# Επίσημη Εφημερίδα L 186/2018

| | ISSN 1977-0669 |
| --- | --- |
| Επίσημη Εφημερίδα
  της Ευρωπαϊκής Ένωσης | L 186 |
| | |
| Έκδοση στην ελληνική γλώσσα | Νομοθεσία | 61ό έτος24 Ιουλίου 2018 |

ISSN 1977-0669

Επίσημη Εφημερίδα

της Ευρωπαϊκής Ένωσης

L 186

Έκδοση στην ελληνική γλώσσα

Νομοθεσία

61ό έτος24 Ιουλίου 2018

---

| Περιεχόμενα | | II   Μη νομοθετικές πράξεις | Σελίδα |
| --- | --- | --- | --- |
| | | ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ |
| | * | Εκτελεστικός κανονισμός (ΕΕ) 2018/1038 της Επιτροπής, της 19ης Ιουλίου 2018, για την έγκριση μη ήσσονος σημασίας τροποποίησης των προδιαγραφών ονομασίας καταχωρισμένης στο μητρώο προστατευόμενων ονομασιών προέλευσης και προστατευόμενων γεωγραφικών ενδείξεων [Lentille verte du Puy (ΠΟΠ)] | 1 |
| | * | Εκτελεστικός κανονισμός (ΕΕ) 2018/1039 της Επιτροπής, της 23ης Ιουλίου 2018, σχετικά με την αδειοδότηση του μονοένυδρου οξικού χαλκού(II), του μονοένυδρου βασικού ανθρακικού χαλκού(II), του διένυδρου χλωριούχου χαλκού(II), του οξειδίου του χαλκού(II), του πενταένυδρου θειικού χαλκού(II), του ένυδρου χηλικού συμπλόκου χαλκού(II) - αμινοξέων, του χηλικού συμπλόκου χαλκού(II) – προϊόντων υδρόλυσης πρωτεϊνών, του ένυδρου χηλικού συμπλόκου χαλκού(II) – γλυκίνης (στερεού) και του ένυδρου χηλικού συμπλόκου χαλκού(II) – γλυκίνης (υγρού) ως πρόσθετων υλών ζωοτροφών για όλα τα ζωικά είδη, και σχετικά με την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 1334/2003, (ΕΚ) αριθ. 479/2006 και (ΕΕ) αριθ. 349/2010 και των εκτελεστικών κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 269/2012, (ΕΕ) αριθ. 1230/2014 και (ΕΕ) 2016/2261 (
  1
  ) | 3 |
| | | ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ |
| | * | Απόφαση (ΕΕ) 2018/1040 της Επιτροπής, της 16ης Ιουνίου 2017, σχετικά με την κρατική ενίσχυση SA.32544 (2011/C) που χορήγησε η Ελλάδα υπέρ του ελληνικού ομίλου σιδηροδρόμων ΤΡΑΙΝΟΣΕ Α.Ε.
  [κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό C(2017) 4047]

   (
  1
  ) | 25 |

Περιεχόμενα

II   Μη νομοθετικές πράξεις

Σελίδα

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ

*

Εκτελεστικός κανονισμός (ΕΕ) 2018/1038 της Επιτροπής, της 19ης Ιουλίου 2018, για την έγκριση μη ήσσονος σημασίας τροποποίησης των προδιαγραφών ονομασίας καταχωρισμένης στο μητρώο προστατευόμενων ονομασιών προέλευσης και προστατευόμενων γεωγραφικών ενδείξεων [Lentille verte du Puy (ΠΟΠ)]

1

*

Εκτελεστικός κανονισμός (ΕΕ) 2018/1039 της Επιτροπής, της 23ης Ιουλίου 2018, σχετικά με την αδειοδότηση του μονοένυδρου οξικού χαλκού(II), του μονοένυδρου βασικού ανθρακικού χαλκού(II), του διένυδρου χλωριούχου χαλκού(II), του οξειδίου του χαλκού(II), του πενταένυδρου θειικού χαλκού(II), του ένυδρου χηλικού συμπλόκου χαλκού(II) - αμινοξέων, του χηλικού συμπλόκου χαλκού(II) – προϊόντων υδρόλυσης πρωτεϊνών, του ένυδρου χηλικού συμπλόκου χαλκού(II) – γλυκίνης (στερεού) και του ένυδρου χηλικού συμπλόκου χαλκού(II) – γλυκίνης (υγρού) ως πρόσθετων υλών ζωοτροφών για όλα τα ζωικά είδη, και σχετικά με την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 1334/2003, (ΕΚ) αριθ. 479/2006 και (ΕΕ) αριθ. 349/2010 και των εκτελεστικών κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 269/2012, (ΕΕ) αριθ. 1230/2014 και (ΕΕ) 2016/2261 (
  1
  )

1

3

ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ

*

Απόφαση (ΕΕ) 2018/1040 της Επιτροπής, της 16ης Ιουνίου 2017, σχετικά με την κρατική ενίσχυση SA.32544 (2011/C) που χορήγησε η Ελλάδα υπέρ του ελληνικού ομίλου σιδηροδρόμων ΤΡΑΙΝΟΣΕ Α.Ε.
  [κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό C(2017) 4047]

   (
  1
  )

[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό C(2017) 4047]

1

25

| | |
| --- | --- |
| | (1)   Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ |

---

(1)   Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ

1

| EL | Οι πράξεις των οποίων οι τίτλοι έχουν τυπωθεί με λευκά στοιχεία αποτελούν πράξεις τρεχούσης διαχειρίσεως που έχουν θεσπισθεί στο πλαίσιο της γεωργικής πολιτικής και είναι γενικά περιορισμένης χρονικής ισχύος.
  Οι τίτλοι όλων των υπολοίπων πράξεων έχουν τυπωθεί με μαύρα στοιχεία και επισημαίνονται με αστερίσκο. |
| --- | --- |

EL

Οι πράξεις των οποίων οι τίτλοι έχουν τυπωθεί με λευκά στοιχεία αποτελούν πράξεις τρεχούσης διαχειρίσεως που έχουν θεσπισθεί στο πλαίσιο της γεωργικής πολιτικής και είναι γενικά περιορισμένης χρονικής ισχύος.

Οι τίτλοι όλων των υπολοίπων πράξεων έχουν τυπωθεί με μαύρα στοιχεία και επισημαίνονται με αστερίσκο.

---

II Μη νομοθετικές πράξεις

ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΙ

| 24.7.2018 | EL | Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης | L 186/1 |
| --- | --- | --- | --- |

24.7.2018

EL

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

L 186/1

---

ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) 2018/1038 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

της 19ης Ιουλίου 2018

για την έγκριση μη ήσσονος σημασίας τροποποίησης των προδιαγραφών ονομασίας καταχωρισμένης στο μητρώο προστατευόμενων ονομασιών προέλευσης και προστατευόμενων γεωγραφικών ενδείξεων [«Lentille verte du Puy» (ΠΟΠ)]

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 1151/2012 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 21ης Νοεμβρίου 2012, για τα συστήματα ποιότητας των γεωργικών προϊόντων και τροφίμων (1), και ιδίως το άρθρο 52 παράγραφος 2,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

| (1) | Σύμφωνα με το άρθρο 53 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1151/2012, η Επιτροπή εξέτασε την αίτηση της Γαλλίας για την έγκριση τροποποίησης των προδιαγραφών της προστατευόμενης ονομασίας προέλευσης «Lentille verte du Puy», η οποία καταχωρίσθηκε δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1065/97 της Επιτροπής (2), όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1509/2000 της Επιτροπής (3). |
| --- | --- |

(1)

Σύμφωνα με το άρθρο 53 παράγραφος 1 πρώτο εδάφιο του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1151/2012, η Επιτροπή εξέτασε την αίτηση της Γαλλίας για την έγκριση τροποποίησης των προδιαγραφών της προστατευόμενης ονομασίας προέλευσης «Lentille verte du Puy», η οποία καταχωρίσθηκε δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1065/97 της Επιτροπής (2), όπως τροποποιήθηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1509/2000 της Επιτροπής (3).

| (2) | Δεδομένου ότι η εν λόγω τροποποίηση δεν είναι ήσσονος σημασίας κατά την έννοια του άρθρου 53 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1151/2012, η Επιτροπή δημοσίευσε την αίτηση τροποποίησης, κατ' εφαρμογή του άρθρου 50 παράγραφος 2 στοιχείο α) του εν λόγω κανονισμού, στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (4). |
| --- | --- |

(2)

Δεδομένου ότι η εν λόγω τροποποίηση δεν είναι ήσσονος σημασίας κατά την έννοια του άρθρου 53 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1151/2012, η Επιτροπή δημοσίευσε την αίτηση τροποποίησης, κατ' εφαρμογή του άρθρου 50 παράγραφος 2 στοιχείο α) του εν λόγω κανονισμού, στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης (4).

| (3) | Δεδομένου ότι δεν έχει κοινοποιηθεί στην Επιτροπή καμία δήλωση ένστασης βάσει του άρθρου 51 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1151/2012, πρέπει να εγκριθεί η τροποποίηση των προδιαγραφών, |
| --- | --- |

(3)

Δεδομένου ότι δεν έχει κοινοποιηθεί στην Επιτροπή καμία δήλωση ένστασης βάσει του άρθρου 51 του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1151/2012, πρέπει να εγκριθεί η τροποποίηση των προδιαγραφών,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

Άρθρο 1

Εγκρίνεται η τροποποίηση των προδιαγραφών η οποία έχει δημοσιευθεί στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης και αφορά την ονομασία «Lentille verte du Puy» (ΠΟΠ).

Άρθρο 2

Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.

Βρυξέλλες, 19 Ιουλίου 2018.

Για την Επιτροπή,

εξ ονόματος του Προέδρου,

Phil HOGAN

Μέλος της Επιτροπής

---

(1)  
  ΕΕ L 343 της 14.12.2012, σ. 1.

1

(2)  Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1065/97 της Επιτροπής, της 12ης Ιουνίου 1997, που συμπληρώνει το παράρτημα του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1107/96 της Επιτροπής σχετικά με την καταχώριση των γεωγραφικών ενδείξεων και των ονομασιών προέλευσης στο πλαίσιο της διαδικασίας που προβλέπεται στο άρθρο 17 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2081/92 του Συμβουλίου (ΕΕ L 156 της 13.6.1997, σ. 5).

2

(3)  Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1509/2000 της Επιτροπής, της 12ης Ιουλίου 2000, για την τροποποίηση των στοιχείων των προδιαγραφών πολλών ονομασιών που εμφαίνονται στο παράρτημα του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1107/96 σχετικά με την καταχώρηση των γεωγραφικών ενδείξεων και των ονομασιών προέλευσης σύμφωνα με τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 17 του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 2081/92 του Συμβουλίου (ΕΕ L 174 της 13.7.2000, σ. 7).

3

(4)  
  ΕΕ C 41 της 3.2.2018, σ. 13.

4

---

| 24.7.2018 | EL | Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης | L 186/3 |
| --- | --- | --- | --- |

24.7.2018

EL

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

L 186/3

---

ΕΚΤΕΛΕΣΤΙΚΟΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΣ (ΕΕ) 2018/1039 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

της 23ης Ιουλίου 2018

σχετικά με την αδειοδότηση του μονοένυδρου οξικού χαλκού(II), του μονοένυδρου βασικού ανθρακικού χαλκού(II), του διένυδρου χλωριούχου χαλκού(II), του οξειδίου του χαλκού(II), του πενταένυδρου θειικού χαλκού(II), του ένυδρου χηλικού συμπλόκου χαλκού(II) - αμινοξέων, του χηλικού συμπλόκου χαλκού(II) – προϊόντων υδρόλυσης πρωτεϊνών, του ένυδρου χηλικού συμπλόκου χαλκού(II) – γλυκίνης (στερεού) και του ένυδρου χηλικού συμπλόκου χαλκού(II) – γλυκίνης (υγρού) ως πρόσθετων υλών ζωοτροφών για όλα τα ζωικά είδη, και σχετικά με την τροποποίηση των κανονισμών (ΕΚ) αριθ. 1334/2003, (ΕΚ) αριθ. 479/2006 και (ΕΕ) αριθ. 349/2010 και των εκτελεστικών κανονισμών (ΕΕ) αριθ. 269/2012, (ΕΕ) αριθ. 1230/2014 και (ΕΕ) 2016/2261

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης,

Έχοντας υπόψη τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1831/2003 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 22ας Σεπτεμβρίου 2003, για τις πρόσθετες ύλες που χρησιμοποιούνται στη διατροφή των ζώων (1), και ιδίως το άρθρο 9 παράγραφος 2,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

| (1) | Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1831/2003 προβλέπει τη χορήγηση άδειας για τις πρόσθετες ύλες που χρησιμοποιούνται στη διατροφή των ζώων και καθορίζει τους όρους και τις διαδικασίες για τη χορήγηση της άδειας αυτής. Το άρθρο 10 του εν λόγω κανονισμού προβλέπει την επαναξιολόγηση των πρόσθετων υλών που έχουν αδειοδοτηθεί σύμφωνα με την οδηγία 70/524/ΕΟΚ του Συμβουλίου (2). |
| --- | --- |

(1)

Ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1831/2003 προβλέπει τη χορήγηση άδειας για τις πρόσθετες ύλες που χρησιμοποιούνται στη διατροφή των ζώων και καθορίζει τους όρους και τις διαδικασίες για τη χορήγηση της άδειας αυτής. Το άρθρο 10 του εν λόγω κανονισμού προβλέπει την επαναξιολόγηση των πρόσθετων υλών που έχουν αδειοδοτηθεί σύμφωνα με την οδηγία 70/524/ΕΟΚ του Συμβουλίου (2).

| (2) | Οι ενώσεις του χαλκού μονοένυδρος οξικός χαλκός, μονοένυδρος βασικός ανθρακικός χαλκός, δισένυδρος χλωριούχος χαλκός, οξείδιο του χαλκού, πενταένυδρος θειικός χαλκός, ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού–αμινοξέων και ένυδρη χηλική ένωση χαλκού–γλυκίνης έχουν εγκριθεί χωρίς χρονικό περιορισμό ως πρόσθετες ύλες ζωοτροφών για όλα τα ζωικά είδη, με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1334/2003 της Επιτροπής (3) και τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 479/2006 της Επιτροπής (4), σύμφωνα με την οδηγία 70/524/ΕΟΚ. Οι ουσίες αυτές προστέθηκαν στη συνέχεια στο μητρώο πρόσθετων υλών ζωοτροφών ως υφιστάμενα προϊόντα, σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1831/2003. |
| --- | --- |

(2)

Οι ενώσεις του χαλκού μονοένυδρος οξικός χαλκός, μονοένυδρος βασικός ανθρακικός χαλκός, δισένυδρος χλωριούχος χαλκός, οξείδιο του χαλκού, πενταένυδρος θειικός χαλκός, ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού–αμινοξέων και ένυδρη χηλική ένωση χαλκού–γλυκίνης έχουν εγκριθεί χωρίς χρονικό περιορισμό ως πρόσθετες ύλες ζωοτροφών για όλα τα ζωικά είδη, με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1334/2003 της Επιτροπής (3) και τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 479/2006 της Επιτροπής (4), σύμφωνα με την οδηγία 70/524/ΕΟΚ. Οι ουσίες αυτές προστέθηκαν στη συνέχεια στο μητρώο πρόσθετων υλών ζωοτροφών ως υφιστάμενα προϊόντα, σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1831/2003.

| (3) | Σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1831/2003 σε συνδυασμό με το άρθρο 7 του ίδιου κανονισμού, υποβλήθηκαν αιτήσεις για την επαναξιολόγηση του μονοένυδρου οξικού χαλκού, του μονοένυδρου βασικού ανθρακικού χαλκού, του διένυδρου χλωριούχου χαλκού, του οξειδίου του χαλκού, του πενταένυδρου θειικού χαλκού, του ένυδρου χηλικού συμπλόκου χαλκού–αμινοξέων και της ένυδρης χηλικής ένωσης χαλκού–γλυκίνης ως πρόσθετων υλών ζωοτροφών για όλα τα ζωικά είδη. Οι αιτούντες ζήτησαν την ταξινόμηση αυτών των πρόσθετων υλών στην κατηγορία «διατροφικές πρόσθετες ύλες». Οι εν λόγω αιτήσεις συνοδεύονταν από τα στοιχεία και τα έγγραφα που απαιτούνται βάσει του άρθρου 7 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1831/2003. |
| --- | --- |

(3)

Σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1831/2003 σε συνδυασμό με το άρθρο 7 του ίδιου κανονισμού, υποβλήθηκαν αιτήσεις για την επαναξιολόγηση του μονοένυδρου οξικού χαλκού, του μονοένυδρου βασικού ανθρακικού χαλκού, του διένυδρου χλωριούχου χαλκού, του οξειδίου του χαλκού, του πενταένυδρου θειικού χαλκού, του ένυδρου χηλικού συμπλόκου χαλκού–αμινοξέων και της ένυδρης χηλικής ένωσης χαλκού–γλυκίνης ως πρόσθετων υλών ζωοτροφών για όλα τα ζωικά είδη. Οι αιτούντες ζήτησαν την ταξινόμηση αυτών των πρόσθετων υλών στην κατηγορία «διατροφικές πρόσθετες ύλες». Οι εν λόγω αιτήσεις συνοδεύονταν από τα στοιχεία και τα έγγραφα που απαιτούνται βάσει του άρθρου 7 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1831/2003.

| (4) | Για επιστημονικούς λόγους, η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων («η Αρχή»), στις γνώμες που εξέδωσε στις 14 Νοεμβρίου 2012 (5), στις 31 Ιανουαρίου 2013 (6) και στις 11 Μαρτίου 2015 (7), συνέστησε την αντικατάσταση του όρου «χαλκός» («cupric») με τον όρο «χαλκός(ΙΙ)», ώστε να αποφεύγονται τυχόν παρανοήσεις. Η Αρχή συνέστησε επίσης τον διαχωρισμό του χηλικού συμπλόκου χαλκού(ΙΙ)-αμινοξέων στις ακόλουθες δύο ομάδες, λόγω των χημικών χαρακτηριστικών του: ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού(ΙΙ)-αμινοξέων και χηλικό σύμπλοκο χαλκού(ΙΙ)–προϊόντων υδρόλυσης πρωτεϊνών. |
| --- | --- |

(4)

Για επιστημονικούς λόγους, η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων («η Αρχή»), στις γνώμες που εξέδωσε στις 14 Νοεμβρίου 2012 (5), στις 31 Ιανουαρίου 2013 (6) και στις 11 Μαρτίου 2015 (7), συνέστησε την αντικατάσταση του όρου «χαλκός» («cupric») με τον όρο «χαλκός(ΙΙ)», ώστε να αποφεύγονται τυχόν παρανοήσεις. Η Αρχή συνέστησε επίσης τον διαχωρισμό του χηλικού συμπλόκου χαλκού(ΙΙ)-αμινοξέων στις ακόλουθες δύο ομάδες, λόγω των χημικών χαρακτηριστικών του: ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού(ΙΙ)-αμινοξέων και χηλικό σύμπλοκο χαλκού(ΙΙ)–προϊόντων υδρόλυσης πρωτεϊνών.

| (5) | Η Αρχή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι, υπό τις προτεινόμενες συνθήκες χρήσης, ο μονοένυδρος οξικός χαλκός(II), ο μονοένυδρος βασικός ανθρακικός χαλκός(II), ο διένυδρος χλωριούχος χαλκός(II), το οξείδιο του χαλκού(II), ο πενταένυδρος θειικός χαλκός(II), το ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού(II)-αμινοξέων, το χηλικό σύμπλοκο χαλκού(II)–προϊόντων υδρόλυσης πρωτεϊνών, το ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού(II)–γλυκίνης (στερεό) και το ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού(II)–γλυκίνης (υγρό) («οι εν λόγω ουσίες») δεν έχουν δυσμενείς επιδράσεις στην υγεία των ζώων, στην ασφάλεια των καταναλωτών και στο περιβάλλον. Εξαιτίας της πιθανότητας ερεθισμού του αναπνευστικού συστήματος, των ματιών και του δέρματος, θα πρέπει να λαμβάνονται κατάλληλα μέτρα προστασίας για τον χειρισμό των εν λόγω πρόσθετων υλών και των προμειγμάτων που τις περιέχουν, ώστε να αποφευχθούν ανησυχίες σχετικά με την ασφάλεια των χρηστών. |
| --- | --- |

(5)

Η Αρχή κατέληξε στο συμπέρασμα ότι, υπό τις προτεινόμενες συνθήκες χρήσης, ο μονοένυδρος οξικός χαλκός(II), ο μονοένυδρος βασικός ανθρακικός χαλκός(II), ο διένυδρος χλωριούχος χαλκός(II), το οξείδιο του χαλκού(II), ο πενταένυδρος θειικός χαλκός(II), το ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού(II)-αμινοξέων, το χηλικό σύμπλοκο χαλκού(II)–προϊόντων υδρόλυσης πρωτεϊνών, το ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού(II)–γλυκίνης (στερεό) και το ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού(II)–γλυκίνης (υγρό) («οι εν λόγω ουσίες») δεν έχουν δυσμενείς επιδράσεις στην υγεία των ζώων, στην ασφάλεια των καταναλωτών και στο περιβάλλον. Εξαιτίας της πιθανότητας ερεθισμού του αναπνευστικού συστήματος, των ματιών και του δέρματος, θα πρέπει να λαμβάνονται κατάλληλα μέτρα προστασίας για τον χειρισμό των εν λόγω πρόσθετων υλών και των προμειγμάτων που τις περιέχουν, ώστε να αποφευχθούν ανησυχίες σχετικά με την ασφάλεια των χρηστών.

| (6) | Όσον αφορά την περιεκτικότητα των πρόσθετων υλών, ιδίως του πενταένυδρου θειικού χαλκού(II), σε νικέλιο, ορισμένες παρτίδες της πρόσθετης ύλης ενδέχεται να πληρούν τις προϋποθέσεις για τις απαιτήσεις που καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1907/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (8). Οι υπεύθυνοι επιχειρήσεων ζωοτροφών που διαθέτουν τέτοιες πρόσθετες ύλες στην αγορά θα πρέπει να συμμορφώνονται με τις σχετικές απαιτήσεις. Η Αρχή κατέληξε επίσης στο συμπέρασμα ότι «οι εν λόγω ουσίες» καλύπτουν αποτελεσματικά τις ανάγκες των ζώων σε χαλκό. Η Αρχή κρίνει ότι δεν υπάρχει ανάγκη για ειδικές απαιτήσεις παρακολούθησης μετά τη διάθεση στην αγορά. Η Αρχή επαλήθευσε, επίσης, τις εκθέσεις σχετικά με τη μέθοδο ανάλυσης των πρόσθετων υλών ζωοτροφών στις ζωοτροφές, που υποβλήθηκαν από το εργαστήριο αναφοράς που ορίστηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1831/2003. |
| --- | --- |

(6)

Όσον αφορά την περιεκτικότητα των πρόσθετων υλών, ιδίως του πενταένυδρου θειικού χαλκού(II), σε νικέλιο, ορισμένες παρτίδες της πρόσθετης ύλης ενδέχεται να πληρούν τις προϋποθέσεις για τις απαιτήσεις που καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1907/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (8). Οι υπεύθυνοι επιχειρήσεων ζωοτροφών που διαθέτουν τέτοιες πρόσθετες ύλες στην αγορά θα πρέπει να συμμορφώνονται με τις σχετικές απαιτήσεις. Η Αρχή κατέληξε επίσης στο συμπέρασμα ότι «οι εν λόγω ουσίες» καλύπτουν αποτελεσματικά τις ανάγκες των ζώων σε χαλκό. Η Αρχή κρίνει ότι δεν υπάρχει ανάγκη για ειδικές απαιτήσεις παρακολούθησης μετά τη διάθεση στην αγορά. Η Αρχή επαλήθευσε, επίσης, τις εκθέσεις σχετικά με τη μέθοδο ανάλυσης των πρόσθετων υλών ζωοτροφών στις ζωοτροφές, που υποβλήθηκαν από το εργαστήριο αναφοράς που ορίστηκε με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1831/2003.

| (7) | Από την αξιολόγηση των εν λόγω ουσιών διαπιστώνεται ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις για την αδειοδότηση, όπως προβλέπεται στο άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1831/2003. Ωστόσο, η Αρχή εκφράζει την ανησυχία της σχετικά με την αυστηρή συμμόρφωση με τη μέγιστη ποσότητα χαλκού που χορηγείται στο ζώο εάν ο χαλκός προστίθεται στο πόσιμο νερό. Κατά συνέπεια, θα πρέπει να επιτραπεί η χρήση των εν λόγω ουσιών όπως καθορίζεται στο παράρτημα του παρόντος κανονισμού και να απαγορευτεί η χρήση τους μέσω του πόσιμου νερού. |
| --- | --- |

(7)

Από την αξιολόγηση των εν λόγω ουσιών διαπιστώνεται ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις για την αδειοδότηση, όπως προβλέπεται στο άρθρο 5 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1831/2003. Ωστόσο, η Αρχή εκφράζει την ανησυχία της σχετικά με την αυστηρή συμμόρφωση με τη μέγιστη ποσότητα χαλκού που χορηγείται στο ζώο εάν ο χαλκός προστίθεται στο πόσιμο νερό. Κατά συνέπεια, θα πρέπει να επιτραπεί η χρήση των εν λόγω ουσιών όπως καθορίζεται στο παράρτημα του παρόντος κανονισμού και να απαγορευτεί η χρήση τους μέσω του πόσιμου νερού.

| (8) | Όσον αφορά τις πιθανές επιπτώσεις στο περιβάλλον, ζητήθηκε από την Αρχή να εκδώσει επιστημονική γνώμη σχετικά με την αναθεώρηση της ισχύουσας εγκεκριμένης μέγιστης περιεκτικότητας της πλήρους ζωοτροφής σε χαλκό. Στη γνώμη που εξέδωσε στις 13 Ιουλίου 2016 (9), η Αρχή συνέστησε την τροποποίηση της εγκεκριμένης μέγιστης περιεκτικότητας της πλήρους ζωοτροφής σε χαλκό για τα διάφορα στοχευόμενα είδη. Τα νέα αυτά επίπεδα θα πρέπει να εγκριθούν. Ωστόσο, η μεγάλη συνιστώμενη μείωση στα 25 mg/kg αμέσως μετά τον απογαλακτισμό των χοιριδίων δεν θα πρέπει να γίνεται σε ένα στάδιο, προκειμένου να αποφευχθεί ο κίνδυνος να μην καλύπτονται οι φυσιολογικές ανάγκες των ζώων, ιδίως σε εκείνη την ευαίσθητη περίοδο, καθώς και ο κίνδυνος να προκύψουν άλλες αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία των χοιριδίων. Με στόχο την περαιτέρω μείωση, κατά την επόμενη αναθεώρηση της μέγιστης περιεκτικότητας ώστε να επιτευχθεί η μέγιστη δόση των 25 mg/kg για τα χοιρίδια αμέσως μετά τον απογαλακτισμό, οι υπεύθυνοι επιχειρήσεων ζωοτροφών και τα ερευνητικά ιδρύματα θα πρέπει να ενθαρρύνονται να συλλέγουν νέα επιστημονικά στοιχεία σχετικά με τις επιπτώσεις των επιπέδων που συνιστώνται από την Αρχή στην κατάσταση υγείας και διαβίωσης των χοιριδίων και να διερευνούν άμεσα τη χρήση και την αποτελεσματικότητα εναλλακτικών λύσεων αντί της συμπληρωματικής χορήγησης χαλκού, όπως αναφέρεται από την Αρχή. |
| --- | --- |

(8)

Όσον αφορά τις πιθανές επιπτώσεις στο περιβάλλον, ζητήθηκε από την Αρχή να εκδώσει επιστημονική γνώμη σχετικά με την αναθεώρηση της ισχύουσας εγκεκριμένης μέγιστης περιεκτικότητας της πλήρους ζωοτροφής σε χαλκό. Στη γνώμη που εξέδωσε στις 13 Ιουλίου 2016 (9), η Αρχή συνέστησε την τροποποίηση της εγκεκριμένης μέγιστης περιεκτικότητας της πλήρους ζωοτροφής σε χαλκό για τα διάφορα στοχευόμενα είδη. Τα νέα αυτά επίπεδα θα πρέπει να εγκριθούν. Ωστόσο, η μεγάλη συνιστώμενη μείωση στα 25 mg/kg αμέσως μετά τον απογαλακτισμό των χοιριδίων δεν θα πρέπει να γίνεται σε ένα στάδιο, προκειμένου να αποφευχθεί ο κίνδυνος να μην καλύπτονται οι φυσιολογικές ανάγκες των ζώων, ιδίως σε εκείνη την ευαίσθητη περίοδο, καθώς και ο κίνδυνος να προκύψουν άλλες αρνητικές επιπτώσεις στην υγεία των χοιριδίων. Με στόχο την περαιτέρω μείωση, κατά την επόμενη αναθεώρηση της μέγιστης περιεκτικότητας ώστε να επιτευχθεί η μέγιστη δόση των 25 mg/kg για τα χοιρίδια αμέσως μετά τον απογαλακτισμό, οι υπεύθυνοι επιχειρήσεων ζωοτροφών και τα ερευνητικά ιδρύματα θα πρέπει να ενθαρρύνονται να συλλέγουν νέα επιστημονικά στοιχεία σχετικά με τις επιπτώσεις των επιπέδων που συνιστώνται από την Αρχή στην κατάσταση υγείας και διαβίωσης των χοιριδίων και να διερευνούν άμεσα τη χρήση και την αποτελεσματικότητα εναλλακτικών λύσεων αντί της συμπληρωματικής χορήγησης χαλκού, όπως αναφέρεται από την Αρχή.

| (9) | Ως αποτέλεσμα της χορήγησης νέων αδειών για τον μονοένυδρο οξικό χαλκό, τον μονοένυδρο βασικό ανθρακικό χαλκό, τον διένυδρο χλωριούχο χαλκό, το οξείδιο του χαλκού, τον πενταένυδρο θειικό χαλκό, το ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού–αμινοξέων και την ένυδρη χηλική ένωση χαλκού–γλυκίνης, οι πλήρεις εγγραφές για τις ουσίες αυτές στους κανονισμούς (ΕΚ) αριθ. 1334/2003 και (ΕΚ) αριθ. 479/2006 θα πρέπει να διαγραφούν. Η άδεια για τη θειική χαλκολυσίνη έληξε στις 31 Μαρτίου 2004. Για λόγους ασφάλειας δικαίου, είναι σκόπιμο να διαγραφεί η εγγραφή για την ουσία αυτή από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1334/2003. |
| --- | --- |

(9)

Ως αποτέλεσμα της χορήγησης νέων αδειών για τον μονοένυδρο οξικό χαλκό, τον μονοένυδρο βασικό ανθρακικό χαλκό, τον διένυδρο χλωριούχο χαλκό, το οξείδιο του χαλκού, τον πενταένυδρο θειικό χαλκό, το ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού–αμινοξέων και την ένυδρη χηλική ένωση χαλκού–γλυκίνης, οι πλήρεις εγγραφές για τις ουσίες αυτές στους κανονισμούς (ΕΚ) αριθ. 1334/2003 και (ΕΚ) αριθ. 479/2006 θα πρέπει να διαγραφούν. Η άδεια για τη θειική χαλκολυσίνη έληξε στις 31 Μαρτίου 2004. Για λόγους ασφάλειας δικαίου, είναι σκόπιμο να διαγραφεί η εγγραφή για την ουσία αυτή από τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1334/2003.

| (10) | Με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 349/2010 της Επιτροπής (10) και τους εκτελεστικούς κανονισμούς (ΕΕ) αριθ. 269/2012 (11), (ΕΕ) αριθ. 1230/2014 (12) και (ΕΕ) 2016/2261 (13) της Επιτροπής χορηγήθηκε άδεια για τη χρήση πολλών ενώσεων του χαλκού ως διατροφικών πρόσθετων υλών ζωοτροφών. Προκειμένου να ληφθούν υπόψη τα συμπεράσματα στα οποία κατέληξε η Αρχή στη γνώμη της 13ης Ιουλίου 2016, που αποτέλεσαν επίσης την επιστημονική βάση για τις διατάξεις σχετικά με την ολική περιεκτικότητα των σύνθετων ζωοτροφών σε χαλκό προκειμένου για τις πρόσθετες ύλες που αδειοδοτούνται με τον παρόντα κανονισμό, και τα οποία συμπεράσματα αφορούν κυρίως τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις από την προσθήκη συμπληρωμάτων χαλκού στις ζωοτροφές, ενδείκνυται η ευθυγράμμιση των τιμών μέγιστης περιεκτικότητας σε χαλκό που καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 349/2010 και στους εκτελεστικούς κανονισμούς (ΕΕ) αριθ. 269/2012, (ΕΕ) αριθ. 1230/2014 και (ΕΕ) 2016/2261 με τις διατάξεις του παρόντος κανονισμού σχετικά με την περιεκτικότητα των σύνθετων ζωοτροφών σε χαλκό. Επομένως, ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 349/2010 και οι εκτελεστικοί κανονισμοί (ΕΕ) αριθ. 269/2012, (ΕΕ) αριθ. 1230/2014 και (ΕΕ) 2016/2261 θα πρέπει να τροποποιηθούν αναλόγως. |
| --- | --- |

(10)

Με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 349/2010 της Επιτροπής (10) και τους εκτελεστικούς κανονισμούς (ΕΕ) αριθ. 269/2012 (11), (ΕΕ) αριθ. 1230/2014 (12) και (ΕΕ) 2016/2261 (13) της Επιτροπής χορηγήθηκε άδεια για τη χρήση πολλών ενώσεων του χαλκού ως διατροφικών πρόσθετων υλών ζωοτροφών. Προκειμένου να ληφθούν υπόψη τα συμπεράσματα στα οποία κατέληξε η Αρχή στη γνώμη της 13ης Ιουλίου 2016, που αποτέλεσαν επίσης την επιστημονική βάση για τις διατάξεις σχετικά με την ολική περιεκτικότητα των σύνθετων ζωοτροφών σε χαλκό προκειμένου για τις πρόσθετες ύλες που αδειοδοτούνται με τον παρόντα κανονισμό, και τα οποία συμπεράσματα αφορούν κυρίως τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις από την προσθήκη συμπληρωμάτων χαλκού στις ζωοτροφές, ενδείκνυται η ευθυγράμμιση των τιμών μέγιστης περιεκτικότητας σε χαλκό που καθορίζονται στον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 349/2010 και στους εκτελεστικούς κανονισμούς (ΕΕ) αριθ. 269/2012, (ΕΕ) αριθ. 1230/2014 και (ΕΕ) 2016/2261 με τις διατάξεις του παρόντος κανονισμού σχετικά με την περιεκτικότητα των σύνθετων ζωοτροφών σε χαλκό. Επομένως, ο κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 349/2010 και οι εκτελεστικοί κανονισμοί (ΕΕ) αριθ. 269/2012, (ΕΕ) αριθ. 1230/2014 και (ΕΕ) 2016/2261 θα πρέπει να τροποποιηθούν αναλόγως.

| (11) | Καθώς δεν υπάρχουν λόγοι ασφάλειας που να επιβάλλουν την άμεση εφαρμογή των τροποποιήσεων στους όρους αδειοδότησης του μονοένυδρου οξικού χαλκού, του μονοένυδρου βασικού ανθρακικού χαλκού, του διένυδρου χλωριούχου χαλκού, του οξειδίου του χαλκού, του πενταένυδρου θειικού χαλκού, του ένυδρου χηλικού συμπλόκου χαλκού–αμινοξέων και της ένυδρης χηλικής ένωσης χαλκού–γλυκίνης, καθώς και των ενώσεων χαλκού που αδειοδοτήθηκαν με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 349/2010 και τους εκτελεστικούς κανονισμούς (ΕΕ) αριθ. 269/2012, (ΕΕ) αριθ. 1230/2014 και (ΕΕ) 2016/2261, θεωρείται σκόπιμο να προβλεφθεί μεταβατική περίοδος ώστε τα ενδιαφερόμενα μέρη να προετοιμαστούν για να συμμορφωθούν με τις νέες απαιτήσεις που απορρέουν από την αδειοδότηση. |
| --- | --- |

(11)

Καθώς δεν υπάρχουν λόγοι ασφάλειας που να επιβάλλουν την άμεση εφαρμογή των τροποποιήσεων στους όρους αδειοδότησης του μονοένυδρου οξικού χαλκού, του μονοένυδρου βασικού ανθρακικού χαλκού, του διένυδρου χλωριούχου χαλκού, του οξειδίου του χαλκού, του πενταένυδρου θειικού χαλκού, του ένυδρου χηλικού συμπλόκου χαλκού–αμινοξέων και της ένυδρης χηλικής ένωσης χαλκού–γλυκίνης, καθώς και των ενώσεων χαλκού που αδειοδοτήθηκαν με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 349/2010 και τους εκτελεστικούς κανονισμούς (ΕΕ) αριθ. 269/2012, (ΕΕ) αριθ. 1230/2014 και (ΕΕ) 2016/2261, θεωρείται σκόπιμο να προβλεφθεί μεταβατική περίοδος ώστε τα ενδιαφερόμενα μέρη να προετοιμαστούν για να συμμορφωθούν με τις νέες απαιτήσεις που απορρέουν από την αδειοδότηση.

| (12) | Τα μέτρα που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό είναι σύμφωνα με τη γνώμη της μόνιμης επιτροπής φυτών, ζώων, τροφίμων και ζωοτροφών, |
| --- | --- |

(12)

Τα μέτρα που προβλέπονται στον παρόντα κανονισμό είναι σύμφωνα με τη γνώμη της μόνιμης επιτροπής φυτών, ζώων, τροφίμων και ζωοτροφών,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΟΝ ΠΑΡΟΝΤΑ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ:

Άρθρο 1

Χορήγηση άδειας

Χορηγείται άδεια για τη χρήση των ουσιών που προσδιορίζονται στο παράρτημα και ανήκουν στην κατηγορία πρόσθετων υλών «διατροφικές πρόσθετες ύλες» και στη λειτουργική ομάδα «ενώσεις ιχνοστοιχείων» ως πρόσθετων υλών στη διατροφή των ζώων υπό τους όρους που καθορίζονται στο εν λόγω παράρτημα.

Άρθρο 2

Ειδικοί όροι χρήσης

Οι εγκεκριμένες ουσίες που προσδιορίζονται στο παράρτημα ως πρόσθετες ύλες που ανήκουν στην κατηγορία πρόσθετων υλών «διατροφικές πρόσθετες ύλες» και στη λειτουργική ομάδα «ενώσεις ιχνοστοιχείων» δεν επιτρέπεται να χρησιμοποιούνται στο πόσιμο νερό.

Άρθρο 3

Τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1334/2003

Στο παράρτημα του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1334/2003, στην εγγραφή E4 σχετικά με το στοιχείο «Χαλκός-Cu», οι ακόλουθες πρόσθετες ύλες διαγράφονται: «οξικός χαλκός, μονοένυδρος, βασικός ανθρακικός χαλκός, μονοένυδρος, χλωριούχος χαλκός, δισένυδρος, οξείδιο του χαλκού, θειικός χαλκός, πενταένυδρος, θειική χαλκολυσίνη και ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού-αμινοξέων».

Άρθρο 4

Τροποποίηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 479/2006

Στο παράρτημα του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 479/2006, η εγγραφή Ε4 σχετικά με την πρόσθετη ύλη «Ένυδρη χηλική ένωση χαλκού-γλυκίνης» διαγράφεται.

Άρθρο 5

Τροποποίηση του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 349/2010

Στο παράρτημα του κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 349/2010, στη γραμμή 3b4.10, το κείμενο της όγδοης στήλης αντικαθίσταται από το ακόλουθο:

«Βοοειδή:

| — | βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο), |
| --- | --- |

—

βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο),

| — | λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο).

Προβατοειδή: 15 (σύνολο).

Αιγοειδή: 35 (σύνολο).

Χοιρίδια:

| — | θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο), |
| --- | --- |

—

θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο),

| — | από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο).

Καρκινοειδή: 50 (σύνολο).

Άλλα ζώα: 25 (σύνολο).».

Άρθρο 6

Τροποποίηση του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 269/2012

Στο παράρτημα του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 269/2012, στη γραμμή 3b409, το κείμενο της όγδοης στήλης αντικαθίσταται από το ακόλουθο:

«Βοοειδή:

| — | βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο), |
| --- | --- |

—

βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο),

| — | λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο).

Προβατοειδή: 15 (σύνολο).

Αιγοειδή: 35 (σύνολο).

Χοιρίδια:

| — | θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο), |
| --- | --- |

—

θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο),

| — | από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο).

Καρκινοειδή: 50 (σύνολο).

Άλλα ζώα: 25 (σύνολο).».

Άρθρο 7

Τροποποίηση του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1230/2014

Στο παράρτημα του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) αριθ. 1230/2014, στη γραμμή 3b411, το κείμενο της όγδοης στήλης αντικαθίσταται από το ακόλουθο:

«Βοοειδή:

| — | βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο), |
| --- | --- |

—

βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο),

| — | λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο).

Προβατοειδή: 15 (σύνολο).

Αιγοειδή: 35 (σύνολο).

Χοιρίδια:

| — | θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο), |
| --- | --- |

—

θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο),

| — | από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο).

Καρκινοειδή: 50 (σύνολο).

Άλλα ζώα: 25 (σύνολο).».

Άρθρο 8

Τροποποίηση του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2016/2261

Στο παράρτημα του εκτελεστικού κανονισμού (ΕΕ) 2016/2261, στη γραμμή 3b412, το κείμενο της όγδοης στήλης αντικαθίσταται από το ακόλουθο:

«Βοοειδή:

| — | βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο), |
| --- | --- |

—

βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο),

| — | λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο).

Προβατοειδή: 15 (σύνολο).

Αιγοειδή: 35 (σύνολο).

Χοιρίδια:

| — | θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο), |
| --- | --- |

—

θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο),

| — | από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο).

Καρκινοειδή: 50 (σύνολο).

Άλλα ζώα: 25 (σύνολο).».

Άρθρο 9

Μεταβατικά μέτρα

1.   Για τις ουσίες «οξικός χαλκός, μονοένυδρος», «βασικός ανθρακικός χαλκός, μονοένυδρος», «χλωριούχος χαλκός, δισένυδρος», «οξείδιο του χαλκού», «θειικός χαλκός, πενταένυδρος», «ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού-αμινοξέων» και «ένυδρη χηλική ένωση χαλκού-γλυκίνης», που είχαν αδειοδοτηθεί με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1334/2003 και τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 479/2006, και για τις ενώσεις χαλκού που είχαν αδειοδοτηθεί με τον κανονισμό (ΕΕ) αριθ. 349/2010 και τους εκτελεστικούς κανονισμούς (ΕΕ) αριθ. 269/2012, (ΕΕ) αριθ. 1230/2014 και (ΕΕ) 2016/2261, καθώς και για τα προμείγματα που περιέχουν τις ουσίες αυτές, που έχουν παραχθεί και επισημανθεί πριν από τις 13 Φεβρουαρίου 2019 σύμφωνα με τους κανόνες που ίσχυαν πριν από τις 13 Αυγούστου 2018, επιτρέπεται η συνεχιζόμενη διάθεση στην αγορά και η χρήση έως ότου εξαντληθούν τα υπάρχοντα αποθέματα.

2.   Για τις πρώτες ύλες ζωοτροφών και τις σύνθετες ζωοτροφές που περιέχουν τις ουσίες που αναφέρονται στην παράγραφο 1, οι οποίες έχουν παραχθεί και επισημανθεί πριν από τις 13 Αυγούστου 2019 σύμφωνα με τους κανόνες που ίσχυαν πριν από τις 13 Αυγούστου 2018, επιτρέπεται η συνεχιζόμενη διάθεση στην αγορά και η χρήση έως ότου εξαντληθούν τα υφιστάμενα αποθέματα, αν προορίζονται για τροφοπαραγωγά ζώα.

3.   Για τις πρώτες ύλες ζωοτροφών και τις σύνθετες ζωοτροφές που περιέχουν τις ουσίες που αναφέρονται στην παράγραφο 1, οι οποίες έχουν παραχθεί και επισημανθεί πριν από τις 13 Αυγούστου 2020 σύμφωνα με τους κανόνες που ίσχυαν πριν από τις 13 Αυγούστου 2018, επιτρέπεται η συνεχιζόμενη διάθεση στην αγορά και η χρήση έως ότου εξαντληθούν τα υφιστάμενα αποθέματα, αν προορίζονται για μη τροφοπαραγωγά ζώα.

Άρθρο 10

Έναρξη ισχύος

Ο παρών κανονισμός αρχίζει να ισχύει την εικοστή ημέρα από τη δημοσίευσή του στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

Ο παρών κανονισμός είναι δεσμευτικός ως προς όλα τα μέρη του και ισχύει άμεσα σε κάθε κράτος μέλος.

Βρυξέλλες, 23 Ιουλίου 2018.

Για την Επιτροπή

O Πρόεδρος

Jean-Claude JUNCKER

---

(1)  
  ΕΕ L 268 της 18.10.2003, σ. 29.

1

(2)  Οδηγία 70/524/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 23ης Νοεμβρίου 1970, περί των προσθέτων υλών στη διατροφή των ζώων (ΕΕ L 270 της 14.12.1970, σ. 1).

2

(3)  Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1334/2003 της Επιτροπής, της 25ης Ιουλίου 2003, για την τροποποίηση των όρων έγκρισης ορισμένων πρόσθετων υλών που ανήκουν στην ομάδα των ιχνοστοιχείων και οι οποίες χρησιμοποιούνται στις ζωοτροφές (ΕΕ L 187 της 26.7.2003, σ. 11).

3

(4)  Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 479/2006 της Επιτροπής, της 23ης Μαρτίου 2006, για την έγκριση ορισμένων πρόσθετων ουσιών που ανήκουν στην ομάδα ενώσεων ιχνοστοιχείων (ΕΕ L 86 της 24.3.2006, σ. 4).

4

(5)  EFSA Journal 2012·10(12):2969.

5

(6)  EFSA Journal 2013·11(2):3107.

6

(7)  EFSA Journal 2015·13(4):4057.

7

(8)  Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1907/2006 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 18ης Δεκεμβρίου 2006, για την καταχώριση, την αξιολόγηση, την αδειοδότηση και τους περιορισμούς των χημικών προϊόντων (REACH) και για την ίδρυση του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Χημικών Προϊόντων καθώς και για την τροποποίηση της οδηγίας 1999/45/ΕΚ και για την κατάργηση του κανονισμού (ΕΟΚ) αριθ. 793/93 του Συμβουλίου και του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1488/94 της Επιτροπής καθώς και της οδηγίας 76/769/ΕΟΚ του Συμβουλίου και των οδηγιών της Επιτροπής 91/155/ΕΟΚ, 93/67/ΕΟΚ, 93/105/ΕΚ και 2000/21/ΕΚ (ΕΕ L 396 της 30.12.2006, σ. 1).

8

(9)  EFSA Journal 2016·14(8):4563.

9

(10)  Κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 349/2010 της Επιτροπής, της 23ης Απριλίου 2010, σχετικά με την έγκριση του χηλικού συμπλόκου χαλκού με υδροξυ-ανάλογο της μεθειονίνης ως πρόσθετης ύλης ζωοτροφών για όλα τα είδη ζώων (ΕΕ L 104 της 24.4.2010, σ. 31).

10

(11)  Εκτελεστικός κανονισμός (EE) αριθ. 269/2012 της Επιτροπής, της 26ης Μαρτίου 2012, σχετικά με την έγκριση του τριβασικού χλωριούχου χαλκού(II) ως πρόσθετης ύλης ζωοτροφών για όλα τα ζωικά είδη (ΕΕ L 89 της 27.3.2012, σ. 3).

11

(12)  Εκτελεστικός κανονισμός (ΕΕ) αριθ. 1230/2014 της Επιτροπής, της 17ης Νοεμβρίου 2014, σχετικά με τη χορήγηση άδειας για τον διλυσινικό χαλκό ως πρόσθετη ύλη ζωοτροφών για όλα τα ζωικά είδη (ΕΕ L 331 της 18.11.2014, σ. 18).

12

(13)  Εκτελεστικός κανονισμός (ΕΕ) 2016/2261 της Επιτροπής, της 15ης Δεκεμβρίου 2016, σχετικά με τη χορήγηση άδειας για τη χρήση του οξειδίου του χαλκού (I) ως πρόσθετης ύλης ζωοτροφών για όλα τα ζωικά είδη (ΕΕ L 342 της 16.12.2016, σ. 18).

13

---

ΠΑΡΑΡΤΗΜΑ

| Αριθμός ταυτοποίησης της πρόσθετης ύλης | Επωνυμία του κατόχου της άδειας | Πρόσθετη ύλη | Σύνθεση, χημικός τύπος, περιγραφή, αναλυτική μέθοδος | Είδος ή κατηγορία ζώου | Μέγιστη ηλικία | Ελάχιστη περιεκτικότητα | Μέγιστη περιεκτικότητα | Λοιπές διατάξεις | Λήξη της περιόδου ισχύος της άδειας |
| --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- | --- |
| Περιεκτικότητα στοιχείου (Cu) σε mg/kg πλήρους ζωοτροφής με περιεκτικότητα σε υγρασία 12 % |
| Κατηγορία διατροφικών πρόσθετων υλών. Λειτουργική ομάδα: ενώσεις ιχνοστοιχείων |
| 3b401 | — | Οξικός χαλκός(II), μονοένυδρος | Σύσταση πρόσθετης ύλης

  Μονοένυδρος οξικός χαλκός(II), σε μορφή σκόνης, με ελάχιστη περιεκτικότητα σε χαλκό 31 %

  Χαρακτηρισμός της δραστικής ουσίας

  Χημικός τύπος: Cu(CH3COO)2 · H2O
  Αριθμός CAS: 6046-93-1

  Αναλυτικές μέθοδοι
   (1)

  Για την ταυτοποίηση του μονοένυδρου οξικού χαλκού(II) στην πρόσθετη ύλη ζωοτροφών:






  — | μονογραφίες 2146 και 20301 της Ευρωπαϊκής Φαρμακοποιίας |

Αριθμός ταυτοποίησης της πρόσθετης ύλης

Επωνυμία του κατόχου της άδειας

Πρόσθετη ύλη

Σύνθεση, χημικός τύπος, περιγραφή, αναλυτική μέθοδος

Είδος ή κατηγορία ζώου

Μέγιστη ηλικία

Ελάχιστη περιεκτικότητα

Μέγιστη περιεκτικότητα

Λοιπές διατάξεις

Λήξη της περιόδου ισχύος της άδειας

Περιεκτικότητα στοιχείου (Cu) σε mg/kg πλήρους ζωοτροφής με περιεκτικότητα σε υγρασία 12 %

Κατηγορία διατροφικών πρόσθετων υλών. Λειτουργική ομάδα: ενώσεις ιχνοστοιχείων

3b401

—

Οξικός χαλκός(II), μονοένυδρος

Σύσταση πρόσθετης ύλης

Μονοένυδρος οξικός χαλκός(II), σε μορφή σκόνης, με ελάχιστη περιεκτικότητα σε χαλκό 31 %

Χαρακτηρισμός της δραστικής ουσίας

Χημικός τύπος: Cu(CH3COO)2 · H2O

Αριθμός CAS: 6046-93-1

Αναλυτικές μέθοδοι
   (1)

Για την ταυτοποίηση του μονοένυδρου οξικού χαλκού(II) στην πρόσθετη ύλη ζωοτροφών:

—

μονογραφίες 2146 και 20301 της Ευρωπαϊκής Φαρμακοποιίας

Για τον κρυσταλλογραφικό χαρακτηρισμό της πρόσθετης ύλης ζωοτροφών:

| — | περίθλαση ακτίνων Χ |
| --- | --- |

—

περίθλαση ακτίνων Χ

Για τον προσδιορισμό της ολικής περιεκτικότητας της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων σε Cu:

| — | φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621) |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621)

Για τον προσδιορισμό της ολικής περιεκτικότητας πρώτων υλών ζωοτροφών και σύνθετων ζωοτροφών σε Cu:

| — | φασματομετρία ατομικής απορρόφησης (AAS) [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009 της Επιτροπής (2), παράρτημα IV.Γ] ή |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής απορρόφησης (AAS) [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009 της Επιτροπής (2), παράρτημα IV.Γ] ή

| — | φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621) |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621)

Όλα τα ζωικά είδη

—

—

Βοοειδή:

| — | Βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο)· |
| --- | --- |

—

Βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο)·

| — | Λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

Λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο).

Προβατοειδή: 15 (σύνολο).

Αιγοειδή: 35 (σύνολο).

Χοιρίδια:

| — | θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο).

| — | από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο).

Καρκινοειδή: 50 (σύνολο).

Άλλα ζώα: 25 (σύνολο).

| 1. | Η πρόσθετη ύλη ενσωματώνεται σε ζωοτροφή υπό μορφή προμείγματος. |
| --- | --- |

1.

Η πρόσθετη ύλη ενσωματώνεται σε ζωοτροφή υπό μορφή προμείγματος.

| 2. | Για τους χρήστες της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων, οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων ζωοτροφών καθορίζουν επιχειρησιακές διαδικασίες και κατάλληλα οργανωτικά μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι από εισπνοή, δερματική επαφή ή επαφή με τα μάτια, ιδίως εξαιτίας της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα, όπως το νικέλιο. Εάν δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν οι κίνδυνοι σε αποδεκτό επίπεδο με τις εν λόγω διαδικασίες και μέτρα, ο χειρισμός της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων γίνεται με κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας. |
| --- | --- |

2.

Για τους χρήστες της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων, οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων ζωοτροφών καθορίζουν επιχειρησιακές διαδικασίες και κατάλληλα οργανωτικά μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι από εισπνοή, δερματική επαφή ή επαφή με τα μάτια, ιδίως εξαιτίας της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα, όπως το νικέλιο. Εάν δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν οι κίνδυνοι σε αποδεκτό επίπεδο με τις εν λόγω διαδικασίες και μέτρα, ο χειρισμός της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων γίνεται με κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας.

| 3. | Η ετικέτα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:






  — | Για ζωοτροφές προβατοειδών, αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή υπερβαίνει τα 10 mg/kg:

  «Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση σε ορισμένες φυλές προβάτων.» |
| --- | --- | --- |

3.

Η ετικέτα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:

—

Για ζωοτροφές προβατοειδών, αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή υπερβαίνει τα 10 mg/kg:

«Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση σε ορισμένες φυλές προβάτων.»

| — | Για τις ζωοτροφές βοοειδών μετά την έναρξη του μηρυκασμού αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή είναι κάτω από 20 mg/kg:

  «Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια σε χαλκό σε βοοειδή που βόσκουν σε βοσκότοπους με υψηλή περιεκτικότητα σε μολυβδαίνιο ή θείο». |
| --- | --- |

—

Για τις ζωοτροφές βοοειδών μετά την έναρξη του μηρυκασμού αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή είναι κάτω από 20 mg/kg:

«Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια σε χαλκό σε βοοειδή που βόσκουν σε βοσκότοπους με υψηλή περιεκτικότητα σε μολυβδαίνιο ή θείο».

13 Αυγούστου 2028

3b402

—

Βασικός ανθρακικός χαλκός(II), μονοένυδρος

Σύσταση πρόσθετης ύλης

Σύσταση πρόσθετης ύλης

Μονοένυδρος ανθρακικός χαλκός(II), σε μορφή σκόνης, με ελάχιστη περιεκτικότητα σε χαλκό 52 %

Χαρακτηρισμός της δραστικής ουσίας

Χαρακτηρισμός της δραστικής ουσίας

Χημικός τύπος: CuCO3 = Cu(OH)2 · H2O

3

2

2

Αριθμός CAS: 100742-53-8

Αναλυτικές μέθοδοι
   (1)

Αναλυτικές μέθοδοι

1

Για την ταυτοποίηση του ανθρακικού ιόντος στην πρόσθετη ύλη ζωοτροφών:

| — | μονογραφία 20301 της Ευρωπαϊκής Φαρμακοποιίας |
| --- | --- |

—

μονογραφία 20301 της Ευρωπαϊκής Φαρμακοποιίας

Για τον προσδιορισμό του ολικού Cu στην πρόσθετη ύλη ζωοτροφών και στα προμείγματα:

| — | φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621) |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621)

Για τον προσδιορισμό του ολικού Cu στις πρώτες ύλες ζωοτροφών και στις σύνθετες ζωοτροφές:

| — | φασματομετρία ατομικής απορρόφησης (AAS) [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009 της Επιτροπής, παράρτημα IV.Γ] ή |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής απορρόφησης (AAS) [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009 της Επιτροπής, παράρτημα IV.Γ] ή

| — | φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621) |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621)

Όλα τα ζωικά είδη

—

—

Βοοειδή:

| — | Βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο)· |
| --- | --- |

—

Βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο)·

| — | Λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

Λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο).

Προβατοειδή: 15 (σύνολο).

Αιγοειδή: 35 (σύνολο).

Χοιρίδια:

| — | θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο).

| — | από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο).

Καρκινοειδή: 50 (σύνολο).

Άλλα ζώα: 25 (σύνολο).

| 1. | Η πρόσθετη ύλη ενσωματώνεται σε ζωοτροφή υπό μορφή προμείγματος. |
| --- | --- |

1.

Η πρόσθετη ύλη ενσωματώνεται σε ζωοτροφή υπό μορφή προμείγματος.

| 2. | Για τους χρήστες της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων, οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων ζωοτροφών καθορίζουν επιχειρησιακές διαδικασίες και κατάλληλα οργανωτικά μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι από εισπνοή, δερματική επαφή ή επαφή με τα μάτια, ιδίως εξαιτίας της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα, όπως το νικέλιο. Εάν δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν οι κίνδυνοι σε αποδεκτό επίπεδο με τις εν λόγω διαδικασίες και μέτρα, ο χειρισμός της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων γίνεται με κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας. |
| --- | --- |

2.

Για τους χρήστες της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων, οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων ζωοτροφών καθορίζουν επιχειρησιακές διαδικασίες και κατάλληλα οργανωτικά μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι από εισπνοή, δερματική επαφή ή επαφή με τα μάτια, ιδίως εξαιτίας της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα, όπως το νικέλιο. Εάν δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν οι κίνδυνοι σε αποδεκτό επίπεδο με τις εν λόγω διαδικασίες και μέτρα, ο χειρισμός της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων γίνεται με κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας.

| 3. | Η ετικέτα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:






  — | Για ζωοτροφές προβατοειδών, αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή υπερβαίνει τα 10 mg/kg:

  «Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση σε ορισμένες φυλές προβάτων.» |
| --- | --- | --- |

3.

Η ετικέτα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:

—

Για ζωοτροφές προβατοειδών, αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή υπερβαίνει τα 10 mg/kg:

«Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση σε ορισμένες φυλές προβάτων.»

| — | Για τις ζωοτροφές βοοειδών μετά την έναρξη του μηρυκασμού αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή είναι κάτω από 20 mg/kg:

  «Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια σε χαλκό σε βοοειδή που βόσκουν σε βοσκότοπους με υψηλή περιεκτικότητα σε μολυβδαίνιο ή θείο». |
| --- | --- |

—

Για τις ζωοτροφές βοοειδών μετά την έναρξη του μηρυκασμού αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή είναι κάτω από 20 mg/kg:

«Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια σε χαλκό σε βοοειδή που βόσκουν σε βοσκότοπους με υψηλή περιεκτικότητα σε μολυβδαίνιο ή θείο».

13 Αυγούστου 2028

3b403

—

Χλωριούχος χαλκός(II), διένυδρος

Σύσταση πρόσθετης ύλης

Σύσταση πρόσθετης ύλης

Διένυδρος χλωριούχος χαλκός(II), σε μορφή σκόνης, με ελάχιστη περιεκτικότητα σε χαλκό 36 %

Χαρακτηρισμός της δραστικής ουσίας

Χαρακτηρισμός της δραστικής ουσίας

Χημικός τύπος: CuCl2 · 2H2O

2

2

Αριθμός CAS: 10125-13-0

Αναλυτικές μέθοδοι
   (1)

Αναλυτικές μέθοδοι

1

Για την ταυτοποίηση του ιόντος χλωρίου στην πρόσθετη ύλη ζωοτροφών:

| — | μονογραφία 20301 της Ευρωπαϊκής Φαρμακοποιίας |
| --- | --- |

—

μονογραφία 20301 της Ευρωπαϊκής Φαρμακοποιίας

Για τον κρυσταλλογραφικό χαρακτηρισμό της πρόσθετης ύλης ζωοτροφών:

| — | περίθλαση ακτίνων Χ |
| --- | --- |

—

περίθλαση ακτίνων Χ

Για τον προσδιορισμό του ολικού Cu στην πρόσθετη ύλη και στα προμείγματα:

| — | φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621) |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621)

Για τον προσδιορισμό του ολικού Cu στις πρώτες ύλες ζωοτροφών και στις σύνθετες ζωοτροφές:

| — | φασματομετρία ατομικής απορρόφησης (AAS) [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009 της Επιτροπής, παράρτημα IV.Γ] ή |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής απορρόφησης (AAS) [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009 της Επιτροπής, παράρτημα IV.Γ] ή

| — | φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621) |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621)

Όλα τα ζωικά είδη

—

—

Βοοειδή:

| — | Βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο)· |
| --- | --- |

—

Βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο)·

| — | Λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

Λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο).

Προβατοειδή: 15 (σύνολο).

Αιγοειδή: 35 (σύνολο).

Χοιρίδια:

| — | θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο).

| — | από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο).

Καρκινοειδή: 50 (σύνολο).

Άλλα ζώα: 25 (σύνολο).

| 1. | Η πρόσθετη ύλη ενσωματώνεται σε ζωοτροφή υπό μορφή προμείγματος. |
| --- | --- |

1.

Η πρόσθετη ύλη ενσωματώνεται σε ζωοτροφή υπό μορφή προμείγματος.

| 2. | Για τους χρήστες της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων, οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων ζωοτροφών καθορίζουν επιχειρησιακές διαδικασίες και κατάλληλα οργανωτικά μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι από εισπνοή, δερματική επαφή ή επαφή με τα μάτια, ιδίως εξαιτίας της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα, όπως το νικέλιο. Εάν δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν οι κίνδυνοι σε αποδεκτό επίπεδο με τις εν λόγω διαδικασίες και μέτρα, ο χειρισμός της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων γίνεται με κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας. |
| --- | --- |

2.

Για τους χρήστες της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων, οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων ζωοτροφών καθορίζουν επιχειρησιακές διαδικασίες και κατάλληλα οργανωτικά μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι από εισπνοή, δερματική επαφή ή επαφή με τα μάτια, ιδίως εξαιτίας της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα, όπως το νικέλιο. Εάν δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν οι κίνδυνοι σε αποδεκτό επίπεδο με τις εν λόγω διαδικασίες και μέτρα, ο χειρισμός της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων γίνεται με κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας.

| 3. | Η ετικέτα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:






  — | Για ζωοτροφές προβατοειδών, αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή υπερβαίνει τα 10 mg/kg:

  «Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση σε ορισμένες φυλές προβάτων.» |
| --- | --- | --- |

3.

Η ετικέτα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:

—

Για ζωοτροφές προβατοειδών, αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή υπερβαίνει τα 10 mg/kg:

«Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση σε ορισμένες φυλές προβάτων.»

| — | Για τις ζωοτροφές βοοειδών μετά την έναρξη του μηρυκασμού αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή είναι κάτω από 20 mg/kg:

  «Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια σε χαλκό σε βοοειδή που βόσκουν σε βοσκότοπους με υψηλή περιεκτικότητα σε μολυβδαίνιο ή θείο». |
| --- | --- |

—

Για τις ζωοτροφές βοοειδών μετά την έναρξη του μηρυκασμού αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή είναι κάτω από 20 mg/kg:

«Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια σε χαλκό σε βοοειδή που βόσκουν σε βοσκότοπους με υψηλή περιεκτικότητα σε μολυβδαίνιο ή θείο».

