# Publicatieblad C 15/2011

| | ISSN 1725-2474
  doi:10.3000/17252474.C_2011.015.nld |
| --- | --- |
| Publicatieblad
  van de Europese Unie | C 15 |
| | |
| Uitgave in de Nederlandse taal | Mededelingen en bekendmakingen | 54e jaargang18 januari 2011 |

ISSN 1725-2474

doi:10.3000/17252474.C_2011.015.nld

Publicatieblad

van de Europese Unie

C 15

Uitgave in de Nederlandse taal

Mededelingen en bekendmakingen

54e jaargang18 januari 2011

---

| Nummer | Inhoud | Bladzijde |
| --- | --- | --- |
| | I   Resoluties, aanbevelingen en adviezen |
| | RESOLUTIES |
| | Comité van de Regio's |
| | 86e plenaire zitting op 5 en 6 oktober 2010 |
| 2011/C 015/01 | Resolutie over De klimaattop van Cancun. De bijdrage van het CVDR aan de UNFCCC COP 16, 29 november – 10 december 2010 | 1 |
| | ADVIEZEN |
| | Comité van de Regio's |
| | 86e plenaire zitting op 5 en 6 oktober 2010 |
| 2011/C 015/02 | Verkennend advies van het Comité van de Regio's over De rol van lokale en regionale overheden in het toekomstige milieubeleid | 4 |
| 2011/C 015/03 | Advies van het Comité van de Regio's over De bijdrage van het cohesiebeleid aan de Europa 2020-strategie | 10 |
| 2011/C 015/04 | Advies van het Comité van de Regio's over Het BBP en verder — meting van de vooruitgang | 17 |
| 2011/C 015/05 | Advies van het Comité van de Regio's over De mobilisering van particuliere en openbare investeringen voor herstel en structurele verandering op lange termijn: de ontwikkeling van publiek-private partnerschappen | 23 |
| 2011/C 015/06 | Advies van het Comité van de Regio's over Een strategie voor de geografische regio Noordzee/Het Kanaal | 26 |
| 2011/C 015/07 | Advies van het Comité van de Regio's over De digitale agenda voor Europa | 34 |
| 2011/C 015/08 | Advies van het Comité van de Regio's over De bestrijding van thuisloosheid | 41 |
| 2011/C 015/09 | Advies van het Comité van de Regio's over De tenuitvoerlegging van het Europese nabuurschapsbeleid en in het bijzonder het nieuwe oostelijke partnerschapsinitiatief: modernisering, hervormingen en bestuurscapaciteit van de lokale en regionale overheden in de Republiek Moldavië | 46 |
| 2011/C 015/10 | Advies van het Comité van de Regio's over Lokaal en regionaal bestuur in Georgië en de ontwikkeling van de samenwerking tussen Georgië en de EU | 51 |

Nummer

Inhoud

Bladzijde

I   Resoluties, aanbevelingen en adviezen

RESOLUTIES

Comité van de Regio's

86e plenaire zitting op 5 en 6 oktober 2010

2011/C 015/01

Resolutie over De klimaattop van Cancun. De bijdrage van het CVDR aan de UNFCCC COP 16, 29 november – 10 december 2010

1

ADVIEZEN

Comité van de Regio's

86e plenaire zitting op 5 en 6 oktober 2010

2011/C 015/02

Verkennend advies van het Comité van de Regio's over De rol van lokale en regionale overheden in het toekomstige milieubeleid

4

2011/C 015/03

Advies van het Comité van de Regio's over De bijdrage van het cohesiebeleid aan de Europa 2020-strategie

10

2011/C 015/04

Advies van het Comité van de Regio's over Het BBP en verder — meting van de vooruitgang

17

2011/C 015/05

Advies van het Comité van de Regio's over De mobilisering van particuliere en openbare investeringen voor herstel en structurele verandering op lange termijn: de ontwikkeling van publiek-private partnerschappen

23

2011/C 015/06

Advies van het Comité van de Regio's over Een strategie voor de geografische regio Noordzee/Het Kanaal

26

2011/C 015/07

Advies van het Comité van de Regio's over De digitale agenda voor Europa

34

2011/C 015/08

Advies van het Comité van de Regio's over De bestrijding van thuisloosheid

41

2011/C 015/09

Advies van het Comité van de Regio's over De tenuitvoerlegging van het Europese nabuurschapsbeleid en in het bijzonder het nieuwe oostelijke partnerschapsinitiatief: modernisering, hervormingen en bestuurscapaciteit van de lokale en regionale overheden in de Republiek Moldavië

46

2011/C 015/10

Advies van het Comité van de Regio's over Lokaal en regionaal bestuur in Georgië en de ontwikkeling van de samenwerking tussen Georgië en de EU

51

| NL | |
| --- | --- |

NL

---

I Resoluties, aanbevelingen en adviezen

RESOLUTIES

Comité van de Regio's

86e plenaire zitting op 5 en 6 oktober 2010

| 18.1.2011 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 15/1 |
| --- | --- | --- | --- |

18.1.2011

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 15/1

---

Resolutie over „De klimaattop van Cancun. De bijdrage van het CVDR aan de UNFCCC COP 16, 29 november – 10 december 2010”

2011/C 15/01

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

De EU dient dringend verdere vooruitgang te boeken met het beleid tegen de wereldwijde klimaatverandering

| 1. | Wijst erop dat de toezeggingen die het heeft gedaan in de tijdens zijn zitting van juni 2009 goedgekeurde resolutie over de klimaattop van Kopenhagen onverminderd van kracht blijven; |
| --- | --- |

1.

Wijst erop dat de toezeggingen die het heeft gedaan in de tijdens zijn zitting van juni 2009 goedgekeurde resolutie over de klimaattop van Kopenhagen onverminderd van kracht blijven;

| 2. | Verklaart eens te meer een groot voorstander te zijn van een internationale overeenkomst inzake klimaatverandering die ervoor moet zorgen dat de aarde in 2012 niet meer dan 2 graden is opgewarmd; |
| --- | --- |

2.

Verklaart eens te meer een groot voorstander te zijn van een internationale overeenkomst inzake klimaatverandering die ervoor moet zorgen dat de aarde in 2012 niet meer dan 2 graden is opgewarmd;

| 3. | Betreurt het dat de uiteindelijke overeenkomst, ondanks de wereldwijde aandacht die klimaatverandering en milieuproblemen kregen in de aanloop naar de top van Kopenhagen, helaas achterbleef bij de hoge verwachtingen van een breed scala aan EU-partijen – waaronder lokale en regionale overheden – die beleidsmatig een cruciale rol spelen bij de bestrijding van de klimaatverandering; |
| --- | --- |

3.

Betreurt het dat de uiteindelijke overeenkomst, ondanks de wereldwijde aandacht die klimaatverandering en milieuproblemen kregen in de aanloop naar de top van Kopenhagen, helaas achterbleef bij de hoge verwachtingen van een breed scala aan EU-partijen – waaronder lokale en regionale overheden – die beleidsmatig een cruciale rol spelen bij de bestrijding van de klimaatverandering;

| 4. | Steunt de inspanningen van de Europese Commissie om te komen tot een internationaal bindende overeenkomst ter vermindering van broeikasgasemissies. In de geest van het Verdrag van Lissabon zou de EU tijdens de UNFCCC COP 16 in Cancún met één duidelijke stem moeten spreken en aldus weer een hoofdrol moeten opeisen bij de internationale onderhandelingen over de verandering van het klimaat; |
| --- | --- |

4.

Steunt de inspanningen van de Europese Commissie om te komen tot een internationaal bindende overeenkomst ter vermindering van broeikasgasemissies. In de geest van het Verdrag van Lissabon zou de EU tijdens de UNFCCC COP 16 in Cancún met één duidelijke stem moeten spreken en aldus weer een hoofdrol moeten opeisen bij de internationale onderhandelingen over de verandering van het klimaat;

| 5. | Erkent dat de klimaatdoelstellingen van de EU alleen haalbaar zijn als emissiereducties eerlijk worden verdeeld over de hele internationale gemeenschap, dus met de nodige inachtneming van de verschillende mogelijkheden en uitgangsposities van landen en regio's, en als er wereldwijde afspraken worden gemaakt over een kordaat optreden dat geschraagd wordt door gemeenschappelijke basisvereisten voor regelmatige bewaking, rapportage en verificatie (MRV); |
| --- | --- |

5.

Erkent dat de klimaatdoelstellingen van de EU alleen haalbaar zijn als emissiereducties eerlijk worden verdeeld over de hele internationale gemeenschap, dus met de nodige inachtneming van de verschillende mogelijkheden en uitgangsposities van landen en regio's, en als er wereldwijde afspraken worden gemaakt over een kordaat optreden dat geschraagd wordt door gemeenschappelijke basisvereisten voor regelmatige bewaking, rapportage en verificatie (MRV);

| 6. | Erkent de noodzaak om binnen de EU meer vooruitgang te boeken met de bestrijding van de klimaatverandering, om het hoge ambitieniveau te handhaven en om goede resultaten die worden behaald bij de uitvoering van het beleid op vooral lokaal en regionaal niveau te onderbouwen en onder de aandacht te brengen. Blijft een internationaal klimaatverdrag achterwege, dan dienen de Raad en de Commissie hun strategie voor het klimaatbeleid van de EU aan te passen en te versterken; |
| --- | --- |

6.

Erkent de noodzaak om binnen de EU meer vooruitgang te boeken met de bestrijding van de klimaatverandering, om het hoge ambitieniveau te handhaven en om goede resultaten die worden behaald bij de uitvoering van het beleid op vooral lokaal en regionaal niveau te onderbouwen en onder de aandacht te brengen. Blijft een internationaal klimaatverdrag achterwege, dan dienen de Raad en de Commissie hun strategie voor het klimaatbeleid van de EU aan te passen en te versterken;

| 7. | Hoopt met name op een overeenkomst over de structuur die nodig is voor onder meer de volgende zaken: aanpassings- en mitigatiemaatregelen, financiën, vermindering van CO2-emissies door ontbossing, vermindering van het internationale lucht- en zeevervoer, opbouw van nieuwe koolstofmarktmechanismen en steun voor de zwaarst getroffen ontwikkelingslanden en de minst ontwikkelde landen; |
| --- | --- |

7.

Hoopt met name op een overeenkomst over de structuur die nodig is voor onder meer de volgende zaken: aanpassings- en mitigatiemaatregelen, financiën, vermindering van CO2-emissies door ontbossing, vermindering van het internationale lucht- en zeevervoer, opbouw van nieuwe koolstofmarktmechanismen en steun voor de zwaarst getroffen ontwikkelingslanden en de minst ontwikkelde landen;

De cruciale rol van lokale en regionale overheden

| 8. | Staat nog altijd resoluut achter de 20-20-20-doelstellingen van de EU en dringt er bij alle subnationale bestuurslagen in de wereld op aan om te investeren in de bestrijding van klimaatverandering, het publiek van de problematiek bewust te maken, politieke steun van het publiek te mobiliseren, bedrijfsinvesteringen aan te zwengelen en financieringsbronnen te vinden, en producenten en consumenten over te halen hun gedrag zo te veranderen dat hulpbronnen efficiënter worden gebruikt en de economie een klimaatvriendelijker gezicht krijgt; |
| --- | --- |

8.

Staat nog altijd resoluut achter de 20-20-20-doelstellingen van de EU en dringt er bij alle subnationale bestuurslagen in de wereld op aan om te investeren in de bestrijding van klimaatverandering, het publiek van de problematiek bewust te maken, politieke steun van het publiek te mobiliseren, bedrijfsinvesteringen aan te zwengelen en financieringsbronnen te vinden, en producenten en consumenten over te halen hun gedrag zo te veranderen dat hulpbronnen efficiënter worden gebruikt en de economie een klimaatvriendelijker gezicht krijgt;

| 9. | Benadrukt dat het „Territoriale Pact van lokale en regionale overheden met betrekking tot de Europa 2020-strategie”, dat het zelf heeft voorgesteld in het leven te roepen, van grote waarde zou kunnen zijn in de strijd tegen de klimaatverandering. Een „efficiënt gebruik van hulpbronnen” in Europa is namelijk alleen mogelijk als de Europese, nationale, regionale en lokale bestuursniveaus met inachtneming van het subsidiariteitsbeginsel nauw samenwerken; |
| --- | --- |

9.

Benadrukt dat het „Territoriale Pact van lokale en regionale overheden met betrekking tot de Europa 2020-strategie”, dat het zelf heeft voorgesteld in het leven te roepen, van grote waarde zou kunnen zijn in de strijd tegen de klimaatverandering. Een „efficiënt gebruik van hulpbronnen” in Europa is namelijk alleen mogelijk als de Europese, nationale, regionale en lokale bestuursniveaus met inachtneming van het subsidiariteitsbeginsel nauw samenwerken;

| 10. | Is bereid om, als aan bepaalde voorwaarden wordt voldaan, de doelstelling tot 30 % op te trekken; |
| --- | --- |

10.

Is bereid om, als aan bepaalde voorwaarden wordt voldaan, de doelstelling tot 30 % op te trekken;

| 11. | Wijst erop dat de Commissie is nagegaan of de broeikasgasemissies met meer dan 20 % kunnen worden teruggebracht; betreurt het dat de Commissie hierdoor tot de conclusie is gekomen dat het voor de EU in de huidige omstandigheden onmogelijk is om de reductiedoelstelling eenzijdig op te trekken tot 30 %. Daarom onthoudt zij zich voorlopig van nieuwe beleidsinitiatieven; |
| --- | --- |

11.

Wijst erop dat de Commissie is nagegaan of de broeikasgasemissies met meer dan 20 % kunnen worden teruggebracht; betreurt het dat de Commissie hierdoor tot de conclusie is gekomen dat het voor de EU in de huidige omstandigheden onmogelijk is om de reductiedoelstelling eenzijdig op te trekken tot 30 %. Daarom onthoudt zij zich voorlopig van nieuwe beleidsinitiatieven;

| 12. | Onderstreept dat diverse Europese steden en regio's een eigen klimaat- en energiestrategie voeren met speciale mitigatiedoelstellingen en het burgemeestersconvenant hebben ondertekend, met behulp waarvan de CO2-uitstoot in 2020 met ten minste 20 % omlaag moet zijn gebracht; |
| --- | --- |

12.

Onderstreept dat diverse Europese steden en regio's een eigen klimaat- en energiestrategie voeren met speciale mitigatiedoelstellingen en het burgemeestersconvenant hebben ondertekend, met behulp waarvan de CO2-uitstoot in 2020 met ten minste 20 % omlaag moet zijn gebracht;

| 13. | Dringt er bij de Raad en de Commissie op aan om het CvdR te betrekken bij de voorbereidingen op de UNFCCC COP 16 in Cancún, zodat de bijdrage van lokale en regionale overheden aan mitigatie- en adaptatiemaatregelen ten volle wordt erkend; |
| --- | --- |

13.

Dringt er bij de Raad en de Commissie op aan om het CvdR te betrekken bij de voorbereidingen op de UNFCCC COP 16 in Cancún, zodat de bijdrage van lokale en regionale overheden aan mitigatie- en adaptatiemaatregelen ten volle wordt erkend;

Integratie van maatregelen tegen klimaatverandering en voor een koolstofarme economie in alle beleidsterreinen

| 14. | Is van mening dat mitigatie en adaptatie tot expliciete doelstellingen moeten worden verheven van alle EU-beleidsterreinen, waaronder landbouw, plattelandsontwikkeling, bestrijding van ontbossing, vervoer, biodiversiteit, water- en afvalbeheer en programma's ter financiering van onder meer cohesie, industrie, landbouw en ontwikkelingssamenwerking; |
| --- | --- |

14.

Is van mening dat mitigatie en adaptatie tot expliciete doelstellingen moeten worden verheven van alle EU-beleidsterreinen, waaronder landbouw, plattelandsontwikkeling, bestrijding van ontbossing, vervoer, biodiversiteit, water- en afvalbeheer en programma's ter financiering van onder meer cohesie, industrie, landbouw en ontwikkelingssamenwerking;

| 15. | Roept de Europese Commissie op een compleet vervoers- en klimaatveranderingspakket samen te stellen. Het opnemen van het lucht- en zeevervoer in de mondiale regeling voor de handel in broeikasgasemissierechten is een grote stap op weg naar minder CO2-emissies; bij dit pakket moet rekening worden gehouden met de bijzondere situatie van eilanden en ultraperifere regio's, die zeer afhankelijk zijn van lucht- en zeevervoer; het is dan ook zaak een evenwicht te zoeken tussen het terugdringen van de CO2-uitstoot en de enorme kosten waarmee de bestrijding van de klimaatverandering in deze regio's gepaard gaat; |
| --- | --- |

15.

Roept de Europese Commissie op een compleet vervoers- en klimaatveranderingspakket samen te stellen. Het opnemen van het lucht- en zeevervoer in de mondiale regeling voor de handel in broeikasgasemissierechten is een grote stap op weg naar minder CO2-emissies; bij dit pakket moet rekening worden gehouden met de bijzondere situatie van eilanden en ultraperifere regio's, die zeer afhankelijk zijn van lucht- en zeevervoer; het is dan ook zaak een evenwicht te zoeken tussen het terugdringen van de CO2-uitstoot en de enorme kosten waarmee de bestrijding van de klimaatverandering in deze regio's gepaard gaat;

| 16. | Gelooft dat de EU, om uit te groeien tot de meest klimaatvriendelijke regio ter wereld, de omschakeling naar een koolstofarme economie met specifieke projecten moet ondersteunen, met als uitgangspunt de strategie EU 2020 voor duurzame groei (de „groene New Deal”); |
| --- | --- |

16.

Gelooft dat de EU, om uit te groeien tot de meest klimaatvriendelijke regio ter wereld, de omschakeling naar een koolstofarme economie met specifieke projecten moet ondersteunen, met als uitgangspunt de strategie EU 2020 voor duurzame groei (de „groene New Deal”);

| 17. | Is van mening dat de EU een doorslaggevende impuls moet geven aan energie-efficiëntie en innovaties ter vermindering van de CO2-uitstoot en er aldus voor moet zorgen dat het Europese bedrijfsleven met innovaties, energie-efficiëntie en de snelle invoering van nieuwe technologie zijn vooraanstaande positie in sleutelsectoren van de groene economie kan consolideren; |
| --- | --- |

17.

Is van mening dat de EU een doorslaggevende impuls moet geven aan energie-efficiëntie en innovaties ter vermindering van de CO2-uitstoot en er aldus voor moet zorgen dat het Europese bedrijfsleven met innovaties, energie-efficiëntie en de snelle invoering van nieuwe technologie zijn vooraanstaande positie in sleutelsectoren van de groene economie kan consolideren;

| 18. | Herinnert eraan dat om de 20-20-20-doelstellingen van de EU voor energiebesparing te halen er massaal geïnvesteerd moet worden in sectoren als de industrie, vervoer en huisvesting, alsook in overheids- en commerciële gebouwen; |
| --- | --- |

18.

Herinnert eraan dat om de 20-20-20-doelstellingen van de EU voor energiebesparing te halen er massaal geïnvesteerd moet worden in sectoren als de industrie, vervoer en huisvesting, alsook in overheids- en commerciële gebouwen;

| 19. | Een CO2-heffing, of een vorm van rechtstreekse heffingen voor emissies, zou van pas kunnen komen om tot een spaarzamer en schoner energiegebruik aan te zetten en om de financiële middelen te genereren die nodig zijn om de voor de bestrijding van de klimaatverandering benodigde veranderingen door te voeren. |
| --- | --- |

19.

Een CO2-heffing, of een vorm van rechtstreekse heffingen voor emissies, zou van pas kunnen komen om tot een spaarzamer en schoner energiegebruik aan te zetten en om de financiële middelen te genereren die nodig zijn om de voor de bestrijding van de klimaatverandering benodigde veranderingen door te voeren.

| 20. | Stelt daarom voor nieuwe instrumenten in het leven te roepen in de vorm van prioritaire bestedingen via de structuurfondsen of als een afzonderlijk energie-investeringsfonds; |
| --- | --- |

20.

Stelt daarom voor nieuwe instrumenten in het leven te roepen in de vorm van prioritaire bestedingen via de structuurfondsen of als een afzonderlijk energie-investeringsfonds;

| 21. | Is ervan overtuigd dat de omschakeling naar een koolstofarme economie op een sociaal aanvaardbare en economisch haalbare wijze dient te gebeuren: naast de „groene” banen die er naar verwachting zullen komen, moeten de bestaande banen – eventueel in aangepaste vorm – worden behouden; |
| --- | --- |

21.

Is ervan overtuigd dat de omschakeling naar een koolstofarme economie op een sociaal aanvaardbare en economisch haalbare wijze dient te gebeuren: naast de „groene” banen die er naar verwachting zullen komen, moeten de bestaande banen – eventueel in aangepaste vorm – worden behouden;

| 22. | Breekt een lans voor strategische samenwerkingsverbanden tussen overheid en bedrijfsleven (bijvoorbeeld allianties tussen kleine en middelgrote bedrijven en lokale en regionale overheden) met het oog op de toepassing en verdere ontwikkeling van koolstofarme technologie en nodigt steden en regio's uit om lokale klimaatactiepacten te sluiten tussen openbare en particuliere partners, met concrete maatregelen om de 20/20/20-doelstellingen te halen. |
| --- | --- |

22.

Breekt een lans voor strategische samenwerkingsverbanden tussen overheid en bedrijfsleven (bijvoorbeeld allianties tussen kleine en middelgrote bedrijven en lokale en regionale overheden) met het oog op de toepassing en verdere ontwikkeling van koolstofarme technologie en nodigt steden en regio's uit om lokale klimaatactiepacten te sluiten tussen openbare en particuliere partners, met concrete maatregelen om de 20/20/20-doelstellingen te halen.

Werken aan internationaal leiderschap van de EU op klimaatgebied: multilevel governance en budgettaire bevoegdheden voor lokale en regionale overheden

| 23. | Benadrukt dat de EU alleen efficiënt kan optreden tegen klimaatverandering als de lokale, regionale, Europese en internationale bestuursniveaus hun inspanningen onderling coördineren; |
| --- | --- |

23.

Benadrukt dat de EU alleen efficiënt kan optreden tegen klimaatverandering als de lokale, regionale, Europese en internationale bestuursniveaus hun inspanningen onderling coördineren;

| 24. | Benadrukt dat het belangrijk is de rol van de lokale en regionale overheden in de strijd tegen de klimaatverandering in overweging te nemen. In dit verband, en in overeenstemming met het subsidiariteitsbeginsel, dient erop gewezen te worden dat met deze beleidsniveaus rekening gehouden moet worden aangezien ze kunnen zorgen voor risicobeperkings- en aanpassingsplannen, alsook voor andere lokale en regionale acties die uiterst belangrijk zijn in de strijd tegen de klimaatverandering; |
| --- | --- |

24.

Benadrukt dat het belangrijk is de rol van de lokale en regionale overheden in de strijd tegen de klimaatverandering in overweging te nemen. In dit verband, en in overeenstemming met het subsidiariteitsbeginsel, dient erop gewezen te worden dat met deze beleidsniveaus rekening gehouden moet worden aangezien ze kunnen zorgen voor risicobeperkings- en aanpassingsplannen, alsook voor andere lokale en regionale acties die uiterst belangrijk zijn in de strijd tegen de klimaatverandering;

| 25. | Wijst erop dat aangezien steden verantwoordelijk zijn voor 75 % van de CO2-uitstoot er voor hen een hoofdrol is weggelegd in de strijd tegen de klimaatverandering. Doordat het in Kopenhagen uiteindelijk niet tot afspraken kwam over bindende doelstellingen voor het verminderen van broeikasgasemissies, rust op lokale en regionale overheden nu de loodzware verantwoordelijkheid om onverwijld beslissende adaptatie- en mitigatiemaatregelen te nemen; Het burgemeestersconvenant is een grote stap in de juiste richting. |
| --- | --- |

25.

Wijst erop dat aangezien steden verantwoordelijk zijn voor 75 % van de CO2-uitstoot er voor hen een hoofdrol is weggelegd in de strijd tegen de klimaatverandering. Doordat het in Kopenhagen uiteindelijk niet tot afspraken kwam over bindende doelstellingen voor het verminderen van broeikasgasemissies, rust op lokale en regionale overheden nu de loodzware verantwoordelijkheid om onverwijld beslissende adaptatie- en mitigatiemaatregelen te nemen; Het burgemeestersconvenant is een grote stap in de juiste richting.

| 26. | Benadrukt dat de visie van de EU op een mogelijke synergie tussen de groene economie en het klimaatbeleid een bron van inspiratie zou kunnen zijn voor de rest van de wereld als het potentieel van lokale en regionale overheden wordt onderkend en uitgebouwd; |
| --- | --- |

26.

Benadrukt dat de visie van de EU op een mogelijke synergie tussen de groene economie en het klimaatbeleid een bron van inspiratie zou kunnen zijn voor de rest van de wereld als het potentieel van lokale en regionale overheden wordt onderkend en uitgebouwd;

| 27. | Onderstreept dat zo'n visie een samenhangende serie innovatieve maatregelen voor het vervoer, de bouw en de opwekking van elektriciteit zou moeten omvatten die staan voor een nieuwe industriële revolutie waarbij individuele huishoudens een rol krijgen in de energieproductie; |
| --- | --- |

27.

Onderstreept dat zo'n visie een samenhangende serie innovatieve maatregelen voor het vervoer, de bouw en de opwekking van elektriciteit zou moeten omvatten die staan voor een nieuwe industriële revolutie waarbij individuele huishoudens een rol krijgen in de energieproductie;

| 28. | Roept de Europese Commissie en de Raad op om weer te zorgen voor een duurzaam en geloofwaardig leiderschap van de EU in de internationale beleidsvorming op het gebied van klimaatverandering door lokale, subnationale, nationale of regionale vaardigheden, capaciteiten en instellingen te ontwikkelen en te versterken. De Europese Commissie zou deze aanpak in haar internationale betrekkingen moeten uitdragen; |
| --- | --- |

28.

Roept de Europese Commissie en de Raad op om weer te zorgen voor een duurzaam en geloofwaardig leiderschap van de EU in de internationale beleidsvorming op het gebied van klimaatverandering door lokale, subnationale, nationale of regionale vaardigheden, capaciteiten en instellingen te ontwikkelen en te versterken. De Europese Commissie zou deze aanpak in haar internationale betrekkingen moeten uitdragen;

| 29. | Gelooft sterk in de capaciteit van de lokale en regionale overheden in Europa om een voorbeeld te vormen voor overheden elders en aldus een bijdrage leveren aan het wereldwijde leiderschap van de EU. Het kijkt er dan ook naar uit om er met behulp van het Memorandum van overeenstemming met de Amerikaanse Conference of Mayors voor te zorgen dat Europese en Amerikaanse gemeenten met hun mitigatie- en adaptatiemaatregelen concrete resultaten boeken; |
| --- | --- |

29.

Gelooft sterk in de capaciteit van de lokale en regionale overheden in Europa om een voorbeeld te vormen voor overheden elders en aldus een bijdrage leveren aan het wereldwijde leiderschap van de EU. Het kijkt er dan ook naar uit om er met behulp van het Memorandum van overeenstemming met de Amerikaanse Conference of Mayors voor te zorgen dat Europese en Amerikaanse gemeenten met hun mitigatie- en adaptatiemaatregelen concrete resultaten boeken;

| 30. | Dringt sterk aan op cursussen voor lokale en regionale overheden over de aanpak van de klimaatverandering op lokaal niveau worden georganiseerd. Daarnaast zijn campagnes nodig om de bevolking bewust te maken van de klimaatverandering; |
| --- | --- |

30.

Dringt sterk aan op cursussen voor lokale en regionale overheden over de aanpak van de klimaatverandering op lokaal niveau worden georganiseerd. Daarnaast zijn campagnes nodig om de bevolking bewust te maken van de klimaatverandering;

| 31. | Wijst op het grote belang dat alle bestuursniveaus maatregelen ter bestrijding van de klimaatverandering in hun begroting opnemen en in dit verband:






  a) | herhaalt het dat lokale en regionale overheden moeten zo snel mogelijk de beschikking moeten krijgen over een adequaat Europees instrumentarium ter ondersteuning van hun maatregelen tegen de klimaatverandering; nationale randvoorwaarden voor financiering moeten worden aangepast en het moet gemakkelijker worden om een lening te krijgen van de Europese Investeringsbank; |
| --- | --- | --- |

31.

Wijst op het grote belang dat alle bestuursniveaus maatregelen ter bestrijding van de klimaatverandering in hun begroting opnemen en in dit verband:

a)

herhaalt het dat lokale en regionale overheden moeten zo snel mogelijk de beschikking moeten krijgen over een adequaat Europees instrumentarium ter ondersteuning van hun maatregelen tegen de klimaatverandering; nationale randvoorwaarden voor financiering moeten worden aangepast en het moet gemakkelijker worden om een lening te krijgen van de Europese Investeringsbank;

| b) | wijst het erop dat door de recente financiële crisis de druk op gemeentelijke begrotingen alleen maar toeneemt; onderstreept het dat adequate subsidies en prikkels om lokale en regionale overheden aan te zetten tot het promoten van energie-efficiëntie en duurzame energie dan ook van pas zouden komen; het is daarnaast zaak het „Intelligente energie voor Europa”-programma te versterken en beter af te stemmen op de veranderende behoeften van lokale en regionale overheden; |
| --- | --- |

b)

wijst het erop dat door de recente financiële crisis de druk op gemeentelijke begrotingen alleen maar toeneemt; onderstreept het dat adequate subsidies en prikkels om lokale en regionale overheden aan te zetten tot het promoten van energie-efficiëntie en duurzame energie dan ook van pas zouden komen; het is daarnaast zaak het „Intelligente energie voor Europa”-programma te versterken en beter af te stemmen op de veranderende behoeften van lokale en regionale overheden;

| c) | beveelt het voor de komende herziening van de EU-begroting aan om van de bestrijding van de klimaatverandering een horizontale prioriteit te maken van de bestaande financieringsregelingen zoals de structuurfondsen, het GLB en de kaderprogramma's voor onderzoek en technologische ontwikkeling; |
| --- | --- |

c)

beveelt het voor de komende herziening van de EU-begroting aan om van de bestrijding van de klimaatverandering een horizontale prioriteit te maken van de bestaande financieringsregelingen zoals de structuurfondsen, het GLB en de kaderprogramma's voor onderzoek en technologische ontwikkeling;

| d) | stelt het voor een substantieel deel van de opbrengsten van de EU ETS door te sluizen naar de regionale en lokale overheden, zodat deze maatregelen ter bescherming van het klimaat en ter aanpassing aan de gevolgen ervan ter plaatse kunnen uitvoeren; de geldstromen die beschikbaar komen dankzij de internationale koolstofmarkt, zouden ook gebruikt moeten worden om projecten in ontwikkelingslanden te ondersteunen; |
| --- | --- |

d)

stelt het voor een substantieel deel van de opbrengsten van de EU ETS door te sluizen naar de regionale en lokale overheden, zodat deze maatregelen ter bescherming van het klimaat en ter aanpassing aan de gevolgen ervan ter plaatse kunnen uitvoeren; de geldstromen die beschikbaar komen dankzij de internationale koolstofmarkt, zouden ook gebruikt moeten worden om projecten in ontwikkelingslanden te ondersteunen;

| e) | herinnert het aan het belang van de structuurfondsen: zij verkleinen verschillen en geven alle regio's de kans om te profiteren van het trio onderzoek, innovatie en slimme investeringen; op die manier corrigeren zij structurele gevallen van inefficiëntie; |
| --- | --- |

e)

herinnert het aan het belang van de structuurfondsen: zij verkleinen verschillen en geven alle regio's de kans om te profiteren van het trio onderzoek, innovatie en slimme investeringen; op die manier corrigeren zij structurele gevallen van inefficiëntie;

Lokale en regionale overheden dringen aan op wereldwijde samenwerking in de strijd tegen klimaatverandering

| 32. | Roept op om de samenwerking tussen de lidstaten van de EU en lokale en regionale overheden in ontwikkelingslanden en opkomende economieën uit te bouwen. In dit verband zouden de lokale en regionale overheden in Europa de reeds met decentrale samenwerking behaalde resultaten als uitgangspunt moeten nemen en deze moeten uitbreiden. Dan kunnen zij samen met subnationale overheden in de ontwikkelingslanden voor bewustwording zorgen, best practices uitwisselen, technologie overdragen en ervoor zorgen dat de in Kopenhagen toegezegde gelden verstandig geïnvesteerd worden; |
| --- | --- |

32.

Roept op om de samenwerking tussen de lidstaten van de EU en lokale en regionale overheden in ontwikkelingslanden en opkomende economieën uit te bouwen. In dit verband zouden de lokale en regionale overheden in Europa de reeds met decentrale samenwerking behaalde resultaten als uitgangspunt moeten nemen en deze moeten uitbreiden. Dan kunnen zij samen met subnationale overheden in de ontwikkelingslanden voor bewustwording zorgen, best practices uitwisselen, technologie overdragen en ervoor zorgen dat de in Kopenhagen toegezegde gelden verstandig geïnvesteerd worden;

| 33. | Is van mening dat de inspanningen in verband met klimaatverandering en biodiversiteitsafname op internationaal en nationaal niveau beter op elkaar afgestemd dienen te worden zodat ze elkaar wederzijds versterken, waardoor optimaal gebruik wordt gemaakt van de voortdurende wereldwijde processen in het kader van de internationale verdragen; |
| --- | --- |

33.

Is van mening dat de inspanningen in verband met klimaatverandering en biodiversiteitsafname op internationaal en nationaal niveau beter op elkaar afgestemd dienen te worden zodat ze elkaar wederzijds versterken, waardoor optimaal gebruik wordt gemaakt van de voortdurende wereldwijde processen in het kader van de internationale verdragen;

| 34. | Roept de EU op om een impuls te geven aan de op ecosystemen gebaseerde financieringsaanpak binnen de UNFCCC, met inbegrip van het VN-programma ter vermindering van de uitstoot ten gevolge van ontbossing en aantasting van bossen (REDD/REDD+). Dit programma zou niet alleen, zoals nu het geval is, voor bossen moeten gelden, maar ook voor andere ecosystemen zoals moeraslanden; |
| --- | --- |

34.

Roept de EU op om een impuls te geven aan de op ecosystemen gebaseerde financieringsaanpak binnen de UNFCCC, met inbegrip van het VN-programma ter vermindering van de uitstoot ten gevolge van ontbossing en aantasting van bossen (REDD/REDD+). Dit programma zou niet alleen, zoals nu het geval is, voor bossen moeten gelden, maar ook voor andere ecosystemen zoals moeraslanden;

| 35. | Herhaalt zijn vaste voornemen om zich in te zetten voor een internationaal bindende overeenkomst. Nationale overheden kunnen alleen hun doelstellingen verwezenlijken als lokale en regionale overheden actief bij een en ander worden betrokken; |
| --- | --- |

35.

Herhaalt zijn vaste voornemen om zich in te zetten voor een internationaal bindende overeenkomst. Nationale overheden kunnen alleen hun doelstellingen verwezenlijken als lokale en regionale overheden actief bij een en ander worden betrokken;

| 36. | Gelast zijn voorzitter om deze resolutie voor te leggen aan de voorzitter van de Europese Raad, het Belgische voorzitterschap van de EU, de Europese Commissie, het Europees Parlement, het Europees Economisch en Sociaal Comité en de UNFCCC. |
| --- | --- |

36.

Gelast zijn voorzitter om deze resolutie voor te leggen aan de voorzitter van de Europese Raad, het Belgische voorzitterschap van de EU, de Europese Commissie, het Europees Parlement, het Europees Economisch en Sociaal Comité en de UNFCCC.

Brussel, 6 oktober 2010

De voorzitster van het Comité van de Regio's

Mercedes BRESSO

---

ADVIEZEN

Comité van de Regio's

86e plenaire zitting op 5 en 6 oktober 2010

| 18.1.2011 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 15/4 |
| --- | --- | --- | --- |

18.1.2011

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 15/4

---

Verkennend advies van het Comité van de Regio's over „De rol van lokale en regionale overheden in het toekomstige milieubeleid”

2011/C 15/02

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

| — | vindt dat de lokale en regionale overheden een grotere rol zouden moeten spelen bij de formulering van het milieubeleid van de EU. Dit komt de implementatie van het beleid ten goede en geeft de lokale en regionale overheden het gevoel dat het milieubeleid ook hun zaak is. De lokale en regionale overheden zullen zich proactiever inzetten, onder meer met gebruikmaking van bestaande platforms en netwerken, als wordt gekozen voor innovatieve methoden op basis van multilevel governance. Het Burgemeestersconvenant is bij uitstek een voorbeeld hiervan en dit concept zou uitgebreid kunnen worden tot andere belangrijke onderdelen van het EU-milieubeleid; |
| --- | --- |

—

vindt dat de lokale en regionale overheden een grotere rol zouden moeten spelen bij de formulering van het milieubeleid van de EU. Dit komt de implementatie van het beleid ten goede en geeft de lokale en regionale overheden het gevoel dat het milieubeleid ook hun zaak is. De lokale en regionale overheden zullen zich proactiever inzetten, onder meer met gebruikmaking van bestaande platforms en netwerken, als wordt gekozen voor innovatieve methoden op basis van multilevel governance. Het Burgemeestersconvenant is bij uitstek een voorbeeld hiervan en dit concept zou uitgebreid kunnen worden tot andere belangrijke onderdelen van het EU-milieubeleid;

| — | verzoekt de Europese Commissie na te gaan of zij kan helpen een jaarlijks forum te organiseren over lokale en regionale problemen en oplossingen bij de toepassing van EU-milieuwetgeving en roept het Europees Parlement op om het CvdR te betrekken bij de debatten met de Europese Commissie over de implementatie van Europese milieuwetgeving; |
| --- | --- |

—

verzoekt de Europese Commissie na te gaan of zij kan helpen een jaarlijks forum te organiseren over lokale en regionale problemen en oplossingen bij de toepassing van EU-milieuwetgeving en roept het Europees Parlement op om het CvdR te betrekken bij de debatten met de Europese Commissie over de implementatie van Europese milieuwetgeving;

| — | verzoekt de lidstaten erop toe te zien dat de binnenlandse bevoegdheidsverdeling wordt gerespecteerd en er adequate overlegprocedures worden ingevoerd, m.i.v. de oprichting van „dossier/omzettingsteams”, bestaande uit deskundigen van de landelijke overheid, de regio's en verenigingen van lokale overheden, die tijdens de gehele beleidscyclus samenwerken; |
| --- | --- |

—

verzoekt de lidstaten erop toe te zien dat de binnenlandse bevoegdheidsverdeling wordt gerespecteerd en er adequate overlegprocedures worden ingevoerd, m.i.v. de oprichting van „dossier/omzettingsteams”, bestaande uit deskundigen van de landelijke overheid, de regio's en verenigingen van lokale overheden, die tijdens de gehele beleidscyclus samenwerken;

| — | is voorstander van invoering van een algemeen bindend kader voor milieu-inspecties. De details van de opzet en inhoud van de inspecties dienen echter op nationaal niveau geregeld te worden en op regionaal en lokaal niveau verder ontwikkeld te worden op basis van algemene beginselen die door de EU en op lagere niveaus worden vastgesteld; |
| --- | --- |

—

is voorstander van invoering van een algemeen bindend kader voor milieu-inspecties. De details van de opzet en inhoud van de inspecties dienen echter op nationaal niveau geregeld te worden en op regionaal en lokaal niveau verder ontwikkeld te worden op basis van algemene beginselen die door de EU en op lagere niveaus worden vastgesteld;

| — | benadrukt dat een 7e MAP een belangrijke pijler zou zijn van de toekomstige EU2020-strategie en moet verduidelijken wat de consequenties ervan zijn voor het milieubeleid. Het zou duidelijke doelstellingen en tijdschema's moeten bevatten en moeten voorzien in een gemeenschappelijke thematische strategie voor bodembescherming, inclusief de doelstelling om hiervoor een kaderrichtlijn in het leven te roepen. |
| --- | --- |

—

benadrukt dat een 7e MAP een belangrijke pijler zou zijn van de toekomstige EU2020-strategie en moet verduidelijken wat de consequenties ervan zijn voor het milieubeleid. Het zou duidelijke doelstellingen en tijdschema's moeten bevatten en moeten voorzien in een gemeenschappelijke thematische strategie voor bodembescherming, inclusief de doelstelling om hiervoor een kaderrichtlijn in het leven te roepen.

| Rapporteur | : | Mevrouw Paula BAKER (UK/ALDE), lid van de districtsraad van Basingstoke en Deane |
| --- | --- | --- |
| Referentiedocument | : | Raadpleging van het Spaanse voorzitterschap |

Rapporteur

:

Mevrouw Paula BAKER (UK/ALDE), lid van de districtsraad van Basingstoke en Deane

Referentiedocument

:

Raadpleging van het Spaanse voorzitterschap

I.   BELEIDSAANBEVELINGEN

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

A.   Algemene opmerkingen

| 1. | is verheugd dat het wordt betrokken bij „Betere instrumenten voor het milieubeleid” en de ontwikkeling van een 7e Milieuactieprogramma, aangezien lokale en regionale overheden van cruciaal belang zijn voor de implementatie van milieubeleid en het bereiken van tastbare resultaten. |
| --- | --- |

1.

is verheugd dat het wordt betrokken bij „Betere instrumenten voor het milieubeleid” en de ontwikkeling van een 7e Milieuactieprogramma, aangezien lokale en regionale overheden van cruciaal belang zijn voor de implementatie van milieubeleid en het bereiken van tastbare resultaten.

| 2. | Het CvdR moedigt de vele lokale en regionale overheden die op milieugebied al uitstekend werk hebben verricht, aan hun inspanningen voort te zetten. |
| --- | --- |

2.

Het CvdR moedigt de vele lokale en regionale overheden die op milieugebied al uitstekend werk hebben verricht, aan hun inspanningen voort te zetten.

| 3. | Wel zijn er problemen met de toepassing van de EU-milieuvoorschriften. In 2008 had 23,5 % (481) van alle inbreuken op de EU-wetgeving betrekking op het milieu (1), wat betekent dat het milieu nog steeds wordt geschaad en de concurrentie nog steeds wordt vervalst. |
| --- | --- |

3.

Wel zijn er problemen met de toepassing van de EU-milieuvoorschriften. In 2008 had 23,5 % (481) van alle inbreuken op de EU-wetgeving betrekking op het milieu (1), wat betekent dat het milieu nog steeds wordt geschaad en de concurrentie nog steeds wordt vervalst.

| 4. | Het CvdR wil in dit advies ingaan op de mogelijkheden om de milieubescherming op alle overheidsniveaus en in alle stadia van de beleidsontwikkeling doeltreffender te maken. |
| --- | --- |

4.

Het CvdR wil in dit advies ingaan op de mogelijkheden om de milieubescherming op alle overheidsniveaus en in alle stadia van de beleidsontwikkeling doeltreffender te maken.

B.   Betere coördinatie en governance

| 5. | De lokale en regionale overheden zouden een grotere rol moeten spelen bij de formulering van het milieubeleid van de EU. Dit komt de implementatie van het beleid ten goede en geeft de lokale en regionale overheden het gevoel dat het milieubeleid ook hun zaak is. Het multilevel governance-concept van het CvdR zou toegepast moeten worden op het EU-milieubeleid en de verkennende werkzaamheden m.b.t. tripartiete contracten tussen EU, lidstaten en lokale en regionale overheden zouden uitgebreid moeten worden (2). Op deze manier kunnen de verschillende bestuurslagen tot een echte deling van de verantwoordelijkheden komen om zo overeengekomen doelstellingen te realiseren. |
| --- | --- |

5.

De lokale en regionale overheden zouden een grotere rol moeten spelen bij de formulering van het milieubeleid van de EU. Dit komt de implementatie van het beleid ten goede en geeft de lokale en regionale overheden het gevoel dat het milieubeleid ook hun zaak is. Het multilevel governance-concept van het CvdR zou toegepast moeten worden op het EU-milieubeleid en de verkennende werkzaamheden m.b.t. tripartiete contracten tussen EU, lidstaten en lokale en regionale overheden zouden uitgebreid moeten worden (2). Op deze manier kunnen de verschillende bestuurslagen tot een echte deling van de verantwoordelijkheden komen om zo overeengekomen doelstellingen te realiseren.

| 6. | De lokale en regionale overheden zullen zich proactiever inzetten, onder meer met gebruikmaking van bestaande platforms en netwerken, als de EU-wetgeving niet eenvoudigweg via de lidstaten ten uitvoer wordt gelegd, maar wordt gekozen voor innovatieve methoden op basis van multilevel governance. Er zijn vele voorbeelden van steden en regio's in Europa die ambitieuze maatregelen hebben genomen omdat de lidstaat verzuimde op te treden, zoals de Lokale Agenda 21, in feite het uitvloeisel van een internationaal evenement uit 1992. Het Burgemeestersconvenant is bij uitstek een voorbeeld hiervan. |
| --- | --- |

6.

De lokale en regionale overheden zullen zich proactiever inzetten, onder meer met gebruikmaking van bestaande platforms en netwerken, als de EU-wetgeving niet eenvoudigweg via de lidstaten ten uitvoer wordt gelegd, maar wordt gekozen voor innovatieve methoden op basis van multilevel governance. Er zijn vele voorbeelden van steden en regio's in Europa die ambitieuze maatregelen hebben genomen omdat de lidstaat verzuimde op te treden, zoals de Lokale Agenda 21, in feite het uitvloeisel van een internationaal evenement uit 1992. Het Burgemeestersconvenant is bij uitstek een voorbeeld hiervan.

| 7. | De Europese Commissie zou moeten nagaan of dit concept uitgebreid kan worden tot andere belangrijke onderdelen van het EU-milieubeleid, zoals biodiversiteit, afval en water, lawaai en luchtverontreiniging en bodemgebruik, hierbij moet worden gekozen voor een geïntegreerde aanpak waarbij verschillende sectoren gaan samenwerken. |
| --- | --- |

7.

De Europese Commissie zou moeten nagaan of dit concept uitgebreid kan worden tot andere belangrijke onderdelen van het EU-milieubeleid, zoals biodiversiteit, afval en water, lawaai en luchtverontreiniging en bodemgebruik, hierbij moet worden gekozen voor een geïntegreerde aanpak waarbij verschillende sectoren gaan samenwerken.

| 8. | Hoewel de lokale en regionale overheden duidelijke taken hebben op het vlak van milieubescherming, is het helaas zo dat de EU-milieuwetgeving zich uitsluitend richt tot de lidstaten, er slechts één „bevoegde autoriteit” (zelden „autoriteiten”) moet worden aangewezen en er alleen bij wijze van uitzondering over samenwerking wordt gesproken (3). |
| --- | --- |

8.

Hoewel de lokale en regionale overheden duidelijke taken hebben op het vlak van milieubescherming, is het helaas zo dat de EU-milieuwetgeving zich uitsluitend richt tot de lidstaten, er slechts één „bevoegde autoriteit” (zelden „autoriteiten”) moet worden aangewezen en er alleen bij wijze van uitzondering over samenwerking wordt gesproken (3).

| 9. | Te betreuren valt ook dat er in de plannen van de Europese Commissie om de tenuitvoerlegging van de EU-milieuwetgeving te verbeteren weinig nadruk ligt op acties ter ondersteuning van goed lokaal en regionaal bestuur (4). |
| --- | --- |

9.

Te betreuren valt ook dat er in de plannen van de Europese Commissie om de tenuitvoerlegging van de EU-milieuwetgeving te verbeteren weinig nadruk ligt op acties ter ondersteuning van goed lokaal en regionaal bestuur (4).

| 10. | De Europese instellingen moeten krachtens artikel 11 van het Verdrag van Lissabon meer met elkaar in dialoog treden en meer overleg voeren. De lokale en regionale overheden menen dat deze nieuwe bepalingen mogelijkheden bieden om hun rol bij de formulering van EU-beleid verder te ontwikkelen. Bovendien is het subsidiariteitsbeginsel uitgebreid tot het lokale en regionale niveau en staat in artikel 5 van het subsidiariteitsprotocol dat ontwerpen van wetgevingshandelingen vergezeld moeten gaan van een beoordeling van de financiële gevolgen van het ontwerp en van het effect op de door de lidstaten vast te stellen regelgeving, inclusief de regionale regelgeving. |
| --- | --- |

10.

De Europese instellingen moeten krachtens artikel 11 van het Verdrag van Lissabon meer met elkaar in dialoog treden en meer overleg voeren. De lokale en regionale overheden menen dat deze nieuwe bepalingen mogelijkheden bieden om hun rol bij de formulering van EU-beleid verder te ontwikkelen. Bovendien is het subsidiariteitsbeginsel uitgebreid tot het lokale en regionale niveau en staat in artikel 5 van het subsidiariteitsprotocol dat ontwerpen van wetgevingshandelingen vergezeld moeten gaan van een beoordeling van de financiële gevolgen van het ontwerp en van het effect op de door de lidstaten vast te stellen regelgeving, inclusief de regionale regelgeving.

| 11. | De effectbeoordeling van de Europese Commissie zou uitgebreid moeten worden tot het lokale en regionale niveau; er zou standaard een analyse van de territoriale gevolgen uitgevoerd moeten worden. |
| --- | --- |

11.

De effectbeoordeling van de Europese Commissie zou uitgebreid moeten worden tot het lokale en regionale niveau; er zou standaard een analyse van de territoriale gevolgen uitgevoerd moeten worden.

| 12. | Het CvdR roept het Europees Parlement en de Raad op amendementen in te dienen op en wijzigingen aan te brengen in wetgevingsvoorstellen met verstrekkende gevolgen voor lokale en regionale overheden, voor zover dit blijkt uit een soortgelijke effectbeoordeling als bij het oorspronkelijke voorstel is uitgevoerd. |
| --- | --- |

12.

Het CvdR roept het Europees Parlement en de Raad op amendementen in te dienen op en wijzigingen aan te brengen in wetgevingsvoorstellen met verstrekkende gevolgen voor lokale en regionale overheden, voor zover dit blijkt uit een soortgelijke effectbeoordeling als bij het oorspronkelijke voorstel is uitgevoerd.

| 13. | De tenuitvoerlegging van milieuwetgeving vergt vaak een aanzienlijke bestuurlijke en financiële inzet, inhoudelijke en technische expertise en een politieke wil. Door de gevolgen voor de lokale en regionale institutionele structuren in kaart te brengen kan wellicht een rechtvaardiging voor grotere financiële stimulansen en de nodige Europese en nationale steun worden gevonden. |
| --- | --- |

13.

De tenuitvoerlegging van milieuwetgeving vergt vaak een aanzienlijke bestuurlijke en financiële inzet, inhoudelijke en technische expertise en een politieke wil. Door de gevolgen voor de lokale en regionale institutionele structuren in kaart te brengen kan wellicht een rechtvaardiging voor grotere financiële stimulansen en de nodige Europese en nationale steun worden gevonden.

| 14. | De Commissie moet gemeenschappelijke instrumenten ter beschikking stellen, zodat de lokale en regionale overheden de nodige middelen hebben om de vooropgestelde doelen te bereiken. |
| --- | --- |

14.

De Commissie moet gemeenschappelijke instrumenten ter beschikking stellen, zodat de lokale en regionale overheden de nodige middelen hebben om de vooropgestelde doelen te bereiken.

| 15. | Op alle bestuursniveaus en in alle stadia van de beleidsontwikkeling bestaat behoefte aan een betere communicatie. Dit impliceert ook dat geïnvesteerd moet worden in informatiesystemen en internetinstrumenten waarmee milieu-informatie transparant wordt gemaakt voor publiek en overheidsinstellingen. De verslagleggingsdruk op lokale en regionale overheden kan door middel van ICT worden verminderd zonder dat dit ten koste gaat van de impact van de wetgeving. |
| --- | --- |

15.

Op alle bestuursniveaus en in alle stadia van de beleidsontwikkeling bestaat behoefte aan een betere communicatie. Dit impliceert ook dat geïnvesteerd moet worden in informatiesystemen en internetinstrumenten waarmee milieu-informatie transparant wordt gemaakt voor publiek en overheidsinstellingen. De verslagleggingsdruk op lokale en regionale overheden kan door middel van ICT worden verminderd zonder dat dit ten koste gaat van de impact van de wetgeving.

| 16. | De ministeries van Milieu van de lidstaten zouden verticale „dossierteams” moeten oprichten, bestaande uit deskundigen van de landelijke overheid, de regio's en verenigingen van lokale overheden, die tijdens de gehele beleidscyclus samenwerken. |
| --- | --- |

16.

De ministeries van Milieu van de lidstaten zouden verticale „dossierteams” moeten oprichten, bestaande uit deskundigen van de landelijke overheid, de regio's en verenigingen van lokale overheden, die tijdens de gehele beleidscyclus samenwerken.

| 17. | Het CvdR pleit ervoor het EU-programma LIFE+ in alle regio's van Europa krachtig te promoten, om zo een impuls te geven aan innovatieve lokale acties en het onderdeel „Milieubeleid en Bestuur” van dat programma meer onder de aandacht te brengen en meer effect te laten sorteren. |
| --- | --- |

17.

Het CvdR pleit ervoor het EU-programma LIFE+ in alle regio's van Europa krachtig te promoten, om zo een impuls te geven aan innovatieve lokale acties en het onderdeel „Milieubeleid en Bestuur” van dat programma meer onder de aandacht te brengen en meer effect te laten sorteren.

| 18. | Het CvdR is ingenomen met het voorstel van de Europese Commissie om permanente implementatienetwerken met Commissieambtenaren en nationale contactpunten op te zetten (5). Deze nationale contactpunten zouden ondersteund moeten worden door nationale implementatienetwerken met lokale en regionale bestuurders. |
| --- | --- |

18.

Het CvdR is ingenomen met het voorstel van de Europese Commissie om permanente implementatienetwerken met Commissieambtenaren en nationale contactpunten op te zetten (5). Deze nationale contactpunten zouden ondersteund moeten worden door nationale implementatienetwerken met lokale en regionale bestuurders.

| 19. | Het CvdR dringt erop aan dat het voorstel voor een richtlijn over de toegang tot de rechter inzake milieuaangelegenheden, door het Europees Parlement in 2004 goedgekeurd, onverwijld een follow-up krijgt binnen de Raad. Daarmee zou het Verdrag van Aarhus volledig ten uitvoer worden gelegd en worden bijgedragen aan een betere en consistentere handhaving van de milieuwetgeving. |
| --- | --- |

19.

Het CvdR dringt erop aan dat het voorstel voor een richtlijn over de toegang tot de rechter inzake milieuaangelegenheden, door het Europees Parlement in 2004 goedgekeurd, onverwijld een follow-up krijgt binnen de Raad. Daarmee zou het Verdrag van Aarhus volledig ten uitvoer worden gelegd en worden bijgedragen aan een betere en consistentere handhaving van de milieuwetgeving.

| 20. | Gerechtelijke instanties die te maken hebben met inbreuken op en niet-naleving van de EU-milieuwetgeving, zouden kennis moeten uitwisselen. |
| --- | --- |

20.

Gerechtelijke instanties die te maken hebben met inbreuken op en niet-naleving van de EU-milieuwetgeving, zouden kennis moeten uitwisselen.

| 21. | Het CvdR schaart zich achter de oproep van het Europees Parlement tot invoering van een algemeen bindend kader voor milieu-inspecties, oprichting van een communautaire milieu-inspectiedienst, en een versterkt EU-Netwerk voor de tenuitvoerlegging en handhaving van de milieuwetgeving (IMPEL) (6). Met een bindend instrument voor inspecties kan oneerlijke concurrentie tussen EU-regio's en steden als gevolg van verschillen in inspectieregelingen worden verminderd en kunnen gestandaardiseerde rechtsprocedures tot stand worden gebracht. De details van de opzet en inhoud van de inspecties dienen echter op nationaal niveau geregeld te worden en op regionaal en lokaal niveau verder ontwikkeld te worden op basis van algemene beginselen die door de EU en op lagere niveaus worden vastgesteld. |
| --- | --- |

21.

Het CvdR schaart zich achter de oproep van het Europees Parlement tot invoering van een algemeen bindend kader voor milieu-inspecties, oprichting van een communautaire milieu-inspectiedienst, en een versterkt EU-Netwerk voor de tenuitvoerlegging en handhaving van de milieuwetgeving (IMPEL) (6). Met een bindend instrument voor inspecties kan oneerlijke concurrentie tussen EU-regio's en steden als gevolg van verschillen in inspectieregelingen worden verminderd en kunnen gestandaardiseerde rechtsprocedures tot stand worden gebracht. De details van de opzet en inhoud van de inspecties dienen echter op nationaal niveau geregeld te worden en op regionaal en lokaal niveau verder ontwikkeld te worden op basis van algemene beginselen die door de EU en op lagere niveaus worden vastgesteld.

| 22. | Het CvdR pleit er opnieuw voor het IMPEL-netwerk uit te breiden tot het lokale en regionale niveau in alle lidstaten; in dit verband zou men sterke nationale IMPEL-netwerken kunnen ontwikkelen om de IMPEL-resultaten op grote schaal te verspreiden (7). |
| --- | --- |

22.

Het CvdR pleit er opnieuw voor het IMPEL-netwerk uit te breiden tot het lokale en regionale niveau in alle lidstaten; in dit verband zou men sterke nationale IMPEL-netwerken kunnen ontwikkelen om de IMPEL-resultaten op grote schaal te verspreiden (7).

C.   Beleidsterreinen beter op elkaar afstemmen

| 23. | Het CvdR is verheugd over de samenwerking die DG REGIO en DG ENV onlangs zijn aangegaan om te waarborgen dat de maatregelen van DG REGIO volledig in overeenstemming zijn met de milieuvoorschriften. Alle andere DG's zouden dit voorbeeld moeten volgen. Ook is het CvdR te spreken over de holistische agenda in de EU 2020-strategie, al zou deze wel een sterke territoriale dimensie moeten krijgen. |
| --- | --- |

23.

Het CvdR is verheugd over de samenwerking die DG REGIO en DG ENV onlangs zijn aangegaan om te waarborgen dat de maatregelen van DG REGIO volledig in overeenstemming zijn met de milieuvoorschriften. Alle andere DG's zouden dit voorbeeld moeten volgen. Ook is het CvdR te spreken over de holistische agenda in de EU 2020-strategie, al zou deze wel een sterke territoriale dimensie moeten krijgen.

| 24. | Het CvdR dringt erop aan bij de herziening van de EU-begroting voor de periode na 2013 en bij alle EU-financiering op het gebied van cohesie en landbouw aandacht te schenken aan de samenhang binnen het beleid en aan de gevolgen voor het milieu. |
| --- | --- |

24.

Het CvdR dringt erop aan bij de herziening van de EU-begroting voor de periode na 2013 en bij alle EU-financiering op het gebied van cohesie en landbouw aandacht te schenken aan de samenhang binnen het beleid en aan de gevolgen voor het milieu.

| 25. | Sommige onderdelen van de milieuwetgeving zijn – ongewild – met elkaar in tegenspraak. Zo dient afvalminimalisering in zowel de afvalrichtlijn als de productrichtlijn gereguleerd te worden. Vereenvoudiging in de zin van een duidelijke, ondubbelzinnige en resultaatgerichte wetgeving zal leiden tot meer gerichte regelingen die beter geaccepteerd en toegepast worden. |
| --- | --- |

25.

Sommige onderdelen van de milieuwetgeving zijn – ongewild – met elkaar in tegenspraak. Zo dient afvalminimalisering in zowel de afvalrichtlijn als de productrichtlijn gereguleerd te worden. Vereenvoudiging in de zin van een duidelijke, ondubbelzinnige en resultaatgerichte wetgeving zal leiden tot meer gerichte regelingen die beter geaccepteerd en toegepast worden.

| 26. | De Europese Commissie zou de lokale en regionale overheden moeten raadplegen bij het opstellen of herzien van Europese wetgeving. Met hun waardevolle ervaring kunnen zij inconsistenties met andere beleidsonderdelen of schadelijke gevolgen helpen opsporen en de wetgeving meer effect laten sorteren. |
| --- | --- |

26.

De Europese Commissie zou de lokale en regionale overheden moeten raadplegen bij het opstellen of herzien van Europese wetgeving. Met hun waardevolle ervaring kunnen zij inconsistenties met andere beleidsonderdelen of schadelijke gevolgen helpen opsporen en de wetgeving meer effect laten sorteren.

| 27. | In die gevallen waarin de regels inzake verstoring van de markt een belemmering opwerpen voor groene overheidsopdrachten, zouden zij versoepeld moeten worden. |
| --- | --- |

27.

In die gevallen waarin de regels inzake verstoring van de markt een belemmering opwerpen voor groene overheidsopdrachten, zouden zij versoepeld moeten worden.

| 28. | De wetgeving dient gericht te zijn op het aanpakken van de bron van milieuschade; dit is van cruciaal belang om milieudoelstellingen te verwezenlijken en te zorgen voor consistentie in de verplichtingen die lokale en regionale overheden worden opgelegd. Zo kunnen lokale en regionale overheden geen invloed uitoefenen op de emissienormen van voertuigen, maar moeten zij wel voldoen aan de doelstellingen van de EU op het gebied van de luchtkwaliteit. |
| --- | --- |

28.

De wetgeving dient gericht te zijn op het aanpakken van de bron van milieuschade; dit is van cruciaal belang om milieudoelstellingen te verwezenlijken en te zorgen voor consistentie in de verplichtingen die lokale en regionale overheden worden opgelegd. Zo kunnen lokale en regionale overheden geen invloed uitoefenen op de emissienormen van voertuigen, maar moeten zij wel voldoen aan de doelstellingen van de EU op het gebied van de luchtkwaliteit.

| 29. | Het CvdR pleit voor marktgebaseerde instrumenten die de volledige kosten van een product of dienst weerspiegelen, waarbij de consument op het moment van aanschaf bewust wordt gemaakt van de milieugevolgen tijdens de gehele levenscyclus van dat product of die dienst en op de verantwoordelijkheid van de producent wordt gewezen. |
| --- | --- |

29.

Het CvdR pleit voor marktgebaseerde instrumenten die de volledige kosten van een product of dienst weerspiegelen, waarbij de consument op het moment van aanschaf bewust wordt gemaakt van de milieugevolgen tijdens de gehele levenscyclus van dat product of die dienst en op de verantwoordelijkheid van de producent wordt gewezen.

D.   Hoe lokale en regionale overheden meer voor het milieu kunnen doen

Governance

| 30. | Het CvdR verzoekt de lidstaten erop toe te zien dat de binnenlandse bevoegdheidsverdeling wordt gerespecteerd en er adequate procedures worden ingevoerd om overleg met de lokale en regionale overheden te voeren. Een goede samenwerking, met name in de vorm van „omzettingsteams” die uit nationale, regionale en lokale bestuurders bestaan, komt het wederzijds begrip en een succesvolle tenuitvoerlegging van de wetgeving ten goede (8). |
| --- | --- |

30.

Het CvdR verzoekt de lidstaten erop toe te zien dat de binnenlandse bevoegdheidsverdeling wordt gerespecteerd en er adequate procedures worden ingevoerd om overleg met de lokale en regionale overheden te voeren. Een goede samenwerking, met name in de vorm van „omzettingsteams” die uit nationale, regionale en lokale bestuurders bestaan, komt het wederzijds begrip en een succesvolle tenuitvoerlegging van de wetgeving ten goede (8).

| 31. | De lokale en regionale overheden spelen een centrale rol bij het verzamelen van gegevens over het milieu. Willen de verslagen en indicatoren m.b.t. de toestand van het milieu in de EU consistent, doeltreffend en betrouwbaar zijn, dan moet worden gezorgd voor een goede verantwoordelijkheidsverdeling, toewijzing van de nodige middelen en goede informatiestromen tussen gemeenten, regio's en lidstaten. |
| --- | --- |

31.

De lokale en regionale overheden spelen een centrale rol bij het verzamelen van gegevens over het milieu. Willen de verslagen en indicatoren m.b.t. de toestand van het milieu in de EU consistent, doeltreffend en betrouwbaar zijn, dan moet worden gezorgd voor een goede verantwoordelijkheidsverdeling, toewijzing van de nodige middelen en goede informatiestromen tussen gemeenten, regio's en lidstaten.

| 32. | Er moet een duidelijke taakverdeling zijn, met name tussen ministeries die EU-milieuwetgeving uitvoeren en ministeries die verantwoordelijk zijn voor milieudiensten of infrastructuur en ruimtelijke ordening. |
| --- | --- |

32.

Er moet een duidelijke taakverdeling zijn, met name tussen ministeries die EU-milieuwetgeving uitvoeren en ministeries die verantwoordelijk zijn voor milieudiensten of infrastructuur en ruimtelijke ordening.

Uitwisseling van informatie

| 33. | Nationale en regionale milieuministeries en -agentschappen zouden met medewerking van vertegenwoordigers van de lokale en regionale overheden, begeleidende documenten, waaronder specifieke voorstellen voor instrumenten, benchmarks en modellen voor procedures die door lokale en regionale overheden worden uitgevoerd, moeten ontwikkelen. Tegelijkertijd zouden zij adequate maatregelen moeten treffen om een impuls te geven aan samenwerking tussen lokale en regionale overheden in de EU die met vergelijkbare milieuproblemen worden geconfronteerd. |
| --- | --- |

33.

Nationale en regionale milieuministeries en -agentschappen zouden met medewerking van vertegenwoordigers van de lokale en regionale overheden, begeleidende documenten, waaronder specifieke voorstellen voor instrumenten, benchmarks en modellen voor procedures die door lokale en regionale overheden worden uitgevoerd, moeten ontwikkelen. Tegelijkertijd zouden zij adequate maatregelen moeten treffen om een impuls te geven aan samenwerking tussen lokale en regionale overheden in de EU die met vergelijkbare milieuproblemen worden geconfronteerd.

| 34. | Lokale en regionale overheden doen er zeker goed aan succesvolle ervaringen uit te wisselen, bijv. over manieren om informatie toegankelijker en zichtbaarder te maken of taalverschillen te verkleinen. |
| --- | --- |

34.

Lokale en regionale overheden doen er zeker goed aan succesvolle ervaringen uit te wisselen, bijv. over manieren om informatie toegankelijker en zichtbaarder te maken of taalverschillen te verkleinen.

Burgers bij het beleid betrekken

| 35. | Het CvdR complimenteert die autoriteiten die burgers inspireren en betrekken om samen een langetermijnvisie op de kwaliteit van leven in hun gebied uit te werken, waarbij sociale, economische en milieuaspecten aan elkaar gekoppeld worden. |
| --- | --- |

35.

Het CvdR complimenteert die autoriteiten die burgers inspireren en betrekken om samen een langetermijnvisie op de kwaliteit van leven in hun gebied uit te werken, waarbij sociale, economische en milieuaspecten aan elkaar gekoppeld worden.

| 36. | Er moet steun worden gegeven aan onderwijs en onderzoek om de relatie tussen mensen en hun omgeving te versterken. Mensen beseffen vaak niet helemaal welke rol het milieu in hun leven speelt (9). De lokale en regionale overheden, die het dichtst bij de plaatselijke gemeenschap staan, kunnen mensen van alle leeftijden bewuster maken. |
| --- | --- |

36.

Er moet steun worden gegeven aan onderwijs en onderzoek om de relatie tussen mensen en hun omgeving te versterken. Mensen beseffen vaak niet helemaal welke rol het milieu in hun leven speelt (9). De lokale en regionale overheden, die het dichtst bij de plaatselijke gemeenschap staan, kunnen mensen van alle leeftijden bewuster maken.

| 37. | Autoriteiten zouden procedures moeten invoeren voor het verspreiden van informatie, bij voorkeur via internet, en zouden het Verdrag van Aarhus (10) ten uitvoer moeten leggen, waarmee toegang wordt geboden tot de rechter inzake milieuaangelegenheden, de bevolking wordt betrokken bij de monitoring van de tenuitvoerlegging van het EU-milieubeleid op plaatselijk niveau en adequate instrumenten op het vlak van participatiedemocratie en lokale inbreng worden ingevoerd. |
| --- | --- |

37.

