# Iris Oifigiúil L 189/2021

| | ISSN 1977-0839 |
| --- | --- |
| Iris Oifigiúil
  an Aontais Eorpaigh | L 189 |
| | |
| An t-eagrán Gaeilge | Reachtaíocht | Imleabhar 6428 Bealtaine 2021 |

ISSN 1977-0839

Iris Oifigiúil

an Aontais Eorpaigh

L 189

An t-eagrán Gaeilge

Reachtaíocht

Imleabhar 6428 Bealtaine 2021

---

| Clár | | I   Gníomhartha reachtacha | Leathanach |
| --- | --- | --- | --- |
| | | RIALACHÁIN |
| | * | Rialachán (AE) 2021/817 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Bealtaine 2021 lena mbunaítear Erasmus+: Clár an Aontais um oideachas agus oiliúint, an óige agus spórt agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 1288/2013 (
  1
  ) | 1 |
| | * | Rialachán (AE) 2021/818 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Bealtaine 2021 lena mbunaítear Clár Eoraip na Cruthaitheachta (2021 go 2027) agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 1295/2013 (
  1
  ) | 34 |
| | * | Rialachán (AE) 2021/819 ó Pharlaimint na hEorpa agusón gComhairle an 20 Bealtaine 2021 maidir leis an Institiúid Eorpach um Nuálaíocht agus Teicneolaíocht (athmhúnlú) (
  1
  ) | 61 |
| | | CINNTÍ |
| | * | Cinneadh (AE) 2021/820 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Bealtaine 2021 maidir le Clár Oibre Straitéiseach um Nuálaíocht na hInstitiúide Eorpaí um Nuálaíocht agus Teicneolaíocht (EIT) 2021-2027: Borradh a chur faoi Thallann Nuálaíochta agus faoi Chumas Nuálaíochta na hEorpa agus lena n-aisghairtear Cinneadh Uimh. 1312/2013/AE (
  1
  ) | 91 |

Clár

I   Gníomhartha reachtacha

Leathanach

RIALACHÁIN

*

Rialachán (AE) 2021/817 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Bealtaine 2021 lena mbunaítear Erasmus+: Clár an Aontais um oideachas agus oiliúint, an óige agus spórt agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 1288/2013 (
  1
  )

1

1

*

Rialachán (AE) 2021/818 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Bealtaine 2021 lena mbunaítear Clár Eoraip na Cruthaitheachta (2021 go 2027) agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 1295/2013 (
  1
  )

1

34

*

Rialachán (AE) 2021/819 ó Pharlaimint na hEorpa agusón gComhairle an 20 Bealtaine 2021 maidir leis an Institiúid Eorpach um Nuálaíocht agus Teicneolaíocht (athmhúnlú) (
  1
  )

1

61

CINNTÍ

*

Cinneadh (AE) 2021/820 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Bealtaine 2021 maidir le Clár Oibre Straitéiseach um Nuálaíocht na hInstitiúide Eorpaí um Nuálaíocht agus Teicneolaíocht (EIT) 2021-2027: Borradh a chur faoi Thallann Nuálaíochta agus faoi Chumas Nuálaíochta na hEorpa agus lena n-aisghairtear Cinneadh Uimh. 1312/2013/AE (
  1
  )

1

91

| | |
| --- | --- |
| | (1)   Téacs atá ábhartha maidir le LEE. |

---

(1)   Téacs atá ábhartha maidir le LEE.

1

| GA | Tagraíonn gníomhartha a bhfuil a dteidil i gcló éadrom do bhainistiú cúrsaí talmhaíochta ó lá go lá agus go ginearálta bíonn tréimhse theoranta bailíochta i gceist leo.
  Tá teidil na ngníomhartha eile i gcló trom agus tagann réiltín rompu. |
| --- | --- |

GA

Tagraíonn gníomhartha a bhfuil a dteidil i gcló éadrom do bhainistiú cúrsaí talmhaíochta ó lá go lá agus go ginearálta bíonn tréimhse theoranta bailíochta i gceist leo.

Tá teidil na ngníomhartha eile i gcló trom agus tagann réiltín rompu.

---

I Gníomhartha reachtacha

RIALACHÁIN

| 28.5.2021 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | L 189/1 |
| --- | --- | --- | --- |

28.5.2021

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

L 189/1

---

RIALACHÁN (AE) 2021/817 Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE

an 20 Bealtaine 2021

lena mbunaítear Erasmus+: Clár an Aontais um oideachas agus oiliúint, an óige agus spórt agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 1288/2013

(Téacs atá ábhartha maidir le LEE)

TÁ PARLAIMINT NA hEORPA AGUS COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,

Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagal 165(4) agus Airteagal 166(4) de,

Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach,

Tar éis dóibh an dréachtghníomh reachtach a chur chuig na parlaimintí náisiúnta,

Ag féachaint don tuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa (1),

Ag féachaint don tuairim ó Choiste na Réigiún (2),

Ag gníomhú dóibh i gcomhréir leis an ngnáthnós imeachta reachtach (3),

De bharr an mhéid seo a leanas:

| (1) | Is den tábhacht é go n-infheisteofaí i soghluaisteacht foghlama do chách, gan beann ar chúlra ná ar acmhainn, agus i gcomhar agus i bhforbairtí nuálacha beartais i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, na hóige agus an spóirt, má táthar chun sochaithe cuimsitheacha comhtháite athléimneacha a fhorbairt agus iomaíochas an Aontais a bhuanú, agus rud ar thábhachtaí ná riamh é anois i gcomhthéacs na n-athruithe tapa doimhne arna dtiomáint ag an réabhlóid theicneolaíoch agus an domhandú. Ina theannta sin, rannchuidíonn infheistíocht den sórt sin freisin le féiniúlacht Eorpach agus luachanna Eorpacha a neartú agus Aontas níos daonlathaí a bhaint amach don Aontas. |
| --- | --- |

(1)

Is den tábhacht é go n-infheisteofaí i soghluaisteacht foghlama do chách, gan beann ar chúlra ná ar acmhainn, agus i gcomhar agus i bhforbairtí nuálacha beartais i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, na hóige agus an spóirt, má táthar chun sochaithe cuimsitheacha comhtháite athléimneacha a fhorbairt agus iomaíochas an Aontais a bhuanú, agus rud ar thábhachtaí ná riamh é anois i gcomhthéacs na n-athruithe tapa doimhne arna dtiomáint ag an réabhlóid theicneolaíoch agus an domhandú. Ina theannta sin, rannchuidíonn infheistíocht den sórt sin freisin le féiniúlacht Eorpach agus luachanna Eorpacha a neartú agus Aontas níos daonlathaí a bhaint amach don Aontas.

| (2) | Ina theachtaireacht an 14 Samhain 2017 dar teideal “an Fhéiniúlacht Eorpach a Neartú trí Oideachas agus Cultúr”, chuir an Coimisiún a fhís i láthair arb í go n-oibreofaí chun Limistéar Oideachais Eorpach a bhunú faoi 2025, ina mbeadh an fhoghlaim saor ó bhac teorainneacha. Leagadh amach sa teachtaireacht sin fís d’Aontas ina mbeadh sé ina ghnáthnós seal a chaitheamh i mBallstát eile, chun críocha staidéir, foghlama agus oibre, agus inarb é an norm dhá theanga eile a labhairt anuas ar an teanga dhúchais agus ina mbeadh braistint láidir ag daoine ar a bhféiniúlacht féin mar Eorpaigh, agus ar oidhreacht chultúrtha na hEorpa agus an éagsúlacht a bhaineann léi. Sa chomhthéacs sin, chuir an Coimisiún béim ar a riachtanaí a bhí sé Clár Erasmus+, a bhfuil seantaithí againn air, a neartú do gach catagóir foghlaimeoirí atá cuimsithe leis cheana agus é mar aidhm leis lámh a shíneadh chuig foghlaimeoirí ar lú na deiseanna atá acu. |
| --- | --- |

(2)

Ina theachtaireacht an 14 Samhain 2017 dar teideal “an Fhéiniúlacht Eorpach a Neartú trí Oideachas agus Cultúr”, chuir an Coimisiún a fhís i láthair arb í go n-oibreofaí chun Limistéar Oideachais Eorpach a bhunú faoi 2025, ina mbeadh an fhoghlaim saor ó bhac teorainneacha. Leagadh amach sa teachtaireacht sin fís d’Aontas ina mbeadh sé ina ghnáthnós seal a chaitheamh i mBallstát eile, chun críocha staidéir, foghlama agus oibre, agus inarb é an norm dhá theanga eile a labhairt anuas ar an teanga dhúchais agus ina mbeadh braistint láidir ag daoine ar a bhféiniúlacht féin mar Eorpaigh, agus ar oidhreacht chultúrtha na hEorpa agus an éagsúlacht a bhaineann léi. Sa chomhthéacs sin, chuir an Coimisiún béim ar a riachtanaí a bhí sé Clár Erasmus+, a bhfuil seantaithí againn air, a neartú do gach catagóir foghlaimeoirí atá cuimsithe leis cheana agus é mar aidhm leis lámh a shíneadh chuig foghlaimeoirí ar lú na deiseanna atá acu.

| (3) | Léirítear tábhacht an oideachais, na hoiliúna agus na hóige do thodhchaí an Aontais i dteachtaireacht ón gCoimisiún an 14 Feabhra 2018 dar teideal “Creat Airgeadais Ilbhliantúil nua-aimseartha nua d’Aontas Eorpach lena mbaintear amach a thosaíochtaí don tréimhse iar-2020 go héifeachtúil”. Leagadh béim sa teachtaireacht sin ar an ngá na gealltanais a rinne na Ballstáit ag an gCruinniú Mullaigh Sóisialta do Phoist Chóra agus d’Fhás a tionóladh in Göteborg an 17 Samhain 2017 a chur i gcrích, lena n-áirítear trí Cholún Eorpach na gCeart Sóisialta arna fhógairt go sollúnta agus arna shíniú ag Parlaimint na hEorpa, ag an gComhairle agus ag an gCoimisiún an 17 Samhain 2017 (4) a chur chun feidhme go hiomlán i dteannta le Prionsabal 1 de, a bhaineann le hoideachas, oiliúint agus foghlaim ar feadh an tsaoil. Leag an teachtaireacht sin béim ar a riachtanaí atá sé cur le soghluaisteacht agus le malartuithe, lena n-áirítear trí Chlár Erasmus+ cuimsitheach sínte mórneartaithe, mar a d’iarr an Chomhairle Eorpach ina conclúidí an 14 Nollaig 2017. |
| --- | --- |

(3)

Léirítear tábhacht an oideachais, na hoiliúna agus na hóige do thodhchaí an Aontais i dteachtaireacht ón gCoimisiún an 14 Feabhra 2018 dar teideal “Creat Airgeadais Ilbhliantúil nua-aimseartha nua d’Aontas Eorpach lena mbaintear amach a thosaíochtaí don tréimhse iar-2020 go héifeachtúil”. Leagadh béim sa teachtaireacht sin ar an ngá na gealltanais a rinne na Ballstáit ag an gCruinniú Mullaigh Sóisialta do Phoist Chóra agus d’Fhás a tionóladh in Göteborg an 17 Samhain 2017 a chur i gcrích, lena n-áirítear trí Cholún Eorpach na gCeart Sóisialta arna fhógairt go sollúnta agus arna shíniú ag Parlaimint na hEorpa, ag an gComhairle agus ag an gCoimisiún an 17 Samhain 2017 (4) a chur chun feidhme go hiomlán i dteannta le Prionsabal 1 de, a bhaineann le hoideachas, oiliúint agus foghlaim ar feadh an tsaoil. Leag an teachtaireacht sin béim ar a riachtanaí atá sé cur le soghluaisteacht agus le malartuithe, lena n-áirítear trí Chlár Erasmus+ cuimsitheach sínte mórneartaithe, mar a d’iarr an Chomhairle Eorpach ina conclúidí an 14 Nollaig 2017.

| (4) | Foráiltear i bPrionsabal 1 de Cholún Eorpach na gCeart Sóisialta go bhfuil an ceart ag cách ar oideachas, ar oiliúint agus ar fhoghlaim ar feadh an tsaoil atá ar ardcháilíocht agus cuimsitheach d’fhonn scileanna a chothabháil agus a fháil ionas gur féidir leo a bheith lán-rannpháirteach sa tsochaí agus aistrithe sa mhargadh saothair a bhainistiú go rathúil. Léirítear freisin i gColún Eorpach na gCeart Sóisialta a thábhachtaí atá an t-oideachas agus an cúram luath-óige ar ardchaighdeán agus a thábhachtaí atá sé comhdheiseanna a áirithiú do chách. |
| --- | --- |

(4)

Foráiltear i bPrionsabal 1 de Cholún Eorpach na gCeart Sóisialta go bhfuil an ceart ag cách ar oideachas, ar oiliúint agus ar fhoghlaim ar feadh an tsaoil atá ar ardcháilíocht agus cuimsitheach d’fhonn scileanna a chothabháil agus a fháil ionas gur féidir leo a bheith lán-rannpháirteach sa tsochaí agus aistrithe sa mhargadh saothair a bhainistiú go rathúil. Léirítear freisin i gColún Eorpach na gCeart Sóisialta a thábhachtaí atá an t-oideachas agus an cúram luath-óige ar ardchaighdeán agus a thábhachtaí atá sé comhdheiseanna a áirithiú do chách.

| (5) | I nDearbhú na Bratasláive, a síníodh an 16 Meán Fómhair 2016, leag ceannairí 27 mBallstát béim ar a dtiomantas deiseanna níos fearr a chur ar fáil don óige. I nDearbhú na Róimhe, a síníodh an 25 Márta 2017, gheall ceannairí 27 mBallstát agus ceannairí na Comhairle Eorpaí, Pharlaimint na hEorpa agus an Choimisiúin go n-oibreoidís i dtreo Aontais ina gcuirfí scoth an oideachais agus na hoiliúna ar dhaoine óga agus ina bhféadfaidís staidéar a dhéanamh agus poist a aimsiú ó cheann ceann na mór-roinne agus a chaomhnóidh ár n-oidhreacht chultúrtha agus a chuirfidh an éagsúlacht chultúrtha chun cinn. |
| --- | --- |

(5)

I nDearbhú na Bratasláive, a síníodh an 16 Meán Fómhair 2016, leag ceannairí 27 mBallstát béim ar a dtiomantas deiseanna níos fearr a chur ar fáil don óige. I nDearbhú na Róimhe, a síníodh an 25 Márta 2017, gheall ceannairí 27 mBallstát agus ceannairí na Comhairle Eorpaí, Pharlaimint na hEorpa agus an Choimisiúin go n-oibreoidís i dtreo Aontais ina gcuirfí scoth an oideachais agus na hoiliúna ar dhaoine óga agus ina bhféadfaidís staidéar a dhéanamh agus poist a aimsiú ó cheann ceann na mór-roinne agus a chaomhnóidh ár n-oidhreacht chultúrtha agus a chuirfidh an éagsúlacht chultúrtha chun cinn.

| (6) | Dearbhaíodh sa tuarascáil ón gCoimisiún an 31 Eanáir 2018 maidir leis an mheastóireacht meántéarma ar chlár Erasmus+ (2014-2020) a bunaíodh le Rialachán (AE) Uimh. 1288/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (5) (“Clár 2014-2020”) go raibh simpliú, cuíchóiriú agus sineirgí nach beag i dtaca le bainistiú an Chláir sin tagtha mar thoradh ar chlár aonair um oideachas agus oiliúint, an óige agus spórt a bheith cruthaithe ach tháinig sí ar an tátal gur gá tuilleadh feabhsúchán chun gnóthachain éifeachtúlachta Chlár 2014-2020 a chomhdhlúthú a thuilleadh. Sna comhairliúcháin don mheastóireacht mheántéarma sin agus don chlár a bheidh ann amach anseo, ba go tréan a d’iarr na Ballstáit agus na geallsealbhóirí go mbeadh leanúnachas i raon feidhme, ailtireacht agus sásraí seachadta Chlár Erasmus+, agus d’iarr siad roinnt feabhsúchán freisin, amhail cuimsitheacht Chlár Erasmus+ a mhéadú agus é a shimpliú agus a dhéanamh níos inbhainistithe do thairbhithe. Léirigh na Ballstáit agus geallsealbhóirí lántacaíocht freisin le haghaidh Chlár Erasmus+ a choimeád comhtháite agus paraidím na foghlama ar feadh an tsaoil mar bhonn taca leis. Ina rún an 2 Feabhra 2017 maidir le cur chun feidhme Erasmus+ (6), dhearbhaigh Parlaimint na hEorpa gur dhíol sásaimh di struchtúr comhtháite Chlár 2014-2020 agus d’iarr sí ar an gCoimisiún gné na foghlama ar feadh an tsaoil an chláir sin a shaothrú go hiomlán trí chomhar trasearnálach a chothú agus a spreagadh i gClár Erasmus+. Leag na Ballstáit agus na geallsealbhóirí béim freisin ar an ngá atá le gné idirnáisiúnta Chlár Erasmus+ a neartú a thuilleadh. |
| --- | --- |

(6)

Dearbhaíodh sa tuarascáil ón gCoimisiún an 31 Eanáir 2018 maidir leis an mheastóireacht meántéarma ar chlár Erasmus+ (2014-2020) a bunaíodh le Rialachán (AE) Uimh. 1288/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (5) (“Clár 2014-2020”) go raibh simpliú, cuíchóiriú agus sineirgí nach beag i dtaca le bainistiú an Chláir sin tagtha mar thoradh ar chlár aonair um oideachas agus oiliúint, an óige agus spórt a bheith cruthaithe ach tháinig sí ar an tátal gur gá tuilleadh feabhsúchán chun gnóthachain éifeachtúlachta Chlár 2014-2020 a chomhdhlúthú a thuilleadh. Sna comhairliúcháin don mheastóireacht mheántéarma sin agus don chlár a bheidh ann amach anseo, ba go tréan a d’iarr na Ballstáit agus na geallsealbhóirí go mbeadh leanúnachas i raon feidhme, ailtireacht agus sásraí seachadta Chlár Erasmus+, agus d’iarr siad roinnt feabhsúchán freisin, amhail cuimsitheacht Chlár Erasmus+ a mhéadú agus é a shimpliú agus a dhéanamh níos inbhainistithe do thairbhithe. Léirigh na Ballstáit agus geallsealbhóirí lántacaíocht freisin le haghaidh Chlár Erasmus+ a choimeád comhtháite agus paraidím na foghlama ar feadh an tsaoil mar bhonn taca leis. Ina rún an 2 Feabhra 2017 maidir le cur chun feidhme Erasmus+ (6), dhearbhaigh Parlaimint na hEorpa gur dhíol sásaimh di struchtúr comhtháite Chlár 2014-2020 agus d’iarr sí ar an gCoimisiún gné na foghlama ar feadh an tsaoil an chláir sin a shaothrú go hiomlán trí chomhar trasearnálach a chothú agus a spreagadh i gClár Erasmus+. Leag na Ballstáit agus na geallsealbhóirí béim freisin ar an ngá atá le gné idirnáisiúnta Chlár Erasmus+ a neartú a thuilleadh.

| (7) | Dearbhaíodh príomhthorthaí na tuarascála ar an meastóireacht mheántéarma ar Chlár 2014-2020 de bhun chomhairliúchán poiblí oscailte 2018 faoi mhaoiniú ón Aontas sna réimsí maidir le luachanna agus soghluaisteacht agus cuireadh béim ar an ngá go mbeadh an Clár a bheidh ann amach anseo níos cuimsithí, go leanfaí de thús áite a thabhairt go nuachóiriú na gcóras oideachais agus oiliúna agus go neartófaí maidir le féiniúlacht Eorpach, saoránacht ghníomhach agus rannpháirtíocht sa saol daonlathach a chothú. |
| --- | --- |

(7)

Dearbhaíodh príomhthorthaí na tuarascála ar an meastóireacht mheántéarma ar Chlár 2014-2020 de bhun chomhairliúchán poiblí oscailte 2018 faoi mhaoiniú ón Aontas sna réimsí maidir le luachanna agus soghluaisteacht agus cuireadh béim ar an ngá go mbeadh an Clár a bheidh ann amach anseo níos cuimsithí, go leanfaí de thús áite a thabhairt go nuachóiriú na gcóras oideachais agus oiliúna agus go neartófaí maidir le féiniúlacht Eorpach, saoránacht ghníomhach agus rannpháirtíocht sa saol daonlathach a chothú.

| (8) | Ina theachtaireacht an 2 Bealtaine 2018 dar teideal “Buiséad Nua-aimseartha le haghaidh Aontas a Chumhdaíonn, a Chumhachtaíonn agus a Chosnaíonn – an Creat Airgeadais Ilbhliantúil don tréimhse 2021-2027”, d’iarr an Coimisiún go ndéanfaí infheistíocht mhéadaithe i ndaoine agus go gcuirfí fócas níos láidre ar “an óige” sa chéad chreat airgeadais ilbhliantúil eile. Sa teachtaireacht sin d’aithin an Coimisiún go bhfuil Clár Erasmus+ ar cheann de na scéalta ratha is infheicthe de chuid an Aontais. Ina theachtaireacht an 27 Bealtaine 2020 dar teideal “The EU budget powering the recovery plan for Europe” [Buiséad an Aontais Eorpaigh: ag cumhachtú an phlean téarnaimh don Eoraip], d’aithin an Coimisiún an ról atá ag Clár Erasmus+ chun an tAontas a dhéanamh níos athléimní agus chun aghaidh a thabhairt ar dhúshláin shocheacnamaíocha. Dhearbhaigh sé freisin a thiomantas do Chlár Erasmus+ neartaithe. Leis sin, ba cheart go mbeadh níos mó daoine in ann bogadh chuig tír eile chun foghlaim nó obair a dhéanamh agus ligfeadh sé don Chlár díriú ar an gcuimsitheacht agus tadhall níos mó daoibh siúd is lú deis. |
| --- | --- |

(8)

Ina theachtaireacht an 2 Bealtaine 2018 dar teideal “Buiséad Nua-aimseartha le haghaidh Aontas a Chumhdaíonn, a Chumhachtaíonn agus a Chosnaíonn – an Creat Airgeadais Ilbhliantúil don tréimhse 2021-2027”, d’iarr an Coimisiún go ndéanfaí infheistíocht mhéadaithe i ndaoine agus go gcuirfí fócas níos láidre ar “an óige” sa chéad chreat airgeadais ilbhliantúil eile. Sa teachtaireacht sin d’aithin an Coimisiún go bhfuil Clár Erasmus+ ar cheann de na scéalta ratha is infheicthe de chuid an Aontais. Ina theachtaireacht an 27 Bealtaine 2020 dar teideal “The EU budget powering the recovery plan for Europe” [Buiséad an Aontais Eorpaigh: ag cumhachtú an phlean téarnaimh don Eoraip], d’aithin an Coimisiún an ról atá ag Clár Erasmus+ chun an tAontas a dhéanamh níos athléimní agus chun aghaidh a thabhairt ar dhúshláin shocheacnamaíocha. Dhearbhaigh sé freisin a thiomantas do Chlár Erasmus+ neartaithe. Leis sin, ba cheart go mbeadh níos mó daoine in ann bogadh chuig tír eile chun foghlaim nó obair a dhéanamh agus ligfeadh sé don Chlár díriú ar an gcuimsitheacht agus tadhall níos mó daoibh siúd is lú deis.

| (9) | Sa chomhthéacs seo, tá sé riachtanach “Erasmus+” clár an Aontais um oideachas agus oiliúint, an óige agus spórt (an “Clár”) a bhunú a thiocfaidh i gcomharbas ar Chlár 2014-2020. Ba cheart cineál comhtháite Chlár 2014-2020 lena gclúdaítear foghlaim i ngach comhthéacs, más foirmiúil, seachfhoirmiúil nó neamhfhoirmiúil í, agus ag gach céim den saol a athneartú chun rianta foghlama solúbtha a threisiú lena ligfeadh do dhaoine, ar an gcaoi sin, a bheith in ann an t-eolas, na scileanna agus na hinniúlachtaí sin a fháil atá riachtanach chun forbairt mar dhaoine aonair, chun dul i ngleic le dúshláin an 21ú haois agus chun an leas is fearr a bhaint as deiseanna na haoise sin. |
| --- | --- |

(9)

Sa chomhthéacs seo, tá sé riachtanach “Erasmus+” clár an Aontais um oideachas agus oiliúint, an óige agus spórt (an “Clár”) a bhunú a thiocfaidh i gcomharbas ar Chlár 2014-2020. Ba cheart cineál comhtháite Chlár 2014-2020 lena gclúdaítear foghlaim i ngach comhthéacs, más foirmiúil, seachfhoirmiúil nó neamhfhoirmiúil í, agus ag gach céim den saol a athneartú chun rianta foghlama solúbtha a threisiú lena ligfeadh do dhaoine, ar an gcaoi sin, a bheith in ann an t-eolas, na scileanna agus na hinniúlachtaí sin a fháil atá riachtanach chun forbairt mar dhaoine aonair, chun dul i ngleic le dúshláin an 21ú haois agus chun an leas is fearr a bhaint as deiseanna na haoise sin.

| (10) | Ba cheart an Clár a bhunú ar feadh tréimhse seacht mbliana chun go mbeidh a ré ag teacht le ré an chreata airgeadais ilbhliantúil do na blianta 2021 go 2027 a leagtar síos i Rialachán (AE, Euratom) 2020/2093 ón gComhairle (7) (“CAI 2021-2027”). |
| --- | --- |

(10)

Ba cheart an Clár a bhunú ar feadh tréimhse seacht mbliana chun go mbeidh a ré ag teacht le ré an chreata airgeadais ilbhliantúil do na blianta 2021 go 2027 a leagtar síos i Rialachán (AE, Euratom) 2020/2093 ón gComhairle (7) (“CAI 2021-2027”).

| (11) | Ba cheart don Chlár a bheith in ann a bheith ina rannchuiditheoir níos mó fós le cur chun feidhme chuspóirí agus thosaíochtaí beartais an Aontais i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, na hóige agus an spóirt. Is den tábhacht cur chuige comhleanúnach foghlama ar feadh an tsaoil, má táthar chun na haistrithe éagsúla a bhainistiú a mbeidh ar dhaoine dul i ngleic leo i gcaitheamh a saoil. Ba cheart cur chuige den sórt sin a spreagadh trí chomhar trasearnálach éifeachtach. Chun cur chuige den sórt sin a fhorbairt, ba cheart don Chlár a bheith i ndlúthchomhréir le creat straitéiseach foriomlán an chomhair idir bheartais an Aontais i réimsí an oideachais agus na hoiliúna agus na hóige, lena n-áirítear na cláir oibre beartais do scoileanna, don ardoideachas, don ghairmoideachas agus an ghairmoiliúint, agus don fhoghlaim aosach, agus sineirgí nua á n-atreisiú agus á bhforbairt le cláir agus le réimsí beartais eile de chuid an Aontais atá gaolmhar. |
| --- | --- |

(11)

Ba cheart don Chlár a bheith in ann a bheith ina rannchuiditheoir níos mó fós le cur chun feidhme chuspóirí agus thosaíochtaí beartais an Aontais i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, na hóige agus an spóirt. Is den tábhacht cur chuige comhleanúnach foghlama ar feadh an tsaoil, má táthar chun na haistrithe éagsúla a bhainistiú a mbeidh ar dhaoine dul i ngleic leo i gcaitheamh a saoil. Ba cheart cur chuige den sórt sin a spreagadh trí chomhar trasearnálach éifeachtach. Chun cur chuige den sórt sin a fhorbairt, ba cheart don Chlár a bheith i ndlúthchomhréir le creat straitéiseach foriomlán an chomhair idir bheartais an Aontais i réimsí an oideachais agus na hoiliúna agus na hóige, lena n-áirítear na cláir oibre beartais do scoileanna, don ardoideachas, don ghairmoideachas agus an ghairmoiliúint, agus don fhoghlaim aosach, agus sineirgí nua á n-atreisiú agus á bhforbairt le cláir agus le réimsí beartais eile de chuid an Aontais atá gaolmhar.

| (12) | Is príomh-chomhpháirt é an Clár chun Limistéar Oideachais Eorpach a fhorbairt. Tar éis a theachtaireacht an 14 Samhain 2017 dar teideal “An Fhéiniúlacht Eorpach a neartú trí Oideachas agus Cultúr”, mheabhraigh an Coimisiún, ina theachtaireacht an 30 Meán Fómhair 2020 dar teideal “An Limistéar Eorpach Oideachais a bhaint amach faoi 2025”, go leanann Clár Erasmus+ de bheith ríthábhachtach chun na cuspóirí i ndáil le hoideachas, oiliúint agus foghlaim ar feadh an tsaoil a bheadh ar ardcháilíocht agus cuimsitheach a bhaint amach, agus chun an tAontas a ullmhú le haghaidh a thabhairt ar an aistriú digiteach agus an aistriú glas. Ba cheart go mbeadh an Clár in ann rannchuidiú le comharba an chreata straitéisigh maidir le comhar Eorpach in oideachas agus in oiliúint agus leis an leagan nuashonraithe den Chlár Oibre Scileanna don Eoraip maidir le hiomaíochas inmharthana, cothroime shóisialta agus athléimneacht a bunaíodh i dteachtaireacht an 1 Iúil 2020 ón gCoimisiún trí thiomantas comhroinnte do thábhacht straitéiseach scileanna, príomhinniúlachtaí agus eolais chun poist a choinneáil agus chun tacú le fás, iomaíochas, nuálaíocht agus comhtháthú sóisialta, i gcomhréir le Moladh ón gComhairle an 22 Bealtaine 2018 (8). Ba cheart don Chlár rannchuidiú le cuspóirí an Phlean Gníomhaíochta don Oideachas Digiteach a bunaíodh i dteachtaireacht ón gCoimisiún an 30 Meán Fomhair 2020 dar teideal “An Plean Gníomhaíochta don Oideachas Digiteach 2021-2027 - An t-oideachas agus an oiliúint a athshocrú don aois dhigiteach” a chur i gcrích. Ba cheart don Chlár freagairt don athrú digiteach is gá i réimse an oideachais agus na hoiliúna, na hóige agus an spóirt. Ba cheart don Chlár tacú freisin leis na Ballstáit chun spriocanna Dhearbhú Pháras an 17 Márta 2015 a bhaint amach i ndáil leis an tsaoránacht, agus chun luachanna coiteanna na saoirse, na caoinfhulaingthe agus an neamh-idirdhealaithe a chur chun cinn tríd an oideachas. |
| --- | --- |

(12)

Is príomh-chomhpháirt é an Clár chun Limistéar Oideachais Eorpach a fhorbairt. Tar éis a theachtaireacht an 14 Samhain 2017 dar teideal “An Fhéiniúlacht Eorpach a neartú trí Oideachas agus Cultúr”, mheabhraigh an Coimisiún, ina theachtaireacht an 30 Meán Fómhair 2020 dar teideal “An Limistéar Eorpach Oideachais a bhaint amach faoi 2025”, go leanann Clár Erasmus+ de bheith ríthábhachtach chun na cuspóirí i ndáil le hoideachas, oiliúint agus foghlaim ar feadh an tsaoil a bheadh ar ardcháilíocht agus cuimsitheach a bhaint amach, agus chun an tAontas a ullmhú le haghaidh a thabhairt ar an aistriú digiteach agus an aistriú glas. Ba cheart go mbeadh an Clár in ann rannchuidiú le comharba an chreata straitéisigh maidir le comhar Eorpach in oideachas agus in oiliúint agus leis an leagan nuashonraithe den Chlár Oibre Scileanna don Eoraip maidir le hiomaíochas inmharthana, cothroime shóisialta agus athléimneacht a bunaíodh i dteachtaireacht an 1 Iúil 2020 ón gCoimisiún trí thiomantas comhroinnte do thábhacht straitéiseach scileanna, príomhinniúlachtaí agus eolais chun poist a choinneáil agus chun tacú le fás, iomaíochas, nuálaíocht agus comhtháthú sóisialta, i gcomhréir le Moladh ón gComhairle an 22 Bealtaine 2018 (8). Ba cheart don Chlár rannchuidiú le cuspóirí an Phlean Gníomhaíochta don Oideachas Digiteach a bunaíodh i dteachtaireacht ón gCoimisiún an 30 Meán Fomhair 2020 dar teideal “An Plean Gníomhaíochta don Oideachas Digiteach 2021-2027 - An t-oideachas agus an oiliúint a athshocrú don aois dhigiteach” a chur i gcrích. Ba cheart don Chlár freagairt don athrú digiteach is gá i réimse an oideachais agus na hoiliúna, na hóige agus an spóirt. Ba cheart don Chlár tacú freisin leis na Ballstáit chun spriocanna Dhearbhú Pháras an 17 Márta 2015 a bhaint amach i ndáil leis an tsaoránacht, agus chun luachanna coiteanna na saoirse, na caoinfhulaingthe agus an neamh-idirdhealaithe a chur chun cinn tríd an oideachas.

| (13) | I gcomhréir le Straitéis an Aontais Eorpaigh maidir leis an Óige 2019-2027 (9) agus leis an gcreat um chomhar Eorpach i réimse na hóige don tréimhse 2019-2027, bunaithe ar an teachtaireacht ón gCoimisiún an 22 Bealtaine 2018 dar teideal “Ról, gaol agus cumhacht a thabhairt do dhaoine óga: Straitéis nua an Aontais i leith na hÓige”, ba cheart don Chlár tacú le hobair ardcháilíochta don aos óg, uirlisí agus córais chun oibrithe don óige a oiliúint, bailíochtú na foghlama seachfhoirmiúla agus neamhfhoirmiúla agus cuir chuige ardcháilíochta chun eagraíochtaí don óige a chumhachtú. Ba cheart don Chlár tacú le hIdirphlé Óige de chuid an Aontais a bheadh cuimsitheach agus leathan agus a mbeadh a chuid tosaíochtaí faoi stiúir riachtanais na óg. |
| --- | --- |

(13)

I gcomhréir le Straitéis an Aontais Eorpaigh maidir leis an Óige 2019-2027 (9) agus leis an gcreat um chomhar Eorpach i réimse na hóige don tréimhse 2019-2027, bunaithe ar an teachtaireacht ón gCoimisiún an 22 Bealtaine 2018 dar teideal “Ról, gaol agus cumhacht a thabhairt do dhaoine óga: Straitéis nua an Aontais i leith na hÓige”, ba cheart don Chlár tacú le hobair ardcháilíochta don aos óg, uirlisí agus córais chun oibrithe don óige a oiliúint, bailíochtú na foghlama seachfhoirmiúla agus neamhfhoirmiúla agus cuir chuige ardcháilíochta chun eagraíochtaí don óige a chumhachtú. Ba cheart don Chlár tacú le hIdirphlé Óige de chuid an Aontais a bheadh cuimsitheach agus leathan agus a mbeadh a chuid tosaíochtaí faoi stiúir riachtanais na óg.

| (14) | Ba cheart don Chlár Plean Oibre ábhartha an Aontais Eorpaigh le haghaidh Spóirt a chur san áireamh sa chlár, plean ar chreat comhair é ar leibhéal an Aontais i réimse an spóirt. Ba cheart comhleanúnachas agus comhlántacht a áirithiú idir Plean Oibre ábhartha an Aontais Eorpaigh le haghaidh Spóirt agus na gníomhaíochtaí arna dtacú faoin gClár i réimse an spóirt. Go háirithe, ní mór díriú ar spóirt an phobail, agus ar an ról tábhachtach a bhíonn ag an spórt chun gníomhaíocht fhisiciúil agus stíl bheatha shláintiúil, cuimsiú sóisialta agus comhionannas a chur chun cinn. Ba cheart go dtacódh an Clár le soghluaisteacht foghlama d’fhoireann spóirt, go príomha i spórt an phobail. Baill foirne i spórt nach spórt an phobail é, lena n-áirítear iad siúd atá ag gabháil do ghairm dhéach a bhfuil gné spóirt agus gné nach mbaineann le spórt inti, féadfaidh siad an tionchar foghlama agus an t-aistriú eolais d’fhoirne agus eagraíochtaí spórt an phobail a fheabhsú. Dá bhrí sin, ba cheart don Chlár a bheith in ann tacú le deiseanna soghluaisteachta foghlama do bhaill foirne i spórt nach spórt an phobail é i gcás ina bhféadfaidh spórt an phobail tairbhiú do rannpháirtíocht na mball foirne sin. Ba cheart don Chlár rannchuidiú le luachanna comhchoiteanna Eorpacha a chur chun cinn tríd an spórt, an dea-rialachas agus an ionracas i spórt, an fhorbairt inbhuanaithe, agus oideachas, oiliúint agus scileanna sa spórt agus tríd an spórt. Imeachtaí neamhbhrabúsacha spóirt arna dtacú leis an gClár, ba cheart gné agus tionchar Eorpach a bheith acu. |
| --- | --- |

(14)

Ba cheart don Chlár Plean Oibre ábhartha an Aontais Eorpaigh le haghaidh Spóirt a chur san áireamh sa chlár, plean ar chreat comhair é ar leibhéal an Aontais i réimse an spóirt. Ba cheart comhleanúnachas agus comhlántacht a áirithiú idir Plean Oibre ábhartha an Aontais Eorpaigh le haghaidh Spóirt agus na gníomhaíochtaí arna dtacú faoin gClár i réimse an spóirt. Go háirithe, ní mór díriú ar spóirt an phobail, agus ar an ról tábhachtach a bhíonn ag an spórt chun gníomhaíocht fhisiciúil agus stíl bheatha shláintiúil, cuimsiú sóisialta agus comhionannas a chur chun cinn. Ba cheart go dtacódh an Clár le soghluaisteacht foghlama d’fhoireann spóirt, go príomha i spórt an phobail. Baill foirne i spórt nach spórt an phobail é, lena n-áirítear iad siúd atá ag gabháil do ghairm dhéach a bhfuil gné spóirt agus gné nach mbaineann le spórt inti, féadfaidh siad an tionchar foghlama agus an t-aistriú eolais d’fhoirne agus eagraíochtaí spórt an phobail a fheabhsú. Dá bhrí sin, ba cheart don Chlár a bheith in ann tacú le deiseanna soghluaisteachta foghlama do bhaill foirne i spórt nach spórt an phobail é i gcás ina bhféadfaidh spórt an phobail tairbhiú do rannpháirtíocht na mball foirne sin. Ba cheart don Chlár rannchuidiú le luachanna comhchoiteanna Eorpacha a chur chun cinn tríd an spórt, an dea-rialachas agus an ionracas i spórt, an fhorbairt inbhuanaithe, agus oideachas, oiliúint agus scileanna sa spórt agus tríd an spórt. Imeachtaí neamhbhrabúsacha spóirt arna dtacú leis an gClár, ba cheart gné agus tionchar Eorpach a bheith acu.

| (15) | Ba cheart don Chlár bheith in ann tacú le haon réimse staidéir agus go háirithe ba cheart dó rannchuidiú le hacmhainn nuálaíochta an Aontais a neartú trí thacú le gníomhaíochtaí a chuidíonn le daoine eolas, scileanna, inniúlachtaí agus dearcthaí a fhorbairt a bheidh ag teastáil i réimsí staidéir nó i ndisciplíní réamhbhreathnaitheacha amhail an eolaíocht, an teicneolaíocht, an innealtóireacht, na healaíona agus an mhatamaitic (STEAM), an t-athrú aeráide, cosaint an comhshaoil, an fhorbairt inbhuanaithe, an fuinneamh glan, intleacht shaorga, róbataic, dearadh agus ailtireacht, agus litearthacht dhigiteach agus meán. Féadfar an nuálaíocht a chothú trí na gníomhaíochtaí soghluaisteachta foghlama agus comhair uile, bíodh siad á mbainistiú go díreach nó go hindíreach. |
| --- | --- |

(15)

Ba cheart don Chlár bheith in ann tacú le haon réimse staidéir agus go háirithe ba cheart dó rannchuidiú le hacmhainn nuálaíochta an Aontais a neartú trí thacú le gníomhaíochtaí a chuidíonn le daoine eolas, scileanna, inniúlachtaí agus dearcthaí a fhorbairt a bheidh ag teastáil i réimsí staidéir nó i ndisciplíní réamhbhreathnaitheacha amhail an eolaíocht, an teicneolaíocht, an innealtóireacht, na healaíona agus an mhatamaitic (STEAM), an t-athrú aeráide, cosaint an comhshaoil, an fhorbairt inbhuanaithe, an fuinneamh glan, intleacht shaorga, róbataic, dearadh agus ailtireacht, agus litearthacht dhigiteach agus meán. Féadfar an nuálaíocht a chothú trí na gníomhaíochtaí soghluaisteachta foghlama agus comhair uile, bíodh siad á mbainistiú go díreach nó go hindíreach.

| (16) | Leis na sineirgí le Clár na Físe Eorpaí arna bhunú le Rialachán (AE) 2021/695 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (10) (“Fís Eorpach”), ba cheart a áirithiú go n--úsáidfí na hacmhainní comhcheangailte ón gClár agus ó Chlár na Físe Eorpaí chun tacú le gníomhaíochtaí chun institiúidí ardoideachais Eorpacha a neartú agus a nuachóiriú. Comhlánfaidh Fís Eorpach, i gcás inarb iomchuí, tacaíocht ón gClár do thionscnamh na nOllscoileanna Eorpacha, mar chuid den obair chun straitéisí nua comhpháirteacha, comhtháite fadtéarma inbhuanaithe a fhorbairt maidir le hoideachas, taighde agus nuálaíocht. Cuideoidh na sineirgí le Fís Eorpach chun comhtháthú oideachais agus taighde a chothú, go háirithe in institiúidí ardoideachais. |
| --- | --- |

(16)

Leis na sineirgí le Clár na Físe Eorpaí arna bhunú le Rialachán (AE) 2021/695 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (10) (“Fís Eorpach”), ba cheart a áirithiú go n--úsáidfí na hacmhainní comhcheangailte ón gClár agus ó Chlár na Físe Eorpaí chun tacú le gníomhaíochtaí chun institiúidí ardoideachais Eorpacha a neartú agus a nuachóiriú. Comhlánfaidh Fís Eorpach, i gcás inarb iomchuí, tacaíocht ón gClár do thionscnamh na nOllscoileanna Eorpacha, mar chuid den obair chun straitéisí nua comhpháirteacha, comhtháite fadtéarma inbhuanaithe a fhorbairt maidir le hoideachas, taighde agus nuálaíocht. Cuideoidh na sineirgí le Fís Eorpach chun comhtháthú oideachais agus taighde a chothú, go háirithe in institiúidí ardoideachais.

| (17) | Cuireann na teicneolaíochtaí nua atá ag teacht chun cinn deiseanna suntasacha foghlama agus malartuithe ar fáil agus tá an tábhacht ar leith a bhaineann leo léirithe le linn phaindéim COVID-19. Sa bhreis ar an tsoghluaisteacht fhisiciúil foghlama, arb í príomhghníomhaíocht an Chláir i gcónaí í, ba cheart formáidí fíorúla, amhail an fhoghlaim fhíorúil, a chur chun cinn chun an tsoghluaisteacht foghlama fhisiciúil a chomhlánú nó chun tacú léi, chun deiseanna fiúntacha foghlama a chur ar fáil dóibh siúd nach bhfuil in ann bogadh go fisiciúil chuig tír eile seachas a dtír chónaithe nó chun malartuithe a chothú trí fhormáidí nuálacha foghlama. I gcás inarb ábhartha, ba cheart comhar fíorúil a chur chun cinn faoin gClár. Ba cheart don Choimisiún a áirithiú, i gcás inar indéanta agus inarb iomchuí, go gcuirfear uirlisí foghlama fíorúla arna bhforbairt faoin gClár ar fáil don phobal i gcoitinne. |
| --- | --- |

(17)

Cuireann na teicneolaíochtaí nua atá ag teacht chun cinn deiseanna suntasacha foghlama agus malartuithe ar fáil agus tá an tábhacht ar leith a bhaineann leo léirithe le linn phaindéim COVID-19. Sa bhreis ar an tsoghluaisteacht fhisiciúil foghlama, arb í príomhghníomhaíocht an Chláir i gcónaí í, ba cheart formáidí fíorúla, amhail an fhoghlaim fhíorúil, a chur chun cinn chun an tsoghluaisteacht foghlama fhisiciúil a chomhlánú nó chun tacú léi, chun deiseanna fiúntacha foghlama a chur ar fáil dóibh siúd nach bhfuil in ann bogadh go fisiciúil chuig tír eile seachas a dtír chónaithe nó chun malartuithe a chothú trí fhormáidí nuálacha foghlama. I gcás inarb ábhartha, ba cheart comhar fíorúil a chur chun cinn faoin gClár. Ba cheart don Choimisiún a áirithiú, i gcás inar indéanta agus inarb iomchuí, go gcuirfear uirlisí foghlama fíorúla arna bhforbairt faoin gClár ar fáil don phobal i gcoitinne.