13 Αυγούστου 2028

3b404

—

Οξείδιο του χαλκού(II)

Σύσταση πρόσθετης ύλης

Σύσταση πρόσθετης ύλης

Οξείδιο του χαλκού(II), σε μορφή σκόνης, με ελάχιστη περιεκτικότητα σε χαλκό 77 %

Χαρακτηρισμός της δραστικής ουσίας

Χαρακτηρισμός της δραστικής ουσίας

Χημικός τύπος: CuO

Αριθμός CAS: 1317-38-0

Αναλυτικές μέθοδοι
   (1)

Αναλυτικές μέθοδοι

1

Για τον κρυσταλλογραφικό χαρακτηρισμό της πρόσθετης ύλης ζωοτροφών:

| — | περίθλαση ακτίνων Χ |
| --- | --- |

—

περίθλαση ακτίνων Χ

Για τον προσδιορισμό του ολικού Cu στην πρόσθετη ύλη ζωοτροφών και στα προμείγματα:

| — | φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621) |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621)

Για τον προσδιορισμό του ολικού Cu στις πρώτες ύλες ζωοτροφών και στις σύνθετες ζωοτροφές:

| — | φασματομετρία ατομικής απορρόφησης (AAS) [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα IV.Γ] ή |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής απορρόφησης (AAS) [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα IV.Γ] ή

| — | φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621) |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621)

Όλα τα ζωικά είδη

—

—

Βοοειδή:

| — | Βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο)· |
| --- | --- |

—

Βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο)·

| — | Λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

Λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο).

Προβατοειδή: 15 (σύνολο).

Αιγοειδή: 35 (σύνολο).

Χοιρίδια:

| — | θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο).

| — | από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο).

Καρκινοειδή: 50 (σύνολο).

Άλλα ζώα: 25 (σύνολο).

| 1. | Η πρόσθετη ύλη ενσωματώνεται σε ζωοτροφή υπό μορφή προμείγματος. |
| --- | --- |

1.

Η πρόσθετη ύλη ενσωματώνεται σε ζωοτροφή υπό μορφή προμείγματος.

| 2. | Για τους χρήστες της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων, οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων ζωοτροφών καθορίζουν επιχειρησιακές διαδικασίες και κατάλληλα οργανωτικά μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι από εισπνοή, δερματική επαφή ή επαφή με τα μάτια, ιδίως εξαιτίας της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα, όπως το νικέλιο. Εάν δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν οι κίνδυνοι σε αποδεκτό επίπεδο με τις εν λόγω διαδικασίες και μέτρα, ο χειρισμός της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων γίνεται με κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας. |
| --- | --- |

2.

Για τους χρήστες της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων, οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων ζωοτροφών καθορίζουν επιχειρησιακές διαδικασίες και κατάλληλα οργανωτικά μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι από εισπνοή, δερματική επαφή ή επαφή με τα μάτια, ιδίως εξαιτίας της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα, όπως το νικέλιο. Εάν δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν οι κίνδυνοι σε αποδεκτό επίπεδο με τις εν λόγω διαδικασίες και μέτρα, ο χειρισμός της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων γίνεται με κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας.

| 3. | Η ετικέτα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:






  — | Για ζωοτροφές προβατοειδών, αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή υπερβαίνει τα 10 mg/kg:

  «Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση σε ορισμένες φυλές προβάτων.» |
| --- | --- | --- |

3.

Η ετικέτα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:

—

Για ζωοτροφές προβατοειδών, αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή υπερβαίνει τα 10 mg/kg:

«Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση σε ορισμένες φυλές προβάτων.»

| — | Για τις ζωοτροφές βοοειδών μετά την έναρξη του μηρυκασμού αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή είναι κάτω από 20 mg/kg:

  «Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια σε χαλκό σε βοοειδή που βόσκουν σε βοσκότοπους με υψηλή περιεκτικότητα σε μολυβδαίνιο ή θείο». |
| --- | --- |

—

Για τις ζωοτροφές βοοειδών μετά την έναρξη του μηρυκασμού αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή είναι κάτω από 20 mg/kg:

«Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια σε χαλκό σε βοοειδή που βόσκουν σε βοσκότοπους με υψηλή περιεκτικότητα σε μολυβδαίνιο ή θείο».

13 Αυγούστου 2028

3b405

—

Θειικός χαλκός(II), πενταένυδρος

Σύσταση πρόσθετης ύλης

Σύσταση πρόσθετης ύλης

Πενταένυδρος θειικός χαλκός(II), σε μορφή σκόνης, με ελάχιστη περιεκτικότητα σε χαλκό 24 %

Χαρακτηρισμός της δραστικής ουσίας

Χαρακτηρισμός της δραστικής ουσίας

Χημικός τύπος: CuSO4 · 5H2O

4

2

Αριθμός CAS: 7758-99-8

Αναλυτικές μέθοδοι
   (1)

Αναλυτικές μέθοδοι

1

Για την ταυτοποίηση του πενταένυδρου θειικού χαλκού(II) στην πρόσθετη ύλη ζωοτροφών:

| — | μονογραφίες 0894 και 20301 της Ευρωπαϊκής Φαρμακοποιίας |
| --- | --- |

—

μονογραφίες 0894 και 20301 της Ευρωπαϊκής Φαρμακοποιίας

Για τον κρυσταλλογραφικό χαρακτηρισμό της πρόσθετης ύλης ζωοτροφών:

| — | περίθλαση ακτίνων Χ |
| --- | --- |

—

περίθλαση ακτίνων Χ

Για τον προσδιορισμό του ολικού Cu στην πρόσθετη ύλη ζωοτροφών και στα προμείγματα:

| — | φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621) |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621)

Για τον προσδιορισμό του ολικού Cu στις πρώτες ύλες ζωοτροφών και στις σύνθετες ζωοτροφές:

| — | φασματομετρία ατομικής απορρόφησης (AAS) [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα IV.Γ] ή |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής απορρόφησης (AAS) [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα IV.Γ] ή

| — | φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621) |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621)

Όλα τα ζωικά είδη

—

—

Βοοειδή:

| — | Βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο)· |
| --- | --- |

—

Βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο)·

| — | Λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

Λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο).

Προβατοειδή: 15 (σύνολο).

Αιγοειδή: 35 (σύνολο).

Χοιρίδια:

| — | θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο).

| — | από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο).

Καρκινοειδή: 50 (σύνολο).

Άλλα ζώα: 25 (σύνολο).

| 1. | Ο πενταένυδρος θειικός χαλκός(ΙΙ) μπορεί να διατίθεται στην αγορά και να χρησιμοποιείται ως πρόσθετη ύλη με τη μορφή παρασκευάσματος. |
| --- | --- |

1.

Ο πενταένυδρος θειικός χαλκός(ΙΙ) μπορεί να διατίθεται στην αγορά και να χρησιμοποιείται ως πρόσθετη ύλη με τη μορφή παρασκευάσματος.

| 2. | Η πρόσθετη ύλη ενσωματώνεται σε ζωοτροφή υπό μορφή προμείγματος. |
| --- | --- |

2.

Η πρόσθετη ύλη ενσωματώνεται σε ζωοτροφή υπό μορφή προμείγματος.

| 3. | Για τους χρήστες της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων, οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων ζωοτροφών καθορίζουν επιχειρησιακές διαδικασίες και κατάλληλα οργανωτικά μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι από εισπνοή, δερματική επαφή ή επαφή με τα μάτια, ιδίως εξαιτίας της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα, όπως το νικέλιο. Εάν δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν οι κίνδυνοι σε αποδεκτό επίπεδο με τις εν λόγω διαδικασίες και μέτρα, ο χειρισμός της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων γίνεται με κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας. |
| --- | --- |

3.

Για τους χρήστες της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων, οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων ζωοτροφών καθορίζουν επιχειρησιακές διαδικασίες και κατάλληλα οργανωτικά μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι από εισπνοή, δερματική επαφή ή επαφή με τα μάτια, ιδίως εξαιτίας της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα, όπως το νικέλιο. Εάν δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν οι κίνδυνοι σε αποδεκτό επίπεδο με τις εν λόγω διαδικασίες και μέτρα, ο χειρισμός της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων γίνεται με κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας.

| 4. | Η ετικέτα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:






  — | Για ζωοτροφές προβατοειδών, αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή υπερβαίνει τα 10 mg/kg:

  «Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση σε ορισμένες φυλές προβάτων.» |
| --- | --- | --- |

4.

Η ετικέτα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:

—

Για ζωοτροφές προβατοειδών, αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή υπερβαίνει τα 10 mg/kg:

«Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση σε ορισμένες φυλές προβάτων.»

| — | Για τις ζωοτροφές βοοειδών μετά την έναρξη του μηρυκασμού αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή είναι κάτω από 20 mg/kg:

  «Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια σε χαλκό σε βοοειδή που βόσκουν σε βοσκότοπους με υψηλή περιεκτικότητα σε μολυβδαίνιο ή θείο». |
| --- | --- |

—

Για τις ζωοτροφές βοοειδών μετά την έναρξη του μηρυκασμού αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή είναι κάτω από 20 mg/kg:

«Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια σε χαλκό σε βοοειδή που βόσκουν σε βοσκότοπους με υψηλή περιεκτικότητα σε μολυβδαίνιο ή θείο».

13 Αυγούστου 2028

3b406

—

Χηλικό σύμπλοκο χαλκού(ΙΙ)–αμινοξέων, ένυδρο

Σύσταση πρόσθετης ύλης

Σύσταση πρόσθετης ύλης

Σύμπλοκο χαλκού(ΙΙ)–αμινοξέων, στο οποίο ο χαλκός και τα αμινοξέα που προέρχονται από πρωτεΐνες σόγιας συμπλέκονται μέσω ομοιοπολικών δεσμών σύνταξης, σε μορφή σκόνης με ελάχιστη περιεκτικότητα σε χαλκό 10 %.

Χαρακτηρισμός της δραστικής ουσίας

Χαρακτηρισμός της δραστικής ουσίας

Χημικός τύπος: Cu(x)1–3 · nH2O, όπου x = ανιόν οποιουδήποτε αμινοξέος από προϊόν υδρόλυσης πρωτεϊνών σόγιας.

1–3

2

Το ποσοστό των μορίων με μοριακό βάρος άνω των 1 500 Da δεν υπερβαίνει το 10 %.

Αναλυτικές μέθοδοι
   (1)

Αναλυτικές μέθοδοι

1

Για τον ποσοτικό προσδιορισμό της περιεκτικότητας της πρόσθετης ύλης ζωοτροφών σε αμινοξέα:

| — | χρωματογραφία ανταλλαγής ιόντων με παραγώγιση με νινυδρίνη μετά τη στήλη και φωτομετρική ανίχνευση [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα III.ΣΤ] |
| --- | --- |

—

χρωματογραφία ανταλλαγής ιόντων με παραγώγιση με νινυδρίνη μετά τη στήλη και φωτομετρική ανίχνευση [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα III.ΣΤ]

Για τον προσδιορισμό του ολικού Cu στην πρόσθετη ύλη ζωοτροφών και στα προμείγματα:

| — | φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621) |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621)

Για τον προσδιορισμό του ολικού Cu στις πρώτες ύλες ζωοτροφών και στις σύνθετες ζωοτροφές:

| — | φασματομετρία ατομικής απορρόφησης (AAS) [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα IV.Γ] ή |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής απορρόφησης (AAS) [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα IV.Γ] ή

| — | φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621) |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621)

Όλα τα ζωικά είδη

—

Βοοειδή:

| — | Βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο)· |
| --- | --- |

—

Βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο)·

| — | Λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

Λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο).

Προβατοειδή: 15 (σύνολο).

Αιγοειδή: 35 (σύνολο).

Χοιρίδια:

| — | θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο).

| — | από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο).

Καρκινοειδή: 50 (σύνολο).

Άλλα ζώα: 25 (σύνολο).

| 1. | Το ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού(II)–αμινοξέων μπορεί να διατίθεται στην αγορά και να χρησιμοποιείται ως πρόσθετη ύλη με τη μορφή παρασκευάσματος. |
| --- | --- |

1.

Το ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού(II)–αμινοξέων μπορεί να διατίθεται στην αγορά και να χρησιμοποιείται ως πρόσθετη ύλη με τη μορφή παρασκευάσματος.

| 2. | Η πρόσθετη ύλη ενσωματώνεται σε ζωοτροφή υπό μορφή προμείγματος. |
| --- | --- |

2.

Η πρόσθετη ύλη ενσωματώνεται σε ζωοτροφή υπό μορφή προμείγματος.

| 3. | Για τους χρήστες της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων, οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων ζωοτροφών καθορίζουν επιχειρησιακές διαδικασίες και κατάλληλα οργανωτικά μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι από εισπνοή, δερματική επαφή ή επαφή με τα μάτια, ιδίως εξαιτίας της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα, όπως το νικέλιο. Εάν δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν οι κίνδυνοι σε αποδεκτό επίπεδο με τις εν λόγω διαδικασίες και μέτρα, ο χειρισμός της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων γίνεται με κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας. |
| --- | --- |

3.

Για τους χρήστες της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων, οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων ζωοτροφών καθορίζουν επιχειρησιακές διαδικασίες και κατάλληλα οργανωτικά μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι από εισπνοή, δερματική επαφή ή επαφή με τα μάτια, ιδίως εξαιτίας της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα, όπως το νικέλιο. Εάν δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν οι κίνδυνοι σε αποδεκτό επίπεδο με τις εν λόγω διαδικασίες και μέτρα, ο χειρισμός της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων γίνεται με κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας.

| 4. | Η ετικέτα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:






  — | Για ζωοτροφές προβατοειδών, αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή υπερβαίνει τα 10 mg/kg:

  «Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση σε ορισμένες φυλές προβάτων.» |
| --- | --- | --- |

4.

Η ετικέτα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:

—

Για ζωοτροφές προβατοειδών, αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή υπερβαίνει τα 10 mg/kg:

«Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση σε ορισμένες φυλές προβάτων.»

| — | Για τις ζωοτροφές βοοειδών μετά την έναρξη του μηρυκασμού αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή είναι κάτω από 20 mg/kg:

  «Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια σε χαλκό σε βοοειδή που βόσκουν σε βοσκότοπους με υψηλή περιεκτικότητα σε μολυβδαίνιο ή θείο». |
| --- | --- |

—

Για τις ζωοτροφές βοοειδών μετά την έναρξη του μηρυκασμού αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή είναι κάτω από 20 mg/kg:

«Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια σε χαλκό σε βοοειδή που βόσκουν σε βοσκότοπους με υψηλή περιεκτικότητα σε μολυβδαίνιο ή θείο».

13 Αυγούστου 2028

3b407

—

Χηλικό σύμπλοκο χαλκού(ΙΙ)–προϊόντων υδρόλυσης πρωτεϊνών

Σύσταση πρόσθετης ύλης

Σύσταση πρόσθετης ύλης

Χηλικό σύμπλοκο χαλκού(ΙΙ)–προϊόντων υδρόλυσης πρωτεϊνών, σε μορφή σκόνης, με ελάχιστη περιεκτικότητα σε χαλκό 10 % και τουλάχιστον το 50 % του χαλκού συμπλοκοποιημένο

Χαρακτηρισμός της δραστικής ουσίας

Χαρακτηρισμός της δραστικής ουσίας

Χημικός τύπος: Cu(x)1–3 · nH2O, όπου x = ανιόν οποιουδήποτε αμινοξέος από προϊόν υδρόλυσης πρωτεϊνών σόγιας

1–3

2

Αναλυτικές μέθοδοι
   (1)

Αναλυτικές μέθοδοι

1

Για τον ποσοτικό προσδιορισμό των προϊόντων υδρόλυσης πρωτεϊνών στην πρόσθετη ύλη ζωοτροφών:

| — | χρωματογραφία ανταλλαγής ιόντων με παραγώγιση με νινυδρίνη μετά τη στήλη και φωτομετρική ανίχνευση [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα III.ΣΤ] |
| --- | --- |

—

χρωματογραφία ανταλλαγής ιόντων με παραγώγιση με νινυδρίνη μετά τη στήλη και φωτομετρική ανίχνευση [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα III.ΣΤ]

Για την ποιοτική επαλήθευση της συμπλοκοποίησης του χαλκού στην πρόσθετη ύλη ζωοτροφών:

| — | φασματοσκοπία υπερύθρου με μετασχηματισμό Fourier (FTIR) ακολουθούμενη από πολυπαραγοντικές μεθόδους παλινδρόμησης |
| --- | --- |

—

φασματοσκοπία υπερύθρου με μετασχηματισμό Fourier (FTIR) ακολουθούμενη από πολυπαραγοντικές μεθόδους παλινδρόμησης

Για τον προσδιορισμό του ολικού Cu στην πρόσθετη ύλη ζωοτροφών και στα προμείγματα:

| — | φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621) |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621)

Για τον προσδιορισμό του ολικού Cu στις πρώτες ύλες ζωοτροφών και στις σύνθετες ζωοτροφές:

| — | φασματομετρία ατομικής απορρόφησης (AAS) [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα IV.Γ] ή |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής απορρόφησης (AAS) [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα IV.Γ] ή

| — | φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621) |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621)

Όλα τα ζωικά είδη

—

—

Βοοειδή:

| — | Βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο)· |
| --- | --- |

—

Βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο)·

| — | Λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

Λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο).

Προβατοειδή: 15 (σύνολο).

Αιγοειδή: 35 (σύνολο).

Χοιρίδια:

| — | θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο).

| — | από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο).

Καρκινοειδή: 50 (σύνολο).

Άλλα ζώα: 25 (σύνολο).

| 1. | Η πρόσθετη ύλη ενσωματώνεται σε ζωοτροφή υπό μορφή προμείγματος. |
| --- | --- |

1.

Η πρόσθετη ύλη ενσωματώνεται σε ζωοτροφή υπό μορφή προμείγματος.

| 2. | Για τους χρήστες της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων, οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων ζωοτροφών καθορίζουν επιχειρησιακές διαδικασίες και κατάλληλα οργανωτικά μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι από εισπνοή, δερματική επαφή ή επαφή με τα μάτια, ιδίως εξαιτίας της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα, όπως το νικέλιο. Εάν δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν οι κίνδυνοι σε αποδεκτό επίπεδο με τις εν λόγω διαδικασίες και μέτρα, ο χειρισμός της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων γίνεται με κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας. |
| --- | --- |

2.

Για τους χρήστες της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων, οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων ζωοτροφών καθορίζουν επιχειρησιακές διαδικασίες και κατάλληλα οργανωτικά μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι από εισπνοή, δερματική επαφή ή επαφή με τα μάτια, ιδίως εξαιτίας της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα, όπως το νικέλιο. Εάν δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν οι κίνδυνοι σε αποδεκτό επίπεδο με τις εν λόγω διαδικασίες και μέτρα, ο χειρισμός της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων γίνεται με κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας.

| 3. | Η ετικέτα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:






  — | Για ζωοτροφές προβατοειδών, αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή υπερβαίνει τα 10 mg/kg:

  «Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση σε ορισμένες φυλές προβάτων.» |
| --- | --- | --- |

3.

Η ετικέτα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:

—

Για ζωοτροφές προβατοειδών, αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή υπερβαίνει τα 10 mg/kg:

«Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση σε ορισμένες φυλές προβάτων.»

| — | Για τις ζωοτροφές βοοειδών μετά την έναρξη του μηρυκασμού αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή είναι κάτω από 20 mg/kg:

  «Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια σε χαλκό σε βοοειδή που βόσκουν σε βοσκότοπους με υψηλή περιεκτικότητα σε μολυβδαίνιο ή θείο». |
| --- | --- |

—

Για τις ζωοτροφές βοοειδών μετά την έναρξη του μηρυκασμού αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή είναι κάτω από 20 mg/kg:

«Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια σε χαλκό σε βοοειδή που βόσκουν σε βοσκότοπους με υψηλή περιεκτικότητα σε μολυβδαίνιο ή θείο».

13 Αυγούστου 2028

3b413

—

Χηλικό σύμπλοκο χαλκού(ΙΙ)–γλυκίνης, ένυδρο (στερεό)

Σύσταση πρόσθετης ύλης

Σύσταση πρόσθετης ύλης

Ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού(ΙΙ)–γλυκίνης, σε μορφή σκόνης, με ελάχιστη περιεκτικότητα σε χαλκό 15 % και με μέγιστο ποσοστό υγρασίας 13 %

Χαρακτηρισμός της δραστικής ουσίας

Χαρακτηρισμός της δραστικής ουσίας

Χημικός τύπος: Cu(x)1-3 · nH2O, όπου x = ανιόν γλυκίνης

1-3

2

Αναλυτικές μέθοδοι
   (1)

Αναλυτικές μέθοδοι

1

Για τον ποσοτικό προσδιορισμό της περιεκτικότητας της πρόσθετης ύλης ζωοτροφών σε γλυκίνη:

| — | χρωματογραφία ανταλλαγής ιόντων με παραγώγιση με νινυδρίνη μετά τη στήλη και φωτομετρική ανίχνευση [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα III.ΣΤ] |
| --- | --- |

—

χρωματογραφία ανταλλαγής ιόντων με παραγώγιση με νινυδρίνη μετά τη στήλη και φωτομετρική ανίχνευση [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα III.ΣΤ]

Για τον προσδιορισμό του ολικού Cu στην πρόσθετη ύλη ζωοτροφών και στα προμείγματα:

| — | φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621) |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621)

Για τον προσδιορισμό του ολικού Cu στις πρώτες ύλες ζωοτροφών και στις σύνθετες ζωοτροφές:

| — | φασματομετρία ατομικής απορρόφησης (AAS) [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα IV.Γ] ή |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής απορρόφησης (AAS) [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα IV.Γ] ή

| — | φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621) |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621)

Όλα τα ζωικά είδη

—

—

Βοοειδή:

| — | Βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο)· |
| --- | --- |

—

Βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο)·

| — | Λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

Λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο).

Προβατοειδή: 15 (σύνολο).

Αιγοειδή: 35 (σύνολο).

Χοιρίδια:

| — | θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο).

| — | από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο).

Καρκινοειδή: 50 (σύνολο).

Άλλα ζώα: 25 (σύνολο).

| 1. | Η πρόσθετη ύλη ενσωματώνεται σε ζωοτροφή υπό μορφή προμείγματος. |
| --- | --- |

1.

Η πρόσθετη ύλη ενσωματώνεται σε ζωοτροφή υπό μορφή προμείγματος.

| 2. | Για τους χρήστες της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων, οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων ζωοτροφών καθορίζουν επιχειρησιακές διαδικασίες και κατάλληλα οργανωτικά μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι από εισπνοή, δερματική επαφή ή επαφή με τα μάτια, ιδίως εξαιτίας της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα, όπως το νικέλιο. Εάν δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν οι κίνδυνοι σε αποδεκτό επίπεδο με τις εν λόγω διαδικασίες και μέτρα, ο χειρισμός της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων γίνεται με κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας. |
| --- | --- |

2.

Για τους χρήστες της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων, οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων ζωοτροφών καθορίζουν επιχειρησιακές διαδικασίες και κατάλληλα οργανωτικά μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι από εισπνοή, δερματική επαφή ή επαφή με τα μάτια, ιδίως εξαιτίας της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα, όπως το νικέλιο. Εάν δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν οι κίνδυνοι σε αποδεκτό επίπεδο με τις εν λόγω διαδικασίες και μέτρα, ο χειρισμός της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων γίνεται με κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας.

| 3. | Η ετικέτα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:






  — | Για ζωοτροφές προβατοειδών, αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή υπερβαίνει τα 10 mg/kg:

  «Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση σε ορισμένες φυλές προβάτων.» |
| --- | --- | --- |

3.

Η ετικέτα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:

—

Για ζωοτροφές προβατοειδών, αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή υπερβαίνει τα 10 mg/kg:

«Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση σε ορισμένες φυλές προβάτων.»

| — | Για τις ζωοτροφές βοοειδών μετά την έναρξη του μηρυκασμού αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή είναι κάτω από 20 mg/kg:

  «Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια σε χαλκό σε βοοειδή που βόσκουν σε βοσκότοπους με υψηλή περιεκτικότητα σε μολυβδαίνιο ή θείο». |
| --- | --- |

—

Για τις ζωοτροφές βοοειδών μετά την έναρξη του μηρυκασμού αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή είναι κάτω από 20 mg/kg:

«Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια σε χαλκό σε βοοειδή που βόσκουν σε βοσκότοπους με υψηλή περιεκτικότητα σε μολυβδαίνιο ή θείο».

13 Αυγούστου 2028

3b414

—

Χηλικό σύμπλοκο χαλκού(ΙΙ)–γλυκίνης, ένυδρο (υγρό)

Σύσταση πρόσθετης ύλης

Σύσταση πρόσθετης ύλης

Ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού(ΙΙ)-γλυκίνης, σε μορφή υγρού, με ελάχιστη περιεκτικότητα σε χαλκό 6 %

Χαρακτηρισμός της δραστικής ουσίας

Χαρακτηρισμός της δραστικής ουσίας

Χημικός τύπος: Cu(x)1-3 · nH2O, όπου x = ανιόν γλυκίνης

1-3

2

Αναλυτικές μέθοδοι
   (1)

Αναλυτικές μέθοδοι

1

Για τον ποσοτικό προσδιορισμό της περιεκτικότητας της πρόσθετης ύλης ζωοτροφών σε γλυκίνη:

| — | χρωματογραφία ανταλλαγής ιόντων με παραγώγιση με νινυδρίνη μετά τη στήλη και φωτομετρική ανίχνευση [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα III.ΣΤ] |
| --- | --- |

—

χρωματογραφία ανταλλαγής ιόντων με παραγώγιση με νινυδρίνη μετά τη στήλη και φωτομετρική ανίχνευση [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα III.ΣΤ]

Για τον προσδιορισμό του ολικού Cu στην πρόσθετη ύλη ζωοτροφών και στα προμείγματα:

| — | φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621) |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621)

Για τον προσδιορισμό του ολικού Cu στις πρώτες ύλες ζωοτροφών και στις σύνθετες ζωοτροφές:

| — | φασματομετρία ατομικής απορρόφησης (AAS) [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα IV.Γ] ή |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής απορρόφησης (AAS) [κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009, παράρτημα IV.Γ] ή

| — | φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621) |
| --- | --- |

—

φασματομετρία ατομικής εκπομπής σε επαγωγικά συζευγμένο πλάσμα (ICP-AES) (EN 15510 ή CEN/TS 15621)

Βοοειδή:

| — | Βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο)· |
| --- | --- |

—

Βοοειδή πριν από την έναρξη του μηρυκασμού: 15 (σύνολο)·

| — | Λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

Λοιπά βοοειδή: 30 (σύνολο).

Προβατοειδή: 15 (σύνολο).

Αιγοειδή: 35 (σύνολο).

Χοιρίδια:

| — | θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

θηλάζοντα και απογαλακτισμένα έως και 4 εβδομάδες μετά τον απογαλακτισμό: 150 (σύνολο).

| — | από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο). |
| --- | --- |

—

από την 5η έως και την 8η εβδομάδα μετά τον απογαλακτισμό: 100 (σύνολο).

Καρκινοειδή: 50 (σύνολο).

Άλλα ζώα: 25 (σύνολο).

| 1. | Το ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού(ΙΙ)–γλυκίνης (υγρό) μπορεί να διατίθεται στην αγορά και να χρησιμοποιείται ως πρόσθετη ύλη με τη μορφή παρασκευάσματος. |
| --- | --- |

1.

Το ένυδρο χηλικό σύμπλοκο χαλκού(ΙΙ)–γλυκίνης (υγρό) μπορεί να διατίθεται στην αγορά και να χρησιμοποιείται ως πρόσθετη ύλη με τη μορφή παρασκευάσματος.

| 2. | Η πρόσθετη ύλη ενσωματώνεται σε ζωοτροφή υπό μορφή προμείγματος. |
| --- | --- |

2.

Η πρόσθετη ύλη ενσωματώνεται σε ζωοτροφή υπό μορφή προμείγματος.

| 3. | Για τους χρήστες της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων, οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων ζωοτροφών καθορίζουν επιχειρησιακές διαδικασίες και κατάλληλα οργανωτικά μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι από εισπνοή, δερματική επαφή ή επαφή με τα μάτια, ιδίως εξαιτίας της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα, όπως το νικέλιο. Εάν δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν οι κίνδυνοι σε αποδεκτό επίπεδο με τις εν λόγω διαδικασίες και μέτρα, ο χειρισμός της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων γίνεται με κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας. |
| --- | --- |

3.

Για τους χρήστες της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων, οι υπεύθυνοι των επιχειρήσεων ζωοτροφών καθορίζουν επιχειρησιακές διαδικασίες και κατάλληλα οργανωτικά μέτρα προκειμένου να αντιμετωπίζονται οι ενδεχόμενοι κίνδυνοι από εισπνοή, δερματική επαφή ή επαφή με τα μάτια, ιδίως εξαιτίας της περιεκτικότητας σε βαρέα μέταλλα, όπως το νικέλιο. Εάν δεν είναι δυνατόν να περιοριστούν οι κίνδυνοι σε αποδεκτό επίπεδο με τις εν λόγω διαδικασίες και μέτρα, ο χειρισμός της πρόσθετης ύλης και των προμειγμάτων γίνεται με κατάλληλα μέσα ατομικής προστασίας.

| 4. | Η ετικέτα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:






  — | Για ζωοτροφές προβατοειδών, αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή υπερβαίνει τα 10 mg/kg:

  «Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση σε ορισμένες φυλές προβάτων.» |
| --- | --- | --- |

4.

Η ετικέτα περιλαμβάνει τις ακόλουθες πληροφορίες:

—

Για ζωοτροφές προβατοειδών, αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή υπερβαίνει τα 10 mg/kg:

«Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει δηλητηρίαση σε ορισμένες φυλές προβάτων.»

| — | Για τις ζωοτροφές βοοειδών μετά την έναρξη του μηρυκασμού αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή είναι κάτω από 20 mg/kg:

  «Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια σε χαλκό σε βοοειδή που βόσκουν σε βοσκότοπους με υψηλή περιεκτικότητα σε μολυβδαίνιο ή θείο». |
| --- | --- |

—

Για τις ζωοτροφές βοοειδών μετά την έναρξη του μηρυκασμού αν το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή είναι κάτω από 20 mg/kg:

«Το επίπεδο χαλκού στη ζωοτροφή αυτή μπορεί να προκαλέσει ανεπάρκεια σε χαλκό σε βοοειδή που βόσκουν σε βοσκότοπους με υψηλή περιεκτικότητα σε μολυβδαίνιο ή θείο».

13 Αυγούστου 2028

---

(1)  Πληροφορίες σχετικά με τις αναλυτικές μεθόδους διατίθενται στην ακόλουθη διεύθυνση του εργαστηρίου αναφοράς: https://ec.europa.eu/jrc/en/eurl/feed-additives/evaluation-reports

1

(2)  Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 152/2009 της Επιτροπής, της 27ης Ιανουαρίου 2009, για τον καθορισμό μεθόδων δειγματοληψίας και ανάλυσης για τον επίσημο έλεγχο των ζωοτροφών (ΕΕ L 54 της 26.2.2009, σ. 1).

2

---

ΑΠΟΦΑΣΕΙΣ

| 24.7.2018 | EL | Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης | L 186/25 |
| --- | --- | --- | --- |

24.7.2018

EL

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

L 186/25

---

ΑΠΟΦΑΣΗ (ΕΕ) 2018/1040 ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

της 16ης Ιουνίου 2017

σχετικά με την κρατική ενίσχυση SA.32544 (2011/C) που χορήγησε η Ελλάδα υπέρ του ελληνικού ομίλου σιδηροδρόμων ΤΡΑΙΝΟΣΕ Α.Ε.

[κοινοποιηθείσα υπό τον αριθμό C(2017) 4047]

(Το κείμενο στην αγγλική γλώσσα είναι το μόνο αυθεντικό)

(Κείμενο που παρουσιάζει ενδιαφέρον για τον ΕΟΧ)

Η ΕΥΡΩΠΑΪΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ,

Έχοντας υπόψη τη Συνθήκη για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, και ιδίως το άρθρο 108 παράγραφος 2 πρώτο εδάφιο,

Έχοντας υπόψη τη συμφωνία για τον Ευρωπαϊκό Οικονομικό Χώρο, και ιδίως το άρθρο 62 παράγραφος 1 στοιχείο α),

Αφού κάλεσε τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους,

Εκτιμώντας τα ακόλουθα:

1.   ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑ

| (1) | Με την επιστολή της 9ης Φεβρουαρίου 2011, η Ελλάδα κοινοποίησε στην Επιτροπή ορισμένα μέτρα υπέρ του ελληνικού ομίλου σιδηροδρόμων – ΤΡΑΙΝΟΣΕ Α.Ε. («ΤΡΑΙΝΟΣΕ»). |
| --- | --- |

(1)

Με την επιστολή της 9ης Φεβρουαρίου 2011, η Ελλάδα κοινοποίησε στην Επιτροπή ορισμένα μέτρα υπέρ του ελληνικού ομίλου σιδηροδρόμων – ΤΡΑΙΝΟΣΕ Α.Ε. («ΤΡΑΙΝΟΣΕ»).

| (2) | Με τις επιστολές της 23ης Μαρτίου 2011 και της 5ης Ιουλίου 2011, η Επιτροπή ζήτησε περαιτέρω πληροφορίες σχετικά με τα κοινοποιηθέντα μέτρα, τις οποίες η Ελλάδα παρείχε με τις επιστολές της 6ης Μαΐου 2011 και της 5ης Οκτωβρίου 2011. |
| --- | --- |

(2)

Με τις επιστολές της 23ης Μαρτίου 2011 και της 5ης Ιουλίου 2011, η Επιτροπή ζήτησε περαιτέρω πληροφορίες σχετικά με τα κοινοποιηθέντα μέτρα, τις οποίες η Ελλάδα παρείχε με τις επιστολές της 6ης Μαΐου 2011 και της 5ης Οκτωβρίου 2011.

| (3) | Με την επιστολή της 13ης Ιουλίου 2011, η Επιτροπή ενημέρωσε την Ελλάδα για την απόφασή της να κινήσει τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 108 παράγραφος 2 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης («Συνθήκη») σχετικά με τα κοινοποιηθέντα μέτρα («απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας») (1). Με την επιστολή της 13ης Σεπτεμβρίου 2011, η Ελλάδα υπέβαλε παρατηρήσεις επί της απόφασης για την κίνηση της διαδικασίας. Η Επιτροπή κάλεσε τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους επί της απόφασης για την κίνηση της διαδικασίας. |
| --- | --- |

(3)

Με την επιστολή της 13ης Ιουλίου 2011, η Επιτροπή ενημέρωσε την Ελλάδα για την απόφασή της να κινήσει τη διαδικασία που προβλέπεται στο άρθρο 108 παράγραφος 2 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης («Συνθήκη») σχετικά με τα κοινοποιηθέντα μέτρα («απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας») (1). Με την επιστολή της 13ης Σεπτεμβρίου 2011, η Ελλάδα υπέβαλε παρατηρήσεις επί της απόφασης για την κίνηση της διαδικασίας. Η Επιτροπή κάλεσε τους ενδιαφερόμενους να υποβάλουν τις παρατηρήσεις τους επί της απόφασης για την κίνηση της διαδικασίας.

1

| (4) | Με τις επιστολές της 21ης Δεκεμβρίου 2011, 14ης Φεβρουαρίου 2012, 16ης Μαρτίου 2012, 23ης Μαρτίου 2012, 11ης Ιουνίου 2012, 25ης Οκτωβρίου 2012, 7ης Φεβρουαρίου 2013, 12ης Μαρτίου 2013, 24ης Ιουλίου 2015, 28ης Ιανουαρίου 2016, 21ης Απριλίου 2016, 10ης Οκτωβρίου 2016 και 13ης Φεβρουαρίου 2017, η Επιτροπή ζήτησε περαιτέρω πληροφορίες από την Ελλάδα. |
| --- | --- |

(4)

Με τις επιστολές της 21ης Δεκεμβρίου 2011, 14ης Φεβρουαρίου 2012, 16ης Μαρτίου 2012, 23ης Μαρτίου 2012, 11ης Ιουνίου 2012, 25ης Οκτωβρίου 2012, 7ης Φεβρουαρίου 2013, 12ης Μαρτίου 2013, 24ης Ιουλίου 2015, 28ης Ιανουαρίου 2016, 21ης Απριλίου 2016, 10ης Οκτωβρίου 2016 και 13ης Φεβρουαρίου 2017, η Επιτροπή ζήτησε περαιτέρω πληροφορίες από την Ελλάδα.

| (5) | Η Ελλάδα παρέσχε στην Επιτροπή περαιτέρω πληροφορίες με τις επιστολές της 5ης Οκτωβρίου 2011, 20ής Ιανουαρίου 2012, 14ης Μαΐου 2012, 4ης Ιουλίου 2012, 26ης Μαρτίου 2013, 26ης Αυγούστου 2015, 15ης Φεβρουαρίου 2016, 10ης Μαρτίου 2016, 23ης Μαΐου 2016, 2ας Δεκεμβρίου 2016, 5ης Δεκεμβρίου 2016, 9ης Δεκεμβρίου 2016, 31ης Ιανουαρίου 2017 και 27ης Μαρτίου 2017. |
| --- | --- |

(5)

Η Ελλάδα παρέσχε στην Επιτροπή περαιτέρω πληροφορίες με τις επιστολές της 5ης Οκτωβρίου 2011, 20ής Ιανουαρίου 2012, 14ης Μαΐου 2012, 4ης Ιουλίου 2012, 26ης Μαρτίου 2013, 26ης Αυγούστου 2015, 15ης Φεβρουαρίου 2016, 10ης Μαρτίου 2016, 23ης Μαΐου 2016, 2ας Δεκεμβρίου 2016, 5ης Δεκεμβρίου 2016, 9ης Δεκεμβρίου 2016, 31ης Ιανουαρίου 2017 και 27ης Μαρτίου 2017.

| (6) | Με την επιστολή της 1ης Ιουλίου 2013, η Ελλάδα γνωστοποίησε στην Επιτροπή ότι είχε αποφασίσει να αποσύρει το μέτρο σχετικά με τη μεταβίβαση της κυριότητας πέντε τερματικών σταθμών από τον Οργανισμό Σιδηροδρόμων Ελλάδος («Ο.Σ.Ε.» ή «ΟΣΕ») στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ (μέτρο 6 όπως περιγράφεται στο τμήμα 3.6). Με την επιστολή της 9ης Δεκεμβρίου 2016, η Ελλάδα γνωστοποίησε στην Επιτροπή το γεγονός ότι είχε αποφασίσει να αποσύρει το μέτρο σχετικά με τη δεύτερη δόση αύξησης του μετοχικού κεφαλαίου ύψους 65 εκατ. EUR υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ (μέτρο 2 όπως περιγράφεται στο τμήμα 3.2). |
| --- | --- |

(6)

Με την επιστολή της 1ης Ιουλίου 2013, η Ελλάδα γνωστοποίησε στην Επιτροπή ότι είχε αποφασίσει να αποσύρει το μέτρο σχετικά με τη μεταβίβαση της κυριότητας πέντε τερματικών σταθμών από τον Οργανισμό Σιδηροδρόμων Ελλάδος («Ο.Σ.Ε.» ή «ΟΣΕ») στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ (μέτρο 6 όπως περιγράφεται στο τμήμα 3.6). Με την επιστολή της 9ης Δεκεμβρίου 2016, η Ελλάδα γνωστοποίησε στην Επιτροπή το γεγονός ότι είχε αποφασίσει να αποσύρει το μέτρο σχετικά με τη δεύτερη δόση αύξησης του μετοχικού κεφαλαίου ύψους 65 εκατ. EUR υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ (μέτρο 2 όπως περιγράφεται στο τμήμα 3.2).

| (7) | Με την επιστολή της 2ας Δεκεμβρίου 2016, η Ελλάδα δέχτηκε κατ' εξαίρεση να εκδοθεί η παρούσα απόφαση μόνο στην αγγλική γλώσσα. |
| --- | --- |

(7)

Με την επιστολή της 2ας Δεκεμβρίου 2016, η Ελλάδα δέχτηκε κατ' εξαίρεση να εκδοθεί η παρούσα απόφαση μόνο στην αγγλική γλώσσα.

2.   ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΩΝ ΜΕΤΡΩΝ

ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΩΝ ΜΕΤΡΩΝ

| (8) | Δικαιούχος των μέτρων είναι η ΤΡΑΙΝΟΣΕ, η ελληνική κατεστημένη επιχείρηση επιβατικών και εμπορευματικών σιδηροδρομικών μεταφορών που ανήκει κατά 100 % στο κράτος. |
| --- | --- |

(8)

Δικαιούχος των μέτρων είναι η ΤΡΑΙΝΟΣΕ, η ελληνική κατεστημένη επιχείρηση επιβατικών και εμπορευματικών σιδηροδρομικών μεταφορών που ανήκει κατά 100 % στο κράτος.

| (9) | Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ ιδρύθηκε το 2005, ως θυγατρική του ΟΣΕ. Τον Δεκέμβριο του 2008, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ κατέστη χωριστή νομική οντότητα, απόλυτα ανεξάρτητη από τον ΟΣΕ. |
| --- | --- |

(9)

Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ ιδρύθηκε το 2005, ως θυγατρική του ΟΣΕ. Τον Δεκέμβριο του 2008, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ κατέστη χωριστή νομική οντότητα, απόλυτα ανεξάρτητη από τον ΟΣΕ.

| (10) | Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ είναι ο μοναδικός πάροχος υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών στην Ελλάδα. Παρέχει επίσης υπηρεσίες διεθνών μεταφορών με λεωφορεία. |
| --- | --- |

(10)

Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ είναι ο μοναδικός πάροχος υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών στην Ελλάδα. Παρέχει επίσης υπηρεσίες διεθνών μεταφορών με λεωφορεία.

| (11) | Από το 2008, η οικονομική κατάσταση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ εμφανίζει σταθερή επιδείνωση. Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ έχει επηρεαστεί από την οικονομική κατάσταση της Ελλάδας και έχει αντιμετωπίσει σοβαρές διαταραχές, όπως μείωση της ζήτησης υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών, τόσο επιβατικών όσο και εμπορευματικών, λόγω της παύσης των δραστηριοτήτων ορισμένων επιχειρήσεων και της αδυναμίας ορισμένων εταιρειών να πληρώνουν τους λογαριασμούς τους. Μεταξύ των ετών 2008 και 2012, τα διανυθέντα επιβατοχιλιόμετρα μειώθηκαν κατά 49 %, ενώ τα εμπορευματικά τονοχιλιόμετρα σημείωσαν πτώση της τάξης του 64 %. Η κατάσταση αυτή είχε ως αποτέλεσμα τη μείωση των λειτουργικών εσόδων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. |
| --- | --- |

(11)

Από το 2008, η οικονομική κατάσταση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ εμφανίζει σταθερή επιδείνωση. Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ έχει επηρεαστεί από την οικονομική κατάσταση της Ελλάδας και έχει αντιμετωπίσει σοβαρές διαταραχές, όπως μείωση της ζήτησης υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών, τόσο επιβατικών όσο και εμπορευματικών, λόγω της παύσης των δραστηριοτήτων ορισμένων επιχειρήσεων και της αδυναμίας ορισμένων εταιρειών να πληρώνουν τους λογαριασμούς τους. Μεταξύ των ετών 2008 και 2012, τα διανυθέντα επιβατοχιλιόμετρα μειώθηκαν κατά 49 %, ενώ τα εμπορευματικά τονοχιλιόμετρα σημείωσαν πτώση της τάξης του 64 %. Η κατάσταση αυτή είχε ως αποτέλεσμα τη μείωση των λειτουργικών εσόδων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

| (12) | Κατά την περίοδο μεταξύ 2008 και 2012, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ είχε αρνητικά κέρδη προ τόκων, φόρων και αποσβέσεων (EBITDA). Επιπλέον, είχε αρνητικά ίδια κεφάλαια και αυξανόμενο χρέος έως το τέλος του 2013, όπως συνοψίζεται στον πίνακα 1 κατωτέρω. Παρότι η εταιρεία ήταν επιλέξιμη για διάλυση σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία τουλάχιστον από το 2008, το κράτος, ως αποκλειστικός ιδιοκτήτης, επέλεξε να μην προχωρήσει στη διάλυση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

  Πίνακας 1


  Επισκόπηση βασικών οικονομικών δεικτών της ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την περίοδο 2008-2015














  (σε εκατ. EUR) |
| --- | --- |
| | 2008 | 2009 | 2010 | 2011 | 2012 | 2013 | 2014 | 2015 |
| Κύκλος εργασιών | 108,0 | 98,7 | 102,7 | 84,6 | 82,9 | 75,7 | 77,9 | 68,7 |
| EBITDA (2) | – 233,0 | – 231,5 | – 187,5 | – 33,5 | – 0,25 | 1,1 | 0,1 | 1,6 |
| Τόκοι | 0,05 | 0,05 | 0,1 | 0,09 | 0,1 | 0,2 | 0,1 | 0,1 |
| EBT | – 232,2 | – 231,1 | – 187,3 | – 33,6 | – 0,3 | 1,95 | 1,5 | 2,8 |
| Συσσωρευμένες ζημίες | 424,5 | 655,6 | 842,9 | 876,5 | 876,2 | 874,2 | 873,1 | 870,6 |
| Εγγεγραμμένο κεφάλαιο | 153,0 | 213,0 | 213,0 | 213,0 | 213,0 | 213,0 | 213,0 | 213,0 |
| Ίδια κεφάλαια | – 271,5 | – 442,6 | – 629,9 | – 663,4 | – 663,2 | – 661,2 | – 660,0 | – 657,6 |
| Χρέος | 375,6 | 566,6 | 779,9 | 828,7 | 861,4 | 882,6 | 792,0 | 789,5 |
| Δείκτης χρεών/ίδια κεφάλαια | – 1,38 | – 1,28 | – 1,23 | – 1,25 | – 1,29 | – 1,33 | – 1,2 | – 1,2 |

(12)

Κατά την περίοδο μεταξύ 2008 και 2012, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ είχε αρνητικά κέρδη προ τόκων, φόρων και αποσβέσεων (EBITDA). Επιπλέον, είχε αρνητικά ίδια κεφάλαια και αυξανόμενο χρέος έως το τέλος του 2013, όπως συνοψίζεται στον πίνακα 1 κατωτέρω. Παρότι η εταιρεία ήταν επιλέξιμη για διάλυση σύμφωνα με την ελληνική νομοθεσία τουλάχιστον από το 2008, το κράτος, ως αποκλειστικός ιδιοκτήτης, επέλεξε να μην προχωρήσει στη διάλυση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

Πίνακας 1

Πίνακας 1

Επισκόπηση βασικών οικονομικών δεικτών της ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την περίοδο 2008-2015

Επισκόπηση βασικών οικονομικών δεικτών της ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την περίοδο 2008-2015

(σε εκατ. EUR)

2008

2009

2010

2011

2012

2013

2014

2015

Κύκλος εργασιών

108,0

98,7

102,7

84,6

82,9

75,7

77,9

68,7

EBITDA (2)

2

– 233,0

– 231,5

– 187,5

– 33,5

– 0,25

1,1

0,1

1,6

Τόκοι

0,05

0,05

0,1

0,09

0,1

0,2

0,1

0,1

EBT

– 232,2

– 231,1

– 187,3

– 33,6

– 0,3

1,95

1,5

2,8

Συσσωρευμένες ζημίες

424,5

655,6

842,9

876,5

876,2

874,2

873,1

870,6

Εγγεγραμμένο κεφάλαιο

153,0

213,0

213,0

213,0

213,0

213,0

213,0

213,0

Ίδια κεφάλαια

– 271,5

– 442,6

– 629,9

– 663,4

– 663,2

– 661,2

– 660,0

– 657,6

Χρέος

375,6

566,6

779,9

828,7

861,4

882,6

792,0

789,5

Δείκτης χρεών/ίδια κεφάλαια

– 1,38

– 1,28

– 1,23

– 1,25

– 1,29

– 1,33

– 1,2

– 1,2

| (13) | Στις 3 Μαΐου 2010, προκειμένου να λάβει δάνεια χρηματοδοτικής συνδρομής από την ΕΕ και το ΔΝΤ, η Ελλάδα υπέγραψε μνημόνιο συνεννόησης («ΜΣ») (3) με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο («Τρόικα»). Το ΜΣ απαιτούσε την ιδιωτικοποίηση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ από το 2010 (4). |
| --- | --- |

(13)

Στις 3 Μαΐου 2010, προκειμένου να λάβει δάνεια χρηματοδοτικής συνδρομής από την ΕΕ και το ΔΝΤ, η Ελλάδα υπέγραψε μνημόνιο συνεννόησης («ΜΣ») (3) με την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο («Τρόικα»). Το ΜΣ απαιτούσε την ιδιωτικοποίηση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ από το 2010 (4).

3

4

| (14) | Το πρόγραμμα μακροοικονομικής ανάκαμψης της Ελλάδας συνίσταται σε μέτρα που παρατίθενται λεπτομερώς στο ΜΣ και από τα οποία εξαρτάται η παροχή χρηματοδοτικής συνδρομής από την ΕΕ και το ΔΝΤ, δηλαδή μεταρρυθμίσεις στις οποίες η Ελλάδα δεσμεύθηκε να προβεί προκειμένου να αντιμετωπίσει τις οικονομικές προκλήσεις της. Στο πρόγραμμα μακροοικονομικής ανάκαμψης, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ έχει προσδιοριστεί ως χρήζουσα αναδιάρθρωσης λόγω της συστημικής σημασίας της για την ελληνική οικονομία. Από το 2010, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ έχει ενταχθεί επίσης στο πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων (5) της Ελλάδας, την υλοποίηση του οποίου έχει αναλάβει το Ταμείο Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου ΑΕ (6), («ΤΑΙΠΕΔ»), το οποίο ανήκει κατά 100 % στο ελληνικό κράτος. |
| --- | --- |

(14)

Το πρόγραμμα μακροοικονομικής ανάκαμψης της Ελλάδας συνίσταται σε μέτρα που παρατίθενται λεπτομερώς στο ΜΣ και από τα οποία εξαρτάται η παροχή χρηματοδοτικής συνδρομής από την ΕΕ και το ΔΝΤ, δηλαδή μεταρρυθμίσεις στις οποίες η Ελλάδα δεσμεύθηκε να προβεί προκειμένου να αντιμετωπίσει τις οικονομικές προκλήσεις της. Στο πρόγραμμα μακροοικονομικής ανάκαμψης, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ έχει προσδιοριστεί ως χρήζουσα αναδιάρθρωσης λόγω της συστημικής σημασίας της για την ελληνική οικονομία. Από το 2010, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ έχει ενταχθεί επίσης στο πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων (5) της Ελλάδας, την υλοποίηση του οποίου έχει αναλάβει το Ταμείο Αξιοποίησης Ιδιωτικής Περιουσίας του Δημοσίου ΑΕ (6), («ΤΑΙΠΕΔ»), το οποίο ανήκει κατά 100 % στο ελληνικό κράτος.

5

6

| (15) | Στις 18 Ιανουαρίου 2013, η Ελλάδα αποφάσισε να προχωρήσει στην ιδιωτικοποίηση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ μέσω της πώλησης μετοχών που αντιπροσώπευαν το 100 % του μετοχικού κεφαλαίου της εταιρείας (7). Στις 5 Απριλίου 2013, η Ελλάδα μεταβίβασε όλες τις μετοχές της ΤΡΑΙΝΟΣΕ στο ΤΑΙΠΕΔ. Στις 28 Ιουνίου 2013, το Διοικητικό Συμβούλιο του ΤΑΙΠΕΔ ενέκρινε τη διαδικασία, το χρονοδιάγραμμα και τους όρους πώλησης του 100 % του μετοχικού κεφαλαίου της ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε επενδυτή ο οποίος θα επιλεγόταν με δημόσια πρόσκληση υποβολής προσφορών. Στη συνέχεια, το ΤΑΙΠΕΔ δημοσίευσε την πρόσκληση υποβολής προσφορών για την ιδιωτικοποίηση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ (8). Παρότι τρεις επενδυτές υπέβαλαν εκδήλωση ενδιαφέροντος, κανείς εξ αυτών δεν υπέβαλε δεσμευτική προσφορά για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ. |
| --- | --- |

(15)

Στις 18 Ιανουαρίου 2013, η Ελλάδα αποφάσισε να προχωρήσει στην ιδιωτικοποίηση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ μέσω της πώλησης μετοχών που αντιπροσώπευαν το 100 % του μετοχικού κεφαλαίου της εταιρείας (7). Στις 5 Απριλίου 2013, η Ελλάδα μεταβίβασε όλες τις μετοχές της ΤΡΑΙΝΟΣΕ στο ΤΑΙΠΕΔ. Στις 28 Ιουνίου 2013, το Διοικητικό Συμβούλιο του ΤΑΙΠΕΔ ενέκρινε τη διαδικασία, το χρονοδιάγραμμα και τους όρους πώλησης του 100 % του μετοχικού κεφαλαίου της ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε επενδυτή ο οποίος θα επιλεγόταν με δημόσια πρόσκληση υποβολής προσφορών. Στη συνέχεια, το ΤΑΙΠΕΔ δημοσίευσε την πρόσκληση υποβολής προσφορών για την ιδιωτικοποίηση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ (8). Παρότι τρεις επενδυτές υπέβαλαν εκδήλωση ενδιαφέροντος, κανείς εξ αυτών δεν υπέβαλε δεσμευτική προσφορά για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

7

8

| (16) | Η διαδικασία ιδιωτικοποίησης κινήθηκε εκ νέου τον Ιανουάριο του 2016. Στις 26 Ιουλίου 2016, η Ferrovie Dello Stato Italiane SpA («TRENITALIA»), κρατική εταιρεία συμμετοχών η οποία διαχειρίζεται την υποδομή και τις υπηρεσίες μεταφορών του ιταλικού σιδηροδρομικού δικτύου, υπέβαλε δεσμευτική προσφορά για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Το συμφωνηθέν τίμημα για την ιδιωτικοποίηση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ είναι 45 εκατ. EUR. Η σύμβαση αγοραπωλησίας υπεγράφη μεταξύ του ΤΑΙΠΕΔ και της TRENITALIA στις 18 Ιανουαρίου 2017 και η συναλλαγή αναμένεται να ολοκληρωθεί μετά την έκδοση της παρούσας απόφασης. |
| --- | --- |

(16)

Η διαδικασία ιδιωτικοποίησης κινήθηκε εκ νέου τον Ιανουάριο του 2016. Στις 26 Ιουλίου 2016, η Ferrovie Dello Stato Italiane SpA («TRENITALIA»), κρατική εταιρεία συμμετοχών η οποία διαχειρίζεται την υποδομή και τις υπηρεσίες μεταφορών του ιταλικού σιδηροδρομικού δικτύου, υπέβαλε δεσμευτική προσφορά για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Το συμφωνηθέν τίμημα για την ιδιωτικοποίηση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ είναι 45 εκατ. EUR. Η σύμβαση αγοραπωλησίας υπεγράφη μεταξύ του ΤΑΙΠΕΔ και της TRENITALIA στις 18 Ιανουαρίου 2017 και η συναλλαγή αναμένεται να ολοκληρωθεί μετά την έκδοση της παρούσας απόφασης.

3.   ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΜΕΤΡΩΝ ΚΑΙ ΛΟΓΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΑΣΗ ΚΙΝΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ

ΠΕΡΙΓΡΑΦΗ ΤΩΝ ΜΕΤΡΩΝ ΚΑΙ ΛΟΓΟΙ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΑΣΗ ΚΙΝΗΣΗΣ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ

| (17) | Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή προσδιόρισε τα ακόλουθα μέτρα ως μέτρα που ενδεχομένως συνιστούν κρατική ενίσχυση υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ:






  α) | Μέτρο 1: Διαγραφή χρεών. |
| --- | --- | --- |

(17)

Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή προσδιόρισε τα ακόλουθα μέτρα ως μέτρα που ενδεχομένως συνιστούν κρατική ενίσχυση υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ:

α)

Μέτρο 1: Διαγραφή χρεών.

| β) | Μέτρο 2: Αύξηση μετοχικού κεφαλαίου. |
| --- | --- |

β)

Μέτρο 2: Αύξηση μετοχικού κεφαλαίου.

| γ) | Μέτρο 3: Ετήσιες επιχορηγήσεις προς την ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την περίοδο 2011-2013. |
| --- | --- |

γ)

Μέτρο 3: Ετήσιες επιχορηγήσεις προς την ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την περίοδο 2011-2013.

| δ) | Μέτρο 4: Μεταφορά εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα. |
| --- | --- |

δ)

Μέτρο 4: Μεταφορά εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα.

| ε) | Μέτρο 5: Συμβάσεις επιπέδου υπηρεσιών (ΣΕΥ) μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ. |
| --- | --- |

ε)

Μέτρο 5: Συμβάσεις επιπέδου υπηρεσιών (ΣΕΥ) μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ.

| στ) | Μέτρο 6: Μεταβίβαση εμπορευματικών τερματικών σταθμών από τον ΟΣΕ στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ. |
| --- | --- |

στ)

Μέτρο 6: Μεταβίβαση εμπορευματικών τερματικών σταθμών από τον ΟΣΕ στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

3.1.   Μέτρο 1: Διαγραφή χρεών

Μέτρο 1: Διαγραφή χρεών

| (18) | Η Ελλάδα προβλέπει διαγραφή χρέους ύψους 748,6 εκατ. EUR προς τον ΟΣΕ για τέλη υποδομής, παροχή και συντήρηση τροχαίου υλικού και άλλες υπηρεσίες, το οποίο είχε συσσωρευτεί για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ κατά την περίοδο 2007-2010, όπως φαίνεται στον πίνακα 2. Η διαγραφή χρέους δεν έχει εφαρμοστεί ακόμη και υπόκειται στην έγκριση της Επιτροπής.

  Πίνακας 2


  Εξέλιξη του χρέους της ΤΡΑΙΝΟΣΕ προς τον ΟΣΕ την περίοδο 2007-2010
   (9)








  (σε εκατ. EUR) |
| --- | --- |
| Έτος | Χρέος | Συσσωρευμένο χρέος |
| 2007 | 120,9 | 120,9 |
| 2008 | 212,6 | 333,5 |
| 2009 | 206,0 | 539,5 |
| 2010 | 209,1 | 748,0 |

(18)

Η Ελλάδα προβλέπει διαγραφή χρέους ύψους 748,6 εκατ. EUR προς τον ΟΣΕ για τέλη υποδομής, παροχή και συντήρηση τροχαίου υλικού και άλλες υπηρεσίες, το οποίο είχε συσσωρευτεί για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ κατά την περίοδο 2007-2010, όπως φαίνεται στον πίνακα 2. Η διαγραφή χρέους δεν έχει εφαρμοστεί ακόμη και υπόκειται στην έγκριση της Επιτροπής.

Πίνακας 2

Πίνακας 2

Εξέλιξη του χρέους της ΤΡΑΙΝΟΣΕ προς τον ΟΣΕ την περίοδο 2007-2010
   (9)

Εξέλιξη του χρέους της ΤΡΑΙΝΟΣΕ προς τον ΟΣΕ την περίοδο 2007-2010

9

(σε εκατ. EUR)

Έτος

Χρέος

Συσσωρευμένο χρέος

2007

120,9

120,9

2008

212,6

333,5

2009

206,0

539,5

2010

209,1

748,0

| (19) | Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή έκρινε ότι η διαγραφή χρεών συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης και εξέφρασε αμφιβολίες σχετικά με το κατά πόσον η ενίσχυση είναι συμβατή με την εσωτερική αγορά. Ειδικότερα, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες σχετικά με το κατά πόσον η διαγραφή των χρεών της ΤΡΑΙΝΟΣΕ προς τον ΟΣΕ μπορεί να θεωρηθεί ως αντιστάθμιση χορηγούμενη στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την υποχρέωση παροχής δημόσιας υπηρεσίας (ΥΔΥ) απουσία πράξης ανάθεσης και εκ των προτέρων καθορισμού του ποσού της αντιστάθμισης. |
| --- | --- |

(19)

Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή έκρινε ότι η διαγραφή χρεών συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης και εξέφρασε αμφιβολίες σχετικά με το κατά πόσον η ενίσχυση είναι συμβατή με την εσωτερική αγορά. Ειδικότερα, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες σχετικά με το κατά πόσον η διαγραφή των χρεών της ΤΡΑΙΝΟΣΕ προς τον ΟΣΕ μπορεί να θεωρηθεί ως αντιστάθμιση χορηγούμενη στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την υποχρέωση παροχής δημόσιας υπηρεσίας (ΥΔΥ) απουσία πράξης ανάθεσης και εκ των προτέρων καθορισμού του ποσού της αντιστάθμισης.

3.2.   Μέτρο 2: Αύξηση μετοχικού κεφαλαίου

Μέτρο 2: Αύξηση μετοχικού κεφαλαίου

| (20) | Το 2009, η Ελλάδα προέβη σε αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου της ΤΡΑΙΝΟΣΕ κατά 60 εκατ. EUR. |
| --- | --- |

(20)

Το 2009, η Ελλάδα προέβη σε αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου της ΤΡΑΙΝΟΣΕ κατά 60 εκατ. EUR.

| (21) | Η Ελλάδα έχει ενημερώσει την Επιτροπή ότι η αρχικώς προγραμματισμένη δεύτερη δόση αύξησης του μετοχικού κεφαλαίου, ύψους 65 εκατ. EUR, δεν έχει καταβληθεί ούτε πρόκειται να καταβληθεί· για τον λόγο αυτό, θα πρέπει να θεωρηθεί ως αποσυρθείσα. |
| --- | --- |

(21)

Η Ελλάδα έχει ενημερώσει την Επιτροπή ότι η αρχικώς προγραμματισμένη δεύτερη δόση αύξησης του μετοχικού κεφαλαίου, ύψους 65 εκατ. EUR, δεν έχει καταβληθεί ούτε πρόκειται να καταβληθεί· για τον λόγο αυτό, θα πρέπει να θεωρηθεί ως αποσυρθείσα.

| (22) | Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν το 2009 ένας φορέας της οικονομίας της αγοράς («ΦΟΑ») θα είχε εισφέρει κεφάλαια στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεδομένης της δυσχερούς οικονομικής κατάστασης της εταιρείας. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή έκρινε ότι η αύξηση μετοχικού κεφαλαίου συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης και εξέφρασε αμφιβολίες σχετικά με το κατά πόσον η ενίσχυση είναι συμβατή με την εσωτερική αγορά. |
| --- | --- |

(22)

Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν το 2009 ένας φορέας της οικονομίας της αγοράς («ΦΟΑ») θα είχε εισφέρει κεφάλαια στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεδομένης της δυσχερούς οικονομικής κατάστασης της εταιρείας. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή έκρινε ότι η αύξηση μετοχικού κεφαλαίου συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης και εξέφρασε αμφιβολίες σχετικά με το κατά πόσον η ενίσχυση είναι συμβατή με την εσωτερική αγορά.

3.3.   Μέτρο 3: Ετήσιες επιχορηγήσεις προς την ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την περίοδο 2011-2013

Μέτρο 3: Ετήσιες επιχορηγήσεις προς την ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την περίοδο 2011-2013

| (23) | Σύμφωνα με τις διατάξεις του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1370/2007 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (10), οι ετήσιες επιχορηγήσεις προς την ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την παροχή υπηρεσιών επιβατικών μεταφορών περιορίστηκαν στο ποσό των 50 εκατ. EUR την περίοδο 2011 έως 2013. |
| --- | --- |

(23)

Σύμφωνα με τις διατάξεις του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1370/2007 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου (10), οι ετήσιες επιχορηγήσεις προς την ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την παροχή υπηρεσιών επιβατικών μεταφορών περιορίστηκαν στο ποσό των 50 εκατ. EUR την περίοδο 2011 έως 2013.

