτρα μετατρέπονται σε ενισχύσεις λόγω της ελευθέρωσης μιας δραστηριότητας από την κοινοτική νομοθεσία, τα μέτρα αυτά δεν θεωρούνται ως υφιστάμενη ενίσχυση μετά την ταχθείσα ημερομηνία ελευθέρωσης».

57

(58)  Συλλογή 1990, σ. I-3891; υπόθεση C-301/87 Γαλλία κατά Επιτροπής, Συλλογή 1990, σ. I-307, σκέψη 50.

58

(59)  ΕΕ C 37 της 3.2.2001, σ. 3 και ΕΕ C 82 της 1.4.2008, σ. 1.

59

(60)  Πηγή: «Indagine conoscitiva sullo stato della liberalizzazione dei settori dell’energia elettrica e del gas naturale» (Έρευνα σχετικά με την κατάσταση της απελευθέρωσης των τομέων της ηλεκτρικής ενέργειας και του αερίου), Μάιος 2005.

60

(61)  Η Σαρδηνία ήταν συνδεδεμένη με την ηπειρωτική Ιταλία μέσω διασύνδεσης των 270 MWh. (SACOI). Το 2009 κατέστη λειτουργικό το πρώτο τμήμα ενός νέου καλωδίου διασύνδεσης (το SAPEI).

61

(62)  Βλέπε «Έρευνα στον τομέα της ενέργειας» — Ανακοίνωση της Επιτροπής — Έρευνα δυνάμει του άρθρου 17 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1/2003 στον ευρωπαϊκό κλάδο του αερίου και της ηλεκτρικής ενέργειας (Τελική Έκθεση), SEC(2006) 1724), COM(2006) 851 τελικό.

62

(63)  Ο δείκτης HHI στη Σαρδηνία κυμαίνεται από 3 000 έως 3 500. Ωστόσο, στη νότια πλευρά ο HHI είναι υψηλότερος.

63

(64)  Στη Σαρδηνία η E.ON μπορεί να καθορίσει την τιμή για το 67 % των ωρών, η ENEL για το 29 % των ωρών. Εάν ληφθούν υπόψη και οι όμορες ζώνες, η ENEL καθορίζει την τιμή στη μεγάλη ζώνη Macrosud-Sardegna για το 63 % των ωρών. Ωστόσο, στην περιοχή MacroSud η ENEL καθορίζει την τιμή για το 100 % των ωρών.

64

(65)  Επί παραδείγματι, το 2007 η μέση τιμή χονδρικής στην Ιταλία (για τιμή ενέργειας baseload στην αγορά της προηγούμενης ημέρας) στο IPEX (το ιταλικό χρηματιστήριο ηλεκτρικής ενέργειας) ήταν 70,99 ευρώ/MW/h αντί 37,97 ευρώ στο γερμανικό χρηματιστήριο EEX και 40,78 στο γαλλικό χρηματιστήριο Powernext.

65

(66)  Έκθεση της AEEG για το 2008, βάσει των στοιχείων που παρείχε ο διαχειριστής της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας (GME).

66

(67)  Απόφαση της Επιτροπής C(2002) 3715 της 16ης Οκτωβρίου 2002: Μέτρα υπέρ της μείωσης των ενεργειακών δαπανών των μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων (ΕΕ C 132 της 4.6.2002, σ. 6).

67

(68)  Τη στιγμή της σύνταξης του παρόντος εγγράφου (Δεκέμβριος 2010), το καλώδιο SAPEI λειτουργεί εν μέρει, ενώ η θέση σε λειτουργία του αγωγού αερίου GALSI δεν προβλέπεται πριν από το 2014.

68

(69)  Παρατηρείται ότι οι διακυμάνσεις των τιμών αγοράς δεν συνδέονται μόνο με τις διακυμάνσεις των τιμών των καυσίμων. Άλλοι παράγοντες θα μπορούσαν να αυξήσουν τις τιμές της αγοράς: στη συγκεκριμένη περίπτωση της Σαρδηνίας, μεταξύ αυτών μπορούν να αναφερθούν η ισχύς στην αγορά των παραδοσιακών φορέων, η δυσαναλογία μεταξύ προσφοράς και ζήτησης η τα προβλήματα διασύνδεσης. Η ιταλική μέθοδος δεν εγγυάται ότι θα μειωθεί το τρέχον ύψος των ενισχύσεων, ή ακόμη ότι θα παραμείνει σταθερό διαχρονικά.

69

(70)  Ιδίως, ακόμη και σε περίπτωση αύξησης των μέσων τιμών της Ένωσης κάτω του 4 % ετησίως, το πλεονέκτημα που αντιπροσωπεύει το καθεστώς τιμολόγησης θα αυξανόταν οπωσδήποτε, σε απόλυτες τιμές. Για παράδειγμα, εάν η προτιμησιακή τιμή ήταν 30 ευρώ/MWh και η μέση τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας στην Ευρώπη ήταν 60 ευρώ/MWh (αντισταθμιστική πληρωμή: 30 ευρώ), μια αύξηση της τάξης του 3 % της μέσης τιμής της Ένωσης (ανερχόμενη έτσι σε 61,8 ευρώ) θα οδηγούσε σε ενημερωμένη προτιμησιακή τιμή 30,9 ευρώ. Η νέα αντισταθμιστική πληρωμή ανά MWh θα πήγαινε από 61,8 ευρώ στα 30,9 ευρώ = 30,9 ευρώ, που αντιστοιχεί σε ένα μεγαλύτερο ποσό της ενίσχυσης.

70

(71)  Υπόθεση «Allumina», απόφαση 2006/323/ΕΚ της 7ης Δεκεμβρίου 2005.

71

(72)  Απόφαση της Επιτροπής της 20ής Νοεμβρίου 2007 σχετικά με την κρατική ενίσχυση C 36/A/06 που έθεσε σε εφαρμογή η Ιταλία υπέρ των εταιρειών ThyssenKrupp, Cementir και Nuova Terni Industrie Chimiche, σκέψεις 144 και 145. Αυτή η απόφαση έγινε δεκτή από το Δικαστήριο στην απόφαση 10ης Ιουλίου 2010 στις υποθέσεις T 53/08, 62/08, 63/08 και 64/08 (έχει ασκηθεί αίτηση αναίρεσης).

72

(73)  Σκέψη 244 (βλέπε απόφαση στην υποσημείωση 3 ανωτέρω).

73

(74)  Βλέπε υποσημείωση στη σελίδα 31.

74

(75)  Επί παραδείγματι, στην Τρίτη Έκθεση του Φεβρουαρίου του 2007, η ομάδα υψηλού επιπέδου αναφέρει ότι «στο παρόν πλαίσιο, η χρήση κινήτρων, συμπεριλαμβανομένων των επιχορηγήσεων γενικού χαρακτήρα και των κρατικών ενισχύσεων, μπορεί να αιτιολογηθεί ως μέσο πολιτικού προσανατολισμού. [Τα εν λόγω κίνητρα] μπορούν να προαγάγουν μια υπεύθυνη κοινωνική και περιβαλλοντική συμπεριφορά, την κοινωνική συνοχή, τη βιώσιμη ανάπτυξη και την πολιτιστική πολυμορφία. Ωστόσο, θα πρέπει να εφαρμόζονται μόνο σε περίπτωση εμφανούς αποτυχίας της αγοράς, όταν αποδεικνύεται ότι οι επιχορηγήσεις αποτελούν το κατάλληλο μέσο για την επίτευξη ενός συγκεκριμένου στόχου κοινού συμφέροντος, υπό τον όρο ότι δεν στρεβλώνουν τον ανταγωνισμό ή καταστρέφουν το περιβάλλον [...]. Δικαιολογείται η παρέμβαση εάν οι εν λόγω επιχορηγήσεις θέτουν σε κίνδυνο άλλους πολιτικούς στόχους, όπως η καταπολέμηση των κλιματικών αλλαγών, η στρατηγική της Λισαβόνας για την απασχόληση και την ανάπτυξη, η σωστή λειτουργία των αγορών ενέργειας ή η πρόσβαση στις πρώτες ύλες, χωρίς να επιτυγχάνεται παράλληλα ο αρχικός στόχος». (http://ec.europa.eu/enterprise/environment/hlg/doc_07:third_report_27_02_2007.pdf).

75

(76)  Απόφαση του Δικαστηρίου στην υπόθεση C-24/95 Alcan Deutschland, Συλλογή 1997, σ. I-1591, σκέψεις 25, 30 και 31, και στις συνεκδικασθείσες υποθέσεις C-183/02 P e C-187/02 Demesa e Territorio histórico de Álava κατά Επιτροπής, Συλλογή 2004, σ. I-10609, σκέψη 45.

76

(77)  Απόφαση του Δικαστηρίου στην υπόθεση C-5/89 Germania κατά Επιτροπής, Συλλογή 1990, σ. I-3437 σκέψη 16.

77

(78)  Ενώ το αρχικό καθεστώς τιμολόγησης Alumix είχε χορηγηθεί άμεσα από τον προμηθευτή ηλεκτρικής ενέργειας ENEL, δημόσια επιχείρηση η οποία θεωρείται ότι δρα ως συνετός φορέας της αγοράς για την παροχή ηλεκτρικής ενεργείας στην τιμή Alumix, το καθεστώς τιμολόγησης του 2004 επιδοτήθηκε από το κράτος μέσω φόρου υπέρ τρίτων.

78

(79)  ΕΕ L 140 της 30.4.2004, σ. 1.

79

---

| 24.11.2011 | EL | Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης | L 309/23 |
| --- | --- | --- | --- |

24.11.2011

EL

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

L 309/23

---

ΑΠΌΦΑΣΗ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΉΣ

της 24ης Μαΐου 2011

σχετικά με την κρατική ενίσχυση C 88/97 που χορήγησε η Γαλλική Δημοκρατία υπέρ της Crédit Mutuel

[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό Ε(2011) 3436]

(Το κείμενο στη γαλλική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

(2011/747/ΕΕ)

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 108 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο,

Έχοντας υπόψη τη συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, και ιδίως το άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο α),

Αφού κάλεσε τους ενδιαφερομένους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους σύμφωνα με το εν λόγω άρθρο (1) και έχοντας υπόψη τις παρατηρήσεις αυτές,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

1.   ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

| (1) | Στις 25 Ιανουαρίου 1991, η Association française des banques (εφεξής «AFB»), η Chambre syndicale des banques populaires (CSBP) και η Crédit Agricole κατέθεσαν καταγγελία ισχυριζόμενες ότι το γαλλικό κράτος είχε χορηγήσει ενισχύσεις στην Crédit Mutuel. |
| --- | --- |

(1)

Στις 25 Ιανουαρίου 1991, η Association française des banques (εφεξής «AFB»), η Chambre syndicale des banques populaires (CSBP) και η Crédit Agricole κατέθεσαν καταγγελία ισχυριζόμενες ότι το γαλλικό κράτος είχε χορηγήσει ενισχύσεις στην Crédit Mutuel.

| (2) | Το πρώτο αίτημα για πληροφορίες της Επιτροπής σχετικά με το Livret bleu (μπλε βιβλιάριο) διατυπώθηκε με επιστολή της 27ης Μαΐου 1991. |
| --- | --- |

(2)

Το πρώτο αίτημα για πληροφορίες της Επιτροπής σχετικά με το Livret bleu (μπλε βιβλιάριο) διατυπώθηκε με επιστολή της 27ης Μαΐου 1991.

| (3) | Με επιστολή της 6ης Φεβρουαρίου 1998, η Επιτροπή ενημέρωσε τις γαλλικές αρχές σχετικά με την απόφασή της να κινήσει την προβλεπόμενη από το άρθρο 88 παράγραφος 2 της Συνθήκης ΕΚ ((νυν άρθρο 108 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ) διαδικασία σχετικά με τα ενδεχόμενα μέτρα χορήγησης ενισχύσεων που περιλαμβάνονται στον μηχανισμό αποταμίευσης του Livret bleu (2). |
| --- | --- |

(3)

Με επιστολή της 6ης Φεβρουαρίου 1998, η Επιτροπή ενημέρωσε τις γαλλικές αρχές σχετικά με την απόφασή της να κινήσει την προβλεπόμενη από το άρθρο 88 παράγραφος 2 της Συνθήκης ΕΚ ((νυν άρθρο 108 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ) διαδικασία σχετικά με τα ενδεχόμενα μέτρα χορήγησης ενισχύσεων που περιλαμβάνονται στον μηχανισμό αποταμίευσης του Livret bleu (2).

| (4) | Στις 8 Απριλίου 1998, οι γαλλικές αρχές απάντησαν στα ερωτήματα που έθετε η Επιτροπή στην απόφασή της για την κίνηση διαδικασίας. |
| --- | --- |

(4)

Στις 8 Απριλίου 1998, οι γαλλικές αρχές απάντησαν στα ερωτήματα που έθετε η Επιτροπή στην απόφασή της για την κίνηση διαδικασίας.

| (5) | Στις 18 Ιουνίου 1998, η Crédit Mutuel απέστειλε επιστολή στην Επιτροπή με την επιχειρηματολογία της που είχε ως στόχο να καταρρίψει τον χαρακτηρισμό των μέτρων τα οποία αφορούσε η απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας ως κρατικών ενισχύσεων, καθώς και φάκελο αναλυτικής λογιστικής για το Livret bleu. Πολλά ενδιαφερόμενα μέρη απέστειλαν επίσης τις παρατηρήσεις τους στην Επιτροπή (βλέπε τμήματα 3 και 4, αιτιολογικές σκέψεις 48 έως 59), η οποία τις διαβίβασε στις γαλλικές αρχές στις 3 Σεπτεμβρίου 1998. |
| --- | --- |

(5)

Στις 18 Ιουνίου 1998, η Crédit Mutuel απέστειλε επιστολή στην Επιτροπή με την επιχειρηματολογία της που είχε ως στόχο να καταρρίψει τον χαρακτηρισμό των μέτρων τα οποία αφορούσε η απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας ως κρατικών ενισχύσεων, καθώς και φάκελο αναλυτικής λογιστικής για το Livret bleu. Πολλά ενδιαφερόμενα μέρη απέστειλαν επίσης τις παρατηρήσεις τους στην Επιτροπή (βλέπε τμήματα 3 και 4, αιτιολογικές σκέψεις 48 έως 59), η οποία τις διαβίβασε στις γαλλικές αρχές στις 3 Σεπτεμβρίου 1998.

| (6) | Οι καταγγέλλοντες απέστειλαν στην Επιτροπή τέσσερα συμπληρωματικά υπομνήματα με επιστολές στις 29 Οκτωβρίου 1999, 16 Μαΐου 2000, 16 Οκτωβρίου 2000 και 19 Ιανουαρίου 2001, τα οποία η Επιτροπή διαβίβασε στις γαλλικές αρχές στις 21 Φεβρουαρίου 2000 και 3 Νοεμβρίου 2000. |
| --- | --- |

(6)

Οι καταγγέλλοντες απέστειλαν στην Επιτροπή τέσσερα συμπληρωματικά υπομνήματα με επιστολές στις 29 Οκτωβρίου 1999, 16 Μαΐου 2000, 16 Οκτωβρίου 2000 και 19 Ιανουαρίου 2001, τα οποία η Επιτροπή διαβίβασε στις γαλλικές αρχές στις 21 Φεβρουαρίου 2000 και 3 Νοεμβρίου 2000.

| (7) | Στις 5 Φεβρουαρίου 2001, η Επιτροπή διαβίβασε στις γαλλικές αρχές τα έγγραφα που είχε λάβει από την AFB. |
| --- | --- |

(7)

Στις 5 Φεβρουαρίου 2001, η Επιτροπή διαβίβασε στις γαλλικές αρχές τα έγγραφα που είχε λάβει από την AFB.

| (8) | Από τον Νοέμβριο του 1998 έως τον Δεκέμβριο 1999, ένας σύμβουλος (3) (εφεξής καλούμενος «σύμβουλος της Επιτροπής») διενήργησε έλεγχο της αναλυτικής λογιστικής του Livret bleu. Η έκθεση του συμβούλου υποβλήθηκε για εξέταση στις γαλλικές αρχές και στην Crédit Mutuel στις 10 Ιανουαρίου 2000. Στις 7 Φεβρουαρίου 2000, πραγματοποιήθηκε συνεδρίαση τεχνικού χαρακτήρα σχετικά με την έκθεση αυτή, στην οποία έλαβαν μέρος οι υπηρεσίες της Επιτροπής, επικουρούμενες από τον σύμβουλό τους, οι γαλλικές αρχές και η Crédit Mutuel. |
| --- | --- |

(8)

Από τον Νοέμβριο του 1998 έως τον Δεκέμβριο 1999, ένας σύμβουλος (3) (εφεξής καλούμενος «σύμβουλος της Επιτροπής») διενήργησε έλεγχο της αναλυτικής λογιστικής του Livret bleu. Η έκθεση του συμβούλου υποβλήθηκε για εξέταση στις γαλλικές αρχές και στην Crédit Mutuel στις 10 Ιανουαρίου 2000. Στις 7 Φεβρουαρίου 2000, πραγματοποιήθηκε συνεδρίαση τεχνικού χαρακτήρα σχετικά με την έκθεση αυτή, στην οποία έλαβαν μέρος οι υπηρεσίες της Επιτροπής, επικουρούμενες από τον σύμβουλό τους, οι γαλλικές αρχές και η Crédit Mutuel.

| (9) | Με επιστολή της 14ης Σεπτεμβρίου 1999, οι υπηρεσίες της Επιτροπής ζήτησαν από τις γαλλικές αρχές να δώσουν διευκρινίσεις σχετικά με τις αποστολές εξυπηρέτησης του γενικού συμφέροντος που ανατέθηκαν στην Crédit Mutuel. Στις 21 Φεβρουαρίου 2000, 3 Νοεμβρίου 2000 και 5 Φεβρουαρίου 2001, οι υπηρεσίες της Επιτροπής διαβίβασαν στις γαλλικές αρχές, για να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους, διάφορα έγγραφα (4) που υπέβαλαν οι καταγγέλλοντες αναφορικά με το ενδεχόμενο «αποτέλεσμα προσελκύσεως πελατών» του Livret bleu (βλέπε επιμέρους τμήμα 7.2.3, αιτιολογικές σκέψεις 110 έως 118). Οι γαλλικές αρχές απάντησαν με επιστολή της 1ης Φεβρουαρίου 2001. |
| --- | --- |

(9)

Με επιστολή της 14ης Σεπτεμβρίου 1999, οι υπηρεσίες της Επιτροπής ζήτησαν από τις γαλλικές αρχές να δώσουν διευκρινίσεις σχετικά με τις αποστολές εξυπηρέτησης του γενικού συμφέροντος που ανατέθηκαν στην Crédit Mutuel. Στις 21 Φεβρουαρίου 2000, 3 Νοεμβρίου 2000 και 5 Φεβρουαρίου 2001, οι υπηρεσίες της Επιτροπής διαβίβασαν στις γαλλικές αρχές, για να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους, διάφορα έγγραφα (4) που υπέβαλαν οι καταγγέλλοντες αναφορικά με το ενδεχόμενο «αποτέλεσμα προσελκύσεως πελατών» του Livret bleu (βλέπε επιμέρους τμήμα 7.2.3, αιτιολογικές σκέψεις 110 έως 118). Οι γαλλικές αρχές απάντησαν με επιστολή της 1ης Φεβρουαρίου 2001.

| (10) | Στις 11 Απριλίου 2000, η Επιτροπή έλαβε καταγγελία της ομοσπονδίας τραπεζών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (FBUE) σχετικά με τις ενισχύσεις τις οποίες χορηγεί το γαλλικό κράτος στην Crédit Mutuel υπό μορφή δικαιώματος αποκλειστικής διανομής του προϊόντος του Livret bleu. |
| --- | --- |

(10)

Στις 11 Απριλίου 2000, η Επιτροπή έλαβε καταγγελία της ομοσπονδίας τραπεζών της Ευρωπαϊκής Ένωσης (FBUE) σχετικά με τις ενισχύσεις τις οποίες χορηγεί το γαλλικό κράτος στην Crédit Mutuel υπό μορφή δικαιώματος αποκλειστικής διανομής του προϊόντος του Livret bleu.

| (11) | Τον Μάιο του 2000, η εθνική συνομοσπονδία της Crédit Mutuel ανέθεσε στην εταιρεία εξωτερικού λογιστικού ελέγχου Arthur Andersen να εξετάσει τη μεθοδολογία των εργασιών αναλυτικής λογιστικής της Crédit Mutuel και της κατάρτισης του λογαριασμού εκμετάλλευσης του Livret bleu. Η αποστολή αυτή ολοκληρώθηκε τον Σεπτέμβριο του 2000 με την υποβολή λεπτομερούς έκθεσης για τον λογαριασμό εκμετάλλευσης του Livret bleu, σύμφωνα με την οποία η αναλυτική λογιστική του Livret bleu έχει ως αποτέλεσμα ζημία προ φόρων ύψους 498 εκατ. γαλλικών φράγκων (FRF). Το συμπέρασμα αυτό βασιζόταν στον συνυπολογισμό «διορθωτικών συντελεστών». Στις 2 Φεβρουαρίου 2001, πραγματοποιήθηκε συνεδρίαση σχετικά με αυτή την έκθεση μεταξύ της Επιτροπής και της Crédit Mutuel. Μετά τις παρατηρήσεις που διατύπωσε η Επιτροπή, η Crédit Mutuel ζήτησε από την Arthur Andersen να διαβιβάσει επεξηγηματικό σημείωμα, της 8ης Φεβρουαρίου 2001, που αιτιολογεί τη μέθοδο που χρησιμοποίησε, την επονομαζόμενη «διόρθωση της υπεραντιστάθμισης της δραστηριότητας IARD» [δραστηριότητα ασφάλισης ζημιών (5) της Crédit Mutuel], για την οποία είχαν διατυπώσει επικρίσεις οι υπηρεσίες της Επιτροπής. |
| --- | --- |

(11)

Τον Μάιο του 2000, η εθνική συνομοσπονδία της Crédit Mutuel ανέθεσε στην εταιρεία εξωτερικού λογιστικού ελέγχου Arthur Andersen να εξετάσει τη μεθοδολογία των εργασιών αναλυτικής λογιστικής της Crédit Mutuel και της κατάρτισης του λογαριασμού εκμετάλλευσης του Livret bleu. Η αποστολή αυτή ολοκληρώθηκε τον Σεπτέμβριο του 2000 με την υποβολή λεπτομερούς έκθεσης για τον λογαριασμό εκμετάλλευσης του Livret bleu, σύμφωνα με την οποία η αναλυτική λογιστική του Livret bleu έχει ως αποτέλεσμα ζημία προ φόρων ύψους 498 εκατ. γαλλικών φράγκων (FRF). Το συμπέρασμα αυτό βασιζόταν στον συνυπολογισμό «διορθωτικών συντελεστών». Στις 2 Φεβρουαρίου 2001, πραγματοποιήθηκε συνεδρίαση σχετικά με αυτή την έκθεση μεταξύ της Επιτροπής και της Crédit Mutuel. Μετά τις παρατηρήσεις που διατύπωσε η Επιτροπή, η Crédit Mutuel ζήτησε από την Arthur Andersen να διαβιβάσει επεξηγηματικό σημείωμα, της 8ης Φεβρουαρίου 2001, που αιτιολογεί τη μέθοδο που χρησιμοποίησε, την επονομαζόμενη «διόρθωση της υπεραντιστάθμισης της δραστηριότητας IARD» [δραστηριότητα ασφάλισης ζημιών (5) της Crédit Mutuel], για την οποία είχαν διατυπώσει επικρίσεις οι υπηρεσίες της Επιτροπής.

| (12) | Τον Απρίλιο του 2001, η Επιτροπή ζήτησε από τον σύμβουλό της να εντοπίσει τις αποκλίσεις ανάμεσα στην έκθεσή του και εκείνη της Arthur Andersen και να προσδιορίσει τις τροποποιήσεις δεδομένων ή μεθοδολογίας που θα μπορούσαν, ενδεχομένως, να ενσωματωθούν στην προηγούμενη έκθεσή του. Η νέα τελική έκθεση του συμβούλου της Επιτροπής παραδόθηκε στις 23 Ιουλίου 2001. Η έκθεση εκτιμά το αποτέλεσμα της αναλυτικής λογιστικής του Livret bleu σε συσσωρευμένο μη κεφαλαιοποιημένο κέρδος 1,074 δισεκατ. γαλλικά φράγκα (εφεξής «FRF») (163,7 εκατ. ευρώ). Η έκθεση αυτή υποβλήθηκε αυθημερόν στις γαλλικές αρχές. Σε συνεδρίαση της 26ης Ιουλίου 2001 μεταξύ της Επιτροπής, των γαλλικών αρχών, της Crédit Mutuel και της Arthur Andersen, οι δύο τελευταίες εξέφρασαν τη διαφωνία τους με τα τελικά συμπεράσματα του συμβούλου της Επιτροπής. Η Arthur Andersen υποστήριξε με εμμονή τα προηγούμενα συμπεράσματά της σε έγγραφο της 13ης Σεπτεμβρίου 2001, το οποίο προσαρτήθηκε σε επιστολή που απέστειλαν οι γαλλικές αρχές στις 15 Σεπτεμβρίου 2001. Οι γαλλικές αρχές απέστειλαν στην Επιτροπή νέο υπόμνημα νομικής ανάλυσης του Livret bleu με βάση την κοινοτική νομοθεσία ανταγωνισμού, στις 26 Οκτωβρίου 2001, καθώς και έγγραφο της 7ης Ιανουαρίου 2002 σχετικά με το κόστος που συνεπάγεται η εκπλήρωση της αποστολής δημόσιας υπηρεσίας, το οποίο επαναλαμβάνει, χωρίς νέα στοιχεία, τα αριθμητικά στοιχεία που είχε υποβάλει η Crédit Mutuel. |
| --- | --- |

(12)

Τον Απρίλιο του 2001, η Επιτροπή ζήτησε από τον σύμβουλό της να εντοπίσει τις αποκλίσεις ανάμεσα στην έκθεσή του και εκείνη της Arthur Andersen και να προσδιορίσει τις τροποποιήσεις δεδομένων ή μεθοδολογίας που θα μπορούσαν, ενδεχομένως, να ενσωματωθούν στην προηγούμενη έκθεσή του. Η νέα τελική έκθεση του συμβούλου της Επιτροπής παραδόθηκε στις 23 Ιουλίου 2001. Η έκθεση εκτιμά το αποτέλεσμα της αναλυτικής λογιστικής του Livret bleu σε συσσωρευμένο μη κεφαλαιοποιημένο κέρδος 1,074 δισεκατ. γαλλικά φράγκα (εφεξής «FRF») (163,7 εκατ. ευρώ). Η έκθεση αυτή υποβλήθηκε αυθημερόν στις γαλλικές αρχές. Σε συνεδρίαση της 26ης Ιουλίου 2001 μεταξύ της Επιτροπής, των γαλλικών αρχών, της Crédit Mutuel και της Arthur Andersen, οι δύο τελευταίες εξέφρασαν τη διαφωνία τους με τα τελικά συμπεράσματα του συμβούλου της Επιτροπής. Η Arthur Andersen υποστήριξε με εμμονή τα προηγούμενα συμπεράσματά της σε έγγραφο της 13ης Σεπτεμβρίου 2001, το οποίο προσαρτήθηκε σε επιστολή που απέστειλαν οι γαλλικές αρχές στις 15 Σεπτεμβρίου 2001. Οι γαλλικές αρχές απέστειλαν στην Επιτροπή νέο υπόμνημα νομικής ανάλυσης του Livret bleu με βάση την κοινοτική νομοθεσία ανταγωνισμού, στις 26 Οκτωβρίου 2001, καθώς και έγγραφο της 7ης Ιανουαρίου 2002 σχετικά με το κόστος που συνεπάγεται η εκπλήρωση της αποστολής δημόσιας υπηρεσίας, το οποίο επαναλαμβάνει, χωρίς νέα στοιχεία, τα αριθμητικά στοιχεία που είχε υποβάλει η Crédit Mutuel.

| (13) | Το υπόμνημα που εστάλη στις 26 Οκτωβρίου 2001 από τις γαλλικές αρχές στην Επιτροπή εξηγούσε τους λόγους για τους οποίους, κατά την άποψή τους, i) το καθεστώς του Livret bleu δεν αποτελούσε ενίσχυση, ii) ακόμα και αν υποτεθεί ότι η Επιτροπή εμμένει στον χαρακτηρισμό των μέτρων ως ενίσχυσης, δεν μπορεί παρά να είναι προϋπάρχουσα ενίσχυση, και iii) πρόκειται, εν πάση περιπτώσει, για ενίσχυση συμβατή. |
| --- | --- |

(13)

Το υπόμνημα που εστάλη στις 26 Οκτωβρίου 2001 από τις γαλλικές αρχές στην Επιτροπή εξηγούσε τους λόγους για τους οποίους, κατά την άποψή τους, i) το καθεστώς του Livret bleu δεν αποτελούσε ενίσχυση, ii) ακόμα και αν υποτεθεί ότι η Επιτροπή εμμένει στον χαρακτηρισμό των μέτρων ως ενίσχυσης, δεν μπορεί παρά να είναι προϋπάρχουσα ενίσχυση, και iii) πρόκειται, εν πάση περιπτώσει, για ενίσχυση συμβατή.

| (14) | Με απόφαση της 15ης Ιανουαρίου 2002 (6) (εφεξής «η ακυρωθείσα απόφαση»), η Επιτροπή κήρυξε ασυμβίβαστη με την εσωτερική αγορά την κρατική ενίσχυση που εφαρμόζει η Γαλλική Δημοκρατία υπέρ της Crédit Mutuel. |
| --- | --- |

(14)

Με απόφαση της 15ης Ιανουαρίου 2002 (6) (εφεξής «η ακυρωθείσα απόφαση»), η Επιτροπή κήρυξε ασυμβίβαστη με την εσωτερική αγορά την κρατική ενίσχυση που εφαρμόζει η Γαλλική Δημοκρατία υπέρ της Crédit Mutuel.

| (15) | Η απόφαση της 15ης Ιανουαρίου 2002 ακυρώθηκε από το Πρωτοδικείο στις 18 Ιανουαρίου 2005 (7). |
| --- | --- |

(15)

Η απόφαση της 15ης Ιανουαρίου 2002 ακυρώθηκε από το Πρωτοδικείο στις 18 Ιανουαρίου 2005 (7).

| (16) | Η Επιτροπή δεν άσκησε έφεση κατά της απόφασης του Πρωτοδικείου. Σύμφωνα με το άρθρο 266 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ, η Επιτροπή οφείλει να λάβει τα μέτρα που συνεπάγεται η εκτέλεση της απόφασης αυτής. Για τις κρατικές ενισχύσεις, αυτό σημαίνει ότι, μετά την ακύρωση της απόφασης, η διαδικασία επανέρχεται στο στάδιο της επίσημης διαδικασίας έρευνας. |
| --- | --- |

(16)

Η Επιτροπή δεν άσκησε έφεση κατά της απόφασης του Πρωτοδικείου. Σύμφωνα με το άρθρο 266 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ, η Επιτροπή οφείλει να λάβει τα μέτρα που συνεπάγεται η εκτέλεση της απόφασης αυτής. Για τις κρατικές ενισχύσεις, αυτό σημαίνει ότι, μετά την ακύρωση της απόφασης, η διαδικασία επανέρχεται στο στάδιο της επίσημης διαδικασίας έρευνας.

| (17) | Με απόφαση της 7ης Ιουνίου 2006 (8) (εφεξής «η απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας»), η Επιτροπή επεξέτεινε την επίσημη διαδικασία έρευνας και διευκρίνισε το περιεχόμενο της σχετικής με ενδεχόμενη ενίσχυση εκτίμησής της. |
| --- | --- |

(17)

Με απόφαση της 7ης Ιουνίου 2006 (8) (εφεξής «η απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας»), η Επιτροπή επεξέτεινε την επίσημη διαδικασία έρευνας και διευκρίνισε το περιεχόμενο της σχετικής με ενδεχόμενη ενίσχυση εκτίμησής της.

| (18) | Η Γαλλία κοινοποίησε στην Επιτροπή τις παρατηρήσεις της σχετικά με την απόφαση επέκτασης του πεδίου της διαδικασίας με επιστολές της 1ης Σεπτεμβρίου 2006 και της 7ης Σεπτεμβρίου 2006. |
| --- | --- |

(18)

Η Γαλλία κοινοποίησε στην Επιτροπή τις παρατηρήσεις της σχετικά με την απόφαση επέκτασης του πεδίου της διαδικασίας με επιστολές της 1ης Σεπτεμβρίου 2006 και της 7ης Σεπτεμβρίου 2006.

| (19) | Στις 19 Σεπτεμβρίου 2006, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έλαβε καταγγελία της «Association des Victimes du Crédit Mutuel». |
| --- | --- |

(19)

Στις 19 Σεπτεμβρίου 2006, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έλαβε καταγγελία της «Association des Victimes du Crédit Mutuel».

| (20) | Η Επιτροπή έλαβε τις παρατηρήσεις της Crédit Mutuel με επιστολή της 13ης Οκτωβρίου 2006. |
| --- | --- |

(20)

Η Επιτροπή έλαβε τις παρατηρήσεις της Crédit Mutuel με επιστολή της 13ης Οκτωβρίου 2006.

| (21) | Η Επιτροπή διαβίβασε τις παρατηρήσεις της Crédit Mutuel στις γαλλικές αρχές με επιστολή της 31ης Οκτωβρίου 2006. |
| --- | --- |

(21)

Η Επιτροπή διαβίβασε τις παρατηρήσεις της Crédit Mutuel στις γαλλικές αρχές με επιστολή της 31ης Οκτωβρίου 2006.

| (22) | Μετά τις δύο αιτήσεις της Επιτροπής για συμπληρωματικές πληροφορίες, της 22ας Σεπτεμβρίου 2006 και της 28ης Νοεμβρίου 2006, η Γαλλία υπέβαλε πρόσθετες παρατηρήσεις με επιστολές της 8ης Νοεμβρίου 2006 και της 28ης Φεβρουαρίου 2007. |
| --- | --- |

(22)

Μετά τις δύο αιτήσεις της Επιτροπής για συμπληρωματικές πληροφορίες, της 22ας Σεπτεμβρίου 2006 και της 28ης Νοεμβρίου 2006, η Γαλλία υπέβαλε πρόσθετες παρατηρήσεις με επιστολές της 8ης Νοεμβρίου 2006 και της 28ης Φεβρουαρίου 2007.

| (23) | Η Επιτροπή συναντήθηκε με τις γαλλικές αρχές στις 19 Δεκεμβρίου 2006 και με την Crédit Mutuel στις 15 Ιανουαρίου 2007. |
| --- | --- |

(23)

Η Επιτροπή συναντήθηκε με τις γαλλικές αρχές στις 19 Δεκεμβρίου 2006 και με την Crédit Mutuel στις 15 Ιανουαρίου 2007.

| (24) | Στις 10 Μαΐου 2007, η Επιτροπή εξέδωσε απόφαση βάσει του άρθρου 86 παράγραφος 3 της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρο 106 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ) σε συνάρτηση με τα άρθρα 43 και 49 της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρα 49 και 56 της ΣΛΕΕ), δυνάμει της οποίας η Γαλλία πρέπει να θέσει τέλος στα ειδικά δικαιώματα (9) της Crédit Mutuel, των Caisses d’Épargne και της Banque Populaire να διανέμουν το Livret bleu (προκειμένου για την Crédit Mutuel) και το Livret A (προκειμένου για τις Caisses d’Épargne και την La Poste) (10). |
| --- | --- |

(24)

Στις 10 Μαΐου 2007, η Επιτροπή εξέδωσε απόφαση βάσει του άρθρου 86 παράγραφος 3 της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρο 106 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ) σε συνάρτηση με τα άρθρα 43 και 49 της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρα 49 και 56 της ΣΛΕΕ), δυνάμει της οποίας η Γαλλία πρέπει να θέσει τέλος στα ειδικά δικαιώματα (9) της Crédit Mutuel, των Caisses d’Épargne και της Banque Populaire να διανέμουν το Livret bleu (προκειμένου για την Crédit Mutuel) και το Livret A (προκειμένου για τις Caisses d’Épargne και την La Poste) (10).

| (25) | Δεδομένου ότι η Γαλλία δεν έθεσε τέλος στα ειδικά δικαιώματα διανομής των Livrets A και Livrets bleus εντός της προθεσμίας των 9 μηνών που προβλέπεται στην απόφαση της 10ης Μαΐου 2007, η Επιτροπή κίνησε τη διαδικασία παράβασης που προβλέπεται στο άρθρο 226 της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρο 258 της ΣΛΕΕ) αποστέλλοντας στη Γαλλία, στις 5 Ιουνίου 2008, προειδοποιητική επιστολή για μη συμμόρφωση με την απόφαση. |
| --- | --- |

(25)

Δεδομένου ότι η Γαλλία δεν έθεσε τέλος στα ειδικά δικαιώματα διανομής των Livrets A και Livrets bleus εντός της προθεσμίας των 9 μηνών που προβλέπεται στην απόφαση της 10ης Μαΐου 2007, η Επιτροπή κίνησε τη διαδικασία παράβασης που προβλέπεται στο άρθρο 226 της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρο 258 της ΣΛΕΕ) αποστέλλοντας στη Γαλλία, στις 5 Ιουνίου 2008, προειδοποιητική επιστολή για μη συμμόρφωση με την απόφαση.

| (26) | Στις 19 Σεπτεμβρίου 2009, η Επιτροπή ζήτησε νέες πληροφορίες από τη Γαλλία, τις οποίες αυτή έστειλε στις 13 Οκτωβρίου 2009. |
| --- | --- |

(26)

Στις 19 Σεπτεμβρίου 2009, η Επιτροπή ζήτησε νέες πληροφορίες από τη Γαλλία, τις οποίες αυτή έστειλε στις 13 Οκτωβρίου 2009.

| (27) | Στις 8 Οκτωβρίου 2009, η Επιτροπή περάτωσε τη διαδικασία παράβασης, διότι η Γαλλία συμμορφώθηκε με την υποχρέωσή της να θέσει τέλος στα ειδικά δικαιώματα διανομής αυτών των βιβλιαρίων (11), με τη θέσπιση της μεταρρύθμισης της 1ης Ιανουαρίου 2009 που αποδεσμεύει τη διανομή των Livrets A και Livrets bleus (12). |
| --- | --- |

(27)

Στις 8 Οκτωβρίου 2009, η Επιτροπή περάτωσε τη διαδικασία παράβασης, διότι η Γαλλία συμμορφώθηκε με την υποχρέωσή της να θέσει τέλος στα ειδικά δικαιώματα διανομής αυτών των βιβλιαρίων (11), με τη θέσπιση της μεταρρύθμισης της 1ης Ιανουαρίου 2009 που αποδεσμεύει τη διανομή των Livrets A και Livrets bleus (12).

| (28) | Κατά τη διάρκεια του έτους 2010, η Επιτροπή έθεσε πολλά ερωτήματα στην Crédit Mutuel μέσω ηλεκτρονικών μηνυμάτων, στα οποία εκείνη απάντησε, επίσης με ηλεκτρονικά μηνύματα. |
| --- | --- |

(28)

Κατά τη διάρκεια του έτους 2010, η Επιτροπή έθεσε πολλά ερωτήματα στην Crédit Mutuel μέσω ηλεκτρονικών μηνυμάτων, στα οποία εκείνη απάντησε, επίσης με ηλεκτρονικά μηνύματα.

| (29) | Η παρούσα απόφαση περατώνει, σύμφωνα με το άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του Συμβουλίου, της 22ας Μαρτίου 1999, για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του άρθρου 93 της Συνθήκης ΕΚ (13), τη διαδικασία σχετικά με τα δυνητικά στοιχεία ενίσχυσης που περιλαμβάνονται στον μηχανισμό του Livret bleu. |
| --- | --- |

(29)

Η παρούσα απόφαση περατώνει, σύμφωνα με το άρθρο 13 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 659/1999 του Συμβουλίου, της 22ας Μαρτίου 1999, για τη θέσπιση λεπτομερών κανόνων εφαρμογής του άρθρου 93 της Συνθήκης ΕΚ (13), τη διαδικασία σχετικά με τα δυνητικά στοιχεία ενίσχυσης που περιλαμβάνονται στον μηχανισμό του Livret bleu.