| (18) | Agus a chuid cuspóirí á gcomhlíonadh ag an gClár, ba cheart dó a bheith níos cuimsithí trí fheabhas a chur ar an rannpháirtíocht ina measc siúd ag a mbíonn níos lú deiseanna. D’fhéadfadh cuidiú le méadú ar an rannpháirtíocht sa Chlár dóibh siúd ag a mbíonn níos lú deiseanna dá ndéanfaí réimse beart lena n-áirítear for-rochtain, cumarsáid, comhairle agus cúnamh níos fearr agus níos dírithe, nósanna imeachta simplithe, formáidí soghluaisteachta foghlama níos solúbtha, agus caidreamh méadaithe le heagraíochtaí beaga, go háirithe eagraíochtaí nuathagtha agus eagraíochtaí pobalbhunaithe a oibríonn go díreach le foghlaimeoirí faoi mhíbhuntáiste idir óg agus aosta. Tá sé tábhachtach a aithint go bhfuil cúiseanna éagsúla le leibhéil ísle rannpháirtíochta ina measc siúd ag a mbíonn níos lú deiseanna agus go mbraitheann na leibhéil sin ar chomhthéacsanna éagsúla. Ar an ábhar sin, laistigh de chreat uile-Aontais na mbeart sin arb é is aidhm dóibh rannpháirtíocht a mhéadú ina measc siúd ag a mbíonn níos lú deiseanna, ba cheart pleananna gníomhaíochta cuimsiúcháin a chruthú agus a oiriúnú do na spriocghrúpaí agus do na himthosca sonracha i ngach Ballstát. |
| --- | --- |

(18)

Agus a chuid cuspóirí á gcomhlíonadh ag an gClár, ba cheart dó a bheith níos cuimsithí trí fheabhas a chur ar an rannpháirtíocht ina measc siúd ag a mbíonn níos lú deiseanna. D’fhéadfadh cuidiú le méadú ar an rannpháirtíocht sa Chlár dóibh siúd ag a mbíonn níos lú deiseanna dá ndéanfaí réimse beart lena n-áirítear for-rochtain, cumarsáid, comhairle agus cúnamh níos fearr agus níos dírithe, nósanna imeachta simplithe, formáidí soghluaisteachta foghlama níos solúbtha, agus caidreamh méadaithe le heagraíochtaí beaga, go háirithe eagraíochtaí nuathagtha agus eagraíochtaí pobalbhunaithe a oibríonn go díreach le foghlaimeoirí faoi mhíbhuntáiste idir óg agus aosta. Tá sé tábhachtach a aithint go bhfuil cúiseanna éagsúla le leibhéil ísle rannpháirtíochta ina measc siúd ag a mbíonn níos lú deiseanna agus go mbraitheann na leibhéil sin ar chomhthéacsanna éagsúla. Ar an ábhar sin, laistigh de chreat uile-Aontais na mbeart sin arb é is aidhm dóibh rannpháirtíocht a mhéadú ina measc siúd ag a mbíonn níos lú deiseanna, ba cheart pleananna gníomhaíochta cuimsiúcháin a chruthú agus a oiriúnú do na spriocghrúpaí agus do na himthosca sonracha i ngach Ballstát.

| (19) | Tá cásanna ann inar lú, ar chúiseanna airgeadais, an seans a bheidh acu siúd ag a mbíonn níos lú deiseanna a bheith rannpháirteach sa Chlár, bíodh sin mar gheall ar a staid eacnamaíoch nó mar gheall ar na costais is airde a éireoidh, ina gcás sonrach féin, as a rannpháirtíocht sa Chlár, agus minic gur cás acu sin cás na ndaoine faoi mhíchumas. Sna cásanna sin, d’fhéadfaí a rannpháirtíocht a éascú trí bhíthin tacaíocht airgeadais dhírithe. Ba cheart don Choimisiún, dá bhrí sin, a áirithiú go gcuirfear na bearta tacaíochta airgeadais sin i bhfeidhm, lena n-áirítear trí choigeartuithe deontais a d’fhéadfaí a dhéanamh ar an leibhéal náisiúnta. Níor cheart go mbeadh costais bhreise a bhaineann le bearta a dhéanamh chun cuimsiú a éascú ina bhforas riamh le hiarratas a dhiúltú. |
| --- | --- |

(19)

Tá cásanna ann inar lú, ar chúiseanna airgeadais, an seans a bheidh acu siúd ag a mbíonn níos lú deiseanna a bheith rannpháirteach sa Chlár, bíodh sin mar gheall ar a staid eacnamaíoch nó mar gheall ar na costais is airde a éireoidh, ina gcás sonrach féin, as a rannpháirtíocht sa Chlár, agus minic gur cás acu sin cás na ndaoine faoi mhíchumas. Sna cásanna sin, d’fhéadfaí a rannpháirtíocht a éascú trí bhíthin tacaíocht airgeadais dhírithe. Ba cheart don Choimisiún, dá bhrí sin, a áirithiú go gcuirfear na bearta tacaíochta airgeadais sin i bhfeidhm, lena n-áirítear trí choigeartuithe deontais a d’fhéadfaí a dhéanamh ar an leibhéal náisiúnta. Níor cheart go mbeadh costais bhreise a bhaineann le bearta a dhéanamh chun cuimsiú a éascú ina bhforas riamh le hiarratas a dhiúltú.

| (20) | Chun an Clár a dhéanamh níos inrochtana d’eagraíochtaí nuathagtha agus d’eagraíochtaí ar lú a n-acmhainneacht riaracháin agus chun an Clár a dhéanamh níos inláimhsithe dá thairbhithe, ba cheart réimse beart a dhéanamh chun nósanna imeachta an Chláir a shimpliú ar an leibhéal cur chun feidhme. Ina leith sin, ba cheart é a bheith éasca do dhuine córais teicneolaíochta faisnéise an Chláir a úsáid agus ba cheart dóibh rochtain shimplí a sholáthar ar na deiseanna atá ar fáil faoin gClár. Ar an dóigh chéanna, ba cheart na nósanna imeachta a chuirfear ar bun chun an Clár a chur chun feidhme a bheith comhsheasmhach agus simplí, agus ba cheart bearta tacaíochta agus faisnéis a bheidh ar ardchaighdeán a bheith ag gabháil leo. Chuige sin, ba cheart cruinnithe rialta líonra na ngníomhaireachtaí náisiúnta a bheith á n-eagrú. |
| --- | --- |

(20)

Chun an Clár a dhéanamh níos inrochtana d’eagraíochtaí nuathagtha agus d’eagraíochtaí ar lú a n-acmhainneacht riaracháin agus chun an Clár a dhéanamh níos inláimhsithe dá thairbhithe, ba cheart réimse beart a dhéanamh chun nósanna imeachta an Chláir a shimpliú ar an leibhéal cur chun feidhme. Ina leith sin, ba cheart é a bheith éasca do dhuine córais teicneolaíochta faisnéise an Chláir a úsáid agus ba cheart dóibh rochtain shimplí a sholáthar ar na deiseanna atá ar fáil faoin gClár. Ar an dóigh chéanna, ba cheart na nósanna imeachta a chuirfear ar bun chun an Clár a chur chun feidhme a bheith comhsheasmhach agus simplí, agus ba cheart bearta tacaíochta agus faisnéis a bheidh ar ardchaighdeán a bheith ag gabháil leo. Chuige sin, ba cheart cruinnithe rialta líonra na ngníomhaireachtaí náisiúnta a bheith á n-eagrú.

| (21) | Thug an Coimisiún chun suntais sa teachtaireacht uaidh an 14 Samhain 2017 dar teideal “Strengthening European identity through education and culture” [An Fhéiniúlacht Eorpach a neartú trí Oideachas agus Cultúr], ról lárnach atá ag an oideachas, an cultúr agus an spórt chun saoránacht ghníomhach agus luachanna comhchoiteanna a chur chun cinn i measc na nglún is óige. Tá sé ríthábhachtach do thodhchaí na hEorpa agus do shochaithe daonlathacha an fhéiniúlacht Eorpach a neartú agus rannpháirtíocht ghníomhach daoine aonair agus na sochaí sibhialta i bpróisis dhaonlathacha a chothú. Rannchuidítear leis an fhéiniúlacht Eorpach sin, ina héagsúlacht uile, a neartú nuair a théitear thar lear chun bheith ag staidéar, ag foghlaim, ag traenáil agus ag obair nó chun bheith páirteach i ngníomhaíochtaí óige agus spóirt. Atreisítear an muintearas le pobal cultúrtha é agus cothaítear an fhoghlaim idirchultúrtha, an smaointeoireacht chriticiúil agus an tsaoránacht ghníomhach ar fud an phobail, idir óg agus aosta. Ba cheart dóibh siúd a bheidh páirteach i ngníomhaíochtaí soghluaisteachta foghlama a bheith rannpháirteach ina bpobail áitiúla féin agus caidreamh a chothú freisin le pobail áitiúla na tíre óstaí chun a dtaithí a roinnt. Ba cheart don Chlár tacaíocht a chur ar fáil do ghníomhaíochtaí a bhaineann le gnéithe uile na cruthaitheachta a atreisiú san oideachas, san oiliúint agus san óige, agus do phríomhinniúlachtaí aonair a fheabhsú. |
| --- | --- |

(21)

Thug an Coimisiún chun suntais sa teachtaireacht uaidh an 14 Samhain 2017 dar teideal “Strengthening European identity through education and culture” [An Fhéiniúlacht Eorpach a neartú trí Oideachas agus Cultúr], ról lárnach atá ag an oideachas, an cultúr agus an spórt chun saoránacht ghníomhach agus luachanna comhchoiteanna a chur chun cinn i measc na nglún is óige. Tá sé ríthábhachtach do thodhchaí na hEorpa agus do shochaithe daonlathacha an fhéiniúlacht Eorpach a neartú agus rannpháirtíocht ghníomhach daoine aonair agus na sochaí sibhialta i bpróisis dhaonlathacha a chothú. Rannchuidítear leis an fhéiniúlacht Eorpach sin, ina héagsúlacht uile, a neartú nuair a théitear thar lear chun bheith ag staidéar, ag foghlaim, ag traenáil agus ag obair nó chun bheith páirteach i ngníomhaíochtaí óige agus spóirt. Atreisítear an muintearas le pobal cultúrtha é agus cothaítear an fhoghlaim idirchultúrtha, an smaointeoireacht chriticiúil agus an tsaoránacht ghníomhach ar fud an phobail, idir óg agus aosta. Ba cheart dóibh siúd a bheidh páirteach i ngníomhaíochtaí soghluaisteachta foghlama a bheith rannpháirteach ina bpobail áitiúla féin agus caidreamh a chothú freisin le pobail áitiúla na tíre óstaí chun a dtaithí a roinnt. Ba cheart don Chlár tacaíocht a chur ar fáil do ghníomhaíochtaí a bhaineann le gnéithe uile na cruthaitheachta a atreisiú san oideachas, san oiliúint agus san óige, agus do phríomhinniúlachtaí aonair a fheabhsú.

| (22) | Níor cheart don Chlár tacú ach le gníomhaíochtaí agus gníomhaíochtaí lena mbaineann breisluach Eorpach féideartha. Tá coincheap an bhreisluacha Eorpaigh le tuiscint ar bhealach leathan agus is féidir é a léiriú ar bhealaí éagsúla, amhail i gcás gníomhaíochtaí nó gníomhaíochtaí lena ngabhann gné thrasnáisiúnta, go háirithe maidir le soghluaisteacht foghlama agus comhar darb aidhm tionchar sistéamach inbhuanaithe a bhaint amach, gníomhaíochtaí a chomhlánaíonn nó a chothaíonn sineirgí le cláir agus beartais eile ar an leibhéal náisiúnta, ar leibhéal an Aontais agus ar an leibhéal idirnáisiúnta, nó a rannchuidíonn le húsáid éifeachtach uirlisí trédhearcachta agus aitheantais an Aontais. |
| --- | --- |

(22)

Níor cheart don Chlár tacú ach le gníomhaíochtaí agus gníomhaíochtaí lena mbaineann breisluach Eorpach féideartha. Tá coincheap an bhreisluacha Eorpaigh le tuiscint ar bhealach leathan agus is féidir é a léiriú ar bhealaí éagsúla, amhail i gcás gníomhaíochtaí nó gníomhaíochtaí lena ngabhann gné thrasnáisiúnta, go háirithe maidir le soghluaisteacht foghlama agus comhar darb aidhm tionchar sistéamach inbhuanaithe a bhaint amach, gníomhaíochtaí a chomhlánaíonn nó a chothaíonn sineirgí le cláir agus beartais eile ar an leibhéal náisiúnta, ar leibhéal an Aontais agus ar an leibhéal idirnáisiúnta, nó a rannchuidíonn le húsáid éifeachtach uirlisí trédhearcachta agus aitheantais an Aontais.

| (23) | Ba cheart gné idirnáisiúnta an Chláir a threisiú agus é a bheith mar aidhm aige tuilleadh deiseanna a chur ar fáil maidir le soghluaisteacht foghlama, comhar agus idirphlé beartais le tríú tíortha nach comhpháirtithe sa Chlár iad. Ag cur le cur chun feidhme rathúil na ngníomhaíochtaí ardoideachais agus óige idirnáisiúnta sna cláir a reáchtáladh roimhe seo sna réimsí maidir le hoideachas agus le hoiliúint agus leis an óige, ba cheart gníomhaíochtaí soghluaisteachta foghlama idirnáisiúnta a dhéanamh in earnálacha eile freisin, amhail gairmoideachas agus gairmoiliúint agus spórt. Chun tionchar na ngníomhaíochtaí sin a mhéadú, tá sé tábhachtach sineirgí a fheabhsú idir an Clár agus ionstraimí an Aontais le haghaidh gníomhaíocht sheachtrach, amhail an Ionstraim um Chomharsanacht, Forbairt agus Comhar Idirnáisiúnta – An Eoraip Dhomhanda, arna bunú le Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, lena mbunaítear an Ionstraim Comharsanachta, Forbartha agus Comhoibrithe Idirnáisiúnta chomh maith le Ciste Eorpach um Fhorbairt Inbhuanaithe Plus agus Ráthaíocht Gníomhaíochta Seachtraí, agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) 2017/1601 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, Cinneadh Uimh. 466/2014/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus Rialachán (CE, Euratom) Uimh. 480/2009 ón gComhairle agus an Ionstraim um Chúnamh Réamhaontachais (IPA III), arna bhunú le Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunófar an Ionstraim um Chúnamh Réamhaontachais (IPA III). Le hionstraimí an Aontais le haghaidh gníomhaíocht sheachtrach ba cheart a bheith ag iarraidh deiseanna a mhéadú, go háirithe do dhaoine aonair agus d’eagraíochtaí as tríú tíortha nach bhfuil comhlachaithe leis an gClár, a bheith ag tacú, go háirithe, le fothú acmhainneachta sna tíortha sin, forbairt scileanna agus malartuithe duine le duine, agus tuilleadh deiseanna á gcur ar fáil ag an am céanna le haghaidh comhair, soghluaisteacht foghlama agus idirphlé beartais. |
| --- | --- |

(23)

Ba cheart gné idirnáisiúnta an Chláir a threisiú agus é a bheith mar aidhm aige tuilleadh deiseanna a chur ar fáil maidir le soghluaisteacht foghlama, comhar agus idirphlé beartais le tríú tíortha nach comhpháirtithe sa Chlár iad. Ag cur le cur chun feidhme rathúil na ngníomhaíochtaí ardoideachais agus óige idirnáisiúnta sna cláir a reáchtáladh roimhe seo sna réimsí maidir le hoideachas agus le hoiliúint agus leis an óige, ba cheart gníomhaíochtaí soghluaisteachta foghlama idirnáisiúnta a dhéanamh in earnálacha eile freisin, amhail gairmoideachas agus gairmoiliúint agus spórt. Chun tionchar na ngníomhaíochtaí sin a mhéadú, tá sé tábhachtach sineirgí a fheabhsú idir an Clár agus ionstraimí an Aontais le haghaidh gníomhaíocht sheachtrach, amhail an Ionstraim um Chomharsanacht, Forbairt agus Comhar Idirnáisiúnta – An Eoraip Dhomhanda, arna bunú le Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, lena mbunaítear an Ionstraim Comharsanachta, Forbartha agus Comhoibrithe Idirnáisiúnta chomh maith le Ciste Eorpach um Fhorbairt Inbhuanaithe Plus agus Ráthaíocht Gníomhaíochta Seachtraí, agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) 2017/1601 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, Cinneadh Uimh. 466/2014/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus Rialachán (CE, Euratom) Uimh. 480/2009 ón gComhairle agus an Ionstraim um Chúnamh Réamhaontachais (IPA III), arna bhunú le Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunófar an Ionstraim um Chúnamh Réamhaontachais (IPA III). Le hionstraimí an Aontais le haghaidh gníomhaíocht sheachtrach ba cheart a bheith ag iarraidh deiseanna a mhéadú, go háirithe do dhaoine aonair agus d’eagraíochtaí as tríú tíortha nach bhfuil comhlachaithe leis an gClár, a bheith ag tacú, go háirithe, le fothú acmhainneachta sna tíortha sin, forbairt scileanna agus malartuithe duine le duine, agus tuilleadh deiseanna á gcur ar fáil ag an am céanna le haghaidh comhair, soghluaisteacht foghlama agus idirphlé beartais.

| (24) | Ba rathúil an toradh a bhí ar ollstruchtúr bunúsach Chlár 2014-2020 arna roinnt i dtrí chaibidil, eadhon oideachas agus oiliúint, an óige, agus spórt – agus a tógadh ar thrí phríomhghníomhaíocht, agus dá réir sin ba cheart cloí leis an ollstruchtúr sin. Ba cheart feabhsuithe a thabhairt isteach chun na bearta arna dtacú faoin gClár a chuíchóiriú agus a réasúnú ar bhealach níos fearr. Ba cheart cobhsaíocht agus leanúnachas a áirithiú ó thaobh modhanna bainistithe agus cur chun feidhme. Ar an iomlán, ba cheart do na gníomhaireachtaí náisiúnta 75 % de bhuiséad an Chláir ar a laghad a chur chun feidhme faoi bhainistiú indíreach. Áirítear leis sin na gníomhaíochtaí amhail soghluaisteacht foghlama i réimsí uile an oideachais agus na hoiliúna, na hóige agus an spóirt, chomh maith le comhpháirtíochtaí comhair, lena n-áirítear comhpháirtíochtaí mionscála i réimsí an oideachais agus na hoiliúna agus na hóige. I gcás inarb iomchuí, ba cheart socruithe sonracha a chur i bhfeidhm maidir le bainistiú dhíreach le haghaidh gníomhaíochtaí a bhaineann le líonraí uile-Aontais agus eagraíochtaí Eorpacha faoi phríomhghníomhaíochtaí 2 agus 3, cé is moite de chomhpháirtíochtaí mionscála.. |
| --- | --- |

(24)

Ba rathúil an toradh a bhí ar ollstruchtúr bunúsach Chlár 2014-2020 arna roinnt i dtrí chaibidil, eadhon oideachas agus oiliúint, an óige, agus spórt – agus a tógadh ar thrí phríomhghníomhaíocht, agus dá réir sin ba cheart cloí leis an ollstruchtúr sin. Ba cheart feabhsuithe a thabhairt isteach chun na bearta arna dtacú faoin gClár a chuíchóiriú agus a réasúnú ar bhealach níos fearr. Ba cheart cobhsaíocht agus leanúnachas a áirithiú ó thaobh modhanna bainistithe agus cur chun feidhme. Ar an iomlán, ba cheart do na gníomhaireachtaí náisiúnta 75 % de bhuiséad an Chláir ar a laghad a chur chun feidhme faoi bhainistiú indíreach. Áirítear leis sin na gníomhaíochtaí amhail soghluaisteacht foghlama i réimsí uile an oideachais agus na hoiliúna, na hóige agus an spóirt, chomh maith le comhpháirtíochtaí comhair, lena n-áirítear comhpháirtíochtaí mionscála i réimsí an oideachais agus na hoiliúna agus na hóige. I gcás inarb iomchuí, ba cheart socruithe sonracha a chur i bhfeidhm maidir le bainistiú dhíreach le haghaidh gníomhaíochtaí a bhaineann le líonraí uile-Aontais agus eagraíochtaí Eorpacha faoi phríomhghníomhaíochtaí 2 agus 3, cé is moite de chomhpháirtíochtaí mionscála..

| (25) | Ba cheart don Chlár sraith beart a chur chun feidhme chun tacú le soghluaisteacht foghlama, comhar i measc eagraíochtaí agus institiúidí, forbairt agus comhar beartais, agus gníomhaíochtaí Jean Monnet. Ba cheart na gníomhaíochtaí sin agus cur síos orthu, a leagan amach sa Rialachán seo, lena n-áirítear na gníomhaíochtaí a d’fhéadfaí a chur chun feidhme faoi na gníomhaíochtaí sin i gcaitheamh na clárthréimhse. |
| --- | --- |

(25)

Ba cheart don Chlár sraith beart a chur chun feidhme chun tacú le soghluaisteacht foghlama, comhar i measc eagraíochtaí agus institiúidí, forbairt agus comhar beartais, agus gníomhaíochtaí Jean Monnet. Ba cheart na gníomhaíochtaí sin agus cur síos orthu, a leagan amach sa Rialachán seo, lena n-áirítear na gníomhaíochtaí a d’fhéadfaí a chur chun feidhme faoi na gníomhaíochtaí sin i gcaitheamh na clárthréimhse.

| (26) | Ba cheart don Chlár na deiseanna soghluaisteachta foghlama atá ann cheana a atreisiú, go háirithe sna hearnálacha sin ina bhféadfadh na gnóthuithe éifeachtúlachta is mó a bheith ag an gClár, chun a fhor-rochtain ar na deiseanna sin a leathnú agus chun freastal ar an ardéileamh nach ndearnadh freastal air go fóill. Go háirithe, ba cheart é sin a dhéanamh trí shoghluaisteacht foghlama do mhic léinn ardoideachais, do dhaltaí scoile, d’fhoghlaimeoirí san oideachas aosach, agus d’fhoghlaimeoirí sa ghairmoideachas agus gairmoiliúint, amhail printísigh agus oiliúnaithe, a mhéadú agus a éascú, chun críoch uas-scilithe agus ath-scilithe. Ba cheart do chéimithe nua agus daoine a fuair cáilíocht ghairmoideachais agus ghairmoiliúna le gairid a bheith in ann páirt a ghlacadh sa soghluaisteacht foghlama. Ba cheart rannpháirtíocht na gcéimithe nua sa soghluaisteacht foghlama a bheith bunaithe ar chritéir oibiachtúla, agus ba cheart cóir chomhionann a bheith á áirithiú leis an rannpháirtíocht sin. Ba cheart deiseanna soghluaisteacht foghlama do dhaoine óga a rannpháirtíonn i ngníomhaíochtaí foghlama neamhfhoirmiúla a fhairsingiú chun for-rochtain a fháil ar thuilleadh daoine óga. Ba cheart soghluaisteacht foghlama foirne maidir le réimsí an oideachais, na hoiliúna, na n-óg agus an spóirt a atreisiú, ag tabhairt a héifeacht ghiarála san áireamh. Ba cheart do dheiseanna soghluaisteachta a bheith i bhfoirmeacha éagsúla lena n-áirítear tréimhsí oiliúna, printíseachtaí, malartuithe óige, malartuithe scoile, teagasc nó rannpháirtíocht i ngníomhaíocht ghairmiúil, agus ba cheart iad a bheith bunaithe ar riachtanais shonracha na n-earnálacha éagsúla. Ba cheart an Clár tacú le cáilíocht na soghluaisteacht foghlama lena n-áirítear cáilíocht bunaithe ar na prionsabail a leagtar síos i Moladh ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 18 Nollaig 2006 (11) agus na Moltaí ón gComhairle an 28 Meitheamh 2011 (12), an 20 Nollaig 2012 (13) , an 15 Márta 2018 (14) an 26 Samhain 2018 (15) an 24 Samhain 2020 (16). |
| --- | --- |

(26)

Ba cheart don Chlár na deiseanna soghluaisteachta foghlama atá ann cheana a atreisiú, go háirithe sna hearnálacha sin ina bhféadfadh na gnóthuithe éifeachtúlachta is mó a bheith ag an gClár, chun a fhor-rochtain ar na deiseanna sin a leathnú agus chun freastal ar an ardéileamh nach ndearnadh freastal air go fóill. Go háirithe, ba cheart é sin a dhéanamh trí shoghluaisteacht foghlama do mhic léinn ardoideachais, do dhaltaí scoile, d’fhoghlaimeoirí san oideachas aosach, agus d’fhoghlaimeoirí sa ghairmoideachas agus gairmoiliúint, amhail printísigh agus oiliúnaithe, a mhéadú agus a éascú, chun críoch uas-scilithe agus ath-scilithe. Ba cheart do chéimithe nua agus daoine a fuair cáilíocht ghairmoideachais agus ghairmoiliúna le gairid a bheith in ann páirt a ghlacadh sa soghluaisteacht foghlama. Ba cheart rannpháirtíocht na gcéimithe nua sa soghluaisteacht foghlama a bheith bunaithe ar chritéir oibiachtúla, agus ba cheart cóir chomhionann a bheith á áirithiú leis an rannpháirtíocht sin. Ba cheart deiseanna soghluaisteacht foghlama do dhaoine óga a rannpháirtíonn i ngníomhaíochtaí foghlama neamhfhoirmiúla a fhairsingiú chun for-rochtain a fháil ar thuilleadh daoine óga. Ba cheart soghluaisteacht foghlama foirne maidir le réimsí an oideachais, na hoiliúna, na n-óg agus an spóirt a atreisiú, ag tabhairt a héifeacht ghiarála san áireamh. Ba cheart do dheiseanna soghluaisteachta a bheith i bhfoirmeacha éagsúla lena n-áirítear tréimhsí oiliúna, printíseachtaí, malartuithe óige, malartuithe scoile, teagasc nó rannpháirtíocht i ngníomhaíocht ghairmiúil, agus ba cheart iad a bheith bunaithe ar riachtanais shonracha na n-earnálacha éagsúla. Ba cheart an Clár tacú le cáilíocht na soghluaisteacht foghlama lena n-áirítear cáilíocht bunaithe ar na prionsabail a leagtar síos i Moladh ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 18 Nollaig 2006 (11) agus na Moltaí ón gComhairle an 28 Meitheamh 2011 (12), an 20 Nollaig 2012 (13) , an 15 Márta 2018 (14) an 26 Samhain 2018 (15) an 24 Samhain 2020 (16).

| (27) | Ina theannta sin, i gcomhréir leis an bhfís go gcuirfí ar bun Limistéar Oideachais Eorpach iarbhír, ba cheart don Chlár cuidiú le soghluaisteacht foghlama agus malairtí agus rannpháirtíocht na mac léinn ardoideachais a chur chun cinn i ngníomhaíochtaí oideachasúla agus cultúrtha agus i ngníomhaíochtaí spóirt trí thacú le próisis a dhigiteáil tríd an tionscnamh arb é Cárta Mac Léinn Eorpach, mar shampla. Sa chomhthéacs sin, ba cheart don Choimisiún tionscnamh arb é Cárta Mac Léinn Eorpach a fhorbairt, go háirithe le haghaidh mic léinn ardoideachais atá rannpháirteach sa Chlár. D’fhéadfadh an Tionscnamh arb é Cárta Mac Léinn Eorpach sin a bheith ina chéim thábhachtach ionsar shoghluaisteacht foghlama do chách a fhíorú, ar dtús trí institiúidí ardoideachais a chumasú tuilleadh mac léinn ardoideachais a mhalartú amach agus isteach agus cáilíocht soghluaisteachta foghlama na mac léinn ardoideachais á feabhsú ag an am céanna agus trína rochtain ar sheirbhísí éagsúla a éascú, mar shampla leabharlanna, iompar agus cóiríocht) sula sroichfidh siad go fisiciúil an institiúid ar an gcoigríoch. |
| --- | --- |

(27)

Ina theannta sin, i gcomhréir leis an bhfís go gcuirfí ar bun Limistéar Oideachais Eorpach iarbhír, ba cheart don Chlár cuidiú le soghluaisteacht foghlama agus malairtí agus rannpháirtíocht na mac léinn ardoideachais a chur chun cinn i ngníomhaíochtaí oideachasúla agus cultúrtha agus i ngníomhaíochtaí spóirt trí thacú le próisis a dhigiteáil tríd an tionscnamh arb é Cárta Mac Léinn Eorpach, mar shampla. Sa chomhthéacs sin, ba cheart don Choimisiún tionscnamh arb é Cárta Mac Léinn Eorpach a fhorbairt, go háirithe le haghaidh mic léinn ardoideachais atá rannpháirteach sa Chlár. D’fhéadfadh an Tionscnamh arb é Cárta Mac Léinn Eorpach sin a bheith ina chéim thábhachtach ionsar shoghluaisteacht foghlama do chách a fhíorú, ar dtús trí institiúidí ardoideachais a chumasú tuilleadh mac léinn ardoideachais a mhalartú amach agus isteach agus cáilíocht soghluaisteachta foghlama na mac léinn ardoideachais á feabhsú ag an am céanna agus trína rochtain ar sheirbhísí éagsúla a éascú, mar shampla leabharlanna, iompar agus cóiríocht) sula sroichfidh siad go fisiciúil an institiúid ar an gcoigríoch.

| (28) | Ba cheart don Chlár rannpháirtiú na ndaoine óga i saol daonlathach na hEorpa a spreagadh, lena n-áirítear trí thacú le gníomhaíochtaí lena rannchuidítear le hoideachas saoránachta agus tionscadail rannpháirtíochta ina bhféadfaidh daoine óga páirt a ghlacadh sa tsochaí shibhialta agus foghlaim faoin dóigh le bheith rannpháirteach inti, rud a mhúsclaíonn feasacht faoi luachanna Eorpacha comhchoiteanna lena n-áirítear cearta bunúsacha, stair agus cultúr na hEorpa, chun daoine óga agus lucht déanta cinntí a thabhairt le chéile ar leibhéal áitiúil, ar an leibhéal náisiúnta agus ar leibhéal an Aontais, agus rannchuidiú leis an bpróiseas Eorpach lánpháirtithe freisin. |
| --- | --- |

(28)

Ba cheart don Chlár rannpháirtiú na ndaoine óga i saol daonlathach na hEorpa a spreagadh, lena n-áirítear trí thacú le gníomhaíochtaí lena rannchuidítear le hoideachas saoránachta agus tionscadail rannpháirtíochta ina bhféadfaidh daoine óga páirt a ghlacadh sa tsochaí shibhialta agus foghlaim faoin dóigh le bheith rannpháirteach inti, rud a mhúsclaíonn feasacht faoi luachanna Eorpacha comhchoiteanna lena n-áirítear cearta bunúsacha, stair agus cultúr na hEorpa, chun daoine óga agus lucht déanta cinntí a thabhairt le chéile ar leibhéal áitiúil, ar an leibhéal náisiúnta agus ar leibhéal an Aontais, agus rannchuidiú leis an bpróiseas Eorpach lánpháirtithe freisin.

| (29) | Ag tógáil ar mheastóireacht agus forbairt bhreise thionscadal DiscoverEU a seoladh mar réamhghníomh in 2018, ba cheart don Chlár tuilleadh deiseanna a cur ar fáil do dhaoine óga spéis a chur i ngach ceann scríbe ar fud na hEorpa trí eispéiris foghlama ar an gcoigríoch. Ba cheart an seans a thabhairt do dhaoine óga, go háirithe iad siúd ag a mbíonn níos lú deiseanna, eispéireas aonair nó eispéireas gearrthéarma den chéad uair i ngrúpa a bheith acu ar a bheith ag taisteal ar fud na hEorpa mar chuid de ghníomhaíocht oideachasúil sheachfhoirmiúil agus neamhfhoirmiúil arb é is aidhm léi an mothú muintearas a bheith ag duine leis an Aontas a chothú agus iad a chumasú maidir le léargas a fháil ar an éagsúlacht chultúrtha agus teanga atá ann. Ba cheart na rannpháirtithe a roghnú bunaithe ar chritéir shoiléire thrédhearcacha. Ba cheart do chomhlachtaí cur chun feidhme bearta a chur chun cinn chun a áirithiú go mbeidh tionscadal DiscoverEU cuimsitheach, cothrom ó thaobh na geografaíochta de maidir leis na pasanna taistil a leithdháilfear agus na Ballstáit ar a dtabharfar cuairt, agus chun tacú le gníomhaíochtaí ag a mbíonn gné láidir foghlama. I ndáil leis sin, trí bhíthin bearta spriocdhírithe, amhail gníomhaíochtaí for-rochtana, seisiúin faisnéise réamhimeachta, agus imeachtaí do dhaoine óga, ba cheart don Chlár an rogha a chur chun cinn freisin cuairt a thabhairt ar na Ballstáit agus ar na réigiúin fhorimeallacha nach minic a thugann daoine cuairt orthu. Ba cheart breathnú ar mhodhanna eile iompair sa chás nach bhfuil iompar d’iarnród ar fáil nó má tá sé thar a bheith neamhphraiticiúil, agus cás sonrach an chinn scríbe, go háirithe, á chur san áireamh. Ba cheart do thionscadal DiscoverEU féachaint le naisc a chruthú le tionscnaimh ábhartha bídís áitiúil, réigiúnach, náisiúnta nó Eorpach, amhail Tionscnamh an Aontais dar teideal “Príomhchathracha Chultúir na hEorpa”, Príomhchathracha Óige na hEorpa, Príomhchathracha Saorálaíochta na hEorpa agus Príomhchathracha Glasa na hEorpa. |
| --- | --- |

(29)

Ag tógáil ar mheastóireacht agus forbairt bhreise thionscadal DiscoverEU a seoladh mar réamhghníomh in 2018, ba cheart don Chlár tuilleadh deiseanna a cur ar fáil do dhaoine óga spéis a chur i ngach ceann scríbe ar fud na hEorpa trí eispéiris foghlama ar an gcoigríoch. Ba cheart an seans a thabhairt do dhaoine óga, go háirithe iad siúd ag a mbíonn níos lú deiseanna, eispéireas aonair nó eispéireas gearrthéarma den chéad uair i ngrúpa a bheith acu ar a bheith ag taisteal ar fud na hEorpa mar chuid de ghníomhaíocht oideachasúil sheachfhoirmiúil agus neamhfhoirmiúil arb é is aidhm léi an mothú muintearas a bheith ag duine leis an Aontas a chothú agus iad a chumasú maidir le léargas a fháil ar an éagsúlacht chultúrtha agus teanga atá ann. Ba cheart na rannpháirtithe a roghnú bunaithe ar chritéir shoiléire thrédhearcacha. Ba cheart do chomhlachtaí cur chun feidhme bearta a chur chun cinn chun a áirithiú go mbeidh tionscadal DiscoverEU cuimsitheach, cothrom ó thaobh na geografaíochta de maidir leis na pasanna taistil a leithdháilfear agus na Ballstáit ar a dtabharfar cuairt, agus chun tacú le gníomhaíochtaí ag a mbíonn gné láidir foghlama. I ndáil leis sin, trí bhíthin bearta spriocdhírithe, amhail gníomhaíochtaí for-rochtana, seisiúin faisnéise réamhimeachta, agus imeachtaí do dhaoine óga, ba cheart don Chlár an rogha a chur chun cinn freisin cuairt a thabhairt ar na Ballstáit agus ar na réigiúin fhorimeallacha nach minic a thugann daoine cuairt orthu. Ba cheart breathnú ar mhodhanna eile iompair sa chás nach bhfuil iompar d’iarnród ar fáil nó má tá sé thar a bheith neamhphraiticiúil, agus cás sonrach an chinn scríbe, go háirithe, á chur san áireamh. Ba cheart do thionscadal DiscoverEU féachaint le naisc a chruthú le tionscnaimh ábhartha bídís áitiúil, réigiúnach, náisiúnta nó Eorpach, amhail Tionscnamh an Aontais dar teideal “Príomhchathracha Chultúir na hEorpa”, Príomhchathracha Óige na hEorpa, Príomhchathracha Saorálaíochta na hEorpa agus Príomhchathracha Glasa na hEorpa.

| (30) | Rannchuidíonn foghlaim teangacha le tuiscint fhrithpháirteach agus soghluaisteacht laistigh den Aontas agus lasmuigh de, agus is scileanna bunriachtanacha saoil agus poist iad inniúlachtaí teanga. Dá bhrí sin, ba cheart don Chlár foghlaim teangacha a fheabhsú, lena n-áirítear i dteannta teangacha náisiúnta comharthaíochta, i gcás inarb ábhartha, lena n-áirítear trí úsáid fhorleathnaithe uirlisí ar líne, ós rud é go bhféadfaidh an ríomhfhoghlaim buntáistí breise ó thaobh rochtana agus solúbthachta de a chur ar fáil maidir le foghlaim teanga. San am céanna, chun rochtain leathan agus chuimsitheach ar an gClár a áirithiú, tá sé tábhachtach gur príomhphrionsabal é an t-ilteangachas i gcur chun feidhme an Chláir. |
| --- | --- |

(30)

Rannchuidíonn foghlaim teangacha le tuiscint fhrithpháirteach agus soghluaisteacht laistigh den Aontas agus lasmuigh de, agus is scileanna bunriachtanacha saoil agus poist iad inniúlachtaí teanga. Dá bhrí sin, ba cheart don Chlár foghlaim teangacha a fheabhsú, lena n-áirítear i dteannta teangacha náisiúnta comharthaíochta, i gcás inarb ábhartha, lena n-áirítear trí úsáid fhorleathnaithe uirlisí ar líne, ós rud é go bhféadfaidh an ríomhfhoghlaim buntáistí breise ó thaobh rochtana agus solúbthachta de a chur ar fáil maidir le foghlaim teanga. San am céanna, chun rochtain leathan agus chuimsitheach ar an gClár a áirithiú, tá sé tábhachtach gur príomhphrionsabal é an t-ilteangachas i gcur chun feidhme an Chláir.

| (31) | Ba cheart don Chlár tacú le bearta a chuirfidh feabhas ar chomhar idir institiúidí agus eagraíochtaí atá gníomhach i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, na n-óige agus an spóirt, ag tabhairt aitheantas dá ról lárnach na n-institiúidí agus na n-eagraíochtaí i bhfeistiú daoine aonair leis an eolas, na scileanna agus leis na hinniúlachtaí is gá i ndomhan athraitheach agus chun cabhrú leis na hinstitiúdí agus na heagraíochtaí a bhféidearthacht le haghaidh nuálaíochta, cruthaitheachta agus fiontraíochta a chomhlíonadh go cuí, go háirithe laistigh den gheilleagar digiteach. |
| --- | --- |

(31)

Ba cheart don Chlár tacú le bearta a chuirfidh feabhas ar chomhar idir institiúidí agus eagraíochtaí atá gníomhach i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, na n-óige agus an spóirt, ag tabhairt aitheantas dá ról lárnach na n-institiúidí agus na n-eagraíochtaí i bhfeistiú daoine aonair leis an eolas, na scileanna agus leis na hinniúlachtaí is gá i ndomhan athraitheach agus chun cabhrú leis na hinstitiúdí agus na heagraíochtaí a bhféidearthacht le haghaidh nuálaíochta, cruthaitheachta agus fiontraíochta a chomhlíonadh go cuí, go háirithe laistigh den gheilleagar digiteach.

| (32) | D’iarr an Chomhairle Eorpach, i gconclúidí an 14 Nollaig 2017 uaithi, ar na Ballstáit, ar an gComhairle agus ar an gCoimisiún roinnt tionscnamh a chur ar aghaidh chun comhar Eorpach a chur ar leibhéal níos airde i réimse an oideachais agus na hoiliúna, lena n-áirítear trí theacht chun cinn na “Ollscoileanna Eorpacha” faoi 2024 a spreagadh, lena gcuimsítear líonraí ollscoileanna ón mbun aníos ar fud an Aontais. I gconclúidí an 28 Meitheamh 2018 uaithi, d’iarr an Chomhairle Eorpach comhar idir réimsí an taighde, na nuálaíochta agus an oideachais a chur chun cinn, lena n-áirítear trí bhíthin thionscnamh na nOllscoileanna Eorpacha. Ba cheart don Chlár tacaíocht a thabhairt do na hOllscoileanna Eorpacha sin agus comhstraitéisí fadtéarmacha um oideachas, taighde agus nuálaíochta ardcháilíochta agus um sheirbhís don tsochaí á bhforbairt acu. |
| --- | --- |

(32)

D’iarr an Chomhairle Eorpach, i gconclúidí an 14 Nollaig 2017 uaithi, ar na Ballstáit, ar an gComhairle agus ar an gCoimisiún roinnt tionscnamh a chur ar aghaidh chun comhar Eorpach a chur ar leibhéal níos airde i réimse an oideachais agus na hoiliúna, lena n-áirítear trí theacht chun cinn na “Ollscoileanna Eorpacha” faoi 2024 a spreagadh, lena gcuimsítear líonraí ollscoileanna ón mbun aníos ar fud an Aontais. I gconclúidí an 28 Meitheamh 2018 uaithi, d’iarr an Chomhairle Eorpach comhar idir réimsí an taighde, na nuálaíochta agus an oideachais a chur chun cinn, lena n-áirítear trí bhíthin thionscnamh na nOllscoileanna Eorpacha. Ba cheart don Chlár tacaíocht a thabhairt do na hOllscoileanna Eorpacha sin agus comhstraitéisí fadtéarmacha um oideachas, taighde agus nuálaíochta ardcháilíochta agus um sheirbhís don tsochaí á bhforbairt acu.

| (33) | Iarradh in Communiqué Bruges an 7 Nollaig 2010 maidir le Comhar Eorpach feabhsaithe sa Ghairmoideachas agus sa Ghairmoiliúint do thréimhse 2011-2020 go dtabharfaí tacaíocht do bharrfheabhas gairme ar mhaithe le fás cliste inbhuanaithe. Tá sé intuigthe óna Theachtaireacht an 18 Iúil 2017 dar teideal “An Nuálaíocht i Réigiúin na hEorpa a Neartú: Straitéisí don fhás cuimsitheach, inbhuanaithe a mbeidh teacht aniar ann”, d’iarr an Coimisiún ar na Ballstáit go ndéanfar gairmoideachas agus gairmoiliúint a nascadh le córais nuálaíochta, mar chuid de na straitéisí speisialaithe cliste ar leibhéal réigiúnach. Ba cheart go gcuirfeadh an Clár na hacmhainní ar fáil chun freagairt ar na hiarrataí seo agus tacú le forbairt ardáin trasnáisiúnta d’Ionaid um barrfheabhas gairme a bheadh leabaithe i straitéisí áitiúla agus réigiúnacha don fhás, nuálaíocht agus iomaíochas. Ba cheart go bhfeidhmeodh na hionaid um barrfheabhas sin mar spreagthóirí scileanna gairmiúla cáilíochta i gcomhthéacs de dhúshláin earnála, agus iad ag tacú san am céanna le hathruithe struchtúrtha ar an bhforiomlán agus le beartais shocheacnamaíocha san Aontas. |
| --- | --- |

(33)

Iarradh in Communiqué Bruges an 7 Nollaig 2010 maidir le Comhar Eorpach feabhsaithe sa Ghairmoideachas agus sa Ghairmoiliúint do thréimhse 2011-2020 go dtabharfaí tacaíocht do bharrfheabhas gairme ar mhaithe le fás cliste inbhuanaithe. Tá sé intuigthe óna Theachtaireacht an 18 Iúil 2017 dar teideal “An Nuálaíocht i Réigiúin na hEorpa a Neartú: Straitéisí don fhás cuimsitheach, inbhuanaithe a mbeidh teacht aniar ann”, d’iarr an Coimisiún ar na Ballstáit go ndéanfar gairmoideachas agus gairmoiliúint a nascadh le córais nuálaíochta, mar chuid de na straitéisí speisialaithe cliste ar leibhéal réigiúnach. Ba cheart go gcuirfeadh an Clár na hacmhainní ar fáil chun freagairt ar na hiarrataí seo agus tacú le forbairt ardáin trasnáisiúnta d’Ionaid um barrfheabhas gairme a bheadh leabaithe i straitéisí áitiúla agus réigiúnacha don fhás, nuálaíocht agus iomaíochas. Ba cheart go bhfeidhmeodh na hionaid um barrfheabhas sin mar spreagthóirí scileanna gairmiúla cáilíochta i gcomhthéacs de dhúshláin earnála, agus iad ag tacú san am céanna le hathruithe struchtúrtha ar an bhforiomlán agus le beartais shocheacnamaíocha san Aontas.