10

| (24) | Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, λόγω της έλλειψης επαρκών πληροφοριών, η Επιτροπή εξέφρασε την άποψη ότι η επικαλούμενη αντιστάθμιση ΥΔΥ υπό μορφή ετήσιων επιχορηγήσεων ενδέχεται να συνιστά αδικαιολόγητο οικονομικό πλεονέκτημα υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή διατύπωσε την προκαταρκτική άποψη ότι οι ετήσιες επιχορηγήσεις προς την ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την περίοδο 2011 έως 2013 συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης και εξέφρασε αμφιβολίες σχετικά με το κατά πόσον η ενίσχυση είναι συμβατή με την εσωτερική αγορά. |
| --- | --- |

(24)

Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, λόγω της έλλειψης επαρκών πληροφοριών, η Επιτροπή εξέφρασε την άποψη ότι η επικαλούμενη αντιστάθμιση ΥΔΥ υπό μορφή ετήσιων επιχορηγήσεων ενδέχεται να συνιστά αδικαιολόγητο οικονομικό πλεονέκτημα υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή διατύπωσε την προκαταρκτική άποψη ότι οι ετήσιες επιχορηγήσεις προς την ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την περίοδο 2011 έως 2013 συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης και εξέφρασε αμφιβολίες σχετικά με το κατά πόσον η ενίσχυση είναι συμβατή με την εσωτερική αγορά.

3.4.   Μέτρο 4: Μεταφορά εργαζομένων από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα

Μέτρο 4: Μεταφορά εργαζομένων από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα

| (25) | Κατά τη διάρκεια της περιόδου 2011 έως 2013, 593 εργαζόμενοι της ΤΡΑΙΝΟΣΕ μεταφέρθηκαν σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα, μεταξύ άλλων σε δημόσια νοσοκομεία, υπουργεία, περιφερειακές αρχές και δήμους, πανεπιστήμια, ταμεία κοινωνικής ασφάλισης και συνταξιοδοτικά ταμεία και μουσεία. Στους εργαζόμενους που παρέμειναν στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ εφαρμόστηκαν μειώσεις σε μισθούς και τα προνόμια. |
| --- | --- |

(25)

Κατά τη διάρκεια της περιόδου 2011 έως 2013, 593 εργαζόμενοι της ΤΡΑΙΝΟΣΕ μεταφέρθηκαν σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα, μεταξύ άλλων σε δημόσια νοσοκομεία, υπουργεία, περιφερειακές αρχές και δήμους, πανεπιστήμια, ταμεία κοινωνικής ασφάλισης και συνταξιοδοτικά ταμεία και μουσεία. Στους εργαζόμενους που παρέμειναν στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ εφαρμόστηκαν μειώσεις σε μισθούς και τα προνόμια.

| (26) | Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή έκρινε ότι η Ελλάδα δεν είχε αποδείξει την ύπαρξη διαρθρωτικού μειονεκτήματος όσον αφορά την απασχόληση των οικείων εργαζομένων. Κατά συνέπεια, η Επιτροπή έκρινε ότι η μεταφορά αυτών των εργαζομένων συνιστά κρατική ενίσχυση και εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν η ενίσχυση αυτή θα μπορούσε να θεωρηθεί συμβατή με την εσωτερική αγορά. |
| --- | --- |

(26)

Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή έκρινε ότι η Ελλάδα δεν είχε αποδείξει την ύπαρξη διαρθρωτικού μειονεκτήματος όσον αφορά την απασχόληση των οικείων εργαζομένων. Κατά συνέπεια, η Επιτροπή έκρινε ότι η μεταφορά αυτών των εργαζομένων συνιστά κρατική ενίσχυση και εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν η ενίσχυση αυτή θα μπορούσε να θεωρηθεί συμβατή με την εσωτερική αγορά.

3.5.   Μέτρο 5: ΣΕΥ μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ

Μέτρο 5: ΣΕΥ μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ

| (27) | Κατόπιν σύστασης της Τρόικας για επισημοποίηση των εμπορικών σχέσεων μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ συνήψε με τον ΟΣΕ διάφορες ΣΕΥ σχετικά με: α) την παροχή υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού· β) τη μίσθωση τροχαίου υλικού· γ) την εκπαίδευση του προσωπικού· δ) τη μίσθωση γραφείων· και ε) τη μίσθωση λεωφορείων. |
| --- | --- |

(27)

Κατόπιν σύστασης της Τρόικας για επισημοποίηση των εμπορικών σχέσεων μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ συνήψε με τον ΟΣΕ διάφορες ΣΕΥ σχετικά με: α) την παροχή υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού· β) τη μίσθωση τροχαίου υλικού· γ) την εκπαίδευση του προσωπικού· δ) τη μίσθωση γραφείων· και ε) τη μίσθωση λεωφορείων.

| (28) | Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν οι ΣΕΥ μεταξύ του ΟΣΕ και της ΤΡΑΙΝΟΣΕ συνήφθησαν σύμφωνα με τους όρους της αγοράς και αν η ενίσχυση είναι συμβατή με την εσωτερική αγορά. |
| --- | --- |

(28)

Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν οι ΣΕΥ μεταξύ του ΟΣΕ και της ΤΡΑΙΝΟΣΕ συνήφθησαν σύμφωνα με τους όρους της αγοράς και αν η ενίσχυση είναι συμβατή με την εσωτερική αγορά.

3.5.1.   ΣΕΥ σχετικά με την παροχή υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού

ΣΕΥ σχετικά με την παροχή υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού

| (29) | Σύμφωνα με τη ΣΕΥ σχετικά με την παροχή υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού που συνήφθη μεταξύ του ΟΣΕ και της ΤΡΑΙΝΟΣΕ στις [...] (*1), το ενδεικτικό κόστος για την παροχή υπηρεσιών συντήρησης ορίστηκε στο ετήσιο ποσό των [0-50] εκατ. EUR. Το τίμημα καθορίστηκε βάσει του κόστους των υλικών και των ανταλλακτικών, του κόστους του προσωπικού συντήρησης και των σχετικών διοικητικών δαπανών. Η διάρκεια της συγκεκριμένης ΣΕΥ ήταν δύο έτη και μπορούσε να παραταθεί κατά ένα έτος. Η τιμολόγηση γινόταν σε μηνιαία βάση (ή, εάν αυτό δεν ήταν δυνατό, σε εξαμηνιαία βάση). Προβλεπόταν εκκαθάριση στο τέλος κάθε έτους. Στη ΣΕΥ περιλαμβάνονταν ρήτρες σε βάρος αμφότερων των μερών για καθυστερημένη παράδοση του τροχαίου υλικού, όσον αφορά τη συντήρηση, καθώς και ρήτρα σε βάρος της ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε περίπτωση εκπρόθεσμων πληρωμών. |
| --- | --- |

(29)

Σύμφωνα με τη ΣΕΥ σχετικά με την παροχή υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού που συνήφθη μεταξύ του ΟΣΕ και της ΤΡΑΙΝΟΣΕ στις [...] (*1), το ενδεικτικό κόστος για την παροχή υπηρεσιών συντήρησης ορίστηκε στο ετήσιο ποσό των [0-50] εκατ. EUR. Το τίμημα καθορίστηκε βάσει του κόστους των υλικών και των ανταλλακτικών, του κόστους του προσωπικού συντήρησης και των σχετικών διοικητικών δαπανών. Η διάρκεια της συγκεκριμένης ΣΕΥ ήταν δύο έτη και μπορούσε να παραταθεί κατά ένα έτος. Η τιμολόγηση γινόταν σε μηνιαία βάση (ή, εάν αυτό δεν ήταν δυνατό, σε εξαμηνιαία βάση). Προβλεπόταν εκκαθάριση στο τέλος κάθε έτους. Στη ΣΕΥ περιλαμβάνονταν ρήτρες σε βάρος αμφότερων των μερών για καθυστερημένη παράδοση του τροχαίου υλικού, όσον αφορά τη συντήρηση, καθώς και ρήτρα σε βάρος της ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε περίπτωση εκπρόθεσμων πληρωμών.

*1

| (30) | Η Ελλάδα ανέφερε ότι ο ετήσιος μισθός του προσωπικού συντήρησης του ΟΣΕ [(25 000 - 50 000) EUR] είναι παρόμοιος με αυτόν του προσωπικού της Αττικό Μετρό Εταιρείας Λειτουργίας (ΑΜΕΛ). |
| --- | --- |

(30)

Η Ελλάδα ανέφερε ότι ο ετήσιος μισθός του προσωπικού συντήρησης του ΟΣΕ [(25 000 - 50 000) EUR] είναι παρόμοιος με αυτόν του προσωπικού της Αττικό Μετρό Εταιρείας Λειτουργίας (ΑΜΕΛ).

| (31) | Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν ήταν πρόσφορη η σύγκριση των δαπανών συντήρησης του ΟΣΕ με το σύνολο των δαπανών της ΑΜΕΛ, και όχι μόνο με τις δαπάνες του προσωπικού συντήρησης της εν λόγω εταιρείας. |
| --- | --- |

(31)

Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν ήταν πρόσφορη η σύγκριση των δαπανών συντήρησης του ΟΣΕ με το σύνολο των δαπανών της ΑΜΕΛ, και όχι μόνο με τις δαπάνες του προσωπικού συντήρησης της εν λόγω εταιρείας.

3.5.2.   ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση τροχαίου υλικού

ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση τροχαίου υλικού

| (32) | Σύμφωνα με τη ΣΕΥ σχετικά τη μίσθωση τροχαίου υλικού που συνήφθη μεταξύ του ΟΣΕ και της ΤΡΑΙΝΟΣΕ στις [...], το ενδεικτικό ετήσιο κόστος για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ ορίστηκε σε [0-50 εκατ.] EUR. Στη ΣΕΥ ελήφθη υπόψη η ετήσια απόσβεση του μισθωμένου τροχαίου υλικού και το κόστος χρηματοδότησης του εν λόγω τροχαίου υλικού (δηλαδή το επιτόκιο του δανείου για την απόκτηση του τροχαίου υλικού). Η τιμολόγηση γινόταν σε μηνιαία βάση (ή, εάν αυτό δεν ήταν δυνατό, σε εξαμηνιαία βάση) και η εκκαθάριση στο τέλος κάθε έτους. Η διάρκεια της ΣΕΥ με τον ΟΣΕ ήταν διετής, με δυνατότητα παράτασης για ένα επιπλέον έτος. |
| --- | --- |

(32)

Σύμφωνα με τη ΣΕΥ σχετικά τη μίσθωση τροχαίου υλικού που συνήφθη μεταξύ του ΟΣΕ και της ΤΡΑΙΝΟΣΕ στις [...], το ενδεικτικό ετήσιο κόστος για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ ορίστηκε σε [0-50 εκατ.] EUR. Στη ΣΕΥ ελήφθη υπόψη η ετήσια απόσβεση του μισθωμένου τροχαίου υλικού και το κόστος χρηματοδότησης του εν λόγω τροχαίου υλικού (δηλαδή το επιτόκιο του δανείου για την απόκτηση του τροχαίου υλικού). Η τιμολόγηση γινόταν σε μηνιαία βάση (ή, εάν αυτό δεν ήταν δυνατό, σε εξαμηνιαία βάση) και η εκκαθάριση στο τέλος κάθε έτους. Η διάρκεια της ΣΕΥ με τον ΟΣΕ ήταν διετής, με δυνατότητα παράτασης για ένα επιπλέον έτος.

| (33) | Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες σχετικά με τη συμμόρφωση του μισθώματος με τους όρους της αγοράς, διότι στον τύπο υπολογισμού περιλαμβανόταν αναιτιολόγητος συντελεστής απόσβεσης ίσος με 2/3. |
| --- | --- |

(33)

Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες σχετικά με τη συμμόρφωση του μισθώματος με τους όρους της αγοράς, διότι στον τύπο υπολογισμού περιλαμβανόταν αναιτιολόγητος συντελεστής απόσβεσης ίσος με 2/3.

3.5.3.   ΣΕΥ σχετικά με την εκπαίδευση του προσωπικού

ΣΕΥ σχετικά με την εκπαίδευση του προσωπικού

| (34) | Σύμφωνα με τη ΣΕΥ για την εκπαίδευση του προσωπικού, της [...], ο ΟΣΕ παρείχε στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ υπηρεσίες τεχνικής και επαγγελματικής εκπαίδευσης του προσωπικού που ασχολείται με την κυκλοφορία και την ασφάλεια (π.χ. εκπαίδευση και χορήγηση άδειας εργασίας σε ηλεκτροδοτημένα σιδηροδρομικά δίκτυα). Το ενδεικτικό κόστος για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ όσον αφορά τις υπηρεσίες αυτές ορίστηκε σε [0-5] εκατ. EUR ετησίως. Η αμοιβή υπολογιζόταν βάσει του συνολικού αριθμού των ωρών εκπαίδευσης και του αριθμού των μελών του προσωπικού που συμμετείχαν, με χρέωση [0-30] EUR την ώρα για ομάδες άνω των 15 ατόμων, [20-40] EUR την ώρα για ομάδες από 10 έως 15 άτομα και [20-40] EUR την ώρα για ομάδες από 5 έως 9 άτομα. Η εκπαίδευση παρεχόταν σε εγκαταστάσεις του ΟΣΕ και επιτόπου στο σιδηροδρομικό δίκτυο. Στις χρεώσεις εκπαίδευσης περιλαμβάνονταν οι αμοιβές του προσωπικού εκπαίδευσης, το κόστος του υλικού εκπαίδευσης, του εξοπλισμού, των εγκαταστάσεων και όλοι οι σχετικοί φόροι και τα τέλη. Η διάρκεια της ΣΕΥ ήταν διετής, με δυνατότητα παράτασης για ένα επιπλέον έτος. |
| --- | --- |

(34)

Σύμφωνα με τη ΣΕΥ για την εκπαίδευση του προσωπικού, της [...], ο ΟΣΕ παρείχε στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ υπηρεσίες τεχνικής και επαγγελματικής εκπαίδευσης του προσωπικού που ασχολείται με την κυκλοφορία και την ασφάλεια (π.χ. εκπαίδευση και χορήγηση άδειας εργασίας σε ηλεκτροδοτημένα σιδηροδρομικά δίκτυα). Το ενδεικτικό κόστος για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ όσον αφορά τις υπηρεσίες αυτές ορίστηκε σε [0-5] εκατ. EUR ετησίως. Η αμοιβή υπολογιζόταν βάσει του συνολικού αριθμού των ωρών εκπαίδευσης και του αριθμού των μελών του προσωπικού που συμμετείχαν, με χρέωση [0-30] EUR την ώρα για ομάδες άνω των 15 ατόμων, [20-40] EUR την ώρα για ομάδες από 10 έως 15 άτομα και [20-40] EUR την ώρα για ομάδες από 5 έως 9 άτομα. Η εκπαίδευση παρεχόταν σε εγκαταστάσεις του ΟΣΕ και επιτόπου στο σιδηροδρομικό δίκτυο. Στις χρεώσεις εκπαίδευσης περιλαμβάνονταν οι αμοιβές του προσωπικού εκπαίδευσης, το κόστος του υλικού εκπαίδευσης, του εξοπλισμού, των εγκαταστάσεων και όλοι οι σχετικοί φόροι και τα τέλη. Η διάρκεια της ΣΕΥ ήταν διετής, με δυνατότητα παράτασης για ένα επιπλέον έτος.

| (35) | Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν οι υποβληθείσες αμοιβές εκπαίδευσης ανταποκρίνονταν στις αμοιβές της αγοράς, διότι η Ελλάδα δεν είχε παράσχει λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με την παροχή παρόμοιας εκπαίδευσης από άλλους παρόχους. |
| --- | --- |

(35)

Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν οι υποβληθείσες αμοιβές εκπαίδευσης ανταποκρίνονταν στις αμοιβές της αγοράς, διότι η Ελλάδα δεν είχε παράσχει λεπτομερείς πληροφορίες σχετικά με την παροχή παρόμοιας εκπαίδευσης από άλλους παρόχους.

3.5.4.   ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση γραφείου

ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση γραφείου

| (36) | Σύμφωνα με τη ΣΕΥ μεταξύ της ΓΑΙΑΟΣΕ (έως το 2013 ήταν θυγατρική του ΟΣΕ στον τομέα της ακίνητης περιουσίας) και της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, της [...], η ΤΡΑΙΝΟΣΕ μίσθωνε γραφεία εμβαδού [0-5 000] m2 έναντι μηνιαίου μισθώματος [0-50 000] EUR (EUR [0-15]/m2), για περίοδο [0-5] ετών. Το μίσθωμα αναπροσαρμοζόταν βάσει της μεταβολής του δείκτη τιμών καταναλωτή («ΔΤΚ») σε ετήσια βάση. Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ έπρεπε να καταθέσει εγγύηση ίση με δύο μισθώματα ([0-50] EUR για το πρώτο έτος, αναπροσαρμοζόμενο σε ετήσια βάση). Όλοι οι φόροι, τα τέλη και τα έξοδα που σχετίζονταν με το μίσθιο (δαπάνες ηλεκτρικής ενέργειας, συντήρησης κ.λπ.) καταβάλλονταν από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ. |
| --- | --- |

(36)

Σύμφωνα με τη ΣΕΥ μεταξύ της ΓΑΙΑΟΣΕ (έως το 2013 ήταν θυγατρική του ΟΣΕ στον τομέα της ακίνητης περιουσίας) και της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, της [...], η ΤΡΑΙΝΟΣΕ μίσθωνε γραφεία εμβαδού [0-5 000] m2 έναντι μηνιαίου μισθώματος [0-50 000] EUR (EUR [0-15]/m2), για περίοδο [0-5] ετών. Το μίσθωμα αναπροσαρμοζόταν βάσει της μεταβολής του δείκτη τιμών καταναλωτή («ΔΤΚ») σε ετήσια βάση. Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ έπρεπε να καταθέσει εγγύηση ίση με δύο μισθώματα ([0-50] EUR για το πρώτο έτος, αναπροσαρμοζόμενο σε ετήσια βάση). Όλοι οι φόροι, τα τέλη και τα έξοδα που σχετίζονταν με το μίσθιο (δαπάνες ηλεκτρικής ενέργειας, συντήρησης κ.λπ.) καταβάλλονταν από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

2

2

| (37) | Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν το μηνιαίο μίσθωμα που χρεωνόταν στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ ήταν σύμφωνο με την αγορά, δεδομένου ότι φαινόταν να έχει υπολογιστεί από την ίδια την ΤΡΑΙΝΟΣΕ και όχι από ανεξάρτητο αξιολογητή. |
| --- | --- |

(37)

Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν το μηνιαίο μίσθωμα που χρεωνόταν στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ ήταν σύμφωνο με την αγορά, δεδομένου ότι φαινόταν να έχει υπολογιστεί από την ίδια την ΤΡΑΙΝΟΣΕ και όχι από ανεξάρτητο αξιολογητή.

3.5.5.   ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση λεωφορείων

ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση λεωφορείων

| (38) | Σύμφωνα με τη ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση λεωφορείων που συνήφθη μεταξύ του ΟΣΕ και της ΤΡΑΙΝΟΣΕ στις [...], η ΤΡΑΙΝΟΣΕ μίσθωνε [20-50] λεωφορεία, [0-10] βυτιοφόρα οχήματα, [10-25] φορτηγά και [0-10] επιβατηγά αυτοκίνητα για περίοδο [0-5] ετών, με δυνατότητα παράτασης για ένα επιπλέον έτος. Το ενδεικτικό κόστος για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ όσον αφορά τη μίσθωση λεωφορείων ορίστηκε σε [0-5] εκατ. EUR ετησίως. Το ποσό του μισθώματος υπολογιζόταν βάσει της αξίας των οχημάτων στις [...] [...], μειούμενης κατά [5-10] % σε ετήσια βάση λόγω απόσβεσης. Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ κατέβαλε τα τέλη κυκλοφορίας, καθώς και τις δαπάνες συντήρησης και ασφάλισης. |
| --- | --- |

(38)

Σύμφωνα με τη ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση λεωφορείων που συνήφθη μεταξύ του ΟΣΕ και της ΤΡΑΙΝΟΣΕ στις [...], η ΤΡΑΙΝΟΣΕ μίσθωνε [20-50] λεωφορεία, [0-10] βυτιοφόρα οχήματα, [10-25] φορτηγά και [0-10] επιβατηγά αυτοκίνητα για περίοδο [0-5] ετών, με δυνατότητα παράτασης για ένα επιπλέον έτος. Το ενδεικτικό κόστος για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ όσον αφορά τη μίσθωση λεωφορείων ορίστηκε σε [0-5] εκατ. EUR ετησίως. Το ποσό του μισθώματος υπολογιζόταν βάσει της αξίας των οχημάτων στις [...] [...], μειούμενης κατά [5-10] % σε ετήσια βάση λόγω απόσβεσης. Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ κατέβαλε τα τέλη κυκλοφορίας, καθώς και τις δαπάνες συντήρησης και ασφάλισης.

| (39) | Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν το ετήσιο κόστος μίσθωσης ανερχόταν στα επίπεδα της αγοράς, δεδομένου ότι βασιζόταν στην τρέχουσα αξία των οχημάτων, ενώ θα έπρεπε να εξαρτάται από την προσφορά και τη ζήτηση των συγκεκριμένων στοιχείων ενεργητικού. |
| --- | --- |

(39)

Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν το ετήσιο κόστος μίσθωσης ανερχόταν στα επίπεδα της αγοράς, δεδομένου ότι βασιζόταν στην τρέχουσα αξία των οχημάτων, ενώ θα έπρεπε να εξαρτάται από την προσφορά και τη ζήτηση των συγκεκριμένων στοιχείων ενεργητικού.

3.6.   Μέτρο 6: Μεταβίβαση εμπορευματικών τερματικών σταθμών από τον ΟΣΕ στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ

Μέτρο 6: Μεταβίβαση εμπορευματικών τερματικών σταθμών από τον ΟΣΕ στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ

| (40) | Αρχικά, η Ελλάδα εξέταζε το ενδεχόμενο μεταβίβασης πέντε τερματικών σταθμών ιδιοκτησίας του ΟΣΕ στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Με την επιστολή της 1ης Ιουλίου 2013, η Ελλάδα ενημέρωσε την Επιτροπή ότι είχε αποσύρει το μέτρο αυτό. |
| --- | --- |

(40)

Αρχικά, η Ελλάδα εξέταζε το ενδεχόμενο μεταβίβασης πέντε τερματικών σταθμών ιδιοκτησίας του ΟΣΕ στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Με την επιστολή της 1ης Ιουλίου 2013, η Ελλάδα ενημέρωσε την Επιτροπή ότι είχε αποσύρει το μέτρο αυτό.

3.7.   Συμβατότητα της ενίσχυσης

Συμβατότητα της ενίσχυσης

| (41) | Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν, ελλείψει πλήρων πληροφοριών σχετικά με τις πράξεις ανάθεσης και τη μεθοδολογία αντιστάθμισης, τα μέτρα 1 και 3 θα μπορούσαν να θεωρηθούν συμβατά με την εσωτερική αγορά δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1370/2007. |
| --- | --- |

(41)

Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν, ελλείψει πλήρων πληροφοριών σχετικά με τις πράξεις ανάθεσης και τη μεθοδολογία αντιστάθμισης, τα μέτρα 1 και 3 θα μπορούσαν να θεωρηθούν συμβατά με την εσωτερική αγορά δυνάμει του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1370/2007.

| (42) | Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή αξιολόγησε επίσης τη συμβατότητα των μέτρων με την εσωτερική αγορά βάσει των κατευθυντήριων γραμμών σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις για τη διάσωση και αναδιάρθρωση μη χρηματοπιστωτικών προβληματικών επιχειρήσεων (11) («Κατευθυντήριες γραμμές Δ&Α»). Ειδικότερα, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το κατά πόσον το προτεινόμενο σχέδιο αναδιάρθρωσης της ΤΡΑΙΝΟΣΕ βασιζόταν σε ρεαλιστικές παραδοχές όσον αφορά τις μελλοντικές συνθήκες λειτουργίας, καθώς και κατά πόσον θα οδηγούσε σε αποκατάσταση της μακροπρόθεσμης βιωσιμότητας της ΤΡΑΙΝΟΣΕ εντός εύλογου χρονοδιαγράμματος. Η Επιτροπή διερωτήθηκε επίσης αν τα προτεινόμενα αντισταθμιστικά μέτρα θα ήταν επαρκή για την αντιστάθμιση της νόθευσης του ανταγωνισμού λόγω της ενίσχυσης αναδιάρθρωσης. Επιπλέον, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν η ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα ήταν σε θέση να παράσχει επαρκή ιδία συνεισφορά στην αναδιάρθρωσή της. Επίσης, ελλείψει επαρκών πληροφοριών, η Επιτροπή δεν ήταν σε θέση να αξιολογήσει αν υπήρχε συμμόρφωση με το κριτήριο της «εφάπαξ ενίσχυσης». |
| --- | --- |

(42)

Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή αξιολόγησε επίσης τη συμβατότητα των μέτρων με την εσωτερική αγορά βάσει των κατευθυντήριων γραμμών σχετικά με τις κρατικές ενισχύσεις για τη διάσωση και αναδιάρθρωση μη χρηματοπιστωτικών προβληματικών επιχειρήσεων (11) («Κατευθυντήριες γραμμές Δ&Α»). Ειδικότερα, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το κατά πόσον το προτεινόμενο σχέδιο αναδιάρθρωσης της ΤΡΑΙΝΟΣΕ βασιζόταν σε ρεαλιστικές παραδοχές όσον αφορά τις μελλοντικές συνθήκες λειτουργίας, καθώς και κατά πόσον θα οδηγούσε σε αποκατάσταση της μακροπρόθεσμης βιωσιμότητας της ΤΡΑΙΝΟΣΕ εντός εύλογου χρονοδιαγράμματος. Η Επιτροπή διερωτήθηκε επίσης αν τα προτεινόμενα αντισταθμιστικά μέτρα θα ήταν επαρκή για την αντιστάθμιση της νόθευσης του ανταγωνισμού λόγω της ενίσχυσης αναδιάρθρωσης. Επιπλέον, η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν η ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα ήταν σε θέση να παράσχει επαρκή ιδία συνεισφορά στην αναδιάρθρωσή της. Επίσης, ελλείψει επαρκών πληροφοριών, η Επιτροπή δεν ήταν σε θέση να αξιολογήσει αν υπήρχε συμμόρφωση με το κριτήριο της «εφάπαξ ενίσχυσης».

11

| (43) | Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή ανακοίνωσε ότι θα διερευνούσε αν τα κοινοποιηθέντα μέτρα μπορούν να θεωρηθούν συμβατή ενίσχυση βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης. Η Επιτροπή παρατήρησε ότι οι σιδηροδρομικές μεταφορές ενδέχεται να αποτελούν βασική υπηρεσία για τη λειτουργία της οικονομίας ενός κράτους μέλους και ότι τυχόν διακοπή τους μπορεί να πυροδοτήσει συστημικές παρεπόμενες επιπτώσεις για το σύνολο της οικονομίας ενός κράτους μέλους, ιδίως εξαιτίας διακοπών στην αλυσίδα εφοδιασμού. Η Επιτροπή υπογράμμισε ότι οι επιπτώσεις αυτές θα μπορούσαν να είναι ιδιαίτερα οξείες σε χώρες οι οποίες διέρχονται φάση μακροοικονομικής αναδιάρθρωσης. Ωστόσο, ελλείψει επαρκών πληροφοριών, η Επιτροπή δεν ήταν σε θέση να διαπιστώσει αν η ενίσχυση θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι συμβάλλει στην άρση σοβαρής διαταραχής της οικονομίας της Ελλάδας. Ως εκ τούτου, κάλεσε την Ελλάδα και τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τυχόν συναφή στοιχεία για το θέμα αυτό. |
| --- | --- |

(43)

Στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Επιτροπή ανακοίνωσε ότι θα διερευνούσε αν τα κοινοποιηθέντα μέτρα μπορούν να θεωρηθούν συμβατή ενίσχυση βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης. Η Επιτροπή παρατήρησε ότι οι σιδηροδρομικές μεταφορές ενδέχεται να αποτελούν βασική υπηρεσία για τη λειτουργία της οικονομίας ενός κράτους μέλους και ότι τυχόν διακοπή τους μπορεί να πυροδοτήσει συστημικές παρεπόμενες επιπτώσεις για το σύνολο της οικονομίας ενός κράτους μέλους, ιδίως εξαιτίας διακοπών στην αλυσίδα εφοδιασμού. Η Επιτροπή υπογράμμισε ότι οι επιπτώσεις αυτές θα μπορούσαν να είναι ιδιαίτερα οξείες σε χώρες οι οποίες διέρχονται φάση μακροοικονομικής αναδιάρθρωσης. Ωστόσο, ελλείψει επαρκών πληροφοριών, η Επιτροπή δεν ήταν σε θέση να διαπιστώσει αν η ενίσχυση θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι συμβάλλει στην άρση σοβαρής διαταραχής της οικονομίας της Ελλάδας. Ως εκ τούτου, κάλεσε την Ελλάδα και τα ενδιαφερόμενα μέρη να υποβάλουν τυχόν συναφή στοιχεία για το θέμα αυτό.

4.   ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΩΝ ΜΕΡΩΝ

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΩΝ ΕΝΔΙΑΦΕΡΟΜΕΝΩΝ ΜΕΡΩΝ

| (44) | Μετά τη δημοσίευση της απόφασης για την κίνηση της διαδικασίας στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κανένα ενδιαφερόμενο μέρος δεν υπέβαλε παρατηρήσεις. |
| --- | --- |

(44)

Μετά τη δημοσίευση της απόφασης για την κίνηση της διαδικασίας στην Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κανένα ενδιαφερόμενο μέρος δεν υπέβαλε παρατηρήσεις.

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

5.   ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

ΠΑΡΑΤΗΡΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΑΣ

| (45) | Η Ελλάδα υποστήριξε ότι τα μέτρα υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ οδήγησαν σε αναδιοργάνωση της εταιρείας και του ελληνικού σιδηροδρομικού τομέα γενικότερα, κάτι που αποτελούσε δέσμευση την οποία έχει αναλάβει η Ελλάδα έναντι της Τρόικας δυνάμει, μεταξύ άλλων, του ΜΣ της 3ης Μαΐου 2010. Επιπλέον, ο σιδηροδρομικός τομέας αποτελεί κρίσιμο τομέα για την ελληνική οικονομία λόγω τόσο της στήριξης που παρέχει στην απασχόληση όσο και του ρόλου που διαδραματίζει στην αλυσίδα εφοδιασμού στην Ελλάδα. |
| --- | --- |

(45)

Η Ελλάδα υποστήριξε ότι τα μέτρα υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ οδήγησαν σε αναδιοργάνωση της εταιρείας και του ελληνικού σιδηροδρομικού τομέα γενικότερα, κάτι που αποτελούσε δέσμευση την οποία έχει αναλάβει η Ελλάδα έναντι της Τρόικας δυνάμει, μεταξύ άλλων, του ΜΣ της 3ης Μαΐου 2010. Επιπλέον, ο σιδηροδρομικός τομέας αποτελεί κρίσιμο τομέα για την ελληνική οικονομία λόγω τόσο της στήριξης που παρέχει στην απασχόληση όσο και του ρόλου που διαδραματίζει στην αλυσίδα εφοδιασμού στην Ελλάδα.

| (46) | Η Ελλάδα υποστήριξε ότι τα μέτρα που περιγράφονται στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας δεν συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. Εάν η Επιτροπή καταλήξει στο συμπέρασμα ότι τα μέτρα αυτά συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, είτε εν μέρει είτε εν όλω, η ενίσχυση θα πρέπει να θεωρηθεί συμβατή με τη Συνθήκη. |
| --- | --- |

(46)

Η Ελλάδα υποστήριξε ότι τα μέτρα που περιγράφονται στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας δεν συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. Εάν η Επιτροπή καταλήξει στο συμπέρασμα ότι τα μέτρα αυτά συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, είτε εν μέρει είτε εν όλω, η ενίσχυση θα πρέπει να θεωρηθεί συμβατή με τη Συνθήκη.

| (47) | Στην απάντησή της στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Ελλάδα παρείχε περαιτέρω διευκρινίσεις σχετικά με τα μέτρα που περιγράφονται στο τμήμα 3 και τη συμβατότητά τους. |
| --- | --- |

(47)

Στην απάντησή της στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Ελλάδα παρείχε περαιτέρω διευκρινίσεις σχετικά με τα μέτρα που περιγράφονται στο τμήμα 3 και τη συμβατότητά τους.

5.1.   Μέτρο 1: Διαγραφή χρεών

Μέτρο 1: Διαγραφή χρεών

| (48) | Με την επιστολή της 23ης Μαρτίου 2017 η Ελλάδα διευκρίνισε ότι το ποσό των ανεξόφλητων χρεών που προβλέπεται να διαγραφούν ανέρχεται σε 748,6 εκατ. EUR (βλέπε πίνακα 2). |
| --- | --- |

(48)

Με την επιστολή της 23ης Μαρτίου 2017 η Ελλάδα διευκρίνισε ότι το ποσό των ανεξόφλητων χρεών που προβλέπεται να διαγραφούν ανέρχεται σε 748,6 εκατ. EUR (βλέπε πίνακα 2).

| (49) | Με τη διαγραφή των συσσωρευμένων χρεών αναμένεται να αποζημιωθεί η ΤΡΑΙΝΟΣΕ για τη μη κερδοφόρο λειτουργία 26 επιβατικών γραμμών λόγω των υποχρεώσεων παροχής υπηρεσιών και των τιμολογιακών υποχρεώσεων οι οποίες αντιπροσωπεύουν υποχρεώσεις που έχουν επιβληθεί από την ελληνική νομοθεσία (12). Σύμφωνα με την Ελλάδα, το κράτος ουδέποτε τήρησε τις δεσμεύσεις του για αποζημίωση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ για τις ζημίες που προκύπτουν από την εκπλήρωση των εν λόγω υποχρεώσεων. |
| --- | --- |

(49)

Με τη διαγραφή των συσσωρευμένων χρεών αναμένεται να αποζημιωθεί η ΤΡΑΙΝΟΣΕ για τη μη κερδοφόρο λειτουργία 26 επιβατικών γραμμών λόγω των υποχρεώσεων παροχής υπηρεσιών και των τιμολογιακών υποχρεώσεων οι οποίες αντιπροσωπεύουν υποχρεώσεις που έχουν επιβληθεί από την ελληνική νομοθεσία (12). Σύμφωνα με την Ελλάδα, το κράτος ουδέποτε τήρησε τις δεσμεύσεις του για αποζημίωση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ για τις ζημίες που προκύπτουν από την εκπλήρωση των εν λόγω υποχρεώσεων.

12

| (50) | Σύμφωνα με τους ισχυρισμούς, η διαγραφή των χρεών αυτών δεν θα παράσχει αδικαιολόγητο οικονομικό πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ, διότι η εταιρεία θα είχε το δικαίωμα, βάσει της ελληνικής νομοθεσίας (13), να αξιώσει την αποζημίωση αυτή ως αντισταθμιστική αποζημίωση. Ωστόσο, δεν επιδιώχθηκε προσφυγή στα δικαστήρια, διότι αυτό θα καθυστερούσε την αναδιάρθρωση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Ως εκ τούτου, η Ελλάδα θεωρεί ότι, όπως διαπίστωσε το Δικαστήριο, μεταξύ άλλων στην απόφαση Αστερίς (14), και όπως αποφάνθηκε η Επιτροπή σε υπόθεση που σχετίζεται με την απαλλοτρίωση εκτάσεων Γερμανών γεωργών (15), η αποζημίωση για ζημία που οφείλεται σε πράξεις/αδράνεια που μπορεί να καταλογιστεί στο κράτος δεν συνιστά κρατική ενίσχυση. |
| --- | --- |

(50)

Σύμφωνα με τους ισχυρισμούς, η διαγραφή των χρεών αυτών δεν θα παράσχει αδικαιολόγητο οικονομικό πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ, διότι η εταιρεία θα είχε το δικαίωμα, βάσει της ελληνικής νομοθεσίας (13), να αξιώσει την αποζημίωση αυτή ως αντισταθμιστική αποζημίωση. Ωστόσο, δεν επιδιώχθηκε προσφυγή στα δικαστήρια, διότι αυτό θα καθυστερούσε την αναδιάρθρωση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Ως εκ τούτου, η Ελλάδα θεωρεί ότι, όπως διαπίστωσε το Δικαστήριο, μεταξύ άλλων στην απόφαση Αστερίς (14), και όπως αποφάνθηκε η Επιτροπή σε υπόθεση που σχετίζεται με την απαλλοτρίωση εκτάσεων Γερμανών γεωργών (15), η αποζημίωση για ζημία που οφείλεται σε πράξεις/αδράνεια που μπορεί να καταλογιστεί στο κράτος δεν συνιστά κρατική ενίσχυση.

13

Αστερίς

14

15

| (51) | Η Ελλάδα υποστήριξε ότι, παρότι η αποζημίωση καθορίστηκε εκ των υστέρων, υπολογίστηκε κατά τρόπο που διασφάλιζε ότι θα ανερχόταν σε επίπεδο όσο το δυνατόν πλησιέστερο στο επίπεδο στο οποίο θα είχε ανέλθει εάν είχε υπολογιστεί εκ των προτέρων, και το αποτέλεσμα του υπολογισμού προσέγγιζε την εκτίμηση που περιλαμβανόταν στο επιχειρηματικό σχέδιο της ΤΡΑΙΝΟΣΕ για το 2007 με βάση τα στοιχεία του 2005. |
| --- | --- |

(51)

Η Ελλάδα υποστήριξε ότι, παρότι η αποζημίωση καθορίστηκε εκ των υστέρων, υπολογίστηκε κατά τρόπο που διασφάλιζε ότι θα ανερχόταν σε επίπεδο όσο το δυνατόν πλησιέστερο στο επίπεδο στο οποίο θα είχε ανέλθει εάν είχε υπολογιστεί εκ των προτέρων, και το αποτέλεσμα του υπολογισμού προσέγγιζε την εκτίμηση που περιλαμβανόταν στο επιχειρηματικό σχέδιο της ΤΡΑΙΝΟΣΕ για το 2007 με βάση τα στοιχεία του 2005.

| (52) | Βάση για τον υπολογισμό αποτέλεσαν οι ζημίες τις οποίες θα είχε υποστεί η ΤΡΑΙΝΟΣΕ εάν εξυπηρετούσε ολόκληρο το δίκτυο μετά την εφαρμογή του σχεδίου αναδιάρθρωσης, δηλαδή εξαιρουμένων τυχόν προγενέστερων ανεπαρκειών. Με άλλα λόγια, η εκ των υστέρων αποζημίωση ΥΔΥ δεν υπολογίστηκε με βάση της ζημίες της ΤΡΑΙΝΟΣΕ ανά γραμμή το 2010, αλλά με βάση τις ζημίες μιας αναδιαρθρωμένης ΤΡΑΙΝΟΣΕ, δηλαδή μιας εύρυθμα λειτουργούσας εταιρείας η οποία διαθέτει επαρκή μεταφορικά μέσα και θα ήταν σε θέση να εκπληρώσει την αναγκαία ΥΔΥ. Ως εκ τούτου, η Ελλάδα υποστήριξε ότι δεν υπάρχει κίνδυνος εσωτερίκευσης προγενέστερων ανεπαρκειών και ότι η αποζημίωση δεν υπερβαίνει το μέτρο του αναγκαίου για την κάλυψη του συνόλου των δαπανών μείον το σύνολο των σχετικών εσόδων και μη συμπεριλαμβανομένου τυχόν εύλογου κέρδους, που θα δικαιούνταν η ΤΡΑΙΝΟΣΕ. |
| --- | --- |

(52)

Βάση για τον υπολογισμό αποτέλεσαν οι ζημίες τις οποίες θα είχε υποστεί η ΤΡΑΙΝΟΣΕ εάν εξυπηρετούσε ολόκληρο το δίκτυο μετά την εφαρμογή του σχεδίου αναδιάρθρωσης, δηλαδή εξαιρουμένων τυχόν προγενέστερων ανεπαρκειών. Με άλλα λόγια, η εκ των υστέρων αποζημίωση ΥΔΥ δεν υπολογίστηκε με βάση της ζημίες της ΤΡΑΙΝΟΣΕ ανά γραμμή το 2010, αλλά με βάση τις ζημίες μιας αναδιαρθρωμένης ΤΡΑΙΝΟΣΕ, δηλαδή μιας εύρυθμα λειτουργούσας εταιρείας η οποία διαθέτει επαρκή μεταφορικά μέσα και θα ήταν σε θέση να εκπληρώσει την αναγκαία ΥΔΥ. Ως εκ τούτου, η Ελλάδα υποστήριξε ότι δεν υπάρχει κίνδυνος εσωτερίκευσης προγενέστερων ανεπαρκειών και ότι η αποζημίωση δεν υπερβαίνει το μέτρο του αναγκαίου για την κάλυψη του συνόλου των δαπανών μείον το σύνολο των σχετικών εσόδων και μη συμπεριλαμβανομένου τυχόν εύλογου κέρδους, που θα δικαιούνταν η ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

5.2.   Μέτρο 2: Αύξηση μετοχικού κεφαλαίου

Μέτρο 2: Αύξηση μετοχικού κεφαλαίου

| (53) | Η Ελλάδα επανέλαβε ότι η αύξηση μετοχικού κεφαλαίου ύψους 60 εκατ. EUR, η οποία πραγματοποιήθηκε το 2009, δεν συνιστούσε κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, στον βαθμό που το μέτρο αυτό ήταν σύμφωνο με την αρχή του φορέα της οικονομίας της αγοράς («ΦΟΑ»). Η δεύτερη δόση αύξησης του μετοχικού κεφαλαίου, ύψους 65 εκατ. EUR, δεν καταβλήθηκε και θα πρέπει να θεωρηθεί ως αποσυρθείσα. |
| --- | --- |

(53)

Η Ελλάδα επανέλαβε ότι η αύξηση μετοχικού κεφαλαίου ύψους 60 εκατ. EUR, η οποία πραγματοποιήθηκε το 2009, δεν συνιστούσε κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, στον βαθμό που το μέτρο αυτό ήταν σύμφωνο με την αρχή του φορέα της οικονομίας της αγοράς («ΦΟΑ»). Η δεύτερη δόση αύξησης του μετοχικού κεφαλαίου, ύψους 65 εκατ. EUR, δεν καταβλήθηκε και θα πρέπει να θεωρηθεί ως αποσυρθείσα.

| (54) | Με βάση τις πληροφορίες που ήταν διαθέσιμες κατά τον χρόνο αύξησης του μετοχικού κεφαλαίου και λαμβανομένου υπόψη ότι ήδη το 2009 προβλεπόταν αναδιάρθρωση της εταιρείας με σκοπό την ιδιωτικοποίηση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, η Ελλάδα υπογράμμισε ότι ανέμενε αποδεκτή απόδοση επί της εισφοράς κεφαλαίου εντός εύλογου χρονικού διαστήματος. |
| --- | --- |

(54)

Με βάση τις πληροφορίες που ήταν διαθέσιμες κατά τον χρόνο αύξησης του μετοχικού κεφαλαίου και λαμβανομένου υπόψη ότι ήδη το 2009 προβλεπόταν αναδιάρθρωση της εταιρείας με σκοπό την ιδιωτικοποίηση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, η Ελλάδα υπογράμμισε ότι ανέμενε αποδεκτή απόδοση επί της εισφοράς κεφαλαίου εντός εύλογου χρονικού διαστήματος.

| (55) | Η απόφαση για αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου βασίστηκε στους ακόλουθους λόγους:






  α) | στην επιθυμία να αποφευχθεί η κατάρρευση του μόνου φορέα εκμετάλλευσης (ανήκοντος κατά 100 % στο κράτος) ο οποίος παρέχει υπηρεσίες σιδηροδρομικών μεταφορών στην Ελλάδα και να διασφαλιστεί η μακροπρόθεσμη κερδοφορία του· |
| --- | --- | --- |

(55)

Η απόφαση για αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου βασίστηκε στους ακόλουθους λόγους:

α)

στην επιθυμία να αποφευχθεί η κατάρρευση του μόνου φορέα εκμετάλλευσης (ανήκοντος κατά 100 % στο κράτος) ο οποίος παρέχει υπηρεσίες σιδηροδρομικών μεταφορών στην Ελλάδα και να διασφαλιστεί η μακροπρόθεσμη κερδοφορία του·

| β) | στις προοπτικές ιδιωτικοποίησης της εταιρείας και, συνεπώς, επίτευξης της υψηλότερης δυνατής απόδοσης από την πράξη αυτή· |
| --- | --- |

β)

στις προοπτικές ιδιωτικοποίησης της εταιρείας και, συνεπώς, επίτευξης της υψηλότερης δυνατής απόδοσης από την πράξη αυτή·

| γ) | στην επιθυμία να αποφευχθεί η παύση διάφορων εμπορικών δραστηριοτήτων του ΟΣΕ, του διαχειριστή υποδομής, ο οποίος επίσης ανήκει κατά 100 % στο κράτος. |
| --- | --- |

γ)

στην επιθυμία να αποφευχθεί η παύση διάφορων εμπορικών δραστηριοτήτων του ΟΣΕ, του διαχειριστή υποδομής, ο οποίος επίσης ανήκει κατά 100 % στο κράτος.

| (56) | Η Ελλάδα υποστήριξε ότι οι λόγοι αυτοί ήταν σύμφωνοι με τη νομολογία των ευρωπαϊκών δικαστηρίων, σύμφωνα με την οποία είναι επίσης αποδεκτή η συνεκτίμηση ενός έμμεσου υλικού κέρδους, όπως η επιθυμία προστασίας της εικόνας του ομίλου ή στροφής του σε άλλες δραστηριότητες (16). |
| --- | --- |

(56)

Η Ελλάδα υποστήριξε ότι οι λόγοι αυτοί ήταν σύμφωνοι με τη νομολογία των ευρωπαϊκών δικαστηρίων, σύμφωνα με την οποία είναι επίσης αποδεκτή η συνεκτίμηση ενός έμμεσου υλικού κέρδους, όπως η επιθυμία προστασίας της εικόνας του ομίλου ή στροφής του σε άλλες δραστηριότητες (16).

16

| (57) | Η μόνη διαθέσιμη εναλλακτική λύση ήταν η εκκαθάριση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, η οποία θα είχε καταστροφικές συνέπειες τόσο για το κράτος, ως μοναδικό μέτοχό της, όσο και για την ελληνική οικονομία. Επειδή η ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεν διέθετε σημαντικά στοιχεία ενεργητικού τα οποία να επιτρέπουν σε έναν επενδυτή μετοχικού κεφαλαίου να ανακτήσει μέρος του επενδεδυμένου κεφαλαίου του, το ελληνικό κράτος θα είχε απολέσει την επένδυσή του στην εταιρεία. Επιπλέον, η Ελλάδα θα είχε απολέσει τον μοναδικό της φορέα εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων και θα είχε επίσης δημιουργηθεί κίνδυνος για τον διαχειριστή σιδηροδρομικής υποδομής, τον ΟΣΕ. |
| --- | --- |

(57)

Η μόνη διαθέσιμη εναλλακτική λύση ήταν η εκκαθάριση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, η οποία θα είχε καταστροφικές συνέπειες τόσο για το κράτος, ως μοναδικό μέτοχό της, όσο και για την ελληνική οικονομία. Επειδή η ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεν διέθετε σημαντικά στοιχεία ενεργητικού τα οποία να επιτρέπουν σε έναν επενδυτή μετοχικού κεφαλαίου να ανακτήσει μέρος του επενδεδυμένου κεφαλαίου του, το ελληνικό κράτος θα είχε απολέσει την επένδυσή του στην εταιρεία. Επιπλέον, η Ελλάδα θα είχε απολέσει τον μοναδικό της φορέα εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων και θα είχε επίσης δημιουργηθεί κίνδυνος για τον διαχειριστή σιδηροδρομικής υποδομής, τον ΟΣΕ.

| (58) | Η Ελλάδα υποστήριξε ότι, με την ιδιότητα του υφιστάμενου μετόχου, μπορούσε να δεχθεί προσωρινή χαμηλότερη απόδοση κατά την αύξηση της υφιστάμενης επένδυσής της. Το αμιγώς βραχυπρόθεσμο κέρδος θα δημιουργούσε λιγότερα κίνητρα για δημόσια αρχή η οποία ελέγχει μια επιχείρηση ή έναν όμιλο επιχειρήσεων. |
| --- | --- |

(58)

Η Ελλάδα υποστήριξε ότι, με την ιδιότητα του υφιστάμενου μετόχου, μπορούσε να δεχθεί προσωρινή χαμηλότερη απόδοση κατά την αύξηση της υφιστάμενης επένδυσής της. Το αμιγώς βραχυπρόθεσμο κέρδος θα δημιουργούσε λιγότερα κίνητρα για δημόσια αρχή η οποία ελέγχει μια επιχείρηση ή έναν όμιλο επιχειρήσεων.

υφιστάμενου μετόχου

5.3.   Μέτρο 3: Ετήσιες επιχορηγήσεις προς την ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την περίοδο 2011-2013

Μέτρο 3: Ετήσιες επιχορηγήσεις προς την ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την περίοδο 2011-2013

| (59) | Η Ελλάδα διευκρίνισε ότι οι ετήσιες επιχορηγήσεις προς την ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την περίοδο 2011 έως 2013 καταβλήθηκαν σε συμφωνία με την Τρόικα, προκειμένου να μπορέσει η εταιρεία να επιτύχει νεκρό σημείο εκμετάλλευσης συνεχίζοντας παράλληλα να εκτελεί διάφορες ζημιογόνες γραμμές. Η αποζημίωση χορηγείται βάσει συμφωνίας ΥΔΥ, η οποία ανατέθηκε απευθείας χωρίς δημόσια διαδικασία υποβολής προσφορών. Η συμφωνία ΥΔΥ υπογράφηκε στις 15 Ιουνίου 2011. Η Ελλάδα υποστήριξε ότι η συμφωνία ΥΔΥ είναι σύμφωνη με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1370/2007, με εξαίρεση την υποχρέωση προηγούμενης δημοσίευσης ορισμένων πληροφοριών στην Επίσημη Εφημερίδα. |
| --- | --- |

(59)

Η Ελλάδα διευκρίνισε ότι οι ετήσιες επιχορηγήσεις προς την ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την περίοδο 2011 έως 2013 καταβλήθηκαν σε συμφωνία με την Τρόικα, προκειμένου να μπορέσει η εταιρεία να επιτύχει νεκρό σημείο εκμετάλλευσης συνεχίζοντας παράλληλα να εκτελεί διάφορες ζημιογόνες γραμμές. Η αποζημίωση χορηγείται βάσει συμφωνίας ΥΔΥ, η οποία ανατέθηκε απευθείας χωρίς δημόσια διαδικασία υποβολής προσφορών. Η συμφωνία ΥΔΥ υπογράφηκε στις 15 Ιουνίου 2011. Η Ελλάδα υποστήριξε ότι η συμφωνία ΥΔΥ είναι σύμφωνη με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1370/2007, με εξαίρεση την υποχρέωση προηγούμενης δημοσίευσης ορισμένων πληροφοριών στην Επίσημη Εφημερίδα.

| (60) | Η Ελλάδα υποστήριξε ότι οι παράμετροι του υπολογισμού της συμφωνίας ΥΔΥ πληρούσαν τις απαιτήσεις του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1370/2007. Λόγω του μη διαχωρισμού των λογαριασμών της ΤΡΑΙΝΟΣΕ από τη σύστασή της, ο υπολογισμός της αποζημίωσης βασίστηκε στις πλέον επικαιροποιημένες εκτιμήσεις και παραδοχές της ΤΡΑΙΝΟΣΕ (διαχειριστικοί λογαριασμοί). Από τον Οκτώβριο του 2011, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ τηρούσε ξεχωριστούς λογαριασμούς για τις δραστηριότητες ΥΔΥ και μη ΥΔΥ και, συνεπώς, αποφεύχθηκε η διεπιδότηση μεταξύ των διαφορετικών δραστηριοτήτων. Ο διαχωρισμός των λογαριασμών εφαρμόστηκε επίσης εκ των υστέρων για την περίοδο από 1η Ιανουαρίου 2011 έως 30 Σεπτεμβρίου 2011 με βάση τους διαχειριστικούς λογαριασμούς. Για την αποζημίωση ΥΔΥ καθορίστηκε, σε συμφωνία με την Τρόικα, ανώτατο όριο 50 εκατ. EUR ετησίως. |
| --- | --- |

(60)

Η Ελλάδα υποστήριξε ότι οι παράμετροι του υπολογισμού της συμφωνίας ΥΔΥ πληρούσαν τις απαιτήσεις του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1370/2007. Λόγω του μη διαχωρισμού των λογαριασμών της ΤΡΑΙΝΟΣΕ από τη σύστασή της, ο υπολογισμός της αποζημίωσης βασίστηκε στις πλέον επικαιροποιημένες εκτιμήσεις και παραδοχές της ΤΡΑΙΝΟΣΕ (διαχειριστικοί λογαριασμοί). Από τον Οκτώβριο του 2011, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ τηρούσε ξεχωριστούς λογαριασμούς για τις δραστηριότητες ΥΔΥ και μη ΥΔΥ και, συνεπώς, αποφεύχθηκε η διεπιδότηση μεταξύ των διαφορετικών δραστηριοτήτων. Ο διαχωρισμός των λογαριασμών εφαρμόστηκε επίσης εκ των υστέρων για την περίοδο από 1η Ιανουαρίου 2011 έως 30 Σεπτεμβρίου 2011 με βάση τους διαχειριστικούς λογαριασμούς. Για την αποζημίωση ΥΔΥ καθορίστηκε, σε συμφωνία με την Τρόικα, ανώτατο όριο 50 εκατ. EUR ετησίως.

| (61) | Η συμφωνία ΥΔΥ περιείχε διατάξεις που προέβλεπαν τη δυνατότητα τροποποίησης της αποζημίωσης ΥΔΥ (όπως περιορισμό του πεδίου των υπηρεσιών) σε περίπτωση αύξησης των δαπανών ή μείωσης των εσόδων, προκειμένου να διατηρείται το ανώτατο όριο των 50 εκατ. EUR ετησίως. |
| --- | --- |

(61)

Η συμφωνία ΥΔΥ περιείχε διατάξεις που προέβλεπαν τη δυνατότητα τροποποίησης της αποζημίωσης ΥΔΥ (όπως περιορισμό του πεδίου των υπηρεσιών) σε περίπτωση αύξησης των δαπανών ή μείωσης των εσόδων, προκειμένου να διατηρείται το ανώτατο όριο των 50 εκατ. EUR ετησίως.

| (62) | Η ανανέωση της τρέχουσας σύμβασης παροχής δημόσιας υπηρεσίας για σιδηροδρομικές μεταφορές επιβατών έπρεπε να ολοκληρωθεί με απευθείας ανάθεση στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ έως τα τέλη Απριλίου του 2014 και αναμενόταν να έχει μέγιστη διάρκεια πέντε ετών. |
| --- | --- |

(62)

Η ανανέωση της τρέχουσας σύμβασης παροχής δημόσιας υπηρεσίας για σιδηροδρομικές μεταφορές επιβατών έπρεπε να ολοκληρωθεί με απευθείας ανάθεση στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ έως τα τέλη Απριλίου του 2014 και αναμενόταν να έχει μέγιστη διάρκεια πέντε ετών.

5.4.   Μέτρο 4: Μεταφορά εργαζομένων από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα

Μέτρο 4: Μεταφορά εργαζομένων από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα

| (63) | Η Ελλάδα υποστήριξε ότι, σύμφωνα με την απόφαση στην υπόθεση Combus (17), η μεταφορά εργαζομένων δεν χορήγησε πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ διότι δεν απάλλαξε την εταιρεία από βάρη που βαρύνουν συνήθως τον προϋπολογισμό μιας επιχείρησης, αλλά από βάρη που είχαν επιβληθεί από το κράτος λόγω του καθεστώτος οιονεί δημόσιου υπαλλήλου των εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ (περιορισμοί στις απολύσεις και μισθοί υψηλότεροι εκείνων της αγοράς). Η Ελλάδα θεωρεί ότι, επί της ουσίας, το μέτρο σχετίζεται με την κατάργηση ενός διαρθρωτικού μειονεκτήματος που προερχόταν από την περίοδο κατά την οποία η εταιρεία αποτελούσε κρατικό μονοπώλιο. |
| --- | --- |

(63)

Η Ελλάδα υποστήριξε ότι, σύμφωνα με την απόφαση στην υπόθεση Combus (17), η μεταφορά εργαζομένων δεν χορήγησε πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ διότι δεν απάλλαξε την εταιρεία από βάρη που βαρύνουν συνήθως τον προϋπολογισμό μιας επιχείρησης, αλλά από βάρη που είχαν επιβληθεί από το κράτος λόγω του καθεστώτος οιονεί δημόσιου υπαλλήλου των εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ (περιορισμοί στις απολύσεις και μισθοί υψηλότεροι εκείνων της αγοράς). Η Ελλάδα θεωρεί ότι, επί της ουσίας, το μέτρο σχετίζεται με την κατάργηση ενός διαρθρωτικού μειονεκτήματος που προερχόταν από την περίοδο κατά την οποία η εταιρεία αποτελούσε κρατικό μονοπώλιο.

Combus

17

| (64) | Η Ελλάδα ανέφερε ότι το καθεστώς οιονεί δημοσίου υπαλλήλου των εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και τα αντίστοιχα βάρη που επιβάρυναν την ΤΡΑΙΝΟΣΕ επιβλήθηκαν από τη νομοθεσία και, ως εκ τούτου, μπορούν να καταλογιστούν στο ελληνικό κράτος. |
| --- | --- |

(64)

Η Ελλάδα ανέφερε ότι το καθεστώς οιονεί δημοσίου υπαλλήλου των εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και τα αντίστοιχα βάρη που επιβάρυναν την ΤΡΑΙΝΟΣΕ επιβλήθηκαν από τη νομοθεσία και, ως εκ τούτου, μπορούν να καταλογιστούν στο ελληνικό κράτος.

| (65) | Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ διαχωρίστηκε νομικά από τον ΟΣΕ το 2008 και η σχέση της με το προσωπικό της υπόκειται στην ίδια ελληνική εργατική νομοθεσία, τις συλλογικές συμβάσεις εργασίας («ΣΣΕ») και τον γενικό κανονισμού προσωπικού («ΓΕΚΑΠ») που ισχύουν και για τον ΟΣΕ (από κοινού «ειδικοί εργασιακοί κανονισμοί»). Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ, ως διάδοχος του ΟΣΕ όσον αφορά τις υπηρεσίες σιδηροδρομικών μεταφορών, κληρονόμησε συνεπώς ολόκληρο το πλαίσιο εργατικού δικαίου που ίσχυε για τον ΟΣΕ. Ομοίως, το 1970 ο ΟΣΕ είχε κληρονομήσει το εργασιακό του πλαίσιο από τους Σιδηροδρόμους Ελληνικού Κράτους ή «ΣΕΚ» (18), εταιρεία δημοσίου δικαίου η οποία κατείχε το μονοπώλιο της λειτουργίας του ελληνικού σιδηροδρομικού δικτύου και της οποίας οι εργαζόμενοι είχαν καθεστώς δημοσίων υπαλλήλων και απολάμβαναν, αντίστοιχα, όλων των προνομίων που απορρέουν από αυτό το καθεστώς. |
| --- | --- |

(65)

Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ διαχωρίστηκε νομικά από τον ΟΣΕ το 2008 και η σχέση της με το προσωπικό της υπόκειται στην ίδια ελληνική εργατική νομοθεσία, τις συλλογικές συμβάσεις εργασίας («ΣΣΕ») και τον γενικό κανονισμού προσωπικού («ΓΕΚΑΠ») που ισχύουν και για τον ΟΣΕ (από κοινού «ειδικοί εργασιακοί κανονισμοί»). Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ, ως διάδοχος του ΟΣΕ όσον αφορά τις υπηρεσίες σιδηροδρομικών μεταφορών, κληρονόμησε συνεπώς ολόκληρο το πλαίσιο εργατικού δικαίου που ίσχυε για τον ΟΣΕ. Ομοίως, το 1970 ο ΟΣΕ είχε κληρονομήσει το εργασιακό του πλαίσιο από τους Σιδηροδρόμους Ελληνικού Κράτους ή «ΣΕΚ» (18), εταιρεία δημοσίου δικαίου η οποία κατείχε το μονοπώλιο της λειτουργίας του ελληνικού σιδηροδρομικού δικτύου και της οποίας οι εργαζόμενοι είχαν καθεστώς δημοσίων υπαλλήλων και απολάμβαναν, αντίστοιχα, όλων των προνομίων που απορρέουν από αυτό το καθεστώς.

18

| (66) | Το 2005, καταργήθηκε το δικαίωμα στο καθεστώς οιονεί δημοσίου υπαλλήλου για νεοπροσληφθέντες εργαζομένους, αλλά οι εργαζόμενοι που είχαν προσληφθεί βάσει του προηγούμενου καθεστώτος διατήρησαν πλήρως το προγενέστερο καθεστώς τους. Ως εκ τούτου, κατά την άποψη της Ελλάδας, το ελληνικό κράτος είναι υπεύθυνο για το αφύσικα υψηλό επίπεδο των μισθών που λάμβαναν οι εργαζόμενοι της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. |
| --- | --- |

(66)

Το 2005, καταργήθηκε το δικαίωμα στο καθεστώς οιονεί δημοσίου υπαλλήλου για νεοπροσληφθέντες εργαζομένους, αλλά οι εργαζόμενοι που είχαν προσληφθεί βάσει του προηγούμενου καθεστώτος διατήρησαν πλήρως το προγενέστερο καθεστώς τους. Ως εκ τούτου, κατά την άποψη της Ελλάδας, το ελληνικό κράτος είναι υπεύθυνο για το αφύσικα υψηλό επίπεδο των μισθών που λάμβαναν οι εργαζόμενοι της ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

| (67) | Η Ελλάδα εξηγεί επίσης ότι, ακόμη και μετά την υπογραφή της νέας συλλογικής σύμβασης της 24ης Μαρτίου 2011, με την οποία καταργήθηκαν τα πολυάριθμα προνόμια των εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, οι εναπομείναντες εργαζόμενοι της ΤΡΑΙΝΟΣΕ εξακολουθούσαν να λαμβάνουν παχυλό μισθό, υψηλότερο κατά [10-30] % κατά μέσο όρο από τους μισθούς εργαζομένων στον ιδιωτικό τομέα με παρόμοια εργασιακή πείρα, όπως φαίνεται στον πίνακα 3. |
| --- | --- |

(67)

Η Ελλάδα εξηγεί επίσης ότι, ακόμη και μετά την υπογραφή της νέας συλλογικής σύμβασης της 24ης Μαρτίου 2011, με την οποία καταργήθηκαν τα πολυάριθμα προνόμια των εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, οι εναπομείναντες εργαζόμενοι της ΤΡΑΙΝΟΣΕ εξακολουθούσαν να λαμβάνουν παχυλό μισθό, υψηλότερο κατά [10-30] % κατά μέσο όρο από τους μισθούς εργαζομένων στον ιδιωτικό τομέα με παρόμοια εργασιακή πείρα, όπως φαίνεται στον πίνακα 3.

| (68) | Από τη σύστασή της το 2007, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεν έχει προσλάβει νέους εργαζομένους, παρά μόνο ένα άτομο. |
| --- | --- |

(68)

Από τη σύστασή της το 2007, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεν έχει προσλάβει νέους εργαζομένους, παρά μόνο ένα άτομο.

| (69) | Η Ελλάδα εξήγησε ότι, σύμφωνα με τα άρθρα 15, 16 και του άρθρου 18 παράγραφος 2 του νόμου 3891/2010 (19), συνολικά 593 εργαζόμενοι της ΤΡΑΙΝΟΣΕ (575 το 2011, 10 το 2012 και 8 το 2013) μεταφέρθηκαν σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα, δηλαδή αριθμός χαμηλότερος κατά 4 % από την αρχική πρόβλεψη (20). |
| --- | --- |

(69)

Η Ελλάδα εξήγησε ότι, σύμφωνα με τα άρθρα 15, 16 και του άρθρου 18 παράγραφος 2 του νόμου 3891/2010 (19), συνολικά 593 εργαζόμενοι της ΤΡΑΙΝΟΣΕ (575 το 2011, 10 το 2012 και 8 το 2013) μεταφέρθηκαν σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα, δηλαδή αριθμός χαμηλότερος κατά 4 % από την αρχική πρόβλεψη (20).

19

20

| (70) | Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεν διαθέτει τα οικονομικά μέσα για να προσφέρει στο προσωπικό της πρόγραμμα εθελουσίας συνταξιοδότησης (ΠΕΣ). Η Ελλάδα υπογράμμισε ότι τυχόν πλεονέκτημα που θα μπορούσε να προκύψει για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ από τη μεταφορά των εργαζομένων αντισταθμίζεται, σε κάθε περίπτωση, από τις ζημίες που η εταιρεία εξακολουθεί να υφίσταται λόγω του προνομιακού καθεστώτος των εργαζομένων της, όπως έχει επιβληθεί από το κράτος, διότι ακόμη και μετά την προτεινόμενη συλλογική σύμβαση μείωσης αποδοχών, οι εναπομείναντες εργαζόμενοι εξακολουθούσαν να λαμβάνουν μισθούς υψηλότερους από τον μέσο όρο της αγοράς.