2.   ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΟΥ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΥ ΤΟΥ LIVRET BLEU

2.1.   Περιγραφή της Crédit Mutuel

| (30) | Η Crédit Mutuel είναι αποκεντρωμένος τραπεζικός ή ασφαλιστικός όμιλος που αποτελείται από ένα εθνικό δίκτυο υποκαταστημάτων με καθεστώς συνεταιριστικών εταιρειών μεταβλητού κεφαλαίου. Η Crédit Mutuel διέπεται από τον νόμο της 10ης Σεπτεμβρίου 1947 που έθεσε τις αρχές της συνεργασίας. Είναι οργανωμένη σε τρία επίπεδα: τοπικό, περιφερειακό και εθνικό. |
| --- | --- |

(30)

Η Crédit Mutuel είναι αποκεντρωμένος τραπεζικός ή ασφαλιστικός όμιλος που αποτελείται από ένα εθνικό δίκτυο υποκαταστημάτων με καθεστώς συνεταιριστικών εταιρειών μεταβλητού κεφαλαίου. Η Crédit Mutuel διέπεται από τον νόμο της 10ης Σεπτεμβρίου 1947 που έθεσε τις αρχές της συνεργασίας. Είναι οργανωμένη σε τρία επίπεδα: τοπικό, περιφερειακό και εθνικό.

| (31) | Ο όμιλος Crédit Mutuel περιλαμβάνει, υπό τις δύο επιγραφές του ομίλου [Crédit Mutuel και Crédit Industriel et Commercial (εφεξής «CIC»)], 6 000 περίπου σημεία πώλησης και απασχολεί πάνω από 72 000 εργαζομένους. Τα τοπικά υποκαταστήματα της Crédit Mutuel υπάγονται στις 18 περιφερειακές ομοσπονδίες που ανήκουν στην εθνική συνομοσπονδία της Crédit Mutuel, κεντρικό όργανο του δικτύου. Η CIC συγκεντρώνει 6 περιφερειακές τράπεζες και ειδικευμένες θυγατρικές εταιρείες, στη Γαλλία και στο εξωτερικό. |
| --- | --- |

(31)

Ο όμιλος Crédit Mutuel περιλαμβάνει, υπό τις δύο επιγραφές του ομίλου [Crédit Mutuel και Crédit Industriel et Commercial (εφεξής «CIC»)], 6 000 περίπου σημεία πώλησης και απασχολεί πάνω από 72 000 εργαζομένους. Τα τοπικά υποκαταστήματα της Crédit Mutuel υπάγονται στις 18 περιφερειακές ομοσπονδίες που ανήκουν στην εθνική συνομοσπονδία της Crédit Mutuel, κεντρικό όργανο του δικτύου. Η CIC συγκεντρώνει 6 περιφερειακές τράπεζες και ειδικευμένες θυγατρικές εταιρείες, στη Γαλλία και στο εξωτερικό.

| (32) | Η Crédit Mutuel είναι, επίσης, όμιλος που διαθέτει ενιαία διαχείριση η οποία εφαρμόζει σφαιρική πολιτική. Διατηρεί εσωτερική δημοσιονομική αλληλεγγύη στο επίπεδο της συνομοσπονδίας, η οποία εξασφαλίζει τη ρευστότητα των περιφερειακών ομοσπονδιών. Ο όμιλος παρουσιάζει τα χαρακτηριστικά μιας ενιαίας επιχείρησης από την άποψη του δικαίου του ανταγωνισμού, δεδομένου ότι παρουσιάζει ένα ενιαίο κέντρο αποφάσεων σε κεντρικό επίπεδο. |
| --- | --- |

(32)

Η Crédit Mutuel είναι, επίσης, όμιλος που διαθέτει ενιαία διαχείριση η οποία εφαρμόζει σφαιρική πολιτική. Διατηρεί εσωτερική δημοσιονομική αλληλεγγύη στο επίπεδο της συνομοσπονδίας, η οποία εξασφαλίζει τη ρευστότητα των περιφερειακών ομοσπονδιών. Ο όμιλος παρουσιάζει τα χαρακτηριστικά μιας ενιαίας επιχείρησης από την άποψη του δικαίου του ανταγωνισμού, δεδομένου ότι παρουσιάζει ένα ενιαίο κέντρο αποφάσεων σε κεντρικό επίπεδο.

2.2.   Περιγραφή του Livret bleu

| (33) | Το Livret bleu αποτελούσε προϊόν αποταμίευσης που ρυθμιζόταν από το κράτος, το οποίο διένεμε αποκλειστικά η Crédit Mutuel. |
| --- | --- |

(33)

Το Livret bleu αποτελούσε προϊόν αποταμίευσης που ρυθμιζόταν από το κράτος, το οποίο διένεμε αποκλειστικά η Crédit Mutuel.

| (34) | Το προϊόν αυτό τύγχανε μερικής φορολογικής απαλλαγής σύμφωνα με τον διορθωτικό δημοσιονομικό νόμο για το 1975 (14). Οι τόκοι που καταβάλλονταν στους αποταμιευτές για τις καταθέσεις τύγχαναν φορολογικής απαλλαγής κατά τα δύο τρίτα. Το κράτος καθόριζε τον ακαθάριστο συντελεστή απόδοσης του Livret bleu για τους αποταμιευτές κατά τέτοιον τρόπο ώστε μετά την είσπραξη του φόρου (15) το καθαρό επιτόκιο να είναι ταυτόσημο με αυτό του Livret A, το οποίο είναι εξ ολοκλήρου αφορολόγητο. |
| --- | --- |

(34)

Το προϊόν αυτό τύγχανε μερικής φορολογικής απαλλαγής σύμφωνα με τον διορθωτικό δημοσιονομικό νόμο για το 1975 (14). Οι τόκοι που καταβάλλονταν στους αποταμιευτές για τις καταθέσεις τύγχαναν φορολογικής απαλλαγής κατά τα δύο τρίτα. Το κράτος καθόριζε τον ακαθάριστο συντελεστή απόδοσης του Livret bleu για τους αποταμιευτές κατά τέτοιον τρόπο ώστε μετά την είσπραξη του φόρου (15) το καθαρό επιτόκιο να είναι ταυτόσημο με αυτό του Livret A, το οποίο είναι εξ ολοκλήρου αφορολόγητο.

| (35) | Το κράτος καθόριζε τον συντελεστή απόδοσης του Livret bleu σε επίπεδο υψηλότερο από τον πληθωρισμό, βάσει της χρηματαγοράς. Ο τελευταίος καθαρός συντελεστής απόδοσης του Livret bleu, προτού τεθεί τέλος σε αυτό το προϊόν αποταμίευσης με τη μεταρρύθμιση της 1ης Ιανουαρίου 2009 (βλέπε αιτιολογική σκέψη 41), ήταν 4 % (16). Οι αποταμιευτές μπορούσαν να καταθέσουν στο Livret bleu τους μέχρι 15 300 ευρώ. Οι πόροι του Livret bleu από 13 δισεκατ. EUR (85 δισεκατ. FRF) το 1991 έφθασαν τα 22 δισεκατ. ευρώ το 2008. |
| --- | --- |

(35)

Το κράτος καθόριζε τον συντελεστή απόδοσης του Livret bleu σε επίπεδο υψηλότερο από τον πληθωρισμό, βάσει της χρηματαγοράς. Ο τελευταίος καθαρός συντελεστής απόδοσης του Livret bleu, προτού τεθεί τέλος σε αυτό το προϊόν αποταμίευσης με τη μεταρρύθμιση της 1ης Ιανουαρίου 2009 (βλέπε αιτιολογική σκέψη 41), ήταν 4 % (16). Οι αποταμιευτές μπορούσαν να καταθέσουν στο Livret bleu τους μέχρι 15 300 ευρώ. Οι πόροι του Livret bleu από 13 δισεκατ. EUR (85 δισεκατ. FRF) το 1991 έφθασαν τα 22 δισεκατ. ευρώ το 2008.

| (36) | Τα χαρακτηριστικά του Livret bleu —άμεση διαθεσιμότητα των πόρων, επιτρεπόμενα ποσά από 15 ευρώ και άνω, απουσία εξόδων (π.χ. για το άνοιγμα λογαριασμού) κ.λπ.— δημιουργούσαν μεγάλη ρευστότητα. Επίσης, στο Livret bleu μπορούσαν να γίνονται άμεσες χρεώσεις υπέρ του Δημόσιου Ταμείου ή δημοσίων επιχειρήσεων, όπως η EDF ή η France Télécom. Το Livret bleu, προϊόν αποταμίευσης που προοριζόταν για τους ιδιώτες, ήταν, επομένως, παρεμφερές από ορισμένες απόψεις με τρέχοντα λογαριασμό. |
| --- | --- |

(36)

Τα χαρακτηριστικά του Livret bleu —άμεση διαθεσιμότητα των πόρων, επιτρεπόμενα ποσά από 15 ευρώ και άνω, απουσία εξόδων (π.χ. για το άνοιγμα λογαριασμού) κ.λπ.— δημιουργούσαν μεγάλη ρευστότητα. Επίσης, στο Livret bleu μπορούσαν να γίνονται άμεσες χρεώσεις υπέρ του Δημόσιου Ταμείου ή δημοσίων επιχειρήσεων, όπως η EDF ή η France Télécom. Το Livret bleu, προϊόν αποταμίευσης που προοριζόταν για τους ιδιώτες, ήταν, επομένως, παρεμφερές από ορισμένες απόψεις με τρέχοντα λογαριασμό.

| (37) | Οι υποχρεώσεις που αφορούσαν τη χρησιμοποίηση των πόρων που συγκεντρώνονταν μέσω του Livret bleu εξελίχθηκαν με τον καιρό. |
| --- | --- |

(37)

Οι υποχρεώσεις που αφορούσαν τη χρησιμοποίηση των πόρων που συγκεντρώνονταν μέσω του Livret bleu εξελίχθηκαν με τον καιρό.

| (38) | Σε ένα πρώτο στάδιο, η Crédit Mutuel ήταν υποχρεωμένη να διαθέτει το 50 % των πόρων (ποσοστό το οποίο, το 1983 (17), αυξήθηκε στο 65 % των πόρων και στο 80 % των νέων συγκεντρωθέντων πόρων) σε χρήσεις που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον (ιδίως τη χρηματοδότηση οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης και άλλων δημόσιων οργανισμών), ενώ η τράπεζα διέθετε την ελευθερία διαχείρισης του υπολοίπου (εφεξής «ελεύθερες χρήσεις»). |
| --- | --- |

(38)

Σε ένα πρώτο στάδιο, η Crédit Mutuel ήταν υποχρεωμένη να διαθέτει το 50 % των πόρων (ποσοστό το οποίο, το 1983 (17), αυξήθηκε στο 65 % των πόρων και στο 80 % των νέων συγκεντρωθέντων πόρων) σε χρήσεις που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον (ιδίως τη χρηματοδότηση οργανισμών τοπικής αυτοδιοίκησης και άλλων δημόσιων οργανισμών), ενώ η τράπεζα διέθετε την ελευθερία διαχείρισης του υπολοίπου (εφεξής «ελεύθερες χρήσεις»).

| (39) | Το σύστημα αυτό αναμορφώθηκε ριζικά με διάταγμα της 27ης Σεπτεμβρίου 1991 (18) με το οποίο το Livret bleu ευθυγραμμίστηκε με το σύστημα του Livret A. Πράγματι, μετά το διάταγμα αυτό, το σύνολο των νέων καταθέσεων (19) τέθηκε υπό κεντρική διαχείριση στην Caisse des Dépôts et Consignation (εφεξής «CDC») η οποία, σε αντιστάθμιση, κατέβαλε στην Crédit Mutuel προμήθεια διαμεσολάβησης. Η προμήθεια αυτή, η οποία αρχικά είχε καθοριστεί στο 1,3 % των ποσών του Livret bleu που διατίθενταν σε λογαριασμό στην CDC, μειώθηκε στο 1,2 % την 1η Ιανουαρίου 2005 και στο 1,1 % την 1η Νοεμβρίου 2005. Η CDC χρησιμοποιεί κυρίως τους πόρους που συγκεντρώθηκαν από το Crédit Mutuel για τη χρηματοδότηση κοινωνικών κατοικιών. |
| --- | --- |

(39)

Το σύστημα αυτό αναμορφώθηκε ριζικά με διάταγμα της 27ης Σεπτεμβρίου 1991 (18) με το οποίο το Livret bleu ευθυγραμμίστηκε με το σύστημα του Livret A. Πράγματι, μετά το διάταγμα αυτό, το σύνολο των νέων καταθέσεων (19) τέθηκε υπό κεντρική διαχείριση στην Caisse des Dépôts et Consignation (εφεξής «CDC») η οποία, σε αντιστάθμιση, κατέβαλε στην Crédit Mutuel προμήθεια διαμεσολάβησης. Η προμήθεια αυτή, η οποία αρχικά είχε καθοριστεί στο 1,3 % των ποσών του Livret bleu που διατίθενταν σε λογαριασμό στην CDC, μειώθηκε στο 1,2 % την 1η Ιανουαρίου 2005 και στο 1,1 % την 1η Νοεμβρίου 2005. Η CDC χρησιμοποιεί κυρίως τους πόρους που συγκεντρώθηκαν από το Crédit Mutuel για τη χρηματοδότηση κοινωνικών κατοικιών.

| (40) | Επίσης, η ριζική αυτή αναμόρφωση του συστήματος οδήγησε σε σταδιακή αναδιάταξη του αποθέματος των υφιστάμενων πόρων (20). Μετά το διάταγμα της 27ης Σεπτεμβρίου 1991 και έως το τέλος του πρώτου εξαμήνου 1999, το ποσοστό των υφιστάμενων «χρήσεων που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον» και των «ελεύθερων χρήσεων» μειώθηκε μέχρις ότου όλοι οι πόροι να διατεθούν σε λογαριασμό στην CDC.














  Σε δισεκατ. FRF και % | 1991 | 1992 | 1993 | 1994 | 1995 | 1996 | 1997 | 1998 | 1999 |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Μέσοι ετήσιοι πόροι | 85,5 | 83 | 80,2 | 83,4 | 88,7 | 91,5 | 92,7 | 98,1 | 98,7 |
| Πόροι υπό κεντρική διαχείριση CDC | 1 % | 7 % | 12 % | 24 % | 39 % | 46 % | 51 % | 69 % | 100 % |
| Χρήσεις γενικού συμφέροντος | 67 % | 54 % | 46 % | 35 % | 27 % | 20 % | 15 % | 10 % | 0 % |
| Ελεύθερες χρήσεις | 32 % | 39 % | 42 % | 41 % | 35 % | 34 % | 34 % | 21 % | 0 % |
| Πηγή: Littlejohn Fraser |

(40)

Επίσης, η ριζική αυτή αναμόρφωση του συστήματος οδήγησε σε σταδιακή αναδιάταξη του αποθέματος των υφιστάμενων πόρων (20). Μετά το διάταγμα της 27ης Σεπτεμβρίου 1991 και έως το τέλος του πρώτου εξαμήνου 1999, το ποσοστό των υφιστάμενων «χρήσεων που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον» και των «ελεύθερων χρήσεων» μειώθηκε μέχρις ότου όλοι οι πόροι να διατεθούν σε λογαριασμό στην CDC.

Σε δισεκατ. FRF και %

1991

1992

1993

1994

1995

1996

1997

1998

1999

Μέσοι ετήσιοι πόροι

85,5

83

80,2

83,4

88,7

91,5

92,7

98,1

98,7

Πόροι υπό κεντρική διαχείριση CDC

1 %

7 %

12 %

24 %

39 %

46 %

51 %

69 %

100 %

Χρήσεις γενικού συμφέροντος

67 %

54 %

46 %

35 %

27 %

20 %

15 %

10 %

0 %

Ελεύθερες χρήσεις

32 %

39 %

42 %

41 %

35 %

34 %

34 %

21 %

0 %

Πηγή: Littlejohn Fraser

| (41) | Την 1η Ιανουαρίου 2009, τέθηκε σε ισχύ η μεταρρύθμιση των Livret A και Livret bleu με την οποία επιτράπηκε σε όλες τις τράπεζες να διανέμουν το Livret A και τέθηκε τέλος στη διάκριση ανάμεσα σε Livret A και Livret bleu. Από την 1η Ιανουαρίου 2009, το Livret bleu της Crédit Mutuel αποτελεί απλώς Livret A που διατίθεται με άλλο όνομα. Κατά την ημερομηνία αυτή τερματίστηκε η υπόσταση του Livret bleu και, κατά συνέπεια, το αποκλειστικό δικαίωμα διανομής της Crédit Mutuel. |
| --- | --- |

(41)

Την 1η Ιανουαρίου 2009, τέθηκε σε ισχύ η μεταρρύθμιση των Livret A και Livret bleu με την οποία επιτράπηκε σε όλες τις τράπεζες να διανέμουν το Livret A και τέθηκε τέλος στη διάκριση ανάμεσα σε Livret A και Livret bleu. Από την 1η Ιανουαρίου 2009, το Livret bleu της Crédit Mutuel αποτελεί απλώς Livret A που διατίθεται με άλλο όνομα. Κατά την ημερομηνία αυτή τερματίστηκε η υπόσταση του Livret bleu και, κατά συνέπεια, το αποκλειστικό δικαίωμα διανομής της Crédit Mutuel.

2.3.   Περιγραφή των λόγων που οδήγησαν στην κίνηση της διαδικασίας

| (42) | Όπως αναφέρεται στην απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας (21), η Επιτροπή έκρινε πιθανό να έχει χορηγηθεί από τη Γαλλία ενίσχυση στην Crédit Mutuel μέσω της προμήθειας διαμεσολάβησης. |
| --- | --- |

(42)

Όπως αναφέρεται στην απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας (21), η Επιτροπή έκρινε πιθανό να έχει χορηγηθεί από τη Γαλλία ενίσχυση στην Crédit Mutuel μέσω της προμήθειας διαμεσολάβησης.

| (43) | Από τη νομολογία Altmark προκύπτει ότι οι αντισταθμίσεις για την παροχή δημόσιας υπηρεσίας δεν αποτελούν κρατικές ενισχύσεις σύμφωνα με το άρθρο 107 της ΣΛΕΕ, εφόσον πληρούνται σωρευτικά ορισμένες προϋποθέσεις οι οποίες αναφέρονται στην απόφαση Altmark της 24ης Ιουλίου 2003 (22). |
| --- | --- |

(43)

Από τη νομολογία Altmark προκύπτει ότι οι αντισταθμίσεις για την παροχή δημόσιας υπηρεσίας δεν αποτελούν κρατικές ενισχύσεις σύμφωνα με το άρθρο 107 της ΣΛΕΕ, εφόσον πληρούνται σωρευτικά ορισμένες προϋποθέσεις οι οποίες αναφέρονται στην απόφαση Altmark της 24ης Ιουλίου 2003 (22).

| (44) | Η Επιτροπή έκρινε, στην απόφασή της για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, ότι η τέταρτη προϋπόθεση της νομολογίας Altmark ενδεχομένως δεν πληρούται στο μέτρο που το κράτος δεν ανέθεσε, μέσω διαδικασίας διαγωνισμού, σε αυτόν που υπέβαλε την καλύτερη προσφορά την αποστολή παροχής δημόσιας υπηρεσίας για τη συγκέντρωση των καταθέσεων με προορισμό τις κοινωνικές κατοικίες, αλλά στην Crédit Mutuel με απευθείας ανάθεση, γεγονός που δεν παρέχει a priori καμία εγγύηση ότι η αμοιβή που δόθηκε στην Crédit Mutuel δεν είναι υψηλότερη από εκείνη που ζητούσε μια επιχείρηση με χρηστή διαχείριση. Επίσης θεώρησε ότι οι γαλλικές αρχές δεν είχαν αποδείξει ότι το επίπεδο αντιστάθμισης καθορίστηκε με βάση το κόστος μιας μέσης επιχείρησης με χρηστή διαχείριση στον τραπεζικό τομέα. Πράγματι, δεν αρκεί να τονίσουν οι γαλλικές αρχές ότι η Crédit Mutuel αποτελεί επιχείρηση με χρηστή διαχείριση, προκειμένου να καθοριστεί ότι το επίπεδο αντιστάθμισης καθορίστηκε με βάση ανάλυση του κόστους που θα αναλάμβανε μια επιχείρηση με χρηστή διαχείριση κατά την έννοια της νομολογίας Altmark. |
| --- | --- |

(44)

Η Επιτροπή έκρινε, στην απόφασή της για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, ότι η τέταρτη προϋπόθεση της νομολογίας Altmark ενδεχομένως δεν πληρούται στο μέτρο που το κράτος δεν ανέθεσε, μέσω διαδικασίας διαγωνισμού, σε αυτόν που υπέβαλε την καλύτερη προσφορά την αποστολή παροχής δημόσιας υπηρεσίας για τη συγκέντρωση των καταθέσεων με προορισμό τις κοινωνικές κατοικίες, αλλά στην Crédit Mutuel με απευθείας ανάθεση, γεγονός που δεν παρέχει a priori καμία εγγύηση ότι η αμοιβή που δόθηκε στην Crédit Mutuel δεν είναι υψηλότερη από εκείνη που ζητούσε μια επιχείρηση με χρηστή διαχείριση. Επίσης θεώρησε ότι οι γαλλικές αρχές δεν είχαν αποδείξει ότι το επίπεδο αντιστάθμισης καθορίστηκε με βάση το κόστος μιας μέσης επιχείρησης με χρηστή διαχείριση στον τραπεζικό τομέα. Πράγματι, δεν αρκεί να τονίσουν οι γαλλικές αρχές ότι η Crédit Mutuel αποτελεί επιχείρηση με χρηστή διαχείριση, προκειμένου να καθοριστεί ότι το επίπεδο αντιστάθμισης καθορίστηκε με βάση ανάλυση του κόστους που θα αναλάμβανε μια επιχείρηση με χρηστή διαχείριση κατά την έννοια της νομολογίας Altmark.

| (45) | Κατά την άποψη της Επιτροπής, η προμήθεια διαμεσολάβησης αποτελούσε κρατικό πόρο που ενδεχομένως συνιστούσε επιλεκτικό πλεονέκτημα ικανό να νοθεύσει τον ανταγωνισμό και να επηρεάσει το εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών, ο οποίος δεν της γνωστοποιήθηκε. Η προμήθεια διαμεσολάβησης, επομένως, περιείχε ενδεχομένως στοιχεία παράνομης ενίσχυσης. |
| --- | --- |

(45)

Κατά την άποψη της Επιτροπής, η προμήθεια διαμεσολάβησης αποτελούσε κρατικό πόρο που ενδεχομένως συνιστούσε επιλεκτικό πλεονέκτημα ικανό να νοθεύσει τον ανταγωνισμό και να επηρεάσει το εμπόριο μεταξύ των κρατών μελών, ο οποίος δεν της γνωστοποιήθηκε. Η προμήθεια διαμεσολάβησης, επομένως, περιείχε ενδεχομένως στοιχεία παράνομης ενίσχυσης.

| (46) | Στην απόφασή της για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, η Επιτροπή θεώρησε ότι το μέτρο αυτό μπορεί να μην είναι συμβατό με το άρθρο 86 παράγραφος 2 της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρο 106 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ) και έκρινε ότι δεν φαίνεται να συντρέχει κανένας από τους λόγους εξαίρεσης που προβλέπονται στο άρθρο 87 παράγραφοι 2 και 3 της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρο 107 παράγραφοι 2 και 3 της ΣΛΕΕ). |
| --- | --- |

(46)

Στην απόφασή της για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, η Επιτροπή θεώρησε ότι το μέτρο αυτό μπορεί να μην είναι συμβατό με το άρθρο 86 παράγραφος 2 της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρο 106 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ) και έκρινε ότι δεν φαίνεται να συντρέχει κανένας από τους λόγους εξαίρεσης που προβλέπονται στο άρθρο 87 παράγραφοι 2 και 3 της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρο 107 παράγραφοι 2 και 3 της ΣΛΕΕ).

| (47) | Ουσιαστικά, με βάση τους υπολογισμούς του συμβούλου της, θεώρησε πιθανό το ποσό της αντιστάθμισης να υπερέβαινε το ποσό που απαιτείται για να καλυφθούν οι δαπάνες που προκύπτουν από την εκτέλεση των υποχρεώσεων δημόσιας υπηρεσίας (συγκέντρωση των καταθέσεων που προορίζονται για τις κοινωνικές κατοικίες) λαμβανομένων υπόψη των σχετικών εσόδων και ενός εύλογου κέρδους για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων αυτών. Η Επιτροπή, αφού υπενθύμισε ότι το ποσό της αντιστάθμισης έπρεπε να περιλαμβάνει όλα τα πλεονεκτήματα που παραχωρούνται από το κράτος ή μέσω κρατικών πόρων υπό οποιαδήποτε μορφή, έλαβε υπόψη κατά τον υπολογισμό της αντιστάθμισης όχι μόνο το καθαρό κόστος της συγκέντρωσης των καταθέσεων η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC, αλλά και το καθαρό αποτέλεσμα (κόστος ή κέρδος) των χρήσεων που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον και των ελεύθερων χρήσεων. Η έκθεση του συμβούλου της Επιτροπής κατέδειξε υπεραντιστάθμιση της Crédit Mutuel για τα έτη 1991, 1992, 1993 και 1998. |
| --- | --- |

(47)

Ουσιαστικά, με βάση τους υπολογισμούς του συμβούλου της, θεώρησε πιθανό το ποσό της αντιστάθμισης να υπερέβαινε το ποσό που απαιτείται για να καλυφθούν οι δαπάνες που προκύπτουν από την εκτέλεση των υποχρεώσεων δημόσιας υπηρεσίας (συγκέντρωση των καταθέσεων που προορίζονται για τις κοινωνικές κατοικίες) λαμβανομένων υπόψη των σχετικών εσόδων και ενός εύλογου κέρδους για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων αυτών. Η Επιτροπή, αφού υπενθύμισε ότι το ποσό της αντιστάθμισης έπρεπε να περιλαμβάνει όλα τα πλεονεκτήματα που παραχωρούνται από το κράτος ή μέσω κρατικών πόρων υπό οποιαδήποτε μορφή, έλαβε υπόψη κατά τον υπολογισμό της αντιστάθμισης όχι μόνο το καθαρό κόστος της συγκέντρωσης των καταθέσεων η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC, αλλά και το καθαρό αποτέλεσμα (κόστος ή κέρδος) των χρήσεων που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον και των ελεύθερων χρήσεων. Η έκθεση του συμβούλου της Επιτροπής κατέδειξε υπεραντιστάθμιση της Crédit Mutuel για τα έτη 1991, 1992, 1993 και 1998.