| (34) | Tig le hardáin agus uirlisí ar líne um chomhar fíorúil atá áisiúil don úsáideoir ról tábhachtach a bheith acu maidir le tacú le soláthar an oideachais agus na hoiliúna agus an bheartais óige san Aontas. Chun úsáid gníomhaíochtaí um chomhar fíorúil a úsáid, ba cheart go dtacódh an Clár le húsáid níos córasaí agus níos comhleanúnaí d’ardáin ar líne amhail eTwinning, an Tairseach Oideachais Scoile, an Ríomh-Ardán don Fhoghlaim Aosach san Eoraip, Tairseach Eorpach na hÓige agus ardáin ar líne don ardoideachas agus, i gcás inar gá, aon ardán ar líne eile a fhéadfar a chur ar bun i réimsí an oideachais agus na hoiliúna agus na hóige. |
| --- | --- |

(34)

Tig le hardáin agus uirlisí ar líne um chomhar fíorúil atá áisiúil don úsáideoir ról tábhachtach a bheith acu maidir le tacú le soláthar an oideachais agus na hoiliúna agus an bheartais óige san Aontas. Chun úsáid gníomhaíochtaí um chomhar fíorúil a úsáid, ba cheart go dtacódh an Clár le húsáid níos córasaí agus níos comhleanúnaí d’ardáin ar líne amhail eTwinning, an Tairseach Oideachais Scoile, an Ríomh-Ardán don Fhoghlaim Aosach san Eoraip, Tairseach Eorpach na hÓige agus ardáin ar líne don ardoideachas agus, i gcás inar gá, aon ardán ar líne eile a fhéadfar a chur ar bun i réimsí an oideachais agus na hoiliúna agus na hóige.

| (35) | I gcomhréir le creataí agus uirlisí ábhartha an Aontais, ba cheart go rannchuideodh an Clár le héascú trédhearcachta agus aithint inniúlachtaí, scileanna agus cáilíochtaí, agus aistriú creidiúintí nó aonaid torthaí foghlama, chun dearbhú cáilíochta a chothú agus chun tacú le bailíochtú na foghlama neamhfhoirmeálta agus neamhfhoirmiúla, le bainistiú scileanna agus le treoir. Maidir leis seo, ba cheart go gcuirfeadh an Clár tacaíocht ar fáil do phointí teagmhála agus do líonraí ar leibhéal náisiúnta agus ar leibhéal an Aontais lena n-éascaítear malairtí tras-Eorpacha agus forbairt bealaí foghlama solúbtha idir réimsí éagsúla oideachais agus oiliúna agus óige agus ar fud socruithe foirmiúla agus neamhfhoirmiúla. Ba cheart don Chlár tacaíocht a thabhairt do phróiseas Bologna freisin. |
| --- | --- |

(35)

I gcomhréir le creataí agus uirlisí ábhartha an Aontais, ba cheart go rannchuideodh an Clár le héascú trédhearcachta agus aithint inniúlachtaí, scileanna agus cáilíochtaí, agus aistriú creidiúintí nó aonaid torthaí foghlama, chun dearbhú cáilíochta a chothú agus chun tacú le bailíochtú na foghlama neamhfhoirmeálta agus neamhfhoirmiúla, le bainistiú scileanna agus le treoir. Maidir leis seo, ba cheart go gcuirfeadh an Clár tacaíocht ar fáil do phointí teagmhála agus do líonraí ar leibhéal náisiúnta agus ar leibhéal an Aontais lena n-éascaítear malairtí tras-Eorpacha agus forbairt bealaí foghlama solúbtha idir réimsí éagsúla oideachais agus oiliúna agus óige agus ar fud socruithe foirmiúla agus neamhfhoirmiúla. Ba cheart don Chlár tacaíocht a thabhairt do phróiseas Bologna freisin.

| (36) | Ba cheart go gcuirfeadh an Clár acmhainneacht iar-rannpháirtithe i gClár Erasmus+ i gceann oibre agus go dtacódh sé go háirithe le gníomhaíochtaí gaolmhara de chuid líonraí alumni Erasmus+, d’ambasadóirí Erasmus+ agus d’Eora-Phiaraí Erasmus+, trí iad a spreagadh chun an Clár a chur chun cinn d’fhonn rannpháirtíocht a mhéadú. |
| --- | --- |

(36)

Ba cheart go gcuirfeadh an Clár acmhainneacht iar-rannpháirtithe i gClár Erasmus+ i gceann oibre agus go dtacódh sé go háirithe le gníomhaíochtaí gaolmhara de chuid líonraí alumni Erasmus+, d’ambasadóirí Erasmus+ agus d’Eora-Phiaraí Erasmus+, trí iad a spreagadh chun an Clár a chur chun cinn d’fhonn rannpháirtíocht a mhéadú.

| (37) | Mar bhealach chun comhar a áirithiú le hionstraimí eile de chuid an Aontais agus chun tacú le beartais eile de chuid an Aontais, ba cheart deiseanna soghluaisteachta a thairiscint do dhaoine in earnálacha éagsúla gníomhaíochta, amhail an earnáil phoiblí agus an earnáil phríobháideach, talmhaíocht agus fiontar, ionas go mbeadh eispéireas foghlama thar lear acu a ligfeadh dóibh, ag céim ar bith dá saol, fás agus forbairt a dhéanamh ar bhonn pearsanta, go háirithe trí fheasacht ar a bhféiniúlacht Eorpach a fhorbairt agus tuiscint a fháil ar éagsúlacht chultúrtha na hEorpa, agus ar bhonn gairmiúil, lena n-áirítear trí scileanna atá ábhartha don mhargadh saothair a fháil. Ba cheart go dtairgfeadh an Clár pointe iontrála do scéimeanna soghluaisteachta trasnáisiúnta an Aontais lena mbaineann gné láidir foghlama, ag simpliú na tairisceana de scéimeanna dá leithéid le haghaidh tairbhithe agus dóibh siúd a bhíonn rannpháirteach sna gníomhaíochtaí sin. Ba cheart uas-scálú ar thionscadail an Chláir a éascú; ba cheart bearta sonracha a chur i bhfeidhm chun cuidiú le tionscnóirí thionscadail an Chláir iarratas a chur isteach ar dheontais nó sineirgí a fhorbairt le tacaíocht ó Chistí an Bheartais Comhtháthaithe agus ó na cláir a bhaineann le himirce, slándáil, ceartas agus saoránacht, sláinte, na meáin agus cultúr, agus obair dheonach. Ba cheart go bhféadfaí lipéad an tSéala Barr Feabhais a bhronnadh ar thograí le haghaidh tionscadail, atá ar ardcháilíocht nach féidir a mhaoiniú faoin gClár i ngeall ar shrianta buiséadacha, bunaithe ar shraith theoranta critéar. A bhuí le lipéad an tSéala Barr Feabhais, tugtar aitheantas do cháilíocht an togra agus simplítear an cuardach ar mhaoiniú malartach faoi Chiste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa arna bhunú le Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le Ciste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa agus maidir leis an gCiste Comhtháthaithe (“Ciste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa”) nó faoi Chiste Sóisialta na hEorpa Plus arna bhunú le Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le Ciste Sóisialta na hEorpa Plus (ESF+) (“Ciste Sóisialta na hEorpa Plus”). |
| --- | --- |

(37)

Mar bhealach chun comhar a áirithiú le hionstraimí eile de chuid an Aontais agus chun tacú le beartais eile de chuid an Aontais, ba cheart deiseanna soghluaisteachta a thairiscint do dhaoine in earnálacha éagsúla gníomhaíochta, amhail an earnáil phoiblí agus an earnáil phríobháideach, talmhaíocht agus fiontar, ionas go mbeadh eispéireas foghlama thar lear acu a ligfeadh dóibh, ag céim ar bith dá saol, fás agus forbairt a dhéanamh ar bhonn pearsanta, go háirithe trí fheasacht ar a bhféiniúlacht Eorpach a fhorbairt agus tuiscint a fháil ar éagsúlacht chultúrtha na hEorpa, agus ar bhonn gairmiúil, lena n-áirítear trí scileanna atá ábhartha don mhargadh saothair a fháil. Ba cheart go dtairgfeadh an Clár pointe iontrála do scéimeanna soghluaisteachta trasnáisiúnta an Aontais lena mbaineann gné láidir foghlama, ag simpliú na tairisceana de scéimeanna dá leithéid le haghaidh tairbhithe agus dóibh siúd a bhíonn rannpháirteach sna gníomhaíochtaí sin. Ba cheart uas-scálú ar thionscadail an Chláir a éascú; ba cheart bearta sonracha a chur i bhfeidhm chun cuidiú le tionscnóirí thionscadail an Chláir iarratas a chur isteach ar dheontais nó sineirgí a fhorbairt le tacaíocht ó Chistí an Bheartais Comhtháthaithe agus ó na cláir a bhaineann le himirce, slándáil, ceartas agus saoránacht, sláinte, na meáin agus cultúr, agus obair dheonach. Ba cheart go bhféadfaí lipéad an tSéala Barr Feabhais a bhronnadh ar thograí le haghaidh tionscadail, atá ar ardcháilíocht nach féidir a mhaoiniú faoin gClár i ngeall ar shrianta buiséadacha, bunaithe ar shraith theoranta critéar. A bhuí le lipéad an tSéala Barr Feabhais, tugtar aitheantas do cháilíocht an togra agus simplítear an cuardach ar mhaoiniú malartach faoi Chiste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa arna bhunú le Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le Ciste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa agus maidir leis an gCiste Comhtháthaithe (“Ciste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa”) nó faoi Chiste Sóisialta na hEorpa Plus arna bhunú le Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le Ciste Sóisialta na hEorpa Plus (ESF+) (“Ciste Sóisialta na hEorpa Plus”).

| (38) | Tá sé tábhachtach teagasc, foghlaim agus taighde a spreagadh i gcúrsaí um lánpháirtiú Eorpach lena n-áirítear na dúshláin agus deiseanna a bheidh ag an Aontas, agus chun díospóireacht a chur chun cinn i dtaobh na gcúrsaí sin le tacaíocht ó ghníomhaíochtaí Jean Monnet i réimsí an ardoideachais agus i réimsí eile de chuid an oideachais agus na hoiliúna, go háirithe trí oiliúint múinteoirí agus foirne. Tá sé thar a bheith tábhachtach, i bhfianaise na ndúshlán atá roimh na luachanna comhchoiteanna ar a bhfuil an tAontas fothaithe agus atá ina gcuid d’fhéiniúlacht Eorpach chomhchoiteann, agus i bhfianaise leibhéil ísle rannpháirtíochta na saoránach, go ndéanfaí braistint Eorpach ar na rudaí is muintearas agus tiomantas ann a chothú. Ba cheart go leanfadh an Clár ar aghaidh ag rannchuidiú chun barrfheabhas i léann an chomhtháthaithe Eorpaigh a fhorbairt. Is iomchuí go ndéanfar faireachán agus meastóireacht rialta ar dhul chun cinn na n-institiúidí arna maoiniú faoi ghníomhaíochtaí Jean Monnet ionsar cuspóirí an Chláir a bhaint amach. Ba cheart malartú idir na hinstitiúidí sin agus institiúidí eile ar an leibhéal náisiúnta agus trasnáisiúnta a spreagadh, agus lánurraim á tabhairt dá saoirse acadúil. |
| --- | --- |

(38)

Tá sé tábhachtach teagasc, foghlaim agus taighde a spreagadh i gcúrsaí um lánpháirtiú Eorpach lena n-áirítear na dúshláin agus deiseanna a bheidh ag an Aontas, agus chun díospóireacht a chur chun cinn i dtaobh na gcúrsaí sin le tacaíocht ó ghníomhaíochtaí Jean Monnet i réimsí an ardoideachais agus i réimsí eile de chuid an oideachais agus na hoiliúna, go háirithe trí oiliúint múinteoirí agus foirne. Tá sé thar a bheith tábhachtach, i bhfianaise na ndúshlán atá roimh na luachanna comhchoiteanna ar a bhfuil an tAontas fothaithe agus atá ina gcuid d’fhéiniúlacht Eorpach chomhchoiteann, agus i bhfianaise leibhéil ísle rannpháirtíochta na saoránach, go ndéanfaí braistint Eorpach ar na rudaí is muintearas agus tiomantas ann a chothú. Ba cheart go leanfadh an Clár ar aghaidh ag rannchuidiú chun barrfheabhas i léann an chomhtháthaithe Eorpaigh a fhorbairt. Is iomchuí go ndéanfar faireachán agus meastóireacht rialta ar dhul chun cinn na n-institiúidí arna maoiniú faoi ghníomhaíochtaí Jean Monnet ionsar cuspóirí an Chláir a bhaint amach. Ba cheart malartú idir na hinstitiúidí sin agus institiúidí eile ar an leibhéal náisiúnta agus trasnáisiúnta a spreagadh, agus lánurraim á tabhairt dá saoirse acadúil.

| (39) | Tá tábhacht ag baint le dul i ngleic leis an athrú aeráide i gcomhréir leis na gealltanais atá tugtha ag an Aontas Comhaontú Pháras a glacadh faoi Chreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar an Athrú Aeráide (17) agus Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe na Náisiún Aontaithe a chur chun feidhme, agus léiriú air sin is ea é go bhfuil an Clár beartaithe chun príomhshruthú na mbeart a dhéantar ar son na haeráide agus le baint amach na sprice arb é atá ann 30 % de chaiteachas bhuiséad an Aontais a bheith ag tacú le cuspóirí aeráide. I gcomhréir le Margadh Glas na hEorpa ina cháil mar threoirphlean don fhás inbhuanaithe, ba cheart do ghníomhaíochtaí a dhéantar faoin Rialachán seo an prionsabal dá ngairtear “gan dochar a dhéanamh” a urramú ach gan buntréith an Chláir a athrú. Le linn an Clár a chur chun feidhme, ba cheart go sainaithneofaí agus go gcuirfí ar bun na gníomhaíochtaí ábhartha, agus déanfar athmheasúnú orthu i gcomhthéacs na meastóireachtaí agus an athbhreithnithe ábhartha. Is iomchuí freisin tomhas a dhéanamh ar ghníomhaíochtaí ábhartha a rannchuidíonn le cuspóirí aeráide, lena n-áirítear na gníomhaíochtaí sin atá beartaithe chun tionchar an Chláir ar an gcomhshaol a laghdú. |
| --- | --- |

(39)

Tá tábhacht ag baint le dul i ngleic leis an athrú aeráide i gcomhréir leis na gealltanais atá tugtha ag an Aontas Comhaontú Pháras a glacadh faoi Chreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar an Athrú Aeráide (17) agus Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe na Náisiún Aontaithe a chur chun feidhme, agus léiriú air sin is ea é go bhfuil an Clár beartaithe chun príomhshruthú na mbeart a dhéantar ar son na haeráide agus le baint amach na sprice arb é atá ann 30 % de chaiteachas bhuiséad an Aontais a bheith ag tacú le cuspóirí aeráide. I gcomhréir le Margadh Glas na hEorpa ina cháil mar threoirphlean don fhás inbhuanaithe, ba cheart do ghníomhaíochtaí a dhéantar faoin Rialachán seo an prionsabal dá ngairtear “gan dochar a dhéanamh” a urramú ach gan buntréith an Chláir a athrú. Le linn an Clár a chur chun feidhme, ba cheart go sainaithneofaí agus go gcuirfí ar bun na gníomhaíochtaí ábhartha, agus déanfar athmheasúnú orthu i gcomhthéacs na meastóireachtaí agus an athbhreithnithe ábhartha. Is iomchuí freisin tomhas a dhéanamh ar ghníomhaíochtaí ábhartha a rannchuidíonn le cuspóirí aeráide, lena n-áirítear na gníomhaíochtaí sin atá beartaithe chun tionchar an Chláir ar an gcomhshaol a laghdú.

| (40) | Leagtar síos leis an Rialachán seo imchlúdach airgeadais don Chlár arb éard a bheidh ann an príomh-mhéid tagartha, de réir bhrí Phointe 18 den Chomhaontú Idirinstitiúideach an 16 Nollaig 2020 idir Parlaimint na hEorpa, Comhairle an Aontais Eorpaigh agus an Coimisiún Eorpach maidir leis an smacht buiséadach, le comhar in ábhair bhuiséadacha agus le bainistíocht fhónta airgeadais, agus maidir le hacmhainní dílse nua, lena n-áirítear treochlár i dtreo acmhainní dílse nua a thabhairt isteach (18), do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle le linn an nós imeachta bhuiséadaigh bhliantúil. Imchlúdach airgeadais dar luach EUR 0,5 billiún i bpraghsanna tairiseacha 2018 atá i gceist agus é i gcomhréir leis an gcomhdhearbhú ó Pharlaimint na hEorpa, ón gComhairle agus ón gCoimisiún an 16 Nollaig 2020 maidir le cláir shonracha a atreisiú agus maidir le hoiriúnú gníomhartha bunúsacha (19). |
| --- | --- |

(40)

Leagtar síos leis an Rialachán seo imchlúdach airgeadais don Chlár arb éard a bheidh ann an príomh-mhéid tagartha, de réir bhrí Phointe 18 den Chomhaontú Idirinstitiúideach an 16 Nollaig 2020 idir Parlaimint na hEorpa, Comhairle an Aontais Eorpaigh agus an Coimisiún Eorpach maidir leis an smacht buiséadach, le comhar in ábhair bhuiséadacha agus le bainistíocht fhónta airgeadais, agus maidir le hacmhainní dílse nua, lena n-áirítear treochlár i dtreo acmhainní dílse nua a thabhairt isteach (18), do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle le linn an nós imeachta bhuiséadaigh bhliantúil. Imchlúdach airgeadais dar luach EUR 0,5 billiún i bpraghsanna tairiseacha 2018 atá i gceist agus é i gcomhréir leis an gcomhdhearbhú ó Pharlaimint na hEorpa, ón gComhairle agus ón gCoimisiún an 16 Nollaig 2020 maidir le cláir shonracha a atreisiú agus maidir le hoiriúnú gníomhartha bunúsacha (19).

| (41) | Laistigh de bhunchlúdach le haghaidh bearta atá le bainistiú ag na gníomhaireachtaí náisiúnta i réimse an oideachais agus na hoiliúna, ba cheart miondealú a leagan amach ar an leithdháileadh íosta in aghaidh na hearnála chun mais chriticiúil leithreasuithe sin a chinntiú chun an t-aschur agus na torthaí atá beartaithe a bhaint amach i ngach ceann de na hearnálacha sin: ardoideachas, gairmoideachas agus gairmoiliúint, oideachas scoile agus oideachas aosaigh. |
| --- | --- |

(41)

Laistigh de bhunchlúdach le haghaidh bearta atá le bainistiú ag na gníomhaireachtaí náisiúnta i réimse an oideachais agus na hoiliúna, ba cheart miondealú a leagan amach ar an leithdháileadh íosta in aghaidh na hearnála chun mais chriticiúil leithreasuithe sin a chinntiú chun an t-aschur agus na torthaí atá beartaithe a bhaint amach i ngach ceann de na hearnálacha sin: ardoideachas, gairmoideachas agus gairmoiliúint, oideachas scoile agus oideachas aosaigh.

| (42) | Tá feidhm ag Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (20) (an “Rialachán Airgeadais”) maidir leis an gClár. Leis an Rialachán Airgeadais, leagtar síos rialacha maidir le cur chun feidhme bhuiséad an Aontais, lena n-áirítear na rialacha maidir le deontais, duaiseanna, soláthar, bainistíocht indíreach, ionstraimí airgeadais, ráthaíochtaí buiséadacha, cúnamh airgeadais agus aisíocaíocht a dhéanamh le saineolaithe seachtracha. |
| --- | --- |

(42)

Tá feidhm ag Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (20) (an “Rialachán Airgeadais”) maidir leis an gClár. Leis an Rialachán Airgeadais, leagtar síos rialacha maidir le cur chun feidhme bhuiséad an Aontais, lena n-áirítear na rialacha maidir le deontais, duaiseanna, soláthar, bainistíocht indíreach, ionstraimí airgeadais, ráthaíochtaí buiséadacha, cúnamh airgeadais agus aisíocaíocht a dhéanamh le saineolaithe seachtracha.

| (43) | Roghnófar na cineálacha maoiniúcháin agus na modhanna cur chun feidhme a úsáidfear faoin Rialachán seo ar bhonn a fhónta agus atá siad cuspóirí sonracha na ngníomhaíochtaí a bhaint amach agus torthaí a chur ar fáil, agus aird á tabhairt, go háirithe, ar chostais rialuithe, ar an ualach riaracháin, agus ar riosca an neamhchomhlíonta a mheastar a bheith ann. Ba cheart cuimhneamh ar úsáid a bhaint as cnapshuimeanna, as costais aonaid agus rátaí comhréidhe, agus as maoiniú nach mbaineann le costais, mar a thagraítear dó in Airteagal 125(1) den Rialachán Airgeadais, agus an rogha á dhéanamh. Maidir leis na gníomhaíochtaí arna mbainistiú ag na gníomhaireachtaí náisiúnta, ba cheart tacaíocht leordhóthanach do chostas oibriúcháin na ngníomhaireachtaí náisiúnta a bheith ag gabháil leis na leithdháiltí buiséadacha, i bhfoirm táille bhainistíochta, chun cur chun feidhme éifeachtach inbhuanaithe na gcúraimí tarmligthe bainistíochta a áirithiú. Ba cheart prionsabail na trédhearcachta, na córa comhionainne agus an neamh-idirdhealaithe mar a leagtar amach sa Rialachán Airgeadais a urramú agus an Clár á chur chun feidhme. |
| --- | --- |

(43)

Roghnófar na cineálacha maoiniúcháin agus na modhanna cur chun feidhme a úsáidfear faoin Rialachán seo ar bhonn a fhónta agus atá siad cuspóirí sonracha na ngníomhaíochtaí a bhaint amach agus torthaí a chur ar fáil, agus aird á tabhairt, go háirithe, ar chostais rialuithe, ar an ualach riaracháin, agus ar riosca an neamhchomhlíonta a mheastar a bheith ann. Ba cheart cuimhneamh ar úsáid a bhaint as cnapshuimeanna, as costais aonaid agus rátaí comhréidhe, agus as maoiniú nach mbaineann le costais, mar a thagraítear dó in Airteagal 125(1) den Rialachán Airgeadais, agus an rogha á dhéanamh. Maidir leis na gníomhaíochtaí arna mbainistiú ag na gníomhaireachtaí náisiúnta, ba cheart tacaíocht leordhóthanach do chostas oibriúcháin na ngníomhaireachtaí náisiúnta a bheith ag gabháil leis na leithdháiltí buiséadacha, i bhfoirm táille bhainistíochta, chun cur chun feidhme éifeachtach inbhuanaithe na gcúraimí tarmligthe bainistíochta a áirithiú. Ba cheart prionsabail na trédhearcachta, na córa comhionainne agus an neamh-idirdhealaithe mar a leagtar amach sa Rialachán Airgeadais a urramú agus an Clár á chur chun feidhme.

| (44) | Féadfaidh tríú tíortha ar comhaltaí iad den Limistéar Eorpach Eacnamaíoch a bheith páirteach i gcláir de chuid an Aontais faoi chuimsiú an chomhair arna bhunú faoin gComhaontú ar an Limistéar Eorpach Eacnamaíoch (21), ina ndéantar foráil do chur chun feidhme na gclár ar bhonn cinneadh a ghlacadh faoin gComhaontú sin. Féadfaidh tríú tíortha a bheith rannpháirteach freisin ar bhonn ionstraimí dlí eile. Ba cheart foráil ar leith a thabhairt isteach leis an Rialachán seo lena gcuirfear de cheangal ar na tríú tíortha na cearta agus an rochtain is gá a thabhairt don oifigeach údarúcháin freagrach, don Oifig Eorpach Fhrith-Chalaoise (OLAF) agus don Chúirt Iniúchóirí chun go bhféadfaidh gach ceann díobh a gcuid inniúlachtaí féin a fheidhmiú go cuimsitheach. Ba cheart rannpháirtíocht iomlán tríú tíortha sa Chlár a bheith faoi réir ag na coinníollacha a leagtar síos i gcomhaontuithe sonracha a chlúdaíonn rannpháirtíocht na tríú tíre a bhaineann leis an gClár. Cuimsíonn rannpháirtíocht iomlán, ina theannta sin, an oibleagáid gníomhaireacht náisiúnta a chur ar bun agus bainistíocht de chuid de ghníomhaíochtaí an Chláir faoi bhainistíocht indíreach. Ba cheart eintitis dhlítheanacha ó thríú tíortha nach bhfuil bainteach leis an gClár a bheith in ann a bheith rannpháirteach i gcuid de ghníomhaíochtaí an Chláir, mar a shainítear iad sa chlár oibre agus sna glaonna ar thograí a d’fhoilsigh an Coimisiún. Agus an Clár á chur chun feidhme, d’fhéadfaí socruithe sonracha a chur san áireamh maidir le heintitis dhlítheanacha ó mhicreastáit Eorpacha a bheith rannpháirteach. |
| --- | --- |

(44)

Féadfaidh tríú tíortha ar comhaltaí iad den Limistéar Eorpach Eacnamaíoch a bheith páirteach i gcláir de chuid an Aontais faoi chuimsiú an chomhair arna bhunú faoin gComhaontú ar an Limistéar Eorpach Eacnamaíoch (21), ina ndéantar foráil do chur chun feidhme na gclár ar bhonn cinneadh a ghlacadh faoin gComhaontú sin. Féadfaidh tríú tíortha a bheith rannpháirteach freisin ar bhonn ionstraimí dlí eile. Ba cheart foráil ar leith a thabhairt isteach leis an Rialachán seo lena gcuirfear de cheangal ar na tríú tíortha na cearta agus an rochtain is gá a thabhairt don oifigeach údarúcháin freagrach, don Oifig Eorpach Fhrith-Chalaoise (OLAF) agus don Chúirt Iniúchóirí chun go bhféadfaidh gach ceann díobh a gcuid inniúlachtaí féin a fheidhmiú go cuimsitheach. Ba cheart rannpháirtíocht iomlán tríú tíortha sa Chlár a bheith faoi réir ag na coinníollacha a leagtar síos i gcomhaontuithe sonracha a chlúdaíonn rannpháirtíocht na tríú tíre a bhaineann leis an gClár. Cuimsíonn rannpháirtíocht iomlán, ina theannta sin, an oibleagáid gníomhaireacht náisiúnta a chur ar bun agus bainistíocht de chuid de ghníomhaíochtaí an Chláir faoi bhainistíocht indíreach. Ba cheart eintitis dhlítheanacha ó thríú tíortha nach bhfuil bainteach leis an gClár a bheith in ann a bheith rannpháirteach i gcuid de ghníomhaíochtaí an Chláir, mar a shainítear iad sa chlár oibre agus sna glaonna ar thograí a d’fhoilsigh an Coimisiún. Agus an Clár á chur chun feidhme, d’fhéadfaí socruithe sonracha a chur san áireamh maidir le heintitis dhlítheanacha ó mhicreastáit Eorpacha a bheith rannpháirteach.

| (45) | I bhfianaise Airteagal 349 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE) agus i gcomhréir leis an teachtaireacht ón gCoimisiún an 24 Deireadh Fomhair 2017 dar teideal “Comhpháirtíocht straitéiseach níos láidre agus athnuaite leis na réigiúin is forimeallaí den Aontas Eorpaigh”, ba cheart staid shonrach na réigiún is foirmeallaí sin dá dtagraítear san Airteagal sin a chur san áireamh sa Chlár. Ba cheart go ndéanfaí bearta chun rannpháirtíocht na réigiún is forimeallaí a mhéadú i ngach gníomhaíocht, lena n-áirítear trí bhithín thacaíocht airgeadais, i gcás inarb ábhartha, le haghaidh soghluaisteacht foghlama. Ba cheart malairtí agus comhar soghluaisteachta idir daoine agus eagraíochtaí ó na réigiúin sin agus ó thríú tíortha, go háirithe a gcomharsana, a chothú. Ba cheart go ndéanfaí faireachán agus meastóireacht ar bhearta dá leithéid ar bhonn rialta. |
| --- | --- |

(45)

I bhfianaise Airteagal 349 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE) agus i gcomhréir leis an teachtaireacht ón gCoimisiún an 24 Deireadh Fomhair 2017 dar teideal “Comhpháirtíocht straitéiseach níos láidre agus athnuaite leis na réigiúin is forimeallaí den Aontas Eorpaigh”, ba cheart staid shonrach na réigiún is foirmeallaí sin dá dtagraítear san Airteagal sin a chur san áireamh sa Chlár. Ba cheart go ndéanfaí bearta chun rannpháirtíocht na réigiún is forimeallaí a mhéadú i ngach gníomhaíocht, lena n-áirítear trí bhithín thacaíocht airgeadais, i gcás inarb ábhartha, le haghaidh soghluaisteacht foghlama. Ba cheart malairtí agus comhar soghluaisteachta idir daoine agus eagraíochtaí ó na réigiúin sin agus ó thríú tíortha, go háirithe a gcomharsana, a chothú. Ba cheart go ndéanfaí faireachán agus meastóireacht ar bhearta dá leithéid ar bhonn rialta.

| (46) | De bhun Chinnidh 2013/755/AE ón gComhairle (22), tá daoine aonair agus eintitis atá lonnaithe i dtíortha agus críocha thar lear incháilithe do chistiú faoi réir rialacha agus chuspóirí an Chláir agus faoi réir aon socrú féideartha is infheidhme maidir leis an mBallstát lena mbaineann an tír nó an chríoch ábhartha thar lear. Ba cheart na srianta a bhíonn ann mar gheall ar iargúltacht na dtíortha nó na gcríoch sin a chur san áireamh agus an Clár á chur chun feidhme. Ba cheart go ndéanfaí faireachán agus meastóireacht ar bhonn rialta ar rannpháirtíocht na dtíortha sin agus na gcríoch sin sa Chlár. |
| --- | --- |

(46)

De bhun Chinnidh 2013/755/AE ón gComhairle (22), tá daoine aonair agus eintitis atá lonnaithe i dtíortha agus críocha thar lear incháilithe do chistiú faoi réir rialacha agus chuspóirí an Chláir agus faoi réir aon socrú féideartha is infheidhme maidir leis an mBallstát lena mbaineann an tír nó an chríoch ábhartha thar lear. Ba cheart na srianta a bhíonn ann mar gheall ar iargúltacht na dtíortha nó na gcríoch sin a chur san áireamh agus an Clár á chur chun feidhme. Ba cheart go ndéanfaí faireachán agus meastóireacht ar bhonn rialta ar rannpháirtíocht na dtíortha sin agus na gcríoch sin sa Chlár.

| (47) | I gcomhréir leis an Rialachán Airgeadais, ba cheart go nglacfadh an Coimisiún cláir oibre agus Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle a chur ar an eolas fúthu. Ba cheart a leagan amach sa Chláir oibre bliantúil na bearta is gá dá gcur chun feidhme i gcomhréir le cuspóirí ginearálta agus sonracha an Chláir, leis na critéir roghnúcháin agus dhámhachtana le haghaidh deontas agus na gnéithe eile go léir a éilítear. Ba cheart cláir oibre agus aon leasú a dhéantar iontu trí bhíthin gníomhartha cur chun feidhme a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin. |
| --- | --- |

(47)

I gcomhréir leis an Rialachán Airgeadais, ba cheart go nglacfadh an Coimisiún cláir oibre agus Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle a chur ar an eolas fúthu. Ba cheart a leagan amach sa Chláir oibre bliantúil na bearta is gá dá gcur chun feidhme i gcomhréir le cuspóirí ginearálta agus sonracha an Chláir, leis na critéir roghnúcháin agus dhámhachtana le haghaidh deontas agus na gnéithe eile go léir a éilítear. Ba cheart cláir oibre agus aon leasú a dhéantar iontu trí bhíthin gníomhartha cur chun feidhme a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin.

| (48) | Ionas gur féidir an dul chun cinn i gcur chun feidhme an Chláir a mheasúnú agus feabhsuithe féideartha a chur ar an gcur chun feidhme sin, ba cheart don Choimisiún meastóireacht eatramhach a dhéanamh ar Chlár 2014-2020. Ba cheart an mheastóireacht sin a bheith ag gabháil leis an meastóireacht eatramhach a dhéanfar agus ceachtanna ábhartha ón meastóireacht sin a chur isteach sa mheastóireacht eatramhach freisin. Chomh maith le measúnú a dhéanamh ar éifeachtacht agus ar fheidhmíocht fhoriomlán an Chláir, tá sé tábhachtach, go háirithe, go ndéanfaí measúnú críochnúil sa mheastóireacht eatramhach ar chur chun feidhme na dtionscnamh nua agus ar na bearta cuimsithe agus simplithe a cuireadh i bhfeidhm. I gcás inarb iomchuí, agus ar bhonn na meastóireachta eatramhaí, ba cheart don Choimisiún togra reachtach a chur ar aghaidh chun an Rialachán seo a leasú. Ba cheart don Choimisiún aon mheastóireachtaí a sheoladh chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle, chuig Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa, agus chuig Coiste na Réigiún. |
| --- | --- |

(48)

Ionas gur féidir an dul chun cinn i gcur chun feidhme an Chláir a mheasúnú agus feabhsuithe féideartha a chur ar an gcur chun feidhme sin, ba cheart don Choimisiún meastóireacht eatramhach a dhéanamh ar Chlár 2014-2020. Ba cheart an mheastóireacht sin a bheith ag gabháil leis an meastóireacht eatramhach a dhéanfar agus ceachtanna ábhartha ón meastóireacht sin a chur isteach sa mheastóireacht eatramhach freisin. Chomh maith le measúnú a dhéanamh ar éifeachtacht agus ar fheidhmíocht fhoriomlán an Chláir, tá sé tábhachtach, go háirithe, go ndéanfaí measúnú críochnúil sa mheastóireacht eatramhach ar chur chun feidhme na dtionscnamh nua agus ar na bearta cuimsithe agus simplithe a cuireadh i bhfeidhm. I gcás inarb iomchuí, agus ar bhonn na meastóireachta eatramhaí, ba cheart don Choimisiún togra reachtach a chur ar aghaidh chun an Rialachán seo a leasú. Ba cheart don Choimisiún aon mheastóireachtaí a sheoladh chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle, chuig Coiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa, agus chuig Coiste na Réigiún.

| (49) | De bhun mhíreanna 22 agus 23 de Chomhaontú Idirinstitiúideach an 13 Aibreán 2016 maidir le Reachtóireacht Níos Fearr (23), ba cheart meastóireacht a dhéanamh ar an gClár ar bhonn na faisnéise arna bailiú i gcomhréir le ceanglais faireacháin shonracha, agus ag an am céanna ualach riaracháin, go háirithe ar na Ballstáit, agus ró-rialáil, á seachaint. Níor cheart, dá bhrí sin, go gcuirfeadh forálacha arna nglacadh trí ghníomhartha tarmligthe gaolmhara ualach suntasach breise ar na Ballstáit. Ba cheart a áireamh ar cheanglais faireacháin táscairí sonracha intomhaiste réalaíocha, ar féidir iad a thomhas le himeacht ama mar bhonn chun meastóireacht a dhéanamh ar éifeachtaí an Chláir ar an talamh. |
| --- | --- |

(49)

De bhun mhíreanna 22 agus 23 de Chomhaontú Idirinstitiúideach an 13 Aibreán 2016 maidir le Reachtóireacht Níos Fearr (23), ba cheart meastóireacht a dhéanamh ar an gClár ar bhonn na faisnéise arna bailiú i gcomhréir le ceanglais faireacháin shonracha, agus ag an am céanna ualach riaracháin, go háirithe ar na Ballstáit, agus ró-rialáil, á seachaint. Níor cheart, dá bhrí sin, go gcuirfeadh forálacha arna nglacadh trí ghníomhartha tarmligthe gaolmhara ualach suntasach breise ar na Ballstáit. Ba cheart a áireamh ar cheanglais faireacháin táscairí sonracha intomhaiste réalaíocha, ar féidir iad a thomhas le himeacht ama mar bhonn chun meastóireacht a dhéanamh ar éifeachtaí an Chláir ar an talamh.

| (50) | Ba cheart for-rochtain iomchuí, poiblíocht agus scaipeadh na ndeiseanna agus torthaí na ngníomhaíochtaí a dtacaíonn an Clár leo a áirithiú ar an leibhéal áitiúil, náisiúnta agus Eorpach, agus ba cheart a chur san áireamh leo na príomh-spriocghrúpaí i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, óige agus spóirt agus, i gcás inarb ábhartha, raon leathan spriocghrúpaí eile, amhail seirbhísí gairmthreorach agus fostaíochta, eagraíochtaí cultúrtha, fiontair agus fondúireachtaí. Ba cheart go mbraithfeadh na gníomhaíochtaí for-rochtana, poiblíochta agus scaipthe ar chomhlachtaí cur chun feidhme an Chláir, agus ba cheart i gcás inarb ábhartha, tacaíocht a bheith ann ó gheallsealbhóirí ábhartha eile. Thairis sin, ba cheart don Choimisiún dul i dteagmháil le raon leathan geallsealbhóirí go tráthrialta, lena n-áirítear eagraíochtaí a ghlacann páirt sa Chlár., feadh shaolré an Chláir, chun comhroinnt dea-chleachtas agus torthaí tionscadal a éascú agus aiseolas ar an gClár a bhailiú. Ba cheart cuireadh a thabhairt do na gníomhaireachtaí náisiúnta páirt a ghlacadh sa phróiseas sin. |
| --- | --- |

(50)

Ba cheart for-rochtain iomchuí, poiblíocht agus scaipeadh na ndeiseanna agus torthaí na ngníomhaíochtaí a dtacaíonn an Clár leo a áirithiú ar an leibhéal áitiúil, náisiúnta agus Eorpach, agus ba cheart a chur san áireamh leo na príomh-spriocghrúpaí i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, óige agus spóirt agus, i gcás inarb ábhartha, raon leathan spriocghrúpaí eile, amhail seirbhísí gairmthreorach agus fostaíochta, eagraíochtaí cultúrtha, fiontair agus fondúireachtaí. Ba cheart go mbraithfeadh na gníomhaíochtaí for-rochtana, poiblíochta agus scaipthe ar chomhlachtaí cur chun feidhme an Chláir, agus ba cheart i gcás inarb ábhartha, tacaíocht a bheith ann ó gheallsealbhóirí ábhartha eile. Thairis sin, ba cheart don Choimisiún dul i dteagmháil le raon leathan geallsealbhóirí go tráthrialta, lena n-áirítear eagraíochtaí a ghlacann páirt sa Chlár., feadh shaolré an Chláir, chun comhroinnt dea-chleachtas agus torthaí tionscadal a éascú agus aiseolas ar an gClár a bhailiú. Ba cheart cuireadh a thabhairt do na gníomhaireachtaí náisiúnta páirt a ghlacadh sa phróiseas sin.

| (51) | Chun an chumarsáid leis an phobal i gcoitinne a dhéanamh níos éifeachtaí agus chun sineirgí idir gníomhaíochtaí cumarsáide a dhéantar ar thionscnamh an Choimisiúin a threisiú, ba cheart do na hacmhainní airgeadais a leithdháiltear ar ghníomhaíochtaí cumarsáide faoin Rialachán seo rannchuidiú freisin le cumarsáid chorparáideach thosaíochtaí polaitiúla an Aontais, a mhéid go mbeidh na tosaíochtaí sin bainteach le cuspóirí an Chláir. |
| --- | --- |

(51)

Chun an chumarsáid leis an phobal i gcoitinne a dhéanamh níos éifeachtaí agus chun sineirgí idir gníomhaíochtaí cumarsáide a dhéantar ar thionscnamh an Choimisiúin a threisiú, ba cheart do na hacmhainní airgeadais a leithdháiltear ar ghníomhaíochtaí cumarsáide faoin Rialachán seo rannchuidiú freisin le cumarsáid chorparáideach thosaíochtaí polaitiúla an Aontais, a mhéid go mbeidh na tosaíochtaí sin bainteach le cuspóirí an Chláir.

| (52) | Chun a áirithiú go gcuirfear an Rialacháin seo a chun feidhme go héifeachtach agus go héifeachtúil, ba cheart don Chlár an úsáid is mó is féidir a bhaint as socruithe bainistíochta atá i bhfeidhm cheana. Ba cheart cur chun feidhme an Chláir a chur faoi iontaoibh an Choimisiúin, agus faoi iontaoibh gníomhaireachtaí náisiúnta. I gcás inarb indéanta, agus chun éifeachtúlacht a uasmhéadú, ba cheart gurbh ionann na gníomhaireachtaí náisiúnta agus an ceann a ainmneofar chun bainistiú a dhéanamh ar Chlár 2014-2020. Ba cheart go mbeadh raon feidhme na meastóireachta ar chomhlíonadh ex-ante teoranta do na ceanglais atá nua agus sonrach don Chlár, ach amháin má tá údar maith leis ar shlí eile, amhail i gcás easnaimh thromchúiseacha nó tearcfheidhmíochta ar thaobh na gníomhaireachta náisiúnta lena mbaineann. |
| --- | --- |

(52)

Chun a áirithiú go gcuirfear an Rialacháin seo a chun feidhme go héifeachtach agus go héifeachtúil, ba cheart don Chlár an úsáid is mó is féidir a bhaint as socruithe bainistíochta atá i bhfeidhm cheana. Ba cheart cur chun feidhme an Chláir a chur faoi iontaoibh an Choimisiúin, agus faoi iontaoibh gníomhaireachtaí náisiúnta. I gcás inarb indéanta, agus chun éifeachtúlacht a uasmhéadú, ba cheart gurbh ionann na gníomhaireachtaí náisiúnta agus an ceann a ainmneofar chun bainistiú a dhéanamh ar Chlár 2014-2020. Ba cheart go mbeadh raon feidhme na meastóireachta ar chomhlíonadh ex-ante teoranta do na ceanglais atá nua agus sonrach don Chlár, ach amháin má tá údar maith leis ar shlí eile, amhail i gcás easnaimh thromchúiseacha nó tearcfheidhmíochta ar thaobh na gníomhaireachta náisiúnta lena mbaineann.

| (53) | Chun bainistíocht fhónta airgeadais agus deimhneacht dhlíthiúil a áirithiú i ngach Ballstát nó tríú tír atá bainteach leis an gClár, ba cheart do gach údarás náisiúnta comhlacht neamhspleách iniúchóireachta a ainmniú. I gcás inarb indéanta, agus chun éifeachtúlacht a uasmhéadú, ba cheart gurbh ionann na comhlachtaí neamhspleácha iniúchóireachta agus na cinn a ainmneofar faoi Chlár 2014-2020. |
| --- | --- |

(53)

Chun bainistíocht fhónta airgeadais agus deimhneacht dhlíthiúil a áirithiú i ngach Ballstát nó tríú tír atá bainteach leis an gClár, ba cheart do gach údarás náisiúnta comhlacht neamhspleách iniúchóireachta a ainmniú. I gcás inarb indéanta, agus chun éifeachtúlacht a uasmhéadú, ba cheart gurbh ionann na comhlachtaí neamhspleácha iniúchóireachta agus na cinn a ainmneofar faoi Chlár 2014-2020.

| (54) | Ba cheart do na Ballstáit féachaint le gach beart iomchuí a ghlacadh chun deireadh a chur le bacainní dlí agus riaracháin a d’fhéadfadh rochtain ar fheidhmiú ceart an Chláir a chosc nó bac a chur ar fheidhmiú ceart an Chláir. Áirítear leis sin teacht ar réiteach, nuair is féidir, agus gan dochar do dhlí an Aontais maidir le hiontráil agus cónaí náisiúnach tríú tíortha, ar fhadhbanna riaracháin a chruthaíonn deacrachtaí víosaí agus ceadanna cónaithe a fháil. |
| --- | --- |

(54)

Ba cheart do na Ballstáit féachaint le gach beart iomchuí a ghlacadh chun deireadh a chur le bacainní dlí agus riaracháin a d’fhéadfadh rochtain ar fheidhmiú ceart an Chláir a chosc nó bac a chur ar fheidhmiú ceart an Chláir. Áirítear leis sin teacht ar réiteach, nuair is féidir, agus gan dochar do dhlí an Aontais maidir le hiontráil agus cónaí náisiúnach tríú tíortha, ar fhadhbanna riaracháin a chruthaíonn deacrachtaí víosaí agus ceadanna cónaithe a fháil.

| (55) | Leis an gcóras tuairiscithe feidhmíochta áiritheofar go mbaileofar na sonraí chun faireachán a dhéanamh ar chur chun feidhme an chláir agus chun meastóireacht a dhéanamh ar an gclár ar dhóigh atá éifeachtúil, éifeachtach, tráthúil agus ar leibhéal iomchuí an mhionsonraithe. Ba cheart sonraí dá leithéid a chur in iúl don Choimisiún ar shlí a gcomhlíonann na rialacha cosanta sonraí ábhartha. |
| --- | --- |

(55)

Leis an gcóras tuairiscithe feidhmíochta áiritheofar go mbaileofar na sonraí chun faireachán a dhéanamh ar chur chun feidhme an chláir agus chun meastóireacht a dhéanamh ar an gclár ar dhóigh atá éifeachtúil, éifeachtach, tráthúil agus ar leibhéal iomchuí an mhionsonraithe. Ba cheart sonraí dá leithéid a chur in iúl don Choimisiún ar shlí a gcomhlíonann na rialacha cosanta sonraí ábhartha.