  Πίνακας 3


  Σύγκριση μεταξύ του καθεστώτος τακτικού μισθού της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του μέσου μηνιαίου μισθού στον ιδιωτικό τομέα









  Κατηγορία προσωπικού | Τρέχων μηνιαίος τακτικός μισθός του προσωπικού της ΤΡΑΙΝΟΣΕ (σε EUR) | Μέσος μηνιαίος τακτικός μισθός προσωπικού στον ιδιωτικό τομέα (σε EUR) | Διαφορά μισθού |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Μηχανοδηγοί | [2 000 -3 000 ] | 1 694 | – [25-50] % |
| Προσωπικό αυτοκινηταμαξών | [2 000 -3 000 ] | 1 682 | – [0-25] % |
| Οδηγοί λεωφορείων | [2 000 -3 000 ] | 1 587 | – [0-25] % |
| Διοίκηση | [1 000 -2 000 ] | 1 566 | – [0-25] % |
| Φορτωτές | [1 000 -2 000 ] | 1 514 | – [0-25] % |
| Σύνολο | [1 000 -2 000 ] | 1 641 | – [0-25] % |

(70)

Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεν διαθέτει τα οικονομικά μέσα για να προσφέρει στο προσωπικό της πρόγραμμα εθελουσίας συνταξιοδότησης (ΠΕΣ). Η Ελλάδα υπογράμμισε ότι τυχόν πλεονέκτημα που θα μπορούσε να προκύψει για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ από τη μεταφορά των εργαζομένων αντισταθμίζεται, σε κάθε περίπτωση, από τις ζημίες που η εταιρεία εξακολουθεί να υφίσταται λόγω του προνομιακού καθεστώτος των εργαζομένων της, όπως έχει επιβληθεί από το κράτος, διότι ακόμη και μετά την προτεινόμενη συλλογική σύμβαση μείωσης αποδοχών, οι εναπομείναντες εργαζόμενοι εξακολουθούσαν να λαμβάνουν μισθούς υψηλότερους από τον μέσο όρο της αγοράς.

Πίνακας 3

Πίνακας 3

Σύγκριση μεταξύ του καθεστώτος τακτικού μισθού της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του μέσου μηνιαίου μισθού στον ιδιωτικό τομέα

Σύγκριση μεταξύ του καθεστώτος τακτικού μισθού της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του μέσου μηνιαίου μισθού στον ιδιωτικό τομέα

Κατηγορία προσωπικού

Τρέχων μηνιαίος τακτικός μισθός του προσωπικού της ΤΡΑΙΝΟΣΕ (σε EUR)

Μέσος μηνιαίος τακτικός μισθός προσωπικού στον ιδιωτικό τομέα (σε EUR)

Διαφορά μισθού

Μηχανοδηγοί

[2 000 -3 000 ]

1 694

– [25-50] %

Προσωπικό αυτοκινηταμαξών

[2 000 -3 000 ]

1 682

– [0-25] %

Οδηγοί λεωφορείων

[2 000 -3 000 ]

1 587

– [0-25] %

Διοίκηση

[1 000 -2 000 ]

1 566

– [0-25] %

Φορτωτές

[1 000 -2 000 ]

1 514

– [0-25] %

Σύνολο

[1 000 -2 000 ]

1 641

– [0-25] %

| (71) | Για την ποσοτικοποίηση του πλεονεκτήματος που προκύπτει από τη μεταφορά των εργαζομένων, η Ελλάδα προσκόμισε μελέτη που εκπονήθηκε από την ελεγκτική εταιρεία PricewaterhouseCoopers. Οι υπολογισμοί βασίζονται στην αρχικά προβλεπόμενη μεταφορά 620 εργαζομένων. Σύμφωνα με τη μελέτη, το πλεονέκτημα αντιστοιχεί στη διαφορά μεταξύ του «συνήθους κόστους» ενός ΠΕΣ το οποίο επιβαρύνει μια ιδιωτική εταιρεία και του κόστους ενός υποθετικού ΠΕΣ για τους εργαζόμενους της ΤΡΑΙΝΟΣΕ ([100-200] εκατ. EUR). Η διαφορά μεταξύ των δύο ΠΕΣ ανέρχεται σε [0-100] εκατ. EUR. Ωστόσο, σύμφωνα με την Ελλάδα, το κόστος του ΠΕΣ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ περιλάμβανε ασύνηθες κόστος ύψους άνω των [0-100] εκατ. EUR για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ λόγω του καθεστώτος μονιμότητας και των υψηλότερων μισθών των εργαζομένων της, κόστος το οποίο δεν θα πρέπει να ληφθεί υπόψη.

  Πίνακας 4


  Ποσοτικοποίηση του πλεονεκτήματος που χορηγήθηκε στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ μέσω της μεταφοράς 593 εργαζομένων (με βάση τη μελέτη της PWC για 620 εργαζομένους)







  (σε εκατ. EUR) |
| --- | --- |
| Κατηγορία | Επικαιροποιημένη εκτίμηση |
| α) | Προεξοφλημένη αξία του ΠΕΣ για 593 εργαζόμενους της ΤΡΑΙΝΟΣΕ |

(71)

Για την ποσοτικοποίηση του πλεονεκτήματος που προκύπτει από τη μεταφορά των εργαζομένων, η Ελλάδα προσκόμισε μελέτη που εκπονήθηκε από την ελεγκτική εταιρεία PricewaterhouseCoopers. Οι υπολογισμοί βασίζονται στην αρχικά προβλεπόμενη μεταφορά 620 εργαζομένων. Σύμφωνα με τη μελέτη, το πλεονέκτημα αντιστοιχεί στη διαφορά μεταξύ του «συνήθους κόστους» ενός ΠΕΣ το οποίο επιβαρύνει μια ιδιωτική εταιρεία και του κόστους ενός υποθετικού ΠΕΣ για τους εργαζόμενους της ΤΡΑΙΝΟΣΕ ([100-200] εκατ. EUR). Η διαφορά μεταξύ των δύο ΠΕΣ ανέρχεται σε [0-100] εκατ. EUR. Ωστόσο, σύμφωνα με την Ελλάδα, το κόστος του ΠΕΣ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ περιλάμβανε ασύνηθες κόστος ύψους άνω των [0-100] εκατ. EUR για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ λόγω του καθεστώτος μονιμότητας και των υψηλότερων μισθών των εργαζομένων της, κόστος το οποίο δεν θα πρέπει να ληφθεί υπόψη.

Πίνακας 4

Πίνακας 4

Ποσοτικοποίηση του πλεονεκτήματος που χορηγήθηκε στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ μέσω της μεταφοράς 593 εργαζομένων (με βάση τη μελέτη της PWC για 620 εργαζομένους)

Ποσοτικοποίηση του πλεονεκτήματος που χορηγήθηκε στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ μέσω της μεταφοράς 593 εργαζομένων (με βάση τη μελέτη της PWC για 620 εργαζομένους)

(σε εκατ. EUR)

Κατηγορία

Επικαιροποιημένη εκτίμηση

α)

Προεξοφλημένη αξία του ΠΕΣ για 593 εργαζόμενους της ΤΡΑΙΝΟΣΕ

[100-200]

| β) | Οικονομική αξία του αντίστοιχου ΠΕΣ μιας ιδιωτικής εταιρείας |
| --- | --- |

β)

Οικονομική αξία του αντίστοιχου ΠΕΣ μιας ιδιωτικής εταιρείας

[0-100]

| α) – β) | «Ασύνηθες κόστος» του ΠΕΣ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ |
| --- | --- |

α) – β)

α) – β)

«Ασύνηθες κόστος» του ΠΕΣ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ

[0-100]

[0-100]

| γ) | Προεξοφλημένη αξία των μισθών του εναπομείναντος προσωπικού (μισθοί ΤΡΑΙΝΟΣΕ) |
| --- | --- |

γ)

Προεξοφλημένη αξία των μισθών του εναπομείναντος προσωπικού (μισθοί ΤΡΑΙΝΟΣΕ)

[200-300]

| δ) | Προεξοφλημένη αξία των μισθών του εναπομείναντος προσωπικού (μισθοί αντίστοιχοι με αυτούς του ιδιωτικού τομέα) |
| --- | --- |

δ)

Προεξοφλημένη αξία των μισθών του εναπομείναντος προσωπικού (μισθοί αντίστοιχοι με αυτούς του ιδιωτικού τομέα)

[100-200]

| γ)-δ) | «Ασύνηθες κόστος» του εναπομείναντος προσωπικού της ΤΡΑΙΝΟΣΕ |
| --- | --- |

γ)-δ)

γ)-δ)

«Ασύνηθες κόστος» του εναπομείναντος προσωπικού της ΤΡΑΙΝΟΣΕ

[0-100]

[0-100]

5.5.   Μέτρο 5: ΣΕΥ μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ

Μέτρο 5: ΣΕΥ μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ

| (72) | Όσον αφορά τις ΣΕΥ μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ, η Ελλάδα υποστήριξε ότι σύμφωνα με τις συστάσεις της Τρόικας, οι ΣΕΥ συνήφθησαν με όρους της αγοράς και, συνεπώς, δεν συνιστούσαν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. |
| --- | --- |

(72)

Όσον αφορά τις ΣΕΥ μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ, η Ελλάδα υποστήριξε ότι σύμφωνα με τις συστάσεις της Τρόικας, οι ΣΕΥ συνήφθησαν με όρους της αγοράς και, συνεπώς, δεν συνιστούσαν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

5.5.1.   ΣΕΥ σχετικά με την παροχή υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού

ΣΕΥ σχετικά με την παροχή υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού

| (73) | Η Ελλάδα εξήγησε ότι η υποβληθείσα σύγκριση των δαπανών συντήρησης του ΟΣΕ πραγματοποιήθηκε με βάση το προσωπικό συντήρησης της ΑΜΕΛ, και όχι με βάση το συνολικό προσωπικό της ΑΜΕΛ. Στο πλαίσιο αυτό, ο ετήσιος μισθός των τεχνικών συντήρησης της ΑΜΕΛ κυμαινόταν κατά τον χρόνο σύναψης της ΣΕΥ μεταξύ [25 000-50 000] EUR και [25 000-50 000] EUR ανάλογα με την πείρα και τα έτη απασχόλησης στην εταιρεία, με τον μέσο ετήσιο μισθό των τεχνικών συντήρησης της ΑΜΕΛ να ανέρχεται σε [25 000-50 000] EUR. |
| --- | --- |

(73)

Η Ελλάδα εξήγησε ότι η υποβληθείσα σύγκριση των δαπανών συντήρησης του ΟΣΕ πραγματοποιήθηκε με βάση το προσωπικό συντήρησης της ΑΜΕΛ, και όχι με βάση το συνολικό προσωπικό της ΑΜΕΛ. Στο πλαίσιο αυτό, ο ετήσιος μισθός των τεχνικών συντήρησης της ΑΜΕΛ κυμαινόταν κατά τον χρόνο σύναψης της ΣΕΥ μεταξύ [25 000-50 000] EUR και [25 000-50 000] EUR ανάλογα με την πείρα και τα έτη απασχόλησης στην εταιρεία, με τον μέσο ετήσιο μισθό των τεχνικών συντήρησης της ΑΜΕΛ να ανέρχεται σε [25 000-50 000] EUR.

| (74) | Επιπλέον, η Ελλάδα εξήγησε ότι οι ετήσιος μέσος μισθός του προσωπικού συντήρησης τροχαίου υλικού του ΟΣΕ κατά τον χρόνο σύναψης της ΣΕΥ εκτιμήθηκε σε [25 000-50 000] EUR ή [20-40] EUR την ώρα. Η εκτίμηση βασίστηκε στον μέσο τακτικό μισθό τον Δεκέμβριο του 2010 και σε επιδόματα που περιλάμβαναν υπερωρίες και ασφαλιστικές εισφορές. Κατόπιν της εφαρμογής του νόμου 3899/2010 (21), ο αναπροσαρμοσμένος μισθός του προσωπικού συντήρησης τροχαίου υλικού του ΟΣΕ ανερχόταν σε [20-40] EUR λόγω περαιτέρω μειώσεων στους μισθούς. Συνεπώς, το κέρδος για τον ΟΣΕ ανέρχεται σε [0-5] EUR ανά ώρα συντήρησης, με περιθώριο απόδοσης της τάξης του [0-10] %. |
| --- | --- |

(74)

Επιπλέον, η Ελλάδα εξήγησε ότι οι ετήσιος μέσος μισθός του προσωπικού συντήρησης τροχαίου υλικού του ΟΣΕ κατά τον χρόνο σύναψης της ΣΕΥ εκτιμήθηκε σε [25 000-50 000] EUR ή [20-40] EUR την ώρα. Η εκτίμηση βασίστηκε στον μέσο τακτικό μισθό τον Δεκέμβριο του 2010 και σε επιδόματα που περιλάμβαναν υπερωρίες και ασφαλιστικές εισφορές. Κατόπιν της εφαρμογής του νόμου 3899/2010 (21), ο αναπροσαρμοσμένος μισθός του προσωπικού συντήρησης τροχαίου υλικού του ΟΣΕ ανερχόταν σε [20-40] EUR λόγω περαιτέρω μειώσεων στους μισθούς. Συνεπώς, το κέρδος για τον ΟΣΕ ανέρχεται σε [0-5] EUR ανά ώρα συντήρησης, με περιθώριο απόδοσης της τάξης του [0-10] %.

21

5.5.2.   ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση τροχαίου υλικού

ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση τροχαίου υλικού

| (75) | Η Ελλάδα εξήγησε τον υπολογισμό του μισθώματος για τη μίσθωση τροχαίου υλικού που ορίζεται στη σχετική ΣΕΥ. Το μίσθωμα βασίστηκε στην ετήσια απόσβεση του τροχαίου υλικού και στο κόστος χρηματοδότησης για την απόκτηση του σχετικού τροχαίου υλικού, το οποίο, κατά την άποψη της Ελλάδας, κυμαινόταν στα επίπεδα των τιμών της αγοράς. |
| --- | --- |

(75)

Η Ελλάδα εξήγησε τον υπολογισμό του μισθώματος για τη μίσθωση τροχαίου υλικού που ορίζεται στη σχετική ΣΕΥ. Το μίσθωμα βασίστηκε στην ετήσια απόσβεση του τροχαίου υλικού και στο κόστος χρηματοδότησης για την απόκτηση του σχετικού τροχαίου υλικού, το οποίο, κατά την άποψη της Ελλάδας, κυμαινόταν στα επίπεδα των τιμών της αγοράς.

| (76) | Η Ελλάδα εξήγησε επίσης την αιτιολόγηση για τον χρησιμοποιούμενο συντελεστή απόσβεσης (2/3) και υποστήριξε ότι πληροί εξολοκλήρου τα πρότυπα λογιστικής της αυτοτέλειας των χρήσεων που εφαρμόζονται από το σύνολο των ελληνικών ανώνυμων εταιρειών. Ο συντελεστής απόσβεσης αντιστοιχούσε στο [...] της αξίας που χρηματοδοτήθηκε μέσω ιδίων πόρων της εταιρείας και στο [...] της αξίας που χρηματοδοτήθηκε μέσω δανείων. Σύμφωνα με την Ελλάδα, όλες οι οικονομικές καταστάσεις του ΟΣΕ υποβάλλονταν σε ετήσιο έλεγχο από πιστοποιημένο εξωτερικό ελεγκτή και ο ΟΣΕ εφάρμοζε τα διεθνή πρότυπα υποβολής εκθέσεων (IFRS) στις οικονομικές του καταστάσεις. Ως εκ τούτου, η λογιστική αξία και η ετήσια απόσβεση του τροχαίου υλικού, όπως έχουν καταχωριστεί στο μητρώο στοιχείων ενεργητικού του ΟΣΕ, πληρούσαν εξολοκλήρου τα IFRS όσον αφορά και την αξία του ενεργητικού. |
| --- | --- |

(76)

Η Ελλάδα εξήγησε επίσης την αιτιολόγηση για τον χρησιμοποιούμενο συντελεστή απόσβεσης (2/3) και υποστήριξε ότι πληροί εξολοκλήρου τα πρότυπα λογιστικής της αυτοτέλειας των χρήσεων που εφαρμόζονται από το σύνολο των ελληνικών ανώνυμων εταιρειών. Ο συντελεστής απόσβεσης αντιστοιχούσε στο [...] της αξίας που χρηματοδοτήθηκε μέσω ιδίων πόρων της εταιρείας και στο [...] της αξίας που χρηματοδοτήθηκε μέσω δανείων. Σύμφωνα με την Ελλάδα, όλες οι οικονομικές καταστάσεις του ΟΣΕ υποβάλλονταν σε ετήσιο έλεγχο από πιστοποιημένο εξωτερικό ελεγκτή και ο ΟΣΕ εφάρμοζε τα διεθνή πρότυπα υποβολής εκθέσεων (IFRS) στις οικονομικές του καταστάσεις. Ως εκ τούτου, η λογιστική αξία και η ετήσια απόσβεση του τροχαίου υλικού, όπως έχουν καταχωριστεί στο μητρώο στοιχείων ενεργητικού του ΟΣΕ, πληρούσαν εξολοκλήρου τα IFRS όσον αφορά και την αξία του ενεργητικού.

| (77) | Η Ελλάδα πρόσθεσε ότι ο ΟΣΕ θα εφάρμοζε πολιτική που δεν εισάγει διακρίσεις και θα χρέωνε την ίδια τιμή για τις ίδιες υπηρεσίες σε οποιονδήποτε άλλο φορέα εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων. Σε αυτή τη βάση, η Ελλάδα παρείχε επικαιροποιημένο υπολογισμό της μελέτης της PWC, όπως φαίνεται στον πίνακα 4. |
| --- | --- |

(77)

Η Ελλάδα πρόσθεσε ότι ο ΟΣΕ θα εφάρμοζε πολιτική που δεν εισάγει διακρίσεις και θα χρέωνε την ίδια τιμή για τις ίδιες υπηρεσίες σε οποιονδήποτε άλλο φορέα εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων. Σε αυτή τη βάση, η Ελλάδα παρείχε επικαιροποιημένο υπολογισμό της μελέτης της PWC, όπως φαίνεται στον πίνακα 4.

5.5.3.   ΣΕΥ σχετικά με την εκπαίδευση του προσωπικού

ΣΕΥ σχετικά με την εκπαίδευση του προσωπικού

| (78) | Ο ΟΣΕ παρείχε στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ υπηρεσίες υποχρεωτικής τεχνικής και επαγγελματικής εκπαίδευσης, καθώς και εκπαίδευσης στον τρέχοντα στόλο αμαξοστοιχιών, εκπαίδευσης και χορήγησης άδειας εργασίας σε ηλεκτροδοτημένα σιδηροδρομικά δίκτυα, εκπαίδευσης στην οικονομική οδήγηση κ.λπ. Το πρόγραμμα εκπαίδευσης ήταν σύμφωνο με το πλαίσιο τεχνικών προδιαγραφών διαλειτουργικότητας (ΤΠΔ) του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Σιδηροδρόμων (22) και τις ανακοινώσεις της εθνικής αρχής ασφάλειας για τις σιδηροδρομικές μεταφορές (23). |
| --- | --- |

(78)

Ο ΟΣΕ παρείχε στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ υπηρεσίες υποχρεωτικής τεχνικής και επαγγελματικής εκπαίδευσης, καθώς και εκπαίδευσης στον τρέχοντα στόλο αμαξοστοιχιών, εκπαίδευσης και χορήγησης άδειας εργασίας σε ηλεκτροδοτημένα σιδηροδρομικά δίκτυα, εκπαίδευσης στην οικονομική οδήγηση κ.λπ. Το πρόγραμμα εκπαίδευσης ήταν σύμφωνο με το πλαίσιο τεχνικών προδιαγραφών διαλειτουργικότητας (ΤΠΔ) του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Σιδηροδρόμων (22) και τις ανακοινώσεις της εθνικής αρχής ασφάλειας για τις σιδηροδρομικές μεταφορές (23).

22

23

| (79) | Προκειμένου να καθοριστεί το τυπικό μέσο ωριαίο κόστος που θα έπρεπε να χρεώσει ο ΟΣΕ για τις οικείες δραστηριότητες εκπαίδευσης, η Ελλάδα διενήργησε σύγκριση με άλλους παρόχους εκπαίδευσης στην Ελλάδα. Η εν λόγω σύγκριση του κόστους εκπαίδευσης του προσωπικού με τις τιμές της αγοράς δεν ήταν άμεση διότι ο ΟΣΕ είναι ο μόνος οργανισμός που παρέχει τεχνικά σεμινάρια για μηχανοδηγούς και όσον αφορά άλλα θέματα που σχετίζονται με τους σιδηροδρόμους. Ως εκ τούτου, για τη διενέργεια της σύγκρισης επιλέχθηκαν ο ΛΑΕΚ (Λογαριασμός για την Απασχόληση και την Επαγγελματική Κατάρτιση) και το ΙΕΚΕΜ ΤΕΕ (Ινστιτούτο Εκπαίδευσης και Επιμόρφωσης Μελών Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας) λόγω των σχετικών υπηρεσιών εκπαίδευσης που παρέχουν. |
| --- | --- |

(79)

Προκειμένου να καθοριστεί το τυπικό μέσο ωριαίο κόστος που θα έπρεπε να χρεώσει ο ΟΣΕ για τις οικείες δραστηριότητες εκπαίδευσης, η Ελλάδα διενήργησε σύγκριση με άλλους παρόχους εκπαίδευσης στην Ελλάδα. Η εν λόγω σύγκριση του κόστους εκπαίδευσης του προσωπικού με τις τιμές της αγοράς δεν ήταν άμεση διότι ο ΟΣΕ είναι ο μόνος οργανισμός που παρέχει τεχνικά σεμινάρια για μηχανοδηγούς και όσον αφορά άλλα θέματα που σχετίζονται με τους σιδηροδρόμους. Ως εκ τούτου, για τη διενέργεια της σύγκρισης επιλέχθηκαν ο ΛΑΕΚ (Λογαριασμός για την Απασχόληση και την Επαγγελματική Κατάρτιση) και το ΙΕΚΕΜ ΤΕΕ (Ινστιτούτο Εκπαίδευσης και Επιμόρφωσης Μελών Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας) λόγω των σχετικών υπηρεσιών εκπαίδευσης που παρέχουν.

| (80) | Κατά τον χρόνο σύναψης της ΣΕΥ, ο ΛΑΕΚ παρείχε σε δικαιούχους επιδοτήσεις ύψους έως [20-40] EUR ανά ώρα και ανά άτομο για την προσωπική τους εκπαίδευση όταν γινόταν χρήση εξωτερικών εκπαιδευτών/υπηρεσιών εκπαίδευσης. Για υπηρεσίες εκπαίδευσης προσωπικού που παρέχονταν από εταιρείες εσωτερικά (με χρήση δικών τους εκπαιδευτών/υποδομών), η επιδότηση που χορηγούσε ο ΛΑΕΚ, ανάλογα με τον αριθμό των συμμετεχόντων, κυμαινόταν από 33 έως 14 EUR ανά ώρα και ανά άτομο, όπως συνοψίζεται στον πίνακα 5.

  Πίνακας 5


  Μέση επιδότηση από τον ΛΑΕΚ για εσωτερική εκπαίδευση ανά ώρα και ανά συμμετέχοντα







  (σε EUR) |
| --- | --- |
| Αριθμός συμμετεχόντων | Μέση επιδότηση ανά ώρα και ανά συμμετέχοντα |
| Έως 3 | 33 |
| Έως 6 | 25 |
| Έως 15 | 16 |
| Έως 35 | 14 |

(80)

Κατά τον χρόνο σύναψης της ΣΕΥ, ο ΛΑΕΚ παρείχε σε δικαιούχους επιδοτήσεις ύψους έως [20-40] EUR ανά ώρα και ανά άτομο για την προσωπική τους εκπαίδευση όταν γινόταν χρήση εξωτερικών εκπαιδευτών/υπηρεσιών εκπαίδευσης. Για υπηρεσίες εκπαίδευσης προσωπικού που παρέχονταν από εταιρείες εσωτερικά (με χρήση δικών τους εκπαιδευτών/υποδομών), η επιδότηση που χορηγούσε ο ΛΑΕΚ, ανάλογα με τον αριθμό των συμμετεχόντων, κυμαινόταν από 33 έως 14 EUR ανά ώρα και ανά άτομο, όπως συνοψίζεται στον πίνακα 5.

Πίνακας 5

Πίνακας 5

Μέση επιδότηση από τον ΛΑΕΚ για εσωτερική εκπαίδευση ανά ώρα και ανά συμμετέχοντα

Μέση επιδότηση από τον ΛΑΕΚ για εσωτερική εκπαίδευση ανά ώρα και ανά συμμετέχοντα

(σε EUR)

Αριθμός συμμετεχόντων

Μέση επιδότηση ανά ώρα και ανά συμμετέχοντα

Έως 3

33

Έως 6

25

Έως 15

16

Έως 35

14

| (81) | Κατά την άποψη της Ελλάδας, κατά τον χρόνο σύναψης της ΣΕΥ, το IEKEM ΤΕΕ κατέβαλλε κατά μέσο 26 EUR ανά ώρα για αντίστοιχα τεχνικά σεμινάρια, όπως φαίνεται στον πίνακα 6 που υπέβαλε η Ελλάδα.

  Πίνακας 6


  Ωριαίες αμοιβές εκπαίδευσης για εκπαίδευση που παρέχει το IEKEM ΤΕΕ








  (EUR ανά ώρα) |
| --- | --- |
| Εκπαιδευτικός οργανισμός | Εκπαίδευση | Αμοιβή |
| IEKEM TEE | Μετεκπαίδευση τεχνικών ασφάλειας | 9,90 |
| IEKEM TEE | Έλεγχος και διασφάλιση ποιότητας βιομηχανικών υποδομών και υλικών | 13,39 |
| IEKEM TEE | Ακίνητα | 13,41 |
| IEKEM TEE | Δίπλωμα στη διοίκηση & στην ηγεσία | 14,35 |
| IEKEM TEE | Autocard 2009 – 3D | 15,75 |
| IEKEM TEE | Διαχείριση έργων για μηχανικούς | 15,75 |
| PWC Training Services | Διοίκηση επιχειρήσεων – Μίνι ΜΒΑ | 16,88 |
| Ελληνική Εταιρεία Διοίκησης Επιχειρήσεων | Δίπλωμα στην περιβαλλοντική διαχείριση | 17,31 |
| PWC Training Services | ΦΠΑ: Λογιστική και Πρακτικές | 18,00 |
| PWC Training Services | Εργαστήριο λογιστικής και φορολογίας | 20,51 |
| PWC Training Services | Ανάλυση οικονομικών καταστάσεων | 25,33 |
| Οικονομοτεχνική Seminars Α.Ε. | Πρακτικές μείωσης κόστους στη βιομηχανία τροφίμων | 35,00 |
| Οικονομοτεχνική Seminars Α.Ε. | Λειτουργική διάρθρωση αποθηκών και επιχειρηματική εφοδιαστική | 35,00 |
| Advanced Business Process Management Α.Ε. | Τιμολόγηση με χρήση υπολογιστή | 57,40 |
| Advanced Business Process Management Α.Ε. | Αναμόρφωση οικονομικών αποτελεσμάτων & λογιστικές διαφορές | 57,40 |
| Advanced Business Process Management Α.Ε. | Εκτίμηση βιομηχανικού κόστους | 60,68 |
| Μέση ωριαία αμοιβή | 26,63 |

(81)

Κατά την άποψη της Ελλάδας, κατά τον χρόνο σύναψης της ΣΕΥ, το IEKEM ΤΕΕ κατέβαλλε κατά μέσο 26 EUR ανά ώρα για αντίστοιχα τεχνικά σεμινάρια, όπως φαίνεται στον πίνακα 6 που υπέβαλε η Ελλάδα.

Πίνακας 6

Πίνακας 6

Ωριαίες αμοιβές εκπαίδευσης για εκπαίδευση που παρέχει το IEKEM ΤΕΕ

Ωριαίες αμοιβές εκπαίδευσης για εκπαίδευση που παρέχει το IEKEM ΤΕΕ

(EUR ανά ώρα)

Εκπαιδευτικός οργανισμός

Εκπαίδευση

Αμοιβή

IEKEM TEE

Μετεκπαίδευση τεχνικών ασφάλειας

9,90

IEKEM TEE

Έλεγχος και διασφάλιση ποιότητας βιομηχανικών υποδομών και υλικών

13,39

IEKEM TEE

Ακίνητα

13,41

IEKEM TEE

Δίπλωμα στη διοίκηση & στην ηγεσία

14,35

IEKEM TEE

Autocard 2009 – 3D

15,75

IEKEM TEE

Διαχείριση έργων για μηχανικούς

15,75

PWC Training Services

Διοίκηση επιχειρήσεων – Μίνι ΜΒΑ

16,88

Ελληνική Εταιρεία Διοίκησης Επιχειρήσεων

Δίπλωμα στην περιβαλλοντική διαχείριση

17,31

PWC Training Services

ΦΠΑ: Λογιστική και Πρακτικές

18,00

PWC Training Services

Εργαστήριο λογιστικής και φορολογίας

20,51

PWC Training Services

Ανάλυση οικονομικών καταστάσεων

25,33

Οικονομοτεχνική Seminars Α.Ε.

Πρακτικές μείωσης κόστους στη βιομηχανία τροφίμων

35,00

Οικονομοτεχνική Seminars Α.Ε.

Λειτουργική διάρθρωση αποθηκών και επιχειρηματική εφοδιαστική

35,00

Advanced Business Process Management Α.Ε.

Τιμολόγηση με χρήση υπολογιστή

57,40

Advanced Business Process Management Α.Ε.

Αναμόρφωση οικονομικών αποτελεσμάτων & λογιστικές διαφορές

57,40

Advanced Business Process Management Α.Ε.

Εκτίμηση βιομηχανικού κόστους

60,68

Μέση ωριαία αμοιβή

26,63

| (82) | Η Ελλάδα υποστήριξε ότι το μέσο ωριαίο κόστος ανά συμμετέχοντα, το οποίο αποτέλεσε αντικείμενο διαπραγμάτευσης μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ, βρισκόταν εντός του εύρους της σύγκρισης με την αγορά. Το κόστος για την εκπαίδευση του προσωπικού της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, την οποία παρείχε ο ΟΣΕ, ήταν ισοδύναμο με το κόστος της παροχής παρόμοιων υπηρεσιών από άλλη εταιρεία. Επιπλέον, στο πλαίσιο της διαπραγμάτευσης λήφθηκε υπόψη η συνήθης πρακτική της αγοράς η οποία συνίσταται στη χορήγηση έκπτωσης για προγράμματα εκπαίδευσης που παρέχονται σε εταιρείες με μεγάλο αριθμό συμμετεχόντων. |
| --- | --- |

(82)

Η Ελλάδα υποστήριξε ότι το μέσο ωριαίο κόστος ανά συμμετέχοντα, το οποίο αποτέλεσε αντικείμενο διαπραγμάτευσης μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ, βρισκόταν εντός του εύρους της σύγκρισης με την αγορά. Το κόστος για την εκπαίδευση του προσωπικού της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, την οποία παρείχε ο ΟΣΕ, ήταν ισοδύναμο με το κόστος της παροχής παρόμοιων υπηρεσιών από άλλη εταιρεία. Επιπλέον, στο πλαίσιο της διαπραγμάτευσης λήφθηκε υπόψη η συνήθης πρακτική της αγοράς η οποία συνίσταται στη χορήγηση έκπτωσης για προγράμματα εκπαίδευσης που παρέχονται σε εταιρείες με μεγάλο αριθμό συμμετεχόντων.

5.5.4.   ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση γραφείων

ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση γραφείων

| (83) | Η Ελλάδα τόνισε ότι το μηναίο μίσθωμα ύψους [0-10] EUR/m2 για γραφεία συνολικού εμβαδού [0-5 000] m2, ήτοι συνολικό μηνιαίο μίσθωμα [0-50 000] EUR, καθορίστηκε σε τιμή της αγοράς βάσει εκτίμησης της ακίνητης περιουσίας του ΟΣΕ το 2005 (κατόπιν αναπροσαρμογής για το 2011) που πραγματοποιήθηκε από τη ΓΑΙΑΟΣΕ, εταιρεία εντελώς χωριστή και ανεξάρτητη από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Ως βάση για την εκτίμηση χρησιμοποιήθηκε έκθεση της Eurobank Υπηρεσίες Ακινήτων που αφορούσε κτίρια στην Αθήνα με παρόμοια χαρακτηριστικά. |
| --- | --- |

(83)

Η Ελλάδα τόνισε ότι το μηναίο μίσθωμα ύψους [0-10] EUR/m2 για γραφεία συνολικού εμβαδού [0-5 000] m2, ήτοι συνολικό μηνιαίο μίσθωμα [0-50 000] EUR, καθορίστηκε σε τιμή της αγοράς βάσει εκτίμησης της ακίνητης περιουσίας του ΟΣΕ το 2005 (κατόπιν αναπροσαρμογής για το 2011) που πραγματοποιήθηκε από τη ΓΑΙΑΟΣΕ, εταιρεία εντελώς χωριστή και ανεξάρτητη από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Ως βάση για την εκτίμηση χρησιμοποιήθηκε έκθεση της Eurobank Υπηρεσίες Ακινήτων που αφορούσε κτίρια στην Αθήνα με παρόμοια χαρακτηριστικά.

2

2

| (84) | Η Ελλάδα εξήγησε ότι για τις αναπροσαρμογές του μισθώματος λήφθηκαν υπόψη η κατάσταση του μισθωμένου κτιρίου, η θέση του και η συνεχής υποβάθμιση της γύρω περιοχής, η μείωση της ζήτησης στην αγορά ακινήτων και το αβέβαιο οικονομικό περιβάλλον. Η Ελλάδα υποστήριξε ότι κατά τον χρόνο σύναψης της ΣΕΥ οι περισσότερες συμβάσεις μίσθωσης είχαν αποτελέσει αντικείμενο επαναδιαπραγμάτευσης με αποτέλεσμα μείωση του μισθώματος έως 30 %. |
| --- | --- |

(84)

Η Ελλάδα εξήγησε ότι για τις αναπροσαρμογές του μισθώματος λήφθηκαν υπόψη η κατάσταση του μισθωμένου κτιρίου, η θέση του και η συνεχής υποβάθμιση της γύρω περιοχής, η μείωση της ζήτησης στην αγορά ακινήτων και το αβέβαιο οικονομικό περιβάλλον. Η Ελλάδα υποστήριξε ότι κατά τον χρόνο σύναψης της ΣΕΥ οι περισσότερες συμβάσεις μίσθωσης είχαν αποτελέσει αντικείμενο επαναδιαπραγμάτευσης με αποτέλεσμα μείωση του μισθώματος έως 30 %.

5.5.5.   ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση λεωφορείων

ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση λεωφορείων

| (85) | Η Ελλάδα εξήγησε ότι το ετήσιο κόστος μίσθωσης κάθε οχήματος που μίσθωνε η ΤΡΑΙΝΟΣΕ ήταν ανάλογο της τρέχουσας αξίας και του κόστους απόσβεσής του για το δεδομένο έτος. Προκειμένου να διασφαλιστεί η χρέωση τιμών της αγοράς, η τρέχουσα αξία κάθε εν κυκλοφορία οχήματος την 1η Ιανουαρίου 2011 και η αντίστοιχη απόσβεση εκτιμήθηκαν από τους προμηθευτές του κάθε είδους οχήματος. |
| --- | --- |

(85)

Η Ελλάδα εξήγησε ότι το ετήσιο κόστος μίσθωσης κάθε οχήματος που μίσθωνε η ΤΡΑΙΝΟΣΕ ήταν ανάλογο της τρέχουσας αξίας και του κόστους απόσβεσής του για το δεδομένο έτος. Προκειμένου να διασφαλιστεί η χρέωση τιμών της αγοράς, η τρέχουσα αξία κάθε εν κυκλοφορία οχήματος την 1η Ιανουαρίου 2011 και η αντίστοιχη απόσβεση εκτιμήθηκαν από τους προμηθευτές του κάθε είδους οχήματος.

5.6.   Συμβατότητα της ενίσχυσης με την εσωτερική αγορά

Συμβατότητα της ενίσχυσης με την εσωτερική αγορά

| (86) | Η Ελλάδα υποστήριξε ότι τα μέτρα θα πρέπει να θεωρηθούν συμβατή ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης, στο οποίο αναφέρεται ότι μια ενίσχυση μπορεί να θεωρηθεί ότι συμβιβάζεται με την εσωτερική αγορά αν έχει ως στόχο την «άρση σοβαρής διαταραχής της οικονομίας κράτους μέλους». |
| --- | --- |

(86)

Η Ελλάδα υποστήριξε ότι τα μέτρα θα πρέπει να θεωρηθούν συμβατή ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης, στο οποίο αναφέρεται ότι μια ενίσχυση μπορεί να θεωρηθεί ότι συμβιβάζεται με την εσωτερική αγορά αν έχει ως στόχο την «άρση σοβαρής διαταραχής της οικονομίας κράτους μέλους».

άρση σοβαρής διαταραχής της οικονομίας κράτους μέλους

| (87) | Η Ελλάδα υποστήριξε ότι δεν ήταν σε θέση να επιτύχει ισοσκελισμένη δημοσιονομική θέση από το πρώτο πρόγραμμα σταθερότητας τον Δεκέμβριο του 2010 λόγω μη επίτευξης των δημοσιονομικών στόχων εξαιτίας των υπερβολικών δαπανών, της φοροδιαφυγής, των υπεραισιόδοξων φορολογικών προβλέψεων και της μη μεταρρύθμισης του συστήματος υγείας και του συνταξιοδοτικού συστήματος. Το 2009, ο δημόσιος τομέας αντιπροσώπευε ποσοστό άνω του 50 % του ΑΕΠ, με συνέπεια τον παραγκωνισμό των ιδιωτικών επενδύσεων και την εξασθένιση των οικονομικών επιδόσεων. Το 2009, το ακαθάριστο δημόσιο χρέος αντιστοιχούσε στο 115 % του ΑΕΠ, ενώ το καθαρό εξωτερικό χρέος ανερχόταν σχεδόν στο 100 % του ΑΕΠ· από το καθαρό εξωτερικό χρέος, το 75 % αφορούσε τον δημόσιο τομέα και έχει σχετικά μακρά διάρκεια αποπληρωμής. |
| --- | --- |

(87)

Η Ελλάδα υποστήριξε ότι δεν ήταν σε θέση να επιτύχει ισοσκελισμένη δημοσιονομική θέση από το πρώτο πρόγραμμα σταθερότητας τον Δεκέμβριο του 2010 λόγω μη επίτευξης των δημοσιονομικών στόχων εξαιτίας των υπερβολικών δαπανών, της φοροδιαφυγής, των υπεραισιόδοξων φορολογικών προβλέψεων και της μη μεταρρύθμισης του συστήματος υγείας και του συνταξιοδοτικού συστήματος. Το 2009, ο δημόσιος τομέας αντιπροσώπευε ποσοστό άνω του 50 % του ΑΕΠ, με συνέπεια τον παραγκωνισμό των ιδιωτικών επενδύσεων και την εξασθένιση των οικονομικών επιδόσεων. Το 2009, το ακαθάριστο δημόσιο χρέος αντιστοιχούσε στο 115 % του ΑΕΠ, ενώ το καθαρό εξωτερικό χρέος ανερχόταν σχεδόν στο 100 % του ΑΕΠ· από το καθαρό εξωτερικό χρέος, το 75 % αφορούσε τον δημόσιο τομέα και έχει σχετικά μακρά διάρκεια αποπληρωμής.

| (88) | Σύμφωνα με την Ελλάδα, η ακαμψία των αγορών προϊόντος και εργασίας, καθώς και οι χαμηλές επιδόσεις σε πολλούς τομείς της διαρθρωτικής πολιτικής, είχαν αρνητικές επιπτώσεις στις οικονομικές της επιδόσεις, με αποτέλεσμα χαμηλά επίπεδα απασχόλησης και παραγωγικότητας της εργασίας. Ως εκ τούτου, η Ελλάδα ήταν ιδιαιτέρως ευάλωτη στην παγκόσμια χρηματοπιστωτική και οικονομική κρίση της περιόδου 2008/2009. Ο μέσος δείκτης κεφαλαιακής επάρκειας των ελληνικών τραπεζών βελτιώθηκε σε 11,7 % στα τέλη του 2009, εν μέρει χάρη στις εισφορές δημόσιων κεφαλαίων. Ωστόσο, τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια αυξήθηκαν από 5 % το 2008 σε 7,7 % τον Δεκέμβριο του 2009, γεγονός που προκάλεσε ανησυχία σχετικά με την πιστοληπτική ικανότητα όσον αφορά το δημόσιο χρέος. |
| --- | --- |

(88)

Σύμφωνα με την Ελλάδα, η ακαμψία των αγορών προϊόντος και εργασίας, καθώς και οι χαμηλές επιδόσεις σε πολλούς τομείς της διαρθρωτικής πολιτικής, είχαν αρνητικές επιπτώσεις στις οικονομικές της επιδόσεις, με αποτέλεσμα χαμηλά επίπεδα απασχόλησης και παραγωγικότητας της εργασίας. Ως εκ τούτου, η Ελλάδα ήταν ιδιαιτέρως ευάλωτη στην παγκόσμια χρηματοπιστωτική και οικονομική κρίση της περιόδου 2008/2009. Ο μέσος δείκτης κεφαλαιακής επάρκειας των ελληνικών τραπεζών βελτιώθηκε σε 11,7 % στα τέλη του 2009, εν μέρει χάρη στις εισφορές δημόσιων κεφαλαίων. Ωστόσο, τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια αυξήθηκαν από 5 % το 2008 σε 7,7 % τον Δεκέμβριο του 2009, γεγονός που προκάλεσε ανησυχία σχετικά με την πιστοληπτική ικανότητα όσον αφορά το δημόσιο χρέος.

| (89) | Τον Απρίλιο του 2010, η Ελλάδα υπέβαλε αίτημα επίσημης χρηματοδοτικής συνδρομής, το οποίο οδήγησε στη σύναψη του ΜΣ του 2010. Λόγω της συστημικής σημασίας του ελληνικού σιδηροδρομικού τομέα και της άμεσης εξάρτησής του από τον ελληνικό κρατικό προϋπολογισμό, το ΜΣ επέβαλε την αναδιάρθρωση ολόκληρου του ελληνικού σιδηροδρομικού τομέα ως προαπαιτούμενο για την καταβολή της χρηματοδοτικής ενίσχυσης που ζήτησε η Ελλάδα. |
| --- | --- |

(89)

Τον Απρίλιο του 2010, η Ελλάδα υπέβαλε αίτημα επίσημης χρηματοδοτικής συνδρομής, το οποίο οδήγησε στη σύναψη του ΜΣ του 2010. Λόγω της συστημικής σημασίας του ελληνικού σιδηροδρομικού τομέα και της άμεσης εξάρτησής του από τον ελληνικό κρατικό προϋπολογισμό, το ΜΣ επέβαλε την αναδιάρθρωση ολόκληρου του ελληνικού σιδηροδρομικού τομέα ως προαπαιτούμενο για την καταβολή της χρηματοδοτικής ενίσχυσης που ζήτησε η Ελλάδα.

| (90) | Η αναδιάρθρωση του σιδηροδρομικού τομέα είναι πρωταρχικής σημασίας για την Ελλάδα. Οι σιδηρόδρομοι έχουν διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην περιφερειακή ανάπτυξη της Ελλάδας και τυχόν εξαφάνισή τους θα είχε καταστροφικές συνέπειες για την οικονομία της Ελλάδας συνολικά. |
| --- | --- |

(90)

Η αναδιάρθρωση του σιδηροδρομικού τομέα είναι πρωταρχικής σημασίας για την Ελλάδα. Οι σιδηρόδρομοι έχουν διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην περιφερειακή ανάπτυξη της Ελλάδας και τυχόν εξαφάνισή τους θα είχε καταστροφικές συνέπειες για την οικονομία της Ελλάδας συνολικά.

| (91) | Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ είναι ο μοναδικός φορέας εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων στην Ελλάδα. Εξυπηρετεί διάφορες γραμμές τόσο επιβατικών όσο και εμπορευματικών μεταφορών μέσω του αστικού και προαστιακού σιδηροδρομικού δικτύου μήκους 2 554 km που εκτείνεται από τον Νότο μέχρι τον Βορρά της Ελλάδας και το οποίο διέρχεται και εξυπηρετεί τις μεγαλύτερες πόλεις και λιμένες της χώρας. Αν η ΤΡΑΙΝΟΣΕ παύσει τις δραστηριότητές της ή υποστεί σημαντικές διαταραχές στις υπηρεσίες της, αυτό θα είχε σοβαρές αρνητικές επιπτώσεις για διάφορους ενδιαφερόμενους. Ειδικότερα, θα επηρεάζονταν οι επιβάτες, οι πελάτες/προμηθευτές, οι εργαζόμενοι, άλλες ιδιωτικές και δημόσιες επιχειρηματικές οντότητες που σχετίζονται με τον τομέα των σιδηροδρόμων και, εντέλει, η ελληνική οικονομία συνολικά, δεδομένου ότι μεγάλο μέρος των τρεχουσών επιχειρηματικών δραστηριοτήτων και, το σημαντικότερο, πιθανές ευκαιρίες, ειδικότερα στον τομέα των εμπορευματικών μεταφορών, θα χάνονταν ή θα επιβραδύνονταν σημαντικά. |
| --- | --- |

(91)

Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ είναι ο μοναδικός φορέας εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων στην Ελλάδα. Εξυπηρετεί διάφορες γραμμές τόσο επιβατικών όσο και εμπορευματικών μεταφορών μέσω του αστικού και προαστιακού σιδηροδρομικού δικτύου μήκους 2 554 km που εκτείνεται από τον Νότο μέχρι τον Βορρά της Ελλάδας και το οποίο διέρχεται και εξυπηρετεί τις μεγαλύτερες πόλεις και λιμένες της χώρας. Αν η ΤΡΑΙΝΟΣΕ παύσει τις δραστηριότητές της ή υποστεί σημαντικές διαταραχές στις υπηρεσίες της, αυτό θα είχε σοβαρές αρνητικές επιπτώσεις για διάφορους ενδιαφερόμενους. Ειδικότερα, θα επηρεάζονταν οι επιβάτες, οι πελάτες/προμηθευτές, οι εργαζόμενοι, άλλες ιδιωτικές και δημόσιες επιχειρηματικές οντότητες που σχετίζονται με τον τομέα των σιδηροδρόμων και, εντέλει, η ελληνική οικονομία συνολικά, δεδομένου ότι μεγάλο μέρος των τρεχουσών επιχειρηματικών δραστηριοτήτων και, το σημαντικότερο, πιθανές ευκαιρίες, ειδικότερα στον τομέα των εμπορευματικών μεταφορών, θα χάνονταν ή θα επιβραδύνονταν σημαντικά.

| (92) | Τυχόν παύση/διαταραχή των δραστηριοτήτων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα στερούσε από τους επιβάτες ορισμένες γραμμές, τόσο αστικές όσο και προαστιακές, για κάποια χρονική περίοδο. Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ εκτελεί περίπου 300 επιβατικές γραμμές κάθε ημέρα, συμπεριλαμβανομένων των προαστιακών και των υπεραστικών γραμμών υψηλής ποιότητας, και περίπου 16 εκατομμύρια επιβάτες χρησιμοποιούν τις υπηρεσίες της ΤΡΑΙΝΟΣΕ κάθε έτος. Οι γραμμές ΥΔΥ που εκτελεί η ΤΡΑΙΝΟΣΕ αντιπροσωπεύουν πάνω από το 98 % όλων των εγχώριων γραμμών επιβατικών σιδηροδρομικών μεταφορών στην Ελλάδα. Τυχόν διακοπή των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών θα επιβάρυνε σημαντικά το συνολικό δίκτυο συγκοινωνιών, κυρίως το αστικό δίκτυο της Αθήνας (το οποίο χρησιμοποιούν 8 εκατομμύρια επιβάτες ετησίως), της Θεσσαλονίκης και της Πάτρας. Συγκεκριμένα αστικές γραμμές υψηλής κίνησης εξυπηρετούνται αποκλειστικά από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ και, συνεπώς, ένα τέτοιο γεγονός όχι μόνο θα επιδείνωνε τις συνθήκες κυκλοφορίας στις αστικές περιοχές, αλλά θα ανάγκαζε επίσης τους επιβάτες να χρησιμοποιούν άλλα ακριβότερα μέσα μεταφοράς, κυρίως στις προαστιακές γραμμές. Παράδειγμα αποτελεί η διακοπή παροχής υπηρεσιών από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ το 2011 στη γραμμή Έδεσσα-Φλώρινα στη βόρεια Ελλάδα, εξαιτίας της οποίας το κόστος μετακίνησης των επιβατών αυξήθηκε κατά 50 %. Το 2011, σε συμφωνία με την Τρόικα, η Ελλάδα αποφάσισε να σταματήσει την εκτέλεση ορισμένων μη επικερδών γραμμών και να αυξήσει σημαντικά τις τιμές των εισιτηρίων τρένων σε γραμμές που συνέχισαν να εκτελούνται. Παράλληλα, η Ελλάδα αποφάσισε να καταργήσει τις μειωμένες τιμές που παρέχονταν προηγουμένως σε φοιτητές, στρατιωτικό προσωπικό, πολύτεκνους κ.λπ. |
| --- | --- |

(92)

Τυχόν παύση/διαταραχή των δραστηριοτήτων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα στερούσε από τους επιβάτες ορισμένες γραμμές, τόσο αστικές όσο και προαστιακές, για κάποια χρονική περίοδο. Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ εκτελεί περίπου 300 επιβατικές γραμμές κάθε ημέρα, συμπεριλαμβανομένων των προαστιακών και των υπεραστικών γραμμών υψηλής ποιότητας, και περίπου 16 εκατομμύρια επιβάτες χρησιμοποιούν τις υπηρεσίες της ΤΡΑΙΝΟΣΕ κάθε έτος. Οι γραμμές ΥΔΥ που εκτελεί η ΤΡΑΙΝΟΣΕ αντιπροσωπεύουν πάνω από το 98 % όλων των εγχώριων γραμμών επιβατικών σιδηροδρομικών μεταφορών στην Ελλάδα. Τυχόν διακοπή των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών θα επιβάρυνε σημαντικά το συνολικό δίκτυο συγκοινωνιών, κυρίως το αστικό δίκτυο της Αθήνας (το οποίο χρησιμοποιούν 8 εκατομμύρια επιβάτες ετησίως), της Θεσσαλονίκης και της Πάτρας. Συγκεκριμένα αστικές γραμμές υψηλής κίνησης εξυπηρετούνται αποκλειστικά από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ και, συνεπώς, ένα τέτοιο γεγονός όχι μόνο θα επιδείνωνε τις συνθήκες κυκλοφορίας στις αστικές περιοχές, αλλά θα ανάγκαζε επίσης τους επιβάτες να χρησιμοποιούν άλλα ακριβότερα μέσα μεταφοράς, κυρίως στις προαστιακές γραμμές. Παράδειγμα αποτελεί η διακοπή παροχής υπηρεσιών από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ το 2011 στη γραμμή Έδεσσα-Φλώρινα στη βόρεια Ελλάδα, εξαιτίας της οποίας το κόστος μετακίνησης των επιβατών αυξήθηκε κατά 50 %. Το 2011, σε συμφωνία με την Τρόικα, η Ελλάδα αποφάσισε να σταματήσει την εκτέλεση ορισμένων μη επικερδών γραμμών και να αυξήσει σημαντικά τις τιμές των εισιτηρίων τρένων σε γραμμές που συνέχισαν να εκτελούνται. Παράλληλα, η Ελλάδα αποφάσισε να καταργήσει τις μειωμένες τιμές που παρέχονταν προηγουμένως σε φοιτητές, στρατιωτικό προσωπικό, πολύτεκνους κ.λπ.

| (93) | Επιπλέον, η Ελλάδα ανέφερε ότι η ΤΡΑΙΝΟΣΕ παρέχει εξειδικευμένες υπηρεσίες τουριστικού χαρακτήρα σε επαρχιακές γραμμές που αποτελούν πόλους έλξης επισκεπτών. Οι γραμμές αυτές δίνουν ώθηση στην άκρως αναγκαία τοπική οικονομική δραστηριότητα, ενώ παράλληλα επεκτείνουν καθώς και συμπληρώνουν την καίριας σημασίας προσφορά προϊόντων της ελληνικής τουριστικής βιομηχανίας. |
| --- | --- |

(93)

Επιπλέον, η Ελλάδα ανέφερε ότι η ΤΡΑΙΝΟΣΕ παρέχει εξειδικευμένες υπηρεσίες τουριστικού χαρακτήρα σε επαρχιακές γραμμές που αποτελούν πόλους έλξης επισκεπτών. Οι γραμμές αυτές δίνουν ώθηση στην άκρως αναγκαία τοπική οικονομική δραστηριότητα, ενώ παράλληλα επεκτείνουν καθώς και συμπληρώνουν την καίριας σημασίας προσφορά προϊόντων της ελληνικής τουριστικής βιομηχανίας.

| (94) | Ο όγκος των εμπορευμάτων που μεταφέρονται από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε ετήσια βάση εκτιμάται ότι υπερβαίνει τους [0-500] εκατομμύρια τόνους. Από τον όγκο αυτό, ποσοστό περίπου [50-100] % είναι εμπορεύματα εξαγωγής. Κατά συνέπεια, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ συμβάλλει σημαντικά στις εξαγωγικές προσπάθειες των ελληνικών μεταποιητικών επιχειρήσεων. Ορισμένα προϊόντα, λόγω του μεγέθους και του όγκου τους, είναι δυνατόν να μεταφέρονται μόνο σιδηροδρομικώς και η διακοπή των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών θα είχε σοβαρές επιπτώσεις στην αλυσίδα εφοδιασμού στην Ελλάδα, επηρεάζοντας εταιρείες όπως η ΕΒΖ Α.Ε. και η ΒΙΟΧΑΛΚΟ Α.Ε., καθώς και τους λιμένες του Πειραιά και της Θεσσαλονίκης. Ενώ η ιδιωτικοποίηση του λιμένα του Πειραιά ολοκληρώθηκε το 2016, ο λιμένας της Θεσσαλονίκης έπρεπε να έχει ιδιωτικοποιηθεί τον Μάρτιο του 2017. |
| --- | --- |

(94)

Ο όγκος των εμπορευμάτων που μεταφέρονται από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε ετήσια βάση εκτιμάται ότι υπερβαίνει τους [0-500] εκατομμύρια τόνους. Από τον όγκο αυτό, ποσοστό περίπου [50-100] % είναι εμπορεύματα εξαγωγής. Κατά συνέπεια, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ συμβάλλει σημαντικά στις εξαγωγικές προσπάθειες των ελληνικών μεταποιητικών επιχειρήσεων. Ορισμένα προϊόντα, λόγω του μεγέθους και του όγκου τους, είναι δυνατόν να μεταφέρονται μόνο σιδηροδρομικώς και η διακοπή των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών θα είχε σοβαρές επιπτώσεις στην αλυσίδα εφοδιασμού στην Ελλάδα, επηρεάζοντας εταιρείες όπως η ΕΒΖ Α.Ε. και η ΒΙΟΧΑΛΚΟ Α.Ε., καθώς και τους λιμένες του Πειραιά και της Θεσσαλονίκης. Ενώ η ιδιωτικοποίηση του λιμένα του Πειραιά ολοκληρώθηκε το 2016, ο λιμένας της Θεσσαλονίκης έπρεπε να έχει ιδιωτικοποιηθεί τον Μάρτιο του 2017.

| (95) | Ο σιδηρόδρομος χρησιμοποιείται ως βασικό μέσο μεταφοράς από τις ελληνικές ένοπλες δυνάμεις. Πραγματοποιούνται τόσο προγραμματισμένες, τακτικές εμπορευματικές μεταφορές (μεταφορά καυσίμων, βαρέος στρατιωτικού εξοπλισμού) όσο και μεταφορές προσωπικού των ελληνικών ενόπλων δυνάμενων εν καιρώ ειρήνης. Ο σιδηρόδρομος και η ΤΡΑΙΝΟΣΕ αποτελούν επίσης καίρια στοιχεία των σχεδίων μεταφοράς και μαζικής κινητοποίησης των ελληνικών ενόπλων δυνάμεων σε περίπτωση κρίσης. Διεξάγονται τακτικά ασκήσεις ταχείας κινητοποίησης για τη δοκιμή, μεταξύ άλλων, των χρόνων απόκρισης, με την ΤΡΑΙΝΟΣΕ να διαδραματίζει καίριο ρόλο εν προκειμένω. Για όλες τις ανωτέρω ανάγκες, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ πρέπει να διατηρεί ανά πάσα στιγμή διαθέσιμες και έτοιμες προς χρήση τουλάχιστον [...] φορτάμαξες και [...] βυτιοφόρα. |
| --- | --- |

(95)

Ο σιδηρόδρομος χρησιμοποιείται ως βασικό μέσο μεταφοράς από τις ελληνικές ένοπλες δυνάμεις. Πραγματοποιούνται τόσο προγραμματισμένες, τακτικές εμπορευματικές μεταφορές (μεταφορά καυσίμων, βαρέος στρατιωτικού εξοπλισμού) όσο και μεταφορές προσωπικού των ελληνικών ενόπλων δυνάμενων εν καιρώ ειρήνης. Ο σιδηρόδρομος και η ΤΡΑΙΝΟΣΕ αποτελούν επίσης καίρια στοιχεία των σχεδίων μεταφοράς και μαζικής κινητοποίησης των ελληνικών ενόπλων δυνάμεων σε περίπτωση κρίσης. Διεξάγονται τακτικά ασκήσεις ταχείας κινητοποίησης για τη δοκιμή, μεταξύ άλλων, των χρόνων απόκρισης, με την ΤΡΑΙΝΟΣΕ να διαδραματίζει καίριο ρόλο εν προκειμένω. Για όλες τις ανωτέρω ανάγκες, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ πρέπει να διατηρεί ανά πάσα στιγμή διαθέσιμες και έτοιμες προς χρήση τουλάχιστον [...] φορτάμαξες και [...] βυτιοφόρα.

| (96) | Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ αποτελεί ιδιαίτερα σημαντικό άμεσο και έμμεσο εργοδότη στην Ελλάδα, όπου περισσότερο από το 99 % των εταιρειών είναι ΜΜΕ. Απασχολεί 655 υπαλλήλους πλήρους απασχόλησης, οι οποίοι διαθέτουν σημαντική συσσωρευμένη πείρα και εμπειρογνωσία στον σιδηροδρομικό τομέα. Στην Ελλάδα καταγράφεται ήδη ένα από τα υψηλότερα ποσοστά ανεργίας στην ΕΕ (23 %) και, σε περίπτωση παύσης των δραστηριοτήτων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, είναι προφανές ότι η κατάσταση αυτή θα επιδεινωνόταν ακόμη περισσότερο. |
| --- | --- |

(96)

Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ αποτελεί ιδιαίτερα σημαντικό άμεσο και έμμεσο εργοδότη στην Ελλάδα, όπου περισσότερο από το 99 % των εταιρειών είναι ΜΜΕ. Απασχολεί 655 υπαλλήλους πλήρους απασχόλησης, οι οποίοι διαθέτουν σημαντική συσσωρευμένη πείρα και εμπειρογνωσία στον σιδηροδρομικό τομέα. Στην Ελλάδα καταγράφεται ήδη ένα από τα υψηλότερα ποσοστά ανεργίας στην ΕΕ (23 %) και, σε περίπτωση παύσης των δραστηριοτήτων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, είναι προφανές ότι η κατάσταση αυτή θα επιδεινωνόταν ακόμη περισσότερο.

| (97) | Σύμφωνα με την Ελλάδα, τυχόν εκκαθάριση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα είχε επίσης αρνητικές συνέπειες για τους προμηθευτές της. Η ΕΕΣΣΤΥ, ο πάροχος υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού, και ο ΟΣΕ, ο διαχειριστής της σιδηροδρομικής υποδομής, θα αντιμετώπιζαν τεράστιες δυσκολίες και, πιθανότατα, θα οδηγούνταν σε παύση των επιχειρηματικών τους δραστηριοτήτων. Η ΕΕΣΣΤΥ απασχολεί επί του παρόντος 416 υπαλλήλους και περίπου το 100 % των ετήσιων εσόδων της προέρχεται από την επιχειρηματική της σχέση με την ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Ο ΟΣΕ απασχολεί 1 595 υπαλλήλους (1 396 στον ΟΣΕ και 199 στην ΕΡΓΟΣΕ, θυγατρική εταιρεία του ΟΣΕ που είναι υπεύθυνη για την ανάπτυξη και την αναβάθμιση της σιδηροδρομικής υποδομής) και τα τέλη πρόσβασης σε σιδηροτροχιές που εισπράχθηκαν από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ το 2015 ανήλθαν στο 86 % των ετήσιων εσόδων του ΟΣΕ από τα τέλη πρόσβασης για το συγκεκριμένο έτος. Επιπλέον, αρνητικά θα επηρεαζόταν και η ΓΑΙΑΟΣΕ, η εταιρεία διαχείρισης τροχαίου υλικού και ακίνητης περιουσίας. Ιδιαίτερα αρνητικές θα ήταν επίσης οι επιπτώσεις για διάφορες ιδιωτικές επιχειρήσεις, όπως παρόχους υπηρεσιών και αναδόχους για υπηρεσίες καθαρισμού, τροφοδοσίας και έκδοσης εισιτηρίων, πρακτορεία μεταφορών κ.λπ. |
| --- | --- |

(97)

Σύμφωνα με την Ελλάδα, τυχόν εκκαθάριση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα είχε επίσης αρνητικές συνέπειες για τους προμηθευτές της. Η ΕΕΣΣΤΥ, ο πάροχος υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού, και ο ΟΣΕ, ο διαχειριστής της σιδηροδρομικής υποδομής, θα αντιμετώπιζαν τεράστιες δυσκολίες και, πιθανότατα, θα οδηγούνταν σε παύση των επιχειρηματικών τους δραστηριοτήτων. Η ΕΕΣΣΤΥ απασχολεί επί του παρόντος 416 υπαλλήλους και περίπου το 100 % των ετήσιων εσόδων της προέρχεται από την επιχειρηματική της σχέση με την ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Ο ΟΣΕ απασχολεί 1 595 υπαλλήλους (1 396 στον ΟΣΕ και 199 στην ΕΡΓΟΣΕ, θυγατρική εταιρεία του ΟΣΕ που είναι υπεύθυνη για την ανάπτυξη και την αναβάθμιση της σιδηροδρομικής υποδομής) και τα τέλη πρόσβασης σε σιδηροτροχιές που εισπράχθηκαν από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ το 2015 ανήλθαν στο 86 % των ετήσιων εσόδων του ΟΣΕ από τα τέλη πρόσβασης για το συγκεκριμένο έτος. Επιπλέον, αρνητικά θα επηρεαζόταν και η ΓΑΙΑΟΣΕ, η εταιρεία διαχείρισης τροχαίου υλικού και ακίνητης περιουσίας. Ιδιαίτερα αρνητικές θα ήταν επίσης οι επιπτώσεις για διάφορες ιδιωτικές επιχειρήσεις, όπως παρόχους υπηρεσιών και αναδόχους για υπηρεσίες καθαρισμού, τροφοδοσίας και έκδοσης εισιτηρίων, πρακτορεία μεταφορών κ.λπ.

| (98) | Επιπλέον, η Ελλάδα υπενθυμίζει ότι η κατασκευή ασφαλούς, σύγχρονου και ενοποιημένου σιδηροδρομικού δικτύου αποτελεί μια από τις προτεραιότητες της Ένωσης. Σύμφωνα με την Ελλάδα, οι σιδηρόδρομοι είναι το πιο φιλικό προς το περιβάλλον και ασφαλές μέσο μεταφοράς. Ως εκ τούτου, το να μείνει η Ελλάδα ουσιαστικά χωρίς σιδηροδρόμους θα αντέβαινε σε όλες τις προσπάθειες που έχει καταβάλει η Ένωση τα τελευταία έτη για τη στροφή των μεταφορών προς τους σιδηροδρόμους και τη βελτίωση του σιδηροδρομικού δικτύου της Ένωσης. Με την ολοκλήρωση των εργασιών αναβάθμισης της σιδηροδρομικής υποδομής τα επόμενα δύο με τρία έτη, συμπεριλαμβανομένης της κατασκευής και ηλεκτροδότησης μιας νέας διπλής σιδηροδρομικής γραμμής υψηλής ταχύτητας για το μεγαλύτερο τμήμα του σιδηροδρομικού δικτύου, θα διασφαλιστεί η εκπλήρωση των απαιτούμενων προϋποθέσεων για την παροχή αποτελεσματικότερων σιδηροδρομικών υπηρεσιών. |
| --- | --- |

(98)

Επιπλέον, η Ελλάδα υπενθυμίζει ότι η κατασκευή ασφαλούς, σύγχρονου και ενοποιημένου σιδηροδρομικού δικτύου αποτελεί μια από τις προτεραιότητες της Ένωσης. Σύμφωνα με την Ελλάδα, οι σιδηρόδρομοι είναι το πιο φιλικό προς το περιβάλλον και ασφαλές μέσο μεταφοράς. Ως εκ τούτου, το να μείνει η Ελλάδα ουσιαστικά χωρίς σιδηροδρόμους θα αντέβαινε σε όλες τις προσπάθειες που έχει καταβάλει η Ένωση τα τελευταία έτη για τη στροφή των μεταφορών προς τους σιδηροδρόμους και τη βελτίωση του σιδηροδρομικού δικτύου της Ένωσης. Με την ολοκλήρωση των εργασιών αναβάθμισης της σιδηροδρομικής υποδομής τα επόμενα δύο με τρία έτη, συμπεριλαμβανομένης της κατασκευής και ηλεκτροδότησης μιας νέας διπλής σιδηροδρομικής γραμμής υψηλής ταχύτητας για το μεγαλύτερο τμήμα του σιδηροδρομικού δικτύου, θα διασφαλιστεί η εκπλήρωση των απαιτούμενων προϋποθέσεων για την παροχή αποτελεσματικότερων σιδηροδρομικών υπηρεσιών.

| (99) | Η Ελλάδα υποστήριξε ότι η έγκριση της ενίσχυσης βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης συνάδει επίσης με την προγενέστερη πρακτική λήψης αποφάσεων της Επιτροπής. Το 1987, η Επιτροπή ενέκρινε ενίσχυση υπό μορφή οικονομικής αναδιοργάνωσης εταιρειών του δημόσιου τομέα της Ελλάδας επισημαίνοντας ότι «εάν ένα τόσο μεγάλο τμήμα της ελληνικής βιομηχανίας έπρεπε να τεθεί υπό εκκαθάριση, θα υπήρχαν μεγαλύτερα αρνητικά αποτελέσματα στην πιθανή επιτυχή πραγματοποίηση του προγράμματος λιτότητας» (24). Στην παρούσα περίπτωση, εάν επιτρεπόταν η εκκαθάριση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, αυτό θα επηρέαζε χωρίς αμφιβολία αρνητικά τις πιθανότητες ανάκαμψης της Ελλάδας. Επίσης, το 1991, η Επιτροπή ενέκρινε ενίσχυση για πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων στην Ελλάδα (25), επισημαίνοντας ότι το επίμαχο πρόγραμμα αποτελούσε αναπόσπαστο μέρος της απόφασης 91/136/ΕΟΚ του Συμβουλίου (26) που αφορούσε την ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας. Ομοίως, στην παρούσα περίπτωση, η αναδιάρθρωση του σιδηροδρομικού τομέα αποτελεί μέρος της συμφωνίας χρηματοδότησης μεταξύ της Ελλάδας και της Τρόικας για την ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας. |
| --- | --- |

(99)

Η Ελλάδα υποστήριξε ότι η έγκριση της ενίσχυσης βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης συνάδει επίσης με την προγενέστερη πρακτική λήψης αποφάσεων της Επιτροπής. Το 1987, η Επιτροπή ενέκρινε ενίσχυση υπό μορφή οικονομικής αναδιοργάνωσης εταιρειών του δημόσιου τομέα της Ελλάδας επισημαίνοντας ότι «εάν ένα τόσο μεγάλο τμήμα της ελληνικής βιομηχανίας έπρεπε να τεθεί υπό εκκαθάριση, θα υπήρχαν μεγαλύτερα αρνητικά αποτελέσματα στην πιθανή επιτυχή πραγματοποίηση του προγράμματος λιτότητας» (24). Στην παρούσα περίπτωση, εάν επιτρεπόταν η εκκαθάριση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, αυτό θα επηρέαζε χωρίς αμφιβολία αρνητικά τις πιθανότητες ανάκαμψης της Ελλάδας. Επίσης, το 1991, η Επιτροπή ενέκρινε ενίσχυση για πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων στην Ελλάδα (25), επισημαίνοντας ότι το επίμαχο πρόγραμμα αποτελούσε αναπόσπαστο μέρος της απόφασης 91/136/ΕΟΚ του Συμβουλίου (26) που αφορούσε την ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας. Ομοίως, στην παρούσα περίπτωση, η αναδιάρθρωση του σιδηροδρομικού τομέα αποτελεί μέρος της συμφωνίας χρηματοδότησης μεταξύ της Ελλάδας και της Τρόικας για την ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας.