Autoriteiten zouden procedures moeten invoeren voor het verspreiden van informatie, bij voorkeur via internet, en zouden het Verdrag van Aarhus (10) ten uitvoer moeten leggen, waarmee toegang wordt geboden tot de rechter inzake milieuaangelegenheden, de bevolking wordt betrokken bij de monitoring van de tenuitvoerlegging van het EU-milieubeleid op plaatselijk niveau en adequate instrumenten op het vlak van participatiedemocratie en lokale inbreng worden ingevoerd.

| 38. | Het CvdR beschouwt de MEB- en de SMEB-richtlijnen als cruciale instrumenten voor het lokale en regionale milieubeleid en de participatie van de bevolking (11) om te waarborgen dat rekening wordt gehouden met lokale kennis, maar wijst wel op de kostenimplicaties en de benodigde vaardigheden. |
| --- | --- |

38.

Het CvdR beschouwt de MEB- en de SMEB-richtlijnen als cruciale instrumenten voor het lokale en regionale milieubeleid en de participatie van de bevolking (11) om te waarborgen dat rekening wordt gehouden met lokale kennis, maar wijst wel op de kostenimplicaties en de benodigde vaardigheden.

| 39. | De lokale en regionale overheden zouden gebruik moeten maken van vereenvoudigde en op elkaar afgestemde openbare mechanismen voor milieutoezicht, waarmee het gemakkelijker wordt de wettelijke verplichtingen na te leven en de relatie tussen overheid en burger wordt verbeterd; voorwaarde daarbij is dat de beginselen van efficiëntie, transparantie en gedeelde verantwoordelijkheid worden nageleefd. |
| --- | --- |

39.

De lokale en regionale overheden zouden gebruik moeten maken van vereenvoudigde en op elkaar afgestemde openbare mechanismen voor milieutoezicht, waarmee het gemakkelijker wordt de wettelijke verplichtingen na te leven en de relatie tussen overheid en burger wordt verbeterd; voorwaarde daarbij is dat de beginselen van efficiëntie, transparantie en gedeelde verantwoordelijkheid worden nageleefd.

Financiën en horizontale integratie

| 40. | Het CvdR verzoekt de lokale en regionale overheden om het milieu tot onderdeel van al hun activiteiten te maken, bijv. door plaatselijke „groene” bedrijven te steunen met durfkapitaal, business angels en microkredieten, inclusief advies over „groene” aanbestedingen. |
| --- | --- |

40.

Het CvdR verzoekt de lokale en regionale overheden om het milieu tot onderdeel van al hun activiteiten te maken, bijv. door plaatselijke „groene” bedrijven te steunen met durfkapitaal, business angels en microkredieten, inclusief advies over „groene” aanbestedingen.

| 41. | Het CvdR verzoekt de lokale en regionale overheden om „groene aanbesteders” te zijn. Openbare aanbestedingen vormen 16 % van het BBP van de EU en moeten zo milieuvriendelijk mogelijk zijn. De nieuwe website over groene aanbestedingen krijgt dan ook een warm onthaal (http://ec.europa.eu/environment/gpp). |
| --- | --- |

41.

Het CvdR verzoekt de lokale en regionale overheden om „groene aanbesteders” te zijn. Openbare aanbestedingen vormen 16 % van het BBP van de EU en moeten zo milieuvriendelijk mogelijk zijn. De nieuwe website over groene aanbestedingen krijgt dan ook een warm onthaal (http://ec.europa.eu/environment/gpp).

| 42. | De in artikel 9 van de Kaderrichtlijn Water en artikel 14 van de Kaderrichtlijn Afval voorziene mogelijkheden om kosten te verhalen zouden volledig benut moeten worden om aan te zetten tot besparingen en efficiëntie, opdat de milieukosten zichtbaar zijn voor de gebruiker. Soortgelijke economische instrumenten zouden opgenomen moeten worden in toekomstige voorstellen. |
| --- | --- |

42.

De in artikel 9 van de Kaderrichtlijn Water en artikel 14 van de Kaderrichtlijn Afval voorziene mogelijkheden om kosten te verhalen zouden volledig benut moeten worden om aan te zetten tot besparingen en efficiëntie, opdat de milieukosten zichtbaar zijn voor de gebruiker. Soortgelijke economische instrumenten zouden opgenomen moeten worden in toekomstige voorstellen.

| 43. | Planning (met inbegrip van duurzame ruimtelijke ordening) zou, met inachtneming van de bestaande nationale systemen op dit gebied, nauw moeten aansluiten op fabricage en distributie, om zo een impuls te geven aan een koolstofarme ontwikkeling, duurzame productie, een efficiënt gebruik van bronnen en duurzame energie, en zo groene banen te creëren en een duurzame groei te bevorderen, waarbij schadelijke gevolgen voor het milieu en de volksgezondheid worden beperkt. |
| --- | --- |

43.

Planning (met inbegrip van duurzame ruimtelijke ordening) zou, met inachtneming van de bestaande nationale systemen op dit gebied, nauw moeten aansluiten op fabricage en distributie, om zo een impuls te geven aan een koolstofarme ontwikkeling, duurzame productie, een efficiënt gebruik van bronnen en duurzame energie, en zo groene banen te creëren en een duurzame groei te bevorderen, waarbij schadelijke gevolgen voor het milieu en de volksgezondheid worden beperkt.

| 44. | Bij de uitstippeling van het toekomstige milieubeheerbeleid in grensregio's en aan elkaar grenzende gebieden met gemeenschappelijke rivieren of andere grenswateren moet beter gebruik worden gemaakt van partnerschapsprogramma's zoals Euroregio's op lokaal niveau om invloed uit te oefenen in de aangrenzende landen en gemeenschappelijke milieubeschermingsprojecten uit te werken en op te zetten. |
| --- | --- |

44.

Bij de uitstippeling van het toekomstige milieubeheerbeleid in grensregio's en aan elkaar grenzende gebieden met gemeenschappelijke rivieren of andere grenswateren moet beter gebruik worden gemaakt van partnerschapsprogramma's zoals Euroregio's op lokaal niveau om invloed uit te oefenen in de aangrenzende landen en gemeenschappelijke milieubeschermingsprojecten uit te werken en op te zetten.

E.   Hoe het CvdR kan bijdragen

In de beleidsontwikkelingsfase

| 45. | De Europese Commissie zou een meer proactieve benadering kunnen hanteren door het CvdR om een verkennend advies te verzoeken en zo in een vroeg stadium bij de beleidsformulering te betrekken. |
| --- | --- |

45.

De Europese Commissie zou een meer proactieve benadering kunnen hanteren door het CvdR om een verkennend advies te verzoeken en zo in een vroeg stadium bij de beleidsformulering te betrekken.

| 46. | Het CvdR zal blijven samenwerken met de Europese Commissie voor het beoordelen van de effecten van bepaalde voorstellen op lokale en regionale overheden (territoriale effectbeoordeling) via de specifieke netwerken van het CvdR, het Netwerk voor subsidiariteitstoezicht en het EU2020 Monitoring Platform. |
| --- | --- |

46.

Het CvdR zal blijven samenwerken met de Europese Commissie voor het beoordelen van de effecten van bepaalde voorstellen op lokale en regionale overheden (territoriale effectbeoordeling) via de specifieke netwerken van het CvdR, het Netwerk voor subsidiariteitstoezicht en het EU2020 Monitoring Platform.

Zowel in beleidsontwikkelingsfase als in de besluitvormingsfase

| 47. | Het CvdR zal de praktijkervaring van lokale en regionale bestuurders verwerken in zijn adviezen. Daarbij valt ook te denken aan gerichte raadplegingen van de specifieke netwerken van het CvdR, het Netwerk voor subsidiariteitstoezicht en het EU2020 Monitoring Platform, en aan hoorzittingen met lokale en regionale verenigingen en belanghebbende partijen. |
| --- | --- |

47.

Het CvdR zal de praktijkervaring van lokale en regionale bestuurders verwerken in zijn adviezen. Daarbij valt ook te denken aan gerichte raadplegingen van de specifieke netwerken van het CvdR, het Netwerk voor subsidiariteitstoezicht en het EU2020 Monitoring Platform, en aan hoorzittingen met lokale en regionale verenigingen en belanghebbende partijen.

In de besluitvormingsfase

| 48. | Met de uitdrukkelijke verplichting in het Verdrag van Lissabon om het CvdR te raadplegen is het Comité een grotere rol gaan spelen op het gebied van het EU-klimaatbeleid. Ook is het CvdR verheugd dat het Verdrag van Lissabon hem het recht toekent opnieuw geraadpleegd te worden indien een wetgevingsvoorstel tijdens het wetgevingsproces substantieel is gewijzigd. Daardoor kan het CvdR herziene adviezen uitbrengen. |
| --- | --- |

48.

Met de uitdrukkelijke verplichting in het Verdrag van Lissabon om het CvdR te raadplegen is het Comité een grotere rol gaan spelen op het gebied van het EU-klimaatbeleid. Ook is het CvdR verheugd dat het Verdrag van Lissabon hem het recht toekent opnieuw geraadpleegd te worden indien een wetgevingsvoorstel tijdens het wetgevingsproces substantieel is gewijzigd. Daardoor kan het CvdR herziene adviezen uitbrengen.

| 49. | Het CvdR zou bij milieudossiers graag nauwer samenwerken met het Europees Parlement en de Raad als medewetgevers. De commissie ENVI van het Europees Parlement zou kunnen nagaan of er gezamenlijke hoorzittingen gehouden kunnen worden en zou CvdR-rapporteurs kunnen uitnodigen om belangrijke CvdR-adviezen te presenteren. Lidstaten zouden het CvdR kunnen uitnodigen om systematisch deel te nemen aan informele Raadsvergaderingen van de ministers van Milieu (12). |
| --- | --- |

49.

Het CvdR zou bij milieudossiers graag nauwer samenwerken met het Europees Parlement en de Raad als medewetgevers. De commissie ENVI van het Europees Parlement zou kunnen nagaan of er gezamenlijke hoorzittingen gehouden kunnen worden en zou CvdR-rapporteurs kunnen uitnodigen om belangrijke CvdR-adviezen te presenteren. Lidstaten zouden het CvdR kunnen uitnodigen om systematisch deel te nemen aan informele Raadsvergaderingen van de ministers van Milieu (12).

In de implementatiefase

| 50. | Het CvdR verzoekt de Europese Commissie na te gaan of zij kan helpen een jaarlijks forum te organiseren over lokale en regionale problemen en oplossingen bij de toepassing van EU-milieuwetgeving in specifieke sectoren, zoals water, biodiversiteit, lawaai, luchtverontreiniging of afval. |
| --- | --- |

50.

Het CvdR verzoekt de Europese Commissie na te gaan of zij kan helpen een jaarlijks forum te organiseren over lokale en regionale problemen en oplossingen bij de toepassing van EU-milieuwetgeving in specifieke sectoren, zoals water, biodiversiteit, lawaai, luchtverontreiniging of afval.

| 51. | Het roept het Europees Parlement op om CvdR-commissie ENVE te betrekken bij de specifieke debatten tussen EP-commissie ENVI en de Europese Commissie over de implementatie van Europese milieuwetgeving. |
| --- | --- |

51.

Het roept het Europees Parlement op om CvdR-commissie ENVE te betrekken bij de specifieke debatten tussen EP-commissie ENVI en de Europese Commissie over de implementatie van Europese milieuwetgeving.

| 52. | Het CvdR stelt voor een prijs voor Groene Hoofdstad van Europa in te stellen en zou graag plaatsnemen in de desbetreffende jury. In dit verband stelt het het volgende voor:






  — | de winnaars moeten begrotingsmiddelen krijgen om de Europese meerwaarde van hun evenementen te promoten, zoals bij de prijs voor de Culturele Hoofdstad van Europa; |
| --- | --- | --- |

52.

Het CvdR stelt voor een prijs voor Groene Hoofdstad van Europa in te stellen en zou graag plaatsnemen in de desbetreffende jury. In dit verband stelt het het volgende voor:

—

de winnaars moeten begrotingsmiddelen krijgen om de Europese meerwaarde van hun evenementen te promoten, zoals bij de prijs voor de Culturele Hoofdstad van Europa;

| — | de betrokken steden moeten zo groot mogelijke voordelen en blijvende resultaten ondervinden van hun aanwijzing als Groene Hoofdstad van Europa; onder de winnaars moeten netwerken op het gebied van de uitwisseling van kennis en succesvolle praktijken worden opgezet; het CvdR zou ondersteuning kunnen bieden bij het organiseren van evenementen en het uitbrengen van verslagen bij het CvdR en de Europese Commissie; |
| --- | --- |

—

de betrokken steden moeten zo groot mogelijke voordelen en blijvende resultaten ondervinden van hun aanwijzing als Groene Hoofdstad van Europa; onder de winnaars moeten netwerken op het gebied van de uitwisseling van kennis en succesvolle praktijken worden opgezet; het CvdR zou ondersteuning kunnen bieden bij het organiseren van evenementen en het uitbrengen van verslagen bij het CvdR en de Europese Commissie;

| — | het CvdR richt zijn Europese evenementen, conferenties en commissievergaderingen in de desbetreffende Groene Hoofdstad van het jaar op verdere uitwisseling van knowhow en voorbeelden van goede praktijken; |
| --- | --- |

—

het CvdR richt zijn Europese evenementen, conferenties en commissievergaderingen in de desbetreffende Groene Hoofdstad van het jaar op verdere uitwisseling van knowhow en voorbeelden van goede praktijken;

| — | de Groene Hoofdsteden moeten worden verzocht om na enkele jaren verslag uit te brengen van wat verder op het gebied van duurzaam stadsbeleid is gedaan en om nieuwe resultaten en visies met andere steden en belanghebbende partijen te delen op belangrijke Europese evenementen; |
| --- | --- |

—

de Groene Hoofdsteden moeten worden verzocht om na enkele jaren verslag uit te brengen van wat verder op het gebied van duurzaam stadsbeleid is gedaan en om nieuwe resultaten en visies met andere steden en belanghebbende partijen te delen op belangrijke Europese evenementen;

| — | er zou aandacht geschonken kunnen worden aan de rol van de burger op het gebied van participatiedemocratie en lokale inbreng; in dit verband kan ook worden gezorgd voor een regionale dimensie door het achterland van de stad bij activiteiten in het kader van de Groene Hoofdstad van Europa te betrekken; |
| --- | --- |

—

er zou aandacht geschonken kunnen worden aan de rol van de burger op het gebied van participatiedemocratie en lokale inbreng; in dit verband kan ook worden gezorgd voor een regionale dimensie door het achterland van de stad bij activiteiten in het kader van de Groene Hoofdstad van Europa te betrekken;

| — | de selectieprocedure zou verfijnd kunnen worden, bijv. door de jury de kans te geven vertegenwoordigers van de voorgedragen steden te interviewen en de desbetreffende steden te bezoeken; |
| --- | --- |

—

de selectieprocedure zou verfijnd kunnen worden, bijv. door de jury de kans te geven vertegenwoordigers van de voorgedragen steden te interviewen en de desbetreffende steden te bezoeken;

| — | om meer belangstelling voor de prijs te genereren zou de uitreikingsceremonie mede door het CvdR georganiseerd kunnen worden. |
| --- | --- |

—

om meer belangstelling voor de prijs te genereren zou de uitreikingsceremonie mede door het CvdR georganiseerd kunnen worden.

F.   Naar een nieuw milieubeleidskader

Een 7e Milieuactieprogramma is noodzakelijk

| 53. | Het 6e Milieuactieprogramma (MAP) heeft bijgedragen tot de totstandbrenging van het acquis communautaire op milieugebied; een 7e MAP is noodzakelijk. |
| --- | --- |

53.

Het 6e Milieuactieprogramma (MAP) heeft bijgedragen tot de totstandbrenging van het acquis communautaire op milieugebied; een 7e MAP is noodzakelijk.

| 54. | Een 7e MAP zou de strategie voor duurzame ontwikkeling versterken en een belangrijke pijler zijn van de toekomstige EU2020-strategie, waarin geregeld wordt verwezen naar een „groene groei” en de overschakeling op een economie met een lage CO2-uitstoot en een efficiënt gebruik van hulpbronnen. Er moet een 7e MAP komen om duidelijk te maken wat met deze begrippen wordt bedoeld en wat de consequenties ervan zijn voor het milieubeleid. |
| --- | --- |

54.

Een 7e MAP zou de strategie voor duurzame ontwikkeling versterken en een belangrijke pijler zijn van de toekomstige EU2020-strategie, waarin geregeld wordt verwezen naar een „groene groei” en de overschakeling op een economie met een lage CO2-uitstoot en een efficiënt gebruik van hulpbronnen. Er moet een 7e MAP komen om duidelijk te maken wat met deze begrippen wordt bedoeld en wat de consequenties ervan zijn voor het milieubeleid.

| 55. | Een 7e MAP is goed voor bedrijven én lokale en regionale overheden doordat een gestructureerd planningskader voor de langere termijn wordt geboden, ook voor omvangrijke infrastructuurinvesteringen. |
| --- | --- |

55.

Een 7e MAP is goed voor bedrijven én lokale en regionale overheden doordat een gestructureerd planningskader voor de langere termijn wordt geboden, ook voor omvangrijke infrastructuurinvesteringen.

| 56. | Het milieubeleid dient in alle andere beleidsonderdelen geïntegreerd te worden; specifieke wetgeving volstaat niet om dit te realiseren. |
| --- | --- |

56.

Het milieubeleid dient in alle andere beleidsonderdelen geïntegreerd te worden; specifieke wetgeving volstaat niet om dit te realiseren.

| 57. | Mocht er geen nieuw MAP worden goedgekeurd als het 6e MAP (het eerste milieuactieprogramma dat een rechtsinstrument met bindende besluiten is) afloopt, dan zou dit opgevat kunnen worden als een gebrek aan politieke wil op een terrein dat door de burgers als erg belangrijk wordt beschouwd. |
| --- | --- |

57.

Mocht er geen nieuw MAP worden goedgekeurd als het 6e MAP (het eerste milieuactieprogramma dat een rechtsinstrument met bindende besluiten is) afloopt, dan zou dit opgevat kunnen worden als een gebrek aan politieke wil op een terrein dat door de burgers als erg belangrijk wordt beschouwd.

Mogelijke onderdelen van een 7e MAP

| 58. | Het CvdR betreurt dat er in het 6e MAP niet expliciet naar het Comité van de Regio's wordt verwezen en dringt erop aan dat het beginsel van multilevel governance op milieugebied een belangrijke plaats binnen een 7e MAP inneemt. |
| --- | --- |

58.

Het CvdR betreurt dat er in het 6e MAP niet expliciet naar het Comité van de Regio's wordt verwezen en dringt erop aan dat het beginsel van multilevel governance op milieugebied een belangrijke plaats binnen een 7e MAP inneemt.

| 59. | Een 7e MAP is een strategisch planningsdocument voor de langere termijn, dat duidelijke doelstellingen en tijdschema's zou moeten bevatten, geen relatieve maar absolute doelstellingen zou moeten koppelen aan beperking van specifieke milieubelastingen (bijv. CO2-uitstoot per capita) en duidelijke milieueffecten zou moeten formuleren op basis van het verslag 2010 over de toestand van het milieu (13). |
| --- | --- |

59.

Een 7e MAP is een strategisch planningsdocument voor de langere termijn, dat duidelijke doelstellingen en tijdschema's zou moeten bevatten, geen relatieve maar absolute doelstellingen zou moeten koppelen aan beperking van specifieke milieubelastingen (bijv. CO2-uitstoot per capita) en duidelijke milieueffecten zou moeten formuleren op basis van het verslag 2010 over de toestand van het milieu (13).

| 60. | Bij de tenuitvoerlegging van een 7e MAP zouden de bevoegdheden van de lokale en regionale overheden en de politieke en bestuurlijke ruimte in acht genomen moeten worden. |
| --- | --- |

60.

Bij de tenuitvoerlegging van een 7e MAP zouden de bevoegdheden van de lokale en regionale overheden en de politieke en bestuurlijke ruimte in acht genomen moeten worden.

| 61. | Ook zouden de inzameling en het beheer van gegevens aan een grondige herziening onderworpen moeten worden, zodat de prestaties correct vergeleken kunnen worden en er een beter inzicht in succesvolle praktijken verkregen kan worden. |
| --- | --- |

61.

Ook zouden de inzameling en het beheer van gegevens aan een grondige herziening onderworpen moeten worden, zodat de prestaties correct vergeleken kunnen worden en er een beter inzicht in succesvolle praktijken verkregen kan worden.

| 62. | Een 7e MAP zou verder gebruik van marktinstrumenten in combinatie met regulering moeten bevorderen. In het 6e MAP werd ingezet op economische instrumenten om hulpbronnen efficiënt te gebruiken en de gevolgen voor het milieu te minimaliseren. Waar deze aanpak werd toegepast is de financiële druk op lokale en regionale overheden verminderd en verliep de implementatie beter. |
| --- | --- |

62.

Een 7e MAP zou verder gebruik van marktinstrumenten in combinatie met regulering moeten bevorderen. In het 6e MAP werd ingezet op economische instrumenten om hulpbronnen efficiënt te gebruiken en de gevolgen voor het milieu te minimaliseren. Waar deze aanpak werd toegepast is de financiële druk op lokale en regionale overheden verminderd en verliep de implementatie beter.

| 63. | Wat de financiering van lokale klimaatveranderingsprogramma's betreft zou het 7e milieuactieprogramma er vanaf 2013 voor moeten helpen zorgen dat regio's en steden rechtstreeks kunnen profiteren van de financiële middelen die door de regeling voor de handel in emissierechten worden gegenereerd. |
| --- | --- |

63.

Wat de financiering van lokale klimaatveranderingsprogramma's betreft zou het 7e milieuactieprogramma er vanaf 2013 voor moeten helpen zorgen dat regio's en steden rechtstreeks kunnen profiteren van de financiële middelen die door de regeling voor de handel in emissierechten worden gegenereerd.

| 64. | Een 7e MAP zou gericht moeten zijn op de lange termijn – minimaal tot 2020 aangezien we nu moeten plannen voor 2050. Het zou halverwege de looptijd geëvalueerd en gemonitord moeten worden en er moeten duidelijke routekaarten met tussentijdse doelstellingen worden opgesteld. |
| --- | --- |

64.

Een 7e MAP zou gericht moeten zijn op de lange termijn – minimaal tot 2020 aangezien we nu moeten plannen voor 2050. Het zou halverwege de looptijd geëvalueerd en gemonitord moeten worden en er moeten duidelijke routekaarten met tussentijdse doelstellingen worden opgesteld.

| 65. | Er moet worden gekozen voor een systematische aanpak van het gebruik van hulpbronnen, m.i.v. specifieke doelstellingen en tijdschema's om een absolute vermindering van de hoeveelheid gebruikte natuurlijke hulpbronnen te realiseren, en invoering van een nieuwe BBP, waarin ook de milieugevolgen worden doorberekend. |
| --- | --- |

65.

Er moet worden gekozen voor een systematische aanpak van het gebruik van hulpbronnen, m.i.v. specifieke doelstellingen en tijdschema's om een absolute vermindering van de hoeveelheid gebruikte natuurlijke hulpbronnen te realiseren, en invoering van een nieuwe BBP, waarin ook de milieugevolgen worden doorberekend.

| 66. | Het CvdR dringt er met klem op aan dat de koppelingen tussen verschillende beleidsterreinen worden gehandhaafd en milieudoelstellingen en -voorschriften in de verschillende sectoren worden geïntegreerd, bijv. ruimtelijke ordening en stadsplanning, mobiliteit in steden, landbouw, bosbouw, lawaai, luchtverontreiniging en gezondheid. |
| --- | --- |

66.

Het CvdR dringt er met klem op aan dat de koppelingen tussen verschillende beleidsterreinen worden gehandhaafd en milieudoelstellingen en -voorschriften in de verschillende sectoren worden geïntegreerd, bijv. ruimtelijke ordening en stadsplanning, mobiliteit in steden, landbouw, bosbouw, lawaai, luchtverontreiniging en gezondheid.

| 67. | Het dringt erop aan dat milieudoelstellingen worden opgenomen in belangrijke begrotingsonderdelen, zoals plattelandsontwikkeling en landbouw. |
| --- | --- |

67.

Het dringt erop aan dat milieudoelstellingen worden opgenomen in belangrijke begrotingsonderdelen, zoals plattelandsontwikkeling en landbouw.

| 68. | 75 % van de bevolking van de EU woont in steden, die 75 % van de broeikasgasemissies genereren, maar ook centra van onderwijs, onderzoek en innovatie vormen. Het 7e MAP dient een duidelijke stedelijke dimensie te krijgen en een mechanisme om steden een rol te geven en hun verantwoordelijkheid te laten nemen. |
| --- | --- |

68.

75 % van de bevolking van de EU woont in steden, die 75 % van de broeikasgasemissies genereren, maar ook centra van onderwijs, onderzoek en innovatie vormen. Het 7e MAP dient een duidelijke stedelijke dimensie te krijgen en een mechanisme om steden een rol te geven en hun verantwoordelijkheid te laten nemen.

| 69. | Het CvdR erkent dat bodemafbraakprocessen de gezamenlijke EU-doelstellingen op het gebied van klimaat, voedselveiligheid en biodiversiteit ondermijnen. Een 7e Milieuactieprogramma dient daarom net als nu te voorzien in een gemeenschappelijke thematische strategie voor bodembescherming, inclusief de doelstelling om hiervoor een kaderrichtlijn in het leven te roepen. |
| --- | --- |

69.

Het CvdR erkent dat bodemafbraakprocessen de gezamenlijke EU-doelstellingen op het gebied van klimaat, voedselveiligheid en biodiversiteit ondermijnen. Een 7e Milieuactieprogramma dient daarom net als nu te voorzien in een gemeenschappelijke thematische strategie voor bodembescherming, inclusief de doelstelling om hiervoor een kaderrichtlijn in het leven te roepen.

Brussel, 5 oktober 2010

De voorzitster van het Comité van de Regio's

Mercedes BRESSO

---

(1)  COM(2009) 304 final, website van de Europese Commissie „Statistics on environmental infringements”

1

(2)  CdR 89/2009 fin, COM(2002) 709 final

2

(3)  „The Regional Dimension in EU Environmental Regulations and Directives”, http://www.eapdebate.org/files/files/study-regionaldimension.pdf, studie van Leefmilieu Brussel, 2010.

3

(4)  COM(2008) 773/4

4

(5)  COM(2008) 773/4

5

(6)  Resolutie van 20 november 2008 over de herziening van Aanbeveling 2001/331/EG betreffende minimumcriteria voor milieu-inspecties in de lidstaten

6

(7)  CdR 36/2001 fin

7

(8)  CdR 199/2009 fin, CdR 89/2009 fin, „The institutional impacts of EU legislation on local and regional governments”, studie van EIPA, 2009

8

(9)  Dit blijkt uit de specifieke onderzoeken van Eurobarometer naar de houding van mensen t.o.v. het milieu (biodiversiteit 2010, klimaatverandering 2009, milieu 2008), zie http://ec.europa.eu/environment/working_en.htm

9

(10)  Verdrag van de VN/ECE betreffende toegang tot informatie, inspraak in besluitvorming en toegang tot de rechter inzake milieuaangelegenheden

10

(11)  CdR 38/2010 fin

11

(12)  CdR 89/2009 fin

12

(13)  Verslag over de toestand van het milieu, Europees Milieuagentschap, verwacht in november 2010

13

---

| 18.1.2011 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 15/10 |
| --- | --- | --- | --- |

18.1.2011

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 15/10

---

Advies van het Comité van de Regio's over „De bijdrage van het cohesiebeleid aan de Europa 2020-strategie”

2011/C 15/03

CONCLUSIES VAN HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

| — | Het CvdR moet structureel worden betrokken bij de uitvoering van de strategie „Europa 2020”, waarbij ook gebruik dient te worden gemaakt van de inzichten van het Europa 2020 monitoring platform. De jaarverslagen van de Europese Commissie voor de voorjaarstop zouden daarom van nu af aan een vast hoofdstuk over de inbreng van lokale en regionale overheden bij de uitvoering van de strategie moeten bevatten. |
| --- | --- |

—

Het CvdR moet structureel worden betrokken bij de uitvoering van de strategie „Europa 2020”, waarbij ook gebruik dient te worden gemaakt van de inzichten van het Europa 2020 monitoring platform. De jaarverslagen van de Europese Commissie voor de voorjaarstop zouden daarom van nu af aan een vast hoofdstuk over de inbreng van lokale en regionale overheden bij de uitvoering van de strategie moeten bevatten.

| — | De doelstellingen van de in het EU-Verdrag verankerde economische, sociale en territoriale cohesie moeten als richtsnoer blijven gelden voor het cohesiebeleid, met name door de verschillen tussen de ontwikkelingsniveaus van de onderscheiden regio's en de achterstand van de minst begunstigde regio's te verkleinen. Aldus kan dit beleid een actieve bijdrage leveren aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020”. |
| --- | --- |

—

De doelstellingen van de in het EU-Verdrag verankerde economische, sociale en territoriale cohesie moeten als richtsnoer blijven gelden voor het cohesiebeleid, met name door de verschillen tussen de ontwikkelingsniveaus van de onderscheiden regio's en de achterstand van de minst begunstigde regio's te verkleinen. Aldus kan dit beleid een actieve bijdrage leveren aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020”.

| — | Alleen dankzij het horizontale karakter van het cohesiebeleid kan ervoor worden gezorgd dat alle regio's in de EU de kans krijgen om actief mee te werken aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020”. |
| --- | --- |

—

Alleen dankzij het horizontale karakter van het cohesiebeleid kan ervoor worden gezorgd dat alle regio's in de EU de kans krijgen om actief mee te werken aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020”.

| — | Dit laatste zou kans van slagen kunnen hebben door middel van een territoriaal pact met de lokale en regionale overheden waarin op het niveau van de Europese instellingen wordt vastgelegd welke inbreng territoriale overheden krijgen in de uitvoering van de strategie Europa 2020, en een aanbeveling wordt gedaan voor territoriale pacten die op nationaal niveau zouden kunnen zorgen voor een gestructureerde inbreng van territoriale overheden, in samenhang met hun bevoegdheden. |
| --- | --- |

—

Dit laatste zou kans van slagen kunnen hebben door middel van een territoriaal pact met de lokale en regionale overheden waarin op het niveau van de Europese instellingen wordt vastgelegd welke inbreng territoriale overheden krijgen in de uitvoering van de strategie Europa 2020, en een aanbeveling wordt gedaan voor territoriale pacten die op nationaal niveau zouden kunnen zorgen voor een gestructureerde inbreng van territoriale overheden, in samenhang met hun bevoegdheden.

| Algemeen rapporteur | : | De heer Schneider, staatssecretaris voor Federale en Europese zaken, gevolmachtigde van de deelstaat Saksen-Anhalt bij de Bondsregering (DE/EVP) |
| --- | --- | --- |
| Referentiedocument | : | Raadpleging door het Belgische voorzitterschap |

Algemeen rapporteur

:

De heer Schneider, staatssecretaris voor Federale en Europese zaken, gevolmachtigde van de deelstaat Saksen-Anhalt bij de Bondsregering (DE/EVP)

Referentiedocument

:

Raadpleging door het Belgische voorzitterschap

I.   BELEIDSAANBEVELINGEN

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S wijst op het volgende:

Inleidende opmerkingen

| 1. | De mededeling van de Europese Commissie en de conclusies van de Europese Raad inzake de strategie „Europa 2020” zijn belangrijke richtsnoeren voor de EU bij het afstemmen van haar beleid op het streven naar duurzame groei, innovatie en werkgelegenheid. |
| --- | --- |

1.

De mededeling van de Europese Commissie en de conclusies van de Europese Raad inzake de strategie „Europa 2020” zijn belangrijke richtsnoeren voor de EU bij het afstemmen van haar beleid op het streven naar duurzame groei, innovatie en werkgelegenheid.

| 2. | Tijdens het overleg in het verlengde hiervan hebben de Europese instellingen overeenstemming bereikt over de belangrijkste taken en doelstellingen, die in de komende maanden door kerninitiatieven en wetsvoorstellen geschraagd moeten worden. |
| --- | --- |

2.

Tijdens het overleg in het verlengde hiervan hebben de Europese instellingen overeenstemming bereikt over de belangrijkste taken en doelstellingen, die in de komende maanden door kerninitiatieven en wetsvoorstellen geschraagd moeten worden.

| 3. | Het is van groot belang dat lokale en regionale overheden bij de verdere ontwikkeling van de strategie worden betrokken en hieraan actief deelnemen, en dat hun rol in de uitvoering ervan wordt versterkt. |
| --- | --- |

3.

Het is van groot belang dat lokale en regionale overheden bij de verdere ontwikkeling van de strategie worden betrokken en hieraan actief deelnemen, en dat hun rol in de uitvoering ervan wordt versterkt.

| 4. | Een efficiënt gebruik van de mogelijkheden en middelen van deze overheden is namelijk een voorwaarde voor het welslagen van de strategie „Europa 2020”. |
| --- | --- |

4.

Een efficiënt gebruik van de mogelijkheden en middelen van deze overheden is namelijk een voorwaarde voor het welslagen van de strategie „Europa 2020”.

| 5. | Met haar cohesiebeleid kan de EU een belangrijke bijdrage leveren aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020”. |
| --- | --- |

5.

Met haar cohesiebeleid kan de EU een belangrijke bijdrage leveren aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020”.

| 6. | Het doet het Comité van de Regio's dan ook deugd dat het door het Belgische voorzitterschap van de EU is verzocht om een advies op te stellen over de rol die het cohesiebeleid kan spelen bij de uitvoering van de strategie „Europa 2020”. |
| --- | --- |

6.

Het doet het Comité van de Regio's dan ook deugd dat het door het Belgische voorzitterschap van de EU is verzocht om een advies op te stellen over de rol die het cohesiebeleid kan spelen bij de uitvoering van de strategie „Europa 2020”.

| 7. | In de afgelopen jaren heeft het CvdR zich intensief beziggehouden met het richting geven aan de Lissabonstrategie en met de inbreng van lokale en regionale overheden bij de uitvoering hiervan. Ook heeft het zijn licht over de uitwerking van de strategie „Europa 2020” laten schijnen. |
| --- | --- |

7.

In de afgelopen jaren heeft het CvdR zich intensief beziggehouden met het richting geven aan de Lissabonstrategie en met de inbreng van lokale en regionale overheden bij de uitvoering hiervan. Ook heeft het zijn licht over de uitwerking van de strategie „Europa 2020” laten schijnen.

| 8. | In dit verband verdienen met name de volgende documenten vermelding:






  — | het Witboek van het Comité van de Regio's over Multilevel Governance (1), waarin er met het oog op de territoriale samenhang op wordt aangedrongen om lokale en regionale overheden consequent te betrekken bij sectorale beleidsmaatregelen van de EU; |
| --- | --- | --- |

8.

In dit verband verdienen met name de volgende documenten vermelding:

—

het Witboek van het Comité van de Regio's over Multilevel Governance (1), waarin er met het oog op de territoriale samenhang op wordt aangedrongen om lokale en regionale overheden consequent te betrekken bij sectorale beleidsmaatregelen van de EU;

| — | het advies van het Comité van de Regio's over de vraag hoe de Lissabonstrategie er na 2010 moet uitzien (2), waarin het ervoor pleit om de bestaande samenwerkingsverbanden als basis te nemen voor de nieuwe strategie; |
| --- | --- |

—

het advies van het Comité van de Regio's over de vraag hoe de Lissabonstrategie er na 2010 moet uitzien (2), waarin het ervoor pleit om de bestaande samenwerkingsverbanden als basis te nemen voor de nieuwe strategie;

| — | het advies over de toekomst van het cohesiebeleid (3), waarin het CvdR de mening uitspreekt dat het cohesiebeleid een pijler van de Europese eenwording moet blijven. |
| --- | --- |

—

het advies over de toekomst van het cohesiebeleid (3), waarin het CvdR de mening uitspreekt dat het cohesiebeleid een pijler van de Europese eenwording moet blijven.

Doelstellingen: „Europa 2020” en cohesie zijn onlosmakelijk met elkaar verbonden

| 9. | Om goed zicht te krijgen op de bijdrage die het cohesiebeleid aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020” zal leveren, dient men uit te gaan van het EU-Verdrag en de doelstellingen van de diverse EU-beleidsterreinen. |
| --- | --- |

9.

Om goed zicht te krijgen op de bijdrage die het cohesiebeleid aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020” zal leveren, dient men uit te gaan van het EU-Verdrag en de doelstellingen van de diverse EU-beleidsterreinen.

| 10. | Deze bijdrage dient in overeenstemming te zijn met de in artikel 174 van het VWEU vastgelegde doelstellingen en met de horizontale beleidsdoelstelling van economische, sociale en territoriale samenhang die door het Verdrag van Lissabon in artikel 3 van het Verdrag betreffende de Europese Unie is vastgelegd. |
| --- | --- |

10.

Deze bijdrage dient in overeenstemming te zijn met de in artikel 174 van het VWEU vastgelegde doelstellingen en met de horizontale beleidsdoelstelling van economische, sociale en territoriale samenhang die door het Verdrag van Lissabon in artikel 3 van het Verdrag betreffende de Europese Unie is vastgelegd.

| 11. | Doel van het cohesiebeleid is om de economische, sociale en territoriale samenhang te versterken en aldus de harmonische ontwikkeling van de Unie in haar geheel te bevorderen alsmede om de verschillen in ontwikkelingsniveau tussen de regio's en de achterstand van de minst begunstigde regio's te verkleinen. Hierbij gaat de aandacht vooral uit naar plattelandsgebieden, regio's die economisch benadeeld zijn of een industriële overgang doormaken, en regio's die kampen met ernstige en permanente natuurlijke of demografische belemmeringen, zoals de meest noordelijke regio's met een zeer geringe bevolkingsdichtheid, alsmede insulaire, grensoverschrijdende en berggebieden. Daarnaast herinnert het Comité van de Regio's aan de uitdagingen die in de „Europa 2020”-studie naar voren geschoven worden voor de regio's van de EU, onder andere voor de regio's aan de buitengrenzen en voor de stedelijke gebieden waar de buitenwijken vaak steeds meer in verval zijn en door groeiende sociale en economische verpaupering getroffen worden. Bij de uitvoering van de strategie „Europa 2020” moet bovendien rekening worden gehouden met de in artikel 349 van het VWEU bedoelde ultraperifere gebieden. |
| --- | --- |

11.

Doel van het cohesiebeleid is om de economische, sociale en territoriale samenhang te versterken en aldus de harmonische ontwikkeling van de Unie in haar geheel te bevorderen alsmede om de verschillen in ontwikkelingsniveau tussen de regio's en de achterstand van de minst begunstigde regio's te verkleinen. Hierbij gaat de aandacht vooral uit naar plattelandsgebieden, regio's die economisch benadeeld zijn of een industriële overgang doormaken, en regio's die kampen met ernstige en permanente natuurlijke of demografische belemmeringen, zoals de meest noordelijke regio's met een zeer geringe bevolkingsdichtheid, alsmede insulaire, grensoverschrijdende en berggebieden. Daarnaast herinnert het Comité van de Regio's aan de uitdagingen die in de „Europa 2020”-studie naar voren geschoven worden voor de regio's van de EU, onder andere voor de regio's aan de buitengrenzen en voor de stedelijke gebieden waar de buitenwijken vaak steeds meer in verval zijn en door groeiende sociale en economische verpaupering getroffen worden. Bij de uitvoering van de strategie „Europa 2020” moet bovendien rekening worden gehouden met de in artikel 349 van het VWEU bedoelde ultraperifere gebieden.

| 12. | De structuurfondsen hebben tot nu toe in belangrijke mate bijgedragen aan de uitvoering van de Lissabonstrategie, maar helaas worden de lokale en regionale overheden onvoldoende bij deze uitvoering betrokken. |
| --- | --- |

12.

De structuurfondsen hebben tot nu toe in belangrijke mate bijgedragen aan de uitvoering van de Lissabonstrategie, maar helaas worden de lokale en regionale overheden onvoldoende bij deze uitvoering betrokken.

| 13. | Het CvdR is het dan ook eens met de Europese Raad, die in zijn conclusies van 17 juni 2010 heeft benadrukt hoe belangrijk het voor het welslagen van de strategie „Europa 2020” is dat de economische, sociale en territoriale samenhang wordt versterkt en de infrastructuur wordt uitgebouwd. Het CvdR betreurt echter dat in deze conclusies geen rekening gehouden wordt met de lokale en regionale overheden. |
| --- | --- |

13.

Het CvdR is het dan ook eens met de Europese Raad, die in zijn conclusies van 17 juni 2010 heeft benadrukt hoe belangrijk het voor het welslagen van de strategie „Europa 2020” is dat de economische, sociale en territoriale samenhang wordt versterkt en de infrastructuur wordt uitgebouwd. Het CvdR betreurt echter dat in deze conclusies geen rekening gehouden wordt met de lokale en regionale overheden.

| 14. | In het rapport-Kok luidt een van de conclusies dat de lokale en regionale overheden bij de uitvoering van de Lissabonstrategie te veel over het hoofd worden gezien. Wil de strategie „Europa 2020” daarom een succes worden, dan dienen deze overheden absoluut een actieve inbreng in de uitvoering ervan te krijgen. |
| --- | --- |

14.

In het rapport-Kok luidt een van de conclusies dat de lokale en regionale overheden bij de uitvoering van de Lissabonstrategie te veel over het hoofd worden gezien. Wil de strategie „Europa 2020” daarom een succes worden, dan dienen deze overheden absoluut een actieve inbreng in de uitvoering ervan te krijgen.

| 15. | Voor het welslagen van de strategie „Europa 2020” is het volgende dan ook van groot belang:






  — | lokale en regionale overheden dienen in een vroeg stadium uitgebreid bij een en ander betrokken te worden, zodat zij zich kunnen vereenzelvigen met het doel, de inhoud en de maatregelen van de strategie „Europa 2020”; |
| --- | --- | --- |

15.

Voor het welslagen van de strategie „Europa 2020” is het volgende dan ook van groot belang:

—

lokale en regionale overheden dienen in een vroeg stadium uitgebreid bij een en ander betrokken te worden, zodat zij zich kunnen vereenzelvigen met het doel, de inhoud en de maatregelen van de strategie „Europa 2020”;

| — | de strategie „Europa 2020” moet de ontwikkelingsmogelijkheden van alle gemeenten en regio's tot ontplooiing kunnen laten komen; |
| --- | --- |

—

de strategie „Europa 2020” moet de ontwikkelingsmogelijkheden van alle gemeenten en regio's tot ontplooiing kunnen laten komen;

| — | de strategie „Europa 2020”, die nogal thematisch van aard is, moet worden afgestemd op het horizontaal georiënteerde cohesiebeleid om een uitgebreide inbreng van en een substantiële impact in alle gemeenten en regio's te verwezenlijken. |
| --- | --- |

—

de strategie „Europa 2020”, die nogal thematisch van aard is, moet worden afgestemd op het horizontaal georiënteerde cohesiebeleid om een uitgebreide inbreng van en een substantiële impact in alle gemeenten en regio's te verwezenlijken.

| 16. | Het Comité van de Regio's wijst echter op het gevaar dat extra rapportageverplichtingen, boven op de bestaande procedures, een nog zwaardere last betekenen voor de administratie van het cohesiebeleid. |
| --- | --- |

16.

Het Comité van de Regio's wijst echter op het gevaar dat extra rapportageverplichtingen, boven op de bestaande procedures, een nog zwaardere last betekenen voor de administratie van het cohesiebeleid.

| 17. | Het cohesiebeleid dient in essentie te blijven bestaan uit flexibele, lokaal en regionaal aangepaste strategieën, die afgestemd zijn op de zeer uiteenlopende ontwikkelingsbehoeften van de lokale en regionale overheden en aldus bijdragen aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020”. |
| --- | --- |

17.

Het cohesiebeleid dient in essentie te blijven bestaan uit flexibele, lokaal en regionaal aangepaste strategieën, die afgestemd zijn op de zeer uiteenlopende ontwikkelingsbehoeften van de lokale en regionale overheden en aldus bijdragen aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020”.

| 18. | Het CvdR spreekt zich nogmaals uit tegen het door de Commissie in haar Mededeling van 12 mei 2010 inzake de versterking van de economische governance gedane voorstel om betalingen uit de structuurfondsen op te schorten voor lidstaten die aan de buitensporigtekortprocedure worden onderworpen en verwijst hierbij naar zijn Resolutie van 10 juni 2010 (4). |
| --- | --- |

18.

Het CvdR spreekt zich nogmaals uit tegen het door de Commissie in haar Mededeling van 12 mei 2010 inzake de versterking van de economische governance gedane voorstel om betalingen uit de structuurfondsen op te schorten voor lidstaten die aan de buitensporigtekortprocedure worden onderworpen en verwijst hierbij naar zijn Resolutie van 10 juni 2010 (4).

| 19. | Het wijst erop dat het cohesiebeleid ook nauw samenhangt met de diensten van algemeen belang: beide beleidstakken leveren een horizontale bijdrage aan de versterking van zowel de interne markt als de cohesie in Europa. De diensten van algemeen belang, een bepalende factor voor een slimme, duurzame en inclusieve groei, moeten dan ook apart worden vermeld in de strategie „Europa 2020”. Het verslag-Monti over een nieuwe strategie voor de interne markt (mei 2010) stelt dat de financiering van infrastructuur voor diensten van algemeen belang en de diensten in verband met sociale inclusie moeten worden behandeld als beleidsdoelstellingen voor de toekomstige groeistrategie van de Europese Unie. |
| --- | --- |

19.

Het wijst erop dat het cohesiebeleid ook nauw samenhangt met de diensten van algemeen belang: beide beleidstakken leveren een horizontale bijdrage aan de versterking van zowel de interne markt als de cohesie in Europa. De diensten van algemeen belang, een bepalende factor voor een slimme, duurzame en inclusieve groei, moeten dan ook apart worden vermeld in de strategie „Europa 2020”. Het verslag-Monti over een nieuwe strategie voor de interne markt (mei 2010) stelt dat de financiering van infrastructuur voor diensten van algemeen belang en de diensten in verband met sociale inclusie moeten worden behandeld als beleidsdoelstellingen voor de toekomstige groeistrategie van de Europese Unie.

| 20. | De strategie „Europa 2020” zou als belangrijkste doel moeten hebben om in Europa de noodzakelijke structurele hervormingen door te voeren en zo voor meer duurzame groei, innovatie en werkgelegenheid te zorgen. Dat zou een wezenlijke meerwaarde van de strategie zijn. Ook voor een succesvol gebruik van het cohesiebeleid zijn deze structurele hervormingen van groot belang. |
| --- | --- |

20.

De strategie „Europa 2020” zou als belangrijkste doel moeten hebben om in Europa de noodzakelijke structurele hervormingen door te voeren en zo voor meer duurzame groei, innovatie en werkgelegenheid te zorgen. Dat zou een wezenlijke meerwaarde van de strategie zijn. Ook voor een succesvol gebruik van het cohesiebeleid zijn deze structurele hervormingen van groot belang.

| 21. | De besteding van de structuurfondsgelden zou alleen beperkt mogen blijven tot het verhelpen van de in het kader van de strategie „Europa 2020” in kaart gebrachte structurele knelpunten als deze knelpunten ook deel uitmaken van de doelstellingen van het cohesiebeleid (inhoudelijke conditionaliteit). |
| --- | --- |

21.

De besteding van de structuurfondsgelden zou alleen beperkt mogen blijven tot het verhelpen van de in het kader van de strategie „Europa 2020” in kaart gebrachte structurele knelpunten als deze knelpunten ook deel uitmaken van de doelstellingen van het cohesiebeleid (inhoudelijke conditionaliteit).

| 22. | Door middel van een op samenwerking gebaseerd overleg met de lokale en regionale overheden, dat ruim vóór de volgende programmering van de structuurfondsen van start dient te gaan, en eventueel gebaseerd zou zijn op contractuele overeenkomsten zoals de door het Comité van de Regio's voorgestelde territoriale pacten, zou het echter mogelijk moeten zijn om voor de besteding van de structuurfondsen gemeenschappelijke doelen en randvoorwaarden vast te leggen, die op deze manier een sterk bindend karakter voor alle betrokken partijen krijgen en ook aan de macro-economische conditionaliteit kunnen bijdragen. |
| --- | --- |

22.

Door middel van een op samenwerking gebaseerd overleg met de lokale en regionale overheden, dat ruim vóór de volgende programmering van de structuurfondsen van start dient te gaan, en eventueel gebaseerd zou zijn op contractuele overeenkomsten zoals de door het Comité van de Regio's voorgestelde territoriale pacten, zou het echter mogelijk moeten zijn om voor de besteding van de structuurfondsen gemeenschappelijke doelen en randvoorwaarden vast te leggen, die op deze manier een sterk bindend karakter voor alle betrokken partijen krijgen en ook aan de macro-economische conditionaliteit kunnen bijdragen.

Bijdrage van het cohesiebeleid aan de verwezenlijking van de drie prioriteiten: slimme, duurzame en inclusieve groei

| 23. | Het is een goede zaak dat de strategie „Europa 2020” vooral gericht is op duurzame groei, innovatie en werkgelegenheid en dat de sociale en ecologische dimensie meer aandacht krijgt. |
| --- | --- |

23.

Het is een goede zaak dat de strategie „Europa 2020” vooral gericht is op duurzame groei, innovatie en werkgelegenheid en dat de sociale en ecologische dimensie meer aandacht krijgt.

| 24. | Dit duidt op het brede besef dat concurrentievermogen dient te stoelen op duurzaamheid en een hechtere sociale en territoriale samenhang. |
| --- | --- |

24.

Dit duidt op het brede besef dat concurrentievermogen dient te stoelen op duurzaamheid en een hechtere sociale en territoriale samenhang.

| 25. | In het verleden heeft het cohesiebeleid in de EU al een belangrijke bijdrage geleverd aan de slimme, duurzame en inclusieve groei, die nu centraal staat in de strategie „Europa 2020”. |
| --- | --- |

25.

In het verleden heeft het cohesiebeleid in de EU al een belangrijke bijdrage geleverd aan de slimme, duurzame en inclusieve groei, die nu centraal staat in de strategie „Europa 2020”.

Bijdrage van het cohesiebeleid aan de verwezenlijking van de doelstellingen

| 26. | De instrumenten van het cohesiebeleid kunnen, in het kader van de voor dit beleid in het Verdrag vastgelegde doelstellingen, een belangrijke bijdrage leveren aan de verwezenlijking van de Europa 2020-doelstellingen. Essentieel daarbij is dat een evenwicht blijft bestaan tussen het „traditionele” (maar nog steeds actuele) doel van het cohesiebeleid en de nieuwe strategische uitdagingen waar de hele EU momenteel voor staat. Dat kan onder meer worden bereikt door de specifieke status van de convergentieregio's te behouden. |
| --- | --- |

26.

De instrumenten van het cohesiebeleid kunnen, in het kader van de voor dit beleid in het Verdrag vastgelegde doelstellingen, een belangrijke bijdrage leveren aan de verwezenlijking van de Europa 2020-doelstellingen. Essentieel daarbij is dat een evenwicht blijft bestaan tussen het „traditionele” (maar nog steeds actuele) doel van het cohesiebeleid en de nieuwe strategische uitdagingen waar de hele EU momenteel voor staat. Dat kan onder meer worden bereikt door de specifieke status van de convergentieregio's te behouden.

| 27. | Vooral gezien de toenemende schaarste aan financiële middelen draait het bij de doelstellingen van de strategie „Europa 2020” niet primair om het kwantitatieve gebruik van begrotingsmiddelen en zal volgens het Comité het succes van de „Europa 2020”-strategie daarentegen in hoge mate van de aard en de kwaliteit van de te gebruiken instrumenten en de praktische toepasbaarheid daarvan afhangen. In dit verband is het nuttig te streven naar maximale integratie van alle bestaande EU-financieringsinstrumenten, vooral die waarmee in feite hetzelfde soort projecten wordt gesteund (bijv. EFRO en ELFPO wat de ontwikkeling van het platteland betreft). |
| --- | --- |

27.

Vooral gezien de toenemende schaarste aan financiële middelen draait het bij de doelstellingen van de strategie „Europa 2020” niet primair om het kwantitatieve gebruik van begrotingsmiddelen en zal volgens het Comité het succes van de „Europa 2020”-strategie daarentegen in hoge mate van de aard en de kwaliteit van de te gebruiken instrumenten en de praktische toepasbaarheid daarvan afhangen. In dit verband is het nuttig te streven naar maximale integratie van alle bestaande EU-financieringsinstrumenten, vooral die waarmee in feite hetzelfde soort projecten wordt gesteund (bijv. EFRO en ELFPO wat de ontwikkeling van het platteland betreft).

| 28. | In het kader van het cohesiebeleid moet er verder worden gewerkt aan de ontwikkeling van innovatieve financieringsinstrumenten (zoals roulerende fondsen), om er voor te zorgen dat het cohesiebeleid een grotere impuls kan geven aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020”. |
| --- | --- |

28.

In het kader van het cohesiebeleid moet er verder worden gewerkt aan de ontwikkeling van innovatieve financieringsinstrumenten (zoals roulerende fondsen), om er voor te zorgen dat het cohesiebeleid een grotere impuls kan geven aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020”.

| 29. | Wat de werkgelegenheidsdoelstelling (verhoging van de arbeidsparticipatie van de leeftijdsgroep van 20-64 jaar tot 75 % in de EU) betreft: in de huidige structuurfondsenprogramma's is een bedrag van circa 14 miljard euro gereserveerd voor de versterking van het vermogen van bedrijven en werknemers om te anticiperen op veranderingen en deze in goede banen te leiden. Van dit bedrag is circa 9,4 miljard euro bedoeld om ondernemingen te helpen, een doeltreffend beleid op het gebied van de menselijke ontwikkeling in te voeren. |
| --- | --- |

29.

Wat de werkgelegenheidsdoelstelling (verhoging van de arbeidsparticipatie van de leeftijdsgroep van 20-64 jaar tot 75 % in de EU) betreft: in de huidige structuurfondsenprogramma's is een bedrag van circa 14 miljard euro gereserveerd voor de versterking van het vermogen van bedrijven en werknemers om te anticiperen op veranderingen en deze in goede banen te leiden. Van dit bedrag is circa 9,4 miljard euro bedoeld om ondernemingen te helpen, een doeltreffend beleid op het gebied van de menselijke ontwikkeling in te voeren.

| 30. | Om nieuwe werkgelegenheidsmogelijkheden te creëren en door middel van beroepsonderwijs en scholing de inzetbaarheid te verbeteren is nauwere samenwerking tussen de territoriaal gerichte fondsen noodzakelijk, en dan vooral tussen het Europees Sociaal Fonds en het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling. |
| --- | --- |

30.

Om nieuwe werkgelegenheidsmogelijkheden te creëren en door middel van beroepsonderwijs en scholing de inzetbaarheid te verbeteren is nauwere samenwerking tussen de territoriaal gerichte fondsen noodzakelijk, en dan vooral tussen het Europees Sociaal Fonds en het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling.

| 31. | Het CvdR steunt het voorstel voor een gemeenschappelijk Europees strategisch kader, dat het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling, het Europees Sociaal Fonds, het Cohesiefonds, het Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling (ELFPO) en het Financieringsinstrument voor de Oriëntatie van de Visserij (FIOV) omvat. Het roept derhalve de Commissie op om de samenwerking tussen het EFRO en het ESF ook in de volgende programmeringsperiode te waarborgen aan de hand van een gemeenschappelijke kaderverordening voor het Cohesiebeleid. |
| --- | --- |

31.

Het CvdR steunt het voorstel voor een gemeenschappelijk Europees strategisch kader, dat het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling, het Europees Sociaal Fonds, het Cohesiefonds, het Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling (ELFPO) en het Financieringsinstrument voor de Oriëntatie van de Visserij (FIOV) omvat. Het roept derhalve de Commissie op om de samenwerking tussen het EFRO en het ESF ook in de volgende programmeringsperiode te waarborgen aan de hand van een gemeenschappelijke kaderverordening voor het Cohesiebeleid.

| 32. | Wat de onderzoeksdoelstelling (verhoging van de O&O-uitgaven in de EU tot 3 % van het BBP) betreft: in de huidige programmeringsperiode wordt volgens de Commissie 86 miljard euro (ofwel 25 %) van de cohesiegelden gebruikt voor O&O en innovatie; dit bedrag komt dus ten goede aan de opbouw en verdere ontwikkeling van onderzoeksstructuren in de Europese regio's. |
| --- | --- |

32.

Wat de onderzoeksdoelstelling (verhoging van de O&O-uitgaven in de EU tot 3 % van het BBP) betreft: in de huidige programmeringsperiode wordt volgens de Commissie 86 miljard euro (ofwel 25 %) van de cohesiegelden gebruikt voor O&O en innovatie; dit bedrag komt dus ten goede aan de opbouw en verdere ontwikkeling van onderzoeksstructuren in de Europese regio's.

| 33. | In aanvulling op de Europese maatregelen ter stimulering van topkwaliteit zorgt het op de financiering van lokale en regionale overheden georiënteerde cohesiebeleid ervoor dat een Europees onderzoeks- en innovatiebeleid een zodanig gespreid effect sorteert dat de strategie „Europa 2020” tot een succes gemaakt kan worden. |
| --- | --- |

33.

In aanvulling op de Europese maatregelen ter stimulering van topkwaliteit zorgt het op de financiering van lokale en regionale overheden georiënteerde cohesiebeleid ervoor dat een Europees onderzoeks- en innovatiebeleid een zodanig gespreid effect sorteert dat de strategie „Europa 2020” tot een succes gemaakt kan worden.

| 34. | Wat de klimaat- en energiedoelstelling (vermindering van de broeikasgasemissies, uitbreiding van het aandeel duurzame energie en verhoging van de energie-efficiëntie met 20 %) betreft: een beter milieu moet in de structuurfondsenprogramma's van alle lidstaten een prioriteit blijven, en het CvdR stelt vast dat hiervoor in de huidige programmeringsperiode ongeveer eenderde van alle cohesiegelden (105 miljard euro) is vrijgemaakt. Voorts mag de invoering van nieuwe financieringsinstrumenten voor het klimaatbeleid in internationaal verband niet leiden tot kortingen op de middelen voor het cohesiebeleid. Het Comité herhaalt zijn eis dat de investeringsbalans geen extra uitstoot van broeikasgassen mag veroorzaken. |
| --- | --- |

34.

Wat de klimaat- en energiedoelstelling (vermindering van de broeikasgasemissies, uitbreiding van het aandeel duurzame energie en verhoging van de energie-efficiëntie met 20 %) betreft: een beter milieu moet in de structuurfondsenprogramma's van alle lidstaten een prioriteit blijven, en het CvdR stelt vast dat hiervoor in de huidige programmeringsperiode ongeveer eenderde van alle cohesiegelden (105 miljard euro) is vrijgemaakt. Voorts mag de invoering van nieuwe financieringsinstrumenten voor het klimaatbeleid in internationaal verband niet leiden tot kortingen op de middelen voor het cohesiebeleid. Het Comité herhaalt zijn eis dat de investeringsbalans geen extra uitstoot van broeikasgassen mag veroorzaken.

| 35. | Van dit bedrag is circa 48 miljard bestemd voor maatregelen op verscheidene gebieden als antwoord op de klimaatverandering, zoals beschermings- en aanpassingsmaatregelen. Hieronder vallen ook investeringen in efficiënt energiegebruik en duurzame energie (9 miljard euro) en indirecte maatregelen, waaronder duurzame stadsvervoerprojecten (6,2 miljard euro). |
| --- | --- |

35.

Van dit bedrag is circa 48 miljard bestemd voor maatregelen op verscheidene gebieden als antwoord op de klimaatverandering, zoals beschermings- en aanpassingsmaatregelen. Hieronder vallen ook investeringen in efficiënt energiegebruik en duurzame energie (9 miljard euro) en indirecte maatregelen, waaronder duurzame stadsvervoerprojecten (6,2 miljard euro).

| 36. | Wat de onderwijsdoelstelling (vermindering van het percentage voortijdige schoolverlaters en verhoging van het percentage van de bevolking in de leeftijdsgroep van 30-34 jaar dat tertiair of gelijkwaardig onderwijs heeft voltooid, tot 40 %) betreft: het cohesiebeleid levert ook in de huidige programmeringsperiode via tal van operationele programma's al een grote bijdrage aan het omlaag brengen van het percentage voortijdige schoolverlaters. In dit verband moet rekening worden gehouden met de bereikbaarheid en het voortbestaan van scholen in dunbevolkte gebieden. |
| --- | --- |

36.

Wat de onderwijsdoelstelling (vermindering van het percentage voortijdige schoolverlaters en verhoging van het percentage van de bevolking in de leeftijdsgroep van 30-34 jaar dat tertiair of gelijkwaardig onderwijs heeft voltooid, tot 40 %) betreft: het cohesiebeleid levert ook in de huidige programmeringsperiode via tal van operationele programma's al een grote bijdrage aan het omlaag brengen van het percentage voortijdige schoolverlaters. In dit verband moet rekening worden gehouden met de bereikbaarheid en het voortbestaan van scholen in dunbevolkte gebieden.

| 37. | De bevoegdheden van de EU op dit gebied zijn echter beperkt. Uitgaande van hun huidige situatie en hun bijzondere omstandigheden, en rekening houdend met deze kerndoelen, zullen de lidstaten hun nationale doelstellingen moeten vaststellen en er zorg voor moeten dragen dat regionale en lokale instellingen over voldoende middelen en beslissingsbevoegdheid beschikken. |
| --- | --- |

37.

De bevoegdheden van de EU op dit gebied zijn echter beperkt. Uitgaande van hun huidige situatie en hun bijzondere omstandigheden, en rekening houdend met deze kerndoelen, zullen de lidstaten hun nationale doelstellingen moeten vaststellen en er zorg voor moeten dragen dat regionale en lokale instellingen over voldoende middelen en beslissingsbevoegdheid beschikken.

| 38. | Wat de armoededoelstelling (verlaging van het aantal in armoede levende of door armoede bedreigde mensen in de EU met 20 miljoen) betreft: doordat het cohesiebeleid gericht is op groei en werkgelegenheid, kan het met name via de financiering van lokale en regionale integratie- en werkgelegenheidsprojecten de armoede in de EU helpen bestrijden. In de nieuwe programma's is al ca. 19 miljard vrijgemaakt om barrières voor de werkgelegenheid van met name vrouwen, jongeren, ouderen en laaggeschoolde werknemers te slechten. |
| --- | --- |

38.

Wat de armoededoelstelling (verlaging van het aantal in armoede levende of door armoede bedreigde mensen in de EU met 20 miljoen) betreft: doordat het cohesiebeleid gericht is op groei en werkgelegenheid, kan het met name via de financiering van lokale en regionale integratie- en werkgelegenheidsprojecten de armoede in de EU helpen bestrijden. In de nieuwe programma's is al ca. 19 miljard vrijgemaakt om barrières voor de werkgelegenheid van met name vrouwen, jongeren, ouderen en laaggeschoolde werknemers te slechten.

| 39. | Volgens de Commissie hebben in 2007 en 2008 al bijna 6 miljoen mensen (van wie 52 % vrouwen) baat gehad bij de lopende ESF-programma's. Grofweg een op de drie maatregelen was bedoeld om werknemers steun te bieden. Andere maatregelen waren gericht op werklozen (33 % van de begunstigden, van wie 7 % langdurig werkloos) en op kwetsbare groepen, zoals migranten en minderheden (13 %). |
| --- | --- |

39.

Volgens de Commissie hebben in 2007 en 2008 al bijna 6 miljoen mensen (van wie 52 % vrouwen) baat gehad bij de lopende ESF-programma's. Grofweg een op de drie maatregelen was bedoeld om werknemers steun te bieden. Andere maatregelen waren gericht op werklozen (33 % van de begunstigden, van wie 7 % langdurig werkloos) en op kwetsbare groepen, zoals migranten en minderheden (13 %).

| 40. | De EU kan conform artikel 153 van het VWEU de maatregelen van de lidstaten slechts ondersteunen en aanvullen. |
| --- | --- |

40.

De EU kan conform artikel 153 van het VWEU de maatregelen van de lidstaten slechts ondersteunen en aanvullen.

| 41. | Het is van belang dat de structuurfondsen ook gebruikt kunnen worden om ongelijkheid op gezondheidsgebied te helpen bestrijden. |
| --- | --- |

41.

Het is van belang dat de structuurfondsen ook gebruikt kunnen worden om ongelijkheid op gezondheidsgebied te helpen bestrijden.

Bijdrage van het cohesiebeleid aan de uitvoering van de kerninitiatieven

| 42. | De in het kader van de strategie „Europa 2020” geplande kerninitiatieven hebben in hoofdzaak thematische of sectorale doelen, die echter ook een groot gedeelte van het cohesiebeleid afdekken. |
| --- | --- |

42.

De in het kader van de strategie „Europa 2020” geplande kerninitiatieven hebben in hoofdzaak thematische of sectorale doelen, die echter ook een groot gedeelte van het cohesiebeleid afdekken.

| 43. | Voor de uitvoering van de kerninitiatieven heeft de Commissie al gewezen op de bijdrage van de structuurfondsen. Zij beschouwt het cohesiebeleid en de structuurfondsen als belangrijke katalysatoren voor een slimme, duurzame en inclusieve groei in de lidstaten en de regio's van de EU. |
| --- | --- |

43.

Voor de uitvoering van de kerninitiatieven heeft de Commissie al gewezen op de bijdrage van de structuurfondsen. Zij beschouwt het cohesiebeleid en de structuurfondsen als belangrijke katalysatoren voor een slimme, duurzame en inclusieve groei in de lidstaten en de regio's van de EU.

| 44. | De maatregelen die deel uitmaken van de kerninitiatieven van de strategie „Europa 2020”, dienen te worden afgestemd op bestaande processen en maatregelen. Dat komt de overzichtelijkheid ten goede en voorkomt dat de diverse processen en verslaggevingsplichten elkaar gaan overlappen. |
| --- | --- |

44.

De maatregelen die deel uitmaken van de kerninitiatieven van de strategie „Europa 2020”, dienen te worden afgestemd op bestaande processen en maatregelen. Dat komt de overzichtelijkheid ten goede en voorkomt dat de diverse processen en verslaggevingsplichten elkaar gaan overlappen.

| 45. | Bij de verdere ontwikkeling van de kerninitiatieven doet de Commissie er goed aan om op een geïntegreerde manier gebruik te maken van de diverse Europese steuninstrumenten en ervoor te zorgen dat daarbij het decentrale karakter van het cohesiebeleid in aanmerking wordt genomen en – zo mogelijk en zo nodig – wordt versterkt. |
| --- | --- |

45.

Bij de verdere ontwikkeling van de kerninitiatieven doet de Commissie er goed aan om op een geïntegreerde manier gebruik te maken van de diverse Europese steuninstrumenten en ervoor te zorgen dat daarbij het decentrale karakter van het cohesiebeleid in aanmerking wordt genomen en – zo mogelijk en zo nodig – wordt versterkt.

| 46. | Het CvdR herhaalt zijn al eerder in het advies over de toekomst van het cohesiebeleid verwoorde eis dat de voorgestelde kerninitiatieven niet tot een inperking van het Europese cohesiebeleid mogen leiden. Het moet mogelijk blijven om met de structuurfondsen regionale problemen op een geïntegreerde wijze op te lossen. Deze fondsen zouden zich niet tot sectorale doelstellingen mogen beperken. |
| --- | --- |

46.

Het CvdR herhaalt zijn al eerder in het advies over de toekomst van het cohesiebeleid verwoorde eis dat de voorgestelde kerninitiatieven niet tot een inperking van het Europese cohesiebeleid mogen leiden. Het moet mogelijk blijven om met de structuurfondsen regionale problemen op een geïntegreerde wijze op te lossen. Deze fondsen zouden zich niet tot sectorale doelstellingen mogen beperken.

| 47. | Wat het kerninitiatief digitale agenda betreft: met name voor de toegang tot breedbandnetwerken op het hele platteland en voor de ontwikkeling van nieuwe diensten als antwoord op de verandering van de bevolkingssamenstelling, zijn er duidelijke raakvlakken tussen de digitale agenda en het cohesiebeleid. |
| --- | --- |

47.

Wat het kerninitiatief digitale agenda betreft: met name voor de toegang tot breedbandnetwerken op het hele platteland en voor de ontwikkeling van nieuwe diensten als antwoord op de verandering van de bevolkingssamenstelling, zijn er duidelijke raakvlakken tussen de digitale agenda en het cohesiebeleid.

| 48. | Wat het kerninitiatief Innovatie-Unie betreft: de mogelijkheid bestaat om de taakverdeling tussen enerzijds de op topkwaliteit gerichte ondersteuning van fundamenteel onderzoek en toegepast onderzoek op Europees niveau en anderzijds de ondersteuning van innovatie op decentraal niveau te verbeteren en zo in de breedte het nodige effect te sorteren. |
| --- | --- |

48.