3.   ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΟΛΟΓΙΑ ΤΩΝ ΚΑΤΑΓΓΕΛΛΟΝΤΩΝ

| (48) | Τα επιχειρήματα των καταγγελλόντων παρουσιάστηκαν από την Επιτροπή στην απόφασή της της 6ης Φεβρουαρίου 1998 για την κίνηση της διαδικασίας βάσει του άρθρου 88 παράγραφος 2 της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρο 108 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ). Τα συμπληρωματικά υπομνήματα που διαβιβάστηκαν στη συνέχεια περιέχουν τα ακόλουθα νέα επιχειρήματα. |
| --- | --- |

(48)

Τα επιχειρήματα των καταγγελλόντων παρουσιάστηκαν από την Επιτροπή στην απόφασή της της 6ης Φεβρουαρίου 1998 για την κίνηση της διαδικασίας βάσει του άρθρου 88 παράγραφος 2 της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρο 108 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ). Τα συμπληρωματικά υπομνήματα που διαβιβάστηκαν στη συνέχεια περιέχουν τα ακόλουθα νέα επιχειρήματα.

| (49) | Υπόμνημα της AFB (που επικαιροποιήθηκε στο τέλος Φεβρουαρίου 1999 και κοινοποιήθηκε στην Επιτροπή τον Οκτώβριο του 1999) αναφορικά με το αποτέλεσμα προσέλκυσης πελατών του Livret bleu, εκτιμά το καθαρό τραπεζικό αποτέλεσμα που προκύπτει από το αποτέλεσμα προσέλκυσης πελατών του Livret bleu σε 17 δισεκατ. FRF (2,6 δισεκατ. ευρώ), με βάση την υπόθεση ότι η αύξηση των μεριδίων της αγοράς της Crédit Mutuel σε όλα τα τμήματα της αγοράς κατά την περίοδο 1986-1997 οφείλεται αποκλειστικά στη διανομή του προϊόντος του Livret bleu. |
| --- | --- |

(49)

Υπόμνημα της AFB (που επικαιροποιήθηκε στο τέλος Φεβρουαρίου 1999 και κοινοποιήθηκε στην Επιτροπή τον Οκτώβριο του 1999) αναφορικά με το αποτέλεσμα προσέλκυσης πελατών του Livret bleu, εκτιμά το καθαρό τραπεζικό αποτέλεσμα που προκύπτει από το αποτέλεσμα προσέλκυσης πελατών του Livret bleu σε 17 δισεκατ. FRF (2,6 δισεκατ. ευρώ), με βάση την υπόθεση ότι η αύξηση των μεριδίων της αγοράς της Crédit Mutuel σε όλα τα τμήματα της αγοράς κατά την περίοδο 1986-1997 οφείλεται αποκλειστικά στη διανομή του προϊόντος του Livret bleu.

| (50) | Μελέτη την οποία πραγματοποίησε η Caisse Nationale du Crédit Agricole, η οποία ανακοινώθηκε τον Μάιο του 2000, αναλύει την εξέλιξη του αριθμού υποκαταστημάτων της Crédit Mutuel. Διαπιστώνεται ότι ο συνολικός αριθμός μόνιμων υποκαταστημάτων μειώθηκε από το 1991 έως το 1994 και στη συνέχεια αυξήθηκε σταδιακά φθάνοντας, το 1998, τα επίπεδα του 1990. Η εξέλιξη αυτή ήταν διαφορετική ανάλογα με τις περιοχές: ο αριθμός των μόνιμων υποκαταστημάτων, αλλά και των μη μόνιμων, μειώθηκε στις περιοχές στις οποίες η Crédit Mutuel είχε ανέκαθεν ισχυρή παρουσία (Χώρα του Λίγηρα, Βρετάνη, Αλσατία), ενώ αυξήθηκε στις άλλες περιοχές. Είναι, συνεπώς, πιθανό η Crédit Mutuel να περιόρισε την παρουσία της στις αγροτικές περιοχές για να την ενισχύσει σε αστικές περιοχές. Τα δεδομένα αυτά φαίνεται ότι διαψεύδουν τους ισχυρισμούς της Crédit Mutuel σύμφωνα με τους οποίους ήταν αναγκασμένη να διατηρεί ισχυρή παρουσία στις αγροτικές περιοχές κατά τη δεκαετία του ‘90. Δείχνουν επίσης μάλλον ότι η Crédit Mutuel είναι σε θέση να διατηρήσει δίκτυο εξαιρετικά μεγάλης πυκνότητας ακόμη και μετά την άρση κάθε ελέγχου από τις δημόσιες αρχές. |
| --- | --- |

(50)

Μελέτη την οποία πραγματοποίησε η Caisse Nationale du Crédit Agricole, η οποία ανακοινώθηκε τον Μάιο του 2000, αναλύει την εξέλιξη του αριθμού υποκαταστημάτων της Crédit Mutuel. Διαπιστώνεται ότι ο συνολικός αριθμός μόνιμων υποκαταστημάτων μειώθηκε από το 1991 έως το 1994 και στη συνέχεια αυξήθηκε σταδιακά φθάνοντας, το 1998, τα επίπεδα του 1990. Η εξέλιξη αυτή ήταν διαφορετική ανάλογα με τις περιοχές: ο αριθμός των μόνιμων υποκαταστημάτων, αλλά και των μη μόνιμων, μειώθηκε στις περιοχές στις οποίες η Crédit Mutuel είχε ανέκαθεν ισχυρή παρουσία (Χώρα του Λίγηρα, Βρετάνη, Αλσατία), ενώ αυξήθηκε στις άλλες περιοχές. Είναι, συνεπώς, πιθανό η Crédit Mutuel να περιόρισε την παρουσία της στις αγροτικές περιοχές για να την ενισχύσει σε αστικές περιοχές. Τα δεδομένα αυτά φαίνεται ότι διαψεύδουν τους ισχυρισμούς της Crédit Mutuel σύμφωνα με τους οποίους ήταν αναγκασμένη να διατηρεί ισχυρή παρουσία στις αγροτικές περιοχές κατά τη δεκαετία του ‘90. Δείχνουν επίσης μάλλον ότι η Crédit Mutuel είναι σε θέση να διατηρήσει δίκτυο εξαιρετικά μεγάλης πυκνότητας ακόμη και μετά την άρση κάθε ελέγχου από τις δημόσιες αρχές.

| (51) | Η AFB έστειλε στην Επιτροπή επιστολή με ημερομηνία 4ης Ιουνίου 1998, που επιβεβαιώνει ότι η αμοιβή του 1,3 % του συνόλου των κεφαλαίων του Livret bleu υπό κεντρική διαχείριση στο CDC ήταν υπερβολική, δεδομένου ότι οι Caisses d’Épargne και το ταχυδρομικό ταμιευτήριο (la Poste) εισέπρατταν την ίδια περίοδο από το CDC αντίστοιχα το 1,20 % και 1,50 % των κεφαλαίων του Livret A, επίσης υπό κεντρική διαχείριση στο CDC. Η AFB ανέφερε στην επιστολή αυτή ότι είχε προτείνει, το 1997, στις γαλλικές αρχές να διασφαλίσει την είσπραξη του προϊόντος των καταθέσεων του Livret bleu με ποσοστό αμοιβής μόνο 1 % και ότι η κυβέρνηση δεν απάντησε σε αυτή την προσφορά. Η AFB επισήμανε ιδίως ότι η έκθεση του Απριλίου του 1998 του βουλευτή κ. Douyère σχετικά με τον εκσυγχρονισμό των Caisses d’épargne ανέφερε ότι το μέσο κόστος συγκέντρωσης κεφαλαίων ενός ταμιευτηρίου, όπως αυτού της Βουργουνδίας, ανέρχεται στο 0,96 % των κεφαλαίων που συγκεντρώνει και ότι δεν υπήρχε κανένας λόγος να παρουσιάζει η Crédit Mutuel υψηλότερες δαπάνες διαχείρισης. |
| --- | --- |

(51)

Η AFB έστειλε στην Επιτροπή επιστολή με ημερομηνία 4ης Ιουνίου 1998, που επιβεβαιώνει ότι η αμοιβή του 1,3 % του συνόλου των κεφαλαίων του Livret bleu υπό κεντρική διαχείριση στο CDC ήταν υπερβολική, δεδομένου ότι οι Caisses d’Épargne και το ταχυδρομικό ταμιευτήριο (la Poste) εισέπρατταν την ίδια περίοδο από το CDC αντίστοιχα το 1,20 % και 1,50 % των κεφαλαίων του Livret A, επίσης υπό κεντρική διαχείριση στο CDC. Η AFB ανέφερε στην επιστολή αυτή ότι είχε προτείνει, το 1997, στις γαλλικές αρχές να διασφαλίσει την είσπραξη του προϊόντος των καταθέσεων του Livret bleu με ποσοστό αμοιβής μόνο 1 % και ότι η κυβέρνηση δεν απάντησε σε αυτή την προσφορά. Η AFB επισήμανε ιδίως ότι η έκθεση του Απριλίου του 1998 του βουλευτή κ. Douyère σχετικά με τον εκσυγχρονισμό των Caisses d’épargne ανέφερε ότι το μέσο κόστος συγκέντρωσης κεφαλαίων ενός ταμιευτηρίου, όπως αυτού της Βουργουνδίας, ανέρχεται στο 0,96 % των κεφαλαίων που συγκεντρώνει και ότι δεν υπήρχε κανένας λόγος να παρουσιάζει η Crédit Mutuel υψηλότερες δαπάνες διαχείρισης.

| (52) | Υπόμνημα της εταιρείας Glais, του Αυγούστου του 2000, το οποίο υποβλήθηκε μετά από αίτημα της AFB, παρουσίασε στατιστικά στοιχεία σχετικά με το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα που προσέδιδε στην Crédit Mutuel το δικαίωμα αποκλειστικής διανομής του Livret bleu. Η εξέταση της χρονικής εξέλιξης των στοιχείων δείχνει ότι τα ποσά των καταθέσεων στο Livret bleu και τα ποσά των άλλων καταθέσεων παρουσίασαν σημαντική αύξηση έως την περίοδο 1985-1987. Η αύξηση των χορηγήσεων στα νοικοκυριά συνεχίστηκε και μετά την περίοδο αυτή και παρέμεινε μεγαλύτερη για την Crédit Mutuel σε σχέση με τους βασικούς ανταγωνιστές της. Ο εμπειρογνώμονας της εταιρείας Glais συνήγαγε το συμπέρασμα ότι «το Livret bleu συνέβαλε στην προσέλκυση πελατών [...] και από τα μέσα της δεκαετίας του ‘80 το θετικό αποτέλεσμα φαίνεται ότι συνεχίστηκε χωρίς να αυξηθούν οι καταθέσεις. Φαίνεται ότι διατηρήθηκαν οι αρχικοί πελάτες οι οποίοι τροφοδότησαν τη στρατηγική επέκτασης της Crédit Mutuel από αυτή την περίοδο και μετά». Με βάση κυρίως ένα δείκτη χρονικής κατανομής των τυχαίων οικονομικών διαταραχών στις μεταβλητές δραστηριότητας και ένα υπόδειγμα απλής συνάρτησης της ζήτησης δανείων, ο εμπειρογνώμονας κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η δραστηριότητα της Crédit Mutuel (κυρίως οι χορηγήσεις) φαίνεται ότι αποσυνδέθηκε από τη μέση εξέλιξη της τραπεζικής αγοράς. Κατά τον εμπειρογνώμονα, το φαινόμενο αυτό εξηγείται από το γεγονός ότι οι πελάτες της Crédit Mutuel παρέμειναν περισσότερο σταθεροί από τους πελάτες άλλων τραπεζικών δικτύων, παραδείγματος χάρη μέσω του Livret bleu. |
| --- | --- |

(52)

Υπόμνημα της εταιρείας Glais, του Αυγούστου του 2000, το οποίο υποβλήθηκε μετά από αίτημα της AFB, παρουσίασε στατιστικά στοιχεία σχετικά με το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα που προσέδιδε στην Crédit Mutuel το δικαίωμα αποκλειστικής διανομής του Livret bleu. Η εξέταση της χρονικής εξέλιξης των στοιχείων δείχνει ότι τα ποσά των καταθέσεων στο Livret bleu και τα ποσά των άλλων καταθέσεων παρουσίασαν σημαντική αύξηση έως την περίοδο 1985-1987. Η αύξηση των χορηγήσεων στα νοικοκυριά συνεχίστηκε και μετά την περίοδο αυτή και παρέμεινε μεγαλύτερη για την Crédit Mutuel σε σχέση με τους βασικούς ανταγωνιστές της. Ο εμπειρογνώμονας της εταιρείας Glais συνήγαγε το συμπέρασμα ότι «το Livret bleu συνέβαλε στην προσέλκυση πελατών [...] και από τα μέσα της δεκαετίας του ‘80 το θετικό αποτέλεσμα φαίνεται ότι συνεχίστηκε χωρίς να αυξηθούν οι καταθέσεις. Φαίνεται ότι διατηρήθηκαν οι αρχικοί πελάτες οι οποίοι τροφοδότησαν τη στρατηγική επέκτασης της Crédit Mutuel από αυτή την περίοδο και μετά». Με βάση κυρίως ένα δείκτη χρονικής κατανομής των τυχαίων οικονομικών διαταραχών στις μεταβλητές δραστηριότητας και ένα υπόδειγμα απλής συνάρτησης της ζήτησης δανείων, ο εμπειρογνώμονας κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η δραστηριότητα της Crédit Mutuel (κυρίως οι χορηγήσεις) φαίνεται ότι αποσυνδέθηκε από τη μέση εξέλιξη της τραπεζικής αγοράς. Κατά τον εμπειρογνώμονα, το φαινόμενο αυτό εξηγείται από το γεγονός ότι οι πελάτες της Crédit Mutuel παρέμειναν περισσότερο σταθεροί από τους πελάτες άλλων τραπεζικών δικτύων, παραδείγματος χάρη μέσω του Livret bleu.

| (53) | Στο δεύτερο υπόμνημα (του Δεκεμβρίου 2000) η εταιρεία Glais προτείνει μια νέα οικονομετρική ανάλυση του βαθμού διατήρησης της πελατείας κάθε τραπεζικού δικτύου. Τα αποτελέσματά της επιβεβαιώνουν, κατά την άποψη του εμπειρογνώμονα, την υπόθεση βάσει της οποίας η Crédit Mutuel και οι Caisses d’Épargne διαθέτουν μέσα που τους επιτρέπουν να κερδίζουν την εμπιστοσύνη της πελατείας τους πολύ περισσότερο απ’ ό,τι οι άλλες τράπεζες. Είναι όμως αδύνατο να προσδιοριστεί αν αυτά τα υψηλότερα ποσοστά διατήρησης πιστών πελατών αποδίδονται στη διανομή ενός αφορολόγητου προϊόντος αποταμίευσης ή στη χρησιμοποίηση ενός πυκνού δικτύου υποκαταστημάτων στις διάφορες περιοχές (που είναι και τα δύο κοινά μέσα που έχουν στη διάθεσή τους αυτά τα δίκτυα). |
| --- | --- |

(53)

Στο δεύτερο υπόμνημα (του Δεκεμβρίου 2000) η εταιρεία Glais προτείνει μια νέα οικονομετρική ανάλυση του βαθμού διατήρησης της πελατείας κάθε τραπεζικού δικτύου. Τα αποτελέσματά της επιβεβαιώνουν, κατά την άποψη του εμπειρογνώμονα, την υπόθεση βάσει της οποίας η Crédit Mutuel και οι Caisses d’Épargne διαθέτουν μέσα που τους επιτρέπουν να κερδίζουν την εμπιστοσύνη της πελατείας τους πολύ περισσότερο απ’ ό,τι οι άλλες τράπεζες. Είναι όμως αδύνατο να προσδιοριστεί αν αυτά τα υψηλότερα ποσοστά διατήρησης πιστών πελατών αποδίδονται στη διανομή ενός αφορολόγητου προϊόντος αποταμίευσης ή στη χρησιμοποίηση ενός πυκνού δικτύου υποκαταστημάτων στις διάφορες περιοχές (που είναι και τα δύο κοινά μέσα που έχουν στη διάθεσή τους αυτά τα δίκτυα).

| (54) | Στο πλαίσιο της παρούσας διαδικασίας, οι καταγγέλλοντες υπέβαλαν επίσης στην Επιτροπή συμπληρωματικό υπόμνημα, σύμφωνα με το οποίο η Crédit Mutuel μπόρεσε να εξαγοράσει, τον Απρίλιο του 1997, την CIC, με την ιδιωτικοποίηση αυτού του τραπεζικού ιδρύματος που τελούσε προηγουμένως υπό την κατοχή του δημοσίου ομίλου ασφαλειών GAN, χάρη στις ενισχύσεις που ελάμβανε στο πλαίσιο του Livret bleu, οι οποίες αύξησαν το μερίδιο της αγοράς της επί των καταθέσεων από 2 % το 1969 σε 6,9 % περίπου το 1997. Τα ίδια κεφάλαια της εταιρείας παρουσίασαν, κατά την άποψη των καταγγελλόντων, ταχεία αύξηση χάρη στις εν λόγω ενισχύσεις, από 650 εκατ. FRF (99 εκατ. ευρώ) το 1974 σε 47,3 δισεκατ. FRF (7,2 δισεκατ. ευρώ) το 1997. |
| --- | --- |

(54)

Στο πλαίσιο της παρούσας διαδικασίας, οι καταγγέλλοντες υπέβαλαν επίσης στην Επιτροπή συμπληρωματικό υπόμνημα, σύμφωνα με το οποίο η Crédit Mutuel μπόρεσε να εξαγοράσει, τον Απρίλιο του 1997, την CIC, με την ιδιωτικοποίηση αυτού του τραπεζικού ιδρύματος που τελούσε προηγουμένως υπό την κατοχή του δημοσίου ομίλου ασφαλειών GAN, χάρη στις ενισχύσεις που ελάμβανε στο πλαίσιο του Livret bleu, οι οποίες αύξησαν το μερίδιο της αγοράς της επί των καταθέσεων από 2 % το 1969 σε 6,9 % περίπου το 1997. Τα ίδια κεφάλαια της εταιρείας παρουσίασαν, κατά την άποψη των καταγγελλόντων, ταχεία αύξηση χάρη στις εν λόγω ενισχύσεις, από 650 εκατ. FRF (99 εκατ. ευρώ) το 1974 σε 47,3 δισεκατ. FRF (7,2 δισεκατ. ευρώ) το 1997.

| (55) | Τέλος, η καταγγελία της «Association des Victimes du Crédit Mutuel» της 19ης Σεπτεμβρίου 2006 περιλαμβάνει έναν απλό ισχυρισμό «εκτροπής των δημόσιων αποταμιεύσεων για ιδιωτικούς και εμπορικούς σκοπούς [...] εις βάρος των αποταμιευτών και της γαλλικής οικονομίας», χωρίς πραγματικά επιχειρήματα ή αποδεικτικά στοιχεία σχετικά με μια ενδεχόμενη παράνομη κρατική ενίσχυση. |
| --- | --- |

(55)

Τέλος, η καταγγελία της «Association des Victimes du Crédit Mutuel» της 19ης Σεπτεμβρίου 2006 περιλαμβάνει έναν απλό ισχυρισμό «εκτροπής των δημόσιων αποταμιεύσεων για ιδιωτικούς και εμπορικούς σκοπούς [...] εις βάρος των αποταμιευτών και της γαλλικής οικονομίας», χωρίς πραγματικά επιχειρήματα ή αποδεικτικά στοιχεία σχετικά με μια ενδεχόμενη παράνομη κρατική ενίσχυση.

4.   ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΡΙΤΩΝ

| (56) | Μετά τη δημοσίευση της απόφασης για την κίνηση της διαδικασίας της 6ης Φεβρουαρίου 1998, η Επιτροπή έλαβε τις παρατηρήσεις πολλών τρίτων μερών. |
| --- | --- |

(56)

Μετά τη δημοσίευση της απόφασης για την κίνηση της διαδικασίας της 6ης Φεβρουαρίου 1998, η Επιτροπή έλαβε τις παρατηρήσεις πολλών τρίτων μερών.

| (57) | Ορισμένοι ανταγωνιστές της Crédit Mutuel γνωστοποίησαν τη ζημία που θεωρούν ότι υπέστησαν λόγω της χορήγησης στην Crédit Mutuel του αποκλειστικού δικαιώματος διανομής του Livret bleu. Οι περισσότερες από τις τράπεζες αυτές υποστήριξαν ότι είχαν απώλεια πελατών υπέρ της Crédit Mutuel λόγω του αποτελέσματος προσέλκυσης πελατών του Livret bleu και ζήτησαν την κατάργηση αυτού του αποκλειστικού δικαιώματος. Παρόμοιες παρατηρήσεις έστειλαν στην Επιτροπή τα ακόλουθα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα: | Banque Dupuy de Parseval |
| --- | --- | --- |

(57)

Ορισμένοι ανταγωνιστές της Crédit Mutuel γνωστοποίησαν τη ζημία που θεωρούν ότι υπέστησαν λόγω της χορήγησης στην Crédit Mutuel του αποκλειστικού δικαιώματος διανομής του Livret bleu. Οι περισσότερες από τις τράπεζες αυτές υποστήριξαν ότι είχαν απώλεια πελατών υπέρ της Crédit Mutuel λόγω του αποτελέσματος προσέλκυσης πελατών του Livret bleu και ζήτησαν την κατάργηση αυτού του αποκλειστικού δικαιώματος. Παρόμοιες παρατηρήσεις έστειλαν στην Επιτροπή τα ακόλουθα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα:

Banque Dupuy de Parseval

| | Banque Natexis |
| --- | --- |

Banque Natexis

| | Banque de Picardie |
| --- | --- |

Banque de Picardie

| | Banque Populaire de Bourgogne |
| --- | --- |

Banque Populaire de Bourgogne

| | Banque Populaire Bretagne Atlantique |
| --- | --- |

Banque Populaire Bretagne Atlantique

| | Banque Populaire du Centre |
| --- | --- |

Banque Populaire du Centre

| | Banque Populaire Centre-Atlantique |
| --- | --- |

Banque Populaire Centre-Atlantique

| | Banque Populaire de Champagne |
| --- | --- |

Banque Populaire de Champagne

| | Banque Populaire de la Côte d’Azur |
| --- | --- |

Banque Populaire de la Côte d’Azur

| | Banque Populaire du Dauphiné et des Alpes du Sud |
| --- | --- |

Banque Populaire du Dauphiné et des Alpes du Sud

| | Banque Populaire de Franche-Comté, du Maconnais et de l’Ain |
| --- | --- |

Banque Populaire de Franche-Comté, du Maconnais et de l’Ain

| | Banque Populaire du Haut-Rhin |
| --- | --- |

Banque Populaire du Haut-Rhin

| | Banque Populaire de La Loire |
| --- | --- |

Banque Populaire de La Loire

| | Banque Populaire de Lorraine |
| --- | --- |

Banque Populaire de Lorraine

| | Banque Populaire de Lyon |
| --- | --- |

Banque Populaire de Lyon

| | Banque Populaire du Midi |
| --- | --- |

Banque Populaire du Midi

| | Banque Populaire du Massif Central |
| --- | --- |

Banque Populaire du Massif Central

| | Banque Populaire de l’Ouest |
| --- | --- |

Banque Populaire de l’Ouest

| | Banque Populaire Provençale et Corse |
| --- | --- |

Banque Populaire Provençale et Corse

| | Banque Populaire des Pyrénées Orientales, de l’Aude et de l’Ariège |
| --- | --- |

Banque Populaire des Pyrénées Orientales, de l’Aude et de l’Ariège

| | Banque Populaire du Quercy et de l’Agenais |
| --- | --- |

Banque Populaire du Quercy et de l’Agenais

| | Banque Populaire Savoisienne |
| --- | --- |

Banque Populaire Savoisienne

| | Banque Populaire de la Région Economique de Strasbourg |
| --- | --- |

Banque Populaire de la Région Economique de Strasbourg

| | Banque Populaire du Sud-Ouest |
| --- | --- |

Banque Populaire du Sud-Ouest

| | Banque Populaire du Tarn et de l’Aveyron |
| --- | --- |

Banque Populaire du Tarn et de l’Aveyron

| | B.P.ROP Banque Populaire |
| --- | --- |

B.P.ROP Banque Populaire

| | Banque de Savoie |
| --- | --- |

Banque de Savoie

| | Crédit Commercial de France |
| --- | --- |

Crédit Commercial de France

| | Crédit Commercial du Sud-Ouest |
| --- | --- |

Crédit Commercial du Sud-Ouest

| | Crédit Lyonnais |
| --- | --- |

Crédit Lyonnais

| | Société Générale |
| --- | --- |

Société Générale

| | Union des Banques à Paris. |
| --- | --- |

Union des Banques à Paris.

| (58) | Εξάλλου, εκτός από τις απαντήσεις της Crédit Mutuel, που παρουσιάζονται στο τμήμα 4, η Επιτροπή έλαβε τις παρατηρήσεις τρίτων που υπερασπίζονται τον μηχανισμό του Livret bleu: | κ. Bertholet, βουλευτή της περιοχής Drôme |
| --- | --- | --- |

(58)

Εξάλλου, εκτός από τις απαντήσεις της Crédit Mutuel, που παρουσιάζονται στο τμήμα 4, η Επιτροπή έλαβε τις παρατηρήσεις τρίτων που υπερασπίζονται τον μηχανισμό του Livret bleu:

κ. Bertholet, βουλευτή της περιοχής Drôme

| | κ. Blondel, γενικού συμβούλου της περιφέρειας Nord |
| --- | --- |

κ. Blondel, γενικού συμβούλου της περιφέρειας Nord

| | κ. Cabot, διευθυντή του Centre Régional Information Jeunesse της Τουλούζης |
| --- | --- |

κ. Cabot, διευθυντή του Centre Régional Information Jeunesse της Τουλούζης

| | κ. Cormorèche, δημάρχου του Montuel |
| --- | --- |

κ. Cormorèche, δημάρχου του Montuel

| | κ. Cornelis, γενικού συμβούλου της περιφέρειας Nord |
| --- | --- |

κ. Cornelis, γενικού συμβούλου της περιφέρειας Nord

| | κ. Chavannes, δημάρχου της Angoulême |
| --- | --- |

κ. Chavannes, δημάρχου της Angoulême

| | κ. Crépeau, βουλευτή της περιοχής Charente Maritime |
| --- | --- |

κ. Crépeau, βουλευτή της περιοχής Charente Maritime

| | κ. Debavelaere, γερουσιαστή του Pas-de-Calais |
| --- | --- |

κ. Debavelaere, γερουσιαστή του Pas-de-Calais

| | κ. Decool, δημάρχου της Brouckerque |
| --- | --- |

κ. Decool, δημάρχου της Brouckerque

| | κ. Deleνοye, γερουσιαστή του Pas-de-Calais |
| --- | --- |

κ. Deleνοye, γερουσιαστή του Pas-de-Calais

| | κ. Delnatte, βουλευτή της περιφέρειας Nord |
| --- | --- |

κ. Delnatte, βουλευτή της περιφέρειας Nord

| | κ. Dolez, βουλευτή της περιφέρειας Nord |
| --- | --- |

κ. Dolez, βουλευτή της περιφέρειας Nord

| | κ. Ewald, περιφερειακού αντιπροσώπου της Association pour le Droit à l’initiative Economique |
| --- | --- |

κ. Ewald, περιφερειακού αντιπροσώπου της Association pour le Droit à l’initiative Economique

| | κ. Fronton, Union Départementale des Associations Familiales de Haute-Garonne |
| --- | --- |

κ. Fronton, Union Départementale des Associations Familiales de Haute-Garonne

| | κ. Foy, γερουσιαστή της περιφέρειας Nord |
| --- | --- |

κ. Foy, γερουσιαστή της περιφέρειας Nord

| | κ. Galiègue, προέδρου της Caisse de Crédit Mutuel de Solesmes |
| --- | --- |

κ. Galiègue, προέδρου της Caisse de Crédit Mutuel de Solesmes

| | κ. Gournay, δημάρχου της Caestre |
| --- | --- |

κ. Gournay, δημάρχου της Caestre

| | κ. Armelle Guinebertière, βουλευτή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου |
| --- | --- |

κ. Armelle Guinebertière, βουλευτή του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου

| | κ. Hervé, δημάρχου της Rennes |
| --- | --- |

κ. Hervé, δημάρχου της Rennes

| | κ. Humez, προέδρου της νομαρχιακής επιτροπής καταπολέμησης της βλεννογλοιοείδωσης του Pas-de-Calais |
| --- | --- |

κ. Humez, προέδρου της νομαρχιακής επιτροπής καταπολέμησης της βλεννογλοιοείδωσης του Pas-de-Calais

| | κ. Ingelaere, προέδρου της Flandr’action |
| --- | --- |

κ. Ingelaere, προέδρου της Flandr’action

| | κ. Juppé, βουλευτή - δημάρχου του Μπορντώ |
| --- | --- |

κ. Juppé, βουλευτή - δημάρχου του Μπορντώ

| | κ. Lapalu, προέδρου της Association Animation et Gestion d’Organismes Privés |
| --- | --- |

κ. Lapalu, προέδρου της Association Animation et Gestion d’Organismes Privés

| | κ. Lazaro, βουλευτή της περιφέρειας Nord |
| --- | --- |

κ. Lazaro, βουλευτή της περιφέρειας Nord

| | κ. Lebreton, προέδρου του γενικού συμβουλίου της περιοχής Côtes d’Armor |
| --- | --- |

κ. Lebreton, προέδρου του γενικού συμβουλίου της περιοχής Côtes d’Armor

| | κ. Ledieu, δημάρχου του Cateau-Cambrésis |
| --- | --- |

κ. Ledieu, δημάρχου του Cateau-Cambrésis

| | κ. Leleu, διοικητή της Crédit Mutuel Nord |
| --- | --- |

κ. Leleu, διοικητή της Crédit Mutuel Nord

| | κ. Maille, προέδρου της Communauté urbaine de Brest |
| --- | --- |

κ. Maille, προέδρου της Communauté urbaine de Brest

| | κ. Masclet, περιφερειακού συμβούλου του Nord-Pas-de-Calais |
| --- | --- |

κ. Masclet, περιφερειακού συμβούλου του Nord-Pas-de-Calais

| | κ. Μéhaignerie, προέδρου του γενικού συμβουλίου της περιοχής Ille et Villaine |
| --- | --- |

κ. Μéhaignerie, προέδρου του γενικού συμβουλίου της περιοχής Ille et Villaine

| | κ. Mio, περιφερειακού συμβούλου του Nord-Pas-de-Calais |
| --- | --- |

κ. Mio, περιφερειακού συμβούλου του Nord-Pas-de-Calais

| | κ. Novak, προέδρου της Association pour le Droit à l’ initiative économique |
| --- | --- |

κ. Novak, προέδρου της Association pour le Droit à l’ initiative économique

| | κ. Permuy, περιφερειακού συμβούλου του Nord-Pas-de-Calais |
| --- | --- |

κ. Permuy, περιφερειακού συμβούλου του Nord-Pas-de-Calais

| | κ. Albert Rivaux, γενικού συμβούλου του Pas de Calais |
| --- | --- |

κ. Albert Rivaux, γενικού συμβούλου του Pas de Calais

| | κ. de Rohan, προέδρου του περιφερειακού συμβουλίου της Βρετάνης |
| --- | --- |

κ. de Rohan, προέδρου του περιφερειακού συμβουλίου της Βρετάνης

| | κ. Valla, γενικού συμβούλου της Ardèche |
| --- | --- |

κ. Valla, γενικού συμβούλου της Ardèche

| | κ. Vanlerenberghe, δημάρχου Arras |
| --- | --- |

κ. Vanlerenberghe, δημάρχου Arras

| | κ. Villain, δημάρχου Cambrai |
| --- | --- |

κ. Villain, δημάρχου Cambrai

| | κ. de Villiers, βουλευτή της Vendée. |
| --- | --- |

κ. de Villiers, βουλευτή της Vendée.

| (59) | Η συντριπτική πλειοψηφία των ανωτέρω τόνισε τη συμβολή, ιδίως σε περιφερειακό επίπεδο, της Crédit Mutuel στη χρηματοδότηση της κοινωνικής οικονομίας, και ιδίως των μη κερδοσκοπικών ενώσεων. Επισήμαναν επίσης τη στήριξη που παρέχει η Crédit Mutuel στις λαϊκές τάξεις από τις οποίες προέρχεται μεγάλο μέρος της πελατείας της. Διάφοροι εκλεγμένοι τοπικοί φορείς τόνισαν τη συμβολή της Crédit Mutuel στη δημιουργία επιχειρήσεων και θέσεων απασχόλησης και στην ανάπτυξη των τοπικών πρωτοβουλιών, σε συνεργασία με τους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης. Ορισμένοι άλλοι θεωρούν ότι η Crédit Mutuel, λόγω της αποκεντρωμένης διάρθρωσής της, ανταποκρινόταν καλύτερα από τα ιδρύματα με κεντρική διαχείριση στις τοπικές ανάγκες και στην αναγκαιότητα μιας ισορροπημένης ανάπτυξης της χώρας. |
| --- | --- |

(59)

Η συντριπτική πλειοψηφία των ανωτέρω τόνισε τη συμβολή, ιδίως σε περιφερειακό επίπεδο, της Crédit Mutuel στη χρηματοδότηση της κοινωνικής οικονομίας, και ιδίως των μη κερδοσκοπικών ενώσεων. Επισήμαναν επίσης τη στήριξη που παρέχει η Crédit Mutuel στις λαϊκές τάξεις από τις οποίες προέρχεται μεγάλο μέρος της πελατείας της. Διάφοροι εκλεγμένοι τοπικοί φορείς τόνισαν τη συμβολή της Crédit Mutuel στη δημιουργία επιχειρήσεων και θέσεων απασχόλησης και στην ανάπτυξη των τοπικών πρωτοβουλιών, σε συνεργασία με τους οργανισμούς τοπικής αυτοδιοίκησης. Ορισμένοι άλλοι θεωρούν ότι η Crédit Mutuel, λόγω της αποκεντρωμένης διάρθρωσής της, ανταποκρινόταν καλύτερα από τα ιδρύματα με κεντρική διαχείριση στις τοπικές ανάγκες και στην αναγκαιότητα μιας ισορροπημένης ανάπτυξης της χώρας.

5.   ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΗΣ CRÉDIT MUTUEL

| (60) | Η Crédit Mutuel προσάπτει στην Επιτροπή την ιδιαίτερα μακρά εξέταση της υπόθεσης. |
| --- | --- |

(60)

Η Crédit Mutuel προσάπτει στην Επιτροπή την ιδιαίτερα μακρά εξέταση της υπόθεσης.

| (61) | Εξάλλου, κατά την Crédit Mutuel, η απόφαση του Πρωτοδικείου δεν αφορούσε μόνο την ανεπαρκή αιτιολογία, περιείχε επίσης επικρίσεις σχετικά με τη συλλογιστική της Επιτροπής οι οποίες δεν ελήφθησαν υπόψη στην απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, ιδίως όσον αφορά τον υπολογισμό της ενδεχόμενης υπεραντιστάθμισης. Ως προς αυτό, η Crédit Mutuel προσάπτει στην Επιτροπή ότι αθροίζει τα θετικά ετήσια υπόλοιπα χωρίς να αφαιρεί τα αρνητικά ετήσια υπόλοιπα αντίθετα με τη μέθοδο που προτείνεται από το κοινοτικό πλαίσιο για τις κρατικές ενισχύσεις υπό μορφή αντιστάθμισης για την παροχή δημόσιας υπηρεσίας (εφεξής «το κοινοτικό πλαίσιο του 2005») (23). |
| --- | --- |

(61)

Εξάλλου, κατά την Crédit Mutuel, η απόφαση του Πρωτοδικείου δεν αφορούσε μόνο την ανεπαρκή αιτιολογία, περιείχε επίσης επικρίσεις σχετικά με τη συλλογιστική της Επιτροπής οι οποίες δεν ελήφθησαν υπόψη στην απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, ιδίως όσον αφορά τον υπολογισμό της ενδεχόμενης υπεραντιστάθμισης. Ως προς αυτό, η Crédit Mutuel προσάπτει στην Επιτροπή ότι αθροίζει τα θετικά ετήσια υπόλοιπα χωρίς να αφαιρεί τα αρνητικά ετήσια υπόλοιπα αντίθετα με τη μέθοδο που προτείνεται από το κοινοτικό πλαίσιο για τις κρατικές ενισχύσεις υπό μορφή αντιστάθμισης για την παροχή δημόσιας υπηρεσίας (εφεξής «το κοινοτικό πλαίσιο του 2005») (23).

| (62) | Σύμφωνα με την τράπεζα, η προμήθεια διαμεσολάβησης ανταποκρίνεται στις τέσσερις προϋποθέσεις της νομολογίας Altmark:






  α) | όσον αφορά την πρώτη προϋπόθεση, η Crédit Mutuel ανέλαβε δύο υπηρεσίες γενικού οικονομικού συμφέροντος, εκ των οποίων η μία συνίσταται στη διατήρηση σημαντικού αριθμού υποκαταστημάτων σε αγροτικές περιοχές για σκοπούς χωροταξικού σχεδιασμού και η άλλη στη συγκέντρωση των καταθέσεων με προορισμό τις κοινωνικές κατοικίες. Όσον αφορά τη διατήρηση υποκαταστημάτων σε αγροτικές περιοχές, η Crédit Mutuel αμφισβητεί το συμπέρασμα της Επιτροπής σύμφωνα με το οποίο τα γαλλικά νομοθετικά και κανονιστικά κείμενα είναι πολύ ασαφή για να αναθέτουν στην Crédit Mutuel τέτοια αποστολή και, επομένως, για να πληρούται η πρώτη προϋπόθεση της νομολογίας Altmark. Κατά την άποψη της Crédit Mutuel, η Επιτροπή συνάγει το συμπέρασμα αυτό από το γεγονός ότι τα κείμενα αυτά δεν επέβαλαν ειδικές απαιτήσεις στην Crédit Mutuel δεδομένου ότι εφαρμόζονταν σε όλο τον τραπεζικό τομέα. Η Crédit Mutuel θεωρεί επίσης ότι η Επιτροπή προσπαθεί να της επιβάλει το βάρος της απόδειξης ότι πληρούται η πρώτη προϋπόθεση της νομολογίας Altmark, πράγμα που δεν προβλέπει η εν λόγω νομολογία· |
| --- | --- | --- |

(62)

Σύμφωνα με την τράπεζα, η προμήθεια διαμεσολάβησης ανταποκρίνεται στις τέσσερις προϋποθέσεις της νομολογίας Altmark:

α)

όσον αφορά την πρώτη προϋπόθεση, η Crédit Mutuel ανέλαβε δύο υπηρεσίες γενικού οικονομικού συμφέροντος, εκ των οποίων η μία συνίσταται στη διατήρηση σημαντικού αριθμού υποκαταστημάτων σε αγροτικές περιοχές για σκοπούς χωροταξικού σχεδιασμού και η άλλη στη συγκέντρωση των καταθέσεων με προορισμό τις κοινωνικές κατοικίες. Όσον αφορά τη διατήρηση υποκαταστημάτων σε αγροτικές περιοχές, η Crédit Mutuel αμφισβητεί το συμπέρασμα της Επιτροπής σύμφωνα με το οποίο τα γαλλικά νομοθετικά και κανονιστικά κείμενα είναι πολύ ασαφή για να αναθέτουν στην Crédit Mutuel τέτοια αποστολή και, επομένως, για να πληρούται η πρώτη προϋπόθεση της νομολογίας Altmark. Κατά την άποψη της Crédit Mutuel, η Επιτροπή συνάγει το συμπέρασμα αυτό από το γεγονός ότι τα κείμενα αυτά δεν επέβαλαν ειδικές απαιτήσεις στην Crédit Mutuel δεδομένου ότι εφαρμόζονταν σε όλο τον τραπεζικό τομέα. Η Crédit Mutuel θεωρεί επίσης ότι η Επιτροπή προσπαθεί να της επιβάλει το βάρος της απόδειξης ότι πληρούται η πρώτη προϋπόθεση της νομολογίας Altmark, πράγμα που δεν προβλέπει η εν λόγω νομολογία·

| β) | όσον αφορά τη δεύτερη προϋπόθεση, η Crédit Mutuel τονίζει ότι η προμήθεια διαμεσολάβησης θεσπίστηκε ταυτόχρονα με την υποχρέωση κεντρικής διαχείρισης των κεφαλαίων στο CDC και ότι οι μέθοδοι υπολογισμού αυτής της προμήθειας καθορίστηκαν με τρόπο αντικειμενικό και διαφανή· |
| --- | --- |

β)