εάν ένα τόσο μεγάλο τμήμα της ελληνικής βιομηχανίας έπρεπε να τεθεί υπό εκκαθάριση, θα υπήρχαν μεγαλύτερα αρνητικά αποτελέσματα στην πιθανή επιτυχή πραγματοποίηση του προγράμματος λιτότητας

24

25

26

| (100) | Επιπλέον, η Ελλάδα έχει δεσμευθεί να λάβει τα ακόλουθα μέτρα προκειμένου να διασφαλιστεί το περαιτέρω άνοιγμα της ελληνικής σιδηροδρομικής αγοράς:






  α) | Έως τον Δεκέμβριο του 2013 έπρεπε να έχει υλοποιηθεί η σύσταση ανεξάρτητης αναθέτουσας αρχής για τις συμβάσεις παροχής δημόσιας υπηρεσίας στον τομέα των σιδηροδρομικών επιβατικών μεταφορών σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1370/2007, η οποία δεν θα άνηκε στο υπουργείο Μεταφορών, ούτε στην Αρχή Ασφάλειας, ούτε στη Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων. |
| --- | --- | --- |

(100)

Επιπλέον, η Ελλάδα έχει δεσμευθεί να λάβει τα ακόλουθα μέτρα προκειμένου να διασφαλιστεί το περαιτέρω άνοιγμα της ελληνικής σιδηροδρομικής αγοράς:

α)

Έως τον Δεκέμβριο του 2013 έπρεπε να έχει υλοποιηθεί η σύσταση ανεξάρτητης αναθέτουσας αρχής για τις συμβάσεις παροχής δημόσιας υπηρεσίας στον τομέα των σιδηροδρομικών επιβατικών μεταφορών σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1370/2007, η οποία δεν θα άνηκε στο υπουργείο Μεταφορών, ούτε στην Αρχή Ασφάλειας, ούτε στη Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων.

| β) | Η διάρκεια της σύμβασης παροχής δημόσιας υπηρεσίας με την ΤΡΑΙΝΟΣΕ για σιδηροδρομικές μεταφορές επιβατών έπρεπε να ανανεωθεί έως τα τέλη Απριλίου 2014 για μέγιστη διάρκεια πέντε ετών. |
| --- | --- |

β)

Η διάρκεια της σύμβασης παροχής δημόσιας υπηρεσίας με την ΤΡΑΙΝΟΣΕ για σιδηροδρομικές μεταφορές επιβατών έπρεπε να ανανεωθεί έως τα τέλη Απριλίου 2014 για μέγιστη διάρκεια πέντε ετών.

| γ) | Επιπλέον, η ανεξάρτητη αναθέτουσα αρχή θα αναθέσει τις μελλοντικές συμβάσεις ΥΔΥ μέσω δημόσιων προσκλήσεων υποβολής προσφορών για δέσμες υπηρεσιών. Για τον σκοπό αυτό, η σύμβαση ΥΔΥ θα χωριστεί σε δέσμες υπηρεσιών οι οποίες θα ανατεθούν μέσω διαφορετικών συμβάσεων ΥΔΥ διάρκειας όχι μεγαλύτερης από πέντε (5) έτη. Η Ελλάδα εγγυάται ότι για καθεμία από αυτές τις συμβάσεις ΥΔΥ θα προκηρυχθεί, κατά τη λήξη της, νέα διαδικασία υποβολής προσφορών. Το αναγκαίο νομοθετικό πλαίσιο για τις συμβάσεις ΥΔΥ επρόκειτο να τεθεί σε εφαρμογή το 2013. |
| --- | --- |

γ)

Επιπλέον, η ανεξάρτητη αναθέτουσα αρχή θα αναθέσει τις μελλοντικές συμβάσεις ΥΔΥ μέσω δημόσιων προσκλήσεων υποβολής προσφορών για δέσμες υπηρεσιών. Για τον σκοπό αυτό, η σύμβαση ΥΔΥ θα χωριστεί σε δέσμες υπηρεσιών οι οποίες θα ανατεθούν μέσω διαφορετικών συμβάσεων ΥΔΥ διάρκειας όχι μεγαλύτερης από πέντε (5) έτη. Η Ελλάδα εγγυάται ότι για καθεμία από αυτές τις συμβάσεις ΥΔΥ θα προκηρυχθεί, κατά τη λήξη της, νέα διαδικασία υποβολής προσφορών. Το αναγκαίο νομοθετικό πλαίσιο για τις συμβάσεις ΥΔΥ επρόκειτο να τεθεί σε εφαρμογή το 2013.

| δ) | Στους συμμετέχοντες στις πρώτες αυτές διαδικασίες υποβολής προσφορών για συμβάσεις ΥΔΥ θα παρασχεθούν σχετικές πληροφορίες που θα καλύπτουν την περίοδο της επικείμενης άμεσης ανάθεσης σύμβασης ΥΔΥ στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ, ενώ παράλληλα θα δοθεί επαρκής χρόνος για την προετοιμασία των προσφορών σε αυτήν τη βάση. |
| --- | --- |

δ)

Στους συμμετέχοντες στις πρώτες αυτές διαδικασίες υποβολής προσφορών για συμβάσεις ΥΔΥ θα παρασχεθούν σχετικές πληροφορίες που θα καλύπτουν την περίοδο της επικείμενης άμεσης ανάθεσης σύμβασης ΥΔΥ στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ, ενώ παράλληλα θα δοθεί επαρκής χρόνος για την προετοιμασία των προσφορών σε αυτήν τη βάση.

| ε) | Οι συμβάσεις μίσθωσης σχετικά με το σύνολο του τροχαίου υλικού, οι οποίες εφαρμόζονται σε κάθε σύμβαση παροχής δημόσιας υπηρεσίας, θα συγχρονιστούν όσον αφορά τη διάρκειά τους και με σκοπό να καταστεί δυνατή τυχόν ανακατανομή του τροχαίου υλικού που μπορεί να καταστεί αναγκαία κατά την τροποποίηση αυτών των συμβάσεων παροχής δημόσιας υπηρεσίας. Η σύμβαση μίσθωσης μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του Δημοσίου επρόκειτο αρχικά να συγχρονιστεί με την πενταετή σύμβαση ΥΔΥ, συμπεριλαμβανομένης πρόσθετης επιλογής παράτασης για μέγιστη περίοδο πέντε ετών. Οι συμβάσεις έπρεπε να ανατεθούν σε τιμές της αγοράς. |
| --- | --- |

ε)

Οι συμβάσεις μίσθωσης σχετικά με το σύνολο του τροχαίου υλικού, οι οποίες εφαρμόζονται σε κάθε σύμβαση παροχής δημόσιας υπηρεσίας, θα συγχρονιστούν όσον αφορά τη διάρκειά τους και με σκοπό να καταστεί δυνατή τυχόν ανακατανομή του τροχαίου υλικού που μπορεί να καταστεί αναγκαία κατά την τροποποίηση αυτών των συμβάσεων παροχής δημόσιας υπηρεσίας. Η σύμβαση μίσθωσης μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του Δημοσίου επρόκειτο αρχικά να συγχρονιστεί με την πενταετή σύμβαση ΥΔΥ, συμπεριλαμβανομένης πρόσθετης επιλογής παράτασης για μέγιστη περίοδο πέντε ετών. Οι συμβάσεις έπρεπε να ανατεθούν σε τιμές της αγοράς.

| (101) | Ως εκ τούτου, κατά την άποψη της Ελλάδας, η ενίσχυση που καταβλήθηκε στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ αποτελεί σημαντικό στοιχείο στο πλαίσιο των προσπαθειών που καταβάλλει η Ελλάδα για να ξεπεράσει μια από τις χειρότερες οικονομικές και χρηματοπιστωτικές κρίσεις στην ιστορία της και, για τον λόγο αυτό, πληροί τις προϋποθέσεις ώστε να θεωρηθεί ότι στόχος της είναι η άρση σοβαρής διαταραχής της οικονομίας κράτους μέλους. |
| --- | --- |

(101)

Ως εκ τούτου, κατά την άποψη της Ελλάδας, η ενίσχυση που καταβλήθηκε στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ αποτελεί σημαντικό στοιχείο στο πλαίσιο των προσπαθειών που καταβάλλει η Ελλάδα για να ξεπεράσει μια από τις χειρότερες οικονομικές και χρηματοπιστωτικές κρίσεις στην ιστορία της και, για τον λόγο αυτό, πληροί τις προϋποθέσεις ώστε να θεωρηθεί ότι στόχος της είναι η άρση σοβαρής διαταραχής της οικονομίας κράτους μέλους.

6.   ΑΠΟΣΥΡΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗΣ

ΑΠΟΣΥΡΣΗ ΤΗΣ ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΣΗΣ

| (102) | Όπως αναφέρεται στο τμήμα 3, η Ελλάδα απέσυρε την κοινοποίησή της σχετικά με την αύξηση μετοχικού κεφαλαίου ύψους 65 εκατ. EUR (μέρος του μέτρου 2) και τη μεταβίβαση πέντε τερματικών σταθμών από τον ΟΣΕ στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ (μέτρο 6). |
| --- | --- |

(102)

Όπως αναφέρεται στο τμήμα 3, η Ελλάδα απέσυρε την κοινοποίησή της σχετικά με την αύξηση μετοχικού κεφαλαίου ύψους 65 εκατ. EUR (μέρος του μέτρου 2) και τη μεταβίβαση πέντε τερματικών σταθμών από τον ΟΣΕ στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ (μέτρο 6).

| (103) | Σύμφωνα με το άρθρο 10 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/1589 (27) του Συμβουλίου, το οικείο κράτος μέλος μπορεί να αποσύρει την κοινοποίηση σε εύθετο χρόνο, προτού η Επιτροπή λάβει απόφαση σχετικά με την ενίσχυση. Σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/1589, στις περιπτώσεις που η Επιτροπή έχει κινήσει την επίσημη διαδικασία έρευνας, η Επιτροπή περατώνει τη διαδικασία αυτή. |
| --- | --- |

(103)

Σύμφωνα με το άρθρο 10 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/1589 (27) του Συμβουλίου, το οικείο κράτος μέλος μπορεί να αποσύρει την κοινοποίηση σε εύθετο χρόνο, προτού η Επιτροπή λάβει απόφαση σχετικά με την ενίσχυση. Σύμφωνα με το άρθρο 10 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΕ) 2015/1589, στις περιπτώσεις που η Επιτροπή έχει κινήσει την επίσημη διαδικασία έρευνας, η Επιτροπή περατώνει τη διαδικασία αυτή.

27

| (104) | Λόγω του γεγονότος ότι η Ελλάδα έχει αποσύρει την κοινοποίηση και δεν θα προβεί στην αύξηση μετοχικού κεφαλαίου ύψους 65 εκατ. EUR (μέρος του μέτρου 2), ούτε στη μεταβίβαση των τερματικών σταθμών (μέτρο 6), είναι σκόπιμο να αποφασιστεί η περάτωση της επίσημης διαδικασίας έρευνας βάσει του άρθρου 108 παράγραφος 2 της Συνθήκης σε σχέση με τα συγκεκριμένα κοινοποιηθέντα μέτρα. |
| --- | --- |

(104)

Λόγω του γεγονότος ότι η Ελλάδα έχει αποσύρει την κοινοποίηση και δεν θα προβεί στην αύξηση μετοχικού κεφαλαίου ύψους 65 εκατ. EUR (μέρος του μέτρου 2), ούτε στη μεταβίβαση των τερματικών σταθμών (μέτρο 6), είναι σκόπιμο να αποφασιστεί η περάτωση της επίσημης διαδικασίας έρευνας βάσει του άρθρου 108 παράγραφος 2 της Συνθήκης σε σχέση με τα συγκεκριμένα κοινοποιηθέντα μέτρα.

7.   ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

7.1.   Ύπαρξη ενίσχυσης κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης

Ύπαρξη ενίσχυσης κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης

| (105) | Βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, «ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οποιαδήποτε μορφή από τα κράτη ή με κρατικούς πόρους και που νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό διά της ευνοϊκής μεταχειρίσεως ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής είναι ασυμβίβαστες με την εσωτερική αγορά, κατά το μέτρο που επηρεάζουν τις μεταξύ κρατών μελών συναλλαγές». |
| --- | --- |

(105)

Βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, «ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οποιαδήποτε μορφή από τα κράτη ή με κρατικούς πόρους και που νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό διά της ευνοϊκής μεταχειρίσεως ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής είναι ασυμβίβαστες με την εσωτερική αγορά, κατά το μέτρο που επηρεάζουν τις μεταξύ κρατών μελών συναλλαγές».

ενισχύσεις που χορηγούνται υπό οποιαδήποτε μορφή από τα κράτη ή με κρατικούς πόρους και που νοθεύουν ή απειλούν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό διά της ευνοϊκής μεταχειρίσεως ορισμένων επιχειρήσεων ή ορισμένων κλάδων παραγωγής είναι ασυμβίβαστες με την εσωτερική αγορά, κατά το μέτρο που επηρεάζουν τις μεταξύ κρατών μελών συναλλαγές

| (106) | Τα κριτήρια που προβλέπονται στο άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης είναι σωρευτικά. Κατά συνέπεια, προκειμένου να αποφασιστεί αν το υπό εξέταση μέτρο συνιστά ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, πρέπει να πληρούνται όλες οι ακόλουθες προϋποθέσεις:






  α) | ο δικαιούχος είναι επιχείρηση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, πράγμα που συνεπάγεται ότι ασκεί οικονομική δραστηριότητα· |
| --- | --- | --- |

(106)

Τα κριτήρια που προβλέπονται στο άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης είναι σωρευτικά. Κατά συνέπεια, προκειμένου να αποφασιστεί αν το υπό εξέταση μέτρο συνιστά ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, πρέπει να πληρούνται όλες οι ακόλουθες προϋποθέσεις:

α)

ο δικαιούχος είναι επιχείρηση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, πράγμα που συνεπάγεται ότι ασκεί οικονομική δραστηριότητα·

| β) | το μέτρο χρηματοδοτείται από κρατικούς πόρους και μπορεί να καταλογιστεί στο κράτος· |
| --- | --- |

β)

το μέτρο χρηματοδοτείται από κρατικούς πόρους και μπορεί να καταλογιστεί στο κράτος·

| γ) | το μέτρο χορηγεί οικονομικό πλεονέκτημα· |
| --- | --- |

γ)

το μέτρο χορηγεί οικονομικό πλεονέκτημα·

| δ) | το πλεονέκτημα αυτό είναι επιλεκτικό· |
| --- | --- |

δ)

το πλεονέκτημα αυτό είναι επιλεκτικό·

| ε) | το μέτρο προκαλεί ή απειλεί να προκαλέσει νόθευση του ανταγωνισμού και μπορεί να επηρεάσει τις συναλλαγές μεταξύ κρατών μελών. |
| --- | --- |

ε)

το μέτρο προκαλεί ή απειλεί να προκαλέσει νόθευση του ανταγωνισμού και μπορεί να επηρεάσει τις συναλλαγές μεταξύ κρατών μελών.

7.1.1.   Οικονομική δραστηριότητα και έννοια της επιχείρησης κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης

Οικονομική δραστηριότητα και έννοια της επιχείρησης κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης

| (107) | Σύμφωνα με την πάγια νομολογία, η Επιτροπή πρέπει πρώτα να διαπιστώσει ποιος θα είναι ο δικαιούχος των υπό αξιολόγηση μέτρων. Το άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης αναφέρεται στην έννοια της επιχείρησης, στο πλαίσιο του ορισμού του δικαιούχου της ενίσχυσης. |
| --- | --- |

(107)

Σύμφωνα με την πάγια νομολογία, η Επιτροπή πρέπει πρώτα να διαπιστώσει ποιος θα είναι ο δικαιούχος των υπό αξιολόγηση μέτρων. Το άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης αναφέρεται στην έννοια της επιχείρησης, στο πλαίσιο του ορισμού του δικαιούχου της ενίσχυσης.

| (108) | Η Επιτροπή θεωρεί ότι, καθώς παρέχει υπηρεσίες επιβατικών και εμπορευματικών μεταφορών έναντι αμοιβής, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ ασκεί οικονομική δραστηριότητα. Ως εκ τούτου, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα πρέπει να θεωρηθεί επιχείρηση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης για ολόκληρη την περίοδο κατά την οποία χορηγήθηκαν ή θα χορηγηθούν τα επίμαχα μέτρα ενίσχυσης. |
| --- | --- |

(108)

Η Επιτροπή θεωρεί ότι, καθώς παρέχει υπηρεσίες επιβατικών και εμπορευματικών μεταφορών έναντι αμοιβής, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ ασκεί οικονομική δραστηριότητα. Ως εκ τούτου, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα πρέπει να θεωρηθεί επιχείρηση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης για ολόκληρη την περίοδο κατά την οποία χορηγήθηκαν ή θα χορηγηθούν τα επίμαχα μέτρα ενίσχυσης.

7.1.2.   Μέτρο 1: Διαγραφή χρεών

Μέτρο 1: Διαγραφή χρεών

7.1.2.1.   Κρατικοί πόροι και καταλογισμός στο κράτος

Κρατικοί πόροι και καταλογισμός στο κράτος

| (109) | Για να συνιστά κρατική ενίσχυση, το επίμαχο μέτρο πρέπει να χρηματοδοτείται από κρατικούς πόρους και η απόφαση χορήγησης του μέτρου πρέπει να μπορεί να καταλογιστεί στο κράτος (28). |
| --- | --- |

(109)

Για να συνιστά κρατική ενίσχυση, το επίμαχο μέτρο πρέπει να χρηματοδοτείται από κρατικούς πόρους και η απόφαση χορήγησης του μέτρου πρέπει να μπορεί να καταλογιστεί στο κράτος (28).

28

| (110) | Η διαγραφή των χρεών θα πραγματοποιηθεί από τον ΟΣΕ βάσει κοινής υπουργικής απόφασης δυνάμει του άρθρου 13 παράγραφος 1 του νόμου 3891/2010. |
| --- | --- |

(110)

Η διαγραφή των χρεών θα πραγματοποιηθεί από τον ΟΣΕ βάσει κοινής υπουργικής απόφασης δυνάμει του άρθρου 13 παράγραφος 1 του νόμου 3891/2010.

| (111) | Στην απόφασή του στην υπόθεση Stardust Marine (29), το Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι οι πόροι επιχείρησης συσταθείσας βάσει του ιδιωτικού δικαίου, στην οποία την πλειονότητα των μετοχών κατέχει το Δημόσιο, αποτελούν κρατικούς πόρους. |
| --- | --- |

(111)

Στην απόφασή του στην υπόθεση Stardust Marine (29), το Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι οι πόροι επιχείρησης συσταθείσας βάσει του ιδιωτικού δικαίου, στην οποία την πλειονότητα των μετοχών κατέχει το Δημόσιο, αποτελούν κρατικούς πόρους.

Stardust Marine

29

| (112) | Ο ΟΣΕ ανήκει κατά 100 % στο Ελληνικό Δημόσιο. Ως εκ τούτου, πρόκειται σαφώς για δημόσια επιχείρηση κατά την έννοια του άρθρου 2 στοιχείο β) της οδηγίας 2006/111/ΕΚ της Επιτροπής (30). Εφόσον ο ΟΣΕ είναι δημόσια επιχείρηση, οι πόροι του αποτελούν κρατικούς πόρους. |
| --- | --- |

(112)

Ο ΟΣΕ ανήκει κατά 100 % στο Ελληνικό Δημόσιο. Ως εκ τούτου, πρόκειται σαφώς για δημόσια επιχείρηση κατά την έννοια του άρθρου 2 στοιχείο β) της οδηγίας 2006/111/ΕΚ της Επιτροπής (30). Εφόσον ο ΟΣΕ είναι δημόσια επιχείρηση, οι πόροι του αποτελούν κρατικούς πόρους.

30

| (113) | Όσον αφορά τη δυνατότητα καταλογισμού, στην απόφασή του στην υπόθεση Stardust Marine το Δικαστήριο αποφάνθηκε επιπλέον ότι το γεγονός ότι το Δημόσιο ή οντότητα του Δημοσίου είναι ο μοναδικός μέτοχος ή ο μέτοχος πλειοψηφίας επιχείρησης δεν επαρκεί για να διαπιστωθεί ότι μεταφορά πόρων από την εν λόγω επιχείρηση μπορεί να καταλογιστεί στους δημόσιους μετόχους της (31). Σύμφωνα με το Δικαστήριο, ακόμη και αν το Δημόσιο είναι σε θέση να ελέγχει μια δημόσια επιχείρηση και να ασκεί αποφασιστική επιρροή επί των συναλλαγών της, η αποτελεσματική άσκηση τέτοιου ελέγχου δεν μπορεί να τεκμαίρεται αυτόματα σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση, καθώς ο βαθμός ανεξαρτησίας της δημόσιας επιχείρησης αποτελεί συνάρτηση των περιθωρίων που της αφήνει το Δημόσιο. |
| --- | --- |

(113)

Όσον αφορά τη δυνατότητα καταλογισμού, στην απόφασή του στην υπόθεση Stardust Marine το Δικαστήριο αποφάνθηκε επιπλέον ότι το γεγονός ότι το Δημόσιο ή οντότητα του Δημοσίου είναι ο μοναδικός μέτοχος ή ο μέτοχος πλειοψηφίας επιχείρησης δεν επαρκεί για να διαπιστωθεί ότι μεταφορά πόρων από την εν λόγω επιχείρηση μπορεί να καταλογιστεί στους δημόσιους μετόχους της (31). Σύμφωνα με το Δικαστήριο, ακόμη και αν το Δημόσιο είναι σε θέση να ελέγχει μια δημόσια επιχείρηση και να ασκεί αποφασιστική επιρροή επί των συναλλαγών της, η αποτελεσματική άσκηση τέτοιου ελέγχου δεν μπορεί να τεκμαίρεται αυτόματα σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση, καθώς ο βαθμός ανεξαρτησίας της δημόσιας επιχείρησης αποτελεί συνάρτηση των περιθωρίων που της αφήνει το Δημόσιο.

Stardust Marine

31

| (114) | Η Επιτροπή παρατηρεί ότι η διαγραφή του χρέους θα πραγματοποιηθεί από τον ΟΣΕ βάσει κοινής υπουργικής απόφασης με την οποία θα εντέλλεται η εταιρεία να διαγράψει τα χρέη της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. |
| --- | --- |

(114)

Η Επιτροπή παρατηρεί ότι η διαγραφή του χρέους θα πραγματοποιηθεί από τον ΟΣΕ βάσει κοινής υπουργικής απόφασης με την οποία θα εντέλλεται η εταιρεία να διαγράψει τα χρέη της ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

| (115) | Λαμβανομένων υπόψη των ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι η διαγραφή του χρέους συνεπάγεται τη χρήση κρατικών πόρων, η οποία επίσης αποφασίζεται από το ελληνικό κράτος και μπορεί να καταλογιστεί σε αυτό. |
| --- | --- |

(115)

Λαμβανομένων υπόψη των ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι η διαγραφή του χρέους συνεπάγεται τη χρήση κρατικών πόρων, η οποία επίσης αποφασίζεται από το ελληνικό κράτος και μπορεί να καταλογιστεί σε αυτό.

7.1.2.2.   Οικονομικό πλεονέκτημα

Οικονομικό πλεονέκτημα

| (116) | Πλεονέκτημα, κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, είναι κάθε οικονομικό όφελος το οποίο δεν θα είχε αποκομίσει μια επιχείρηση υπό τις συνήθεις συνθήκες της αγοράς, δηλαδή χωρίς κρατική παρέμβαση (32). Αυτό που έχει σημασία είναι μόνο το αποτέλεσμα του μέτρου στην επιχείρηση και όχι η αιτία ούτε ο στόχος της κρατικής παρέμβασης. (33) |
| --- | --- |

(116)

Πλεονέκτημα, κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, είναι κάθε οικονομικό όφελος το οποίο δεν θα είχε αποκομίσει μια επιχείρηση υπό τις συνήθεις συνθήκες της αγοράς, δηλαδή χωρίς κρατική παρέμβαση (32). Αυτό που έχει σημασία είναι μόνο το αποτέλεσμα του μέτρου στην επιχείρηση και όχι η αιτία ούτε ο στόχος της κρατικής παρέμβασης. (33)

32

33

| (117) | Στην παρούσα υπόθεση, η Ελλάδα θα διαγράψει χρέη ύψους 748,6 εκατ. EUR που σχετίζονται άμεσα με τις σιδηροδρομικές δραστηριότητες της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Κανείς λογικός φορέας της οικονομίας της αγοράς δεν θα διέγραφε υποχρεώσεις τέτοιου μεγέθους χωρίς κανένα αντάλλαγμα. Με την απαλλαγή της ΤΡΑΙΝΟΣΕ από τη νομική υποχρέωση να εξυπηρετήσει και εντέλει να εξοφλήσει το χρέος αυτό, το μέτρο θα παράσχει στην πραγματικότητα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ πρόσθετα κεφάλαια τα οποία μπορεί να χρησιμοποιήσει για τις εμπορικές της δραστηριότητες και/ή την πραγματοποίηση επενδύσεων, καθώς και για τη βελτίωση των οικονομικών δεικτών της, κάτι που θα είχε ενδεχομένως ως αποτέλεσμα τη μείωση του μελλοντικού κόστους δανεισμού και/ή τη βελτίωση της πρόσβασης σε χρηματοδότηση από την αγορά. Η διαγραφή του χρέους μπορεί, συνεπώς, να χορηγήσει στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ οικονομικό πλεονέκτημα το οποίο δεν θα ήταν διαφορετικά διαθέσιμο υπό τις συνθήκες της αγοράς. |
| --- | --- |

(117)

Στην παρούσα υπόθεση, η Ελλάδα θα διαγράψει χρέη ύψους 748,6 εκατ. EUR που σχετίζονται άμεσα με τις σιδηροδρομικές δραστηριότητες της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Κανείς λογικός φορέας της οικονομίας της αγοράς δεν θα διέγραφε υποχρεώσεις τέτοιου μεγέθους χωρίς κανένα αντάλλαγμα. Με την απαλλαγή της ΤΡΑΙΝΟΣΕ από τη νομική υποχρέωση να εξυπηρετήσει και εντέλει να εξοφλήσει το χρέος αυτό, το μέτρο θα παράσχει στην πραγματικότητα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ πρόσθετα κεφάλαια τα οποία μπορεί να χρησιμοποιήσει για τις εμπορικές της δραστηριότητες και/ή την πραγματοποίηση επενδύσεων, καθώς και για τη βελτίωση των οικονομικών δεικτών της, κάτι που θα είχε ενδεχομένως ως αποτέλεσμα τη μείωση του μελλοντικού κόστους δανεισμού και/ή τη βελτίωση της πρόσβασης σε χρηματοδότηση από την αγορά. Η διαγραφή του χρέους μπορεί, συνεπώς, να χορηγήσει στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ οικονομικό πλεονέκτημα το οποίο δεν θα ήταν διαφορετικά διαθέσιμο υπό τις συνθήκες της αγοράς.

| (118) | Η Ελλάδα υποστήριξε ότι η διαγραφή των χρεών της ΤΡΑΙΝΟΣΕ προς τον ΟΣΕ συνιστά αντιστάθμιση για την εκπλήρωση ΥΔΥ. |
| --- | --- |

(118)

Η Ελλάδα υποστήριξε ότι η διαγραφή των χρεών της ΤΡΑΙΝΟΣΕ προς τον ΟΣΕ συνιστά αντιστάθμιση για την εκπλήρωση ΥΔΥ.

| (119) | Όσον αφορά τη χορήγηση οικονομικού πλεονεκτήματος μέσω της καταβολής αντιστάθμισης για το κόστος εκπλήρωσης ΥΔΥ, το Δικαστήριο έχει καταστήσει σαφές στην απόφασή του στην υπόθεση Altmark ότι η χορήγηση πλεονεκτήματος μπορεί να αποκλειστεί εάν πληρούνται οι ακόλουθες τέσσερις σωρευτικές προϋποθέσεις (34):






  α) | Πρώτον, η δικαιούχος επιχείρηση πρέπει να είναι πράγματι επιφορτισμένη με την εκπλήρωση υποχρέωσης παροχής δημόσιας υπηρεσίας, και η υποχρέωση αυτή πρέπει να είναι σαφώς καθορισμένη. |
| --- | --- | --- |

(119)

Όσον αφορά τη χορήγηση οικονομικού πλεονεκτήματος μέσω της καταβολής αντιστάθμισης για το κόστος εκπλήρωσης ΥΔΥ, το Δικαστήριο έχει καταστήσει σαφές στην απόφασή του στην υπόθεση Altmark ότι η χορήγηση πλεονεκτήματος μπορεί να αποκλειστεί εάν πληρούνται οι ακόλουθες τέσσερις σωρευτικές προϋποθέσεις (34):

Altmark

34

α)

Πρώτον, η δικαιούχος επιχείρηση πρέπει να είναι πράγματι επιφορτισμένη με την εκπλήρωση υποχρέωσης παροχής δημόσιας υπηρεσίας, και η υποχρέωση αυτή πρέπει να είναι σαφώς καθορισμένη.

| β) | Δεύτερον, οι βασικές παράμετροι βάσει των οποίων υπολογίζεται η αντιστάθμιση πρέπει να έχουν προσδιοριστεί εκ των προτέρων αντικειμενικά και με διαφάνεια. |
| --- | --- |

β)

Δεύτερον, οι βασικές παράμετροι βάσει των οποίων υπολογίζεται η αντιστάθμιση πρέπει να έχουν προσδιοριστεί εκ των προτέρων αντικειμενικά και με διαφάνεια.

| γ) | Τρίτον, η αντιστάθμιση δεν μπορεί να υπερβαίνει το μέτρο του αναγκαίου για την κάλυψη του συνόλου ή μέρους των δαπανών που πραγματοποιούνται για την εκπλήρωση υποχρέωσης παροχής δημόσιας υπηρεσίας, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών εσόδων και ενός εύλογου κέρδους. |
| --- | --- |

γ)

Τρίτον, η αντιστάθμιση δεν μπορεί να υπερβαίνει το μέτρο του αναγκαίου για την κάλυψη του συνόλου ή μέρους των δαπανών που πραγματοποιούνται για την εκπλήρωση υποχρέωσης παροχής δημόσιας υπηρεσίας, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών εσόδων και ενός εύλογου κέρδους.

| δ) | Τέταρτον, όταν η επιλογή της επιχείρησης στην οποία πρόκειται να ανατεθεί η εκπλήρωση υποχρέωσης παροχής δημόσιας υπηρεσίας δεν πραγματοποιείται στο πλαίσιο διαδικασίας σύναψης δημόσιας σύμβασης για την επιλογή του υποψηφίου που είναι σε θέση να παράσχει τις σχετικές υπηρεσίες με το μικρότερο κόστος για το κοινωνικό σύνολο, το επίπεδο της απαραίτητης αντιστάθμισης πρέπει να καθορίζεται βάσει ανάλυσης των δαπανών στις οποίες θα προέβαινε μια μέση επιχείρηση, με χρηστή διαχείριση και κατάλληλα εξοπλισμένη προς ικανοποίηση των απαιτήσεων σχετικά με την παροχή δημόσιας υπηρεσίας προκειμένου να εκπληρώσει τις ως άνω υποχρεώσεις, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών εσόδων και ενός εύλογου κέρδους από την εκπλήρωση των υποχρεώσεων αυτών. |
| --- | --- |

δ)

Τέταρτον, όταν η επιλογή της επιχείρησης στην οποία πρόκειται να ανατεθεί η εκπλήρωση υποχρέωσης παροχής δημόσιας υπηρεσίας δεν πραγματοποιείται στο πλαίσιο διαδικασίας σύναψης δημόσιας σύμβασης για την επιλογή του υποψηφίου που είναι σε θέση να παράσχει τις σχετικές υπηρεσίες με το μικρότερο κόστος για το κοινωνικό σύνολο, το επίπεδο της απαραίτητης αντιστάθμισης πρέπει να καθορίζεται βάσει ανάλυσης των δαπανών στις οποίες θα προέβαινε μια μέση επιχείρηση, με χρηστή διαχείριση και κατάλληλα εξοπλισμένη προς ικανοποίηση των απαιτήσεων σχετικά με την παροχή δημόσιας υπηρεσίας προκειμένου να εκπληρώσει τις ως άνω υποχρεώσεις, λαμβανομένων υπόψη των σχετικών εσόδων και ενός εύλογου κέρδους από την εκπλήρωση των υποχρεώσεων αυτών.

| (120) | Η Επιτροπή επισημαίνει καταρχήν ότι η Ελλάδα δεν προσκόμισε πράξη ανάθεσης σχετικά με την υπό εξέταση περίοδο (δηλαδή 2007-2010). Το άρθρο 7 του νόμου 674/1970 αναφέρεται απλώς στη δυνατότητα ενός φορέα εκμετάλλευσης να ζητήσει τη σύναψη οικονομικής συμφωνίας σε περίπτωση που η εκμετάλλευση νέων σιδηροδρομικών γραμμών ή η διατήρηση υφισταμένων γραμμών επιβάλλεται υποχρεωτικά και προκαλεί ή παρατείνει ζημιογόνο δραστηριότητα. Επίσης, σύμφωνα με το άρθρο 20 του νόμου 674/1970, τυχόν ζημίες που προκύπτουν από την υποχρέωση παροχής υπηρεσιών έναντι συγκεκριμένης τιμής πρέπει να ρυθμίζονται με οικονομική συμφωνία. Σύμφωνα με το άρθρο 18 του νόμου 674/1970, η εν λόγω οικονομική συμφωνία πρέπει να ρυθμίζει επίσης τις οικονομικές σχέσεις μεταξύ του φορέα εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων (εκείνη την περίοδο ο ΟΣΕ) και του ελληνικού κράτους και να περιλαμβάνει τους όρους και τις προϋποθέσεις της αντιστάθμισης που πρέπει να καταβάλλεται για την κάλυψη ενδεχόμενων ζημιών εκμετάλλευσης για περίοδο που δεν υπερβαίνει τα 13 έτη από την κύρωση της εν λόγω συμφωνίας. Όπως επιβεβαιώθηκε από την Ελλάδα, κατά την υπό εξέταση περίοδο δεν είχε συναφθεί τέτοια συμφωνία μεταξύ του φορέα εκμετάλλευσης και του ελληνικού κράτους. Συνάγεται ότι η ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεν έφερε σαφώς καθορισμένη υποχρέωση παροχής δημόσιας υπηρεσίας, για την οποία θα έπρεπε να χορηγηθεί αντιστάθμιση, κατά την υπό εξέταση περίοδο μεταξύ των ετών 2007 και 2010. Ως εκ τούτου, το μέτρο 1 δεν πληροί το πρώτο κριτήριο Altmark. |
| --- | --- |

(120)

Η Επιτροπή επισημαίνει καταρχήν ότι η Ελλάδα δεν προσκόμισε πράξη ανάθεσης σχετικά με την υπό εξέταση περίοδο (δηλαδή 2007-2010). Το άρθρο 7 του νόμου 674/1970 αναφέρεται απλώς στη δυνατότητα ενός φορέα εκμετάλλευσης να ζητήσει τη σύναψη οικονομικής συμφωνίας σε περίπτωση που η εκμετάλλευση νέων σιδηροδρομικών γραμμών ή η διατήρηση υφισταμένων γραμμών επιβάλλεται υποχρεωτικά και προκαλεί ή παρατείνει ζημιογόνο δραστηριότητα. Επίσης, σύμφωνα με το άρθρο 20 του νόμου 674/1970, τυχόν ζημίες που προκύπτουν από την υποχρέωση παροχής υπηρεσιών έναντι συγκεκριμένης τιμής πρέπει να ρυθμίζονται με οικονομική συμφωνία. Σύμφωνα με το άρθρο 18 του νόμου 674/1970, η εν λόγω οικονομική συμφωνία πρέπει να ρυθμίζει επίσης τις οικονομικές σχέσεις μεταξύ του φορέα εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων (εκείνη την περίοδο ο ΟΣΕ) και του ελληνικού κράτους και να περιλαμβάνει τους όρους και τις προϋποθέσεις της αντιστάθμισης που πρέπει να καταβάλλεται για την κάλυψη ενδεχόμενων ζημιών εκμετάλλευσης για περίοδο που δεν υπερβαίνει τα 13 έτη από την κύρωση της εν λόγω συμφωνίας. Όπως επιβεβαιώθηκε από την Ελλάδα, κατά την υπό εξέταση περίοδο δεν είχε συναφθεί τέτοια συμφωνία μεταξύ του φορέα εκμετάλλευσης και του ελληνικού κράτους. Συνάγεται ότι η ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεν έφερε σαφώς καθορισμένη υποχρέωση παροχής δημόσιας υπηρεσίας, για την οποία θα έπρεπε να χορηγηθεί αντιστάθμιση, κατά την υπό εξέταση περίοδο μεταξύ των ετών 2007 και 2010. Ως εκ τούτου, το μέτρο 1 δεν πληροί το πρώτο κριτήριο Altmark.

Altmark

| (121) | Δεύτερον, ακόμη και αν σύμφωνα με τον νόμο 2671/1998 είχε ανατεθεί στον φορέα εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων η εκπλήρωση ΥΔΥ και η εκτέλεση ορισμένων γραμμών σε ορισμένη τιμή, οι υποχρεώσεις του ελληνικού κράτους να αποζημιώσει τον φορέα εκμετάλλευσης είχαν περιοριστεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 2007, όπως προβλέπεται ρητά στο άρθρο 9.5 του εν λόγω νόμου. |
| --- | --- |

(121)

Δεύτερον, ακόμη και αν σύμφωνα με τον νόμο 2671/1998 είχε ανατεθεί στον φορέα εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων η εκπλήρωση ΥΔΥ και η εκτέλεση ορισμένων γραμμών σε ορισμένη τιμή, οι υποχρεώσεις του ελληνικού κράτους να αποζημιώσει τον φορέα εκμετάλλευσης είχαν περιοριστεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 2007, όπως προβλέπεται ρητά στο άρθρο 9.5 του εν λόγω νόμου.

| (122) | Τρίτον, η Επιτροπή παρατηρεί ότι οι παράμετροι της αντιστάθμισης δεν είχαν προσδιοριστεί εκ των προτέρων. Η προβλεπόμενη αντιστάθμιση βασίζεται αποκλειστικά σε εκ των υστέρων υπολογισμό με βάση τις οικονομικές εκτιμήσεις της ΤΡΑΙΝΟΣΕ μετά την αναδιάρθρωσή της. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι οι παράμετροι βάσει των οποίων υπολογίστηκε από την Ελλάδα η εικαζόμενη ελλιπής αντιστάθμιση δεν είχαν προσδιοριστεί εκ των προτέρων και ότι, συνεπώς, το μέτρο 1 δεν πληροί ούτε το δεύτερο κριτήριο Altmark. |
| --- | --- |

(122)

Τρίτον, η Επιτροπή παρατηρεί ότι οι παράμετροι της αντιστάθμισης δεν είχαν προσδιοριστεί εκ των προτέρων. Η προβλεπόμενη αντιστάθμιση βασίζεται αποκλειστικά σε εκ των υστέρων υπολογισμό με βάση τις οικονομικές εκτιμήσεις της ΤΡΑΙΝΟΣΕ μετά την αναδιάρθρωσή της. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι οι παράμετροι βάσει των οποίων υπολογίστηκε από την Ελλάδα η εικαζόμενη ελλιπής αντιστάθμιση δεν είχαν προσδιοριστεί εκ των προτέρων και ότι, συνεπώς, το μέτρο 1 δεν πληροί ούτε το δεύτερο κριτήριο Altmark.

Altmark

| (123) | Δεδομένου ότι η απόφαση Altmark απαιτεί να πληρούνται σωρευτικά και τα τέσσερα κριτήρια, δεν υπάρχει λόγος να εξετάσει η Επιτροπή κατά πόσον πληρούνται τα άλλα δύο κριτήρια στην προκειμένη περίπτωση. |
| --- | --- |

(123)

Δεδομένου ότι η απόφαση Altmark απαιτεί να πληρούνται σωρευτικά και τα τέσσερα κριτήρια, δεν υπάρχει λόγος να εξετάσει η Επιτροπή κατά πόσον πληρούνται τα άλλα δύο κριτήρια στην προκειμένη περίπτωση.

Altmark

| (124) | Ως εκ τούτου, συνάγεται το συμπέρασμα ότι η απόφαση της Ελλάδας να διαγράψει τις υποχρεώσεις της ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα χορηγήσει στην εν λόγω επιχείρηση οικονομικό πλεονέκτημα κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. |
| --- | --- |

(124)

Ως εκ τούτου, συνάγεται το συμπέρασμα ότι η απόφαση της Ελλάδας να διαγράψει τις υποχρεώσεις της ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα χορηγήσει στην εν λόγω επιχείρηση οικονομικό πλεονέκτημα κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

7.1.2.3.   Επιλεκτικότητα

Επιλεκτικότητα

| (125) | Προκειμένου να εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, ένα κρατικό μέτρο πρέπει να ευνοεί «ορισμένες επιχειρήσεις ή ορισμένους κλάδους παραγωγής». Επομένως, από τα μέτρα που ευνοούν επιχειρήσεις μόνον όσα παρέχουν πλεονέκτημα κατά τρόπο επιλεκτικό εμπίπτουν στην έννοια της κρατικής ενίσχυσης. Δεδομένου ότι θα ωφελήσει μόνο την ΤΡΑΙΝΟΣΕ και δεν είναι διαθέσιμη σε άλλες επιχειρήσεις στο πλαίσιο ενός γενικότερου μέτρου οικονομικής πολιτικής, η διαγραφή χρέους είναι επιλεκτική κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. |
| --- | --- |

(125)

Προκειμένου να εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, ένα κρατικό μέτρο πρέπει να ευνοεί «ορισμένες επιχειρήσεις ή ορισμένους κλάδους παραγωγής». Επομένως, από τα μέτρα που ευνοούν επιχειρήσεις μόνον όσα παρέχουν πλεονέκτημα κατά τρόπο επιλεκτικό εμπίπτουν στην έννοια της κρατικής ενίσχυσης. Δεδομένου ότι θα ωφελήσει μόνο την ΤΡΑΙΝΟΣΕ και δεν είναι διαθέσιμη σε άλλες επιχειρήσεις στο πλαίσιο ενός γενικότερου μέτρου οικονομικής πολιτικής, η διαγραφή χρέους είναι επιλεκτική κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

ορισμένες επιχειρήσεις ή ορισμένους κλάδους παραγωγής

7.1.2.4.   Νόθευση του ανταγωνισμού και επηρεασμός των συναλλαγών

Νόθευση του ανταγωνισμού και επηρεασμός των συναλλαγών

| (126) | Η Επιτροπή πρέπει να αναλύσει εάν το μέτρο νοθεύει ή απειλεί να νοθεύσει τον ανταγωνισμό και εάν μπορεί να επηρεάσει τις συναλλαγές μεταξύ κρατών μελών. Τεκμαίρεται ότι υπάρχει νόθευση του ανταγωνισμού, κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, όταν το Δημόσιο παράσχει οικονομικό πλεονέκτημα σε μια επιχείρηση η οποία δραστηριοποιείται σε έναν ελευθερωμένο τομέα όπου υπάρχει ή θα μπορούσε να υπάρχει ανταγωνισμός (35). |
| --- | --- |

(126)

Η Επιτροπή πρέπει να αναλύσει εάν το μέτρο νοθεύει ή απειλεί να νοθεύσει τον ανταγωνισμό και εάν μπορεί να επηρεάσει τις συναλλαγές μεταξύ κρατών μελών. Τεκμαίρεται ότι υπάρχει νόθευση του ανταγωνισμού, κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, όταν το Δημόσιο παράσχει οικονομικό πλεονέκτημα σε μια επιχείρηση η οποία δραστηριοποιείται σε έναν ελευθερωμένο τομέα όπου υπάρχει ή θα μπορούσε να υπάρχει ανταγωνισμός (35).

35

| (127) | Όταν η ενίσχυση που χορηγείται από ένα κράτος μέλος ενισχύει τη θέση μιας επιχείρησης έναντι άλλων επιχειρήσεων που ασκούν ανταγωνιστική δραστηριότητα στο εσωτερικό της Ένωσης, πρέπει να θεωρείται ότι οι επιχειρήσεις αυτές πλήττονται από την ενίσχυση (36). Αρκεί ο δικαιούχος της ενίσχυσης να ανταγωνίζεται με άλλες επιχειρήσεις σε αγορές ανοικτές στον ανταγωνισμό (37). |
| --- | --- |

(127)

Όταν η ενίσχυση που χορηγείται από ένα κράτος μέλος ενισχύει τη θέση μιας επιχείρησης έναντι άλλων επιχειρήσεων που ασκούν ανταγωνιστική δραστηριότητα στο εσωτερικό της Ένωσης, πρέπει να θεωρείται ότι οι επιχειρήσεις αυτές πλήττονται από την ενίσχυση (36). Αρκεί ο δικαιούχος της ενίσχυσης να ανταγωνίζεται με άλλες επιχειρήσεις σε αγορές ανοικτές στον ανταγωνισμό (37).

36

37

| (128) | Η αγορά σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών της ΕΕ άνοιξε για πρώτη φορά στον ανταγωνισμό στο διευρωπαϊκό σιδηροδρομικό δίκτυο εμπορευματικών μεταφορών στις 15 Μαρτίου 2003 με την πρώτη δέσμη μέτρων για τους σιδηροδρόμους (38). Με τη δεύτερη δέσμη μέτρων για τους σιδηροδρόμους ελευθερώθηκαν όλες οι διεθνείς εμπορευματικές μεταφορές από την 1η Ιανουαρίου 2006 και οι εθνικές εμπορευματικές μεταφορές από την 1η Ιανουαρίου 2007 (39). Ωστόσο, πολλά κράτη μέλη είχαν ελευθερώσει μονομερώς τις εθνικές αγορές τους πριν από την εν λόγω ημερομηνία. |
| --- | --- |

(128)

Η αγορά σιδηροδρομικών εμπορευματικών μεταφορών της ΕΕ άνοιξε για πρώτη φορά στον ανταγωνισμό στο διευρωπαϊκό σιδηροδρομικό δίκτυο εμπορευματικών μεταφορών στις 15 Μαρτίου 2003 με την πρώτη δέσμη μέτρων για τους σιδηροδρόμους (38). Με τη δεύτερη δέσμη μέτρων για τους σιδηροδρόμους ελευθερώθηκαν όλες οι διεθνείς εμπορευματικές μεταφορές από την 1η Ιανουαρίου 2006 και οι εθνικές εμπορευματικές μεταφορές από την 1η Ιανουαρίου 2007 (39). Ωστόσο, πολλά κράτη μέλη είχαν ελευθερώσει μονομερώς τις εθνικές αγορές τους πριν από την εν λόγω ημερομηνία.

38

39

| (129) | Όσον αφορά τις επιβατικές μεταφορές, από την 1η Ιανουαρίου 2010 η τρίτη δέσμη μέτρων για τους σιδηροδρόμους άνοιξε την αγορά για τις διεθνείς επιβατικές μεταφορές (40). Παρότι αφορά μόνο τις διεθνείς υπηρεσίες, περιλαμβάνει τις δραστηριότητες των δικαιούχων αυτών των γραμμών. Σε κάθε περίπτωση, όπως διαπίστωσε το Δικαστήριο στην απόφασή του στην υπόθεση Altmark, το γεγονός ότι μια μεταφορική εταιρεία δραστηριοποιείται μόνο σε ένα κράτος μέλος δεν αποκλείει την πιθανότητα να προκαλέσει η ενίσχυση στρέβλωση των ενδοενωσιακών συναλλαγών (41). Εν προκειμένω, πρέπει να σημειωθεί ότι από το 1995 διάφορα κράτη μέλη έχουν ανοίξει μονομερώς τις σιδηροδρομικές επιβατικές μεταφορές τους και ότι κάθε πλεονέκτημα που χορηγείται σε εταιρεία σιδηροδρομικών μεταφορών σε ένα κράτος μέλος μπορεί να μειώσει τη δυνατότητα ενός ανταγωνιστή από άλλο κράτος μέλος να δραστηριοποιείται εμπορικά στη συγκεκριμένη γεωγραφική αγορά. |
| --- | --- |

(129)

Όσον αφορά τις επιβατικές μεταφορές, από την 1η Ιανουαρίου 2010 η τρίτη δέσμη μέτρων για τους σιδηροδρόμους άνοιξε την αγορά για τις διεθνείς επιβατικές μεταφορές (40). Παρότι αφορά μόνο τις διεθνείς υπηρεσίες, περιλαμβάνει τις δραστηριότητες των δικαιούχων αυτών των γραμμών. Σε κάθε περίπτωση, όπως διαπίστωσε το Δικαστήριο στην απόφασή του στην υπόθεση Altmark, το γεγονός ότι μια μεταφορική εταιρεία δραστηριοποιείται μόνο σε ένα κράτος μέλος δεν αποκλείει την πιθανότητα να προκαλέσει η ενίσχυση στρέβλωση των ενδοενωσιακών συναλλαγών (41). Εν προκειμένω, πρέπει να σημειωθεί ότι από το 1995 διάφορα κράτη μέλη έχουν ανοίξει μονομερώς τις σιδηροδρομικές επιβατικές μεταφορές τους και ότι κάθε πλεονέκτημα που χορηγείται σε εταιρεία σιδηροδρομικών μεταφορών σε ένα κράτος μέλος μπορεί να μειώσει τη δυνατότητα ενός ανταγωνιστή από άλλο κράτος μέλος να δραστηριοποιείται εμπορικά στη συγκεκριμένη γεωγραφική αγορά.

40

Altmark

41

| (130) | Στην παρούσα περίπτωση, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ παρέχει υπηρεσίες σε ανταγωνισμό με άλλες επιχειρήσεις που παρέχουν υπηρεσίες μεταφορών στην εσωτερική αγορά και ορισμένες από τις υπηρεσίες αυτές έχουν διασυνοριακό χαρακτήρα. Ως εκ τούτου, το επιλεκτικό οικονομικό πλεονέκτημα που χορηγείται μέσω της προγραμματισμένης διαγραφής χρέους υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ ενισχύει την οικονομική της θέση, διότι θα απαλλάξει τον φορέα εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων από τα χρέη της περιόδου 2007-2010. Κατά συνέπεια, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα παρέχει υπηρεσίες σιδηροδρομικών μεταφορών στην εσωτερική αγορά χωρίς να επιβαρύνεται με το σύνολο των παρελθοντικών σχετικών επενδυτικών και/ή λειτουργικών δαπανών. |
| --- | --- |

(130)

Στην παρούσα περίπτωση, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ παρέχει υπηρεσίες σε ανταγωνισμό με άλλες επιχειρήσεις που παρέχουν υπηρεσίες μεταφορών στην εσωτερική αγορά και ορισμένες από τις υπηρεσίες αυτές έχουν διασυνοριακό χαρακτήρα. Ως εκ τούτου, το επιλεκτικό οικονομικό πλεονέκτημα που χορηγείται μέσω της προγραμματισμένης διαγραφής χρέους υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ ενισχύει την οικονομική της θέση, διότι θα απαλλάξει τον φορέα εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων από τα χρέη της περιόδου 2007-2010. Κατά συνέπεια, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα παρέχει υπηρεσίες σιδηροδρομικών μεταφορών στην εσωτερική αγορά χωρίς να επιβαρύνεται με το σύνολο των παρελθοντικών σχετικών επενδυτικών και/ή λειτουργικών δαπανών.

| (131) | Η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι το μέτρο θα νοθεύσει ή θα απειλήσει να νοθεύσει τον ανταγωνισμό στην εσωτερική αγορά και μπορεί να επηρεάσει τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών. |
| --- | --- |

(131)

Η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι το μέτρο θα νοθεύσει ή θα απειλήσει να νοθεύσει τον ανταγωνισμό στην εσωτερική αγορά και μπορεί να επηρεάσει τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών.

7.1.2.5.   Συμπέρασμα

Συμπέρασμα

| (132) | Λαμβανομένων υπόψη των ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι η διαγραφή χρέους την οποία σχεδιάζει να εφαρμόσει η Ελλάδα συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. |
| --- | --- |

(132)

Λαμβανομένων υπόψη των ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι η διαγραφή χρέους την οποία σχεδιάζει να εφαρμόσει η Ελλάδα συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

7.1.3.   Μέτρο 2: Αύξηση μετοχικού κεφαλαίου

Μέτρο 2: Αύξηση μετοχικού κεφαλαίου

7.1.3.1.   Κρατικοί πόροι και καταλογισμός στο κράτος

Κρατικοί πόροι και καταλογισμός στο κράτος

| (133) | Όπως αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 109, το επίμαχο μέτρο πρέπει να χρηματοδοτείται με κρατικούς πόρους και η απόφαση χορήγησης του μέτρου πρέπει να μπορεί να καταλογιστεί στο κράτος. |
| --- | --- |

(133)

Όπως αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 109, το επίμαχο μέτρο πρέπει να χρηματοδοτείται με κρατικούς πόρους και η απόφαση χορήγησης του μέτρου πρέπει να μπορεί να καταλογιστεί στο κράτος.

| (134) | Η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου χρηματοδοτήθηκε απευθείας από τον κρατικό προϋπολογισμό της Ελλάδας και αποφασίστηκε από τη Διυπουργική Επιτροπή Δημόσιων Επιχειρήσεων και Οργανισμών, επιτροπή η οποία εκπροσωπεί τις ελληνικές κεντρικές αρχές. |
| --- | --- |

(134)

Η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου χρηματοδοτήθηκε απευθείας από τον κρατικό προϋπολογισμό της Ελλάδας και αποφασίστηκε από τη Διυπουργική Επιτροπή Δημόσιων Επιχειρήσεων και Οργανισμών, επιτροπή η οποία εκπροσωπεί τις ελληνικές κεντρικές αρχές.

| (135) | Ως εκ τούτου, η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου συνεπαγόταν τη χρήση κρατικών πόρων, η οποία επίσης αποφασίστηκε από το ελληνικό κράτος και μπορεί να καταλογιστεί σε αυτό. |
| --- | --- |

(135)

Ως εκ τούτου, η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου συνεπαγόταν τη χρήση κρατικών πόρων, η οποία επίσης αποφασίστηκε από το ελληνικό κράτος και μπορεί να καταλογιστεί σε αυτό.

7.1.3.2.   Οικονομικό πλεονέκτημα

Οικονομικό πλεονέκτημα

| (136) | Η Ελλάδα υποστήριξε ότι η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου δεν χορηγεί αδικαιολόγητο οικονομικό πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ, διότι οποιοσδήποτε ιδιώτης επενδυτής σε κατάσταση παρόμοια με αυτή στην οποία βρισκόταν η Ελλάδα θα είχε επιλέξει να επενδύσει περαιτέρω στην εταιρεία ώστε να διατηρήσει την υφιστάμενη επένδυσή του και δεν θα είχε επιδιώξει την εκκαθάριση της εταιρείας. Η Ελλάδα ανέμενε ότι η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου με σκοπό την αναδιάρθρωση και, στη συνέχεια, την ιδιωτικοποίηση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα καθιστούσε δυνατή την ανάκτηση μεγάλου μέρους της επένδυσής της και την αποφυγή αρνητικών επιπτώσεων για τον ΟΣΕ. |
| --- | --- |

(136)

Η Ελλάδα υποστήριξε ότι η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου δεν χορηγεί αδικαιολόγητο οικονομικό πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ, διότι οποιοσδήποτε ιδιώτης επενδυτής σε κατάσταση παρόμοια με αυτή στην οποία βρισκόταν η Ελλάδα θα είχε επιλέξει να επενδύσει περαιτέρω στην εταιρεία ώστε να διατηρήσει την υφιστάμενη επένδυσή του και δεν θα είχε επιδιώξει την εκκαθάριση της εταιρείας. Η Ελλάδα ανέμενε ότι η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου με σκοπό την αναδιάρθρωση και, στη συνέχεια, την ιδιωτικοποίηση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα καθιστούσε δυνατή την ανάκτηση μεγάλου μέρους της επένδυσής της και την αποφυγή αρνητικών επιπτώσεων για τον ΟΣΕ.

| (137) | Για να προσδιοριστεί αν η επένδυση της Ελλάδας χορηγεί πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ, είναι αναγκαίο να εξεταστεί κατά πόσον, υπό παρόμοιες περιστάσεις, ένας ιδιώτης επενδυτής συγκρίσιμου μεγέθους που λειτουργεί υπό τις συνήθεις συνθήκες οικονομίας της αγοράς (φορέας της οικονομίας της αγοράς, αρχή «ΦΟΑ») θα είχε προβεί στην εν λόγω επένδυση (42). |
| --- | --- |

(137)

Για να προσδιοριστεί αν η επένδυση της Ελλάδας χορηγεί πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ, είναι αναγκαίο να εξεταστεί κατά πόσον, υπό παρόμοιες περιστάσεις, ένας ιδιώτης επενδυτής συγκρίσιμου μεγέθους που λειτουργεί υπό τις συνήθεις συνθήκες οικονομίας της αγοράς (φορέας της οικονομίας της αγοράς, αρχή «ΦΟΑ») θα είχε προβεί στην εν λόγω επένδυση (42).

42

| (138) | Η Ελλάδα υποστήριξε ότι στόχος της απόφασής της για εισφορά κεφαλαίου στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ ήταν να αποφευχθεί η κατάρρευση του μοναδικού φορέα εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων στην Ελλάδα, καθώς και τυχόν δευτερογενείς επιπτώσεις για την ελληνική οικονομία. |
| --- | --- |

(138)

Η Ελλάδα υποστήριξε ότι στόχος της απόφασής της για εισφορά κεφαλαίου στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ ήταν να αποφευχθεί η κατάρρευση του μοναδικού φορέα εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων στην Ελλάδα, καθώς και τυχόν δευτερογενείς επιπτώσεις για την ελληνική οικονομία.

| (139) | Ωστόσο, το κριτήριο του ΦΟΑ θα πρέπει να εφαρμόζεται ανεξάρτητα από όλες τις παραμέτρους που σχετίζονται αποκλειστικά με τον ρόλο ενός κράτους μέλους ως δημόσιας αρχής (για παράδειγμα, παράμετροι που αφορούν την κοινωνική, περιφερειακή ή τομεακή πολιτική) (43). Με άλλα λόγια, εάν μια κρατική παρέμβαση λαμβάνει χώρα για λόγους δημόσιου συμφέροντος, όπως για λόγους κοινωνικής ή περιφερειακής ανάπτυξης που αυξάνουν τις ζημίες ή μειώνουν τα κέρδη της επιχείρησης, η συμπεριφορά του Δημοσίου, μολονότι θεωρείται εύλογη από την άποψη της δημόσιας πολιτικής, μπορεί ταυτόχρονα να περιλαμβάνει παραμέτρους τις οποίες δεν θα λάμβανε κανονικά υπόψη ή ακόμη και θα απέρριπτε ένας φορέας της οικονομίας της αγοράς, εάν μειώνουν την αναμενόμενη απόδοση της επιχείρησης. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή θεωρεί ότι για τους σκοπούς εφαρμογής του κριτηρίου του ΦΟΑ στην αύξηση μετοχικού κεφαλαίου, δεν πρέπει να ληφθούν υπόψη οι δευτερογενείς επιπτώσεις στην ελληνική οικονομία ή το γεγονός ότι η ΤΡΑΙΝΟΣΕ είναι ο μοναδικός φορέας εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων στην Ελλάδα. |
| --- | --- |

(139)

Ωστόσο, το κριτήριο του ΦΟΑ θα πρέπει να εφαρμόζεται ανεξάρτητα από όλες τις παραμέτρους που σχετίζονται αποκλειστικά με τον ρόλο ενός κράτους μέλους ως δημόσιας αρχής (για παράδειγμα, παράμετροι που αφορούν την κοινωνική, περιφερειακή ή τομεακή πολιτική) (43). Με άλλα λόγια, εάν μια κρατική παρέμβαση λαμβάνει χώρα για λόγους δημόσιου συμφέροντος, όπως για λόγους κοινωνικής ή περιφερειακής ανάπτυξης που αυξάνουν τις ζημίες ή μειώνουν τα κέρδη της επιχείρησης, η συμπεριφορά του Δημοσίου, μολονότι θεωρείται εύλογη από την άποψη της δημόσιας πολιτικής, μπορεί ταυτόχρονα να περιλαμβάνει παραμέτρους τις οποίες δεν θα λάμβανε κανονικά υπόψη ή ακόμη και θα απέρριπτε ένας φορέας της οικονομίας της αγοράς, εάν μειώνουν την αναμενόμενη απόδοση της επιχείρησης. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή θεωρεί ότι για τους σκοπούς εφαρμογής του κριτηρίου του ΦΟΑ στην αύξηση μετοχικού κεφαλαίου, δεν πρέπει να ληφθούν υπόψη οι δευτερογενείς επιπτώσεις στην ελληνική οικονομία ή το γεγονός ότι η ΤΡΑΙΝΟΣΕ είναι ο μοναδικός φορέας εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων στην Ελλάδα.