Wat het kerninitiatief Innovatie-Unie betreft: de mogelijkheid bestaat om de taakverdeling tussen enerzijds de op topkwaliteit gerichte ondersteuning van fundamenteel onderzoek en toegepast onderzoek op Europees niveau en anderzijds de ondersteuning van innovatie op decentraal niveau te verbeteren en zo in de breedte het nodige effect te sorteren.

| 49. | Het CvdR wijst in dit verband op de maatregelen in het kader van het cohesiebeleid om regionale innovatiesystemen en instrumenten voor territoriale samenwerking van de grond te krijgen, op het risicokapitaal dat wordt vrijgemaakt, en op de maatregelen die worden genomen om sneller innovatieve producten op de markt te brengen en de betrokken partijen uit het bedrijfsleven, de wetenschap en het openbaar bestuur in een gezamenlijk netwerk onder te brengen. |
| --- | --- |

49.

Het CvdR wijst in dit verband op de maatregelen in het kader van het cohesiebeleid om regionale innovatiesystemen en instrumenten voor territoriale samenwerking van de grond te krijgen, op het risicokapitaal dat wordt vrijgemaakt, en op de maatregelen die worden genomen om sneller innovatieve producten op de markt te brengen en de betrokken partijen uit het bedrijfsleven, de wetenschap en het openbaar bestuur in een gezamenlijk netwerk onder te brengen.

| 50. | De complementaire taakverdeling tussen de verschillende EU-instrumenten moet verder uitgebouwd worden bij decentrale maatregelen ter stimulering van innovatie, temeer omdat innovatie-ondersteuning ook nu al een hoeksteen van de structuurfondsenprogramma's is. |
| --- | --- |

50.

De complementaire taakverdeling tussen de verschillende EU-instrumenten moet verder uitgebouwd worden bij decentrale maatregelen ter stimulering van innovatie, temeer omdat innovatie-ondersteuning ook nu al een hoeksteen van de structuurfondsenprogramma's is.

| 51. | Wat het kerninitiatief bescherming van hulpbronnen betreft: het streven om het gebruik van hulpbronnen op termijn los te koppelen van de groei is een goede zaak. Vooral voor energiesanering, alternatieve energiebronnen, het bouwen aan een kringloopeconomie en de ontwikkeling van duurzame vervoersideeën zou een decentrale beleidsaanpak moeten worden gehanteerd met een grotere rol voor de structuurfondsen; het initiatief zou daardoor aan efficiëntie winnen. |
| --- | --- |

51.

Wat het kerninitiatief bescherming van hulpbronnen betreft: het streven om het gebruik van hulpbronnen op termijn los te koppelen van de groei is een goede zaak. Vooral voor energiesanering, alternatieve energiebronnen, het bouwen aan een kringloopeconomie en de ontwikkeling van duurzame vervoersideeën zou een decentrale beleidsaanpak moeten worden gehanteerd met een grotere rol voor de structuurfondsen; het initiatief zou daardoor aan efficiëntie winnen.

| 52. | Bij het grote aantal afzonderlijke maatregelen op dit gebied dient gezorgd te worden voor een zorgvuldige afbakening van de bevoegdheden van de EU en die van de lidstaten en moet het subsidiariteitsbeginsel in acht worden genomen. Ook moet beter worden nagegaan hoe efficiënt deze maatregelen zijn. |
| --- | --- |

52.

Bij het grote aantal afzonderlijke maatregelen op dit gebied dient gezorgd te worden voor een zorgvuldige afbakening van de bevoegdheden van de EU en die van de lidstaten en moet het subsidiariteitsbeginsel in acht worden genomen. Ook moet beter worden nagegaan hoe efficiënt deze maatregelen zijn.

| 53. | Wat het kerninitiatief industriebeleid voor het globaliseringstijdperk betreft: het cohesiebeleid boort het industriële ontwikkelingspotentieel van met name zwakke regio's aan, is een stimulans voor clusterinitiatieven, komt het MKB ten goede, helpt mee aan de uitbreiding van economische infrastructuren, steunt de diversificatie van industriële locaties en draagt aldus bij aan een sterker concurrentievermogen. |
| --- | --- |

53.

Wat het kerninitiatief industriebeleid voor het globaliseringstijdperk betreft: het cohesiebeleid boort het industriële ontwikkelingspotentieel van met name zwakke regio's aan, is een stimulans voor clusterinitiatieven, komt het MKB ten goede, helpt mee aan de uitbreiding van economische infrastructuren, steunt de diversificatie van industriële locaties en draagt aldus bij aan een sterker concurrentievermogen.

| 54. | Wat het kerninitiatief voor nieuwe vaardigheden en banen betreft: het is een goede zaak dat de Commissie steun wil bieden aan jongeren in het onderwijs en op de arbeidsmarkt. De mobiliteit van studenten en leerlingen kan een stimulans gebruiken en de integratie van jongeren op de arbeidsmarkt moet ondersteund worden. |
| --- | --- |

54.

Wat het kerninitiatief voor nieuwe vaardigheden en banen betreft: het is een goede zaak dat de Commissie steun wil bieden aan jongeren in het onderwijs en op de arbeidsmarkt. De mobiliteit van studenten en leerlingen kan een stimulans gebruiken en de integratie van jongeren op de arbeidsmarkt moet ondersteund worden.

| 55. | Er is wat dit aangaat sprake van een grote overlapping met de actieterreinen van het Europees Sociaal Fonds. Het streven om deze doelstellingen beter te verbinden met de desbetreffende Europese financieringsinstrumenten verdient bijval. |
| --- | --- |

55.

Er is wat dit aangaat sprake van een grote overlapping met de actieterreinen van het Europees Sociaal Fonds. Het streven om deze doelstellingen beter te verbinden met de desbetreffende Europese financieringsinstrumenten verdient bijval.

Het governance-systeem van het cohesiebeleid kan belangrijk zijn voor het succes van de strategie „Europa 2020”

| 56. | Het systeem van meerlagig structuurbeleid, dat in de afgelopen jaren met succes tot stand is gebracht, kan met een grote inbreng van de lokale en regionale overheden en met inachtneming van de plaatselijke omstandigheden een belangrijke bijdrage leveren aan een geslaagde uitvoering van de strategie „Europa 2020”. |
| --- | --- |

56.

Het systeem van meerlagig structuurbeleid, dat in de afgelopen jaren met succes tot stand is gebracht, kan met een grote inbreng van de lokale en regionale overheden en met inachtneming van de plaatselijke omstandigheden een belangrijke bijdrage leveren aan een geslaagde uitvoering van de strategie „Europa 2020”.

| 57. | Te dien einde moeten de volgende onderdelen van het cohesiebeleid gehandhaafd of uitgebouwd worden:






  — | meerjarige programmering; |
| --- | --- | --- |

57.

Te dien einde moeten de volgende onderdelen van het cohesiebeleid gehandhaafd of uitgebouwd worden:

—

meerjarige programmering;

| — | gedeeld beheer van middelen en cofinanciering; |
| --- | --- |

—

gedeeld beheer van middelen en cofinanciering;

| — | een structuurbeleid dat alle regio's van de EU bestrijkt; |
| --- | --- |

—

een structuurbeleid dat alle regio's van de EU bestrijkt;

| — | programmering en beoordeling van de programma's aan de hand van andere indicatoren dan het BBP en met inbreng van lokale en regionale overheden; |
| --- | --- |

—

programmering en beoordeling van de programma's aan de hand van andere indicatoren dan het BBP en met inbreng van lokale en regionale overheden;

| — | decentrale uitvoering; |
| --- | --- |

—

decentrale uitvoering;

| — | lokale partijen die conform het partnerschapsbeginsel van de structuurfondsen bij het beleid worden betrokken; |
| --- | --- |

—

lokale partijen die conform het partnerschapsbeginsel van de structuurfondsen bij het beleid worden betrokken;

| — | flexibele toepassing in de regio's van pan-Europese prioriteiten; |
| --- | --- |

—

flexibele toepassing in de regio's van pan-Europese prioriteiten;

| — | territoriale samenwerking. |
| --- | --- |

—

territoriale samenwerking.

| 58. | Met het op groei en werkgelegenheid gerichte cohesiebeleid wordt een juiste koers aangehouden. Er is dan ook geen reden om het „oormerken” voor de structuurfondsen te verscherpen. Maar lokaal en regionaal aangepaste strategieën waarin aandacht is voor verschillen in ontwikkelingsbehoeften moeten ook aan de basis van het cohesiebeleid blijven liggen. |
| --- | --- |

58.

Met het op groei en werkgelegenheid gerichte cohesiebeleid wordt een juiste koers aangehouden. Er is dan ook geen reden om het „oormerken” voor de structuurfondsen te verscherpen. Maar lokaal en regionaal aangepaste strategieën waarin aandacht is voor verschillen in ontwikkelingsbehoeften moeten ook aan de basis van het cohesiebeleid blijven liggen.

| 59. | Bij de snelle uitvoering van de strategie „Europa 2020” en de afstemming hiervan op het cohesiebeleid moeten de Europese instellingen een democratische en adequate inbreng van de bevoegde partijen garanderen, bijvoorbeeld door ervoor te zorgen dat er op alle niveaus genoeg tijd is voor raadpleging en meningsvorming en dat de besluitvorming transparant en begrijpelijk blijft. |
| --- | --- |

59.

Bij de snelle uitvoering van de strategie „Europa 2020” en de afstemming hiervan op het cohesiebeleid moeten de Europese instellingen een democratische en adequate inbreng van de bevoegde partijen garanderen, bijvoorbeeld door ervoor te zorgen dat er op alle niveaus genoeg tijd is voor raadpleging en meningsvorming en dat de besluitvorming transparant en begrijpelijk blijft.

Rol van de lokale en regionale overheden bij de uitvoering van de strategie „Europa 2020”.

| 60. | De in het Verdrag verankerde territoriale cohesie moet richtinggevend zijn voor de uitvoering van de strategie „EU 2020” en voor ander EU-beleid. Het beginsel van multilevel governance moet in alle stadia van de uitvoering van de strategie geïntegreerd worden. |
| --- | --- |

60.

De in het Verdrag verankerde territoriale cohesie moet richtinggevend zijn voor de uitvoering van de strategie „EU 2020” en voor ander EU-beleid. Het beginsel van multilevel governance moet in alle stadia van de uitvoering van de strategie geïntegreerd worden.

| 61. | Het zou echter ook nodig kunnen zijn om de bestuurlijke capaciteiten van lokale en regionale overheden te versterken, zodat zij hun belangrijke rol in het kader van de strategie „Europa 2020” ook daadwerkelijk kunnen uitvoeren. |
| --- | --- |

61.

Het zou echter ook nodig kunnen zijn om de bestuurlijke capaciteiten van lokale en regionale overheden te versterken, zodat zij hun belangrijke rol in het kader van de strategie „Europa 2020” ook daadwerkelijk kunnen uitvoeren.

| 62. | De Europese instellingen en lidstaten zouden daarom in een territoriaal pact met de lokale en regionale overheden moeten bepalen welke inbreng territoriale overheden krijgen in de uitvoering van de strategie „Europa 2020” en daarin ook de rol van lokale kerninitiatieven moeten beschrijven. Een aanbeveling voor territoriale pacten zou op nationaal niveau kunnen zorgen voor een gestructureerde inbreng van territoriale overheden, in samenhang met hun bevoegdheden en met inachtneming van het subsidiariteitsbeginsel. |
| --- | --- |

62.

De Europese instellingen en lidstaten zouden daarom in een territoriaal pact met de lokale en regionale overheden moeten bepalen welke inbreng territoriale overheden krijgen in de uitvoering van de strategie „Europa 2020” en daarin ook de rol van lokale kerninitiatieven moeten beschrijven. Een aanbeveling voor territoriale pacten zou op nationaal niveau kunnen zorgen voor een gestructureerde inbreng van territoriale overheden, in samenhang met hun bevoegdheden en met inachtneming van het subsidiariteitsbeginsel.

| 63. | In de geest van dit territoriale pact zou het Europese cohesiebeleid gebruikt moeten worden als een centraal instrument voor de inbreng van lokale en regionale overheden in de uitvoering van de strategie „Europa 2020”. In alle gebieden die gesteund worden door het Europese cohesiebeleid zou het mogelijk gemaakt moeten worden om de belangrijkste lokale actoren via „territoriale pacten” te mobiliseren voor het verwezenlijken van de prioriteiten en kerndoelen van de strategie „Europa 2020”. |
| --- | --- |

63.

In de geest van dit territoriale pact zou het Europese cohesiebeleid gebruikt moeten worden als een centraal instrument voor de inbreng van lokale en regionale overheden in de uitvoering van de strategie „Europa 2020”. In alle gebieden die gesteund worden door het Europese cohesiebeleid zou het mogelijk gemaakt moeten worden om de belangrijkste lokale actoren via „territoriale pacten” te mobiliseren voor het verwezenlijken van de prioriteiten en kerndoelen van de strategie „Europa 2020”.

| 64. | In het kader van de doelen van het cohesiebeleid zouden hiervoor nieuwe regelingen moeten worden uitgewerkt die lokale en regionale overheden in staat stellen om met hun operationele programma's een actieve bijdrage te leveren aan de verwezenlijking van de groeiprioriteiten en kerndoelen van de strategie „Europa 2020”. |
| --- | --- |

64.

In het kader van de doelen van het cohesiebeleid zouden hiervoor nieuwe regelingen moeten worden uitgewerkt die lokale en regionale overheden in staat stellen om met hun operationele programma's een actieve bijdrage te leveren aan de verwezenlijking van de groeiprioriteiten en kerndoelen van de strategie „Europa 2020”.

| 65. | Om de prioriteiten en kerndoelen van de strategie „Europa 2020” te verwezenlijken zou in het kader van de doelstelling „Europese territoriale samenwerking” gezorgd moeten worden voor het uitwisselen van ervaringen en het tot stand brengen van netwerken tussen lokale en regionale overheden. Daarbij zou eventueel ook gebruik kunnen worden gemaakt van de Europese groepering voor territoriale samenwerking (EGTS). Bij de transnationale samenwerking zou nog eens extra de nadruk kunnen worden gelegd op de bijdrage van lokale en regionale overheden aan de uitvoering van de kerninitiatieven van de Europese Commissie. |
| --- | --- |

65.

Om de prioriteiten en kerndoelen van de strategie „Europa 2020” te verwezenlijken zou in het kader van de doelstelling „Europese territoriale samenwerking” gezorgd moeten worden voor het uitwisselen van ervaringen en het tot stand brengen van netwerken tussen lokale en regionale overheden. Daarbij zou eventueel ook gebruik kunnen worden gemaakt van de Europese groepering voor territoriale samenwerking (EGTS). Bij de transnationale samenwerking zou nog eens extra de nadruk kunnen worden gelegd op de bijdrage van lokale en regionale overheden aan de uitvoering van de kerninitiatieven van de Europese Commissie.

| 66. | De verslaglegging aan de Commissie over de interventies van de Europese fondsen zou gebruikt moeten worden om de resultaten van de bijdragen van lokale en regionale overheden aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020” in kaart te brengen. Op die manier worden nieuwe bureaucratische structuren en verslagleggingsverplichtingen vermeden en zouden er geen nieuwe instellingen of extra middelen nodig zijn. |
| --- | --- |

66.

De verslaglegging aan de Commissie over de interventies van de Europese fondsen zou gebruikt moeten worden om de resultaten van de bijdragen van lokale en regionale overheden aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020” in kaart te brengen. Op die manier worden nieuwe bureaucratische structuren en verslagleggingsverplichtingen vermeden en zouden er geen nieuwe instellingen of extra middelen nodig zijn.

| 67. | Op basis van de hierboven genoemde verslagen zou de Commissie regelmatig aan het Europees Parlement en het Comité van de Regio's moeten rapporteren over de uitvoering van de territoriale pacten in het kader van de strategie „Europa 2020” (en in het bredere kader van het cohesiebeleid van de EU) en over strategische aanpassingen moeten overleggen. |
| --- | --- |

67.

Op basis van de hierboven genoemde verslagen zou de Commissie regelmatig aan het Europees Parlement en het Comité van de Regio's moeten rapporteren over de uitvoering van de territoriale pacten in het kader van de strategie „Europa 2020” (en in het bredere kader van het cohesiebeleid van de EU) en over strategische aanpassingen moeten overleggen.

| 68. | De Commissie zou in het vijfde verslag over de economische en sociale samenhang uiteen moeten zetten hoe zij denkt over de toekomstige dwarsverbanden tussen het cohesiebeleid en de strategie „Europa 2020”. |
| --- | --- |

68.

De Commissie zou in het vijfde verslag over de economische en sociale samenhang uiteen moeten zetten hoe zij denkt over de toekomstige dwarsverbanden tussen het cohesiebeleid en de strategie „Europa 2020”.

| 69. | Het 5e cohesieverslag, dat begin november 2010 gepubliceerd wordt, zou het startschot moeten geven betekenen voor een in het licht van de strategie „Europa 2020” te houden EU-brede discussie over de toekomstige richtsnoeren van het cohesiebeleid, waarbij onder meer de lokale en regionale overheden betrokken moeten worden. Na een fase van raadpleging en samenwerking zou zij deze richtsnoeren dan vóór het begin van de nieuwe programmeringsperiode moeten vaststellen. |
| --- | --- |

69.

Het 5e cohesieverslag, dat begin november 2010 gepubliceerd wordt, zou het startschot moeten geven betekenen voor een in het licht van de strategie „Europa 2020” te houden EU-brede discussie over de toekomstige richtsnoeren van het cohesiebeleid, waarbij onder meer de lokale en regionale overheden betrokken moeten worden. Na een fase van raadpleging en samenwerking zou zij deze richtsnoeren dan vóór het begin van de nieuwe programmeringsperiode moeten vaststellen.

| 70. | Verder zou het CvdR structureel moeten worden betrokken bij de uitvoering van de strategie „Europa 2020”. De jaarverslagen van de Europese Commissie voor de voorjaarstop zouden daarom van nu af aan een hoofdstuk over de rol van lokale en regionale overheden binnen de strategie moeten bevatten. |
| --- | --- |

70.

Verder zou het CvdR structureel moeten worden betrokken bij de uitvoering van de strategie „Europa 2020”. De jaarverslagen van de Europese Commissie voor de voorjaarstop zouden daarom van nu af aan een hoofdstuk over de rol van lokale en regionale overheden binnen de strategie moeten bevatten.

| 71. | Het „Europa 2020 monitoring platform” levert de nodige territoriale expertise op om te analyseren hoe de uitvoering van de strategie „Europa 2020” en de werkzaamheden van het Comité van de Regio's verlopen. |
| --- | --- |

71.

Het „Europa 2020 monitoring platform” levert de nodige territoriale expertise op om te analyseren hoe de uitvoering van de strategie „Europa 2020” en de werkzaamheden van het Comité van de Regio's verlopen.

Op basis van het voorafgaande komt het Comité tot de volgende conclusies:

| 72. | De doelstellingen van de in het EU-Verdrag verankerde economische, sociale en territoriale cohesie moeten als richtsnoer blijven gelden voor het cohesiebeleid, met name door de verschillen tussen de ontwikkelingsniveaus van de onderscheiden regio's en de achterstand van de minst begunstigde regio's te verkleinen. |
| --- | --- |

72.

De doelstellingen van de in het EU-Verdrag verankerde economische, sociale en territoriale cohesie moeten als richtsnoer blijven gelden voor het cohesiebeleid, met name door de verschillen tussen de ontwikkelingsniveaus van de onderscheiden regio's en de achterstand van de minst begunstigde regio's te verkleinen.

| 73. | Aldus kan dit beleid een actieve bijdrage leveren aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020”. |
| --- | --- |

73.

Aldus kan dit beleid een actieve bijdrage leveren aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020”.

| 74. | Dat is echter alleen mogelijk als het cohesiebeleid betrekking blijft hebben op alle regio's in de EU. |
| --- | --- |

74.

Dat is echter alleen mogelijk als het cohesiebeleid betrekking blijft hebben op alle regio's in de EU.

| 75. | Alleen dankzij het horizontale karakter van het cohesiebeleid kan ervoor worden gezorgd dat alle regio's in de EU de kans krijgen om actief mee te werken aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020”. |
| --- | --- |

75.

Alleen dankzij het horizontale karakter van het cohesiebeleid kan ervoor worden gezorgd dat alle regio's in de EU de kans krijgen om actief mee te werken aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020”.

| 76. | Dit laatste zou kans van slagen kunnen hebben door middel van een territoriaal pact met de lokale en regionale overheden waarin op het niveau van de Europese instellingen wordt vastgelegd welke inbreng territoriale overheden krijgen in de uitvoering van de strategie „Europa 2020”, en een aanbeveling wordt gedaan voor territoriale pacten die op nationaal niveau zouden kunnen zorgen voor een gestructureerde inbreng van territoriale overheden, in samenhang met hun bevoegdheden. |
| --- | --- |

76.

Dit laatste zou kans van slagen kunnen hebben door middel van een territoriaal pact met de lokale en regionale overheden waarin op het niveau van de Europese instellingen wordt vastgelegd welke inbreng territoriale overheden krijgen in de uitvoering van de strategie „Europa 2020”, en een aanbeveling wordt gedaan voor territoriale pacten die op nationaal niveau zouden kunnen zorgen voor een gestructureerde inbreng van territoriale overheden, in samenhang met hun bevoegdheden.

| 77. | Daarbij moet het cohesiebeleid vooral gericht blijven op de zwakste en met de ernstigste problemen kampende regio's. Voor de regio's die na 2013 niet langer in aanmerking komen voor maximale steun, maar toch nog te kampen hebben met zwakke punten (ook de door het „statistische effect” getroffen regio's), dienen adequate en billijke overgangsregelingen uitgewerkt te worden, om datgene wat in deze regio's bereikt is op een duurzame manier veilig te stellen. |
| --- | --- |

77.

Daarbij moet het cohesiebeleid vooral gericht blijven op de zwakste en met de ernstigste problemen kampende regio's. Voor de regio's die na 2013 niet langer in aanmerking komen voor maximale steun, maar toch nog te kampen hebben met zwakke punten (ook de door het „statistische effect” getroffen regio's), dienen adequate en billijke overgangsregelingen uitgewerkt te worden, om datgene wat in deze regio's bereikt is op een duurzame manier veilig te stellen.

| 78. | Tegelijkertijd moet de steunverlening worden voortgezet aan de regio's die momenteel al een grote bijdrage aan het concurrentievermogen van de EU leveren. Verder bevatten de economisch sterke regio's ook deelgebieden met een zwakkere structuur; ook deze gebieden hebben steun nodig. |
| --- | --- |

78.

Tegelijkertijd moet de steunverlening worden voortgezet aan de regio's die momenteel al een grote bijdrage aan het concurrentievermogen van de EU leveren. Verder bevatten de economisch sterke regio's ook deelgebieden met een zwakkere structuur; ook deze gebieden hebben steun nodig.

| 79. | In het kader van de grensoverschrijdende, transnationale en interregionale samenwerking kan de territoriale samenwerking een belangrijke bijdrage leveren aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020”. |
| --- | --- |

79.

In het kader van de grensoverschrijdende, transnationale en interregionale samenwerking kan de territoriale samenwerking een belangrijke bijdrage leveren aan de uitvoering van de strategie „Europa 2020”.

| 80. | Het Europees Sociaal Fonds moet deel blijven uitmaken van het cohesiebeleid. Dit dient gegarandeerd te worden door middel van een kaderverordening. |
| --- | --- |

80.

Het Europees Sociaal Fonds moet deel blijven uitmaken van het cohesiebeleid. Dit dient gegarandeerd te worden door middel van een kaderverordening.

| 81. | Het CvdR moet structureel worden betrokken bij de uitvoering van de strategie „Europa 2020”, waarbij ook gebruik dient te worden gemaakt van de inzichten van het Europa 2020 monitoring platform. De jaarverslagen van de Europese Commissie voor de voorjaarstop zouden daarom van nu af aan een vast hoofdstuk over de inbreng van lokale en regionale overheden bij de uitvoering van de strategie moeten bevatten. |
| --- | --- |

81.

Het CvdR moet structureel worden betrokken bij de uitvoering van de strategie „Europa 2020”, waarbij ook gebruik dient te worden gemaakt van de inzichten van het Europa 2020 monitoring platform. De jaarverslagen van de Europese Commissie voor de voorjaarstop zouden daarom van nu af aan een vast hoofdstuk over de inbreng van lokale en regionale overheden bij de uitvoering van de strategie moeten bevatten.

| 82. | De lokale en regionale overheden in de EU willen in het kader van het toekomstige cohesiebeleid graag bijdragen aan het welslagen van de strategie „Europa 2020”! |
| --- | --- |

82.

De lokale en regionale overheden in de EU willen in het kader van het toekomstige cohesiebeleid graag bijdragen aan het welslagen van de strategie „Europa 2020”!

Brussel, 5 oktober 2010

De voorzitster van het Comité van de Regio's

Mercedes BRESSO

---

(1)  Witboek van het Comité van de Regio's over multilevel governance, CdR 89/2009 fin.

1

(2)  Advies van het Comité van de Regio's over de vraag „Hoe de Lissabonstrategie er na 2010 moet uitzien”, CdR 25/2009 fin.

2

(3)  Verkennend CvdR-advies „De toekomst van het cohesiebeleid”, CdR 210/2009 fin.

3

(4)  Standpunt van het Comité van de Regio's in zijn Resolutie van 10 juni 2010 (CdR 175/2010, punt 12).

4

---

| 18.1.2011 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 15/17 |
| --- | --- | --- | --- |

18.1.2011

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 15/17

---

Advies van het Comité van de Regio's over „Het BBP en verder — meting van de vooruitgang”

2011/C 15/04

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

| — | wijst erop dat het BBP geen accurate maatstaf is van de mate waarin een samenleving in staat is om te gaan met zaken als klimaatverandering, efficiënt gebruik van hulpbronnen, levenskwaliteit en bestrijding van sociale uitsluiting; stelt daarom voor dat de indicatoren die worden gebruikt als richtsnoeren bij het uitwerken en de opzet van het beleid en de strategieën van de overheid worden afgestemd op de prioriteiten van de EU 2020-strategie; |
| --- | --- |

—

wijst erop dat het BBP geen accurate maatstaf is van de mate waarin een samenleving in staat is om te gaan met zaken als klimaatverandering, efficiënt gebruik van hulpbronnen, levenskwaliteit en bestrijding van sociale uitsluiting; stelt daarom voor dat de indicatoren die worden gebruikt als richtsnoeren bij het uitwerken en de opzet van het beleid en de strategieën van de overheid worden afgestemd op de prioriteiten van de EU 2020-strategie;

| — | meent dat de in de Mededeling beschreven vijf acties om de economische prestaties en de sociale vooruitgang te meten – a) het BBP aanvullen met sociale en milieu-indicatoren; b) bijna real-time informatie voor de besluitvorming; c) nauwkeurigere rapportage over verdeling en ongelijkheid; d) ontwikkeling van een Europees scorebord voor duurzame ontwikkeling; en e) uitbreiding van de nationale rekeningen tot sociale en milieuaspecten – adequate maatregelen inhouden die als grondslag voor de voorstellen in de EU 2020-strategie dienen. Deze acties mogen niet alleen dienen als instrumenten om achteraf een evaluatie uit te voeren, maar moeten ook gebruikt worden als grondslag voor de besluitvorming; |
| --- | --- |

—

meent dat de in de Mededeling beschreven vijf acties om de economische prestaties en de sociale vooruitgang te meten – a) het BBP aanvullen met sociale en milieu-indicatoren; b) bijna real-time informatie voor de besluitvorming; c) nauwkeurigere rapportage over verdeling en ongelijkheid; d) ontwikkeling van een Europees scorebord voor duurzame ontwikkeling; en e) uitbreiding van de nationale rekeningen tot sociale en milieuaspecten – adequate maatregelen inhouden die als grondslag voor de voorstellen in de EU 2020-strategie dienen. Deze acties mogen niet alleen dienen als instrumenten om achteraf een evaluatie uit te voeren, maar moeten ook gebruikt worden als grondslag voor de besluitvorming;

| — | acht het noodzakelijk dat de methodologie wordt verbeterd, zodat men de beschikking heeft over meer actuele en volledige gegevens die in overeenstemming zijn met de werkelijke situatie, waarbij gebruik gemaakt kan worden van indicatoren die het besluitvormingsproces vergemakkelijken; wijst erop dat de indexen die door de autoriteiten op lokaal, regionaal, nationaal en EU-niveau gebruikt kunnen worden, uniform moeten zijn en de ontwikkeling en verbreiding van maatschappelijke innovaties en de samenhang in het besluitvormingsproces moeten bevorderen; |
| --- | --- |

—

acht het noodzakelijk dat de methodologie wordt verbeterd, zodat men de beschikking heeft over meer actuele en volledige gegevens die in overeenstemming zijn met de werkelijke situatie, waarbij gebruik gemaakt kan worden van indicatoren die het besluitvormingsproces vergemakkelijken; wijst erop dat de indexen die door de autoriteiten op lokaal, regionaal, nationaal en EU-niveau gebruikt kunnen worden, uniform moeten zijn en de ontwikkeling en verbreiding van maatschappelijke innovaties en de samenhang in het besluitvormingsproces moeten bevorderen;

| — | vindt dat Eurostat rekening dient te houden met de voorstellen in de onderhavige Mededeling, waarbij het echter ook zou moeten kijken naar regionale statistische gegevens over bredere aspecten als levenskwaliteit, duurzaamheid en verdeling van inkomen en welvaart; |
| --- | --- |

—

vindt dat Eurostat rekening dient te houden met de voorstellen in de onderhavige Mededeling, waarbij het echter ook zou moeten kijken naar regionale statistische gegevens over bredere aspecten als levenskwaliteit, duurzaamheid en verdeling van inkomen en welvaart;

| — | onderstreept dat de steunverlening via de structuurfondsen, waaronder het cohesiefonds, na 2013 niet uitsluitend op het BBP per capita gebaseerd mag worden; |
| --- | --- |

—

onderstreept dat de steunverlening via de structuurfondsen, waaronder het cohesiefonds, na 2013 niet uitsluitend op het BBP per capita gebaseerd mag worden;

| — | steunt de inhoud van de Mededeling en deelt de mening van de Commissie dat het BBP een belangrijke indicator is om economische groei en welzijn in Europa en zijn regio’s te meten. Voor de uitwerking en evaluatie van EU-beleid is het echter wenselijk dat aanvullende indicatoren worden ontwikkeld, die de vooruitgang bij de duurzame verwezenlijking van de sociale, economische en milieudoelstellingen nauwkeuriger meten. |
| --- | --- |

—

steunt de inhoud van de Mededeling en deelt de mening van de Commissie dat het BBP een belangrijke indicator is om economische groei en welzijn in Europa en zijn regio’s te meten. Voor de uitwerking en evaluatie van EU-beleid is het echter wenselijk dat aanvullende indicatoren worden ontwikkeld, die de vooruitgang bij de duurzame verwezenlijking van de sociale, economische en milieudoelstellingen nauwkeuriger meten.

| Rapporteur | : | Vicente Álvarez Areces (ES/PSE), minister-president van de autonome gemeenschap Asturias |
| --- | --- | --- |
| Referentiedocument | : | Mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement - Het BBP en verder – Meting van de vooruitgang in een veranderende wereld
  COM(2009) 433 final |

Rapporteur

:

Vicente Álvarez Areces (ES/PSE), minister-president van de autonome gemeenschap Asturias

Referentiedocument

:

Mededeling van de Commissie aan de Raad en het Europees Parlement - Het BBP en verder – Meting van de vooruitgang in een veranderende wereld

COM(2009) 433 final

I.   BELEIDSAANBEVELINGEN

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S,

A.   Algemene opmerkingen

| 1. | is ingenomen met deze Mededeling, die het Comité de gelegenheid biedt het debat over de toekomst van de Unie in een veranderende wereld voort te zetten. Het vaststellen van indicatoren die een accuraat beeld van de werkelijkheid geven om op basis daarvan efficiënt te kunnen handelen is een vereiste. Daartoe moeten we een nieuw groeimodel ontwikkelen. |
| --- | --- |

1.

is ingenomen met deze Mededeling, die het Comité de gelegenheid biedt het debat over de toekomst van de Unie in een veranderende wereld voort te zetten. Het vaststellen van indicatoren die een accuraat beeld van de werkelijkheid geven om op basis daarvan efficiënt te kunnen handelen is een vereiste. Daartoe moeten we een nieuw groeimodel ontwikkelen.

| 2. | Het CvdR heeft zich al diverse malen gebogen over kwesties die verband houden met het thema van deze mededeling. In de discussie over de Lissabonstrategie na 2010 drong het CvdR er onlangs (CdR 25/2009) op aan dat met de nieuwe strategie uitdrukkelijk naar „een hoge bestaanskwaliteit en een hoge mate van welzijn voor alle burgers van de EU” gestreefd wordt en wees het er nogmaals op dat de bestrijding van armoede en inkomensverschillen een territoriale aanpak en inschakeling van een breed scala aan beleidsterreinen vergt. Ook wees het CvdR erop dat er „steeds meer bedenkingen (komen) tegen het gebruik van het BBP als voornaamste maatstaf voor economische prestaties. Daarom moeten er beslist nieuwe indicatoren worden uitgewerkt waaraan welvaart, welzijn en bestaanskwaliteit in de EU op significantere wijze kunnen worden afgemeten”. |
| --- | --- |

2.

Het CvdR heeft zich al diverse malen gebogen over kwesties die verband houden met het thema van deze mededeling. In de discussie over de Lissabonstrategie na 2010 drong het CvdR er onlangs (CdR 25/2009) op aan dat met de nieuwe strategie uitdrukkelijk naar „een hoge bestaanskwaliteit en een hoge mate van welzijn voor alle burgers van de EU” gestreefd wordt en wees het er nogmaals op dat de bestrijding van armoede en inkomensverschillen een territoriale aanpak en inschakeling van een breed scala aan beleidsterreinen vergt. Ook wees het CvdR erop dat er „steeds meer bedenkingen (komen) tegen het gebruik van het BBP als voornaamste maatstaf voor economische prestaties. Daarom moeten er beslist nieuwe indicatoren worden uitgewerkt waaraan welvaart, welzijn en bestaanskwaliteit in de EU op significantere wijze kunnen worden afgemeten”.

| 3. | Het CvdR wijst erop dat het in zijn verkennend advies over „De toekomst van het cohesiebeleid” (CdR 210/2009 fin) heeft betoogd dat „het gebruik van zorgvuldig gekozen en zinvolle indicatoren voor de beoordeling van het cohesiebeleid [...] gepaard [dient] te gaan met een gedifferentieerde aanpak, zodat de middelen efficiënt worden ingezet en de effecten van het structuurbeleid uitgebreid in kaart kunnen worden gebracht.” |
| --- | --- |

3.

Het CvdR wijst erop dat het in zijn verkennend advies over „De toekomst van het cohesiebeleid” (CdR 210/2009 fin) heeft betoogd dat „het gebruik van zorgvuldig gekozen en zinvolle indicatoren voor de beoordeling van het cohesiebeleid [...] gepaard [dient] te gaan met een gedifferentieerde aanpak, zodat de middelen efficiënt worden ingezet en de effecten van het structuurbeleid uitgebreid in kaart kunnen worden gebracht.”

| 4. | De discussie over indicatoren die verder gaan dan het BBP is een politieke discussie: we moeten nagaan wat welzijn voor de huidige en toekomstige generaties precies inhoudt en welk beleid het best gevoerd kan worden om dit welzijn tot stand te brengen. |
| --- | --- |

4.

De discussie over indicatoren die verder gaan dan het BBP is een politieke discussie: we moeten nagaan wat welzijn voor de huidige en toekomstige generaties precies inhoudt en welk beleid het best gevoerd kan worden om dit welzijn tot stand te brengen.

| 5. | De Europese Commissie – in samenwerking met Eurostat – de Commissie voor meting van economische prestaties en sociale vooruitgang (de zgn. commissie Stiglitz-Sen-Fitoussi) en de OESO hebben al stappen in deze richting gezet. |
| --- | --- |

5.

De Europese Commissie – in samenwerking met Eurostat – de Commissie voor meting van economische prestaties en sociale vooruitgang (de zgn. commissie Stiglitz-Sen-Fitoussi) en de OESO hebben al stappen in deze richting gezet.

| 6. | In de Mededeling worden vijf acties beschreven om de economische prestaties en de sociale vooruitgang te meten: a) het BBP aanvullen met sociale en milieu-indicatoren; b) bijna real-time informatie voor de besluitvorming; c) nauwkeurigere rapportage over verdeling en ongelijkheid; d) ontwikkeling van een Europees scorebord voor duurzame ontwikkeling; e) uitbreiding van de nationale rekeningen tot sociale en milieuaspecten. Het gaat om adequate maatregelen die als grondslag voor de voorstellen in de EU 2020-strategie dienen. Deze acties mogen niet alleen dienen als instrumenten om achteraf een evaluatie uit te voeren, maar moeten ook gebruikt worden als grondslag voor de besluitvorming. |
| --- | --- |

6.

In de Mededeling worden vijf acties beschreven om de economische prestaties en de sociale vooruitgang te meten: a) het BBP aanvullen met sociale en milieu-indicatoren; b) bijna real-time informatie voor de besluitvorming; c) nauwkeurigere rapportage over verdeling en ongelijkheid; d) ontwikkeling van een Europees scorebord voor duurzame ontwikkeling; e) uitbreiding van de nationale rekeningen tot sociale en milieuaspecten. Het gaat om adequate maatregelen die als grondslag voor de voorstellen in de EU 2020-strategie dienen. Deze acties mogen niet alleen dienen als instrumenten om achteraf een evaluatie uit te voeren, maar moeten ook gebruikt worden als grondslag voor de besluitvorming.

| 7. | De Mededeling valt samen met de lancering van de EU 2020-strategie en met de politieke discussie die bepalend zal zijn voor de ontwikkeling van de Unie op middellange en lange termijn, alsook met de bespreking van de financiële vooruitzichten voor de periode na 2013, en zal beslist gevolgen hebben voor de richtsnoeren voor het cohesiebeleid en dus voor de desbetreffende financiële steunverlening. Aan de hand van adequate indicatoren is het gemakkelijker na te gaan welke verschillen er op regionaal en lokaal niveau in de EU zijn qua inkomen, opleidingsniveau (zowel formeel als informeel), beschikbaarheid van publieke diensten, kwaliteit van gezondheidsdiensten en cultuuraanbod. |
| --- | --- |

7.

De Mededeling valt samen met de lancering van de EU 2020-strategie en met de politieke discussie die bepalend zal zijn voor de ontwikkeling van de Unie op middellange en lange termijn, alsook met de bespreking van de financiële vooruitzichten voor de periode na 2013, en zal beslist gevolgen hebben voor de richtsnoeren voor het cohesiebeleid en dus voor de desbetreffende financiële steunverlening. Aan de hand van adequate indicatoren is het gemakkelijker na te gaan welke verschillen er op regionaal en lokaal niveau in de EU zijn qua inkomen, opleidingsniveau (zowel formeel als informeel), beschikbaarheid van publieke diensten, kwaliteit van gezondheidsdiensten en cultuuraanbod.

| 8. | In dit verband zij verwezen naar de studie „Regio's 2020” van DG Regionaal beleid, waarin regionale indicatoren worden gebruikt om aan te geven hoe de situatie er in iedere regio - wat de verschillende uitdagingen betreft - uitziet en hoe hun positie zich verhoudt t.o.v. die van omliggende regio's. |
| --- | --- |

8.

In dit verband zij verwezen naar de studie „Regio's 2020” van DG Regionaal beleid, waarin regionale indicatoren worden gebruikt om aan te geven hoe de situatie er in iedere regio - wat de verschillende uitdagingen betreft - uitziet en hoe hun positie zich verhoudt t.o.v. die van omliggende regio's.

| 9. | De rol van de lokale en regionale overheden komt niet aan de orde in de Commissiemededeling, maar succesvolle praktijkvoorbeelden lijken erop te wijzen dat deze een sleutelrol zouden kunnen vervullen bij de invoering en verdere verbreiding van een breder instrument om de vooruitgang van de samenleving (op sociaal, economisch en milieuvlak) te meten. Dan moeten wel de nodige capaciteiten en middelen voorhanden zijn, waaronder financiële steun van de EU of uit nationale bronnen. Willen de indicatoren voor de in ruimere zin op te vatten welvaart ingang vinden, dan moet het mogelijk zijn ze op het lokale en regionale niveau toe te spitsen. Daarvoor is de medewerking van lokale en regionale overheden noodzakelijk. |
| --- | --- |

9.

De rol van de lokale en regionale overheden komt niet aan de orde in de Commissiemededeling, maar succesvolle praktijkvoorbeelden lijken erop te wijzen dat deze een sleutelrol zouden kunnen vervullen bij de invoering en verdere verbreiding van een breder instrument om de vooruitgang van de samenleving (op sociaal, economisch en milieuvlak) te meten. Dan moeten wel de nodige capaciteiten en middelen voorhanden zijn, waaronder financiële steun van de EU of uit nationale bronnen. Willen de indicatoren voor de in ruimere zin op te vatten welvaart ingang vinden, dan moet het mogelijk zijn ze op het lokale en regionale niveau toe te spitsen. Daarvoor is de medewerking van lokale en regionale overheden noodzakelijk.

| 10. | Het principe van gelijke kansen dient ook van toepassing te zijn op inwoners van landelijke en afgelegen gebieden, regio's die een industriële overgang doormaken en regio's die kampen met ernstige en permanente natuurlijke of demografische belemmeringen, zoals de meest noordelijke regio's met een zeer geringe bevolkingsdichtheid en insulaire, ultraperifere, grensoverschrijdende en berggebieden. In het streven naar vermindering van de ongelijkheden tussen de regio's van de Unie dient extra aandacht uit te gaan naar deze gebieden. Dergelijke gebieden zijn kwetsbaar vanwege spanningen op economisch, sociaal, demografisch, geografisch, historisch, territoriaal en milieugebied. Er dient speciale aandacht aan deze gebieden geschonken te worden bij het opstellen van een reeks indicatoren, waaruit moet blijken in hoeverre de betrokken inwoners beschikken over en toegang hebben tot infrastructuurvoorzieningen en diensten van algemeen belang. Ook dient in dit verband rekening te worden gehouden met de verbintenissen in het kader van de Territoriale Agenda en het Handvest van Leipzig, om een impuls aan polycentrisme en nieuwe structurele banden tussen stedelijke en landelijke gebieden te geven. De aard van deze banden zal uiteraard van invloed zijn op het milieukader en ook de kwaliteit van lokaal en regionaal beleid helpen verbeteren. |
| --- | --- |

10.

Het principe van gelijke kansen dient ook van toepassing te zijn op inwoners van landelijke en afgelegen gebieden, regio's die een industriële overgang doormaken en regio's die kampen met ernstige en permanente natuurlijke of demografische belemmeringen, zoals de meest noordelijke regio's met een zeer geringe bevolkingsdichtheid en insulaire, ultraperifere, grensoverschrijdende en berggebieden. In het streven naar vermindering van de ongelijkheden tussen de regio's van de Unie dient extra aandacht uit te gaan naar deze gebieden. Dergelijke gebieden zijn kwetsbaar vanwege spanningen op economisch, sociaal, demografisch, geografisch, historisch, territoriaal en milieugebied. Er dient speciale aandacht aan deze gebieden geschonken te worden bij het opstellen van een reeks indicatoren, waaruit moet blijken in hoeverre de betrokken inwoners beschikken over en toegang hebben tot infrastructuurvoorzieningen en diensten van algemeen belang. Ook dient in dit verband rekening te worden gehouden met de verbintenissen in het kader van de Territoriale Agenda en het Handvest van Leipzig, om een impuls aan polycentrisme en nieuwe structurele banden tussen stedelijke en landelijke gebieden te geven. De aard van deze banden zal uiteraard van invloed zijn op het milieukader en ook de kwaliteit van lokaal en regionaal beleid helpen verbeteren.

| 11. | Eurostat dient rekening te houden met de voorstellen in de onderhavige Mededeling, waarbij het echter ook zou moeten kijken naar regionale statistische gegevens over bredere aspecten als levenskwaliteit, duurzaamheid en verdeling van inkomen en welvaart. Aan de hand van het regionaal statistisch jaarboek van Eurostat zou ieder jaar een politiek debat gevoerd moeten worden om het communautaire beleid bij te stellen. |
| --- | --- |

11.

Eurostat dient rekening te houden met de voorstellen in de onderhavige Mededeling, waarbij het echter ook zou moeten kijken naar regionale statistische gegevens over bredere aspecten als levenskwaliteit, duurzaamheid en verdeling van inkomen en welvaart. Aan de hand van het regionaal statistisch jaarboek van Eurostat zou ieder jaar een politiek debat gevoerd moeten worden om het communautaire beleid bij te stellen.

B.   Toename van het BBP: ontoereikend als leidraad voor het beleid van de 21e eeuw

| 12. | In de Mededeling Het BBP en verder – Meting van de vooruitgang in een veranderende wereld erkent de Commissie expliciet dat het BBP zijn beperkingen heeft als indicator en stelt zij voor te discussiëren over eventuele aanvullende indicatoren. Dit neemt niet weg dat zij in de conclusies van de Mededeling opmerkt dat het BBP ondanks bepaalde tekortkomingen de beste manier is om de prestaties van de markt in één enkel cijfer samen te vatten. Dit valt echter te betwijfelen aangezien het in de Mededeling gaat om sociale vooruitgang en welzijn; op dit gebied is het BBP niet de meest relevante indicator. |
| --- | --- |

12.

In de Mededeling Het BBP en verder – Meting van de vooruitgang in een veranderende wereld erkent de Commissie expliciet dat het BBP zijn beperkingen heeft als indicator en stelt zij voor te discussiëren over eventuele aanvullende indicatoren. Dit neemt niet weg dat zij in de conclusies van de Mededeling opmerkt dat het BBP ondanks bepaalde tekortkomingen de beste manier is om de prestaties van de markt in één enkel cijfer samen te vatten. Dit valt echter te betwijfelen aangezien het in de Mededeling gaat om sociale vooruitgang en welzijn; op dit gebied is het BBP niet de meest relevante indicator.

| 13. | Er zijn internationale onderhandelingen aan de gang over een overeenkomst van de Verenigde Naties inzake een wereldwijd actieplan tegen klimaatverandering na 2012, als de eerste periode van naleving van het Kyotoprotocol afloopt. De EU is ook eenzijdig het engagement aangegaan om in 2020 de uitstoot met ten minste 20 % in vergelijking met 1990 te verminderen en is bereid tot 30 % te gaan als de andere grote vervuilers in de ontwikkelde en ontwikkelingslanden ook hun deel van de inspanningen leveren via een wereldwijd akkoord. Er zijn wetenschappelijke bewijzen dat in 2050 de uitstoot met ten minste 50 % ten opzichte van 1990 gedaald zal moeten zijn. Deze ambitieuze doelstellingen vragen om een overgang naar een koolstofarme economie met productiemethodes en consumptiepatronen die minder energie-intensief zijn en zuiniger omspringen met de beschikbare middelen. De grote economische indicatoren moeten deze nieuwe richting duidelijk aangeven. |
| --- | --- |

13.

Er zijn internationale onderhandelingen aan de gang over een overeenkomst van de Verenigde Naties inzake een wereldwijd actieplan tegen klimaatverandering na 2012, als de eerste periode van naleving van het Kyotoprotocol afloopt. De EU is ook eenzijdig het engagement aangegaan om in 2020 de uitstoot met ten minste 20 % in vergelijking met 1990 te verminderen en is bereid tot 30 % te gaan als de andere grote vervuilers in de ontwikkelde en ontwikkelingslanden ook hun deel van de inspanningen leveren via een wereldwijd akkoord. Er zijn wetenschappelijke bewijzen dat in 2050 de uitstoot met ten minste 50 % ten opzichte van 1990 gedaald zal moeten zijn. Deze ambitieuze doelstellingen vragen om een overgang naar een koolstofarme economie met productiemethodes en consumptiepatronen die minder energie-intensief zijn en zuiniger omspringen met de beschikbare middelen. De grote economische indicatoren moeten deze nieuwe richting duidelijk aangeven.

| 14. | Het CvdR herinnert eraan dat, zoals ook door de OESO wordt gesteld, het BBP een graadmeter is van de productie en niet van het welzijn dat deze productie de bevolking oplevert. In feite is het zo dat veel activiteiten die deel uitmaken van het BBP, afbreuk doen aan het algemeen welzijn (zoals de hoge vervoerskosten vanwege de files die door de grote afstanden tussen woning en werkplek worden veroorzaakt of de maatregelen om de negatieve milieugevolgen van bepaalde activiteiten op te vangen). Bovendien is het welzijn van de burgers mede afhankelijk van hun inkomen en van de beschikbaarheid en kosten van collectieve goederen. Ook de commissie Stiglitz-Sen-Fitoussi laat zich in haar verslag in soortgelijke bewoordingen uit: „het vermoeden dat het BBP wel eens een slechte maatstaf kan zijn om het welzijn en de marktactiviteit te meten, wordt al geruime tijd erkend” (1). |
| --- | --- |

14.

Het CvdR herinnert eraan dat, zoals ook door de OESO wordt gesteld, het BBP een graadmeter is van de productie en niet van het welzijn dat deze productie de bevolking oplevert. In feite is het zo dat veel activiteiten die deel uitmaken van het BBP, afbreuk doen aan het algemeen welzijn (zoals de hoge vervoerskosten vanwege de files die door de grote afstanden tussen woning en werkplek worden veroorzaakt of de maatregelen om de negatieve milieugevolgen van bepaalde activiteiten op te vangen). Bovendien is het welzijn van de burgers mede afhankelijk van hun inkomen en van de beschikbaarheid en kosten van collectieve goederen. Ook de commissie Stiglitz-Sen-Fitoussi laat zich in haar verslag in soortgelijke bewoordingen uit: „het vermoeden dat het BBP wel eens een slechte maatstaf kan zijn om het welzijn en de marktactiviteit te meten, wordt al geruime tijd erkend” (1).

| 15. | Het CvdR wijst er ook op dat het effect van allerlei milieufactoren, zoals de schaarste aan hulpbronnen, de CO2-uitstoot, de impact van verontreinigende stoffen, de waterkwaliteit, de biodiversiteit, de impact van de stedelijke concentratie en de leegloop van het platteland, buiten het BBP vallen. Dit geldt ook voor uiterst belangrijke sociale aspecten, zoals individuele en regionale inkomensverschillen, armoede en gezondheidstoestand. Activiteiten die niet zichtbaar zijn op de markt, zoals zwartwerk, thuiswerk, vrijwilligerswerk en vrije tijd, worden eveneens buiten beschouwing gelaten. |
| --- | --- |

15.

Het CvdR wijst er ook op dat het effect van allerlei milieufactoren, zoals de schaarste aan hulpbronnen, de CO2-uitstoot, de impact van verontreinigende stoffen, de waterkwaliteit, de biodiversiteit, de impact van de stedelijke concentratie en de leegloop van het platteland, buiten het BBP vallen. Dit geldt ook voor uiterst belangrijke sociale aspecten, zoals individuele en regionale inkomensverschillen, armoede en gezondheidstoestand. Activiteiten die niet zichtbaar zijn op de markt, zoals zwartwerk, thuiswerk, vrijwilligerswerk en vrije tijd, worden eveneens buiten beschouwing gelaten.

| 16. | Daarnaast ontbreken er cruciale gegevens. Een land kan zijn BBP verhogen door zijn natuurlijke hulpbronnen intensief te exploiteren, maar het gevolg daarvan is dat het kapitaal van het land wordt aangetast, waardoor er minder overblijft voor toekomstige generaties. Tegelijkertijd moet niet de indruk worden gewekt dat economische vooruitgang op gespannen voet staat met andere welvaartsaspecten. Vaak blijkt namelijk dat in de politiek pas aandacht aan deze andere aspecten wordt besteed als er sprake is van een goede economische ontwikkeling. |
| --- | --- |

16.

Daarnaast ontbreken er cruciale gegevens. Een land kan zijn BBP verhogen door zijn natuurlijke hulpbronnen intensief te exploiteren, maar het gevolg daarvan is dat het kapitaal van het land wordt aangetast, waardoor er minder overblijft voor toekomstige generaties. Tegelijkertijd moet niet de indruk worden gewekt dat economische vooruitgang op gespannen voet staat met andere welvaartsaspecten. Vaak blijkt namelijk dat in de politiek pas aandacht aan deze andere aspecten wordt besteed als er sprake is van een goede economische ontwikkeling.

| 17. | Het CvdR wijst de EU-instellingen erop dat de boodschappen die men door middel van indicatoren die verband houden met het BBP en het BBP per capita aan de burger wil overbrengen, gelijkgetrokken en verduidelijkt moeten worden. Er moet een transparanter communicatiebeleid worden gevoerd. |
| --- | --- |

17.

Het CvdR wijst de EU-instellingen erop dat de boodschappen die men door middel van indicatoren die verband houden met het BBP en het BBP per capita aan de burger wil overbrengen, gelijkgetrokken en verduidelijkt moeten worden. Er moet een transparanter communicatiebeleid worden gevoerd.

| 18. | In officiële documenten van de Unie, waaronder de Verdragen en bepaalde verordeningen, worden naast het BBP nog andere, verwante indicatoren gehanteerd. Het vaststellen en indelen van de regio’s die onder de convergentiedoelstelling vallen (periode 2007-2013) gebeurt bijvoorbeeld op basis van het BBP per capita. Om te bepalen welke lidstaten in aanmerking komen voor cofinanciering uit het cohesiefonds wordt gekeken naar het bruto nationaal inkomen (BNI) per capita. Het BNI wordt ook gebruikt bij de financiële vooruitzichten om het plafond voor de begrotingsuitgaven vast te leggen. Bovendien wordt in Protocol nr. 28 over de economische, sociale en territoriale cohesie niet op basis van het BBP of het BNI maar op basis van het bruto nationaal product (BNP) per capita besloten welke lidstaten een bijdrage uit het cohesiefonds kunnen ontvangen. |
| --- | --- |

18.

In officiële documenten van de Unie, waaronder de Verdragen en bepaalde verordeningen, worden naast het BBP nog andere, verwante indicatoren gehanteerd. Het vaststellen en indelen van de regio’s die onder de convergentiedoelstelling vallen (periode 2007-2013) gebeurt bijvoorbeeld op basis van het BBP per capita. Om te bepalen welke lidstaten in aanmerking komen voor cofinanciering uit het cohesiefonds wordt gekeken naar het bruto nationaal inkomen (BNI) per capita. Het BNI wordt ook gebruikt bij de financiële vooruitzichten om het plafond voor de begrotingsuitgaven vast te leggen. Bovendien wordt in Protocol nr. 28 over de economische, sociale en territoriale cohesie niet op basis van het BBP of het BNI maar op basis van het bruto nationaal product (BNP) per capita besloten welke lidstaten een bijdrage uit het cohesiefonds kunnen ontvangen.

| 19. | Het CvdR onderstreept dat de steunverlening via de structuurfondsen, waaronder het cohesiefonds, na 2013 niet uitsluitend op het BBP per capita gebaseerd mag worden. |
| --- | --- |

19.

Het CvdR onderstreept dat de steunverlening via de structuurfondsen, waaronder het cohesiefonds, na 2013 niet uitsluitend op het BBP per capita gebaseerd mag worden.

C.   Acties om de vooruitgang in een veranderende wereld beter te meten: opmerkingen over de in de Mededeling genoemde indicatoren

| 20. | Het CvdR steunt het voornemen van de Commissie om een algehele milieu-index te ontwikkelen en de indicatoren voor de kwaliteit van het bestaan te verbeteren. Het is dan ook groot voorstander van een proefproject om een
  algehele milieu-index
  uit te werken, die aspecten als broeikasgasemissies, verdwijning van natuur, luchtverontreiniging, gebruik van water en afvalproductie beslaat. Aangezien de methodologieën voor deze samengestelde index reeds bestaan dringt het CvdR er bij de Commissie op aan de werkzaamheden rond de ontwikkeling van de index openbaar te maken en de index binnen afzienbare tijd – nog in 2010 – voor te leggen, zoals ook in de Mededeling wordt voorzien. Zoals ook al in de Commissiemededeling staat, moeten de indicatoren niet alleen negatieve of positieve veranderingen van het milieu meten, maar ook de milieukwaliteit als zodanig. Wel is het van belang dat milieu-indicatoren niet aanzetten tot een niet-duurzaam gebruik van bronnen. |
| --- | --- |

20.

Het CvdR steunt het voornemen van de Commissie om een algehele milieu-index te ontwikkelen en de indicatoren voor de kwaliteit van het bestaan te verbeteren. Het is dan ook groot voorstander van een proefproject om een
  algehele milieu-index
  uit te werken, die aspecten als broeikasgasemissies, verdwijning van natuur, luchtverontreiniging, gebruik van water en afvalproductie beslaat. Aangezien de methodologieën voor deze samengestelde index reeds bestaan dringt het CvdR er bij de Commissie op aan de werkzaamheden rond de ontwikkeling van de index openbaar te maken en de index binnen afzienbare tijd – nog in 2010 – voor te leggen, zoals ook in de Mededeling wordt voorzien. Zoals ook al in de Commissiemededeling staat, moeten de indicatoren niet alleen negatieve of positieve veranderingen van het milieu meten, maar ook de milieukwaliteit als zodanig. Wel is het van belang dat milieu-indicatoren niet aanzetten tot een niet-duurzaam gebruik van bronnen.

| 21. | Dat het BBP geen alomvattende indicator is, komt doordat maatschappelijke en milieukosten momenteel niet volledig in de prijzen van producten en diensten worden doorberekend. Het CvdR dringt er daarom op aan dat de Commissie en de lidstaten zich blijven inspannen om ervoor te zorgen dat in toekomstige wetgeving rekening wordt gehouden met de werkelijke economische kosten van een product. |
| --- | --- |

21.

Dat het BBP geen alomvattende indicator is, komt doordat maatschappelijke en milieukosten momenteel niet volledig in de prijzen van producten en diensten worden doorberekend. Het CvdR dringt er daarom op aan dat de Commissie en de lidstaten zich blijven inspannen om ervoor te zorgen dat in toekomstige wetgeving rekening wordt gehouden met de werkelijke economische kosten van een product.

| 22. | De algehele milieu-index, die de resultaten van de milieubeschermingsactiviteiten in de EU evalueert en de vorderingen of achteruitgang op milieugebied kwantificeert, zou niet alleen de lidstaten maar ook de regio's van de EU moeten omvatten. De Commissie zou de nodige elementen in haar methodologie moeten onderbrengen om de reikwijdte van de index te verruimen. Ook moeten er Europese instrumenten worden ontworpen om gebieden in de EU aan te moedigen die de gestelde doelen behalen of zelfs nog beter presteren. |
| --- | --- |

22.

De algehele milieu-index, die de resultaten van de milieubeschermingsactiviteiten in de EU evalueert en de vorderingen of achteruitgang op milieugebied kwantificeert, zou niet alleen de lidstaten maar ook de regio's van de EU moeten omvatten. De Commissie zou de nodige elementen in haar methodologie moeten onderbrengen om de reikwijdte van de index te verruimen. Ook moeten er Europese instrumenten worden ontworpen om gebieden in de EU aan te moedigen die de gestelde doelen behalen of zelfs nog beter presteren.

| 23. | Tijdens de EU-conferentie over het gebruik van indicatoren ter aanvulling van het BBP drong het Portugese EU-voorzitterschap erop aan dat vorderingen van verschillende territoriale niveaus op een volstrekt vergelijkbare manier gemeten moeten kunnen worden. Daarbij wees het erop dat indicatoren die het niet mogelijk maken regio's met elkaar te vergelijken, van beperkte waarde zijn. De Raad van Lissabon pleitte daarom voor een duidelijkere koppeling tussen macro-economische indicatoren en de regionale dimensie. |
| --- | --- |

23.

Tijdens de EU-conferentie over het gebruik van indicatoren ter aanvulling van het BBP drong het Portugese EU-voorzitterschap erop aan dat vorderingen van verschillende territoriale niveaus op een volstrekt vergelijkbare manier gemeten moeten kunnen worden. Daarbij wees het erop dat indicatoren die het niet mogelijk maken regio's met elkaar te vergelijken, van beperkte waarde zijn. De Raad van Lissabon pleitte daarom voor een duidelijkere koppeling tussen macro-economische indicatoren en de regionale dimensie.

| 24. | Het is van belang dat er ook echt een milieukwaliteitsindicator wordt ontwikkeld (dit zou niet slechts tot de mogelijkheden moeten behoren, zoals in de Mededeling wordt gesteld), waarmee niet alleen wordt aangegeven hoeveel Europese burgers in een gezond milieu wonen, maar ook in welke gebieden deze kwaliteit wordt bereikt, zodat kan worden nagegaan welk beleid dit mogelijk heeft gemaakt. Daarom stelt het CvdR voor dat de milieukwaliteitsanalyse wordt gebaseerd op de verschillende regio's van de EU, zodat deze gemakkelijker met elkaar vergeleken kunnen worden.
  Het is dan ook zaak dat de
  kaarten en prioritaire indicatoren die door het Europees Milieuagentschap worden uitgewerkt
  een vooraanstaande rol spelen bij het omschrijven van de kenmerken van elke Europese regio, zodat in ieder gebied een accurater beleid uitgestippeld kan worden alsook een solidariteitstrategie voor die regio's die om historische redenen meer moeite hebben om hun milieukwaliteit te verbeteren. Ondersteuning van de oprichting van regionale milieuwaarnemingsposten zou een maatregel van grote waarde zijn voor de uitwerking en follow-up van een bottom-upbeleid waarin de specifieke kenmerken van iedere regio en de raakvlakken met de andere Europese regio's belicht zouden worden. Zo zou op Europees niveau gemakkelijker flexibele en asymmetrische maatregelen getroffen kunnen worden en zou ook de interregionale samenwerking bevorderd worden. |
| --- | --- |

24.

Het is van belang dat er ook echt een milieukwaliteitsindicator wordt ontwikkeld (dit zou niet slechts tot de mogelijkheden moeten behoren, zoals in de Mededeling wordt gesteld), waarmee niet alleen wordt aangegeven hoeveel Europese burgers in een gezond milieu wonen, maar ook in welke gebieden deze kwaliteit wordt bereikt, zodat kan worden nagegaan welk beleid dit mogelijk heeft gemaakt. Daarom stelt het CvdR voor dat de milieukwaliteitsanalyse wordt gebaseerd op de verschillende regio's van de EU, zodat deze gemakkelijker met elkaar vergeleken kunnen worden.

Het is dan ook zaak dat de
  kaarten en prioritaire indicatoren die door het Europees Milieuagentschap worden uitgewerkt
  een vooraanstaande rol spelen bij het omschrijven van de kenmerken van elke Europese regio, zodat in ieder gebied een accurater beleid uitgestippeld kan worden alsook een solidariteitstrategie voor die regio's die om historische redenen meer moeite hebben om hun milieukwaliteit te verbeteren. Ondersteuning van de oprichting van regionale milieuwaarnemingsposten zou een maatregel van grote waarde zijn voor de uitwerking en follow-up van een bottom-upbeleid waarin de specifieke kenmerken van iedere regio en de raakvlakken met de andere Europese regio's belicht zouden worden. Zo zou op Europees niveau gemakkelijker flexibele en asymmetrische maatregelen getroffen kunnen worden en zou ook de interregionale samenwerking bevorderd worden.

| 25. | Wat welzijn en kwaliteit van het bestaan betreft is het belangrijk te beschikken over indicatoren zoals overheidsdiensten, gezondheid, vrije tijd, rijkdom, mobiliteit en een schoon milieu, die zowel een bewijs als oorzaak van een goede of slechte milieutoestand zijn. Het komt erop neer dat een samenleving of een regio een gezonde duurzame ontwikkeling vertoont als de economische factoren (productie, distributie, consumptie) verenigbaar zijn met sociale en milieufactoren. De studies van de OESO naar het beeld dat mensen van welzijn hebben zijn in dit verband van belang. |
| --- | --- |

25.

Wat welzijn en kwaliteit van het bestaan betreft is het belangrijk te beschikken over indicatoren zoals overheidsdiensten, gezondheid, vrije tijd, rijkdom, mobiliteit en een schoon milieu, die zowel een bewijs als oorzaak van een goede of slechte milieutoestand zijn. Het komt erop neer dat een samenleving of een regio een gezonde duurzame ontwikkeling vertoont als de economische factoren (productie, distributie, consumptie) verenigbaar zijn met sociale en milieufactoren. De studies van de OESO naar het beeld dat mensen van welzijn hebben zijn in dit verband van belang.

| 26. | Het CvdR steunt het idee om te zorgen voor bijna real-time informatie voor de besluitvorming, zowel m.b.t. sociale als milieu-indicatoren. Met het Gemeenschappelijk Milieu-informatiesysteem (Shared Environmental Information System – SEIS), dat vorig jaar werd gepresenteerd, is een belangrijke stap in de goede richting gezet. Momenteel lopen milieugegevens 2-3 jaar achter op economische gegevens; hieraan moet iets gedaan worden.
  Wat de huidige sociale indicatoren betreft herinnert het CvdR eraan dat Eurostat een niet-gepubliceerd geharmoniseerd onderzoek naar de leefomstandigheden van gezinnen in alle landen van de EU heeft verricht over de jaren 2006, 2007 en 2008, 2009. Er is dus al een basisstructuur voorhanden, die aan het regionale niveau aangepast kan worden.
  Het CvdR stelt dan ook voor dat het initiatief wordt genomen om een
  geharmoniseerd sociaal onderzoek
  op regionaal en EU-niveau uit te werken, dat deel kan uitmaken van de gegevensgrondslag voor het cohesiebeleid voor de besluitvorming op lokaal en regionaal niveau. |
| --- | --- |

26.

Het CvdR steunt het idee om te zorgen voor bijna real-time informatie voor de besluitvorming, zowel m.b.t. sociale als milieu-indicatoren. Met het Gemeenschappelijk Milieu-informatiesysteem (Shared Environmental Information System – SEIS), dat vorig jaar werd gepresenteerd, is een belangrijke stap in de goede richting gezet. Momenteel lopen milieugegevens 2-3 jaar achter op economische gegevens; hieraan moet iets gedaan worden.

Wat de huidige sociale indicatoren betreft herinnert het CvdR eraan dat Eurostat een niet-gepubliceerd geharmoniseerd onderzoek naar de leefomstandigheden van gezinnen in alle landen van de EU heeft verricht over de jaren 2006, 2007 en 2008, 2009. Er is dus al een basisstructuur voorhanden, die aan het regionale niveau aangepast kan worden.

Het CvdR stelt dan ook voor dat het initiatief wordt genomen om een
  geharmoniseerd sociaal onderzoek
  op regionaal en EU-niveau uit te werken, dat deel kan uitmaken van de gegevensgrondslag voor het cohesiebeleid voor de besluitvorming op lokaal en regionaal niveau.

| 27. | Gegevens over inkomensverdeling en ongelijkheid zijn uiterst belangrijk. In de mededeling staat: „Sociale en economische cohesie zijn overkoepelende doelstellingen van de Gemeenschap. Het streven is de ongelijkheid tussen regio's en sociale groepen te verminderen”.; het CvdR sluit zich hierbij aan.
  Dit neemt niet weg dat het CvdR graag een expliciete verwijzing naar territoriale cohesie had gezien, een dimensie die met name betrekking heeft op milieuaspecten en de natuurlijke handicaps waarmee sommige regio's te kampen hebben en die hun ontwikkeling in de weg staan. Deze aspecten dienen in aanmerking te worden genomen bij het opstellen van de analyses die ten grondslag liggen aan de besluitvorming. Ze zouden dan ook gekwantificeerd en vervolgens aan een comparatieve analyse onderworpen moeten worden.
  De verdeling van welvaart baart steeds meer zorgen; ook als het BBP per capita toeneemt, kan het aantal mensen dat bedreigd wordt door armoede nog steeds stijgen. Er is dan ook behoefte aan nauwkeurigere gegevens over verdeling en ongelijkheid, om beter een beleid inzake sociale, economische en territoriale cohesie vast te kunnen stellen.
  Het bestuderen van het opleidingsniveau van zowel de actieve als de niet-actieve beroepsbevolking is een kernindicator; het begrijpen van verschillen in opleidingsniveau tussen sociale groepen kan helpen bij het uitwerken van een goed beleid terzake.
  Bovendien moeten de directe en indirecte effecten van de jongste recessie en hun gevolgen voor het welzijn in de verschillende regio's en sociale groepen worden onderzocht. Dit om inzicht daaromtrent te verschaffen, voorstellen te doen en toekomstige situaties door middel van preventieve maatregelen op te vangen. |
| --- | --- |

27.