όσον αφορά τη δεύτερη προϋπόθεση, η Crédit Mutuel τονίζει ότι η προμήθεια διαμεσολάβησης θεσπίστηκε ταυτόχρονα με την υποχρέωση κεντρικής διαχείρισης των κεφαλαίων στο CDC και ότι οι μέθοδοι υπολογισμού αυτής της προμήθειας καθορίστηκαν με τρόπο αντικειμενικό και διαφανή·

| γ) | όσον αφορά την τρίτη προϋπόθεση, η τράπεζα θεωρεί ότι η απόδοση δεν επαρκεί για να καλύψει τα έξοδα συγκέντρωσης, διότι η δραστηριότητα η συναφής με τους πόρους υπό κεντρική διαχείριση στο CDC θα εμφάνιζε αρνητικό υπόλοιπο σε όλη την περίοδο 1991-2005· |
| --- | --- |

γ)

όσον αφορά την τρίτη προϋπόθεση, η τράπεζα θεωρεί ότι η απόδοση δεν επαρκεί για να καλύψει τα έξοδα συγκέντρωσης, διότι η δραστηριότητα η συναφής με τους πόρους υπό κεντρική διαχείριση στο CDC θα εμφάνιζε αρνητικό υπόλοιπο σε όλη την περίοδο 1991-2005·

| δ) | η Crédit Mutuel θεωρεί ότι η τέταρτη προϋπόθεση πληρούται επίσης. Το ποσό της προμήθειας διαμεσολάβησης, κατά την άποψή της, καθορίστηκε σε συνάρτηση με τις πραγματικές δαπάνες που ανέλαβε η Crédit Mutuel για τη διανομή του Livret bleu. Η Crédit Mutuel αποτελεί επιχείρηση με χρηστή διαχείριση κατά την έννοια της νομολογίας Altmark δεδομένου ότι τα έξοδα διαχείρισής της είναι από τα χαμηλότερα. Η Επιτροπή, άλλωστε, το παραδέχτηκε στην απόφασή της για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας (24). Η Crédit Mutuel θεωρεί ότι η Επιτροπή δεν τεκμηρίωσε επαρκώς τους λόγους για τους οποίους κρίνει ότι δεν πληρούνταν η προϋπόθεση αυτή. |
| --- | --- |

δ)

η Crédit Mutuel θεωρεί ότι η τέταρτη προϋπόθεση πληρούται επίσης. Το ποσό της προμήθειας διαμεσολάβησης, κατά την άποψή της, καθορίστηκε σε συνάρτηση με τις πραγματικές δαπάνες που ανέλαβε η Crédit Mutuel για τη διανομή του Livret bleu. Η Crédit Mutuel αποτελεί επιχείρηση με χρηστή διαχείριση κατά την έννοια της νομολογίας Altmark δεδομένου ότι τα έξοδα διαχείρισής της είναι από τα χαμηλότερα. Η Επιτροπή, άλλωστε, το παραδέχτηκε στην απόφασή της για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας (24). Η Crédit Mutuel θεωρεί ότι η Επιτροπή δεν τεκμηρίωσε επαρκώς τους λόγους για τους οποίους κρίνει ότι δεν πληρούνταν η προϋπόθεση αυτή.

| (63) | Εν πάση περιπτώσει, η Crédit Mutuel θεωρεί ότι το μέτρο είναι συμβατό με την εσωτερική αγορά βάσει του άρθρου 106 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ. Η Crédit Mutuel επικρίνει τη μέθοδο υπολογισμού της υπεραντιστάθμισης που αναφέρεται στην απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας. Κατά την άποψή της, η Επιτροπή διέπραξε καταρχάς λάθη υπολογισμού στην εκτίμησή της του συνολικού αποτελέσματος του λογαριασμού εκμετάλλευσης του Livret bleu περιλαμβάνοντας τα εσφαλμένα συμπεράσματα του συμβούλου της, παρά τα σημεία διαφωνίας που δεν έχουν εκλείψει μεταξύ του συμβούλου της Επιτροπής και του συμβούλου της Crédit Mutuel (25). |
| --- | --- |

(63)

Εν πάση περιπτώσει, η Crédit Mutuel θεωρεί ότι το μέτρο είναι συμβατό με την εσωτερική αγορά βάσει του άρθρου 106 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ. Η Crédit Mutuel επικρίνει τη μέθοδο υπολογισμού της υπεραντιστάθμισης που αναφέρεται στην απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας. Κατά την άποψή της, η Επιτροπή διέπραξε καταρχάς λάθη υπολογισμού στην εκτίμησή της του συνολικού αποτελέσματος του λογαριασμού εκμετάλλευσης του Livret bleu περιλαμβάνοντας τα εσφαλμένα συμπεράσματα του συμβούλου της, παρά τα σημεία διαφωνίας που δεν έχουν εκλείψει μεταξύ του συμβούλου της Επιτροπής και του συμβούλου της Crédit Mutuel (25).

| (64) | Η Crédit Mutuel αμφισβητεί, εν συνεχεία, την ετήσια προσέγγιση που ακολούθησε η Επιτροπή (δηλαδή το γεγονός ότι έλαβε υπόψη μόνο τα ποσά που αφορούν τα έτη υπεραντιστάθμισης, χωρίς να τα συγκρίνει με τα ποσά των ετών υποαντιστάθμισης), η οποία έρχεται σε αντίθεση με ορισμένα προηγούμενα, με την ακυρωθείσα απόφαση και, κατά την άποψή της, με το κοινοτικό πλαίσιο του 2005 (26). Η Επιτροπή θα έπρεπε να ακολουθήσει μια συνολική προσέγγιση (δηλαδή να αντισταθμίζει όλα τα ποσά που αφορούν τα έτη υπεραντιστάθμισης με τα ποσά υποαντιστάθμισης) για όλη την περίοδο 1991-1998, αφενός, και για όλη την περίοδο που αρχίζει το 1999, αφετέρου. |
| --- | --- |

(64)

Η Crédit Mutuel αμφισβητεί, εν συνεχεία, την ετήσια προσέγγιση που ακολούθησε η Επιτροπή (δηλαδή το γεγονός ότι έλαβε υπόψη μόνο τα ποσά που αφορούν τα έτη υπεραντιστάθμισης, χωρίς να τα συγκρίνει με τα ποσά των ετών υποαντιστάθμισης), η οποία έρχεται σε αντίθεση με ορισμένα προηγούμενα, με την ακυρωθείσα απόφαση και, κατά την άποψή της, με το κοινοτικό πλαίσιο του 2005 (26). Η Επιτροπή θα έπρεπε να ακολουθήσει μια συνολική προσέγγιση (δηλαδή να αντισταθμίζει όλα τα ποσά που αφορούν τα έτη υπεραντιστάθμισης με τα ποσά υποαντιστάθμισης) για όλη την περίοδο 1991-1998, αφενός, και για όλη την περίοδο που αρχίζει το 1999, αφετέρου.

| (65) | Επιπλέον, στην απόφασή της για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, η Επιτροπή δεν έλαβε ορθά υπόψη το εύλογο κέρδος. Για να εκτιμήσει το εύλογο κέρδος βασίστηκε στο κόστος των κανονιστικών ιδίων κεφαλαίων, που εκτιμήθηκε σε 6 %, ενώ το κόστος αυτό συνιστά έξοδο αναλυτικής λογιστικής και όχι περιθώριο. Η Επιτροπή έπρεπε να έχει λάβει υπόψη την απόδοση των ιδίων κεφαλαίων που πρότεινε η Arthur Andersen (27). Επίσης, βασίστηκε για τον υπολογισμό του εύλογου κέρδους σε μια φθίνουσα βάση η οποία μηδενίζεται από την έναρξη της πλήρους κεντρικής διαχείρισης των πόρων από το CDC, εφόσον οι πόροι αυτοί δεν παρουσιάζουν κανένα κόστος σε κανονιστικά ίδια κεφάλαια. Η Crédit Mutuel υπογραμμίζει ότι ο δείκτης που χρησιμοποίησε η Επιτροπή έχει ως αποτέλεσμα να της στερεί οποιοδήποτε σύνηθες περιθώριο κέρδους από το Livret bleu. Κατά την άποψή της, οποιαδήποτε τράπεζα, ακόμη και για χρήση σε κεντρικό επίπεδο που δεν έχει κανένα κόστος ιδίων κεφαλαίων με τη στενή κανονιστική έννοια του συντελεστή φερεγγυότητας, πρέπει να μπορεί να επιτύχει ένα σύνηθες περιθώριο κέρδους. |
| --- | --- |

(65)

Επιπλέον, στην απόφασή της για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, η Επιτροπή δεν έλαβε ορθά υπόψη το εύλογο κέρδος. Για να εκτιμήσει το εύλογο κέρδος βασίστηκε στο κόστος των κανονιστικών ιδίων κεφαλαίων, που εκτιμήθηκε σε 6 %, ενώ το κόστος αυτό συνιστά έξοδο αναλυτικής λογιστικής και όχι περιθώριο. Η Επιτροπή έπρεπε να έχει λάβει υπόψη την απόδοση των ιδίων κεφαλαίων που πρότεινε η Arthur Andersen (27). Επίσης, βασίστηκε για τον υπολογισμό του εύλογου κέρδους σε μια φθίνουσα βάση η οποία μηδενίζεται από την έναρξη της πλήρους κεντρικής διαχείρισης των πόρων από το CDC, εφόσον οι πόροι αυτοί δεν παρουσιάζουν κανένα κόστος σε κανονιστικά ίδια κεφάλαια. Η Crédit Mutuel υπογραμμίζει ότι ο δείκτης που χρησιμοποίησε η Επιτροπή έχει ως αποτέλεσμα να της στερεί οποιοδήποτε σύνηθες περιθώριο κέρδους από το Livret bleu. Κατά την άποψή της, οποιαδήποτε τράπεζα, ακόμη και για χρήση σε κεντρικό επίπεδο που δεν έχει κανένα κόστος ιδίων κεφαλαίων με τη στενή κανονιστική έννοια του συντελεστή φερεγγυότητας, πρέπει να μπορεί να επιτύχει ένα σύνηθες περιθώριο κέρδους.

| (66) | Η Επιτροπή δεν έλαβε επίσης ορθά υπόψη το κόστος που συνεπάγεται η άλλη αποστολή γενικού οικονομικού συμφέροντος την οποία η Crédit Mutuel θεωρεί ότι εκπληρώνει, δηλαδή τη διατήρηση υποκαταστημάτων στις αγροτικές περιοχές, για να ενθαρρύνει τη λαϊκή αποταμίευση σε όλη την επικράτεια, προωθώντας τη δυνατότητα πρόσβασης σε τράπεζα σε όσο το δυνατόν περισσότερους πολίτες. |
| --- | --- |

(66)

Η Επιτροπή δεν έλαβε επίσης ορθά υπόψη το κόστος που συνεπάγεται η άλλη αποστολή γενικού οικονομικού συμφέροντος την οποία η Crédit Mutuel θεωρεί ότι εκπληρώνει, δηλαδή τη διατήρηση υποκαταστημάτων στις αγροτικές περιοχές, για να ενθαρρύνει τη λαϊκή αποταμίευση σε όλη την επικράτεια, προωθώντας τη δυνατότητα πρόσβασης σε τράπεζα σε όσο το δυνατόν περισσότερους πολίτες.

| (67) | Τέλος, η Crédit Mutuel αρνείται την ύπαρξη, ενδεχομένως, προσέλκυσης πελατών. Υπενθυμίζει ότι η Επιτροπή είχε αναγνωρίσει στην ακυρωθείσα απόφασή της ότι αυτή η προσέλκυση πελατών δεν είχε μπορέσει να αποδειχθεί ρητά και θεωρεί ότι έκτοτε δεν προέκυψε κανένα νέο στοιχείο. |
| --- | --- |

(67)

Τέλος, η Crédit Mutuel αρνείται την ύπαρξη, ενδεχομένως, προσέλκυσης πελατών. Υπενθυμίζει ότι η Επιτροπή είχε αναγνωρίσει στην ακυρωθείσα απόφασή της ότι αυτή η προσέλκυση πελατών δεν είχε μπορέσει να αποδειχθεί ρητά και θεωρεί ότι έκτοτε δεν προέκυψε κανένα νέο στοιχείο.

| (68) | Όσον αφορά τη διαδικασία, η Crédit Mutuel επικαλείται διάφορες γενικές αρχές του κοινοτικού δικαίου προκειμένου να αμφισβητήσει κάθε ανάκτηση δυνητικής ενίσχυσης, και ιδίως την αρχή της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης και τήρησης εύλογης προθεσμίας. |
| --- | --- |

(68)

Όσον αφορά τη διαδικασία, η Crédit Mutuel επικαλείται διάφορες γενικές αρχές του κοινοτικού δικαίου προκειμένου να αμφισβητήσει κάθε ανάκτηση δυνητικής ενίσχυσης, και ιδίως την αρχή της δικαιολογημένης εμπιστοσύνης και τήρησης εύλογης προθεσμίας.

6.   ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΓΑΛΛΙΑΣ

| (69) | Η Γαλλία θεωρεί ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις της νομολογίας Altmark:






  α) | όσον αφορά την πρώτη προϋπόθεση, υπογραμμίζει ότι η Επιτροπή αναγνώρισε ότι η Crédit Mutuel είχε αναλάβει αποστολή γενικού οικονομικού συμφέροντος για τη συγκέντρωση των καταθέσεων που προορίζονταν για τη χρηματοδότηση των κοινωνικών κατοικιών. Υπενθυμίζει ότι η Επιτροπή ανέφερε στην απόφασή της για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας ότι η διατήρηση υποκαταστημάτων στις αγροτικές περιοχές για σκοπούς χωροταξικού σχεδιασμού μπορεί επίσης να θεωρηθεί υπηρεσία γενικού οικονομικού συμφέροντος (28), αλλά δεν απαντά στα επιχειρήματα που προβάλλει η Επιτροπή στην απόφασή της για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, σύμφωνα με τα οποία η πρώτη προϋπόθεση της νομολογίας Altmark δεν πληρούται διότι δεν υπάρχει εθνική νομοθεσία ή ρύθμιση η οποία να επιβάλλει κατά τρόπο επαρκώς σαφή μια αποστολή κατά την έννοια του άρθρου 106 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ (29) · |
| --- | --- | --- |

(69)

Η Γαλλία θεωρεί ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις της νομολογίας Altmark:

α)

όσον αφορά την πρώτη προϋπόθεση, υπογραμμίζει ότι η Επιτροπή αναγνώρισε ότι η Crédit Mutuel είχε αναλάβει αποστολή γενικού οικονομικού συμφέροντος για τη συγκέντρωση των καταθέσεων που προορίζονταν για τη χρηματοδότηση των κοινωνικών κατοικιών. Υπενθυμίζει ότι η Επιτροπή ανέφερε στην απόφασή της για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας ότι η διατήρηση υποκαταστημάτων στις αγροτικές περιοχές για σκοπούς χωροταξικού σχεδιασμού μπορεί επίσης να θεωρηθεί υπηρεσία γενικού οικονομικού συμφέροντος (28), αλλά δεν απαντά στα επιχειρήματα που προβάλλει η Επιτροπή στην απόφασή της για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, σύμφωνα με τα οποία η πρώτη προϋπόθεση της νομολογίας Altmark δεν πληρούται διότι δεν υπάρχει εθνική νομοθεσία ή ρύθμιση η οποία να επιβάλλει κατά τρόπο επαρκώς σαφή μια αποστολή κατά την έννοια του άρθρου 106 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ (29) ·

| β) | όσον αφορά τη δεύτερη προϋπόθεση, η Γαλλία κρίνει ότι οι παράμετροι της αντιστάθμισης είχαν καθορισθεί εκ των προτέρων κατά τρόπο αντικειμενικό και δαφανή· |
| --- | --- |

β)

όσον αφορά τη δεύτερη προϋπόθεση, η Γαλλία κρίνει ότι οι παράμετροι της αντιστάθμισης είχαν καθορισθεί εκ των προτέρων κατά τρόπο αντικειμενικό και δαφανή·

| γ) | όσον αφορά την τρίτη προϋπόθεση, διατείνεται ότι το ποσό της αντιστάθμισης (η προμήθεια διαμεσολάβησης) δεν υπερέβαινε το ποσό που ήταν απαραίτητο για να καλύψει τις δαπάνες του συστήματος, και παραπέμπει στον λογαριασμό με το αποτέλεσμα της αναλυτικής λογιστικής του Livret bleu της Crédit Mutuel για τα έτη 1999 έως 2005· |
| --- | --- |

γ)

όσον αφορά την τρίτη προϋπόθεση, διατείνεται ότι το ποσό της αντιστάθμισης (η προμήθεια διαμεσολάβησης) δεν υπερέβαινε το ποσό που ήταν απαραίτητο για να καλύψει τις δαπάνες του συστήματος, και παραπέμπει στον λογαριασμό με το αποτέλεσμα της αναλυτικής λογιστικής του Livret bleu της Crédit Mutuel για τα έτη 1999 έως 2005·

| δ) | η τέταρτη προϋπόθεση πληρούται επίσης, εφόσον, κατά τους ισχυρισμούς της Γαλλίας, η διαχείριση της Crédit Mutuel ανταποκρίνεται στα απαιτούμενα κριτήρια αποτελεσματικότητας (30). |
| --- | --- |

δ)

η τέταρτη προϋπόθεση πληρούται επίσης, εφόσον, κατά τους ισχυρισμούς της Γαλλίας, η διαχείριση της Crédit Mutuel ανταποκρίνεται στα απαιτούμενα κριτήρια αποτελεσματικότητας (30).

| (70) | Όσον αφορά τις προϋποθέσεις σχετικά με την ύπαρξη ενίσχυσης, η Γαλλία παραπέμπει στα επιχειρήματα που αναπτύχθηκαν πριν από την ακύρωση της απόφασης του 2002:






  α) | Η προϋπόθεση των κρατικών πόρων δεν πληρούται, διότι τα κέρδη που αποκόμισε η Crédit Mutuel από χρήσεις πόρους που δεν τελούσαν υπό κεντρική διαχείριση στο CDC (ελεύθερες χρήσεις και χρήσεις εξυπηρέτησης του γενικού συμφέροντος) προέρχονταν από πόρους ιδιωτικής προέλευσης (καταθέσεις των αποταμιευτών) και δεν ήταν στη διάθεση των δημόσιων αρχών. |
| --- | --- | --- |

(70)

Όσον αφορά τις προϋποθέσεις σχετικά με την ύπαρξη ενίσχυσης, η Γαλλία παραπέμπει στα επιχειρήματα που αναπτύχθηκαν πριν από την ακύρωση της απόφασης του 2002:

α)

Η προϋπόθεση των κρατικών πόρων δεν πληρούται, διότι τα κέρδη που αποκόμισε η Crédit Mutuel από χρήσεις πόρους που δεν τελούσαν υπό κεντρική διαχείριση στο CDC (ελεύθερες χρήσεις και χρήσεις εξυπηρέτησης του γενικού συμφέροντος) προέρχονταν από πόρους ιδιωτικής προέλευσης (καταθέσεις των αποταμιευτών) και δεν ήταν στη διάθεση των δημόσιων αρχών.

| β) | Οι συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών δεν ήταν δυνατόν να επηρεαστούν πριν από την ολοκλήρωση της ενιαίας αγοράς των τραπεζικών και χρηματοπιστωτικών δραστηριοτήτων την 1η Ιανουαρίου 1993, μετά την έκδοση της δεύτερης οδηγίας 89/646/ΕΟΚ, της 15ης Δεκεμβρίου 1989, για το συντονισμό των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων που αφορούν την ανάληψη και την άσκηση δραστηριότητας πιστωτικού ιδρύματος και την τροποποίηση της οδηγίας 77/780/ΕΟΚ (εφεξής «η δεύτερη τραπεζική οδηγία») (31). Μετά την ημερομηνία αυτή, οι γαλλικές αρχές θεώρησαν ότι, επειδή δεν υπήρχε ευρωπαϊκό καταστατικό συνεταιριστικής εταιρείας και η κατάσταση αυτή δημιουργούσε περιορισμούς για την εκτός των συνόρων επέκταση εταιρειών συνεταιριστικού χαρακτήρα, όπως η Crédit Mutuel, τα υποκαταστήματα της Crédit Mutuel δεν ανέπτυσσαν δραστηριότητα εκτός των εθνικών συνόρων. Οι λογαριασμοί του Livret bleu που ανοίγονται για μη μονίμους κατοίκους αντιπροσωπεύουν λιγότερο από 0,1 % των αποταμιευτικών πόρων. Οι γαλλικές αρχές θεώρησαν επίσης ότι τα ξένα τραπεζικά ιδρύματα στη Γαλλία στόχευαν σε μια αγορά τελείως διαφορετική από αυτήν της Crédit Mutuel. |
| --- | --- |

β)

Οι συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών δεν ήταν δυνατόν να επηρεαστούν πριν από την ολοκλήρωση της ενιαίας αγοράς των τραπεζικών και χρηματοπιστωτικών δραστηριοτήτων την 1η Ιανουαρίου 1993, μετά την έκδοση της δεύτερης οδηγίας 89/646/ΕΟΚ, της 15ης Δεκεμβρίου 1989, για το συντονισμό των νομοθετικών, κανονιστικών και διοικητικών διατάξεων που αφορούν την ανάληψη και την άσκηση δραστηριότητας πιστωτικού ιδρύματος και την τροποποίηση της οδηγίας 77/780/ΕΟΚ (εφεξής «η δεύτερη τραπεζική οδηγία») (31). Μετά την ημερομηνία αυτή, οι γαλλικές αρχές θεώρησαν ότι, επειδή δεν υπήρχε ευρωπαϊκό καταστατικό συνεταιριστικής εταιρείας και η κατάσταση αυτή δημιουργούσε περιορισμούς για την εκτός των συνόρων επέκταση εταιρειών συνεταιριστικού χαρακτήρα, όπως η Crédit Mutuel, τα υποκαταστήματα της Crédit Mutuel δεν ανέπτυσσαν δραστηριότητα εκτός των εθνικών συνόρων. Οι λογαριασμοί του Livret bleu που ανοίγονται για μη μονίμους κατοίκους αντιπροσωπεύουν λιγότερο από 0,1 % των αποταμιευτικών πόρων. Οι γαλλικές αρχές θεώρησαν επίσης ότι τα ξένα τραπεζικά ιδρύματα στη Γαλλία στόχευαν σε μια αγορά τελείως διαφορετική από αυτήν της Crédit Mutuel.

| γ) | Η προμήθεια διαμεσολάβησης, την οποία καταβάλλει το CDC στην Crédit Mutuel για το μέρος των αποταμιεύσεων του Livret bleu που τίθενται υπό κεντρική διαχείριση, δεν μπορεί να αποτελούσε ενίσχυση, αλλά μόνο αμοιβή για παροχή υπηρεσίας από την τράπεζα, η τιμή της οποίας είχε καθοριστεί με σύμβαση το 1991 σε 1,3 %. Οι γαλλικές αρχές έδωσαν έμφαση στο μέγεθος των εξόδων διαχείρισης του Livret bleu, λόγω του μεγάλου αριθμού λογαριασμών το τρέχον υπόλοιπο των οποίων είναι κατώτερο από 5 000 FRF (762 EUR). Αναφέρθηκαν στις εργασίες αναλυτικής λογιστικής της Crédit Mutuel (μετά τη θέσπιση του εν λόγω μέτρου) και κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η αμοιβή αυτή ήταν απόλυτα δικαιολογημένη. Οι γαλλικές αρχές ισχυρίστηκαν ότι κάθε πλεονέκτημα το οποίο θα μπορούσε να αποκομίσει η Crédit Mutuel από το Livret bleu θα έπρεπε να εξετασθεί σε συνάρτηση με τις επιβαρύνσεις που συνδέονται με στόχο εξυπηρέτησης του γενικού οικονομικού συμφέροντος. Σχετικά με αυτό, επισήμαναν στην Επιτροπή ότι ολοένα και μεγαλύτερο ποσοστό των αποταμιεύσεων του Livret bleu χρησιμοποιούνταν για την εξυπηρέτηση του γενικού οικονομικού συμφέροντος· το ποσοστό αυτό αυξήθηκε από το 50 % των αποταμιεύσεων του Livret bleu κατά την περίοδο 1975 έως 1983 στο 65 % κατά την περίοδο 1983 έως 1991 και στο 100 % των αποταμιευτικών πόρων η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC το 1998. |
| --- | --- |

γ)

Η προμήθεια διαμεσολάβησης, την οποία καταβάλλει το CDC στην Crédit Mutuel για το μέρος των αποταμιεύσεων του Livret bleu που τίθενται υπό κεντρική διαχείριση, δεν μπορεί να αποτελούσε ενίσχυση, αλλά μόνο αμοιβή για παροχή υπηρεσίας από την τράπεζα, η τιμή της οποίας είχε καθοριστεί με σύμβαση το 1991 σε 1,3 %. Οι γαλλικές αρχές έδωσαν έμφαση στο μέγεθος των εξόδων διαχείρισης του Livret bleu, λόγω του μεγάλου αριθμού λογαριασμών το τρέχον υπόλοιπο των οποίων είναι κατώτερο από 5 000 FRF (762 EUR). Αναφέρθηκαν στις εργασίες αναλυτικής λογιστικής της Crédit Mutuel (μετά τη θέσπιση του εν λόγω μέτρου) και κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η αμοιβή αυτή ήταν απόλυτα δικαιολογημένη. Οι γαλλικές αρχές ισχυρίστηκαν ότι κάθε πλεονέκτημα το οποίο θα μπορούσε να αποκομίσει η Crédit Mutuel από το Livret bleu θα έπρεπε να εξετασθεί σε συνάρτηση με τις επιβαρύνσεις που συνδέονται με στόχο εξυπηρέτησης του γενικού οικονομικού συμφέροντος. Σχετικά με αυτό, επισήμαναν στην Επιτροπή ότι ολοένα και μεγαλύτερο ποσοστό των αποταμιεύσεων του Livret bleu χρησιμοποιούνταν για την εξυπηρέτηση του γενικού οικονομικού συμφέροντος· το ποσοστό αυτό αυξήθηκε από το 50 % των αποταμιεύσεων του Livret bleu κατά την περίοδο 1975 έως 1983 στο 65 % κατά την περίοδο 1983 έως 1991 και στο 100 % των αποταμιευτικών πόρων η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC το 1998.

| δ) | Αν υποτεθεί ότι υπήρξε πράγματι ενίσχυση, αυτή θα υπήρχε σε κάθε περίπτωση, εφόσον το καθεστώς του Livret bleu θεσπίστηκε πριν από ελευθέρωση της τραπεζικής αγοράς την 1η Ιανουαρίου 1993 (λήξη της προθεσμίας για τη μεταφορά της δεύτερης τραπεζικής οδηγίας στο εθνικό δίκαιο). |
| --- | --- |

δ)

Αν υποτεθεί ότι υπήρξε πράγματι ενίσχυση, αυτή θα υπήρχε σε κάθε περίπτωση, εφόσον το καθεστώς του Livret bleu θεσπίστηκε πριν από ελευθέρωση της τραπεζικής αγοράς την 1η Ιανουαρίου 1993 (λήξη της προθεσμίας για τη μεταφορά της δεύτερης τραπεζικής οδηγίας στο εθνικό δίκαιο).

| (71) | Στο υπόμνημά τους της 26ης Οκτωβρίου 2001, οι γαλλικές αρχές αναφέρουν τον λόγο για τον οποίο, εάν η Επιτροπή αποδεχόταν τον χαρακτηρισμό των μέτρων ως ενίσχυσης, θα επρόκειτο, εν πάση περιπτώσει, για μέτρο συμβατό με την εσωτερική αγορά δυνάμει του άρθρου 106 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ. Οι γαλλικές αρχές προσάπτουν στην Επιτροπή ότι διέπραξε λάθη κατά τον υπολογισμό του συνολικού αποτελέσματος του λογαριασμού εκμετάλλευσης του Livret bleu διότι δεν εφάρμοσε τη μέθοδο που πρότεινε ο σύμβουλος της Crédit Mutuel (32). Επίσης ισχυρίζονται ότι η Επιτροπή πρέπει να λάβει υπόψη ένα εύλογο κέρδος, το οποίο εκτιμούν σε [...] (33). |
| --- | --- |

(71)

Στο υπόμνημά τους της 26ης Οκτωβρίου 2001, οι γαλλικές αρχές αναφέρουν τον λόγο για τον οποίο, εάν η Επιτροπή αποδεχόταν τον χαρακτηρισμό των μέτρων ως ενίσχυσης, θα επρόκειτο, εν πάση περιπτώσει, για μέτρο συμβατό με την εσωτερική αγορά δυνάμει του άρθρου 106 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ. Οι γαλλικές αρχές προσάπτουν στην Επιτροπή ότι διέπραξε λάθη κατά τον υπολογισμό του συνολικού αποτελέσματος του λογαριασμού εκμετάλλευσης του Livret bleu διότι δεν εφάρμοσε τη μέθοδο που πρότεινε ο σύμβουλος της Crédit Mutuel (32). Επίσης ισχυρίζονται ότι η Επιτροπή πρέπει να λάβει υπόψη ένα εύλογο κέρδος, το οποίο εκτιμούν σε [...] (33).

| (72) | Στις παρατηρήσεις τους σχετικά με την απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, οι γαλλικές αρχές προσάπτουν επίσης στην Επιτροπή ότι ακολούθησε «ασύμμετρη συλλογιστική» διότι δεν συνέκρινε τα ποσά των ετών υπεραντιστάθμισης (1991, 1992, 1993 και 1998) με τα ποσά των ετών που παρουσιάζουν υποαντιστάθμιση (1994 έως 1997) και ότι περιέλαβε, στο παράρτημα 1 της απόφασης για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, εξ ολοκλήρου τα συμπεράσματα του συμβούλου της σχετικά με τα τρία σημεία διαφωνίας ανάμεσα στη Γαλλία και την Επιτροπή. Η Γαλλία διευκρίνισε ότι, καθ’ όλη την περίοδο 1999-2005, το σύστημα που συνδέεται με το Livret bleu δεν αντισταθμίστηκε επαρκώς από το κράτος. Δηλαδή, το ποσό της προμήθειας διαμεσολάβησης δεν υπερέβη το απαραίτητο για την κάλυψη του κόστους διανομής του Livret bleu που αναφέρεται στη αναλυτική λογιστική του Livret bleu, η οποία καταρτίστηκε από κοινού με την Επιτροπή [με την επιφύλαξη δύο προσαρμογών (34)] και ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της οδηγίας 80/723/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 25ης Ιουνίου 1980, περί της διαφάνειας των οικονομικών σχέσεων μεταξύ των κρατών μελών και των δημοσίων επιχειρήσεων καθώς και για τη χρηματοοικονομική διαφάνεια εντός ορισμένων επιχειρήσεων (35). Η Γαλλία εξήγησε επίσης ότι οι πρόσφατες μειώσεις της προμήθειας διαμεσολάβησης ανταποκρίνονταν κυρίως στις ανάγκες των φορέων της χρηματοδότησης των κοινωνικών κατοικιών (36). |
| --- | --- |

(72)

Στις παρατηρήσεις τους σχετικά με την απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, οι γαλλικές αρχές προσάπτουν επίσης στην Επιτροπή ότι ακολούθησε «ασύμμετρη συλλογιστική» διότι δεν συνέκρινε τα ποσά των ετών υπεραντιστάθμισης (1991, 1992, 1993 και 1998) με τα ποσά των ετών που παρουσιάζουν υποαντιστάθμιση (1994 έως 1997) και ότι περιέλαβε, στο παράρτημα 1 της απόφασης για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, εξ ολοκλήρου τα συμπεράσματα του συμβούλου της σχετικά με τα τρία σημεία διαφωνίας ανάμεσα στη Γαλλία και την Επιτροπή. Η Γαλλία διευκρίνισε ότι, καθ’ όλη την περίοδο 1999-2005, το σύστημα που συνδέεται με το Livret bleu δεν αντισταθμίστηκε επαρκώς από το κράτος. Δηλαδή, το ποσό της προμήθειας διαμεσολάβησης δεν υπερέβη το απαραίτητο για την κάλυψη του κόστους διανομής του Livret bleu που αναφέρεται στη αναλυτική λογιστική του Livret bleu, η οποία καταρτίστηκε από κοινού με την Επιτροπή [με την επιφύλαξη δύο προσαρμογών (34)] και ανταποκρίνεται στις απαιτήσεις της οδηγίας 80/723/ΕΟΚ της Επιτροπής, της 25ης Ιουνίου 1980, περί της διαφάνειας των οικονομικών σχέσεων μεταξύ των κρατών μελών και των δημοσίων επιχειρήσεων καθώς και για τη χρηματοοικονομική διαφάνεια εντός ορισμένων επιχειρήσεων (35). Η Γαλλία εξήγησε επίσης ότι οι πρόσφατες μειώσεις της προμήθειας διαμεσολάβησης ανταποκρίνονταν κυρίως στις ανάγκες των φορέων της χρηματοδότησης των κοινωνικών κατοικιών (36).

| (73) | Οι γαλλικές αρχές διευκρινίζουν ότι από το 1999 υπάρχει ένας μηχανισμός επιστροφής ενδεχόμενης υπεραντιστάθμισης. |
| --- | --- |

(73)

Οι γαλλικές αρχές διευκρινίζουν ότι από το 1999 υπάρχει ένας μηχανισμός επιστροφής ενδεχόμενης υπεραντιστάθμισης.

| (74) | Η Γαλλία εξήγησε επίσης ότι τον κίνδυνο ανεπάρκειας ρευστότητας εντός μηνός αναλάμβανε η Crédit Mutuel και ότι τον κίνδυνο ανεπάρκειας ρευστότητας πέραν του μηνός αναλάμβανε το CDC. Διευκρίνισε ότι, για τα ποσά που συγκεντρώνονταν στο πλαίσιο του Livret bleu, το ποσοστό στάθμισης των κινδύνων για τον υπολογισμό των αναγκών σε ίδια κεφάλαια απαραίτητα για το περιθώριο φερεγγυότητας ήταν μηδενικό. Ανέφερε ότι η στάθμιση του κινδύνου για τις ανάγκες σε ίδια κεφάλαια του Crédit Mutuel για τα άλλα προϊόντα αποταμίευσης και άλλους πόρους εκτός του Livret bleu κυμαινόταν από [...] έως [...]% από το 1999 έως το 2005. Οι γαλλικές αρχές διευκρίνισαν ότι, δεδομένου ότι δεν είναι ορθή η εφαρμογή του ευρωπαϊκού συντελεστή φερεγγυότητας μετά την πλήρη υπαγωγή των πόρων στην κεντρική διαχείριση του CDC το 1999, η Crédit Mutuel ενσωμάτωσε, για να υπολογίσει το εύλογο κέρδος που αντιστοιχεί στο Livret bleu, ένα κόστος των ιδίων κεφαλαίων που υπολόγισε σε σχέση με εκείνο των άλλων προϊόντων αποταμίευσης και άλλων πόρων, περιορίζοντάς το, ωστόσο, ([...] έως [...] % μεταξύ 1999 και 2005). Μετά από αίτημα της Επιτροπής, η Γαλλία διευκρίνισε επίσης το περιθώριο αντιστάθμισης σχετικά με τη σύσταση υποχρεωτικού αποθεματικού στην Τράπεζα της Γαλλίας. |
| --- | --- |

(74)

Η Γαλλία εξήγησε επίσης ότι τον κίνδυνο ανεπάρκειας ρευστότητας εντός μηνός αναλάμβανε η Crédit Mutuel και ότι τον κίνδυνο ανεπάρκειας ρευστότητας πέραν του μηνός αναλάμβανε το CDC. Διευκρίνισε ότι, για τα ποσά που συγκεντρώνονταν στο πλαίσιο του Livret bleu, το ποσοστό στάθμισης των κινδύνων για τον υπολογισμό των αναγκών σε ίδια κεφάλαια απαραίτητα για το περιθώριο φερεγγυότητας ήταν μηδενικό. Ανέφερε ότι η στάθμιση του κινδύνου για τις ανάγκες σε ίδια κεφάλαια του Crédit Mutuel για τα άλλα προϊόντα αποταμίευσης και άλλους πόρους εκτός του Livret bleu κυμαινόταν από [...] έως [...]% από το 1999 έως το 2005. Οι γαλλικές αρχές διευκρίνισαν ότι, δεδομένου ότι δεν είναι ορθή η εφαρμογή του ευρωπαϊκού συντελεστή φερεγγυότητας μετά την πλήρη υπαγωγή των πόρων στην κεντρική διαχείριση του CDC το 1999, η Crédit Mutuel ενσωμάτωσε, για να υπολογίσει το εύλογο κέρδος που αντιστοιχεί στο Livret bleu, ένα κόστος των ιδίων κεφαλαίων που υπολόγισε σε σχέση με εκείνο των άλλων προϊόντων αποταμίευσης και άλλων πόρων, περιορίζοντάς το, ωστόσο, ([...] έως [...] % μεταξύ 1999 και 2005). Μετά από αίτημα της Επιτροπής, η Γαλλία διευκρίνισε επίσης το περιθώριο αντιστάθμισης σχετικά με τη σύσταση υποχρεωτικού αποθεματικού στην Τράπεζα της Γαλλίας.