| (56) | Chun coinníollacha aonfhoirmeacha a áirithiú maidir leis an Rialachán seo a chur chun feidhme, ba cheart cumhachtaí cur chun feidhme a thabhairt don Choimisiún. Ba cheart na cumhachtaí sin a fheidhmiú i gcomhréir le Rialachán (AE) Uimh. 182/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (24). |
| --- | --- |

(56)

Chun coinníollacha aonfhoirmeacha a áirithiú maidir leis an Rialachán seo a chur chun feidhme, ba cheart cumhachtaí cur chun feidhme a thabhairt don Choimisiún. Ba cheart na cumhachtaí sin a fheidhmiú i gcomhréir le Rialachán (AE) Uimh. 182/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (24).

| (57) | Chun na ceanglais ar thairbhithe a shimpliú, ba cheart úsáid a bhaint a mhéid is féidir as deontais shimplithe i bhfoirm cnapshuimeanna, costais aonaid agus rátaí comhréidhe. Ba cheart a chur san áireamh sna deontais shimplithe chun tacú le soghluaisteacht foghlama faoin gClár, de réir mar a shainíonn an Coimisiún iad, costais mhaireachtála agus chothaithe sa tír óstaí. Ba cheart go mbeadh an fhéidearthacht ag an gCoimisiún agus ag gníomhaireachtaí náisiúnta na dtíortha seolta na deontais sin a choigeartú ar bhonn na gcritéar oibiachtúil, go háirithe le háirithiú go mbeadh rochtain ar fáil do dhaoine a bhfuil líon níos lú deiseanna acu. I gcomhréir leis an reachtaíocht náisiúnta, ba cheart na Ballstáit a spreagadh chomh maith chun na deontais sin a dhíolmhú ó aon chánacha agus tobhaigh shóisialta; ba cheart an chóir chéanna a thabhairt do dheontais a dhámhann eintitis phoiblí nó phríobháideacha dhlíthiúla ar dhaoine aonair. |
| --- | --- |

(57)

Chun na ceanglais ar thairbhithe a shimpliú, ba cheart úsáid a bhaint a mhéid is féidir as deontais shimplithe i bhfoirm cnapshuimeanna, costais aonaid agus rátaí comhréidhe. Ba cheart a chur san áireamh sna deontais shimplithe chun tacú le soghluaisteacht foghlama faoin gClár, de réir mar a shainíonn an Coimisiún iad, costais mhaireachtála agus chothaithe sa tír óstaí. Ba cheart go mbeadh an fhéidearthacht ag an gCoimisiún agus ag gníomhaireachtaí náisiúnta na dtíortha seolta na deontais sin a choigeartú ar bhonn na gcritéar oibiachtúil, go háirithe le háirithiú go mbeadh rochtain ar fáil do dhaoine a bhfuil líon níos lú deiseanna acu. I gcomhréir leis an reachtaíocht náisiúnta, ba cheart na Ballstáit a spreagadh chomh maith chun na deontais sin a dhíolmhú ó aon chánacha agus tobhaigh shóisialta; ba cheart an chóir chéanna a thabhairt do dheontais a dhámhann eintitis phoiblí nó phríobháideacha dhlíthiúla ar dhaoine aonair.

| (58) | I gcomhréir leis an Rialachán Airgeadais, Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 883/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (25), agus Rialacháin (CE, Euratom) Uimh. 2988/95 (26), (Euratom, CE) Uimh. 2185/96 (27) ón gComhairle agus (AE) 2017/1939 (28), táthar chun leasanna airgeadais an Aontais a chosaint trí bhíthin bearta comhréireacha, lena n-áirítear bearta a bhaineann le neamhrialtachtaí a chosc, a bhrath, a cheartú agus a imscrúdú, lena n-áirítear calaois, le cistí a cailleadh, a íocadh go mícheart nó a úsáideadh go mícheart a ghnóthú agus, i gcás inarb iomchuí, le pionóis riaracháin a fhorchur. Go háirithe, i gcomhréir le Rialacháin (Euratom, CE) Uimh. 2185/96 agus (AE, Euratom) Uimh. 883/2013, tá an chumhacht ag OLAF imscrúduithe riaracháin a dhéanamh, lena n-áirítear seiceálacha agus cigireachtaí ar an láthair, d’fhonn a shuí ar tharla calaois, éilliú nó aon ghníomhaíocht neamhdhleathach eile a dhéanann difear do leasanna airgeadais an Aontais. Tugtar de chumhacht d’Oifig an Ionchúisitheora Phoiblí Eorpaigh (OIPE), i gcomhréir le Rialachán (AE) 2017/1939, cionta coiriúla a dhéanann difear do leasanna airgeadais an Aontais, dá bhforáiltear i dTreoir (AE) 2017/1371 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, a imscrúdú agus a ionchúiseamh (29). I gcomhréir leis an Rialachán Airgeadais, tá ar aon duine nó aon eintiteas a fhaigheann cistiú ón Aontas comhoibriú go hiomlán maidir le cosaint leasanna airgeadais an Aontais, na cearta agus an rochtain is gá a thabhairt don Choimisiún, do OLAF, don Chúirt Iniúchóirí agus, i leith na mBallstát sin atá rannpháirteach sa chomhar feabhsaithe de bhun Rialachán (AE) 2017/1939, do OIPE, agus a áirithiú go dtabharfaidh aon tríú páirtithe a bheidh páirteach i gcur chun feidhme cistí ón Aontas cearta coibhéiseacha. |
| --- | --- |

(58)

I gcomhréir leis an Rialachán Airgeadais, Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 883/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (25), agus Rialacháin (CE, Euratom) Uimh. 2988/95 (26), (Euratom, CE) Uimh. 2185/96 (27) ón gComhairle agus (AE) 2017/1939 (28), táthar chun leasanna airgeadais an Aontais a chosaint trí bhíthin bearta comhréireacha, lena n-áirítear bearta a bhaineann le neamhrialtachtaí a chosc, a bhrath, a cheartú agus a imscrúdú, lena n-áirítear calaois, le cistí a cailleadh, a íocadh go mícheart nó a úsáideadh go mícheart a ghnóthú agus, i gcás inarb iomchuí, le pionóis riaracháin a fhorchur. Go háirithe, i gcomhréir le Rialacháin (Euratom, CE) Uimh. 2185/96 agus (AE, Euratom) Uimh. 883/2013, tá an chumhacht ag OLAF imscrúduithe riaracháin a dhéanamh, lena n-áirítear seiceálacha agus cigireachtaí ar an láthair, d’fhonn a shuí ar tharla calaois, éilliú nó aon ghníomhaíocht neamhdhleathach eile a dhéanann difear do leasanna airgeadais an Aontais. Tugtar de chumhacht d’Oifig an Ionchúisitheora Phoiblí Eorpaigh (OIPE), i gcomhréir le Rialachán (AE) 2017/1939, cionta coiriúla a dhéanann difear do leasanna airgeadais an Aontais, dá bhforáiltear i dTreoir (AE) 2017/1371 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle, a imscrúdú agus a ionchúiseamh (29). I gcomhréir leis an Rialachán Airgeadais, tá ar aon duine nó aon eintiteas a fhaigheann cistiú ón Aontas comhoibriú go hiomlán maidir le cosaint leasanna airgeadais an Aontais, na cearta agus an rochtain is gá a thabhairt don Choimisiún, do OLAF, don Chúirt Iniúchóirí agus, i leith na mBallstát sin atá rannpháirteach sa chomhar feabhsaithe de bhun Rialachán (AE) 2017/1939, do OIPE, agus a áirithiú go dtabharfaidh aon tríú páirtithe a bheidh páirteach i gcur chun feidhme cistí ón Aontas cearta coibhéiseacha.

| (59) | Tá sé riachtanach comhlántacht agus comhsheasmhacht ghníomhaíochtaí an Chláir, lena n-áirítear iad siúd gan carachtar trasnáisiúnta nó idirnáisiúnta, le gníomhaíochtaí arna ndéanamh ag na Ballstáit agus le gníomhaíochtaí eile an Aontais a áirithiú, go háirithe iad siúd a bhaineann le hoideachas agus oiliúint, cultúr, na meáin, an óige agus dlúthpháirtíocht, fostaíocht agus cuimsiú sóisialta, taighde agus nuálaíocht, tionscal agus fiontar, polasaí dhigiteach, talmhaíocht agus forbairt tuaithe atá béim acu ar fheirmeoirí óga, ar an dtimpeallacht agus an aeráid, ar chomhtháthú, ar bheartas réigiúnach, ar imirce, ar shlándáil agus ar chomhar agus forbairt idirnáisiúnta. |
| --- | --- |

(59)

Tá sé riachtanach comhlántacht agus comhsheasmhacht ghníomhaíochtaí an Chláir, lena n-áirítear iad siúd gan carachtar trasnáisiúnta nó idirnáisiúnta, le gníomhaíochtaí arna ndéanamh ag na Ballstáit agus le gníomhaíochtaí eile an Aontais a áirithiú, go háirithe iad siúd a bhaineann le hoideachas agus oiliúint, cultúr, na meáin, an óige agus dlúthpháirtíocht, fostaíocht agus cuimsiú sóisialta, taighde agus nuálaíocht, tionscal agus fiontar, polasaí dhigiteach, talmhaíocht agus forbairt tuaithe atá béim acu ar fheirmeoirí óga, ar an dtimpeallacht agus an aeráid, ar chomhtháthú, ar bheartas réigiúnach, ar imirce, ar shlándáil agus ar chomhar agus forbairt idirnáisiúnta.

| (60) | Cé gur lig an creat rialála atá ann faoi Chlár 2014-2020 do na Ballstáit agus do na réigiúin sineirgí a bhunú sa chlárthréimhse 2014-2020 idir an Clár sin agus ionstraimí eile de chuid an Aontais, amhail Cistí Struchtúracha agus Infheistíochta na hEorpa, a thacaíonn freisin le forbairt cháilíochtúil na gcóras oideachais, oiliúna agus óige san Aontas, níor baineadh go leor tairbhe as an bhféidearthacht sin go dtí seo, a chuir teorainn le héifeachtaí córasacha tionscadal agus tionchair ar bheartas. Ba cheart go dtarlódh cumarsáid agus comhar éifeachtach ar leibhéal náisiúnta idir na comhlachtaí náisiúnta atá i gceannas ar bhainistiú na n-ionstraimí éagsúla chun a dtionchar faoi seach a uasmhéadú. De thairbhe an chláir, ba cheart go mbeadh comhar gníomhach leis na hionstraimí sin ann, go háirithe chun a áirithiú, i gcás inarb ábhartha, go gcuirfear bearta tacaíochta airgeadais leordhóthanacha i bhfeidhm chun tacú le daoine ar bheagán deiseanna. |
| --- | --- |

(60)

Cé gur lig an creat rialála atá ann faoi Chlár 2014-2020 do na Ballstáit agus do na réigiúin sineirgí a bhunú sa chlárthréimhse 2014-2020 idir an Clár sin agus ionstraimí eile de chuid an Aontais, amhail Cistí Struchtúracha agus Infheistíochta na hEorpa, a thacaíonn freisin le forbairt cháilíochtúil na gcóras oideachais, oiliúna agus óige san Aontas, níor baineadh go leor tairbhe as an bhféidearthacht sin go dtí seo, a chuir teorainn le héifeachtaí córasacha tionscadal agus tionchair ar bheartas. Ba cheart go dtarlódh cumarsáid agus comhar éifeachtach ar leibhéal náisiúnta idir na comhlachtaí náisiúnta atá i gceannas ar bhainistiú na n-ionstraimí éagsúla chun a dtionchar faoi seach a uasmhéadú. De thairbhe an chláir, ba cheart go mbeadh comhar gníomhach leis na hionstraimí sin ann, go háirithe chun a áirithiú, i gcás inarb ábhartha, go gcuirfear bearta tacaíochta airgeadais leordhóthanacha i bhfeidhm chun tacú le daoine ar bheagán deiseanna.

| (61) | Chun an breisluach is fearr a fháil ó infheistíochtaí a mhaoinítear go hiomlán nó i bpáirt ó bhuiséad an Aontais, ba cheart sineirgí a lorg, go háirithe, idir an Clár agus cláir eile de chuid an Aontais, lena n-áirítear na Cistí arna gcur chun feidhme faoi bhainistíocht chomhroinnte. Chun an leas is mó is féidir a bhaint as na sineirgí sin, ba cheart príomhshásraí cumasúcháin a áirithiú, lena n-áirítear maoiniú carnach i ngníomhaíocht ón gClár agus ó chlár eile de chuid an Aontais, chomh fada agus nach mó an maoiniú carnach sin ná costais incháilithe iomlána na gníomhaíochta. Chun na críche sin, ba cheart rialacha iomchuí a leagan amach sa Rialachán seo, go háirithe maidir leis an bhféidearthacht an costas nó an caiteachas céanna a dhearbhú ar bhonn pro rata don Chlár agus do chlár eile de chuid an Aontais. |
| --- | --- |

(61)

Chun an breisluach is fearr a fháil ó infheistíochtaí a mhaoinítear go hiomlán nó i bpáirt ó bhuiséad an Aontais, ba cheart sineirgí a lorg, go háirithe, idir an Clár agus cláir eile de chuid an Aontais, lena n-áirítear na Cistí arna gcur chun feidhme faoi bhainistíocht chomhroinnte. Chun an leas is mó is féidir a bhaint as na sineirgí sin, ba cheart príomhshásraí cumasúcháin a áirithiú, lena n-áirítear maoiniú carnach i ngníomhaíocht ón gClár agus ó chlár eile de chuid an Aontais, chomh fada agus nach mó an maoiniú carnach sin ná costais incháilithe iomlána na gníomhaíochta. Chun na críche sin, ba cheart rialacha iomchuí a leagan amach sa Rialachán seo, go háirithe maidir leis an bhféidearthacht an costas nó an caiteachas céanna a dhearbhú ar bhonn pro rata don Chlár agus do chlár eile de chuid an Aontais.

| (62) | Chun dul in oiriúint, i gcás inar gá, do na forbairtí sna réimsí ábhartha, agus chun a áirithiú go ndéanfar measúnú éifeachtach ar dhul chun cinn an Chláir maidir le gnóthú a chuspóirí, ba cheart an chumhacht gníomhartha a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 290 CFAE a tharmligean don Choimisiún chun Iarscríbhinn I a ghabhann leis an Rialachán seo a leasú trí chur leis an tuairisc ar ghníomhaíochtaí an Chláir, agus chun Iarscríbhinn II a ghabhann leis an Rialachán seo a leasú maidir le táscairí feidhmíochta an Chláir, agus chun an Rialachán seo a fhorlíonadh le forálacha maidir le creat faireacháin agus meastóireachta a bhunú. Tá sé tábhachtach, go háirithe, go rachadh an Coimisiún i mbun comhairliúcháin iomchuí le linn a chuid oibre ullmhúcháin, lena n-áirítear ar leibhéal na saineolaithe, agus go ndéanfaí na comhairliúcháin sin i gcomhréir leis na prionsabail a leagtar síos i gComhaontú Idirinstitiúideach an 13 Aibreán 2016 maidir le Reachtóireacht Níos Fearr. Go sonrach, chun rannpháirtíocht chomhionann in ullmhú na ngníomhartha tarmligthe a áirithiú, faigheann Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle na doiciméid uile ag an am céanna leis na saineolaithe sna Ballstáit, agus bíonn rochtain chórasach ag a gcuid saineolaithe ar chruinnithe ghrúpaí saineolaithe an Choimisiúin a bhíonn ag déileáil le hullmhú na ngníomhartha tarmligthe. |
| --- | --- |

(62)

Chun dul in oiriúint, i gcás inar gá, do na forbairtí sna réimsí ábhartha, agus chun a áirithiú go ndéanfar measúnú éifeachtach ar dhul chun cinn an Chláir maidir le gnóthú a chuspóirí, ba cheart an chumhacht gníomhartha a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 290 CFAE a tharmligean don Choimisiún chun Iarscríbhinn I a ghabhann leis an Rialachán seo a leasú trí chur leis an tuairisc ar ghníomhaíochtaí an Chláir, agus chun Iarscríbhinn II a ghabhann leis an Rialachán seo a leasú maidir le táscairí feidhmíochta an Chláir, agus chun an Rialachán seo a fhorlíonadh le forálacha maidir le creat faireacháin agus meastóireachta a bhunú. Tá sé tábhachtach, go háirithe, go rachadh an Coimisiún i mbun comhairliúcháin iomchuí le linn a chuid oibre ullmhúcháin, lena n-áirítear ar leibhéal na saineolaithe, agus go ndéanfaí na comhairliúcháin sin i gcomhréir leis na prionsabail a leagtar síos i gComhaontú Idirinstitiúideach an 13 Aibreán 2016 maidir le Reachtóireacht Níos Fearr. Go sonrach, chun rannpháirtíocht chomhionann in ullmhú na ngníomhartha tarmligthe a áirithiú, faigheann Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle na doiciméid uile ag an am céanna leis na saineolaithe sna Ballstáit, agus bíonn rochtain chórasach ag a gcuid saineolaithe ar chruinnithe ghrúpaí saineolaithe an Choimisiúin a bhíonn ag déileáil le hullmhú na ngníomhartha tarmligthe.

| (63) | Is iomchuí a áirithiú go gcuirfear clabhsúr ceart leis an gclár 2014-2020, go háirithe maidir lena bheith ag leanúint de shocruithe ilbhliantúla a mhéid a bhaineann lena bhainistiú, amhail cúnamh teicniúil agus riaracháin a mhaoiniú. Amhail ón 1 Eanáir 2021 amach, ba cheart, más gá, a áirithiú leis an gcúnamh teicniúil agus riaracháin go mbainisteofaí na gníomhaíochtaí nach bhfuil tugtha chun críche faoin 31 Nollaig 2020 faoi Chlár 2014-2020. |
| --- | --- |

(63)

Is iomchuí a áirithiú go gcuirfear clabhsúr ceart leis an gclár 2014-2020, go háirithe maidir lena bheith ag leanúint de shocruithe ilbhliantúla a mhéid a bhaineann lena bhainistiú, amhail cúnamh teicniúil agus riaracháin a mhaoiniú. Amhail ón 1 Eanáir 2021 amach, ba cheart, más gá, a áirithiú leis an gcúnamh teicniúil agus riaracháin go mbainisteofaí na gníomhaíochtaí nach bhfuil tugtha chun críche faoin 31 Nollaig 2020 faoi Chlár 2014-2020.

| (64) | Urramaíonn an Rialachán seo na cearta bunúsacha agus na prionsabail a aithnítear go háirithe sa Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh (an “Chairt”). Go háirithe, is sprioc é de chuid an Rialacháin seo urraim iomlán a áirithiú do cheart an chomhionannais idir mhná agus fir agus don cheart an neamh-idirdhealaithe bunaithe ar inscne, ar bhunadh ciníoch nó eitneach, ar reiligiún nó ar chreideamh, ar mhíchumas, ar aois nó ar chlaonadh gnéasach, agus chun feidhmiú Airteagal 21 agus Airteagal 23 den Chairt a chur chun cinn. I gcomhréir le hAirteagal 13 den Chairt, ba cheart a áirithiú freisin go n-urramóidh na tíortha a fhaigheann cistí faoin gClár an tsaoirse acadúil. |
| --- | --- |

(64)

Urramaíonn an Rialachán seo na cearta bunúsacha agus na prionsabail a aithnítear go háirithe sa Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh (an “Chairt”). Go háirithe, is sprioc é de chuid an Rialacháin seo urraim iomlán a áirithiú do cheart an chomhionannais idir mhná agus fir agus don cheart an neamh-idirdhealaithe bunaithe ar inscne, ar bhunadh ciníoch nó eitneach, ar reiligiún nó ar chreideamh, ar mhíchumas, ar aois nó ar chlaonadh gnéasach, agus chun feidhmiú Airteagal 21 agus Airteagal 23 den Chairt a chur chun cinn. I gcomhréir le hAirteagal 13 den Chairt, ba cheart a áirithiú freisin go n-urramóidh na tíortha a fhaigheann cistí faoin gClár an tsaoirse acadúil.

| (65) | Beidh feidhm ag rialacha cothrománacha airgeadais arna nglacadh ag Parlaimint na hEorpa agus ag an gComhairle ar bhonn Airteagal 322 CFAE maidir leis an Rialachán seo. Tá na rialacha sin leagtha síos sa Rialachán Airgeadais agus cinntear leo go háirithe an nós imeachta chun an buiséad a bhunú agus a chur chun feidhme trí dheontais, sholáthar, dhuaiseanna agus chur chun feidhme indíreach, agus déantar foráil leo chun freagracht gníomhaithe airgeadais a sheiceáil. I gcás ina mbeidh ranníocaíocht an Aontais i bhfoirm cnapshuimeanna, costas aonaid nó rátaí comhréidhe, ba cheart na leibhéil tacaíochta airgeadais a athbhreithniú go tráthrialta agus, más gá, iad a choigeartú i gcomhréir leis an Rialachán Airgeadais, agus na costais mhaireachtála agus chothaithe sa tír óstach agus na costais taistil á gcur san áireamh, i gcás inarb iomchuí. Áirítear freisin leis na rialacha arna nglacadh ar bhonn Airteagal 322 CFAE, córas ginearálta coinníollachta le buiséad an Aontais a chosaint. |
| --- | --- |

(65)

Beidh feidhm ag rialacha cothrománacha airgeadais arna nglacadh ag Parlaimint na hEorpa agus ag an gComhairle ar bhonn Airteagal 322 CFAE maidir leis an Rialachán seo. Tá na rialacha sin leagtha síos sa Rialachán Airgeadais agus cinntear leo go háirithe an nós imeachta chun an buiséad a bhunú agus a chur chun feidhme trí dheontais, sholáthar, dhuaiseanna agus chur chun feidhme indíreach, agus déantar foráil leo chun freagracht gníomhaithe airgeadais a sheiceáil. I gcás ina mbeidh ranníocaíocht an Aontais i bhfoirm cnapshuimeanna, costas aonaid nó rátaí comhréidhe, ba cheart na leibhéil tacaíochta airgeadais a athbhreithniú go tráthrialta agus, más gá, iad a choigeartú i gcomhréir leis an Rialachán Airgeadais, agus na costais mhaireachtála agus chothaithe sa tír óstach agus na costais taistil á gcur san áireamh, i gcás inarb iomchuí. Áirítear freisin leis na rialacha arna nglacadh ar bhonn Airteagal 322 CFAE, córas ginearálta coinníollachta le buiséad an Aontais a chosaint.

| (66) | I gcomhréir le hAirteagal 193(2) de Rialachán Airgeadais, is féidir deontas a dhámhachtain i gcomhair gníomhaíocht atá tosaithe cheana, ar choinníoll gur féidir leis an iarratasóir a thaispeáint gur gá tús a chur leis an ngníomhaíocht sula síneofar an comhaontú deontais. Mar sin féin, níl na costais arna dtabhú roimh an dáta a thíolacfar an t-iarratas ar dheontas incháilithe do mhaoiniú ón Aontas, ach amháin i gcásanna eisceachtúla a bhfuil údar cuí leo. I gcomhréir le hAirteagal 193(4) den Rialachán sin, níl na costais arna dtabhú roimh an dáta a thíolacfar an t-iarratas ar dheontas incháilithe do mhaoiniú ón Aontas ach oiread i gcás deontais oibriúcháin agus i gcás den sórt sin, tá an comhaontú deontais le síniú faoi cheann ceithre mhí ó thús bhliain airgeadais an tairbhí. Chun aon chur isteach ar thacaíocht ón Aontas a d’fhéadfadh dochar a dhéanamh do leasanna an Aontais a sheachaint, ba cheart an fhéidearthacht a bheith ann foráil a dhéanamh sa chinneadh maoiniúcháin, le linn tréimhse teoranta ama ag tús CAI 2021-2027, agus i gcásanna a bhfuil údar cuí leo, agus sna cásanna sin amháin, d’incháilitheacht gníomhaíochtaí agus costas ón 1 Eanáir 2021, fiú más rud é gur cuireadh na gníomhaíochtaí sin chun feidhme agus gur tabhaíodh na costais sular cuireadh isteach an t-iarratas ar dheontas. |
| --- | --- |

(66)

I gcomhréir le hAirteagal 193(2) de Rialachán Airgeadais, is féidir deontas a dhámhachtain i gcomhair gníomhaíocht atá tosaithe cheana, ar choinníoll gur féidir leis an iarratasóir a thaispeáint gur gá tús a chur leis an ngníomhaíocht sula síneofar an comhaontú deontais. Mar sin féin, níl na costais arna dtabhú roimh an dáta a thíolacfar an t-iarratas ar dheontas incháilithe do mhaoiniú ón Aontas, ach amháin i gcásanna eisceachtúla a bhfuil údar cuí leo. I gcomhréir le hAirteagal 193(4) den Rialachán sin, níl na costais arna dtabhú roimh an dáta a thíolacfar an t-iarratas ar dheontas incháilithe do mhaoiniú ón Aontas ach oiread i gcás deontais oibriúcháin agus i gcás den sórt sin, tá an comhaontú deontais le síniú faoi cheann ceithre mhí ó thús bhliain airgeadais an tairbhí. Chun aon chur isteach ar thacaíocht ón Aontas a d’fhéadfadh dochar a dhéanamh do leasanna an Aontais a sheachaint, ba cheart an fhéidearthacht a bheith ann foráil a dhéanamh sa chinneadh maoiniúcháin, le linn tréimhse teoranta ama ag tús CAI 2021-2027, agus i gcásanna a bhfuil údar cuí leo, agus sna cásanna sin amháin, d’incháilitheacht gníomhaíochtaí agus costas ón 1 Eanáir 2021, fiú más rud é gur cuireadh na gníomhaíochtaí sin chun feidhme agus gur tabhaíodh na costais sular cuireadh isteach an t-iarratas ar dheontas.

| (67) | Ós rud é nach féidir leis na Ballstáit cuspóirí an Rialacháin seo a bhaint amach go leordhóthanach ach gur fearr is féidir, mar gheall ar charachtar trasnáisiúnta an Chláir, méid mór agus forleathan raon feidhme geografach na ngníomhaíochtaí soghluaisteacht foghlama agus comhair arna gcistiú, a éifeachtaí maidir le rochtain ar shoghluaisteacht foghlama agus i gcoitinne ar lánpháirtiú an Aontais, agus gné idirnáisiúnta atreisithe an Chláir, iad a bhaint amach ar bhealach níos fearr ar leibhéal an Aontais, féadfaidh an tAontas bearta a ghlacadh, i gcomhréir le prionsabal na coimhdeachta, de réir mar a leagtar amach in Airteagal 5 den Chonradh ar an Aontas Eorpach. I gcomhréir le prionsabal na comhréireachta, a leagtar amach san Airteagal sin, ní théann an Rialachán sin thar a bhfuil riachtanach chun na cuspóirí sin a bhaint amach. |
| --- | --- |

(67)

Ós rud é nach féidir leis na Ballstáit cuspóirí an Rialacháin seo a bhaint amach go leordhóthanach ach gur fearr is féidir, mar gheall ar charachtar trasnáisiúnta an Chláir, méid mór agus forleathan raon feidhme geografach na ngníomhaíochtaí soghluaisteacht foghlama agus comhair arna gcistiú, a éifeachtaí maidir le rochtain ar shoghluaisteacht foghlama agus i gcoitinne ar lánpháirtiú an Aontais, agus gné idirnáisiúnta atreisithe an Chláir, iad a bhaint amach ar bhealach níos fearr ar leibhéal an Aontais, féadfaidh an tAontas bearta a ghlacadh, i gcomhréir le prionsabal na coimhdeachta, de réir mar a leagtar amach in Airteagal 5 den Chonradh ar an Aontas Eorpach. I gcomhréir le prionsabal na comhréireachta, a leagtar amach san Airteagal sin, ní théann an Rialachán sin thar a bhfuil riachtanach chun na cuspóirí sin a bhaint amach.

| (68) | Dá bhrí sin, ba cheart Rialachán (AE) Uimh. 1288/2013 a aisghairm le héifeacht ón 1 Eanáir 2021. |
| --- | --- |

(68)

Dá bhrí sin, ba cheart Rialachán (AE) Uimh. 1288/2013 a aisghairm le héifeacht ón 1 Eanáir 2021.

| (69) | Chun leanúnachas a áirithiú maidir le tacaíocht a sholáthar sa réimse beartais ábhartha agus ionas go bhféadfar tús a chur leis an gcur chun feidhme ó thús CAI 2021-2027, ba cheart don Rialachán seo teacht i bhfeidhm mar ábhar práinne agus ba cheart feidhm a bheith aige, le héifeacht chúlghabhálach, ón 1 Eanáir 2021, |
| --- | --- |

(69)

Chun leanúnachas a áirithiú maidir le tacaíocht a sholáthar sa réimse beartais ábhartha agus ionas go bhféadfar tús a chur leis an gcur chun feidhme ó thús CAI 2021-2027, ba cheart don Rialachán seo teacht i bhfeidhm mar ábhar práinne agus ba cheart feidhm a bheith aige, le héifeacht chúlghabhálach, ón 1 Eanáir 2021,

TAR ÉIS AN RIALACHÁN SEO A GHLACADH:

CAIBIDIL I

FORÁLACHA GINEARÁLTA

Airteagal 1

Ábhar

Bunaítear leis an Rialachán seo Erasmus+, an clár do ghníomhaíocht an Aontais i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, na hóige agus spóirt (an “Clár”) do thréimhse CAI 2021-2027.

Leagtar síos leis cuspóirí an Chláir, an buiséad don tréimhse ó 2021 go dtí 2027, foirmeacha an chistithe ón Aontas agus na rialacha a bhaineann leis an gcistiú sin a sholáthar.

Airteagal 2

Sainmhínithe

Chun críocha an Rialacháin seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:

| (1) | ciallaíonn “foghlaim ar feadh an tsaoil” foghlaim i ngach foirm, bíodh sí foirmiúil, seachfhoirmiúil nó neamhfhoirmiúil a tharlaíonn ag gach céim den saol agus as a dtagann feabhas nó nuashonrú ar eolas, scileanna, inniúlachtaí agus dearcthaí nó rannpháirtíocht sa tsochaí ó thaobh pearsanta, sibhialta, cultúrtha, sóisialta nó atá bainteach le fostaíocht, lena n-áirítear seirbhísí comhairliúcháin agus treorach a chur ar fáil; airítear leis sin oideachas agus cúram na luath-óige, oideachas ginearálta, gairmoideachas agus gairmoiliúint, ardoideachas, oideachas aosach, obair óige agus dálaí foghlama eile a tharlaíonn lasmuigh d’oideachas agus d’oiliúint fhoirmiúil agus go hiondúil cuireann sé comhar trasearnála agus conair foghlama solúbtha chun cinn; |
| --- | --- |

(1)

ciallaíonn “foghlaim ar feadh an tsaoil” foghlaim i ngach foirm, bíodh sí foirmiúil, seachfhoirmiúil nó neamhfhoirmiúil a tharlaíonn ag gach céim den saol agus as a dtagann feabhas nó nuashonrú ar eolas, scileanna, inniúlachtaí agus dearcthaí nó rannpháirtíocht sa tsochaí ó thaobh pearsanta, sibhialta, cultúrtha, sóisialta nó atá bainteach le fostaíocht, lena n-áirítear seirbhísí comhairliúcháin agus treorach a chur ar fáil; airítear leis sin oideachas agus cúram na luath-óige, oideachas ginearálta, gairmoideachas agus gairmoiliúint, ardoideachas, oideachas aosach, obair óige agus dálaí foghlama eile a tharlaíonn lasmuigh d’oideachas agus d’oiliúint fhoirmiúil agus go hiondúil cuireann sé comhar trasearnála agus conair foghlama solúbtha chun cinn;

| (2) | ciallaíonn “soghluaisteacht foghlama” bogadh go fisiceach go tír eile nach í an tír chónaithe í chun staidéar, oiliúint nó foghlaim sheachfhoirmiúil nó neamhfhoirmiúil a ghabháil ar láimh; |
| --- | --- |

(2)

ciallaíonn “soghluaisteacht foghlama” bogadh go fisiceach go tír eile nach í an tír chónaithe í chun staidéar, oiliúint nó foghlaim sheachfhoirmiúil nó neamhfhoirmiúil a ghabháil ar láimh;

| (3) | ciallaíonn “foghlaim fhíorúil” eolas, scileanna agus inniúlachtaí a shealbhú trí úsáid a bhaint as uirlisí teicneolaíochta faisnéise agus cumarsáide a ligeann do rannpháirtithe taithí foghlama fóinteach trasnáisiúnta nó idirnáisiúnta a bheith acu; |
| --- | --- |

(3)

ciallaíonn “foghlaim fhíorúil” eolas, scileanna agus inniúlachtaí a shealbhú trí úsáid a bhaint as uirlisí teicneolaíochta faisnéise agus cumarsáide a ligeann do rannpháirtithe taithí foghlama fóinteach trasnáisiúnta nó idirnáisiúnta a bheith acu;

| (4) | ciallaíonn “foghlaim sheachfhoirmiúil” foghlaim a bhíonn ar siúl lasmuigh den oideachas agus den oiliúint fhoirmiúil trí ghníomhaíochtaí pleanáilte i dtéarmaí cuspóirí foghlama agus am foghlama agus i gcás ina mbíonn foirm éigin de thacaíocht foghlama ann; |
| --- | --- |

(4)

ciallaíonn “foghlaim sheachfhoirmiúil” foghlaim a bhíonn ar siúl lasmuigh den oideachas agus den oiliúint fhoirmiúil trí ghníomhaíochtaí pleanáilte i dtéarmaí cuspóirí foghlama agus am foghlama agus i gcás ina mbíonn foirm éigin de thacaíocht foghlama ann;

| (5) | ciallaíonn “foghlaim neamhfhoirmiúil” foghlaim mar thoradh ar ghníomhaíochtaí laethúla agus ar thaithí laethúil nach bhfuil eagraithe ná struchtúraithe i dtéarmaí cuspóirí, ama nó tacaíochta foghlama; d’fhéadfadh sé a bheith neamhbheartaithe ó thaobh an fhoghlaimeora; |
| --- | --- |

(5)

ciallaíonn “foghlaim neamhfhoirmiúil” foghlaim mar thoradh ar ghníomhaíochtaí laethúla agus ar thaithí laethúil nach bhfuil eagraithe ná struchtúraithe i dtéarmaí cuspóirí, ama nó tacaíochta foghlama; d’fhéadfadh sé a bheith neamhbheartaithe ó thaobh an fhoghlaimeora;

| (6) | ciallaíonn “daoine óga” daoine atá idir trí bliana déag d’aois agus tríocha bliain d’aois; |
| --- | --- |

(6)

ciallaíonn “daoine óga” daoine atá idir trí bliana déag d’aois agus tríocha bliain d’aois;

| (7) | ciallaíonn “spórt an phobail” gníomhaíochtaí fóillíochta fisiciúla arna gcleachtadh go rialta ar an leibhéal neamhghairmiúil ag daoine de gach aois, chun críocha sláinte, oideachais nó sóisialta; |
| --- | --- |

(7)

ciallaíonn “spórt an phobail” gníomhaíochtaí fóillíochta fisiciúla arna gcleachtadh go rialta ar an leibhéal neamhghairmiúil ag daoine de gach aois, chun críocha sláinte, oideachais nó sóisialta;

| (8) | ciallaíonn “mac léinn ardoideachais” duine atá cláraithe ag institiúid ardoideachais, lena n-áirítear ar leibhéal gearr-timthriallach, baitsiléara, máistreachta nó dochtúireachta nó a choibhéis, nó duine a bhfuil céim bainte amach le gairid acu ó institiúid den sórt sin ; |
| --- | --- |

(8)

ciallaíonn “mac léinn ardoideachais” duine atá cláraithe ag institiúid ardoideachais, lena n-áirítear ar leibhéal gearr-timthriallach, baitsiléara, máistreachta nó dochtúireachta nó a choibhéis, nó duine a bhfuil céim bainte amach le gairid acu ó institiúid den sórt sin ;

| (9) | ciallaíonn “ball foirne” duine atá bainteach leis an oideachas, an oiliúint nó an oideachas sheachfhoirmiúil, bíodh sé ar bhonn gairmiúil nó deonach ar gach leibhéal, agus áirítear leis ollúna, múinteoirí, múinteoirí réamhscoile san áireamh, oiliúnóirí, ceannairí scoile, oibrithe don óige, baill foirne spóirt, baill foirne in oideachas agus i gcúram na luath-óige, baill foirne nach baill foirne oideachasúla iad agus cleachtóirí eile atá rannpháirteach ar bhonn rialta i gcur chun cinn na foghlama; |
| --- | --- |

(9)

ciallaíonn “ball foirne” duine atá bainteach leis an oideachas, an oiliúint nó an oideachas sheachfhoirmiúil, bíodh sé ar bhonn gairmiúil nó deonach ar gach leibhéal, agus áirítear leis ollúna, múinteoirí, múinteoirí réamhscoile san áireamh, oiliúnóirí, ceannairí scoile, oibrithe don óige, baill foirne spóirt, baill foirne in oideachas agus i gcúram na luath-óige, baill foirne nach baill foirne oideachasúla iad agus cleachtóirí eile atá rannpháirteach ar bhonn rialta i gcur chun cinn na foghlama;

| (10) | ciallaíonn “ball foirne spóirt” duine atá bainteach le teagasc, oiliúint agus bainistiú foirne spóirt nó lucht spóirt aonair, ar bhonn íoctha nó ar bhonn deonach; |
| --- | --- |

(10)

ciallaíonn “ball foirne spóirt” duine atá bainteach le teagasc, oiliúint agus bainistiú foirne spóirt nó lucht spóirt aonair, ar bhonn íoctha nó ar bhonn deonach;

| (11) | ciallaíonn “foghlaimeoir gairmoideachais agus gairmoiliúna” duine atá cláraithe ar chlár gairmoideachais agus oiliúna tosaigh nó leanúnach ar aon leibhéal ó leibhéal na meánscoile go dtí leibhéal iar-mheánscoile nó duine a bhain céim amach nó a fuair cáilíocht le déanaí as clár den sórt sin; |
| --- | --- |

(11)

ciallaíonn “foghlaimeoir gairmoideachais agus gairmoiliúna” duine atá cláraithe ar chlár gairmoideachais agus oiliúna tosaigh nó leanúnach ar aon leibhéal ó leibhéal na meánscoile go dtí leibhéal iar-mheánscoile nó duine a bhain céim amach nó a fuair cáilíocht le déanaí as clár den sórt sin;

| (12) | ciallaíonn “dalta scoile” duine atá cláraithe i gcáil foghlama ag institiúid a sholáthraíonn oideachas ginearálta ar aon leibhéal ó oideachas agus cúram na luath-óige go dtí oideachas meánscoile uachtaraí, nó duine a fhaigheann a chuid scolaíochta nó a cuid scolaíochta lasmuigh de shuíomh institiúideach agus a mheasann na húdaráis inniúla a bheith incháilithe chun páirt a ghlacadh sa Chlár ina gcríocha faoi seach; |
| --- | --- |

(12)

ciallaíonn “dalta scoile” duine atá cláraithe i gcáil foghlama ag institiúid a sholáthraíonn oideachas ginearálta ar aon leibhéal ó oideachas agus cúram na luath-óige go dtí oideachas meánscoile uachtaraí, nó duine a fhaigheann a chuid scolaíochta nó a cuid scolaíochta lasmuigh de shuíomh institiúideach agus a mheasann na húdaráis inniúla a bheith incháilithe chun páirt a ghlacadh sa Chlár ina gcríocha faoi seach;

| (13) | ciallaíonn “oideachas aosach” aon chineál oideachais nach gairmoideachas é d’aosaigh i ndiaidh an oideachais tosaigh, is cuma é a bheith de chineál foirmiúil, seachfhoirmiúil nó neamhfhoirmiúil; |
| --- | --- |

(13)

ciallaíonn “oideachas aosach” aon chineál oideachais nach gairmoideachas é d’aosaigh i ndiaidh an oideachais tosaigh, is cuma é a bheith de chineál foirmiúil, seachfhoirmiúil nó neamhfhoirmiúil;

| (14) | ciallaíonn “tríú tír” tír nach Ballstát í; |
| --- | --- |

(14)

ciallaíonn “tríú tír” tír nach Ballstát í;

| (15) | ciallaíonn “comhpháirtíocht” comhaontú idir grúpa institiúidí nó eagraíochtaí chun gníomhaíochtaí agus tionscadail chomhpháirteacha a chur i gcrích; |
| --- | --- |

(15)

ciallaíonn “comhpháirtíocht” comhaontú idir grúpa institiúidí nó eagraíochtaí chun gníomhaíochtaí agus tionscadail chomhpháirteacha a chur i gcrích;

| (16) | ciallaíonn “Comhchéim Mháistreachta Erasmus Mundus” clár comhtháite staidéir a chuireann dhá institiúid ardoideachais ar a laghad ar fáil a bhfuil teastas céime amháin nó níos mó mar thoradh air arna eisiúint agus arna shíniú ag gach ceann de na hinstitiúidí rannpháirteacha le chéile agus a aithnítear go hoifigiúil sna tíortha ina bhfuil na hinstitiúidí rannpháirteacha lonnaithe; |
| --- | --- |

(16)

ciallaíonn “Comhchéim Mháistreachta Erasmus Mundus” clár comhtháite staidéir a chuireann dhá institiúid ardoideachais ar a laghad ar fáil a bhfuil teastas céime amháin nó níos mó mar thoradh air arna eisiúint agus arna shíniú ag gach ceann de na hinstitiúidí rannpháirteacha le chéile agus a aithnítear go hoifigiúil sna tíortha ina bhfuil na hinstitiúidí rannpháirteacha lonnaithe;

| (17) | baineann “idirnáisiúnta” le haon ghníomhaíocht lena mbaineann tríú tír amháin ar a laghad nach bhfuil comhlachaithe leis an gClár; |
| --- | --- |

(17)

baineann “idirnáisiúnta” le haon ghníomhaíocht lena mbaineann tríú tír amháin ar a laghad nach bhfuil comhlachaithe leis an gClár;

| (18) | ciallaíonn “comhar fíorúil” aon fhoirm comhair lena n-úsáidtear uirlisí teicneolaíochta faisnéise agus cumarsáide chun aon ghníomhaíochtaí ábhartha de chuid an Chláir a éascú agus chun tacú leo; |
| --- | --- |

(18)

ciallaíonn “comhar fíorúil” aon fhoirm comhair lena n-úsáidtear uirlisí teicneolaíochta faisnéise agus cumarsáide chun aon ghníomhaíochtaí ábhartha de chuid an Chláir a éascú agus chun tacú leo;

| (19) | ciallaíonn “institiúid ardoideachais” institiúid ina dtairgtear, i gcomhréir le dlí nó cleachtadh náisiúnta, céimeanna aitheanta nó cáilíochtaí aitheanta eile ar leibhéal an oideachais threasaigh, beag beann ar an ainm a chuirtear ar an bhforas sin, nó institiúid inchomparáide tríú leibhéal eile a measann na húdaráis náisiúnta a bheith incháilithe chun páirt a ghlacadh sa Chlár ina gcríocha faoi seach; |
| --- | --- |

(19)

ciallaíonn “institiúid ardoideachais” institiúid ina dtairgtear, i gcomhréir le dlí nó cleachtadh náisiúnta, céimeanna aitheanta nó cáilíochtaí aitheanta eile ar leibhéal an oideachais threasaigh, beag beann ar an ainm a chuirtear ar an bhforas sin, nó institiúid inchomparáide tríú leibhéal eile a measann na húdaráis náisiúnta a bheith incháilithe chun páirt a ghlacadh sa Chlár ina gcríocha faoi seach;

| (20) | baineann “trasnáisiúnta” le haon ghníomhaíocht lena mbaineann dhá thír ar a laghad ar Ballstáit nó ar tríú tíortha iad atá comhlachaithe leis an gClár; |
| --- | --- |

(20)

baineann “trasnáisiúnta” le haon ghníomhaíocht lena mbaineann dhá thír ar a laghad ar Ballstáit nó ar tríú tíortha iad atá comhlachaithe leis an gClár;

| (21) | ciallaíonn “gníomhaíocht um rannpháirtíocht óige” gníomhaíocht lasmuigh den oideachas foirmiúil agus den oiliúint fhoirmiúil arna déanamh ag grúpaí neamhfhoirmiúla daoine óga nó ag eagraíochtaí don óige, agus a bhfuil cur chuige um fhoghlaim sheachfhoirmiúil nó neamhfhoirmiúil mar thréithe aici; |
| --- | --- |