Gegevens over inkomensverdeling en ongelijkheid zijn uiterst belangrijk. In de mededeling staat: „Sociale en economische cohesie zijn overkoepelende doelstellingen van de Gemeenschap. Het streven is de ongelijkheid tussen regio's en sociale groepen te verminderen”.; het CvdR sluit zich hierbij aan.

Dit neemt niet weg dat het CvdR graag een expliciete verwijzing naar territoriale cohesie had gezien, een dimensie die met name betrekking heeft op milieuaspecten en de natuurlijke handicaps waarmee sommige regio's te kampen hebben en die hun ontwikkeling in de weg staan. Deze aspecten dienen in aanmerking te worden genomen bij het opstellen van de analyses die ten grondslag liggen aan de besluitvorming. Ze zouden dan ook gekwantificeerd en vervolgens aan een comparatieve analyse onderworpen moeten worden.

De verdeling van welvaart baart steeds meer zorgen; ook als het BBP per capita toeneemt, kan het aantal mensen dat bedreigd wordt door armoede nog steeds stijgen. Er is dan ook behoefte aan nauwkeurigere gegevens over verdeling en ongelijkheid, om beter een beleid inzake sociale, economische en territoriale cohesie vast te kunnen stellen.

Het bestuderen van het opleidingsniveau van zowel de actieve als de niet-actieve beroepsbevolking is een kernindicator; het begrijpen van verschillen in opleidingsniveau tussen sociale groepen kan helpen bij het uitwerken van een goed beleid terzake.

Bovendien moeten de directe en indirecte effecten van de jongste recessie en hun gevolgen voor het welzijn in de verschillende regio's en sociale groepen worden onderzocht. Dit om inzicht daaromtrent te verschaffen, voorstellen te doen en toekomstige situaties door middel van preventieve maatregelen op te vangen.

| 28. | Het CvdR is i.v.m. de sociale indicatoren echter van mening dat het verband tussen regionale en individuele inkomensverschillen en milieuproblemen niet pas ontstaat als er sprake is van armoede. Alleen al door de toenemende ongelijkheid zal het moeilijker worden om de herstructureringen uit te voeren die noodzakelijk zijn om een duurzame ontwikkeling te genereren, vooral als de belastinginkomsten door deze ongelijkheid afnemen. Een lager inkomen betekent bovendien dat huishoudens minder makkelijk kunnen overstappen op een duurzamer consumptiepatroon. Wel is het zeker dat een model voor duurzaam gedrag op middellange en lange termijn een besparing zal opleveren die opweegt tegen de oorspronkelijke investering.
  Daarom moeten de indicatoren inzake inkomensverschillen en regionale ongelijkheden centraal staan bij toekomstige strategische besluiten. |
| --- | --- |

28.

Het CvdR is i.v.m. de sociale indicatoren echter van mening dat het verband tussen regionale en individuele inkomensverschillen en milieuproblemen niet pas ontstaat als er sprake is van armoede. Alleen al door de toenemende ongelijkheid zal het moeilijker worden om de herstructureringen uit te voeren die noodzakelijk zijn om een duurzame ontwikkeling te genereren, vooral als de belastinginkomsten door deze ongelijkheid afnemen. Een lager inkomen betekent bovendien dat huishoudens minder makkelijk kunnen overstappen op een duurzamer consumptiepatroon. Wel is het zeker dat een model voor duurzaam gedrag op middellange en lange termijn een besparing zal opleveren die opweegt tegen de oorspronkelijke investering.

Daarom moeten de indicatoren inzake inkomensverschillen en regionale ongelijkheden centraal staan bij toekomstige strategische besluiten.

| 29. | Het CvdR steunt het plan in de Mededeling om een
  Europees scorebord voor duurzame ontwikkeling
  op te stellen. Het scorebord dient in ieder geval zeer bruikbaar te zijn en weinig te maken te hebben met academische ex-postevaluaties. Met andere woorden: het scorebord, dat alle landen en regio's dient te omvatten en ervoor moet zorgen dat de statistische systemen van beide niveaus compatibel zijn, moet een instrument zijn op basis waarvan actie wordt ondernomen, richtsnoeren voor de vormgeving van het sectorbeleid en het regionale beleid van de EU worden opgesteld; op deze manier moet het scorebord het mogelijk maken in iedere strategische constructie maatschappelijk innovatievermogen en dan met name duurzaamheid als factor mee te laten tellen, anderzijds ertoe leiden dat meer comparatieve analyses van de beste praktijkenvoorbeelden worden uitgevoerd en sneller de nagestreefde ontwikkeling wordt bereikt. Het CvdR dringt er bij de Commissie op aan de in de Mededeling genoemde proefversie te presenteren. |
| --- | --- |

29.

Het CvdR steunt het plan in de Mededeling om een
  Europees scorebord voor duurzame ontwikkeling
  op te stellen. Het scorebord dient in ieder geval zeer bruikbaar te zijn en weinig te maken te hebben met academische ex-postevaluaties. Met andere woorden: het scorebord, dat alle landen en regio's dient te omvatten en ervoor moet zorgen dat de statistische systemen van beide niveaus compatibel zijn, moet een instrument zijn op basis waarvan actie wordt ondernomen, richtsnoeren voor de vormgeving van het sectorbeleid en het regionale beleid van de EU worden opgesteld; op deze manier moet het scorebord het mogelijk maken in iedere strategische constructie maatschappelijk innovatievermogen en dan met name duurzaamheid als factor mee te laten tellen, anderzijds ertoe leiden dat meer comparatieve analyses van de beste praktijkenvoorbeelden worden uitgevoerd en sneller de nagestreefde ontwikkeling wordt bereikt. Het CvdR dringt er bij de Commissie op aan de in de Mededeling genoemde proefversie te presenteren.

| 30. | De nieuwe indicatoren om te meten in hoeverre er vooruitgang wordt geboekt naar een ecologisch efficiënte economie, moeten solide en betrouwbaar zijn, breed gedragen worden en ten grondslag liggen aan het opstellen van een reeks indicatoren voor een in sociaal, economisch en milieuopzicht duurzame ontwikkeling. Ook de biodiversiteit dient in deze nieuwe indicatoren ter sprake te komen. |
| --- | --- |

30.

De nieuwe indicatoren om te meten in hoeverre er vooruitgang wordt geboekt naar een ecologisch efficiënte economie, moeten solide en betrouwbaar zijn, breed gedragen worden en ten grondslag liggen aan het opstellen van een reeks indicatoren voor een in sociaal, economisch en milieuopzicht duurzame ontwikkeling. Ook de biodiversiteit dient in deze nieuwe indicatoren ter sprake te komen.

| 31. | M.b.t. de geïntegreerde milieueconomische boekhouding is het CvdR ingenomen met de inspanningen die worden geleverd om een groene boekhouding te ontwikkelen. Dankzij de gecoördineerde inspanningen van Eurostat, de nationale bureaus voor de statistiek en de OESO is op een aantal gebieden al flinke vooruitgang geboekt, maar de vorderingen moeten tot alle EU-lidstaten worden uitgebreid om al in 2013 te kunnen beschikken over milieurekeningen voor energieverbruik en afvalverwerking en monetaire rekeningen voor milieusubsidies binnen een gemeenschappelijk juridisch kader.
  Ook moeten de in het Europees Stelsel van rekeningen opgenomen sociale indicatoren, zoals het beschikbare inkomen van huishoudens en het aangepaste cijfer voor het beschikbare inkomen, worden aangevuld en naar alle lidstaten en regio’s van de EU worden omgezet om het gebruik ervan te bevorderen, aangezien dit een betere manier is om consumptie en sparen te meten dan het BBP per capita, de indicator die momenteel wordt gehanteerd. |
| --- | --- |

31.

M.b.t. de geïntegreerde milieueconomische boekhouding is het CvdR ingenomen met de inspanningen die worden geleverd om een groene boekhouding te ontwikkelen. Dankzij de gecoördineerde inspanningen van Eurostat, de nationale bureaus voor de statistiek en de OESO is op een aantal gebieden al flinke vooruitgang geboekt, maar de vorderingen moeten tot alle EU-lidstaten worden uitgebreid om al in 2013 te kunnen beschikken over milieurekeningen voor energieverbruik en afvalverwerking en monetaire rekeningen voor milieusubsidies binnen een gemeenschappelijk juridisch kader.

Ook moeten de in het Europees Stelsel van rekeningen opgenomen sociale indicatoren, zoals het beschikbare inkomen van huishoudens en het aangepaste cijfer voor het beschikbare inkomen, worden aangevuld en naar alle lidstaten en regio’s van de EU worden omgezet om het gebruik ervan te bevorderen, aangezien dit een betere manier is om consumptie en sparen te meten dan het BBP per capita, de indicator die momenteel wordt gehanteerd.

D.   Subsidiariteit, evenredigheid en betere regelgeving

| 32. | De in de Mededeling aangesneden kwesties houden verband met het derde deel (Titels XVIII en XX) van het VWEU, die betrekking hebben op de economische en sociale cohesie en het milieu. |
| --- | --- |

32.

De in de Mededeling aangesneden kwesties houden verband met het derde deel (Titels XVIII en XX) van het VWEU, die betrekking hebben op de economische en sociale cohesie en het milieu.

| 33. | Voor de beleidsterreinen die in de Mededeling aan de orde komen is de EU niet exclusief bevoegd, en dus is het subsidiariteitsbeginsel van toepassing. Bepaalde transnationale aspecten zijn echter niet goed te reguleren met maatregelen die de lidstaten of de lokale en regionale overheden los van elkaar nemen. De doelstellingen kunnen dan ook beter worden verwezenlijkt met gemeenschappelijk beleid of onderling gecoördineerde maatregelen. |
| --- | --- |

33.

Voor de beleidsterreinen die in de Mededeling aan de orde komen is de EU niet exclusief bevoegd, en dus is het subsidiariteitsbeginsel van toepassing. Bepaalde transnationale aspecten zijn echter niet goed te reguleren met maatregelen die de lidstaten of de lokale en regionale overheden los van elkaar nemen. De doelstellingen kunnen dan ook beter worden verwezenlijkt met gemeenschappelijk beleid of onderling gecoördineerde maatregelen.

| 34. | De in de Mededeling voorgestelde maatregelen lijken te voldoen aan het evenredigheidsbeginsel: ze gaan niet verder dan nodig is om de doelstellingen te kunnen verwezenlijken. De Commissie wil vooral indicatoren ontwikkelen en andere instrumenten waarmee zij toezicht kan uitoefenen, zoals het Europese kader van duurzame-ontwikkelingsindicatoren. |
| --- | --- |

34.

De in de Mededeling voorgestelde maatregelen lijken te voldoen aan het evenredigheidsbeginsel: ze gaan niet verder dan nodig is om de doelstellingen te kunnen verwezenlijken. De Commissie wil vooral indicatoren ontwikkelen en andere instrumenten waarmee zij toezicht kan uitoefenen, zoals het Europese kader van duurzame-ontwikkelingsindicatoren.

| 35. | Wat de verbetering van de wetgeving betreft zou de Commissie de rol van lokale en regionale overheden duidelijker moeten onderkennen en hen in dit verband vooral moeten helpen met hun bijdrage aan de ontwikkeling van een nieuwe methode om sociale en ecologische vooruitgang te meten. Zij doet er goed aan ondersteuning te bieden en middelen vrij te maken voor het opzetten van lokale en regionale databanken die samen de hele EU bestrijken en die de ontwikkeling van indicatoren op EU-niveau zouden vergemakkelijken. |
| --- | --- |

35.

Wat de verbetering van de wetgeving betreft zou de Commissie de rol van lokale en regionale overheden duidelijker moeten onderkennen en hen in dit verband vooral moeten helpen met hun bijdrage aan de ontwikkeling van een nieuwe methode om sociale en ecologische vooruitgang te meten. Zij doet er goed aan ondersteuning te bieden en middelen vrij te maken voor het opzetten van lokale en regionale databanken die samen de hele EU bestrijken en die de ontwikkeling van indicatoren op EU-niveau zouden vergemakkelijken.

| 36. | De lidstaten en de lokale en regionale overheden werken al met een breed scala aan eigen ecologische, economische, sociale en technologische indicatoren met behulp waarvan indicatoren voor de EU kunnen worden ontwikkeld die ook een beeld geven van de lokale en regionale situatie in de lidstaten, zodat regio's en gemeenten in de hele EU met elkaar kunnen worden vergeleken.
  Naast de indicatoren op EU-niveau zou ook informatie uit andere landen en informatie van internationale organen welkom zijn. |
| --- | --- |

36.

De lidstaten en de lokale en regionale overheden werken al met een breed scala aan eigen ecologische, economische, sociale en technologische indicatoren met behulp waarvan indicatoren voor de EU kunnen worden ontwikkeld die ook een beeld geven van de lokale en regionale situatie in de lidstaten, zodat regio's en gemeenten in de hele EU met elkaar kunnen worden vergeleken.

Naast de indicatoren op EU-niveau zou ook informatie uit andere landen en informatie van internationale organen welkom zijn.

E.   Samenvatting en conclusies

| 37. | Het is hard nodig om het BBP aan te vullen met cijfers over andere economische, sociale en ecologische aspecten die een doorslaggevende invloed hebben op het welzijn van de burger.
  Het BBP is niet bedoeld om exact en over een langere periode te meten hoeveel vooruitgang er is geboekt op economisch en sociaal gebied en – met name – in hoeverre een samenleving in staat is om te gaan met zaken als klimaatverandering, efficiënt gebruik van hulpbronnen, levenskwaliteit en bestrijding van sociale uitsluiting. De indicatoren die worden gebruikt als richtsnoeren bij het uitwerken en de opzet van het beleid en de strategieën van de overheid zouden dan ook afgestemd moeten zijn op de EU 2020-strategie. |
| --- | --- |

37.

Het is hard nodig om het BBP aan te vullen met cijfers over andere economische, sociale en ecologische aspecten die een doorslaggevende invloed hebben op het welzijn van de burger.

Het BBP is niet bedoeld om exact en over een langere periode te meten hoeveel vooruitgang er is geboekt op economisch en sociaal gebied en – met name – in hoeverre een samenleving in staat is om te gaan met zaken als klimaatverandering, efficiënt gebruik van hulpbronnen, levenskwaliteit en bestrijding van sociale uitsluiting. De indicatoren die worden gebruikt als richtsnoeren bij het uitwerken en de opzet van het beleid en de strategieën van de overheid zouden dan ook afgestemd moeten zijn op de EU 2020-strategie.

| 38. | Het BBP, dat van oudsher als indicator wordt gebruikt, dient te worden verbeterd en te worden aangevuld met factoren die verband houden met milieu en sociaal welzijn. In dit verband vindt het CvdR ook dat het zinvol zou zijn een algehele milieu-index te ontwikkelen en een geharmoniseerd sociaal onderzoek op EU-, nationaal en regionaal niveau uit te werken. |
| --- | --- |

38.

Het BBP, dat van oudsher als indicator wordt gebruikt, dient te worden verbeterd en te worden aangevuld met factoren die verband houden met milieu en sociaal welzijn. In dit verband vindt het CvdR ook dat het zinvol zou zijn een algehele milieu-index te ontwikkelen en een geharmoniseerd sociaal onderzoek op EU-, nationaal en regionaal niveau uit te werken.

| 39. | Het is noodzakelijk dat de methodologie wordt verbeterd, zodat men de beschikking heeft over meer actuele en volledige gegevens die in overeenstemming zijn met de werkelijke situatie, waarbij gebruik gemaakt kan worden van indicatoren die het besluitvormingsproces vergemakkelijken. De indexen die door de autoriteiten op lokaal, regionaal, nationaal en EU-niveau gebruikt kunnen worden, moeten uniform zijn en de ontwikkeling en verbreiding van maatschappelijke innovaties en de samenhang in het besluitvormingsproces bevorderen. Ook is er meer inzicht nodig in het verband tussen de verschillende welvaartsindicatoren, zeker als men bedenkt dat de indicatoren die het BBP als meeteenheid moeten aanvullen vaak met grote vertraging veranderen. |
| --- | --- |

39.

Het is noodzakelijk dat de methodologie wordt verbeterd, zodat men de beschikking heeft over meer actuele en volledige gegevens die in overeenstemming zijn met de werkelijke situatie, waarbij gebruik gemaakt kan worden van indicatoren die het besluitvormingsproces vergemakkelijken. De indexen die door de autoriteiten op lokaal, regionaal, nationaal en EU-niveau gebruikt kunnen worden, moeten uniform zijn en de ontwikkeling en verbreiding van maatschappelijke innovaties en de samenhang in het besluitvormingsproces bevorderen. Ook is er meer inzicht nodig in het verband tussen de verschillende welvaartsindicatoren, zeker als men bedenkt dat de indicatoren die het BBP als meeteenheid moeten aanvullen vaak met grote vertraging veranderen.

| 40. | De selectie en de inhoud van de indicatoren zouden bepaald moeten worden op basis van een bottom-upbenadering, d.w.z. breed overleg tussen lokale en regionale overheden, lidstaten en EU, waarmee de doeltreffendheid van de doelstellingen en de legitimiteit van het optreden van de EU worden gewaarborgd doordat de burger zich beter kan identificeren met de inspanningen om de crisis te boven te komen en het milieu en de kwaliteit van leven in stand te houden. |
| --- | --- |

40.

De selectie en de inhoud van de indicatoren zouden bepaald moeten worden op basis van een bottom-upbenadering, d.w.z. breed overleg tussen lokale en regionale overheden, lidstaten en EU, waarmee de doeltreffendheid van de doelstellingen en de legitimiteit van het optreden van de EU worden gewaarborgd doordat de burger zich beter kan identificeren met de inspanningen om de crisis te boven te komen en het milieu en de kwaliteit van leven in stand te houden.

| 41. | In verband met de uitbreiding van de Unie in 1995 is een indicator voor de bevolkingsdichtheid ingevoerd. Deze indicator diende om de factoren aan te duiden die de ontwikkeling van de dunbevolkte gebieden in Noord-Europa belemmeren, zoals lange afstanden, dienstverlening en infrastructuur die slechts tegen hoge kosten te realiseren zijn en een zwakke economische structuur die het opstarten van ondernemingen bemoeilijkt. Het verdient aanbeveling om dergelijke eenvoudige indicatoren verder te blijven gebruiken, onder meer in het cohesiebeleid. |
| --- | --- |

41.

In verband met de uitbreiding van de Unie in 1995 is een indicator voor de bevolkingsdichtheid ingevoerd. Deze indicator diende om de factoren aan te duiden die de ontwikkeling van de dunbevolkte gebieden in Noord-Europa belemmeren, zoals lange afstanden, dienstverlening en infrastructuur die slechts tegen hoge kosten te realiseren zijn en een zwakke economische structuur die het opstarten van ondernemingen bemoeilijkt. Het verdient aanbeveling om dergelijke eenvoudige indicatoren verder te blijven gebruiken, onder meer in het cohesiebeleid.

| 42. | De EU moet met andere internationale instellingen, zoals de OESO, de Wereldbank en de Internationale Arbeidsorganisatie, en met de bureaus voor de statistiek blijven samenwerken, zodat de inspanningen die de EU levert in overeenstemming zijn met de inspanningen die andere internationale organisaties op mondiaal niveau leveren. |
| --- | --- |

42.

De EU moet met andere internationale instellingen, zoals de OESO, de Wereldbank en de Internationale Arbeidsorganisatie, en met de bureaus voor de statistiek blijven samenwerken, zodat de inspanningen die de EU levert in overeenstemming zijn met de inspanningen die andere internationale organisaties op mondiaal niveau leveren.

| 43. | Het is zaak dat de indicatoren overeenstemmen met de kerndoelstellingen van de nieuwe strategie en de financiële vooruitzichten voor de periode na 2013. De communautaire strategieën hebben budgettaire gevolgen; bij het opstellen van deze strategieën dient te worden gekeken naar wat men wil veranderen aan de werkelijke situatie, die slechts op twee informatiebronnen gebaseerd kan zijn: statistieken en de mening van de burger; bij een en ander speelt ook het leiderschap van de democratische instellingen in Europa een rol. |
| --- | --- |

43.

Het is zaak dat de indicatoren overeenstemmen met de kerndoelstellingen van de nieuwe strategie en de financiële vooruitzichten voor de periode na 2013. De communautaire strategieën hebben budgettaire gevolgen; bij het opstellen van deze strategieën dient te worden gekeken naar wat men wil veranderen aan de werkelijke situatie, die slechts op twee informatiebronnen gebaseerd kan zijn: statistieken en de mening van de burger; bij een en ander speelt ook het leiderschap van de democratische instellingen in Europa een rol.

| 44. | Het CvdR steunt de inhoud van de Mededeling en deelt de mening van de Commissie dat het BBP een belangrijke indicator is om economische groei en welzijn in Europa en zijn regio’s te meten. Voor de uitwerking en evaluatie van EU-beleid is het echter wenselijk dat aanvullende indicatoren worden ontwikkeld, die de vooruitgang bij de duurzame verwezenlijking van de sociale, economische en milieudoelstellingen nauwkeuriger meten. |
| --- | --- |

44.

Het CvdR steunt de inhoud van de Mededeling en deelt de mening van de Commissie dat het BBP een belangrijke indicator is om economische groei en welzijn in Europa en zijn regio’s te meten. Voor de uitwerking en evaluatie van EU-beleid is het echter wenselijk dat aanvullende indicatoren worden ontwikkeld, die de vooruitgang bij de duurzame verwezenlijking van de sociale, economische en milieudoelstellingen nauwkeuriger meten.

Brussel, 5 oktober 2010.

De voorzitster van het Comité van de Regio's

Mercedes BRESSO

---

(1)  Stiglitz Joseph, Sen Amartya y Fittousi Jean Paul, Issues Paper, Commission on the Measurement of the Economic Perfomance and Social Progress, 25.7.2008.

1

---

| 18.1.2011 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 15/23 |
| --- | --- | --- | --- |

18.1.2011

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 15/23

---

Advies van het Comité van de Regio's over „De mobilisering van particuliere en openbare investeringen voor herstel en structurele verandering op lange termijn: de ontwikkeling van publiek-private partnerschappen”

2011/C 15/05

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S DOET DE VOLGENDE AANBEVELINGEN:

| — | PPP-projecten moeten niet in de eerste plaats worden gezien als een financiële oplossing voor de korte termijn, maar vanuit een levenscyclusperspectief worden beschouwd: van planning, financiering en bouw tot en met bedrijfsvoering. Hierbij wordt uitgegaan van de kosten die met de hele duur van het project en de looptijd van contracten kan soms wel 30 jaar bedragen gemoeid zijn. |
| --- | --- |

—

PPP-projecten moeten niet in de eerste plaats worden gezien als een financiële oplossing voor de korte termijn, maar vanuit een levenscyclusperspectief worden beschouwd: van planning, financiering en bouw tot en met bedrijfsvoering. Hierbij wordt uitgegaan van de kosten die met de hele duur van het project en de looptijd van contracten kan soms wel 30 jaar bedragen gemoeid zijn.

| — | PPP-projecten zijn geen universele oplossing; voor elk project, openbare dienst en innovatie moet worden bekeken of samenwerking met het bedrijfsleven meerwaarde oplevert. |
| --- | --- |

—

PPP-projecten zijn geen universele oplossing; voor elk project, openbare dienst en innovatie moet worden bekeken of samenwerking met het bedrijfsleven meerwaarde oplevert.

| — | Volgens het CvdR is het nog te vroeg voor een regeling voor concessies op diensten door de Commissie. Wil de Commissie in de aanbestedingsrichtlijnen van de EU toch plaats inruimen voor concessies op diensten, dan dient deze regeling absoluut zo eenvoudig en flexibel mogelijk te zijn. Als voorbeeld zouden in dit geval de regelingen in de richtlijn over bouwconcessies moeten gelden en zeker niet de regelingen voor de aanbesteding van diensten. |
| --- | --- |

—

Volgens het CvdR is het nog te vroeg voor een regeling voor concessies op diensten door de Commissie. Wil de Commissie in de aanbestedingsrichtlijnen van de EU toch plaats inruimen voor concessies op diensten, dan dient deze regeling absoluut zo eenvoudig en flexibel mogelijk te zijn. Als voorbeeld zouden in dit geval de regelingen in de richtlijn over bouwconcessies moeten gelden en zeker niet de regelingen voor de aanbesteding van diensten.

| Rapporteur | : | Segersten-Larsson (SE/EVP), lid van de provincieraad van Värmland |
| --- | --- | --- |
| Referentiedocument | : | Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's over De mobilisering van particuliere en openbare investeringen voor herstel en structurele verandering op lange termijn: de ontwikkeling van publiek-private partnerschappen
  COM(2009) 615 final |

Rapporteur

:

Segersten-Larsson (SE/EVP), lid van de provincieraad van Värmland

Referentiedocument

:

Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's over De mobilisering van particuliere en openbare investeringen voor herstel en structurele verandering op lange termijn: de ontwikkeling van publiek-private partnerschappen

COM(2009) 615 final

I.   BELEIDSAANBEVELINGEN

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S,

| 1. | Het is een goede zaak dat de EU en haar lidstaten ambitieuze herstelplannen uitvoeren met het doel de financiële sector te stabiliseren en de gevolgen van de financiële en economische crisis voor burgers en de reële economie te beperken. Het is wel belangrijk dat ook lokale en regionale overheden hierbij worden betrokken. |
| --- | --- |

1.

Het is een goede zaak dat de EU en haar lidstaten ambitieuze herstelplannen uitvoeren met het doel de financiële sector te stabiliseren en de gevolgen van de financiële en economische crisis voor burgers en de reële economie te beperken. Het is wel belangrijk dat ook lokale en regionale overheden hierbij worden betrokken.

| 2. | De Commissie wijst er terecht op dat publiek-private partnerschappen (PPP's) in het kader van deze herstelinspanningen op ruimere schaal kunnen zorgen voor doeltreffende manieren om infrastructuurprojecten uit te voeren, openbare diensten te verrichten en te innoveren. |
| --- | --- |

2.

De Commissie wijst er terecht op dat publiek-private partnerschappen (PPP's) in het kader van deze herstelinspanningen op ruimere schaal kunnen zorgen voor doeltreffende manieren om infrastructuurprojecten uit te voeren, openbare diensten te verrichten en te innoveren.

| 3. | PPP-projecten moeten niet in de eerste plaats worden gezien als een financiële oplossing voor de korte termijn, maar vanuit een levenscyclusperspectief worden beschouwd: van planning, financiering en bouw tot en met bedrijfsvoering. Hierbij wordt uitgegaan van de kosten die met de hele duur van het project en de looptijd van contracten kan soms wel 30 jaar bedragen gemoeid zijn. |
| --- | --- |

3.

PPP-projecten moeten niet in de eerste plaats worden gezien als een financiële oplossing voor de korte termijn, maar vanuit een levenscyclusperspectief worden beschouwd: van planning, financiering en bouw tot en met bedrijfsvoering. Hierbij wordt uitgegaan van de kosten die met de hele duur van het project en de looptijd van contracten kan soms wel 30 jaar bedragen gemoeid zijn.

| 4. | PPP-projecten zijn geen universele oplossing; voor elk project, openbare dienst en innovatie moet worden bekeken of samenwerking met het bedrijfsleven meerwaarde oplevert. |
| --- | --- |

4.

PPP-projecten zijn geen universele oplossing; voor elk project, openbare dienst en innovatie moet worden bekeken of samenwerking met het bedrijfsleven meerwaarde oplevert.

| 5. | Om onaangename verrassingen en ernstige gevolgen voor hun budget te voorkomen zouden lokale en regionale overheden goed moeten kijken naar eventuele grensoverschrijdende leasingregelingen voor openbare infrastructuur die zij al zijn aangegaan of die zij nog in overweging hebben. |
| --- | --- |

5.

Om onaangename verrassingen en ernstige gevolgen voor hun budget te voorkomen zouden lokale en regionale overheden goed moeten kijken naar eventuele grensoverschrijdende leasingregelingen voor openbare infrastructuur die zij al zijn aangegaan of die zij nog in overweging hebben.

| 6. | Financiële oplossingen verschillen per lidstaat. In bepaalde lidstaten hebben lokale overheden bijvoorbeeld de mogelijkheid om zelf geld te lenen of grote investeringen te financieren. Gezien deze verschillen kan publiek-private samenwerking alleen in bepaalde gevallen worden gebruikt om overheidsmiddelen doeltreffender te beheren en om grote projecten vlotter uit te voeren. |
| --- | --- |

6.

Financiële oplossingen verschillen per lidstaat. In bepaalde lidstaten hebben lokale overheden bijvoorbeeld de mogelijkheid om zelf geld te lenen of grote investeringen te financieren. Gezien deze verschillen kan publiek-private samenwerking alleen in bepaalde gevallen worden gebruikt om overheidsmiddelen doeltreffender te beheren en om grote projecten vlotter uit te voeren.

| 7. | Publiek-private samenwerking kan een goede manier zijn om publieke investeringen te beheren, maar uiteindelijk is het aan lokale en regionale overheden om uit te maken welke methode zich het best leent voor de verschillende projecten, openbare diensten en innovaties. Een belangrijke voorwaarde voor publiek-private partnerschappen is dat wordt nagegaan wie het beste de verschillende risico's kan dragen. |
| --- | --- |

7.

Publiek-private samenwerking kan een goede manier zijn om publieke investeringen te beheren, maar uiteindelijk is het aan lokale en regionale overheden om uit te maken welke methode zich het best leent voor de verschillende projecten, openbare diensten en innovaties. Een belangrijke voorwaarde voor publiek-private partnerschappen is dat wordt nagegaan wie het beste de verschillende risico's kan dragen.

| 8. | Het is toe te juichen dat de structuurfondsen of de Europese Investeringsbank onder bepaalde voorwaarden geld kunnen fourneren dat gebruikt kan worden om PPP-projecten te ondersteunen. |
| --- | --- |

8.

Het is toe te juichen dat de structuurfondsen of de Europese Investeringsbank onder bepaalde voorwaarden geld kunnen fourneren dat gebruikt kan worden om PPP-projecten te ondersteunen.

| 9. | Het CvdR is het met de Commissie eens dat publiek-private samenwerking een van de manieren kan zijn om de door klimaatverandering ontstane problemen op te lossen en dat PPP-projecten groei en werkgelegenheid in de publieke en de particuliere sector van de EU ten goede kunnen komen. |
| --- | --- |

9.

Het CvdR is het met de Commissie eens dat publiek-private samenwerking een van de manieren kan zijn om de door klimaatverandering ontstane problemen op te lossen en dat PPP-projecten groei en werkgelegenheid in de publieke en de particuliere sector van de EU ten goede kunnen komen.

| 10. | Kleine en middelgrote ondernemingen moeten betere mogelijkheden krijgen om deel te nemen aan PPP's. Vaak wordt het potentieel dat zij in dit verband hebben ten aanzien van economische groei en duurzame werkgelegenheid namelijk niet goed benut. |
| --- | --- |

10.

Kleine en middelgrote ondernemingen moeten betere mogelijkheden krijgen om deel te nemen aan PPP's. Vaak wordt het potentieel dat zij in dit verband hebben ten aanzien van economische groei en duurzame werkgelegenheid namelijk niet goed benut.

| 11. | Zij kunnen vaak ook het best beoordelen hoe openbare diensten gefinancierd moeten worden. Gemeenten en regio's hebben diverse rollen: zij organiseren, sturen en controleren niet alleen, maar voeren ook zelf (in-house) activiteiten uit. Lokale en regionale overheden dienen duidelijk te zijn over de doelstellingen die in het algemeen belang gehaald moeten worden, de kwaliteit van de dienstverlening en het prijsbeleid. Bovendien moeten zij nagaan hoe het met de verwezenlijking van deze doelstellingen staat. |
| --- | --- |

11.

Zij kunnen vaak ook het best beoordelen hoe openbare diensten gefinancierd moeten worden. Gemeenten en regio's hebben diverse rollen: zij organiseren, sturen en controleren niet alleen, maar voeren ook zelf (in-house) activiteiten uit. Lokale en regionale overheden dienen duidelijk te zijn over de doelstellingen die in het algemeen belang gehaald moeten worden, de kwaliteit van de dienstverlening en het prijsbeleid. Bovendien moeten zij nagaan hoe het met de verwezenlijking van deze doelstellingen staat.

| 12. | Het begrip „partnerschap” heeft een veel bredere betekenis gekregen dan wat er oorspronkelijk mee bedoeld werd. Het zou daarom goed zijn om PPP's voortaan restrictiever te definiëren, namelijk als relaties met een langetermijnkarakter waarbij grote economische uitdagingen worden aangegaan en de risico's gedeeld worden. Voor een relevante discussie over eventuele verdere activiteiten op dit gebied in de EU is het daarom van groot belang dat het begrip „publiek-privaat partnerschap” duidelijker wordt omschreven. |
| --- | --- |

12.

Het begrip „partnerschap” heeft een veel bredere betekenis gekregen dan wat er oorspronkelijk mee bedoeld werd. Het zou daarom goed zijn om PPP's voortaan restrictiever te definiëren, namelijk als relaties met een langetermijnkarakter waarbij grote economische uitdagingen worden aangegaan en de risico's gedeeld worden. Voor een relevante discussie over eventuele verdere activiteiten op dit gebied in de EU is het daarom van groot belang dat het begrip „publiek-privaat partnerschap” duidelijker wordt omschreven.

De mening van het CvdR over voorstellen van de Commissie voor vijf belangrijke maatregelen in 2010

Het voorstel van de Commissie om een PPP-groep op te zetten

| 13. | Met de toename van PPP's is het belangrijk dat een systeem voor internationale steun en uitwisseling van ervaringen wordt opgezet. Van lidstaat tot lidstaat lopen de omstandigheden echter sterk uiteen, en bovendien heeft een partnerschap alleen kans van slagen als bij de ontwikkeling ervan de lokale en regionale omstandigheden als uitgangspunt worden genomen. Het zou dan ook goed zijn om steun en knowhow in de verschillende lidstaten zeker te stellen. |
| --- | --- |

13.

Met de toename van PPP's is het belangrijk dat een systeem voor internationale steun en uitwisseling van ervaringen wordt opgezet. Van lidstaat tot lidstaat lopen de omstandigheden echter sterk uiteen, en bovendien heeft een partnerschap alleen kans van slagen als bij de ontwikkeling ervan de lokale en regionale omstandigheden als uitgangspunt worden genomen. Het zou dan ook goed zijn om steun en knowhow in de verschillende lidstaten zeker te stellen.

| 14. | Als op EU-niveau een orgaan of groep wordt opgericht dient het lokale en regionale niveau daarin absoluut vertegenwoordigd te zijn en moet het CvdR de mogelijkheid krijgen om vertegenwoordigers van het lokale en regionale niveau aan te wijzen. |
| --- | --- |

14.

Als op EU-niveau een orgaan of groep wordt opgericht dient het lokale en regionale niveau daarin absoluut vertegenwoordigd te zijn en moet het CvdR de mogelijkheid krijgen om vertegenwoordigers van het lokale en regionale niveau aan te wijzen.

Het voorstel van de Commissie met de EIB samen te werken om de voor PPP's beschikbare financiële middelen uit te breiden

| 15. | Bij grootscheepse investeringen moet er altijd uiterst scherp op worden toegezien dat lokale en regionale overheden en particuliere ondernemingen wat de terugbetaling betreft niet in een onmogelijke situatie terechtkomen. Partnerschappen gaan namelijk gepaard met economische verplichtingen die zich over zeer lange periodes uitstrekken. De structuurfondsen zijn van groot belang voor PPP's. De EIB moet een steeds grotere rol krijgen om succesvolle en innovatieve partnerschappen mogelijk te helpen maken. |
| --- | --- |

15.

Bij grootscheepse investeringen moet er altijd uiterst scherp op worden toegezien dat lokale en regionale overheden en particuliere ondernemingen wat de terugbetaling betreft niet in een onmogelijke situatie terechtkomen. Partnerschappen gaan namelijk gepaard met economische verplichtingen die zich over zeer lange periodes uitstrekken. De structuurfondsen zijn van groot belang voor PPP's. De EIB moet een steeds grotere rol krijgen om succesvolle en innovatieve partnerschappen mogelijk te helpen maken.

Het voorstel van de Commissie de relevante regels en praktijken aan een onderzoek te onderwerpen om, wanneer er sprake is van communautaire financiering, ervoor te zorgen dat er geen discriminatie is bij de toewijzing van openbare middelen

| 16. | De inspanningen van de Commissie om ervoor te zorgen dat in de gehele EU bij het toekennen van openbare aanbestedingen en concessies de grondbeginselen van het EG-Verdrag (bv. transparantie, gelijke kansen, proportionaliteit en wederzijds vertrouwen) worden gewaarborgd, verdienen alle lof. |
| --- | --- |

16.

De inspanningen van de Commissie om ervoor te zorgen dat in de gehele EU bij het toekennen van openbare aanbestedingen en concessies de grondbeginselen van het EG-Verdrag (bv. transparantie, gelijke kansen, proportionaliteit en wederzijds vertrouwen) worden gewaarborgd, verdienen alle lof.

| 17. | De Commissie zou nog meer inspanningen kunnen doen om in het aanbestedingsrecht ruimte te creëren om PPP’s aan te gaan. |
| --- | --- |

17.

De Commissie zou nog meer inspanningen kunnen doen om in het aanbestedingsrecht ruimte te creëren om PPP’s aan te gaan.

Het voornemen van de Commissie om een efficiënter kader voor innovatie voor te stellen, waarbij de EU de mogelijkheid krijgt om deel te nemen aan privaatrechtelijke organen en rechtstreeks in specifieke projecten te investeren.

| 18. | Voordat het CvdR zijn standpunt kan bepalen over de mogelijkheid van de EU om deel te nemen aan privaatrechtelijke organen en rechtstreeks in specifieke projecten te investeren, moet hier eerst meer duidelijkheid over komen en dient ook een subsidiariteitstoets te worden uitgevoerd. |
| --- | --- |

18.

Voordat het CvdR zijn standpunt kan bepalen over de mogelijkheid van de EU om deel te nemen aan privaatrechtelijke organen en rechtstreeks in specifieke projecten te investeren, moet hier eerst meer duidelijkheid over komen en dient ook een subsidiariteitstoets te worden uitgevoerd.

Het voornemen van de Commissie om een voorstel voor een juridisch instrument op het gebied van concessieovereenkomsten in overweging te nemen, op basis van de huidige effectbeoordeling.

| 19. | Volgens het CvdR is het nog te vroeg voor een regeling voor concessies op diensten door de Commissie. Wil de Commissie in de aanbestedingsrichtlijnen van de EU toch plaats inruimen voor concessies op diensten, dan dient deze regeling absoluut zo eenvoudig en flexibel mogelijk te zijn. Als voorbeeld zouden in dit geval de regelingen in de richtlijn over bouwconcessies moeten gelden en zeker niet de regelingen voor de aanbesteding van diensten. |
| --- | --- |

19.

Volgens het CvdR is het nog te vroeg voor een regeling voor concessies op diensten door de Commissie. Wil de Commissie in de aanbestedingsrichtlijnen van de EU toch plaats inruimen voor concessies op diensten, dan dient deze regeling absoluut zo eenvoudig en flexibel mogelijk te zijn. Als voorbeeld zouden in dit geval de regelingen in de richtlijn over bouwconcessies moeten gelden en zeker niet de regelingen voor de aanbesteding van diensten.

| 20. | Conform besluiten van het Hof van Justitie mag een toekomstige ontwikkeling van PPP's niet leiden tot minder arbeidsmogelijkheden voor mensen met speciale behoeften. |
| --- | --- |

20.

Conform besluiten van het Hof van Justitie mag een toekomstige ontwikkeling van PPP's niet leiden tot minder arbeidsmogelijkheden voor mensen met speciale behoeften.

Brussel, 5 oktober 2010

De voorzitster van het Comité van de Regio's

Mercedes BRESSO

---

| 18.1.2011 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 15/26 |
| --- | --- | --- | --- |

18.1.2011

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 15/26

---

Advies van het Comité van de Regio's over „Een strategie voor de geografische regio Noordzee/Het Kanaal”

2011/C 15/06

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

| — | is ervan overtuigd dat macroregio's kunnen leiden tot innovatieve interregionale en transnationale samenwerking, die kan uitgroeien tot een adequaat kader voor ruimtelijk, thematisch en in de tijd afgebakende samenwerkingsprojecten tussen lokale en regionale overheden, lidstaten en de EU-organen; |
| --- | --- |

—

is ervan overtuigd dat macroregio's kunnen leiden tot innovatieve interregionale en transnationale samenwerking, die kan uitgroeien tot een adequaat kader voor ruimtelijk, thematisch en in de tijd afgebakende samenwerkingsprojecten tussen lokale en regionale overheden, lidstaten en de EU-organen;

| — | benadrukt dat macroregionale strategieën niet alle beleidsterreinen hoeven te omvatten, maar allereerst moeten worden toegespitst op de problemen waar de hele macroregio mee kampt, en dat een macroregio uitdrukkelijk geen extra institutionele bestuurslaag van de EU is; |
| --- | --- |

—

benadrukt dat macroregionale strategieën niet alle beleidsterreinen hoeven te omvatten, maar allereerst moeten worden toegespitst op de problemen waar de hele macroregio mee kampt, en dat een macroregio uitdrukkelijk geen extra institutionele bestuurslaag van de EU is;

| — | wijst erop dat de gemeenschappelijke prioriteiten in de regio Noordzee/Het Kanaal om te beginnen betrekking hebben op het maritiem beleid, het milieu, energie, vervoer/verkeer, de industrie en de wetenschap en het effect daarvan op de sociale samenhang; |
| --- | --- |

—

wijst erop dat de gemeenschappelijke prioriteiten in de regio Noordzee/Het Kanaal om te beginnen betrekking hebben op het maritiem beleid, het milieu, energie, vervoer/verkeer, de industrie en de wetenschap en het effect daarvan op de sociale samenhang;

| — | verzoekt de lidstaten om verdere maatregelen voor de ontwikkeling van een macroregionale strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal te ondersteunen, omdat op de terreinen vervoer, milieu, visserij en onderzoek een aantal problemen dringend moet worden aangepakt; |
| --- | --- |

—

verzoekt de lidstaten om verdere maatregelen voor de ontwikkeling van een macroregionale strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal te ondersteunen, omdat op de terreinen vervoer, milieu, visserij en onderzoek een aantal problemen dringend moet worden aangepakt;

| — | roept de Europese Commissie op om al vóór 2013 middelen te reserveren voor ondersteuning bij de uitwerking van macroregionale strategieën en ook de ontwikkeling van een macroregionale strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal al voor 2013 te stimuleren; |
| --- | --- |

—

roept de Europese Commissie op om al vóór 2013 middelen te reserveren voor ondersteuning bij de uitwerking van macroregionale strategieën en ook de ontwikkeling van een macroregionale strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal al voor 2013 te stimuleren;

| — | pleit ervoor de macroregionale strategieën zoveel mogelijk te integreren in het onderdeel territoriale samenwerking van het cohesiebeleid na 2013 en de rol en de functie van macroregio's zo snel mogelijk uitvoerig in een groenboek vast te leggen. |
| --- | --- |

—

pleit ervoor de macroregionale strategieën zoveel mogelijk te integreren in het onderdeel territoriale samenwerking van het cohesiebeleid na 2013 en de rol en de functie van macroregio's zo snel mogelijk uitvoerig in een groenboek vast te leggen.

| Rapporteur | : | Hermann Kuhn, lid van het stadsparlement van Bremen (DE/PSE) |
| --- | --- | --- |

Rapporteur

:

Hermann Kuhn, lid van het stadsparlement van Bremen (DE/PSE)

I.   ALGEMENE OPMERKINGEN

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

| 1. | vindt het een goede zaak dat de Europese Commissie op 10 juni 2009 de „Strategie van de Europese Unie voor het Oostzeegebied” heeft gepubliceerd, die betrekking heeft op de macroregio Oostzee. De Commissie wees er destijds al op dat de Oostzeestrategie als voorbeeld kan dienen voor soortgelijke strategieën in andere Europese macroregio's. |
| --- | --- |

1.

vindt het een goede zaak dat de Europese Commissie op 10 juni 2009 de „Strategie van de Europese Unie voor het Oostzeegebied” heeft gepubliceerd, die betrekking heeft op de macroregio Oostzee. De Commissie wees er destijds al op dat de Oostzeestrategie als voorbeeld kan dienen voor soortgelijke strategieën in andere Europese macroregio's.

| 2. | Ten grondslag aan de EU-strategie voor de Oostzeeregio liggen een geïntegreerde aanpak, vrijwilligheid, actieve samenwerking en actief overleg met regionale actoren, financiële neutraliteit en een meer gecoördineerd gebruik van de beschikbare middelen. Deze methode geeft goed de richting aan voor het werk aan macroregionale strategieën, waarbij steeds moet worden uitgegaan van de kenmerken en problemen van elke macroregio. |
| --- | --- |

2.

Ten grondslag aan de EU-strategie voor de Oostzeeregio liggen een geïntegreerde aanpak, vrijwilligheid, actieve samenwerking en actief overleg met regionale actoren, financiële neutraliteit en een meer gecoördineerd gebruik van de beschikbare middelen. Deze methode geeft goed de richting aan voor het werk aan macroregionale strategieën, waarbij steeds moet worden uitgegaan van de kenmerken en problemen van elke macroregio.

| 3. | Het Comité van de Regio's (CvdR) kan zich vinden in het verzoek van de Europese Raad aan de Commissie van 18/19 juni 2009 om een EU-strategie voor het Donaugebied te presenteren. |
| --- | --- |

3.

Het Comité van de Regio's (CvdR) kan zich vinden in het verzoek van de Europese Raad aan de Commissie van 18/19 juni 2009 om een EU-strategie voor het Donaugebied te presenteren.

| 4. | Van meet af aan heeft het CvdR zich kunnen vinden in deze initiatieven en er de nodige bijdragen aan geleverd, omdat daarmee de politieke rol van lokale en regionale overheden kan worden versterkt. |
| --- | --- |

4.

Van meet af aan heeft het CvdR zich kunnen vinden in deze initiatieven en er de nodige bijdragen aan geleverd, omdat daarmee de politieke rol van lokale en regionale overheden kan worden versterkt.

| 5. | Tal van Europese regio's houden zich bezig met het onderwerp „macroregionale strategie”. Dat bleek wel tijdens de CvdR-conferentie „De macroregio's van Europa: integratie door territoriale samenwerking”, die op 13 april 2010 plaatsvond. |
| --- | --- |

5.

Tal van Europese regio's houden zich bezig met het onderwerp „macroregionale strategie”. Dat bleek wel tijdens de CvdR-conferentie „De macroregio's van Europa: integratie door territoriale samenwerking”, die op 13 april 2010 plaatsvond.

| 6. | Macroregio's kunnen leiden tot innovatieve interregionale en transnationale samenwerking, die kan uitgroeien tot een adequaat kader voor ruimtelijk, thematisch en in de tijd afgebakende samenwerkingsprojecten tussen lokale en regionale overheden, lidstaten en de EU-organen. Bij de uitwerking van de nieuwe macroregionale strategieën moet de ervaring die al jarenlang met grensoverschrijdende, transnationale en interregionale samenwerking is opgedaan, in aanmerking worden genomen. |
| --- | --- |

6.

Macroregio's kunnen leiden tot innovatieve interregionale en transnationale samenwerking, die kan uitgroeien tot een adequaat kader voor ruimtelijk, thematisch en in de tijd afgebakende samenwerkingsprojecten tussen lokale en regionale overheden, lidstaten en de EU-organen. Bij de uitwerking van de nieuwe macroregionale strategieën moet de ervaring die al jarenlang met grensoverschrijdende, transnationale en interregionale samenwerking is opgedaan, in aanmerking worden genomen.

| 7. | Een Europese strategie voor een macroregio kan leiden tot meer samenhang tussen en een betere coördinatie van beleidsmaatregelen in diverse sectoren en op verschillende niveaus en ervoor zorgen dat voor specifieke problemen gemeenschappelijke maatregelen worden genomen. De strategie kan er eveneens voor zorgen dat de besteding van financiële middelen beter wordt gecoördineerd, meer rekening wordt gehouden met lokale en regionale overheden (conform het beginsel van multilevel governance) en het maatschappelijk middenveld flexibeler bij het beleid wordt betrokken. |
| --- | --- |

7.

Een Europese strategie voor een macroregio kan leiden tot meer samenhang tussen en een betere coördinatie van beleidsmaatregelen in diverse sectoren en op verschillende niveaus en ervoor zorgen dat voor specifieke problemen gemeenschappelijke maatregelen worden genomen. De strategie kan er eveneens voor zorgen dat de besteding van financiële middelen beter wordt gecoördineerd, meer rekening wordt gehouden met lokale en regionale overheden (conform het beginsel van multilevel governance) en het maatschappelijk middenveld flexibeler bij het beleid wordt betrokken.

| 8. | Macroregionale strategieën zijn goed voor de Europese integratie en voor de – stapsgewijs groeiende – economische, sociale en territoriale samenhang. |
| --- | --- |

8.

Macroregionale strategieën zijn goed voor de Europese integratie en voor de – stapsgewijs groeiende – economische, sociale en territoriale samenhang.

| 9. | Nagegaan zou moeten worden welke dwarsverbanden er bestaan tussen enerzijds macroregionale strategieën en beleidsterreinen en anderzijds met name „Europa 2020”, het cohesiebeleid en het geïntegreerde maritiem beleid. |
| --- | --- |

9.

Nagegaan zou moeten worden welke dwarsverbanden er bestaan tussen enerzijds macroregionale strategieën en beleidsterreinen en anderzijds met name „Europa 2020”, het cohesiebeleid en het geïntegreerde maritiem beleid.

II.   BELEIDSAANBEVELINGEN

Macroregio's: een nieuwe vorm van interregionale en transnationale Europese samenwerking

| 10. | Het stimuleren en ontwikkelen van grensoverschrijdende, interregionale en transnationale samenwerking is al van begin af aan een belangrijk streven van het CvdR. Dat geldt zowel voor de ontwikkeling van de euroregio's, waarbij de samenwerking tussen grensregio's centraal staat, als voor de ontwikkeling van Europese structuren voor grensoverschrijdende, transnationale en interregionale projecten via de Europese groepering voor territoriale samenwerking. |
| --- | --- |

10.

Het stimuleren en ontwikkelen van grensoverschrijdende, interregionale en transnationale samenwerking is al van begin af aan een belangrijk streven van het CvdR. Dat geldt zowel voor de ontwikkeling van de euroregio's, waarbij de samenwerking tussen grensregio's centraal staat, als voor de ontwikkeling van Europese structuren voor grensoverschrijdende, transnationale en interregionale projecten via de Europese groepering voor territoriale samenwerking.

| 11. | Het stimuleren van interregionale en transnationale samenwerking is ook een belangrijke doelstelling van het cohesiebeleid. De Interreg IV B-programma's hebben nu al betrekking op grote regionale structuren als de Noordzee en de „Atlantische boog”. |
| --- | --- |

11.

Het stimuleren van interregionale en transnationale samenwerking is ook een belangrijke doelstelling van het cohesiebeleid. De Interreg IV B-programma's hebben nu al betrekking op grote regionale structuren als de Noordzee en de „Atlantische boog”.

| 12. | Het is een goede zaak dat dergelijke structuren als referentiepunt voor Europees beleid aan belang hebben gewonnen met de opname van de doelstelling „territoriale samenhang” in de Europese verdragen. |
| --- | --- |

12.

Het is een goede zaak dat dergelijke structuren als referentiepunt voor Europees beleid aan belang hebben gewonnen met de opname van de doelstelling „territoriale samenhang” in de Europese verdragen.

| 13. | Het is eveneens een goede zaak dat in het kader van het geïntegreerd maritiem beleid van de EU,dat ten doel heeft sectorale beleidsmaatregelen tot een één geheel samen te bundelen, regionalisering van strategieën inmiddels wordt beschouwd als een absolute voorwaarde voor succes, omdat prioriteiten en instrumenten op die manier nauwkeuriger op de geografische, economische en politieke situatie van een maritiem gebied kunnen worden afgestemd. |
| --- | --- |

13.

Het is eveneens een goede zaak dat in het kader van het geïntegreerd maritiem beleid van de EU,dat ten doel heeft sectorale beleidsmaatregelen tot een één geheel samen te bundelen, regionalisering van strategieën inmiddels wordt beschouwd als een absolute voorwaarde voor succes, omdat prioriteiten en instrumenten op die manier nauwkeuriger op de geografische, economische en politieke situatie van een maritiem gebied kunnen worden afgestemd.

| 14. | Het concept van macroregio's kan met de bijbehorende beleidsstrategieën uitgroeien tot een nieuwe vorm van interregionaal en transnationaal EU-beleid. Het kan een grote bijdrage leveren aan de beleidscoördinatie en het vermogen om maatregelen te nemen in een bepaald gebied en zo in steeds weer andere omstandigheden zorgen voor economische efficiëntie, sociale samenhang en ecologisch evenwicht. |
| --- | --- |

14.

Het concept van macroregio's kan met de bijbehorende beleidsstrategieën uitgroeien tot een nieuwe vorm van interregionaal en transnationaal EU-beleid. Het kan een grote bijdrage leveren aan de beleidscoördinatie en het vermogen om maatregelen te nemen in een bepaald gebied en zo in steeds weer andere omstandigheden zorgen voor economische efficiëntie, sociale samenhang en ecologisch evenwicht.

| 15. | Een macroregio is een „gekozen” en geen „officieel” territorium; de grenzen ervan hoeven dan ook niet per se met administratieve en politieke grenzen samen te vallen. Macroregio's vormen een niveau waarop diverse partijen hebben besloten om in onderlinge samenwerking gemeenschappelijke problemen op te lossen die op andere bestuursniveaus niet of niet zo goed kunnen worden aangepakt. Het gaat daarbij steeds om speciale kansen en problemen voor de aanpak waarvan regio's en lidstaten te klein zijn en de EU met haar te algemene regelgeving te groot. |
| --- | --- |

15.

Een macroregio is een „gekozen” en geen „officieel” territorium; de grenzen ervan hoeven dan ook niet per se met administratieve en politieke grenzen samen te vallen. Macroregio's vormen een niveau waarop diverse partijen hebben besloten om in onderlinge samenwerking gemeenschappelijke problemen op te lossen die op andere bestuursniveaus niet of niet zo goed kunnen worden aangepakt. Het gaat daarbij steeds om speciale kansen en problemen voor de aanpak waarvan regio's en lidstaten te klein zijn en de EU met haar te algemene regelgeving te groot.

| 16. | Macroregionale strategieën hoeven daarom ook niet alle beleidsterreinen te omvatten, maar moeten allereerst worden toegespitst op de gezamenlijk in kaart gebrachte problemen waar de hele macroregio mee kampt. Aldus koppelen zij samenwerking – indien nuttig en nodig – aan het beginsel van subsidiariteit. |
| --- | --- |

16.

Macroregionale strategieën hoeven daarom ook niet alle beleidsterreinen te omvatten, maar moeten allereerst worden toegespitst op de gezamenlijk in kaart gebrachte problemen waar de hele macroregio mee kampt. Aldus koppelen zij samenwerking – indien nuttig en nodig – aan het beginsel van subsidiariteit.

| 17. | Als „functionele ruimte” heeft een macroregio geen streng getrokken grenzen; deze verschuiven juist al naar gelang de problemen en de hiervoor gekozen oplossingen. Er moet echter wel een minimale mate van overeenstemming komen over de vraag wat een kerngebied (ook landinwaarts) is. Elke macroregio is in essentie een product van de natuurlijke omstandigheden die de grondslag hebben gevormd voor haar economische, politieke en culturele geschiedenis. |
| --- | --- |

17.

Als „functionele ruimte” heeft een macroregio geen streng getrokken grenzen; deze verschuiven juist al naar gelang de problemen en de hiervoor gekozen oplossingen. Er moet echter wel een minimale mate van overeenstemming komen over de vraag wat een kerngebied (ook landinwaarts) is. Elke macroregio is in essentie een product van de natuurlijke omstandigheden die de grondslag hebben gevormd voor haar economische, politieke en culturele geschiedenis.

| 18. | Een macroregio is uitdrukkelijk geen extra institutionele of constitutionele bestuurslaag van de EU. Een macroregio moet juist veeleer als actievorm, platform of netwerk worden georganiseerd waar lokale, regionale, nationale en Europese partners samen met het maatschappelijk middenveld voor een bepaald gebied werken aan de verwezenlijking van gemeenschappelijk vastgestelde doelstellingen. Dat moet gebeuren op basis van bestaande netwerken en platformen. |
| --- | --- |

18.

Een macroregio is uitdrukkelijk geen extra institutionele of constitutionele bestuurslaag van de EU. Een macroregio moet juist veeleer als actievorm, platform of netwerk worden georganiseerd waar lokale, regionale, nationale en Europese partners samen met het maatschappelijk middenveld voor een bepaald gebied werken aan de verwezenlijking van gemeenschappelijk vastgestelde doelstellingen. Dat moet gebeuren op basis van bestaande netwerken en platformen.

| 19. | Macroregionale strategieën herbergen zeker grote kansen voor de verdere ontwikkeling en concretisering van multilevel governance, de methode die het CvdR in zijn activiteiten een centrale rol heeft toebedeeld. Hetzelfde geldt voor de open en flexibele participatie van het maatschappelijk middenveld. |
| --- | --- |

19.

Macroregionale strategieën herbergen zeker grote kansen voor de verdere ontwikkeling en concretisering van multilevel governance, de methode die het CvdR in zijn activiteiten een centrale rol heeft toebedeeld. Hetzelfde geldt voor de open en flexibele participatie van het maatschappelijk middenveld.

| 20. | Lokale en regionale overheden zijn het best op de hoogte van de concrete omstandigheden en problemen in een regio en moeten daarom op gelijke voet met de andere partners kunnen meewerken aan het uitwerken en uitvoeren van macroregionale strategieën. Van alle betrokken partijen staan zij het dichtst bij de burger. |
| --- | --- |

20.

Lokale en regionale overheden zijn het best op de hoogte van de concrete omstandigheden en problemen in een regio en moeten daarom op gelijke voet met de andere partners kunnen meewerken aan het uitwerken en uitvoeren van macroregionale strategieën. Van alle betrokken partijen staan zij het dichtst bij de burger.

| 21. | De samenwerking in een macroregio mag echter niet louter een bi- of multilaterale aangelegenheid zijn; steun van de EU-organen is onontbeerlijk. Die vertegenwoordigen namelijk de gemeenschappelijke doelen, regels en instrumenten van de EU. |
| --- | --- |

21.

De samenwerking in een macroregio mag echter niet louter een bi- of multilaterale aangelegenheid zijn; steun van de EU-organen is onontbeerlijk. Die vertegenwoordigen namelijk de gemeenschappelijke doelen, regels en instrumenten van de EU.

| 22. | Voor elke macroregio is een op maat gesneden strategie nodig. Pas als eenmaal ervaring is opgedaan met de ontwikkeling van een reeks verschillende macroregionale strategieën heeft men genoeg zicht op de mogelijkheden en beperkingen van dit instrument. |
| --- | --- |

22.

Voor elke macroregio is een op maat gesneden strategie nodig. Pas als eenmaal ervaring is opgedaan met de ontwikkeling van een reeks verschillende macroregionale strategieën heeft men genoeg zicht op de mogelijkheden en beperkingen van dit instrument.

Een strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal

| 23. | De regio Noordzee/Het Kanaal omvat de Noordzee met haar uitlopers naar de Oostzee (Skagerrak en Kattegat), naar de Atlantische oceaan (Het Kanaal) en naar de Noordelijke IJszee. Ook de kuststreken langs deze wateren behoren tot de regio, mits zij direct of indirect met de zee zijn verbonden, door de zee beïnvloed worden of haar zelf beïnvloeden. Het maritieme gebied valt samen met wat in de documenten van de OSPAR-commissie en in de Richtlijn mariene strategie van de EU de „Noordzee in ruime zin” wordt genoemd. |
| --- | --- |

23.

De regio Noordzee/Het Kanaal omvat de Noordzee met haar uitlopers naar de Oostzee (Skagerrak en Kattegat), naar de Atlantische oceaan (Het Kanaal) en naar de Noordelijke IJszee. Ook de kuststreken langs deze wateren behoren tot de regio, mits zij direct of indirect met de zee zijn verbonden, door de zee beïnvloed worden of haar zelf beïnvloeden. Het maritieme gebied valt samen met wat in de documenten van de OSPAR-commissie en in de Richtlijn mariene strategie van de EU de „Noordzee in ruime zin” wordt genoemd.

| 24. | Het beleid van de lidstaten Zweden, Denemarken, Duitsland, Nederland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk en hun lokale en regionale overheden is verbonden met de macroregio Noordzee/Het Kanaal. Hetzelfde geldt voor Noorwegen en in ruimere zin ook voor IJsland, die als EER-landen al nauwe betrekkingen met de EU onderhouden. IJsland heeft al een aanvraag ingediend voor toetreding tot de EU. |
| --- | --- |

24.

Het beleid van de lidstaten Zweden, Denemarken, Duitsland, Nederland, Frankrijk en het Verenigd Koninkrijk en hun lokale en regionale overheden is verbonden met de macroregio Noordzee/Het Kanaal. Hetzelfde geldt voor Noorwegen en in ruimere zin ook voor IJsland, die als EER-landen al nauwe betrekkingen met de EU onderhouden. IJsland heeft al een aanvraag ingediend voor toetreding tot de EU.

| 25. | De Noordzee ligt op het continentaal plat en is dan ook niet diep. Met 230 vissoorten en 10 miljoen zeevogels vormt zij een ecosysteem dat rijk en complex, maar ook kwetsbaar en in gevaar is. De kusten, met sterke getijbewegingen en hier en daar ook sterke stromingen, zijn gevarieerd: fjorden, riviermonden, stranden, baaien, wadden. De rivieren die in de Noordzee en Het Kanaal uitmonden, stromen door grote delen van Europa en wat ze meevoeren vormt een extra belasting voor beide wateren. |
| --- | --- |

25.

De Noordzee ligt op het continentaal plat en is dan ook niet diep. Met 230 vissoorten en 10 miljoen zeevogels vormt zij een ecosysteem dat rijk en complex, maar ook kwetsbaar en in gevaar is. De kusten, met sterke getijbewegingen en hier en daar ook sterke stromingen, zijn gevarieerd: fjorden, riviermonden, stranden, baaien, wadden. De rivieren die in de Noordzee en Het Kanaal uitmonden, stromen door grote delen van Europa en wat ze meevoeren vormt een extra belasting voor beide wateren.

| 26. | De Noordzee en Het Kanaal zijn samen het meest intensief bevaren gebied ter wereld (waarbij Het Kanaal het grootste aantal schepen te „verduren” krijgt) en worden ook anderszins buitengewoon intensief geëxploiteerd: visserij, winning van grondstoffen uit de zeebodem (aardolie, aardgas, zand en grind), offshore-energie en toerisme. Deze verschillende activiteiten verdragen elkaar slecht en staan ook op gespannen voet met de bescherming van de natuur. |
| --- | --- |

26.

De Noordzee en Het Kanaal zijn samen het meest intensief bevaren gebied ter wereld (waarbij Het Kanaal het grootste aantal schepen te „verduren” krijgt) en worden ook anderszins buitengewoon intensief geëxploiteerd: visserij, winning van grondstoffen uit de zeebodem (aardolie, aardgas, zand en grind), offshore-energie en toerisme. Deze verschillende activiteiten verdragen elkaar slecht en staan ook op gespannen voet met de bescherming van de natuur.

| 27. | De kustgebieden langs de Noordzee en Het Kanaal behoren tot de goed ontwikkelde EU-regio's. Hier liggen twee van de grootste havens ter wereld voor de intercontinentale scheepvaart, andere grote stedelijke centra met traditionele en moderne industrie, en ook toerisme en landbouw zijn er in het algemeen goed ontwikkeld. Traditionele bedrijfstakken als de visserij of de scheepsbouw maken echter een moeizame herstructurering door, waarbij de huidige financiële en economische crisis alleen maar voor meer problemen zorgt. |
| --- | --- |

27.

De kustgebieden langs de Noordzee en Het Kanaal behoren tot de goed ontwikkelde EU-regio's. Hier liggen twee van de grootste havens ter wereld voor de intercontinentale scheepvaart, andere grote stedelijke centra met traditionele en moderne industrie, en ook toerisme en landbouw zijn er in het algemeen goed ontwikkeld. Traditionele bedrijfstakken als de visserij of de scheepsbouw maken echter een moeizame herstructurering door, waarbij de huidige financiële en economische crisis alleen maar voor meer problemen zorgt.

| 28. | De regio Noordzee/Het Kanaal is een groeiregio. Zij kan bijdragen aan de EU 2020-strategie en aan een slimme, groene groei die niemand uitsluit. Van een macroregionale aanpak kan in dit verband een impuls uitgaan. |
| --- | --- |

28.

De regio Noordzee/Het Kanaal is een groeiregio. Zij kan bijdragen aan de EU 2020-strategie en aan een slimme, groene groei die niemand uitsluit. Van een macroregionale aanpak kan in dit verband een impuls uitgaan.

| 29. | Het baart het CvdR zorgen dat de regio Noordzee/Het Kanaal in milieuopzicht zwaar belast en bedreigd wordt. Zwaar belast door allerlei soorten vervuiling en andere zaken die in zee terechtkomen, en bedreigd door de risico's die samenhangen met scheepvaart en energiewinning. Door de stijging van de zeespiegel en het toenemende aantal gevallen van extreme weersomstandigheden brengt de klimaatverandering nieuwe risico's voor regio's direct langs de kust met zich mee. |
| --- | --- |

29.

Het baart het CvdR zorgen dat de regio Noordzee/Het Kanaal in milieuopzicht zwaar belast en bedreigd wordt. Zwaar belast door allerlei soorten vervuiling en andere zaken die in zee terechtkomen, en bedreigd door de risico's die samenhangen met scheepvaart en energiewinning. Door de stijging van de zeespiegel en het toenemende aantal gevallen van extreme weersomstandigheden brengt de klimaatverandering nieuwe risico's voor regio's direct langs de kust met zich mee.

| 30. | Door migratie, nauwe handelsbetrekkingen in bijvoorbeeld de tijd van het Hanzeverbond en gemeenschappelijke maritieme tradities zijn de kuststreken langs de Noordzee en het Kanaal in politiek en cultureel opzicht al tweeduizend jaar sterk met elkaar verbonden. Eeuwenlang voeren hiervandaan schepen over de hele wereld uit, wat een bepalende factor is geweest voor de identiteit van de mensen in de regio. |
| --- | --- |

30.

Door migratie, nauwe handelsbetrekkingen in bijvoorbeeld de tijd van het Hanzeverbond en gemeenschappelijke maritieme tradities zijn de kuststreken langs de Noordzee en het Kanaal in politiek en cultureel opzicht al tweeduizend jaar sterk met elkaar verbonden. Eeuwenlang voeren hiervandaan schepen over de hele wereld uit, wat een bepalende factor is geweest voor de identiteit van de mensen in de regio.

| 31. | De oeverstaten van de Noordzee en Het Kanaal staan samen voor grote problemen, die de regio's of de lidstaten niet in hun eentje kunnen oplossen. Deze hangen in grote mate samen met de natuurlijke en geografische omstandigheden in en rond de Noordzee, Het Kanaal en de kustgebieden daarvan, die hebben geleid tot vergelijkbare historische, economische, sociale en culturele ontwikkelingen. Het gaat hierbij vooral om het volgende:






  — | een samenhangend eigen ecosysteem en de gevaren waar dit aan blootstaat; |
| --- | --- | --- |

31.