7.   ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

7.1.   Ύπαρξη ενίσχυσης

| (75) | Στην απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, η Επιτροπή έκρινε ότι το μόνο σχετικό μέτρο που είναι δυνατόν να περιέχει στοιχεία ενίσχυσης είναι η προμήθεια διαμεσολάβησης την οποία καταβάλλει το CDC στην Crédit Mutuel (37). |
| --- | --- |

(75)

Στην απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, η Επιτροπή έκρινε ότι το μόνο σχετικό μέτρο που είναι δυνατόν να περιέχει στοιχεία ενίσχυσης είναι η προμήθεια διαμεσολάβησης την οποία καταβάλλει το CDC στην Crédit Mutuel (37).

| (76) | Η ενδεχόμενη ενίσχυση που περιέχει η προμήθεια διαμεσολάβησης θεσπίστηκε την 27η Σεπτεμβρίου 1991 με το διάταγμα της ίδιας ημερομηνίας και, στην παρούσα απόφαση, αναλύεται μέχρι την ελευθέρωση της διανομής του Livret Α και την εναρμόνιση του Livret bleu με αυτό την 1η Ιανουαρίου 2009 (38). |
| --- | --- |

(76)

Η ενδεχόμενη ενίσχυση που περιέχει η προμήθεια διαμεσολάβησης θεσπίστηκε την 27η Σεπτεμβρίου 1991 με το διάταγμα της ίδιας ημερομηνίας και, στην παρούσα απόφαση, αναλύεται μέχρι την ελευθέρωση της διανομής του Livret Α και την εναρμόνιση του Livret bleu με αυτό την 1η Ιανουαρίου 2009 (38).

7.1.1.   Οι προϋποθέσεις της νομολογίας Altmark δεν πληρούνται

| (77) | Πρέπει να σημειωθεί ότι, δυνάμει της νομολογίας Altmark (39), οι αντισταθμίσεις που καταβλήθηκαν για αποστολές δημόσιας υπηρεσίας δεν συνιστούν κρατικές ενισχύσεις κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ εάν πληρούνται σωρευτικά τέσσερις προϋποθέσεις. |
| --- | --- |

(77)

Πρέπει να σημειωθεί ότι, δυνάμει της νομολογίας Altmark (39), οι αντισταθμίσεις που καταβλήθηκαν για αποστολές δημόσιας υπηρεσίας δεν συνιστούν κρατικές ενισχύσεις κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ εάν πληρούνται σωρευτικά τέσσερις προϋποθέσεις.

| (78) | Στις παρατηρήσεις τους μετά την απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, οι γαλλικές αρχές και η Crédit Mutuel επικαλούνται την ύπαρξη δύο υπηρεσιών γενικού οικονομικού συμφέροντος, δηλαδή τη διατήρηση σημαντικού αριθμού υποκαταστημάτων στις αγροτικές περιοχές για σκοπούς χωροταξικού σχεδιασμού και τη συγκέντρωση καταθέσεων με προορισμό τη χρηματοδότηση των κοινωνικών κατοικιών. |
| --- | --- |

(78)

Στις παρατηρήσεις τους μετά την απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, οι γαλλικές αρχές και η Crédit Mutuel επικαλούνται την ύπαρξη δύο υπηρεσιών γενικού οικονομικού συμφέροντος, δηλαδή τη διατήρηση σημαντικού αριθμού υποκαταστημάτων στις αγροτικές περιοχές για σκοπούς χωροταξικού σχεδιασμού και τη συγκέντρωση καταθέσεων με προορισμό τη χρηματοδότηση των κοινωνικών κατοικιών.

| (79) | Ωστόσο, πριν ακόμη από τη θέσπιση του εν λόγω μέτρου, η Crédit Mutuel δεν είχε πλέον καμία υποχρέωση να διατηρεί υποκαταστήματα στις αγροτικές περιοχές, δεδομένου ότι ο νόμος σχετικά με το άνοιγμα και το κλείσιμο των τραπεζικών υποκαταστημάτων καταργήθηκε το 1987 και το καθεστώς ελέγχου (το οποίο είχε διατηρηθεί για την Crédit Mutuel από το 1987 έως το 1991) καταργήθηκε την 1η Ιουλίου 1991 (40). Επίσης, οι γαλλικές αρχές και η Crédit Mutuel δεν αμφισβήτησαν το συμπέρασμα της απόφασης για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, σύμφωνα με το οποίο «μετά το 1991 [δηλαδή την 1η Ιουλίου 1991], δεν υφίσταται καμία νομική πράξη βάσει της οποίας είχε ανατεθεί στην Crédit Mutuel, κατά την έννοια του άρθρου 86 της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρο 106 της ΣΛΕΕ), η αποστολή που αναφέρεται ανωτέρω στο σημείο 24 περίπτωση iii) [διατήρηση υποκαταστημάτων στις αγροτικές περιοχές για σκοπούς χωροταξικού σχεδιασμού]» (41). |
| --- | --- |

(79)

Ωστόσο, πριν ακόμη από τη θέσπιση του εν λόγω μέτρου, η Crédit Mutuel δεν είχε πλέον καμία υποχρέωση να διατηρεί υποκαταστήματα στις αγροτικές περιοχές, δεδομένου ότι ο νόμος σχετικά με το άνοιγμα και το κλείσιμο των τραπεζικών υποκαταστημάτων καταργήθηκε το 1987 και το καθεστώς ελέγχου (το οποίο είχε διατηρηθεί για την Crédit Mutuel από το 1987 έως το 1991) καταργήθηκε την 1η Ιουλίου 1991 (40). Επίσης, οι γαλλικές αρχές και η Crédit Mutuel δεν αμφισβήτησαν το συμπέρασμα της απόφασης για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, σύμφωνα με το οποίο «μετά το 1991 [δηλαδή την 1η Ιουλίου 1991], δεν υφίσταται καμία νομική πράξη βάσει της οποίας είχε ανατεθεί στην Crédit Mutuel, κατά την έννοια του άρθρου 86 της Συνθήκης ΕΚ (νυν άρθρο 106 της ΣΛΕΕ), η αποστολή που αναφέρεται ανωτέρω στο σημείο 24 περίπτωση iii) [διατήρηση υποκαταστημάτων στις αγροτικές περιοχές για σκοπούς χωροταξικού σχεδιασμού]» (41).

| (80) | Επομένως, το κατά πόσον εφαρμόζεται η νομολογία Altmark πρέπει να εξεταστεί με βάση μόνο την αποστολή συγκέντρωσης καταθέσεων για τη χρηματοδότηση των κοινωνικών κατοικιών. |
| --- | --- |

(80)

Επομένως, το κατά πόσον εφαρμόζεται η νομολογία Altmark πρέπει να εξεταστεί με βάση μόνο την αποστολή συγκέντρωσης καταθέσεων για τη χρηματοδότηση των κοινωνικών κατοικιών.

| (81) | Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι τα κράτη μέλη διαθέτουν ευρεία διακριτική ευχέρεια όσον αφορά τον καθορισμό των υπηρεσιών που μπορούν να χαρακτηρισθούν ως υπηρεσίες γενικού οικονομικού συμφέροντος. Θεωρεί ότι τα διατάγματα εφαρμογής των διατάξεων του άρθρου 9 του διορθωτικού δημοσιονομικού νόμου για το 1975 (42) και του άρθρου 24 του διορθωτικού δημοσιονομικού νόμου για το 1982 (43), και ιδίως το διάταγμα της 27ης Σεπτεμβρίου 1991, αναθέτουν σαφώς στην Crédit Mutuel την αποστολή (όπως καθορίζεται στα άρθρα R323-10 και R331-14 του κώδικα κατασκευών και κατοικίας) συγκέντρωσης των πόρων που πρέπει να μεταφερθούν στο CDC, ώστε να μπορεί αυτό να χρηματοδοτήσει τις κοινωνικές κατοικίες. Η Επιτροπή κρίνει ότι χαρακτηρίζοντας την αποστολή αυτή ως υπηρεσία γενικού οικονομικού συμφέροντος η Γαλλία δεν διέπραξε προφανές σφάλμα εκτίμησης. |
| --- | --- |

(81)

Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι τα κράτη μέλη διαθέτουν ευρεία διακριτική ευχέρεια όσον αφορά τον καθορισμό των υπηρεσιών που μπορούν να χαρακτηρισθούν ως υπηρεσίες γενικού οικονομικού συμφέροντος. Θεωρεί ότι τα διατάγματα εφαρμογής των διατάξεων του άρθρου 9 του διορθωτικού δημοσιονομικού νόμου για το 1975 (42) και του άρθρου 24 του διορθωτικού δημοσιονομικού νόμου για το 1982 (43), και ιδίως το διάταγμα της 27ης Σεπτεμβρίου 1991, αναθέτουν σαφώς στην Crédit Mutuel την αποστολή (όπως καθορίζεται στα άρθρα R323-10 και R331-14 του κώδικα κατασκευών και κατοικίας) συγκέντρωσης των πόρων που πρέπει να μεταφερθούν στο CDC, ώστε να μπορεί αυτό να χρηματοδοτήσει τις κοινωνικές κατοικίες. Η Επιτροπή κρίνει ότι χαρακτηρίζοντας την αποστολή αυτή ως υπηρεσία γενικού οικονομικού συμφέροντος η Γαλλία δεν διέπραξε προφανές σφάλμα εκτίμησης.

| (82) | Δυνάμει της τέταρτης προϋπόθεσης της νομολογίας Altmark, «όταν η επιλογή της επιχειρήσεως στην οποία πρόκειται να ανατεθεί η εκπλήρωση υποχρεώσεως παροχής δημόσιας υπηρεσίας σε συγκεκριμένη περίπτωση δεν πραγματοποιείται στο πλαίσιο διαδικασίας συνάψεως δημοσίας συμβάσεως, παρέχουσας τη δυνατότητα επιλογής του υποψηφίου που είναι σε θέση να παράσχει τις σχετικές υπηρεσίες με το μικρότερο για το κοινωνικό σύνολο κόστος, το επίπεδο της απαραίτητης αντισταθμίσεως πρέπει να καθορίζεται βάσει αναλύσεως των δαπανών στις οποίες θα προέβαινε μια μέση επιχείρηση, με χρηστή διαχείριση [...]προς ικανοποίηση των απαιτήσεων σχετικά με την παροχή δημόσιας υπηρεσίας προκειμένου να εκπληρώσει τις ως άνω υποχρεώσεις, λαμβάνοντας υπόψη τα σχετικά έσοδα και ένα εύλογο κέρδος από την εκπλήρωση των υποχρεώσεων αυτών» (44). |
| --- | --- |

(82)

Δυνάμει της τέταρτης προϋπόθεσης της νομολογίας Altmark, «όταν η επιλογή της επιχειρήσεως στην οποία πρόκειται να ανατεθεί η εκπλήρωση υποχρεώσεως παροχής δημόσιας υπηρεσίας σε συγκεκριμένη περίπτωση δεν πραγματοποιείται στο πλαίσιο διαδικασίας συνάψεως δημοσίας συμβάσεως, παρέχουσας τη δυνατότητα επιλογής του υποψηφίου που είναι σε θέση να παράσχει τις σχετικές υπηρεσίες με το μικρότερο για το κοινωνικό σύνολο κόστος, το επίπεδο της απαραίτητης αντισταθμίσεως πρέπει να καθορίζεται βάσει αναλύσεως των δαπανών στις οποίες θα προέβαινε μια μέση επιχείρηση, με χρηστή διαχείριση [...]προς ικανοποίηση των απαιτήσεων σχετικά με την παροχή δημόσιας υπηρεσίας προκειμένου να εκπληρώσει τις ως άνω υποχρεώσεις, λαμβάνοντας υπόψη τα σχετικά έσοδα και ένα εύλογο κέρδος από την εκπλήρωση των υποχρεώσεων αυτών» (44).

| (83) | Η Επιτροπή κρίνει ότι η τέταρτη προϋπόθεση δεν πληρούται όσον αφορά την αποστολή συγκέντρωσης καταθέσεων υπό κεντρική διαχείριση στο CDC για τη χρηματοδότηση των κοινωνικών κατοικιών. Πρέπει να σημειωθεί ότι το κράτος δεν ανέθεσε την εν λόγω αποστολή σε αυτόν που υπέβαλε την καλύτερη προσφορά μέσω διαδικασίας διαγωνισμού, αλλά με απευθείας ανάθεση στην Crédit Mutuel. Το επίπεδο της προμήθειας διαμεσολάβησης δεν καθορίστηκε με βάση το κόστος για την εκτέλεση υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος που βάρυνε μια μέση επιχείρηση με χρηστή διαχείριση. Πράγματι, το επίπεδο της προμήθειας διαμεσολάβησης του 1,3 % δεν μπορούσε να καθοριστεί με βάση τα πραγματικά έξοδα που ανέλαβε η Crédit Mutuel για την εκτέλεση υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος δεδομένου ότι δεν υπήρχε χωριστή λογιστική για το Livret bleu τον Σεπτέμβριο του 1991, η οποία να επιτρέπει να προσδιοριστούν τα έξοδα που αφορούν ειδικά το Livret bleu στη λογιστική της τράπεζας. Χωριστή λογιστική για το Livret bleu δημιουργήθηκε πολλά έτη αργότερα και αναδημιουργήθηκε αναδρομικά για τα προηγούμενα έτη μέχρι το 1991. Επομένως δεν υπάρχει ένδειξη ότι το επίπεδο της προμήθειας διαμεσολάβησης καθορίστηκε με βάση το κόστος μιας μέσης επιχείρησης με χρηστή διαχείριση η οποία εκτέλεσε την εν λόγω αποστολή γενικού οικονομικού συμφέροντος. Οι γαλλικές αρχές διατείνονται ότι η Crédit Mutuel έχει, γενικά, χρηστή διαχείριση. Ωστόσο, δεν αποδεικνύουν πραγματικά αυτό τον ισχυρισμό, αλλά παραπέμπουν απλώς στην αιτιολογική σκέψη 13 της απόφασης για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας όπου η Επιτροπή αναφέρει απλώς τις συνολικές οικονομικές επιδόσεις (μέγεθος του ισολογισμού, καθαρό αποτέλεσμα, δείκτης αποτελεσματικότητας, ίδια κεφάλαια και συντελεστής φερεγγυότητας) της Crédit Mutuel το 2004. Εν πάση περιπτώσει, εάν ένα κράτος μέλος έχει καθορίσει το επίπεδο αντιστάθμισης με βάση ανάλυση του κόστους μιας μέσης επιχείρησης με χρηστή διαχείριση, δεν θα πρέπει να έχει κανένα πρόβλημα να το αποδείξει στην Επιτροπή και να της εκθέσει τη μεθοδολογία που ακολουθήθηκε, πράγμα που η Γαλλία δεν έπραξε στην προκειμένη περίπτωση. Τέλος, το γεγονός ότι, μόλις ελευθερώθηκε η διανομή των Livrets A και Livrets bleus, την 1η Ιανουαρίου 2009, η προμήθεια διαμεσολάβησης της Crédit Mutuel μειώθηκε από 1,1 % σε 0,6 % δείχνει ότι το επίπεδο αυτής της προμήθειας ήταν υψηλότερο από εκείνο που θα είχε καθοριστεί με βάση το κόστος μιας μέσης επιχείρησης με χρηστή διαχείριση που εκτέλεσε την ίδια αποστολή γενικού οικονομικού συμφέροντος. |
| --- | --- |

(83)

Η Επιτροπή κρίνει ότι η τέταρτη προϋπόθεση δεν πληρούται όσον αφορά την αποστολή συγκέντρωσης καταθέσεων υπό κεντρική διαχείριση στο CDC για τη χρηματοδότηση των κοινωνικών κατοικιών. Πρέπει να σημειωθεί ότι το κράτος δεν ανέθεσε την εν λόγω αποστολή σε αυτόν που υπέβαλε την καλύτερη προσφορά μέσω διαδικασίας διαγωνισμού, αλλά με απευθείας ανάθεση στην Crédit Mutuel. Το επίπεδο της προμήθειας διαμεσολάβησης δεν καθορίστηκε με βάση το κόστος για την εκτέλεση υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος που βάρυνε μια μέση επιχείρηση με χρηστή διαχείριση. Πράγματι, το επίπεδο της προμήθειας διαμεσολάβησης του 1,3 % δεν μπορούσε να καθοριστεί με βάση τα πραγματικά έξοδα που ανέλαβε η Crédit Mutuel για την εκτέλεση υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος δεδομένου ότι δεν υπήρχε χωριστή λογιστική για το Livret bleu τον Σεπτέμβριο του 1991, η οποία να επιτρέπει να προσδιοριστούν τα έξοδα που αφορούν ειδικά το Livret bleu στη λογιστική της τράπεζας. Χωριστή λογιστική για το Livret bleu δημιουργήθηκε πολλά έτη αργότερα και αναδημιουργήθηκε αναδρομικά για τα προηγούμενα έτη μέχρι το 1991. Επομένως δεν υπάρχει ένδειξη ότι το επίπεδο της προμήθειας διαμεσολάβησης καθορίστηκε με βάση το κόστος μιας μέσης επιχείρησης με χρηστή διαχείριση η οποία εκτέλεσε την εν λόγω αποστολή γενικού οικονομικού συμφέροντος. Οι γαλλικές αρχές διατείνονται ότι η Crédit Mutuel έχει, γενικά, χρηστή διαχείριση. Ωστόσο, δεν αποδεικνύουν πραγματικά αυτό τον ισχυρισμό, αλλά παραπέμπουν απλώς στην αιτιολογική σκέψη 13 της απόφασης για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας όπου η Επιτροπή αναφέρει απλώς τις συνολικές οικονομικές επιδόσεις (μέγεθος του ισολογισμού, καθαρό αποτέλεσμα, δείκτης αποτελεσματικότητας, ίδια κεφάλαια και συντελεστής φερεγγυότητας) της Crédit Mutuel το 2004. Εν πάση περιπτώσει, εάν ένα κράτος μέλος έχει καθορίσει το επίπεδο αντιστάθμισης με βάση ανάλυση του κόστους μιας μέσης επιχείρησης με χρηστή διαχείριση, δεν θα πρέπει να έχει κανένα πρόβλημα να το αποδείξει στην Επιτροπή και να της εκθέσει τη μεθοδολογία που ακολουθήθηκε, πράγμα που η Γαλλία δεν έπραξε στην προκειμένη περίπτωση. Τέλος, το γεγονός ότι, μόλις ελευθερώθηκε η διανομή των Livrets A και Livrets bleus, την 1η Ιανουαρίου 2009, η προμήθεια διαμεσολάβησης της Crédit Mutuel μειώθηκε από 1,1 % σε 0,6 % δείχνει ότι το επίπεδο αυτής της προμήθειας ήταν υψηλότερο από εκείνο που θα είχε καθοριστεί με βάση το κόστος μιας μέσης επιχείρησης με χρηστή διαχείριση που εκτέλεσε την ίδια αποστολή γενικού οικονομικού συμφέροντος.

| (84) | Στο μέτρο που οι προϋποθέσεις της νομολογίας Altmark είναι σωρευτικές, αρκεί να μην πληρούται μία από τις προϋποθέσεις για να μην εφαρμοστεί η νομολογία και το εν λόγω μέτρο να μπορεί ενδεχομένως να αποτελεί κρατική ενίσχυση. Από τα ανωτέρω προκύπτει ότι το εν λόγω μέτρο δεν πληροί την τέταρτη προϋπόθεση της νομολογίας Altmark. Επομένως, η νομολογία Altmark δεν εφαρμόζεται, οπότε πρέπει να εξεταστεί εάν το μέτρο αποτελεί πράγματι κρατική ενίσχυση (45)
   (46). |
| --- | --- |

(84)

Στο μέτρο που οι προϋποθέσεις της νομολογίας Altmark είναι σωρευτικές, αρκεί να μην πληρούται μία από τις προϋποθέσεις για να μην εφαρμοστεί η νομολογία και το εν λόγω μέτρο να μπορεί ενδεχομένως να αποτελεί κρατική ενίσχυση. Από τα ανωτέρω προκύπτει ότι το εν λόγω μέτρο δεν πληροί την τέταρτη προϋπόθεση της νομολογίας Altmark. Επομένως, η νομολογία Altmark δεν εφαρμόζεται, οπότε πρέπει να εξεταστεί εάν το μέτρο αποτελεί πράγματι κρατική ενίσχυση (45)
   (46).

7.1.2.   Οι προϋποθέσεις σχετικά με την ύπαρξη ενίσχυσης πληρούνται

| (85) | Το άρθρο 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ ορίζει ότι ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οποιαδήποτε μορφή από τα κράτη ή με κρατικούς πόρους και που νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό διά της ευνοϊκής μεταχειρίσεως ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής είναι ασυμβίβαστες με την εσωτερική αγορά, κατά το μέτρο που επηρεάζουν τις μεταξύ κρατών μελών συναλλαγές. |
| --- | --- |

(85)

Το άρθρο 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ ορίζει ότι ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οποιαδήποτε μορφή από τα κράτη ή με κρατικούς πόρους και που νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό διά της ευνοϊκής μεταχειρίσεως ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής είναι ασυμβίβαστες με την εσωτερική αγορά, κατά το μέτρο που επηρεάζουν τις μεταξύ κρατών μελών συναλλαγές.

7.1.2.1.   Δυνατότητα καταλογισμού στο Δημόσιο και κρατικοί πόροι

| (86) | Η προμήθεια διαμεσολάβησης καταβαλλόταν ετησίως (47) στην Crédit Mutuel από το CDC με βάση σύμβαση μεταξύ του κράτους και της Crédit Mutuel που καθόριζε τις λεπτομέρειες εφαρμογής του διατάγματος της 27ης Σεπτεμβρίου 1991. Το ποσό της προμήθειας διαμεσολάβησης καθορίζεται από το κράτος για να αντισταθμίσει τις υποχρεώσεις παροχής δημόσιας υπηρεσίας. Επίσης, το CDC είναι δημόσια επιχείρηση της οποίας η συμπεριφορά καταλογίζεται στο κράτος (48). Συνεπώς πληρούται η προϋπόθεση σχετικά με τη δυνατότητα καταλογισμού στο Δημόσιο και τους κρατικούς πόρους. |
| --- | --- |

(86)

Η προμήθεια διαμεσολάβησης καταβαλλόταν ετησίως (47) στην Crédit Mutuel από το CDC με βάση σύμβαση μεταξύ του κράτους και της Crédit Mutuel που καθόριζε τις λεπτομέρειες εφαρμογής του διατάγματος της 27ης Σεπτεμβρίου 1991. Το ποσό της προμήθειας διαμεσολάβησης καθορίζεται από το κράτος για να αντισταθμίσει τις υποχρεώσεις παροχής δημόσιας υπηρεσίας. Επίσης, το CDC είναι δημόσια επιχείρηση της οποίας η συμπεριφορά καταλογίζεται στο κράτος (48). Συνεπώς πληρούται η προϋπόθεση σχετικά με τη δυνατότητα καταλογισμού στο Δημόσιο και τους κρατικούς πόρους.

7.1.2.2.   Επιλεκτικότητα

| (87) | Η προμήθεια διαμεσολάβησης χορηγούνταν αποκλειστικά στην Crédit Mutuel, ως αμοιβή για τη συγκέντρωση της αποταμίευσης η διαχείριση της οποίας ασκείτο κεντρικά από το CDC για τη χρηματοδότηση των κοινωνικών κατοικιών, μέσω του Livret bleu του οποίου η Crédit Mutuel κατείχε το αποκλειστικό δικαίωμα διανομής. Το μέτρο αυτό, επομένως, είχε επιλεκτικό χαρακτήρα. |
| --- | --- |

(87)

Η προμήθεια διαμεσολάβησης χορηγούνταν αποκλειστικά στην Crédit Mutuel, ως αμοιβή για τη συγκέντρωση της αποταμίευσης η διαχείριση της οποίας ασκείτο κεντρικά από το CDC για τη χρηματοδότηση των κοινωνικών κατοικιών, μέσω του Livret bleu του οποίου η Crédit Mutuel κατείχε το αποκλειστικό δικαίωμα διανομής. Το μέτρο αυτό, επομένως, είχε επιλεκτικό χαρακτήρα.

7.1.2.3.   Εφόσον δεν εφαρμόζονται οι προϋποθέσεις της νομολογίας Altmark, εξετάζεται η ύπαρξη πλεονεκτήματος που νοθεύει τον ανταγωνισμό

| (88) | Δεδομένου ότι αποτελούσε μεταφορά κρατικών πόρων μόνο υπέρ της Crédit Mutuel, η προμήθεια διαμεσολάβησης βελτίωσε την ανταγωνιστική θέση αυτής της τράπεζας σε σχέση με τους ανταγωνιστές της. Πράγματι, σύμφωνα με τη νομολογία του Δικαστηρίου, η βελτίωση της ανταγωνιστικής θέσης μιας επιχείρησης η οποία απορρέει από τη χορήγηση κρατικής ενίσχυσης αποτελεί γενικά απόδειξη της νόθευσης του ανταγωνισμού έναντι των άλλων επιχειρήσεων που δεν λαμβάνουν παρόμοια ενίσχυση (49). |
| --- | --- |

(88)

Δεδομένου ότι αποτελούσε μεταφορά κρατικών πόρων μόνο υπέρ της Crédit Mutuel, η προμήθεια διαμεσολάβησης βελτίωσε την ανταγωνιστική θέση αυτής της τράπεζας σε σχέση με τους ανταγωνιστές της. Πράγματι, σύμφωνα με τη νομολογία του Δικαστηρίου, η βελτίωση της ανταγωνιστικής θέσης μιας επιχείρησης η οποία απορρέει από τη χορήγηση κρατικής ενίσχυσης αποτελεί γενικά απόδειξη της νόθευσης του ανταγωνισμού έναντι των άλλων επιχειρήσεων που δεν λαμβάνουν παρόμοια ενίσχυση (49).

7.1.2.4.   Επηρεασμός του εμπορίου μεταξύ κρατών μελών

| (89) | Επίσης, κατά πάγια νομολογία, επηρεάζονται οι συναλλαγές μεταξύ κρατών μελών όταν η επιχείρηση που είναι αποδέκτης της ενίσχυσης δραστηριοποιείται σε τομέα ανοικτό στον ανταγωνισμό που αποτελεί αντικείμενο συναλλαγών μεταξύ κρατών μελών (50). Ωστόσο, από το 1979, το μερίδιο της αγοράς των ξένων τραπεζών ήταν 8 % για τις πιστωτικές δραστηριότητες (4 % για τα υποκαταστήματα χωρίς νομική προσωπικότητα, 4 % για τις θυγατρικές εταιρείες σύμφωνα με τη γαλλική νομική διατύπωση), 4,5 % για τις καταθέσεις (2 και 2,5 % αντίστοιχα). Το μερίδιο των μη γαλλικών ευρωπαϊκών τραπεζών σε σχέση με το σύνολο των ξένων τραπεζών ήταν 50 % για τις χορηγήσεις και 70 % για τις καταθέσεις. Η Crédit Mutuel ήταν, συνεπώς, αντιμέτωπη, ήδη από τη δεκαετία του ‘70, με τον ανταγωνισμό των ξένων δικτύων στη γαλλική επικράτεια. Επίσης, η αγορά ρευστής τραπεζικής αποταμίευσης στην οποία ανήκε το Livret bleu, που περιλαμβάνει επίσης το CODEVI, το LEP, το Livret Jeune, λογαριασμούς σε κοινά βιβλιάρια και το CEL (51), είχε ήδη ανοίξει στον ανταγωνισμό κατά την εξεταζόμενη περίοδο. |
| --- | --- |

(89)

Επίσης, κατά πάγια νομολογία, επηρεάζονται οι συναλλαγές μεταξύ κρατών μελών όταν η επιχείρηση που είναι αποδέκτης της ενίσχυσης δραστηριοποιείται σε τομέα ανοικτό στον ανταγωνισμό που αποτελεί αντικείμενο συναλλαγών μεταξύ κρατών μελών (50). Ωστόσο, από το 1979, το μερίδιο της αγοράς των ξένων τραπεζών ήταν 8 % για τις πιστωτικές δραστηριότητες (4 % για τα υποκαταστήματα χωρίς νομική προσωπικότητα, 4 % για τις θυγατρικές εταιρείες σύμφωνα με τη γαλλική νομική διατύπωση), 4,5 % για τις καταθέσεις (2 και 2,5 % αντίστοιχα). Το μερίδιο των μη γαλλικών ευρωπαϊκών τραπεζών σε σχέση με το σύνολο των ξένων τραπεζών ήταν 50 % για τις χορηγήσεις και 70 % για τις καταθέσεις. Η Crédit Mutuel ήταν, συνεπώς, αντιμέτωπη, ήδη από τη δεκαετία του ‘70, με τον ανταγωνισμό των ξένων δικτύων στη γαλλική επικράτεια. Επίσης, η αγορά ρευστής τραπεζικής αποταμίευσης στην οποία ανήκε το Livret bleu, που περιλαμβάνει επίσης το CODEVI, το LEP, το Livret Jeune, λογαριασμούς σε κοινά βιβλιάρια και το CEL (51), είχε ήδη ανοίξει στον ανταγωνισμό κατά την εξεταζόμενη περίοδο.

| (90) | Επομένως, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι πληρούνται οι τέσσερις προϋποθέσεις που είναι απαραίτητες για την ύπαρξη ενίσχυσης. |
| --- | --- |

(90)

Επομένως, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι πληρούνται οι τέσσερις προϋποθέσεις που είναι απαραίτητες για την ύπαρξη ενίσχυσης.

7.1.2.5.   Παράνομο το μέτρο ενίσχυσης

| (91) | Τέλος, το μέτρο ενίσχυσης είναι παράνομο διότι δεν κοινοποιήθηκε στην Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 108 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ και τέθηκε σε εφαρμογή μετά την έναρξη ισχύος στη Γαλλία της Συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας, |
| --- | --- |

(91)

Τέλος, το μέτρο ενίσχυσης είναι παράνομο διότι δεν κοινοποιήθηκε στην Επιτροπή σύμφωνα με το άρθρο 108 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ και τέθηκε σε εφαρμογή μετά την έναρξη ισχύος στη Γαλλία της Συνθήκης για την ίδρυση της Ευρωπαϊκής Οικονομικής Κοινότητας,

| (92) | Σε απάντηση στο επιχείρημα των γαλλικών αρχών ότι η ενίσχυση υπήρχε διότι θεσπίστηκε πριν από τη λήξη της προθεσμίας, 1η Ιανουαρίου 1993, για τη μεταφορά της δεύτερης τραπεζικής οδηγίας στο εθνικό δίκαιο, η Επιτροπή υπογραμμίζει ότι η οδηγία αυτή είχε ως στόχο την υλοποίηση της εσωτερικής αγοράς στον τομέα των πιστωτικών ιδρυμάτων όσον αφορά την ελευθερία εγκατάστασης και την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών. Δεν συνεπάγεται ότι η εν λόγω αγορά ήταν κλειστή στον ανταγωνισμό πριν από τη θέσπιση της προμήθειας διαμεσολάβησης, αλλά απλώς ότι υπήρχαν ακόμη ορισμένα εμπόδια στην ελευθερία εγκατάστασης και την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών στον τραπεζικό τομέα. Η απόφαση της 10ης Μαΐου 2007 αναφέρει ότι το Livret bleu ανήκει σε «αγορά» ρευστής τραπεζικής αποταμίευσης, γεγονός που συνεπάγεται άνοιγμα της εν λόγω δραστηριότητας στον ανταγωνισμό, και δεν επιβεβαιώνει σε κανένα σημείο το επιχείρημα των γαλλικών αρχών σύμφωνα με το οποίο η εν λόγω δραστηριότητα άνοιξε στον ανταγωνισμό μόνο το 1993. Αντίθετα, η απόφαση αναφέρει την ύπαρξη «ώριμης» αγοράς (52). |
| --- | --- |

(92)

Σε απάντηση στο επιχείρημα των γαλλικών αρχών ότι η ενίσχυση υπήρχε διότι θεσπίστηκε πριν από τη λήξη της προθεσμίας, 1η Ιανουαρίου 1993, για τη μεταφορά της δεύτερης τραπεζικής οδηγίας στο εθνικό δίκαιο, η Επιτροπή υπογραμμίζει ότι η οδηγία αυτή είχε ως στόχο την υλοποίηση της εσωτερικής αγοράς στον τομέα των πιστωτικών ιδρυμάτων όσον αφορά την ελευθερία εγκατάστασης και την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών. Δεν συνεπάγεται ότι η εν λόγω αγορά ήταν κλειστή στον ανταγωνισμό πριν από τη θέσπιση της προμήθειας διαμεσολάβησης, αλλά απλώς ότι υπήρχαν ακόμη ορισμένα εμπόδια στην ελευθερία εγκατάστασης και την ελεύθερη παροχή υπηρεσιών στον τραπεζικό τομέα. Η απόφαση της 10ης Μαΐου 2007 αναφέρει ότι το Livret bleu ανήκει σε «αγορά» ρευστής τραπεζικής αποταμίευσης, γεγονός που συνεπάγεται άνοιγμα της εν λόγω δραστηριότητας στον ανταγωνισμό, και δεν επιβεβαιώνει σε κανένα σημείο το επιχείρημα των γαλλικών αρχών σύμφωνα με το οποίο η εν λόγω δραστηριότητα άνοιξε στον ανταγωνισμό μόνο το 1993. Αντίθετα, η απόφαση αναφέρει την ύπαρξη «ώριμης» αγοράς (52).