(21)

ciallaíonn “gníomhaíocht um rannpháirtíocht óige” gníomhaíocht lasmuigh den oideachas foirmiúil agus den oiliúint fhoirmiúil arna déanamh ag grúpaí neamhfhoirmiúla daoine óga nó ag eagraíochtaí don óige, agus a bhfuil cur chuige um fhoghlaim sheachfhoirmiúil nó neamhfhoirmiúil mar thréithe aici;

| (22) | ciallaíonn “oibrí don óige” duine, ar bhonn gairmiúil nó deonach, atá páirteach san fhoghlaim sheachfhoirmiúil agus a thacaíonn le daoine óga maidir lena bhforbairt shochoideachasúil agus ghairmiúil phearsanta agus lena n-inniúlachtaí a fhorbairt; áirítear leis sin daoine a dhéanann gníomhaíochtaí i réimse na hóige a phleanáil, a stiúradh, a chomhordú agus a chur chun feidhme; |
| --- | --- |

(22)

ciallaíonn “oibrí don óige” duine, ar bhonn gairmiúil nó deonach, atá páirteach san fhoghlaim sheachfhoirmiúil agus a thacaíonn le daoine óga maidir lena bhforbairt shochoideachasúil agus ghairmiúil phearsanta agus lena n-inniúlachtaí a fhorbairt; áirítear leis sin daoine a dhéanann gníomhaíochtaí i réimse na hóige a phleanáil, a stiúradh, a chomhordú agus a chur chun feidhme;

| (23) | Ciallaíonn “Idirphlé Óige an Aontais” an t-idirphlé idir daoine óga agus eagraíochtaí don óige agus lucht ceaptha beartais agus cinnteoireachta, chomh maith le saineolaithe, taighdeoirí agus gníomhaithe eile na sochaí sibhialta, de réir mar is iomchuí; fónann sé mar fhóram le haghaidh machnamh leanúnach comhpháirteach agus comhairliúchán maidir le tosaíochtaí, agus gach réimse atá ábhartha do dhaoine óga. |
| --- | --- |

(23)

Ciallaíonn “Idirphlé Óige an Aontais” an t-idirphlé idir daoine óga agus eagraíochtaí don óige agus lucht ceaptha beartais agus cinnteoireachta, chomh maith le saineolaithe, taighdeoirí agus gníomhaithe eile na sochaí sibhialta, de réir mar is iomchuí; fónann sé mar fhóram le haghaidh machnamh leanúnach comhpháirteach agus comhairliúchán maidir le tosaíochtaí, agus gach réimse atá ábhartha do dhaoine óga.

| (24) | ciallaíonn “eintiteas dlítheanach” duine nádúrtha nó duine dlítheanach a bunaíodh mar eintiteas dlítheanach agus a aithnítear mar eintiteas dlítheanach faoin dlí náisiúnta, faoi dhlí an Aontais nó faoin dlí idirnáisiúnta, a bhfuil pearsantacht dhlítheanach aige agus a fhéadfaidh, ag gníomhú dó ina ainm féin, cearta a fheidhmiú agus a bheith faoi réir oibleagáidí, nó eintiteas nach bhfuil pearsantacht dhlítheanach aige faoi mar a thagraítear dó i bpointe (c) d’Airteagal 197(2) den Rialachán Airgeadais; |
| --- | --- |

(24)

ciallaíonn “eintiteas dlítheanach” duine nádúrtha nó duine dlítheanach a bunaíodh mar eintiteas dlítheanach agus a aithnítear mar eintiteas dlítheanach faoin dlí náisiúnta, faoi dhlí an Aontais nó faoin dlí idirnáisiúnta, a bhfuil pearsantacht dhlítheanach aige agus a fhéadfaidh, ag gníomhú dó ina ainm féin, cearta a fheidhmiú agus a bheith faoi réir oibleagáidí, nó eintiteas nach bhfuil pearsantacht dhlítheanach aige faoi mar a thagraítear dó i bpointe (c) d’Airteagal 197(2) den Rialachán Airgeadais;

| (25) | ciallaíonn “daoine ar lú na deiseanna atá acu” daoine, ar chúiseanna eacnamaíocha, sóisialta, cultúrtha, geografacha nó sláinte, mar gheall ar a gcúlra imirceach, nó ar chúiseanna amhail míchumas nó deacrachtaí oideachais nó ar aon chúis eile, lena n-áirítear cúis a bhféadadh idirdhealú faoi Airteagal 21 de Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh eascairt aisti, a mbíonn bacainní rompu a chuireann cosc orthu rochtain éifeachtach a bheith acu ar dheiseanna faoin gClár; |
| --- | --- |

(25)

ciallaíonn “daoine ar lú na deiseanna atá acu” daoine, ar chúiseanna eacnamaíocha, sóisialta, cultúrtha, geografacha nó sláinte, mar gheall ar a gcúlra imirceach, nó ar chúiseanna amhail míchumas nó deacrachtaí oideachais nó ar aon chúis eile, lena n-áirítear cúis a bhféadadh idirdhealú faoi Airteagal 21 de Chairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh eascairt aisti, a mbíonn bacainní rompu a chuireann cosc orthu rochtain éifeachtach a bheith acu ar dheiseanna faoin gClár;

| (26) | ciallaíonn “údarás náisiúnta” údarás amháin nó níos mó atá i gceannas, ar an leibhéal náisiúnta, ar fhaireachán agus ar mhaoirseacht a dhéanamh ar bhainistiú an Chláir i mBallstát nó i dtríú tír atá comhlachaithe leis an gClár; |
| --- | --- |

(26)

ciallaíonn “údarás náisiúnta” údarás amháin nó níos mó atá i gceannas, ar an leibhéal náisiúnta, ar fhaireachán agus ar mhaoirseacht a dhéanamh ar bhainistiú an Chláir i mBallstát nó i dtríú tír atá comhlachaithe leis an gClár;

| (27) | ciallaíonn “gníomhaireacht náisiúnta” comhlacht amháin nó níos mó a bhfuil bainistiú chur chun feidhme an Chláir ar leibhéal náisiúnta de chúram air i mBallstát nó i dtríú tír atá comhlachaithe leis an gClár. |
| --- | --- |

(27)

ciallaíonn “gníomhaireacht náisiúnta” comhlacht amháin nó níos mó a bhfuil bainistiú chur chun feidhme an Chláir ar leibhéal náisiúnta de chúram air i mBallstát nó i dtríú tír atá comhlachaithe leis an gClár.

| (28) | ciallaíonn “eagraíocht nuathagtha” eagraíocht nó institiúid nach bhfuil tacaíocht faighte aici roimhe seo i ngníomhaíocht de chineál áirithe arna thacú faoin gClár nó faoi Chlár 2014-2020, bíodh sin mar chomhordaitheoir nó mar chomhpháirtí. |
| --- | --- |

(28)

ciallaíonn “eagraíocht nuathagtha” eagraíocht nó institiúid nach bhfuil tacaíocht faighte aici roimhe seo i ngníomhaíocht de chineál áirithe arna thacú faoin gClár nó faoi Chlár 2014-2020, bíodh sin mar chomhordaitheoir nó mar chomhpháirtí.

Airteagal 3

Cuspóirí an Chláir

1.   Is é aidhm an Chláir tacú, trí fhoghlaim ar feadh an tsaoil, le forbairt oideachasúil, ghairmiúil agus phearsanta daoine i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, na hóige agus spóirt, san Eoraip agus lastall di, agus rannchuidiú ar an gcaoi sin le fás inbhuanaithe, le poist mhaithe agus le comhtháthú sóisialta, leis an nuálaíocht a spreagadh, agus le féiniúlacht Eorpach agus rannpháirtíocht ghníomhach a neartú. Beidh an Clár ina phríomhionstraim le haghaidh Limistéar Oideachais Eorpach a fhorbairt, a thacóidh le cur chun feidhme an chomhair straitéisigh Eorpaigh i réimse an oideachais agus na hoiliúna, lena n-áirítear a chláir oibre earnála bhunúsacha, comhar um beartas óige a chur chun cinn faoi Straitéis Óige an Aontais Eorpaigh 2019-2027 agus an ghné Eorpach sa spórt a fhorbairt.

2.   Is iad na cuspóirí sonracha seo a leanas atá le cur chun cinn ag an gClár:

| (a) | soghluaisteacht foghlama daoine aonair agus grúpaí, agus comhar, cáilíocht, cuimsiú agus cothromas, barr feabhais, cruthaitheacht agus nuálaíocht ar leibhéal eagraíochtaí agus beartas i réimse an oideachais agus na hoiliúna; |
| --- | --- |

(a)

soghluaisteacht foghlama daoine aonair agus grúpaí, agus comhar, cáilíocht, cuimsiú agus cothromas, barr feabhais, cruthaitheacht agus nuálaíocht ar leibhéal eagraíochtaí agus beartas i réimse an oideachais agus na hoiliúna;

| (b) | soghluaisteacht foghlama seachfhoirmiúla agus neamhfhoirmiúla agus rannpháirtíocht ghníomhach i measc daoine óga, agus comhar, cuimsiú, cruthaitheacht agus nuálaíocht ar leibhéal eagraíochtaí agus beartas i réimse na hóige; |
| --- | --- |

(b)

soghluaisteacht foghlama seachfhoirmiúla agus neamhfhoirmiúla agus rannpháirtíocht ghníomhach i measc daoine óga, agus comhar, cuimsiú, cruthaitheacht agus nuálaíocht ar leibhéal eagraíochtaí agus beartas i réimse na hóige;

| (c) | soghluaisteacht foghlama baill foirne spóirt agus comhar, cáilíocht, cuimsiú, cruthaitheacht agus nuálaíocht ar leibhéal eagraíochtaí spóirt agus beartais spóirt. |
| --- | --- |

(c)

soghluaisteacht foghlama baill foirne spóirt agus comhar, cáilíocht, cuimsiú, cruthaitheacht agus nuálaíocht ar leibhéal eagraíochtaí spóirt agus beartais spóirt.

3.   Saothrófar cuspóirí an Chláir trí na trí phríomhghníomh seo a leanas ag a bhfuil carachtar trasnáisiúnta nó idirnáisiúnta den chuid is mó:

| (a) | soghluaisteacht foghlama (“príomhghníomhaíocht 1”); |
| --- | --- |

(a)

soghluaisteacht foghlama (“príomhghníomhaíocht 1”);

| (b) | comhar i measc eagraíochtaí agus institiúidí (“príomhghníomhaíocht 2”); agus |
| --- | --- |

(b)

comhar i measc eagraíochtaí agus institiúidí (“príomhghníomhaíocht 2”); agus

| (c) | tacaíocht d’fhorbairt beartas agus do chomhar (“príomhghníomhaíocht 3”); |
| --- | --- |

(c)

tacaíocht d’fhorbairt beartas agus do chomhar (“príomhghníomhaíocht 3”);

Saothrófar cuspóirí an Chláir freisin trí ghníomhaíochtaí Jean Monnet de réir mar a leagtar amach in Airteagal 8.

Leagtar amach na gníomhaíochtaí arna dtacú faoin gClár i gCaibidlí II (oideachas agus oiliúint), III (an óige) agus IV (spórt). Tá an tuairisc ar na gníomhaíochtaí sin leagtha amach in Iarscríbhinn I. Tugtar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 33 chun an Iarscríbhinn sin a leasú trí chur le tuairiscí na ngníomhaíochtaí, i gcás inar gá, chun dul in oiriúint do na forbairtí sna réimsí ábhartha.

Airteagal 4

Breisluach Eorpach

1.   Ní thacóidh an Clár ach leis na gníomhaíochtaí agus na gníomhaíochtaí sin a d’fhéadfadh breisluach Eorpach a chur ar fáil agus a rannchuidíonn le cuspóirí an Chláir a leagtar síos in Airteagal 3 a bhaint amach.

2.   Áiritheofar breisluach Eorpach a bhaineann le gníomhaíochtaí agus gníomhaíochtaí an Chláir, mar shampla trí na nithe seo a leanas dá gcuid:

| (a) | an ghné thrasnáisiúnta, go háirithe maidir le soghluaisteacht foghlama agus comhar atá dírithe ar thionchar sistéamach inbhuanaithe a bhaint amach; |
| --- | --- |

(a)

an ghné thrasnáisiúnta, go háirithe maidir le soghluaisteacht foghlama agus comhar atá dírithe ar thionchar sistéamach inbhuanaithe a bhaint amach;

| (b) | comhlántacht agus sineirgí le cláir agus beartais eile ar an leibhéal náisiúnta, ar leibhéal an Aontais agus ar an leibhéal idirnáisiúnta; |
| --- | --- |

(b)

comhlántacht agus sineirgí le cláir agus beartais eile ar an leibhéal náisiúnta, ar leibhéal an Aontais agus ar an leibhéal idirnáisiúnta;

| (c) | an méid a rannchuidíonn siad le huirlisí trédhearcachta agus aitheantais an Aontais a úsáid go héifeachtach. |
| --- | --- |

(c)

an méid a rannchuidíonn siad le huirlisí trédhearcachta agus aitheantais an Aontais a úsáid go héifeachtach.

CAIBIDIL II

OIDEACHAS AGUS GAIRMOILIÚINT

Airteagal 5

Príomhghníomhaíocht 1
  Soghluaisteacht foghlama

1.   I réimse an oideachais agus na hoiliúna, tacóidh an Clár leis na gníomhaíochtaí seo a leanas faoi phríomhghníomhaíocht 1:

| (a) | soghluaisteacht foghlama san ardoideachas idir mhic léinn agus bhaill foirne; |
| --- | --- |

(a)

soghluaisteacht foghlama san ardoideachas idir mhic léinn agus bhaill foirne;

| (b) | soghluaisteacht foghlama i ngairmoideachas agus i ngairmoiliúint idir fhoghlaimeoirí agus bhaill foirne; |
| --- | --- |

(b)

soghluaisteacht foghlama i ngairmoideachas agus i ngairmoiliúint idir fhoghlaimeoirí agus bhaill foirne;

| (c) | soghluaisteacht foghlama ar scoil idir dhaltaí agus bhaill foirne; |
| --- | --- |

(c)

soghluaisteacht foghlama ar scoil idir dhaltaí agus bhaill foirne;

| (d) | soghluaisteacht foghlama na bhfoghlaimeoirí san oideachas aosach agus na mball foirne san oideachas aosach. |
| --- | --- |

(d)

soghluaisteacht foghlama na bhfoghlaimeoirí san oideachas aosach agus na mball foirne san oideachas aosach.

2.   Féadfaidh an fhoghlaim fhíorúil agus bearta amhail tacaíocht teanga, cuairteanna ullmhúcháin, oiliúint agus comhar fíorúil a bheith ag gabháil leis an tsoghluaisteacht foghlama faoin Airteagal seo. Féadfar an fhoghlaim fhíorúil a chur in ionad na soghluaisteachta foghlama do na daoine sin nach bhfuil in ann páirt a ghlacadh sa tsoghluaisteacht foghlama.

Airteagal 6

Príomhghníomhaíocht 2
  Comhar i measc eagraíochtaí agus institiúidí

I réimse an oideachais agus na hoiliúna, tacóidh an Clár leis na gníomhaíochtaí seo a leanas faoi phríomhghníomhaíocht 2:

| (a) | comhpháirtíochtaí le haghaidh comhair agus malartú cleachtas, lena n-áirítear comhpháirtíochtaí ar mhionscála, chun rochtain níos leithne agus níos cuimsithí ar an gClár a chothú; |
| --- | --- |

(a)

comhpháirtíochtaí le haghaidh comhair agus malartú cleachtas, lena n-áirítear comhpháirtíochtaí ar mhionscála, chun rochtain níos leithne agus níos cuimsithí ar an gClár a chothú;

| (b) | comhpháirtíochtaí barr feabhais, go háirithe Ollscoileanna Eorpacha, ardáin le haghaidh ionaid bharr feabhais gairme agus Comhchéimeanna Máistreachta Erasmus Mundus; |
| --- | --- |

(b)

comhpháirtíochtaí barr feabhais, go háirithe Ollscoileanna Eorpacha, ardáin le haghaidh ionaid bharr feabhais gairme agus Comhchéimeanna Máistreachta Erasmus Mundus;

| (c) | comhpháirtíochtaí um nuálaíocht chun acmhainneacht nuálaíochta na hEorpa a neartú; |
| --- | --- |

(c)

comhpháirtíochtaí um nuálaíocht chun acmhainneacht nuálaíochta na hEorpa a neartú;

| (d) | ardáin agus uirlisí ar líne atá furasta le húsáid le haghaidh comhar fíorúil lena n-áirítear seirbhísí tacaíochta le haghaidh Ríomhnasctha agus an Ardáin Leictreonaigh le haghaidh Foghlaim Aosach san Eoraip, agus uirlisí chun soghluaisteacht foghlama a éascú, lena n-áirítear tionscnamh an Chárta Mic Léinn Eorpaigh. |
| --- | --- |

(d)

ardáin agus uirlisí ar líne atá furasta le húsáid le haghaidh comhar fíorúil lena n-áirítear seirbhísí tacaíochta le haghaidh Ríomhnasctha agus an Ardáin Leictreonaigh le haghaidh Foghlaim Aosach san Eoraip, agus uirlisí chun soghluaisteacht foghlama a éascú, lena n-áirítear tionscnamh an Chárta Mic Léinn Eorpaigh.

Airteagal 7

Príomhghníomhaíocht 3
  Tacaíocht d’fhorbairt beartas agus do chomhar

I réimse an oideachais agus na hoiliúna, tacóidh an Clár leis na gníomhaíochtaí seo a leanas faoi phríomhghníomhaíocht 3:

| (a) | ullmhú agus cur chun feidhme chláir oibre beartais ghinearálta earnála an Aontais i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, lena n-áirítear le tacaíocht ó líonra Eurydice nó ó ghníomhaíochtaí eagraíochtaí ábhartha eile agus an tacaíocht do Phróiseas Bologna; |
| --- | --- |

(a)

ullmhú agus cur chun feidhme chláir oibre beartais ghinearálta earnála an Aontais i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, lena n-áirítear le tacaíocht ó líonra Eurydice nó ó ghníomhaíochtaí eagraíochtaí ábhartha eile agus an tacaíocht do Phróiseas Bologna;

| (b) | uirlisí agus bearta an Aontais lena gcothaítear an cháilíocht, an trédhearcacht agus aitheantas ar inniúlachtaí, ar scileanna agus ar cháilíochtaí (30); |
| --- | --- |

(b)

uirlisí agus bearta an Aontais lena gcothaítear an cháilíocht, an trédhearcacht agus aitheantas ar inniúlachtaí, ar scileanna agus ar cháilíochtaí (30);

30

| (c) | caidreamh beartais agus comhar le geallsealbhóirí ábhartha, lena n-áirítear líonraí uile-Aontais, eagraíochtaí Eorpacha agus eagraíochtaí idirnáisiúnta i réimse an oideachais agus na hoiliúna; |
| --- | --- |

(c)

caidreamh beartais agus comhar le geallsealbhóirí ábhartha, lena n-áirítear líonraí uile-Aontais, eagraíochtaí Eorpacha agus eagraíochtaí idirnáisiúnta i réimse an oideachais agus na hoiliúna;

| (d) | bearta lena rannchuidítear le cur chun feidhme ardcháilíochta agus cuimsitheach an Chláir; |
| --- | --- |

(d)

bearta lena rannchuidítear le cur chun feidhme ardcháilíochta agus cuimsitheach an Chláir;

| (e) | comhar le hionstraimí eile de chuid an Aontais mar aon le tacaíocht do bheartais eile de chuid an Aontais; |
| --- | --- |

(e)

comhar le hionstraimí eile de chuid an Aontais mar aon le tacaíocht do bheartais eile de chuid an Aontais;

| (f) | gníomhaíochtaí scaipthe agus múscailte feasachta faoi thorthaí agus tosaíochtaí na mbeartas Eorpach agus faoin gClár. |
| --- | --- |

(f)

gníomhaíochtaí scaipthe agus múscailte feasachta faoi thorthaí agus tosaíochtaí na mbeartas Eorpach agus faoin gClár.

Airteagal 8

Gníomhaíochtaí Jean Monnet

Tacóidh an Clár le teagasc, foghlaim, taighde agus díospóireachtaí maidir le cúrsaí a bhaineann le lánpháirtiú Eorpach, lena n-áirítear na dúshláin agus na deiseanna a bheidh ann don Aontas amach anseo, trí na gníomhaíochtaí seo a leanas:

| (a) | gníomhaíocht Jean Monnet i réimse an ardoideachais; |
| --- | --- |

(a)

gníomhaíocht Jean Monnet i réimse an ardoideachais;

| (b) | gníomhaíocht Jean Monnet i réimsí eile oideachais agus oiliúna; |
| --- | --- |

(b)

gníomhaíocht Jean Monnet i réimsí eile oideachais agus oiliúna;

| (c) | tacaíocht do na hinstitiúidí seo a leanas a bhfuil aidhm leasa Eorpaigh á saothrú acu: an Institiúid Ollscoile Eorpach, Flórans, lena n-áirítear Scoil Rialachais Thrasnáisiúnaigh na hOllscoile; Coláiste na hEorpa (campais Bruges agus Natolin); an Institiúid Eorpach um Riarachán Poiblí, Maastricht; Acadamh an Dlí Eorpaigh, Trier; an Ghníomhaireacht Eorpach um Oideachas i dtaca le Riachtanais Speisialta agus um Oideachas Cuimsitheach, Odense; agus an tIonad Idirnáisiúnta d’Oiliúint Eorpach, Nice. |
| --- | --- |

(c)

tacaíocht do na hinstitiúidí seo a leanas a bhfuil aidhm leasa Eorpaigh á saothrú acu: an Institiúid Ollscoile Eorpach, Flórans, lena n-áirítear Scoil Rialachais Thrasnáisiúnaigh na hOllscoile; Coláiste na hEorpa (campais Bruges agus Natolin); an Institiúid Eorpach um Riarachán Poiblí, Maastricht; Acadamh an Dlí Eorpaigh, Trier; an Ghníomhaireacht Eorpach um Oideachas i dtaca le Riachtanais Speisialta agus um Oideachas Cuimsitheach, Odense; agus an tIonad Idirnáisiúnta d’Oiliúint Eorpach, Nice.

CAIBIDIL III

AN ÓIGE

Airteagal 9

Príomhghníomhaíocht 1
  Soghluaisteacht foghlama

1.   I réimse na hóige, tacóidh an Clár leis na gníomhaíochtaí seo a leanas faoi phríomhghníomhaíocht 1:

| (a) | soghluaisteacht foghlama daoine óga; |
| --- | --- |

(a)

soghluaisteacht foghlama daoine óga;

| (b) | gníomhaíochtaí rannpháirtíochta don óige; |
| --- | --- |

(b)

gníomhaíochtaí rannpháirtíochta don óige;

| (c) | gníomhaíochtaí DiscoverEU; |
| --- | --- |

(c)

gníomhaíochtaí DiscoverEU;

| (d) | soghluaisteacht foghlama oibrithe don óige. |
| --- | --- |

(d)

soghluaisteacht foghlama oibrithe don óige.

(2)   Féadfaidh an fhoghlaim fhíorúil agus bearta amhail tacaíocht teanga, cuairteanna ullmhúcháin, oiliúint agus comhar fíorúil a bheith ag gabháil le gníomhaíochtaí faoi mhír 1. Féadfar foghlaim fhíorúil a chur in ionad na soghluaisteachta foghlama do na daoine sin nach bhfuil in ann páirt a ghlacadh sa soghluaisteacht foghlama.

Airteagal 10

Príomhghníomhaíocht 2
  Comhar i measc eagraíochtaí agus institiúidí

I réimse na hóige, tacóidh an Clár leis na gníomhaíochtaí seo a leanas faoi phríomhghníomhaíocht 2:

| (a) | comhpháirtíochtaí le haghaidh comhair agus malartú cleachtas, lena n-áirítear comhpháirtíochtaí ar mhionscála chun rochtain níos leithne agus níos cuimsithí ar an gClár a chothú; |
| --- | --- |

(a)

comhpháirtíochtaí le haghaidh comhair agus malartú cleachtas, lena n-áirítear comhpháirtíochtaí ar mhionscála chun rochtain níos leithne agus níos cuimsithí ar an gClár a chothú;

| (b) | comhpháirtíochtaí um nuálaíocht chun acmhainneacht nuálaíochta na hEorpa a neartú; |
| --- | --- |

(b)

comhpháirtíochtaí um nuálaíocht chun acmhainneacht nuálaíochta na hEorpa a neartú;

| (c) | ardáin agus uirlisí soláimhsithe ar líne le haghaidh comhar fíorúil. |
| --- | --- |

(c)

ardáin agus uirlisí soláimhsithe ar líne le haghaidh comhar fíorúil.

Airteagal 11

Príomhghníomhaíocht 3
  Tacaíocht d’fhorbairt beartas agus do chomhar

I réimse na hóige, tacóidh an Clár leis na gníomhaíochtaí seo a leanas faoi phríomhghníomhaíocht 3:

| (a) | clár oibre beartas an Aontais maidir leis an óige a ullmhú agus a chur chun feidhme, le tacaíocht, mar is ábhartha, ó líonra Youth Wiki; |
| --- | --- |

(a)

clár oibre beartas an Aontais maidir leis an óige a ullmhú agus a chur chun feidhme, le tacaíocht, mar is ábhartha, ó líonra Youth Wiki;

| (b) | uirlisí agus bearta an Aontais lena gcothaítear cáilíocht, trédhearcacht agus aitheantas ar inniúlachtaí agus ar scileanna, go háirithe trí Youthpass; |
| --- | --- |

(b)

uirlisí agus bearta an Aontais lena gcothaítear cáilíocht, trédhearcacht agus aitheantas ar inniúlachtaí agus ar scileanna, go háirithe trí Youthpass;

| (c) | idirphlé beartais agus comhar le geallsealbhóirí ábhartha, lena n-áirítear líonraí uile-Aontais, eagraíochtaí Eorpacha agus eagraíochtaí idirnáisiúnta i réimse na hóige, Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh agus tacaíocht d’Fhóram Eorpach na nÓg; |
| --- | --- |

(c)

idirphlé beartais agus comhar le geallsealbhóirí ábhartha, lena n-áirítear líonraí uile-Aontais, eagraíochtaí Eorpacha agus eagraíochtaí idirnáisiúnta i réimse na hóige, Idirphlé Óige an Aontais Eorpaigh agus tacaíocht d’Fhóram Eorpach na nÓg;

| (d) | bearta lena rannchuidítear le cur chun feidhme ardcháilíochta cuimsitheach an Chláir, lena n-áirítear tacaíocht do Líonra Eurodesk; |
| --- | --- |

(d)

bearta lena rannchuidítear le cur chun feidhme ardcháilíochta cuimsitheach an Chláir, lena n-áirítear tacaíocht do Líonra Eurodesk;

| (e) | comhar le hionstraimí eile de chuid an Aontais mar aon le tacaíocht do bheartais eile de chuid an Aontais; |
| --- | --- |

(e)

comhar le hionstraimí eile de chuid an Aontais mar aon le tacaíocht do bheartais eile de chuid an Aontais;

| (f) | gníomhaíochtaí scaipthe agus múscailte feasachta faoi thorthaí agus tosaíochtaí na mbeartas Eorpach agus faoin gClár. |
| --- | --- |

(f)

gníomhaíochtaí scaipthe agus múscailte feasachta faoi thorthaí agus tosaíochtaí na mbeartas Eorpach agus faoin gClár.

CAIBIDIL IV

SPÓRT

Airteagal 12

Príomhghníomhaíocht 1
  Soghluaisteacht foghlama

1.   I réimse an spóirt, tacóidh an Clár le soghluaisteacht foghlama na foirne spóirt faoi phríomhghníomhaíocht 1.

2.   Féadfaidh an fhoghlaim fhíorúil agus bearta amhail tacaíocht teanga, cuairteanna ullmhúcháin, oiliúint agus comhar fíorúil a bheith ag gabháil leis an tsoghluaisteacht foghlama faoin Airteagal seo. Féadfar an fhoghlaim fhíorúil a chur in ionad na soghluaisteachta foghlama do na daoine sin nach bhfuil in ann páirt a ghlacadh sa tsoghluaisteacht foghlama.

Airteagal 13

Príomhghníomhaíocht 2
  Comhar i measc eagraíochtaí agus institiúidí

Sa réimse spóirt, tacóidh an Clár leis na gníomhaíochtaí a leanas faoi phríomhghníomhaíocht 2:

| (a) | comhpháirtíochtaí le haghaidh comhair agus malartú cleachtas, lena n-áirítear comhpháirtíochtaí ar mhionscála chun rochtain níos leithne agus níos cuimsithí ar an gClár a chothú; |
| --- | --- |

(a)

comhpháirtíochtaí le haghaidh comhair agus malartú cleachtas, lena n-áirítear comhpháirtíochtaí ar mhionscála chun rochtain níos leithne agus níos cuimsithí ar an gClár a chothú;

| (b) | imeachtaí neamhbhrabúis spórt arb é is aidhm leo gné Eorpach an spóirt a fhorbairt a fhorbairt thuilleadh agus saincheisteanna a bhaineann le spórt an phobail a chur chun cinn. |
| --- | --- |

(b)

imeachtaí neamhbhrabúis spórt arb é is aidhm leo gné Eorpach an spóirt a fhorbairt a fhorbairt thuilleadh agus saincheisteanna a bhaineann le spórt an phobail a chur chun cinn.

Airteagal 14

Príomhghníomhaíocht 3
  Tacaíocht d’fhorbairt beartas agus do chomhar

I réimse an spóirt, tacóidh an Clár leis na gníomhaíochtaí a leanas faoi phríomhghníomhaíocht 3:

| (a) | clár oibre beartas an Aontais maidir le spórt agus gníomhaíocht fhisiciúil a ullmhú agus a chur chun feidhme; |
| --- | --- |

(a)

clár oibre beartas an Aontais maidir le spórt agus gníomhaíocht fhisiciúil a ullmhú agus a chur chun feidhme;

| (b) | idirphlé beartais agus comhar le geallsealbhóirí ábhartha, lena n-áirítear eagraíochtaí Eorpacha agus eagraíochtaí idirnáisiúnta sa réimse spóirt; |
| --- | --- |

(b)

idirphlé beartais agus comhar le geallsealbhóirí ábhartha, lena n-áirítear eagraíochtaí Eorpacha agus eagraíochtaí idirnáisiúnta sa réimse spóirt;

| (c) | bearta lena rannchuidítear le cur chun feidhme ardcháilíochta agus cuimsitheach an Chláir; |
| --- | --- |

(c)

bearta lena rannchuidítear le cur chun feidhme ardcháilíochta agus cuimsitheach an Chláir;

| (d) | comhar le hionstraimí eile de chuid an Aontais mar aon le tacaíocht do bheartais eile de chuid an Aontais; |
| --- | --- |

(d)

comhar le hionstraimí eile de chuid an Aontais mar aon le tacaíocht do bheartais eile de chuid an Aontais;

| (e) | gníomhaíochtaí scaipthe agus múscailte feasachta faoi thorthaí agus tosaíochtaí na mbeartas Eorpach agus faoin gClár. |
| --- | --- |

(e)

gníomhaíochtaí scaipthe agus múscailte feasachta faoi thorthaí agus tosaíochtaí na mbeartas Eorpach agus faoin gClár.

CAIBIDIL V

CUIMSIÚ

Airteagal 15

Straitéis maidir le cuimsiú

Déanfaidh an Coimisiún, faoin 29 Samhain 2021, creat a fhorbairt i ndáil le bearta maidir le cuimsiú chun rátaí rannpháirtíochta a mhéadú i measc daoine ar lú na deiseanna atá acu, chomh maith le treoir maidir le cur chun feidhme na mbeart sin. Déanfar an treoir sin a nuashonrú de réir mar is gá le linn thréimhse an Chláir. Bunaithe ar an gcreat maidir le bearta cuimsithe, agus aird ar leith á tabhairt ar dhúshláin shonracha maidir le rochtain ar an gClár sna comhthéacsanna náisiúnta, forbrófar pleananna gníomhaithe maidir le cuimsiú agus beidh siad mar chuid lárnach de chláir oibre na ngníomhaireachtaí náisiúnta. Déanfaidh an Coimisiún faireachán ar chur chun feidhme na bpleananna gníomhaíochta sin maidir le cuimsiú ar bhonn rialta.

Airteagal 16

Bearta tacaíochta airgeadais um chuimsiú

1.   Áiritheoidh an Coimisiún, i gcás inarb ábhartha, go ndéanfar bearta tacaíochta airgeadais, lena n-áirítear réamh-mhaoiniú, a chur ar bun chun rannpháirtíocht daoine ar lú na deiseanna atá acu a éascú, go háirithe iad siúd a gcuirtear bac ar a rannpháirtíocht ar chúiseanna airgeadais. Beidh leibhéal na tacaíochta bunaithe ar chritéir oibiachtúla.

2.   Chun rochtain a fheabhsú do dhaoine ar lú na deiseanna atá acu agus chun cur chun feidhme rianúil an Chláir a áirithiú, déanfaidh an Coimisiún, i gcás inar gá, na deontais a choigeartú nó na gníomhaireachtaí náisiúnta a údarú chun iad a choigeartú chun tacú le soghluaisteacht foghlama faoin gClár.

3.   Maidir le costais na mbeart chun cuimsiú a éascú nó chun tacú leis, ní bheidh siad ina n-údar maith le diúltú d’iarratas faoin gClár.

CAIBIDIL VI

FORÁLACHA AIRGEADAIS

Airteagal 17

Buiséad

1.   Is é EUR 24 574 000 000 i bpraghsanna reatha a bheidh san imchlúdach airgeadais do chur chun feidhme an Chláir don tréimhse ó 2021 go dtí 2027.

2.   Mar thoradh ar an gcoigeartú a bhaineann go sonrach leis an gClár dá bhforáiltear in Airteagal 5 de Rialachán (AE, Euratom) 2020/2093, déanfar an méid a leagtar amach i mír 1 den Airteagal seo a mhéadú le leithdháileadh breise de EUR 1 700 000 000 i bpraghsanna tairiseacha 2018 mar a shonraítear in Iarscríbhinn II a ghabhann leis an Rialachán sin.

3.   Maidir leis an méid a leagtar amach i mír 1, seo a leanas a dháileadh táscach:

| (a) | EUR 20 396 420 000, arb ionann é agus 83 % den mhéid a leagtar amach i mír 1 den Airteagal seo, do ghníomhaíochtaí i réimse an oideachais agus na hoiliúna faoi mar a thagraítear dóibh in Airteagail 5 go 8, arna leithdháileadh mar a leanas:






  (i) | EUR 7 057 161 320, ar a laghad, arb ionann é agus 34,6 % den mhéid iomlán a leagtar amach i bpointe (a) den mhír seo, ar ghníomhaíochtaí dá dtagraítear i bpointe (a) d’Airteagal 5(1) agus do ghníomhaíochtaí mar a thagraítear dóibh i bpointe (a) d’Airteagal 6 a dhéantar i réimse an ardoideachais; |
| --- | --- | --- |

(a)

EUR 20 396 420 000, arb ionann é agus 83 % den mhéid a leagtar amach i mír 1 den Airteagal seo, do ghníomhaíochtaí i réimse an oideachais agus na hoiliúna faoi mar a thagraítear dóibh in Airteagail 5 go 8, arna leithdháileadh mar a leanas:

(i)

EUR 7 057 161 320, ar a laghad, arb ionann é agus 34,6 % den mhéid iomlán a leagtar amach i bpointe (a) den mhír seo, ar ghníomhaíochtaí dá dtagraítear i bpointe (a) d’Airteagal 5(1) agus do ghníomhaíochtaí mar a thagraítear dóibh i bpointe (a) d’Airteagal 6 a dhéantar i réimse an ardoideachais;

| (ii) | EUR 4 385 230 300, ar a laghad, arb ionann é agus 21,5 % den mhéid iomlán a leagtar amach i bpointe (a) den mhír seo, do ghníomhaíochtaí dá dtagraítear i bpointe (b) d’Airteagal 5(1) agus do ghníomhaíochtaí mar a thagraítear dóibh i bpointe (a) d’Airteagal 6 a dhéantar i réimse an ghairmoideachais agus na gairmoiliúna; |
| --- | --- |

(ii)

EUR 4 385 230 300, ar a laghad, arb ionann é agus 21,5 % den mhéid iomlán a leagtar amach i bpointe (a) den mhír seo, do ghníomhaíochtaí dá dtagraítear i bpointe (b) d’Airteagal 5(1) agus do ghníomhaíochtaí mar a thagraítear dóibh i bpointe (a) d’Airteagal 6 a dhéantar i réimse an ghairmoideachais agus na gairmoiliúna;

| (iii) | EUR 3 100 255 840, ar a laghad, arb ionann é agus 15,2 % den mhéid iomlán a leagtar amach i bpointe (a) den mhír seo, do ghníomhaíochtaí dá dtagraítear i bpointe (a) d’Airteagal 5(1) agus do ghníomhaíochtaí mar a thagraítear dóibh i bpointe (a) d’Airteagal 6 a dhéantar i réimse an oideachais scoile; |
| --- | --- |

(iii)

EUR 3 100 255 840, ar a laghad, arb ionann é agus 15,2 % den mhéid iomlán a leagtar amach i bpointe (a) den mhír seo, do ghníomhaíochtaí dá dtagraítear i bpointe (a) d’Airteagal 5(1) agus do ghníomhaíochtaí mar a thagraítear dóibh i bpointe (a) d’Airteagal 6 a dhéantar i réimse an oideachais scoile;

| (iv) | EUR 1 182 992 360, ar a laghad, arb ionann é agus 5,8 % den mhéid iomlán a leagtar amach i bpointe (a) den mhír seo, do ghníomhaíochtaí ardoideachais dá dtagraítear i bpointe (a) d’Airteagal 5(1) agus do ghníomhaíochtaí mar a thagraítear dóibh i bpointe (a) d’Airteagal 6 a dhéantar i réimse an ardoideachais; |
| --- | --- |

(iv)

EUR 1 182 992 360, ar a laghad, arb ionann é agus 5,8 % den mhéid iomlán a leagtar amach i bpointe (a) den mhír seo, do ghníomhaíochtaí ardoideachais dá dtagraítear i bpointe (a) d’Airteagal 5(1) agus do ghníomhaíochtaí mar a thagraítear dóibh i bpointe (a) d’Airteagal 6 a dhéantar i réimse an ardoideachais;

| (v) | EUR 367 135 560, ar a laghad, arb ionann é agus 1,8 % den mhéid iomlán a leagtar amach i bpointe (a) den mhír seo, do ghníomhaíochtaí Jean Monnet mar a thagraítear dóibh in Airteagal 8; |
| --- | --- |

(v)

EUR 367 135 560, ar a laghad, arb ionann é agus 1,8 % den mhéid iomlán a leagtar amach i bpointe (a) den mhír seo, do ghníomhaíochtaí Jean Monnet mar a thagraítear dóibh in Airteagal 8;

| (vi) | EUR 3 467 391 400, ar a laghad, arb ionann é agus 17 % den mhéid iomlán a leagtar amach i bpointe (a) den mhír seo, do ghníomhaíochtaí a bhainistítear go díreach den chuid is mó agus do ghníomhaíochtaí cothrománacha mar a thagraítear dóibh in Airteagal 5(2), i bpointí (b), (c) agus (d) d’Airteagal 6 agus in Airteagal 7; |
| --- | --- |

(vi)

EUR 3 467 391 400, ar a laghad, arb ionann é agus 17 % den mhéid iomlán a leagtar amach i bpointe (a) den mhír seo, do ghníomhaíochtaí a bhainistítear go díreach den chuid is mó agus do ghníomhaíochtaí cothrománacha mar a thagraítear dóibh in Airteagal 5(2), i bpointí (b), (c) agus (d) d’Airteagal 6 agus in Airteagal 7;

| (vii) | EUR 836 253 220, arb ionann é agus 4,1 % den mhéid iomlán a leagtar amach i bpointe (a) den mhír, do chorrlach solúbthachta is féidir a úsáid chun tacú le haon cheann de na gníomhaíochtaí dá dtagraítear i gCaibidil II. |
| --- | --- |

(vii)

EUR 836 253 220, arb ionann é agus 4,1 % den mhéid iomlán a leagtar amach i bpointe (a) den mhír, do chorrlach solúbthachta is féidir a úsáid chun tacú le haon cheann de na gníomhaíochtaí dá dtagraítear i gCaibidil II.

| (b) | EUR 2 531 122 000, arb ionann é agus 10,3 % den mhéid a leagtar amach i mír 1 den Airteagal seo, do ghníomhaíochtaí i réimse na hóige mar a thagraítear dóibh in Airteagail 9, 10 agus 11; |
| --- | --- |

(b)

EUR 2 531 122 000, arb ionann é agus 10,3 % den mhéid a leagtar amach i mír 1 den Airteagal seo, do ghníomhaíochtaí i réimse na hóige mar a thagraítear dóibh in Airteagail 9, 10 agus 11;

| (c) | EUR 466 906 000, arb ionann é agus 1,9 % den mhéid a leagtar amach i mír 1 den Airteagal seo, do ghníomhaíochtaí i réimse an spóirt mar a thagraítear dóibh in Airteagail 12, 13 agus 14; |
| --- | --- |

(c)

EUR 466 906 000, arb ionann é agus 1,9 % den mhéid a leagtar amach i mír 1 den Airteagal seo, do ghníomhaíochtaí i réimse an spóirt mar a thagraítear dóibh in Airteagail 12, 13 agus 14;

| (d) | EUR 810 942 000, arb ionann é agus 3,3 % den mhéid a leagtar amach i mír 1 den Airteagal seo, mar ranníocaíocht do chostas oibríochtúil na ngníomhaireachtaí náisiúnta; agus |
| --- | --- |

(d)

EUR 810 942 000, arb ionann é agus 3,3 % den mhéid a leagtar amach i mír 1 den Airteagal seo, mar ranníocaíocht do chostas oibríochtúil na ngníomhaireachtaí náisiúnta; agus

| (e) | EUR 368 610 000, arb ionann é agus 1,5 % den mhéid a leagtar amach i mír 1 den Airteagal seo, do thacaíocht don Chlár. |
| --- | --- |

(e)

EUR 368 610 000, arb ionann é agus 1,5 % den mhéid a leagtar amach i mír 1 den Airteagal seo, do thacaíocht don Chlár.

4.   Cuirfear an leithdháileadh breise i mír 2 chun feidhme i gcomhréir leis an dáileadh táscach a leagtar amach i mír 3 den Airteagal seo, ar bhonn pro-rata.

5.   Anuas ar na méideanna a leagtar amach i míreanna 1 agus 2 den Airteagal seo, agus chun gné idirnáisiúnta an Chláir a chur chun cinn, cuirfear rannchuidiú airgeadais breise ar fáil ó Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunaítear an Ionstraim um Chomharsanacht, Forbairt agus Comhar Idirnáisiúnta -an Eoraip Dhomhanda, lena leasaítear agus lena n-aisghairtear Cinneadh Uimh. 466/2014/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus lena leasaítear Rialachán (AE) 2017/1601 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus Rialachán (CE, Euratom) Uimh. 480/2009 ón gComhairle agus ó Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunaítear Ionstraim le haghaidh Chúnamh Réamhaontachais (IPA III) chun tacú le gníomhaíochtaí a chuirtear chun feidhme agus a bhainistítear i gcomhréir leis an Rialachán seo. Maoineofar an ranníocaíocht sin i gcomhréir leis na Rialacháin lena mbunaítear na hionstraimí sin.

6.   Leithdháilfear na cistí atá le bainistiú ag gníomhaireachtaí náisiúnta ar bhonn an daonra agus an chostais mhaireachtála sa Bhallstát lena mbaineann, an fhaid idir príomhchathracha na mBallstát agus feidhmíochta. Déanfaidh an Coimisiún na critéir agus na foirmlí bunúsacha a shonrú a thuilleadh sa chlár oibre, dá dtagraítear in Airteagal 22. A mhéid is féidir, déanfar laghduithe móra ar an mbuiséad bliantúil a leithdháiltear ar na Ballstáit ó bhliain go chéile a sheachaint leis na foirmlí sin agus déanfar neamhchothromaíochtaí iomarcacha i leibhéal na gcistí a leithdháiltear a íoslaghdú leo. Is ar bhonn na feidhmíochta a leithdháilfear na cistí chun úsáid éifeachtúil agus éifeachtach acmhainní a chur chun cinn. Is ar na sonraí is déanaí atá ar fáil a bhunófar na critéir as a mbaintear feidhm chun feidhmíocht a thomhas.

7.   Féadfar na méideanna a leagtar amach i míreanna 1 agus 2 a úsáid le haghaidh cúnamh teicniúil agus cúnamh riaracháin chun an Clár a chur chun feidhme, amhail gníomhaíochtaí ullmhúcháin, faireacháin, rialaithe, iniúchóireachta agus meastóireachta, lena n-áirítear córais teicneolaíochta faisnéise chorparáideacha.