De oeverstaten van de Noordzee en Het Kanaal staan samen voor grote problemen, die de regio's of de lidstaten niet in hun eentje kunnen oplossen. Deze hangen in grote mate samen met de natuurlijke en geografische omstandigheden in en rond de Noordzee, Het Kanaal en de kustgebieden daarvan, die hebben geleid tot vergelijkbare historische, economische, sociale en culturele ontwikkelingen. Het gaat hierbij vooral om het volgende:

—

een samenhangend eigen ecosysteem en de gevaren waar dit aan blootstaat;

| — | klimaat en geologie (benutting van duurzame energiebronnen zoals wind en getijdenwerking; nieuwe uitdagingen op het vlak van kustbescherming); |
| --- | --- |

—

klimaat en geologie (benutting van duurzame energiebronnen zoals wind en getijdenwerking; nieuwe uitdagingen op het vlak van kustbescherming);

| — | het intensieve gebruik van natuurlijke hulpbronnen (visserij, olie- en gaswinning); |
| --- | --- |

—

het intensieve gebruik van natuurlijke hulpbronnen (visserij, olie- en gaswinning);

| — | het intensieve gebruik van de beschikbare ruimte (voor windenergie, scheepvaart en natuurbescherming, zaken die niet altijd met elkaar verenigbaar zijn) |
| --- | --- |

—

het intensieve gebruik van de beschikbare ruimte (voor windenergie, scheepvaart en natuurbescherming, zaken die niet altijd met elkaar verenigbaar zijn)

| — | de economische tradities in de kustgebieden (scheepvaart, scheepsbouw, toerisme). |
| --- | --- |

—

de economische tradities in de kustgebieden (scheepvaart, scheepsbouw, toerisme).

| 32. | De dringend noodzakelijke maatregelen om het ecosysteem van de Noordzee en van haar verbindingen met de aangrenzende zeeën te behouden, zuinig om te gaan met haar hulpbronnen, verdere verontreiniging te voorkomen, veiligheid te land en ter zee te garanderen en voor aanpassing aan de klimaatverandering te zorgen, hebben uit de aard der zaak een grensoverschrijdend karakter en kunnen daarom niet door regio's of afzonderlijke lidstaten alleen worden genomen. Dit geldt ook voor de totstandbrenging van grensoverschrijdende infrastructuur en ruimtelijkeordeningsprojecten: scheepvaartcorridors, vervoersnetwerken, tracés voor kabels en pijpleidingen en het met elkaar verbinden van beschermde mariene gebieden. |
| --- | --- |

32.

De dringend noodzakelijke maatregelen om het ecosysteem van de Noordzee en van haar verbindingen met de aangrenzende zeeën te behouden, zuinig om te gaan met haar hulpbronnen, verdere verontreiniging te voorkomen, veiligheid te land en ter zee te garanderen en voor aanpassing aan de klimaatverandering te zorgen, hebben uit de aard der zaak een grensoverschrijdend karakter en kunnen daarom niet door regio's of afzonderlijke lidstaten alleen worden genomen. Dit geldt ook voor de totstandbrenging van grensoverschrijdende infrastructuur en ruimtelijkeordeningsprojecten: scheepvaartcorridors, vervoersnetwerken, tracés voor kabels en pijpleidingen en het met elkaar verbinden van beschermde mariene gebieden.

De belangrijkste actiegebieden

| 33. | De gemeenschappelijke prioriteiten in de regio Noordzee/Het Kanaal hebben om te beginnen betrekking op het maritiem beleid, het milieu, energie, vervoer/verkeer, de industrie en de wetenschap en het effect daarvan op de sociale samenhang. Op deze beleidsterreinen zal de toegevoegde waarde van goede samenwerking in de macroregio duidelijk te merken zijn. Maar ook de beleidsterreinen die in een losser verband staan met geografische omstandigheden en traditionele ontwikkelingen zullen er baat bij hebben. |
| --- | --- |

33.

De gemeenschappelijke prioriteiten in de regio Noordzee/Het Kanaal hebben om te beginnen betrekking op het maritiem beleid, het milieu, energie, vervoer/verkeer, de industrie en de wetenschap en het effect daarvan op de sociale samenhang. Op deze beleidsterreinen zal de toegevoegde waarde van goede samenwerking in de macroregio duidelijk te merken zijn. Maar ook de beleidsterreinen die in een losser verband staan met geografische omstandigheden en traditionele ontwikkelingen zullen er baat bij hebben.

Scheepvaart en havens

| 34. | De scheepvaart is een pijler van de Europese economie, belangrijk voor de werkgelegenheid en ondanks haar impact op het milieu toch de milieuvriendelijkste vorm van vervoer. Het streven is daarom vooral om het goederenverkeer over het water te laten plaatsvinden en om naar het achterland toe leidende waterwegen en spoorwegen beter op elkaar aan te sluiten. De ontwikkeling van de korte vaart, snelwegen op zee en van verbindingen met binnenlandse waterwegen in de macroregio Noordzee/Het Kanaal moet op gecoördineerde wijze geschieden. |
| --- | --- |

34.

De scheepvaart is een pijler van de Europese economie, belangrijk voor de werkgelegenheid en ondanks haar impact op het milieu toch de milieuvriendelijkste vorm van vervoer. Het streven is daarom vooral om het goederenverkeer over het water te laten plaatsvinden en om naar het achterland toe leidende waterwegen en spoorwegen beter op elkaar aan te sluiten. De ontwikkeling van de korte vaart, snelwegen op zee en van verbindingen met binnenlandse waterwegen in de macroregio Noordzee/Het Kanaal moet op gecoördineerde wijze geschieden.

| 35. | Verder dienen de verbetering van en het toezicht op de veiligheid van de scheepvaart speciale aandacht te krijgen, vooral in wateren als Het Kanaal, waar de risico's het grootst zijn. Nieuwe risico's door in omvang toenemende windmolenparken op zee vereisen nieuwe gemeenschappelijke strategieën op het gebied van rampenpreventie. |
| --- | --- |

35.

Verder dienen de verbetering van en het toezicht op de veiligheid van de scheepvaart speciale aandacht te krijgen, vooral in wateren als Het Kanaal, waar de risico's het grootst zijn. Nieuwe risico's door in omvang toenemende windmolenparken op zee vereisen nieuwe gemeenschappelijke strategieën op het gebied van rampenpreventie.

| 36. | Nu door de financiële en economische crisis de concurrentie in de scheepvaart en het havenwezen toeneemt, zou wel eens minder belang kunnen worden gehecht aan de bestrijding van de verontreiniging van zeeën en kusten. Er zijn speciale subsidies, maatregelen en stimulansen nodig om strategieën als „Clean Shipping”, „schepen zonder uitstoot” en „Green Harbour” verder te ontwikkelen. Het „Rotterdam Climate Initiative” en de „Clean Shipping Index” zijn wat dit betreft goede voorbeelden. |
| --- | --- |

36.

Nu door de financiële en economische crisis de concurrentie in de scheepvaart en het havenwezen toeneemt, zou wel eens minder belang kunnen worden gehecht aan de bestrijding van de verontreiniging van zeeën en kusten. Er zijn speciale subsidies, maatregelen en stimulansen nodig om strategieën als „Clean Shipping”, „schepen zonder uitstoot” en „Green Harbour” verder te ontwikkelen. Het „Rotterdam Climate Initiative” en de „Clean Shipping Index” zijn wat dit betreft goede voorbeelden.

| 37. | Voor de veiligheid op zee en de bestrijding van milieuvervuiling zijn weliswaar internationale afspraken nodig, maar goed georganiseerde macroregio's kunnen met maatregelen en voorbeelden alvast het nodige voorbereidende werk leveren en zo een goede aanzet geven. |
| --- | --- |

37.

Voor de veiligheid op zee en de bestrijding van milieuvervuiling zijn weliswaar internationale afspraken nodig, maar goed georganiseerde macroregio's kunnen met maatregelen en voorbeelden alvast het nodige voorbereidende werk leveren en zo een goede aanzet geven.

Kwalificaties

| 38. | Het weer toenemende belang van de scheepvaart en offshore-activiteiten zal een grotere vraag naar en hogere eisen aan arbeidskrachten met zich meebrengen. De internationale concurrentiestrijd om hoogopgeleide arbeidskrachten zal verscherpen. De maritieme centra in de regio Noordzee/Het Kanaal moeten stuk voor stuk zorgen voor de (vak)opleiding van arbeidskrachten voor allerlei maritieme activiteiten. |
| --- | --- |

38.

Het weer toenemende belang van de scheepvaart en offshore-activiteiten zal een grotere vraag naar en hogere eisen aan arbeidskrachten met zich meebrengen. De internationale concurrentiestrijd om hoogopgeleide arbeidskrachten zal verscherpen. De maritieme centra in de regio Noordzee/Het Kanaal moeten stuk voor stuk zorgen voor de (vak)opleiding van arbeidskrachten voor allerlei maritieme activiteiten.

| 39. | Het idee van een „zeeacademie” als gemeenschappelijk virtueel opleidingscentrum voor traditionele en nieuwe maritieme beroepen verdient nadere bestudering. In zo'n academie zouden gemeenschappelijke onderwijscurricula en normen kunnen worden ontwikkeld, zodat wederzijdse erkenning gegarandeerd is. |
| --- | --- |

39.

Het idee van een „zeeacademie” als gemeenschappelijk virtueel opleidingscentrum voor traditionele en nieuwe maritieme beroepen verdient nadere bestudering. In zo'n academie zouden gemeenschappelijke onderwijscurricula en normen kunnen worden ontwikkeld, zodat wederzijdse erkenning gegarandeerd is.

Industrie en economie

| 40. | De kustgebieden in de regio Noordzee/Het Kanaal worden hard getroffen door de grote mondiale verschuivingen van industriële werkgelegenheid, met name in de scheepsbouw. De bouw van speciale geavanceerde schepen en van schepen met lage of helemaal geen uitstoot moet gestimuleerd worden om scheepswerven te steunen in de concurrentiestrijd en tegelijkertijd het vervoer over zee veiliger en duurzamer te maken. |
| --- | --- |

40.

De kustgebieden in de regio Noordzee/Het Kanaal worden hard getroffen door de grote mondiale verschuivingen van industriële werkgelegenheid, met name in de scheepsbouw. De bouw van speciale geavanceerde schepen en van schepen met lage of helemaal geen uitstoot moet gestimuleerd worden om scheepswerven te steunen in de concurrentiestrijd en tegelijkertijd het vervoer over zee veiliger en duurzamer te maken.

| 41. | De zee en ook kustgebieden kunnen de locatie worden van of de basis vormen voor de ontwikkeling van nieuwe technologieën en industrietakken. Het gaat hierbij om offshore-techniek, „blauwe” biotechnologie, water- en deltatechnologie, mariculturen en om de eventuele winning van meer grondstoffen uit de zeebodem. Voor deze technologieën en industrieën zouden in de regio Noordzee/Het Kanaal regionale clusters gevormd moeten worden, aangezien er daarvoor goede economische en industriële capaciteiten aanwezig zijn. |
| --- | --- |

41.

De zee en ook kustgebieden kunnen de locatie worden van of de basis vormen voor de ontwikkeling van nieuwe technologieën en industrietakken. Het gaat hierbij om offshore-techniek, „blauwe” biotechnologie, water- en deltatechnologie, mariculturen en om de eventuele winning van meer grondstoffen uit de zeebodem. Voor deze technologieën en industrieën zouden in de regio Noordzee/Het Kanaal regionale clusters gevormd moeten worden, aangezien er daarvoor goede economische en industriële capaciteiten aanwezig zijn.

| 42. | Het is verheugend dat de Commissie in haar werkprogramma voor 2010 een mededeling getiteld „Blauwe groei – een nieuwe visie op duurzame groei in kustregio's en maritieme sectoren” heeft aangekondigd. |
| --- | --- |

42.

Het is verheugend dat de Commissie in haar werkprogramma voor 2010 een mededeling getiteld „Blauwe groei – een nieuwe visie op duurzame groei in kustregio's en maritieme sectoren” heeft aangekondigd.

Geïntegreerd maritiem beleid

| 43. | In het geïntegreerd maritiem beleid van de EU wordt benadrukt dat oplossingen moeten worden afgestemd op de (geografische, economische, politieke) kenmerken van de regionale zeeën. De Noordzee/Het Kanaal is zo'n regionale zee. De ontwikkeling van een geïntegreerd maritiem beleid voor dit gebied, de uitvoering hiervan en het toezicht daar weer op is een essentieel onderdeel van een Europese strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal. |
| --- | --- |

43.

In het geïntegreerd maritiem beleid van de EU wordt benadrukt dat oplossingen moeten worden afgestemd op de (geografische, economische, politieke) kenmerken van de regionale zeeën. De Noordzee/Het Kanaal is zo'n regionale zee. De ontwikkeling van een geïntegreerd maritiem beleid voor dit gebied, de uitvoering hiervan en het toezicht daar weer op is een essentieel onderdeel van een Europese strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal.

| 44. | In de door haar aangekondigde mededeling over een geïntegreerd maritiem beleid voor de „Noordzee in ruime zin” zal de Commissie er dan ook ongetwijfeld op wijzen hoe noodzakelijk hechtere samenwerking tussen de oeverstaten is, en doelstellingen en instrumenten voor deze samenwerking voorstellen. |
| --- | --- |

44.

In de door haar aangekondigde mededeling over een geïntegreerd maritiem beleid voor de „Noordzee in ruime zin” zal de Commissie er dan ook ongetwijfeld op wijzen hoe noodzakelijk hechtere samenwerking tussen de oeverstaten is, en doelstellingen en instrumenten voor deze samenwerking voorstellen.

| 45. | De lokale en regionale overheden en de lokale belanghebbenden zijn belangrijke deelnemers aan discussies ter zake, omdat zij het best kunnen beoordelen welke maatregelen nodig zijn. |
| --- | --- |

45.

De lokale en regionale overheden en de lokale belanghebbenden zijn belangrijke deelnemers aan discussies ter zake, omdat zij het best kunnen beoordelen welke maatregelen nodig zijn.

Visserij

| 46. | De uitvoering van het visserijbeleid van de EU valt vooralsnog tegen en bovendien zijn er grote problemen: de overbevissing van veel vissoorten in een groot aantal regio's, de slechte toestand van veel bestanden – voor een deel onder de biologische grens – de nog altijd veel te hoge vangstcapaciteiten, en illegale en ongereguleerde visvangst waartegen nog niet goed kan worden opgetreden. |
| --- | --- |

46.

De uitvoering van het visserijbeleid van de EU valt vooralsnog tegen en bovendien zijn er grote problemen: de overbevissing van veel vissoorten in een groot aantal regio's, de slechte toestand van veel bestanden – voor een deel onder de biologische grens – de nog altijd veel te hoge vangstcapaciteiten, en illegale en ongereguleerde visvangst waartegen nog niet goed kan worden opgetreden.

| 47. | Het verdient aanbeveling om voor elk visserijgebied na te gaan welke vorm van visserij het beste past bij de desbetreffende maritieme regio, de beviste soorten en de kenmerken van de vloot. In dit verband zouden de regionale adviesraden een grotere rol moeten gaan spelen en zouden lokale en regionale overheden daarin zitting moeten krijgen. |
| --- | --- |

47.

Het verdient aanbeveling om voor elk visserijgebied na te gaan welke vorm van visserij het beste past bij de desbetreffende maritieme regio, de beviste soorten en de kenmerken van de vloot. In dit verband zouden de regionale adviesraden een grotere rol moeten gaan spelen en zouden lokale en regionale overheden daarin zitting moeten krijgen.

Milieu

| 48. | Door de economische ontwikkeling en de steeds grotere invloed van de mens heeft het ecosysteem van de regio Noordzee/Het Kanaal het zwaar te verduren en zijn er grote milieuproblemen ontstaan, zoals de vervuiling van zee en stranden (onder meer door plastic afval), de toenemende hoeveelheid chemicaliën en zware metalen in het water, en de verontreiniging t.g.v. scheepvaart en de winning van aardolie en aardgas op zee. |
| --- | --- |

48.

Door de economische ontwikkeling en de steeds grotere invloed van de mens heeft het ecosysteem van de regio Noordzee/Het Kanaal het zwaar te verduren en zijn er grote milieuproblemen ontstaan, zoals de vervuiling van zee en stranden (onder meer door plastic afval), de toenemende hoeveelheid chemicaliën en zware metalen in het water, en de verontreiniging t.g.v. scheepvaart en de winning van aardolie en aardgas op zee.

| 49. | Het mag duidelijk zijn dat het alleen mogelijk is het mariene milieu in de Noordzee/Het Kanaal – ook in riviermondingen – duurzaam te verbeteren (bijv. verbetering van de waterkwaliteit en behoud van biodiversiteit) als alle oeverstaten gemeenschappelijke doelstellingen formuleren en zich ertoe verplichten die op coherente wijze te verwezenlijken. |
| --- | --- |

49.

Het mag duidelijk zijn dat het alleen mogelijk is het mariene milieu in de Noordzee/Het Kanaal – ook in riviermondingen – duurzaam te verbeteren (bijv. verbetering van de waterkwaliteit en behoud van biodiversiteit) als alle oeverstaten gemeenschappelijke doelstellingen formuleren en zich ertoe verplichten die op coherente wijze te verwezenlijken.

| 50. | Op de bodem van de Noordzee en Het Kanaal liggen nog altijd onrustbarend grote hoeveelheden munitie uit de Tweede Wereldoorlog (naar schatting 1 miljoen ton), die zeer gevaarlijk kunnen zijn voor de scheepvaart, het milieu en de mens. Om dit probleem te kunnen aanpakken zijn uitwisseling van informatie, samenwerking op basis van onderling vertrouwen en een gemeenschappelijk actieprogramma nodig. |
| --- | --- |

50.

Op de bodem van de Noordzee en Het Kanaal liggen nog altijd onrustbarend grote hoeveelheden munitie uit de Tweede Wereldoorlog (naar schatting 1 miljoen ton), die zeer gevaarlijk kunnen zijn voor de scheepvaart, het milieu en de mens. Om dit probleem te kunnen aanpakken zijn uitwisseling van informatie, samenwerking op basis van onderling vertrouwen en een gemeenschappelijk actieprogramma nodig.

| 51. | Alvorens plannen te maken voor de opslag van CO2 in de zeebodem moet eerst zeer grondig worden onderzocht wat de risico's en milieueffecten hiervan zijn. |
| --- | --- |

51.

Alvorens plannen te maken voor de opslag van CO2 in de zeebodem moet eerst zeer grondig worden onderzocht wat de risico's en milieueffecten hiervan zijn.

Klimaatverandering – Adaptatie en mitigatie

| 52. | De kuststreken langs de Noordzee en Het Kanaal zijn op vergelijkbare wijze kwetsbaar voor de gevolgen van de klimaatverandering: een stijgende zeespiegel en een steeds grotere kans op overstromingen bij extreme weersomstandigheden. Door middel van gezamenlijke onderzoeksprojecten, de uitwisseling van belangrijke informatie en de onderlinge afstemming van concrete maatregelen ter bescherming van de kusten moeten de kuststreken zich op deze situatie instellen. |
| --- | --- |

52.

De kuststreken langs de Noordzee en Het Kanaal zijn op vergelijkbare wijze kwetsbaar voor de gevolgen van de klimaatverandering: een stijgende zeespiegel en een steeds grotere kans op overstromingen bij extreme weersomstandigheden. Door middel van gezamenlijke onderzoeksprojecten, de uitwisseling van belangrijke informatie en de onderlinge afstemming van concrete maatregelen ter bescherming van de kusten moeten de kuststreken zich op deze situatie instellen.

| 53. | De landen rondom de Noordzee beschikken over unieke vaardigheden om om te gaan met de schommelingen van de waterstand die veroorzaakt kunnen worden door de klimaatverandering. Door middel van samenwerking bij onderzoek hiernaar is het daarom mogelijk het concurrentievermogen te vergroten en de leefomgeving van de bevolking beter te beschermen. |
| --- | --- |

53.

De landen rondom de Noordzee beschikken over unieke vaardigheden om om te gaan met de schommelingen van de waterstand die veroorzaakt kunnen worden door de klimaatverandering. Door middel van samenwerking bij onderzoek hiernaar is het daarom mogelijk het concurrentievermogen te vergroten en de leefomgeving van de bevolking beter te beschermen.

| 54. | De regio's in het gebied Noordzee/Het Kanaal geven hoge prioriteit aan de bescherming van het klimaat en milieuonderzoek en zullen gezamenlijk ten volle gebruikmaken van hun bevoegdheden om de uitstoot van broeikasgassen aan banden te leggen. Dat doen zij door middel van regionale programma's, door de energie-efficiëntie te verbeteren en door het stimuleren van duurzame energie – zowel offshore als onshore – die in de plaats moet komen van fossiele energiebronnen. |
| --- | --- |

54.

De regio's in het gebied Noordzee/Het Kanaal geven hoge prioriteit aan de bescherming van het klimaat en milieuonderzoek en zullen gezamenlijk ten volle gebruikmaken van hun bevoegdheden om de uitstoot van broeikasgassen aan banden te leggen. Dat doen zij door middel van regionale programma's, door de energie-efficiëntie te verbeteren en door het stimuleren van duurzame energie – zowel offshore als onshore – die in de plaats moet komen van fossiele energiebronnen.

| 55. | Kustgebieden, en dan vooral de grote riviermonden, moeten beter bestand worden gemaakt tegen klimaatinvloeden, en wel zo dat de natuurkwaliteit en de levenskwaliteit er in die gebieden en hun achterland zoveel mogelijk op vooruitgaat. |
| --- | --- |

55.

Kustgebieden, en dan vooral de grote riviermonden, moeten beter bestand worden gemaakt tegen klimaatinvloeden, en wel zo dat de natuurkwaliteit en de levenskwaliteit er in die gebieden en hun achterland zoveel mogelijk op vooruitgaat.

| 56. | Door de opwarming, de verzuring van het water en de komst van nieuwe soorten kan de klimaatverandering nog eens extra schade toebrengen aan de mariene ecosystemen. Een en ander zal ook zijn weerslag hebben op de mogelijkheden voor het toerisme in deze gebieden. Voor realistische beleidsmaatregelen zijn gezamenlijk ontwikkelde en wetenschappelijk gefundeerde scenario's nodig. |
| --- | --- |

56.

Door de opwarming, de verzuring van het water en de komst van nieuwe soorten kan de klimaatverandering nog eens extra schade toebrengen aan de mariene ecosystemen. Een en ander zal ook zijn weerslag hebben op de mogelijkheden voor het toerisme in deze gebieden. Voor realistische beleidsmaatregelen zijn gezamenlijk ontwikkelde en wetenschappelijk gefundeerde scenario's nodig.

Ruimtelijke ordening

| 57. | Gezien de grensoverschrijdende effecten van ruimtelijkeordeningsbeleid, juist in de zo intensief gebruikte Noordzee/Het Kanaal, is het onontbeerlijk dat aan de kust en op het water kwesties op dit vlak beter onderling gecoördineerd worden. Het nog altijd toenemende ruimtegebruik in een begrensd en kwetsbaar gebied moet ook worden beoordeeld in het licht van het streven naar duurzame ontwikkeling en behoud van natuurlijke hulpbronnen. |
| --- | --- |

57.

Gezien de grensoverschrijdende effecten van ruimtelijkeordeningsbeleid, juist in de zo intensief gebruikte Noordzee/Het Kanaal, is het onontbeerlijk dat aan de kust en op het water kwesties op dit vlak beter onderling gecoördineerd worden. Het nog altijd toenemende ruimtegebruik in een begrensd en kwetsbaar gebied moet ook worden beoordeeld in het licht van het streven naar duurzame ontwikkeling en behoud van natuurlijke hulpbronnen.

| 58. | De vraag is of voor de regio Noordzee/Het Kanaal niet, naar analogie van het mijnrecht, een gemeenschappelijk recht voor de exploitatie van de zeebodem, met normen voor vergunningen en veiligheid, ontwikkeld moet worden. Zo'n recht zou ook regels voor het leggen en gebruiken van kabels en pijpleidingen op de zeebodem moeten omvatten. |
| --- | --- |

58.

De vraag is of voor de regio Noordzee/Het Kanaal niet, naar analogie van het mijnrecht, een gemeenschappelijk recht voor de exploitatie van de zeebodem, met normen voor vergunningen en veiligheid, ontwikkeld moet worden. Zo'n recht zou ook regels voor het leggen en gebruiken van kabels en pijpleidingen op de zeebodem moeten omvatten.

| 59. | Kuststreken zijn belangrijk voor de bescherming van het achterland tegen de zee. Het zijn ook hoogwaardige natuur- en recreatiegebieden en als zodanig zijn ze belangrijk voor de levenskwaliteit van de mensen die aan de Noordzee en Het Kanaal wonen. Aangezien er dus voor allerlei verschillende gebruiksdoeleinden (natuur, recreatie, economie, veiligheid, wonen) aanspraak wordt gemaakt op kuststreken, zijn een adequaat en efficiënt gebruik en een geïntegreerde planning en ontwikkeling absoluut noodzakelijk. |
| --- | --- |

59.

Kuststreken zijn belangrijk voor de bescherming van het achterland tegen de zee. Het zijn ook hoogwaardige natuur- en recreatiegebieden en als zodanig zijn ze belangrijk voor de levenskwaliteit van de mensen die aan de Noordzee en Het Kanaal wonen. Aangezien er dus voor allerlei verschillende gebruiksdoeleinden (natuur, recreatie, economie, veiligheid, wonen) aanspraak wordt gemaakt op kuststreken, zijn een adequaat en efficiënt gebruik en een geïntegreerde planning en ontwikkeling absoluut noodzakelijk.

Energie

| 60. | Ook in de toekomst zullen in de Noordzee aardolie en aardgas worden gewonnen. Er zijn strenge gemeenschappelijke veiligheidsnormen en veiligheidssystemen nodig om de risico's daarvan zoveel mogelijk te beperken en in noodgevallen snel en efficiënt in actie te kunnen komen. |
| --- | --- |

60.

Ook in de toekomst zullen in de Noordzee aardolie en aardgas worden gewonnen. Er zijn strenge gemeenschappelijke veiligheidsnormen en veiligheidssystemen nodig om de risico's daarvan zoveel mogelijk te beperken en in noodgevallen snel en efficiënt in actie te kunnen komen.

| 61. | In geografisch opzicht lenen de Noordzee en Het Kanaal zich bij uitstek voor de exploitatie van duurzame energie, waarvan de ontwikkeling doorslaggevend is voor het welslagen van het klimaatbeleid. Voor de opwekking van energie uit wind, golven en getijdenstromingen liggen er in dit gebied grote mogelijkheden. Meer onderzoek en ondersteunende maatregelen zijn in het belang van de bevolking van de hele regio. Gezien het hoge tempo waarin windparken op zee worden aangelegd? zijn er afspraken nodig over de normen – zowel op bouwtechnisch gebied als wat veiligheid, lawaai en vervuiling betreft – waaraan deze parken moeten voldoen. |
| --- | --- |

61.

In geografisch opzicht lenen de Noordzee en Het Kanaal zich bij uitstek voor de exploitatie van duurzame energie, waarvan de ontwikkeling doorslaggevend is voor het welslagen van het klimaatbeleid. Voor de opwekking van energie uit wind, golven en getijdenstromingen liggen er in dit gebied grote mogelijkheden. Meer onderzoek en ondersteunende maatregelen zijn in het belang van de bevolking van de hele regio. Gezien het hoge tempo waarin windparken op zee worden aangelegd? zijn er afspraken nodig over de normen – zowel op bouwtechnisch gebied als wat veiligheid, lawaai en vervuiling betreft – waaraan deze parken moeten voldoen.

| 62. | Er komen plannen van de grond voor een „Noordzeegrid”: een groot energietransmissienet bedoeld om het duurzame-energiepotentieel ten volle te benutten. Dit is een goede zaak. Een en ander vereist wel samenwerking tussen de lidstaten, de regio's en het bedrijfsleven. Met de noodzakelijke ontwikkeling in de richting van „smart grids” zou de regio door haar grote betekenis op het vlak van duurzame-energiewinning kunnen uitgroeien tot een proefregio voor „e-Mobility”. |
| --- | --- |

62.

Er komen plannen van de grond voor een „Noordzeegrid”: een groot energietransmissienet bedoeld om het duurzame-energiepotentieel ten volle te benutten. Dit is een goede zaak. Een en ander vereist wel samenwerking tussen de lidstaten, de regio's en het bedrijfsleven. Met de noodzakelijke ontwikkeling in de richting van „smart grids” zou de regio door haar grote betekenis op het vlak van duurzame-energiewinning kunnen uitgroeien tot een proefregio voor „e-Mobility”.

Onderzoek

| 63. | In het 8e O&O-kaderprogramma zou de ondersteuning van marien en maritiem onderzoek en van de bijbehorende netwerkactiviteiten moeten worden opgevoerd. Want alle beleidsterreinen zijn uiteindelijk afhankelijk van wetenschappelijke kennis over onder meer het ecosysteem van de Noordzee en de toestand waarin dit verkeert, over de gevolgen van de klimaatverandering en over de manier waarop concurrerende activiteiten op elkaar ingrijpen. |
| --- | --- |

63.

In het 8e O&O-kaderprogramma zou de ondersteuning van marien en maritiem onderzoek en van de bijbehorende netwerkactiviteiten moeten worden opgevoerd. Want alle beleidsterreinen zijn uiteindelijk afhankelijk van wetenschappelijke kennis over onder meer het ecosysteem van de Noordzee en de toestand waarin dit verkeert, over de gevolgen van de klimaatverandering en over de manier waarop concurrerende activiteiten op elkaar ingrijpen.

| 64. | Er zou een apart interdisciplinair onderzoeksproject moeten komen om alle kennis over de regio Noordzee/Het Kanaal te bundelen. Daarbij zou gebruik moeten worden gemaakt van de ervaringen die zijn opgedaan met het programma BONUS169 voor de Oostzeeregio. |
| --- | --- |

64.

Er zou een apart interdisciplinair onderzoeksproject moeten komen om alle kennis over de regio Noordzee/Het Kanaal te bundelen. Daarbij zou gebruik moeten worden gemaakt van de ervaringen die zijn opgedaan met het programma BONUS169 voor de Oostzeeregio.

Cultuur

| 65. | Het leven en werken aan en op zee heeft een lange culturele traditie, herinneringen en verhalen opgeleverd. Landwinning, scheepsbouw en scheepvaart hebben een stempel gedrukt op het zelfbeeld en de identiteit van de mensen die aan de Noordzee en Het Kanaal wonen. De stimulering en ontwikkeling van deze tradities als symbool van een gemeenschappelijke identiteit kunnen er ook toe bijdragen dat de regio in de concurrentie met andere regio's meer aandacht krijgt. |
| --- | --- |

65.

Het leven en werken aan en op zee heeft een lange culturele traditie, herinneringen en verhalen opgeleverd. Landwinning, scheepsbouw en scheepvaart hebben een stempel gedrukt op het zelfbeeld en de identiteit van de mensen die aan de Noordzee en Het Kanaal wonen. De stimulering en ontwikkeling van deze tradities als symbool van een gemeenschappelijke identiteit kunnen er ook toe bijdragen dat de regio in de concurrentie met andere regio's meer aandacht krijgt.

| 66. | De musea en culturele instellingen (zoals het „North Sea Maritime Museum Network”) die actief zijn op dit gebied zouden daarom tot samenwerking moeten worden aangezet. Een geschiedenisboek over het gemeenschappelijke (en ook gedeelde) verleden van de regio zou de kennis hierover kunnen vergroten. |
| --- | --- |

66.

De musea en culturele instellingen (zoals het „North Sea Maritime Museum Network”) die actief zijn op dit gebied zouden daarom tot samenwerking moeten worden aangezet. Een geschiedenisboek over het gemeenschappelijke (en ook gedeelde) verleden van de regio zou de kennis hierover kunnen vergroten.

| 67. | Op veel plaatsen langs de Noordzee/Het Kanaal spelen culturele en creatieve industrieën een grote rol. Ongetwijfeld zal deze sector alleen maar belangrijker worden voor de groei en de werkgelegenheid in de regio, met name door middel van culturele en academische uitwisselingsprogramma's en dankzij het verband tussen cultuur en duurzaam toerisme in de regio. |
| --- | --- |

67.

Op veel plaatsen langs de Noordzee/Het Kanaal spelen culturele en creatieve industrieën een grote rol. Ongetwijfeld zal deze sector alleen maar belangrijker worden voor de groei en de werkgelegenheid in de regio, met name door middel van culturele en academische uitwisselingsprogramma's en dankzij het verband tussen cultuur en duurzaam toerisme in de regio.

Verband met andere EU-beleidsterreinen

| 68. | Er is een duidelijk verband tussen de speciale accenten en onderwerpen van de nog uit te werken strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal en de doelstellingen en richtsnoeren van de Europa 2020-strategie. Dat vormt een goed uitgangspunt voor een kruisbestuiving tussen het strategische beleid op EU-niveau en de intensieve grensoverschrijdende en transnationale samenwerking in de macroregio Noordzee/Het Kanaal. |
| --- | --- |

68.

Er is een duidelijk verband tussen de speciale accenten en onderwerpen van de nog uit te werken strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal en de doelstellingen en richtsnoeren van de Europa 2020-strategie. Dat vormt een goed uitgangspunt voor een kruisbestuiving tussen het strategische beleid op EU-niveau en de intensieve grensoverschrijdende en transnationale samenwerking in de macroregio Noordzee/Het Kanaal.

| 69. | Een macroregionale strategie voor de oeverstaten langs de Noordzee en het Kanaal zou een concrete en duurzame bijdrage kunnen leveren aan de kerninitiatieven „Innovatie-Unie”, „Efficiënt gebruik van hulpbronnen”? „Industriebeleid in een tijd van mondialisering” en „nieuwe vaardigheden en banen” van de EU-2020-strategie. |
| --- | --- |

69.

Een macroregionale strategie voor de oeverstaten langs de Noordzee en het Kanaal zou een concrete en duurzame bijdrage kunnen leveren aan de kerninitiatieven „Innovatie-Unie”, „Efficiënt gebruik van hulpbronnen”? „Industriebeleid in een tijd van mondialisering” en „nieuwe vaardigheden en banen” van de EU-2020-strategie.

| 70. | De samenwerking tussen nationale, regionale en lokale overheden op duidelijk omschreven beleidsterreinen binnen een macroregio draagt in belangrijke mate bij aan de uitvoering van de overkoepelende EU-strategie, omdat zo op macroregionaal niveau in kaart wordt gebracht wie wat moet doen en de middelen doelgericht besteed worden. |
| --- | --- |

70.

De samenwerking tussen nationale, regionale en lokale overheden op duidelijk omschreven beleidsterreinen binnen een macroregio draagt in belangrijke mate bij aan de uitvoering van de overkoepelende EU-strategie, omdat zo op macroregionaal niveau in kaart wordt gebracht wie wat moet doen en de middelen doelgericht besteed worden.

| 71. | De samenwerking tussen de verschillende partijen in een macroregio draagt er verder in belangrijke mate toe bij dat de Europa 2020-strategie ook in gemeenten en regio's, in de directe belevingswereld van de burgers, op een efficiënte en succesvolle manier wordt uitgevoerd. |
| --- | --- |

71.

De samenwerking tussen de verschillende partijen in een macroregio draagt er verder in belangrijke mate toe bij dat de Europa 2020-strategie ook in gemeenten en regio's, in de directe belevingswereld van de burgers, op een efficiënte en succesvolle manier wordt uitgevoerd.

| 72. | Het Noordzeegebied- en Oostzeegebied zijn in veel opzichten economisch en politiek met elkaar verbonden en staan veelal voor dezelfde uitdagingen als het gaat over maritieme economie, bescherming van de zee, klimaatverandering en energiebeleid. Daarom moet worden gestreefd naar intensieve samenwerking tussen beide gebieden. Verder moet worden nagegaan hoe goede, met de Oostzeestrategie opgedane ervaringen in de Noordzeestrategie kunnen worden verwerkt. |
| --- | --- |

72.

Het Noordzeegebied- en Oostzeegebied zijn in veel opzichten economisch en politiek met elkaar verbonden en staan veelal voor dezelfde uitdagingen als het gaat over maritieme economie, bescherming van de zee, klimaatverandering en energiebeleid. Daarom moet worden gestreefd naar intensieve samenwerking tussen beide gebieden. Verder moet worden nagegaan hoe goede, met de Oostzeestrategie opgedane ervaringen in de Noordzeestrategie kunnen worden verwerkt.

| 73. | Het verdient aanbeveling na te gaan of – en zo ja hoe – de doelstellingen en maatregelen van het cohesiebeleid gekoppeld moeten worden aan in onderling overleg aangewezen prioriteiten van macroregionale strategieën. Met andere woorden: moet een bepaalde hoeveelheid financiële middelen uit bijvoorbeeld de Structuurfondsen voor deze strategieën gereserveerd worden? |
| --- | --- |

73.

Het verdient aanbeveling na te gaan of – en zo ja hoe – de doelstellingen en maatregelen van het cohesiebeleid gekoppeld moeten worden aan in onderling overleg aangewezen prioriteiten van macroregionale strategieën. Met andere woorden: moet een bepaalde hoeveelheid financiële middelen uit bijvoorbeeld de Structuurfondsen voor deze strategieën gereserveerd worden?

| 74. | In de regio Noordzee/Het Kanaal lopen al EU-programma's voor grensoverschrijdende, transnationale en interregionale samenwerking, met name de Interreg-programma's IV Bvoor de Noordzee en de Atlantische boog, die de samenhang tussen de regio's ten goede komen. Deze programma's – nauw en flexibel op elkaar afgestemd of op termijn samengevoegd – zouden kunnen worden omgevormd tot een belangrijk instrument voor de formulering en uitvoering van een strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal. |
| --- | --- |

74.

In de regio Noordzee/Het Kanaal lopen al EU-programma's voor grensoverschrijdende, transnationale en interregionale samenwerking, met name de Interreg-programma's IV Bvoor de Noordzee en de Atlantische boog, die de samenhang tussen de regio's ten goede komen. Deze programma's – nauw en flexibel op elkaar afgestemd of op termijn samengevoegd – zouden kunnen worden omgevormd tot een belangrijk instrument voor de formulering en uitvoering van een strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal.

| 75. | Met het oog op de ontwikkeling van een macroregionale strategie zouden de lokale en regionale overheden in deze regio nu al meer gebruik moeten gaan maken van bovengenoemde instrumenten voor interregionale samenwerking. |
| --- | --- |

75.

Met het oog op de ontwikkeling van een macroregionale strategie zouden de lokale en regionale overheden in deze regio nu al meer gebruik moeten gaan maken van bovengenoemde instrumenten voor interregionale samenwerking.

| 76. | Het vanaf 2014 te voeren cohesiebeleid zou de interregionale samenwerking verder moeten versterken en in dat beleid zou hier ook meer geld voor moeten worden uitgetrokken, zonder dat dit ten koste gaat van de doelstellingen 1 en 2 ervan. |
| --- | --- |

76.

Het vanaf 2014 te voeren cohesiebeleid zou de interregionale samenwerking verder moeten versterken en in dat beleid zou hier ook meer geld voor moeten worden uitgetrokken, zonder dat dit ten koste gaat van de doelstellingen 1 en 2 ervan.

Governance

| 77. | Momenteel geldt volgens de Commissie voor de ontwikkeling van macroregionale strategieën een driewerf nee: geen nieuwe regelgeving, geen nieuwe instellingen, geen nieuw geld. |
| --- | --- |

77.

Momenteel geldt volgens de Commissie voor de ontwikkeling van macroregionale strategieën een driewerf nee: geen nieuwe regelgeving, geen nieuwe instellingen, geen nieuw geld.

| 78. | Tegelijkertijd zou echter een driewerf ja moeten gelden voor:






  — | onderling afgesproken toepassing en controle op de naleving van bestaande regels in de macroregio; |
| --- | --- | --- |

78.

Tegelijkertijd zou echter een driewerf ja moeten gelden voor:

—

onderling afgesproken toepassing en controle op de naleving van bestaande regels in de macroregio;

| — | opbouw van een platform/netwerk/territoriale clusters van lokale en regionale overheden en stakeholders, onder verantwoordelijkheid van de EU-organen; |
| --- | --- |

—

opbouw van een platform/netwerk/territoriale clusters van lokale en regionale overheden en stakeholders, onder verantwoordelijkheid van de EU-organen;

| — | gerichte besteding van de financiële EU-middelen voor de ontwikkeling en uitvoering van macroregionale strategieën. |
| --- | --- |

—

gerichte besteding van de financiële EU-middelen voor de ontwikkeling en uitvoering van macroregionale strategieën.

| 79. | Voor de uitvoering van macroregionale strategieën moeten nieuwe governancevormen (netwerken, platforms) ontwikkeld en gebruikt worden die op gemeenschappelijk te nemen maatregelen en concrete doelen zijn gericht. Deze kunnen beleidsprocessen in gang zetten en verder ontwikkelen zonder dat aan bestaande bevoegdheden of soevereiniteitsrechten wordt gemorreld. Het beste is een samenwerking tussen verschillende niveaus („multilevel“) van governance, macht, middelen en vaardigheden. |
| --- | --- |

79.

Voor de uitvoering van macroregionale strategieën moeten nieuwe governancevormen (netwerken, platforms) ontwikkeld en gebruikt worden die op gemeenschappelijk te nemen maatregelen en concrete doelen zijn gericht. Deze kunnen beleidsprocessen in gang zetten en verder ontwikkelen zonder dat aan bestaande bevoegdheden of soevereiniteitsrechten wordt gemorreld. Het beste is een samenwerking tussen verschillende niveaus („multilevel“) van governance, macht, middelen en vaardigheden.

| 80. | Van 1984 tot 2006 heeft de internationale Noordzeeconferentie pionierswerk verricht voor afspraken over een betere bescherming van de Noordzee. Het OSPAR-verdrag van 1998 ter bescherming van het mariene milieu in het noordoostelijk deel van de Atlantische Oceaan, waartoe ook de Noordzee wordt gerekend, is een bindend kader voor internationale afspraken in deze regio. |
| --- | --- |

80.

Van 1984 tot 2006 heeft de internationale Noordzeeconferentie pionierswerk verricht voor afspraken over een betere bescherming van de Noordzee. Het OSPAR-verdrag van 1998 ter bescherming van het mariene milieu in het noordoostelijk deel van de Atlantische Oceaan, waartoe ook de Noordzee wordt gerekend, is een bindend kader voor internationale afspraken in deze regio.

| 81. | De Noordzeecommissie, een van de geografische commissies van de conferentie van perifere kustregio's (CPKR), is een belangrijke partner die zich inzet voor meer samenwerking in het Noordzeegebied en al voorstellen voor een strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal heeft ontwikkeld. Sinds enige tijd werken deze commissie en de interregionale groep Noordzee/Het Kanaal van het CvdR nauw samen. Ook andere netwerken van lokale en regionale organen in deze regio moeten in dit verband een bijdrage kunnen leveren. |
| --- | --- |

81.

De Noordzeecommissie, een van de geografische commissies van de conferentie van perifere kustregio's (CPKR), is een belangrijke partner die zich inzet voor meer samenwerking in het Noordzeegebied en al voorstellen voor een strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal heeft ontwikkeld. Sinds enige tijd werken deze commissie en de interregionale groep Noordzee/Het Kanaal van het CvdR nauw samen. Ook andere netwerken van lokale en regionale organen in deze regio moeten in dit verband een bijdrage kunnen leveren.

| 82. | Voor Het Kanaal is de Arc Manche Assembly van groot belang; deze assemblee maakt zich sterk voor de integratie van Het Kanaal samen met de Noordzee in een gemeenschappelijke macroregionale strategie. |
| --- | --- |

82.

Voor Het Kanaal is de Arc Manche Assembly van groot belang; deze assemblee maakt zich sterk voor de integratie van Het Kanaal samen met de Noordzee in een gemeenschappelijke macroregionale strategie.

| 83. | De samenwerking met deze en andere actieve instanties (zoals het Waddenzeeforum) en ngo's is van doorslaggevend belang voor de ontwikkeling en het welslagen van een macroregionale strategie. |
| --- | --- |

83.

De samenwerking met deze en andere actieve instanties (zoals het Waddenzeeforum) en ngo's is van doorslaggevend belang voor de ontwikkeling en het welslagen van een macroregionale strategie.

| 84. | Zolang er geen aparte middelen voor macroregionale strategieën zijn, kan er gezorgd worden voor een betere synergie tussen de EU-middelen. Daarbij gaat het gezien het grote aantal verschillende beleidsterreinen over diverse EU-middelen – niet alleen de Structuurfondsen, maar onder meer ook het KCI, de TEN-V-programma's, het vervoersprogramma Marco Polo en het O&O-kaderprogramma. |
| --- | --- |

84.

Zolang er geen aparte middelen voor macroregionale strategieën zijn, kan er gezorgd worden voor een betere synergie tussen de EU-middelen. Daarbij gaat het gezien het grote aantal verschillende beleidsterreinen over diverse EU-middelen – niet alleen de Structuurfondsen, maar onder meer ook het KCI, de TEN-V-programma's, het vervoersprogramma Marco Polo en het O&O-kaderprogramma.

| 85. | Het beleid voor macroregio's is volgens het CvdR gericht op de uitvoering van gemeenschappelijke initiatieven in een bepaald gebied, op een bepaald vlak en binnen een bepaalde periode. Daarom zou dit beleid in een actieplan „Noordzee/Het Kanaal 2020” moeten worden vastgelegd. |
| --- | --- |

85.

Het beleid voor macroregio's is volgens het CvdR gericht op de uitvoering van gemeenschappelijke initiatieven in een bepaald gebied, op een bepaald vlak en binnen een bepaalde periode. Daarom zou dit beleid in een actieplan „Noordzee/Het Kanaal 2020” moeten worden vastgelegd.

III.   CONCLUSIES

| 86. | De lidstaten zouden verdere maatregelen voor de ontwikkeling van een macroregionale strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal op Europees niveau moeten ondersteunen. |
| --- | --- |

86.

De lidstaten zouden verdere maatregelen voor de ontwikkeling van een macroregionale strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal op Europees niveau moeten ondersteunen.

| 87. | Aangezien de problemen die spelen dringend om een oplossing vragen, moet nu met de ontwikkeling van een Europese strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal worden begonnen. De Europese Raad zou de Commissie hiermee moeten belasten en het Europees Parlement zou nauw met haar moeten samenwerken. |
| --- | --- |

87.

Aangezien de problemen die spelen dringend om een oplossing vragen, moet nu met de ontwikkeling van een Europese strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal worden begonnen. De Europese Raad zou de Commissie hiermee moeten belasten en het Europees Parlement zou nauw met haar moeten samenwerken.

| 88. | De macroregionale strategieën zouden zoveel mogelijk geïntegreerd moeten worden in het onderdeel territoriale samenwerking (grensoverschrijdende, transnationale en interregionale samenwerking) van het cohesiebeleid na 2013. Vóór 2013 zou er een goedgekeurde macroregionale strategie moeten liggen, zodat deze strategie via de regionale operationele programma's voor de komende programmeringsperiode (voor zover dat binnen die programma's mogelijk is) concreet kan worden uitgevoerd. |
| --- | --- |

88.

De macroregionale strategieën zouden zoveel mogelijk geïntegreerd moeten worden in het onderdeel territoriale samenwerking (grensoverschrijdende, transnationale en interregionale samenwerking) van het cohesiebeleid na 2013. Vóór 2013 zou er een goedgekeurde macroregionale strategie moeten liggen, zodat deze strategie via de regionale operationele programma's voor de komende programmeringsperiode (voor zover dat binnen die programma's mogelijk is) concreet kan worden uitgevoerd.

| 89. | Voor een strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal geldt het subsidiariteitsbeginsel: in het kader van deze strategie mogen slechts vraagstukken en problemen aan bod komen die niet op lokaal, regionaal en/of nationaal niveau alléén kunnen worden opgelost. |
| --- | --- |

89.

Voor een strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal geldt het subsidiariteitsbeginsel: in het kader van deze strategie mogen slechts vraagstukken en problemen aan bod komen die niet op lokaal, regionaal en/of nationaal niveau alléén kunnen worden opgelost.

| 90. | Tijdens het uitwerken van deze strategie dient een brede openbare raadpleging te worden gehouden. Dat moet gebeuren in nauwe samenwerking met het CvdR, als vertegenwoordiger van de lokale en regionale overheden, en zeker met de Noordzeecommissie van de CPKR,de Arc Manche Assembly en andere belangrijke partijen. Noorwegen en IJsland, die lid zijn van de EER,moeten ook hierbij betrokken worden. |
| --- | --- |

90.

Tijdens het uitwerken van deze strategie dient een brede openbare raadpleging te worden gehouden. Dat moet gebeuren in nauwe samenwerking met het CvdR, als vertegenwoordiger van de lokale en regionale overheden, en zeker met de Noordzeecommissie van de CPKR,de Arc Manche Assembly en andere belangrijke partijen. Noorwegen en IJsland, die lid zijn van de EER,moeten ook hierbij betrokken worden.

| 91. | De Commissie doet er goed aan om al vóór 2013 middelen te reserveren voor technische ondersteuning bij de uitwerking van macroregionale strategieën, zodat deze kunnen worden opgenomen in de komende financiële vooruitzichten van de EU. |
| --- | --- |

91.

De Commissie doet er goed aan om al vóór 2013 middelen te reserveren voor technische ondersteuning bij de uitwerking van macroregionale strategieën, zodat deze kunnen worden opgenomen in de komende financiële vooruitzichten van de EU.

| 92. | De Commissie zou tot 2013 de ontwikkeling van een macroregionale strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal ook moeten stimuleren in het kader van de programma's ter bevordering van territoriale samenwerking, zoals met name de Interreg IV B-programma's en andere programma's, zoals ESPON. Op deze manier wordt duidelijk welke Europese richtlijnen en overeenkomsten nu al van toepassing zijn op deze regio. |
| --- | --- |

92.

De Commissie zou tot 2013 de ontwikkeling van een macroregionale strategie voor de regio Noordzee/Het Kanaal ook moeten stimuleren in het kader van de programma's ter bevordering van territoriale samenwerking, zoals met name de Interreg IV B-programma's en andere programma's, zoals ESPON. Op deze manier wordt duidelijk welke Europese richtlijnen en overeenkomsten nu al van toepassing zijn op deze regio.

| 93. | Het is een goede zaak dat de Commissie volgens haar werkprogramma met een mededeling over een geïntegreerd maritiem beleid voor de „Noordzee in ruime zin” zal komen. |
| --- | --- |

93.

Het is een goede zaak dat de Commissie volgens haar werkprogramma met een mededeling over een geïntegreerd maritiem beleid voor de „Noordzee in ruime zin” zal komen.

| 94. | In een groenboek zouden zo snel mogelijk de rol en de functie van macroregio's nader bestudeerd en vastgelegd moeten worden. In zijn resolutie over het wetgevings- en werkprogramma van de Commissie voor 2010 heeft het CvdR haar al opgeroepen om zo'n groenboek op te stellen. |
| --- | --- |

94.

In een groenboek zouden zo snel mogelijk de rol en de functie van macroregio's nader bestudeerd en vastgelegd moeten worden. In zijn resolutie over het wetgevings- en werkprogramma van de Commissie voor 2010 heeft het CvdR haar al opgeroepen om zo'n groenboek op te stellen.

| 95. | Het CvdR gelast zijn voorzitter om dit initiatiefadvies te doen toekomen aan de Europese Commissie, het Europees Parlement, het fungerend voorzitterschap van de Raad en de andere partners van het voorzitterstrio 2010-2011. |
| --- | --- |

95.

Het CvdR gelast zijn voorzitter om dit initiatiefadvies te doen toekomen aan de Europese Commissie, het Europees Parlement, het fungerend voorzitterschap van de Raad en de andere partners van het voorzitterstrio 2010-2011.

Brussel, 5 oktober 2010.

De voorzitster van het Comité van de Regio's

Mercedes BRESSO

---

| 18.1.2011 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 15/34 |
| --- | --- | --- | --- |

18.1.2011

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 15/34

---

Advies van het Comité van de Regio's over „De digitale agenda voor Europa”

2011/C 15/07

HET COMITÉ VAN DE REGIO's

| — | is ingenomen met de Digitale Agenda voor Europa, een van de zeven kerninitiatieven van de Europa 2020-strategie. De Digitale Agenda moet uitmonden in een digitale eengemaakte markt die duurzame economische en sociale voordelen creëert op basis van snel en ultrasnel internet en interoperabele toepassingen. Uitvoering van de Digitale Agenda is een kwestie van voldoende ambitie en engagement, waardoor Europa in staat zal worden gesteld om een nieuw economisch model, gebaseerd op kennis, een koolstofarme economie en een hoog werkgelegenheidsniveau, op te bouwen; |
| --- | --- |

—

is ingenomen met de Digitale Agenda voor Europa, een van de zeven kerninitiatieven van de Europa 2020-strategie. De Digitale Agenda moet uitmonden in een digitale eengemaakte markt die duurzame economische en sociale voordelen creëert op basis van snel en ultrasnel internet en interoperabele toepassingen. Uitvoering van de Digitale Agenda is een kwestie van voldoende ambitie en engagement, waardoor Europa in staat zal worden gesteld om een nieuw economisch model, gebaseerd op kennis, een koolstofarme economie en een hoog werkgelegenheidsniveau, op te bouwen;

| — | stelt vast dat de lokale en regionale overheden behoren tot de belangrijkste doelgroepen waarop de ideeën van de Europese Digitale Agenda zijn gericht, en dat deze overheden een vooraanstaande rol kunnen spelen bij de uitvoering ervan. Verwezenlijking van de doelstellingen van de nieuwe strategie op lokaal en regionaal niveau is een voorwaarde voor een verbetering van de kwaliteit van het bestaan en de sociale en economische activiteiten van de burgers, terwijl hierdoor ook de ontwikkeling van regionale, meer efficiënte en geïndividualiseerde openbare diensten en de ontwikkeling van het plaatselijke bedrijfsleven kunnen worden gestimuleerd; |
| --- | --- |

—

stelt vast dat de lokale en regionale overheden behoren tot de belangrijkste doelgroepen waarop de ideeën van de Europese Digitale Agenda zijn gericht, en dat deze overheden een vooraanstaande rol kunnen spelen bij de uitvoering ervan. Verwezenlijking van de doelstellingen van de nieuwe strategie op lokaal en regionaal niveau is een voorwaarde voor een verbetering van de kwaliteit van het bestaan en de sociale en economische activiteiten van de burgers, terwijl hierdoor ook de ontwikkeling van regionale, meer efficiënte en geïndividualiseerde openbare diensten en de ontwikkeling van het plaatselijke bedrijfsleven kunnen worden gestimuleerd;

| — | benadrukt dat de digitale eengemaakte markt een hoeksteen is van de Digitale Agenda voor Europa. Hierdoor kan een zich uitbreidende, succesvolle en dynamische pan-Europese markt voor de creatie en distributie van legale digitale inhouden en online-diensten ontstaan en wordt een gemakkelijke, veilige en flexibele toegang tot digitale inhoud en dienstenmarkten mogelijk gemaakt; |
| --- | --- |

—

benadrukt dat de digitale eengemaakte markt een hoeksteen is van de Digitale Agenda voor Europa. Hierdoor kan een zich uitbreidende, succesvolle en dynamische pan-Europese markt voor de creatie en distributie van legale digitale inhouden en online-diensten ontstaan en wordt een gemakkelijke, veilige en flexibele toegang tot digitale inhoud en dienstenmarkten mogelijk gemaakt;

| — | is ingenomen met het initiatief van de Commissie om de vereffening en het beheer van auteursrechten en de grensoverschrijdende licentieverlening in dit verband te vereenvoudigen door op het gebied van online rechten een rechtskader in te voeren om de digitalisering en verspreiding van culturele werken in Europa te bevorderen; |
| --- | --- |

—

is ingenomen met het initiatief van de Commissie om de vereffening en het beheer van auteursrechten en de grensoverschrijdende licentieverlening in dit verband te vereenvoudigen door op het gebied van online rechten een rechtskader in te voeren om de digitalisering en verspreiding van culturele werken in Europa te bevorderen;

| — | onderstreept dat het bij de opbouw van de internetinfrastructuur en de ontwikkeling van de hierop berustende diensten van cruciaal belang is dat de beveiligingseisen op alle niveaus worden nageleefd, zodat de privacy en de bescherming van de persoonsgegevens optimaal gegarandeerd zijn. Belangrijk in dit verband is te voorkomen dat persoonlijke gegevens en profielen zonder toestemming kunnen worden achterhaald. |
| --- | --- |

—

onderstreept dat het bij de opbouw van de internetinfrastructuur en de ontwikkeling van de hierop berustende diensten van cruciaal belang is dat de beveiligingseisen op alle niveaus worden nageleefd, zodat de privacy en de bescherming van de persoonsgegevens optimaal gegarandeerd zijn. Belangrijk in dit verband is te voorkomen dat persoonlijke gegevens en profielen zonder toestemming kunnen worden achterhaald.

| Rapporteur | : | Markku MARKKULA (FI/EVP), lid van de gemeenteraad van Espoo |
| --- | --- | --- |
| Referentiedocument | : | Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's over Een Digitale Agenda voor Europa
  COM(2010) 245 final |

Rapporteur

:

Markku MARKKULA (FI/EVP), lid van de gemeenteraad van Espoo

Referentiedocument

:

Mededeling van de Commissie aan het Europees Parlement, de Raad, het Europees Economisch en Sociaal Comité en het Comité van de Regio's over Een Digitale Agenda voor Europa

COM(2010) 245 final

I.   INLEIDING

HET COMITÉ VAN DE REGIO's,

| 1. | is ingenomen met de Digitale Agenda voor Europa, een van de zeven kerninitiatieven van de Europa 2020-strategie. De Digitale Agenda moet uitmonden in een digitale eengemaakte markt die duurzame economische en sociale voordelen creëert op basis van snel en ultrasnel internet en interoperabele toepassingen. Uitvoering van de Digitale Agenda is een kwestie van voldoende ambitie en engagement, waardoor Europa in staat zal worden gesteld om een nieuw economisch model, gebaseerd op kennis, een koolstofarme economie en een hoog werkgelegenheidsniveau, op te bouwen; |
| --- | --- |

1.

is ingenomen met de Digitale Agenda voor Europa, een van de zeven kerninitiatieven van de Europa 2020-strategie. De Digitale Agenda moet uitmonden in een digitale eengemaakte markt die duurzame economische en sociale voordelen creëert op basis van snel en ultrasnel internet en interoperabele toepassingen. Uitvoering van de Digitale Agenda is een kwestie van voldoende ambitie en engagement, waardoor Europa in staat zal worden gesteld om een nieuw economisch model, gebaseerd op kennis, een koolstofarme economie en een hoog werkgelegenheidsniveau, op te bouwen;

| 2. | stelt vast dat de lokale en regionale overheden behoren tot de belangrijkste doelgroepen waarop de ideeën van de Europese Digitale Agenda zijn gericht, en dat deze overheden een vooraanstaande rol kunnen spelen bij de uitvoering ervan. Verwezenlijking van de doelstellingen van de nieuwe strategie op lokaal en regionaal niveau is een voorwaarde voor een verbetering van de kwaliteit van het bestaan en de sociale en economische activiteiten van de burgers, terwijl hierdoor ook de ontwikkeling van regionale, meer efficiënte en geïndividualiseerde openbare diensten en de ontwikkeling van het plaatselijke bedrijfsleven kunnen worden gestimuleerd; |
| --- | --- |

2.

stelt vast dat de lokale en regionale overheden behoren tot de belangrijkste doelgroepen waarop de ideeën van de Europese Digitale Agenda zijn gericht, en dat deze overheden een vooraanstaande rol kunnen spelen bij de uitvoering ervan. Verwezenlijking van de doelstellingen van de nieuwe strategie op lokaal en regionaal niveau is een voorwaarde voor een verbetering van de kwaliteit van het bestaan en de sociale en economische activiteiten van de burgers, terwijl hierdoor ook de ontwikkeling van regionale, meer efficiënte en geïndividualiseerde openbare diensten en de ontwikkeling van het plaatselijke bedrijfsleven kunnen worden gestimuleerd;

| 3. | wijst erop dat van alle overheidsorganen het de lokale en regionale niveaus zijn die het dichtst bij de mensen staan en verantwoordelijk zijn voor de diensten die voor het welzijn van de burgers het belangrijkst zijn. De lokale en regionale overheden zullen op zeer korte termijn in staat moeten zijn om nieuwe technologische mogelijkheden te benutten, zeker in het licht van de economische crisis en de veranderende demografische opbouw en veranderende behoeften van de mensen. De lokale en regionale overheden, incl. de door hen ondernomen bedrijfsactiviteiten, vormen samen met de derde sector misschien wel het grootste nog te benutten innovatiepotentieel. Het is van cruciaal belang dat de kennis die door universiteiten en onderzoekscentra wordt geproduceerd, op lokaal en regionaal niveau op effectieve wijze in praktijk wordt gebracht. |
| --- | --- |

3.

wijst erop dat van alle overheidsorganen het de lokale en regionale niveaus zijn die het dichtst bij de mensen staan en verantwoordelijk zijn voor de diensten die voor het welzijn van de burgers het belangrijkst zijn. De lokale en regionale overheden zullen op zeer korte termijn in staat moeten zijn om nieuwe technologische mogelijkheden te benutten, zeker in het licht van de economische crisis en de veranderende demografische opbouw en veranderende behoeften van de mensen. De lokale en regionale overheden, incl. de door hen ondernomen bedrijfsactiviteiten, vormen samen met de derde sector misschien wel het grootste nog te benutten innovatiepotentieel. Het is van cruciaal belang dat de kennis die door universiteiten en onderzoekscentra wordt geproduceerd, op lokaal en regionaal niveau op effectieve wijze in praktijk wordt gebracht.

| 4. | brengt in herinnering dat het CvdR altijd heeft aangedrongen op investeringen in ICT-onderzoek om de groei en ontwikkeling van nieuwe bedrijven te garanderen, en is van mening dat alleen een effectief gebruik van ICT meer vaart kan zetten achter de innovatie, die een antwoord kan bieden op de belangrijkste sociaal-economische uitdagingen waarmee heel Europa wordt geconfronteerd; |
| --- | --- |

4.

brengt in herinnering dat het CvdR altijd heeft aangedrongen op investeringen in ICT-onderzoek om de groei en ontwikkeling van nieuwe bedrijven te garanderen, en is van mening dat alleen een effectief gebruik van ICT meer vaart kan zetten achter de innovatie, die een antwoord kan bieden op de belangrijkste sociaal-economische uitdagingen waarmee heel Europa wordt geconfronteerd;

| 5. | erkent dat bij de online-dienstverlening door de overheid de nadruk tot nu toe te veel is gelegd op het automatisch digitaliseren van papierwerk. De EU en de lidstaten zouden het voortouw moeten nemen en op Europees en nationaal niveau, in nauwe samenwerking met de lokale en regionale overheden, leiding moeten gaan geven aan een verdergaand proces van veranderingen t.a.v. de werkmethoden en structuren van het openbaar bestuur, waarbij meer gebruik wordt gemaakt van ICT. Hierdoor zullen de arbeidssatisfactie en de kwaliteit en productiviteit van het werk verbeteren en zal het openbaar bestuur efficiënter gaan functioneren, zodat zowel de burger als het bedrijfsleven minder administratieve lasten hoeven te dragen; |
| --- | --- |

5.

erkent dat bij de online-dienstverlening door de overheid de nadruk tot nu toe te veel is gelegd op het automatisch digitaliseren van papierwerk. De EU en de lidstaten zouden het voortouw moeten nemen en op Europees en nationaal niveau, in nauwe samenwerking met de lokale en regionale overheden, leiding moeten gaan geven aan een verdergaand proces van veranderingen t.a.v. de werkmethoden en structuren van het openbaar bestuur, waarbij meer gebruik wordt gemaakt van ICT. Hierdoor zullen de arbeidssatisfactie en de kwaliteit en productiviteit van het werk verbeteren en zal het openbaar bestuur efficiënter gaan functioneren, zodat zowel de burger als het bedrijfsleven minder administratieve lasten hoeven te dragen;

| 6. | constateert dat er bij de acties zoals in hun huidige vorm in de mededeling geschetst, totaal geen aandacht wordt besteed aan de vraag of ze wel in overeenstemming zijn met het subsidiariteits- en het evenredigheidsbeginsel. Toch zouden de regionale en lokale overheden systematisch moeten worden betrokken bij het ontwikkelen, uitvoeren en beheren van de maatregelen die bedoeld zijn om de Digitale Agenda voor Europa in praktijk te brengen (vooral als het gaat om de actieterreinen „Interoperabiliteit en normen”, „Snelle en ultrasnelle toegang tot het Internet”, „Verbetering van de digitale geletterdheid, de digitale vaardigheden en de digitale inclusie”, en „ICT als facilitator van maatschappelijke baten in de EU”, zulks in relatie tot bijv. e-overheidsdiensten, en als het gaat om klimaatverandering en intelligente vervoerssystemen); |
| --- | --- |

6.

constateert dat er bij de acties zoals in hun huidige vorm in de mededeling geschetst, totaal geen aandacht wordt besteed aan de vraag of ze wel in overeenstemming zijn met het subsidiariteits- en het evenredigheidsbeginsel. Toch zouden de regionale en lokale overheden systematisch moeten worden betrokken bij het ontwikkelen, uitvoeren en beheren van de maatregelen die bedoeld zijn om de Digitale Agenda voor Europa in praktijk te brengen (vooral als het gaat om de actieterreinen „Interoperabiliteit en normen”, „Snelle en ultrasnelle toegang tot het Internet”, „Verbetering van de digitale geletterdheid, de digitale vaardigheden en de digitale inclusie”, en „ICT als facilitator van maatschappelijke baten in de EU”, zulks in relatie tot bijv. e-overheidsdiensten, en als het gaat om klimaatverandering en intelligente vervoerssystemen);

II.   BELEIDSAANBEVELINGEN

De noodzaak van efficiënte uitvoering

| 7. | staat achter de doelstelling van de Digitale Agenda om van Europa een mondiale topspeler op het vlak van slimme, duurzame en inclusieve groei te maken; |
| --- | --- |

7.

staat achter de doelstelling van de Digitale Agenda om van Europa een mondiale topspeler op het vlak van slimme, duurzame en inclusieve groei te maken;

| 8. | wijst op de conclusies van de Raad over de Digitale Agenda voor Europa (vergadering van de Raad Transport, Telecommunicatie en Energie op 31 mei 2010) (1), waarin o.a. wordt gesteld dat:






  — | Europa de digitale economie moet bevorderen om te kunnen profiteren van de hierdoor geboden sectoroverschrijdende mogelijkheden ter verbetering van de productiviteit en het concurrentievermogen van andere sectoren. Met behulp van ICT kan ook beter het hoofd worden geboden aan bepaalde mondiale uitdagingen, zoals de overgang naar een koolstofarme economie waarin zuinig wordt omgesprongen met de beschikbare hulpbronnen, of het scheppen van meer en betere werkgelegenheid; |
| --- | --- | --- |

8.

wijst op de conclusies van de Raad over de Digitale Agenda voor Europa (vergadering van de Raad Transport, Telecommunicatie en Energie op 31 mei 2010) (1), waarin o.a. wordt gesteld dat:

—

Europa de digitale economie moet bevorderen om te kunnen profiteren van de hierdoor geboden sectoroverschrijdende mogelijkheden ter verbetering van de productiviteit en het concurrentievermogen van andere sectoren. Met behulp van ICT kan ook beter het hoofd worden geboden aan bepaalde mondiale uitdagingen, zoals de overgang naar een koolstofarme economie waarin zuinig wordt omgesprongen met de beschikbare hulpbronnen, of het scheppen van meer en betere werkgelegenheid;

| — | de Digitale Agenda voor Europa een sleutelrol speelt binnen de „Europa 2020-strategie”, en goed dient aan te sluiten op de andere onderdelen van deze strategie en de andere toekomstige kerninitiatieven, zoals „Innovatie-Unie”, en „Industriebeleid in een tijd van mondialisering”; |
| --- | --- |

—

de Digitale Agenda voor Europa een sleutelrol speelt binnen de „Europa 2020-strategie”, en goed dient aan te sluiten op de andere onderdelen van deze strategie en de andere toekomstige kerninitiatieven, zoals „Innovatie-Unie”, en „Industriebeleid in een tijd van mondialisering”;

| — | Europa's concurrentiepositie in deze belangrijke sector dient te worden versterkt door meer te investeren in onderzoek, ontwikkeling & innovatie op ICT-gebied en een impuls te geven aan de kennisdriehoek; |
| --- | --- |