7.2.   Συμβιβάσιμο της ενίσχυσης με την εσωτερική αγορά

| (93) | Εφόσον το εν λόγω μέτρο περιλαμβάνει στοιχεία κρατικής ενίσχυσης, η Επιτροπή πρέπει να εξετάσει το συμβιβάσιμο του εν λόγω μέτρου με την εσωτερική αγορά. |
| --- | --- |

(93)

Εφόσον το εν λόγω μέτρο περιλαμβάνει στοιχεία κρατικής ενίσχυσης, η Επιτροπή πρέπει να εξετάσει το συμβιβάσιμο του εν λόγω μέτρου με την εσωτερική αγορά.

| (94) | Σύμφωνα με το άρθρο 106 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ: «οι επιχειρήσεις που είναι επιφορτισμένες με τη διαχείριση υπηρεσιών γενικού οικονομικού συμφέροντος [...] υπόκεινται στους κανόνες της παρούσας Συνθήκης, ιδίως στους κανόνες ανταγωνισμού, κατά το μέτρο που η εφαρμογή των κανόνων αυτών δεν εμποδίζει νομικά ή πραγματικά την εκπλήρωση της ιδιαίτερης αποστολής που τους έχει ανατεθεί. Η ανάπτυξη των συναλλαγών δεν πρέπει να επηρεάζεται σε βαθμό ο οποίος θα αντέκειτο προς το συμφέρον της Ένωσης». |
| --- | --- |

(94)

Σύμφωνα με το άρθρο 106 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ: «οι επιχειρήσεις που είναι επιφορτισμένες με τη διαχείριση υπηρεσιών γενικού οικονομικού συμφέροντος [...] υπόκεινται στους κανόνες της παρούσας Συνθήκης, ιδίως στους κανόνες ανταγωνισμού, κατά το μέτρο που η εφαρμογή των κανόνων αυτών δεν εμποδίζει νομικά ή πραγματικά την εκπλήρωση της ιδιαίτερης αποστολής που τους έχει ανατεθεί. Η ανάπτυξη των συναλλαγών δεν πρέπει να επηρεάζεται σε βαθμό ο οποίος θα αντέκειτο προς το συμφέρον της Ένωσης».

| (95) | Σύμφωνα με τη νομολογία του Δικαστηρίου, την πρακτική που ακολουθεί η Επιτροπή και το κοινοτικό πλαίσιο του 2005, το άρθρο 106 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ σημαίνει ότι μια κρατική ενίσχυση προς επιχείρηση που είναι επιφορτισμένη με τη διαχείριση υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος μπορεί να θεωρηθεί συμβιβάσιμη με την εσωτερική αγορά εφόσον το μέτρο ενίσχυσης πληροί τις ακόλουθες προϋποθέσεις:






  α) | η παρεχόμενη υπηρεσία εμφανίζει τα χαρακτηριστικά υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος· |
| --- | --- | --- |

(95)

Σύμφωνα με τη νομολογία του Δικαστηρίου, την πρακτική που ακολουθεί η Επιτροπή και το κοινοτικό πλαίσιο του 2005, το άρθρο 106 παράγραφος 2 της ΣΛΕΕ σημαίνει ότι μια κρατική ενίσχυση προς επιχείρηση που είναι επιφορτισμένη με τη διαχείριση υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος μπορεί να θεωρηθεί συμβιβάσιμη με την εσωτερική αγορά εφόσον το μέτρο ενίσχυσης πληροί τις ακόλουθες προϋποθέσεις:

α)

η παρεχόμενη υπηρεσία εμφανίζει τα χαρακτηριστικά υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος·

| β) | η επιχείρηση έχει επιφορτιστεί με την εκτέλεση υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος από το κράτος με μία ή περισσότερες επίσημες πράξεις· |
| --- | --- |

β)

η επιχείρηση έχει επιφορτιστεί με την εκτέλεση υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος από το κράτος με μία ή περισσότερες επίσημες πράξεις·

| γ) | τηρούνται οι αρχές της αναγκαιότητας και της αναλογικότητας, και |
| --- | --- |

γ)

τηρούνται οι αρχές της αναγκαιότητας και της αναλογικότητας, και

| δ) | η ανάπτυξη των συναλλαγών δεν επηρεάζεται σε βαθμό ο οποίος αντίκειται προς το συμφέρον της Ένωσης. |
| --- | --- |

δ)

η ανάπτυξη των συναλλαγών δεν επηρεάζεται σε βαθμό ο οποίος αντίκειται προς το συμφέρον της Ένωσης.

| (96) | Οι προϋποθέσεις α) και β) πληρούνται για τους λόγους που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 81. |
| --- | --- |

(96)

Οι προϋποθέσεις α) και β) πληρούνται για τους λόγους που αναφέρονται στην αιτιολογική σκέψη 81.

| (97) | Όσον αφορά την προϋπόθεση δ), η Επιτροπή δεν έχει καμία ένδειξη ότι οι ενδοκοινοτικές συναλλαγές επηρεάστηκαν σε τόσο σημαντικό βαθμό ώστε η ενίσχυση να μην πληροί αυτή την προϋπόθεση. Συγκεκριμένα, η απόφαση της 10ης Μαΐου 2007 απαιτούσε να τεθεί τέλος στο δικαίωμα αποκλειστικής διανομής του Livret bleu, εφόσον τα ειδικά δικαιώματα για τη διανομή του Livret bleu συνιστούσαν περιορισμό στην ελεύθερη παροχή υπηρεσιών στο εσωτερικό της Κοινότητας (53). Ωστόσο, η προμήθεια διαμεσολάβησης, στο μέτρο που δεν αποτελεί υπερβολική αποζημίωση για την αποστολή εκτέλεσης υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος που ανατέθηκε στην Crédit Mutuel, δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι επηρεάζει τις συναλλαγές σε βαθμό που αντίκειται προς το συμφέρον της Ένωσης. |
| --- | --- |

(97)

Όσον αφορά την προϋπόθεση δ), η Επιτροπή δεν έχει καμία ένδειξη ότι οι ενδοκοινοτικές συναλλαγές επηρεάστηκαν σε τόσο σημαντικό βαθμό ώστε η ενίσχυση να μην πληροί αυτή την προϋπόθεση. Συγκεκριμένα, η απόφαση της 10ης Μαΐου 2007 απαιτούσε να τεθεί τέλος στο δικαίωμα αποκλειστικής διανομής του Livret bleu, εφόσον τα ειδικά δικαιώματα για τη διανομή του Livret bleu συνιστούσαν περιορισμό στην ελεύθερη παροχή υπηρεσιών στο εσωτερικό της Κοινότητας (53). Ωστόσο, η προμήθεια διαμεσολάβησης, στο μέτρο που δεν αποτελεί υπερβολική αποζημίωση για την αποστολή εκτέλεσης υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος που ανατέθηκε στην Crédit Mutuel, δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι επηρεάζει τις συναλλαγές σε βαθμό που αντίκειται προς το συμφέρον της Ένωσης.

| (98) | Η Επιτροπή εξετάζει, επομένως, παρακάτω εάν όντως τηρήθηκαν οι αρχές της αναγκαιότητας και της αναλογικότητας, δηλαδή εάν ύψος της αντιστάθμισης που συνιστά η προμήθεια διαμεσολάβησης δεν υπερέβη ποσό που απαιτείται για να καλυφθούν οι δαπάνες που προκύπτουν από την εκτέλεση των υποχρεώσεων δημόσιας υπηρεσίας, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών εσόδων καθώς και εύλογου κέρδους για την εκτέλεση των εν λόγω υποχρεώσεων (54). |
| --- | --- |

(98)

Η Επιτροπή εξετάζει, επομένως, παρακάτω εάν όντως τηρήθηκαν οι αρχές της αναγκαιότητας και της αναλογικότητας, δηλαδή εάν ύψος της αντιστάθμισης που συνιστά η προμήθεια διαμεσολάβησης δεν υπερέβη ποσό που απαιτείται για να καλυφθούν οι δαπάνες που προκύπτουν από την εκτέλεση των υποχρεώσεων δημόσιας υπηρεσίας, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών εσόδων καθώς και εύλογου κέρδους για την εκτέλεση των εν λόγω υποχρεώσεων (54).

| (99) | Κατά την εξακρίβωση ότι δεν υπάρχει υπεραντιστάθμιση (βλέπε επιμέρους τμήμα 7.2.5), η Επιτροπή ακολουθεί —για την περίοδο από τις 27 Σεπτεμβρίου 1991 (βλέπε επιμέρους τμήμα 7.2.1), έως τις 31 Δεκεμβρίου 2005— συνολική προσέγγιση (βλέπε επιμέρους τμήμα 7.2.2). Λαμβάνει υπόψη όλα τα πλεονεκτήματα που συνδέονται με το Livret bleu, χωρίς ωστόσο να περιλαμβάνει το ενδεχόμενο αποτέλεσμα προσέλκυσης πελατών το οποίο δεν μπόρεσε να καθοριστεί ποσοτικά (βλέπε επιμέρους τμήμα 7.2.3). Λαμβάνεται υπόψη ένα εύλογο κέρδος (βλέπε επιμέρους τμήμα 7.2.4), συμπεριλαμβανομένων των αποταμιευτικών πόρων η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC. |
| --- | --- |

(99)

Κατά την εξακρίβωση ότι δεν υπάρχει υπεραντιστάθμιση (βλέπε επιμέρους τμήμα 7.2.5), η Επιτροπή ακολουθεί —για την περίοδο από τις 27 Σεπτεμβρίου 1991 (βλέπε επιμέρους τμήμα 7.2.1), έως τις 31 Δεκεμβρίου 2005— συνολική προσέγγιση (βλέπε επιμέρους τμήμα 7.2.2). Λαμβάνει υπόψη όλα τα πλεονεκτήματα που συνδέονται με το Livret bleu, χωρίς ωστόσο να περιλαμβάνει το ενδεχόμενο αποτέλεσμα προσέλκυσης πελατών το οποίο δεν μπόρεσε να καθοριστεί ποσοτικά (βλέπε επιμέρους τμήμα 7.2.3). Λαμβάνεται υπόψη ένα εύλογο κέρδος (βλέπε επιμέρους τμήμα 7.2.4), συμπεριλαμβανομένων των αποταμιευτικών πόρων η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC.

7.2.1.   Έναρξη της εξεταζόμενης περιόδου η 27η Σεπτεμβρίου 1991

| (100) | Στην απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, ο υπολογισμός των καθαρών αποτελεσμάτων του Livret bleu, προκειμένου να εκτιμηθεί η ύπαρξη ενδεχόμενης υπεραντιστάθμισης, περιελάμβανε τα αποτελέσματα όλου του έτους 1991 (55). Με άλλα λόγια, τα καθαρά έσοδα που προέρχονται από τις ελεύθερες χρήσεις και τις χρήσεις εξυπηρέτησης του γενικού συμφέροντος λαμβάνονταν υπόψη από την 1η Ιανουαρίου 1991. |
| --- | --- |

(100)

Στην απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, ο υπολογισμός των καθαρών αποτελεσμάτων του Livret bleu, προκειμένου να εκτιμηθεί η ύπαρξη ενδεχόμενης υπεραντιστάθμισης, περιελάμβανε τα αποτελέσματα όλου του έτους 1991 (55). Με άλλα λόγια, τα καθαρά έσοδα που προέρχονται από τις ελεύθερες χρήσεις και τις χρήσεις εξυπηρέτησης του γενικού συμφέροντος λαμβάνονταν υπόψη από την 1η Ιανουαρίου 1991.

| (101) | Όπως αναφέρεται στις αιτιολογικές σκέψεις 75 και 76, το μόνο μέτρο που αμφισβητείται στην παρούσα υπόθεση είναι η προμήθεια διαμεσολάβησης, της οποίας η αρχή θεσπίστηκε στις 27 Σεπτεμβρίου 1991, όταν η Crédit Mutuel ανέλαβε να θέσει τους πόρους της υπό κεντρική διαχείριση στο CDC, προκειμένου να χρηματοδοτήσει τις κοινωνικές κατοικίες. Πριν από αυτή την ημερομηνία, δεν υπήρχαν ούτε η προμήθεια διαμεσολάβησης ούτε η κεντρική διαχείριση στο CDC. Συνεπώς, η Επιτροπή πρέπει να αρχίσει να εκτιμά την αναλογικότητα αυτής της ενίσχυσης από αυτή την ημερομηνία. |
| --- | --- |

(101)

Όπως αναφέρεται στις αιτιολογικές σκέψεις 75 και 76, το μόνο μέτρο που αμφισβητείται στην παρούσα υπόθεση είναι η προμήθεια διαμεσολάβησης, της οποίας η αρχή θεσπίστηκε στις 27 Σεπτεμβρίου 1991, όταν η Crédit Mutuel ανέλαβε να θέσει τους πόρους της υπό κεντρική διαχείριση στο CDC, προκειμένου να χρηματοδοτήσει τις κοινωνικές κατοικίες. Πριν από αυτή την ημερομηνία, δεν υπήρχαν ούτε η προμήθεια διαμεσολάβησης ούτε η κεντρική διαχείριση στο CDC. Συνεπώς, η Επιτροπή πρέπει να αρχίσει να εκτιμά την αναλογικότητα αυτής της ενίσχυσης από αυτή την ημερομηνία.

| (102) | Οι δαπάνες και τα έσοδα για την εκτέλεση υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος δεν μπορούν επομένως να είναι προγενέστερα της 27ης Σεπτεμβρίου 1991. Με άλλα λόγια, μόνο μετά τη θέσπιση του εν λόγω μέτρου ενίσχυσης (προμήθεια διαμεσολάβησης) μπορούν να ληφθούν υπόψη οι δαπάνες και τα έσοδα για την εκτέλεση υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος που χρηματοδοτείται από την ενίσχυση αυτή. Τέλος, η Επιτροπή θεωρεί ότι η απόφασή της για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας περιείχε ασυνέπεια διότι, ενώ περιόριζε το μέτρο ενίσχυσης μόνο στην προμήθεια διαμεσολάβησης που θεσπίστηκε στις 27 Σεπτεμβρίου 1991, συνέχιζε να λαμβάνει υπόψη τα καθαρά έσοδα των Livret bleu για την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 1991 έως 27 Σεπτεμβρίου 1991. |
| --- | --- |

(102)

Οι δαπάνες και τα έσοδα για την εκτέλεση υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος δεν μπορούν επομένως να είναι προγενέστερα της 27ης Σεπτεμβρίου 1991. Με άλλα λόγια, μόνο μετά τη θέσπιση του εν λόγω μέτρου ενίσχυσης (προμήθεια διαμεσολάβησης) μπορούν να ληφθούν υπόψη οι δαπάνες και τα έσοδα για την εκτέλεση υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος που χρηματοδοτείται από την ενίσχυση αυτή. Τέλος, η Επιτροπή θεωρεί ότι η απόφασή της για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας περιείχε ασυνέπεια διότι, ενώ περιόριζε το μέτρο ενίσχυσης μόνο στην προμήθεια διαμεσολάβησης που θεσπίστηκε στις 27 Σεπτεμβρίου 1991, συνέχιζε να λαμβάνει υπόψη τα καθαρά έσοδα των Livret bleu για την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 1991 έως 27 Σεπτεμβρίου 1991.

| (103) | Δεδομένου ότι η Crédit Mutuel μπορεί να γνωστοποιήσει τα καθαρά αποτελέσματα των χρήσεων που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον και των ελεύθερων χρήσεων μόνο σε ετήσια βάση, η Επιτροπή κρίνει ότι, για το έτος 1991, πρέπει να ληφθούν υπόψη μόνο τα καθαρά αποτελέσματα που αντιστοιχούν στην περίοδο από 27 Σεπτεμβρίου 1991 έως 31 Δεκεμβρίου 1991, και να αναφέρονται τα καθαρά αποτελέσματα για όλο το έτος 1991 αναλογικά προς τον αριθμό συναφών ημερών, δηλαδή 96/365. Τα καθαρά αποτελέσματα των αποταμιευτικών πόρων η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC για το 1991 μπορούν να ληφθούν εξ ολοκλήρου υπόψη εφόσον, όπως αναφέρθηκε στην αιτιολογική σκέψη 101, η κεντρική διαχείριση εισήχθη μετά τις 27 Σεπτεμβρίου 1991, οπότε, εξ ορισμού, κανένα τμήμα αυτών των αποτελεσμάτων δεν αναφέρεται στην περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 1991 έως 27 Σεπτεμβρίου 1991. |
| --- | --- |

(103)

Δεδομένου ότι η Crédit Mutuel μπορεί να γνωστοποιήσει τα καθαρά αποτελέσματα των χρήσεων που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον και των ελεύθερων χρήσεων μόνο σε ετήσια βάση, η Επιτροπή κρίνει ότι, για το έτος 1991, πρέπει να ληφθούν υπόψη μόνο τα καθαρά αποτελέσματα που αντιστοιχούν στην περίοδο από 27 Σεπτεμβρίου 1991 έως 31 Δεκεμβρίου 1991, και να αναφέρονται τα καθαρά αποτελέσματα για όλο το έτος 1991 αναλογικά προς τον αριθμό συναφών ημερών, δηλαδή 96/365. Τα καθαρά αποτελέσματα των αποταμιευτικών πόρων η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC για το 1991 μπορούν να ληφθούν εξ ολοκλήρου υπόψη εφόσον, όπως αναφέρθηκε στην αιτιολογική σκέψη 101, η κεντρική διαχείριση εισήχθη μετά τις 27 Σεπτεμβρίου 1991, οπότε, εξ ορισμού, κανένα τμήμα αυτών των αποτελεσμάτων δεν αναφέρεται στην περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 1991 έως 27 Σεπτεμβρίου 1991.

7.2.2.   Συνολική προσέγγιση έως τα τέλη του 2005 και στη συνέχεια ετήσια

| (104) | Στην απόφασή της για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, η Επιτροπή πρότεινε να θεσπιστεί ετήσια προσέγγιση για την εκτίμηση της ύπαρξης ενδεχόμενης υπεραντιστάθμισης. Η προσέγγιση αυτή απορρέει από το κοινοτικό πλαίσιο του 2005 και συνιστά αλλαγή σε σχέση με την προηγούμενη πρακτική της. Πράγματι, όταν, πριν από την έκδοση του κοινοτικού πλαισίου του 2005, η Επιτροπή έπρεπε να εκτιμήσει την ύπαρξη ενδεχόμενης υπεραντιστάθμισης, ακολουθούσε μια προσέγγιση που μπορούσε να χαρακτηριστεί ως «συνολική», σύμφωνα με την οποία τα ποσά που αφορούσαν τα έτη υπεραντιστάθμισης μπορούσαν να αντισταθμιστούν, χωρίς όριο, με τα ποσά των ετών υποαντιστάθμισης (56). |
| --- | --- |

(104)

Στην απόφασή της για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, η Επιτροπή πρότεινε να θεσπιστεί ετήσια προσέγγιση για την εκτίμηση της ύπαρξης ενδεχόμενης υπεραντιστάθμισης. Η προσέγγιση αυτή απορρέει από το κοινοτικό πλαίσιο του 2005 και συνιστά αλλαγή σε σχέση με την προηγούμενη πρακτική της. Πράγματι, όταν, πριν από την έκδοση του κοινοτικού πλαισίου του 2005, η Επιτροπή έπρεπε να εκτιμήσει την ύπαρξη ενδεχόμενης υπεραντιστάθμισης, ακολουθούσε μια προσέγγιση που μπορούσε να χαρακτηριστεί ως «συνολική», σύμφωνα με την οποία τα ποσά που αφορούσαν τα έτη υπεραντιστάθμισης μπορούσαν να αντισταθμιστούν, χωρίς όριο, με τα ποσά των ετών υποαντιστάθμισης (56).

| (105) | Σύμφωνα με το σημείο 26 του κοινοτικού πλαισίου του 2005, η Επιτροπή θα εφαρμόσει στις ενισχύσεις που δεν έχουν κοινοποιηθεί τις διατάξεις του εν λόγω πλαισίου, εάν η ενίσχυση έχει χορηγηθεί μετά τη δημοσίευση του πλαισίου στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και, στις άλλες περιπτώσεις, τις διατάξεις που ίσχυαν κατά τον χρόνο χορήγησης της ενίσχυσης. Η εν λόγω ενίσχυση χορηγείται ετησίως (57) και δεν κοινοποιήθηκε. Η δημοσίευση του κοινοτικού πλαισίου του 2005 στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης έγινε στις 29 Νοεμβρίου 2005. Επομένως, πρέπει να εφαρμοστούν οι διατάξεις που ίσχυαν κατά τον χρόνο χορήγησης της ενίσχυσης για την περίοδο πριν από το 2006 και το κοινοτικό πλαίσιο του 2005 για την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2006 έως τη λήξη του μέτρου την 31η Δεκεμβρίου 2008. |
| --- | --- |

(105)

Σύμφωνα με το σημείο 26 του κοινοτικού πλαισίου του 2005, η Επιτροπή θα εφαρμόσει στις ενισχύσεις που δεν έχουν κοινοποιηθεί τις διατάξεις του εν λόγω πλαισίου, εάν η ενίσχυση έχει χορηγηθεί μετά τη δημοσίευση του πλαισίου στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και, στις άλλες περιπτώσεις, τις διατάξεις που ίσχυαν κατά τον χρόνο χορήγησης της ενίσχυσης. Η εν λόγω ενίσχυση χορηγείται ετησίως (57) και δεν κοινοποιήθηκε. Η δημοσίευση του κοινοτικού πλαισίου του 2005 στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης έγινε στις 29 Νοεμβρίου 2005. Επομένως, πρέπει να εφαρμοστούν οι διατάξεις που ίσχυαν κατά τον χρόνο χορήγησης της ενίσχυσης για την περίοδο πριν από το 2006 και το κοινοτικό πλαίσιο του 2005 για την περίοδο από την 1η Ιανουαρίου 2006 έως τη λήξη του μέτρου την 31η Δεκεμβρίου 2008.

| (106) | Το κοινοτικό πλαίσιο του 2005 προτείνει «ετήσια» προσέγγιση στον βαθμό που ο υπολογισμός ενδεχόμενης υπεραντιστάθμισης πρέπει να γίνεται ετησίως χωρίς το ποσό της ετήσιας υπεραντιστάθμισης να μπορεί να μεταφέρεται στο επόμενο έτος, εκτός εάν το ποσό αυτό δεν υπερβαίνει το 10 % του ποσού της ετήσιας αντιστάθμισης (58). |
| --- | --- |

(106)

Το κοινοτικό πλαίσιο του 2005 προτείνει «ετήσια» προσέγγιση στον βαθμό που ο υπολογισμός ενδεχόμενης υπεραντιστάθμισης πρέπει να γίνεται ετησίως χωρίς το ποσό της ετήσιας υπεραντιστάθμισης να μπορεί να μεταφέρεται στο επόμενο έτος, εκτός εάν το ποσό αυτό δεν υπερβαίνει το 10 % του ποσού της ετήσιας αντιστάθμισης (58).

| (107) | Αντίθετα, πριν από την έκδοση του κοινοτικού πλαισίου του 2005, όταν η Επιτροπή έλεγχε μήπως η επιχείρηση είχε λάβει υπεραντιστάθμιση για την εκπλήρωση της αποστολής δημόσιας υπηρεσίας, ακολουθούσε «συνολική» προσέγγιση (βλέπε αιτιολογική σκέψη 104) (59). |
| --- | --- |

(107)

Αντίθετα, πριν από την έκδοση του κοινοτικού πλαισίου του 2005, όταν η Επιτροπή έλεγχε μήπως η επιχείρηση είχε λάβει υπεραντιστάθμιση για την εκπλήρωση της αποστολής δημόσιας υπηρεσίας, ακολουθούσε «συνολική» προσέγγιση (βλέπε αιτιολογική σκέψη 104) (59).

| (108) | Στη συνολική προσέγγιση, τα καθαρά αποτελέσματα κάθε έτους, αθροισμένα ανά έτος, επικαιροποιούνται με την εφαρμογή του συντελεστή αναφοράς για τη Γαλλία την 1η Ιανουαρίου κάθε έτους (60). |
| --- | --- |

(108)

Στη συνολική προσέγγιση, τα καθαρά αποτελέσματα κάθε έτους, αθροισμένα ανά έτος, επικαιροποιούνται με την εφαρμογή του συντελεστή αναφοράς για τη Γαλλία την 1η Ιανουαρίου κάθε έτους (60).

7.2.3.   Πλεονεκτήματα που λαμβάνονται υπόψη

| (109) | Σύμφωνα με το σημείο 17, πρώτη πρόταση, του κοινοτικού πλαισίου του 2005 «τα έσοδα που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη πρέπει να περιλαμβάνουν τουλάχιστον όλα τα έσοδα που προκύπτουν από την υπηρεσία γενικού οικονομικού συμφέροντος». Όταν ελέγχεται μήπως τυχόν υπάρχει υπεραντιστάθμιση, πρέπει επομένως να λαμβάνεται υπόψη το καθαρό αποτέλεσμα των χρήσεων που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον και των ελεύθερων χρήσεων κατά την περίοδο έρευνας. Η Επιτροπή θεωρεί πράγματι ότι τα αποτελέσματα αυτά αποτελούν έσοδα που θέσπισε η Γαλλία από τις 27 Σεπτεμβρίου 1991 υπέρ της Crédit Mutuel στο πλαίσιο της εκτέλεσης από αυτήν της υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος για τη χρηματοδότηση των κοινωνικών κατοικιών μέσω του CDC. Οι χρήσεις αυτές αποδίδονται, στην αναλυτική λογιστική, σε έναν ειδικό πόρο, τους φόρους που εισπράττονται χάρη στη διανομή του Livret bleu. Σε ανταγωνιστικές συνθήκες αγοράς (χωρίς το ειδικό δικαίωμα διανομής αφορολόγητου προϊόντος αποταμίευσης), πιθανόν η Crédit Mutuel να μην ήταν σε θέση να προσποριστεί αυτόν τον πόρο με το ίδιο κόστος, με αποτέλεσμα οι χρήσεις και οι αντίστοιχοι πόροι να πρέπει να ληφθούν υπόψη στη συνολική οικονομία του συστήματος του Livret bleu. Εξάλλου, η Γαλλία επιβεβαίωσε η ίδια ότι συνδέονται μεταξύ τους οι χρήσεις αυτές, το Livret bleu και η αποστολή χρηματοδότησης των κοινωνικών κατοικιών μεταφέροντας τους πόρους για αυτές τις χρήσεις στο CDC από το 1991 (61). Με άλλα λόγια, όταν αναθέτει στην Crédit Mutuel στις 27 Σεπτεμβρίου 1991 την υπηρεσία γενικού οικονομικού συμφέροντος για τη συγκέντρωση των καταθέσεων που έχουν τεθεί υπό κεντρική διαχείριση στο CDC και προορίζονται για τη χρηματοδότηση των κοινωνικών κατοικιών, η Γαλλία επιβεβαιώνει την ανάθεση στην Crédit Mutuel της διανομής του Livret Bleu. Το κέρδος που απορρέει από τη χρησιμοποίηση των καταθέσεων στο Livret Bleu πρέπει επομένως να λαμβάνεται υπόψη από την ημερομηνία αυτή ως έσοδο που χορηγείται στην Crédit Mutuel για την παροχή υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος. |
| --- | --- |

(109)

Σύμφωνα με το σημείο 17, πρώτη πρόταση, του κοινοτικού πλαισίου του 2005 «τα έσοδα που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη πρέπει να περιλαμβάνουν τουλάχιστον όλα τα έσοδα που προκύπτουν από την υπηρεσία γενικού οικονομικού συμφέροντος». Όταν ελέγχεται μήπως τυχόν υπάρχει υπεραντιστάθμιση, πρέπει επομένως να λαμβάνεται υπόψη το καθαρό αποτέλεσμα των χρήσεων που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον και των ελεύθερων χρήσεων κατά την περίοδο έρευνας. Η Επιτροπή θεωρεί πράγματι ότι τα αποτελέσματα αυτά αποτελούν έσοδα που θέσπισε η Γαλλία από τις 27 Σεπτεμβρίου 1991 υπέρ της Crédit Mutuel στο πλαίσιο της εκτέλεσης από αυτήν της υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος για τη χρηματοδότηση των κοινωνικών κατοικιών μέσω του CDC. Οι χρήσεις αυτές αποδίδονται, στην αναλυτική λογιστική, σε έναν ειδικό πόρο, τους φόρους που εισπράττονται χάρη στη διανομή του Livret bleu. Σε ανταγωνιστικές συνθήκες αγοράς (χωρίς το ειδικό δικαίωμα διανομής αφορολόγητου προϊόντος αποταμίευσης), πιθανόν η Crédit Mutuel να μην ήταν σε θέση να προσποριστεί αυτόν τον πόρο με το ίδιο κόστος, με αποτέλεσμα οι χρήσεις και οι αντίστοιχοι πόροι να πρέπει να ληφθούν υπόψη στη συνολική οικονομία του συστήματος του Livret bleu. Εξάλλου, η Γαλλία επιβεβαίωσε η ίδια ότι συνδέονται μεταξύ τους οι χρήσεις αυτές, το Livret bleu και η αποστολή χρηματοδότησης των κοινωνικών κατοικιών μεταφέροντας τους πόρους για αυτές τις χρήσεις στο CDC από το 1991 (61). Με άλλα λόγια, όταν αναθέτει στην Crédit Mutuel στις 27 Σεπτεμβρίου 1991 την υπηρεσία γενικού οικονομικού συμφέροντος για τη συγκέντρωση των καταθέσεων που έχουν τεθεί υπό κεντρική διαχείριση στο CDC και προορίζονται για τη χρηματοδότηση των κοινωνικών κατοικιών, η Γαλλία επιβεβαιώνει την ανάθεση στην Crédit Mutuel της διανομής του Livret Bleu. Το κέρδος που απορρέει από τη χρησιμοποίηση των καταθέσεων στο Livret Bleu πρέπει επομένως να λαμβάνεται υπόψη από την ημερομηνία αυτή ως έσοδο που χορηγείται στην Crédit Mutuel για την παροχή υπηρεσίας γενικού οικονομικού συμφέροντος.

| (110) | Ο καταγγέλλων και άλλες αρχές και οργανισμοί (το Συμβούλιο Ανταγωνισμού και εκθέσεις βουλευτών ή ερευνητικών οργανισμών (62)) θεωρούν ότι το αποκλειστικό δικαίωμα διανομής του Livret bleu είχε ως αποτέλεσμα την «προσέλκυση πελατών» που επέτρεπε στην Crédit Mutuel να προσελκύει και να διατηρεί πελατεία στην οποία πωλούσε και άλλα τραπεζικά προϊόντα εκτός από το Livret bleu. Στην απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, η Επιτροπή δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο το Livret bleu να απέφερε έμμεσα έσοδα με την προσέλκυση πελατών (63), αλλά υπενθύμισε ότι τέτοια έσοδα δεν είχε έως τότε καταστεί δυνατόν να προσδιορισθούν ποσοτικά (64). |
| --- | --- |

(110)

Ο καταγγέλλων και άλλες αρχές και οργανισμοί (το Συμβούλιο Ανταγωνισμού και εκθέσεις βουλευτών ή ερευνητικών οργανισμών (62)) θεωρούν ότι το αποκλειστικό δικαίωμα διανομής του Livret bleu είχε ως αποτέλεσμα την «προσέλκυση πελατών» που επέτρεπε στην Crédit Mutuel να προσελκύει και να διατηρεί πελατεία στην οποία πωλούσε και άλλα τραπεζικά προϊόντα εκτός από το Livret bleu. Στην απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, η Επιτροπή δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο το Livret bleu να απέφερε έμμεσα έσοδα με την προσέλκυση πελατών (63), αλλά υπενθύμισε ότι τέτοια έσοδα δεν είχε έως τότε καταστεί δυνατόν να προσδιορισθούν ποσοτικά (64).

| (111) | Κατά το πέρας της έρευνας για την παρούσα υπόθεση, η Επιτροπή διαπιστώνει ότι, αν και δεν μπορεί να αποκλειστεί η ύπαρξη αποτελεσμάτων από την προσέλκυση πελατών, τα στοιχεία που συγκέντρωσε δεν της επιτρέπουν, στην προκειμένη περίπτωση, να προσδιορίσει ποσοτικά το ενδεχόμενο αποτέλεσμα της προσέλκυσης πελατών κατά τρόπο αρκετά αξιόπιστο. |
| --- | --- |

(111)

Κατά το πέρας της έρευνας για την παρούσα υπόθεση, η Επιτροπή διαπιστώνει ότι, αν και δεν μπορεί να αποκλειστεί η ύπαρξη αποτελεσμάτων από την προσέλκυση πελατών, τα στοιχεία που συγκέντρωσε δεν της επιτρέπουν, στην προκειμένη περίπτωση, να προσδιορίσει ποσοτικά το ενδεχόμενο αποτέλεσμα της προσέλκυσης πελατών κατά τρόπο αρκετά αξιόπιστο.

| (112) | Τα έγγραφα που προσκόμισαν οι καταγγέλλοντες λαμβάνουν ως τεκμήριο την ύπαρξη αποτελεσμάτων προσέλκυσης πελατών, αλλά δεν αποδεικνύουν επισήμως την ύπαρξή τους και, επιπλέον, δεν κατορθώνουν να υπολογίσουν με ακρίβεια την οικονομική επίπτωση αυτών των αποτελεσμάτων. |
| --- | --- |

(112)

Τα έγγραφα που προσκόμισαν οι καταγγέλλοντες λαμβάνουν ως τεκμήριο την ύπαρξη αποτελεσμάτων προσέλκυσης πελατών, αλλά δεν αποδεικνύουν επισήμως την ύπαρξή τους και, επιπλέον, δεν κατορθώνουν να υπολογίσουν με ακρίβεια την οικονομική επίπτωση αυτών των αποτελεσμάτων.

| (113) | Όσον αφορά τις μελέτες της εταιρείας Glais (βλέπε αιτιολογικές σκέψεις 52 και 53), η Επιτροπή παρατηρεί ότι η Crédit Mutuel μπορεί δικαίως να ισχυριστεί ότι αυτές οι στατιστικές αναλύσεις δεν αποδεικνύουν κατά κανέναν τρόπο την ύπαρξη ποσοτικά προσδιορίσιμου αποτελέσματος προσέλκυσης πελατών. |
| --- | --- |

(113)

Όσον αφορά τις μελέτες της εταιρείας Glais (βλέπε αιτιολογικές σκέψεις 52 και 53), η Επιτροπή παρατηρεί ότι η Crédit Mutuel μπορεί δικαίως να ισχυριστεί ότι αυτές οι στατιστικές αναλύσεις δεν αποδεικνύουν κατά κανέναν τρόπο την ύπαρξη ποσοτικά προσδιορίσιμου αποτελέσματος προσέλκυσης πελατών.

| (114) | Οι παρατηρήσεις των καταγγελλόντων πρότειναν τρεις υποκειμενικές αξιολογήσεις. Κατ’ αρχάς, δεδομένου ότι οι άλλες τράπεζες είχαν προσφερθεί να διανείμουν το Livret bleu με προμήθεια 1 %, οι καταγγέλλοντες πρότειναν μια κατά προσέγγιση εκτίμηση του αποτελέσματος προσέλκυσης πελατών, υπολογίζοντας τη διαφορά ανάμεσα στο επίπεδο της προμήθειας που εισπράττει η Crédit Mutuel, δηλαδή το 0,3 %, και της προμήθειας 1 %, σε ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 300 εκατ. FRF ετησίως. Εντούτοις, κατά κανέναν τρόπο δεν αποδεικνύεται ότι οι ανταγωνιστές της Crédit Mutuel θα ήταν δυνατό, κατά τη διάρκεια της εξεταζόμενης περιόδου, να έχουν εκπληρώσει αυτή την αποστολή υπό τους ίδιους όρους με αυτό το επίπεδο αμοιβής (1 %). Επίσης, το πρώτο επιχείρημα δεν αποδεικνύει το αποτέλεσμα προσέλκυσης πελατών, αλλά μάλλον προβάλλει τον ισχυρισμό ότι η Crédit Mutuel έλαβε υπεραντιστάθμιση, πράγμα που δεν είναι αλήθεια, όπως θα αποδειχθεί. Τίποτα δεν μπορεί να αποδείξει ότι το αποτέλεσμα προσέλκυσης πελατών αντιστοιχεί στη διαφορά ανάμεσα στην προμήθεια διαμεσολάβησης και την ελάχιστη υποθετική προμήθεια την οποία οι ανταγωνιστές της Crédit Mutuel πρότειναν να λάβουν ως αμοιβή για τη διανομή από αυτούς του Livret bleu. |
| --- | --- |

(114)