8.   Féadfar acmhainní arna leithdháileadh ar Bhallstáit faoin mbainistíocht chomhroinnte a aistriú chuig an gClár, arna iarraidh sin don Bhallstát lena mbaineann, faoi réir na gcoinníollacha a leagtar amach in Airteagal 26 de Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leagtar síos forálacha coiteanna maidir le Ciste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa, le Ciste Sóisialta na hEorpa Plus, leis an gCiste Comhtháthaithe, leis an gCiste um Aistriú Cóir, leis an gCiste Eorpach Muirí, Iascaigh agus Dobharshaothraithe agus na rialacha airgeadais dóibh siúd agus don Chiste Tearmainn, Imirce agus Lánpháirtíochta, don Chiste Slándála Inmheánaí agus don Ionstraim le haghaidh Tacaíocht Airgeadais don Bhainistiú Teorainneacha agus don Bheartas Víosaí (“Rialachán na bhForálacha Coiteanna do 2021-2027”). Cuirfidh an Coimisiún na hacmhainní sin chun feidhme go díreach i gcomhréir le pointe (a) den chéad fhomhír d’Airteagal 62(1) den Rialachán Airgeadais nó go hindíreach i gcomhréir le pointe (c) den fhomhír sin. Úsáidfear na hacmhainní sin chun leas an Bhallstáit lena mbaineann.

Airteagal 18

Foirmeacha cistiúcháin ón Aontas agus modhanna cur chun feidhme

1.   Cuirfear an Clár chun feidhme, ar bhealach comhsheasmhach, faoi bhainistíocht dhíreach i gcomhréir le pointe (a) den chéad fhomhír d’Airteagal 62(1) den Rialachán Airgeadais nó faoi bhainistíocht indíreach le comhlachtaí dá dtagraítear i bpointe (c) den chéad fhomhír d’Airteagal 62(1) den Rialachán sin.

2.   Féadfar cistiú a sholáthar ón gClár in aon cheann de na foirmeacha a leagtar síos sa Rialachán Airgeadais, go háirithe i bhfoirm deontais, duaiseanna agus soláthair.

3.   Féadfaidh ranníocaíochtaí le sásra árachais fhrithpháirtigh an baol a bhaineann le gnóthú na gcistí atá dlite ag faighteoirí a chumhdach agus measfar gur ráthaíocht leordhóthanach é faoin Rialachán Airgeadais. Beidh feidhm ag Airteagal 37(7) de Rialachán (AE) 2021/695.

CAIBIDIL VII

RANNPHÁIRTÍOCHT SA CHLÁR

Airteagal 19

Tríú tíortha atá comhlachaithe leis an gClár

1.   Féadfaidh na tríú tíortha seo a leanas a bheith rannpháirteach sa Chlár:

| (a) | comhaltaí de Chomhlachas Saorthrádála na hEorpa ar comhaltaí iad den Limistéar Eorpach Eacnamaíoch, i gcomhréir leis na coinníollacha a leagtar síos sa Chomhaontú maidir leis an Limistéar Eorpach Eacnamaíoch; |
| --- | --- |

(a)

comhaltaí de Chomhlachas Saorthrádála na hEorpa ar comhaltaí iad den Limistéar Eorpach Eacnamaíoch, i gcomhréir leis na coinníollacha a leagtar síos sa Chomhaontú maidir leis an Limistéar Eorpach Eacnamaíoch;

| (b) | tíortha aontacha, tíortha is iarrthóirí agus iarrthóirí ionchasacha, i gcomhréir leis na prionsabail ghinearálta agus na téarmaí agus na coinníollacha ginearálta a bhaineann le rannpháirtíocht na dtíortha sin i gcláir de chuid an Aontais arna mbunú sna comhaontuithe réime agus sna cinntí ó Chomhairlí Comhlachais faoi seach, nó i gcomhaontuithe comhchosúla, agus i gcomhréir leis na coinníollacha sonracha a leagtar síos i gcomhaontuithe idir an tAontas agus na tíortha sin; |
| --- | --- |

(b)

tíortha aontacha, tíortha is iarrthóirí agus iarrthóirí ionchasacha, i gcomhréir leis na prionsabail ghinearálta agus na téarmaí agus na coinníollacha ginearálta a bhaineann le rannpháirtíocht na dtíortha sin i gcláir de chuid an Aontais arna mbunú sna comhaontuithe réime agus sna cinntí ó Chomhairlí Comhlachais faoi seach, nó i gcomhaontuithe comhchosúla, agus i gcomhréir leis na coinníollacha sonracha a leagtar síos i gcomhaontuithe idir an tAontas agus na tíortha sin;

| (c) | tíortha Bheartas Comharsanachta na hEorpa, i gcomhréir leis na prionsabail ghinearálta agus na téarmaí agus na coinníollacha ginearálta a bhaineann le rannpháirtíocht na dtíortha sin i gcláir de chuid an Aontais arna mbunú sna comhaontuithe réime agus sna cinntí ó Chomhairlí Comhlachais faoi seach, nó i gcomhaontuithe comhchosúla, agus i gcomhréir leis na coinníollacha sonracha a leagtar síos i gcomhaontuithe idir an tAontas agus na tíortha sin; |
| --- | --- |

(c)

tíortha Bheartas Comharsanachta na hEorpa, i gcomhréir leis na prionsabail ghinearálta agus na téarmaí agus na coinníollacha ginearálta a bhaineann le rannpháirtíocht na dtíortha sin i gcláir de chuid an Aontais arna mbunú sna comhaontuithe réime agus sna cinntí ó Chomhairlí Comhlachais faoi seach, nó i gcomhaontuithe comhchosúla, agus i gcomhréir leis na coinníollacha sonracha a leagtar síos i gcomhaontuithe idir an tAontas agus na tíortha sin;

| (d) | tríú tíortha eile, i gcomhréir leis na coinníollacha a leagtar síos i gcomhaontú sonrach lena gcumhdaítear rannpháirtíocht an tríú tír in aon chlár de chuid an Aontais, ar choinníoll:






  (i) | go n-áirithítear leis an gcomhaontú sin cothromaíocht chóir idir ranníocaíochtaí agus sochair an tríú tír atá páirteach i gcláir an Aontais; |
| --- | --- | --- |

(d)

tríú tíortha eile, i gcomhréir leis na coinníollacha a leagtar síos i gcomhaontú sonrach lena gcumhdaítear rannpháirtíocht an tríú tír in aon chlár de chuid an Aontais, ar choinníoll:

(i)

go n-áirithítear leis an gcomhaontú sin cothromaíocht chóir idir ranníocaíochtaí agus sochair an tríú tír atá páirteach i gcláir an Aontais;

| (ii) | go leagtar síos leis an gcomhaontú sin coinníollacha maidir le rannpháirtíocht sna cláir, lena n-áirítear ríomh na ranníocaíochtaí le cláir aonair agus lena gcostais riaracháin. |
| --- | --- |

(ii)

go leagtar síos leis an gcomhaontú sin coinníollacha maidir le rannpháirtíocht sna cláir, lena n-áirítear ríomh na ranníocaíochtaí le cláir aonair agus lena gcostais riaracháin.

| (iii) | nach dtugtar leis an gcomhaontú aon chumhacht cinnteoireachta don tríú tír i leith chlár an Aontais; |
| --- | --- |

(iii)

nach dtugtar leis an gcomhaontú aon chumhacht cinnteoireachta don tríú tír i leith chlár an Aontais;

| (iv) | go ráthaítear leis an gcomhaontú cearta an Aontais chun bainistíocht fhónta airgeadais a áirithiú agus chun a leasanna airgeadais a chosaint. |
| --- | --- |

(iv)

go ráthaítear leis an gcomhaontú cearta an Aontais chun bainistíocht fhónta airgeadais a áirithiú agus chun a leasanna airgeadais a chosaint.

Ioncam sannta i gcomhréir le hAirteagal 21(5) den Rialachán Airgeadais a bheidh sna ranníocaíochtaí dá dtagraítear i bpointe (d)(ii) den chéad fhomhír.

2.   Ní fhéadfaidh na tíortha a liostaítear i mír 1 a bheith rannpháirteach sa Chlár ach ina iomláine agus ar choinníoll go gcomhlíonann siad na hoibleagáidí uile a fhorchuirtear ar na Ballstáit leis an Rialachán seo.

Airteagal 20

Tríú tíortha nach bhfuil comhlachaithe leis an gClár

I gcásanna a bhfuil údar cuí leo chun leas an Aontais, féadfaidh eintitis dhlítheanacha ó thríú tíortha nach bhfuil comhlachaithe leis an gClár bheith rannpháirteach i ngníomhaíochtaí an Chláir dá dtagraítear in Airteagail 5 go 7, i bpointí (a) agus (b) d’Airteagal 8 agus in Airteagail 9 go 14 chomh maith.

Airteagal 21

Rialacha is infheidhme maidir le bainistiú díreach agus bainistiú indíreach

1.   Féadfaidh eintitis dhlítheanacha phoiblí agus phríobháideacha atá gníomhach i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, na hóige agus spóirt a bheith rannpháirteach sa Chlár.

2.   Le haghaidh roghnúchán faoi bhainistíocht dhíreach agus neamhdhíreach araon, féadfaidh saineolaithe seachtracha a bheith ina gcomhaltaí den choiste meastóireachta dá bhforáiltear sa tríú fomhír d’Airteagal 150(3) den Rialachán Airgeadais,

3.   Eintitis dhlítheanacha phoiblí, agus institiúidí agus eagraíochtaí i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, na hóige agus spóirt a bhfuil os cionn 50 % dá n-ioncam bliantúil faighte acu ó fhoinsí poiblí le dhá bhliain anuas, measfar go bhfuil an acmhainneacht airgeadais, gairmiúil agus riaracháin riachtanach acu chun gníomhaíochtaí faoin gClár a chur i gcrích. Ní bheidh sé de cheangal orthu doiciméid eile a chur ar fáil chun an acmhainneacht sin a léiriú.

4.   Féadfaidh an Coimisiún iarraidh i gcomhar le tríú tíortha nach bhfuil comhlachaithe leis an gClár nó lena gcuid eagraíochtaí agus gníomhaireachtaí a sheoladh chun tionscadail a mhaoiniú ar bhonn cistí comhfhreagracha. Féadfar meastóireacht a dhéanamh ar thionscadail agus iad a roghnú trí nósanna imeachta comhpháirteacha meastóireachta agus roghnúcháin atá le comhaontú ag na heagraíochtaí nó ag na gníomhaireachtaí cistiúcháin lena mbaineann, i gcomhlíonadh na bprionsabal a leagtar amach sa Rialachán Airgeadais.

CAIBIDIL VIII

CLÁRSCEIDEALÚ, FAIREACHÁN AGUS MEASTÓIREACHT

Airteagal 22

Clár oibre

Cuirfear an Clár chun feidhme trí bhíthin clár oibre mar a thagraítear dóibh in Airteagal 110 den Rialachán Airgeadais. Tabharfar le fios sna cláir oibre an méid a leithdháilfear ar gach gníomhaíocht agus maidir le dáileadh na gcistí idir na Ballstáit agus tríú tíortha atá comhlachaithe leis an gClár i gcás na ngníomhaíochtaí atá le bainistiú ag an ngníomhaireacht náisiúnta. Glacfaidh an Coimisiún cláir oibre trí bhíthin gníomhartha cur chun feidhme. Déanfar na gníomhartha cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 34.

Airteagal 23

Faireachán agus tuairisciú

1.   Leagtar amach in Iarscríbhinn II na táscairí a úsáidfear le tuairisciú a dhéanamh ar dhul chun cinn an Chláir i dtreo na cuspóirí ginearálta agus sonracha a leagtar amach in Airteagal 3 a bhaint amach.

2.   Chun a áirithiú go ndéanfar measúnú éifeachtach ar dhul chun cinn an Chláir i dtreo a chuspóirí a bhaint amach, tá sé de chumhacht ag an gCoimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 33 chun Iarscríbhinn II a leasú, i gcás inar gá, i dtaca leis na táscairí, i gcomhréir le cuspóirí an Chláir, agus chun an Rialachán seo a fhorlíonadh le forálacha maidir le creat faireacháin agus meastóireachta a bhunú.

3.   Áiritheoidh an córas tuairiscithe feidhmíochta go mbeidh na sonraí chun faireachán a dhéanamh ar chur chun feidhme an Chláir agus ar an meastóireacht a dhéanfar ar an gClár á mbailiú go héifeachtúil, go héifeachtach, go tráthúil agus ar leibhéal mionsonraí cuí.

Chuige sin, forchuirfear ceanglais chomhréireacha tuairiscithe ar thairbhithe cistí ón Aontas, agus, i gcás inarb iomchuí, ar Bhallstáit.

Airteagal 24

Meastóireacht

1.   Déanfar meastóireachtaí go tráthúil ionas go bhféadfar leas a bhaint astu sa phróiseas cinnteoireachta.

2.   A luaithe a bheidh faisnéis leordhóthanach ar fáil ar chur chun feidhme an Chláir, ach tráth nach déanaí ná 31 Nollaig 2024 déanfaidh an Coimisiún meastóireacht eatramhach ar an gClár. Beidh meastóireacht deiridh ar Chlár 2014-2020 ag gabháil leis an meastóireacht eatramhach, agus cuirfidh sé sin leis an meastóireacht eatramhach. Sa mheastóireacht eatramhach ar an gClár, déanfar measúnú ar éifeachtacht agus feidhmíocht fhoriomlán an Chláir, lena n-áirítear maidir le tionscnaimh nua, agus cur i gcrích na mbeart cuimsiúcháin agus simpliúcháin.

3.   Gan dochar do na ceanglais a leagtar amach i gCaibidil IX agus do na hoibleagáidí atá ar na ngníomhaireachtaí náisiúnta a leagtar amach in Airteagal 27, cuirfidh na Ballstáit tuarascáil faoi bhráid an Choimisiúin faoin 31 Bealtaine 2024 maidir le cur chun feidhme agus tionchar an Chláir ina gcríocha faoi seach.

4.   I gcás inarb iomchuí, agus ar bhonn na meastóireachta eatramhaí, cuirfidh an Coimisiún togra reachtach ar aghaidh chun an Rialachán seo a leasú.

5.   Ag deireadh thréimhse chur chun feidhme an Chláir, ach, i gcás ar bith tráth nach déanaí 31 Nollaig 2031, déanfaidh an Coimisiún meastóireacht deiridh ar thorthaí agus ar thionchar an Chláir.

6.   Cuirfidh an Coimisiún torthaí na meastóireachtaí a dhéantar faoin Airteagal seo, lena n-áirítear an mheastóireacht eatramhach, chomh maith lena bharúlacha féin, in iúl do Pharlaimint na hEorpa, don Chomhairle, do Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus do Choiste na Réigiún.

CAIBIDIL IX

FAISNÉIS, CUMARSÁID AGUS SCAIPEADH

Airteagal 25

Faisnéis, cumarsáid agus scaipeadh

1.   I gcomhar leis an gCoimisiún, déanfaidh na gníomhaireachtaí náisiúnta straitéis chomhsheasmhach a fhorbairt maidir le for-rochtain éifeachtach agus maidir le scaipeadh agus saothrú thorthaí na ngníomhaíochtaí a dtacaítear leo faoi na gníomhaíochtaí ar a ndéanann siad bainistiú laistigh den Chlár. Tabharfaidh na gníomhaireachtaí náisiúnta cúnamh don Choimisiún ina chúram ginearálta maidir le faisnéis faoin gClár a scaipeadh, lena n-áirítear faisnéis i dtaca le gníomhaíochtaí agus gníomhaíochtaí arna mbainistiú ar an leibhéal náisiúnta agus ar leibhéal an Aontais, agus i dtaca lena thorthaí. Cuirfidh gníomhaireachtaí náisiúnta na spriocghrúpaí ábhartha ar an eolas faoi na gníomhaíochtaí agus na gníomhaíochtaí a dhéantar ina dtíortha faoi seach.

2.   Tabharfaidh faighteoirí cistithe ón Aontas aitheantas d’fhoinse an chistithe sin ón Aontas agus áiritheoidh siad infheictheacht an chistithe, go háirithe nuair a bhíonn na gníomhaíochtaí agus a dtorthaí á bpoibliú, trí fhaisnéis spriocdhírithe atá comhleanúnach, éifeachtach agus comhréireach a sholáthar do shainghrúpaí éagsúla, lena n-áirítear na meáin agus an pobal.

3.   Is é “Erasmus+” an t-ainm branda a mbainfidh na heintitis dhlítheanacha sna hearnálacha a chumhdaítear leis an gClár feidhm as chun críche an fhaisnéis a bhaineann leis an gClár a chur in iúl agus a scaipeadh.

4.   Cuirfidh an Coimisiún gníomhaíochtaí faisnéise agus cumarsáide chun feidhme a bhaineann leis an gClár, leis na gníomhaíochtaí a dhéantar de bhun an Chláir seo agus leis na torthaí a fhaightear. Áiritheoidh an Coimisiún, i gcás inarb ábhartha, go mbeidh torthaí an Chláir ar fáil don phobal agus go scaipfear go forleathan iad, chun malartú na gcleachtas is fearr a chur chun cinn i measc geallsealbhóirí agus thairbhithe an Chláir.

5.   Leis na hacmhainní airgeadais arna leithdháileadh ar an gClár, rannchuideofar le cumarsáid chorparáideach thosaíochtaí polaitiúla an Aontais freisin, a mhéid a bhaineann na tosaíochtaí sin leis na cuspóirí a leagtar síos in Airteagal 3.

CAIBIDIL IX

CÓRAS BAINISTÍOCHTA AGUS INIÚCHÓIREACHTA

Airteagal 26

Údarás náisiúnta

1.   Faoin 29 Meitheamh 2021, cuirfidh na Ballstáit in iúl don Choimisiún, trí fhógra fhoirmiúil arna sheachadadh ag a mBuanionadaíocht, an duine nó na daoine atá údaraithe de réir an dlí chun gníomhú thar a gceann mar an údarás náisiúnta chun críoch an Rialacháin seo. I gcás chur in ionad údaráis náisiúnta le linn an Chláir, tabharfaidh an Ballstát ábhartha fógra láithreach don Choimisiún faoin méid sin i gcomhréir leis an nós imeachta céanna.

2.   Déanfaidh na Ballstáit gach beart is gá agus is iomchuí chun deireadh a chur le haon bhacainní dlí agus riaracháin ar fheidhmiú cuí an Chláir, lena n-áirítear, i gcás inar féidir sin, bearta a bheidh dírithe ar réiteach saincheisteanna as a n-eascraíonn deacrachtaí le víosaí nó ceadanna cónaithe a fháil.

3.   Faoin 29 Lúnasa 2021, ainmneoidh an t-údarás náisiúnta gníomhaireacht náisiúnta do thréimhse an Chláir. Ní dheanfaidh údarás náisiúnta aireacht a ainmniú mar ghníomhaireacht náisiúnta. Féadfaidh údaráis náisiúnta níos mó ná gníomhaireacht náisiúnta amháin a ainmniú. I gcásanna inarb ann do níos mó ná gníomhaireacht náisiúnta amháin, bunóidh na Ballstáit sásra cuí chun an bainistiú ar chur chun feidhme an Chláir ar an leibhéal náisiúnta a chomhordú, go háirithe d’fhonn cur chun feidhme comhleanúnach costéifeachtúil an Chláir a áirithiú chomh maith le teagmháil éifeachtach leis an gCoimisiún i ndáil leis sin, agus d’fhonn a éascú go bhféadfaí cistí a aistriú idir gníomhaireachtaí náisiúnta, agus ar an gcaoi sin solúbthacht agus úsáid níos fearr a bhaint as na cistí a leithdháiltear ar na Ballstáit a cheadú. Cinnfidh gach Ballstát conas a eagróidh sé an caidreamh atá aige idir a údarás náisiúnta agus an ghníomhaireacht náisiúnta, lena n-áirítear cúraimí amhail clár oibre bliantúil na gníomhaireachta náisiúnta a bhunú. Cuirfidh an t-údarás náisiúnta measúnú ex-ante ar chomhlíonadh oiriúnach ar fáil don Choimisiún lena gcuirfear in iúl go gcomhlíonann an t-údarás náisiúnta pointe (c)(v) nó (vi) den chéad fhomhír d’Airteagal 62(1) agus Airteagal 154(1) go (5) den Rialachán Airgeadais chomh maith le ceanglais an Aontais i ndáil le caighdeáin rialála inmheánacha do ghníomhaireachtaí náisiúnta agus rialacha le haghaidh bhainistiú cistí an Chláir do thacaíocht deontais.

4.   Ainmneoidh an t-údarás náisiúnta comhlacht neamhspleách iniúchóireachta dá dtagraítear in Airteagal 29.

5.   Bunóidh an t-údarás náisiúnta a mheasúnú ar chomhlíonadh ex-ante ar a rialuithe agus ar a iniúchtaí féin nó ar rialuithe agus ar iniúchtaí arna ndéanamh ag an gcomhlacht neamhspleách iniúchóireachta dá dtagraítear in Airteagal 29. I gcás inarb ionann an t-údarás náisiúnta a ainmnítear i dtaca leis an gClár agus an t-údarás náisiúnta a ainmníodh i dtaca le Clár 2014-2020, beidh raon feidhme an mheasúnaithe ex-ante ar chomhlíonadh teoranta do na ceanglais atá nua agus is sonrach don Chlár, mura bhfuil údar cuí lena mhalairt.

6.   Sa chás go ndiúltaíonn an Coimisiún d’ainmniú na gníomhaireachta náisiúnta bunaithe ar a meastóireacht ar an measúnú ex-ante ar chomhlíonadh, nó mura gcomhlíonann an ghníomhaireacht náisiúnta na ceanglais íosta atá leagtha síos ag an gCoimisiún, áiritheoidh an t-údarás náisiúnta go nglacfar na céimeanna feabhais atá riachtanach chun a áirithiú go gcomhlíonfaidh an ghníomhaireacht náisiúnta na ceanglais íosta, nó ainmneoidh sé comhlacht eile mar ghníomhaireacht náisiúnta.

7.   Déanfaidh an t-údarás náisiúnta faireachán agus maoirseacht ar bhainistíocht an Chláir ar an leibhéal náisiúnta. Cuirfidh sé an Coimisiún ar an eolas agus rachaidh sé i gcomhairle leis in am trátha sula nglacfaidh sé aon chinneadh a bhféadfadh tionchar suntasach a bheith aige ar bhainistiú an Chláir, go háirithe maidir lena ghníomhaireacht náisiúnta.

8.   Soláthróidh an t-údarás náisiúnta cómhaoiniú leormhaith i gcomhair oibríochtaí a ghníomhaireachta náisiúnta lena áirithiú go ndéanfar an Clár a bhainistiú i dtaca leis na rialacha Aontais is infheidhme.

9.   Bunaithe ar dhearbhú bliantúil bhainistíochta na gníomhaireachta náisiúnta, ar an tuairim neamhspleách iniúchóireachta ina thaobh agus ar anailís an Choimisiúin ar chomhlíonadh agus ar fheidhmíocht an údaráis náisiúnta, soláthróidh an t-údarás náisiúnta faisnéis maidir lena ghníomhaíochtaí faireacháin agus maoirseachta i dtaca leis an gClár don Choimisiún gach bliain.

10.   Glacfaidh an t-údarás náisiúnta freagracht as bainistíocht chuí chistí an Aontais a aistríonn an Coimisiún chuig an ngníomhaireacht náisiúnta i gcreat an Chláir.

11.   I gcás aon neamhrialtachta, faillí nó calaoise atá inchurtha i leith na gníomhaireachta náisiúnta nó aon easnamh tromchúiseach nó thearcfheidhmíochta ar pháirt na gníomhaireachta náisiúnta, agus sa chás ina ndéanann an Coimisiún éilimh i gcoinne na gníomhaireachta náisiúnta dá bharr sin, aisíocfaidh an t-údarás náisiúnta na cistí nár gnóthaíodh leis an gCoimisiúin.

12.   Sna himthosca a thuairiscítear i mír 11, féadfaidh an t-údarás náisiúnta, ar a thionscnamh féin nó ar iarraidh ón gCoimisiún, sainordú na gníomhaireachta náisiúnta a chúlghairm. I gcás inar mian leis an údarás náisiúnta an sainordú sin a chúlghairm ar aon chúis a bhfuil údar maith léi, tabharfaidh sé fógra don Choimisiún faoin gcúlghairm sé mhí ar a laghad roimh an dáta ar a bhfuil sé beartaithe sainordú na gníomhaireachta náisiúnta a fhoirceannadh. Sa chás sin, déanfaidh an t-údarás náisiúnta agus an Coimisiún bearta sainiúla agus uainithe maidir le trasdul a chomhaontú go foirmiúil.

13.   I gcás cúlghairme dá dtagraítear i mír 12, déanfaidh an t-údarás náisiúnta na rialuithe riachtanacha maidir le cistí an Aontais a bhí curtha de chúram ar an ngníomhaireacht náisiúnta a bhfuil a sainordú chúlghairthe agus áiritheoidh sé go n-aistreofar na cistí sin agus na doiciméid agus na huirlisí bainistíochta uile a theastaíonn chun an Clár a bhainistiú go dtí an ghníomhaireacht náisiúnta nua gan bhacainn. Soláthróidh an t-údarás náisiúnta an tacaíocht airgeadais riachtanach don ghníomhaireacht náisiúnta a bhfuil a sainordú cúlghairthe chun leanúint dá hoibleagáidí conarthacha vis-à-vis tairbhithe an Chláir agus vis-à-vis an Coimisiún a chomhlíonadh go dtí go n-aistreofar na hoibleagáidí sin go dtí gníomhaireacht náisiúnta nua.

14.   Arna iarraidh sin ag an gCoimisiún, ainmneoidh an t-údarás náisiúnta na hinstitiúidí nó na heagraíochtaí, nó cineálacha na n-institiúidí nó na n-eagraíochtaí sin, chun bheith incháilithe chun páirt a ghlacadh i ngníomhaíochtaí sonracha de chuid an Chláir ina chríoch.

Airteagal 27

An ghníomhaireacht náisiúnta

1.   Maidir leis an ngníomhaireacht náisiúnta:

| (a) | beidh pearsantacht dhlítheanach aici nó beidh sí mar chuid d’eintiteas dhlítheanach ag a bhfuil pearsantacht dhlítheanach, agus rialófar í de réir dhlí an Bhallstáit lena mbaineann; |
| --- | --- |

(a)

beidh pearsantacht dhlítheanach aici nó beidh sí mar chuid d’eintiteas dhlítheanach ag a bhfuil pearsantacht dhlítheanach, agus rialófar í de réir dhlí an Bhallstáit lena mbaineann;

| (b) | beidh acmhainneacht bhainistíochta, foireann agus bonneagar leordhóthanach aici chun a cúraimí a chomhlíonadh go sásúil, lena n-áiritheofar bainistíocht éifeachtúil agus éifeachtach ar an gClár agus bainistíocht fhónta airgeadais ar chistí an Aontais; |
| --- | --- |

(b)

beidh acmhainneacht bhainistíochta, foireann agus bonneagar leordhóthanach aici chun a cúraimí a chomhlíonadh go sásúil, lena n-áiritheofar bainistíocht éifeachtúil agus éifeachtach ar an gClár agus bainistíocht fhónta airgeadais ar chistí an Aontais;

| (c) | beidh sé de chumas dlíthiúil agus oibríochtúil aici na rialacha bainistíochta riaracháin, conarthacha agus airgeadais atá leagtha síos ar leibhéal an Aontais a chur chun feidhme; |
| --- | --- |

(c)

beidh sé de chumas dlíthiúil agus oibríochtúil aici na rialacha bainistíochta riaracháin, conarthacha agus airgeadais atá leagtha síos ar leibhéal an Aontais a chur chun feidhme;

| (d) | cuirfidh sí ráthaíochtaí airgeadais leordhóthanacha ar fáil, arna n-eisiúint más féidir ag údarás poiblí, a fhreagraíonn do leibhéal chistí an Aontais a n-iarrtar uirthi a bhainistiú; |
| --- | --- |

(d)

cuirfidh sí ráthaíochtaí airgeadais leordhóthanacha ar fáil, arna n-eisiúint más féidir ag údarás poiblí, a fhreagraíonn do leibhéal chistí an Aontais a n-iarrtar uirthi a bhainistiú;

2.   Beidh an ghníomhaireacht náisiúnta freagrach as bainistiú ar gach céim de thimthriall tionscadail na ngníomhaíochtaí atá á bhainistiú aige faoi mar a leagtar amach iad sna cláir oibre dá dtagraítear in Airteagal 22 den Rialachán seo, i gcomhréir le pointí (c)(v) agus (vi) den chéad fhomhír d’Airteagal 62(1) den Rialachán Airgeadais.

3.   Beidh an saineolas is gá ag an ngníomhaireacht náisiúnta chun earnálacha uile an Chláir a chumhdach. I gcás ina bhfuil níos mó ná gníomhaireacht náisiúnta amháin ag Ballstát nó tríú tír atá comhlachaithe leis an gClár, beidh an saineolas is gá ag na gníomhaireachtaí náisiúnta sin i dteannta a chéile chun earnálacha uile an Chláir a chumhdach.

4.   Eiseoidh an ghníomhaireacht náisiúnta tacaíocht do thairbhithe de réir bhrí phointe (5) d’Airteagal 2 den Rialachán Airgeadais trí chomhaontú deontais de réir mar atá sonraithe ag an gCoimisiún don ghníomh Cláir lena mbaineann.

5.   Tuairisceoidh an ghníomhaireacht náisiúnta gach bliain dá húdarás náisiúnta agus don Choimisiún i gcomhréir le hAirteagal 155 den Rialachán Airgeadais. Beidh an ghníomhaireacht náisiúnta i gceannas ar chur chun feidhme na mbarúlacha arna n-eisiúint ag an gCoimisiún tar éis dó anailís a dhéanamh ar dhearbhú bliantúil bhainistíochta, agus ar an tuairim neamhspleách iniúchóireachta ina thaobh.

6.   Ní dhéanfaidh an ghníomhaireacht náisiúnta aon chúram a bhaineann le cur chun feidhme an Chláir ná an bhuiséid a tugadh di a tharmligean do thríú páirtí gan cead i scríbhinn a fháil roimh ré ón údarás náisiúnta agus ón gCoimisiún. Is í an ghníomhaireacht náisiúnta agus ise amháin a bheidh freagrach as na cúraimí arna dtarmligean chuig tríú páirtí.

7.   I gcás ina ndéantar sainordú gníomhaireachta náisiúnta a chúlghairm, beidh an ghníomhaireacht náisiúnta sin fós freagrach ó thaobh an dlí de as a hoibleagáidí conartha a chomhlíonadh i leith tairbhithe an Chláir agus an Choimisiúin go dtí go n-aistreofar na hoibleagáidí sin chuig gníomhaireacht náisiúnta nua.

8.   Beidh an ghníomhaireacht náisiúnta i gceannas ar bhainistiú agus ar fhoirceannadh na gcomhaontuithe airgeadais a bhaineann le Clár 2014-2020 a bheidh fós oscailte ag tús an Chláir.

Airteagal 28

An Coimisiún Eorpach

1.   Ar bhonn na gceanglas maidir le comhlíonadh do ghníomhaireachtaí náisiúnta dá dtagraítear in Airteagal 26(3), déanfaidh an Coimisiún athbhreithniú ar na córais bhainistíochta agus rialaithe, go háirithe bunaithe ar mheasúnú ex-ante ar chomhlíonadh an údaráis náisiúnta, ar dhearbhú bliantúil bhainistíochta na gníomhaireachta náisiúnta agus ar thuairim an chomhlachta neamhspleách iniúchóireachta ina leith, agus an fhaisnéis bhliantúil ón údarás náisiúnta maidir lena ghníomhaíochtaí faireacháin agus maoirseachta ar an gClár á cur san áireamh go cuí.

2.   Laistigh de dhá mhí tar éis dó an measúnú exante ar chomhlíonadh dá dtagraítear in Airteagal 26(3) a fháil ón údarás náisiúnta, glacfaidh an Coimisiún le hainmniú na gníomhaireachta náisiúnta, glacfaidh sé leis ar bhonn coinníollach nó diúltóidh sé don ainmniú sin. Ní rachaidh an Coimisiún i ngaol conarthach leis an ngníomhaireacht náisiúnta go dtí go nglacfar leis an measúnú ex-ante ar chomhlíonadh. I gcás ina nglactar leis go coinníollach, féadfaidh an Coimisiún bearta réamhchúraim comhréireacha a chur i bhfeidhm maidir lena ghaol conarthach leis an ngníomhaireacht náisiúnta.

3.   Gach bliain, cuirfidh an Coimisiún na cistí seo a leanas de chuid an Chláir ar fáil don ghníomhaireacht náisiúnta:

| (a) | cistí maidir le tacaíocht deontais sa Bhallstát lena mbaineann do ghníomhaíochtaí an Chláir ar cuireadh de chúram ar an ngníomhaireacht náisiúnta iad a bhainistiú; |
| --- | --- |

(a)

cistí maidir le tacaíocht deontais sa Bhallstát lena mbaineann do ghníomhaíochtaí an Chláir ar cuireadh de chúram ar an ngníomhaireacht náisiúnta iad a bhainistiú;

| (b) | socrófar ranníocaíocht airgeadais le tacú le cúraimí bainistíochta na gníomhaireachta náisiúnta i leith an Chláir, ar ranníocaíocht í a bunófar ar bhonn mhéid na gcistí ón Aontas do thacaíocht deontais atá curtha faoi chúram na gníomhaireachta náisiúnta; |
| --- | --- |

(b)

socrófar ranníocaíocht airgeadais le tacú le cúraimí bainistíochta na gníomhaireachta náisiúnta i leith an Chláir, ar ranníocaíocht í a bunófar ar bhonn mhéid na gcistí ón Aontas do thacaíocht deontais atá curtha faoi chúram na gníomhaireachta náisiúnta;

| (c) | más ábhartha, cistí breise do bhearta faoi phointe (d) d’Airteagal 7, faoi phointe (d) d’Airteagal 11 agus faoi phointe (c) d’Airteagal 14. |
| --- | --- |

(c)

más ábhartha, cistí breise do bhearta faoi phointe (d) d’Airteagal 7, faoi phointe (d) d’Airteagal 11 agus faoi phointe (c) d’Airteagal 14.

4.   Socróidh an Coimisiún na ceanglais maidir le clár oibre na gníomhaireachta náisiúnta. Ní chuirfidh an Coimisiún cistí an Chláir ar fáil don ghníomhaireacht náisiúnta go dtí go mbeidh an clár oibre ábhartha den ghníomhaireacht náisiúnta formheasta go foirmiúil ag an gCoimisiún.

5.   Nuair a bheidh measúnú déanta aige ar an dearbhú bliantúil bhainistíochta agus ar thuairim an chomhlachta neamhspleách iniúchóireachta ina leith, cuirfidh an Coimisiún a thuairim agus a bharúlacha ina leith in iúl don ghníomhaireacht náisiúnta agus don údarás náisiúnta.

6.   I gcás nach féidir leis an gCoimisiún glacadh leis an dearbhú bliantúil bhainistíochta nó leis an tuairim neamhspleách iniúchóireachta ina leith, nó i gcás ina gcuireann an ghníomhaireacht náisiúnta barúlacha an Choimisiún chun feidhme go míshásúil, féadfaidh an Coimisiún aon bhearta réamhchúraim agus ceartaitheacha is gá chun leasanna airgeadais an Aontais a chosaint a chur chun feidhme i gcomhréir le hAirteagal 131 den Rialachán Airgeadais.

7.   Áiritheoidh an Coimisiún, i gcomhar leis na gníomhaireachtaí náisiúnta, go bhfuil na nósanna imeachta arna gcur ar bun chun an Clár a chur chun feidhme comhsheasmhach agus simplí, agus go bhfuil an fhaisnéis ar ardcháilíocht. Ina leith sin, eagrófar cruinnithe go rialta le líonra na ngníomhaireachtaí náisiúnta chun cur chun feidhme comhsheasmhach an Chláir a áirithiú ar fud na mBallstát agus na dtríú tíortha go léir atá comhlachaithe leis an gClár.

8.   Áiritheoidh an Coimisiún go ndéanfar na córais teicneolaíochta faisnéise is gá chun cuspóirí an Chláir a leagtar síos in Airteagal 3 a chur chun feidhme, go háirithe faoi bhainistíocht indíreach, a fhorbairt ar bhealach iomchuí agus tráthúil, agus ar bhealach lena soláthrófar rochtain éasca agus soláimhsithe. Tacóidh an Clár le forbairt, le hoibriú agus le cothabháil na gcóras teicneolaíochta faisnéise sin.

Airteagal 29

Comhlacht neamhspleách iniúchóireachta

1.   Eiseoidh an comhlacht neamhspleách iniúchóireachta tuairim iniúchóireachta maidir leis an dearbhú bliantúil bhainistíochta dá dtagraítear in Airteagal 155(1) den Rialachán Airgeadais. Is é sin a bheidh mar bhunús leis an dearbhú ar an iomlán de bhun Airteagal 127 den Rialachán Airgeadais.

2.   Maidir leis an gcomhlacht neamhspleách iniúchóireachta:

| (a) | beidh na hinniúlachtaí gairmiúla is gá aige chun iniúchtaí san earnáil phoiblí a dhéanamh; |
| --- | --- |

(a)

beidh na hinniúlachtaí gairmiúla is gá aige chun iniúchtaí san earnáil phoiblí a dhéanamh;

| (b) | áiritheoidh sé go gcuirfear caighdeáin iniúchóireachta a bhfuil glacadh leo go hidirnáisiúnta san áireamh sna hiniúchtaí; |
| --- | --- |

(b)

áiritheoidh sé go gcuirfear caighdeáin iniúchóireachta a bhfuil glacadh leo go hidirnáisiúnta san áireamh sna hiniúchtaí;

| (c) | ní bheidh coinbhleacht leasa ag baint leis maidir leis an eintiteas dlítheanach a bhfuil an ghníomhaireacht náisiúnta mar chuid de. Beidh an comhlacht neamhspleách iniúchóireachta go háirithe, i dtaca lena chuid feidhmeanna, neamhspleách ar an eintiteas dlítheanach a bhfuil an ghníomhaireacht náisiúnta mar chuid de. |
| --- | --- |

(c)

ní bheidh coinbhleacht leasa ag baint leis maidir leis an eintiteas dlítheanach a bhfuil an ghníomhaireacht náisiúnta mar chuid de. Beidh an comhlacht neamhspleách iniúchóireachta go háirithe, i dtaca lena chuid feidhmeanna, neamhspleách ar an eintiteas dlítheanach a bhfuil an ghníomhaireacht náisiúnta mar chuid de.

3.   Cuirfidh an comhlacht neamhspleách iniúchóireachta ar fáil don Choimisiún agus dá ionadaithe agus don Chúirt Iniúchóirí rochtain iomlán ar gach doiciméad agus tuarascáil mar thaca leis an tuairim iniúchóireachta a eisíonn sé maidir le dearbhú bliantúil bhainistíochta na gníomhaireachta náisiúnta.

Airteagal 30

Prionsabail an chórais rialaithe

1.   Déanfaidh an Coimisiún bearta iomchuí chun a áirithiú, nuair a chuirfear gníomhaíochtaí arna maoiniú faoin Rialachán seo chun feidhme, go gcosnófar leasanna airgeadais an Aontais trí bhearta coisctheacha a chur i bhfeidhm i gcoinne calaoise, éillithe agus aon ghníomhaíochtaí neamhdhleathacha eile, trí rialuithe éifeachtacha a dhéanamh agus, má bhraitear neamhrialtachtaí, trí mhéideanna a íocadh go mícheart a ghnóthú agus, i gcás inarb iomchuí, trí phionóis riaracháin agus airgeadais éifeachtacha, chomhréireacha agus athchomhairleacha.

2.   Beidh an Coimisiún freagrach as na rialuithe maoirseachta maidir le gníomhaíochtaí agus gníomhaíochtaí an Chláir a bhainistíonn na gníomhaireachtaí náisiúnta. Socróidh sé na híoscheanglais do na rialuithe arna ndéanamh ag an ngníomhaireacht náisiúnta agus ag an gcomhlacht neamhspleách iniúchóireachta.

3.   Beidh an ghníomhaireacht náisiúnta freagrach as na rialuithe príomhúla ar thairbhithe deontais i gcomhair na ngníomhaíochtaí atá á mbainistiú aige mar a leagtar amach sna cláir oibre dá dtagraítear in Airteagal 22. Tabharfaidh na rialuithe sin dearbhú réasúnach go mbaintear úsáid as na deontais arna mbronnadh de réir mar a bhí beartaithe agus i gcomhlíonadh rialacha an Aontais is infheidhme.

4.   Maidir le cistí an Chláir a aistrítear chuig na gníomhaireachtaí náisiúnta, áiritheoidh an Coimisiún comhordú cuí ar a rialuithe leis na húdaráis náisiúnta agus leis na gníomhaireachtaí náisiúnta, ar bhonn phrionsabal na hiniúchóireachta aonair agus tar éis anailís a dhéanamh bunaithe ar riosca. Ní bhaineann an mhír sin le himscrúduithe arna ndéanamh ag OLAF.

Airteagal 31

Leasanna airgeadais an Aontais a chosaint

I gcás ina mbeidh tríú tír rannpháirteach sa Chlár trí bhíthin cinneadh arna ghlacadh de bhun comhaontú idirnáisiúnta nó ar bhonn aon ionstraim dlí eile, tabharfaidh an tríú tír na cearta agus an rochtain is gá don oifigeach údarúcháin atá freagrach, do OLAF agus don Chúirt Iniúchóirí chun a n-inniúlachtaí faoi seach a fheidhmiú go cuimsitheach. I gcás OLAF, áiritheofar sna cearta sin an ceart imscrúduithe a dhéanamh, lena n-áirítear seiceálacha agus cigireachtaí ar an láthair, dá bhforáiltear le Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 883/2013.

CAIBIDIL XI

COMHLÁNTACHT

Airteagal 32

Maoiniú carnach agus maoiniú malartach

1.   Cuirfear an Clár chun feidhme d’fhonn a chomhsheasmhacht agus a chomhlántacht fhoriomlán le beartais, cláir agus cistí ábhartha eile an Aontais a áirithiú, go háirithe sna réimsí sin a bhaineann le hoideachas agus oiliúint, cultúr agus na meáin, an óige agus dlúthpháirtíocht, fostaíocht agus cuimsiú sóisialta, taighde agus nuálaíocht, tionscal agus fiontar, beartas digiteach, talmhaíocht agus forbairt tuaithe, an comhshaol agus an aeráid, comhtháiteacht, beartas réigiúnach, imirce, slándáil agus comhar agus forbairt idirnáisiúnta.

2.   Beart a bhfuil ranníocaíocht faighte aici faoin gClár, féadfaidh sé ranníocaíocht a fháil freisin ó aon chlár eile de chuid an Aontais, ar an gcoinníoll nach gcumhdaíonn na ranníocaíochtaí na costais chéanna. Beidh feidhm ag rialacha an chláir ábhartha de chuid an Aontais lena mbaineann maidir leis an ranníocaíocht chomhfhreagrach leis an ngníomhaíocht. Ní rachaidh an maoiniú carnach thar chostais incháilithe iomlána na gníomhaíochta. Féadfar an tacaíocht ó na cláir éagsúla de chuid an Aontais a ríomh ar bhonn pro rata i gcomhréir leis na doiciméid lena leagtar amach na coinníollacha tacaíochta.

3.   Féadfaidh tograí le haghaidh tionscadal tacaíocht a fháil ó Chiste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa nó ó Chiste Sóisialta na hEorpa+ i gcomhréir le hAirteagal 73(4) de Rialachán na bhForálacha Coiteanna do 2021-2027, i gcás inar bronnadh lipéad an tSéala Barr Feabhais orthu faoin gClár seo de bhua na coinníollacha carnacha seo a leanas uile a chomhlíonadh:

| (a) | rinneadh measúnú orthu i nglao ar thograí faoin gClár; |
| --- | --- |

(a)

rinneadh measúnú orthu i nglao ar thograí faoin gClár;

| (b) | comhlíonann siad na ceanglais íosta cháilíochta a bhaineann leis an nglao sin ar thograí; agus |
| --- | --- |

(b)

comhlíonann siad na ceanglais íosta cháilíochta a bhaineann leis an nglao sin ar thograí; agus

| (c) | ní féidir iad a mhaoiniú faoin nglao sin ar thograí i ngeall ar shrianta buiséadacha. |
| --- | --- |

(c)

ní féidir iad a mhaoiniú faoin nglao sin ar thograí i ngeall ar shrianta buiséadacha.

CAIBIDIL XII

FORÁLACHA IDIRTHRÉIMHSEACHA AGUS CRÍOCHNAITHEACHA

Airteagal 33

An tarmligean a fheidhmiú

1.   Is faoi réir na gcoinníollacha a leagtar síos san Airteagal seo a thugtar an chumhacht don Choimisiún chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh.