43

| (140) | Η Ελλάδα ανέφερε επίσης ότι ήδη από το 2009 προβλεπόταν η αναδιάρθρωση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ με σκοπό την ιδιωτικοποίησή της και, συνεπώς, μπορούσε να αναμένει αποδεκτή απόδοση επί της εισφοράς κεφαλαίου εντός εύλογου χρονικού διαστήματος. Η Ελλάδα τόνισε ακόμη ότι μια εφήμερη χαμηλότερη απόδοση θα γινόταν αποδεκτή από έναν υφιστάμενο επενδυτή. |
| --- | --- |

(140)

Η Ελλάδα ανέφερε επίσης ότι ήδη από το 2009 προβλεπόταν η αναδιάρθρωση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ με σκοπό την ιδιωτικοποίησή της και, συνεπώς, μπορούσε να αναμένει αποδεκτή απόδοση επί της εισφοράς κεφαλαίου εντός εύλογου χρονικού διαστήματος. Η Ελλάδα τόνισε ακόμη ότι μια εφήμερη χαμηλότερη απόδοση θα γινόταν αποδεκτή από έναν υφιστάμενο επενδυτή.

| (141) | Το κατά πόσον μια κρατική παρέμβαση είναι σύμφωνη με τους όρους της αγοράς πρέπει να εξετάζεται εκ των προτέρων, με βάση τις πληροφορίες που είναι διαθέσιμες κατά τη στιγμή που λαμβάνεται η απόφαση για την παρέμβαση (44). Πράγματι, κάθε συνετός φορέας της οικονομίας της αγοράς θα έπρεπε κανονικά να πραγματοποιεί τη δική του εκ των προτέρων αξιολόγηση της στρατηγικής και των οικονομικών προοπτικών ενός έργου (45). Αντίθετα, δεν επαρκούν οι εκ των υστέρων οικονομικές εκτιμήσεις με τις οποίες διαπιστώνεται αναδρομικά ότι η επένδυση που πραγματοποίησε το εν λόγω κράτος μέλος ήταν πράγματι αποδοτική (46). |
| --- | --- |

(141)

Το κατά πόσον μια κρατική παρέμβαση είναι σύμφωνη με τους όρους της αγοράς πρέπει να εξετάζεται εκ των προτέρων, με βάση τις πληροφορίες που είναι διαθέσιμες κατά τη στιγμή που λαμβάνεται η απόφαση για την παρέμβαση (44). Πράγματι, κάθε συνετός φορέας της οικονομίας της αγοράς θα έπρεπε κανονικά να πραγματοποιεί τη δική του εκ των προτέρων αξιολόγηση της στρατηγικής και των οικονομικών προοπτικών ενός έργου (45). Αντίθετα, δεν επαρκούν οι εκ των υστέρων οικονομικές εκτιμήσεις με τις οποίες διαπιστώνεται αναδρομικά ότι η επένδυση που πραγματοποίησε το εν λόγω κράτος μέλος ήταν πράγματι αποδοτική (46).

44

45

46

| (142) | Μια οικονομική εκτίμηση βάσει ενός γενικά αποδεκτού προτύπου μεθοδολογίας αξιολόγησης (47) πρέπει να βασίζεται στα διαθέσιμα, αντικειμενικά, επαληθεύσιμα και αξιόπιστα δεδομένα (48), τα οποία θα πρέπει να είναι αρκετά λεπτομερή και να αντικατοπτρίζουν την οικονομική κατάσταση κατά τη στιγμή που αποφασίστηκε η συναλλαγή, ανάλογα με το επίπεδο κινδύνου και τις μελλοντικές προσδοκίες. Ένα ευρέως αποδεκτό πρότυπο μεθοδολογίας για τον προσδιορισμό της (ετήσιας) απόδοσης των επενδύσεων είναι ο υπολογισμός του εσωτερικού ποσοστού απόδοσης (IRR ή ΕΠΑ) (49). Μπορεί επίσης να αξιολογηθεί η απόφαση για την επένδυση με βάση την καθαρή παρούσα αξία (ΚΠΑ) (50), η οποία παράγει ισοδύναμα αποτελέσματα με το εσωτερικό ποσοστό απόδοσης στις περισσότερες περιπτώσεις. |
| --- | --- |

(142)

Μια οικονομική εκτίμηση βάσει ενός γενικά αποδεκτού προτύπου μεθοδολογίας αξιολόγησης (47) πρέπει να βασίζεται στα διαθέσιμα, αντικειμενικά, επαληθεύσιμα και αξιόπιστα δεδομένα (48), τα οποία θα πρέπει να είναι αρκετά λεπτομερή και να αντικατοπτρίζουν την οικονομική κατάσταση κατά τη στιγμή που αποφασίστηκε η συναλλαγή, ανάλογα με το επίπεδο κινδύνου και τις μελλοντικές προσδοκίες. Ένα ευρέως αποδεκτό πρότυπο μεθοδολογίας για τον προσδιορισμό της (ετήσιας) απόδοσης των επενδύσεων είναι ο υπολογισμός του εσωτερικού ποσοστού απόδοσης (IRR ή ΕΠΑ) (49). Μπορεί επίσης να αξιολογηθεί η απόφαση για την επένδυση με βάση την καθαρή παρούσα αξία (ΚΠΑ) (50), η οποία παράγει ισοδύναμα αποτελέσματα με το εσωτερικό ποσοστό απόδοσης στις περισσότερες περιπτώσεις.

47

48

49

50

| (143) | Προτού ληφθεί η απόφαση για εισφορά κεφαλαίου ύψους 60 εκατ. EUR από τη Διυπουργική Επιτροπή Δημόσιων Επιχειρήσεων και Οργανισμών το 2009, η Ελλάδα δεν διενήργησε αξιολόγηση της αποδοτικότητας της αναμενόμενης απόδοσης, με χρήση είτε κάποιου από τα γενικά αποδεκτά πρότυπα μεθοδολογίας αξιολόγησης είτε κάποιας άλλης μεθοδολογίας. Η Ελλάδα δεν προσκόμισε πραγματικά στοιχεία που να αποδεικνύουν τυχόν μελλοντική κερδοφορία για τον μέτοχο ώστε να τεκμηριώσει την απόφασή της για εισφορά κεφαλαίου στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Σε κανένα έγγραφο δεν περιλαμβάνεται απεικόνιση ή υπολογισμός της αμοιβής κεφαλαίου για τον μέτοχο της ΤΡΑΙΝΟΣΕ ούτε προκύπτει αύξηση στην αξία της συμμετοχής της Ελλάδας στο μετοχικό κεφάλαιο μετά την εισφορά κεφαλαίων. Η Επιτροπή παρατηρεί ότι οι προβλέψεις κερδών και ζημιών της ΤΡΑΙΝΟΣΕ απλώς δείχνουν ότι αναμενόταν επιστροφή της εταιρείας στην κερδοφορία από το 2011. Επιπλέον, ακόμη και η αναμενόμενη σωρευτική κερδοφορία έως το 2013 (14 εκατ. EUR) δεν επαρκεί για να αντισταθμιστούν οι αναμενόμενες ζημίες της ΤΡΑΙΝΟΣΕ το 2011 (– 165 εκατ. EUR). |
| --- | --- |

(143)

Προτού ληφθεί η απόφαση για εισφορά κεφαλαίου ύψους 60 εκατ. EUR από τη Διυπουργική Επιτροπή Δημόσιων Επιχειρήσεων και Οργανισμών το 2009, η Ελλάδα δεν διενήργησε αξιολόγηση της αποδοτικότητας της αναμενόμενης απόδοσης, με χρήση είτε κάποιου από τα γενικά αποδεκτά πρότυπα μεθοδολογίας αξιολόγησης είτε κάποιας άλλης μεθοδολογίας. Η Ελλάδα δεν προσκόμισε πραγματικά στοιχεία που να αποδεικνύουν τυχόν μελλοντική κερδοφορία για τον μέτοχο ώστε να τεκμηριώσει την απόφασή της για εισφορά κεφαλαίου στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Σε κανένα έγγραφο δεν περιλαμβάνεται απεικόνιση ή υπολογισμός της αμοιβής κεφαλαίου για τον μέτοχο της ΤΡΑΙΝΟΣΕ ούτε προκύπτει αύξηση στην αξία της συμμετοχής της Ελλάδας στο μετοχικό κεφάλαιο μετά την εισφορά κεφαλαίων. Η Επιτροπή παρατηρεί ότι οι προβλέψεις κερδών και ζημιών της ΤΡΑΙΝΟΣΕ απλώς δείχνουν ότι αναμενόταν επιστροφή της εταιρείας στην κερδοφορία από το 2011. Επιπλέον, ακόμη και η αναμενόμενη σωρευτική κερδοφορία έως το 2013 (14 εκατ. EUR) δεν επαρκεί για να αντισταθμιστούν οι αναμενόμενες ζημίες της ΤΡΑΙΝΟΣΕ το 2011 (– 165 εκατ. EUR).

| (144) | Επιπλέον, η Ελλάδα δεν προέβη σε αξιολόγηση των προοπτικών της ιδιωτικοποίησης της ΤΡΑΙΝΟΣΕ ούτε σε ποσοτικοποίηση των αναμενόμενων εσόδων από την ιδιωτικοποίηση. Η Επιτροπή επισημαίνει ότι τη χρονική στιγμή λήψης της αμετάκλητης απόφασης για αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου (δηλαδή το 2009), μπορεί να υπήρχαν απλώς ασαφή σχέδια ιδιωτικοποίησης της εταιρείας, αλλά δεν είχε ακόμη δημοσιευθεί εντολή ιδιωτικοποίησης, δεν είχαν υποβληθεί δεσμευτικές προσφορές και ήταν ακόμη ασαφές εάν η ιδιωτικοποίηση θα ήταν επιτυχής. Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ εντάχθηκε στο πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων της Ελλάδας μόλις το 2010 (51), και μόλις το 2013 αποφάσισε η Ελλάδα να προβεί στην ιδιωτικοποίηση της εταιρείας (52). Εντούτοις, κανένας επενδυτής δεν υπέβαλε δεσμευτική προσφορά και η διαδικασία ιδιωτικοποίησης χρειάστηκε να δρομολογηθεί εκ νέου το 2016, με αποτέλεσμα η ιδιωτικοποίηση να αναμένεται να πραγματοποιηθεί εντός του 2017. |
| --- | --- |

(144)

Επιπλέον, η Ελλάδα δεν προέβη σε αξιολόγηση των προοπτικών της ιδιωτικοποίησης της ΤΡΑΙΝΟΣΕ ούτε σε ποσοτικοποίηση των αναμενόμενων εσόδων από την ιδιωτικοποίηση. Η Επιτροπή επισημαίνει ότι τη χρονική στιγμή λήψης της αμετάκλητης απόφασης για αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου (δηλαδή το 2009), μπορεί να υπήρχαν απλώς ασαφή σχέδια ιδιωτικοποίησης της εταιρείας, αλλά δεν είχε ακόμη δημοσιευθεί εντολή ιδιωτικοποίησης, δεν είχαν υποβληθεί δεσμευτικές προσφορές και ήταν ακόμη ασαφές εάν η ιδιωτικοποίηση θα ήταν επιτυχής. Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ εντάχθηκε στο πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων της Ελλάδας μόλις το 2010 (51), και μόλις το 2013 αποφάσισε η Ελλάδα να προβεί στην ιδιωτικοποίηση της εταιρείας (52). Εντούτοις, κανένας επενδυτής δεν υπέβαλε δεσμευτική προσφορά και η διαδικασία ιδιωτικοποίησης χρειάστηκε να δρομολογηθεί εκ νέου το 2016, με αποτέλεσμα η ιδιωτικοποίηση να αναμένεται να πραγματοποιηθεί εντός του 2017.

51

52

| (145) | Το γεγονός ότι ο σχετικός δημόσιος οργανισμός έχει ήδη προηγούμενο χρηματοδοτικό άνοιγμα σε μια επιχείρηση θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη όταν εξετάζεται κατά πόσο μια συναλλαγή είναι σύμφωνη με τους όρους της αγοράς (53). Το προηγούμενο χρηματοδοτικό άνοιγμα που οφείλεται σε παρεμβάσεις που πραγματοποιούνται σύμφωνα με τους όρους της αγοράς πρέπει να εξετάζεται στο πλαίσιο αντιπαραδειγμάτων για τους σκοπούς του κριτηρίου ΦΟΑ. Παραδείγματος χάρη, στην περίπτωση εισφοράς μετοχικού κεφαλαίου ή αποπληρωμής χρέους σε μια δημόσια προβληματική επιχείρηση, η αναμενόμενη απόδοση μιας τέτοιας επένδυσης θα πρέπει να συγκρίνεται με την αναμενόμενη απόδοση στο αντιπαράδειγμα της εκκαθάρισης της εταιρείας. Σε περίπτωση που η εκκαθάριση οδηγεί σε υψηλότερα κέρδη ή μικρότερες ζημίες, ένας συνετός φορέας της οικονομίας της αγοράς θα προβεί σε αυτή την επιλογή (54). |
| --- | --- |

(145)

Το γεγονός ότι ο σχετικός δημόσιος οργανισμός έχει ήδη προηγούμενο χρηματοδοτικό άνοιγμα σε μια επιχείρηση θα πρέπει να λαμβάνεται υπόψη όταν εξετάζεται κατά πόσο μια συναλλαγή είναι σύμφωνη με τους όρους της αγοράς (53). Το προηγούμενο χρηματοδοτικό άνοιγμα που οφείλεται σε παρεμβάσεις που πραγματοποιούνται σύμφωνα με τους όρους της αγοράς πρέπει να εξετάζεται στο πλαίσιο αντιπαραδειγμάτων για τους σκοπούς του κριτηρίου ΦΟΑ. Παραδείγματος χάρη, στην περίπτωση εισφοράς μετοχικού κεφαλαίου ή αποπληρωμής χρέους σε μια δημόσια προβληματική επιχείρηση, η αναμενόμενη απόδοση μιας τέτοιας επένδυσης θα πρέπει να συγκρίνεται με την αναμενόμενη απόδοση στο αντιπαράδειγμα της εκκαθάρισης της εταιρείας. Σε περίπτωση που η εκκαθάριση οδηγεί σε υψηλότερα κέρδη ή μικρότερες ζημίες, ένας συνετός φορέας της οικονομίας της αγοράς θα προβεί σε αυτή την επιλογή (54).

53

54

| (146) | Πριν από την αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου, η Ελλάδα δεν είχε διενεργήσει αξιολόγηση τυχόν προοπτικών είσπραξης εσόδων από μια υποθετική εκκαθάριση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Η Επιτροπή παρατηρεί ότι, στις 31 Δεκεμβρίου 2008, η λογιστική αξία του ενεργητικού της ΤΡΑΙΝΟΣΕ ανερχόταν σε 104 εκατ. EUR, ενώ η αξία των οφειλών της ανερχόταν σε 376 εκατ. EUR. Ως εκ τούτου, θα ήταν απίθανο η Ελλάδα, ως μέτοχος της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, να επωφεληθεί από οποιαδήποτε απόδοση σε υποθετική περίπτωση εκκαθάρισης. Κατά συνέπεια, χωρίς την πραγματοποίηση περαιτέρω επενδύσεων στην εταιρεία, η Ελλάδα δεν θα έφερε άλλη νομική ευθύνη πλην της απώλειας των συμμετοχών της. |
| --- | --- |

(146)

Πριν από την αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου, η Ελλάδα δεν είχε διενεργήσει αξιολόγηση τυχόν προοπτικών είσπραξης εσόδων από μια υποθετική εκκαθάριση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Η Επιτροπή παρατηρεί ότι, στις 31 Δεκεμβρίου 2008, η λογιστική αξία του ενεργητικού της ΤΡΑΙΝΟΣΕ ανερχόταν σε 104 εκατ. EUR, ενώ η αξία των οφειλών της ανερχόταν σε 376 εκατ. EUR. Ως εκ τούτου, θα ήταν απίθανο η Ελλάδα, ως μέτοχος της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, να επωφεληθεί από οποιαδήποτε απόδοση σε υποθετική περίπτωση εκκαθάρισης. Κατά συνέπεια, χωρίς την πραγματοποίηση περαιτέρω επενδύσεων στην εταιρεία, η Ελλάδα δεν θα έφερε άλλη νομική ευθύνη πλην της απώλειας των συμμετοχών της.

| (147) | Ανεξάρτητα από τις κοινωνικές και πολιτικές πιέσεις που θα δημιουργούνταν σε περίπτωση λήψης απόφασης για έναρξη διαδικασίας εκκαθάρισης της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, η Επιτροπή θεωρεί ότι το κόστος για έναν ΦΟΑ σε παρόμοια κατάσταση θα ήταν μηδενικό, δεδομένου ότι το ελληνικό κράτος είναι ο μοναδικός μέτοχος της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Υπό αυτές τις συνθήκες, η αύξηση κεφαλαίου δεν μπορούσε παρά να συνεπάγεται ζημία για το ελληνικό κράτος, στην οποία ένας ΦΟΑ δεν θα είχε συναινέσει. |
| --- | --- |

(147)

Ανεξάρτητα από τις κοινωνικές και πολιτικές πιέσεις που θα δημιουργούνταν σε περίπτωση λήψης απόφασης για έναρξη διαδικασίας εκκαθάρισης της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, η Επιτροπή θεωρεί ότι το κόστος για έναν ΦΟΑ σε παρόμοια κατάσταση θα ήταν μηδενικό, δεδομένου ότι το ελληνικό κράτος είναι ο μοναδικός μέτοχος της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Υπό αυτές τις συνθήκες, η αύξηση κεφαλαίου δεν μπορούσε παρά να συνεπάγεται ζημία για το ελληνικό κράτος, στην οποία ένας ΦΟΑ δεν θα είχε συναινέσει.

| (148) | Ως εκ τούτου, η Επιτροπή θεωρεί ότι η απόφαση για αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου της ΤΡΑΙΝΟΣΕ κατά 60 εκατ. EUR χορήγησε οικονομικό πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ, το οποίο δεν θα είχε λάβει υπό κανονικές συνθήκες αγοράς. |
| --- | --- |

(148)

Ως εκ τούτου, η Επιτροπή θεωρεί ότι η απόφαση για αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου της ΤΡΑΙΝΟΣΕ κατά 60 εκατ. EUR χορήγησε οικονομικό πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ, το οποίο δεν θα είχε λάβει υπό κανονικές συνθήκες αγοράς.

7.1.3.3.   Επιλεκτικότητα

Επιλεκτικότητα

| (149) | Η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου ωφέλησε μόνο την ΤΡΑΙΝΟΣΕ και δεν εντασσόταν σε ευρύτερο μέτρο γενικής οικονομικής πολιτικής υπέρ των ελληνικών επιχειρήσεων. Είναι, επομένως, επιλεκτική, κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της συνθήκης. |
| --- | --- |

(149)

Η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου ωφέλησε μόνο την ΤΡΑΙΝΟΣΕ και δεν εντασσόταν σε ευρύτερο μέτρο γενικής οικονομικής πολιτικής υπέρ των ελληνικών επιχειρήσεων. Είναι, επομένως, επιλεκτική, κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της συνθήκης.

7.1.3.4.   Νόθευση του ανταγωνισμού και επηρεασμός των συναλλαγών

Νόθευση του ανταγωνισμού και επηρεασμός των συναλλαγών

| (150) | Για τους λόγους που περιγράφονται στο τμήμα 7.1.2.4, η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου είχε νοθεύσει ή είχε απειλήσει να νοθεύσει τον ανταγωνισμό στην εσωτερική αγορά και μπορούσε επίσης να επηρεάσει τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών. |
| --- | --- |

(150)

Για τους λόγους που περιγράφονται στο τμήμα 7.1.2.4, η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου είχε νοθεύσει ή είχε απειλήσει να νοθεύσει τον ανταγωνισμό στην εσωτερική αγορά και μπορούσε επίσης να επηρεάσει τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών.

7.1.3.5.   Συμπέρασμα

Συμπέρασμα

| (151) | Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι η αύξηση μετοχικού κεφαλαίου ύψους 60 εκατ. EUR που πραγματοποιήθηκε το 2009 συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. |
| --- | --- |

(151)

Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι η αύξηση μετοχικού κεφαλαίου ύψους 60 εκατ. EUR που πραγματοποιήθηκε το 2009 συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

7.1.4.   Μέτρο 3: Ετήσιες επιχορηγήσεις προς την ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την περίοδο 2011-2013

Μέτρο 3: Ετήσιες επιχορηγήσεις προς την ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την περίοδο 2011-2013

7.1.4.1.   Κρατικοί πόροι και καταλογισμός στο κράτος

Κρατικοί πόροι και καταλογισμός στο κράτος

| (152) | Οι ετήσιες επιχορηγήσεις προς την ΤΡΑΙΝΟΣΕ την περίοδο 2011-2013 χορηγούνταν απευθείας από τον ελληνικό κρατικό προϋπολογισμό· ως εκ τούτου, το μέτρο συνεπάγεται τη χρήση κρατικών πόρων, η οποία επίσης αποφασίστηκε από το κράτος και μπορεί, συνεπώς, να καταλογιστεί σε αυτό. |
| --- | --- |

(152)

Οι ετήσιες επιχορηγήσεις προς την ΤΡΑΙΝΟΣΕ την περίοδο 2011-2013 χορηγούνταν απευθείας από τον ελληνικό κρατικό προϋπολογισμό· ως εκ τούτου, το μέτρο συνεπάγεται τη χρήση κρατικών πόρων, η οποία επίσης αποφασίστηκε από το κράτος και μπορεί, συνεπώς, να καταλογιστεί σε αυτό.

7.1.4.2.   Οικονομικό πλεονέκτημα

Οικονομικό πλεονέκτημα

| (153) | Η Ελλάδα υποστήριξε ότι οι ετήσιες επιχορηγήσεις προς την ΤΡΑΙΝΟΣΕ την περίοδο 2011-2013 περιλαμβάνουν αντιστάθμιση για την εκπλήρωση ΥΔΥ. |
| --- | --- |

(153)

Η Ελλάδα υποστήριξε ότι οι ετήσιες επιχορηγήσεις προς την ΤΡΑΙΝΟΣΕ την περίοδο 2011-2013 περιλαμβάνουν αντιστάθμιση για την εκπλήρωση ΥΔΥ.

| (154) | Με βάση την καθοδήγηση που παρέχεται από το Δικαστήριο στην απόφασή του στην υπόθεση Altmark (55), η Επιτροπή παρατηρεί ότι η συμφωνία ΥΔΥ για την περίοδο 2011 έως 2013 δεν ανατέθηκε μετά από δημόσια διαδικασία υποβολής προφορών. |
| --- | --- |

(154)

Με βάση την καθοδήγηση που παρέχεται από το Δικαστήριο στην απόφασή του στην υπόθεση Altmark (55), η Επιτροπή παρατηρεί ότι η συμφωνία ΥΔΥ για την περίοδο 2011 έως 2013 δεν ανατέθηκε μετά από δημόσια διαδικασία υποβολής προφορών.

Altmark

55

| (155) | Όταν η ΥΔΥ δεν θεμελιώνεται με διαδικασία υποβολής προσφορών, το επίπεδο της απαιτούμενης αντιστάθμισης πρέπει να καθορίζεται βάσει ανάλυσης των δαπανών στις οποίες θα προέβαινε μια μέση επιχείρηση, με χρηστή διαχείριση και κατάλληλα εξοπλισμένη με υλικά μέσα για την κάλυψη των απαιτήσεων παροχής δημόσιας υπηρεσίας, προκειμένου να εκπληρώσει τις ως άνω υποχρεώσεις, λαμβάνοντας υπόψη τα σχετικά έσοδα, καθώς και ένα εύλογο κέρδος για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων αυτών. |
| --- | --- |

(155)

Όταν η ΥΔΥ δεν θεμελιώνεται με διαδικασία υποβολής προσφορών, το επίπεδο της απαιτούμενης αντιστάθμισης πρέπει να καθορίζεται βάσει ανάλυσης των δαπανών στις οποίες θα προέβαινε μια μέση επιχείρηση, με χρηστή διαχείριση και κατάλληλα εξοπλισμένη με υλικά μέσα για την κάλυψη των απαιτήσεων παροχής δημόσιας υπηρεσίας, προκειμένου να εκπληρώσει τις ως άνω υποχρεώσεις, λαμβάνοντας υπόψη τα σχετικά έσοδα, καθώς και ένα εύλογο κέρδος για την εκπλήρωση των υποχρεώσεων αυτών.

| (156) | Η Επιτροπή επισημαίνει ότι κατά τον χρόνο σύναψης της συμφωνίας ΥΔΥ το 2011, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ αντιμετώπιζε οικονομικές δυσκολίες και οι δαπάνες της δεν θα μπορούσαν να θεωρηθούν δαπάνες μιας μέσης επιχείρησης, με χρηστή διαχείριση και κατάλληλα εξοπλισμένης με υλικά μέσα για την κάλυψη των απαιτήσεων παροχής δημόσιας υπηρεσίας. Η αντιστάθμιση ΥΔΥ για τα έτη 2011 έως 2013 βασίστηκε σε εκτιμήσεις του σχεδίου αναδιάρθρωσης της ΤΡΑΙΝΟΣΕ χωρίς να διενεργηθεί ανάλυση με αντιπαράδειγμα όσον αφορά τις δαπάνες μιας μέσης επιχείρησης, με χρηστή διαχείριση και κατάλληλα εξοπλισμένης με υλικά μέσα για την κάλυψη των απαιτήσεων παροχής δημόσιας υπηρεσίας. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή θεωρεί ότι δεν υπήρξε συμμόρφωση με το συγκεκριμένο κριτήριο. |
| --- | --- |

(156)

Η Επιτροπή επισημαίνει ότι κατά τον χρόνο σύναψης της συμφωνίας ΥΔΥ το 2011, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ αντιμετώπιζε οικονομικές δυσκολίες και οι δαπάνες της δεν θα μπορούσαν να θεωρηθούν δαπάνες μιας μέσης επιχείρησης, με χρηστή διαχείριση και κατάλληλα εξοπλισμένης με υλικά μέσα για την κάλυψη των απαιτήσεων παροχής δημόσιας υπηρεσίας. Η αντιστάθμιση ΥΔΥ για τα έτη 2011 έως 2013 βασίστηκε σε εκτιμήσεις του σχεδίου αναδιάρθρωσης της ΤΡΑΙΝΟΣΕ χωρίς να διενεργηθεί ανάλυση με αντιπαράδειγμα όσον αφορά τις δαπάνες μιας μέσης επιχείρησης, με χρηστή διαχείριση και κατάλληλα εξοπλισμένης με υλικά μέσα για την κάλυψη των απαιτήσεων παροχής δημόσιας υπηρεσίας. Ως εκ τούτου, η Επιτροπή θεωρεί ότι δεν υπήρξε συμμόρφωση με το συγκεκριμένο κριτήριο.

| (157) | Δεδομένου ότι η απόφαση Altmark απαιτεί να πληρούνται σωρευτικά και τα τέσσερα κριτήρια, δεν υπάρχει λόγος να εξεταστεί κατά πόσον πληρούνται τα άλλα τρία κριτήρια Altmark στην προκειμένη περίπτωση. |
| --- | --- |

(157)

Δεδομένου ότι η απόφαση Altmark απαιτεί να πληρούνται σωρευτικά και τα τέσσερα κριτήρια, δεν υπάρχει λόγος να εξεταστεί κατά πόσον πληρούνται τα άλλα τρία κριτήρια Altmark στην προκειμένη περίπτωση.

Altmark

Altmark

| (158) | Ως εκ τούτου, συνάγεται το συμπέρασμα ότι οι επιχορηγήσεις που καταβλήθηκαν στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ την περίοδο 2011 έως 2013 χορηγούν οικονομικό πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. |
| --- | --- |

(158)

Ως εκ τούτου, συνάγεται το συμπέρασμα ότι οι επιχορηγήσεις που καταβλήθηκαν στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ την περίοδο 2011 έως 2013 χορηγούν οικονομικό πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

7.1.4.3.   Επιλεκτικότητα

Επιλεκτικότητα

| (159) | Οι ετήσιες επιχορηγήσεις της περιόδου 2011-2013 κατέστησαν διαθέσιμες και παρείχαν όφελος μόνο στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ και, συνεπώς, ήταν επιλεκτικές κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. |
| --- | --- |

(159)

Οι ετήσιες επιχορηγήσεις της περιόδου 2011-2013 κατέστησαν διαθέσιμες και παρείχαν όφελος μόνο στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ και, συνεπώς, ήταν επιλεκτικές κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

7.1.4.4.   Νόθευση του ανταγωνισμού και επηρεασμός των συναλλαγών

Νόθευση του ανταγωνισμού και επηρεασμός των συναλλαγών

| (160) | Για τους λόγους που περιγράφονται στο τμήμα 7.1.2.4, οι επιχορηγήσεις νόθευσαν ή απείλησαν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό στην εσωτερική αγορά και μπορούσαν επίσης να επηρεάσουν τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών. |
| --- | --- |

(160)

Για τους λόγους που περιγράφονται στο τμήμα 7.1.2.4, οι επιχορηγήσεις νόθευσαν ή απείλησαν να νοθεύσουν τον ανταγωνισμό στην εσωτερική αγορά και μπορούσαν επίσης να επηρεάσουν τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών.

7.1.4.5.   Συμπέρασμα

Συμπέρασμα

| (161) | Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι οι ετήσιες επιχορηγήσεις που χορήγησε η Ελλάδα την περίοδο 2011-2013 συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. |
| --- | --- |

(161)

Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι οι ετήσιες επιχορηγήσεις που χορήγησε η Ελλάδα την περίοδο 2011-2013 συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

7.1.5.   Μέτρο 4: Μεταφορά εργαζομένων από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα

Μέτρο 4: Μεταφορά εργαζομένων από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα

7.1.5.1.   Κρατικοί πόροι και καταλογισμός στο κράτος

Κρατικοί πόροι και καταλογισμός στο κράτος

| (162) | Το καθεστώς για τη μεταφορά εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ προέρχεται από τον νόμο 3891/2010. Ο εν λόγω νόμος προβλέπει τη μεταφορά εργαζομένων από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα, όπως υπουργεία ή δήμους, οι οποίοι τους αμείβουν με τους κρατικούς τους πόρους. |
| --- | --- |

(162)

Το καθεστώς για τη μεταφορά εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ προέρχεται από τον νόμο 3891/2010. Ο εν λόγω νόμος προβλέπει τη μεταφορά εργαζομένων από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα, όπως υπουργεία ή δήμους, οι οποίοι τους αμείβουν με τους κρατικούς τους πόρους.

| (163) | Ως εκ τούτου, το μέτρο συνεπάγεται τη χρήση κρατικών πόρων, ενώ παράλληλα αποφασίζεται από το ελληνικό κράτος και μπορεί να καταλογιστεί σε αυτό. |
| --- | --- |

(163)

Ως εκ τούτου, το μέτρο συνεπάγεται τη χρήση κρατικών πόρων, ενώ παράλληλα αποφασίζεται από το ελληνικό κράτος και μπορεί να καταλογιστεί σε αυτό.

7.1.5.2.   Οικονομικό πλεονέκτημα

Οικονομικό πλεονέκτημα

| (164) | Σύμφωνα με την Ελλάδα, η μείωση του εργατικού δυναμικού μέσω της μεταφοράς εργαζομένων δεν παρέχει κανένα πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ, διότι μπορεί να θεωρηθεί εφάπαξ αντιστάθμιση για το διαρθρωτικό μειονέκτημα το οποίο η ΤΡΑΙΝΟΣΕ εξακολουθεί να υφίσταται για τους εναπομείναντες εργαζομένους. |
| --- | --- |

(164)

Σύμφωνα με την Ελλάδα, η μείωση του εργατικού δυναμικού μέσω της μεταφοράς εργαζομένων δεν παρέχει κανένα πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ, διότι μπορεί να θεωρηθεί εφάπαξ αντιστάθμιση για το διαρθρωτικό μειονέκτημα το οποίο η ΤΡΑΙΝΟΣΕ εξακολουθεί να υφίσταται για τους εναπομείναντες εργαζομένους.

| (165) | Εναλλακτικά, για την ποσοτικοποίηση του πιθανού πλεονεκτήματος που προκύπτει από τη μεταφορά εργαζομένων, η Ελλάδα προσκόμισε μελέτη που εκπονήθηκε από σύμβουλο. Σύμφωνα με τη μελέτη, το πλεονέκτημα αντιστοιχεί στη διαφορά μεταξύ του «συνήθους κόστους» ενός ΠΕΣ το οποίο επιβαρύνει μια ιδιωτική εταιρεία και του κόστους ενός υποθετικού ΠΕΣ για τους εργαζόμενους της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Το δεύτερο θα ανερχόταν σε 120 εκατ. EUR. Ωστόσο, η Ελλάδα υποστηρίζει ότι από το κόστος του υποθετικού ΠΕΣ θα πρέπει να αφαιρεθεί το «ασύνηθες κόστος» που επιβαρύνει την εταιρεία λόγω του καθεστώτος οιονεί δημοσίου υπαλλήλου των εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, τόσο εκείνων που μεταφέρθηκαν όσο και των εναπομεινάντων 904 εργαζομένων. Κατά την Ελλάδα, το «πραγματικό» πλεονέκτημα από τη μεταφορά εργαζομένων ανέρχεται σε 37 εκατ. EUR. |
| --- | --- |

(165)

Εναλλακτικά, για την ποσοτικοποίηση του πιθανού πλεονεκτήματος που προκύπτει από τη μεταφορά εργαζομένων, η Ελλάδα προσκόμισε μελέτη που εκπονήθηκε από σύμβουλο. Σύμφωνα με τη μελέτη, το πλεονέκτημα αντιστοιχεί στη διαφορά μεταξύ του «συνήθους κόστους» ενός ΠΕΣ το οποίο επιβαρύνει μια ιδιωτική εταιρεία και του κόστους ενός υποθετικού ΠΕΣ για τους εργαζόμενους της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Το δεύτερο θα ανερχόταν σε 120 εκατ. EUR. Ωστόσο, η Ελλάδα υποστηρίζει ότι από το κόστος του υποθετικού ΠΕΣ θα πρέπει να αφαιρεθεί το «ασύνηθες κόστος» που επιβαρύνει την εταιρεία λόγω του καθεστώτος οιονεί δημοσίου υπαλλήλου των εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, τόσο εκείνων που μεταφέρθηκαν όσο και των εναπομεινάντων 904 εργαζομένων. Κατά την Ελλάδα, το «πραγματικό» πλεονέκτημα από τη μεταφορά εργαζομένων ανέρχεται σε 37 εκατ. EUR.

| (166) | Η Επιτροπή επισημαίνει ότι κάθε φορά που η οικονομική κατάσταση μιας επιχείρησης βελτιώνεται ως αποτέλεσμα της κρατικής παρέμβασης υπό όρους που διαφέρουν από τις κανονικές συνθήκες της αγοράς, ενέχεται πλεονέκτημα (56). Εν προκειμένω, η έννοια της κρατικής ενίσχυσης δεν περιλαμβάνει μόνο τη χορήγηση θετικών οικονομικών πλεονεκτημάτων, αλλά και την ελάφρυνση από οικονομικές επιβαρύνσεις, η οποία μπορεί επίσης να αποτελέσει πλεονέκτημα. Αυτό καλύπτει οποιαδήποτε μείωση των επιβαρύνσεων που βαρύνουν κανονικά τον προϋπολογισμό μιας επιχείρησης (57). Πρέπει να εξεταστεί αν η οικονομική κατάσταση της επιχείρησης, μετά την εφαρμογή του μέτρου που έλαβε το κράτος, έχει βελτιωθεί, σε σύγκριση με την οικονομική κατάσταση στην οποία θα βρισκόταν η επιχείρηση εάν δεν είχε ληφθεί το μέτρο (58). |
| --- | --- |

(166)

Η Επιτροπή επισημαίνει ότι κάθε φορά που η οικονομική κατάσταση μιας επιχείρησης βελτιώνεται ως αποτέλεσμα της κρατικής παρέμβασης υπό όρους που διαφέρουν από τις κανονικές συνθήκες της αγοράς, ενέχεται πλεονέκτημα (56). Εν προκειμένω, η έννοια της κρατικής ενίσχυσης δεν περιλαμβάνει μόνο τη χορήγηση θετικών οικονομικών πλεονεκτημάτων, αλλά και την ελάφρυνση από οικονομικές επιβαρύνσεις, η οποία μπορεί επίσης να αποτελέσει πλεονέκτημα. Αυτό καλύπτει οποιαδήποτε μείωση των επιβαρύνσεων που βαρύνουν κανονικά τον προϋπολογισμό μιας επιχείρησης (57). Πρέπει να εξεταστεί αν η οικονομική κατάσταση της επιχείρησης, μετά την εφαρμογή του μέτρου που έλαβε το κράτος, έχει βελτιωθεί, σε σύγκριση με την οικονομική κατάσταση στην οποία θα βρισκόταν η επιχείρηση εάν δεν είχε ληφθεί το μέτρο (58).

56

57

58

| (167) | Ως εκ τούτου, πρέπει να αξιολογηθεί εάν η μεταφορά εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ συνιστά απαλλαγή από διαρθρωτικό μειονέκτημα το οποίο η ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα εξακολουθούσε να αντιμετωπίζει ελλείψει του συγκεκριμένου μέτρου. |
| --- | --- |

(167)

Ως εκ τούτου, πρέπει να αξιολογηθεί εάν η μεταφορά εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ συνιστά απαλλαγή από διαρθρωτικό μειονέκτημα το οποίο η ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα εξακολουθούσε να αντιμετωπίζει ελλείψει του συγκεκριμένου μέτρου.

| (168) | Η Επιτροπή επισημαίνει ότι η ΤΡΑΙΝΟΣΕ διέθετε πλεονάζον προσωπικό. Υπό κανονικές συνθήκες της αγοράς, μια επιχείρηση θα έπρεπε να καταρτίσει ΠΕΣ προκειμένου να ενθαρρύνει το προσωπικό της να συνταξιοδοτηθεί. Ωστόσο, όπως υποστηρίζει η Ελλάδα, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεν διέθετε κεφάλαια για ένα τέτοιο πρόγραμμα και, για τον λόγο αυτό, το πρόγραμμα μεταφοράς εργαζομένων σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα καταρτίστηκε από το ελληνικό κράτος. |
| --- | --- |

(168)

Η Επιτροπή επισημαίνει ότι η ΤΡΑΙΝΟΣΕ διέθετε πλεονάζον προσωπικό. Υπό κανονικές συνθήκες της αγοράς, μια επιχείρηση θα έπρεπε να καταρτίσει ΠΕΣ προκειμένου να ενθαρρύνει το προσωπικό της να συνταξιοδοτηθεί. Ωστόσο, όπως υποστηρίζει η Ελλάδα, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεν διέθετε κεφάλαια για ένα τέτοιο πρόγραμμα και, για τον λόγο αυτό, το πρόγραμμα μεταφοράς εργαζομένων σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα καταρτίστηκε από το ελληνικό κράτος.

| (169) | Ομοίως, δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό το επιχείρημα ότι το μέτρο δεν χορηγεί πλεονέκτημα στη ΤΡΑΙΝΟΣΕ διότι συνιστά αντιστάθμιση για μειονέκτημα το οποίο η εν λόγω επιχείρηση κληρονόμησε από υποχρεώσεις βάσει προγενέστερων συλλογικών συμβάσεων εργασίας. Η μεταφορά εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ είχε ως αποτέλεσμα τη μείωση των δαπανών προσωπικού που θα έπρεπε να καταβάλει η ΤΡΑΙΝΟΣΕ και οι οποίες συνιστούν συνήθεις δαπάνες μιας επιχείρησης, ακόμη και αν οι δαπάνες αυτές προέκυψαν λόγω του ειδικού καθεστώτος των εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και ήταν υψηλότερες από τις δαπάνες για εργαζομένους που δεν υπάγονταν σε παρόμοιο καθεστώς (59). |
| --- | --- |

(169)

Ομοίως, δεν μπορεί να γίνει αποδεκτό το επιχείρημα ότι το μέτρο δεν χορηγεί πλεονέκτημα στη ΤΡΑΙΝΟΣΕ διότι συνιστά αντιστάθμιση για μειονέκτημα το οποίο η εν λόγω επιχείρηση κληρονόμησε από υποχρεώσεις βάσει προγενέστερων συλλογικών συμβάσεων εργασίας. Η μεταφορά εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ είχε ως αποτέλεσμα τη μείωση των δαπανών προσωπικού που θα έπρεπε να καταβάλει η ΤΡΑΙΝΟΣΕ και οι οποίες συνιστούν συνήθεις δαπάνες μιας επιχείρησης, ακόμη και αν οι δαπάνες αυτές προέκυψαν λόγω του ειδικού καθεστώτος των εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και ήταν υψηλότερες από τις δαπάνες για εργαζομένους που δεν υπάγονταν σε παρόμοιο καθεστώς (59).

59

| (170) | Επιπλέον, τα οικονομικά πλεονεκτήματα που προκύπτουν για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ από τις χαμηλότερες δαπάνες προσωπικού λόγω της μεταφοράς ορισμένων εργαζομένων της σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα δεν μπορούν να συγκριθούν με τα εικαζόμενα μειονεκτήματα που απορρέουν από το καθεστώς οιονεί δημοσίου υπαλλήλου των εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ βάσει των συλλογικών συμβάσεων. |
| --- | --- |

(170)

Επιπλέον, τα οικονομικά πλεονεκτήματα που προκύπτουν για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ από τις χαμηλότερες δαπάνες προσωπικού λόγω της μεταφοράς ορισμένων εργαζομένων της σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα δεν μπορούν να συγκριθούν με τα εικαζόμενα μειονεκτήματα που απορρέουν από το καθεστώς οιονεί δημοσίου υπαλλήλου των εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ βάσει των συλλογικών συμβάσεων.

| (171) | Για να δοθεί απάντηση στα επιχειρήματα που προβάλλει η Ελλάδα σχετικά με τα εικαζόμενα μειονεκτήματα που προέκυπταν από το καθεστώς οιονεί δημοσίου υπαλλήλου των εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, μπορούν να διατυπωθούν τρεις συλλογισμοί. Πρώτον, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ, στον απόηχο του πλήρους ανοίγματος της ελληνικής σιδηροδρομικής αγοράς στον ανταγωνισμό, διέθετε και συνεχίζει να διαθέτει εκπαιδευμένο και ικανό προσωπικό, χωρίς το οποίο δεν θα μπορούσε να διατηρήσει της θέση της στην αγορά. Δεύτερον, όπως επισήμανε η Ελλάδα, βάσει της νέας συλλογικής σύμβασης εργασίας, καταργήθηκαν πολυάριθμα προνόμια των εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και λήφθηκαν μέτρα για τη μείωση των δαπανών του υφιστάμενου προσωπικού για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Τρίτον, επί του παρόντος στην Ελλάδα δεν δραστηριοποιούνται άλλοι φορείς εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων και η γενική σύγκριση που πραγματοποίησε η Ελλάδα με άλλους εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα με παρόμοια εργασιακή εμπειρία δεν μπορεί να θεωρηθεί έγκυρος δείκτης αναφοράς λαμβανομένης υπόψη της ιδιαιτερότητας του προσωπικού της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. |
| --- | --- |

(171)

Για να δοθεί απάντηση στα επιχειρήματα που προβάλλει η Ελλάδα σχετικά με τα εικαζόμενα μειονεκτήματα που προέκυπταν από το καθεστώς οιονεί δημοσίου υπαλλήλου των εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, μπορούν να διατυπωθούν τρεις συλλογισμοί. Πρώτον, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ, στον απόηχο του πλήρους ανοίγματος της ελληνικής σιδηροδρομικής αγοράς στον ανταγωνισμό, διέθετε και συνεχίζει να διαθέτει εκπαιδευμένο και ικανό προσωπικό, χωρίς το οποίο δεν θα μπορούσε να διατηρήσει της θέση της στην αγορά. Δεύτερον, όπως επισήμανε η Ελλάδα, βάσει της νέας συλλογικής σύμβασης εργασίας, καταργήθηκαν πολυάριθμα προνόμια των εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και λήφθηκαν μέτρα για τη μείωση των δαπανών του υφιστάμενου προσωπικού για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Τρίτον, επί του παρόντος στην Ελλάδα δεν δραστηριοποιούνται άλλοι φορείς εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων και η γενική σύγκριση που πραγματοποίησε η Ελλάδα με άλλους εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα με παρόμοια εργασιακή εμπειρία δεν μπορεί να θεωρηθεί έγκυρος δείκτης αναφοράς λαμβανομένης υπόψη της ιδιαιτερότητας του προσωπικού της ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

| (172) | Με βάση τα ανωτέρω, οι δαπάνες που σχετίζονται με πλεονεκτήματα που απορρέουν από προγενέστερη νομοθεσία φαίνεται να αποτελούν συνήθεις δαπάνες που θα βάρυναν οποιαδήποτε επιχείρηση. Ως εκ τούτου, η απαλλαγή από τις δαπάνες αυτές μέσω της μεταφοράς των εργαζομένων ευνοεί την ΤΡΑΙΝΟΣΕ κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. |
| --- | --- |

(172)

Με βάση τα ανωτέρω, οι δαπάνες που σχετίζονται με πλεονεκτήματα που απορρέουν από προγενέστερη νομοθεσία φαίνεται να αποτελούν συνήθεις δαπάνες που θα βάρυναν οποιαδήποτε επιχείρηση. Ως εκ τούτου, η απαλλαγή από τις δαπάνες αυτές μέσω της μεταφοράς των εργαζομένων ευνοεί την ΤΡΑΙΝΟΣΕ κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

7.1.5.3.   Επιλεκτικότητα

Επιλεκτικότητα

| (173) | Η μεταφορά εργαζομένων ωφέλησε μόνο την ΤΡΑΙΝΟΣΕ και, ως εκ τούτου, είναι επιλεκτική κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. |
| --- | --- |

(173)

Η μεταφορά εργαζομένων ωφέλησε μόνο την ΤΡΑΙΝΟΣΕ και, ως εκ τούτου, είναι επιλεκτική κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

7.1.5.4.   Νόθευση του ανταγωνισμού και επηρεασμός των συναλλαγών

Νόθευση του ανταγωνισμού και επηρεασμός των συναλλαγών

| (174) | Για τους λόγους που περιγράφονται στο τμήμα 7.1.2.4, η μεταφορά εργαζομένων νόθευσε ή απείλησε να νοθεύσει τον ανταγωνισμό στην εσωτερική αγορά και μπορούσε επίσης να επηρεάσει τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών. |
| --- | --- |

(174)

Για τους λόγους που περιγράφονται στο τμήμα 7.1.2.4, η μεταφορά εργαζομένων νόθευσε ή απείλησε να νοθεύσει τον ανταγωνισμό στην εσωτερική αγορά και μπορούσε επίσης να επηρεάσει τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών.

7.1.5.5.   Συμπέρασμα

Συμπέρασμα

| (175) | Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι η μεταφορά εργαζομένων από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα μεταξύ των ετών 2011 και 2013 συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. |
| --- | --- |

(175)

Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι η μεταφορά εργαζομένων από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα μεταξύ των ετών 2011 και 2013 συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

7.1.6.   Μέτρο 5: ΣΕΥ μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ

Μέτρο 5: ΣΕΥ μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ

7.1.6.1.   Οικονομικό πλεονέκτημα

Οικονομικό πλεονέκτημα

| (176) | Όπως αναφέρεται στο τμήμα 3.5.5, στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν οι ΣΕΥ μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ συνήφθησαν βάσει των όρων της αγοράς. |
| --- | --- |

(176)

Όπως αναφέρεται στο τμήμα 3.5.5, στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας η Επιτροπή εξέφρασε αμφιβολίες ως προς το αν οι ΣΕΥ μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ συνήφθησαν βάσει των όρων της αγοράς.

| (177) | Σε απάντηση στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Ελλάδα παρείχε περαιτέρω διευκρινίσεις σχετικά με τη μέθοδο προσδιορισμού των αμοιβών για τις υπηρεσίες που προβλέπονται στις διάφορες ΣΕΥ μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ. Όπως αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 72, η Ελλάδα υποστήριξε ότι σύμφωνα με τις συστάσεις της Τρόικας, οι ΣΕΥ συνήφθησαν βάσει των όρων της αγοράς και, συνεπώς, δεν χορήγησαν οικονομικό πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ. |
| --- | --- |

(177)

Σε απάντηση στην απόφαση για την κίνηση της διαδικασίας, η Ελλάδα παρείχε περαιτέρω διευκρινίσεις σχετικά με τη μέθοδο προσδιορισμού των αμοιβών για τις υπηρεσίες που προβλέπονται στις διάφορες ΣΕΥ μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ. Όπως αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 72, η Ελλάδα υποστήριξε ότι σύμφωνα με τις συστάσεις της Τρόικας, οι ΣΕΥ συνήφθησαν βάσει των όρων της αγοράς και, συνεπώς, δεν χορήγησαν οικονομικό πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

| (178) | Ως εκ τούτου, πρέπει να εξεταστεί αν οι όροι και οι προϋποθέσεις των ΣΕΥ που συνήφθησαν μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ χορήγησαν οικονομικό όφελος στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ, το οποίο η ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεν θα είχε αποκομίσει υπό τις συνήθεις συνθήκες της αγοράς (60). Για τον σκοπό αυτό, η Επιτροπή πρέπει να αξιολογήσει αν ένας υποθετικός φορέας της οικονομίας της αγοράς («ΦΟΑ») σε κατάσταση παρόμοια με αυτήν του ΟΣΕ, λαμβανομένων υπόψη των διαθέσιμων πληροφοριών και των συνθηκών της αγοράς τη δεδομένη χρονική στιγμή, καθώς και τυχόν προβλέψιμων εξελίξεων, θα είχε συνάψει τις επίμαχες ΣΕΥ με τους ίδιους όρους και προϋποθέσεις (61). |
| --- | --- |

(178)

Ως εκ τούτου, πρέπει να εξεταστεί αν οι όροι και οι προϋποθέσεις των ΣΕΥ που συνήφθησαν μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ χορήγησαν οικονομικό όφελος στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ, το οποίο η ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεν θα είχε αποκομίσει υπό τις συνήθεις συνθήκες της αγοράς (60). Για τον σκοπό αυτό, η Επιτροπή πρέπει να αξιολογήσει αν ένας υποθετικός φορέας της οικονομίας της αγοράς («ΦΟΑ») σε κατάσταση παρόμοια με αυτήν του ΟΣΕ, λαμβανομένων υπόψη των διαθέσιμων πληροφοριών και των συνθηκών της αγοράς τη δεδομένη χρονική στιγμή, καθώς και τυχόν προβλέψιμων εξελίξεων, θα είχε συνάψει τις επίμαχες ΣΕΥ με τους ίδιους όρους και προϋποθέσεις (61).

60

61

| (179) | Οι ΣΕΥ δεν συνήφθησαν στο πλαίσιο ανταγωνιστικής, διαφανούς, αμερόληπτης και άνευ όρων διαδικασίας υποβολής προσφορών, η οποία θα παρείχε άμεσες και συγκεκριμένες ενδείξεις της συμμόρφωσης με τους όρους της αγοράς. Η Τρόικα συνέστησε τη σύναψη ΣΕΥ προκειμένου να επισημοποιηθούν οι ήδη υφιστάμενες εμπορικές σχέσεις με τον ΟΣΕ, ο οποίος, τη δεδομένη περίοδο, ήταν όχι μόνο ο διαχειριστής της υποδομής, αλλά και ο πάροχος τροχαίου υλικού και υπηρεσιών συντήρησης, υπηρεσιών κατάρτισης του προσωπικού, γραφείων και λεωφορείων στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Κατά τον χρόνο σύναψης των ΣΕΥ, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ ήταν ο μοναδικός φορέας εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων στην Ελλάδα. Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ εξαρτιόταν επίσης από πολλές από τις υπηρεσίες που παρείχε ο ΟΣΕ. |
| --- | --- |

(179)

Οι ΣΕΥ δεν συνήφθησαν στο πλαίσιο ανταγωνιστικής, διαφανούς, αμερόληπτης και άνευ όρων διαδικασίας υποβολής προσφορών, η οποία θα παρείχε άμεσες και συγκεκριμένες ενδείξεις της συμμόρφωσης με τους όρους της αγοράς. Η Τρόικα συνέστησε τη σύναψη ΣΕΥ προκειμένου να επισημοποιηθούν οι ήδη υφιστάμενες εμπορικές σχέσεις με τον ΟΣΕ, ο οποίος, τη δεδομένη περίοδο, ήταν όχι μόνο ο διαχειριστής της υποδομής, αλλά και ο πάροχος τροχαίου υλικού και υπηρεσιών συντήρησης, υπηρεσιών κατάρτισης του προσωπικού, γραφείων και λεωφορείων στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Κατά τον χρόνο σύναψης των ΣΕΥ, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ ήταν ο μοναδικός φορέας εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων στην Ελλάδα. Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ εξαρτιόταν επίσης από πολλές από τις υπηρεσίες που παρείχε ο ΟΣΕ.

| (180) | Το γεγονός ότι οι ΣΕΥ δεν συνήφθησαν μέσω διαδικασίας υποβολής προσφορών δεν σημαίνει ότι δεν συμμορφώνονται με τους όρους της αγοράς (62). Απουσία διαδικασίας υποβολής προσφορών, η συμμόρφωση των ΣΕΥ με τους όρους της αγοράς μπορεί να αξιολογηθεί λαμβανομένων υπόψη των όρων υπό τους οποίους διενεργήθηκαν συγκρίσιμες συναλλαγές ανάλογων ιδιωτικών φορέων που έχουν λάβει χώρα σε συγκρίσιμες καταστάσεις (συγκριτική αξιολόγηση) ή με τη χρήση άλλων μεθόδων αξιολόγησης (63). |
| --- | --- |

(180)

Το γεγονός ότι οι ΣΕΥ δεν συνήφθησαν μέσω διαδικασίας υποβολής προσφορών δεν σημαίνει ότι δεν συμμορφώνονται με τους όρους της αγοράς (62). Απουσία διαδικασίας υποβολής προσφορών, η συμμόρφωση των ΣΕΥ με τους όρους της αγοράς μπορεί να αξιολογηθεί λαμβανομένων υπόψη των όρων υπό τους οποίους διενεργήθηκαν συγκρίσιμες συναλλαγές ανάλογων ιδιωτικών φορέων που έχουν λάβει χώρα σε συγκρίσιμες καταστάσεις (συγκριτική αξιολόγηση) ή με τη χρήση άλλων μεθόδων αξιολόγησης (63).

62

63

| (181) | Για να προσδιοριστεί ένα κατάλληλο κριτήριο αναφοράς, είναι απαραίτητο να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στο είδος του οικείου φορέα, στο είδος της επίμαχης συναλλαγής και στη σχετική αγορά ή αγορές. Ο χρόνος διεξαγωγής των συναλλαγών είναι επίσης ιδιαίτερα σημαντικός σε περιπτώσεις που έχουν λάβει χώρα σημαντικές οικονομικές εξελίξεις. Κατά περίπτωση, τα διαθέσιμα κριτήρια αναφοράς της αγοράς μπορεί να χρειαστεί να προσαρμοστούν ανάλογα με τις ιδιαιτερότητες της συναλλαγής που πραγματοποιεί το κράτος (64). Με τη συγκριτική αξιολόγηση συχνά δεν καθίσταται δυνατός ο καθορισμός μιας ακριβούς τιμής αναφοράς, αλλά μάλλον μιας σειράς πιθανών τιμών με αξιολόγηση μιας σειράς από συγκρίσιμες συναλλαγές. |
| --- | --- |

(181)

Για να προσδιοριστεί ένα κατάλληλο κριτήριο αναφοράς, είναι απαραίτητο να δοθεί ιδιαίτερη προσοχή στο είδος του οικείου φορέα, στο είδος της επίμαχης συναλλαγής και στη σχετική αγορά ή αγορές. Ο χρόνος διεξαγωγής των συναλλαγών είναι επίσης ιδιαίτερα σημαντικός σε περιπτώσεις που έχουν λάβει χώρα σημαντικές οικονομικές εξελίξεις. Κατά περίπτωση, τα διαθέσιμα κριτήρια αναφοράς της αγοράς μπορεί να χρειαστεί να προσαρμοστούν ανάλογα με τις ιδιαιτερότητες της συναλλαγής που πραγματοποιεί το κράτος (64). Με τη συγκριτική αξιολόγηση συχνά δεν καθίσταται δυνατός ο καθορισμός μιας ακριβούς τιμής αναφοράς, αλλά μάλλον μιας σειράς πιθανών τιμών με αξιολόγηση μιας σειράς από συγκρίσιμες συναλλαγές.