—

Europa's concurrentiepositie in deze belangrijke sector dient te worden versterkt door meer te investeren in onderzoek, ontwikkeling & innovatie op ICT-gebied en een impuls te geven aan de kennisdriehoek;

| — | de Commissie en de lidstaten worden verzocht, zich te buigen over de vraag hoe de horizontale coördinatie tussen de Europese en nationale instellingen kan worden verbeterd, zodat de Digitale Agenda voor Europa beter ten uitvoer kan worden gelegd. |
| --- | --- |

—

de Commissie en de lidstaten worden verzocht, zich te buigen over de vraag hoe de horizontale coördinatie tussen de Europese en nationale instellingen kan worden verbeterd, zodat de Digitale Agenda voor Europa beter ten uitvoer kan worden gelegd.

| 9. | wijst op de op 5 mei 2010 door het Europees Parlement goedgekeurde resolutie over een nieuwe Digitale Agenda voor Europa, waarin wordt gesteld dat „Europa alleen de vruchten van deze digitale revolutie kan plukken als alle EU-burgers worden aangesproken en in staat worden gesteld volledig deel te nemen aan de nieuwe digitale samenleving, en indien het individu bij de beleidsmaatregelen centraal gesteld wordt” en dat „deze digitale revolutie niet langer kan worden opgevat als een geleidelijke ontwikkeling vanuit het industriële verleden maar meer als een proces van radicale verandering” (2); |
| --- | --- |

9.

wijst op de op 5 mei 2010 door het Europees Parlement goedgekeurde resolutie over een nieuwe Digitale Agenda voor Europa, waarin wordt gesteld dat „Europa alleen de vruchten van deze digitale revolutie kan plukken als alle EU-burgers worden aangesproken en in staat worden gesteld volledig deel te nemen aan de nieuwe digitale samenleving, en indien het individu bij de beleidsmaatregelen centraal gesteld wordt” en dat „deze digitale revolutie niet langer kan worden opgevat als een geleidelijke ontwikkeling vanuit het industriële verleden maar meer als een proces van radicale verandering” (2);

| 10. | beseft dat de informatiemaatschappij een zeer sterke impuls heeft gegeven aan de economische en sociale vooruitgang. De vereiste overgang van een informatiemaatschappij naar een groene kennismaatschappij kan zelfs worden gezien als een soort paradigmaverschuiving. Het belang van de Digitale Agenda voor Europa blijkt wel uit het feit dat een succesvolle uitvoering van dit kerninitiatief een noodzakelijke voorwaarde is voor het welslagen van de andere kerninitiatieven van de Europa 2020-strategie; |
| --- | --- |

10.

beseft dat de informatiemaatschappij een zeer sterke impuls heeft gegeven aan de economische en sociale vooruitgang. De vereiste overgang van een informatiemaatschappij naar een groene kennismaatschappij kan zelfs worden gezien als een soort paradigmaverschuiving. Het belang van de Digitale Agenda voor Europa blijkt wel uit het feit dat een succesvolle uitvoering van dit kerninitiatief een noodzakelijke voorwaarde is voor het welslagen van de andere kerninitiatieven van de Europa 2020-strategie;

| 11. | is ervan doordrongen dat de kwaliteit van een maatschappij grotendeels wordt bepaald door haar vermogen om waarachtige gezamenlijke leer- en werkprocessen te genereren en nieuwe visionaire kennis te produceren. Tegen deze achtergrond bezien stelt onze maatschappij geheel nieuwe eisen op het gebied van werkmethoden, arbeidscultuur, verifieerbaarheid van informatie, mediageletterdheid enz.; |
| --- | --- |

11.

is ervan doordrongen dat de kwaliteit van een maatschappij grotendeels wordt bepaald door haar vermogen om waarachtige gezamenlijke leer- en werkprocessen te genereren en nieuwe visionaire kennis te produceren. Tegen deze achtergrond bezien stelt onze maatschappij geheel nieuwe eisen op het gebied van werkmethoden, arbeidscultuur, verifieerbaarheid van informatie, mediageletterdheid enz.;

| 12. | stelt vast dat de digitalisering en de globalisering hebben gezorgd voor een snelle verandering van de bedrijfsprocessen. Uit studies van de OESO blijkt dat ICT verregaande gevolgen heeft voor de economische prestaties en het succes van ondernemingen, vooral als een en ander wordt gecombineerd met investeringen in vaardigheden, organisatorische veranderingen, innovaties en het opstarten van nieuwe bedrijven (3); |
| --- | --- |

12.

stelt vast dat de digitalisering en de globalisering hebben gezorgd voor een snelle verandering van de bedrijfsprocessen. Uit studies van de OESO blijkt dat ICT verregaande gevolgen heeft voor de economische prestaties en het succes van ondernemingen, vooral als een en ander wordt gecombineerd met investeringen in vaardigheden, organisatorische veranderingen, innovaties en het opstarten van nieuwe bedrijven (3);

| 13. | benadrukt dat de tenuitvoerlegging van de Digitale Agenda niet los kan worden gezien van de ontwikkelingen en noodzakelijke maatregelen op het gebied van levenslang leren en menselijk kapitaal. De belangrijkste succesfactor is de vraag hoe goed en in welke mate we erin slagen, de werkgemeenschappen en de burgers in Europa, d.w.z. afzonderlijke individuen en groepen in de samenleving, te inspireren om mee te bouwen aan een aanzienlijk innovatiever en productiever Europa dan we tot nu toe hebben gekend. Om de Europese Digitale Agenda werkelijk tot een succes te maken, zal de politiek zich op alle niveaus (EU, lidstaten, lokale & regionale overheden) krachtig moeten engageren om gunstige voorwaarden te scheppen voor innovatieve activiteiten aan de basis, ondernemerschap, op groei gerichte ondernemingen en vooral ook voor innovatieve partnerschapsinitiatieven van de openbare, particuliere en derde sector; |
| --- | --- |

13.

benadrukt dat de tenuitvoerlegging van de Digitale Agenda niet los kan worden gezien van de ontwikkelingen en noodzakelijke maatregelen op het gebied van levenslang leren en menselijk kapitaal. De belangrijkste succesfactor is de vraag hoe goed en in welke mate we erin slagen, de werkgemeenschappen en de burgers in Europa, d.w.z. afzonderlijke individuen en groepen in de samenleving, te inspireren om mee te bouwen aan een aanzienlijk innovatiever en productiever Europa dan we tot nu toe hebben gekend. Om de Europese Digitale Agenda werkelijk tot een succes te maken, zal de politiek zich op alle niveaus (EU, lidstaten, lokale & regionale overheden) krachtig moeten engageren om gunstige voorwaarden te scheppen voor innovatieve activiteiten aan de basis, ondernemerschap, op groei gerichte ondernemingen en vooral ook voor innovatieve partnerschapsinitiatieven van de openbare, particuliere en derde sector;

| 14. | beklemtoont dat het vermogen om innovatieprocessen te bespoedigen en een vlotte implementering cruciale succesfactoren zijn in netwerkmaatschappijen. Dit vraagt om meer benchmarking en samenwerking tussen regio's en steden, zodat ze in staat zullen zijn om de uitdagingen aan te gaan m.b.v. innovatieve oplossingen en de beste praktijken af te stemmen op de plaatselijke omstandigheden en cultuur; |
| --- | --- |

14.

beklemtoont dat het vermogen om innovatieprocessen te bespoedigen en een vlotte implementering cruciale succesfactoren zijn in netwerkmaatschappijen. Dit vraagt om meer benchmarking en samenwerking tussen regio's en steden, zodat ze in staat zullen zijn om de uitdagingen aan te gaan m.b.v. innovatieve oplossingen en de beste praktijken af te stemmen op de plaatselijke omstandigheden en cultuur;

| 15. | onderstreept dat transparantie, hergebruiksmogelijkheden en technologische neutraliteit de leidraad zouden moeten zijn bij het ontwikkelen van openbare diensten; |
| --- | --- |

15.

onderstreept dat transparantie, hergebruiksmogelijkheden en technologische neutraliteit de leidraad zouden moeten zijn bij het ontwikkelen van openbare diensten;

Volledige benutting van het Europese potentieel

| 16. | wijst erop dat Europa's volledige potentieel om ICT-diensten in de openbare en particuliere sector te ontwikkelen, geheel moet worden benut, en dat ICT moet worden gebruikt als een middel om de dienstverlening van lokale en regionale overheden op gebieden als gezondheidszorg, onderwijs, creatie van werkgelegenheid, openbare orde, veiligheid en sociale zorg te verbeteren. Door de EU gesteunde publiek-private partnerschappen met deelname van de lokale en regionale overheden en in ICT-ontwikkeling voor openbare diensten gespecialiseerde kleine en middelgrote ondernemingen kunnen uitstekend dienen als een fundament voor de uitbreiding van lokale vaardigheden en kennis in de gehele EU (4); |
| --- | --- |

16.

wijst erop dat Europa's volledige potentieel om ICT-diensten in de openbare en particuliere sector te ontwikkelen, geheel moet worden benut, en dat ICT moet worden gebruikt als een middel om de dienstverlening van lokale en regionale overheden op gebieden als gezondheidszorg, onderwijs, creatie van werkgelegenheid, openbare orde, veiligheid en sociale zorg te verbeteren. Door de EU gesteunde publiek-private partnerschappen met deelname van de lokale en regionale overheden en in ICT-ontwikkeling voor openbare diensten gespecialiseerde kleine en middelgrote ondernemingen kunnen uitstekend dienen als een fundament voor de uitbreiding van lokale vaardigheden en kennis in de gehele EU (4);

| 17. | stelt vast dat de digitale eengemaakte markt enorme mogelijkheden biedt voor de Europese burgers, niet alleen als consumenten maar ook als ondernemers en andere informatiespecialisten in bijv. de creatieve industrie; |
| --- | --- |

17.

stelt vast dat de digitale eengemaakte markt enorme mogelijkheden biedt voor de Europese burgers, niet alleen als consumenten maar ook als ondernemers en andere informatiespecialisten in bijv. de creatieve industrie;

| 18. | vraagt aandacht voor het feit dat de tenuitvoerlegging van de Digitale Agenda voor Europa een ingrijpende mentaliteitsverandering in heel Europa vergt: een bereidheid om horizontaal en multidisciplinair te werk te gaan, los van traditionele grenzen, vrij van hokjesdenken en met een nieuwe coöperatieve instelling. De verhoopte resultaten kunnen niet via conventionele ontwikkelingsprojecten worden bereikt. Grootschalige innovatieve projecten waarbij gebruik wordt gemaakt van Europese topexpertise en waarbij alle relevante actoren worden betrokken, kunnen ertoe bijdragen dat de gewenste veranderingen gerealiseerd worden. Speciale aandacht dient uit te gaan naar de verspreiding en praktische toepassing op plaatselijk niveau van de resultaten die de projecten opleveren; |
| --- | --- |

18.

vraagt aandacht voor het feit dat de tenuitvoerlegging van de Digitale Agenda voor Europa een ingrijpende mentaliteitsverandering in heel Europa vergt: een bereidheid om horizontaal en multidisciplinair te werk te gaan, los van traditionele grenzen, vrij van hokjesdenken en met een nieuwe coöperatieve instelling. De verhoopte resultaten kunnen niet via conventionele ontwikkelingsprojecten worden bereikt. Grootschalige innovatieve projecten waarbij gebruik wordt gemaakt van Europese topexpertise en waarbij alle relevante actoren worden betrokken, kunnen ertoe bijdragen dat de gewenste veranderingen gerealiseerd worden. Speciale aandacht dient uit te gaan naar de verspreiding en praktische toepassing op plaatselijk niveau van de resultaten die de projecten opleveren;

| 19. | wijst erop dat Europa behoefte heeft aan meer op het dagelijkse leven aansluitende en klantgerichte onderzoeks- en innovatie-activiteiten. „Levende Labs”, die een platform bieden voor samenwerking tussen universiteiten en ondernemingen, zijn een pan-Europees project dat verder ontwikkeld dient te worden in samenwerking met de eindgebruikers. Goed functionerende dienstverlenende processen geven gebruikers de gelegenheid om actief deel te nemen aan onderwijs- & innovatie-activiteiten en stimuleren alle betrokkenen zich bezig te houden met levenslang leren. Dit kan in zeer positieve zin bijdragen tot de vernieuwing van de dienstverlening op plaatselijk niveau en de verbetering van de regionale samenwerking. Bij de uitvoering van de Digitale agenda zal gebruik moeten worden gemaakt van stimulansen, bedoeld om de lokale en regionale overheden en de universiteiten ertoe aan te zetten om eendrachtig de ontwikkeling van het zo belangrijke levende-labsconcept ter hand te nemen; |
| --- | --- |

19.

wijst erop dat Europa behoefte heeft aan meer op het dagelijkse leven aansluitende en klantgerichte onderzoeks- en innovatie-activiteiten. „Levende Labs”, die een platform bieden voor samenwerking tussen universiteiten en ondernemingen, zijn een pan-Europees project dat verder ontwikkeld dient te worden in samenwerking met de eindgebruikers. Goed functionerende dienstverlenende processen geven gebruikers de gelegenheid om actief deel te nemen aan onderwijs- & innovatie-activiteiten en stimuleren alle betrokkenen zich bezig te houden met levenslang leren. Dit kan in zeer positieve zin bijdragen tot de vernieuwing van de dienstverlening op plaatselijk niveau en de verbetering van de regionale samenwerking. Bij de uitvoering van de Digitale agenda zal gebruik moeten worden gemaakt van stimulansen, bedoeld om de lokale en regionale overheden en de universiteiten ertoe aan te zetten om eendrachtig de ontwikkeling van het zo belangrijke levende-labsconcept ter hand te nemen;

| 20. | herhaalt zijn standpunt dat geavanceerde breedbandverbindingen tegen een betaalbare prijs de kwaliteit van het bestaan van de burgers en die van de dienstverlening door de lokale en regionale overheden kunnen verbeteren en het tegelijkertijd voor micro-, kleine en middelgrote ondernemingen gemakkelijker kunnen maken om producten aan te bieden. Met name wordt verwacht dat afgelegen en in het bijzonder ultraperifere regio’s en gemeenten aanzienlijk zullen profiteren van de ruimere en snellere breedbanddiensten (5); |
| --- | --- |

20.

herhaalt zijn standpunt dat geavanceerde breedbandverbindingen tegen een betaalbare prijs de kwaliteit van het bestaan van de burgers en die van de dienstverlening door de lokale en regionale overheden kunnen verbeteren en het tegelijkertijd voor micro-, kleine en middelgrote ondernemingen gemakkelijker kunnen maken om producten aan te bieden. Met name wordt verwacht dat afgelegen en in het bijzonder ultraperifere regio’s en gemeenten aanzienlijk zullen profiteren van de ruimere en snellere breedbanddiensten (5);

| 21. | roept de steden en regio's op tot samenwerking om de nodige kritische massa voor innovatieve oplossingen te creëren. De EU en de lidstaten zouden gunstige voorwaarden moeten scheppen voor nieuwe vormen van precommerciële overheidsopdrachten, wat de openbare sector ertoe zal aanzetten zich meer open te stellen voor zowel geleidelijke als radicale innovaties. Energie-efficiëntie en intelligent verkeer zijn voorbeelden van beleidsonderdelen waar nieuwe radicale ontwikkelingen nodig zijn ter ondersteuning van plaatselijke toepassingen; |
| --- | --- |

21.

roept de steden en regio's op tot samenwerking om de nodige kritische massa voor innovatieve oplossingen te creëren. De EU en de lidstaten zouden gunstige voorwaarden moeten scheppen voor nieuwe vormen van precommerciële overheidsopdrachten, wat de openbare sector ertoe zal aanzetten zich meer open te stellen voor zowel geleidelijke als radicale innovaties. Energie-efficiëntie en intelligent verkeer zijn voorbeelden van beleidsonderdelen waar nieuwe radicale ontwikkelingen nodig zijn ter ondersteuning van plaatselijke toepassingen;

| 22. | vestigt er de aandacht op dat het beheer van de bebouwde omgeving en de stadsplanning gelden als sectoren die vergaande gevolgen hebben voor de lokale economie en de kwaliteit van de leefomgeving. Nieuwe ontwikkelingen op het gebied van informatiebeheer kunnen een essentiële rol spelen bij het verwezenlijken van de doelstelling van een ambitieuze nieuwe klimaatregeling. Building Information Modelling (BIM) wordt actief gebruikt bij het beheer van gebouwen als een digitale weergave van de fysieke en functionele kenmerken van een gebouw. Het concept van BIM zou moeten worden uitgebreid tot regionale en stedelijke planning. Het zou dan kunnen dienen als een gemeenschappelijke bron van kennis over een gebied en een betrouwbare basis kunnen bieden voor het maken van een levenscyclusanalyse, het ontwikkelen van gebruikersgeoriënteerde bedrijfsvoering en een extra waarde creërende besluitvorming; |
| --- | --- |

22.

vestigt er de aandacht op dat het beheer van de bebouwde omgeving en de stadsplanning gelden als sectoren die vergaande gevolgen hebben voor de lokale economie en de kwaliteit van de leefomgeving. Nieuwe ontwikkelingen op het gebied van informatiebeheer kunnen een essentiële rol spelen bij het verwezenlijken van de doelstelling van een ambitieuze nieuwe klimaatregeling. Building Information Modelling (BIM) wordt actief gebruikt bij het beheer van gebouwen als een digitale weergave van de fysieke en functionele kenmerken van een gebouw. Het concept van BIM zou moeten worden uitgebreid tot regionale en stedelijke planning. Het zou dan kunnen dienen als een gemeenschappelijke bron van kennis over een gebied en een betrouwbare basis kunnen bieden voor het maken van een levenscyclusanalyse, het ontwikkelen van gebruikersgeoriënteerde bedrijfsvoering en een extra waarde creërende besluitvorming;

Een dynamische digitale eengemaakte markt

| 23. | benadrukt dat de digitale eengemaakte markt een hoeksteen is van de Digitale Agenda voor Europa. Hierdoor kan een zich uitbreidende, succesvolle en dynamische pan-Europese markt voor de creatie en distributie van legale digitale inhouden en online-diensten ontstaan en wordt een gemakkelijke, veilige en flexibele toegang tot digitale inhoud en dienstenmarkten mogelijk gemaakt; |
| --- | --- |

23.

benadrukt dat de digitale eengemaakte markt een hoeksteen is van de Digitale Agenda voor Europa. Hierdoor kan een zich uitbreidende, succesvolle en dynamische pan-Europese markt voor de creatie en distributie van legale digitale inhouden en online-diensten ontstaan en wordt een gemakkelijke, veilige en flexibele toegang tot digitale inhoud en dienstenmarkten mogelijk gemaakt;

| 24. | wijst erop dat een vrije toegang tot gegevens uit de openbare sector de hele maatschappij ten goede komt. De ontwikkeling van nieuwe methoden waarbij gebruik wordt gemaakt van vrij toegankelijke, gekoppelde gegevens, is een stap in de richting van klantgeoriënteerde dienstverlenende processen. Bijkomende voordelen zijn de ontwikkeling van innovatieve diensten en nieuwe bedrijfsmodellen en de verbetering van de efficiency van de openbare sector. Het is dan ook een goede zaak dat de richtlijn inzake het hergebruik van overheidsinformatie wordt herzien; |
| --- | --- |

24.

wijst erop dat een vrije toegang tot gegevens uit de openbare sector de hele maatschappij ten goede komt. De ontwikkeling van nieuwe methoden waarbij gebruik wordt gemaakt van vrij toegankelijke, gekoppelde gegevens, is een stap in de richting van klantgeoriënteerde dienstverlenende processen. Bijkomende voordelen zijn de ontwikkeling van innovatieve diensten en nieuwe bedrijfsmodellen en de verbetering van de efficiency van de openbare sector. Het is dan ook een goede zaak dat de richtlijn inzake het hergebruik van overheidsinformatie wordt herzien;

| 25. | begroet de lancering van het initiatief Europeana: de Europese digitale bibliotheek (incl. online museum en archief) die beoogt het culturele en wetenschappelijke erfgoed van Europa voor iedereen toegankelijk te maken op het internet (6). Toegankelijkheid van het Europese culturele erfgoed is een van de belangrijkste middelen om meer begrip te kweken voor culturele diversiteit, de mensen nauwer met elkaar te verenigen in een meertalig en multicultureel Europa en de economische mogelijkheden van sectoren als toerisme en onderwijs te versterken; |
| --- | --- |

25.

begroet de lancering van het initiatief Europeana: de Europese digitale bibliotheek (incl. online museum en archief) die beoogt het culturele en wetenschappelijke erfgoed van Europa voor iedereen toegankelijk te maken op het internet (6). Toegankelijkheid van het Europese culturele erfgoed is een van de belangrijkste middelen om meer begrip te kweken voor culturele diversiteit, de mensen nauwer met elkaar te verenigen in een meertalig en multicultureel Europa en de economische mogelijkheden van sectoren als toerisme en onderwijs te versterken;

| 26. | vestigt er de aandacht op dat het ontbreken van gemeenschappelijke Europese normen voor elektronische communicatie bij e-commerce, vooral op het gebied van facturering, een van de ernstigste technische obstakels voor de verwezenlijking van een goed functionerende digitale eengemaakte markt is; |
| --- | --- |

26.

vestigt er de aandacht op dat het ontbreken van gemeenschappelijke Europese normen voor elektronische communicatie bij e-commerce, vooral op het gebied van facturering, een van de ernstigste technische obstakels voor de verwezenlijking van een goed functionerende digitale eengemaakte markt is;

| 27. | staat achter het voorstel ter herziening van de richtlijn inzake e-handtekeningen als rechtskader voor grensoverschrijdende erkenning en interoperabiliteit van beveiligde e-authenticatiesystemen; |
| --- | --- |

27.

staat achter het voorstel ter herziening van de richtlijn inzake e-handtekeningen als rechtskader voor grensoverschrijdende erkenning en interoperabiliteit van beveiligde e-authenticatiesystemen;

| 28. | is ingenomen met het initiatief van de Commissie om de vereffening en het beheer van auteursrechten en de grensoverschrijdende licentieverlening in dit verband te vereenvoudigen door op het gebied van online rechten een rechtskader in te voeren om de digitalisering en verspreiding van culturele werken in Europa te bevorderen; |
| --- | --- |

28.

is ingenomen met het initiatief van de Commissie om de vereffening en het beheer van auteursrechten en de grensoverschrijdende licentieverlening in dit verband te vereenvoudigen door op het gebied van online rechten een rechtskader in te voeren om de digitalisering en verspreiding van culturele werken in Europa te bevorderen;

| 29. | legt er de nadruk op dat er een evenwicht moet worden gevonden tussen gebruiksrechten en intellectuele-eigendomrechten. Maatregelen ter bescherming van intellectuele-eigendomsrechten mogen geen inbreuk maken op het recht van gebruikers om vrijelijk te kunnen beschikken over digitale inhoud, zoals zij dat gewend zijn met inhoud in analoge vorm. Noch mogen burgers worden beperkt in hun toegang tot online inhoud of in hun mogelijkheden om zichzelf te uiten door het filteren van inhoud of het weigeren van de toegang tot het net met een beroep op de bescherming van het intellectueel eigendom; |
| --- | --- |

29.

legt er de nadruk op dat er een evenwicht moet worden gevonden tussen gebruiksrechten en intellectuele-eigendomrechten. Maatregelen ter bescherming van intellectuele-eigendomsrechten mogen geen inbreuk maken op het recht van gebruikers om vrijelijk te kunnen beschikken over digitale inhoud, zoals zij dat gewend zijn met inhoud in analoge vorm. Noch mogen burgers worden beperkt in hun toegang tot online inhoud of in hun mogelijkheden om zichzelf te uiten door het filteren van inhoud of het weigeren van de toegang tot het net met een beroep op de bescherming van het intellectueel eigendom;

Interoperabiliteit en normen

| 30. | is ingenomen met het voorstel ter herziening van de voorschriften inzake de toepassing van ICT-normen in Europa met het doel gebruik te kunnen maken van door bepaalde ICT-fora en -consortia vastgestelde normen. Het valt te hopen dat de Commissie met een werkdefinitie van deze normen komt, om het even of deze moeten worden beschouwd als open normen of als open specificaties; |
| --- | --- |

30.

is ingenomen met het voorstel ter herziening van de voorschriften inzake de toepassing van ICT-normen in Europa met het doel gebruik te kunnen maken van door bepaalde ICT-fora en -consortia vastgestelde normen. Het valt te hopen dat de Commissie met een werkdefinitie van deze normen komt, om het even of deze moeten worden beschouwd als open normen of als open specificaties;

| 31. | is het eens met de Commissie dat de in het kader van de verklaringen van Malmö en Granada aangegane verbintenissen inzake operabiliteit en normen in de praktijk moeten worden omgezet, vooral in het geval van open normen en specificaties; |
| --- | --- |

31.

is het eens met de Commissie dat de in het kader van de verklaringen van Malmö en Granada aangegane verbintenissen inzake operabiliteit en normen in de praktijk moeten worden omgezet, vooral in het geval van open normen en specificaties;

| 32. | benadrukt dat de lokale en regionale overheden betrokken moeten worden bij en een actieve rol dienen te spelen in een uitgebreid proces van samenwerking ter verbetering van de interoperabiliteit van het openbaar bestuur en de doeltreffendheid van de openbare dienstverlening (7); |
| --- | --- |

32.

benadrukt dat de lokale en regionale overheden betrokken moeten worden bij en een actieve rol dienen te spelen in een uitgebreid proces van samenwerking ter verbetering van de interoperabiliteit van het openbaar bestuur en de doeltreffendheid van de openbare dienstverlening (7);

Vertrouwen en beveiliging

| 33. | wijst erop dat de nieuwe participatieplatforms en interactieve co-creatiediensten (Web 2.0 en wat daarna nog komt), waarin gebruikers actieve spelers, producenten of „prosumenten”, zijn geworden, ongekende mogelijkheden bieden om de creativiteit van de Europese burgers vrij baan te geven. Het is van essentieel belang dat er een klimaat en een cultuur van openheid en vertrouwen wordt gecreëerd om deze ontwikkeling te stimuleren; |
| --- | --- |

33.

wijst erop dat de nieuwe participatieplatforms en interactieve co-creatiediensten (Web 2.0 en wat daarna nog komt), waarin gebruikers actieve spelers, producenten of „prosumenten”, zijn geworden, ongekende mogelijkheden bieden om de creativiteit van de Europese burgers vrij baan te geven. Het is van essentieel belang dat er een klimaat en een cultuur van openheid en vertrouwen wordt gecreëerd om deze ontwikkeling te stimuleren;

| 34. | onderstreept dat het bij de opbouw van de internetinfrastructuur en de ontwikkeling van de hierop berustende diensten van cruciaal belang is dat de beveiligingseisen op alle niveaus worden nageleefd, zodat de privacy en de bescherming van de persoonsgegevens optimaal gegarandeerd zijn. Belangrijk in dit verband is te voorkomen dat persoonlijke gegevens en profielen zonder toestemming kunnen worden achterhaald (8); |
| --- | --- |

34.

onderstreept dat het bij de opbouw van de internetinfrastructuur en de ontwikkeling van de hierop berustende diensten van cruciaal belang is dat de beveiligingseisen op alle niveaus worden nageleefd, zodat de privacy en de bescherming van de persoonsgegevens optimaal gegarandeerd zijn. Belangrijk in dit verband is te voorkomen dat persoonlijke gegevens en profielen zonder toestemming kunnen worden achterhaald (8);

| 35. | dringt aan op uitgebreide opleidingen voor alle werknemers, m.n. technisch specialisten (bijv. op het gebied van netwerken, systemen, veiligheid, privacy e.d.), personen die met gebruikmaking van verschillende methoden direct verantwoordelijk zijn voor beveiligingsprocedures, en personen die in het algemeen of indirect te maken hebben met campagnes ter stimulering van innovatie en modernisering op het gebied van vertrouwen en beveiliging (bijv. via het geven cursussen in digitale geletterdheid aan consumenten); |
| --- | --- |

35.

dringt aan op uitgebreide opleidingen voor alle werknemers, m.n. technisch specialisten (bijv. op het gebied van netwerken, systemen, veiligheid, privacy e.d.), personen die met gebruikmaking van verschillende methoden direct verantwoordelijk zijn voor beveiligingsprocedures, en personen die in het algemeen of indirect te maken hebben met campagnes ter stimulering van innovatie en modernisering op het gebied van vertrouwen en beveiliging (bijv. via het geven cursussen in digitale geletterdheid aan consumenten);

| 36. | wijst met klem op de eigen verantwoordelijkheid van inhoudaanbieders en legt er sterk de nadruk op dat illegale en schadelijke inhoud moet worden bestreden zonder dat de vrije stroom van informatie wordt ingeperkt (het filteren van inhoud, zoals dat door verschillende lidstaten wordt toegepast, blokkeert ook onschadelijke inhoud en is typisch een voorbeeld van een procédé waar transparantie en controleerbaarheid ver te zoeken zijn). Er moet worden gezocht naar manieren om vooral kwetsbare groepen gebruikers te beschermen. Tegelijkertijd zullen er manieren moeten worden gevonden om schadelijk materiaal te signaleren en dit onmiddellijk van het Internet te verwijderen; |
| --- | --- |

36.

wijst met klem op de eigen verantwoordelijkheid van inhoudaanbieders en legt er sterk de nadruk op dat illegale en schadelijke inhoud moet worden bestreden zonder dat de vrije stroom van informatie wordt ingeperkt (het filteren van inhoud, zoals dat door verschillende lidstaten wordt toegepast, blokkeert ook onschadelijke inhoud en is typisch een voorbeeld van een procédé waar transparantie en controleerbaarheid ver te zoeken zijn). Er moet worden gezocht naar manieren om vooral kwetsbare groepen gebruikers te beschermen. Tegelijkertijd zullen er manieren moeten worden gevonden om schadelijk materiaal te signaleren en dit onmiddellijk van het Internet te verwijderen;

Snelle en ultrasnelle toegang tot het internet

| 37. | herinnert eraan dat de regionale en lokale overheden een sleutelrol spelen, omdat ze er bijv. voor zorgen dat breedband in regio's waar het marktmechanisme niet goed werkt, wel degelijk voor een billijke prijs beschikbaar is en omdat zij proefprojecten lanceren en een nieuwe aanpak ontwikkelen waarbij openbare online diensten worden afgestemd op de behoeften van de burgers (9); |
| --- | --- |

37.

herinnert eraan dat de regionale en lokale overheden een sleutelrol spelen, omdat ze er bijv. voor zorgen dat breedband in regio's waar het marktmechanisme niet goed werkt, wel degelijk voor een billijke prijs beschikbaar is en omdat zij proefprojecten lanceren en een nieuwe aanpak ontwikkelen waarbij openbare online diensten worden afgestemd op de behoeften van de burgers (9);

| 38. | vraagt om financiële en andere steunmaatregelen ter bevordering van vrij toegankelijke breedbandnetwerken, gebaseerd op een horizontaal gelaagde netwerkarchitectuur en een bedrijfsmodel waarbij de fysieke toegang tot het netwerk gescheiden is van de dienstverlening. De bestaande optische vezelkabelnetwerken moeten worden opengesteld voor concurrentie; |
| --- | --- |

38.

vraagt om financiële en andere steunmaatregelen ter bevordering van vrij toegankelijke breedbandnetwerken, gebaseerd op een horizontaal gelaagde netwerkarchitectuur en een bedrijfsmodel waarbij de fysieke toegang tot het netwerk gescheiden is van de dienstverlening. De bestaande optische vezelkabelnetwerken moeten worden opengesteld voor concurrentie;

| 39. | wijst erop dat alle burgers ongeacht hun woonplaats gebruik moeten kunnen maken van een goed functionerende informatiemaatschappij-infrastructuur. Betrouwbare en snelle telecommunicatieverbindingen, aangevuld met efficiënte draadloze mobiele diensten, spelen een belangrijke rol bij het bevorderen van het regionale concurrentievermogen, de toegankelijkheid en de kansengelijkheid van de mensen; |
| --- | --- |

39.

wijst erop dat alle burgers ongeacht hun woonplaats gebruik moeten kunnen maken van een goed functionerende informatiemaatschappij-infrastructuur. Betrouwbare en snelle telecommunicatieverbindingen, aangevuld met efficiënte draadloze mobiele diensten, spelen een belangrijke rol bij het bevorderen van het regionale concurrentievermogen, de toegankelijkheid en de kansengelijkheid van de mensen;

| 40. | benadrukt hoe belangrijk het is dat er in afgelegen en dunbevolkte gebieden een radiospectrum voor draadloze breedbanddiensten beschikbaar is, en is ingenomen met de toezegging van de Commissie om de technische en regelgevende voorwaarden voor spectrumgebruik te coördineren en de spectrumbanden te harmoniseren, zodat er schaalvoordelen worden gerealiseerd op de markt voor materiaal en consumenten de kans krijgen om overal in de EU gebruik te maken van dezelfde materialen en diensten; |
| --- | --- |

40.

benadrukt hoe belangrijk het is dat er in afgelegen en dunbevolkte gebieden een radiospectrum voor draadloze breedbanddiensten beschikbaar is, en is ingenomen met de toezegging van de Commissie om de technische en regelgevende voorwaarden voor spectrumgebruik te coördineren en de spectrumbanden te harmoniseren, zodat er schaalvoordelen worden gerealiseerd op de markt voor materiaal en consumenten de kans krijgen om overal in de EU gebruik te maken van dezelfde materialen en diensten;

Verbetering van de digitale geletterdheid, de digitale vaardigheden en de digitale inclusie

| 41. | erkent dat er zich een proces van voortdurende verandering voordoet, waarbij het onderwijssysteem terdege, zelfs radicaal zal moeten worden aangepast. De taak van het onderwijs is niet langer het aanbieden van een enorme hoeveelheid kennis; het gaat er in de eerste plaats om dat de mensen de kunst van het leren wordt bijgebracht, d.w.z. dat hun leervaardigheden worden verbeterd, zodat ze zelf kennis kunnen verzamelen en verwerken. Digitale geletterdheid is hierbij van cruciaal belang; |
| --- | --- |

41.

erkent dat er zich een proces van voortdurende verandering voordoet, waarbij het onderwijssysteem terdege, zelfs radicaal zal moeten worden aangepast. De taak van het onderwijs is niet langer het aanbieden van een enorme hoeveelheid kennis; het gaat er in de eerste plaats om dat de mensen de kunst van het leren wordt bijgebracht, d.w.z. dat hun leervaardigheden worden verbeterd, zodat ze zelf kennis kunnen verzamelen en verwerken. Digitale geletterdheid is hierbij van cruciaal belang;

| 42. | onderstreept dat de bevordering van de toegankelijkheid en bruikbaarheid van openbare gegevens en elektronische diensten een van de belangrijkste doelstellingen van de Digitale Agenda voor Europa is. De Digitale Agenda voor Europa zal moeten fungeren als stuwende kracht achter een volledige integratie van ICT in het onderwijs en de beroepsopleiding. Digitale geletterdheid, digitale vaardigheden en digitale inclusie vragen om specifieke activiteiten en efficiënte leersituaties voor iedereen; |
| --- | --- |

42.

onderstreept dat de bevordering van de toegankelijkheid en bruikbaarheid van openbare gegevens en elektronische diensten een van de belangrijkste doelstellingen van de Digitale Agenda voor Europa is. De Digitale Agenda voor Europa zal moeten fungeren als stuwende kracht achter een volledige integratie van ICT in het onderwijs en de beroepsopleiding. Digitale geletterdheid, digitale vaardigheden en digitale inclusie vragen om specifieke activiteiten en efficiënte leersituaties voor iedereen;

| 43. | is van mening dat de invoering van mechanismen voor het uitwisselen van digitale vaardigheden in Europa de mogelijkheid biedt om veel nieuwe doelgroepen die tot nu toe nog maar in beperkte mate deelnamen aan het huidige commerciële en academische onderwijsaanbod, te bereiken en te herscholen. Flexibele werkschema's en telewerk op basis van de mogelijkheden die ICT hiertoe biedt, geven deze groepen allerlei kansen op nieuwe soorten werkverband. Dergelijke initiatieven vragen om publiek-private partnerschappen, zeker gezien de noodzaak om commerciële diensten en leerpakketten aan te passen aan de behoeften van specifieke groepen; |
| --- | --- |

43.

is van mening dat de invoering van mechanismen voor het uitwisselen van digitale vaardigheden in Europa de mogelijkheid biedt om veel nieuwe doelgroepen die tot nu toe nog maar in beperkte mate deelnamen aan het huidige commerciële en academische onderwijsaanbod, te bereiken en te herscholen. Flexibele werkschema's en telewerk op basis van de mogelijkheden die ICT hiertoe biedt, geven deze groepen allerlei kansen op nieuwe soorten werkverband. Dergelijke initiatieven vragen om publiek-private partnerschappen, zeker gezien de noodzaak om commerciële diensten en leerpakketten aan te passen aan de behoeften van specifieke groepen;

| 44. | benadrukt dat er behoefte is aan regionale en lokale actoren die in Europa het voortouw nemen bij het aanpakken van de vergrijzingsproblematiek m.b.v. nieuwe ICT-ondersteunde systeemoplossingen. Actief ouder worden in een gedigitaliseerde wereld moet worden bevorderd door in Europa innovatieve, ICT-ondersteunde concepten te ontwikkelen; |
| --- | --- |

44.

benadrukt dat er behoefte is aan regionale en lokale actoren die in Europa het voortouw nemen bij het aanpakken van de vergrijzingsproblematiek m.b.v. nieuwe ICT-ondersteunde systeemoplossingen. Actief ouder worden in een gedigitaliseerde wereld moet worden bevorderd door in Europa innovatieve, ICT-ondersteunde concepten te ontwikkelen;

| 45. | wijst erop dat bibliotheken een goedkoop en efficiënt middel zijn om de burgers ongeacht hun sociale positie een veelzijdig informatiepakket te bieden. Tot de beste praktijken in Europa behoort de situatie dat bibliotheken zich ontwikkeld hebben tot digitale centra voor culturele en informatieve dienstverlening en zich bevinden op plaatsen waar mensen dagelijks komen, zoals winkelcentra. Daarom zal de inhoud van de nieuwe diensten en de nieuwe digitale media niet alleen moeten worden opgezet op basis van economische criteria, maar zal deze ook moeten worden ontwikkeld met inachtneming van de sociale en culturele behoeften die er zijn; |
| --- | --- |

45.

wijst erop dat bibliotheken een goedkoop en efficiënt middel zijn om de burgers ongeacht hun sociale positie een veelzijdig informatiepakket te bieden. Tot de beste praktijken in Europa behoort de situatie dat bibliotheken zich ontwikkeld hebben tot digitale centra voor culturele en informatieve dienstverlening en zich bevinden op plaatsen waar mensen dagelijks komen, zoals winkelcentra. Daarom zal de inhoud van de nieuwe diensten en de nieuwe digitale media niet alleen moeten worden opgezet op basis van economische criteria, maar zal deze ook moeten worden ontwikkeld met inachtneming van de sociale en culturele behoeften die er zijn;

| 46. | onderstreept dat een en ander alleen effectief ten uitvoer kan worden gelegd als er rekening mee wordt gehouden dat de culturele en creatieve sectoren inhoud aanleveren voor de informatie- en communicatietechnologieën en er aldus toe bijdragen dat deze zich verder kunnen ontwikkelen. De Digitale Agenda speelt een cruciale rol bij de ontwikkeling van het potentieel dat deze sectoren hebben, en bij het opzetten van een eengemaakte, stabiele markt van digitale inhouden met een cultureel en creatief karakter. Om beter gebruik te kunnen maken van het culturele erfgoed in Europa is het nodig dat dit op een actieve manier wordt gedigitaliseerd; |
| --- | --- |

46.

onderstreept dat een en ander alleen effectief ten uitvoer kan worden gelegd als er rekening mee wordt gehouden dat de culturele en creatieve sectoren inhoud aanleveren voor de informatie- en communicatietechnologieën en er aldus toe bijdragen dat deze zich verder kunnen ontwikkelen. De Digitale Agenda speelt een cruciale rol bij de ontwikkeling van het potentieel dat deze sectoren hebben, en bij het opzetten van een eengemaakte, stabiele markt van digitale inhouden met een cultureel en creatief karakter. Om beter gebruik te kunnen maken van het culturele erfgoed in Europa is het nodig dat dit op een actieve manier wordt gedigitaliseerd;

Wat ICT kan betekenen voor de EU-samenleving

| 47. | beveelt aan om een hoge prioriteit te verlenen aan de ontwikkeling van ICT-gesteunde concepten en methoden ter verspreiding en toepassing van de resultaten van O&O in het dagelijkse leven van de mensen. Een goed voorbeeld van dit soort activiteiten is het Programma voor Concurrentievermogen en Innovatie (Competitiveness and Innovation Programme – CIP), dat uitstekende mogelijkheden biedt om internettoepassingen algemeen ingang te laten vinden. Dit Programma moet worden ondersteund met extra financiële middelen voor de verspreiding en toepassing van de resultaten van succesvolle projecten op lokaal en regionaal niveau; |
| --- | --- |

47.

beveelt aan om een hoge prioriteit te verlenen aan de ontwikkeling van ICT-gesteunde concepten en methoden ter verspreiding en toepassing van de resultaten van O&O in het dagelijkse leven van de mensen. Een goed voorbeeld van dit soort activiteiten is het Programma voor Concurrentievermogen en Innovatie (Competitiveness and Innovation Programme – CIP), dat uitstekende mogelijkheden biedt om internettoepassingen algemeen ingang te laten vinden. Dit Programma moet worden ondersteund met extra financiële middelen voor de verspreiding en toepassing van de resultaten van succesvolle projecten op lokaal en regionaal niveau;

| 48. | acht het van belang dat de methoden van de digitale technologie ook worden gebruikt om de participatiemogelijkheden van de burger te vergroten. Zo zouden er op regionaal en lokaal niveau virtuele discussie- en werkomgevingen moeten worden gecreëerd, waarin de burgers de kans krijgen om deel te nemen aan de ontwikkeling van diensten die aansluiten op hun dagelijkse leven; |
| --- | --- |

48.

acht het van belang dat de methoden van de digitale technologie ook worden gebruikt om de participatiemogelijkheden van de burger te vergroten. Zo zouden er op regionaal en lokaal niveau virtuele discussie- en werkomgevingen moeten worden gecreëerd, waarin de burgers de kans krijgen om deel te nemen aan de ontwikkeling van diensten die aansluiten op hun dagelijkse leven;

| 49. | vraagt aandacht voor het feit dat de Digitale Agenda voor Europa enorme mogelijkheden biedt ter aanmoediging van regio's en gemeenten om binnen het kader van de Europese samenwerking hun eigen op dienstverlening en productie gerichte structuren te vernieuwen. De regio's en gemeenten in de verschillende delen van Europa zouden via benchmarking en onderlinge samenwerking en in overleg met universiteiten en bedrijven hun eigen structuren, werkwijzen en procedures moeten aanpassen. Ook door samenwerking en financiering op EU-niveau zou het mogelijk moeten worden om veel gedurfder risico's te nemen dan toe nu toe het geval is geweest. De EU heeft behoefte aan een nieuwe aanpak waarbij doelbewust wordt geïnvesteerd in een beleid, gebaseerd op het idee dat bepaalde personen optreden als wegbereider en actief zijn als onderzoeker, experimenteerder en leidinggevende bij het ontwikkelen van nieuwe oplossingen waarover iedereen in de toekomst kan beschikken; |
| --- | --- |

49.

vraagt aandacht voor het feit dat de Digitale Agenda voor Europa enorme mogelijkheden biedt ter aanmoediging van regio's en gemeenten om binnen het kader van de Europese samenwerking hun eigen op dienstverlening en productie gerichte structuren te vernieuwen. De regio's en gemeenten in de verschillende delen van Europa zouden via benchmarking en onderlinge samenwerking en in overleg met universiteiten en bedrijven hun eigen structuren, werkwijzen en procedures moeten aanpassen. Ook door samenwerking en financiering op EU-niveau zou het mogelijk moeten worden om veel gedurfder risico's te nemen dan toe nu toe het geval is geweest. De EU heeft behoefte aan een nieuwe aanpak waarbij doelbewust wordt geïnvesteerd in een beleid, gebaseerd op het idee dat bepaalde personen optreden als wegbereider en actief zijn als onderzoeker, experimenteerder en leidinggevende bij het ontwikkelen van nieuwe oplossingen waarover iedereen in de toekomst kan beschikken;

| 50. | wijst er met nadruk op hoe belangrijk het is dat de dienstverlenende processen in zowel de openbare als de particuliere sector worden vernieuwd, zodat er kan worden geprofiteerd van de ICT-gesteunde proces-herstructurering; |
| --- | --- |

50.

wijst er met nadruk op hoe belangrijk het is dat de dienstverlenende processen in zowel de openbare als de particuliere sector worden vernieuwd, zodat er kan worden geprofiteerd van de ICT-gesteunde proces-herstructurering;

Onderzoek en innovatie

| 51. | onderstreept de betekenis van het Europees Instituut voor Innovatie en Technologie (EIT) en erkent dat de thematische prioriteiten van dit instituut - nl. de informatie- en communicatiemaatschappij van de toekomst, de klimaatverandering en duurzame energie – van fundamenteel belang zijn voor de Europa 2020-strategie. Door nieuwe concepten en praktijken op het gebied van regionaal innovatievermogen te ontwikkelen en te bevorderen kan het EIT concrete gevolgen hebben voor het lokale en regionale niveau. Daartoe is het noodzakelijk dat een deel van de Europese regio's bereid is om zelf voldoende te investeren in de ontwikkeling van projecten, waaraan groepen burgers en werkgemeenschappen een eigen klantgerichte dimensie toevoegen, wat kan dienen als een soort proeftuin voor kennisdriehoekactiviteiten; |
| --- | --- |

51.

onderstreept de betekenis van het Europees Instituut voor Innovatie en Technologie (EIT) en erkent dat de thematische prioriteiten van dit instituut - nl. de informatie- en communicatiemaatschappij van de toekomst, de klimaatverandering en duurzame energie – van fundamenteel belang zijn voor de Europa 2020-strategie. Door nieuwe concepten en praktijken op het gebied van regionaal innovatievermogen te ontwikkelen en te bevorderen kan het EIT concrete gevolgen hebben voor het lokale en regionale niveau. Daartoe is het noodzakelijk dat een deel van de Europese regio's bereid is om zelf voldoende te investeren in de ontwikkeling van projecten, waaraan groepen burgers en werkgemeenschappen een eigen klantgerichte dimensie toevoegen, wat kan dienen als een soort proeftuin voor kennisdriehoekactiviteiten;

| 52. | ziet in dat zelfs kleine instellingen op regionaal en lokaal niveau op bepaalde gespecialiseerde terreinen kennis kunnen voortbrengen die wereldwijd van betekenis is, vooral als zij deel uitmaken van globale netwerken en samenwerken met kennisondernemingen (10); |
| --- | --- |

52.

ziet in dat zelfs kleine instellingen op regionaal en lokaal niveau op bepaalde gespecialiseerde terreinen kennis kunnen voortbrengen die wereldwijd van betekenis is, vooral als zij deel uitmaken van globale netwerken en samenwerken met kennisondernemingen (10);

| 53. | spoort de Commissie aan om de concepten „kennisdriehoek” en „levende labs” verder te ontwikkelen. Deze zorgen voor meer synergie-effecten tussen de verschillende activiteiten en dragen in belangrijke mate oplossingen aan voor de uitdagingen en problemen die zich in het leven van alledag voordoen en waarvan het regionale perspectief een integraal onderdeel is; |
| --- | --- |

53.

spoort de Commissie aan om de concepten „kennisdriehoek” en „levende labs” verder te ontwikkelen. Deze zorgen voor meer synergie-effecten tussen de verschillende activiteiten en dragen in belangrijke mate oplossingen aan voor de uitdagingen en problemen die zich in het leven van alledag voordoen en waarvan het regionale perspectief een integraal onderdeel is;

| 54. | bevestigt dat het lokale en regionale niveau bereid is om een steeds actievere rol te spelen bij het bevorderen van de praktische omzetting van het wetenschaps-, technologie- en innovatiebeleid. Voorwaarde is wel dat bij alle programma's en projecten in de hele EU wordt overgeschakeld op een aanpak waarbij inventarisering van de huidige in de wereld voorhanden topkennis m.b.t. een bepaald project en de efficiënte benutting daarvan aanvaard worden als de primaire financieringscriteria; |
| --- | --- |

54.

bevestigt dat het lokale en regionale niveau bereid is om een steeds actievere rol te spelen bij het bevorderen van de praktische omzetting van het wetenschaps-, technologie- en innovatiebeleid. Voorwaarde is wel dat bij alle programma's en projecten in de hele EU wordt overgeschakeld op een aanpak waarbij inventarisering van de huidige in de wereld voorhanden topkennis m.b.t. een bepaald project en de efficiënte benutting daarvan aanvaard worden als de primaire financieringscriteria;

| 55. | vindt dat er effectief lering moet worden getrokken uit de ervaringen die in universitaire en industriële projecten m.b.t. innovatie zijn opgedaan, zodat de vereiste ruime vaardigheidsbasis van degenen die werkzaam zijn in de kennisindustrie, in heel Europa kan worden versterkt; |
| --- | --- |

55.

vindt dat er effectief lering moet worden getrokken uit de ervaringen die in universitaire en industriële projecten m.b.t. innovatie zijn opgedaan, zodat de vereiste ruime vaardigheidsbasis van degenen die werkzaam zijn in de kennisindustrie, in heel Europa kan worden versterkt;

Internationale aspecten van de Digitale Agenda

| 56. | stemt in met voorstel van de Commissie om de internationalisering van het beheer van het internet en de mondiale samenwerking voor het behoud van de stabiliteit van het internet te bevorderen op basis van overleg met de belanghebbende partijen, en staat achter de steun die de Commissie wil verlenen aan de voorzetting van het forum voor het beheer van het internet na 2010; |
| --- | --- |

56.

stemt in met voorstel van de Commissie om de internationalisering van het beheer van het internet en de mondiale samenwerking voor het behoud van de stabiliteit van het internet te bevorderen op basis van overleg met de belanghebbende partijen, en staat achter de steun die de Commissie wil verlenen aan de voorzetting van het forum voor het beheer van het internet na 2010;

Uitvoering en beheer

| 57. | is van mening dat het Comité van de Regio's als vertegenwoordiger van de lokale en regionale overheden en als orgaan dat goed op de hoogte is van de meest recente ontwikkelingen en goede praktijken op het gebied van digitalisering overal in Europa, een proactieve rol zou moeten spelen in de bestuurscyclus voor de Europese Digitale Agenda (bijv. in deskundigenteams en de jaarlijkse Digitale Vergadering). Voor de regionale en lokale actoren en de verenigingen waarin deze vertegenwoordigd zijn, zal hier een prominente en belangrijke rol moeten zijn weggelegd; |
| --- | --- |

57.

is van mening dat het Comité van de Regio's als vertegenwoordiger van de lokale en regionale overheden en als orgaan dat goed op de hoogte is van de meest recente ontwikkelingen en goede praktijken op het gebied van digitalisering overal in Europa, een proactieve rol zou moeten spelen in de bestuurscyclus voor de Europese Digitale Agenda (bijv. in deskundigenteams en de jaarlijkse Digitale Vergadering). Voor de regionale en lokale actoren en de verenigingen waarin deze vertegenwoordigd zijn, zal hier een prominente en belangrijke rol moeten zijn weggelegd;

| 58. | wijst erop dat de Digitale Agenda ook van beslissende invloed is voor het welslagen van de andere kerninitiatieven. Daarom is er veel meer coördinatie tussen de verschillende DG's en programma's nodig en zullen, ter verwezenlijking van de Digitale Agenda, financiële middelen met name via de verschillende reeds bestaande programma's ter beschikking moeten worden gesteld. |
| --- | --- |

58.

wijst erop dat de Digitale Agenda ook van beslissende invloed is voor het welslagen van de andere kerninitiatieven. Daarom is er veel meer coördinatie tussen de verschillende DG's en programma's nodig en zullen, ter verwezenlijking van de Digitale Agenda, financiële middelen met name via de verschillende reeds bestaande programma's ter beschikking moeten worden gesteld.

Brussel, 6 oktober 2010

De voorzitster van het Comité van de Regio's

Mercedes BRESSO

---

(1)  Conclusies van de Raad over de Digitale Agenda voor Europa (vergadering van de Raad Transport, Telecommunicatie en Energie op 31 mei 2010): http://www.consilium.europa.eu/uedocs/cms_data/docs/pressdata/en/trans/114710.pdf.

1

(2)  Resolutie van het Europees Parlement van 5 mei 2010 over een nieuwe digitale agenda voor Europa: 2015.eu

2

http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?pubRef=-//EP//TEXT+TA+P7-TA-2010-0133+0+DOC+XML+V0//NL.

(3)  OESO, The Economic Impact of ICT Measurement, Evidence and Implications.

3

(4)  CdR 156/2009 fin.

4

(5)  CdR 252/2005 fin.

5

(6)  COM(2009) 440 final.

6

(7)  CdR 10/2009 fin.

7

(8)  CdR 247/2009 fin.

8

(9)  CdR 5/2008 fin.

9

(10)  CdR 247/2009 fin.

10

---

| 18.1.2011 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 15/41 |
| --- | --- | --- | --- |

18.1.2011

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 15/41

---

Advies van het Comité van de Regio's over „De bestrijding van thuisloosheid”

2011/C 15/08

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

| — | is van mening dat thuisloosheid een extreme vorm van armoede en marginalisering is en daarom meer aandacht moet krijgen in de EU-strategie ter verbetering van de sociale zekerheid en de maatschappelijke integratie. Omvangrijke thuisloosheid is een verschijnsel, de EU onwaardig. Het Europees Jaar 2010 ter bestrijding van armoedebestrijding en sociale uitsluiting moet worden aangegrepen om bewustzijn omtrent dit hardnekkige probleem te ontwikkelen, dat erger dreigt te worden in de context van de economische crisis. Initiatieven om dit probleem aan te pakken moeten natuurlijk ontwikkeld worden zonder de lange termijn uit het oog te verliezen, en verder reiken dan het jaar 2010 en de huidige crisis; |
| --- | --- |

—

is van mening dat thuisloosheid een extreme vorm van armoede en marginalisering is en daarom meer aandacht moet krijgen in de EU-strategie ter verbetering van de sociale zekerheid en de maatschappelijke integratie. Omvangrijke thuisloosheid is een verschijnsel, de EU onwaardig. Het Europees Jaar 2010 ter bestrijding van armoedebestrijding en sociale uitsluiting moet worden aangegrepen om bewustzijn omtrent dit hardnekkige probleem te ontwikkelen, dat erger dreigt te worden in de context van de economische crisis. Initiatieven om dit probleem aan te pakken moeten natuurlijk ontwikkeld worden zonder de lange termijn uit het oog te verliezen, en verder reiken dan het jaar 2010 en de huidige crisis;

| — | wijst met nadruk op de rol van de lokale en regionale overheden, die in staat zijn de thuisloosheid met praktische maatregelen en een krachtdadig beleid te bestrijden. Zij zijn hier feitelijk bevoegd, hebben ruimschoots ervaring op dit terrein, beschikken over methoden en programma's die al vele malen hun diensten hebben bewezen en voeren een beleid dat zowel acute, op de korte termijn gerichte maatregelen als een op de lange termijn gericht beleid omvat. Dit betekent dat de verdeling van bevoegdheden over de verschillende overheden en niveaus duidelijker zal moeten worden vastgelegd. In dit verband zij ook nog opgemerkt dat de problematiek van de thuisloosheid zich kan toespitsen op bepaalde regio's binnen één land of op bepaalde landen. Daarom is er behoefte aan Europese en nationale mechanismen voor het verlenen van steun aan regio's waar thuisloosheid bijzonder veel voorkomt, wat zeker ook van belang is met het oog op de territoriale en sociale samenhang. |
| --- | --- |

—

wijst met nadruk op de rol van de lokale en regionale overheden, die in staat zijn de thuisloosheid met praktische maatregelen en een krachtdadig beleid te bestrijden. Zij zijn hier feitelijk bevoegd, hebben ruimschoots ervaring op dit terrein, beschikken over methoden en programma's die al vele malen hun diensten hebben bewezen en voeren een beleid dat zowel acute, op de korte termijn gerichte maatregelen als een op de lange termijn gericht beleid omvat. Dit betekent dat de verdeling van bevoegdheden over de verschillende overheden en niveaus duidelijker zal moeten worden vastgelegd. In dit verband zij ook nog opgemerkt dat de problematiek van de thuisloosheid zich kan toespitsen op bepaalde regio's binnen één land of op bepaalde landen. Daarom is er behoefte aan Europese en nationale mechanismen voor het verlenen van steun aan regio's waar thuisloosheid bijzonder veel voorkomt, wat zeker ook van belang is met het oog op de territoriale en sociale samenhang.

| Rapporteur | : | Tore Hult (SE/PSE), lid van het gemeentebestuur van Alingsås, Zweden |
| --- | --- | --- |

Rapporteur

:

Tore Hult (SE/PSE), lid van het gemeentebestuur van Alingsås, Zweden

I.   BELEIDSAANBEVELINGEN HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

Achtergrond – Uitgangspunten

| 1. | wijst erop dat er geen sprake kan zijn van economische, sociale en territoriale samenhang – een van de hoekstenen van de Europese Unie – zolang delen van de bevolking in de EU geen dak boven hun hoofd hebben en daardoor verstoken zijn van de mogelijkheid om zich persoonlijk en beroepsmatig te ontplooien. Het Comité benadrukt dat thuisloosheid met name ernstige gevolgen heeft voor kinderen en jongeren. |
| --- | --- |

1.

wijst erop dat er geen sprake kan zijn van economische, sociale en territoriale samenhang – een van de hoekstenen van de Europese Unie – zolang delen van de bevolking in de EU geen dak boven hun hoofd hebben en daardoor verstoken zijn van de mogelijkheid om zich persoonlijk en beroepsmatig te ontplooien. Het Comité benadrukt dat thuisloosheid met name ernstige gevolgen heeft voor kinderen en jongeren.

| 2. | Thuisloosheid is een extreme vorm van armoede en marginalisering en zal daarom meer aandacht moeten krijgen in de EU-strategie ter verbetering van de sociale zekerheid en de maatschappelijke integratie. Omvangrijke thuisloosheid is een verschijnsel, de EU onwaardig. Het Europees Jaar 2010 ter bestrijding van armoedebestrijding en sociale uitsluiting moet worden aangegrepen om bewustzijn omtrent dit hardnekkige probleem te ontwikkelen, dat erger dreigt te worden in de context van de economische crisis. Initiatieven om dit probleem aan te pakken moeten natuurlijk ontwikkeld worden zonder de lange termijn uit het oog te verliezen, en verder reiken dan het jaar 2010 en de huidige crisis. |
| --- | --- |

2.

Thuisloosheid is een extreme vorm van armoede en marginalisering en zal daarom meer aandacht moeten krijgen in de EU-strategie ter verbetering van de sociale zekerheid en de maatschappelijke integratie. Omvangrijke thuisloosheid is een verschijnsel, de EU onwaardig. Het Europees Jaar 2010 ter bestrijding van armoedebestrijding en sociale uitsluiting moet worden aangegrepen om bewustzijn omtrent dit hardnekkige probleem te ontwikkelen, dat erger dreigt te worden in de context van de economische crisis. Initiatieven om dit probleem aan te pakken moeten natuurlijk ontwikkeld worden zonder de lange termijn uit het oog te verliezen, en verder reiken dan het jaar 2010 en de huidige crisis.

| 3. | Uitgangspunt dient te zijn dat de lidstaten van de EU hier te maken hebben met een gemeenschappelijk probleem. Thuisloosheid komt voor in alle lidstaten van de EU en in alle lagen van de bevolking, onder mensen met de meest verschillende opleiding en culturele of economische achtergrond. We zullen dan ook de handen ineen moeten slaan om het verschijnsel te voorkomen en in omvang te beperken. |
| --- | --- |

3.

Uitgangspunt dient te zijn dat de lidstaten van de EU hier te maken hebben met een gemeenschappelijk probleem. Thuisloosheid komt voor in alle lidstaten van de EU en in alle lagen van de bevolking, onder mensen met de meest verschillende opleiding en culturele of economische achtergrond. We zullen dan ook de handen ineen moeten slaan om het verschijnsel te voorkomen en in omvang te beperken.

| 4. | Thuisloosheid zorgt voor grote persoonlijke tragedies en jaagt tegelijkertijd de hele maatschappij op kosten. Als het aantal thuislozen daalt, zullen er ook minder maatschappelijke kosten zijn, terwijl ook meer mensen actief in de samenleving zullen gaan participeren en zo zullen bijdragen tot de ontwikkeling van Europa. |
| --- | --- |

4.

Thuisloosheid zorgt voor grote persoonlijke tragedies en jaagt tegelijkertijd de hele maatschappij op kosten. Als het aantal thuislozen daalt, zullen er ook minder maatschappelijke kosten zijn, terwijl ook meer mensen actief in de samenleving zullen gaan participeren en zo zullen bijdragen tot de ontwikkeling van Europa.

| 5. | Het Comité benadrukt dat thuisloosheid haar oorzaak vindt in een samenspel van factoren en dat het verschijnsel dan ook niet mag worden gezien als voortkomende uit louter individuele omstandigheden. |
| --- | --- |

5.

Het Comité benadrukt dat thuisloosheid haar oorzaak vindt in een samenspel van factoren en dat het verschijnsel dan ook niet mag worden gezien als voortkomende uit louter individuele omstandigheden.

| 6. | Het Comité onderstreept dat thuisloosheid het gevolg is van een combinatie van oorzaken, zoals een gebrek aan woonruimte tegen een redelijke prijs, een laag inkomen, drank- en drugsmisbruik, een tekortschietende behandeling van verslavingsproblemen, psychische problemen en stoornissen, huiselijk geweld, werkloosheid, moeilijke relationele omstandigheden, armoede, invrijheidsstelling na het uitzitten van een gevangenisstraf en terugkeer in de maatschappij, alsmede veranderingen in het stelsel van sociale zekerheid en kortingen op uitkeringen. Een grote rol speelt de houding van huiseigenaren tegenover thuislozen en de mogelijkheden die zij hebben om thuislozen aan woonruimte te helpen. Om hier iets te bereiken zijn een gecoördineerde aanpak en een combinatie van verschillende maatregelen nodig. |
| --- | --- |

6.

Het Comité onderstreept dat thuisloosheid het gevolg is van een combinatie van oorzaken, zoals een gebrek aan woonruimte tegen een redelijke prijs, een laag inkomen, drank- en drugsmisbruik, een tekortschietende behandeling van verslavingsproblemen, psychische problemen en stoornissen, huiselijk geweld, werkloosheid, moeilijke relationele omstandigheden, armoede, invrijheidsstelling na het uitzitten van een gevangenisstraf en terugkeer in de maatschappij, alsmede veranderingen in het stelsel van sociale zekerheid en kortingen op uitkeringen. Een grote rol speelt de houding van huiseigenaren tegenover thuislozen en de mogelijkheden die zij hebben om thuislozen aan woonruimte te helpen. Om hier iets te bereiken zijn een gecoördineerde aanpak en een combinatie van verschillende maatregelen nodig.

| 7. | Het Comité is van oordeel dat er aanzienlijk meer inzicht moet komen in de achterliggende oorzaken van thuisloosheid en de mechanismen die er verantwoordelijk voor zijn dat er thuisloosheid blijft bestaan. Pas op basis van een dergelijk inzicht kunnen er effectieve maatregelen op verschillende beleidsterreinen worden genomen. |
| --- | --- |

7.

Het Comité is van oordeel dat er aanzienlijk meer inzicht moet komen in de achterliggende oorzaken van thuisloosheid en de mechanismen die er verantwoordelijk voor zijn dat er thuisloosheid blijft bestaan. Pas op basis van een dergelijk inzicht kunnen er effectieve maatregelen op verschillende beleidsterreinen worden genomen.

| 8. | Het Comité is zeer bezorgd om het probleem van de thuisloosheid en acht verschillende soorten maatregelen noodzakelijk. Belangrijk zijn niet alleen inspanningen op het gebied van preventie en bewustmaking, maar zeker ook maatregelen ter stimulering van woningbouw. |
| --- | --- |

8.

Het Comité is zeer bezorgd om het probleem van de thuisloosheid en acht verschillende soorten maatregelen noodzakelijk. Belangrijk zijn niet alleen inspanningen op het gebied van preventie en bewustmaking, maar zeker ook maatregelen ter stimulering van woningbouw.

| 9. | Het Comité wijst met nadruk op de rol van de lokale en regionale overheden, die in staat zijn de thuisloosheid met praktische maatregelen en een krachtdadig beleid te bestrijden. Zij zijn hier feitelijk bevoegd, hebben ruimschoots ervaring op dit terrein, beschikken over methoden en programma's die al vele malen hun diensten hebben bewezen en voeren een beleid dat zowel acute, op de korte termijn gerichte maatregelen als een op de lange termijn gericht beleid omvat. Dit betekent dat de verdeling van bevoegdheden over de verschillende overheden en niveaus duidelijker zal moeten worden vastgelegd. In dit verband zij ook nog opgemerkt dat de problematiek van de thuisloosheid zich kan toespitsen op bepaalde regio's binnen één land of op bepaalde landen. Daarom is er behoefte aan Europese en nationale mechanismen voor het verlenen van steun aan regio's waar thuisloosheid bijzonder veel voorkomt, wat zeker ook van belang is met het oog op de territoriale en sociale samenhang. |
| --- | --- |

9.

Het Comité wijst met nadruk op de rol van de lokale en regionale overheden, die in staat zijn de thuisloosheid met praktische maatregelen en een krachtdadig beleid te bestrijden. Zij zijn hier feitelijk bevoegd, hebben ruimschoots ervaring op dit terrein, beschikken over methoden en programma's die al vele malen hun diensten hebben bewezen en voeren een beleid dat zowel acute, op de korte termijn gerichte maatregelen als een op de lange termijn gericht beleid omvat. Dit betekent dat de verdeling van bevoegdheden over de verschillende overheden en niveaus duidelijker zal moeten worden vastgelegd. In dit verband zij ook nog opgemerkt dat de problematiek van de thuisloosheid zich kan toespitsen op bepaalde regio's binnen één land of op bepaalde landen. Daarom is er behoefte aan Europese en nationale mechanismen voor het verlenen van steun aan regio's waar thuisloosheid bijzonder veel voorkomt, wat zeker ook van belang is met het oog op de territoriale en sociale samenhang.

| 10. | Naar de mening van het Comité zal een overkoepelende thuisloosheidsstrategie moeten inhouden dat de Europese instellingen actiever bepaalde ontwikkelingen gaan stimuleren en gaan toezien op de uitvoering van het beleid. Dit laat onverlet dat het subsidiariteitsbeginsel zal moeten worden geëerbiedigd en de doorslaggevende rol van de lokale en regionale overheden moet worden erkend. |
| --- | --- |

10.

Naar de mening van het Comité zal een overkoepelende thuisloosheidsstrategie moeten inhouden dat de Europese instellingen actiever bepaalde ontwikkelingen gaan stimuleren en gaan toezien op de uitvoering van het beleid. Dit laat onverlet dat het subsidiariteitsbeginsel zal moeten worden geëerbiedigd en de doorslaggevende rol van de lokale en regionale overheden moet worden erkend.

| 11. | Het Comité stelt vast dat internationale verklaringen en nationale wetten in de richting wijzen van een steeds sterker wordende wil om de mensen te doordringen van het feit dat thuisloosheid een groot maatschappelijk probleem is. In meerdere landen is het recht op woonruimte grondwettelijk vastgelegd. |
| --- | --- |

11.

Het Comité stelt vast dat internationale verklaringen en nationale wetten in de richting wijzen van een steeds sterker wordende wil om de mensen te doordringen van het feit dat thuisloosheid een groot maatschappelijk probleem is. In meerdere landen is het recht op woonruimte grondwettelijk vastgelegd.

| 12. | Veel van de hier beschreven voorstellen en maatregelen vinden hun grondslag in ditzelfde gemeenschappelijke uitgangspunt en het reeds bestaande raamwerk, zodat de meest essentiële kwesties op het gebied van thuisloosheid kunnen worden aangepakt zonder dat daarvoor nieuwe wetgevende instrumenten hoeven te worden geschapen. |
| --- | --- |

12.