2.   An chumhacht chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh dá dtagraítear in Airteagail 3 agus 23, tabharfar í don Choimisiún ar feadh ré an Chláir.

3.   Féadfaidh Parlaimint na hEorpa nó an Chomhairle tarmligean na cumhachta dá dtagraítear in Airteagail 3 agus 23 a chúlghairm aon tráth. Le cinneadh chun cúlghairm a dhéanamh, cuirfear deireadh le tarmligean na cumhachta atá sonraithe sa chinneadh sin. Gabhfaidh éifeacht leis an lá tar éis fhoilsiú an chinnidh in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh nó ar dháta is déanaí a shonrófar sa chinneadh. Ní dhéanfaidh sé difear do bhailíocht aon ghníomhartha tarmligthe atá i bhfeidhm cheana.

4.   Roimh dó gníomh tarmligthe a ghlacadh, rachaidh an Coimisiún i mbun comhairliúchán le saineolaithe arna n-ainmniú ag gach Ballstát i gcomhréir leis na prionsabail a leagtar síos i gComhaontú Idirinstitiúideach an 13 Aibreán 2016 maidir le Reachtóireacht Níos Fearr.

5.   A luaithe a ghlacfaidh sé gníomh tarmligthe, tabharfaidh an Coimisiún fógra faoi, an tráth céanna, do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle.

6.   Ní thiocfaidh gníomh tarmligthe a ghlactar de bhun Airteagail 3 agus 23 i bhfeidhm ach amháin mura mbeidh aon agóid curtha in iúl ag Parlaimint na hEorpa ná ag an gComhairle laistigh de thréimhse dhá mhí tar éis fógra faoin ngníomh sin a thabhairt do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle nó más rud é, roimh dhul in éag na tréimhse sin, go mbeidh Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle araon tar éis a chur in iúl don Choimisiún nach ndéanfaidh siad aon agóid. Déanfar an tréimhse sin a fhadú dhá mhí ar thionscnamh Pharlaimint na hEorpa nó na Comhairle.

Airteagal 34

Nós imeachta coiste

1.   Tabharfaidh an coiste sin cúnamh don Choimisiún. Beidh an coiste sin ina choiste de réir bhrí Rialachán (AE) Uimh. 182/2011.

2.   Féadfaidh an coiste teacht le chéile i bhfoirmíochtaí sonracha chun déileáil le saincheisteanna earnála. I gcás inarb iomchuí, agus i gcomhréir lena rialacha nós imeachta agus ar bhonn ad hoc, féadfar cuireadh a thabhairt do shaineolaithe seachtracha, lena n-áirítear ionadaithe na gcomhpháirtithe sóisialta, chun a bheith rannpháirteach ina chruinnithe i gcáil breathnóirí.

3.   I gcás ina ndéantar tagairt don mhír seo, beidh feidhm ag Airteagal 5 de Rialachán (AE) Uimh. 182/2011.

Airteagal 35

Aisghairm

Aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 1288/2013 le héifeacht ón 1 Eanáir 2021.

Airteagal 36

Forálacha idirthréimhseacha

1.   Ní dhéanfaidh an Rialachán seo difear do leanúnachas ná do mhodhnú na ngníomhaíochtaí arna dtionscnamh de bhun Rialacháin (AE) Uimh. 1288/2013, a mbeidh feidhm aige maidir leis na gníomhaíochtaí sin go dtí go gcuirfear clabhsúr orthu.

2.   Leis an imchlúdach airgeadais don Chlár féadfar na speansais is gá maidir le cúnamh teicniúil agus riaracháin a chumhdach freisin chun an t-aistriú idir an Clár agus na bearta a glacadh de bhun Rialacháin (AE) Uimh. 1288/2013 a áirithiú.

3.   I gcomhréir le pointe (a) den dara fomhír d’Airteagal 193(2) de Rialachán Airgeadais, agus de mhaolú ar Airteagal 193(4) den Rialachán sin, i gcásanna a bhfuil údar cuí leo agus atá sonraithe sa chinneadh maoiniúcháin, féadfar a mheas go bhfuil gníomhaíochtaí a dtacaítear leo faoin Rialachán seo agus na costais bhunúsacha a tabhaíodh in 2021 incháilithe amhail ón 1 Eanáir 2021, fiú má cuireadh na gníomhaíochtaí chun feidhme agus má tabhaíodh na costais sular tíolacadh an t-iarratas ar dheontas. Féadfar, go heisceachtúil, na comhaontuithe deontais do dheontais oibriúcháin bhliain airgeadais 2021 a shíniú laistigh de 6 mhí ó thús bhliain airgeadais an tairbhí.

4.   Más gá, féadfar leithreasuithe a iontráil i mbuiséad an Aontais tar éis 2027 chun na speansais dá bhforáiltear in Airteagal 17(5) a chumhdach, chun go mbeifear in ann na gníomhaíochtaí nó na gníomhaíochtaí nach mbeidh curtha i gcrích faoin 31 Nollaig 2027 a bhainistiú.

5.   Áiritheoidh na Ballstáit ar an leibhéal náisiúnta nach gcuirfear bac ar aistriú idir na gníomhaíochtaí a cuireadh chun feidhme faoi Chlár 2014-2020 agus na cinn atá le cur chun feidhme faoin gClár.

Airteagal 37

Teacht i bhfeidhm

Tiocfaidh an Rialachán seo i bhfeidhm lá a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

Beidh feidhm aige ón 1 Eanáir 2021.

Beidh an Rialachán seo ina cheangal go huile agus go hiomlán agus beidh sé infheidhme go díreach i ngach Ballstát.

Arna dhéanamh sa Bhruiséil, 20 Bealtaine 2021.

Thar ceann Pharlaimint na hEorpa

An tUachtarán

D. M. SASSOLI

Thar ceann an Comhairle

An tUachtarán

A. P. ZACARIAS

---

(1)  
  IO C 62, 15.2.2019, lch. 194.

1

(2)  
  IO C 168, 16.5.2019, lch. 49.

2

(3)  Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa an 28 Márta 2019 (IO C 108, 26.3.2021, lch. 965) agus seasamh ón gComhairle ar an gcéad léamh an 13 Aibreán 2021 (nár foilsíodh go fóill san Iris Oifigiúil). Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa an 18 Bealtaine 2021 (nár foilsíodh go fóill san Iris Oifigiúil).

3

(4)  
  IO C 428, 13.12.2017, lch. 10.

4

(5)  Rialachán (AE) Uimh. 1288/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Nollaig 2013 lena mbunaítear “Erasmus+”: clár an Aontais um oideachas, um oiliúint, um an óige agus um an spórt agus lena n-aisghairtear Cinneadh Uimh. 1719/2006/CE, Cinneadh Uimh. 1720/2006/CE agus Cinneadh Uimh. 1298/2008/CE (IO L 347, 20.12.2013, lch 50).

5

(6)  
  IO C 252, 18.7.2018, lch. 31.

6

(7)  Rialachán (AE, Euratom) 2020/2093 ón gComhairle an 17 Nollaig 2020 lena leagtar síos an creat airgeadais ilbhliantúil do na blianta 2021 go 2027 (IO L 433 I, 22.12.2020, lch. 11).

7

(8)  Moladh ón gComhairle an 22 Bealtaine 2018 maidir le hinniúlachtaí lárnacha d'fhoghlaim ar feadh an tsaoil (IO C 189, 4.6.2018, lch. 1).

8

(9)  
  IO C 456, 18.12.2018, lch 1.

9

(10)  Rialachán (AE) 2021/695 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 28 Aibreán 2021 lena mbunaítear Fís Eorpach - An Creatchlár um Thaighde agus um Nuálaíocht, lena leagtar síos na rialacha maidir le rannpháirtíocht agus scaipeadh, agus lena n-aisghairtear Rialacháin (AE) Uimh. 1290/2013 agus (AE) Uimh. 1291/2013, (IO L 170, 12.5.2021, lch. 1).

10

(11)  Moladh ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 18 Nollaig 2006 maidir leis an soghluaisteacht thrasnáisiúnta laistigh den Chomhphobal chun críche oideachais agus oiliúna: an Chairt Eorpach Cháilíochta don tSoghluaisteacht (IO L 394, 30.12.2006, lch. 5).

11

(12)  Moladh ón gComhairle an 28 Meitheamh 2011 - 'An Óige faoi bhorradh' –soghluaisteacht foghlama daoine óga a chur chun cinn (IO C 199, 7.7.2011, lch. 1).

12

(13)  Moladh ón gComhairle an 20 Nollaig 2012 maidir le foghlaim sheachfhoirmiúil agus neamhfhoirmiúil a bhailíochtú (IO C 398, 22.12.2012, lch. 1).

13

(14)  Moladh ón gComhairle an 15 Márta 2018 maidir le Creat Eorpach do Phrintíseachtaí Ardchaighdeáin agus Éifeachtacha (IO C 153, 2.5.2018, lch. 1).

14

(15)  Moladh ón gComhairle an 26 Samhain 2018 maidir le haitheantas frithpháirteach uathoibríoch a chur chun cinn do cháilíochtaí ardoideachais agus meánoideachais shinsearaigh agus do thorthaí tréimhsí foghlama thar lear (IO C 444, 10.12.2018, lch. 1).

15

(16)  Moladh ón gComhairle an 24 Samhain 2020 leis an ghairmoideachas agus an ghairmoiliúint (VET) don iomaíochas inbhuanaithe, don chothroime shóisialta agus don athléimneacht (OJ C 417, 2.12.2020, lch 1).

16

(17)  
  IO L 282, 19.10.2016, lch. 4.

17

(18)  
  IO L 433 I, 22.12.2020, lch. 28.

18

(19)  
  IO C 444 I, 22.12.2020, lch. 1.

19

(20)  Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 18 Iúil 2018 maidir leis na rialacha airgeadais is infheidhme maidir le buiséad ginearálta an Aontais, lena leasaítear Rialacháin (AE) Uimh. 1296/2013, (AE) Uimh. 1301/2013, (AE) Uimh. 1303/2013, (AE) Uimh. 1304/2013, (AE) Uimh. 1309/2013, (AE) Uimh. 1316/2013, (AE) Uimh. 223/2014, (AE) Uimh. 283/2014, agus Cinneadh Uimh. 541/2014/AE agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 966/2012 (IO L 193, 30.7.2018, lch. 1).

20

(21)  
  IO L 1, 3.1.1994, lch. 3.

21

(22)  Cinneadh 2013/755/AE ón gComhairle an 25 Samhain 2013 maidir le tíortha agus críocha thar lear a chomhlachú leis an Aontas Eorpach ('Cinneadh maidir le Comhlachú Thar Lear') (IO L 344, 19.12.2013, lch. 1).

22

(23)  
  IO L 123, 12.5.2016, lch. 1.

23

(24)  Rialachán (AE) Uimh. 182/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 16 Feabhra 2011 lena leagtar síos na rialacha agus na prionsabail ghinearálta a bhaineann leis na sásraí maidir le rialú ag na Ballstáit ar fheidhmiú cumhachtaí cur chun feidhme ag an gCoimisiún (IO L 55, 28.2.2011, lch. 13).

24

(25)  Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 883/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Meán Fómhair 2013 maidir le himscrúduithe arna ndéanamh ag an Oifig Eorpach Frith-Chalaoise (OLAF) agus lena n-aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 1073/1999 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (Euratom) Uimh. 1074/1999 (IO L 248 18.9.2013, lch. 1).

25

(26)  Rialachán (CE, Euratom) Uimh. 2988/95 ón gComhairle an 18 Nollaig 1995 maidir le leasanna airgeadais na gComhphobal Eorpach a chosaint (IO L 312, 23.12.1995, lch. 1).

26

(27)  Rialachán (Euratom, CE) Uimh. 2185/96 ón gComhairle an 11 Samhain 1996 maidir le seiceálacha agus cigireachtaí ar an láthair arna ndéanamh ag an gCoimisiún chun leasanna airgeadais na gComhphobal Eorpach a chosaint i gcoinne na calaoise agus neamhrialtachtaí eile (IO L 292, 15.11.1996, lch. 2).

27

(28)  Rialachán (AE) 2017/1939 an 12 Deireadh Fómhair 2017 ón gComhairle lena gcuirtear chun feidhme comhar feabhsaithe maidir le bunú Oifig an Ionchúisitheora Phoiblí Eorpaigh (‘OIPE’) (IO L 283, 31.10.2017, lch. 1).

28

(29)  Treoir (AE) 2017/1371 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 5 Iúil 2017 maidir leis an gcomhrac in aghaidh na calaoise ar leasanna airgeadais an Aontais trí bhíthin an dlí choiriúil (IO L 198, 28.7.2017, lch. 29).

29

(30)  Go háirithe: an creat comhchoiteann chun seirbhísí níos fearr le haghaidh scileanna agus cáilíochtaí a chur ar fáil (Europass); an Creat Eorpach um Cháilíochtaí (EQF); an Creat Tagartha Eorpach um Dhearbhú Cáilíochta i nGairmoideachas agus i nGairmoiliúint (EQAVET); an Córas Creidiúna Eorpach don Ghairmoideachas agus don Ghairmoiliúint (ECVET); an Córas Eorpach Aistrithe agus Carntha Creidiúna (ECTS); an Clár Eorpach um Dhearbhú Cáilíochta san Ardoideachas (EQAR); an Cumann Eorpach um Dhearbhú Cáilíochta san Ardoideachas (ENQA); Líonra Eorpach na Lárionad Faisnéise sa Réigiún Eorpach agus Lárionaid Náisiúnta Faisnéise um Aitheantas Acadúil san Aontas Eorpach; agus na líonraí Euroguidance.

30

Euroguidance

---

IARSCRÍBHINN I

TUAIRISC AR NA GNÍOMHAÍOCHTAÍ A LEAGTAR AMACH I gCAIBIDLÍ II, III AGUS IV

1.   PRÍOMHGHNÍOMHAÍOCHT 1 – SOGHLUAISTEACHT FOGHLAMA

| 1.1. | Soghluaisteacht foghlama – soghluaisteacht ghearrthéarmach, fhadtéarmach, ghrúpa nó aonair maidir le réimsí téamacha agus ábhair staidéir éagsúla, lena n-áirítear réimsí réamhbhreathnaitheacha amhail an réimse digiteach, athrú aeráide, fuinneamh glan, agus intleacht shaorga; |
| --- | --- |

1.1.

Soghluaisteacht foghlama – soghluaisteacht ghearrthéarmach, fhadtéarmach, ghrúpa nó aonair maidir le réimsí téamacha agus ábhair staidéir éagsúla, lena n-áirítear réimsí réamhbhreathnaitheacha amhail an réimse digiteach, athrú aeráide, fuinneamh glan, agus intleacht shaorga;

| 1.2. | Gníomhaíochtaí um rannphairtíocht na hóige – gníomhaíochtaí atá mar aidhm acu cabhair a thabhairt do dhaoine óga ról a imirt agus foghlaim conas a bheith rannpháirteach sa tsochaí shibhialta, feasacht a mhúscailt faoi luachanna coiteanna Eorpacha agus idirphlé a chothú idir daoine óga agus cinnteoirí ar an leibhéal áitiúil, réigiúnach, náisiúnta agus Eorpach; |
| --- | --- |

1.2.

Gníomhaíochtaí um rannphairtíocht na hóige – gníomhaíochtaí atá mar aidhm acu cabhair a thabhairt do dhaoine óga ról a imirt agus foghlaim conas a bheith rannpháirteach sa tsochaí shibhialta, feasacht a mhúscailt faoi luachanna coiteanna Eorpacha agus idirphlé a chothú idir daoine óga agus cinnteoirí ar an leibhéal áitiúil, réigiúnach, náisiúnta agus Eorpach;

| 1.3 | DiscoverEU – gníomhaíocht oideachais neamhfhoirmiúil agus sheachfhoirmiúil lena ngabhann comhpháirt láidir foghlama agus gné chuimsitheach ina bhfuil taithí foghlama agus taisteal ar fud na hEorpa chun muintearas leis an Aontas a chothú ann agus chun a chur ar chumas na rannpháirtithe éagsúlacht chultúrtha agus teanga na hEorpa a aimsiú. |
| --- | --- |

1.3

DiscoverEU – gníomhaíocht oideachais neamhfhoirmiúil agus sheachfhoirmiúil lena ngabhann comhpháirt láidir foghlama agus gné chuimsitheach ina bhfuil taithí foghlama agus taisteal ar fud na hEorpa chun muintearas leis an Aontas a chothú ann agus chun a chur ar chumas na rannpháirtithe éagsúlacht chultúrtha agus teanga na hEorpa a aimsiú.

2.   PRÍOMHGHNÍOMHAÍOCHT 2 – COMHAR I MEASC EAGRAÍOCHTAÍ AGUS INSTITIÚIDÍ

| 2.1 | Comhpháirtíochtaí le haghaidh comhair : gníomhaíochtaí comhair éagsúla, a dhéanann eagraíochtaí agus institiúidí ó thíortha éagsúla ar bhonn comhpháirteach, agus é mar aidhm acu smaointe agus cleachtais nua a mhalartú agus a fhorbairt, cleachtais agus modhanna a chomhroinnt agus dul i ngleic leo mar aon le comhpháirtithe líonraí a fhorbairt agus a threisiú. Áirítear leis an ngníomhaíocht seo comhpháirtíochtaí ar mhionscála atá ceaptha go sonrach chun rochtain níos leithne agus níos cuimsithí ar an gclár a chothú trí ghníomhaíochtaí lena mbaineann méideanna deontais níos ísle, tréimhse níos giorra agus ceanglais riaracháin níos simplí; |
| --- | --- |

2.1

Comhpháirtíochtaí le haghaidh comhair : gníomhaíochtaí comhair éagsúla, a dhéanann eagraíochtaí agus institiúidí ó thíortha éagsúla ar bhonn comhpháirteach, agus é mar aidhm acu smaointe agus cleachtais nua a mhalartú agus a fhorbairt, cleachtais agus modhanna a chomhroinnt agus dul i ngleic leo mar aon le comhpháirtithe líonraí a fhorbairt agus a threisiú. Áirítear leis an ngníomhaíocht seo comhpháirtíochtaí ar mhionscála atá ceaptha go sonrach chun rochtain níos leithne agus níos cuimsithí ar an gclár a chothú trí ghníomhaíochtaí lena mbaineann méideanna deontais níos ísle, tréimhse níos giorra agus ceanglais riaracháin níos simplí;

| 2.2. | Comhpháirtíochtaí le haghaidh barr feabhais: tionscadail comhpháirtíochta éagsúla agus líonraí institiúidí oideachais agus oiliúna agus soláthraithe a bhfuil sé d’aidhm acu barr feabhais agus gné idirnáisiúnta atreisithe a chothú agus straitéisí fadtéarmacha a fhorbairt chun cáilíocht a fheabhsú ar leibhéal sistéamach sna réimsí uile a bhaineann le hoideachas agus oiliúint, go háirithe trí chleachtais agus oideolaíochtaí nuálacha arna bhforbairt go comhpháirteach, ardleibhéil soghluaisteachta leabaithe agus béim láidir ar idirdhisciplíneacht, eadhon:






  2.2.1. | comhghuaillíochtaí institiúidí ardoideachais (Ollscoileanna Eorpacha) a fhorbraíonn straitéisí fadtéarmacha comhpháirteacha le haghaidh oideachas ardcháilíochta, taighde agus nuálaíocht, agus le haghaidh seirbhís don tsochaí, bunaithe ar fhís chomhchoiteann agus ar luachanna comhroinnte, ardleibhéil soghluaisteachta agus béim láidir ar idirdhisciplíneacht agus cláir staidéir oscailte lena gcomhcheanglaítear modúil i dtíortha éagsúla; |
| --- | --- | --- |

2.2.

Comhpháirtíochtaí le haghaidh barr feabhais: tionscadail comhpháirtíochta éagsúla agus líonraí institiúidí oideachais agus oiliúna agus soláthraithe a bhfuil sé d’aidhm acu barr feabhais agus gné idirnáisiúnta atreisithe a chothú agus straitéisí fadtéarmacha a fhorbairt chun cáilíocht a fheabhsú ar leibhéal sistéamach sna réimsí uile a bhaineann le hoideachas agus oiliúint, go háirithe trí chleachtais agus oideolaíochtaí nuálacha arna bhforbairt go comhpháirteach, ardleibhéil soghluaisteachta leabaithe agus béim láidir ar idirdhisciplíneacht, eadhon:

2.2.1.

comhghuaillíochtaí institiúidí ardoideachais (Ollscoileanna Eorpacha) a fhorbraíonn straitéisí fadtéarmacha comhpháirteacha le haghaidh oideachas ardcháilíochta, taighde agus nuálaíocht, agus le haghaidh seirbhís don tsochaí, bunaithe ar fhís chomhchoiteann agus ar luachanna comhroinnte, ardleibhéil soghluaisteachta agus béim láidir ar idirdhisciplíneacht agus cláir staidéir oscailte lena gcomhcheanglaítear modúil i dtíortha éagsúla;

| 2.2.2 | comhpháirtíochtaí soláthraithe gairmoideachais agus gairmoiliúna (ardáin ionad barr feabhais gairme) atá leabaithe i straitéisí áitiúla agus réigiúnacha le haghaidh fás inbhuanaithe, nuálaíochta agus iomaíochais a bhíonn ag obair i gcomhar le chéile ar ghairmchláir thrasnáisiúnta atá ann chun freastal ar na riachtanais scileanna atá san earnáil faoi láthair agus atá ag teacht chun cinn; |
| --- | --- |

2.2.2

comhpháirtíochtaí soláthraithe gairmoideachais agus gairmoiliúna (ardáin ionad barr feabhais gairme) atá leabaithe i straitéisí áitiúla agus réigiúnacha le haghaidh fás inbhuanaithe, nuálaíochta agus iomaíochais a bhíonn ag obair i gcomhar le chéile ar ghairmchláir thrasnáisiúnta atá ann chun freastal ar na riachtanais scileanna atá san earnáil faoi láthair agus atá ag teacht chun cinn;

| 2.2.3 | cláir staidéir chomhtháite (Comhchéimeanna Máistreachta Erasmus Mundus) arna dtairiscint ag institiúidí ardoideachais atá bunaithe san Eoraip agus i dtíortha eile ar domhan lena gcothaítear barr feabhais san ardoideachas agus idirnáisiúnú ar fud an domhain; |
| --- | --- |

2.2.3

cláir staidéir chomhtháite (Comhchéimeanna Máistreachta Erasmus Mundus) arna dtairiscint ag institiúidí ardoideachais atá bunaithe san Eoraip agus i dtíortha eile ar domhan lena gcothaítear barr feabhais san ardoideachas agus idirnáisiúnú ar fud an domhain;

Féadfar tacú le tionscadail chomhpháirtíochta agus le comhghuaillíochtaí chun barr feabhais a chur chun cinn i réimsí an oideachais scoile agus an oideachais aosaigh leis an ngníomhaíocht dá dtagraítear i bpointe 2.2.

| 2.3 | Comhpháirtíochtaí le haghaidh nuálaíochta: comhpháirtíochtaí i réimsí an oideachais agus na hoiliúna agus i gcleachtais nuálacha ar mhaithe le forbairt na hóige, eadhon:






  2.3.1. | comhghuaillíochtaí – comhar straitéiseach idir príomhghníomhaithe i réimse an oideachais agus na hoiliúna, agus i ngnó agus taighde lena gcothaítear nuálaíocht agus nuachóiriú na gcóras oideachais agus oiliúna; |
| --- | --- | --- |

2.3

Comhpháirtíochtaí le haghaidh nuálaíochta: comhpháirtíochtaí i réimsí an oideachais agus na hoiliúna agus i gcleachtais nuálacha ar mhaithe le forbairt na hóige, eadhon:

2.3.1.

comhghuaillíochtaí – comhar straitéiseach idir príomhghníomhaithe i réimse an oideachais agus na hoiliúna, agus i ngnó agus taighde lena gcothaítear nuálaíocht agus nuachóiriú na gcóras oideachais agus oiliúna;

| 2.3.2. | tionscadail lena gcothaítear nuálaíocht, cruthaitheacht, r-rannpháirtíocht agus fiontraíocht shóisialta i réimsí an oideachais agus na hoiliúna agus na hóige; |
| --- | --- |

2.3.2.

tionscadail lena gcothaítear nuálaíocht, cruthaitheacht, r-rannpháirtíocht agus fiontraíocht shóisialta i réimsí an oideachais agus na hoiliúna agus na hóige;

| 2.4. | Imeachtaí spóirt neamhbhrabúis: imeachtaí arna reáchtáil i dtír amháin nó go comhuaineach i roinnt tíortha chun feasacht a mhúscailt faoi ról an spóirt i réimsí éagsúla amhail cuimsiú sóisialta, comhionannas deiseanna agus gníomhaíochtaí coirp ar mhaithe le feabhsú sláinte; |
| --- | --- |

2.4.

Imeachtaí spóirt neamhbhrabúis: imeachtaí arna reáchtáil i dtír amháin nó go comhuaineach i roinnt tíortha chun feasacht a mhúscailt faoi ról an spóirt i réimsí éagsúla amhail cuimsiú sóisialta, comhionannas deiseanna agus gníomhaíochtaí coirp ar mhaithe le feabhsú sláinte;

| 2.5. | Ardáin agus uirlisí ar líne le haghaidh comhar fíorúil i réimsí an oideachais agus na hoiliúina agus na hóige. |
| --- | --- |

2.5.

Ardáin agus uirlisí ar líne le haghaidh comhar fíorúil i réimsí an oideachais agus na hoiliúina agus na hóige.

3.   PRÍOMHGHNÍOMHAÍOCHT 3 – TACAÍOCHT D’FHORBAIRT BEARTAS AGUS DO CHOMHAR

| 3.1. | Cláir oibre beartas ghinearálta agus earnála an Aontais a ullmhú agus a chur chun feidhme: lena ngabhann réimse éagsúil gníomhaíochtaí lena bhféachtar chun beartais agus straitéisí i réimsí an oideachais, na hoiliúna, na hóige agus an spóirt a spreagadh agus chun tacú leo, lena n-áirítear cláir oibre agus straitéisí beartas Eorpacha sna hearnálacha éagsúla maidir le hoideachas, an óige agus spórt, lena n-áirítear gníomhaíochtaí a thacaíonn le comhar beartais ar an leibhéal Eorpach. Áirítear leis an ngníomhaíocht seo tacaíocht do thástáil beartais ar an leibhéal Eorpach, tacaíocht do ghníomhaíochtaí atá dírithe ar aghaidh a thabhairt ar dhúshláin atá ag teacht chun cinn i réimsí téamacha éagsúla, agus tacaíocht do bhailiú eolais lena n-áirítear suirbhéanna agus staidéir; |
| --- | --- |

3.1.

Cláir oibre beartas ghinearálta agus earnála an Aontais a ullmhú agus a chur chun feidhme: lena ngabhann réimse éagsúil gníomhaíochtaí lena bhféachtar chun beartais agus straitéisí i réimsí an oideachais, na hoiliúna, na hóige agus an spóirt a spreagadh agus chun tacú leo, lena n-áirítear cláir oibre agus straitéisí beartas Eorpacha sna hearnálacha éagsúla maidir le hoideachas, an óige agus spórt, lena n-áirítear gníomhaíochtaí a thacaíonn le comhar beartais ar an leibhéal Eorpach. Áirítear leis an ngníomhaíocht seo tacaíocht do thástáil beartais ar an leibhéal Eorpach, tacaíocht do ghníomhaíochtaí atá dírithe ar aghaidh a thabhairt ar dhúshláin atá ag teacht chun cinn i réimsí téamacha éagsúla, agus tacaíocht do bhailiú eolais lena n-áirítear suirbhéanna agus staidéir;

| 3.2. | Tacaíocht d’uirlisí agus do bhearta an Aontais lena gcothaítear cáilíocht, trédhearcacht agus aitheantas inniúlachtaí, scileanna agus cáilíochtaí lena n-áirítear na gníomhaíochtaí arb é is aidhm leo: aistriú creidiúintí a éascú, dearbhú cáilíochta a chothú, bailíochtú na foghlama seachfhoirmiúla agus neamhfhoirmiúla a chur chun cinn, lena n-áirítear bainistiú scileanna agus treoir, agus tacú le comhlachtaí, líonraí agus uirlisí ábhartha lena n-éascaítear malartuithe i réimse na trédhearcachta agus an aitheantais; |
| --- | --- |

3.2.

Tacaíocht d’uirlisí agus do bhearta an Aontais lena gcothaítear cáilíocht, trédhearcacht agus aitheantas inniúlachtaí, scileanna agus cáilíochtaí lena n-áirítear na gníomhaíochtaí arb é is aidhm leo: aistriú creidiúintí a éascú, dearbhú cáilíochta a chothú, bailíochtú na foghlama seachfhoirmiúla agus neamhfhoirmiúla a chur chun cinn, lena n-áirítear bainistiú scileanna agus treoir, agus tacú le comhlachtaí, líonraí agus uirlisí ábhartha lena n-éascaítear malartuithe i réimse na trédhearcachta agus an aitheantais;

| 3.3. | Idirphlé beartais i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, na hóige agus an spóirt agus comhar leis na geallsealbhóirí ábhartha, lena n-áirítear réimse leathan gníomhaíochtaí amhail comhdhálacha agus cineálacha eile imeachtaí, tacaíocht do chomhar le heagraíochtaí idirnáisiúnta mar aon leis an tacaíocht d’fheidhmiú Idirphlé Óige an Aontais, do líonraí uile-Aontais agus d’eagraíochtaí Eorpacha a fhéachann le leas ginearálta an Aontais a bhaint amach; |
| --- | --- |

3.3.

Idirphlé beartais i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, na hóige agus an spóirt agus comhar leis na geallsealbhóirí ábhartha, lena n-áirítear réimse leathan gníomhaíochtaí amhail comhdhálacha agus cineálacha eile imeachtaí, tacaíocht do chomhar le heagraíochtaí idirnáisiúnta mar aon leis an tacaíocht d’fheidhmiú Idirphlé Óige an Aontais, do líonraí uile-Aontais agus d’eagraíochtaí Eorpacha a fhéachann le leas ginearálta an Aontais a bhaint amach;

| 3.4. | Bearta lena rannchuidítear le cur chun feidhme ardcháilíochta cuimsitheach an Chláir, lena n-áirítear tacaíocht do ghníomhaíochtaí agus do chomhlachtaí, amhail ionaid acmhainní, na líonraí faisnéise agus na gníomhaíochtaí oiliúna agus comhair lena gcuirtear feabhas ar chur chun feidhme an Chláir, lena méadaítear acmhainneacht na ngníomhaireachtaí náisiúnta agus lena bhfeabhsaítear an cur chun feidhme straitéiseach, agus leas á bhaint as poitéinseal iar-rannpháirtithe i gChlár Erasmus+ agus iolraitheoirí eile mar eiseamláirí dearfacha; |
| --- | --- |

3.4.

Bearta lena rannchuidítear le cur chun feidhme ardcháilíochta cuimsitheach an Chláir, lena n-áirítear tacaíocht do ghníomhaíochtaí agus do chomhlachtaí, amhail ionaid acmhainní, na líonraí faisnéise agus na gníomhaíochtaí oiliúna agus comhair lena gcuirtear feabhas ar chur chun feidhme an Chláir, lena méadaítear acmhainneacht na ngníomhaireachtaí náisiúnta agus lena bhfeabhsaítear an cur chun feidhme straitéiseach, agus leas á bhaint as poitéinseal iar-rannpháirtithe i gChlár Erasmus+ agus iolraitheoirí eile mar eiseamláirí dearfacha;

| 3.5. | Comhar le hionstraimí eile an Aontais mar aon le tacaíocht do bheartais eile de chuid an Aontais, lena n-áirítear tacaíocht do ghníomhaíochtaí chun sineirgí agus comhlántachtaí a chothú le hionstraimí eile de chuid an Aontais agus le hionstraimí náisiúnta agus chun comhar a chur chun cinn leis na struchtúir lena gcuirtear na hionstraimí sin chun feidhme; |
| --- | --- |

3.5.

Comhar le hionstraimí eile an Aontais mar aon le tacaíocht do bheartais eile de chuid an Aontais, lena n-áirítear tacaíocht do ghníomhaíochtaí chun sineirgí agus comhlántachtaí a chothú le hionstraimí eile de chuid an Aontais agus le hionstraimí náisiúnta agus chun comhar a chur chun cinn leis na struchtúir lena gcuirtear na hionstraimí sin chun feidhme;

| 3.6. | Gníomhaíochtaí scaipthe agus múscailte feasachta atá dírithe ar shaoránaigh agus eagraíochtaí a chur ar an eolas faoin gClár agus faoi bheartais an Aontais i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, na hóige agus an spóirt. |
| --- | --- |

3.6.

Gníomhaíochtaí scaipthe agus múscailte feasachta atá dírithe ar shaoránaigh agus eagraíochtaí a chur ar an eolas faoin gClár agus faoi bheartais an Aontais i réimsí an oideachais agus na hoiliúna, na hóige agus an spóirt.

4.   GNÍOMHAÍOCHTAÍ JEAN MONNET

| 4.1. | Gníomhaíocht Jean Monnet i réimse an ardoideachais: tacaíocht d’institiúidí ardoideachais laistigh agus lasmuigh den Aontas trí mhodúil, ollúnachtaí agus ionaid barr feabhais Jean Monnet agus trí thionscadail agus gníomhaíochtaí líonraithe Jean Monnet; |
| --- | --- |

4.1.

Gníomhaíocht Jean Monnet i réimse an ardoideachais: tacaíocht d’institiúidí ardoideachais laistigh agus lasmuigh den Aontas trí mhodúil, ollúnachtaí agus ionaid barr feabhais Jean Monnet agus trí thionscadail agus gníomhaíochtaí líonraithe Jean Monnet;

| 4.2. | Gníomhaíocht Jean Monnet i réimsí eile oideachais agus oiliúna: gníomhaíochtaí atá dírithe ar eolas a chur chun cinn faoi chúrsaí an Aontais in institiúidí oideachais agus oiliúna, amhail scoileanna agus institiúidí gairmoideachais agus oiliúna; |
| --- | --- |

4.2.

Gníomhaíocht Jean Monnet i réimsí eile oideachais agus oiliúna: gníomhaíochtaí atá dírithe ar eolas a chur chun cinn faoi chúrsaí an Aontais in institiúidí oideachais agus oiliúna, amhail scoileanna agus institiúidí gairmoideachais agus oiliúna;

| 4.3. | Tacaíocht do na hinstitiúidí ainmnithe dá dtagraítear i bpointe (c) d’Airteagal 8. |
| --- | --- |

4.3.

Tacaíocht do na hinstitiúidí ainmnithe dá dtagraítear i bpointe (c) d’Airteagal 8.

---

IARSCRÍBHINN II

TÁSCAIRÍ

Beidh tomhais na dtáscairí cainníochtúla imdhealaithe, i gcás inarb iomchuí, de réir tíre, inscne agus cineáil gníomhaíochta agus gníomhaíochta.

| 1. | Réimsí a bhfuil faireachán le déanamh orthu






  — | Rannpháirtíocht i soghluaisteacht foghlama; |
| --- | --- | --- |

1.

—

Rannpháirtíocht i soghluaisteacht foghlama;

| — | Eagraíochtaí agus institiúidí le gné Eorpach agus idirnáisiúnta neartaithe; |
| --- | --- |

—

Eagraíochtaí agus institiúidí le gné Eorpach agus idirnáisiúnta neartaithe;

| 2. | Eilimintí atá le tomhas?






  2.1. | Príomhghníomhaíocht 1 -Soghluaisteacht foghlama:






  2.1.1. | Líon na rannpháirtithe i ngníomhaíochtaí soghluaisteachta foghlama faoi phríomhghníomhaíocht 1; |
| --- | --- | --- | --- |

2.

2.1.

Príomhghníomhaíocht 1 -Soghluaisteacht foghlama:

2.1.1.

Líon na rannpháirtithe i ngníomhaíochtaí soghluaisteachta foghlama faoi phríomhghníomhaíocht 1;

| 2.1.2. | Líon na n-eagraíochtaí agus na n-institiúidí atá rannpháirteach sa Chlár faoi phríomhghníomhaíocht 1; |
| --- | --- |

2.1.2.

Líon na n-eagraíochtaí agus na n-institiúidí atá rannpháirteach sa Chlár faoi phríomhghníomhaíocht 1;

| 2.1.3. | Líon na rannpháirtithe i ngníomhaíochtaí foghlama fíorúla faoi phríomhghníomhaíocht 1; |
| --- | --- |

2.1.3.

Líon na rannpháirtithe i ngníomhaíochtaí foghlama fíorúla faoi phríomhghníomhaíocht 1;

| 2.1.4. | Sciar na rannpháirtithe a mheasann go ndeachaigh a rannpháirtíocht sna gníomhaíochtaí soghluaisteachta foghlama faoi phríomhghníomhaíocht 1 chun tairbhe dóibh; |
| --- | --- |

2.1.4.

Sciar na rannpháirtithe a mheasann go ndeachaigh a rannpháirtíocht sna gníomhaíochtaí soghluaisteachta foghlama faoi phríomhghníomhaíocht 1 chun tairbhe dóibh;

| 2.1.5. | Sciar na rannpháirtithe a mheasann gur mó an bhraistint Eorpach atá acu ar an rud is muintearas ann i ndiaidh dóibh páirt a ghlacadh i ngníomhaíochtaí faoi phríomhghníomh 1; |
| --- | --- |

2.1.5.

Sciar na rannpháirtithe a mheasann gur mó an bhraistint Eorpach atá acu ar an rud is muintearas ann i ndiaidh dóibh páirt a ghlacadh i ngníomhaíochtaí faoi phríomhghníomh 1;

| 2.2. | Príomhghníomhaíocht 2 - Comhar i measc eagraíochtaí agus institiúidí;






  2.2.1. | Líon na n-eagraíochtaí agus na n-institiúidí atá rannpháirteach sa Chlár faoi phríomhghníomh 2; |
| --- | --- | --- |

2.2.

Príomhghníomhaíocht 2 - Comhar i measc eagraíochtaí agus institiúidí;

2.2.1.

Líon na n-eagraíochtaí agus na n-institiúidí atá rannpháirteach sa Chlár faoi phríomhghníomh 2;

| 2.2.2. | Sciar na n-eagraíochtaí agus na n-institiúidí a mheasann go bhfuil cleachtais ardcháilíochta forbartha acu mar thoradh ar a rannpháirtíocht i bpríomhghníomhaíocht 2; |
| --- | --- |

2.2.2.

Sciar na n-eagraíochtaí agus na n-institiúidí a mheasann go bhfuil cleachtais ardcháilíochta forbartha acu mar thoradh ar a rannpháirtíocht i bpríomhghníomhaíocht 2;

| 2.2.3. | Líon úsáideoirí na n-ardán comhair fhíorúil dá dtugtar tacaíocht faoi phríomhghníomhaíocht 2; |
| --- | --- |

2.2.3.

Líon úsáideoirí na n-ardán comhair fhíorúil dá dtugtar tacaíocht faoi phríomhghníomhaíocht 2;

| 2.3. | Príomhghníomhaíocht 3 - Tacaíocht d’fhorbairt beartais agus do chomhar:






  2.3.1. | Líon na n-eagraíochtaí agus na n-institiúidí atá rannpháirteach i ngníomhaíochtaí deontais faoi phríomhghníomhaíocht 3; |
| --- | --- | --- |

2.3.

Príomhghníomhaíocht 3 - Tacaíocht d’fhorbairt beartais agus do chomhar:

2.3.1.

Líon na n-eagraíochtaí agus na n-institiúidí atá rannpháirteach i ngníomhaíochtaí deontais faoi phríomhghníomhaíocht 3;

| 2.4. | Cuimsiú:






  2.4.1. | Líon na ndaoine ar lú na deiseanna atá acu atá rannpháirteach i ngníomhaíochtaí faoi phríomhghníomhaíocht 1; |
| --- | --- | --- |

2.4.

Cuimsiú:

2.4.1.

Líon na ndaoine ar lú na deiseanna atá acu atá rannpháirteach i ngníomhaíochtaí faoi phríomhghníomhaíocht 1;

| 2.4.2. | Líon na n-eagraíochtaí agus na n-institiúidí nuathagtha atá rannpháirteach sa Chlár faoi phríomhghníomhaíochtaí 1 agus 2; |
| --- | --- |

2.4.2.

Líon na n-eagraíochtaí agus na n-institiúidí nuathagtha atá rannpháirteach sa Chlár faoi phríomhghníomhaíochtaí 1 agus 2;

| 2.5. | Simpliú:






  2.5.1. | Líon na gcomhpháirtíochtaí ar mhionscála a fhaigheann tacaíocht faoi phríomhghníomhaíocht 2; |
| --- | --- | --- |

2.5.

Simpliú:

2.5.1.

Líon na gcomhpháirtíochtaí ar mhionscála a fhaigheann tacaíocht faoi phríomhghníomhaíocht 2;

| 2.5.2. | Sciar na n-eagraíochtaí agus na n-institiúidí a mheasann go bhfuil na nósanna imeachta chun páirt a ghlacadh sa Chlár comhréireach agus simplí; |
| --- | --- |

2.5.2.

Sciar na n-eagraíochtaí agus na n-institiúidí a mheasann go bhfuil na nósanna imeachta chun páirt a ghlacadh sa Chlár comhréireach agus simplí;

| 2.6. | Rannchuidiú aeráide:






  2.6.1. | Sciar na ngníomhaíochtaí lena dtugtar aghaidh ar chuspóirí aeráide faoi phríomhghníomhaíocht 1; |
| --- | --- | --- |

2.6.

Rannchuidiú aeráide:

2.6.1.

Sciar na ngníomhaíochtaí lena dtugtar aghaidh ar chuspóirí aeráide faoi phríomhghníomhaíocht 1;

| 2.6.2. | Sciar na dtionscadal lena dtugtar aghaidh ar chuspóirí aeráide faoi phríomhghníomhaíocht 2. |
| --- | --- |

2.6.2.

Sciar na dtionscadal lena dtugtar aghaidh ar chuspóirí aeráide faoi phríomhghníomhaíocht 2.