Οι παρατηρήσεις των καταγγελλόντων πρότειναν τρεις υποκειμενικές αξιολογήσεις. Κατ’ αρχάς, δεδομένου ότι οι άλλες τράπεζες είχαν προσφερθεί να διανείμουν το Livret bleu με προμήθεια 1 %, οι καταγγέλλοντες πρότειναν μια κατά προσέγγιση εκτίμηση του αποτελέσματος προσέλκυσης πελατών, υπολογίζοντας τη διαφορά ανάμεσα στο επίπεδο της προμήθειας που εισπράττει η Crédit Mutuel, δηλαδή το 0,3 %, και της προμήθειας 1 %, σε ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 300 εκατ. FRF ετησίως. Εντούτοις, κατά κανέναν τρόπο δεν αποδεικνύεται ότι οι ανταγωνιστές της Crédit Mutuel θα ήταν δυνατό, κατά τη διάρκεια της εξεταζόμενης περιόδου, να έχουν εκπληρώσει αυτή την αποστολή υπό τους ίδιους όρους με αυτό το επίπεδο αμοιβής (1 %). Επίσης, το πρώτο επιχείρημα δεν αποδεικνύει το αποτέλεσμα προσέλκυσης πελατών, αλλά μάλλον προβάλλει τον ισχυρισμό ότι η Crédit Mutuel έλαβε υπεραντιστάθμιση, πράγμα που δεν είναι αλήθεια, όπως θα αποδειχθεί. Τίποτα δεν μπορεί να αποδείξει ότι το αποτέλεσμα προσέλκυσης πελατών αντιστοιχεί στη διαφορά ανάμεσα στην προμήθεια διαμεσολάβησης και την ελάχιστη υποθετική προμήθεια την οποία οι ανταγωνιστές της Crédit Mutuel πρότειναν να λάβουν ως αμοιβή για τη διανομή από αυτούς του Livret bleu.

| (115) | Σύμφωνα με τη δεύτερη μέθοδο που προτείνουν οι καταγγέλλοντες, το αποτέλεσμα προσέλκυσης πελατών μπορεί να μετρηθεί με βάση την αύξηση των μεριδίων της αγοράς της Crédit Mutuel. Μια τέτοια μέθοδος αξιολόγησης δεν είναι δυνατό να γίνει αποδεκτή, διότι βασίζεται στο αξίωμα ότι η αύξηση των μεριδίων της αγοράς οφείλεται αποκλειστικά στο Livret bleu, αξίωμα το οποίο δεν επιβεβαιώνεται από κανένα αντικειμενικό στοιχείο. |
| --- | --- |

(115)

Σύμφωνα με τη δεύτερη μέθοδο που προτείνουν οι καταγγέλλοντες, το αποτέλεσμα προσέλκυσης πελατών μπορεί να μετρηθεί με βάση την αύξηση των μεριδίων της αγοράς της Crédit Mutuel. Μια τέτοια μέθοδος αξιολόγησης δεν είναι δυνατό να γίνει αποδεκτή, διότι βασίζεται στο αξίωμα ότι η αύξηση των μεριδίων της αγοράς οφείλεται αποκλειστικά στο Livret bleu, αξίωμα το οποίο δεν επιβεβαιώνεται από κανένα αντικειμενικό στοιχείο.

| (116) | Η τρίτη μέθοδος αξιολόγησης του αποκλειστικού δικαιώματος διανομής βασίζεται στην απώλεια φορολογικών εσόδων που συνεπάγεται η φοροαπαλλαγή του Livret bleu. Εάν η Crédit Mutuel ήταν πρόθυμη να διανείμει χωρίς φοροαπαλλαγή ένα προϊόν αποταμίευσης, προσφέροντας στους αποταμιευτές, ανεξάρτητα από τη φορολογική τους κατάσταση, την ίδια καθαρή απόδοση με αυτή του Livret bleu, θα επιβαρυνόταν πράγματι με κόστος ευκαιρίας ίσο με το ποσό του τεκμαρτού φόρου που (δυνητικά) θα έπρεπε να καταβάλλουν οι αποταμιευτές. Κατά την άποψη των καταγγελλόντων, το συσσωρευθέν φορολογικό πλεονέκτημα της τάξης των 4,5 δισεκατ. FRF κατά την περίοδο 1991-1997 πρέπει να θεωρηθεί ότι προσπόρισε στην Crédit Mutuel πλεονεκτήματα της ίδιας τάξης μεγέθους. Η συλλογιστική αυτή δεν είναι δυνατό να γίνει αποδεκτή, διότι η Crédit Mutuel δεν θα διένειμε προφανώς το προϊόν του Livret bleu με τους ίδιους όρους, εάν όφειλε να αναλάβει εξ ολοκλήρου το κόστος της φοροαπαλλαγής, το οποίο κατά τα λοιπά είναι προς άμεσο όφελος των μετόχων. |
| --- | --- |

(116)

Η τρίτη μέθοδος αξιολόγησης του αποκλειστικού δικαιώματος διανομής βασίζεται στην απώλεια φορολογικών εσόδων που συνεπάγεται η φοροαπαλλαγή του Livret bleu. Εάν η Crédit Mutuel ήταν πρόθυμη να διανείμει χωρίς φοροαπαλλαγή ένα προϊόν αποταμίευσης, προσφέροντας στους αποταμιευτές, ανεξάρτητα από τη φορολογική τους κατάσταση, την ίδια καθαρή απόδοση με αυτή του Livret bleu, θα επιβαρυνόταν πράγματι με κόστος ευκαιρίας ίσο με το ποσό του τεκμαρτού φόρου που (δυνητικά) θα έπρεπε να καταβάλλουν οι αποταμιευτές. Κατά την άποψη των καταγγελλόντων, το συσσωρευθέν φορολογικό πλεονέκτημα της τάξης των 4,5 δισεκατ. FRF κατά την περίοδο 1991-1997 πρέπει να θεωρηθεί ότι προσπόρισε στην Crédit Mutuel πλεονεκτήματα της ίδιας τάξης μεγέθους. Η συλλογιστική αυτή δεν είναι δυνατό να γίνει αποδεκτή, διότι η Crédit Mutuel δεν θα διένειμε προφανώς το προϊόν του Livret bleu με τους ίδιους όρους, εάν όφειλε να αναλάβει εξ ολοκλήρου το κόστος της φοροαπαλλαγής, το οποίο κατά τα λοιπά είναι προς άμεσο όφελος των μετόχων.

| (117) | Είναι δύσκολο να αποδειχθούν και να προσδιορισθούν ποσοτικά τα εν λόγω ενδεχόμενα πλεονεκτήματα. Το άμεσο οικονομικό όφελος που προήλθε από την εκμετάλλευση του Livret bleu είναι δυνατό να υπολογισθεί άμεσα από τη λογιστική του Livret bleu. Αντίθετα, το οικονομικό πλεονέκτημα που προέκυψε από την πώληση άλλων προϊόντων ή υπηρεσιών στους πελάτες οι οποίοι παρέμειναν πιστοί λόγω του Livret bleu θα ήταν δυνατό να διαπιστωθεί στην αναλυτική λογιστική αυτών των άλλων προϊόντων, εάν ήταν άμεσα δυνατό να γίνει διάκριση ανάμεσα σε αυτά που πωλήθηκαν στους πελάτες οι οποίοι παρέμειναν σταθεροί ή προσελκύθηκαν στην Crédit Mutuel λόγω του Livret bleu και σε αυτά που πωλήθηκαν στους πελάτες οι οποίοι ήλθαν στην Crédit Mutuel για άλλους λόγους. Γι’ αυτούς τους λόγους, ο σύμβουλος της Επιτροπής δεν μπόρεσε να αποτιμήσει το ενδεχόμενο αποτέλεσμα προσέλκυσης πελατών εφαρμόζοντας τη λογιστική μέθοδο που εφαρμόζεται για την αξιολόγηση του συνόλου των άμεσων οικονομικών πλεονεκτημάτων που αποκομίσθηκαν από το Livret bleu. |
| --- | --- |

(117)

Είναι δύσκολο να αποδειχθούν και να προσδιορισθούν ποσοτικά τα εν λόγω ενδεχόμενα πλεονεκτήματα. Το άμεσο οικονομικό όφελος που προήλθε από την εκμετάλλευση του Livret bleu είναι δυνατό να υπολογισθεί άμεσα από τη λογιστική του Livret bleu. Αντίθετα, το οικονομικό πλεονέκτημα που προέκυψε από την πώληση άλλων προϊόντων ή υπηρεσιών στους πελάτες οι οποίοι παρέμειναν πιστοί λόγω του Livret bleu θα ήταν δυνατό να διαπιστωθεί στην αναλυτική λογιστική αυτών των άλλων προϊόντων, εάν ήταν άμεσα δυνατό να γίνει διάκριση ανάμεσα σε αυτά που πωλήθηκαν στους πελάτες οι οποίοι παρέμειναν σταθεροί ή προσελκύθηκαν στην Crédit Mutuel λόγω του Livret bleu και σε αυτά που πωλήθηκαν στους πελάτες οι οποίοι ήλθαν στην Crédit Mutuel για άλλους λόγους. Γι’ αυτούς τους λόγους, ο σύμβουλος της Επιτροπής δεν μπόρεσε να αποτιμήσει το ενδεχόμενο αποτέλεσμα προσέλκυσης πελατών εφαρμόζοντας τη λογιστική μέθοδο που εφαρμόζεται για την αξιολόγηση του συνόλου των άμεσων οικονομικών πλεονεκτημάτων που αποκομίσθηκαν από το Livret bleu.

| (118) | Οι προσπάθειες αξιολόγησης του αποτελέσματος προσέλκυσης πελατών με πιο σύνθετα μέσα από τον σύμβουλο της Επιτροπής δεν στέφθηκαν με επιτυχία. Κατά συνέπεια, η Επιτροπή κρίνει ότι δεν μπορεί να λάβει υπόψη το ενδεχόμενο πλεονέκτημα χάρη στο αποτέλεσμα προσέλκυσης πελατών κατά τον υπολογισμό εξακρίβωσης της απουσίας ενδεχόμενης υπεραντιστάθμισης. |
| --- | --- |

(118)

Οι προσπάθειες αξιολόγησης του αποτελέσματος προσέλκυσης πελατών με πιο σύνθετα μέσα από τον σύμβουλο της Επιτροπής δεν στέφθηκαν με επιτυχία. Κατά συνέπεια, η Επιτροπή κρίνει ότι δεν μπορεί να λάβει υπόψη το ενδεχόμενο πλεονέκτημα χάρη στο αποτέλεσμα προσέλκυσης πελατών κατά τον υπολογισμό εξακρίβωσης της απουσίας ενδεχόμενης υπεραντιστάθμισης.

7.2.4.   Υπολογισμός του εύλογου κέρδους

| (119) | Όταν εξακριβώνεται η απουσία υπεραντιστάθμισης της επιχείρησης που είναι επιφορτισμένη με υπηρεσία γενικού οικονομικού συμφέροντος, πρέπει να λαμβάνεται υπόψη ένα εύλογο κέρδος (65). Το κοινοτικό πλαίσιο του 2005 διευκρινίζει ότι με τον όρο «εύλογο κέρδος», νοείται ποσοστό απόδοσης του ιδίου κεφαλαίου που λαμβάνει υπόψη τον κίνδυνο ή την έλλειψη κινδύνου για την επιχείρηση [...]. Κανονικά το ποσοστό αυτό δεν πρέπει να υπερβαίνει το μέσο ποσοστό στο σχετικό τομέα τα τελευταία έτη (66). |
| --- | --- |

(119)

Όταν εξακριβώνεται η απουσία υπεραντιστάθμισης της επιχείρησης που είναι επιφορτισμένη με υπηρεσία γενικού οικονομικού συμφέροντος, πρέπει να λαμβάνεται υπόψη ένα εύλογο κέρδος (65). Το κοινοτικό πλαίσιο του 2005 διευκρινίζει ότι με τον όρο «εύλογο κέρδος», νοείται ποσοστό απόδοσης του ιδίου κεφαλαίου που λαμβάνει υπόψη τον κίνδυνο ή την έλλειψη κινδύνου για την επιχείρηση [...]. Κανονικά το ποσοστό αυτό δεν πρέπει να υπερβαίνει το μέσο ποσοστό στο σχετικό τομέα τα τελευταία έτη (66).

| (120) | Στην απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας (67), η Επιτροπή έκρινε ότι έπρεπε να εφαρμοστεί στις χρήσεις που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον και στις ελεύθερες χρήσεις ένα εύλογο κέρδος το οποίο να ανέρχεται κατά μέσο όρο στο 6 % των ιδίων κεφαλαίων για τις χρήσεις αυτές. Το ποσοστό αυτό, που διαφέρει από έτος σε έτος και ανέρχεται κατά μέσο όρο στο 6 %, αντιστοιχεί στον συντελεστή αποδοτικότητας που είχε προτείνει αρχικά η Crédit Mutuel: η Crédit Mutuel είχε λάβει υπόψη ως κόστος των ιδίων κεφαλαίων το ποσό των πράγματι καταβληθέντων μερισμάτων κατά το εν λόγω έτος. Στην παρούσα απόφαση, όσον αφορά τον συνυπολογισμό ευλόγου κέρδους στο πλαίσιο της εξακρίβωσης της απουσίας ενδεχόμενης υπεραντιστάθμισης, η Επιτροπή εμμένει, όσον αφορά τις ελεύθερες χρήσεις και τις χρήσεις που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον, στην προσέγγιση που ακολούθησε ήδη στην απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, η οποία περιγράφεται στο τμήμα 7.2.5. |
| --- | --- |

(120)

Στην απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας (67), η Επιτροπή έκρινε ότι έπρεπε να εφαρμοστεί στις χρήσεις που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον και στις ελεύθερες χρήσεις ένα εύλογο κέρδος το οποίο να ανέρχεται κατά μέσο όρο στο 6 % των ιδίων κεφαλαίων για τις χρήσεις αυτές. Το ποσοστό αυτό, που διαφέρει από έτος σε έτος και ανέρχεται κατά μέσο όρο στο 6 %, αντιστοιχεί στον συντελεστή αποδοτικότητας που είχε προτείνει αρχικά η Crédit Mutuel: η Crédit Mutuel είχε λάβει υπόψη ως κόστος των ιδίων κεφαλαίων το ποσό των πράγματι καταβληθέντων μερισμάτων κατά το εν λόγω έτος. Στην παρούσα απόφαση, όσον αφορά τον συνυπολογισμό ευλόγου κέρδους στο πλαίσιο της εξακρίβωσης της απουσίας ενδεχόμενης υπεραντιστάθμισης, η Επιτροπή εμμένει, όσον αφορά τις ελεύθερες χρήσεις και τις χρήσεις που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον, στην προσέγγιση που ακολούθησε ήδη στην απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, η οποία περιγράφεται στο τμήμα 7.2.5.

| (121) | Στην απόφασή της για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας (68), η Επιτροπή έκρινε, εντούτοις, ότι δεν έπρεπε να εφαρμόσει το εύλογο αυτό κέρδος στις καταθέσεις των οποίων η διαχείριση ασκείται κεντρικά από το CDC στο μέτρο που αυτές δεν παρουσιάζουν κανένα κόστος σε ίδια κεφάλαια από πλευράς προληπτικής εποπτείας, δεδομένου ότι οι καταθέσεις αυτές δεν έχουν επενδυθεί από την Crédit Mutuel, αλλά απλώς διατεθεί στο CDC. Ωστόσο, από άποψη προληπτικής εποπτείας, ο πιστωτικός κίνδυνος που συνδέεται με τους αποταμιευτικούς πόρους η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC θεωρείται ότι ισούται με το άνοιγμα έναντι του κράτους (Γαλλική Δημοκρατία), δηλαδή με στάθμιση κινδύνου μηδενική, και ότι, επομένως, δεν απαιτεί ίδια κεφάλαια. |
| --- | --- |

(121)

Στην απόφασή της για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας (68), η Επιτροπή έκρινε, εντούτοις, ότι δεν έπρεπε να εφαρμόσει το εύλογο αυτό κέρδος στις καταθέσεις των οποίων η διαχείριση ασκείται κεντρικά από το CDC στο μέτρο που αυτές δεν παρουσιάζουν κανένα κόστος σε ίδια κεφάλαια από πλευράς προληπτικής εποπτείας, δεδομένου ότι οι καταθέσεις αυτές δεν έχουν επενδυθεί από την Crédit Mutuel, αλλά απλώς διατεθεί στο CDC. Ωστόσο, από άποψη προληπτικής εποπτείας, ο πιστωτικός κίνδυνος που συνδέεται με τους αποταμιευτικούς πόρους η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC θεωρείται ότι ισούται με το άνοιγμα έναντι του κράτους (Γαλλική Δημοκρατία), δηλαδή με στάθμιση κινδύνου μηδενική, και ότι, επομένως, δεν απαιτεί ίδια κεφάλαια.

| (122) | Το να μη ληφθεί υπόψη κανένα εύλογο κέρδος σχετικά με τους αποταμιευτικούς πόρους η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC, θα σήμαινε ότι το συνολικό εύλογο κέρδος (αφενός εκείνο που αφορά τις χρήσεις που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον και τις ελεύθερες χρήσεις και αφετέρου εκείνο που αφορά τους αποταμιευτικούς πόρους η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC) μειωνόταν από το 1991 έως 1999 μέχρις ότου εξέλιπε τελείως από το 2000 και μετά, λόγω της άσκησης κεντρικής διαχείρισης από το CDC όλου του αποθέματος των αποταμιεύσεων το 1999 (69). |
| --- | --- |

(122)

Το να μη ληφθεί υπόψη κανένα εύλογο κέρδος σχετικά με τους αποταμιευτικούς πόρους η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC, θα σήμαινε ότι το συνολικό εύλογο κέρδος (αφενός εκείνο που αφορά τις χρήσεις που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον και τις ελεύθερες χρήσεις και αφετέρου εκείνο που αφορά τους αποταμιευτικούς πόρους η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC) μειωνόταν από το 1991 έως 1999 μέχρις ότου εξέλιπε τελείως από το 2000 και μετά, λόγω της άσκησης κεντρικής διαχείρισης από το CDC όλου του αποθέματος των αποταμιεύσεων το 1999 (69).

| (123) | Στην επιστολή τους της 1ης Σεπτεμβρίου 2006, στην οποία εκθέτουν τις παρατηρήσεις τους σε απάντηση στην απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, οι γαλλικές αρχές επιβεβαίωσαν ότι τα κεφάλαια των οποίων η διαχείριση ασκείται σε κεντρικό επίπεδο στο CDC δεν ανάλωναν εποπτικά ίδια κεφάλαια. Ωστόσο, σύμφωνα με τις γαλλικές αρχές «δεδομένου ότι δεν είναι ορθή η εφαρμογή του ευρωπαϊκού συντελεστή φερεγγυότητας μετά την πλήρη υπαγωγή στην κεντρική διαχείριση του CDC το 1999, η Crédit Mutuel [προτείνει να ενσωματωθεί] ενσωματώνει, για να υπολογίσει το εύλογο κέρδος του Livret bleu, ένα κόστος των ιδίων κεφαλαίων που έχουν ληφθεί σε σχέση με εκείνο των άλλων προϊόντων αποταμίευσης και άλλων πόρων». Η Επιτροπή δεν θεωρεί ικανοποιητική την προσέγγιση αυτή, δεδομένου ότι καταλήγει να επιβάλει τεχνητά στους πόρους που έχουν τεθεί υπό κεντρική διαχείριση στο CDC μια ανάγκη για εποπτικό κεφάλαιο ανάλογα με τη μέση ανάγκη για κεφάλαιο των άλλων στοιχείων ενεργητικού της Crédit Mutuel, τα οποία είναι εντελώς ανεξάρτητα από το Livret bleu. |
| --- | --- |

(123)

Στην επιστολή τους της 1ης Σεπτεμβρίου 2006, στην οποία εκθέτουν τις παρατηρήσεις τους σε απάντηση στην απόφαση για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, οι γαλλικές αρχές επιβεβαίωσαν ότι τα κεφάλαια των οποίων η διαχείριση ασκείται σε κεντρικό επίπεδο στο CDC δεν ανάλωναν εποπτικά ίδια κεφάλαια. Ωστόσο, σύμφωνα με τις γαλλικές αρχές «δεδομένου ότι δεν είναι ορθή η εφαρμογή του ευρωπαϊκού συντελεστή φερεγγυότητας μετά την πλήρη υπαγωγή στην κεντρική διαχείριση του CDC το 1999, η Crédit Mutuel [προτείνει να ενσωματωθεί] ενσωματώνει, για να υπολογίσει το εύλογο κέρδος του Livret bleu, ένα κόστος των ιδίων κεφαλαίων που έχουν ληφθεί σε σχέση με εκείνο των άλλων προϊόντων αποταμίευσης και άλλων πόρων». Η Επιτροπή δεν θεωρεί ικανοποιητική την προσέγγιση αυτή, δεδομένου ότι καταλήγει να επιβάλει τεχνητά στους πόρους που έχουν τεθεί υπό κεντρική διαχείριση στο CDC μια ανάγκη για εποπτικό κεφάλαιο ανάλογα με τη μέση ανάγκη για κεφάλαιο των άλλων στοιχείων ενεργητικού της Crédit Mutuel, τα οποία είναι εντελώς ανεξάρτητα από το Livret bleu.

| (124) | Πράγματι, το ότι δεν υπάρχει ανάγκη σε κανονιστικά ίδια κεφάλαια δείχνει ότι δεν υπάρχει κίνδυνος ζημίας από πίστωση, όπως συμβαίνει με τους αποταμιευτικούς πόρους η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC. Ούτε η δραστηριότητα συγκέντρωσης των καταθέσεων για λογαριασμό του CDC παρουσιάζει κίνδυνο ρευστότητας (εκτός από τον ενδομηνιαίο κίνδυνο) ή αλλαγής της ληκτότητας, εφόσον το ποσό που διατίθεται στο CDC προσαρμόζεται κάθε μήνα ανάλογα με την εξέλιξη των καταθέσεων και ο τόκος που καταβάλλει το CDC μεταφέρεται αμέσως στους καταθέτες. Επομένως, είναι βέβαιο ότι αυτή η υπηρεσία γενικού οικονομικού συμφέροντος παρουσιάζει χαμηλό επίπεδο κινδύνου για την Crédit Mutuel. Εντούτοις, υπάρχουν και ορισμένα άλλα είδη κινδύνου, όπως ο λειτουργικός, οικονομικός (κίνδυνος ότι το επίπεδο αμοιβής δεν καλύπτει τις αναληφθείσες δαπάνες), νομικός κίνδυνος και ο κίνδυνος φήμης. Επίσης, άλλες τραπεζικές δραστηριότητες όπως η διανομή κεφαλαίων αμοιβαίου χαρακτήρα, η διαχείριση περιουσιακών στοιχείων ή η πώληση χρηματοοικονομικών εσόδων (όπως οι μετοχές και οι ομολογίες) δεν καταναλώνουν κανονιστικά ίδια κεφάλαια, αλλά είναι ιδιαίτερα κερδοφόρες. Επομένως, δεν υπάρχει άμεση σχέση ανάμεσα στην κατανάλωση κανονιστικών ιδίων κεφαλαίων —η οποία υπολογίζεται με βάση κανόνες προληπτικής εποπτείας στόχος των οποίων δεν είναι ειδικά να αξιολογηθεί η αποδοτικότητα μιας δραστηριότητας— και το αναμενόμενο κέρδος μιας δραστηριότητας. |
| --- | --- |

(124)

Πράγματι, το ότι δεν υπάρχει ανάγκη σε κανονιστικά ίδια κεφάλαια δείχνει ότι δεν υπάρχει κίνδυνος ζημίας από πίστωση, όπως συμβαίνει με τους αποταμιευτικούς πόρους η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC. Ούτε η δραστηριότητα συγκέντρωσης των καταθέσεων για λογαριασμό του CDC παρουσιάζει κίνδυνο ρευστότητας (εκτός από τον ενδομηνιαίο κίνδυνο) ή αλλαγής της ληκτότητας, εφόσον το ποσό που διατίθεται στο CDC προσαρμόζεται κάθε μήνα ανάλογα με την εξέλιξη των καταθέσεων και ο τόκος που καταβάλλει το CDC μεταφέρεται αμέσως στους καταθέτες. Επομένως, είναι βέβαιο ότι αυτή η υπηρεσία γενικού οικονομικού συμφέροντος παρουσιάζει χαμηλό επίπεδο κινδύνου για την Crédit Mutuel. Εντούτοις, υπάρχουν και ορισμένα άλλα είδη κινδύνου, όπως ο λειτουργικός, οικονομικός (κίνδυνος ότι το επίπεδο αμοιβής δεν καλύπτει τις αναληφθείσες δαπάνες), νομικός κίνδυνος και ο κίνδυνος φήμης. Επίσης, άλλες τραπεζικές δραστηριότητες όπως η διανομή κεφαλαίων αμοιβαίου χαρακτήρα, η διαχείριση περιουσιακών στοιχείων ή η πώληση χρηματοοικονομικών εσόδων (όπως οι μετοχές και οι ομολογίες) δεν καταναλώνουν κανονιστικά ίδια κεφάλαια, αλλά είναι ιδιαίτερα κερδοφόρες. Επομένως, δεν υπάρχει άμεση σχέση ανάμεσα στην κατανάλωση κανονιστικών ιδίων κεφαλαίων —η οποία υπολογίζεται με βάση κανόνες προληπτικής εποπτείας στόχος των οποίων δεν είναι ειδικά να αξιολογηθεί η αποδοτικότητα μιας δραστηριότητας— και το αναμενόμενο κέρδος μιας δραστηριότητας.

| (125) | Διαπιστώνεται, εντούτοις, ότι, στη συγκεκριμένη περίπτωση, αν και η Επιτροπή επιτρέπει στην Crédit mutuel να αποκομίζει ένα εύλογο κέρδος για το μέρος των αποταμιεύσεων που υπόκεινται στην κεντρική διαχείριση του CDC, παραδέχεται ότι ο προσδιορισμός του αρμόζοντος επιπέδου αυτού του κέρδους συνεπάγεται περίπλοκη οικονομική εκτίμηση. Όντως, το Livret bleu αποτελεί άτυπο τραπεζικό προϊόν με μεικτά χαρακτηριστικά προϊόντος αποταμίευσης και τρεχούμενων λογαριασμών, του οποίου οι αποταμιεύσεις που συγκεντρώνονται τίθενται υπό κεντρική διαχείριση σε δημόσια αρχή. Συνεπώς, δεν υπάρχουν άμεσα συγκρίσιμα προϊόντα τα οποία θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν ως στοιχείο εκτίμησης ενός εύλογου κέρδους για παρόμοια δραστηριότητα. |
| --- | --- |

(125)

Διαπιστώνεται, εντούτοις, ότι, στη συγκεκριμένη περίπτωση, αν και η Επιτροπή επιτρέπει στην Crédit mutuel να αποκομίζει ένα εύλογο κέρδος για το μέρος των αποταμιεύσεων που υπόκεινται στην κεντρική διαχείριση του CDC, παραδέχεται ότι ο προσδιορισμός του αρμόζοντος επιπέδου αυτού του κέρδους συνεπάγεται περίπλοκη οικονομική εκτίμηση. Όντως, το Livret bleu αποτελεί άτυπο τραπεζικό προϊόν με μεικτά χαρακτηριστικά προϊόντος αποταμίευσης και τρεχούμενων λογαριασμών, του οποίου οι αποταμιεύσεις που συγκεντρώνονται τίθενται υπό κεντρική διαχείριση σε δημόσια αρχή. Συνεπώς, δεν υπάρχουν άμεσα συγκρίσιμα προϊόντα τα οποία θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν ως στοιχείο εκτίμησης ενός εύλογου κέρδους για παρόμοια δραστηριότητα.

| (126) | Εφόσον δεν υπάρχει προϊόν επαρκώς συγκρίσιμο με το Livret bleu, η Επιτροπή κρίνει ότι, στην προκειμένη περίπτωση, μπορεί να χρησιμοποιήσει δύο δείκτες με βάση τους οποίους είναι δυνατό να εκτιμηθεί εάν, για τις αποταμιεύσεις που υπόκεινται στην κεντρική διαχείριση του CDC, ένα συγκεκριμένο κέρδος μπορεί να θεωρηθεί εύλογο. Οι δύο αυτοί δείκτες είναι οι ακόλουθοι:






  α) | το περιθώριο κέρδους του γαλλικού τραπεζικού τομέα, δηλαδή το αποτέλεσμα προ φόρων διαιρούμενο με τον κύκλο εργασιών (στην προκειμένη περίπτωση τον κύκλο εργασιών των τραπεζών αντιπροσωπεύουν τα λειτουργικά τους αποτελέσματα). Χρησιμοποιώντας τους αριθμούς του τραπεζικού τομέα για την εξεταζόμενη περίοδο (από τις 27 Σεπτεμβρίου 1991 έως το τέλος του 2008), το περιθώριο κέρδους είναι κατά μέσο όρο 23 % ετησίως· |
| --- | --- | --- |

(126)

Εφόσον δεν υπάρχει προϊόν επαρκώς συγκρίσιμο με το Livret bleu, η Επιτροπή κρίνει ότι, στην προκειμένη περίπτωση, μπορεί να χρησιμοποιήσει δύο δείκτες με βάση τους οποίους είναι δυνατό να εκτιμηθεί εάν, για τις αποταμιεύσεις που υπόκεινται στην κεντρική διαχείριση του CDC, ένα συγκεκριμένο κέρδος μπορεί να θεωρηθεί εύλογο. Οι δύο αυτοί δείκτες είναι οι ακόλουθοι:

α)

το περιθώριο κέρδους του γαλλικού τραπεζικού τομέα, δηλαδή το αποτέλεσμα προ φόρων διαιρούμενο με τον κύκλο εργασιών (στην προκειμένη περίπτωση τον κύκλο εργασιών των τραπεζών αντιπροσωπεύουν τα λειτουργικά τους αποτελέσματα). Χρησιμοποιώντας τους αριθμούς του τραπεζικού τομέα για την εξεταζόμενη περίοδο (από τις 27 Σεπτεμβρίου 1991 έως το τέλος του 2008), το περιθώριο κέρδους είναι κατά μέσο όρο 23 % ετησίως·

| β) | ο συντελεστής απόδοσης του γαλλικού τραπεζικού τομέα, δηλαδή το αποτέλεσμα προ φόρων διαιρούμενο με το ποσό των περιουσιακών στοιχείων. Ο ετήσιος μέσος συντελεστής απόδοσης σε όλη την εξεταζόμενη περίοδο είναι 45 μονάδες βάσης (0,45 %). |
| --- | --- |

β)

ο συντελεστής απόδοσης του γαλλικού τραπεζικού τομέα, δηλαδή το αποτέλεσμα προ φόρων διαιρούμενο με το ποσό των περιουσιακών στοιχείων. Ο ετήσιος μέσος συντελεστής απόδοσης σε όλη την εξεταζόμενη περίοδο είναι 45 μονάδες βάσης (0,45 %).

| (127) | Ο πίνακας που ακολουθεί (70) παρουσιάζει το περιθώριο κέρδους και τον συντελεστή απόδοσης του γαλλικού τραπεζικού τομέα για την περίοδο 1993-2008 (στοιχεία πριν από το 1993 δεν υπάρχουν): | 1993 | 1994 | 1995 | 1996 | 1997 | 1998 | 1999 | 2000 | 2001 | 2002 | 2003 | 2004 | 2005 | 2006 | 2007 | 2008 (72) |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Αποτέλεσμα προ φόρων (71) | 15,2 | 2,7 | 25,0 | 41,0 | 67,5 | 14,4 | 19,8 | 22,5 | 24,6 | 23,5 | 23,4 | 29,6 | 31,3 | 46,2 | 34,3 | –4,4 |
| Λειτουργικό αποτέλεσμα (71) | 362,4 | 335,4 | 345,6 | 356,1 | 375,3 | 60,8 | 64,6 | 70,5 | 74,9 | 77,0 | 80,6 | 83,5 | 89,5 | 104,1 | 98,0 | 79,1 |
| Περιθώριο κέρδους | 4,2 % | 0,8 % | 7,2 % | 11,5 % | 18 % | 23,7 % | 30,6 % | 31,9 % | 32,8 % | 30,6 % | 29,0 % | 35,5 % | 35,0 % | 44,4 % | 35,1 % | –5,6 % |
| Μέσο περιθώριο κέρδους | 22,8 % |
| Περιουσιακά στοιχεία (71) | Μη διαθέσιμο | 16 333 | 17 216 | 18 291 | 19 894 | 3 052 | 3 394 | 3 452 | 3 783 | 3 793 | 3 960 | 4 390 | 5 275 | 6 041 | 7 061 | 7 699 |
| Συντελεστής απόδοσης | Μη διαθέσιμο | 0,02 % | 0,15 % | 0,22 % | 0,34 % | 0,47 % | 0,58 % | 0,65 % | 0,65 % | 0,62 % | 0,59 % | 0,68 % | 0,59 % | 0,77 % | 0,49 % | –0,05 % |
| Μέσος συντελεστής απόδοσης | 0,45 % |

(127)

Ο πίνακας που ακολουθεί (70) παρουσιάζει το περιθώριο κέρδους και τον συντελεστή απόδοσης του γαλλικού τραπεζικού τομέα για την περίοδο 1993-2008 (στοιχεία πριν από το 1993 δεν υπάρχουν):

1993

1994

1995

1996

1997

1998

1999

2000

2001

2002

2003

2004

2005

2006

2007

2008 (72)

Αποτέλεσμα προ φόρων (71)

15,2

2,7

25,0

41,0

67,5

14,4

19,8

22,5

24,6

23,5

23,4

29,6

31,3

46,2

34,3

–4,4

Λειτουργικό αποτέλεσμα (71)

362,4

335,4

345,6

356,1

375,3

60,8

64,6

70,5

74,9

77,0

80,6

83,5

89,5

104,1

98,0

79,1

Περιθώριο κέρδους

4,2 %

0,8 %

7,2 %

11,5 %

18 %

23,7 %

30,6 %

31,9 %

32,8 %

30,6 %

29,0 %

35,5 %

35,0 %

44,4 %

35,1 %

–5,6 %

Μέσο περιθώριο κέρδους

22,8 %

Περιουσιακά στοιχεία (71)

Μη διαθέσιμο

16 333

17 216

18 291

19 894

3 052

3 394

3 452

3 783

3 793

3 960

4 390

5 275

6 041

7 061

7 699

Συντελεστής απόδοσης

Μη διαθέσιμο

0,02 %

0,15 %

0,22 %

0,34 %

0,47 %

0,58 %

0,65 %

0,65 %

0,62 %

0,59 %

0,68 %

0,59 %

0,77 %

0,49 %

–0,05 %

Μέσος συντελεστής απόδοσης

0,45 %

| (128) | Για τον υπολογισμού του περιθωρίου κέρδους και του συντελεστή απόδοσης της Crédit Mutuel όσον αφορά τη δραστηριότητα συγκέντρωσης καταθέσεων υπό κεντρική διαχείριση στο CDC, η Επιτροπή χρησιμοποιεί τις ακόλουθες τιμές:






  α) | για τον παρονομαστή του περιθωρίου κέρδους, τα έσοδα από τη δραστηριότητα συγκέντρωσης καταθέσεων υπό κεντρική διαχείριση στο CDC, δηλαδή το ετήσιο ποσό της προμήθειας διαμεσολάβησης· |
| --- | --- | --- |

(128)

Για τον υπολογισμού του περιθωρίου κέρδους και του συντελεστή απόδοσης της Crédit Mutuel όσον αφορά τη δραστηριότητα συγκέντρωσης καταθέσεων υπό κεντρική διαχείριση στο CDC, η Επιτροπή χρησιμοποιεί τις ακόλουθες τιμές:

α)

για τον παρονομαστή του περιθωρίου κέρδους, τα έσοδα από τη δραστηριότητα συγκέντρωσης καταθέσεων υπό κεντρική διαχείριση στο CDC, δηλαδή το ετήσιο ποσό της προμήθειας διαμεσολάβησης·

| β) | για τον παρονομαστή του συντελεστή απόδοσης, τις καταθέσεις που μεταφέρθηκαν στο CDC· |
| --- | --- |

β)

για τον παρονομαστή του συντελεστή απόδοσης, τις καταθέσεις που μεταφέρθηκαν στο CDC·

| γ) | για τον αριθμητή, δηλαδή το αποτέλεσμα προ φόρων, η Επιτροπή κρίνει ότι, λαμβάνοντας υπόψη ως εύλογο κέρδος περιθώριο 4,2 % για τη δραστηριότητα συγκέντρωσης καταθέσεων στο CDC, δηλαδή ένα αποτέλεσμα προ φόρων που αντιπροσωπεύει το 4,2 % της προμήθειας διαμεσολάβησης που λαμβάνεται από το CDC, η Crédit Mutuel δεν τυγχάνει υπεραντιστάθμισης (βλέπε τον πίνακα της αιτιολογικής σκέψης 132). |
| --- | --- |