Veel van de hier beschreven voorstellen en maatregelen vinden hun grondslag in ditzelfde gemeenschappelijke uitgangspunt en het reeds bestaande raamwerk, zodat de meest essentiële kwesties op het gebied van thuisloosheid kunnen worden aangepakt zonder dat daarvoor nieuwe wetgevende instrumenten hoeven te worden geschapen.

| 13. | Er is in Europa geen eensluidende definitie van thuisloosheid en daarom stelt het Comité voor om zoveel mogelijk uit te gaan van de ETHOS-indeling (ETHOS=European Typology of Homelessness and Housing Exclusion). Aan de hand hiervan kunnen de situatie in de lidstaten en de resultaten van de verschillende initiatieven met elkaar worden vergeleken. Op grond van deze indeling gaat het bij een thuisloze om iemand die: |
| --- | --- |

13.

Er is in Europa geen eensluidende definitie van thuisloosheid en daarom stelt het Comité voor om zoveel mogelijk uit te gaan van de ETHOS-indeling (ETHOS=European Typology of Homelessness and Housing Exclusion). Aan de hand hiervan kunnen de situatie in de lidstaten en de resultaten van de verschillende initiatieven met elkaar worden vergeleken. Op grond van deze indeling gaat het bij een thuisloze om iemand die:

| — | geen dak boven zijn hoofd heeft (die geen enkele vorm van onderdak heeft en op straat slaapt); |
| --- | --- |

—

geen dak boven zijn hoofd heeft (die geen enkele vorm van onderdak heeft en op straat slaapt);

| — | geen vaste verblijfplaats heeft (aangewezen is op instanties voor tijdelijke daklozenopvang, een nachtasiel, andere gemeenschappelijke verblijfplaatsen voor bepaalde groepen, projecten voor ondersteund wonen e.d.); |
| --- | --- |

—

geen vaste verblijfplaats heeft (aangewezen is op instanties voor tijdelijke daklozenopvang, een nachtasiel, andere gemeenschappelijke verblijfplaatsen voor bepaalde groepen, projecten voor ondersteund wonen e.d.);

| — | in onzekere omstandigheden woont (in een woning zonder vast huurcontract of inwonend bij familie of vrienden bij gebrek aan een eigen woning); |
| --- | --- |

—

in onzekere omstandigheden woont (in een woning zonder vast huurcontract of inwonend bij familie of vrienden bij gebrek aan een eigen woning);

| — | in mensonwaardige omstandigheden woont (een schuurtje, een woning zonder sanitair, een onbewoonbaar verklaarde woning, een woonwagen of caravan die niet geschikt is voor permanente bewoning, een zeer krap bemeten onderkomen). |
| --- | --- |

—

in mensonwaardige omstandigheden woont (een schuurtje, een woning zonder sanitair, een onbewoonbaar verklaarde woning, een woonwagen of caravan die niet geschikt is voor permanente bewoning, een zeer krap bemeten onderkomen).

| 14. | Het Comité is van mening dat de bestrijding van thuisloosheid een prioritair onderdeel van het EU-beleid ter bevordering van maatschappelijke integratie dient te zijn, zeker gelet op het feit dat het Comité voor sociale bescherming thuisloosheid en uitsluiting van de woningmarkt als thema van het jaar 2009 heeft aangemerkt. Met name het Europees Jaar 2010 ter bestrijding van armoede vormt een uitstekende gelegenheid om het startsein geven tot een intensivering van de strijd tegen de ergste vorm van uitsluiting, nl. thuisloosheid. |
| --- | --- |

14.

Het Comité is van mening dat de bestrijding van thuisloosheid een prioritair onderdeel van het EU-beleid ter bevordering van maatschappelijke integratie dient te zijn, zeker gelet op het feit dat het Comité voor sociale bescherming thuisloosheid en uitsluiting van de woningmarkt als thema van het jaar 2009 heeft aangemerkt. Met name het Europees Jaar 2010 ter bestrijding van armoede vormt een uitstekende gelegenheid om het startsein geven tot een intensivering van de strijd tegen de ergste vorm van uitsluiting, nl. thuisloosheid.

| 15. | Woonruimte van goede kwaliteit en tegen een betaalbare prijs is een primair persoonlijk goed, iets waar elk mens recht op heeft. Daarom moeten de lidstaten alles in het werk stellen en maatregelen nemen om iedereen aan woonruimte te helpen die volgens het nationale recht voor zulke hulp in aanmerking komt. |
| --- | --- |

15.

Woonruimte van goede kwaliteit en tegen een betaalbare prijs is een primair persoonlijk goed, iets waar elk mens recht op heeft. Daarom moeten de lidstaten alles in het werk stellen en maatregelen nemen om iedereen aan woonruimte te helpen die volgens het nationale recht voor zulke hulp in aanmerking komt.

| 16. | Behalve de evidente sociale gevolgen voor individuele personen die worden getroffen door thuisloosheid, zal men ook moeten kijken naar de sociaaleconomische voordelen die het oplevert als iemand wel over woonruimte en werk beschikt. |
| --- | --- |

16.

Behalve de evidente sociale gevolgen voor individuele personen die worden getroffen door thuisloosheid, zal men ook moeten kijken naar de sociaaleconomische voordelen die het oplevert als iemand wel over woonruimte en werk beschikt.

| 17. | Het Comité wil de aandacht vestigen op de directe en indirecte kosten van thuisloosheid voor de lokale en regionale overheden. In de eerste plaats gaat het hier uiteraard om de directe kosten in de vorm van de speciale en algemene middelen die als rechtstreeks gevolg van het verschijnsel moeten worden aangesproken. Bovendien zijn er de gederfde belastinginkomsten uit betaalde arbeid. Kort gezegd komt het erop neer dat het verschijnsel thuisloosheid een rem zet op de economische ontwikkeling in tal van landen en op de duurzame samenleving die we op de lange termijn tot stand willen brengen en zoals die o.a. wordt beschreven in de Europa 2020-strategie. |
| --- | --- |

17.

Het Comité wil de aandacht vestigen op de directe en indirecte kosten van thuisloosheid voor de lokale en regionale overheden. In de eerste plaats gaat het hier uiteraard om de directe kosten in de vorm van de speciale en algemene middelen die als rechtstreeks gevolg van het verschijnsel moeten worden aangesproken. Bovendien zijn er de gederfde belastinginkomsten uit betaalde arbeid. Kort gezegd komt het erop neer dat het verschijnsel thuisloosheid een rem zet op de economische ontwikkeling in tal van landen en op de duurzame samenleving die we op de lange termijn tot stand willen brengen en zoals die o.a. wordt beschreven in de Europa 2020-strategie.

| 18. | Op grond van de beschikbare gegevens over de economische gevolgen dient te worden gepleit voor preventieve maatregelen, waarvan de kosten uiteindelijk een stuk lager zullen uitvallen dan de totale kosten van thuisloosheid. |
| --- | --- |

18.

Op grond van de beschikbare gegevens over de economische gevolgen dient te worden gepleit voor preventieve maatregelen, waarvan de kosten uiteindelijk een stuk lager zullen uitvallen dan de totale kosten van thuisloosheid.

Aanbevelingen van het Comité van de Regio's

| 19. | Het Comité is van mening dat de lidstaten de ernst van dit maatschappelijke probleem onder ogen dienen te zien en dat de inspanningen op dit gebied nog opgevoerd dienen te worden. Wil men progressie boeken bij de bestrijding van thuisloosheid, dan is het beslist noodzakelijk om de inspanningen van alle betrokken niveaus (het lokale, regionale, nationale en intergouvernementele) te coördineren. |
| --- | --- |

19.

Het Comité is van mening dat de lidstaten de ernst van dit maatschappelijke probleem onder ogen dienen te zien en dat de inspanningen op dit gebied nog opgevoerd dienen te worden. Wil men progressie boeken bij de bestrijding van thuisloosheid, dan is het beslist noodzakelijk om de inspanningen van alle betrokken niveaus (het lokale, regionale, nationale en intergouvernementele) te coördineren.

| 20. | De voornaamste moeilijkheid bij het bestrijden van thuisloosheid ligt in de verscheidenheid van de te nemen maatregelen en in de versnippering van bevoegdheden over verschillende overheidsinstanties. Voor een efficiënte bestrijding van de thuisloosheid is onder meer een duidelijk beleid nodig op het vlak van stadsontwikkeling, woningbouw, sociale zaken, tewerkstelling en gezondheid inclusief geestelijke gezondheid. Daarom dient contractuele en territoriale samenwerking tussen de verschillende overheden die verantwoordelijk zijn voor woningfinanciering, die bouwvergunningen afleveren en die voor sociale begeleiding zorgen, te worden aangemoedigd. |
| --- | --- |

20.

De voornaamste moeilijkheid bij het bestrijden van thuisloosheid ligt in de verscheidenheid van de te nemen maatregelen en in de versnippering van bevoegdheden over verschillende overheidsinstanties. Voor een efficiënte bestrijding van de thuisloosheid is onder meer een duidelijk beleid nodig op het vlak van stadsontwikkeling, woningbouw, sociale zaken, tewerkstelling en gezondheid inclusief geestelijke gezondheid. Daarom dient contractuele en territoriale samenwerking tussen de verschillende overheden die verantwoordelijk zijn voor woningfinanciering, die bouwvergunningen afleveren en die voor sociale begeleiding zorgen, te worden aangemoedigd.

| 21. | Om verbetering aan te brengen in de situatie zal naar de mening van het Comité het accent moeten liggen op drie verschillende aspecten: preventie, acute maatregelen en langetermijnbeleid. |
| --- | --- |

21.

Om verbetering aan te brengen in de situatie zal naar de mening van het Comité het accent moeten liggen op drie verschillende aspecten: preventie, acute maatregelen en langetermijnbeleid.

| 22. | Het Comité acht het huidige inzicht in de oorzaken van thuisloosheid onvoldoende om aan de hand daarvan een beleid te ontwikkelen dat volledig rekening houdt met de grote onderlinge verschillen tussen thuislozen en met de verscheidenheid aan situaties die tot een leven op straat kunnen leiden. Daarnaast leidt de manier waarop met thuislozen omgegaan wordt, vaak tot een indeling van individuen in artificiële categorieën die enkel zijn gebaseerd op de voorzieningen waarop ze al dan niet een beroep doen. De mogelijkheden die thuislozen hebben om actief te participeren in het maatschappelijke leven, worden aldus beperkt door een gebrek aan kennis. |
| --- | --- |

22.

Het Comité acht het huidige inzicht in de oorzaken van thuisloosheid onvoldoende om aan de hand daarvan een beleid te ontwikkelen dat volledig rekening houdt met de grote onderlinge verschillen tussen thuislozen en met de verscheidenheid aan situaties die tot een leven op straat kunnen leiden. Daarnaast leidt de manier waarop met thuislozen omgegaan wordt, vaak tot een indeling van individuen in artificiële categorieën die enkel zijn gebaseerd op de voorzieningen waarop ze al dan niet een beroep doen. De mogelijkheden die thuislozen hebben om actief te participeren in het maatschappelijke leven, worden aldus beperkt door een gebrek aan kennis.

| 23. | Het Comité is van mening dat deze aanpak nu achterwege gelaten dient te worden en dat moet worden gekozen voor een humane en persoonlijke benadering, die gebaseerd is op de achtergrond van elk individu en zo voor aangepaste oplossingen kan zorgen. Een dergelijke benadering veronderstelt dat maatregelen ter bestrijding van thuisloosheid zo dicht mogelijk bij de betrokkenen moeten worden uitgevoerd. Lokale en regionale overheden hebben hier dus een sleutelfunctie te vervullen. |
| --- | --- |

23.

Het Comité is van mening dat deze aanpak nu achterwege gelaten dient te worden en dat moet worden gekozen voor een humane en persoonlijke benadering, die gebaseerd is op de achtergrond van elk individu en zo voor aangepaste oplossingen kan zorgen. Een dergelijke benadering veronderstelt dat maatregelen ter bestrijding van thuisloosheid zo dicht mogelijk bij de betrokkenen moeten worden uitgevoerd. Lokale en regionale overheden hebben hier dus een sleutelfunctie te vervullen.

| 24. | Het Comité is van mening dat de statistische instrumenten dus verder ontwikkeld en geoptimaliseerd moeten worden. Op Europees niveau moet de harmonisatie van gegevens worden aangemoedigd door de werkzaamheden inzake de ETHOS-indeling voort te zetten en, meer in het algemeen, door vergelijkende benaderingen tussen de lidstaten te ondersteunen. Ook moet de hervorming van de huidige instrumenten worden gestimuleerd om tot een benadering te komen die rekening houdt met de individuele achtergrond van de betrokkenen. Hierbij moet in de eerste plaats rekening worden gehouden met de factoren die tot thuisloosheid leiden, die bepalend zijn voor de vicieuze cirkel waarin thuislozen verkeren, en die kunnen bijdragen tot een definitieve oplossing van hun problemen. |
| --- | --- |

24.

Het Comité is van mening dat de statistische instrumenten dus verder ontwikkeld en geoptimaliseerd moeten worden. Op Europees niveau moet de harmonisatie van gegevens worden aangemoedigd door de werkzaamheden inzake de ETHOS-indeling voort te zetten en, meer in het algemeen, door vergelijkende benaderingen tussen de lidstaten te ondersteunen. Ook moet de hervorming van de huidige instrumenten worden gestimuleerd om tot een benadering te komen die rekening houdt met de individuele achtergrond van de betrokkenen. Hierbij moet in de eerste plaats rekening worden gehouden met de factoren die tot thuisloosheid leiden, die bepalend zijn voor de vicieuze cirkel waarin thuislozen verkeren, en die kunnen bijdragen tot een definitieve oplossing van hun problemen.

| 25. | Het Comité doet een beroep op de lokale en regionale overheden om op brede schaal samen te werken en het beleid op verschillende terreinen interinstitutioneel te coördineren, zodat de algehele aanpak en de monitoring van thuisloosheid kunnen worden verbeterd. Er is behoefte aan een duurzame samenwerking tussen de verschillende lokale en regionale overheden en aan langetermijnstrategieën, zodat er voorgoed een einde kan worden gemaakt aan het probleem en aan de achterliggende oorzaken. Kortetermijnmaatregelen en eenmalige projecten volstaan hier niet. |
| --- | --- |

25.

Het Comité doet een beroep op de lokale en regionale overheden om op brede schaal samen te werken en het beleid op verschillende terreinen interinstitutioneel te coördineren, zodat de algehele aanpak en de monitoring van thuisloosheid kunnen worden verbeterd. Er is behoefte aan een duurzame samenwerking tussen de verschillende lokale en regionale overheden en aan langetermijnstrategieën, zodat er voorgoed een einde kan worden gemaakt aan het probleem en aan de achterliggende oorzaken. Kortetermijnmaatregelen en eenmalige projecten volstaan hier niet.

| 26. | In een groot aantal lidstaten ontbreekt het aan betrouwbare officiële gegevens over thuisloosheid, noch zijn er gegevens beschikbaar over goede praktijken bij de bestrijding van dit verschijnsel. Het Comité spoort de lidstaten aan om via samenwerking op Europees niveau mee te werken aan de totstandkoming van een overkoepelende, integrale thuisloosheidsstrategie en er vervolgens op toe te zien dat deze strategie ook op nationaal niveau een adequate vorm krijgt, zodat zij met succes ten uitvoering kan worden gebracht. |
| --- | --- |

26.

In een groot aantal lidstaten ontbreekt het aan betrouwbare officiële gegevens over thuisloosheid, noch zijn er gegevens beschikbaar over goede praktijken bij de bestrijding van dit verschijnsel. Het Comité spoort de lidstaten aan om via samenwerking op Europees niveau mee te werken aan de totstandkoming van een overkoepelende, integrale thuisloosheidsstrategie en er vervolgens op toe te zien dat deze strategie ook op nationaal niveau een adequate vorm krijgt, zodat zij met succes ten uitvoering kan worden gebracht.

| 27. | Eigen woonruimte is een primair persoonlijk goed en onmisbaar als iemand zijn weg wil vinden in de maatschappij en op de arbeidsmarkt. Het Comité dringt er dan ook bij de Commissie op aan om zich nader te buigen over het beginsel van het recht op menswaardige woonomstandigheden en na te denken over de wijze waarop dat concreet kan worden ingevuld. |
| --- | --- |

27.

Eigen woonruimte is een primair persoonlijk goed en onmisbaar als iemand zijn weg wil vinden in de maatschappij en op de arbeidsmarkt. Het Comité dringt er dan ook bij de Commissie op aan om zich nader te buigen over het beginsel van het recht op menswaardige woonomstandigheden en na te denken over de wijze waarop dat concreet kan worden ingevuld.

| 28. | Het Comité is van mening dat een krachtdadig optreden nodig is om de strijd aan te binden met thuisloosheid. Er zal hiertoe een gemeenschappelijk politiek standpunt moeten worden ontwikkeld dat de basis kan vormen voor toekomstige maatregelen. Als dit niet gebeurt, bestaat het gevaar dat het beleid te veel versnippert en coherentie mist. De activiteiten die op dit moment al in veel gemeenten en regio's worden ontplooid, dienen verder te worden ontwikkeld en te worden verspreid. Er is behoefte aan nationale en internationale modellen en methoden om thuisloosheid te voorkomen. Ook algemene maatregelen om het probleem onder de aandacht te brengen en de mensen meer bewust te maken van de ernst van de situatie, zijn van groot belang als men gezamenlijk tot een oplossing wil komen. |
| --- | --- |

28.

Het Comité is van mening dat een krachtdadig optreden nodig is om de strijd aan te binden met thuisloosheid. Er zal hiertoe een gemeenschappelijk politiek standpunt moeten worden ontwikkeld dat de basis kan vormen voor toekomstige maatregelen. Als dit niet gebeurt, bestaat het gevaar dat het beleid te veel versnippert en coherentie mist. De activiteiten die op dit moment al in veel gemeenten en regio's worden ontplooid, dienen verder te worden ontwikkeld en te worden verspreid. Er is behoefte aan nationale en internationale modellen en methoden om thuisloosheid te voorkomen. Ook algemene maatregelen om het probleem onder de aandacht te brengen en de mensen meer bewust te maken van de ernst van de situatie, zijn van groot belang als men gezamenlijk tot een oplossing wil komen.

| 29. | Het Comité vindt het noodzakelijk dat de in de samenleving heersende opvatting als zou enkel de thuisloze zelf schuld zijn aan zijn eigen situatie, wordt ontkracht. Er zal een meer genuanceerd beeld moeten worden geschetst van de oorzaken van thuisloosheid, terwijl de gevolgen hiervan voor de samenleving moeten worden onderzocht. Het is aan de Commissie om maatregelen te nemen die hiertoe bijdragen. |
| --- | --- |

29.

Het Comité vindt het noodzakelijk dat de in de samenleving heersende opvatting als zou enkel de thuisloze zelf schuld zijn aan zijn eigen situatie, wordt ontkracht. Er zal een meer genuanceerd beeld moeten worden geschetst van de oorzaken van thuisloosheid, terwijl de gevolgen hiervan voor de samenleving moeten worden onderzocht. Het is aan de Commissie om maatregelen te nemen die hiertoe bijdragen.

| 30. | Het Comité doet een beroep op de lokale en regionale overheden om het recht op huisvesting te beschouwen als een van de primaire persoonlijke goederen en een bijdrage te leveren aan onderzoek naar de oorzaken, gevolgen en kosten van thuisloosheid. Meer inzicht in het verschijnsel kan de basis vormen voor preventieve maatregelen en andere inspanningen, die dan later op hun effectiviteit kunnen worden beoordeeld. |
| --- | --- |

30.

Het Comité doet een beroep op de lokale en regionale overheden om het recht op huisvesting te beschouwen als een van de primaire persoonlijke goederen en een bijdrage te leveren aan onderzoek naar de oorzaken, gevolgen en kosten van thuisloosheid. Meer inzicht in het verschijnsel kan de basis vormen voor preventieve maatregelen en andere inspanningen, die dan later op hun effectiviteit kunnen worden beoordeeld.

| 31. | Volgens het Comité is de kennis die tot nu toe over thuisloosheid is verzameld, door de overheden slechts mondjesmaat verspreid. Bovendien wordt deze kennis gebrekkig benut. Er is behoefte aan een meer strategische aanpak, zodat de informatievoorziening op een adequaat niveau kan worden getild. |
| --- | --- |

31.

Volgens het Comité is de kennis die tot nu toe over thuisloosheid is verzameld, door de overheden slechts mondjesmaat verspreid. Bovendien wordt deze kennis gebrekkig benut. Er is behoefte aan een meer strategische aanpak, zodat de informatievoorziening op een adequaat niveau kan worden getild.

| 32. | De economische argumenten om thuisloosheid te bestrijden verdienen extra aandacht. De komende jaren zouden er een aantal nieuwe rapporten moeten worden opgesteld. De uitbreiding van onze kennis die dit oplevert, kan dan worden gebruikt als basis voor een voortzetting van het beleid. |
| --- | --- |

32.

De economische argumenten om thuisloosheid te bestrijden verdienen extra aandacht. De komende jaren zouden er een aantal nieuwe rapporten moeten worden opgesteld. De uitbreiding van onze kennis die dit oplevert, kan dan worden gebruikt als basis voor een voortzetting van het beleid.

| 33. | Het Comité stelt voor om op EU-niveau een duurzaam systeem voor de identificatie van goede praktijken op te zetten. Het is van het grootste belang dat de lokale en regionale overheden gegevens uitwisselen over geslaagde maatregelen op het gebied van bewustmaking, over preventieve maatregelen, over scholing van personeel en over gedifferentieerde steunverlening aan verschillende categorieën thuislozen. |
| --- | --- |

33.

Het Comité stelt voor om op EU-niveau een duurzaam systeem voor de identificatie van goede praktijken op te zetten. Het is van het grootste belang dat de lokale en regionale overheden gegevens uitwisselen over geslaagde maatregelen op het gebied van bewustmaking, over preventieve maatregelen, over scholing van personeel en over gedifferentieerde steunverlening aan verschillende categorieën thuislozen.

| 34. | Het Comité is zeer te spreken over de initiatieven en projecten die de lokale en regionale overheden lanceren ter bestrijding van thuisloosheid, maar stelt tegelijkertijd vast dat meer moet worden gedaan aan de uitwisseling van goede praktijken. Dat kan bijv. via een kwalitatief hoogstaand programma voor het uitwisselen van personeel dat in de verschillende lidstaten direct verantwoordelijk is voor de thuisloosheidsproblematiek. Voor een dergelijk uitwisselingsprogramma zouden voldoende financiële middelen moeten worden uitgetrokken en mogelijkheden moeten worden geschapen om uit te groeien tot een nieuw soort uitwisselingsstructuur binnen de EU. |
| --- | --- |

34.

Het Comité is zeer te spreken over de initiatieven en projecten die de lokale en regionale overheden lanceren ter bestrijding van thuisloosheid, maar stelt tegelijkertijd vast dat meer moet worden gedaan aan de uitwisseling van goede praktijken. Dat kan bijv. via een kwalitatief hoogstaand programma voor het uitwisselen van personeel dat in de verschillende lidstaten direct verantwoordelijk is voor de thuisloosheidsproblematiek. Voor een dergelijk uitwisselingsprogramma zouden voldoende financiële middelen moeten worden uitgetrokken en mogelijkheden moeten worden geschapen om uit te groeien tot een nieuw soort uitwisselingsstructuur binnen de EU.

| 35. | Het Comité benadrukt dat we me meer te weten moeten komen over de omvang en aard van het verschijnsel thuisloosheid in de EU. Het zou bijv. nuttig zijn om te beschikken over gegevens die zijn opgesplitst op basis van geslacht, leeftijd, nationaliteit, sociale omstandigheden en andere relevante indicatoren. Zonder dergelijke informatie zal het moeilijk worden om de economische en sociale strategieën uit te stippelen die nodig zijn om thuisloosheid aan te pakken. Het Comité pleit ervoor om bij het opstellen van statistieken uit te gaan van de definitie van thuisloosheid die door de Feantsa wordt gehanteerd. Het Comité gaat ervan uit dat de Commissie spoedig zal worden gevraagd hier werk van te maken. |
| --- | --- |

35.

Het Comité benadrukt dat we me meer te weten moeten komen over de omvang en aard van het verschijnsel thuisloosheid in de EU. Het zou bijv. nuttig zijn om te beschikken over gegevens die zijn opgesplitst op basis van geslacht, leeftijd, nationaliteit, sociale omstandigheden en andere relevante indicatoren. Zonder dergelijke informatie zal het moeilijk worden om de economische en sociale strategieën uit te stippelen die nodig zijn om thuisloosheid aan te pakken. Het Comité pleit ervoor om bij het opstellen van statistieken uit te gaan van de definitie van thuisloosheid die door de Feantsa wordt gehanteerd. Het Comité gaat ervan uit dat de Commissie spoedig zal worden gevraagd hier werk van te maken.

| 36. | Het Comité is van mening dat thuisloosheid een primair persoonlijk goed in het gedrang brengt en in strijd is met de grondrechten van de mens, de menselijke waardigheid en het recht van het individu om zelf vorm te geven aan zijn leven. Thuisloosheid is in de eerste plaats hoogst schadelijk voor kinderen, die vaak niet de mogelijkheid hebben om iets te veranderen aan hun situatie. De Commissie zou er dan ook goed aan doen om na te gaan welke mogelijkheden de lidstaten hebben om op hun eigen grondgebied bepaalde regelingen in te voeren die ertoe leiden dat thuisloosheid onder kinderen niet meer voorkomt. Ook moet worden nagedacht over de vraag of personen met een handicap niet ook onder deze regelingen moeten vallen. |
| --- | --- |

36.

Het Comité is van mening dat thuisloosheid een primair persoonlijk goed in het gedrang brengt en in strijd is met de grondrechten van de mens, de menselijke waardigheid en het recht van het individu om zelf vorm te geven aan zijn leven. Thuisloosheid is in de eerste plaats hoogst schadelijk voor kinderen, die vaak niet de mogelijkheid hebben om iets te veranderen aan hun situatie. De Commissie zou er dan ook goed aan doen om na te gaan welke mogelijkheden de lidstaten hebben om op hun eigen grondgebied bepaalde regelingen in te voeren die ertoe leiden dat thuisloosheid onder kinderen niet meer voorkomt. Ook moet worden nagedacht over de vraag of personen met een handicap niet ook onder deze regelingen moeten vallen.

| 37. | Er kan niet genoeg op worden gewezen dat het ontbreken van woonruimte een probleem is dat speciale aandacht verdient. Het succesvolle proefproject Housing First verdient navolging, met dien verstande dat het aanbieden van een woning dient samen te gaan met de ondersteuning van de thuisloze. Die ondersteuning is nodig voor het aanpakken van andere problemen die samen gaan met de situatie van de thuisloze. |
| --- | --- |

37.

Er kan niet genoeg op worden gewezen dat het ontbreken van woonruimte een probleem is dat speciale aandacht verdient. Het succesvolle proefproject Housing First verdient navolging, met dien verstande dat het aanbieden van een woning dient samen te gaan met de ondersteuning van de thuisloze. Die ondersteuning is nodig voor het aanpakken van andere problemen die samen gaan met de situatie van de thuisloze.

| 38. | Er zullen bijzondere inspanningen, o.a. op het gebied van voorlichting, moeten worden gedaan om huiseigenaren te bereiken. Uitgangspunt bij de bestrijding van thuisloosheid dient de algemene opvatting te zijn dat alle mensen gelijkwaardig zijn en dat elk individu geneigd is zijn of haar situatie te verbeteren en bereid is bij te dragen tot de ontwikkeling van de samenleving. Huiseigenaren kunnen vooral een belangrijke rol spelen bij het voorkomen van een tekort aan huisvestingsmogelijkheden. Er zullen speciale stimulansen moeten worden ontwikkeld om meer huisvestingsmogelijkheden voor thuislozen te creëren. |
| --- | --- |

38.

Er zullen bijzondere inspanningen, o.a. op het gebied van voorlichting, moeten worden gedaan om huiseigenaren te bereiken. Uitgangspunt bij de bestrijding van thuisloosheid dient de algemene opvatting te zijn dat alle mensen gelijkwaardig zijn en dat elk individu geneigd is zijn of haar situatie te verbeteren en bereid is bij te dragen tot de ontwikkeling van de samenleving. Huiseigenaren kunnen vooral een belangrijke rol spelen bij het voorkomen van een tekort aan huisvestingsmogelijkheden. Er zullen speciale stimulansen moeten worden ontwikkeld om meer huisvestingsmogelijkheden voor thuislozen te creëren.

| 39. | Het Comité benadrukt hoe belangrijk het is dat meer aandacht wordt besteed aan de opleiding en het verbeteren van de vaardigheden van personen die werkzaam zijn op het gebied van thuisloosheid. In landen waar het personeel in het onderwijs, bij justitie, in de medische sector, in de geestelijke gezondheidszorg, bij de sociale dienst en bij de politie een speciale scholing heeft gekregen, zijn goede resultaten geboekt bij een vroegtijdige aanpak van thuisloosheid. In de volgende structuurfondsperiode zullen hiervoor meer middelen moeten uitgetrokken. |
| --- | --- |

39.

Het Comité benadrukt hoe belangrijk het is dat meer aandacht wordt besteed aan de opleiding en het verbeteren van de vaardigheden van personen die werkzaam zijn op het gebied van thuisloosheid. In landen waar het personeel in het onderwijs, bij justitie, in de medische sector, in de geestelijke gezondheidszorg, bij de sociale dienst en bij de politie een speciale scholing heeft gekregen, zijn goede resultaten geboekt bij een vroegtijdige aanpak van thuisloosheid. In de volgende structuurfondsperiode zullen hiervoor meer middelen moeten uitgetrokken.

| 40. | Het Comité wijst op het belangrijke preventieve werk dat de lokale en regionale overheden verrichten, maar daarnaast zou er ook naar oplossingen voor acute problemen moeten worden gezocht. Er zal moeten worden gezorgd voor tijdelijke woonruimte. Het is echter niet acceptabel als thuislozen afhankelijk blijven van opvang. Enkele landen zijn overgeschakeld op een strategie waarbij het de bedoeling is dat alle opvangcentra voor thuislozen worden gesloten. Daarvoor in de plaats krijgen thuislozen onmiddellijk speciale, op hun behoeften toegesneden woonruimte aangeboden. De preventie van uithuiszetting is hier van essentieel belang. |
| --- | --- |

40.

Het Comité wijst op het belangrijke preventieve werk dat de lokale en regionale overheden verrichten, maar daarnaast zou er ook naar oplossingen voor acute problemen moeten worden gezocht. Er zal moeten worden gezorgd voor tijdelijke woonruimte. Het is echter niet acceptabel als thuislozen afhankelijk blijven van opvang. Enkele landen zijn overgeschakeld op een strategie waarbij het de bedoeling is dat alle opvangcentra voor thuislozen worden gesloten. Daarvoor in de plaats krijgen thuislozen onmiddellijk speciale, op hun behoeften toegesneden woonruimte aangeboden. De preventie van uithuiszetting is hier van essentieel belang.

| 41. | De lokale en regionale overheden moeten meer doen om vrijwilligersactiviteiten in de samenleving te ondersteunen. Thuisloosheid is een structureel en politiek probleem dat niet kan worden opgelost zonder de betrokkenheid van alle overheden, maar tegelijkertijd speelt ook het vrijwilligerswerk hier een belangrijke rol. Er moet over worden nagedacht hoe de EU ertoe kan bijdragen dat vrijwilligers en hun organisaties een nog prominentere rol kunnen gaan spelen. Het Europees Jaar van het Vrijwilligerswerk 2011 moet worden aangegrepen om meer bewustzijn te kweken en nieuwe vormen van samenwerking met vrijwilligersorganisaties op dit gebied te ontwikkelen. |
| --- | --- |

41.

De lokale en regionale overheden moeten meer doen om vrijwilligersactiviteiten in de samenleving te ondersteunen. Thuisloosheid is een structureel en politiek probleem dat niet kan worden opgelost zonder de betrokkenheid van alle overheden, maar tegelijkertijd speelt ook het vrijwilligerswerk hier een belangrijke rol. Er moet over worden nagedacht hoe de EU ertoe kan bijdragen dat vrijwilligers en hun organisaties een nog prominentere rol kunnen gaan spelen. Het Europees Jaar van het Vrijwilligerswerk 2011 moet worden aangegrepen om meer bewustzijn te kweken en nieuwe vormen van samenwerking met vrijwilligersorganisaties op dit gebied te ontwikkelen.

| 42. | Het Comité stelt voor om op EU-niveau speciale economische programma's te ontwikkelen die gericht zijn op versterking van het nationale en lokale/regionale beleid ter bestrijding van thuisloosheid en op de ontwikkeling van kwaliteitscriteria. Uitwisseling van ervaringen moet worden gestimuleerd om ervoor te zorgen dat de middelen die hiervoor worden uitgetrokken, meer effect sorteren en beter worden aangewend. Het Comité beveelt daarom aan om bij de vaststelling van de nieuwe Europese fondsen o.a. meer rekening te houden met dit aspect. |
| --- | --- |

42.

Het Comité stelt voor om op EU-niveau speciale economische programma's te ontwikkelen die gericht zijn op versterking van het nationale en lokale/regionale beleid ter bestrijding van thuisloosheid en op de ontwikkeling van kwaliteitscriteria. Uitwisseling van ervaringen moet worden gestimuleerd om ervoor te zorgen dat de middelen die hiervoor worden uitgetrokken, meer effect sorteren en beter worden aangewend. Het Comité beveelt daarom aan om bij de vaststelling van de nieuwe Europese fondsen o.a. meer rekening te houden met dit aspect.

| 43. | Het Comité zou graag willen dat er op lokaal en regionaal niveau mogelijkheden worden geschapen voor het ontwikkelen van programma's ter integratie van thuislozen in het maatschappelijke en beroepsleven waarbij werkgevers worden gestimuleerd om deze personen in dienst te nemen. Op dezelfde wijze kan het lokale en regionale niveau de integratie bevorderen door te investeren in opleidingen die thuislozen kunnen helpen een maatschappelijk houvast te vinden. Aan de goede praktijken die er op dit gebied reeds zijn, dient meer bekendheid te worden gegeven. |
| --- | --- |

43.

Het Comité zou graag willen dat er op lokaal en regionaal niveau mogelijkheden worden geschapen voor het ontwikkelen van programma's ter integratie van thuislozen in het maatschappelijke en beroepsleven waarbij werkgevers worden gestimuleerd om deze personen in dienst te nemen. Op dezelfde wijze kan het lokale en regionale niveau de integratie bevorderen door te investeren in opleidingen die thuislozen kunnen helpen een maatschappelijk houvast te vinden. Aan de goede praktijken die er op dit gebied reeds zijn, dient meer bekendheid te worden gegeven.

| 44. | Hiertoe is het nodig dat de informatievoorziening over thuisloosheid op een meer gestructureerde wijze wordt aangepakt. |
| --- | --- |

44.

Hiertoe is het nodig dat de informatievoorziening over thuisloosheid op een meer gestructureerde wijze wordt aangepakt.

| 45. | Het Comité stelt voor een Europees centrum voor thuisloosheid op te richten. Dit centrum zou moeten dienen als het coördinatieorgaan dat op dit moment nog niet bestaat. De primaire taak ervan zou van coördinerende aard moeten zijn, maar daarnaast zou het ook de kennis over dit onderwerp dienen te verbreden en gemeenschappelijke strategieën moeten uitstippelen. Wij zouden er bij de Europese Commissie op willen aandringen te onderzoeken welke mogelijkheden er zijn voor de oprichting van een dergelijk orgaan. Dit centrum zou ook moeten worden belast met de opgave om de situatie van thuislozen in de verschillende lidstaten te inventariseren. Verder zou het hervormingsmaatregelen in de lidstaten moeten coördineren en ondersteunen, o.a. door het uitwisselen van beste praktijken. Maatregelen op EU-niveau kunnen zeker een reële meerwaarde opleveren als gebruikt wordt gemaakt van de open coördinatiemethode voor sociale bescherming en maatschappelijke integratie. |
| --- | --- |

45.

Het Comité stelt voor een Europees centrum voor thuisloosheid op te richten. Dit centrum zou moeten dienen als het coördinatieorgaan dat op dit moment nog niet bestaat. De primaire taak ervan zou van coördinerende aard moeten zijn, maar daarnaast zou het ook de kennis over dit onderwerp dienen te verbreden en gemeenschappelijke strategieën moeten uitstippelen. Wij zouden er bij de Europese Commissie op willen aandringen te onderzoeken welke mogelijkheden er zijn voor de oprichting van een dergelijk orgaan. Dit centrum zou ook moeten worden belast met de opgave om de situatie van thuislozen in de verschillende lidstaten te inventariseren. Verder zou het hervormingsmaatregelen in de lidstaten moeten coördineren en ondersteunen, o.a. door het uitwisselen van beste praktijken. Maatregelen op EU-niveau kunnen zeker een reële meerwaarde opleveren als gebruikt wordt gemaakt van de open coördinatiemethode voor sociale bescherming en maatschappelijke integratie.

| 46. | Gezien het gestaag toenemende aantal vrouwelijke thuislozen moet aandacht worden besteed aan de bijzondere en kwetsbare situatie waarin thuisloze vrouwen zich bevinden, aan de sociaaleconomische en arbeidsaspecten hiervan en aan de problemen die in dit verband nog steeds bestaan voor wat betreft de toegang tot diensten. Dit alles vergt een specifieke aanpak door de lidstaten. |
| --- | --- |

46.

Gezien het gestaag toenemende aantal vrouwelijke thuislozen moet aandacht worden besteed aan de bijzondere en kwetsbare situatie waarin thuisloze vrouwen zich bevinden, aan de sociaaleconomische en arbeidsaspecten hiervan en aan de problemen die in dit verband nog steeds bestaan voor wat betreft de toegang tot diensten. Dit alles vergt een specifieke aanpak door de lidstaten.

Brussel, 6 oktober 2010

De voorzitster van het Comité van de Regio's

Mercedes BRESSO

---

| 18.1.2011 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 15/46 |
| --- | --- | --- | --- |

18.1.2011

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 15/46

---

Advies van het Comité van de Regio's over „De tenuitvoerlegging van het Europese nabuurschapsbeleid en in het bijzonder het nieuwe oostelijke partnerschapsinitiatief: modernisering, hervormingen en bestuurscapaciteit van de lokale en regionale overheden in de Republiek Moldavië”

2011/C 15/09

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

| — | juicht het toe dat er een ambitieus hervormingsprogramma in gang is gezet om de democratie, de markteconomie en de beginselen van de rechtstaat te consolideren en dat een begin is gemaakt met de onderhandelingen over het associatieverdrag en de gesprekken over versoepeling van de visumplicht; |
| --- | --- |

—

juicht het toe dat er een ambitieus hervormingsprogramma in gang is gezet om de democratie, de markteconomie en de beginselen van de rechtstaat te consolideren en dat een begin is gemaakt met de onderhandelingen over het associatieverdrag en de gesprekken over versoepeling van de visumplicht;

| — | zou het een goede zaak vinden als het Comité ook bij de twee andere platforms (en met name platform 2 – economische integratie en convergentie met het sectorale beleid van de EU) wordt betrokken, omdat die activiteiten behelzen die de lokale en regionale overheden direct aangaan; |
| --- | --- |

—

zou het een goede zaak vinden als het Comité ook bij de twee andere platforms (en met name platform 2 – economische integratie en convergentie met het sectorale beleid van de EU) wordt betrokken, omdat die activiteiten behelzen die de lokale en regionale overheden direct aangaan;

| — | acht het raadzaam om de lokale en regionale overheden als adviserende organen te betrekken bij de onderhandelingen over het nieuwe associatieverdrag, de lancering van pilotprogramma's voor regionale ontwikkeling, en het toezicht op en de evaluatie van de tenuitvoerlegging van het regionale ontwikkelingsbeleid. Het CvdR zou daarom ook een constructieve bijdrage willen leveren aan de onderhandelingen over en de afronding van een memorandum van overeenstemming tussen DG Regio en het ministerie van Bouw en Regionale Ontwikkeling; |
| --- | --- |

—

acht het raadzaam om de lokale en regionale overheden als adviserende organen te betrekken bij de onderhandelingen over het nieuwe associatieverdrag, de lancering van pilotprogramma's voor regionale ontwikkeling, en het toezicht op en de evaluatie van de tenuitvoerlegging van het regionale ontwikkelingsbeleid. Het CvdR zou daarom ook een constructieve bijdrage willen leveren aan de onderhandelingen over en de afronding van een memorandum van overeenstemming tussen DG Regio en het ministerie van Bouw en Regionale Ontwikkeling;

| — | wijst erop dat het voor het toekomstige beheer van de Europese financiële middelen en voor de intensivering van de regionale en grensoverschrijdende samenwerking cruciaal is dat de lokale en regionale overheden op financieel vlak meer autonomie krijgen; |
| --- | --- |

—

wijst erop dat het voor het toekomstige beheer van de Europese financiële middelen en voor de intensivering van de regionale en grensoverschrijdende samenwerking cruciaal is dat de lokale en regionale overheden op financieel vlak meer autonomie krijgen;

| — | vindt het belangrijk dat er een voortdurende uitwisseling van ervaringen plaatsvindt door middel van twinning tussen instellingen en gemeenschappen, scholing, studiereizen en deelname (als lid of waarnemer) van Moldavische lokale en regionale overheden aan bijeenkomsten van vertegenwoordigers van territoriale gemeenschappen uit de EU. |
| --- | --- |

—

vindt het belangrijk dat er een voortdurende uitwisseling van ervaringen plaatsvindt door middel van twinning tussen instellingen en gemeenschappen, scholing, studiereizen en deelname (als lid of waarnemer) van Moldavische lokale en regionale overheden aan bijeenkomsten van vertegenwoordigers van territoriale gemeenschappen uit de EU.

| Rapporteur | : | Alin Adrian Nica (RO/ALDE), burgemeester van Dudeștii Noi |
| --- | --- | --- |

Rapporteur

:

Alin Adrian Nica (RO/ALDE), burgemeester van Dudeștii Noi

I.   BELEIDSAANBEVELINGEN

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

| 1. | constateert dat in de republiek Moldavië na de vervroegde parlementsverkiezingen van juli 2009 en de daarop volgende regeringswisseling een ambitieus hervormingsprogramma in gang is gezet om de democratie, de markteconomie en de beginselen van de rechtstaat te consolideren en daarmee geleidelijk aan toenadering te zoeken tot de EU. De veranderde politieke situatie en de visie van de Moldavische regering op het hervormingsproces en de daarmee beoogde aanpassing aan de Europese normen bieden nieuwe aanknopingspunten voor samenwerking tussen lokale en regionale overheden in de EU en Moldavië. |
| --- | --- |

1.

constateert dat in de republiek Moldavië na de vervroegde parlementsverkiezingen van juli 2009 en de daarop volgende regeringswisseling een ambitieus hervormingsprogramma in gang is gezet om de democratie, de markteconomie en de beginselen van de rechtstaat te consolideren en daarmee geleidelijk aan toenadering te zoeken tot de EU. De veranderde politieke situatie en de visie van de Moldavische regering op het hervormingsproces en de daarmee beoogde aanpassing aan de Europese normen bieden nieuwe aanknopingspunten voor samenwerking tussen lokale en regionale overheden in de EU en Moldavië.

| 2. | Het Comité juicht het toe dat in januari 2010 een begin is gemaakt met de onderhandelingen over het associatieverdrag, waarin het belang van samenwerking tussen de EU en Moldavië zal worden benadrukt, en dat beide partijen dichter tot elkaar zal brengen. Dit nieuwe verdrag zal ambitieus zijn en verder gaan dan de traditionele samenwerking tussen de EU en Moldavië. Ook zal het een impuls geven aan de politieke dialoog, de economische ontwikkeling en de verbetering van welvaart en welzijn in Moldavië. Het zal voorzien in een diepgaande en uitgebreide vrijhandelszone, hetgeen uiteindelijk zal resulteren in de economische integratie van Moldavië in de interne markt van de EU, doordat handel en investeringen zullen toenemen en daarmee de samenwerking tussen de economische actoren op lokaal en regionaal niveau zal worden verbeterd. |
| --- | --- |

2.

Het Comité juicht het toe dat in januari 2010 een begin is gemaakt met de onderhandelingen over het associatieverdrag, waarin het belang van samenwerking tussen de EU en Moldavië zal worden benadrukt, en dat beide partijen dichter tot elkaar zal brengen. Dit nieuwe verdrag zal ambitieus zijn en verder gaan dan de traditionele samenwerking tussen de EU en Moldavië. Ook zal het een impuls geven aan de politieke dialoog, de economische ontwikkeling en de verbetering van welvaart en welzijn in Moldavië. Het zal voorzien in een diepgaande en uitgebreide vrijhandelszone, hetgeen uiteindelijk zal resulteren in de economische integratie van Moldavië in de interne markt van de EU, doordat handel en investeringen zullen toenemen en daarmee de samenwerking tussen de economische actoren op lokaal en regionaal niveau zal worden verbeterd.

| 3. | Het is goed dat er gesprekken zijn begonnen over versoepeling van de visumplicht, hetgeen er toe moet leiden dat Moldavische burgers zonder visum kunnen afreizen naar het Schengen-gebied. In dat verband is het buitengewoon zinvol dat Roemenië en Moldavië een verdrag hebben getekend over het kleine grensverkeer tussen beide landen. Dankzij dit verdrag, dat in maart 2010 in werking is getreden, mogen Moldavische burgers die binnen een strook van 50 km van de Moldavisch-Roemeense grens wonen, in Roemenië binnen dezelfde afstand vrij reizen. Het is positief dat dit het intermenselijk contact, maar ook de betrekkingen tussen lokale overheden langs de EU-buitengrens met Moldavië zal helpen versterken. Bovendien is het een belangrijke stap vooruit in de strijd tegen de administratieve belemmeringen voor de ontwikkeling van grensoverschrijdende partnerschappen. |
| --- | --- |

3.

Het is goed dat er gesprekken zijn begonnen over versoepeling van de visumplicht, hetgeen er toe moet leiden dat Moldavische burgers zonder visum kunnen afreizen naar het Schengen-gebied. In dat verband is het buitengewoon zinvol dat Roemenië en Moldavië een verdrag hebben getekend over het kleine grensverkeer tussen beide landen. Dankzij dit verdrag, dat in maart 2010 in werking is getreden, mogen Moldavische burgers die binnen een strook van 50 km van de Moldavisch-Roemeense grens wonen, in Roemenië binnen dezelfde afstand vrij reizen. Het is positief dat dit het intermenselijk contact, maar ook de betrekkingen tussen lokale overheden langs de EU-buitengrens met Moldavië zal helpen versterken. Bovendien is het een belangrijke stap vooruit in de strijd tegen de administratieve belemmeringen voor de ontwikkeling van grensoverschrijdende partnerschappen.

| 4. | Het Comité is ingenomen met het programma „Rethink Moldova”, dat op 24 maart jl. in Brussel werd gelanceerd en een strategische visie vormt op de hervorming van de cruciale beleidsterreinen in Moldavië. In het programma zijn de prioriteiten vastgelegd voor de ontwikkeling op middellange termijn (2011-2013) op basis van de volgende drie pijlers: verantwoord bestuur, herstel en economische ontwikkeling, en investeringen in menselijk kapitaal. |
| --- | --- |

4.

Het Comité is ingenomen met het programma „Rethink Moldova”, dat op 24 maart jl. in Brussel werd gelanceerd en een strategische visie vormt op de hervorming van de cruciale beleidsterreinen in Moldavië. In het programma zijn de prioriteiten vastgelegd voor de ontwikkeling op middellange termijn (2011-2013) op basis van de volgende drie pijlers: verantwoord bestuur, herstel en economische ontwikkeling, en investeringen in menselijk kapitaal.

| 5. | De Europese Commissie heeft het Comité gevraagd om deel te nemen aan de activiteiten in het kader van platform 1 (democratie, goed bestuur en stabiliteit) en 4 (intermenselijk contact). Toch zou de Commissie er goed aan doen om het Comité eveneens te raadplegen over de andere twee platforms, omdat die activiteiten behelzen die de lokale en regionale overheden direct aangaan. Een voorbeeld is de samenwerking met Moldavië op het gebied van regionaal beleid op basis van goede praktijkvoorbeelden uit het EU-cohesiebeleid (platform 2 – economische integratie en convergentie met het sectorale beleid van de EU). |
| --- | --- |

5.

De Europese Commissie heeft het Comité gevraagd om deel te nemen aan de activiteiten in het kader van platform 1 (democratie, goed bestuur en stabiliteit) en 4 (intermenselijk contact). Toch zou de Commissie er goed aan doen om het Comité eveneens te raadplegen over de andere twee platforms, omdat die activiteiten behelzen die de lokale en regionale overheden direct aangaan. Een voorbeeld is de samenwerking met Moldavië op het gebied van regionaal beleid op basis van goede praktijkvoorbeelden uit het EU-cohesiebeleid (platform 2 – economische integratie en convergentie met het sectorale beleid van de EU).

| 6. | Het Comité hoopt dat dit initiatiefadvies zal bijdragen tot de bevordering van de lokale en regionale democratie in Moldavië en een nieuwe impuls zal geven aan de concrete inspanningen in het kader van de initiatieven van het Europees nabuurschapsbeleid en meer in het bijzonder het Oostelijk partnerschap. Dit advies richt zich op de oplossingen voor de gemeenschappelijke problemen die door middel van nauwere regionale en grensoverschrijdende samenwerking tussen de lokale en regionale overheden uit de EU en Moldavië zouden kunnen worden gevonden. |
| --- | --- |

6.

Het Comité hoopt dat dit initiatiefadvies zal bijdragen tot de bevordering van de lokale en regionale democratie in Moldavië en een nieuwe impuls zal geven aan de concrete inspanningen in het kader van de initiatieven van het Europees nabuurschapsbeleid en meer in het bijzonder het Oostelijk partnerschap. Dit advies richt zich op de oplossingen voor de gemeenschappelijke problemen die door middel van nauwere regionale en grensoverschrijdende samenwerking tussen de lokale en regionale overheden uit de EU en Moldavië zouden kunnen worden gevonden.

| 7. | Wat de betrekkingen met de EU betreft, hebben de lokale en regionale overheden in Moldavië, dankzij de directe nabijheid van de Unie, de grootte van het nationale grondgebied en de bereidheid van de centrale regering tot territoriale samenwerking in Europa, een concurrentievoordeel ten opzichte van hun evenknieën in de andere bij het Oostelijk partnerschap aangesloten landen. Vanwege de beperkte oppervlakte van het grondgebied komt heel Moldavië, dus ook de lokale en regionale overheden, sinds de tenuitvoerlegging van de diverse instrumenten van het Europees nabuurschapsbeleid (bijv. het grensoverschrijdend samenwerkingsprogramma Moldavië–Roemenië–Oekraïne 2007-2013) traditiegetrouw in aanmerking voor de verwezenlijking van steunprojecten in het kader van grensoverschrijdende partnerschappen. Het ligt voor de hand dat deze traditie wordt voortgezet bij de initiatieven in het kader van het Oostelijk partnerschap, dat moet zorgen voor territoriale cohesie langs de buitengrenzen van de EU. |
| --- | --- |

7.

Wat de betrekkingen met de EU betreft, hebben de lokale en regionale overheden in Moldavië, dankzij de directe nabijheid van de Unie, de grootte van het nationale grondgebied en de bereidheid van de centrale regering tot territoriale samenwerking in Europa, een concurrentievoordeel ten opzichte van hun evenknieën in de andere bij het Oostelijk partnerschap aangesloten landen. Vanwege de beperkte oppervlakte van het grondgebied komt heel Moldavië, dus ook de lokale en regionale overheden, sinds de tenuitvoerlegging van de diverse instrumenten van het Europees nabuurschapsbeleid (bijv. het grensoverschrijdend samenwerkingsprogramma Moldavië–Roemenië–Oekraïne 2007-2013) traditiegetrouw in aanmerking voor de verwezenlijking van steunprojecten in het kader van grensoverschrijdende partnerschappen. Het ligt voor de hand dat deze traditie wordt voortgezet bij de initiatieven in het kader van het Oostelijk partnerschap, dat moet zorgen voor territoriale cohesie langs de buitengrenzen van de EU.

| 8. | Het Comité stelt tot zijn genoegen vast dat decentralisatie en lokaal zelfbestuur tot de vijf strategische prioriteiten behoren die de Moldavische regering in haar programma voor 2009-2013 – „Europese integratie: vrijheid, democratie en welvaart” – heeft vastgesteld. Het is te hopen dat decentralisatie een vaste plaats krijgt in de hervormingsagenda van Moldavië. |
| --- | --- |

8.

Het Comité stelt tot zijn genoegen vast dat decentralisatie en lokaal zelfbestuur tot de vijf strategische prioriteiten behoren die de Moldavische regering in haar programma voor 2009-2013 – „Europese integratie: vrijheid, democratie en welvaart” – heeft vastgesteld. Het is te hopen dat decentralisatie een vaste plaats krijgt in de hervormingsagenda van Moldavië.

| 9. | Bij de gemeenteraadsverkiezingen, die naar alle waarschijnlijkheid in de zomer van 2011 in het hele land zullen worden gehouden, moeten de Europese beginselen op het gebied van lokale democratie in acht worden genomen. De regering en de verkiezingsautoriteiten moeten daarmee laten zien dat ze zichtbaar vorderingen hebben geboekt ten opzichte van de gemeenteraadsverkiezingen van 2007, die volgens de internationale gemeenschap vrij maar niet helemaal vlekkeloos verliepen. |
| --- | --- |

9.

Bij de gemeenteraadsverkiezingen, die naar alle waarschijnlijkheid in de zomer van 2011 in het hele land zullen worden gehouden, moeten de Europese beginselen op het gebied van lokale democratie in acht worden genomen. De regering en de verkiezingsautoriteiten moeten daarmee laten zien dat ze zichtbaar vorderingen hebben geboekt ten opzichte van de gemeenteraadsverkiezingen van 2007, die volgens de internationale gemeenschap vrij maar niet helemaal vlekkeloos verliepen.

Het besluitvormingsproces en de voornaamste prioriteiten op lokaal en regionaal niveau

| 10. | De Moldavische regering is druk doende met het in kaart brengen van de behoeften op het gebied van modernisering en hervorming van het lokale en regionale zelfbestuur. Het Comité wacht met belangstelling de inspanningen af die moeten leiden tot een echte administratieve en fiscale decentralisering, aanscherping van de maatregelen op het gebied van financiële verevening en toekenning van middelen op lokaal en regionaal niveau, vergroting van de fiscale basis van het lokale bestuur, meer publiek-private samenwerking bij de ontwikkeling van openbare diensten en versterking van de bestuurscapaciteit van de subnationale overheden. |
| --- | --- |

10.

De Moldavische regering is druk doende met het in kaart brengen van de behoeften op het gebied van modernisering en hervorming van het lokale en regionale zelfbestuur. Het Comité wacht met belangstelling de inspanningen af die moeten leiden tot een echte administratieve en fiscale decentralisering, aanscherping van de maatregelen op het gebied van financiële verevening en toekenning van middelen op lokaal en regionaal niveau, vergroting van de fiscale basis van het lokale bestuur, meer publiek-private samenwerking bij de ontwikkeling van openbare diensten en versterking van de bestuurscapaciteit van de subnationale overheden.

| 11. | Gezien de recente ontwikkelingen in de betrekkingen met de EU is het raadzaam om de lokale en regionale overheden in aanloop naar het nieuwe associatieverdrag tussen Moldavië en de EU te raadplegen en ook officieel uit te nodigen aan de onderhandelingstafel. Deze raadpleging zou kunnen bestaan uit een niet-hiërarchisch, structureel en permanent overleg met verenigingen van lokale en regionale overheden gedurende de onderhandelingen over die hoofdstukken van het toekomstige associatieverdrag die directe participatie van de lokale en regionale overheden vergen (d.w.z. de hoofdstukken binnenlandse hervormingen, toerisme, landbouw en plattelandsontwikkeling, onderwijs, scholing en jeugd, grensoverschrijdende en regionale samenwerking, institutionele capaciteitsopbouw enz.). In het organigram van de officiële deelnemers aan de onderhandelingen, dat de betrokken partijen gezamenlijk zijn overeengekomen, ontbreken tot dusver de lokale en regionale overheden en hun verenigingen. |
| --- | --- |

11.

Gezien de recente ontwikkelingen in de betrekkingen met de EU is het raadzaam om de lokale en regionale overheden in aanloop naar het nieuwe associatieverdrag tussen Moldavië en de EU te raadplegen en ook officieel uit te nodigen aan de onderhandelingstafel. Deze raadpleging zou kunnen bestaan uit een niet-hiërarchisch, structureel en permanent overleg met verenigingen van lokale en regionale overheden gedurende de onderhandelingen over die hoofdstukken van het toekomstige associatieverdrag die directe participatie van de lokale en regionale overheden vergen (d.w.z. de hoofdstukken binnenlandse hervormingen, toerisme, landbouw en plattelandsontwikkeling, onderwijs, scholing en jeugd, grensoverschrijdende en regionale samenwerking, institutionele capaciteitsopbouw enz.). In het organigram van de officiële deelnemers aan de onderhandelingen, dat de betrokken partijen gezamenlijk zijn overeengekomen, ontbreken tot dusver de lokale en regionale overheden en hun verenigingen.

| 12. | Het Comité juicht het toe dat er op 20 mei 2010 een speciale parlementaire commissie in het leven is geroepen voor de aanpassing en aanvulling van de wetgeving inzake de decentralisatie en consolidatie van het lokaal zelfbestuur. Deze commissie moet er vooral op toezien dat er, geheel overeenkomstig het Europees Handvest inzake lokale autonomie, wordt doorgegaan met de tenuitvoerlegging van de grondwettelijke principes van lokaal zelfbestuur en decentralisatie van overheidsdiensten. Ook is het positief dat de commissie het wettelijk kader wil onderwerpen aan een uitgebreid onderzoek waarin alle aspecten van de door de lokale en regionale overheden ontplooide activiteiten aan bod moeten komen. Dit moet, ook op sectoraal niveau, een volledige tenuitvoerlegging van de decentralisatie op het gebied van onderwijs, gezondheidszorg, sociale bescherming, milieu, ordehandhaving enz. mogelijk maken. Het is te hopen dat de hervormingsmaatregelen voor verbetering van het lokaal zelfbestuur tijdig zullen worden doorgevoerd, zodat alle uitvoeringsmechanismen vóór de gemeenteraadsverkiezingen in de zomer van 2011 operationeel zullen zijn. |
| --- | --- |

12.

Het Comité juicht het toe dat er op 20 mei 2010 een speciale parlementaire commissie in het leven is geroepen voor de aanpassing en aanvulling van de wetgeving inzake de decentralisatie en consolidatie van het lokaal zelfbestuur. Deze commissie moet er vooral op toezien dat er, geheel overeenkomstig het Europees Handvest inzake lokale autonomie, wordt doorgegaan met de tenuitvoerlegging van de grondwettelijke principes van lokaal zelfbestuur en decentralisatie van overheidsdiensten. Ook is het positief dat de commissie het wettelijk kader wil onderwerpen aan een uitgebreid onderzoek waarin alle aspecten van de door de lokale en regionale overheden ontplooide activiteiten aan bod moeten komen. Dit moet, ook op sectoraal niveau, een volledige tenuitvoerlegging van de decentralisatie op het gebied van onderwijs, gezondheidszorg, sociale bescherming, milieu, ordehandhaving enz. mogelijk maken. Het is te hopen dat de hervormingsmaatregelen voor verbetering van het lokaal zelfbestuur tijdig zullen worden doorgevoerd, zodat alle uitvoeringsmechanismen vóór de gemeenteraadsverkiezingen in de zomer van 2011 operationeel zullen zijn.

| 13. | Om met alle betrokken partijen overeenstemming te bereiken over het te volgen traject, moet er binnenkort een open en structurele dialoog worden gevoerd met de nationale verenigingen van lokale en regionale overheden. Het Comité verwelkomt de recente inspanningen om de lokale en regionale overheden in Moldavië te verenigen in één nationale organisatie zonder politieke kleur die in de contacten met de centrale overheid als spreekbuis van de steden en gemeenten fungeert. Het dringt er bij de centrale overheid op aan om te onderzoeken in hoeverre aan lokale en regionale overheden het recht kan worden toegekend om wetsvoorstellen in te dienen. De hervorming van het landsbestuur en die van de lokale en regionale overheden zouden op elkaar moeten worden afgestemd. Dit is immers een goede gelegenheid om te bepalen welke bevoegdheden in handen moeten blijven van de centrale regering en welke, met financiële dekking, aan de lokale en regionale overheden kunnen worden gedelegeerd of, bij voldoende bestuurscapaciteit, zelfs helemaal kunnen worden overgedragen. |
| --- | --- |

13.

Om met alle betrokken partijen overeenstemming te bereiken over het te volgen traject, moet er binnenkort een open en structurele dialoog worden gevoerd met de nationale verenigingen van lokale en regionale overheden. Het Comité verwelkomt de recente inspanningen om de lokale en regionale overheden in Moldavië te verenigen in één nationale organisatie zonder politieke kleur die in de contacten met de centrale overheid als spreekbuis van de steden en gemeenten fungeert. Het dringt er bij de centrale overheid op aan om te onderzoeken in hoeverre aan lokale en regionale overheden het recht kan worden toegekend om wetsvoorstellen in te dienen. De hervorming van het landsbestuur en die van de lokale en regionale overheden zouden op elkaar moeten worden afgestemd. Dit is immers een goede gelegenheid om te bepalen welke bevoegdheden in handen moeten blijven van de centrale regering en welke, met financiële dekking, aan de lokale en regionale overheden kunnen worden gedelegeerd of, bij voldoende bestuurscapaciteit, zelfs helemaal kunnen worden overgedragen.

| 14. | Daar de lokale en regionale overheden niet structureel en op gedegen wijze hun eigen financiële middelen mogen beheren, zijn ze ook minder goed in staat zijn om de volledige verantwoordelijkheid op zich te nemen voor het beheer van de Europese middelen. Dit laatste vereist bestuurlijke slagkracht, het vermogen om een goede strategische planning op te stellen en voldoende middelen voor de eigen lokale financiële bijdrage. Nu programma's voor lokale en regionale gemeenschappen in de buurlanden van de EU een steeds belangrijkere rol spelen, moeten de Moldavische lokale en regionale overheden op financieel vlak meer autonomie krijgen, zodat ze via de regionale en grensoverschrijdende samenwerking met decentrale overheden uit de EU kunnen helpen bij het formuleren van oplossingen voor gemeenschappelijke problemen. |
| --- | --- |

14.

Daar de lokale en regionale overheden niet structureel en op gedegen wijze hun eigen financiële middelen mogen beheren, zijn ze ook minder goed in staat zijn om de volledige verantwoordelijkheid op zich te nemen voor het beheer van de Europese middelen. Dit laatste vereist bestuurlijke slagkracht, het vermogen om een goede strategische planning op te stellen en voldoende middelen voor de eigen lokale financiële bijdrage. Nu programma's voor lokale en regionale gemeenschappen in de buurlanden van de EU een steeds belangrijkere rol spelen, moeten de Moldavische lokale en regionale overheden op financieel vlak meer autonomie krijgen, zodat ze via de regionale en grensoverschrijdende samenwerking met decentrale overheden uit de EU kunnen helpen bij het formuleren van oplossingen voor gemeenschappelijke problemen.

| 15. | Het Comité ziet met belangstelling de invoering tegemoet van een transparant, billijk en geloofwaardig systeem voor het beheer van de lokale financiën, dat een einde moet maken aan de starre praktijken en het cliëntelisme waarmee een onevenwichtig systeem van willekeurige verdeling van begrotingsmiddelen onder lokale gemeenschappen in stand werd gehouden. Ook moet het ervoor zorgen dat de door andere bestuursniveaus gegenereerde inkomsten ongemoeid blijven, dat de onafhankelijkheid van het lokale begrotingsproces wordt versterkt door het genereren van voldoende inkomsten en eigen belastinginning (zodat de eigen middelen zelfstandig kunnen worden beheerd en er indirect ook een lokaal economisch ontwikkelingsbeleid kan worden uitgestippeld), dat de lokale gemeenschappen voldoende financiële middelen krijgen aangereikt voor de uitoefening van de door de staat gedelegeerde bevoegdheden, dat de procedures voor financiële verevening worden omgezet in echte steuninstrumenten voor achtergestelde gemeenschappen, dat er een transparante toekenning van middelen ontstaat en alle lokale gemeenschappen overgaan tot een voorspelbaar financieel beheer, en dat de lokale financiële autonomie wordt beschermd tegen inmenging van andere bestuursniveaus. |
| --- | --- |

15.

Het Comité ziet met belangstelling de invoering tegemoet van een transparant, billijk en geloofwaardig systeem voor het beheer van de lokale financiën, dat een einde moet maken aan de starre praktijken en het cliëntelisme waarmee een onevenwichtig systeem van willekeurige verdeling van begrotingsmiddelen onder lokale gemeenschappen in stand werd gehouden. Ook moet het ervoor zorgen dat de door andere bestuursniveaus gegenereerde inkomsten ongemoeid blijven, dat de onafhankelijkheid van het lokale begrotingsproces wordt versterkt door het genereren van voldoende inkomsten en eigen belastinginning (zodat de eigen middelen zelfstandig kunnen worden beheerd en er indirect ook een lokaal economisch ontwikkelingsbeleid kan worden uitgestippeld), dat de lokale gemeenschappen voldoende financiële middelen krijgen aangereikt voor de uitoefening van de door de staat gedelegeerde bevoegdheden, dat de procedures voor financiële verevening worden omgezet in echte steuninstrumenten voor achtergestelde gemeenschappen, dat er een transparante toekenning van middelen ontstaat en alle lokale gemeenschappen overgaan tot een voorspelbaar financieel beheer, en dat de lokale financiële autonomie wordt beschermd tegen inmenging van andere bestuursniveaus.

| 16. | Het Comité constateert dat het decentralisatieproces spaak loopt, omdat er geen duidelijke scheiding bestaat tussen de bevoegdheden van de lokale overheden en de centrale overheid. De overlapping van de bevoegdheden van de verschillende bestuursniveaus is bovendien niet goed voor de kwaliteit van de openbare dienstverlening. Het Comité hoopt dat de daartoe ingezette hervormingen zullen zorgen voor een beter evenwicht tussen de beschikbare middelen en de toegekende bevoegdheden. Een absolute voorwaarde voor het toekennen van bevoegdheden aan de lokale overheden is dat alle partijen op voet van gelijkheid verkeren, dat alle kosten worden gedekt en dat het lokale zelfbestuur wettelijk is beschermd. De bestuurlijke controle op de uitoefening van de door de staat aan de lokale overheden toegekende bevoegdheden mag er niet toe leiden dat het lokale bestuur onder toezicht van de centrale overheid komt te staan. |
| --- | --- |

16.

Het Comité constateert dat het decentralisatieproces spaak loopt, omdat er geen duidelijke scheiding bestaat tussen de bevoegdheden van de lokale overheden en de centrale overheid. De overlapping van de bevoegdheden van de verschillende bestuursniveaus is bovendien niet goed voor de kwaliteit van de openbare dienstverlening. Het Comité hoopt dat de daartoe ingezette hervormingen zullen zorgen voor een beter evenwicht tussen de beschikbare middelen en de toegekende bevoegdheden. Een absolute voorwaarde voor het toekennen van bevoegdheden aan de lokale overheden is dat alle partijen op voet van gelijkheid verkeren, dat alle kosten worden gedekt en dat het lokale zelfbestuur wettelijk is beschermd. De bestuurlijke controle op de uitoefening van de door de staat aan de lokale overheden toegekende bevoegdheden mag er niet toe leiden dat het lokale bestuur onder toezicht van de centrale overheid komt te staan.