64

α)   ΣΕΥ σχετικά με την παροχή υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού

ΣΕΥ σχετικά με την παροχή υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού

| (182) | Η Επιτροπή παρατηρεί ότι το τίμημα για την παροχή των υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού είχε καθοριστεί βάσει του κόστους των υλικών και των ανταλλακτικών, του κόστους του προσωπικού συντήρησης και των σχετικών διοικητικών δαπανών. Ως εκ τούτου, το τίμημα που καθορίστηκε στη ΣΕΥ κάλυπτε όλες τις δαπάνες που σχετίζονταν με την παροχή των υπηρεσιών συντήρησης από τον ΟΣΕ, συμπεριλαμβανομένης ακόμη και συνεισφοράς στις σχετικές διοικητικές δαπάνες. |
| --- | --- |

(182)

Η Επιτροπή παρατηρεί ότι το τίμημα για την παροχή των υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού είχε καθοριστεί βάσει του κόστους των υλικών και των ανταλλακτικών, του κόστους του προσωπικού συντήρησης και των σχετικών διοικητικών δαπανών. Ως εκ τούτου, το τίμημα που καθορίστηκε στη ΣΕΥ κάλυπτε όλες τις δαπάνες που σχετίζονταν με την παροχή των υπηρεσιών συντήρησης από τον ΟΣΕ, συμπεριλαμβανομένης ακόμη και συνεισφοράς στις σχετικές διοικητικές δαπάνες.

| (183) | Ο βασικός παράγοντας κόστους για την παροχή υπηρεσιών συντήρησης είναι το κόστος του προσωπικού συντήρησης. Η ΑΜΕΛ, η εταιρεία που ήταν υπεύθυνη για τις δραστηριότητες του μετρό της Αθήνας έως το 2010, ήταν η μόνη εταιρεία στην Ελλάδα που ήταν συγκρίσιμη με τον ΟΣΕ, λαμβανομένης υπόψη της φύσης των παρεχόμενων υπηρεσιών και του επικρατούντος περιβάλλοντος της αγοράς. Πριν από τη σύναψη της ΣΕΥ, ο ΟΣΕ κατέβαλλε στο προσωπικό συντήρησης μέσο ετήσιο μισθό [25 000-50 000] EUR ή [20-40] EUR την ώρα. Η Επιτροπή επισημαίνει ότι ο ετήσιος μισθός των τεχνικών συντήρησης της ΑΜΕΛ κυμαινόταν κατά τον χρόνο σύναψης της ΣΕΥ από [25 000-50 000] EUR έως [25 000-50 000] EUR ανάλογα με την εμπειρία και τα έτη απασχόλησης στην εταιρεία, με τον μέσο ετήσιο μισθό των τεχνικών συντήρησης της ΑΜΕΛ να ανέρχεται σε [25 000-50 000] EUR. Συνεπώς, ο μέσος μισθός του προσωπικού συντήρησης του ΟΣΕ ήταν συγκρίσιμος με τον μισθό των τεχνικών συντήρησης της ΑΜΕΛ. |
| --- | --- |

(183)

Ο βασικός παράγοντας κόστους για την παροχή υπηρεσιών συντήρησης είναι το κόστος του προσωπικού συντήρησης. Η ΑΜΕΛ, η εταιρεία που ήταν υπεύθυνη για τις δραστηριότητες του μετρό της Αθήνας έως το 2010, ήταν η μόνη εταιρεία στην Ελλάδα που ήταν συγκρίσιμη με τον ΟΣΕ, λαμβανομένης υπόψη της φύσης των παρεχόμενων υπηρεσιών και του επικρατούντος περιβάλλοντος της αγοράς. Πριν από τη σύναψη της ΣΕΥ, ο ΟΣΕ κατέβαλλε στο προσωπικό συντήρησης μέσο ετήσιο μισθό [25 000-50 000] EUR ή [20-40] EUR την ώρα. Η Επιτροπή επισημαίνει ότι ο ετήσιος μισθός των τεχνικών συντήρησης της ΑΜΕΛ κυμαινόταν κατά τον χρόνο σύναψης της ΣΕΥ από [25 000-50 000] EUR έως [25 000-50 000] EUR ανάλογα με την εμπειρία και τα έτη απασχόλησης στην εταιρεία, με τον μέσο ετήσιο μισθό των τεχνικών συντήρησης της ΑΜΕΛ να ανέρχεται σε [25 000-50 000] EUR. Συνεπώς, ο μέσος μισθός του προσωπικού συντήρησης του ΟΣΕ ήταν συγκρίσιμος με τον μισθό των τεχνικών συντήρησης της ΑΜΕΛ.

| (184) | Η Επιτροπή σημειώνει ότι μετά την έναρξη ισχύος του νόμου 3899/2010, το κόστος του προσωπικού συντήρησης του ΟΣΕ μειώθηκε περαιτέρω κατά [0-5] EUR την ώρα, ενώ δεν υπήρξε προσαρμογή της συμφωνίας με την ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Συνεπώς, το κέρδος για τον ΟΣΕ αυξήθηκε κατά [0-5] EUR ανά ώρα συντήρησης, συμβάλλοντας περαιτέρω στην επίτευξη περιθωρίου απόδοσης βάσει της αγοράς της τάξης του [0-10] % για τον ΟΣΕ. |
| --- | --- |

(184)

Η Επιτροπή σημειώνει ότι μετά την έναρξη ισχύος του νόμου 3899/2010, το κόστος του προσωπικού συντήρησης του ΟΣΕ μειώθηκε περαιτέρω κατά [0-5] EUR την ώρα, ενώ δεν υπήρξε προσαρμογή της συμφωνίας με την ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Συνεπώς, το κέρδος για τον ΟΣΕ αυξήθηκε κατά [0-5] EUR ανά ώρα συντήρησης, συμβάλλοντας περαιτέρω στην επίτευξη περιθωρίου απόδοσης βάσει της αγοράς της τάξης του [0-10] % για τον ΟΣΕ.

| (185) | Η Επιτροπή παρατηρεί επίσης ότι η ΣΕΥ συνήφθη για περίοδο δύο ετών, η οποία μπορούσε να παραταθεί κατά ένα επιπλέον έτος. Στη ΣΕΥ περιλαμβάνονταν επίσης κυρώσεις για καθυστερήσεις στην παράδοση του τροχαίου υλικού και για εκπρόθεσμες πληρωμές. Αυτό καταδεικνύει ότι κατά τη σύναψη της ΣΕΥ λήφθηκαν υπόψη τα εμπορικά συμφέροντα των μερών και η ΣΕΥ δεν φαίνεται να συνιστά συγκαλυμμένο τρόπο χρησιμοποίησης του ΟΣΕ ως οχήματος για τη χορήγηση στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ αδικαιολόγητου πλεονεκτήματος σε σχέση με τις συνθήκες της αγοράς. |
| --- | --- |

(185)

Η Επιτροπή παρατηρεί επίσης ότι η ΣΕΥ συνήφθη για περίοδο δύο ετών, η οποία μπορούσε να παραταθεί κατά ένα επιπλέον έτος. Στη ΣΕΥ περιλαμβάνονταν επίσης κυρώσεις για καθυστερήσεις στην παράδοση του τροχαίου υλικού και για εκπρόθεσμες πληρωμές. Αυτό καταδεικνύει ότι κατά τη σύναψη της ΣΕΥ λήφθηκαν υπόψη τα εμπορικά συμφέροντα των μερών και η ΣΕΥ δεν φαίνεται να συνιστά συγκαλυμμένο τρόπο χρησιμοποίησης του ΟΣΕ ως οχήματος για τη χορήγηση στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ αδικαιολόγητου πλεονεκτήματος σε σχέση με τις συνθήκες της αγοράς.

| (186) | Με βάση τα ανωτέρω, μπορεί να θεωρηθεί ότι η ΣΕΥ σχετικά με την παροχή υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού θα είχε συναφθεί από έναν υποθετικό ΦΟΑ και, συνεπώς, δεν χορήγησε αδικαιολόγητο οικονομικό πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ. |
| --- | --- |

(186)

Με βάση τα ανωτέρω, μπορεί να θεωρηθεί ότι η ΣΕΥ σχετικά με την παροχή υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού θα είχε συναφθεί από έναν υποθετικό ΦΟΑ και, συνεπώς, δεν χορήγησε αδικαιολόγητο οικονομικό πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

β)   ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση τροχαίου υλικού

ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση τροχαίου υλικού

| (187) | Η Επιτροπή παρατηρεί ότι το μίσθωμα για τη χρήση του τροχαίου υλικού που καθορίζεται στη ΣΕΥ βασίζεται στην ετήσια απόσβεση και στο κόστος χρηματοδότησης του εν λόγω τροχαίου υλικού. Στο πλαίσιο αυτό, ο συντελεστής απόσβεσης αντικατοπτρίζει το μείγμα χρηματοδότησης και αντιστοιχούσε στο [...] της αξίας που χρηματοδοτήθηκε μέσω ιδίων πόρων της εταιρείας και στο [...] της αξίας που χρηματοδοτήθηκε μέσω δανείων. |
| --- | --- |

(187)

Η Επιτροπή παρατηρεί ότι το μίσθωμα για τη χρήση του τροχαίου υλικού που καθορίζεται στη ΣΕΥ βασίζεται στην ετήσια απόσβεση και στο κόστος χρηματοδότησης του εν λόγω τροχαίου υλικού. Στο πλαίσιο αυτό, ο συντελεστής απόσβεσης αντικατοπτρίζει το μείγμα χρηματοδότησης και αντιστοιχούσε στο [...] της αξίας που χρηματοδοτήθηκε μέσω ιδίων πόρων της εταιρείας και στο [...] της αξίας που χρηματοδοτήθηκε μέσω δανείων.

| (188) | Η Επιτροπή επισημαίνει ότι ο συντελεστής απόσβεσης συμμορφώνεται πλήρως με τα πρότυπα λογιστικής της αυτοτέλειας των χρήσεων που εφαρμόζονται από τις ελληνικές ανώνυμες εταιρείες και ότι οι οικονομικές καταστάσεις του ΟΣΕ ελέγχονταν σε ετήσια βάση από πιστοποιημένο εξωτερικό ελεγκτή. Επιπλέον, δεδομένου ότι οι οικονομικές καταστάσεις του ΟΣΕ βασίζονταν στα IFRS, η αξία του τροχαίου υλικού που είναι καταχωρισμένη στο μητρώο ενεργητικού του ΟΣΕ αντιστοιχεί στην αγοραία αξία του. |
| --- | --- |

(188)

Η Επιτροπή επισημαίνει ότι ο συντελεστής απόσβεσης συμμορφώνεται πλήρως με τα πρότυπα λογιστικής της αυτοτέλειας των χρήσεων που εφαρμόζονται από τις ελληνικές ανώνυμες εταιρείες και ότι οι οικονομικές καταστάσεις του ΟΣΕ ελέγχονταν σε ετήσια βάση από πιστοποιημένο εξωτερικό ελεγκτή. Επιπλέον, δεδομένου ότι οι οικονομικές καταστάσεις του ΟΣΕ βασίζονταν στα IFRS, η αξία του τροχαίου υλικού που είναι καταχωρισμένη στο μητρώο ενεργητικού του ΟΣΕ αντιστοιχεί στην αγοραία αξία του.

| (189) | Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι η ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση τροχαίου υλικού συνήφθη με όρους της αγοράς και, ως εκ τούτου, δεν χορηγεί αδικαιολόγητο οικονομικό πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ. |
| --- | --- |

(189)

Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι η ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση τροχαίου υλικού συνήφθη με όρους της αγοράς και, ως εκ τούτου, δεν χορηγεί αδικαιολόγητο οικονομικό πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

γ)   ΣΕΥ σχετικά με την εκπαίδευση του προσωπικού

ΣΕΥ σχετικά με την εκπαίδευση του προσωπικού

| (190) | Η Επιτροπή επισημαίνει ότι πριν από τη σύναψη της ΣΕΥ σχετικά με την εκπαίδευση του προσωπικού, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ επιχείρησε να συγκρίνει το ωριαίο κόστος της εκπαίδευσης που χρεώνουν άλλοι πάροχοι εκπαίδευσης στην Ελλάδα. Δεδομένου ότι ο ΟΣΕ είναι ο μόνος πάροχος τεχνικής εκπαίδευσης για μηχανοδηγούς και άλλα συναφή με τους σιδηροδρόμους θέματα, η εν λόγω σύγκριση του κόστους εκπαίδευσης του προσωπικού δεν ήταν άμεση. |
| --- | --- |

(190)

Η Επιτροπή επισημαίνει ότι πριν από τη σύναψη της ΣΕΥ σχετικά με την εκπαίδευση του προσωπικού, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ επιχείρησε να συγκρίνει το ωριαίο κόστος της εκπαίδευσης που χρεώνουν άλλοι πάροχοι εκπαίδευσης στην Ελλάδα. Δεδομένου ότι ο ΟΣΕ είναι ο μόνος πάροχος τεχνικής εκπαίδευσης για μηχανοδηγούς και άλλα συναφή με τους σιδηροδρόμους θέματα, η εν λόγω σύγκριση του κόστους εκπαίδευσης του προσωπικού δεν ήταν άμεση.

| (191) | Όπως αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 79, για τη διενέργεια σύγκρισης επιλέχθηκαν ο ΛΑΕΚ και το IEKEM ΤΕΕ λόγω των σχετικών υπηρεσιών εκπαίδευσης που παρέχουν. Το ωριαίο κόστος της εκπαίδευσης κυμαίνεται από [0-20] EUR έως [20-40] EUR για εκπαίδευση που παρέχεται από τον ΛΑΕΚ και από [0-15] EUR έως [50-70] EUR για εκπαίδευση που παρέχεται από το ΙΕΚΕΜ ΤΕΕ. |
| --- | --- |

(191)

Όπως αναφέρεται στην αιτιολογική σκέψη 79, για τη διενέργεια σύγκρισης επιλέχθηκαν ο ΛΑΕΚ και το IEKEM ΤΕΕ λόγω των σχετικών υπηρεσιών εκπαίδευσης που παρέχουν. Το ωριαίο κόστος της εκπαίδευσης κυμαίνεται από [0-20] EUR έως [20-40] EUR για εκπαίδευση που παρέχεται από τον ΛΑΕΚ και από [0-15] EUR έως [50-70] EUR για εκπαίδευση που παρέχεται από το ΙΕΚΕΜ ΤΕΕ.

| (192) | Η Επιτροπή θεωρεί ότι το κόστος εκπαίδευσης, το οποίο αποτέλεσε αντικείμενο διαπραγμάτευσης μεταξύ του ΟΣΕ και της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, καθορίστηκε εντός του εύρους των τιμών της αγοράς και, συνεπώς, ότι η ΣΕΥ σχετικά με την εκπαίδευση του προσωπικού συνήφθη με όρους της αγοράς και δεν χορηγεί αδικαιολόγητο πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Το κόστος της εκπαίδευσης προσδιορίζεται βάσει του συνολικού αριθμού των ωρών εκπαίδευσης κατά τη διάρκεια του προγράμματος εκπαίδευσης, του αριθμού των συμμετεχόντων στο πρόγραμμα εκπαίδευσης [τουλάχιστον πέντε (5) άτομα] και του μέσου ωριαίου κόστους του προγράμματος εκπαίδευσης ανά συμμετέχοντα, ανάλογα με τον αριθμό των συμμετεχόντων σε κάθε πρόγραμμα εκπαίδευσης, ως εξής:






  Αριθμός συμμετεχόντων | Μέσο ωριαίο κόστος σε EUR |
| --- | --- | --- |
| 5 ≤ X ≤ 10 | [20-40] |
| 10 ≤ X ≤ 15 | [20-40] |
| 15 < X | [0-20] |

(192)

Η Επιτροπή θεωρεί ότι το κόστος εκπαίδευσης, το οποίο αποτέλεσε αντικείμενο διαπραγμάτευσης μεταξύ του ΟΣΕ και της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, καθορίστηκε εντός του εύρους των τιμών της αγοράς και, συνεπώς, ότι η ΣΕΥ σχετικά με την εκπαίδευση του προσωπικού συνήφθη με όρους της αγοράς και δεν χορηγεί αδικαιολόγητο πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Το κόστος της εκπαίδευσης προσδιορίζεται βάσει του συνολικού αριθμού των ωρών εκπαίδευσης κατά τη διάρκεια του προγράμματος εκπαίδευσης, του αριθμού των συμμετεχόντων στο πρόγραμμα εκπαίδευσης [τουλάχιστον πέντε (5) άτομα] και του μέσου ωριαίου κόστους του προγράμματος εκπαίδευσης ανά συμμετέχοντα, ανάλογα με τον αριθμό των συμμετεχόντων σε κάθε πρόγραμμα εκπαίδευσης, ως εξής:

Αριθμός συμμετεχόντων

Μέσο ωριαίο κόστος σε EUR

5 ≤ X ≤ 10

[20-40]

10 ≤ X ≤ 15

[20-40]

15 < X

[0-20]

δ)   ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση γραφείων

ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση γραφείων

| (193) | Το μηνιαίο μίσθωμα που προβλέπεται στη ΣΕΥ που συνήφθη το 2011 σχετικά με τη μίσθωση γραφείων καθορίστηκε βάσει έκθεσης, η οποία εκπονήθηκε από ανεξάρτητο εκτιμητή ακίνητης περιουσίας στα τέλη του 2005 και προσαρμόστηκε από την ΓΑΙΑΟΣΕ ώστε να ληφθεί υπόψη η τρέχουσα κατάσταση του κτιρίου και των γύρω περιοχών, καθώς και οι συνθήκες που επικρατούσαν στην αγορά. |
| --- | --- |

(193)

Το μηνιαίο μίσθωμα που προβλέπεται στη ΣΕΥ που συνήφθη το 2011 σχετικά με τη μίσθωση γραφείων καθορίστηκε βάσει έκθεσης, η οποία εκπονήθηκε από ανεξάρτητο εκτιμητή ακίνητης περιουσίας στα τέλη του 2005 και προσαρμόστηκε από την ΓΑΙΑΟΣΕ ώστε να ληφθεί υπόψη η τρέχουσα κατάσταση του κτιρίου και των γύρω περιοχών, καθώς και οι συνθήκες που επικρατούσαν στην αγορά.

| (194) | Στα τέλη του 2005, η εκτιμώμενη αξία μίσθωσης των γραφείων ανερχόταν σε [10-20] EUR/m2. Το κτίριο στο οποίο βρίσκονται τα μισθωμένα γραφεία κατασκευάστηκε το 1972 και δεν πληροί τις προδιαγραφές των σύγχρονων γραφείων, δεδομένου ότι δεν διαθέτει ανοικτούς χώρους και έχει πολύ υψηλό ποσοστό (30 %) κοινόχρηστων χώρων. Το ίδιο το κτίριο βρίσκεται σε μέτρια κατάσταση, ενώ τα τελευταία έτη η γύρω περιοχή έχει υποβαθμιστεί, μεταξύ άλλων λόγω αύξησης της εγκληματικής δραστηριότητας. |
| --- | --- |

(194)

Στα τέλη του 2005, η εκτιμώμενη αξία μίσθωσης των γραφείων ανερχόταν σε [10-20] EUR/m2. Το κτίριο στο οποίο βρίσκονται τα μισθωμένα γραφεία κατασκευάστηκε το 1972 και δεν πληροί τις προδιαγραφές των σύγχρονων γραφείων, δεδομένου ότι δεν διαθέτει ανοικτούς χώρους και έχει πολύ υψηλό ποσοστό (30 %) κοινόχρηστων χώρων. Το ίδιο το κτίριο βρίσκεται σε μέτρια κατάσταση, ενώ τα τελευταία έτη η γύρω περιοχή έχει υποβαθμιστεί, μεταξύ άλλων λόγω αύξησης της εγκληματικής δραστηριότητας.

2

| (195) | Η Επιτροπή επισημαίνει ότι κατά τον χρόνο σύναψης της ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση των γραφείων, η ζήτηση για μισθώσεις χώρων γραφείων είχε μειωθεί έως 30 % από τα τέλη του 2005 έως τον Φεβρουάριο του 2011, λόγω της αναδυόμενης οικονομικής κρίσης, με αποτέλεσμα την πτώση των μισθωμάτων. Αυτό επιβεβαιώνεται από έκθεση σχετικά με την αγορά που εκπονήθηκε από ανεξάρτητο εκτιμητή, την Eurobank Υπηρεσίες Ακινήτων, στην οποία τα μισθώματα της αγοράς για κτίρια με παρόμοια χαρακτηριστικά που βρίσκονταν στην ίδια περιοχή με τα γραφεία ορίστηκαν μεταξύ 11 και 14 EUR/m2 για τον Ιούλιο του 2010, τιμή που συνιστά μείωση της τάξης του 20 % σε σύγκριση με το 2009. |
| --- | --- |

(195)

Η Επιτροπή επισημαίνει ότι κατά τον χρόνο σύναψης της ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση των γραφείων, η ζήτηση για μισθώσεις χώρων γραφείων είχε μειωθεί έως 30 % από τα τέλη του 2005 έως τον Φεβρουάριο του 2011, λόγω της αναδυόμενης οικονομικής κρίσης, με αποτέλεσμα την πτώση των μισθωμάτων. Αυτό επιβεβαιώνεται από έκθεση σχετικά με την αγορά που εκπονήθηκε από ανεξάρτητο εκτιμητή, την Eurobank Υπηρεσίες Ακινήτων, στην οποία τα μισθώματα της αγοράς για κτίρια με παρόμοια χαρακτηριστικά που βρίσκονταν στην ίδια περιοχή με τα γραφεία ορίστηκαν μεταξύ 11 και 14 EUR/m2 για τον Ιούλιο του 2010, τιμή που συνιστά μείωση της τάξης του 20 % σε σύγκριση με το 2009.

2

| (196) | Λαμβανομένων υπόψη των παραγόντων που αναφέρονται στις αιτιολογικές σκέψεις (193) και (194), το μηνιαίο μίσθωμα αναπροσαρμόστηκε από [10-20] EUR/m2 το 2005 σε [0-10] EUR/m2 το 2011. Η αναπροσαρμογή αυτή οδήγησε σε μείωση κατά [20-40] %, η οποία αντιστοιχεί περίπου στη μείωση των τιμών στη συγκεκριμένη περιοχή και στην κατάσταση του μισθωμένου κτιρίου (65). Επιπλέον της καταβολής του βασικού μισθώματος, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ ήταν υποχρεωμένη να καλύπτει όλες τις δαπάνες που σχετίζονταν με τα γραφεία, όπως συντήρηση, ενέργεια, φόροι και τέλη κ.λπ. |
| --- | --- |

(196)

Λαμβανομένων υπόψη των παραγόντων που αναφέρονται στις αιτιολογικές σκέψεις (193) και (194), το μηνιαίο μίσθωμα αναπροσαρμόστηκε από [10-20] EUR/m2 το 2005 σε [0-10] EUR/m2 το 2011. Η αναπροσαρμογή αυτή οδήγησε σε μείωση κατά [20-40] %, η οποία αντιστοιχεί περίπου στη μείωση των τιμών στη συγκεκριμένη περιοχή και στην κατάσταση του μισθωμένου κτιρίου (65). Επιπλέον της καταβολής του βασικού μισθώματος, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ ήταν υποχρεωμένη να καλύπτει όλες τις δαπάνες που σχετίζονταν με τα γραφεία, όπως συντήρηση, ενέργεια, φόροι και τέλη κ.λπ.

2

2

65

| (197) | Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι η ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση γραφείων συνήφθη με όρους της αγοράς και δεν χορηγεί αδικαιολόγητο πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ. |
| --- | --- |

(197)

Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι η ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση γραφείων συνήφθη με όρους της αγοράς και δεν χορηγεί αδικαιολόγητο πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

ε)   ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση λεωφορείων

ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση λεωφορείων

| (198) | Η Επιτροπή παρατηρεί ότι τα μισθώματα των λεωφορείων και άλλων οχημάτων που προβλέπονται στη σχετική ΣΕΥ βασίζονταν στην αγοραία αξία κάθε οχήματος την 1η Ιανουαρίου 2001, αναπροσαρμοσμένης βάσει της ετήσιας απόσβεσης. Η αγοραία αξία των οχημάτων, καθώς και η ετήσια απόσβεση, εκτιμήθηκαν από τους προμηθευτές αυτών των οχημάτων. |
| --- | --- |

(198)

Η Επιτροπή παρατηρεί ότι τα μισθώματα των λεωφορείων και άλλων οχημάτων που προβλέπονται στη σχετική ΣΕΥ βασίζονταν στην αγοραία αξία κάθε οχήματος την 1η Ιανουαρίου 2001, αναπροσαρμοσμένης βάσει της ετήσιας απόσβεσης. Η αγοραία αξία των οχημάτων, καθώς και η ετήσια απόσβεση, εκτιμήθηκαν από τους προμηθευτές αυτών των οχημάτων.

| (199) | Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι η ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση λεωφορείων συνήφθη με όρους της αγοράς και, ως εκ τούτου, δεν χορηγεί αδικαιολόγητο οικονομικό πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ. |
| --- | --- |

(199)

Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή θεωρεί ότι η ΣΕΥ σχετικά με τη μίσθωση λεωφορείων συνήφθη με όρους της αγοράς και, ως εκ τούτου, δεν χορηγεί αδικαιολόγητο οικονομικό πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

στ)   Συμπέρασμα

Συμπέρασμα

| (200) | Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι οι ΣΕΥ δεν έχουν χορηγήσει αδικαιολόγητο οικονομικό πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ. |
| --- | --- |

(200)

Με βάση τα ανωτέρω, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι οι ΣΕΥ δεν έχουν χορηγήσει αδικαιολόγητο οικονομικό πλεονέκτημα στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

| (201) | Λαμβανομένου υπόψη του γεγονότος ότι οι απαραίτητες προϋποθέσεις για τη διαπίστωση ύπαρξης κρατικής ενίσχυσης κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης πρέπει να πληρούνται σωρευτικά, η μη εκπλήρωση οποιασδήποτε εξ αυτών είναι καθοριστικής σημασίας. Ως εκ τούτου, δεν είναι απαραίτητο να εξεταστεί κατά πόσον το μέτρο 5 πληροί τις υπόλοιπες προϋποθέσεις του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. |
| --- | --- |

(201)

Λαμβανομένου υπόψη του γεγονότος ότι οι απαραίτητες προϋποθέσεις για τη διαπίστωση ύπαρξης κρατικής ενίσχυσης κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης πρέπει να πληρούνται σωρευτικά, η μη εκπλήρωση οποιασδήποτε εξ αυτών είναι καθοριστικής σημασίας. Ως εκ τούτου, δεν είναι απαραίτητο να εξεταστεί κατά πόσον το μέτρο 5 πληροί τις υπόλοιπες προϋποθέσεις του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

| (202) | Συνεπώς, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι το μέτρο 5 δεν συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης. |
| --- | --- |

(202)

Συνεπώς, η Επιτροπή καταλήγει στο συμπέρασμα ότι το μέτρο 5 δεν συνιστά κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

7.2.   Νομιμότητα της ενίσχυσης

Νομιμότητα της ενίσχυσης

| (203) | Σύμφωνα με το άρθρο 108 παράγραφος 3 της Συνθήκης, τα κράτη μέλη πρέπει να ενημερώνουν την Επιτροπή για τα προγράμματα χορήγησης ενισχύσεων ή τροποποίησής τους και οφείλουν να μην θέσουν σε εφαρμογή τα προτεινόμενα μέτρα πριν η Επιτροπή καταλήξει σε τελική απόφαση στο πλαίσιο της διαδικασίας που προβλέπεται στο άρθρο 108 παράγραφος 2 της Συνθήκης. |
| --- | --- |

(203)

Σύμφωνα με το άρθρο 108 παράγραφος 3 της Συνθήκης, τα κράτη μέλη πρέπει να ενημερώνουν την Επιτροπή για τα προγράμματα χορήγησης ενισχύσεων ή τροποποίησής τους και οφείλουν να μην θέσουν σε εφαρμογή τα προτεινόμενα μέτρα πριν η Επιτροπή καταλήξει σε τελική απόφαση στο πλαίσιο της διαδικασίας που προβλέπεται στο άρθρο 108 παράγραφος 2 της Συνθήκης.

| (204) | Η Επιτροπή παρατηρεί ότι το μέτρο 1 δεν έχει υλοποιηθεί ακόμη και η υλοποίησή του υπόκειται στην παρούσα απόφαση. Δεδομένου ότι το μέτρο 1 δεν έχει υλοποιηθεί ακόμη, η Επιτροπή θεωρεί ότι η Ελλάδα έχει τηρήσει την υποχρέωση κοινοποίησης που προβλέπεται στο άρθρο 108 παράγραφος 3 της Συνθήκης (66). |
| --- | --- |

(204)

Η Επιτροπή παρατηρεί ότι το μέτρο 1 δεν έχει υλοποιηθεί ακόμη και η υλοποίησή του υπόκειται στην παρούσα απόφαση. Δεδομένου ότι το μέτρο 1 δεν έχει υλοποιηθεί ακόμη, η Επιτροπή θεωρεί ότι η Ελλάδα έχει τηρήσει την υποχρέωση κοινοποίησης που προβλέπεται στο άρθρο 108 παράγραφος 3 της Συνθήκης (66).

66

| (205) | Η Επιτροπή επισημαίνει ότι τα μέτρα 2, 3 και 4 υλοποιήθηκαν την περίοδο 2011-2013. Η ενίσχυση που χορηγήθηκε μέσω των μέτρων αυτών δεν είχε εγκριθεί προηγουμένως από την Επιτροπή· επομένως, η Ελλάδα δεν τήρησε την υποχρέωση αναμονής που προβλέπει το άρθρο 108 παράγραφος 3 της Συνθήκης. Ως εκ τούτου, τα μέτρα 2, 3 και 4 συνιστούν παράνομη κρατική ενίσχυση. |
| --- | --- |

(205)

Η Επιτροπή επισημαίνει ότι τα μέτρα 2, 3 και 4 υλοποιήθηκαν την περίοδο 2011-2013. Η ενίσχυση που χορηγήθηκε μέσω των μέτρων αυτών δεν είχε εγκριθεί προηγουμένως από την Επιτροπή· επομένως, η Ελλάδα δεν τήρησε την υποχρέωση αναμονής που προβλέπει το άρθρο 108 παράγραφος 3 της Συνθήκης. Ως εκ τούτου, τα μέτρα 2, 3 και 4 συνιστούν παράνομη κρατική ενίσχυση.

7.3.   Συμβατότητα της ενίσχυσης

Συμβατότητα της ενίσχυσης

| (206) | Δεδομένου ότι τα μέτρα 1, 2, 3 και 4 συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, η Επιτροπή πρέπει να εξετάσει κατά πόσον η ενίσχυση αυτή συμβιβάζεται με την εσωτερική αγορά. |
| --- | --- |

(206)

Δεδομένου ότι τα μέτρα 1, 2, 3 και 4 συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, η Επιτροπή πρέπει να εξετάσει κατά πόσον η ενίσχυση αυτή συμβιβάζεται με την εσωτερική αγορά.

| (207) | Λαμβανομένων υπόψη των πολύ ιδιαίτερων περιστάσεων της παρούσας υπόθεσης και της ελληνικής οικονομίας, η Ελλάδα υποστήριξε ότι η επίμαχη ενίσχυση μπορεί να θεωρηθεί συμβατή με την εσωτερική αγορά βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης με την αιτιολογία ότι σκοπός της είναι η άρση σοβαρής διαταραχής της οικονομίας κράτους μέλους. |
| --- | --- |

(207)

Λαμβανομένων υπόψη των πολύ ιδιαίτερων περιστάσεων της παρούσας υπόθεσης και της ελληνικής οικονομίας, η Ελλάδα υποστήριξε ότι η επίμαχη ενίσχυση μπορεί να θεωρηθεί συμβατή με την εσωτερική αγορά βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης με την αιτιολογία ότι σκοπός της είναι η άρση σοβαρής διαταραχής της οικονομίας κράτους μέλους.

| (208) | Σύμφωνα με το άρθρο 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης «δύνανται να θεωρηθούν ότι συμβιβάζονται με την κοινή αγορά: [...] ενισχύσεις [...] για την άρση σοβαρής διαταραχής της οικονομίας κράτους μέλους· [...]». |
| --- | --- |

(208)

Σύμφωνα με το άρθρο 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης «δύνανται να θεωρηθούν ότι συμβιβάζονται με την κοινή αγορά: [...] ενισχύσεις [...] για την άρση σοβαρής διαταραχής της οικονομίας κράτους μέλους· [...]».

δύνανται να θεωρηθούν ότι συμβιβάζονται με την κοινή αγορά: [...] ενισχύσεις [...] για την άρση σοβαρής διαταραχής της οικονομίας κράτους μέλους· [...]

| (209) | Όπως για κάθε παρέκκλιση από την απαγόρευση κρατικών ενισχύσεων που προβλέπεται στο άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, η εν λόγω διάταξη πρέπει να ερμηνεύεται και να εφαρμόζεται συσταλτικά. Μια τέτοια αυστηρή εφαρμογή απαιτεί να λαμβάνονται ειδικότερα υπόψη, αφενός, η φύση και η αντικειμενική σοβαρότητα της διαταραχής της οικονομίας του οικείου κράτους μέλους και, αφετέρου, η καταλληλότητα, η αναγκαιότητα και η αναλογικότητα της κρατικής ενίσχυσης για την άρση της διαταραχής, και παράλληλα η συνεκτίμηση της πιθανώς συστημικής σημασίας και θέσης του δικαιούχου και του οικείου τομέα και της αποφυγής αδικαιολόγητων αρνητικών συνεπειών για τον ανταγωνισμό και τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών. |
| --- | --- |

(209)

Όπως για κάθε παρέκκλιση από την απαγόρευση κρατικών ενισχύσεων που προβλέπεται στο άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης, η εν λόγω διάταξη πρέπει να ερμηνεύεται και να εφαρμόζεται συσταλτικά. Μια τέτοια αυστηρή εφαρμογή απαιτεί να λαμβάνονται ειδικότερα υπόψη, αφενός, η φύση και η αντικειμενική σοβαρότητα της διαταραχής της οικονομίας του οικείου κράτους μέλους και, αφετέρου, η καταλληλότητα, η αναγκαιότητα και η αναλογικότητα της κρατικής ενίσχυσης για την άρση της διαταραχής, και παράλληλα η συνεκτίμηση της πιθανώς συστημικής σημασίας και θέσης του δικαιούχου και του οικείου τομέα και της αποφυγής αδικαιολόγητων αρνητικών συνεπειών για τον ανταγωνισμό και τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών.

7.3.1.   Η οικονομική κατάσταση στην Ελλάδα

Η οικονομική κατάσταση στην Ελλάδα

| (210) | Η οικονομική κατάσταση της Ελλάδας χαρακτηρίζεται αντικειμενικά από μια άνευ προηγουμένου βαθιά και παρατεταμένη κρίση. Το 2016 ήταν για την Ελλάδα το ένατο διαδοχικό έτος ύφεσης. Η ύφεση ήταν ιδιαίτερα σοβαρή τα έτη 2009, 2010, 2011 και 2012 (μείωση του πραγματικού ΑΕΠ κατά 3,1 %, 4,9 %, 7,1 και 6 %, αντίστοιχα). Την περίοδο 2008-2016 το ΑΕΠ συρρικνώθηκε κατά περισσότερο από 25 %. Σύμφωνα με προβλέψεις, το ακαθάριστο δημόσιο χρέος της Ελλάδας θα έφθανε στο υψηλότερο σημείο του το 2016, σε ποσοστό 179,7 % του ΑΕΠ. Το ποσοστό ανεργίας στην Ελλάδα ήταν κατά μέσο όρο 24,9 %, ενώ σε ορισμένες περιοχές το ποσοστό άγγιζε το 30,7 %, σε σύγκριση με τον μέσο όρο του 9,4 % στην ΕΕ των 28. Το ελληνικό κράτος δεν έχει πρόσβαση στις κεφαλαιαγορές και τα δημόσια οικονομικά του εξακολουθούν να εξαρτώνται από το Eurogroup και άλλους διεθνείς πιστωτές που αποδεσμεύσουν νέες δόσεις προγραμματισμένων δανείων, τα οποία αποτελούν ακόμη αντικείμενο συζήτησης. Ως εκ τούτου, τον Ιούνιο του 2017, η οικονομία της Ελλάδας παραμένει εξαιρετικά ευάλωτη σε αβεβαιότητες και κλυδωνισμούς. |
| --- | --- |

(210)

Η οικονομική κατάσταση της Ελλάδας χαρακτηρίζεται αντικειμενικά από μια άνευ προηγουμένου βαθιά και παρατεταμένη κρίση. Το 2016 ήταν για την Ελλάδα το ένατο διαδοχικό έτος ύφεσης. Η ύφεση ήταν ιδιαίτερα σοβαρή τα έτη 2009, 2010, 2011 και 2012 (μείωση του πραγματικού ΑΕΠ κατά 3,1 %, 4,9 %, 7,1 και 6 %, αντίστοιχα). Την περίοδο 2008-2016 το ΑΕΠ συρρικνώθηκε κατά περισσότερο από 25 %. Σύμφωνα με προβλέψεις, το ακαθάριστο δημόσιο χρέος της Ελλάδας θα έφθανε στο υψηλότερο σημείο του το 2016, σε ποσοστό 179,7 % του ΑΕΠ. Το ποσοστό ανεργίας στην Ελλάδα ήταν κατά μέσο όρο 24,9 %, ενώ σε ορισμένες περιοχές το ποσοστό άγγιζε το 30,7 %, σε σύγκριση με τον μέσο όρο του 9,4 % στην ΕΕ των 28. Το ελληνικό κράτος δεν έχει πρόσβαση στις κεφαλαιαγορές και τα δημόσια οικονομικά του εξακολουθούν να εξαρτώνται από το Eurogroup και άλλους διεθνείς πιστωτές που αποδεσμεύσουν νέες δόσεις προγραμματισμένων δανείων, τα οποία αποτελούν ακόμη αντικείμενο συζήτησης. Ως εκ τούτου, τον Ιούνιο του 2017, η οικονομία της Ελλάδας παραμένει εξαιρετικά ευάλωτη σε αβεβαιότητες και κλυδωνισμούς.

| (211) | Όπως αναφέρει η Επιτροπή στην απόφασή της, της 20ής Δεκεμβρίου 2011, για την εφαρμογή του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης στα μέτρα που αποσκοπούν στην αντιμετώπιση της κατάστασης στην Ελλάδα (67), η έκταση και η διάρκεια της οικονομικής ύφεσης στην Ελλάδα υπερβαίνουν κατά πολύ τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι οικονομίες των κρατών μελών εντός του συνήθους οικονομικού κύκλου, στο πλαίσιο του οποίου οι επιβραδύνσεις της οικονομικής δραστηριότητας που παρατηρούνται πρέπει να γίνουν δεκτές ως μέρος του κανονικού κύκλου μεγέθυνσης και ανάπτυξης. |
| --- | --- |

(211)

Όπως αναφέρει η Επιτροπή στην απόφασή της, της 20ής Δεκεμβρίου 2011, για την εφαρμογή του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης στα μέτρα που αποσκοπούν στην αντιμετώπιση της κατάστασης στην Ελλάδα (67), η έκταση και η διάρκεια της οικονομικής ύφεσης στην Ελλάδα υπερβαίνουν κατά πολύ τις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν οι οικονομίες των κρατών μελών εντός του συνήθους οικονομικού κύκλου, στο πλαίσιο του οποίου οι επιβραδύνσεις της οικονομικής δραστηριότητας που παρατηρούνται πρέπει να γίνουν δεκτές ως μέρος του κανονικού κύκλου μεγέθυνσης και ανάπτυξης.

67

| (212) | Το 2013 και το 2014, η Επιτροπή αναγνώρισε επίσης τις εξαιρετικές επιπτώσεις της κρίσης και την ικανότητα κρατικών ενισχύσεων που χορηγήθηκαν σε παρόχους ενεργειακών υπηρεσιών, οι οποίοι κατέχουν σημαντικές θέσεις στην ελληνική αγορά, να καταπολεμήσουν την κρίση ή να αντιμετωπίσουν τις συνέπειές της (68). Επιπλέον, η Επιτροπή πράγματι θεωρεί ότι η παράταση της στήριξης που παρασχέθηκε, έως τις 30 Ιουνίου 2017, μέσω κρατικών ενισχύσεων στον ελληνικό χρηματοπιστωτικό τομέα ήταν απαραίτητη για την άρση σοβαρής διαταραχής της ελληνικής οικονομίας, κατ' εφαρμογή του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης (69). Τα συμπεράσματα αυτά σχετικά με την κατάσταση της ελληνικής οικονομίας από τον Δεκέμβριο του 2011 εξακολουθούν να ισχύουν για τους σκοπούς της εφαρμογής των κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις. |
| --- | --- |

(212)

Το 2013 και το 2014, η Επιτροπή αναγνώρισε επίσης τις εξαιρετικές επιπτώσεις της κρίσης και την ικανότητα κρατικών ενισχύσεων που χορηγήθηκαν σε παρόχους ενεργειακών υπηρεσιών, οι οποίοι κατέχουν σημαντικές θέσεις στην ελληνική αγορά, να καταπολεμήσουν την κρίση ή να αντιμετωπίσουν τις συνέπειές της (68). Επιπλέον, η Επιτροπή πράγματι θεωρεί ότι η παράταση της στήριξης που παρασχέθηκε, έως τις 30 Ιουνίου 2017, μέσω κρατικών ενισχύσεων στον ελληνικό χρηματοπιστωτικό τομέα ήταν απαραίτητη για την άρση σοβαρής διαταραχής της ελληνικής οικονομίας, κατ' εφαρμογή του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης (69). Τα συμπεράσματα αυτά σχετικά με την κατάσταση της ελληνικής οικονομίας από τον Δεκέμβριο του 2011 εξακολουθούν να ισχύουν για τους σκοπούς της εφαρμογής των κανόνων για τις κρατικές ενισχύσεις.

68

69

| (213) | Η Επιτροπή συμφωνεί με την Ελλάδα ότι η κατάσταση αυτή είχε αντίκτυπο στον ελληνικό σιδηροδρομικό τομέα, προκαλώντας διάφορες διαταραχές, όπως μείωση της ζήτησης για υπηρεσίες σιδηροδρομικών μεταφορών τόσο επιβατών όσο και εμπορευμάτων λόγω της παύσης λειτουργίας ορισμένων επιχειρήσεων, της μη δυνατότητας ορισμένων επιχειρήσεων να πληρώνουν τους λογαριασμούς τους (π.χ. η Ελληνική Βιομηχανία Ζάχαρης ή «ΕΒΖ») και της μείωσης της οικονομικής δραστηριότητας σε ορισμένες περιοχές, με συνέπεια ενδεχομένη εκκαθάριση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Η Επιτροπή παρατηρεί ότι μεταξύ των ετών 2008 και 2012, τα διανυθέντα επιβατοχιλιόμετρα μειώθηκαν κατά 49 %, ενώ τα εμπορευματικά τονοχιλιόμετρα σημείωσαν πτώση της τάξης του 64 %. |
| --- | --- |

(213)

Η Επιτροπή συμφωνεί με την Ελλάδα ότι η κατάσταση αυτή είχε αντίκτυπο στον ελληνικό σιδηροδρομικό τομέα, προκαλώντας διάφορες διαταραχές, όπως μείωση της ζήτησης για υπηρεσίες σιδηροδρομικών μεταφορών τόσο επιβατών όσο και εμπορευμάτων λόγω της παύσης λειτουργίας ορισμένων επιχειρήσεων, της μη δυνατότητας ορισμένων επιχειρήσεων να πληρώνουν τους λογαριασμούς τους (π.χ. η Ελληνική Βιομηχανία Ζάχαρης ή «ΕΒΖ») και της μείωσης της οικονομικής δραστηριότητας σε ορισμένες περιοχές, με συνέπεια ενδεχομένη εκκαθάριση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Η Επιτροπή παρατηρεί ότι μεταξύ των ετών 2008 και 2012, τα διανυθέντα επιβατοχιλιόμετρα μειώθηκαν κατά 49 %, ενώ τα εμπορευματικά τονοχιλιόμετρα σημείωσαν πτώση της τάξης του 64 %.

| (214) | Τυχόν διαταραχή των δραστηριοτήτων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα επιβάρυνε σημαντικά το δίκτυο δημόσιων μεταφορών γενικότερα και, ειδικότερα, το αστικό δίκτυο της Αθήνας (το οποίο χρησιμοποιούν 8 εκατομμύρια επιβάτες ετησίως), της Θεσσαλονίκης και της Πάτρας. Η σημασία της ΤΡΑΙΝΟΣΕ ως μοναδικού παρόχου επιβατικών και εμπορευματικών υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών στην Ελλάδα έγινε αισθητή στο αποκορύφωμα της προσφυγικής κρίσης, όταν διακόπηκαν εν μέρει ορισμένες σιδηροδρομικές γραμμές ή όταν μειώθηκε η κίνηση. Όταν τα σύνορα της Ειδομένης ήταν ανοιχτά, περίπου οχτώ εμπορευματικές αμαξοστοιχίες πραγματοποιούσαν καθημερινά δρομολόγια προς και από την Κεντρική Ευρώπη. Μετά το κλείσιμο των συνόρων, τα δρομολόγια εκτελούνταν από τέσσερις μόλις αμαξοστοιχίες, οι οποίες διένυαν μεγαλύτερη διαδρομή μέσω της γειτονικής Βουλγαρίας, με αποτέλεσμα υψηλότερο κόστος μεταφοράς για τους Έλληνες εισαγωγείς και εξαγωγείς. Το κόστος αμαξοστοιχίας με 34 βαγόνια ήταν συνήθως 50 000 EUR για τη μεταφορά φορτίου στην Κεντρική Ευρώπη εντός δύο με τριών ημερών. Ωστόσο, η μακρύτερη διαδρομή δημιουργούσε καθυστερήσεις έως 12 ημερών, με αποτέλεσμα αύξηση του κόστους κατά σχεδόν 20 %. Το άμεσο επιπλέον κόστος για μια ένωση εξαγωγών στη βόρεια Ελλάδα, η οποία εκπροσωπεί περίπου 500 μικρές επιχειρήσεις, ανήλθε σε περίπου 5 εκατ. EUR και στάθηκε εμπόδιο στις προσπάθειες επανεκκίνησης της οικονομίας μετά από έξι έτη ύφεσης. Για τον σκοπό αυτό, είναι απαραίτητο να διασφαλιστεί η ομαλή μετάβαση για την επίτευξη του στρατηγικού αυτού στόχου της επικείμενης πώλησης του 100 % του μετοχικού κεφαλαίου της ΤΡΑΙΝΟΣΕ στον επενδυτή, κάτι που πρέπει να θεωρηθεί ως ορόσημο στην υλοποίηση του προγράμματος που έχει συμφωνηθεί με το Eurogroup (70). |
| --- | --- |

(214)

Τυχόν διαταραχή των δραστηριοτήτων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα επιβάρυνε σημαντικά το δίκτυο δημόσιων μεταφορών γενικότερα και, ειδικότερα, το αστικό δίκτυο της Αθήνας (το οποίο χρησιμοποιούν 8 εκατομμύρια επιβάτες ετησίως), της Θεσσαλονίκης και της Πάτρας. Η σημασία της ΤΡΑΙΝΟΣΕ ως μοναδικού παρόχου επιβατικών και εμπορευματικών υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών στην Ελλάδα έγινε αισθητή στο αποκορύφωμα της προσφυγικής κρίσης, όταν διακόπηκαν εν μέρει ορισμένες σιδηροδρομικές γραμμές ή όταν μειώθηκε η κίνηση. Όταν τα σύνορα της Ειδομένης ήταν ανοιχτά, περίπου οχτώ εμπορευματικές αμαξοστοιχίες πραγματοποιούσαν καθημερινά δρομολόγια προς και από την Κεντρική Ευρώπη. Μετά το κλείσιμο των συνόρων, τα δρομολόγια εκτελούνταν από τέσσερις μόλις αμαξοστοιχίες, οι οποίες διένυαν μεγαλύτερη διαδρομή μέσω της γειτονικής Βουλγαρίας, με αποτέλεσμα υψηλότερο κόστος μεταφοράς για τους Έλληνες εισαγωγείς και εξαγωγείς. Το κόστος αμαξοστοιχίας με 34 βαγόνια ήταν συνήθως 50 000 EUR για τη μεταφορά φορτίου στην Κεντρική Ευρώπη εντός δύο με τριών ημερών. Ωστόσο, η μακρύτερη διαδρομή δημιουργούσε καθυστερήσεις έως 12 ημερών, με αποτέλεσμα αύξηση του κόστους κατά σχεδόν 20 %. Το άμεσο επιπλέον κόστος για μια ένωση εξαγωγών στη βόρεια Ελλάδα, η οποία εκπροσωπεί περίπου 500 μικρές επιχειρήσεις, ανήλθε σε περίπου 5 εκατ. EUR και στάθηκε εμπόδιο στις προσπάθειες επανεκκίνησης της οικονομίας μετά από έξι έτη ύφεσης. Για τον σκοπό αυτό, είναι απαραίτητο να διασφαλιστεί η ομαλή μετάβαση για την επίτευξη του στρατηγικού αυτού στόχου της επικείμενης πώλησης του 100 % του μετοχικού κεφαλαίου της ΤΡΑΙΝΟΣΕ στον επενδυτή, κάτι που πρέπει να θεωρηθεί ως ορόσημο στην υλοποίηση του προγράμματος που έχει συμφωνηθεί με το Eurogroup (70).

70

7.3.2.   Η θέση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ στην οικονομία της Ελλάδας

Η θέση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ στην οικονομία της Ελλάδας

| (215) | Συνεπεία της βαθιάς και παρατεταμένης οικονομικής κρίσης, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ υπέστη άνευ προηγουμένου μείωση των λειτουργικών της εσόδων και αύξηση του χρέους, όπως φαίνεται στον πίνακα 1. Επιπλέον, ένας συνδυασμός πρωτοφανών και έκτακτων συνθηκών οδήγησε σε ληξιπρόθεσμες οφειλές προς το ελληνικό σύστημα σιδηροδρομικών μεταφορών, πλεονάζον προσωπικό και καθυστερήσεις στην υλοποίηση επενδύσεων σε υποδομές, ενώ παράλληλα υπήρξαν αρνητικές επιπτώσεις για τον ΟΣΕ (71) και τέθηκε σε κίνδυνο η συνδεσιμότητα του σιδηροδρομικού δικτύου μεταφορών στην Ελλάδα. |
| --- | --- |

(215)

Συνεπεία της βαθιάς και παρατεταμένης οικονομικής κρίσης, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ υπέστη άνευ προηγουμένου μείωση των λειτουργικών της εσόδων και αύξηση του χρέους, όπως φαίνεται στον πίνακα 1. Επιπλέον, ένας συνδυασμός πρωτοφανών και έκτακτων συνθηκών οδήγησε σε ληξιπρόθεσμες οφειλές προς το ελληνικό σύστημα σιδηροδρομικών μεταφορών, πλεονάζον προσωπικό και καθυστερήσεις στην υλοποίηση επενδύσεων σε υποδομές, ενώ παράλληλα υπήρξαν αρνητικές επιπτώσεις για τον ΟΣΕ (71) και τέθηκε σε κίνδυνο η συνδεσιμότητα του σιδηροδρομικού δικτύου μεταφορών στην Ελλάδα.

71

| (216) | Η υποστήριξη που παρασχέθηκε με τα μέτρα που αποτελούν αντικείμενο της παρούσας απόφασης και τα οποία εφαρμόστηκαν ή προβλεπόταν να εφαρμοστούν υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, καθώς και του ΟΣΕ, επέτρεψε στις εν λόγω εταιρείες να διατηρήσουν το ελληνικό σιδηροδρομικό δίκτυο υποδομών και να βελτιώσουν τις υπανάπτυκτες υποδομές (όπως ο εξηλεκτρισμός της γραμμής Αθήνα-Τιθορέα), καθώς και να συνεχίσουν να παρέχουν υπηρεσίες επιβατικών και εμπορευματικών μεταφορών μέσω του αστικού και προαστιακού σιδηροδρομικού δικτύου, μήκους 2 554 km, το οποίο εκτείνεται από τον Νότο μέχρι τον Βορρά της Ελλάδας και διέρχεται και εξυπηρετεί τις μεγαλύτερες πόλεις και λιμένες. |
| --- | --- |

(216)

Η υποστήριξη που παρασχέθηκε με τα μέτρα που αποτελούν αντικείμενο της παρούσας απόφασης και τα οποία εφαρμόστηκαν ή προβλεπόταν να εφαρμοστούν υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, καθώς και του ΟΣΕ, επέτρεψε στις εν λόγω εταιρείες να διατηρήσουν το ελληνικό σιδηροδρομικό δίκτυο υποδομών και να βελτιώσουν τις υπανάπτυκτες υποδομές (όπως ο εξηλεκτρισμός της γραμμής Αθήνα-Τιθορέα), καθώς και να συνεχίσουν να παρέχουν υπηρεσίες επιβατικών και εμπορευματικών μεταφορών μέσω του αστικού και προαστιακού σιδηροδρομικού δικτύου, μήκους 2 554 km, το οποίο εκτείνεται από τον Νότο μέχρι τον Βορρά της Ελλάδας και διέρχεται και εξυπηρετεί τις μεγαλύτερες πόλεις και λιμένες.

| (217) | Η Επιτροπή παρατηρεί ότι η ΤΡΑΙΝΟΣΕ εκτελεί περίπου 300 επιβατικά δρομολόγια κάθε ημέρα και ότι περίπου 16 εκατομμύρια επιβάτες χρησιμοποιούν τις υπηρεσίες της ΤΡΑΙΝΟΣΕ κάθε έτος. Τα δρομολόγια ΥΔΥ που εκτελεί η ΤΡΑΙΝΟΣΕ αντιπροσωπεύουν πάνω από το 98 % όλων των εγχώριων δρομολογίων επιβατικών σιδηροδρομικών μεταφορών στην Ελλάδα. Είναι βέβαιο ότι τυχόν παύση/διαταραχή των δραστηριοτήτων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα στερούσε από τους επιβάτες βασικά δημόσια δρομολόγια, τόσο αστικά όσο και προαστιακά. Στην περίπτωση αυτή, η μόνη επιλογή θα ήταν ενδεχομένως η συνέχιση της ΥΔΥ λόγω έκτακτης ανάγκης. |
| --- | --- |

(217)

Η Επιτροπή παρατηρεί ότι η ΤΡΑΙΝΟΣΕ εκτελεί περίπου 300 επιβατικά δρομολόγια κάθε ημέρα και ότι περίπου 16 εκατομμύρια επιβάτες χρησιμοποιούν τις υπηρεσίες της ΤΡΑΙΝΟΣΕ κάθε έτος. Τα δρομολόγια ΥΔΥ που εκτελεί η ΤΡΑΙΝΟΣΕ αντιπροσωπεύουν πάνω από το 98 % όλων των εγχώριων δρομολογίων επιβατικών σιδηροδρομικών μεταφορών στην Ελλάδα. Είναι βέβαιο ότι τυχόν παύση/διαταραχή των δραστηριοτήτων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα στερούσε από τους επιβάτες βασικά δημόσια δρομολόγια, τόσο αστικά όσο και προαστιακά. Στην περίπτωση αυτή, η μόνη επιλογή θα ήταν ενδεχομένως η συνέχιση της ΥΔΥ λόγω έκτακτης ανάγκης.

| (218) | Επίσης, τυχόν διακοπή των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών θα επιβάρυνε σημαντικά το συνολικό δίκτυο δημόσιων μεταφορών, κυρίως το αστικό δίκτυο της Αθήνας (το οποίο χρησιμοποιούν 8 εκατομμύρια επιβάτες ετησίως), της Θεσσαλονίκης και της Πάτρας. Συγκεκριμένα αστικά δρομολόγια υψηλής κίνησης εξυπηρετούνται αποκλειστικά από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ και, συνεπώς, ένα τέτοιο ενδεχόμενο όχι μόνο θα επιδείνωνε τις συνθήκες κυκλοφορίας στις αστικές περιοχές, αλλά θα ανάγκαζε επίσης τους επιβάτες να χρησιμοποιούν άλλα περισσότερο ακριβά και ρυπογόνα μέσα μεταφοράς, κυρίως σε προαστιακές διαδρομές, με αποτέλεσμα την αύξηση του κόστους μετακίνησης για τους επιβάτες. Επιπλέον, η λειτουργία της ΤΡΑΙΝΟΣΕ έχει επίσης καίρια σημασία για τον τουρισμό, ο οποίος διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην ελληνική οικονομία (άμεση συνεισφορά περίπου 8 % στο ΑΕΠ). |
| --- | --- |

(218)

Επίσης, τυχόν διακοπή των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών θα επιβάρυνε σημαντικά το συνολικό δίκτυο δημόσιων μεταφορών, κυρίως το αστικό δίκτυο της Αθήνας (το οποίο χρησιμοποιούν 8 εκατομμύρια επιβάτες ετησίως), της Θεσσαλονίκης και της Πάτρας. Συγκεκριμένα αστικά δρομολόγια υψηλής κίνησης εξυπηρετούνται αποκλειστικά από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ και, συνεπώς, ένα τέτοιο ενδεχόμενο όχι μόνο θα επιδείνωνε τις συνθήκες κυκλοφορίας στις αστικές περιοχές, αλλά θα ανάγκαζε επίσης τους επιβάτες να χρησιμοποιούν άλλα περισσότερο ακριβά και ρυπογόνα μέσα μεταφοράς, κυρίως σε προαστιακές διαδρομές, με αποτέλεσμα την αύξηση του κόστους μετακίνησης για τους επιβάτες. Επιπλέον, η λειτουργία της ΤΡΑΙΝΟΣΕ έχει επίσης καίρια σημασία για τον τουρισμό, ο οποίος διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην ελληνική οικονομία (άμεση συνεισφορά περίπου 8 % στο ΑΕΠ).

| (219) | Επίσης, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ μεταφέρει σε ετήσια βάση εμπορεύματα άνω των 300 εκατομμυρίων τόνων, εκ των οποίων ποσοστό περίπου 83 % είναι εμπορεύματα εξαγωγής, συμβάλλοντας έτσι στις εξαγωγές ελληνικών εταιρειών. Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ συνδέει τους λιμένες του Πειραιά και της Θεσσαλονίκης. Επιπλέον, ορισμένα προϊόντα, λόγω του μεγέθους και του όγκου τους, είναι δυνατόν να μεταφέρονται μόνο σιδηροδρομικώς και η διακοπή των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών θα είχε σοβαρές επιπτώσεις στην αλυσίδα εφοδιασμού στην Ελλάδα, επηρεάζοντας εταιρείες όπως η ΕΒΖ Α.Ε. και η ΒΙΟΧΑΛΚΟ Α.Ε., καθώς και τους λιμένες του Πειραιά και της Θεσσαλονίκης. |
| --- | --- |

(219)

Επίσης, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ μεταφέρει σε ετήσια βάση εμπορεύματα άνω των 300 εκατομμυρίων τόνων, εκ των οποίων ποσοστό περίπου 83 % είναι εμπορεύματα εξαγωγής, συμβάλλοντας έτσι στις εξαγωγές ελληνικών εταιρειών. Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ συνδέει τους λιμένες του Πειραιά και της Θεσσαλονίκης. Επιπλέον, ορισμένα προϊόντα, λόγω του μεγέθους και του όγκου τους, είναι δυνατόν να μεταφέρονται μόνο σιδηροδρομικώς και η διακοπή των υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών θα είχε σοβαρές επιπτώσεις στην αλυσίδα εφοδιασμού στην Ελλάδα, επηρεάζοντας εταιρείες όπως η ΕΒΖ Α.Ε. και η ΒΙΟΧΑΛΚΟ Α.Ε., καθώς και τους λιμένες του Πειραιά και της Θεσσαλονίκης.

| (220) | Επίσης, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ παρέχει υπηρεσίες μεταφοράς στις ελληνικές ένοπλες δυνάμεις και διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην κινητοποίηση των ελληνικών ενόπλων δυνάμεων σε περίπτωση κρίσης. |
| --- | --- |

(220)

Επίσης, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ παρέχει υπηρεσίες μεταφοράς στις ελληνικές ένοπλες δυνάμεις και διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στην κινητοποίηση των ελληνικών ενόπλων δυνάμεων σε περίπτωση κρίσης.

| (221) | Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ απασχολεί 655 υπαλλήλους πλήρους απασχόλησης, οι οποίοι διαθέτουν σημαντική συσσωρευμένη πείρα και εμπειρογνωσία στον σιδηροδρομικό τομέα. Αποτελεί ιδιαίτερα σημαντικό άμεσο και έμμεσο εργοδότη στην Ελλάδα, όπου περισσότερο από το 99 % των εταιρειών είναι ΜΜΕ. Τα ποσοστά ανεργίας βρίσκονται σε ιστορικό υψηλό και αποτελούν την πλέον δύσκολη μεταβλητή που πρέπει να αντιμετωπιστεί. Στην Ελλάδα οι ΜΜΕ αντιμετωπίζουν ασυνήθιστα υψηλούς κινδύνους οικονομικής ρευστότητας λόγω του ασταθούς οικονομικού περιβάλλοντος της χώρας και, ειδικότερα, του αντίκτυπου που έχει στην πρόσβαση σε χρηματοδότηση, η οποία είναι καίριας σημασίας για τις ΜΜΕ. |
| --- | --- |

(221)

Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ απασχολεί 655 υπαλλήλους πλήρους απασχόλησης, οι οποίοι διαθέτουν σημαντική συσσωρευμένη πείρα και εμπειρογνωσία στον σιδηροδρομικό τομέα. Αποτελεί ιδιαίτερα σημαντικό άμεσο και έμμεσο εργοδότη στην Ελλάδα, όπου περισσότερο από το 99 % των εταιρειών είναι ΜΜΕ. Τα ποσοστά ανεργίας βρίσκονται σε ιστορικό υψηλό και αποτελούν την πλέον δύσκολη μεταβλητή που πρέπει να αντιμετωπιστεί. Στην Ελλάδα οι ΜΜΕ αντιμετωπίζουν ασυνήθιστα υψηλούς κινδύνους οικονομικής ρευστότητας λόγω του ασταθούς οικονομικού περιβάλλοντος της χώρας και, ειδικότερα, του αντίκτυπου που έχει στην πρόσβαση σε χρηματοδότηση, η οποία είναι καίριας σημασίας για τις ΜΜΕ.

| (222) | Δεν υπήρχε εύλογη προοπτική να κατορθώσει η ΤΡΑΙΝΟΣΕ να εξέλθει από την οικονομική δυσχέρεια στην οποία βρισκόταν και η οποία επιδεινωνόταν συνεχώς από το 2008. Η εκκαθάριση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα ήταν αναπόφευκτη σε περίπτωση μη έγκρισης της ενίσχυσης που αποτελεί αντικείμενο της παρούσας απόφασης. Η εκκαθάρισή της δεν θα επηρέαζε μόνο την ΤΡΑΙΝΟΣΕ, αλλά θα είχε επίσης αρνητικές συνέπειες για τους προμηθευτές της. Η ΕΕΣΣΤΥ, ο πάροχος υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού, θα αντιμετώπιζε σημαντικές δυσκολίες και, πιθανότατα, θα οδηγούνταν σε παύση των επιχειρηματικών της δραστηριοτήτων. Η ΕΕΣΣΤΥ απασχολεί επί του παρόντος 416 υπαλλήλους και περίπου το 100 % των ετήσιων εσόδων της προέρχεται από την επιχειρηματική της σχέση με την ΤΡΑΙΝΟΣΕ. |
| --- | --- |

(222)

Δεν υπήρχε εύλογη προοπτική να κατορθώσει η ΤΡΑΙΝΟΣΕ να εξέλθει από την οικονομική δυσχέρεια στην οποία βρισκόταν και η οποία επιδεινωνόταν συνεχώς από το 2008. Η εκκαθάριση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα ήταν αναπόφευκτη σε περίπτωση μη έγκρισης της ενίσχυσης που αποτελεί αντικείμενο της παρούσας απόφασης. Η εκκαθάρισή της δεν θα επηρέαζε μόνο την ΤΡΑΙΝΟΣΕ, αλλά θα είχε επίσης αρνητικές συνέπειες για τους προμηθευτές της. Η ΕΕΣΣΤΥ, ο πάροχος υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού, θα αντιμετώπιζε σημαντικές δυσκολίες και, πιθανότατα, θα οδηγούνταν σε παύση των επιχειρηματικών της δραστηριοτήτων. Η ΕΕΣΣΤΥ απασχολεί επί του παρόντος 416 υπαλλήλους και περίπου το 100 % των ετήσιων εσόδων της προέρχεται από την επιχειρηματική της σχέση με την ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

| (223) | Δεδομένου ότι η ΤΡΑΙΝΟΣΕ είναι ο μοναδικός φορέας εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων και ότι ο ΟΣΕ είναι ο μοναδικός διαχειριστής σιδηροδρομικής υποδομής, ο κίνδυνος διακοπής των δραστηριοτήτων που θα μπορούσε να προκύψει, επειδή η ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεν ήταν σε θέση να συνεχίσει να παρέχει υπηρεσίες σιδηροδρομικών μεταφορών, θα έθετε με τη σειρά του σε κίνδυνο τη συνέχεια της παροχής υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών επιβατών και εμπορευμάτων στην Ελλάδα, καθώς και την ικανότητα του ΟΣΕ να συντηρεί τη σιδηροδρομική υποδομή. Ο ΟΣΕ απασχολεί 1 595 άτομα (1 396 στον ΟΣΕ και 199 στην ΕΡΓΟΣΕ, θυγατρική εταιρεία του ΟΣΕ που είναι υπεύθυνη για την ανάπτυξη και την αναβάθμιση της σιδηροδρομικής υποδομής), ενώ τα τέλη πρόσβασης σε σιδηροτροχιές που εισπράχθηκαν από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ το 2015 ανήλθαν στο 86 % των ετήσιων εσόδων του ΟΣΕ από τα τέλη πρόσβασης για το συγκεκριμένο έτος. |
| --- | --- |

(223)

Δεδομένου ότι η ΤΡΑΙΝΟΣΕ είναι ο μοναδικός φορέας εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων και ότι ο ΟΣΕ είναι ο μοναδικός διαχειριστής σιδηροδρομικής υποδομής, ο κίνδυνος διακοπής των δραστηριοτήτων που θα μπορούσε να προκύψει, επειδή η ΤΡΑΙΝΟΣΕ δεν ήταν σε θέση να συνεχίσει να παρέχει υπηρεσίες σιδηροδρομικών μεταφορών, θα έθετε με τη σειρά του σε κίνδυνο τη συνέχεια της παροχής υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών επιβατών και εμπορευμάτων στην Ελλάδα, καθώς και την ικανότητα του ΟΣΕ να συντηρεί τη σιδηροδρομική υποδομή. Ο ΟΣΕ απασχολεί 1 595 άτομα (1 396 στον ΟΣΕ και 199 στην ΕΡΓΟΣΕ, θυγατρική εταιρεία του ΟΣΕ που είναι υπεύθυνη για την ανάπτυξη και την αναβάθμιση της σιδηροδρομικής υποδομής), ενώ τα τέλη πρόσβασης σε σιδηροτροχιές που εισπράχθηκαν από την ΤΡΑΙΝΟΣΕ το 2015 ανήλθαν στο 86 % των ετήσιων εσόδων του ΟΣΕ από τα τέλη πρόσβασης για το συγκεκριμένο έτος.

| (224) | Επιπλέον, αρνητικές θα ήταν οι επιπτώσεις και για τη ΓΑΙΑΟΣΕ, τον διαχειριστή του τροχαίου υλικού και της ακίνητης περιουσίας, καθώς και για διάφορες ιδιωτικές επιχειρήσεις, όπως παρόχους υπηρεσιών και αναδόχους υπηρεσιών καθαρισμού, τροφοδοσίας και έκδοσης εισιτηρίων, πρακτορεία μεταφορών κ.λπ. |
| --- | --- |

(224)

Επιπλέον, αρνητικές θα ήταν οι επιπτώσεις και για τη ΓΑΙΑΟΣΕ, τον διαχειριστή του τροχαίου υλικού και της ακίνητης περιουσίας, καθώς και για διάφορες ιδιωτικές επιχειρήσεις, όπως παρόχους υπηρεσιών και αναδόχους υπηρεσιών καθαρισμού, τροφοδοσίας και έκδοσης εισιτηρίων, πρακτορεία μεταφορών κ.λπ.

| (225) | Η Επιτροπή θεωρεί, ως εκ τούτου, ότι η ενίσχυση αντιμετωπίζει έναν συγκεκριμένο κίνδυνο για το ελληνικό σιδηροδρομικό σύστημα και τις δραματικές συνέπειες που θα είχε η διακοπή της παροχής υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών για την ελληνική οικονομία και τον πληθυσμό, πέραν της κατάστασης και των οφελών για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Υπό το πρίσμα των έκτακτων και ειδικών αυτών συνθηκών με τις οποίες βρίσκεται αντιμέτωπος ο σιδηροδρομικός τομέας της Ελλάδας, ο οποίος αποτελεί μοναδικό τομέα της ελληνικής οικονομίας όπως εξηγείται στην παράγραφο 230 κατωτέρω, ο στόχος της κρατικής ενίσχυσης υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, δηλαδή η άρση σοβαρής διαταραχής της ελληνικής οικονομίας, θεωρείται θεμιτός. Ως εκ τούτου, είναι απαραίτητο να εξακριβωθεί η καταλληλότητα, η αναγκαιότητα και η αναλογικότητα της ενίσχυσης για την αντιμετώπιση της εν λόγω σοβαρής διαταραχής, καθώς και του αντικτύπου της στον ανταγωνισμό και τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών. Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι η πρωτοφανής οικονομική κρίση την οποία αντιμετωπίζει η ελληνική οικονομία, όπως εξηγείται στο τμήμα 7.3.1, σε συνδυασμό με τον ζωτικής σημασίας ρόλο που διαδραματίζει ο σιδηροδρομικός τομέας για την ελληνική οικονομία, αιτιολογεί την κατ' εξαίρεση χρήση του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης. |
| --- | --- |

(225)

Η Επιτροπή θεωρεί, ως εκ τούτου, ότι η ενίσχυση αντιμετωπίζει έναν συγκεκριμένο κίνδυνο για το ελληνικό σιδηροδρομικό σύστημα και τις δραματικές συνέπειες που θα είχε η διακοπή της παροχής υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών για την ελληνική οικονομία και τον πληθυσμό, πέραν της κατάστασης και των οφελών για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Υπό το πρίσμα των έκτακτων και ειδικών αυτών συνθηκών με τις οποίες βρίσκεται αντιμέτωπος ο σιδηροδρομικός τομέας της Ελλάδας, ο οποίος αποτελεί μοναδικό τομέα της ελληνικής οικονομίας όπως εξηγείται στην παράγραφο 230 κατωτέρω, ο στόχος της κρατικής ενίσχυσης υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, δηλαδή η άρση σοβαρής διαταραχής της ελληνικής οικονομίας, θεωρείται θεμιτός. Ως εκ τούτου, είναι απαραίτητο να εξακριβωθεί η καταλληλότητα, η αναγκαιότητα και η αναλογικότητα της ενίσχυσης για την αντιμετώπιση της εν λόγω σοβαρής διαταραχής, καθώς και του αντικτύπου της στον ανταγωνισμό και τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών. Η Επιτροπή υπενθυμίζει ότι η πρωτοφανής οικονομική κρίση την οποία αντιμετωπίζει η ελληνική οικονομία, όπως εξηγείται στο τμήμα 7.3.1, σε συνδυασμό με τον ζωτικής σημασίας ρόλο που διαδραματίζει ο σιδηροδρομικός τομέας για την ελληνική οικονομία, αιτιολογεί την κατ' εξαίρεση χρήση του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης.