γ)

για τον αριθμητή, δηλαδή το αποτέλεσμα προ φόρων, η Επιτροπή κρίνει ότι, λαμβάνοντας υπόψη ως εύλογο κέρδος περιθώριο 4,2 % για τη δραστηριότητα συγκέντρωσης καταθέσεων στο CDC, δηλαδή ένα αποτέλεσμα προ φόρων που αντιπροσωπεύει το 4,2 % της προμήθειας διαμεσολάβησης που λαμβάνεται από το CDC, η Crédit Mutuel δεν τυγχάνει υπεραντιστάθμισης (βλέπε τον πίνακα της αιτιολογικής σκέψης 132).

| (129) | Όσον αφορά τον δεύτερο δείκτη (συντελεστή απόδοσης), η Επιτροπή παρατηρεί ότι, εάν ληφθεί υπόψη συντελεστής απόδοσης 5 μονάδων βάσης ως εύλογο κέρδος για τη δραστηριότητα συγκέντρωσης καταθέσεων η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC, δηλαδή εάν ληφθεί υπόψη αποτέλεσμα προ φόρων ισοδύναμο με το 0,05 % του ποσού των καταθέσεων που μεταφέρθηκαν στο CDC, προκύπτει ότι η Crédit Mutuel δεν έλαβε υπεραντιστάθμιση για τη διαχείριση του Livret bleu για την εξεταζόμενη περίοδο. |
| --- | --- |

(129)

Όσον αφορά τον δεύτερο δείκτη (συντελεστή απόδοσης), η Επιτροπή παρατηρεί ότι, εάν ληφθεί υπόψη συντελεστής απόδοσης 5 μονάδων βάσης ως εύλογο κέρδος για τη δραστηριότητα συγκέντρωσης καταθέσεων η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC, δηλαδή εάν ληφθεί υπόψη αποτέλεσμα προ φόρων ισοδύναμο με το 0,05 % του ποσού των καταθέσεων που μεταφέρθηκαν στο CDC, προκύπτει ότι η Crédit Mutuel δεν έλαβε υπεραντιστάθμιση για τη διαχείριση του Livret bleu για την εξεταζόμενη περίοδο.

| (130) | Σύμφωνα με το κοινοτικό πλαίσιο του 2005, το εύλογο κέρδος δεν πρέπει να υπερβαίνει το μέσο ποσοστό στον σχετικό τομέα κατά την εξεταζόμενη περίοδο. Η έγκριση περιθωρίου κέρδους 4,2 % αντιπροσωπεύει λιγότερο από το ένα πέμπτο του μέσου περιθωρίου κέρδους του τραπεζικού τομέα (22,8 %). Δεδομένου ότι, όπως αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 124, η δραστηριότητα συγκέντρωσης καταθέσεων η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC αποτελεί δραστηριότητα χαμηλού κινδύνου και, επομένως, χαμηλής απόδοσης, η Επιτροπή κρίνει ότι ένα περιθώριο κέρδους 4,2 % προφανώς δεν είναι υπερβολικό και μπορεί να θεωρηθεί στη συγκεκριμένη περίπτωση ως εύλογο κέρδος. |
| --- | --- |

(130)

Σύμφωνα με το κοινοτικό πλαίσιο του 2005, το εύλογο κέρδος δεν πρέπει να υπερβαίνει το μέσο ποσοστό στον σχετικό τομέα κατά την εξεταζόμενη περίοδο. Η έγκριση περιθωρίου κέρδους 4,2 % αντιπροσωπεύει λιγότερο από το ένα πέμπτο του μέσου περιθωρίου κέρδους του τραπεζικού τομέα (22,8 %). Δεδομένου ότι, όπως αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 124, η δραστηριότητα συγκέντρωσης καταθέσεων η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC αποτελεί δραστηριότητα χαμηλού κινδύνου και, επομένως, χαμηλής απόδοσης, η Επιτροπή κρίνει ότι ένα περιθώριο κέρδους 4,2 % προφανώς δεν είναι υπερβολικό και μπορεί να θεωρηθεί στη συγκεκριμένη περίπτωση ως εύλογο κέρδος.

| (131) | Ομοίως, η Επιτροπή κρίνει ότι το να ληφθεί υπόψη κέρδος 5 μονάδων βάσης για τους αποταμιευτικούς πόρους η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC,είναι λογικό βάσει του μέσου συντελεστή απόδοσης 45 μονάδων βάσης του γαλλικού τραπεζικού τομέα για την εξεταζόμενη περίοδο και αντιπροσωπεύει χαμηλό και συντηρητικό όριο αυτού που μπορεί να θεωρηθεί ως κέρδος που προφανώς δεν είναι παράλογο. Επίσης, το χαμηλό αυτό επίπεδο κέρδους αντικατοπτρίζει δεόντως το επίπεδο κινδύνου για την Crédit Mutuel στη δραστηριότητα συγκέντρωσης των αποταμιευτικών πόρων για το CDC το οποίο, όπως αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 124, είναι χαμηλό. |
| --- | --- |

(131)

Ομοίως, η Επιτροπή κρίνει ότι το να ληφθεί υπόψη κέρδος 5 μονάδων βάσης για τους αποταμιευτικούς πόρους η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC,είναι λογικό βάσει του μέσου συντελεστή απόδοσης 45 μονάδων βάσης του γαλλικού τραπεζικού τομέα για την εξεταζόμενη περίοδο και αντιπροσωπεύει χαμηλό και συντηρητικό όριο αυτού που μπορεί να θεωρηθεί ως κέρδος που προφανώς δεν είναι παράλογο. Επίσης, το χαμηλό αυτό επίπεδο κέρδους αντικατοπτρίζει δεόντως το επίπεδο κινδύνου για την Crédit Mutuel στη δραστηριότητα συγκέντρωσης των αποταμιευτικών πόρων για το CDC το οποίο, όπως αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 124, είναι χαμηλό.

7.2.5.   Εξακρίβωση της απουσίας υπεραντιστάθμισης

| (132) | Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή πραγματοποίησε έλεγχο —ο οποίος παρατίθεται στον κατωτέρω πίνακα— για να εξακριβώσει ότι δεν υπάρχει υπεραντιστάθμιση, σύμφωνα με τη μέθοδο που αναφέρεται στα επιμέρους τμήματα 7.2.1 έως 7.2.4 (73):








  (σε εκατ. EUR) |
| --- | --- |
| | ΑΝΤΙΣΤΑΘΜΙΣΗ | ΥΠΕΡ- Η ΥΠΟ-ΑΝΤΙΣΤΑΘΜΙΣΗ |
| Έτος | Προμήθεια διαμεσολάβησης
  (ετήσια) | Συνολική προσέγγιση (74)

  (έως το τέλος του 2005) | Ετήσια προσέγγιση (75)

  (από το 2006) |
| 1991 (από 27.9.1991 έως 31.12.1991) | 1,5 | 43,8 | Άνευ αντικειμένου


  (η συνολική προσέγγιση εφαρμόζεται έως το 2005, βλέπε επιμέρους τμήμα 7.2.2) |
| 1992 | 9,1 | 125,1 |
| 1993 | 16,8 | 184,0 |
| 1994 | 36,6 | 127,3 |
| 1995 | 59,5 | 114,5 |
| 1996 | 74,7 | 107,8 |
| 1997 | 82,3 | 88,4 |
| 1998 | 118,9 | 92,0 |
| 1999 | 188,9 | 98,3 |
| 2000 | 188,2 | 106,3 |
| 2001 | 181,9 | 91,3 |
| 2002 | 187,8 | 76,3 |
| 2003 | 197,7 | 61,2 |
| 2004 | 204,4 | 45,7 |
| 2005 | 196,7 | 15,0 |
| 2006 | [...] | | –39,1 |
| 2007 | [...] | | –24,3 |
| 2008 | [...] | | –6,1 |

(132)

Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή πραγματοποίησε έλεγχο —ο οποίος παρατίθεται στον κατωτέρω πίνακα— για να εξακριβώσει ότι δεν υπάρχει υπεραντιστάθμιση, σύμφωνα με τη μέθοδο που αναφέρεται στα επιμέρους τμήματα 7.2.1 έως 7.2.4 (73):

(σε εκατ. EUR)

ΑΝΤΙΣΤΑΘΜΙΣΗ

ΥΠΕΡ- Η ΥΠΟ-ΑΝΤΙΣΤΑΘΜΙΣΗ

Έτος

Προμήθεια διαμεσολάβησης

(ετήσια)

Συνολική προσέγγιση (74)

(έως το τέλος του 2005)

Ετήσια προσέγγιση (75)

(από το 2006)

1991 (από 27.9.1991 έως 31.12.1991)

1,5

43,8

Άνευ αντικειμένου

(η συνολική προσέγγιση εφαρμόζεται έως το 2005, βλέπε επιμέρους τμήμα 7.2.2)

1992

9,1

125,1

1993

16,8

184,0

1994

36,6

127,3

1995

59,5

114,5

1996

74,7

107,8

1997

82,3

88,4

1998

118,9

92,0

1999

188,9

98,3

2000

188,2

106,3

2001

181,9

91,3

2002

187,8

76,3

2003

197,7

61,2

2004

204,4

45,7

2005

196,7

15,0

2006

[...]

–39,1

2007

[...]

–24,3

2008

[...]

–6,1

| (133) | Διαπιστώνεται ότι η υπεραντιστάθμιση στο τέλος του έτους 2005 (15 εκατ. ευρώ) είναι χαμηλότερη από το 10 % της αντιστάθμισης του 2005 (196,7 εκατ. ευρώ). Σύμφωνα με το σημείο 21 του κοινοτικού πλαισίου του 2005, το ποσό αυτό μπορεί να μεταφερθεί στο επόμενο έτος. Το τελικό αποτέλεσμα είναι υποαντιστάθμιση – 6,1 εκατ. ευρώ στο τέλος του 2008 για όλη την εξεταζόμενη περίοδο. |
| --- | --- |

(133)

Διαπιστώνεται ότι η υπεραντιστάθμιση στο τέλος του έτους 2005 (15 εκατ. ευρώ) είναι χαμηλότερη από το 10 % της αντιστάθμισης του 2005 (196,7 εκατ. ευρώ). Σύμφωνα με το σημείο 21 του κοινοτικού πλαισίου του 2005, το ποσό αυτό μπορεί να μεταφερθεί στο επόμενο έτος. Το τελικό αποτέλεσμα είναι υποαντιστάθμιση – 6,1 εκατ. ευρώ στο τέλος του 2008 για όλη την εξεταζόμενη περίοδο.

| (134) | Η Επιτροπή μπορεί, επομένως, να συναγάγει το συμπέρασμα ότι η προμήθεια διαμεσολάβησης δεν αποτελεί υπερβολική αποζημίωση προς την Crédit Mutuel για την υπηρεσία γενικού οικονομικού συμφέροντος που της ανατέθηκε από τις 27 Σεπτεμβρίου 1991 έως το τέλος του 2008. |
| --- | --- |

(134)

Η Επιτροπή μπορεί, επομένως, να συναγάγει το συμπέρασμα ότι η προμήθεια διαμεσολάβησης δεν αποτελεί υπερβολική αποζημίωση προς την Crédit Mutuel για την υπηρεσία γενικού οικονομικού συμφέροντος που της ανατέθηκε από τις 27 Σεπτεμβρίου 1991 έως το τέλος του 2008.

8.   ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ

| (135) | Η Επιτροπή διαπιστώνει ότι η Γαλλική Δημοκρατία χορήγησε παράνομα την εν λόγω ενίσχυση κατά παράβαση του άρθρου 108 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ. Ωστόσο, η ενίσχυση μπορεί να θεωρηθεί συμβιβάσιμη με την εσωτερική αγορά δυνάμει του άρθρου 106 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ, δεδομένου ότι η αντιστάθμιση που καταβάλλει το κράτος δεν υπερβαίνει το ποσό που απαιτείται για να καλυφθούν οι δαπάνες που προκύπτουν από την εκτέλεση των υποχρεώσεων δημόσιας υπηρεσίας, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών εσόδων καθώς και εύλογου κέρδους για την εκτέλεση των εν λόγω υποχρεώσεων, |
| --- | --- |

(135)

Η Επιτροπή διαπιστώνει ότι η Γαλλική Δημοκρατία χορήγησε παράνομα την εν λόγω ενίσχυση κατά παράβαση του άρθρου 108 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ. Ωστόσο, η ενίσχυση μπορεί να θεωρηθεί συμβιβάσιμη με την εσωτερική αγορά δυνάμει του άρθρου 106 παράγραφος 3 της ΣΛΕΕ, δεδομένου ότι η αντιστάθμιση που καταβάλλει το κράτος δεν υπερβαίνει το ποσό που απαιτείται για να καλυφθούν οι δαπάνες που προκύπτουν από την εκτέλεση των υποχρεώσεων δημόσιας υπηρεσίας, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών εσόδων καθώς και εύλογου κέρδους για την εκτέλεση των εν λόγω υποχρεώσεων,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Η κρατική ενίσχυση που εφαρμόζει η Γαλλική Δημοκρατία υπέρ της Crédit Mutuel βάσει του διατάγματος της 27ης Σεπτεμβρίου 1991 που καθορίζει τις χρήσεις που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον της Crédit Mutuel είναι συμβατή με την εσωτερική αγορά.

Άρθρο 2

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στη Γαλλική Δημοκρατία.

Βρυξέλλες, 24 Μαΐου 2011.

Για την Επιτροπή

Joaquín ALMUNIA

Αντιπρόεδρος

---

(1)  ΕΕ C 146 της 12.5.1998, σ. 6, και ΕΕ C 210 της 1.9.2006, σ. 12.

1

(2)  Πρόκειται για την εμπορική ονομασία του εν λόγω βιβλιαρίου, το οποίο αναφερόταν έως τις 31 Δεκεμβρίου 2008 στο άρθρο L221-1 του νομισματικού και οικονομικού κώδικα ως «compte spécial sur livret du crédit mutuel».

2

(3)  Ο ανεξάρτητος ειδήμων ορκωτός λογιστής («chartered accountant») Littlejohn Frazer, επικουρούμενος από δύο γαλλικές εταιρείες ορκωτών λογιστών, τις Auditec και Scacchi.

3

(4)  Μεταξύ άλλων, δύο στατιστικές μελέτες της εταιρείας συμβούλων «Concurrence et Stratégie» την οποία διευθύνει ο καθηγητής Οικονομίας Michel Glais.

4

(5)  IARD: «Ασφάλειες πυρός, ατυχημάτων και γενικών κινδύνων».

5

(6)  Απόφαση C 2003/216/ΕΚ της Επιτροπής, της 15ης Ιανουαρίου 2002, σχετικά με την κρατική ενίσχυση που εφαρμόζει η Γαλλική Δημοκρατά υπέρ της Crédit Mutuel (ΕΕ L 88 της 4.4.2003, σ. 39).

6

(7)  Απόφαση της 18ης Ιανουαρίου 2005 στην υπόθεση T-93/02, Confédération nationale du Crédit mutuel κατά Επιτροπής, Συλλογή 2005, σ. II-143.

7

(8)  Απόφαση C 88/97 της Επιτροπής της 7ης Ιουνίου 2006 σχετικά με την Crédit Mutuel (Livret bleu). Πρόσκληση για την υποβολή παρατηρήσεων κατ’ εφαρμογή του άρθρου 88 παράγραφος 2 της Συνθήκης (ΕΕ C 210 της 1.9.2006, σ. 12).

8

(9)  Η Crédit Mutuel διαθέτει αποκλειστικό δικαίωμα διανομής του Livret bleu. Ωστόσο, το δικαίωμα αυτό χαρακτηρίστηκε ως ειδικό δικαίωμα στην απόφαση της 10ης Μαΐου 2007, λόγω του σχεδόν πανομοιότυπου χαρακτήρα του Livret bleu και του Livret A.

9

(10)  Απόφαση C(2007) 2110 της 10ης Μαΐου 2007, διαθέσιμη στον δικτυακό τόπο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στη διεύθυνση: http://ec.europa.eu/competition/liberalisation/livret_a_fr.pdf.

10

(11)  Βλέπε αιτιολογική σκέψη 41.

11

(12)  Βλέπε δελτίο Τύπου της Επιτροπής της 8ης Οκτωβρίου 2009, το οποίο διατίθεται στον δικτυακό τόπο της Επιτροπής στη διεύθυνση: http://europa.eu/rapid/pressReleasesAction.do?reference=IP/09/1482&format=HTML&aged=1&language=FR&guiLanguage=en

12

(13)  ΕΕ L 83 της 27.3.1999, σ. 1.

13

(14)  Άρθρο 9 του διορθωτικού δημοσιονομικού νόμου για το 1975 αριθ. 75-1242 της 27ης Δεκεμβρίου (JORF της 28.12.1975).

14

(15)  Με το υποχρεωτικό σύστημα της απαλλακτικής εισφοράς με παρακράτηση στην πηγή, που πραγματοποιούσε η Crédit Mutuel για λογαριασμό του αποταμιευτή.

15

(16)  Το επιτόκιο αυτό ήταν 3 % κατά την ημερομηνία της ακυρωθείσας απόφασης, βλέπε υποσημείωση 6. Ο συντελεστής απόδοσης του Livret A ήταν 2 % μετά από φόρους την 1η Φεβρουαρίου 2011.

16

(17)  Διάταγμα της 31ης Οκτωβρίου 1983«Montant de l’obligation d’emploi d’intérêt général du Crédit Mutuel»(ποσό υποχρεωτική χρήσης για την εξυπηρέτηση του γενικού συμφέροντος), JORF της 9ης Νοεμβρίου 1983, σ. 3278.

17

(18)  Διάταγμα της 27ης Σεπτεμβρίου 1991 που καθορίζει τις χρήσεις για την εξυπηρέτηση του γενικού συμφέροντος, JORF αριθ. 275 της 26ης Σεπτεμβρίου 1991, σ 15383.

18

(19)  Ενώ το απόθεμα των υφιστάμενων πόρων μεταφέρθηκε σταδιακά στο CDC· βλέπε αιτιολογική σκέψη 40.

19

υφιστάμενων

(20)  Εν αντιθέσει προς τους νέους πόρους, οι οποίοι τέθηκαν υπό κεντρική διαχείριση στην CDC μετά το διάταγμα της 27ης Σεπτεμβρίου 1991· βλέπε αιτιολογική σκέψη 39.

20

νέους

(21)  Βλέπε αιτιολογικές σκέψεις 36 και 50.

21

(22)  Απόφαση του Δικαστηρίου της 24ης Ιουλίου 2003 στην υπόθεση C-280/00, Altmark Trans και Regierungspräsidium Magdeburg, Συλλογή 2003, σ. I-7747.

22

(23)  ΕΕ C 297 της 29.11.2005, σ. 4.

23

(24)  Η Crédit Mutuel παραπέμπει απλώς στην αιτιολογική σκέψη 13 της απόφασης για την επέκταση της διαδικασίας όπου η Επιτροπή αναφέρει τις οικονομικές επιδόσεις της Crédit Mutuel το 2004 (μέγεθος του ισολογισμού, καθαρό αποτέλεσμα, δείκτης αποτελεσματικότητας, ίδια κεφάλαια και συντελεστής φερεγγυότητας).

24

(25)  Πρόκειται i) για το διορθωτικό στοιχείο IARD· ii) τον υπολογισμό ενός φυσιολογικού περιθωρίου (εύλογο κέρδος)· και iii) την ευθύνη των εταίρων. Βλέπε παράρτημα I της απόφασης για την επέκταση της διαδικασίας.

25

(26)  Η Crédit Mutuel αναφέρεται στο σημείο 21 του κοινοτικού πλαισίου του 2005 σύμφωνα με το οποίο, όταν στην υπηρεσία γενικού οικονομικού συμφέροντος παρατηρηθεί σημαντική ετήσια διακύμανση δαπανών, μπορεί κατ’ εξαίρεση να κριθεί αναγκαία υπεραντιστάθμιση που υπερβαίνει το 10 %.

26

(27)  Η Arthur Andersen πρότεινε μια μέθοδο υπολογισμού του κόστους των ιδίων κεφαλαίων που είχε ως αποτέλεσμα να αυξάνει το κόστος των ιδίων κεφαλαίων σε σχέση με την αρχική αξιολόγηση της Crédit Mutuel. Η Arthur Andersen πρότεινε τη χρησιμοποίηση ενός συντελεστή όπως ο λόγος ανάμεσα στο αποτέλεσμα προ φόρων και στα ίδια κεφάλαια. Ο συντελεστής αυτός θα απεικόνιζε καλύτερα, κατά την άποψη της Arthur Andersen, τη συνολική αποδοτικότητα της τράπεζας, ενώ η Crédit Mutuel είχε λάβει υπόψη ως κόστος των ιδίων κεφαλαίων το ποσό των πράγματι καταβληθέντων μερισμάτων, δηλαδή ένα συντελεστή αποδοτικότητας 6 % για όλες τις δραστηριότητές της.

27

(28)  Βλέπε αιτιολογική σκέψη 25 της απόφασης για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας.

28

(29)  Βλέπε αιτιολογική σκέψη 28 της απόφασης για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας.

29

(30)  Η Γαλλία παραπέμπει απλώς στην αιτιολογική σκέψη 13 της απόφασης για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, όπου η Επιτροπή αναφέρει τις οικονομικές επιδόσεις της Crédit Mutuel το 2004 (μέγεθος του ισολογισμού, καθαρό αποτέλεσμα, δείκτης αποτελεσματικότητας, ίδια κεφάλαια και συντελεστής φερεγγυότητας).

30

(31)  ΕΕ L 386 της 30.12.1989, σ. 1.

31

(32)  Σχετικά με τα σημεία διαφωνίας μεταξύ του συμβούλου της Επιτροπής και εκείνου της Crédit Mutuel, βλέπε υποσημείωση 25.

32

(33)  Καλύπτεται από την υποχρέωση τήρησης του επιχειρηματικού απορρήτου.

33

(34)  Η πρώτη τροποποίηση συνδέεται με την ενσωμάτωση της υποχρεωτικής εισφοράς στο ταμείο εγγύησης καταθέσεων που θεσπίστηκε με τον νόμο της 25ης Ιανουαρίου 1999 για την αποταμίευση και τη χρηματοδοτική ασφάλεια, και η δεύτερη αφορά την τροποποίηση του υπολογισμού των ιδίων κεφαλαίων για να ληφθεί υπόψη το εύλογο κέρδος από το 1999 και μετά.

34

(35)  ΕΕ L 195 της 29.7.1980, σ. 35. Η οδηγία αυτή καταργήθηκε με την οδηγία 2006/111/ΕΚ της Επιτροπής, της 16ης Νοεμβρίου 2006, για τη διαφάνεια των χρηματοοικονομικών σχέσεων μεταξύ των κρατών μελών και των δημοσίων επιχειρήσεων καθώς και για τη χρηματοοικονομική διαφάνεια εντός ορισμένων επιχειρήσεων (ΕΕ L 318 της 17.11.2006, σ. 17).

35

(36)  Σύμφωνα με τις γαλλικές αρχές, η μείωση της προμήθειας διαμεσολάβησης επέτρεψε στο CDC να μειώσει το κόστος χρηματοδότησης των κοινωνικών δανειστών.

36

(37)  Βλέπε αιτιολογική σκέψη 50 της απόφασης για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας: «[...] η Επιτροπή αναφέρει στην παρούσα διαδικασία ως μέτρο που μπορεί ενδεχομένως να περιέχει στοιχεία κρατικής ενίσχυσης μόνο την προμήθεια διαμεσολάβησης».

37

(38)  Βλέπε αιτιολογική σκέψη 41.

38

(39)  Βλέπε υποσημείωση 22.

39

(40)  Οι γαλλικές αρχές αναφέρονται στον νόμο σχετικά με το άνοιγμα και το κλείσιμο των τραπεζικών υποκαταστημάτων, ο οποίος καταργήθηκε το 1987. Εντούτοις, από το 1987 έως το 1991, διατηρήθηκε καθεστώς ελέγχου για την Crédit Mutuel. Η ρύθμιση προέβλεπε καθεστώς αδειοδότησης και όχι καθεστώς επίσημης απαγόρευσης του κλεισίματος υποκαταστημάτων ή αναδιαρθρώσεων, ιδίως από το 1987 και μετά. Αυτό το καθεστώς ελέγχου καταργήθηκε την 1η Ιουλίου 1991 στο γενικότερο πλαίσιο της επαναδιαπραγμάτευσης των συμβατικών σχέσεων μεταξύ του κράτους και της Crédit Mutuel.

40

(41)  Βλέπε σημείο 29 της απόφασης για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας.

41

(42)  Βλέπε αιτιολογική σκέψη 34 και υποσημείωση 14.

42

(43)  Νόμος αριθ. 82-1152 της 30ής Δεκεμβρίου 1982 (JORF της 31.12.1982, σ. 3995).

43

(44)  Βλέπε σκέψη 93 της απόφασης Altmark που αναφέρεται ανωτέρω στην υποσημείωση 22.

44

(45)  Σύμφωνα με το σημείο 7 του κοινοτικού πλαισίου του 2005: «Εάν τα κράτη μέλη δεν εφαρμόζουν τα εν λόγω κριτήρια [δηλαδή τις τέσσερις προϋποθέσεις της υπόθεσης Altmark] [νυν άρθρο 107 παράγραφος 1 της ΣΛΕΕ], οι αντισταθμίσεις για την παροχή δημόσιας υπηρεσίας συνιστούν κρατικές ενισχύσεις» (υπογράμμιση δική μας).

45

(46)  Η εξέταση αυτή είναι ανεξάρτητη από το γεγονός ότι η μεταρρύθμιση της 1ης Ιανουαρίου 2009 έθεσε τέλος στην παράβαση της νομοθεσίας της ΕΕ περί δημοσίων συμβάσεων που απορρέει από την απευθείας ανάθεση στην Crédit Mutuel της αποστολής παροχής δημόσιας υπηρεσίας για τη συγκέντρωση των καταθέσεων που προορίζονται για τις κοινωνικές κατοικίες.

46

(47)  Σύμφωνα με τη σύμβαση μεταξύ του κράτους και της Crédit Mutuel που καθόριζε τις λεπτομέρειες εφαρμογής του διατάγματος της 27ης Σεπτεμβρίου 1991«το CDC καταβάλλει ετησίως στην Crédit Mutuel [...] το περιθώριο αντιστάθμισης την τελευταία εργάσιμη ημέρα κάθε έτους».

47

(48)  Βλέπε την απόφαση του Πρωτοδικείου της 12ης Δεκεμβρίου 1996 στην υπόθεση T-358/94, Air France κατά Επιτροπής, σκέψεις 58 έως 61, Συλλογή 1996, σ. II-2019. Βλέπε επίσης την απόφαση 2010/606/ΕΕ της Επιτροπής, της 26ης Φεβρουαρίου 2010, σχετικά με την κρατική ενίσχυση C 9/09 (πρώην NN 49/08, NN 50/08 και NN 45/08) που χορήγησαν το Βασίλειο του Βελγίου, η Γαλλική Δημοκρατία και το Μεγάλο Δουκάτο του Λουξεμβούργου υπέρ της Dexia SA (ΕΕ L 274 της 19.10.2010, σ. 54), αιτιολογικές σκέψεις 123, 124 και 125.

48

(49)  Απόφαση του Δικαστηρίου της 17ης Σεπτεμβρίου 1980 στην υπόθεση C-730/79, Philip Morris κατά Επιτροπής, σκέψεις 11 και 12, Συλλογή 1980, σ. 2671.

49

(50)  Απόφαση της 13ης Ιουλίου 1988 στην υπόθεση C-102/87, Γαλλία κατά Επιτροπής, σκέψη 19, Συλλογή 1988, σ. 4067.

50

(51)  Βλέπε αιτιολογική σκέψη 45 της απόφασης της 10ης Μαΐου 2007.

51

(52)  Βλέπε αιτιολογικές σκέψεις 58 και 90 της απόφασης της 10ης Μαΐου 2007.

52

(53)  Βλέπε αιτιολογική σκέψη 223 της απόφασης της 10ης Μαΐου 2007.

53

(54)  Βλέπε σημείο 14 του κοινοτικού πλαισίου του 2005.

54

(55)  Βλέπε τους πίνακες που αναφέρονται στις αιτιολογικές σκέψεις 68, 69, 73, 75, 76 και 79 της απόφασης για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας.

55

(56)  Πρόκειται κυρίως για περιπτώσεις στις οποίες οι επιχειρήσεις στις οποίες είχε ανατεθεί αποστολή παροχής δημόσιας υπηρεσίας δραστηριοποιούνταν στον οπτικοακουστικό τομέα (βλέπε, π.χ., την απόφαση 2004/838/ΕΚ της Επιτροπής, της 10ης Δεκεμβρίου 2003, σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις που εφάρμοσε η Γαλλία υπέρ της France 2 και της France 3 (ΕΕ L 361 της 8.12.2004, σ. 21).

56

(57)  Βλέπε υποσημείωση 46.

57

(58)  Βλέπε σημείο 21 του κοινοτικού πλαισίου του 2005: Σε απάντηση στο επιχείρημα της Crédit Mutuel (βλέπε υποσημείωση 26) που ζητεί την εφαρμογή της συνολικής προσέγγισης βάσει της 2ας και 3ης πρότασης του σημείου 21 του κοινοτικού πλαισίου του 2005, σύμφωνα με τις οποίες, όταν στην υπηρεσία γενικού οικονομικού συμφέροντος παρατηρηθεί σημαντική ετήσια διακύμανση δαπανών, μπορεί κατ’ εξαίρεση, σε ορισμένα έτη, να κριθεί αναγκαία υπεραντιστάθμιση που υπερβαίνει το 10 %, η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι, βάσει της 4ης πρότασης του σημείου 21, αυτή η υπεραντιστάθμιση που « [...] » πρέπει να αιτιολογείται από το κράτος μέλος «». (υπογράμμιση δική μας). Ωστόσο, το εν λόγω μέτρο δεν αποτέλεσε αντικείμενο κοινοποίησης η οποία κρίνει ότι η Crédit Mutuel δεν αιτιολόγησε μια πολύ ιδιαίτερη κατάσταση στην οποία δικαιολογείται η έγκριση, κατ’ εξαίρεση, σε ορισμένα συγκεκριμένα έτη, υπεραντιστάθμισης που υπερβαίνει το 10 %.

58

(59)  Βλέπε π.χ. την απόφαση 2004/838/ΕΚ της Επιτροπής, της 10ης Δεκεμβρίου 2003, σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις που εφάρμοσε η Γαλλία υπέρ της France 2 και της France 3 (ΕΕ L 361 της 8.12.2004, σ. 21).

59

(60)  Βλέπε την ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με τα τρέχοντα επιτόκια αναφοράς, προεξόφλησης και ανάκτησης των παράνομων κρατικών ενισχύσεων για τα 25 κράτη μέλη που ισχύουν από την 1η Ιανουαρίου 2007 και τα παρελθόντα επιτόκια αναφοράς (ΕΕ C 317 της 23.12.2006, σ. 2). Βλέπε επίσης τη διεύθυνση στο Διαδίκτυο: http://ec.europa.eu/competition/state_aid/legislation/reference_rates.html

60

(61)  Βλέπε αιτιολογική σκέψη 39.

61

(62)  Βλέπε ιδίως γνώμη του Συμβουλίου Ανταγωνισμού (γνώμη αριθ. 96-A-12 της 17ης Σεπτεμβρίου 1996, σ. 8), ενημερωτική έκθεση του γερουσιαστή Alain Lambert (έκθεση αριθ. 52 της 30ής Οκτωβρίου 1996, σ. 72) και μελέτη της Nathalie Daley, του κέντρου βιομηχανικής οικονομίας CERNA (La banque de détail en France: de l’intermédiation aux services, Φεβρουάριος 2001, σ. 9).

62

La banque de détail en France: de l’intermédiation aux services

(63)  Βλέπε αιτιολογικές σκέψεις 52 και 53 της απόφασης για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας.

63

(64)  Βλέπε αιτιολογική σκέψη 67 ης απόφασης για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας «Τα ενδεχόμενα αποτελέσματα που συνδέονται με την αποκλειστική διανομή του Livret bleu δεν κατέστη δυνατόν να προσδιορισθούν ποσοτικά».

64

(65)  Βλέπε αιτιολογική σκέψη 48 της απόφασης για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας και το σημείο 14 του κοινοτικού πλαισίου του 2005 το οποίο προβλέπει ότι: «Το ύψος της αντιστάθμισης δεν δύναται να υπερβαίνει το ποσό που απαιτείται για να καλυφθούν οι δαπάνες που προκύπτουν από την εκτέλεση των υποχρεώσεων δημόσιας υπηρεσίας, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών για την εκτέλεση των εν λόγω υποχρεώσεων» (η υπογράμμιση είναι δική μας).

65

(66)  Βλέπε σημείο 18 του κοινοτικού πλαισίου του 2005.

66

(67)  Βλέπε τμήμα 2 του παραρτήματος 1 της απόφασης για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, αιτιολογικές σκέψεις 124 έως 137.

67

(68)  Βλέπε τμήμα 2 του παραρτήματος 1 της απόφασης για την επέκταση του πεδίου της διαδικασίας, σημείο 132.

68

(69)  Βλέπε αιτιολογικές σκέψεις 39 και 40.

69

(70)  Τα στοιχεία του πίνακα είναι το αποτέλεσμα υπολογισμών που βασίζονται σε στοιχεία που προέρχονται από την Επιτροπή Τραπεζών: http://www.banquedefrance.fr/fr/supervi/analyses_comparatives/analyses_comparatives.htm

70

(71)  Τα ποσά είναι σε δισεκατ. γαλλικά φράγκα πριν από το 1998 και σε δισεκατ. ευρώ στη συνέχεια.

71

(72)  Τα στοιχεία για το 2008 είναι εκτιμήσεις.

72

(73)  Οι ακόλουθοι συντελεστές αναφοράς χρησιμοποιούνται για τα έτη 1992 έως 2008: 10,61· 11· 8,93· 7,94· 8,22· 7,01· 5,83· 4,77· 5,7· 6,33· 5,06· 4,8· 4,43· 4,08· 3,7· 4,62· 5,19.

73

(74)  Καθαρό σωρευμένο και επικαιροποιημένο αποτέλεσμα, σε εκατ. EUR, για το οποίο ελήφθησαν υπόψη η προμήθεια διαμεσολάβησης, τα καθαρά αποτελέσματα (έξοδα μείον έσοδα), οι αποταμιευτικοί πόροι η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC, οι ελεύθερες χρήσεις και οι χρήσεις που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον, καθώς και εύλογο κέρδος 5 μονάδων βάσης για τους αποταμιευτικούς πόρους η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC, καθώς και εύλογο κέρδος που ανέρχεται κατά μέσο όρο στο 6 % των ιδίων κεφαλαίων που διατίθενται για τις χρήσεις που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον και τις ελεύθερες χρήσεις (βλέπε επιμέρους τμήματα 7.2.1 έως 7.2.4).

74

(75)  Καθαρό μη σωρευμένο και μη επικαιροποιημένο αποτέλεσμα, σε εκατ. EUR, για το οποίο ελήφθησαν υπόψη η προμήθεια διαμεσολάβησης, τα καθαρά αποτελέσματα (έξοδα μείον έσοδα), οι αποταμιευτικοί πόροι η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC, οι ελεύθερες χρήσεις και οι χρήσεις που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον, καθώς και εύλογο κέρδος 5 μονάδων βάσης για τους αποταμιευτικούς πόρους η διαχείριση των οποίων ασκείται κεντρικά από το CDC, καθώς και εύλογο κέρδος που ανέρχεται κατά μέσο όρο στο 6 % των ιδίων κεφαλαίων που διατίθενται για τις χρήσεις που εξυπηρετούν το γενικό συμφέρον και τις ελεύθερες χρήσεις (βλέπε επιμέρους τμήματα 7.2.1 έως 7.2.4).

75

---