Grensoverschrijdende en regionale samenwerking

| 17. | Moldavië zou de discussies over de toekomst van het Europese beleid op het gebied van ruimtelijke ontwikkeling, die de laatste tijd door de inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon en de expliciete vermelding van territoriale cohesie als nieuwe doelstelling zijn te horen, nauwgezet moeten volgen. Dit beleid, dat een symbiose vormt van het territoriale en cohesiebeleid van de EU, zou na 2013 wel eens concrete gevolgen kunnen hebben voor de partnerlanden en kunnen bijdragen tot een nauwere extraterritoriale samenwerking tussen lokale en regionale overheden in het kader van het Europees nabuurschapsbeleid. |
| --- | --- |

17.

Moldavië zou de discussies over de toekomst van het Europese beleid op het gebied van ruimtelijke ontwikkeling, die de laatste tijd door de inwerkingtreding van het Verdrag van Lissabon en de expliciete vermelding van territoriale cohesie als nieuwe doelstelling zijn te horen, nauwgezet moeten volgen. Dit beleid, dat een symbiose vormt van het territoriale en cohesiebeleid van de EU, zou na 2013 wel eens concrete gevolgen kunnen hebben voor de partnerlanden en kunnen bijdragen tot een nauwere extraterritoriale samenwerking tussen lokale en regionale overheden in het kader van het Europees nabuurschapsbeleid.

| 18. | Het Comité juicht het toe dat Moldavië onlangs de laatste hand heeft gelegd aan een wettelijk en institutioneel kader voor regionale ontwikkeling, zoals de EU-lidstaten dat ook kennen. Het is positief dat er ontwikkelingsregio's in het leven zijn geroepen. Deze functionele territoriale eenheden vormen een raamwerk voor de planning, evaluatie en tenuitvoerlegging van het regionale ontwikkelingsbeleid, dat aansluit bij de nomenclatuur van territoriale eenheden voor de statistiek van de EU (NUTS). Ook is het goed dat er op nationaal niveau een nationale raad voor de coördinatie van regionale ontwikkeling en een nationaal fonds voor regionale ontwikkeling in het leven zijn geroepen, die jaarlijks 1 % van de overheidsinkomsten ontvangen (circa 8 miljoen euro in 2010). Het is belangrijk dat de verdeling van de middelen uit het fonds is gebaseerd op een transparant en duurzaam systeem voor de financiering van regionale ontwikkeling. |
| --- | --- |

18.

Het Comité juicht het toe dat Moldavië onlangs de laatste hand heeft gelegd aan een wettelijk en institutioneel kader voor regionale ontwikkeling, zoals de EU-lidstaten dat ook kennen. Het is positief dat er ontwikkelingsregio's in het leven zijn geroepen. Deze functionele territoriale eenheden vormen een raamwerk voor de planning, evaluatie en tenuitvoerlegging van het regionale ontwikkelingsbeleid, dat aansluit bij de nomenclatuur van territoriale eenheden voor de statistiek van de EU (NUTS). Ook is het goed dat er op nationaal niveau een nationale raad voor de coördinatie van regionale ontwikkeling en een nationaal fonds voor regionale ontwikkeling in het leven zijn geroepen, die jaarlijks 1 % van de overheidsinkomsten ontvangen (circa 8 miljoen euro in 2010). Het is belangrijk dat de verdeling van de middelen uit het fonds is gebaseerd op een transparant en duurzaam systeem voor de financiering van regionale ontwikkeling.

| 19. | Het Comité is benieuwd naar de rol van de agentschappen voor regionale ontwikkeling, die onlangs in de ontwikkelingsregio's zijn opgezet om de inspanningen op het gebied van regionale ontwikkeling te coördineren en om uitvoering te geven aan ontwikkelingsprojecten ter bevordering van duurzame economische groei op regionaal niveau. Het pleit voor versterking van de operationele capaciteiten van de regionale ontwikkelingsraden, die een gelijke verdeling kennen tussen vertegenwoordigers van lokale en regionale overheden enerzijds en vertegenwoordigers van de particuliere sector en het maatschappelijk middenveld anderzijds. Ook is het belangrijk dat de lokale en regionale overheden volledig betrokken worden bij het toezicht op en de evaluatie van de tenuitvoerlegging van het regionale ontwikkelingsbeleid. |
| --- | --- |

19.

Het Comité is benieuwd naar de rol van de agentschappen voor regionale ontwikkeling, die onlangs in de ontwikkelingsregio's zijn opgezet om de inspanningen op het gebied van regionale ontwikkeling te coördineren en om uitvoering te geven aan ontwikkelingsprojecten ter bevordering van duurzame economische groei op regionaal niveau. Het pleit voor versterking van de operationele capaciteiten van de regionale ontwikkelingsraden, die een gelijke verdeling kennen tussen vertegenwoordigers van lokale en regionale overheden enerzijds en vertegenwoordigers van de particuliere sector en het maatschappelijk middenveld anderzijds. Ook is het belangrijk dat de lokale en regionale overheden volledig betrokken worden bij het toezicht op en de evaluatie van de tenuitvoerlegging van het regionale ontwikkelingsbeleid.

| 20. | Nu Moldavië de beschikking heeft over een mechanisme en een institutioneel kader voor regionale ontwikkeling die aan de Europese maatstaven voldoen, zouden er, naar het voorbeeld van het cohesiebeleid van de EU, pilotprogramma's voor regionale ontwikkeling moeten worden opgezet die zich vooral richten op de koppeling van energie- en vervoersnetwerken (waaronder de spoorwegen), de lokale infrastructurele behoeften, menselijk kapitaal en het mkb. Bij deze projecten dient voorrang te worden verleend aan achtergestelde gebieden en regio's waar de behoefte aan ontwikkeling en economische groei het grootst zijn. |
| --- | --- |

20.

Nu Moldavië de beschikking heeft over een mechanisme en een institutioneel kader voor regionale ontwikkeling die aan de Europese maatstaven voldoen, zouden er, naar het voorbeeld van het cohesiebeleid van de EU, pilotprogramma's voor regionale ontwikkeling moeten worden opgezet die zich vooral richten op de koppeling van energie- en vervoersnetwerken (waaronder de spoorwegen), de lokale infrastructurele behoeften, menselijk kapitaal en het mkb. Bij deze projecten dient voorrang te worden verleend aan achtergestelde gebieden en regio's waar de behoefte aan ontwikkeling en economische groei het grootst zijn.

| 21. | Aangezien de met regionale ontwikkeling belaste instanties al volledig operationeel zijn, zou Moldavië een deel van de begrotingssteun voor plattelandsontwikkeling die het in 2010 van de EU ontvangt, in het nationale fonds voor regionale ontwikkeling moeten steken. |
| --- | --- |

21.

Aangezien de met regionale ontwikkeling belaste instanties al volledig operationeel zijn, zou Moldavië een deel van de begrotingssteun voor plattelandsontwikkeling die het in 2010 van de EU ontvangt, in het nationale fonds voor regionale ontwikkeling moeten steken.

| 22. | Volgens het Comité zijn de initiatieven voor grensoverschrijdende samenwerking in het kader van zowel de instrumenten van het Europees nabuurschapsbeleid (grensoverschrijdende samenwerkingsprogramma Moldavië–Roemenië–Oekraïne 2007-2013, gemeenschappelijk operationeel programma in het Zwarte Zeebekken 2007-2013) als de samenwerkingsverbanden van de Euregio's waarin Moldavië participeert, zoals voor de benedenloop van de Donau (Roemenië–Moldavië–Oekraïne), Siret–Prut–Dnjestr (Roemenië–Moldavië) en de bovenloop van de Prut (Roemenië–Moldavië–Oekraïne), een belangrijke financieringsbron voor de projecten voor regionale ontwikkeling. Om meer vertrouwen te wekken is onlangs een initiatief gelanceerd voor de Euregio Dnjestr (Moldavië–Oekraïne), waaraan ook de lokale overheden aan de linkeroever van de Dnjestr, d.w.z. het gebied dat niet door Chișinău wordt gecontroleerd, deelnemen. Op enkele uitzonderingen na vallen de grenzen van de ontwikkelingsregio's Centrum, Noord en Zuid samen met die van de territoriale bestuurseenheden van Moldavië die deel uitmaken van de drie Euregio's. De problemen die met grensoverschrijdende partnerschappen moeten worden aangepakt, houden verband met administratieve belemmeringen (belastingen, visumbeleid) en beperkte capaciteit op lokaal en regionaal niveau voor het vaststellen en ontwikkelen van kwaliteitsprojecten. |
| --- | --- |

22.

Volgens het Comité zijn de initiatieven voor grensoverschrijdende samenwerking in het kader van zowel de instrumenten van het Europees nabuurschapsbeleid (grensoverschrijdende samenwerkingsprogramma Moldavië–Roemenië–Oekraïne 2007-2013, gemeenschappelijk operationeel programma in het Zwarte Zeebekken 2007-2013) als de samenwerkingsverbanden van de Euregio's waarin Moldavië participeert, zoals voor de benedenloop van de Donau (Roemenië–Moldavië–Oekraïne), Siret–Prut–Dnjestr (Roemenië–Moldavië) en de bovenloop van de Prut (Roemenië–Moldavië–Oekraïne), een belangrijke financieringsbron voor de projecten voor regionale ontwikkeling. Om meer vertrouwen te wekken is onlangs een initiatief gelanceerd voor de Euregio Dnjestr (Moldavië–Oekraïne), waaraan ook de lokale overheden aan de linkeroever van de Dnjestr, d.w.z. het gebied dat niet door Chișinău wordt gecontroleerd, deelnemen. Op enkele uitzonderingen na vallen de grenzen van de ontwikkelingsregio's Centrum, Noord en Zuid samen met die van de territoriale bestuurseenheden van Moldavië die deel uitmaken van de drie Euregio's. De problemen die met grensoverschrijdende partnerschappen moeten worden aangepakt, houden verband met administratieve belemmeringen (belastingen, visumbeleid) en beperkte capaciteit op lokaal en regionaal niveau voor het vaststellen en ontwikkelen van kwaliteitsprojecten.

| 23. | De drukke hervormingsagenda van de lokale en regionale overheden voor de komende periode dient te worden geflankeerd door voortdurende uitwisseling van ervaringen, zodat de goede praktijken van de lokale en regionale overheden in de lidstaten kunnen worden overgenomen. Lokale en regionale overheden moeten worden aangemoedigd om de onderlinge banden verder aan te halen, zodat ze via speciale samenwerkingsvormen kennis kunnen overdragen. Daarbij valt te denken aan twinning tussen instellingen en gemeenschappen, scholing, studiereizen en deelname (als lid of waarnemer) van Moldavische verenigingen van lokale en regionale overheden aan bijeenkomsten van vertegenwoordigers van territoriale gemeenschappen uit de EU. Hoewel dergelijke activiteiten sinds kort al op ad-hocbasis plaatsvinden, moeten ze een structureel karakter krijgen en dus worden ingebed in een breed opgezet programma voor institutionele capaciteitsversterking en invoering van goede praktijken door lokale en regionale overheden. Tegelijkertijd is het verheugend dat er plannen zijn voor een kaderovereenkomst voor samenwerking tussen lokale en regionale overheden uit Moldavië en de EU op basis van de bepalingen uit het nieuwe associatieverdrag. |
| --- | --- |

23.

De drukke hervormingsagenda van de lokale en regionale overheden voor de komende periode dient te worden geflankeerd door voortdurende uitwisseling van ervaringen, zodat de goede praktijken van de lokale en regionale overheden in de lidstaten kunnen worden overgenomen. Lokale en regionale overheden moeten worden aangemoedigd om de onderlinge banden verder aan te halen, zodat ze via speciale samenwerkingsvormen kennis kunnen overdragen. Daarbij valt te denken aan twinning tussen instellingen en gemeenschappen, scholing, studiereizen en deelname (als lid of waarnemer) van Moldavische verenigingen van lokale en regionale overheden aan bijeenkomsten van vertegenwoordigers van territoriale gemeenschappen uit de EU. Hoewel dergelijke activiteiten sinds kort al op ad-hocbasis plaatsvinden, moeten ze een structureel karakter krijgen en dus worden ingebed in een breed opgezet programma voor institutionele capaciteitsversterking en invoering van goede praktijken door lokale en regionale overheden. Tegelijkertijd is het verheugend dat er plannen zijn voor een kaderovereenkomst voor samenwerking tussen lokale en regionale overheden uit Moldavië en de EU op basis van de bepalingen uit het nieuwe associatieverdrag.

| 24. | Het Comité steunt de onderhandelingen over en de afronding van een memorandum van overeenstemming tussen het directoraat-generaal Regionaal Beleid van de Europese Commissie en de instantie die met de uitvoering van het regionale ontwikkelingsbeleid van Moldavië (het ministerie van Bouw en Regionale Ontwikkeling) is belast. Daarmee moet een stimulans worden gegeven aan de dialoog over het regionale beleid en de regionale samenwerking (in het kader van het Oostelijk partnerschap) en moet de bestuurscapaciteit van nationale en regionale overheden op het gebied van regionale ontwikkeling worden versterkt. |
| --- | --- |

24.

Het Comité steunt de onderhandelingen over en de afronding van een memorandum van overeenstemming tussen het directoraat-generaal Regionaal Beleid van de Europese Commissie en de instantie die met de uitvoering van het regionale ontwikkelingsbeleid van Moldavië (het ministerie van Bouw en Regionale Ontwikkeling) is belast. Daarmee moet een stimulans worden gegeven aan de dialoog over het regionale beleid en de regionale samenwerking (in het kader van het Oostelijk partnerschap) en moet de bestuurscapaciteit van nationale en regionale overheden op het gebied van regionale ontwikkeling worden versterkt.

| 25. | Het Comité pleit voor verdere institutionele capaciteitsopbouw en de ontwikkeling van een twinningprogramma voor de pas opgerichte agentschappen voor regionale ontwikkeling in Moldavië en hun evenknieën in de EU en bij niet-gouvernementele organisaties (zoals de Europese Vereniging van agentschappen voor regionale ontwikkeling – EURADA) en verenigingen van lokale en regionale overheden, zoals het pas opgerichte congres van lokale overheden CALM (Congres van lokale overheden in Moldavië). Voorts zou moeten worden nagegaan in hoeverre de Moldavische lokale en regionale overheden de status van waarnemer kunnen krijgen bij EU-instellingen die zich bezighouden met regionaal beleid (het Comité van de Regio's, het Europees Economisch en Sociaal Comité). |
| --- | --- |

25.

Het Comité pleit voor verdere institutionele capaciteitsopbouw en de ontwikkeling van een twinningprogramma voor de pas opgerichte agentschappen voor regionale ontwikkeling in Moldavië en hun evenknieën in de EU en bij niet-gouvernementele organisaties (zoals de Europese Vereniging van agentschappen voor regionale ontwikkeling – EURADA) en verenigingen van lokale en regionale overheden, zoals het pas opgerichte congres van lokale overheden CALM (Congres van lokale overheden in Moldavië). Voorts zou moeten worden nagegaan in hoeverre de Moldavische lokale en regionale overheden de status van waarnemer kunnen krijgen bij EU-instellingen die zich bezighouden met regionaal beleid (het Comité van de Regio's, het Europees Economisch en Sociaal Comité).

Brussel, 6 oktober 2010

De voorzitster van het Comité van de Regio's

Mercedes BRESSO

---

| 18.1.2011 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 15/51 |
| --- | --- | --- | --- |

18.1.2011

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 15/51

---

Advies van het Comité van de Regio's over „Lokaal en regionaal bestuur in Georgië en de ontwikkeling van de samenwerking tussen Georgië en de EU”

2011/C 15/10

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

| — | is van mening dat de EU groot belang heeft bij een politiek stabiel Georgië, de economische ontwikkeling van het land en een hoge levensstandaard van zijn inwoners, en vindt dat de versterking van de betrekkingen tussen de EU en Georgië nog belangrijker is geworden in het licht van de Synergie voor het Zwarte Zeegebied; |
| --- | --- |

—

is van mening dat de EU groot belang heeft bij een politiek stabiel Georgië, de economische ontwikkeling van het land en een hoge levensstandaard van zijn inwoners, en vindt dat de versterking van de betrekkingen tussen de EU en Georgië nog belangrijker is geworden in het licht van de Synergie voor het Zwarte Zeegebied;

| — | is verheugd dat de EU en Georgië een visumfaciliteringsovereenkomst hebben ondertekend, omdat de EU daarmee een signaal van vertrouwen afgeeft aan de Georgische burgers; |
| --- | --- |

—

is verheugd dat de EU en Georgië een visumfaciliteringsovereenkomst hebben ondertekend, omdat de EU daarmee een signaal van vertrouwen afgeeft aan de Georgische burgers;

| — | roept de Georgische regering op wetswijzigingen door te voeren om te voldoen aan het Europees handvest inzake lokale autonomie, en het regionale bestuur zodanig te hervormen dat die bestuurslaag de ontwikkeling van het land kan helpen bevorderen. Daartoe moet het functioneren van regio's als afzonderlijke bestuurseenheden wettelijk worden vastgelegd en moeten de bevoegdheden van de regionale overheden worden afgebakend; |
| --- | --- |

—

roept de Georgische regering op wetswijzigingen door te voeren om te voldoen aan het Europees handvest inzake lokale autonomie, en het regionale bestuur zodanig te hervormen dat die bestuurslaag de ontwikkeling van het land kan helpen bevorderen. Daartoe moet het functioneren van regio's als afzonderlijke bestuurseenheden wettelijk worden vastgelegd en moeten de bevoegdheden van de regionale overheden worden afgebakend;

| — | dringt aan op maatregelen om niet alleen vertegenwoordigers van de Georgische centrale overheid, maar ook vertegenwoordigers van de Georgische decentrale overheden in een zo vroeg mogelijk stadium de kans te bieden deel te nemen aan het opstellen van overeenkomsten, verslagen en activiteitenprogramma's in het kader van de bilaterale betrekkingen tussen de EU en Georgië; |
| --- | --- |

—

dringt aan op maatregelen om niet alleen vertegenwoordigers van de Georgische centrale overheid, maar ook vertegenwoordigers van de Georgische decentrale overheden in een zo vroeg mogelijk stadium de kans te bieden deel te nemen aan het opstellen van overeenkomsten, verslagen en activiteitenprogramma's in het kader van de bilaterale betrekkingen tussen de EU en Georgië;

| — | stelt voor daadwerkelijk invulling te geven aan de „territoriale” dimensie van het Oostelijk partnerschap en roept de EU-lidstaten en partnerlanden (waaronder Georgië) daarom op een multilaterale overeenkomst te sluiten op grond waarvan ook in de landen van dit partnerschap, zoals Georgië, Europese groeperingen voor territoriale samenwerking (EGTS) kunnen worden opgericht. Die groeperingen kunnen de samenwerking en grensoverschrijdende betrekkingen, de uitwisseling van ervaringen en de intermenselijke contacten tussen de lokale en regionale overheden van Georgië en de EU-lidstaten ten goede komen. |
| --- | --- |

—

stelt voor daadwerkelijk invulling te geven aan de „territoriale” dimensie van het Oostelijk partnerschap en roept de EU-lidstaten en partnerlanden (waaronder Georgië) daarom op een multilaterale overeenkomst te sluiten op grond waarvan ook in de landen van dit partnerschap, zoals Georgië, Europese groeperingen voor territoriale samenwerking (EGTS) kunnen worden opgericht. Die groeperingen kunnen de samenwerking en grensoverschrijdende betrekkingen, de uitwisseling van ervaringen en de intermenselijke contacten tussen de lokale en regionale overheden van Georgië en de EU-lidstaten ten goede komen.

| Rapporteur | : | Jacek Protas (PL/EVP), voorzitter van het regiobestuur van Ermland-Mazurië |
| --- | --- | --- |

Rapporteur

:

Jacek Protas (PL/EVP), voorzitter van het regiobestuur van Ermland-Mazurië

I.   BELEIDSAANBEVELINGEN

HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

Strategische uitdagingen in de betrekkingen tussen Georgië en de EU

| 1. | benadrukt dat de belangrijkste taak van de EU in Georgië is om een vreedzaam, veilig en stabiel bestuur te bevorderen dat goede betrekkingen met de buurlanden nastreeft, bijdraagt aan de stabiliteit in de regio, de Europese waarden deelt en zich inzet voor institutionele en juridische samenwerking in de zuidelijke Kaukasus en met de EU. |
| --- | --- |

1.

benadrukt dat de belangrijkste taak van de EU in Georgië is om een vreedzaam, veilig en stabiel bestuur te bevorderen dat goede betrekkingen met de buurlanden nastreeft, bijdraagt aan de stabiliteit in de regio, de Europese waarden deelt en zich inzet voor institutionele en juridische samenwerking in de zuidelijke Kaukasus en met de EU.

| 2. | De EU zou in haar betrekkingen met Georgië prioriteit moeten geven aan bevordering van de rechtsstaat, goed bestuur (good governance) en democratische hervormingen, zowel op nationaal als lokaal niveau. |
| --- | --- |

2.

De EU zou in haar betrekkingen met Georgië prioriteit moeten geven aan bevordering van de rechtsstaat, goed bestuur (good governance) en democratische hervormingen, zowel op nationaal als lokaal niveau.

| 3. | De EU heeft groot belang bij een politiek stabiel Georgië, de economische ontwikkeling van het land en een hoge levensstandaard van zijn inwoners. Versterking van de betrekkingen tussen de EU en Georgië is nog belangrijker geworden sinds de uitbreiding van de EU met Roemenië en Bulgarije (die aan dezelfde zee als Georgië liggen), met name in het licht van het toen gelanceerde initiatief „Synergie voor het Zwarte Zeegebied”. |
| --- | --- |

3.

De EU heeft groot belang bij een politiek stabiel Georgië, de economische ontwikkeling van het land en een hoge levensstandaard van zijn inwoners. Versterking van de betrekkingen tussen de EU en Georgië is nog belangrijker geworden sinds de uitbreiding van de EU met Roemenië en Bulgarije (die aan dezelfde zee als Georgië liggen), met name in het licht van het toen gelanceerde initiatief „Synergie voor het Zwarte Zeegebied”.

| 4. | Het Comité van de Regio's (CvdR) is verheugd dat de EU en Georgië een visumfaciliteringsovereenkomst hebben ondertekend. Hiermee geeft de EU een signaal van vertrouwen af aan de Georgische burgers. |
| --- | --- |

4.

Het Comité van de Regio's (CvdR) is verheugd dat de EU en Georgië een visumfaciliteringsovereenkomst hebben ondertekend. Hiermee geeft de EU een signaal van vertrouwen af aan de Georgische burgers.

| 5. | Het CvdR is ermee ingenomen dat Georgië inmiddels is betrokken bij het Europees nabuurschapsbeleid (ENB), het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument (ENPI) en het Oostelijk partnerschap. Dat laatste initiatief maakt het mogelijk de betrekkingen tussen Georgië en de EU verder te verdiepen. |
| --- | --- |

5.

Het CvdR is ermee ingenomen dat Georgië inmiddels is betrokken bij het Europees nabuurschapsbeleid (ENB), het Europees nabuurschaps- en partnerschapsinstrument (ENPI) en het Oostelijk partnerschap. Dat laatste initiatief maakt het mogelijk de betrekkingen tussen Georgië en de EU verder te verdiepen.

| 6. | Het Oostelijk partnerschap speelt een zeer belangrijke rol binnen het ENB. Het CvdR onderschrijft de doelstellingen daarvan: inachtneming van de beginselen van de rechtsstaat en goed bestuur, respect voor en bescherming van minderheden en aanvaarding van de beginselen van de markteconomie en duurzame ontwikkeling. |
| --- | --- |

6.

Het Oostelijk partnerschap speelt een zeer belangrijke rol binnen het ENB. Het CvdR onderschrijft de doelstellingen daarvan: inachtneming van de beginselen van de rechtsstaat en goed bestuur, respect voor en bescherming van minderheden en aanvaarding van de beginselen van de markteconomie en duurzame ontwikkeling.

| 7. | Het is een goede zaak dat de Europese Commissie het CvdR bij het Oostelijk partnerschap, en met name bij de thematische platforms Democratie, goed bestuur en stabiliteit en Intermenselijke contacten, wil betrekken. |
| --- | --- |

7.

Het is een goede zaak dat de Europese Commissie het CvdR bij het Oostelijk partnerschap, en met name bij de thematische platforms Democratie, goed bestuur en stabiliteit en Intermenselijke contacten, wil betrekken.

| 8. | Het ENB is in het leven geroepen om de zone van democratie, welvaart en veiligheid geleidelijk uit te breiden en zo de scheidslijnen in Europa te doen vervagen. |
| --- | --- |

8.

Het ENB is in het leven geroepen om de zone van democratie, welvaart en veiligheid geleidelijk uit te breiden en zo de scheidslijnen in Europa te doen vervagen.

| 9. | De EU en Georgië zouden via stedenbanden, detacheringsprogramma's en andere bestaande steunprogramma's moeten profiteren van de ruime kennis en ervaringen die de nieuwe lidstaten met sociaaleconomische hervormingen hebben opgedaan. |
| --- | --- |

9.

De EU en Georgië zouden via stedenbanden, detacheringsprogramma's en andere bestaande steunprogramma's moeten profiteren van de ruime kennis en ervaringen die de nieuwe lidstaten met sociaaleconomische hervormingen hebben opgedaan.

| 10. | De diverse initiatieven en programma's zouden moeten worden gecoördineerd en lopende projecten en bestaande instrumenten moeten aan elkaar worden gekoppeld, om overlapping van EU-activiteiten te voorkomen. |
| --- | --- |

10.

De diverse initiatieven en programma's zouden moeten worden gecoördineerd en lopende projecten en bestaande instrumenten moeten aan elkaar worden gekoppeld, om overlapping van EU-activiteiten te voorkomen.

| 11. | Het is positief dat er in het kader van de lokale verkiezingen van mei 2010 vooruitgang is geboekt wat betreft de inachtneming van internationale normen, al blijven er nog bepaalde tekortkomingen bestaan. Hoewel die verkiezingen in het algemeen transparant, professioneel en op inclusieve wijze waren georganiseerd en er significante verbeteringen konden worden opgetekend (hetgeen erop wijst dat de autoriteiten eerdere tekortkomingen trachten aan te pakken), is er nog altijd reden tot bezorgdheid omdat de mobilisatie van kiezers vraagtekens opriep, sommige kandidaten minder kansen hadden dan andere om zich te profileren, en er soms geen duidelijk onderscheid kon worden gemaakt tussen met publiek geld gefinancierde regeringsactiviteiten en activiteiten van politieke partijen. |
| --- | --- |

11.

Het is positief dat er in het kader van de lokale verkiezingen van mei 2010 vooruitgang is geboekt wat betreft de inachtneming van internationale normen, al blijven er nog bepaalde tekortkomingen bestaan. Hoewel die verkiezingen in het algemeen transparant, professioneel en op inclusieve wijze waren georganiseerd en er significante verbeteringen konden worden opgetekend (hetgeen erop wijst dat de autoriteiten eerdere tekortkomingen trachten aan te pakken), is er nog altijd reden tot bezorgdheid omdat de mobilisatie van kiezers vraagtekens opriep, sommige kandidaten minder kansen hadden dan andere om zich te profileren, en er soms geen duidelijk onderscheid kon worden gemaakt tussen met publiek geld gefinancierde regeringsactiviteiten en activiteiten van politieke partijen.

Prioriteiten voor de ontwikkeling van de lokale overheden

| 12. | De decentrale overheden spelen een cruciale rol bij de verwezenlijking van de doelstellingen van het ENB in Georgië, met name omdat zij zich inzetten voor lokale ontwikkeling, verbetering van de lokale economische situatie, respect voor de mensenrechten en fundamentele vrijheden, verbetering van de mobiliteit en bevordering van de intermenselijke contacten. |
| --- | --- |

12.

De decentrale overheden spelen een cruciale rol bij de verwezenlijking van de doelstellingen van het ENB in Georgië, met name omdat zij zich inzetten voor lokale ontwikkeling, verbetering van de lokale economische situatie, respect voor de mensenrechten en fundamentele vrijheden, verbetering van de mobiliteit en bevordering van de intermenselijke contacten.

| 13. | Het CvdR beveelt de decentrale overheden van de EU-lidstaten en van Georgië aan om overeenkomsten te sluiten, rechtstreeks te gaan samenwerken, ervaringen uit te wisselen en mobiliteitsprogramma's op te zetten, teneinde van elkaar te leren en de lokale en regionale ontwikkeling te bevorderen. |
| --- | --- |

13.

Het CvdR beveelt de decentrale overheden van de EU-lidstaten en van Georgië aan om overeenkomsten te sluiten, rechtstreeks te gaan samenwerken, ervaringen uit te wisselen en mobiliteitsprogramma's op te zetten, teneinde van elkaar te leren en de lokale en regionale ontwikkeling te bevorderen.

| 14. | Prioriteit moet uitgaan naar versterking van het lokale bestuur in Georgië. Meer middelen moeten worden vrijgemaakt om de bestuurlijke capaciteit op lokaal niveau te verbeteren. Binnen het Oostelijk partnerschap kunnen daarvoor de alomvattende EU-programma's voor institutionele opbouw worden aangewend (Comprehensive Institution-Building Programmes, CIB), die o.a. jumelageprogramma's, adviesverstrekking op hoog niveau, programma's voor scholing en uitwisseling van personeel, stages en beurzen voor beroepsopleidingen omvatten. Verder is het essentieel dat Georgië ondersteuning krijgt voor het leggen van een fundament voor academisch onderzoek naar decentraal bestuur en regionale ontwikkeling. |
| --- | --- |

14.

Prioriteit moet uitgaan naar versterking van het lokale bestuur in Georgië. Meer middelen moeten worden vrijgemaakt om de bestuurlijke capaciteit op lokaal niveau te verbeteren. Binnen het Oostelijk partnerschap kunnen daarvoor de alomvattende EU-programma's voor institutionele opbouw worden aangewend (Comprehensive Institution-Building Programmes, CIB), die o.a. jumelageprogramma's, adviesverstrekking op hoog niveau, programma's voor scholing en uitwisseling van personeel, stages en beurzen voor beroepsopleidingen omvatten. Verder is het essentieel dat Georgië ondersteuning krijgt voor het leggen van een fundament voor academisch onderzoek naar decentraal bestuur en regionale ontwikkeling.

| 15. | Georgië zou zijn lokale overheden administratief moeten moderniseren en hun institutionele capaciteiten moeten vergroten. Dat kan het onder meer doen door met praktische ondersteuning van de EU het politiek overleg en de intermenselijke contacten te intensiveren en te verdiepen, de instrumenten voor stedenbanden te verstevigen en Europese en eigen stakeholders die betrokken zijn bij de uitvoering van politieke en sociale hervormingen, goede praktijkvoorbeelden te laten uitwisselen. |
| --- | --- |

15.

Georgië zou zijn lokale overheden administratief moeten moderniseren en hun institutionele capaciteiten moeten vergroten. Dat kan het onder meer doen door met praktische ondersteuning van de EU het politiek overleg en de intermenselijke contacten te intensiveren en te verdiepen, de instrumenten voor stedenbanden te verstevigen en Europese en eigen stakeholders die betrokken zijn bij de uitvoering van politieke en sociale hervormingen, goede praktijkvoorbeelden te laten uitwisselen.

| 16. | De Georgische regering zou wetswijzigingen moeten doorvoeren om te voldoen aan het Europees handvest inzake lokale autonomie, en zou het regionale bestuur zodanig moeten hervormen dat die bestuurslaag de ontwikkeling van het land kan helpen bevorderen. Daartoe lijkt het essentieel het functioneren van regio's als afzonderlijke bestuurseenheden wettelijk vast te leggen en de bevoegdheden van de regionale overheden af te bakenen. |
| --- | --- |

16.

De Georgische regering zou wetswijzigingen moeten doorvoeren om te voldoen aan het Europees handvest inzake lokale autonomie, en zou het regionale bestuur zodanig moeten hervormen dat die bestuurslaag de ontwikkeling van het land kan helpen bevorderen. Daartoe lijkt het essentieel het functioneren van regio's als afzonderlijke bestuurseenheden wettelijk vast te leggen en de bevoegdheden van de regionale overheden af te bakenen.

| 17. | Tot tevredenheid van het CvdR heeft de Georgische overheid veel bereikt in de vier jaar dat het lokale bestuur in zijn nieuwe vorm functioneert. Zo is het gelukt de financiering van de decentrale bestuurseenheden veel effectiever en transparanter te maken, de lokale infrastructuur verder te ontwikkelen en lokale gemeenschappen te doen opleven. Ondanks deze successen blijft er echter nog veel te doen. |
| --- | --- |

17.

Tot tevredenheid van het CvdR heeft de Georgische overheid veel bereikt in de vier jaar dat het lokale bestuur in zijn nieuwe vorm functioneert. Zo is het gelukt de financiering van de decentrale bestuurseenheden veel effectiever en transparanter te maken, de lokale infrastructuur verder te ontwikkelen en lokale gemeenschappen te doen opleven. Ondanks deze successen blijft er echter nog veel te doen.

| 18. | De Georgische overheid zou in de toekomst, als het decentrale bestuur geconsolideerd raakt, moeten nadenken over de eventuele invoering van een nieuwe, onderste bestuurslaag of de uitbreiding van het huidige aantal gemeenten. Het CvdR meent namelijk dat zeer decentraal georganiseerde bestuursniveaus lokale problemen het effectiefst en snelst kunnen oplossen, de betrokkenheid van burgers bij het bestuur ten goede komen en het gevoel van verantwoordelijkheid voor gezamenlijke projecten vergroten. Voorts zou moeten worden nagedacht over de invoering van regionaal zelfbestuur. |
| --- | --- |

18.

De Georgische overheid zou in de toekomst, als het decentrale bestuur geconsolideerd raakt, moeten nadenken over de eventuele invoering van een nieuwe, onderste bestuurslaag of de uitbreiding van het huidige aantal gemeenten. Het CvdR meent namelijk dat zeer decentraal georganiseerde bestuursniveaus lokale problemen het effectiefst en snelst kunnen oplossen, de betrokkenheid van burgers bij het bestuur ten goede komen en het gevoel van verantwoordelijkheid voor gezamenlijke projecten vergroten. Voorts zou moeten worden nagedacht over de invoering van regionaal zelfbestuur.

| 19. | Het stemt het CvdR tot voldoening dat op grond van nieuwe wetgeving die na de lokale verkiezingen van 2010 in Georgië van kracht wordt, de macht van de burgemeesters wordt verkleind ten gunste van de gekozen vertegenwoordigende raden. |
| --- | --- |

19.

Het stemt het CvdR tot voldoening dat op grond van nieuwe wetgeving die na de lokale verkiezingen van 2010 in Georgië van kracht wordt, de macht van de burgemeesters wordt verkleind ten gunste van de gekozen vertegenwoordigende raden.

| 20. | De Georgische overheid zou het mechanisme voor de overdracht van financiële middelen aan het decentraal bestuur en de manier waarop wordt ingespeeld op de regionale ontwikkelingsbehoeften, moeten verbeteren. In dit verband zou het ministerie van Regionale ontwikkeling een grotere rol moeten gaan spelen en zou het ministerie van Financiën niet langer uitsluitend hiervoor bevoegd mogen zijn, aangezien dit de regionale noden minder goed kan beoordelen dan het speciaal daarvoor opgerichte departement. |
| --- | --- |

20.

De Georgische overheid zou het mechanisme voor de overdracht van financiële middelen aan het decentraal bestuur en de manier waarop wordt ingespeeld op de regionale ontwikkelingsbehoeften, moeten verbeteren. In dit verband zou het ministerie van Regionale ontwikkeling een grotere rol moeten gaan spelen en zou het ministerie van Financiën niet langer uitsluitend hiervoor bevoegd mogen zijn, aangezien dit de regionale noden minder goed kan beoordelen dan het speciaal daarvoor opgerichte departement.

| 21. | In de ogen van het CvdR bestaat in Georgië behoefte aan financiële decentralisatie. De meeste lokale overheden zijn voor meer dan 90 % van hun inkomsten afhankelijk van subsidies van de nationale overheid. |
| --- | --- |

21.

In de ogen van het CvdR bestaat in Georgië behoefte aan financiële decentralisatie. De meeste lokale overheden zijn voor meer dan 90 % van hun inkomsten afhankelijk van subsidies van de nationale overheid.

| 22. | De Georgische overheid zou de kieswet zodanig moeten wijzigen dat ook onafhankelijke kandidaten aan de lokale verkiezingen kunnen deelnemen. Daardoor zou het decentraal bestuur in het land worden gedepolitiseerd en toegankelijker worden voor lokale leiders. |
| --- | --- |

22.

De Georgische overheid zou de kieswet zodanig moeten wijzigen dat ook onafhankelijke kandidaten aan de lokale verkiezingen kunnen deelnemen. Daardoor zou het decentraal bestuur in het land worden gedepolitiseerd en toegankelijker worden voor lokale leiders.

| 23. | De Georgische overheid zou maatregelen moeten nemen om vertegenwoordigers van de lokale overheden meer te betrekken bij de uitwerking en uitvoering van regionale-ontwikkelingsstrategieën alsmede van andere overheidsdocumenten inzake de ontwikkeling van afzonderlijke gemeenten. |
| --- | --- |

23.

De Georgische overheid zou maatregelen moeten nemen om vertegenwoordigers van de lokale overheden meer te betrekken bij de uitwerking en uitvoering van regionale-ontwikkelingsstrategieën alsmede van andere overheidsdocumenten inzake de ontwikkeling van afzonderlijke gemeenten.

| 24. | Behalve vertegenwoordigers van de Georgische centrale overheid zouden ook vertegenwoordigers van de Georgische decentrale overheden in een zo vroeg mogelijk stadium moeten kunnen deelnemen aan het opstellen van overeenkomsten, verslagen en activiteitenprogramma's in het kader van de bilaterale betrekkingen tussen de EU en Georgië, met name binnen het ENB en bij de uitwerking en tenuitvoerlegging van het nationaal indicatief programma (NIP). |
| --- | --- |

24.

Behalve vertegenwoordigers van de Georgische centrale overheid zouden ook vertegenwoordigers van de Georgische decentrale overheden in een zo vroeg mogelijk stadium moeten kunnen deelnemen aan het opstellen van overeenkomsten, verslagen en activiteitenprogramma's in het kader van de bilaterale betrekkingen tussen de EU en Georgië, met name binnen het ENB en bij de uitwerking en tenuitvoerlegging van het nationaal indicatief programma (NIP).

| 25. | De Georgische regering zou instrumenten moeten ontwikkelen voor overleg met en raadpleging van de lokale overheden, de sociale partners en het maatschappelijk middenveld door hen bij de samenwerking met de EU te betrekken. |
| --- | --- |

25.

De Georgische regering zou instrumenten moeten ontwikkelen voor overleg met en raadpleging van de lokale overheden, de sociale partners en het maatschappelijk middenveld door hen bij de samenwerking met de EU te betrekken.

| 26. | De lokale en regionale overheden zouden moeten kunnen deelnemen aan de uitvoering van projecten op de volgende vier sleutelgebieden uit de nota over grensoverschrijdende samenwerking (Cross-border Cooperation Strategy Paper 2007-2013):






  — | sociaaleconomische ontwikkeling; |
| --- | --- | --- |

26.

De lokale en regionale overheden zouden moeten kunnen deelnemen aan de uitvoering van projecten op de volgende vier sleutelgebieden uit de nota over grensoverschrijdende samenwerking (Cross-border Cooperation Strategy Paper 2007-2013):

—

sociaaleconomische ontwikkeling;

| — | milieu- en gezondheidsbescherming en bestrijding van georganiseerde misdaad; |
| --- | --- |

—

milieu- en gezondheidsbescherming en bestrijding van georganiseerde misdaad;

| — | problemen m.b.t. grensverkeer; |
| --- | --- |

—

problemen m.b.t. grensverkeer;

| — | intermenselijke contacten. |
| --- | --- |

—

intermenselijke contacten.

Er zou aandacht moeten zijn voor kleinere projecten, waarbij prioriteit wordt gegeven aan projecten ter verbetering van de levensstandaard van de bevolking.

| 27. | Lokale ngo's en lokale media spelen een belangrijke rol als toezichthouders: zij controleren of lokale overheden goed functioneren, of hun werkzaamheden transparant zijn en welke concrete resultaten ze met hun activiteiten boeken. Verder houden ngo's en media zich bezig met concrete lokale maatschappelijke problemen en de problemen van de lokale overheden en denken ze na over mogelijke oplossingen en de uitvoering daarvan. |
| --- | --- |

27.

Lokale ngo's en lokale media spelen een belangrijke rol als toezichthouders: zij controleren of lokale overheden goed functioneren, of hun werkzaamheden transparant zijn en welke concrete resultaten ze met hun activiteiten boeken. Verder houden ngo's en media zich bezig met concrete lokale maatschappelijke problemen en de problemen van de lokale overheden en denken ze na over mogelijke oplossingen en de uitvoering daarvan.

| 28. | Daarom zouden de Europese instellingen de lokale ngo's en lokale media in Georgië meer moeten ondersteunen. |
| --- | --- |

28.

Daarom zouden de Europese instellingen de lokale ngo's en lokale media in Georgië meer moeten ondersteunen.

Prioriteiten op het vlak van regionale ontwikkeling

| 29. | Tot tevredenheid van het CvdR heeft de Europese Commissie regionale ontwikkeling en ondersteuning van de landbouw aangemerkt als prioritaire gebieden waarvoor Georgië in het kader van het NIP2011-2013 ondersteuning blijft krijgen of zelfs meer hulp zal ontvangen. |
| --- | --- |

29.

Tot tevredenheid van het CvdR heeft de Europese Commissie regionale ontwikkeling en ondersteuning van de landbouw aangemerkt als prioritaire gebieden waarvoor Georgië in het kader van het NIP2011-2013 ondersteuning blijft krijgen of zelfs meer hulp zal ontvangen.

| 30. | Het CvdR is er ook mee ingenomen dat Georgië in 2009 een ministerie van Regionale ontwikkeling en infrastructuur heeft opgericht en dat dit ministerie een belangrijke partner van de EU is geworden. |
| --- | --- |

30.

Het CvdR is er ook mee ingenomen dat Georgië in 2009 een ministerie van Regionale ontwikkeling en infrastructuur heeft opgericht en dat dit ministerie een belangrijke partner van de EU is geworden.

| 31. | Verder vindt het CvdR het positief dat de Georgische overheid regionale ontwikkeling heeft uitgeroepen tot een van haar beleidsprioriteiten, om de economie van het land een impuls te geven. Het spreekt zijn waardering uit voor de inspanningen en successen van Georgië op dit vlak, maar wijst erop dat er nog veel te doen blijft, met name wat betreft de ontwikkeling van een bottom-upaanpak. |
| --- | --- |

31.

Verder vindt het CvdR het positief dat de Georgische overheid regionale ontwikkeling heeft uitgeroepen tot een van haar beleidsprioriteiten, om de economie van het land een impuls te geven. Het spreekt zijn waardering uit voor de inspanningen en successen van Georgië op dit vlak, maar wijst erop dat er nog veel te doen blijft, met name wat betreft de ontwikkeling van een bottom-upaanpak.

| 32. | De Georgische overheid zou verder moeten gaan met het nog voor de oorlog van 2008 gelanceerde programma „Een Georgië zonder armoede” alsmede met de ontwikkeling van een ziektekostenverzekering voor de allerarmsten. Armoede blijft een groot probleem in Georgië, dat met hulp van de EU zou moeten worden aangepakt. |
| --- | --- |

32.

De Georgische overheid zou verder moeten gaan met het nog voor de oorlog van 2008 gelanceerde programma „Een Georgië zonder armoede” alsmede met de ontwikkeling van een ziektekostenverzekering voor de allerarmsten. Armoede blijft een groot probleem in Georgië, dat met hulp van de EU zou moeten worden aangepakt.

| 33. | De Georgische overheid zou met EU-ondersteuning tevens actief en vastberaden de strijd moeten aangaan met de werkloosheid, een ander ernstig probleem, met name op het platteland. Er zouden ook instanties moeten worden opgericht voor onderzoek naar en terugdringing van de werkloosheid. Verder moet absoluut de kloof worden gedicht tussen de opleiding en vaardigheden van de Georgiërs en de daadwerkelijke behoeften van de arbeidsmarkt. |
| --- | --- |

33.

De Georgische overheid zou met EU-ondersteuning tevens actief en vastberaden de strijd moeten aangaan met de werkloosheid, een ander ernstig probleem, met name op het platteland. Er zouden ook instanties moeten worden opgericht voor onderzoek naar en terugdringing van de werkloosheid. Verder moet absoluut de kloof worden gedicht tussen de opleiding en vaardigheden van de Georgiërs en de daadwerkelijke behoeften van de arbeidsmarkt.

| 34. | De hervorming en ontwikkeling van de Georgische landbouw moet blijven doorgaan. De Georgische overheid zou de puntjes op de i moeten zetten wat betreft haar landbouwontwikkelingsstrategie en die moeten goedkeuren, zou de publieke investeringen in de landbouw moeten verhogen en particuliere investeringen in die sector moeten stimuleren. Dit is des te noodzakelijker aangezien de meeste Georgiërs die onder de armoedegrens leven, op het platteland wonen. |
| --- | --- |

34.

De hervorming en ontwikkeling van de Georgische landbouw moet blijven doorgaan. De Georgische overheid zou de puntjes op de i moeten zetten wat betreft haar landbouwontwikkelingsstrategie en die moeten goedkeuren, zou de publieke investeringen in de landbouw moeten verhogen en particuliere investeringen in die sector moeten stimuleren. Dit is des te noodzakelijker aangezien de meeste Georgiërs die onder de armoedegrens leven, op het platteland wonen.

| 35. | Het CvdR prijst de inspanningen van Georgië om de kwaliteit van zijn statistische onderzoek te verbeteren en is met name te spreken over de goedkeuring van de nieuwe statistiekwet, die o.a. voorziet in de oprichting van een bureau voor de statistiek. De Europese instellingen en lidstaten zouden Georgië moeten helpen bij de tenuitvoerlegging van deze nieuwe wet. |
| --- | --- |

35.

Het CvdR prijst de inspanningen van Georgië om de kwaliteit van zijn statistische onderzoek te verbeteren en is met name te spreken over de goedkeuring van de nieuwe statistiekwet, die o.a. voorziet in de oprichting van een bureau voor de statistiek. De Europese instellingen en lidstaten zouden Georgië moeten helpen bij de tenuitvoerlegging van deze nieuwe wet.

| 36. | De Europese instellingen en lidstaten zouden Georgië tevens moeten ondersteunen bij de voorbereiding en uitvoering van statistisch onderzoek en bij de verwerking van de resultaten daarvan. Voor effectief regionaal beleid en regionale ontwikkeling zijn nauwkeurige en gefundeerde gegevens over de afzonderlijke regio's immers onmisbaar. |
| --- | --- |

36.

De Europese instellingen en lidstaten zouden Georgië tevens moeten ondersteunen bij de voorbereiding en uitvoering van statistisch onderzoek en bij de verwerking van de resultaten daarvan. Voor effectief regionaal beleid en regionale ontwikkeling zijn nauwkeurige en gefundeerde gegevens over de afzonderlijke regio's immers onmisbaar.

| 37. | De EU zou Georgië ook steun moeten geven voor het opstellen van een plan voor ruimtelijke ordening. |
| --- | --- |

37.

De EU zou Georgië ook steun moeten geven voor het opstellen van een plan voor ruimtelijke ordening.

| 38. | Milieubescherming is van kapitaal belang voor Georgië. Water, bossen, kustgebieden, bergen, lucht en andere natuurlijke hulpbronnen zijn van enorme betekenis voor de Georgische economie. De Georgische overheid zou verder moeten werken aan haar strategie inzake het natuurlijke milieu en aan wetgeving op het vlak van milieubescherming. Met actieve ondersteuning van de EU zou zij een beleid voor bescherming van het natuurlijke milieu en duurzame ontwikkeling moeten uitstippelen. |
| --- | --- |

38.

Milieubescherming is van kapitaal belang voor Georgië. Water, bossen, kustgebieden, bergen, lucht en andere natuurlijke hulpbronnen zijn van enorme betekenis voor de Georgische economie. De Georgische overheid zou verder moeten werken aan haar strategie inzake het natuurlijke milieu en aan wetgeving op het vlak van milieubescherming. Met actieve ondersteuning van de EU zou zij een beleid voor bescherming van het natuurlijke milieu en duurzame ontwikkeling moeten uitstippelen.

| 39. | Het innovatievermogen van wetenschap en economie in Georgië moet worden gestimuleerd. De Europese instellingen zouden hier oog voor moeten hebben. |
| --- | --- |

39.

Het innovatievermogen van wetenschap en economie in Georgië moet worden gestimuleerd. De Europese instellingen zouden hier oog voor moeten hebben.

| 40. | De Georgische overheid zou een consequent beleid moeten voeren ter bevordering van lokale economieën en de ontwikkeling van kleine en middelgrote ondernemingen op regionaal niveau. In dat kader zou zij onder meer kunnen investeren in lokale infrastructuur en tegen lage rente leningen kunnen verstrekken. |
| --- | --- |

40.

De Georgische overheid zou een consequent beleid moeten voeren ter bevordering van lokale economieën en de ontwikkeling van kleine en middelgrote ondernemingen op regionaal niveau. In dat kader zou zij onder meer kunnen investeren in lokale infrastructuur en tegen lage rente leningen kunnen verstrekken.

Regionale samenwerking

| 41. | Regionale en grensoverschrijdende samenwerking is onmisbaar voor de aanpak van gemeenschappelijke problemen, bijvoorbeeld op het gebied van watermanagement, bestrijding van georganiseerde misdaad, vervoer, buitenlandse investeringen, energie, milieubescherming en klimaatverandering. |
| --- | --- |

41.

Regionale en grensoverschrijdende samenwerking is onmisbaar voor de aanpak van gemeenschappelijke problemen, bijvoorbeeld op het gebied van watermanagement, bestrijding van georganiseerde misdaad, vervoer, buitenlandse investeringen, energie, milieubescherming en klimaatverandering.

| 42. | De Georgische lokale overheden zouden de regio's in het land moeten aanmoedigen samen te werken en zich aan te sluiten bij internationale samenwerkingsverbanden. Wat dit betreft, zou de Georgische nationale overheid knopen moeten doorhakken over de territoriale indeling van Georgië, het concept „regio” moeten definiëren en de bevoegdheden van de regionale overheden moeten afbakenen. |
| --- | --- |

42.

De Georgische lokale overheden zouden de regio's in het land moeten aanmoedigen samen te werken en zich aan te sluiten bij internationale samenwerkingsverbanden. Wat dit betreft, zou de Georgische nationale overheid knopen moeten doorhakken over de territoriale indeling van Georgië, het concept „regio” moeten definiëren en de bevoegdheden van de regionale overheden moeten afbakenen.

| 43. | Het stemt het CvdR tevreden dat een begin is gemaakt met een geïntegreerd grensbeheer in de zuidelijke Kaukasus en dat het regionale milieucentrum voor de Kaukasus een nieuw bestuur heeft. Het dringt aan op voortzetting van het programma voor drugsbestrijding in de zuidelijke Kaukasus. Dit soort initiatieven vormen belangrijke instrumenten ter bevordering van de regionale samenwerking en de stabiliteit in dit gebied. |
| --- | --- |

43.

Het stemt het CvdR tevreden dat een begin is gemaakt met een geïntegreerd grensbeheer in de zuidelijke Kaukasus en dat het regionale milieucentrum voor de Kaukasus een nieuw bestuur heeft. Het dringt aan op voortzetting van het programma voor drugsbestrijding in de zuidelijke Kaukasus. Dit soort initiatieven vormen belangrijke instrumenten ter bevordering van de regionale samenwerking en de stabiliteit in dit gebied.

| 44. | Er zou daadwerkelijk invulling moeten worden gegeven aan de „territoriale” dimensie van het Oostelijk partnerschap. Daarom zouden de EU-lidstaten en partnerlanden (waaronder Georgië) een multilaterale overeenkomst moeten sluiten op grond waarvan ook in de landen van dit partnerschap, zoals Georgië, Europese groeperingen voor territoriale samenwerking (EGTS) kunnen worden opgericht. Die groeperingen kunnen de samenwerking en grensoverschrijdende betrekkingen, de uitwisseling van ervaringen en de intermenselijke contacten tussen de lokale en regionale overheden van Georgië en de EU-lidstaten ten goede komen. |
| --- | --- |

44.

Er zou daadwerkelijk invulling moeten worden gegeven aan de „territoriale” dimensie van het Oostelijk partnerschap. Daarom zouden de EU-lidstaten en partnerlanden (waaronder Georgië) een multilaterale overeenkomst moeten sluiten op grond waarvan ook in de landen van dit partnerschap, zoals Georgië, Europese groeperingen voor territoriale samenwerking (EGTS) kunnen worden opgericht. Die groeperingen kunnen de samenwerking en grensoverschrijdende betrekkingen, de uitwisseling van ervaringen en de intermenselijke contacten tussen de lokale en regionale overheden van Georgië en de EU-lidstaten ten goede komen.

| 45. | Overeenkomstig de aanbevelingen van de Europese Commissie zal het CvdR consequent trachten de regelmatige dialoog en samenwerking tussen de lokale en regionale overheden van de EU-lidstaten en de landen van het Oostelijk partnerschap te intensiveren, met name door jaarlijks een conferentie voor de overheden uit beide regio's te organiseren. |
| --- | --- |

45.

Overeenkomstig de aanbevelingen van de Europese Commissie zal het CvdR consequent trachten de regelmatige dialoog en samenwerking tussen de lokale en regionale overheden van de EU-lidstaten en de landen van het Oostelijk partnerschap te intensiveren, met name door jaarlijks een conferentie voor de overheden uit beide regio's te organiseren.

| 46. | Het CvdR staat achter de oproep van de Europese Commissie tot intensievere multilaterale samenwerking, zulks ter aanvulling op de Noordelijke dimensie en de Synergie voor het Zwarte Zeegebied. Het dringt aan op koppeling van de multilaterale initiatieven in het kader van het ENB, zoals de Synergie voor het Zwarte Zeegebied en het Oostelijk partnerschap, om de bilaterale betrekkingen tussen Georgië en de EU verder te ontwikkelen. |
| --- | --- |

46.

Het CvdR staat achter de oproep van de Europese Commissie tot intensievere multilaterale samenwerking, zulks ter aanvulling op de Noordelijke dimensie en de Synergie voor het Zwarte Zeegebied. Het dringt aan op koppeling van de multilaterale initiatieven in het kader van het ENB, zoals de Synergie voor het Zwarte Zeegebied en het Oostelijk partnerschap, om de bilaterale betrekkingen tussen Georgië en de EU verder te ontwikkelen.

Bijzondere situatie van regio's met nationale minderheden

| 47. | Het CvdR is ingenomen met de goedkeuring van een nationale integratiestrategie door de Georgische overheid. Een van de doelstellingen van die strategie is verbetering van de infrastructuur in de regio's met nationale minderheden. Ondanks dit en andere initiatieven blijven de integratie en rechten van minderheden in Georgië echter een punt van zorg. |
| --- | --- |

47.

Het CvdR is ingenomen met de goedkeuring van een nationale integratiestrategie door de Georgische overheid. Een van de doelstellingen van die strategie is verbetering van de infrastructuur in de regio's met nationale minderheden. Ondanks dit en andere initiatieven blijven de integratie en rechten van minderheden in Georgië echter een punt van zorg.

| 48. | Het CvdR waardeert de tot nu toe door de Georgische overheid geleverde inspanningen om de kennis van de landstaal bij minderheden te vergroten en schoolboeken die deel uitmaken van het officiële nationale onderwijsprogramma, in minderheidstalen te vertalen. Dat laatste is een belangrijke stap op weg naar harmonisatie van het onderwijs in heel Georgië. Initiatieven om de kennis van het Georgisch te vergroten, moeten vastberaden een vervolg krijgen en worden uitgebreid, want de tekortschietende beheersing van die taal door minderheden blijft een groot probleem. |
| --- | --- |

48.

Het CvdR waardeert de tot nu toe door de Georgische overheid geleverde inspanningen om de kennis van de landstaal bij minderheden te vergroten en schoolboeken die deel uitmaken van het officiële nationale onderwijsprogramma, in minderheidstalen te vertalen. Dat laatste is een belangrijke stap op weg naar harmonisatie van het onderwijs in heel Georgië. Initiatieven om de kennis van het Georgisch te vergroten, moeten vastberaden een vervolg krijgen en worden uitgebreid, want de tekortschietende beheersing van die taal door minderheden blijft een groot probleem.

| 49. | De EU-instellingen zouden bijzondere aandacht moeten schenken aan discriminatie op grond van etniciteit of religie in Georgië en het land alle mogelijke ondersteuning moeten geven (waaronder technische, gespecialiseerde en financiële hulp) bij het uitwerken van wettelijke en institutionele maatregelen om het respect voor de rechten van minderheden en hun sociale en burgerlijke integratie te bevorderen. |
| --- | --- |

49.

De EU-instellingen zouden bijzondere aandacht moeten schenken aan discriminatie op grond van etniciteit of religie in Georgië en het land alle mogelijke ondersteuning moeten geven (waaronder technische, gespecialiseerde en financiële hulp) bij het uitwerken van wettelijke en institutionele maatregelen om het respect voor de rechten van minderheden en hun sociale en burgerlijke integratie te bevorderen.

| 50. | Daarnaast zouden de EU-instellingen en andere internationale organisaties die zich met Georgië bezighouden, zich moeten inspannen op het gebied van educatie en informatie om het juridisch, politiek en civiel bewustzijn van de nationale en religieuze minderheden in Georgië te vergroten. |
| --- | --- |

50.

Daarnaast zouden de EU-instellingen en andere internationale organisaties die zich met Georgië bezighouden, zich moeten inspannen op het gebied van educatie en informatie om het juridisch, politiek en civiel bewustzijn van de nationale en religieuze minderheden in Georgië te vergroten.

| 51. | De Georgische overheid zou gepaste instrumenten moeten ontwikkelen om te voorkomen dat inwoners die tot een minderheid behoren, worden uitgesloten van het sociale, politieke en burgerlijke leven in het land. |
| --- | --- |

51.

De Georgische overheid zou gepaste instrumenten moeten ontwikkelen om te voorkomen dat inwoners die tot een minderheid behoren, worden uitgesloten van het sociale, politieke en burgerlijke leven in het land.

| 52. | Ook zou zij een beleid moeten ontwikkelen waarmee de huidige problemen van minderheden adequaat benoemd kunnen worden en snel en efficiënt kunnen worden aangepakt, en wel met de actieve medewerking van alle betrokkenen: niet alleen vertegenwoordigers van de nationale en decentrale overheden en de minderheden zelf, maar ook vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld, het bedrijfsleven, de lokale gemeenschappen en internationale organisaties. |
| --- | --- |

52.

Ook zou zij een beleid moeten ontwikkelen waarmee de huidige problemen van minderheden adequaat benoemd kunnen worden en snel en efficiënt kunnen worden aangepakt, en wel met de actieve medewerking van alle betrokkenen: niet alleen vertegenwoordigers van de nationale en decentrale overheden en de minderheden zelf, maar ook vertegenwoordigers van het maatschappelijk middenveld, het bedrijfsleven, de lokale gemeenschappen en internationale organisaties.

| 53. | Van groot belang in dit verband zijn een gezamenlijk verantwoordelijkheidsgevoel en gecoördineerd optreden van de nationale en decentrale overheden en betrokken ngo's t.a.v. de nationale en religieuze minderheden in Georgië. |
| --- | --- |

53.

Van groot belang in dit verband zijn een gezamenlijk verantwoordelijkheidsgevoel en gecoördineerd optreden van de nationale en decentrale overheden en betrokken ngo's t.a.v. de nationale en religieuze minderheden in Georgië.

Bijzondere situatie van de door het conflict getroffen regio's

| 54. | Het CvdR is verheugd dat de EU zich heeft ingespannen om de oorlog tussen Rusland en Georgië van augustus 2008 te beëindigen, en de gevolgen van die oorlog te verzachten, een waarnemersmissie (EUMM) in Georgië is gestart en steun geeft voor de wederopbouw van het land. |
| --- | --- |

54.

Het CvdR is verheugd dat de EU zich heeft ingespannen om de oorlog tussen Rusland en Georgië van augustus 2008 te beëindigen, en de gevolgen van die oorlog te verzachten, een waarnemersmissie (EUMM) in Georgië is gestart en steun geeft voor de wederopbouw van het land.

| 55. | Het prijst en onderstreept het belang van de actieve deelname van de EU (naast VN en OVSE) aan de zgn. Genève-gesprekken, die in 2008 van start zijn gegaan en zijn bedoeld als forum voor dialoog en platform voor de oplossing van het conflict. |
| --- | --- |

55.

Het prijst en onderstreept het belang van de actieve deelname van de EU (naast VN en OVSE) aan de zgn. Genève-gesprekken, die in 2008 van start zijn gegaan en zijn bedoeld als forum voor dialoog en platform voor de oplossing van het conflict.

| 56. | Het CvdR is ermee ingenomen dat de NAVOen Georgië samen blijven werken aan de hervorming van het democratische en institutionele bestel en van het defensieapparaat, zulks ter voorbereiding op een mogelijk NAVO-lidmaatschap en ter bevordering van de stabiliteit in de regio. |
| --- | --- |

56.

Het CvdR is ermee ingenomen dat de NAVOen Georgië samen blijven werken aan de hervorming van het democratische en institutionele bestel en van het defensieapparaat, zulks ter voorbereiding op een mogelijk NAVO-lidmaatschap en ter bevordering van de stabiliteit in de regio.

| 57. | De EU heeft de territoriale integriteit van Georgië altijd erkend, de onschendbaarheid van zijn grenzen benadrukt en is resoluut voorstander van een vreedzame oplossing van conflicten. |
| --- | --- |

57.

De EU heeft de territoriale integriteit van Georgië altijd erkend, de onschendbaarheid van zijn grenzen benadrukt en is resoluut voorstander van een vreedzame oplossing van conflicten.

| 58. | De EUMM en de speciale EU-gezant voor de zuidelijke Kaukasus zouden de situatie in de door het conflict getroffen regio's nauwgezet moeten blijven volgen. |
| --- | --- |

58.

De EUMM en de speciale EU-gezant voor de zuidelijke Kaukasus zouden de situatie in de door het conflict getroffen regio's nauwgezet moeten blijven volgen.

| 59. | Het CvdR roept Rusland op zich te houden aan de in augustus 2008 gemaakte afspraken waarmee een eind kwam aan het conflict, zijn troepen terug te trekken tot de posities die het vóór het uitbreken van het conflict innam, en de EUMMniet langer de toegang te ontzeggen tot het grondgebied van Abchazië en Zuid-Ossetië. |
| --- | --- |

59.

Het CvdR roept Rusland op zich te houden aan de in augustus 2008 gemaakte afspraken waarmee een eind kwam aan het conflict, zijn troepen terug te trekken tot de posities die het vóór het uitbreken van het conflict innam, en de EUMMniet langer de toegang te ontzeggen tot het grondgebied van Abchazië en Zuid-Ossetië.

| 60. | Het CvdR is ingenomen met de goedkeuring en tenuitvoerlegging door de Georgische overheid van een nationale strategie voor binnenlandse ontheemden. Die strategie beslaat de periode 2009-2012 en heeft betrekking op alle binnenlandse ontheemden. |
| --- | --- |

60.

Het CvdR is ingenomen met de goedkeuring en tenuitvoerlegging door de Georgische overheid van een nationale strategie voor binnenlandse ontheemden. Die strategie beslaat de periode 2009-2012 en heeft betrekking op alle binnenlandse ontheemden.

| 61. | Het CvdR waardeert het dat de Georgische regering in januari 2010 haar goedkeuring heeft gehecht aan een nationale strategie voor de bezette gebieden met als motto „engagement door samenwerking”. Dat is een positieve stap, evenals het voornemen om wijzigingen aan te brengen in de wet inzake de bezette gebieden, die op grote bezwaren van de Raad van Europa stuitte. |
| --- | --- |

61.

Het CvdR waardeert het dat de Georgische regering in januari 2010 haar goedkeuring heeft gehecht aan een nationale strategie voor de bezette gebieden met als motto „engagement door samenwerking”. Dat is een positieve stap, evenals het voornemen om wijzigingen aan te brengen in de wet inzake de bezette gebieden, die op grote bezwaren van de Raad van Europa stuitte.

| 62. | Het CvdR is er absoluut voorstander van dat wordt doorgegaan met de ondersteuning van de door het conflict getroffen regio's. Er zouden vooral meer middelen moeten worden vrijgemaakt voor hulp aan vluchtelingen en binnenlandse ontheemden, wederopbouw van huizen en infrastructuur, bevordering van de dialoog tussen lokale gemeenschappen en herstel van vertrouwen. |
| --- | --- |

62.

Het CvdR is er absoluut voorstander van dat wordt doorgegaan met de ondersteuning van de door het conflict getroffen regio's. Er zouden vooral meer middelen moeten worden vrijgemaakt voor hulp aan vluchtelingen en binnenlandse ontheemden, wederopbouw van huizen en infrastructuur, bevordering van de dialoog tussen lokale gemeenschappen en herstel van vertrouwen.

Slotopmerkingen

| 63. | Sinds de Rozenrevolutie in Georgië, die een tijdperk van veranderingen en hervormingen inluidde, zijn pas zes jaar verstreken. In die periode kreeg het land te maken met een oorlog en de gevolgen van de mondiale economische crisis. Ondanks dit korte tijdsbestek en alle problemen is het Georgië gelukt veel voortgang te boeken op de weg naar democratie, ontwikkeling en een markteconomie. |
| --- | --- |

63.

Sinds de Rozenrevolutie in Georgië, die een tijdperk van veranderingen en hervormingen inluidde, zijn pas zes jaar verstreken. In die periode kreeg het land te maken met een oorlog en de gevolgen van de mondiale economische crisis. Ondanks dit korte tijdsbestek en alle problemen is het Georgië gelukt veel voortgang te boeken op de weg naar democratie, ontwikkeling en een markteconomie.

| 64. | EU-steun is enorm belangrijk voor het lokale bestuur en de regionale ontwikkeling in Georgië. Het land ligt in een politiek instabiele regio waar regeringen snel kunnen wisselen en die na de val van de Sovjet-Unie meer dan een dozijn gewapende en bevroren conflicten heeft gekend. Georgië bevindt zich ook in een zowel etnisch, linguïstisch, religieus als historisch gezien buitengewoon heterogeen gebied met tot nu toe amper democratische tradities zoals die in Europa bestaan. Daarom zijn zowel voor de verbetering van de levenskwaliteit van de Georgiërs als ter bevordering van de democratie in het land investeringen in regionale ontwikkeling en versterking van het decentrale bestuur essentieel. Dergelijke investeringen dragen tevens bij tot verspreiding van de Europese waarden en vergroten het vertrouwen van de Georgische burgers in de EU. |
| --- | --- |

64.

EU-steun is enorm belangrijk voor het lokale bestuur en de regionale ontwikkeling in Georgië. Het land ligt in een politiek instabiele regio waar regeringen snel kunnen wisselen en die na de val van de Sovjet-Unie meer dan een dozijn gewapende en bevroren conflicten heeft gekend. Georgië bevindt zich ook in een zowel etnisch, linguïstisch, religieus als historisch gezien buitengewoon heterogeen gebied met tot nu toe amper democratische tradities zoals die in Europa bestaan. Daarom zijn zowel voor de verbetering van de levenskwaliteit van de Georgiërs als ter bevordering van de democratie in het land investeringen in regionale ontwikkeling en versterking van het decentrale bestuur essentieel. Dergelijke investeringen dragen tevens bij tot verspreiding van de Europese waarden en vergroten het vertrouwen van de Georgische burgers in de EU.

| 65. | De politieke en economische ontwikkeling van Georgië, dat bijna een directe buur van de EU is en in een voor de energievoorziening en gelet op de nabijheid van politiek instabiele gebieden strategisch belangrijke regio ligt, is van groot belang voor de EU. Ondersteuning van Georgië bij zijn toenadering tot de EU zou dan ook een van de prioriteiten van de EU moeten zijn. |
| --- | --- |

65.

De politieke en economische ontwikkeling van Georgië, dat bijna een directe buur van de EU is en in een voor de energievoorziening en gelet op de nabijheid van politiek instabiele gebieden strategisch belangrijke regio ligt, is van groot belang voor de EU. Ondersteuning van Georgië bij zijn toenadering tot de EU zou dan ook een van de prioriteiten van de EU moeten zijn.

Brussel, 6 oktober 2010

De voorzitster van het Comité van de Regio's

Mercedes BRESSO

---