7.3.3.   Καταλληλότητα, αναγκαιότητα και αναλογικότητα της ενίσχυσης και αποφυγή αδικαιολόγητων αρνητικών συνεπειών για τον ανταγωνισμό και τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών

Καταλληλότητα, αναγκαιότητα και αναλογικότητα της ενίσχυσης και αποφυγή αδικαιολόγητων αρνητικών συνεπειών για τον ανταγωνισμό και τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών

| (226) | Η Ελλάδα επανέλαβε ότι τα μέτρα ενίσχυσης υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ είναι κατάλληλα, αναγκαία και αναλογικά και δεν θα έχουν αδικαιολόγητες αρνητικές συνέπειες για τον ανταγωνισμό και τις συναλλαγές όσον αφορά τις αγορές υπηρεσιών και τις γεωγραφικές αγορές στις οποίες δραστηριοποιείται και θα συνεχίσει να δραστηριοποιείται η ΤΡΑΙΝΟΣΕ. |
| --- | --- |

(226)

Η Ελλάδα επανέλαβε ότι τα μέτρα ενίσχυσης υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ είναι κατάλληλα, αναγκαία και αναλογικά και δεν θα έχουν αδικαιολόγητες αρνητικές συνέπειες για τον ανταγωνισμό και τις συναλλαγές όσον αφορά τις αγορές υπηρεσιών και τις γεωγραφικές αγορές στις οποίες δραστηριοποιείται και θα συνεχίσει να δραστηριοποιείται η ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

7.3.3.1.   Καταλληλότητα του μέτρου ενίσχυσης

Καταλληλότητα του μέτρου ενίσχυσης

| (227) | Όσον αφορά την καταλληλότητα της ενίσχυσης υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την άρση διαταραχής μιας ολόκληρης οικονομίας, η Επιτροπή επισημαίνει ότι το μέτρο αυτό είναι δικαιολογημένο λόγω των ιδιαιτεροτήτων του ελληνικού τομέα των σιδηροδρομικών μεταφορών. |
| --- | --- |

(227)

Όσον αφορά την καταλληλότητα της ενίσχυσης υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ για την άρση διαταραχής μιας ολόκληρης οικονομίας, η Επιτροπή επισημαίνει ότι το μέτρο αυτό είναι δικαιολογημένο λόγω των ιδιαιτεροτήτων του ελληνικού τομέα των σιδηροδρομικών μεταφορών.

| (228) | Πρώτον, ο σιδηροδρομικός τομέας στην Ελλάδα είναι μοναδικός και δεν συγκρίνεται με άλλους τομείς της βιομηχανίας. Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ αντιπροσωπεύει εκ των πραγμάτων ολόκληρο τον οικονομικό τομέα των σιδηροδρομικών εμπορευματικών και επιβατικών μεταφορών. |
| --- | --- |

(228)

Πρώτον, ο σιδηροδρομικός τομέας στην Ελλάδα είναι μοναδικός και δεν συγκρίνεται με άλλους τομείς της βιομηχανίας. Η ΤΡΑΙΝΟΣΕ αντιπροσωπεύει εκ των πραγμάτων ολόκληρο τον οικονομικό τομέα των σιδηροδρομικών εμπορευματικών και επιβατικών μεταφορών.

| (229) | Δεύτερον, οι σιδηροδρομικές μεταφορές είναι ζωτικής σημασίας για τη λειτουργία άλλων τομέων της βιομηχανίας οι οποίοι εξαρτώνται από τη μεταφορά εμπορευμάτων και προσώπων από ένα μέρος σε άλλο σε οποιαδήποτε δεδομένη στιγμή. Ως εκ τούτου, οι υπηρεσίες σιδηροδρομικών μεταφορών είναι άκρως πιθανό να πυροδοτήσουν επιζήμιες παρεπόμενες επιπτώσεις για το σύνολο της οικονομίας, σε περίπτωση μη παροχής μιας υπηρεσίας. Κανένας άλλος τομέας της βιομηχανίας δεν διαδραματίζει τόσο ζωτικό ρόλο, όπως προκύπτει από την αξιολόγηση της εξάρτησης των άλλων παραγόντων της οικονομίας της αγοράς από τις υπηρεσίες τις οποίες παρέχει. |
| --- | --- |

(229)

Δεύτερον, οι σιδηροδρομικές μεταφορές είναι ζωτικής σημασίας για τη λειτουργία άλλων τομέων της βιομηχανίας οι οποίοι εξαρτώνται από τη μεταφορά εμπορευμάτων και προσώπων από ένα μέρος σε άλλο σε οποιαδήποτε δεδομένη στιγμή. Ως εκ τούτου, οι υπηρεσίες σιδηροδρομικών μεταφορών είναι άκρως πιθανό να πυροδοτήσουν επιζήμιες παρεπόμενες επιπτώσεις για το σύνολο της οικονομίας, σε περίπτωση μη παροχής μιας υπηρεσίας. Κανένας άλλος τομέας της βιομηχανίας δεν διαδραματίζει τόσο ζωτικό ρόλο, όπως προκύπτει από την αξιολόγηση της εξάρτησης των άλλων παραγόντων της οικονομίας της αγοράς από τις υπηρεσίες τις οποίες παρέχει.

| (230) | Λαμβανομένων υπόψη των συνεχιζόμενων διαπραγματεύσεων που διεξάγονται μεταξύ της Ελλάδας και των πιστωτών της σχετικά με τα βασικά εκκρεμή θέματα (72) που πρέπει να επιλυθούν προκειμένου να επιτευχθεί συμφωνία επί της συνολικής δέσμης μέτρων πολιτικής, η οποία θα καταστήσει δυνατή την ολοκλήρωση της δεύτερης αναθεώρησης του προγράμματος οικονομικής προσαρμογής της Ελλάδας, απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή ώστε να διακρίνεται από σαφήνεια η προγραμματισμένη πώληση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. |
| --- | --- |

(230)

Λαμβανομένων υπόψη των συνεχιζόμενων διαπραγματεύσεων που διεξάγονται μεταξύ της Ελλάδας και των πιστωτών της σχετικά με τα βασικά εκκρεμή θέματα (72) που πρέπει να επιλυθούν προκειμένου να επιτευχθεί συμφωνία επί της συνολικής δέσμης μέτρων πολιτικής, η οποία θα καταστήσει δυνατή την ολοκλήρωση της δεύτερης αναθεώρησης του προγράμματος οικονομικής προσαρμογής της Ελλάδας, απαιτείται ιδιαίτερη προσοχή ώστε να διακρίνεται από σαφήνεια η προγραμματισμένη πώληση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ.

72

| (231) | Ως εκ τούτου, η ενίσχυση είναι κατάλληλη για την αντιμετώπιση συγκεκριμένου κινδύνου για το ελληνικό σιδηροδρομικό σύστημα και αποτρέπει τη διακοπή της παροχής υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών στην ελληνική οικονομία και τον πληθυσμό, πέραν της κατάστασης και των οφελών για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Υπό το πρίσμα των έκτακτων και ειδικών συνθηκών με τις οποίες βρίσκεται αντιμέτωπος ο σιδηροδρομικός τομέας της Ελλάδας, η Επιτροπή θεωρεί ότι η κρατική ενίσχυση υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ είναι κατάλληλη για την άρση σοβαρής διαταραχής της ελληνικής οικονομίας. Η ενίσχυση αυτή θα είναι επαρκής ώστε οι εταιρείες να επιστρέψουν στη βιωσιμότητα ή τουλάχιστον να εκτελούν αξιόπιστα τα καθήκοντά τους. |
| --- | --- |

(231)

Ως εκ τούτου, η ενίσχυση είναι κατάλληλη για την αντιμετώπιση συγκεκριμένου κινδύνου για το ελληνικό σιδηροδρομικό σύστημα και αποτρέπει τη διακοπή της παροχής υπηρεσιών σιδηροδρομικών μεταφορών στην ελληνική οικονομία και τον πληθυσμό, πέραν της κατάστασης και των οφελών για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Υπό το πρίσμα των έκτακτων και ειδικών συνθηκών με τις οποίες βρίσκεται αντιμέτωπος ο σιδηροδρομικός τομέας της Ελλάδας, η Επιτροπή θεωρεί ότι η κρατική ενίσχυση υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ είναι κατάλληλη για την άρση σοβαρής διαταραχής της ελληνικής οικονομίας. Η ενίσχυση αυτή θα είναι επαρκής ώστε οι εταιρείες να επιστρέψουν στη βιωσιμότητα ή τουλάχιστον να εκτελούν αξιόπιστα τα καθήκοντά τους.

7.3.3.2.   Αναγκαιότητα και αναλογικότητα της ενίσχυσης

Αναγκαιότητα και αναλογικότητα της ενίσχυσης

| (232) | Η στήριξη είναι χρονικά περιορισμένη διότι συνίσταται κυρίως σε εφάπαξ σαφώς προσδιορισμένη ενίσχυση η οποία παρεχόταν ή θα παρασχεθεί κατά κύριο ρόλο με τη διαγραφή των υποχρεώσεων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ προς τον ΟΣΕ, την αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου κατά 60 εκατ. EUR το 2009, άμεσες επιχορηγήσεις ύψους 50 εκατ. EUR την περίοδο 2011-2013 και μεταφορά εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα. Χωρίς τα μέτρα αυτά, ύψους 1,02 δισεκατ. EUR, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα οδηγούνταν σε παύση των δραστηριοτήτων της, με αποτέλεσμα σοβαρές διαταραχές και συστημικές επιπτώσεις για άλλες ελληνικές επιχειρήσεις οι οποίες εξαρτώνται από τις υπηρεσίες μεταφορών που παρέχει η ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Επιπλέον, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα ιδιωτικοποιηθεί πλήρως, γεγονός που θα επιτρέψει στη νέα ιδιοκτησία της να αναπροσανατολίσει, στον αναγκαίο βαθμό, τις δραστηριότητες της εταιρείας κατά τρόπο ώστε να καταστεί περισσότερο ανταγωνιστική, αφού επιλυθούν τα προβλήματα στη σιδηροδρομική αγορά που προκλήθηκαν από την οικονομική κρίση στην Ελλάδα. Η ελάφρυνση της οικονομικής επιβάρυνσης τμήματος προγενέστερων υποχρεώσεων αποτελεί προϋπόθεση για την υλοποίηση της ιδιωτικοποίησης. |
| --- | --- |

(232)

Η στήριξη είναι χρονικά περιορισμένη διότι συνίσταται κυρίως σε εφάπαξ σαφώς προσδιορισμένη ενίσχυση η οποία παρεχόταν ή θα παρασχεθεί κατά κύριο ρόλο με τη διαγραφή των υποχρεώσεων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ προς τον ΟΣΕ, την αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου κατά 60 εκατ. EUR το 2009, άμεσες επιχορηγήσεις ύψους 50 εκατ. EUR την περίοδο 2011-2013 και μεταφορά εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα. Χωρίς τα μέτρα αυτά, ύψους 1,02 δισεκατ. EUR, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα οδηγούνταν σε παύση των δραστηριοτήτων της, με αποτέλεσμα σοβαρές διαταραχές και συστημικές επιπτώσεις για άλλες ελληνικές επιχειρήσεις οι οποίες εξαρτώνται από τις υπηρεσίες μεταφορών που παρέχει η ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Επιπλέον, η ΤΡΑΙΝΟΣΕ θα ιδιωτικοποιηθεί πλήρως, γεγονός που θα επιτρέψει στη νέα ιδιοκτησία της να αναπροσανατολίσει, στον αναγκαίο βαθμό, τις δραστηριότητες της εταιρείας κατά τρόπο ώστε να καταστεί περισσότερο ανταγωνιστική, αφού επιλυθούν τα προβλήματα στη σιδηροδρομική αγορά που προκλήθηκαν από την οικονομική κρίση στην Ελλάδα. Η ελάφρυνση της οικονομικής επιβάρυνσης τμήματος προγενέστερων υποχρεώσεων αποτελεί προϋπόθεση για την υλοποίηση της ιδιωτικοποίησης.

| (233) | Όσον αφορά τις ετήσιες επιχορηγήσεις, τα ποσά φαίνεται να είναι αναλογικά διότι οι επιχορηγήσεις έχουν αντισταθμιστικό χαρακτήρα και, επιπλέον, έχουν καθοριστεί σε συμφωνία με την Τρόικα. Έχουν χρησιμοποιηθεί μόνο για την εν μέρει κάλυψη λειτουργικών ζημιών μεταξύ των ετών 2008 και 2011 (βλέπε πίνακα 1) και, συνεπώς, δεν έχουν παράσχει στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ πρόσθετους πόρους τους οποίους η εταιρεία θα μπορούσε να έχει χρησιμοποιήσει για την πραγματοποίηση επενδύσεων και/ή την επέκταση των δραστηριοτήτων της σε άλλες γεωγραφικές αγορές ή αγορές υπηρεσιών. Το ίδιο ισχύει, τηρουμένων των αναλογιών, όσον αφορά την αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου κατά 60 εκατ. EUR το 2009 και την προγραμματισμένη διαγραφή των υποχρεώσεων προς τον ΟΣΕ. Η προγραμματισμένη διαγραφή είναι ανάλογη προς το ποσό των οφειλών της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και, ακόμη και σε συνδυασμό με την προγενέστερη αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου, εξακολουθεί να μην επιτυγχάνει την απορρόφηση προηγούμενων ζημιών και την επαναφορά του δείκτη χρεών προς ίδια κεφάλαια της εταιρείας σε ισχυρή κατάσταση φερεγγυότητας (βλέπε πίνακα 1). Οι οικονομικοί δείκτες της ΤΡΑΙΝΟΣΕ καθ' όλη τη διάρκεια της περιόδου της οικονομικής κρίσης της Ελλάδας από το 2008 δείχνουν ότι, επί του παρόντος, οι πληρωμές προς τον ΟΣΕ δεν μπορούν να πραγματοποιηθούν με ιδίους πόρους. Θα ήταν μη ρεαλιστικό και επιζήμιο, στο πλαίσιο της διαταραχής της ελληνικής οικονομίας, να αυξήσει η ΤΡΑΙΝΟΣΕ σημαντικά τα τιμολόγια ή τις τιμές της για να παραγάγει επαρκή έσοδα σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα για τη διευθέτηση αυτού του χρέους. |
| --- | --- |

(233)

Όσον αφορά τις ετήσιες επιχορηγήσεις, τα ποσά φαίνεται να είναι αναλογικά διότι οι επιχορηγήσεις έχουν αντισταθμιστικό χαρακτήρα και, επιπλέον, έχουν καθοριστεί σε συμφωνία με την Τρόικα. Έχουν χρησιμοποιηθεί μόνο για την εν μέρει κάλυψη λειτουργικών ζημιών μεταξύ των ετών 2008 και 2011 (βλέπε πίνακα 1) και, συνεπώς, δεν έχουν παράσχει στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ πρόσθετους πόρους τους οποίους η εταιρεία θα μπορούσε να έχει χρησιμοποιήσει για την πραγματοποίηση επενδύσεων και/ή την επέκταση των δραστηριοτήτων της σε άλλες γεωγραφικές αγορές ή αγορές υπηρεσιών. Το ίδιο ισχύει, τηρουμένων των αναλογιών, όσον αφορά την αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου κατά 60 εκατ. EUR το 2009 και την προγραμματισμένη διαγραφή των υποχρεώσεων προς τον ΟΣΕ. Η προγραμματισμένη διαγραφή είναι ανάλογη προς το ποσό των οφειλών της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και, ακόμη και σε συνδυασμό με την προγενέστερη αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου, εξακολουθεί να μην επιτυγχάνει την απορρόφηση προηγούμενων ζημιών και την επαναφορά του δείκτη χρεών προς ίδια κεφάλαια της εταιρείας σε ισχυρή κατάσταση φερεγγυότητας (βλέπε πίνακα 1). Οι οικονομικοί δείκτες της ΤΡΑΙΝΟΣΕ καθ' όλη τη διάρκεια της περιόδου της οικονομικής κρίσης της Ελλάδας από το 2008 δείχνουν ότι, επί του παρόντος, οι πληρωμές προς τον ΟΣΕ δεν μπορούν να πραγματοποιηθούν με ιδίους πόρους. Θα ήταν μη ρεαλιστικό και επιζήμιο, στο πλαίσιο της διαταραχής της ελληνικής οικονομίας, να αυξήσει η ΤΡΑΙΝΟΣΕ σημαντικά τα τιμολόγια ή τις τιμές της για να παραγάγει επαρκή έσοδα σε βραχυπρόθεσμο ορίζοντα για τη διευθέτηση αυτού του χρέους.

| (234) | Όσον αφορά τη μεταφορά 593 εργαζομένων, από τις πληροφορίες που παρέσχε η Ελλάδα προκύπτει ότι το μέτρο ήταν περιορισμένο και κατάλληλα προσαρμοσμένο για την αντιμετώπιση της κατάστασης του πλεονάζοντος προσωπικού και τη μείωση ορισμένων συσσωρευμένων δαπανών προσωπικού της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, οι οποίες προέκυπταν από το ειδικό καθεστώς οιονεί δημοσίου υπαλλήλου του προσωπικού της και της προγενέστερης πολιτικής προσλήψεων της εταιρείας. Άλλες εταιρείες στην Ελλάδα που απασχολούν προσωπικό το οποίο υπόκειται στο κοινό δίκαιο, συμπεριλαμβανομένων πραγματικών ή δυνητικών παρόχων σιδηροδρομικών υπηρεσιών, δεν βαρύνονται με δαπάνες ίδιου χαρακτήρα και ύψους. Ως εκ τούτου, το πλεονέκτημα που χορηγείται στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ με τη μεταφορά 593 υπαλλήλων συντήρησης δεν βαίνει πέραν της εξασφάλισης για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ ισότιμων όρων ανταγωνισμού με πραγματικούς και/ή δυνητικούς ανταγωνιστές όσον αφορά τις δαπάνες προσωπικού. |
| --- | --- |

(234)

Όσον αφορά τη μεταφορά 593 εργαζομένων, από τις πληροφορίες που παρέσχε η Ελλάδα προκύπτει ότι το μέτρο ήταν περιορισμένο και κατάλληλα προσαρμοσμένο για την αντιμετώπιση της κατάστασης του πλεονάζοντος προσωπικού και τη μείωση ορισμένων συσσωρευμένων δαπανών προσωπικού της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, οι οποίες προέκυπταν από το ειδικό καθεστώς οιονεί δημοσίου υπαλλήλου του προσωπικού της και της προγενέστερης πολιτικής προσλήψεων της εταιρείας. Άλλες εταιρείες στην Ελλάδα που απασχολούν προσωπικό το οποίο υπόκειται στο κοινό δίκαιο, συμπεριλαμβανομένων πραγματικών ή δυνητικών παρόχων σιδηροδρομικών υπηρεσιών, δεν βαρύνονται με δαπάνες ίδιου χαρακτήρα και ύψους. Ως εκ τούτου, το πλεονέκτημα που χορηγείται στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ με τη μεταφορά 593 υπαλλήλων συντήρησης δεν βαίνει πέραν της εξασφάλισης για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ ισότιμων όρων ανταγωνισμού με πραγματικούς και/ή δυνητικούς ανταγωνιστές όσον αφορά τις δαπάνες προσωπικού.

| (235) | Ως εκ τούτου, η Επιτροπή θεωρεί ότι η ενίσχυση είναι αναγκαία και αναλογική με σκοπό να διευκολυνθεί η ΤΡΑΙΝΟΣΕ στην αξιόπιστη εκτέλεση των καθηκόντων της και να αποφευχθεί το ενδεχόμενο να επιδεινώσει ενδεχόμενη διάλυση της τη σοβαρή διαταραχή της οικονομίας με την οποία βρίσκεται αντιμέτωπη η Ελλάδα. |
| --- | --- |

(235)

Ως εκ τούτου, η Επιτροπή θεωρεί ότι η ενίσχυση είναι αναγκαία και αναλογική με σκοπό να διευκολυνθεί η ΤΡΑΙΝΟΣΕ στην αξιόπιστη εκτέλεση των καθηκόντων της και να αποφευχθεί το ενδεχόμενο να επιδεινώσει ενδεχόμενη διάλυση της τη σοβαρή διαταραχή της οικονομίας με την οποία βρίσκεται αντιμέτωπη η Ελλάδα.

7.3.3.3.   Αποφυγή αδικαιολόγητων αρνητικών επιπτώσεων στον ανταγωνισμό και στις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών

Αποφυγή αδικαιολόγητων αρνητικών επιπτώσεων στον ανταγωνισμό και στις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών

| (236) | Όσον αφορά την αποφυγή αδικαιολόγητων αρνητικών συνεπειών για τον ανταγωνισμό και τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών, πρέπει να σημειωθεί ότι τα μέτρα συνδέονται άμεσα με τη διασφάλιση προσωρινής επιβίωσης των ελληνικών σιδηροδρόμων, της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, μέχρι την υλοποίηση και ολοκλήρωση της εξαγοράς της εταιρείας και δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι έχουν σημαντικές αρνητικές δευτερογενείς επιπτώσεις για άλλα κράτη μέλη. |
| --- | --- |

(236)

Όσον αφορά την αποφυγή αδικαιολόγητων αρνητικών συνεπειών για τον ανταγωνισμό και τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών, πρέπει να σημειωθεί ότι τα μέτρα συνδέονται άμεσα με τη διασφάλιση προσωρινής επιβίωσης των ελληνικών σιδηροδρόμων, της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, μέχρι την υλοποίηση και ολοκλήρωση της εξαγοράς της εταιρείας και δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι έχουν σημαντικές αρνητικές δευτερογενείς επιπτώσεις για άλλα κράτη μέλη.

| (237) | Τα επίμαχα μέτρα δεν χρησιμεύουν ούτε χρησίμευσαν για την αύξηση της δυναμικότητας της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Αντιθέτως, η Ελλάδα προέβη σε αναδιάρθρωση και αναδιοργάνωση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ με σκοπό την αύξηση της αποδοτικότητάς της και, στο μέτρο του δυνατού, τον περιορισμό των αρνητικών επιπτώσεων των προαναφερόμενων διαταραχών. Με την ιδιωτικοποίηση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, μέσω πώλησής της στην TRENITALIA, είναι βέβαιο ότι η Ελλάδα έσπασε τους δεσμούς μεταξύ του διαχειριστή της σιδηροδρομικής υποδομής και του φορέα εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων. |
| --- | --- |

(237)

Τα επίμαχα μέτρα δεν χρησιμεύουν ούτε χρησίμευσαν για την αύξηση της δυναμικότητας της ΤΡΑΙΝΟΣΕ. Αντιθέτως, η Ελλάδα προέβη σε αναδιάρθρωση και αναδιοργάνωση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ με σκοπό την αύξηση της αποδοτικότητάς της και, στο μέτρο του δυνατού, τον περιορισμό των αρνητικών επιπτώσεων των προαναφερόμενων διαταραχών. Με την ιδιωτικοποίηση της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, μέσω πώλησής της στην TRENITALIA, είναι βέβαιο ότι η Ελλάδα έσπασε τους δεσμούς μεταξύ του διαχειριστή της σιδηροδρομικής υποδομής και του φορέα εκμετάλλευσης σιδηροδρόμων.

| (238) | Επιπλέον, η Ελλάδα έχει δεσμευθεί να ενισχύσει το άνοιγμα της ελληνικής σιδηροδρομικής αγοράς, για παράδειγμα με τη σύσταση ανεξάρτητης αναθέτουσας αρχής για την ανάθεση συμβάσεων παροχής δημόσιας υπηρεσίας στον τομέα των σιδηροδρομικών επιβατικών μεταφορών σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1370/2007, την ανάθεση από το 2021 συμβάσεων παροχής δημόσιας υπηρεσίας από την ανεξάρτητη αναθέτουσα αρχή μέσω δημόσιων διαδικασιών υποβολής προσφορών για δέσμες υπηρεσιών μέγιστης διάρκειας 5 ετών έκαστη, την παροχή στους συμμετέχοντες στις πρώτες αυτές διαδικασίες υποβολής προσφορών για ΥΔΥ σχετικών πληροφοριών και επαρκούς χρόνου για την προετοιμασία των προσφορών και τον συγχρονισμό των συμβάσεων μίσθωσης τροχαίου υλικού με τις συμβάσεις ΥΔΥ. |
| --- | --- |

(238)

Επιπλέον, η Ελλάδα έχει δεσμευθεί να ενισχύσει το άνοιγμα της ελληνικής σιδηροδρομικής αγοράς, για παράδειγμα με τη σύσταση ανεξάρτητης αναθέτουσας αρχής για την ανάθεση συμβάσεων παροχής δημόσιας υπηρεσίας στον τομέα των σιδηροδρομικών επιβατικών μεταφορών σύμφωνα με τον κανονισμό (ΕΚ) αριθ. 1370/2007, την ανάθεση από το 2021 συμβάσεων παροχής δημόσιας υπηρεσίας από την ανεξάρτητη αναθέτουσα αρχή μέσω δημόσιων διαδικασιών υποβολής προσφορών για δέσμες υπηρεσιών μέγιστης διάρκειας 5 ετών έκαστη, την παροχή στους συμμετέχοντες στις πρώτες αυτές διαδικασίες υποβολής προσφορών για ΥΔΥ σχετικών πληροφοριών και επαρκούς χρόνου για την προετοιμασία των προσφορών και τον συγχρονισμό των συμβάσεων μίσθωσης τροχαίου υλικού με τις συμβάσεις ΥΔΥ.

| (239) | Με βάση τα ανωτέρω και τις δεσμεύσεις της Ελλάδας, η Επιτροπή θεωρεί ότι η ενίσχυση δεν έχει αδικαιολόγητες αρνητικές συνέπειες για τον ανταγωνισμό και τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών. |
| --- | --- |

(239)

Με βάση τα ανωτέρω και τις δεσμεύσεις της Ελλάδας, η Επιτροπή θεωρεί ότι η ενίσχυση δεν έχει αδικαιολόγητες αρνητικές συνέπειες για τον ανταγωνισμό και τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών.

7.3.4.   Συμπέρασμα

Συμπέρασμα

| (240) | Η Επιτροπή θεωρεί ότι η κρατική ενίσχυση υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ έχει ως θεμιτό σκοπό την άρση σοβαρής διαταραχής της ελληνικής οικονομίας· είναι κατάλληλη, αναγκαία και αναλογική και δεν έχει αδικαιολόγητες αρνητικές συνέπειες για τον ανταγωνισμό και τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών. Ως εκ τούτου, πρέπει να θεωρηθεί συμβατή με την εσωτερική αγορά βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης. |
| --- | --- |

(240)

Η Επιτροπή θεωρεί ότι η κρατική ενίσχυση υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ έχει ως θεμιτό σκοπό την άρση σοβαρής διαταραχής της ελληνικής οικονομίας· είναι κατάλληλη, αναγκαία και αναλογική και δεν έχει αδικαιολόγητες αρνητικές συνέπειες για τον ανταγωνισμό και τις συναλλαγές μεταξύ των κρατών μελών. Ως εκ τούτου, πρέπει να θεωρηθεί συμβατή με την εσωτερική αγορά βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης.

7.4.   Συμπεράσματα

Συμπεράσματα

| (241) | Λαμβανομένης υπόψη της απόσυρσης της κοινοποίησης σχετικά με τη μεταβίβαση τερματικών σταθμών από τον ΟΣΕ και την αύξηση μετοχικού κεφαλαίου ύψους 65 εκατ. EUR υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ (βλέπε μέρος του μέτρου 2 και του μέτρου 6), η επίσημη διαδικασία έρευνας βάσει του άρθρου 108 παράγραφος 2 της Συνθήκης σχετικά με τα κοινοποιηθέντα μέτρα θα πρέπει να περατωθεί. |
| --- | --- |

(241)

Λαμβανομένης υπόψη της απόσυρσης της κοινοποίησης σχετικά με τη μεταβίβαση τερματικών σταθμών από τον ΟΣΕ και την αύξηση μετοχικού κεφαλαίου ύψους 65 εκατ. EUR υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ (βλέπε μέρος του μέτρου 2 και του μέτρου 6), η επίσημη διαδικασία έρευνας βάσει του άρθρου 108 παράγραφος 2 της Συνθήκης σχετικά με τα κοινοποιηθέντα μέτρα θα πρέπει να περατωθεί.

| (242) | Η Επιτροπή θεωρεί ότι η προβλεπόμενη διαγραφή των χρεών της ΤΡΑΙΝΟΣΕ ύψους 748,6 εκατ. EUR (μέτρο 1), η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου κατά 60 εκατ. EUR που πραγματοποιήθηκε το 2009 (μέρος του μέτρου 2), οι ετήσιες επιχορηγήσεις υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ την περίοδο 2011 έως 2013 ύψους 150 εκατ. EUR (μέτρο 3) και η μεταφορά εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα (μέτρο 4) συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης και μπορούν να κηρυχθούν συμβατές με την εσωτερική αγορά βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης με την αιτιολογία ότι σκοπός τους είναι η άρση σοβαρής διαταραχής της ελληνικής οικονομίας. |
| --- | --- |

(242)

Η Επιτροπή θεωρεί ότι η προβλεπόμενη διαγραφή των χρεών της ΤΡΑΙΝΟΣΕ ύψους 748,6 εκατ. EUR (μέτρο 1), η αύξηση του μετοχικού κεφαλαίου κατά 60 εκατ. EUR που πραγματοποιήθηκε το 2009 (μέρος του μέτρου 2), οι ετήσιες επιχορηγήσεις υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ την περίοδο 2011 έως 2013 ύψους 150 εκατ. EUR (μέτρο 3) και η μεταφορά εργαζομένων της ΤΡΑΙΝΟΣΕ σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα (μέτρο 4) συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης και μπορούν να κηρυχθούν συμβατές με την εσωτερική αγορά βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης με την αιτιολογία ότι σκοπός τους είναι η άρση σοβαρής διαταραχής της ελληνικής οικονομίας.

| (243) | Όσον αφορά τις ΣΕΥ μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ (μέτρο 5), η Επιτροπή θεωρεί ότι οι ΣΕΥ είχαν συναφθεί με όρους της αγοράς και, συνεπώς, δεν συνιστούν κρατική ενίσχυση, |
| --- | --- |

(243)

Όσον αφορά τις ΣΕΥ μεταξύ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ και του ΟΣΕ (μέτρο 5), η Επιτροπή θεωρεί ότι οι ΣΕΥ είχαν συναφθεί με όρους της αγοράς και, συνεπώς, δεν συνιστούν κρατική ενίσχυση,

ΕΞΕΔΩΣΕ ΤΗΝ ΠΑΡΟΥΣΑ ΑΠΟΦΑΣΗ:

Άρθρο 1

Κατόπιν της απόσυρσης της κοινοποίησης της μεταβίβασης τερματικών σταθμών από τον ΟΣΕ στην ΤΡΑΙΝΟΣΕ και της αύξησης μετοχικού κεφαλαίου ύψους 65 εκατ. EUR, η επίσημη διαδικασία έρευνας βάσει του άρθρου 108 παράγραφος 2 της Συνθήκης όσον αφορά τα συγκεκριμένα κοινοποιηθέντα προγραμματισμένα μέτρα υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ ΑΕ έχει καταστεί άνευ αντικειμένου και περατώνεται.

Άρθρο 2

1.   Η κρατική ενίσχυση υπό τη μορφή διαγραφής χρεών ύψους 748,6 εκατ. EUR υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ, την οποία η Ελλάδα προγραμματίζει να εφαρμόσει, συνιστά κρατική ενίσχυση συμβατή με την εσωτερική αγορά βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης. Ως εκ τούτου, επιτρέπεται η εφαρμογή της διαγραφής των εν λόγω χρεών.

2.   Η αύξηση μετοχικού κεφαλαίου ύψους 60 εκατ. EUR που πραγματοποιήθηκε το 2009 υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ συνιστά κρατική ενίσχυση συμβατή με την εσωτερική αγορά βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης.

3.   Οι ετήσιες επιχορηγήσεις ύψους έως 150 εκατ. EUR που πραγματοποιήθηκαν την περίοδο 2011 έως 2013 υπέρ της ΤΡΑΙΝΟΣΕ συνιστούν κρατική ενίσχυση συμβατή με την εσωτερική αγορά βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης.

4.   Η μεταφορά 593 εργαζομένων σε άλλους εργοδότες του δημόσιου τομέα την περίοδο 2011 έως 2013 είναι συμβατή με την εσωτερική αγορά βάσει του άρθρου 107 παράγραφος 3 στοιχείο β) της Συνθήκης.

5.   Οι συμβάσεις επιπέδου υπηρεσιών σχετικά με την παροχή υπηρεσιών συντήρησης τροχαίου υλικού, τη μίσθωση τροχαίου υλικού, την εκπαίδευση του προσωπικού, τη μίσθωση γραφείων και τη μίσθωση λεωφορείων δεν συνιστούν κρατική ενίσχυση κατά την έννοια του άρθρου 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης.

Άρθρο 3

Η παρούσα απόφαση απευθύνεται στην Ελληνική Δημοκρατία.

Βρυξέλλες, 16 Ιουνίου 2017.

Για την Επιτροπή

Margrethe VESTAGER

Μέλος της Επιτροπήςw

---

(1)  
  ΕΕ C 272 της 15.9.2011, σ. 7.

1

(2)  EBITDA σημαίνει κέρδη προ τόκων, φόρων και αποσβέσεων· EBT σημαίνει κέρδη προ φόρων.

2

(3)  Μνημόνιο συνεννόησης για τους ειδικούς όρους της οικονομικής πολιτικής, της 3ης Μαΐου 2010.

3

(4)  Βάσει του αρχικού χρονοδιαγράμματος, η διαδικασία υποβολής προσφορών για την ΤΡΑΙΝΟΣΕ είχε προγραμματιστεί να αρχίσει το τέταρτο τρίμηνο του 2012, με τη μεταβίβαση των περιουσιακών της στοιχείων στο ελληνικό ταμείο ιδιωτικοποιήσεων.

4

(5)  Το πρόγραμμα ιδιωτικοποιήσεων ορίζεται στον πίνακα II του κεφαλαίου Β του νόμου 3985/2011 για το μεσοπρόθεσμο πλαίσιο δημοσιονομικής στρατηγικής 2012-2015. Επιστολή προθέσεων, μνημόνιο οικονομικών και χρηματοπιστωτικών πολιτικών, και τεχνικό μνημόνιο συνεννόησης της 8ης Δεκεμβρίου 2010, βλέπε: https://www.imf.org/external/np/loi/2010/grc/120810.pdf.

5

(6)  Το ΤΑΙΠΕΔ δημιουργήθηκε με τον νόμο 3986/2011 για τα επείγοντα μέτρα εφαρμογής μεσοπρόθεσμου πλαισίου δημοσιονομικής στρατηγικής 2012-2015, ΦΕΚ A 152/1.7.2011.

6

(7)  Απόφαση αριθ. 226 της 18ης Ιανουαρίου 2013 της Διυπουργικής Επιτροπής Αναδιαρθρώσεων και Αποκρατικοποιήσεων («ΔΕΑΑ»).

7

(8)  Απόφαση αριθ. 232 της 5ης Απριλίου 2013 της ΔΕΑΑ (ΦΕΚ Β 803/5.4.2013).

8

(9)  Έγγραφο που υποβλήθηκε από την Ελλάδα στις 27 Μαρτίου 2017, σ. 1.

9

(10)  Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1370/2007 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2007, για τις δημόσιες επιβατικές σιδηροδρομικές και οδικές μεταφορές και την κατάργηση των κανονισμών του Συμβουλίου (ΕΟΚ) αριθ. 1191/69 και (ΕΟΚ) αριθ. 1107/70 (ΕΕ L 315 της 3.12.2007, σ. 1).

10

(*1)  Εμπιστευτικές πληροφορίες.

*1

(11)  
  ΕΕ C 249 της 31.7.2014, σ. 1.

11

(12)  Νόμος 674/1970, βασιλικό διάταγμα 404/1972, νομοθετικό διάταγμα 1300/1972 και νόμος 2671/1998 (ΦΕΚ Α 289/28.12.1998).

12

(13)  Έγγραφο που υποβλήθηκε από την Ελλάδα στις 27 Μαρτίου 2017, σ. 1.

13

(14)  Συνεκδικασθείσες υποθέσεις 106/87 έως 120/87 Αστερίς και λοιποί κατά Ελλάδας και ΕΟΚ Συλλογή 1988, ECLI:EU:C:1988:457, σκέψεις 24-25.

14

Αστερίς και λοιποί κατά Ελλάδας και ΕΟΚ

(15)  Απόφαση 1999/268/ΕΚ της Επιτροπής, της 20ής Ιανουαρίου 1999, σχετικά με την απόκτηση εκτάσεων σύμφωνα με το νόμο περί αντιστάθμισης (ΕΕ L 107 της 24.4.1999, σ. 21.

15

(16)  Υπόθεση C-303/88, Ιταλία κατά Επιτροπής, Συλλογή 1991 ECLI:EU:C:1991:136.

16

Ιταλία κατά Επιτροπής

(17)  Υπόθεση T-157/01 Danske Busvognmaend κατά Επιτροπής Συλλογή 2004 ECLI:EU:T:2004:76.

17

Danske Busvognmaend κατά Επιτροπής

(18)  Οι ΣΕΚ ήταν νομικό πρόσωπο του δημόσιου τομέα το οποίο συστάθηκε το 1920 και εκμεταλλευόταν το μεγαλύτερο τμήμα των ελληνικών σιδηροδρομικών γραμμών έως τις 31 Δεκεμβρίου 1970, οπότε όλοι οι σιδηρόδρομοι στην Ελλάδα, εξαιρουμένων των ιδιωτικών βιομηχανικών γραμμών και των ελληνικών ηλεκτρικών σιδηροδρόμων (Ε.Η.Σ.), μεταβιβάστηκαν στον νεοσυσταθέντα κρατικό Οργανισμό Σιδηροδρόμων Ελλάδας, δηλαδή στον ΟΣΕ.

18

Οργανισμό Σιδηροδρόμων Ελλάδας

(19)  ΦΕΚ Α 188/4.1.2010.

19

(20)  Έγγραφο που υποβλήθηκε από την Ελλάδα στις 27 Μαρτίου 2017, σ. 2.

20

(21)  ΦΕΚ Α 212/17.12.2010.

21

(22)  Οδηγία 2014/106/ΕΕ της Επιτροπής, της 5ης Δεκεμβρίου 2014, για την τροποποίηση των παραρτημάτων V και VI της οδηγίας 2008/57/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τη διαλειτουργικότητα του κοινοτικού σιδηροδρομικού συστήματος (ΕΕ L 355 της 12.12.2014, σ. 42).

22

(23)  Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων ή ΡΑΣ.

23

(24)  Απόφαση της Επιτροπής 88/167/ΕΟΚ, της 7ης Οκτωβρίου 1987, που αφορά τον νόμο αριθ. 1386/1983 βάσει του οποίου η ελληνική κυβέρνηση χορηγεί ενισχύσεις στην ελληνική βιομηχανία (ΕΕ L 76 της 22.3.1988, σ. 18).

24

(25)  Απόφαση της Επιτροπής για την κρατική ενίσχυση ΝΝ 11/91, μη δημοσιευθείσα.

25

(26)  Απόφαση 91/136/ΕΟΚ του Συμβουλίου, της 4ης Μαρτίου 1991, για τη χορήγηση κοινοτικού δανείου στην Ελληνική Δημοκρατία (ΕΕ L 66 της 13.3.1991, σ. 22).

26

(27)  Κανονισμός (ΕΕ) 2015/1589 του Συμβουλίου, της 13ης Ιουλίου 2015, περί λεπτομερών κανόνων για την εφαρμογή του άρθρου 108 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ L 248 της 24.9.2015, σ. 9).

27

(28)  Απόφαση του Δικαστηρίου της 16ης Μαΐου 2002, Γαλλία κατά Επιτροπής (
  «Stardust Marine»
  ), C-482/99, ECLI:EU:C:2002:294.

28

Γαλλία κατά Επιτροπής

«Stardust Marine»

(29)  Stardust Marine, σκέψη 51 και εξής.

29

(30)  Οδηγία 2006/111/ΕΚ της Επιτροπής, της 16ης Νοεμβρίου 2006, για τη διαφάνεια των χρηματοοικονομικών σχέσεων μεταξύ των κρατών μελών και των δημοσίων επιχειρήσεων καθώς και για τη χρηματοοικονομική διαφάνεια εντός ορισμένων επιχειρήσεων (ΕΕ L 318 της 17.11.2006, σ. 17).

30

(31)  Stardust Marine, σκέψη 51 και εξής.

31

(32)  Απόφαση του Δικαστηρίου της 11ης Ιουλίου 1996, Syndicat français de l'Express international (SFEI) και λοιποί κατά La Poste και λοιπών, C-39/94, ECLI:EU:C:1996:285, σκέψη 60· απόφαση του Δικαστηρίου της 29ης Απριλίου 1999, Βασίλειο της Ισπανίας κατά Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, C-342/96, ECLI:EU:C:1999:210, σκέψη 41· απόφαση του Δικαστηρίου της 16ης Μαΐου 2002, Γαλλία κατά Επιτροπής («Stardust Marine»), C-482/99, ECLI:EU:C:2002:294, σκέψη 69.

32

(33)  Απόφαση του Δικαστηρίου της 2ας Ιουλίου 1974, Ιταλική Δημοκρατία κατά Επιτροπής των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων, C-173/73, ECLI:EU:C:1974:71, σκέψη 13.

33

(34)  Απόφαση του Δικαστηρίου της 24ης Ιουλίου 2003, Altmark Trans, C-280/00, ECLI:EU:C:2003:415, σκέψεις 87 έως 95.

34

Altmark Trans

(35)  Απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 15ης Ιουνίου 2000, Alzetta και λοιποί κατά Επιτροπής, T-298/97, ECLI:EU:T:2000:151, σκέψεις 141 έως 147.

35

Alzetta και λοιποί κατά Επιτροπής,

(36)  Βλέπε, ειδικότερα, απόφαση του Δικαστηρίου της 17ης Σεπτεμβρίου 1980, Philip Morris κατά Επιτροπής, C-730/79· ECLI:EU:C:1980:209, σκέψη 11· απόφαση του Δικαστηρίου της 22ας Νοεμβρίου 2001, Ferring, C-53/00, ECLI:EU:C:2001:627, σκέψη 21· απόφαση του Δικαστηρίου της 29ης Απριλίου 2004, Ιταλία κατά Επιτροπής, C-372/97, ECLI:EU:C:2004:234, σκέψη 44·

36

Philip Morris κατά Επιτροπής

Ferring

Ιταλία κατά Επιτροπής

(37)  Απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 30ής Απριλίου 1998, Het Vlaamse Gewest v Commission, T-214/95, ECLI:EU:T:1998:77.

37

Het Vlaamse Gewest v Commission,

(38)  
  Οδηγία 2001/12/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Φεβρουαρίου 2001, για τροποποίηση της οδηγίας 91/440/ΕΟΚ του Συμβουλίου για την ανάπτυξη των κοινοτικών σιδηροδρόμων (ΕΕ L 75 της 15.3.2001, σ. 1), οδηγία 2001/13/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Φεβρουαρίου 2001, για τροποποίηση της οδηγίας 95/18/ΕΚ του Συμβουλίου σχετικά με την παροχή αδειών σε σιδηροδρομικές επιχειρήσεις (ΕΕ L 75 της 15.3.2001, σ. 26), οδηγία 2001/14/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Φεβρουαρίου 2001, σχετικά με την κατανομή της χωρητικότητας των σιδηροδρομικών υποδομών και τις χρεώσεις για τη χρήση σιδηροδρομικής υποδομής καθώς και με την πιστοποίηση ασφαλείας (ΕΕ L 75 της 15.3.2001, σ. 29).

38

Οδηγία 2001/12/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Φεβρουαρίου 2001, για τροποποίηση της οδηγίας 91/440/ΕΟΚ του Συμβουλίου για την ανάπτυξη των κοινοτικών σιδηροδρόμων

οδηγία 2001/13/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Φεβρουαρίου 2001, για τροποποίηση της οδηγίας 95/18/ΕΚ του Συμβουλίου σχετικά με την παροχή αδειών σε σιδηροδρομικές επιχειρήσεις

οδηγία 2001/14/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 26ης Φεβρουαρίου 2001, σχετικά με την κατανομή της χωρητικότητας των σιδηροδρομικών υποδομών και τις χρεώσεις για τη χρήση σιδηροδρομικής υποδομής καθώς και με την πιστοποίηση ασφαλείας

(39)  
  Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 881/2004 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004 σχετικά με τη σύσταση Ευρωπαϊκού Οργανισμού Σιδηροδρόμων (Κανονισμός για τον Οργανισμό) (ΕΕ L 164 της 30.4.2004, σ. 1), οδηγία 2004/49/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004, για την ασφάλεια των κοινοτικών σιδηροδρόμων, η οποία τροποποιεί την οδηγία 95/18/ΕΚ του Συμβουλίου σχετικά με τις άδειες σε σιδηροδρομικές επιχειρήσεις και την οδηγία 2001/14/ΕΚ σχετικά με την κατανομή της χωρητικότητας των σιδηροδρομικών υποδομών και τις χρεώσεις για τη χρήση σιδηροδρομικής υποδομής καθώς και με την πιστοποίηση ασφαλείας (ΕΕ L 164 της 30.4.2004, σ. 44), οδηγία 2004/50/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004, για την τροποποίηση της οδηγίας 96/48/ΕΚ του Συμβουλίου σχετικά με τη διαλειτουργικότητα του διευρωπαϊκού σιδηροδρομικού συστήματος μεγάλης ταχύτητας και της οδηγίας 2001/16/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τη διαλειτουργικότητα του διευρωπαϊκού συμβατικού σιδηροδρομικού συστήματος (ΕΕ L 164 της 30.4.2004, σ. 114) και οδηγία 2004/51/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004, για την τροποποίηση της οδηγίας 91/440/ΕΟΚ του Συμβουλίου για την ανάπτυξη των κοινοτικών σιδηροδρόμων (ΕΕ L 164 της 30.4.2004, σ. 164).

39

Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 881/2004 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004 σχετικά με τη σύσταση Ευρωπαϊκού Οργανισμού Σιδηροδρόμων (Κανονισμός για τον Οργανισμό)

οδηγία 2004/49/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004, για την ασφάλεια των κοινοτικών σιδηροδρόμων, η οποία τροποποιεί την οδηγία 95/18/ΕΚ του Συμβουλίου σχετικά με τις άδειες σε σιδηροδρομικές επιχειρήσεις και την οδηγία 2001/14/ΕΚ σχετικά με την κατανομή της χωρητικότητας των σιδηροδρομικών υποδομών και τις χρεώσεις για τη χρήση σιδηροδρομικής υποδομής καθώς και με την πιστοποίηση ασφαλείας

οδηγία 2004/50/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004, για την τροποποίηση της οδηγίας 96/48/ΕΚ του Συμβουλίου σχετικά με τη διαλειτουργικότητα του διευρωπαϊκού σιδηροδρομικού συστήματος μεγάλης ταχύτητας και της οδηγίας 2001/16/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου σχετικά με τη διαλειτουργικότητα του διευρωπαϊκού συμβατικού σιδηροδρομικού συστήματος

οδηγία 2004/51/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 29ης Απριλίου 2004, για την τροποποίηση της οδηγίας 91/440/ΕΟΚ του Συμβουλίου για την ανάπτυξη των κοινοτικών σιδηροδρόμων

(40)  Τρίτη δέσμη εγκρίθηκε το 2007, στην οποία περιλαμβάνονταν ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1370/2007 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2007, για τις δημόσιες επιβατικές σιδηροδρομικές και οδικές μεταφορές και την κατάργηση των κανονισμών του Συμβουλίου (ΕΟΚ) αριθ. 1191/69 και (ΕΟΚ) αριθ. 1107/70 (ΕΕ L 315 της 3.12.2007, σ. 1), ο κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1371/2007 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2007, σχετικά με τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των επιβατών σιδηροδρομικών γραμμών (ΕΕ L 315 της 3.12.2007, σ. 14), η οδηγία 2007/58/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2007, για τροποποίηση της οδηγίας 91/440/ΕΟΚ του Συμβουλίου για την ανάπτυξη των κοινοτικών σιδηροδρόμων και της οδηγίας 2001/14/ΕΚ σχετικά με την κατανομή της χωρητικότητας των σιδηροδρομικών υποδομών και τις χρεώσεις για τη χρήση σιδηροδρομικής υποδομής (ΕΕ L 315 της 3.12.2007, σ. 44) και η οδηγία 2007/59/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2007, σχετικά με την πιστοποίηση του προσωπικού οδήγησης μηχανών έλξης και συρμών στο σιδηροδρομικό σύστημα της Κοινότητας (ΕΕ L 315 της 3.12.2007, σ. 51).

40

κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1370/2007 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2007, για τις δημόσιες επιβατικές σιδηροδρομικές και οδικές μεταφορές και την κατάργηση των κανονισμών του Συμβουλίου (ΕΟΚ) αριθ. 1191/69 και (ΕΟΚ) αριθ. 1107/70

κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1371/2007 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2007, σχετικά με τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις των επιβατών σιδηροδρομικών γραμμών

οδηγία 2007/58/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2007, για τροποποίηση της οδηγίας 91/440/ΕΟΚ του Συμβουλίου για την ανάπτυξη των κοινοτικών σιδηροδρόμων και της οδηγίας 2001/14/ΕΚ σχετικά με την κατανομή της χωρητικότητας των σιδηροδρομικών υποδομών και τις χρεώσεις για τη χρήση σιδηροδρομικής υποδομής

οδηγία 2007/59/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 23ης Οκτωβρίου 2007, σχετικά με την πιστοποίηση του προσωπικού οδήγησης μηχανών έλξης και συρμών στο σιδηροδρομικό σύστημα της Κοινότητας

(41)  Απόφαση του Δικαστηρίου της 24ης Ιουλίου 2003, Altmark Trans and Regierungspräsidium Magdenburg, C-280/00, ECLI:EU:C:2003:415, σκέψεις 77-81.

41

Altmark Trans and Regierungspräsidium Magdenburg

(42)  Βλέπε, για παράδειγμα, απόφαση του Δικαστηρίου της 21ης Μαρτίου 1990, Βέλγιο κατά Επιτροπής («Tubemeuse»), C-142/87, ECLI:EU: C:1990:125, σκέψη 29· απόφαση του Δικαστηρίου της 21ης Μαρτίου 1991, Ιταλία κατά Επιτροπής («Alfa Romeo»), C-305/89, ECLI:EU: C:1991:142, σκέψεις 18 και 19· απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 30ής Απριλίου 1998, Cityflyer Express κατά Επιτροπής, T-16/96, ECLI:EU: T:1998:78, σκέψη 51· απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 21ης Ιανουαρίου 1999, Neue Maxhütte Stahlwerke και Lech-Stahlwerke κατά Επιτροπής, συνεκδικασθείσες υποθέσεις T-129/95, T-2/96 και T-97/96, ECLI:EU:T:1999:7, σκέψη 104· απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 6ης Μαρτίου 2003, Westdeutsche Landesbank Girozentrale και Land Nordrhein-Westfalen κατά Επιτροπής, συνεκδικασθείσες υποθέσεις T-228/99 και T-233/99, ECLI:EU: T:2003:57.

42

(43)  Απόφαση του Δικαστηρίου της 5ης Ιουνίου 2012, Επιτροπή κατά EDF, C-124/10 P, ECLI:EU:C:2012:318, σκέψεις 79, 80 και 81· απόφαση του Δικαστηρίου της 10ης Ιουλίου 1986, Βέλγιο κατά Επιτροπής, 234/84, ECLI:EU:C:1986:302, σκέψη 14· απόφαση του Δικαστηρίου της 10ης Ιουλίου 1986, Βέλγιο κατά Επιτροπής, 40/85, ECLI:EU:C:1986:305, σκέψη 13· απόφαση του Δικαστηρίου της 14ης Σεπτεμβρίου 1994, Ισπανία κατά Επιτροπής, συνεκδικασθείσες υποθέσεις C-278/92 έως C-280/92, ECLI:EU:C:1994:325, σκέψη 22· απόφαση του Δικαστηρίου της 28ης Ιανουαρίου 2003, Γερμανία κατά Επιτροπής, C-334/99, ECLI:EU:C:2003:55, σκέψη 134· απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 6ης Μαρτίου 2003, Westdeutsche Landesbank Girozentrale και Land Nordrhein-Westfalen κατά Επιτροπής, συνεκδικασθείσες υποθέσεις T-228/99 και T-233/99, ECLI:EU:T:2003:57· απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 24ης Σεπτεμβρίου 2008, Kahla Thüringen Porzellan κατά Επιτροπής, T-20/03, ECLI:EU:T:2008:395· απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 17ης Οκτωβρίου 2002, Linde κατά Επιτροπής, T-98/00, ECLI:EU:T:2002:248.

43

(44)  Απόφαση του Δικαστηρίου της 5ης Ιουνίου 2012, Επιτροπή κατά EDF, C-124/10 P, ECLI:EU:C:2012:318, σκέψεις 83, 84 και 85 και 105· απόφαση του Δικαστηρίου της 16ης Μαΐου 2002, Γαλλία κατά Επιτροπής (Stardust), C-482/99, ECLI:EU:C:2002:294, σκέψεις 71 και 72· απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 30ής Απριλίου 1998, Cityflyer Express κατά Επιτροπής, T-16/96, ECLI:EU:T:1998:78, σκέψη 76.

44

(45)  Απόφαση του Δικαστηρίου της 5ης Ιουνίου 2012, Επιτροπή κατά EDF, C-124/10 P, ECLI:EU:C:2012:318, σκέψεις 82, 85 και 105.

45

(46)  Απόφαση του Δικαστηρίου της 5ης Ιουνίου 2012, Επιτροπή κατά EDF, C-124/10 P, ECLI:EU:C:2012:318, σκέψη 85.

46

(47)  Βλέπε απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 29ης Μαρτίου 2007, Scott κατά Επιτροπής, T-366/00, ECLI:EU:T:2007:99, σκέψη 134 και απόφαση του Δικαστηρίου της 16ης Δεκεμβρίου 2010, Seydaland Vereinigte Agrarbetriebe, C-239/09, ECLI:EU:C:2010:778, σκέψη 39.

47

(48)  Βλέπε απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 16ης Σεπτεμβρίου 2004, Valmont Nederland BV κατά Επιτροπής, T-274/01, ECLI:EU:T:2004:266, σκέψη 71.

48

(49)  Το ΕΠΑ δεν βασίζεται στα λογιστικά έσοδα συγκεκριμένου έτους, αλλά λαμβάνει υπόψη τις μελλοντικές ταμειακές ροές που αναμένει να λάβει ο επενδυτής καθ' όλη τη διάρκεια ζωής της επένδυσης. Ορίζεται ως το προεξοφλητικό επιτόκιο για το οποίο η ΚΠΑ ενός συνόλου ταμειακών ροών ισούται με το μηδέν.

49

(50)  Η ΚΠΑ ενός σχεδίου είναι η διαφορά μεταξύ των θετικών και αρνητικών ταμειακών ορών κατά τη διάρκεια ζωής της επένδυσης, προεξοφλημένων με κατάλληλη απόδοση (χρησιμοποιώντας το κόστος κεφαλαίου).

50

(51)  Βλέπε αιτιολογική σκέψη 14.

51

(52)  Βλέπε αιτιολογική σκέψη 15.

52

(53)  Βλέπε απόφαση του Δικαστηρίου της 3ης Απριλίου 2014, ING Groep NV, C-224/12 P, ECLI:EU:C:2014:213, σκέψεις 29 έως 37.

53

(54)  Βλέπε, στο ίδιο πνεύμα, απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 12ης Δεκεμβρίου 2000, Alitalia κατά Επιτροπής, T-296/97, ECLI:EU:T:2000:289, ή απόφαση του Δικαστηρίου της 24ης Ιανουαρίου 2013, Frucona κατά Επιτροπής, C-73/11 P, ECLI:EU:C:2013:32, σκέψεις 79 και 80.

54

(55)  Βλέπε αιτιολογική σκέψη 119.

55

(56)  Απόφαση του Δικαστηρίου της 11ης Ιουλίου 1996, SFEI και λοιποί, C-39/94, ECLI:EU:C:1996:285, σκέψη 60· απόφαση του Δικαστηρίου της 29ης Απριλίου 1999, Ισπανία κατά Επιτροπής, C-342/96, ECLI:EU:C:1999:210, σκέψη 41.

56

(57)  Απόφαση του Δικαστηρίου της 15ης Μαρτίου 1994, Banco Exterior de España, C-387/92, ECLI:EU:C:1994:100, σκέψη 13· απόφαση του Δικαστηρίου της 19ης Σεπτεμβρίου 2000, Γερμανία κατά Επιτροπής, C-156/98, ECLI:EU:C:2000:467, σκέψη 25· απόφαση του Δικαστηρίου της 19ης Μαΐου 1999, Ιταλία κατά Επιτροπής, C-6/97, ECLI:EU:C:1999:251, σκέψη 15· απόφαση του Δικαστηρίου της 3ης Μαρτίου 2005, Heiser, C-172/03, ECLI:EU:C:2005:130, σκέψη 36.

57

(58)  Απόφαση του Δικαστηρίου της 2ας Ιουλίου 1974, Ιταλία κατά Επιτροπής, 173/73, ECLI:EU:C:1974:71, σκέψη 13.

58

(59)  Απόφαση (ΕΕ) 2012/540/ΕΕ της Επιτροπής, της 20ής Δεκεμβρίου 2011, σχετικά με την κρατική ενίσχυση C 25/08 (πρώην NN 23/08) – Μεταρρύθμιση του τρόπου χρηματοδότησης των συντάξεων των δημοσίων υπαλλήλων που έχουν υπαχθεί στην France Télécom (ΕΕ L 279 της 12.10.2012, σ. 1)· επιβεβαιώθηκε από την απόφαση του Δικαστηρίου, της 26ης Οκτωβρίου 2016, στην υπόθεση C-211/15 P, Orange (France Télécom) κατά Επιτροπής, ECLI:EU:C:2016:798 και την απόφαση του Δικαστηρίου, της 22ας Οκτωβρίου 2014 στην υπόθεση C-620/13 P BT plc κατά Επιτροπής, ECLI:EU:C:2014:2309.

59

(60)  Απόφαση του Δικαστηρίου της 11ης Ιουλίου 1996, SFEI και λοιποί, C-39/94, ECLI:EU:C:1996:285, σκέψη 60· απόφαση του Δικαστηρίου της 29ης Απριλίου 1999, Ισπανία κατά Επιτροπής, C-342/96, ECLI:EU:C:1999:210, σκέψη 41.

60

(61)  Ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με την έννοια της κρατικής ενίσχυσης όπως αναφέρεται στο άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2016/C 262/01), σημείο 74· απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 28ης Φεβρουαρίου 2012, Land Burgenland και Αυστρία κατά Επιτροπής, συνεκδικασθείσες υποθέσεις T-268/08 και T-281/08, ECLI:EU:T:2012:90· υπόθεση Τ-274/01, Valmont κατά Επιτροπής, ECLI:EU:Τ:2004:266, σκέψη 45· υπόθεση C-290/07 P Επιτροπή κατά Scott, ECLI:EU:C:2010:480, σκέψη 68· συνεκδικασθείσες υποθέσεις T-228/99 και T-233/99 Westdeutsche Landesbank Girozentrale κατά Επιτροπής, ECLI:EU:T:2003:57, σκέψη 246 και η εκεί αναφερόμενη νομολογία. Απόφαση του Δικαστηρίου της 5ης Ιουνίου 2012, Επιτροπή κατά EDF, C-124/10 P, ECLI:EU:C:2012:318, σκέψεις 83, 84 και 85 και 105· απόφαση του Δικαστηρίου της 16ης Μαΐου 2002, Γαλλία κατά Επιτροπής (Stardust), C-482/99, ECLI:EU:C:2002:294, σκέψεις 71 και 72· απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 30ής Απριλίου 1998, Cityflyer Express κατά Επιτροπής, T-16/96, ECLI:EU:T:1998:78, σκέψη 76.

61

(62)  Βλέπε απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 12ης Ιουνίου 2014, Sarc κατά Επιτροπής, T-488/11, ECLI:EU:T:2014:497, σκέψη 98.

62

(63)  Ανακοίνωση της Επιτροπής σχετικά με την έννοια της κρατικής ενίσχυσης όπως αναφέρεται στο άρθρο 107 παράγραφος 1 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης (2016/C 262/01), σημείο 97.

63

(64)  Βλέπε απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 6ης Μαρτίου 2003, Westdeutsche Landesbank Girozentrale και Land Nordrhein-Westfalen κατά Επιτροπής, συνεκδικασθείσες υποθέσεις T-228/99 και T-233/99, ECLI:EU:T:2003:57, σκέψη 251.

64

(65)  Βλέπε Τράπεζα της Ελλάδας, Εξελίξεις και προοπτικές στην αγορά ακινήτων, ετήσια έκθεση 2010 (Απρίλιος 2011) http://www.bankofgreece.gr/BoGDocuments/%CE%88%CE%BA%CE%B8%CE%B5%CF%83%CE%B7_%CE%94%CE%B9%CE%BF%CE%B9%CE%BA%CE%B7%CF%84%CE%AE_2010(%CE%9A%CE%B5%CF%86V_%20%CE%95%CE%BD%CF%8C%CF%84%CE%B7%CF%84%CE%B1%202).pdf

65

(66)  Απόφαση του Γενικού Δικαστηρίου της 14ης Ιανουαρίου 2004, Fleuren Compost κατά Επιτροπής, T-109/01, ECLI:EU:T:2004:4.

66

Fleuren Compost κατά Επιτροπής

(67)  SA.34044 (2011/N)*EL*Παράταση του ελληνικού προσωρινού καθεστώτος εγγυήσεων δανείων (ΕΕ C 29 της 2.2.2012, σ. 4).

67

(68)  Απόφαση της Επιτροπής της 5ης Φεβρουαρίου 2013 στην υπόθεση SΑ.34986 (2012/ΝΝ) — Ελλάδα — Στήριξη ρευστότητας στον τομέα της ενέργειας — ΔΕΠΑ, μη δημοσιευθείσα ακόμη στην Επίσημη Εφημερίδα — παραταθείσα στην υπόθεση SA. 36871 (2013/NN), παράταση της στήριξης ρευστότητας υπέρ της ΔΕΠΑ (ΕΕ C 348 της 3.10.2014, σ. 1), και απόφασης της Επιτροπής της 31ης Ιουλίου 2014 στην υπόθεση SA.36323 — Ελλάδα — Στήριξη ρευστότητας υπέρ της ΔΕΗ (2013/NN) (ΕΕ C 348 της 3.10.2014, σ. 7).

68

(69)  Απόφαση της Επιτροπής της 19ης Δεκεμβρίου 2016 στην υπόθεση κρατικής ενίσχυσης SA.46955 (2016/N) — Ελλάδα — Παράταση του καθεστώτος κρατικών εγγυήσεων (άρθρο 2 του Νόμου 3723/2008), μη δημοσιευθείσα ακόμη στην Επίσημη Εφημερίδα.

69

(70)  http://www.consilium.europa.eu/el/press/press-releases/2016/05/25-eurogroup-statement-greece/

70

(71)  Απόφαση της Επιτροπής στην υπόθεση κρατικής ενίσχυσης SA.32543 (2011/N) — Μέτρα υπέρ του ομίλου ΟΣΕ (μη δημοσιευθείσα ακόμη στην Επίσημη Εφημερίδα).

71

(72)  http://www.consilium.europa.eu/el/meetings/eurogroup/2017/03/20/

72

---