---

| 28.5.2021 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | L 189/34 |
| --- | --- | --- | --- |

28.5.2021

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

L 189/34

---

RIALACHÁN (AE) 2021/818 Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE

an 20 Bealtaine 2021

lena mbunaítear Clár Eoraip na Cruthaitheachta (2021 go 2027) agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 1295/2013

(Téacs atá ábhartha maidir le LEE)

TÁ PARLAIMINT NA hEORPA AGUS COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,

Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe, Airteagal 167(5), agus Airteagal 173(3) de,

Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach,

Tar éis dóibh an dréachtghníomh reachtach a chur chuig na parlaimintí náisiúnta,

Ag féachaint don tuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa (1),

Ag féachaint don tuairim ó Choiste na Réigiún (2),

Ag gníomhú dóibh i gcomhréir leis an ngnáthnós imeachta reachtach (3),

De bharr an mhéid seo a leanas:

| (1) | Tá ardluach le cultúr, leis na healaíona, le hoidhreacht chultúrtha agus le héagsúlacht chultúrtha do shochaí na hEorpa ó thaobh cúrsaí cultúrtha, oideachais, daonlathais, comhshaoil, cearta daonna agus eacnamaíocha de agus ba cheart iad a chur chun cinn agus ba cheart tacú leo. Dúradh i nDearbhú na Róimhe an 25 Márta 2017 agus dúirt an Chomhairle Eorpach an 14 agus 15 Nollaig 2017 go bhfuil an t-oideachas agus an cultúr bunriachtanach chun sochaithe cuimsitheacha comhtháite a thógáil do chách agus chun iomaíochas na hEorpa a chothú. |
| --- | --- |

(1)

Tá ardluach le cultúr, leis na healaíona, le hoidhreacht chultúrtha agus le héagsúlacht chultúrtha do shochaí na hEorpa ó thaobh cúrsaí cultúrtha, oideachais, daonlathais, comhshaoil, cearta daonna agus eacnamaíocha de agus ba cheart iad a chur chun cinn agus ba cheart tacú leo. Dúradh i nDearbhú na Róimhe an 25 Márta 2017 agus dúirt an Chomhairle Eorpach an 14 agus 15 Nollaig 2017 go bhfuil an t-oideachas agus an cultúr bunriachtanach chun sochaithe cuimsitheacha comhtháite a thógáil do chách agus chun iomaíochas na hEorpa a chothú.

| (2) | De bhun Airteagal 2 den Chonradh ar an Aontas Eorpach (CAE), tá an tAontas fothaithe ar luachanna an mheasa ar dhínit an duine, ar an tsaoirse, ar an daonlathas, ar an gcomhionannas, ar an smacht reachta agus ar an meas ar chearta an duine, lena n-áirítear na cearta atá ag daoine ar de ghrúpa mionlaigh iad. Is comhluachanna ag Ballstáit na luachanna sin i sochaí arb iad is sainairíonna inti an t-iolrachas, an neamh-idirdhealú, an chaoinfhulaingt, an ceartas, an dlúthpháirtíocht agus an comhionannas idir mná agus fir. Déantar na luachanna sin a athdhearbhú agus a chur in iúl tuilleadh sna cearta, sna saoirsí agus sna prionsabail a chumhdaítear i gCairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh (“an Chairt”), a bhfuil an stádas dlí céanna leis na Conarthaí aici faoi Airteagal 6 CAE. Go háirithe, cumhdaítear an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil agus saoirse na n-ealaíon agus na n-eolaíochtaí in Airteagail 11 agus 13 den Chairt, faoi seach. |
| --- | --- |

(2)

De bhun Airteagal 2 den Chonradh ar an Aontas Eorpach (CAE), tá an tAontas fothaithe ar luachanna an mheasa ar dhínit an duine, ar an tsaoirse, ar an daonlathas, ar an gcomhionannas, ar an smacht reachta agus ar an meas ar chearta an duine, lena n-áirítear na cearta atá ag daoine ar de ghrúpa mionlaigh iad. Is comhluachanna ag Ballstáit na luachanna sin i sochaí arb iad is sainairíonna inti an t-iolrachas, an neamh-idirdhealú, an chaoinfhulaingt, an ceartas, an dlúthpháirtíocht agus an comhionannas idir mná agus fir. Déantar na luachanna sin a athdhearbhú agus a chur in iúl tuilleadh sna cearta, sna saoirsí agus sna prionsabail a chumhdaítear i gCairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh (“an Chairt”), a bhfuil an stádas dlí céanna leis na Conarthaí aici faoi Airteagal 6 CAE. Go háirithe, cumhdaítear an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus faisnéis a fháil agus saoirse na n-ealaíon agus na n-eolaíochtaí in Airteagail 11 agus 13 den Chairt, faoi seach.

| (3) | Sonraítear tuilleadh in Airteagal 3 CAE gurb é is aidhm don Aontas an tsíocháin, a chuid luachanna agus dea-bhail a chuid pobal a chur chun cinn agus, inter alia, go bhfuil sé le saibhreas a éagsúlachta cultúrtha agus teanga a urramú, agus le háirithiú go ndéanfar oidhreacht chultúrtha na hEorpa a chaomhnú agus a fheabhsú. |
| --- | --- |

(3)

Sonraítear tuilleadh in Airteagal 3 CAE gurb é is aidhm don Aontas an tsíocháin, a chuid luachanna agus dea-bhail a chuid pobal a chur chun cinn agus, inter alia, go bhfuil sé le saibhreas a éagsúlachta cultúrtha agus teanga a urramú, agus le háirithiú go ndéanfar oidhreacht chultúrtha na hEorpa a chaomhnú agus a fheabhsú.

| (4) | Sa teachtaireacht ón gCoimisiún an 22 Bealtaine 2018 dar teideal “Clár Oibre Eorpach Nua don Chultúr”, leagtar cuspóirí amach le haghaidh na n-earnálacha cultúir agus cruthaitheachta. Tá sé mar aidhm aige leas a bhaint as cumhacht an chultúir agus na héagsúlachta cultúrtha ar mhaithe le comhtháthú sóisialta agus dhea-bhail na sochaí, agus tríd an ngné thrasteorann a bhaineann leis na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta a chothú, agus trína n-acmhainneacht fáis a chothú, an chruthaitheacht chultúrbhunaithe a spreagadh i réimse an oideachais agus na nuálaíochta, agus ar mhaithe le poist agus fás, agus chun caidreamh cultúrtha idirnáisiúnta a neartú. Tacóidh Clár Eoraip na Cruthaitheachta (“an Clár”), i dteannta cláir agus cistí eile de chuid an Aontais, leis an gClár Oibre Eorpach Nua don Chultúr. Ba cheart luach intreach an chultúir agus an léirithe ealaíonta a chaomhnú agus a chur chun cinn agus ba cheart cruthú ealaíonta a bheith i gcroílár an Chláir. Tá an méid sin comhsheasmhach freisin le Coinbhinsiún Unesco 2005 ar Éagsúlacht Léirithe Cultúir a Chosaint agus a Chur Chun Cinn, a tháinig i bhfeidhm an 18 Márta 2007 agus a bhfuil an tAontas agus a Bhallstáit ina bpáirtithe ann. |
| --- | --- |

(4)

Sa teachtaireacht ón gCoimisiún an 22 Bealtaine 2018 dar teideal “Clár Oibre Eorpach Nua don Chultúr”, leagtar cuspóirí amach le haghaidh na n-earnálacha cultúir agus cruthaitheachta. Tá sé mar aidhm aige leas a bhaint as cumhacht an chultúir agus na héagsúlachta cultúrtha ar mhaithe le comhtháthú sóisialta agus dhea-bhail na sochaí, agus tríd an ngné thrasteorann a bhaineann leis na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta a chothú, agus trína n-acmhainneacht fáis a chothú, an chruthaitheacht chultúrbhunaithe a spreagadh i réimse an oideachais agus na nuálaíochta, agus ar mhaithe le poist agus fás, agus chun caidreamh cultúrtha idirnáisiúnta a neartú. Tacóidh Clár Eoraip na Cruthaitheachta (“an Clár”), i dteannta cláir agus cistí eile de chuid an Aontais, leis an gClár Oibre Eorpach Nua don Chultúr. Ba cheart luach intreach an chultúir agus an léirithe ealaíonta a chaomhnú agus a chur chun cinn agus ba cheart cruthú ealaíonta a bheith i gcroílár an Chláir. Tá an méid sin comhsheasmhach freisin le Coinbhinsiún Unesco 2005 ar Éagsúlacht Léirithe Cultúir a Chosaint agus a Chur Chun Cinn, a tháinig i bhfeidhm an 18 Márta 2007 agus a bhfuil an tAontas agus a Bhallstáit ina bpáirtithe ann.

| (5) | Chun an réimse comhroinnte éagsúlachta cultúrtha a chothú do mhuintir na hEorpa, is den tábhacht é cúrsaíocht thrasnáisiúnta saothar, bailiúchán agus táirgí ealaíonta agus cultúrtha a chur chun cinn, agus ar an gcaoi sin idirphlé agus malartuithe cultúrtha a spreagadh, agus soghluaisteacht thrasnáisiúnta ealaíontóirí agus gairmithe cultúrtha agus cruthaitheacha a spreagadh. |
| --- | --- |

(5)

Chun an réimse comhroinnte éagsúlachta cultúrtha a chothú do mhuintir na hEorpa, is den tábhacht é cúrsaíocht thrasnáisiúnta saothar, bailiúchán agus táirgí ealaíonta agus cultúrtha a chur chun cinn, agus ar an gcaoi sin idirphlé agus malartuithe cultúrtha a spreagadh, agus soghluaisteacht thrasnáisiúnta ealaíontóirí agus gairmithe cultúrtha agus cruthaitheacha a spreagadh.

| (6) | Tríd an oidhreacht chultúrtha a chosaint agus a fheabhsú, éascaítear rannpháirtíocht shaor sa saol cultúrtha i gcomhréir le Dearbhú Uilechoiteann na Náisiún Aontaithe um Chearta an Duine agus leis an gCúnant Idirnáisiúnta ar Chearta Eacnamaíocha, Sóisialta agus Cultúrtha. Dá bhrí sin, tá ról tábhachtach ag an oidhreacht chultúrtha i ndáil le tógáil sochaí atá síochánta daonlathach, i ndáil le próisis na forbartha inbhuanaithe agus i ndáil le cur chun cinn na héagsúlachta cultúrtha. |
| --- | --- |

(6)

Tríd an oidhreacht chultúrtha a chosaint agus a fheabhsú, éascaítear rannpháirtíocht shaor sa saol cultúrtha i gcomhréir le Dearbhú Uilechoiteann na Náisiún Aontaithe um Chearta an Duine agus leis an gCúnant Idirnáisiúnta ar Chearta Eacnamaíocha, Sóisialta agus Cultúrtha. Dá bhrí sin, tá ról tábhachtach ag an oidhreacht chultúrtha i ndáil le tógáil sochaí atá síochánta daonlathach, i ndáil le próisis na forbartha inbhuanaithe agus i ndáil le cur chun cinn na héagsúlachta cultúrtha.

| (7) | Tá cur chun cinn na héagsúlachta cultúrtha Eorpaí bunaithe ar shaoirse an léirithe ealaíonta, ar acmhainní agus inniúlachtaí na n-ealaíontóirí agus na n-oibreoirí cultúrtha, ar earnálacha cultúir agus cruthaitheachta atá rafar athléimneach a bheith ann agus ar chumas na n-ealaíontóirí agus na n-oibreoirí cultúrtha a saothair féin a chruthú, a dhéanamh nuálach agus a léiriú agus iad a dháileadh ar phobal Eorpach níos mó agus níos ilchineálaí. Méadaíonn sé sin acmhainneacht ghnó na n-earnálacha cultúir agus cruthaitheachta, cuireann sé le rochtain ar inneachar cruthaitheach, ar thaighde ealaíonta agus ar chruthaitheacht, agus cuireann sé an méid sin chun cinn, agus rannchuidíonn sé le fás inbhuanaithe agus cruthú post. Ina theannta sin, rannchuidíonn cur chun cinn na cruthaitheachta agus eolais nua le borradh a chur faoi iomaíochas agus le nuálaíocht a spreagadh i slabhraí luacha tionsclaíocha. Tá saibhreas éagsúlachta cultúrtha agus teanga an Aontais ina phríomhshócmhainn don tionscadal Eorpach. Ag an am céanna, tá sainiúlachtaí geografacha, sainiúlachtaí teanga, nó an dá chineál sainiúlachtaí sin, ag margadh cultúrtha agus cruthaitheach na hEorpa, rud a d'fhéadfadh a bheith ina chúis le hilroinnt an mhargaidh. Dá bhrí sin, tá gá le hiarrachtaí leanúnacha chun a áirithiú go mbaineann na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta tairbhe iomlán as margadh aonair an Aontais agus, go háirithe, as an Margadh Aonair Digiteach. |
| --- | --- |

(7)

Tá cur chun cinn na héagsúlachta cultúrtha Eorpaí bunaithe ar shaoirse an léirithe ealaíonta, ar acmhainní agus inniúlachtaí na n-ealaíontóirí agus na n-oibreoirí cultúrtha, ar earnálacha cultúir agus cruthaitheachta atá rafar athléimneach a bheith ann agus ar chumas na n-ealaíontóirí agus na n-oibreoirí cultúrtha a saothair féin a chruthú, a dhéanamh nuálach agus a léiriú agus iad a dháileadh ar phobal Eorpach níos mó agus níos ilchineálaí. Méadaíonn sé sin acmhainneacht ghnó na n-earnálacha cultúir agus cruthaitheachta, cuireann sé le rochtain ar inneachar cruthaitheach, ar thaighde ealaíonta agus ar chruthaitheacht, agus cuireann sé an méid sin chun cinn, agus rannchuidíonn sé le fás inbhuanaithe agus cruthú post. Ina theannta sin, rannchuidíonn cur chun cinn na cruthaitheachta agus eolais nua le borradh a chur faoi iomaíochas agus le nuálaíocht a spreagadh i slabhraí luacha tionsclaíocha. Tá saibhreas éagsúlachta cultúrtha agus teanga an Aontais ina phríomhshócmhainn don tionscadal Eorpach. Ag an am céanna, tá sainiúlachtaí geografacha, sainiúlachtaí teanga, nó an dá chineál sainiúlachtaí sin, ag margadh cultúrtha agus cruthaitheach na hEorpa, rud a d'fhéadfadh a bheith ina chúis le hilroinnt an mhargaidh. Dá bhrí sin, tá gá le hiarrachtaí leanúnacha chun a áirithiú go mbaineann na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta tairbhe iomlán as margadh aonair an Aontais agus, go háirithe, as an Margadh Aonair Digiteach.

| (8) | Is athrú paraidíme é an t-aistriú digiteach do na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta. Tá athmhúnlú déanta aige ar nósanna, ar chaidreamh, agus ar shamhlacha léirithe agus tomhaltais. Cruthaíonn sé sin roinnt dúshlán. Ag an am céanna, cuireann an t-aistriú digiteach deiseanna nua ar fáil do na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta maidir le saothair Eorpacha a chruthú agus a dháileadh, maidir le rochtain ar shaothair Eorpacha, rud a théann chun tairbhe shochaí na hEorpa ina hiomláine. Ba cheart don Chlár earnálacha cultúir agus cruthaitheachta a spreagadh chun leas a bhaint as na deiseanna sin. |
| --- | --- |

(8)

Is athrú paraidíme é an t-aistriú digiteach do na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta. Tá athmhúnlú déanta aige ar nósanna, ar chaidreamh, agus ar shamhlacha léirithe agus tomhaltais. Cruthaíonn sé sin roinnt dúshlán. Ag an am céanna, cuireann an t-aistriú digiteach deiseanna nua ar fáil do na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta maidir le saothair Eorpacha a chruthú agus a dháileadh, maidir le rochtain ar shaothair Eorpacha, rud a théann chun tairbhe shochaí na hEorpa ina hiomláine. Ba cheart don Chlár earnálacha cultúir agus cruthaitheachta a spreagadh chun leas a bhaint as na deiseanna sin.

| (9) | Leis an gClár, ba cheart aird a thabhairt ar chineál déach na n-earnálacha cultúir agus cruthaitheachta, agus aitheantas á thabhairt, ar thaobh amháin, do luach intreach agus ealaíonta an chultúir agus, ar an taobh eile, do rannchuidiú luach eacnamaíoch na n-earnálacha sin i gcoitinne, lena n-áirítear rannchuidiú na n-earnálacha sin le fás, le hiomaíochas, le cruthaitheacht agus le nuálaíocht i gcoitinne. Ba cheart don Chlár tionchar dearfach an chultúir ar idirphlé idirchultúrtha, ar chomhtháthú sóisialta agus ar scaipeadh eolais a chur san áireamh freisin. Chuige sin, tá gá le hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta Eorpacha atá láidir, go háirithe tionscal closamhairc Eorpach atá bríomhar, agus i bhfianaise a acmhainneachta dul i bhfeidhm ar luchtanna éisteachta agus ar luchtanna féachana de chineálacha éagsúla agus a thábhacht eacnamaíoch, lena n-áirítear a thábhacht eacnamaíoch le haghaidh earnálacha cruthaitheacha eile. Mar sin féin, tá an iomaíocht sna margaí closamhairc domhanda níos déine anois mar thoradh ar an méadú atá ag teacht ar an aistriú digiteach, mar shampla athruithe ar léiriú agus úsáid meán agus ról méadaitheach ardán domhanda i dtaca le dáileadh inneachair. Dá bhrí sin, is gá cur leis an tacaíocht atá á tabhairt don tionscal Eorpach. |
| --- | --- |

(9)

Leis an gClár, ba cheart aird a thabhairt ar chineál déach na n-earnálacha cultúir agus cruthaitheachta, agus aitheantas á thabhairt, ar thaobh amháin, do luach intreach agus ealaíonta an chultúir agus, ar an taobh eile, do rannchuidiú luach eacnamaíoch na n-earnálacha sin i gcoitinne, lena n-áirítear rannchuidiú na n-earnálacha sin le fás, le hiomaíochas, le cruthaitheacht agus le nuálaíocht i gcoitinne. Ba cheart don Chlár tionchar dearfach an chultúir ar idirphlé idirchultúrtha, ar chomhtháthú sóisialta agus ar scaipeadh eolais a chur san áireamh freisin. Chuige sin, tá gá le hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta Eorpacha atá láidir, go háirithe tionscal closamhairc Eorpach atá bríomhar, agus i bhfianaise a acmhainneachta dul i bhfeidhm ar luchtanna éisteachta agus ar luchtanna féachana de chineálacha éagsúla agus a thábhacht eacnamaíoch, lena n-áirítear a thábhacht eacnamaíoch le haghaidh earnálacha cruthaitheacha eile. Mar sin féin, tá an iomaíocht sna margaí closamhairc domhanda níos déine anois mar thoradh ar an méadú atá ag teacht ar an aistriú digiteach, mar shampla athruithe ar léiriú agus úsáid meán agus ról méadaitheach ardán domhanda i dtaca le dáileadh inneachair. Dá bhrí sin, is gá cur leis an tacaíocht atá á tabhairt don tionscal Eorpach.

| (10) | Mar a léirigh gníomhaíocht an Aontais maidir le Príomhchathracha Eorpacha an Chultúir, arna bunú le Cinneadh Uimh. 445/2014/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (4) (“Príomhchathracha Eorpacha an Chultúir”), tá ról tábhachtach ag na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta maidir le críocha an Aontais a fheabhsú agus a athbheochan. Ar an gcaoi sin, is príomhspreagthóirí iad na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta chun borradh a chur faoin turasóireacht cháilíochtbhunaithe agus, chomh maith leis sin, faoin bhforbairt réigiúnach, áitiúil agus uirbeach ar fud an Aontais. |
| --- | --- |

(10)

Mar a léirigh gníomhaíocht an Aontais maidir le Príomhchathracha Eorpacha an Chultúir, arna bunú le Cinneadh Uimh. 445/2014/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (4) (“Príomhchathracha Eorpacha an Chultúir”), tá ról tábhachtach ag na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta maidir le críocha an Aontais a fheabhsú agus a athbheochan. Ar an gcaoi sin, is príomhspreagthóirí iad na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta chun borradh a chur faoin turasóireacht cháilíochtbhunaithe agus, chomh maith leis sin, faoin bhforbairt réigiúnach, áitiúil agus uirbeach ar fud an Aontais.

| (11) | Chun bheith éifeachtach, ba cheart don Chlár cineál sonrach agus dúshláin shonracha na n-earnálacha éagsúla cultúir agus cruthaitheachta, a spriocghrúpaí éagsúla agus a riachtanais ar leith a chur san áireamh trí bhíthin cuir chuige shaincheaptha laistigh de shraith atá dírithe ar an earnáil closamhairc (“sraith MEDIA”), laistigh de shraith atá dírithe ar nahearnálacha eile cultúir agus cruthaitheachta (“sraith an Chultúir”) agus laistigh de shraith thrasearnálach (“an tsraith Thrasearnálach”). |
| --- | --- |

(11)

Chun bheith éifeachtach, ba cheart don Chlár cineál sonrach agus dúshláin shonracha na n-earnálacha éagsúla cultúir agus cruthaitheachta, a spriocghrúpaí éagsúla agus a riachtanais ar leith a chur san áireamh trí bhíthin cuir chuige shaincheaptha laistigh de shraith atá dírithe ar an earnáil closamhairc (“sraith MEDIA”), laistigh de shraith atá dírithe ar nahearnálacha eile cultúir agus cruthaitheachta (“sraith an Chultúir”) agus laistigh de shraith thrasearnálach (“an tsraith Thrasearnálach”).

| (12) | Ba cheart don Chlár tacú le gníomhaíochtaí agus gníomhaíochtaí a bhfuil breisluach Eorpach ag baint leo, a chomhlánaíonn cláir agus beartais réigiúnacha, náisiúnta agus idirnáisiúnta agus cláir agus beartais eile de chuid an Aontais, agus a imríonn tionchar dearfach ar shaoránaigh na hEorpa, agus ba cheart dó tacú le comhar agus malartuithe trasnáisiúnta a fhorbairt agus a chur chun cinn laistigh de na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta. Trí bhíthin na ngníomhaíochtaí agus na ngníomhaíochtaí den sórt sin, rannchuidíonn an Clár leis an bhféiniúlacht Eorpach agus le luachanna Eorpacha a neartú agus an éagsúlacht chultúrtha agus teanga á cur chun cinn ag an am céanna. |
| --- | --- |

(12)

Ba cheart don Chlár tacú le gníomhaíochtaí agus gníomhaíochtaí a bhfuil breisluach Eorpach ag baint leo, a chomhlánaíonn cláir agus beartais réigiúnacha, náisiúnta agus idirnáisiúnta agus cláir agus beartais eile de chuid an Aontais, agus a imríonn tionchar dearfach ar shaoránaigh na hEorpa, agus ba cheart dó tacú le comhar agus malartuithe trasnáisiúnta a fhorbairt agus a chur chun cinn laistigh de na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta. Trí bhíthin na ngníomhaíochtaí agus na ngníomhaíochtaí den sórt sin, rannchuidíonn an Clár leis an bhféiniúlacht Eorpach agus le luachanna Eorpacha a neartú agus an éagsúlacht chultúrtha agus teanga á cur chun cinn ag an am céanna.

| (13) | Gné thábhachtach de thírdhreach cultúrtha, ealaíonta agus eacnamaíoch an Aontais agus dá oidhreacht is ea an ceol, de gach aon sórt agus léiriú, agus go háirithe ceol comhaimseartha agus ceol beo. Is gné é den chomhtháthú sóisialta agus is uirlis thábhachtach é chun feabhas a chur ar an bhforbairt eacnamaíoch agus chultúrtha. Dá bhrí sin, ba cheart do shraith an Chultúir aird a thabhairt ar earnáil an cheoil. |
| --- | --- |

(13)

Gné thábhachtach de thírdhreach cultúrtha, ealaíonta agus eacnamaíoch an Aontais agus dá oidhreacht is ea an ceol, de gach aon sórt agus léiriú, agus go háirithe ceol comhaimseartha agus ceol beo. Is gné é den chomhtháthú sóisialta agus is uirlis thábhachtach é chun feabhas a chur ar an bhforbairt eacnamaíoch agus chultúrtha. Dá bhrí sin, ba cheart do shraith an Chultúir aird a thabhairt ar earnáil an cheoil.

| (14) | Ba cheart do shraith an Chultúir líonrú pobal cruthaitheach a chur chun cinn agus comhar trasteorann agus ildisciplíneach a chothú trí úsáid a bhaint as tacair sainscileannaéagsúla, amhail tacair sainscileanna ealaíne, cruthaitheacha, digiteacha agus teicneolaíochta. |
| --- | --- |

(14)

Ba cheart do shraith an Chultúir líonrú pobal cruthaitheach a chur chun cinn agus comhar trasteorann agus ildisciplíneach a chothú trí úsáid a bhaint as tacair sainscileannaéagsúla, amhail tacair sainscileanna ealaíne, cruthaitheacha, digiteacha agus teicneolaíochta.

| (15) | Is é is aidhm don tsraith Thrasearnálach an acmhainn comhoibrithe a shaothrú i measc earnálacha cultúir agus cruthaitheachta éagsúla agus le haghaidh a thabhairt ar na dúshláin chomhchoiteanna nach mór dóibh déileáil leo. Is féidir tairbhí a bhaint as cur chuige comhpháirteach trasnaí ó thaobh aistriú eolais agus éifeachtúlachtaí riaracháin de. Sa chomhthéacs sin, rannchuidíonn na deasca Cláir le cuspóirí an Chláir a bhaint amach agus lena chur chun feidhme. |
| --- | --- |

(15)

Is é is aidhm don tsraith Thrasearnálach an acmhainn comhoibrithe a shaothrú i measc earnálacha cultúir agus cruthaitheachta éagsúla agus le haghaidh a thabhairt ar na dúshláin chomhchoiteanna nach mór dóibh déileáil leo. Is féidir tairbhí a bhaint as cur chuige comhpháirteach trasnaí ó thaobh aistriú eolais agus éifeachtúlachtaí riaracháin de. Sa chomhthéacs sin, rannchuidíonn na deasca Cláir le cuspóirí an Chláir a bhaint amach agus lena chur chun feidhme.

| (16) | Tá gá le hidirghabháil ón Aontas san earnáil closamhairc chun bheith ag gabháil le beartais Mhargadh Aonair Digiteach an Aontais. Baineann sé sin, go háirithe, le nuachóiriú an chreata cóipchirt trí bhíthin Treoracha (AE) 2019/789 (5) agus (AE) 2019/790 (6) ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus, chomh maith leis sin, Treoir 2010/13/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (7), arna leasú le Treoir (AE) 2018/1808 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (8). Tá sé mar aidhm ag Treoracha (AE) 2019/789 agus (AE) 2019/790 féachaint le hacmhainneacht oibreoirí closamhairc Eorpacha a neartú chun saothair a léireofar go feiceálach ar mheáin éagsúla, mar shampla ar an teilifís, i bpictiúrlanna nó i bhfoirm Físeán Ar Éileamh, a chruthú, a mhaoiniú, a léiriú agus a scaipeadh ar saothair iad a bheidh ar fáil agus tarraingteach do luchtanna éisteachta agus féachana i margadh de chineál níos oscailte agus níos iomaíche, san Eoraip agus in áiteanna lasmuigh den Eoraip. Tá sé mar aidhm ag na Treoracha sin freisin margadh dea-fheidhmiúil a bhaint amach do chruthaitheoirí agus do shealbhóirí ceart, go háirithe do phreasfhoilseacháin agus d'ardáin ar líne, agus luach saothair cóir a áirithiú d'údair agus do thaibheoirí, agus is gnéithe iad sin ba cheart a chur san áireamh ar fud an Chláir. Ina theannta sin, ba cheart an tacaíocht a uas-scálú chun aghaidh a thabhairt ar fhorbairtí a rinneadh le déanaí sa mhargadh, go háirithe staid neartaithe ardán dáilte domhanda i gcomparáid le craoltóirí náisiúnta a infheistíonn go traidisiúnta i léiriú saothar Eorpach. De réir mar a fhorbraíonn dálaí an mhargaidh agus na hoibreoirí closamhairc sa réimse seo, ba cheart critéir shonracha a chur ar fáil, i gcomhthéacs chur chun feidhme an Chláir, lena shainiú céard é cuideachta léiriúcháin neamhspleách. |
| --- | --- |

(16)

Tá gá le hidirghabháil ón Aontas san earnáil closamhairc chun bheith ag gabháil le beartais Mhargadh Aonair Digiteach an Aontais. Baineann sé sin, go háirithe, le nuachóiriú an chreata cóipchirt trí bhíthin Treoracha (AE) 2019/789 (5) agus (AE) 2019/790 (6) ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus, chomh maith leis sin, Treoir 2010/13/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (7), arna leasú le Treoir (AE) 2018/1808 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (8). Tá sé mar aidhm ag Treoracha (AE) 2019/789 agus (AE) 2019/790 féachaint le hacmhainneacht oibreoirí closamhairc Eorpacha a neartú chun saothair a léireofar go feiceálach ar mheáin éagsúla, mar shampla ar an teilifís, i bpictiúrlanna nó i bhfoirm Físeán Ar Éileamh, a chruthú, a mhaoiniú, a léiriú agus a scaipeadh ar saothair iad a bheidh ar fáil agus tarraingteach do luchtanna éisteachta agus féachana i margadh de chineál níos oscailte agus níos iomaíche, san Eoraip agus in áiteanna lasmuigh den Eoraip. Tá sé mar aidhm ag na Treoracha sin freisin margadh dea-fheidhmiúil a bhaint amach do chruthaitheoirí agus do shealbhóirí ceart, go háirithe do phreasfhoilseacháin agus d'ardáin ar líne, agus luach saothair cóir a áirithiú d'údair agus do thaibheoirí, agus is gnéithe iad sin ba cheart a chur san áireamh ar fud an Chláir. Ina theannta sin, ba cheart an tacaíocht a uas-scálú chun aghaidh a thabhairt ar fhorbairtí a rinneadh le déanaí sa mhargadh, go háirithe staid neartaithe ardán dáilte domhanda i gcomparáid le craoltóirí náisiúnta a infheistíonn go traidisiúnta i léiriú saothar Eorpach. De réir mar a fhorbraíonn dálaí an mhargaidh agus na hoibreoirí closamhairc sa réimse seo, ba cheart critéir shonracha a chur ar fáil, i gcomhthéacs chur chun feidhme an Chláir, lena shainiú céard é cuideachta léiriúcháin neamhspleách.

| (17) | Ba cheart go gceadódh an Clár d'eagraíochtaí sna hearnálacha cultúrtha agus cruthaitheacha a bheith rannpháirteach ann a mhéid is féidir agus do na heagraíochtaí sin rochtain a fháil ar an gClár ar an mbealach is leithne is féidir, beag beann ar a suíomh geografach. Ba cheart don Chlár tacú leis na heagraíochtaí sin agus leis an tallann is fearr, is cuma cá bhfuil siad lonnaithe, feidhmiú thar theorainneacha agus go hidirnáisiúnta. Le sraith MEDIA, ba cheart go gcuirfí san áireamh na difríochtaí idir tíortha a mhéid a bhaineann le léiriú agus dáileadh ábhair closamhairc, chomh maith le rochtain ar ábhair chlosamhairc agus treochtaí a bhaineann le húsáid inneachair closamhairc agus, go háirithe, a sainiúlachtaí teanga agus geografacha, agus ar an gcaoi sin cothrom na Féinne níos fearr a sholáthar, rannpháirtíocht na mBallstát a bhfuil acmhainneachtaí closamhairc éagsúla acu a leathnú agus comhar eatarthu a mhéadú agus tacú le tallann na hEorpa, is cuma cá bhfuil sí lonnaithe, feidhmiú thar theorainneacha agus go hidirnáisiúnta. Ba cheart sainiúlachtaí na réigiún is forimeallaí, dá dtagraítear in Airteagal 349 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE), a chur san áireamh freisin. |
| --- | --- |

(17)

Ba cheart go gceadódh an Clár d'eagraíochtaí sna hearnálacha cultúrtha agus cruthaitheacha a bheith rannpháirteach ann a mhéid is féidir agus do na heagraíochtaí sin rochtain a fháil ar an gClár ar an mbealach is leithne is féidir, beag beann ar a suíomh geografach. Ba cheart don Chlár tacú leis na heagraíochtaí sin agus leis an tallann is fearr, is cuma cá bhfuil siad lonnaithe, feidhmiú thar theorainneacha agus go hidirnáisiúnta. Le sraith MEDIA, ba cheart go gcuirfí san áireamh na difríochtaí idir tíortha a mhéid a bhaineann le léiriú agus dáileadh ábhair closamhairc, chomh maith le rochtain ar ábhair chlosamhairc agus treochtaí a bhaineann le húsáid inneachair closamhairc agus, go háirithe, a sainiúlachtaí teanga agus geografacha, agus ar an gcaoi sin cothrom na Féinne níos fearr a sholáthar, rannpháirtíocht na mBallstát a bhfuil acmhainneachtaí closamhairc éagsúla acu a leathnú agus comhar eatarthu a mhéadú agus tacú le tallann na hEorpa, is cuma cá bhfuil sí lonnaithe, feidhmiú thar theorainneacha agus go hidirnáisiúnta. Ba cheart sainiúlachtaí na réigiún is forimeallaí, dá dtagraítear in Airteagal 349 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE), a chur san áireamh freisin.

| (18) | Maidir leis na gníomhaíochtaí speisialta faoin gClár amhail gníomhaíocht an Aontais i leith an Lipéid Oidhreachta Eorpaigh, arna bhunú le Cinneadh Uimh. 1194/2011/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (9) (“Lipéad Oidhreachta Eorpach”), Laethanta Eorpacha na hOidhreachta, na nduaiseanna Eorpacha i réimse an cheoil chomhaimseartha, an rac-cheoil agus phopcheoil, i réimse na litríochta, i réimse na hoidhreachta agus i réimse na hailtireachta, agus Phríomhchathracha Cultúir na hEorpa, chuaigh siad i bhfeidhm ar na milliúin saoránach Eorpach, léirigh siad go bhfuil tairbhí sóisialta agus eacnamaíocha ag baint le beartais chultúrtha Eorpacha agus gur cheart, dá bhrí sin, leanúint leo agus iad a leathnú nuair is féidir. Ba cheart do shraith an Chultúir tacú le gníomhaíochtaí líonraithe láithreáin an Lipéid Oidhreachta Eorpaigh. Ba cheart breithniú a dhéanamh freisin i dtaobh an bhféadfaí na duaiseanna Eorpacha a leathnú chuig réimsí agus earnálacha nua, an amharclannaíocht go háirithe. |
| --- | --- |

(18)

Maidir leis na gníomhaíochtaí speisialta faoin gClár amhail gníomhaíocht an Aontais i leith an Lipéid Oidhreachta Eorpaigh, arna bhunú le Cinneadh Uimh. 1194/2011/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (9) (“Lipéad Oidhreachta Eorpach”), Laethanta Eorpacha na hOidhreachta, na nduaiseanna Eorpacha i réimse an cheoil chomhaimseartha, an rac-cheoil agus phopcheoil, i réimse na litríochta, i réimse na hoidhreachta agus i réimse na hailtireachta, agus Phríomhchathracha Cultúir na hEorpa, chuaigh siad i bhfeidhm ar na milliúin saoránach Eorpach, léirigh siad go bhfuil tairbhí sóisialta agus eacnamaíocha ag baint le beartais chultúrtha Eorpacha agus gur cheart, dá bhrí sin, leanúint leo agus iad a leathnú nuair is féidir. Ba cheart do shraith an Chultúir tacú le gníomhaíochtaí líonraithe láithreáin an Lipéid Oidhreachta Eorpaigh. Ba cheart breithniú a dhéanamh freisin i dtaobh an bhféadfaí na duaiseanna Eorpacha a leathnú chuig réimsí agus earnálacha nua, an amharclannaíocht go háirithe.

| (19) | Tá an cultúr ríthábhachtach chun pobail chuimsitheacha agus chomhtháite a neartú. I gcomhthéacs shaincheisteanna na himirce agus dhúshláin an chomhtháthaithe, tá ról bunriachtanach ag an gcultúr chun deiseanna a sholáthar le haghaidh idirphlé idirchultúrtha agus chun imircigh agus dídeanaithe a chomhtháthú, chun cabhrú leo mothú gur cuid de na sochaithe óstacha iad, agus chun caidreamh maith a fhorbairt idir imircigh agus pobail nua. |
| --- | --- |

(19)

Tá an cultúr ríthábhachtach chun pobail chuimsitheacha agus chomhtháite a neartú. I gcomhthéacs shaincheisteanna na himirce agus dhúshláin an chomhtháthaithe, tá ról bunriachtanach ag an gcultúr chun deiseanna a sholáthar le haghaidh idirphlé idirchultúrtha agus chun imircigh agus dídeanaithe a chomhtháthú, chun cabhrú leo mothú gur cuid de na sochaithe óstacha iad, agus chun caidreamh maith a fhorbairt idir imircigh agus pobail nua.

| (20) | Chun rannchuidiú le sochaí chuimsitheach, ba cheart don Chlár rannpháirtíocht chultúrtha a chur chun cinn agus a mhéadú ar fud an Aontais, go háirithe maidir le daoine atá faoi mhíchumas agus daoine faoi mhíbhuntáiste ó thaobh cúlra de. |
| --- | --- |

(20)

Chun rannchuidiú le sochaí chuimsitheach, ba cheart don Chlár rannpháirtíocht chultúrtha a chur chun cinn agus a mhéadú ar fud an Aontais, go háirithe maidir le daoine atá faoi mhíchumas agus daoine faoi mhíbhuntáiste ó thaobh cúlra de.

| (21) | I gcomhréir le Dearbhú Davos an 22 Eanáir 2018 dar teideal Towards a high-quality Baukultur for Europe [I dTreo Baukultur ardcháilíochta don Eoraip], ba cheart céimeanna a ghlacadh chun cur chuige nua comhtháite a chur chun cinn i ndáil le timpeallacht ardcháilíochta fhoirgnithe a mhúnlú, ar cur chuige é atá fréamhaithe sa chultúr, a neartaíonn an comhtháthú sóisialta, a ráthaíonn timpeallacht inbhuanaithe agus a rannchuidíonn le sláinte agus le folláine an phobail ina iomláine. Leis an gcur chuige sin, níor cheart béim a chur ar limistéir uirbeacha amháin, ach ba cheart go ndíreofaí freisin ar idirnascthacht na limistéar forimeallach agus tuaithe. Cuimsíonn i gcoincheap Baukultur na nithe go léir a bhfuil tionchar díreach acu ar chaighdeán saoil na saoránach agus na bpobal, agus ar an gcaoi sin déantar uilechuimsitheacht, comhtháthú agus inbhuanaitheacht a chothú ar bhealach nithiúil. |
| --- | --- |

(21)

I gcomhréir le Dearbhú Davos an 22 Eanáir 2018 dar teideal Towards a high-quality Baukultur for Europe [I dTreo Baukultur ardcháilíochta don Eoraip], ba cheart céimeanna a ghlacadh chun cur chuige nua comhtháite a chur chun cinn i ndáil le timpeallacht ardcháilíochta fhoirgnithe a mhúnlú, ar cur chuige é atá fréamhaithe sa chultúr, a neartaíonn an comhtháthú sóisialta, a ráthaíonn timpeallacht inbhuanaithe agus a rannchuidíonn le sláinte agus le folláine an phobail ina iomláine. Leis an gcur chuige sin, níor cheart béim a chur ar limistéir uirbeacha amháin, ach ba cheart go ndíreofaí freisin ar idirnascthacht na limistéar forimeallach agus tuaithe. Cuimsíonn i gcoincheap Baukultur na nithe go léir a bhfuil tionchar díreach acu ar chaighdeán saoil na saoránach agus na bpobal, agus ar an gcaoi sin déantar uilechuimsitheacht, comhtháthú agus inbhuanaitheacht a chothú ar bhealach nithiúil.

| (22) | Tá an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus saoirse na n-ealaíon i gcroílár earnálacha bríomhara cultúir agus cruthaitheachta. Go háirithe, tá gá le timpeallacht mheán atá saor, éagsúil agus iolraíoch in earnáil na meán nuachta. Ar an gcaoi sin, ba cheart don Chlár, i gcomhar le Treoir 2010/2013/AE, timpeallacht mheán atá saor, éagsúil agus iolraíoch a chur chun cinn, ar timpeallacht í lena spreagfaí trasmhalartuithe agus gníomhaíochtaí trasghearrtha lena dtacaítear le hearnáil na meán nuachta. Leis an gClár, ba cheart tacaíocht a chur ar fáil do ghairmithe sna meáin nua agus feabhas a chur ar fhorbairt na smaointeoireachta criticiúla i measc na saoránach trí litearthacht i dtaca leis na meáin a chur chun cinn. |
| --- | --- |

(22)

Tá an tsaoirse chun tuairimí a nochtadh agus saoirse na n-ealaíon i gcroílár earnálacha bríomhara cultúir agus cruthaitheachta. Go háirithe, tá gá le timpeallacht mheán atá saor, éagsúil agus iolraíoch in earnáil na meán nuachta. Ar an gcaoi sin, ba cheart don Chlár, i gcomhar le Treoir 2010/2013/AE, timpeallacht mheán atá saor, éagsúil agus iolraíoch a chur chun cinn, ar timpeallacht í lena spreagfaí trasmhalartuithe agus gníomhaíochtaí trasghearrtha lena dtacaítear le hearnáil na meán nuachta. Leis an gClár, ba cheart tacaíocht a chur ar fáil do ghairmithe sna meáin nua agus feabhas a chur ar fhorbairt na smaointeoireachta criticiúla i measc na saoránach trí litearthacht i dtaca leis na meáin a chur chun cinn.

| (23) | Ina theannta sin, ba cheart don Chlár suim i saothair chlosamhairc Eorpacha a spreagadh agus rochtain ar shaothair chlosamhairc Eorpacha a fheabhsú, go háirithe trí bhearta forbartha an lucht féachana agus éisteachta, lena n-áirítear litearthacht i dtaca le cúrsaí scannánaíochta. |
| --- | --- |

(23)

Ina theannta sin, ba cheart don Chlár suim i saothair chlosamhairc Eorpacha a spreagadh agus rochtain ar shaothair chlosamhairc Eorpacha a fheabhsú, go háirithe trí bhearta forbartha an lucht féachana agus éisteachta, lena n-áirítear litearthacht i dtaca le cúrsaí scannánaíochta.

| (24) | Is féidir le soghluaisteacht ealaíontóirí agus oibrithe cultúrtha thar theorainneacha faoi shraith an Chultúir rannchuidiú le hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta a bheith ann san Aontas, de chineál atá nasctha lena chéile ar bhealach níos fearr, atá níos láidre agus atá níos inbhuanaithe toisc gur bealach é sin chun dlús a chur le forbairt scileanna agus leis an gcuar foghlama laistigh de na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta chun feasacht idirchultúrtha a fheabhsú agus chun comhchruthú, comhléiriú, cúrsaíocht agus scaipeadh trasnáisiúnta saothar a chothú. |
| --- | --- |

(24)

Is féidir le soghluaisteacht ealaíontóirí agus oibrithe cultúrtha thar theorainneacha faoi shraith an Chultúir rannchuidiú le hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta a bheith ann san Aontas, de chineál atá nasctha lena chéile ar bhealach níos fearr, atá níos láidre agus atá níos inbhuanaithe toisc gur bealach é sin chun dlús a chur le forbairt scileanna agus leis an gcuar foghlama laistigh de na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta chun feasacht idirchultúrtha a fheabhsú agus chun comhchruthú, comhléiriú, cúrsaíocht agus scaipeadh trasnáisiúnta saothar a chothú.

| (25) | Ba cheart na tionscadail chomhair, i bhfianaise shainiúlachtaí na n-earnálacha cultúir agus cruthaitheachta, go háirithe tionscadail mhionscála, a bheith i gcroílár shraith an Chultúir. Dá bhrí sin, ba cheart don Choimisiún rannpháirtíocht sa Chlár a éascú trí shimpliú substaintiúil a dhéanamh ar nósanna imeachta maorlathacha, go formhór ag céim na n-iarratas, agus, i gcás tionscadail mhionscála, trí rátaí cómhaoinithe níos airde a cheadú. |
| --- | --- |

(25)

Ba cheart na tionscadail chomhair, i bhfianaise shainiúlachtaí na n-earnálacha cultúir agus cruthaitheachta, go háirithe tionscadail mhionscála, a bheith i gcroílár shraith an Chultúir. Dá bhrí sin, ba cheart don Choimisiún rannpháirtíocht sa Chlár a éascú trí shimpliú substaintiúil a dhéanamh ar nósanna imeachta maorlathacha, go formhór ag céim na n-iarratas, agus, i gcás tionscadail mhionscála, trí rátaí cómhaoinithe níos airde a cheadú.

| (26) | I gcomhréir le hAirteagail 8 agus 10 CFAE, ba cheart don Chlár, mar chuid dá ghníomhaíochtaí go léir, tacú le príomhshruthú inscne agus le príomhshruthú cuspóirí neamh-idirdhealaithe agus, i gcás inarb infheidhme, ba cheart critéir iomchuí maidir le cothromaíocht inscne a shainiú ann. Bíonn mná rannpháirteach go gníomhach in earnálacha cultúir agus cruthaitheachta mar údair, mar ghairmithe, mar mhúinteoirí, mar ealaíontóirí agus mar bhaill den lucht féachana nó den lucht éisteachta. Is lú an seans, áfach, go mbeadh post cinnteoireachta ag mná in institiúidí cultúir, ealaíne agus cruthaitheachta. Dá bhrí sin, ba cheart don Chlár tallann na mban a chur chun cinn chun tacú le gairmeacha ealaíne agus gairmiúla na mban. |
| --- | --- |

(26)

I gcomhréir le hAirteagail 8 agus 10 CFAE, ba cheart don Chlár, mar chuid dá ghníomhaíochtaí go léir, tacú le príomhshruthú inscne agus le príomhshruthú cuspóirí neamh-idirdhealaithe agus, i gcás inarb infheidhme, ba cheart critéir iomchuí maidir le cothromaíocht inscne a shainiú ann. Bíonn mná rannpháirteach go gníomhach in earnálacha cultúir agus cruthaitheachta mar údair, mar ghairmithe, mar mhúinteoirí, mar ealaíontóirí agus mar bhaill den lucht féachana nó den lucht éisteachta. Is lú an seans, áfach, go mbeadh post cinnteoireachta ag mná in institiúidí cultúir, ealaíne agus cruthaitheachta. Dá bhrí sin, ba cheart don Chlár tallann na mban a chur chun cinn chun tacú le gairmeacha ealaíne agus gairmiúla na mban.

| (27) | Agus teachtaireacht chomhpháirteach an 8 Meitheamh 2016 dar teideal Towards an EU strategy for international cultural relations [I dtreo straitéis AE le haghaidh caidreamh cultúrtha idirnáisiúnta], a formhuiníodh le rún ó Pharlaimint na hEorpa an 5 Iúil 2017 maidir leis an sainordú don chruinniú tríthaobhach ar dhréachtbhuiséad 2018 (10), agus na conclúidí ón gComhairle an 24 Bealtaine 2017 maidir le cur chuige straitéiseach AE i ndáil le caidreamh cultúrtha idirnáisiúnta á chur san áireamh, ba cheart aitheantas a thabhairt in ionstraimí cistiúcháin Eorpacha agus, go háirithe, sa Chlár d'ábharthacht an chultúir sa chaidreamh idirnáisiúnta agus don ról atá aige chun luachanna Eorpacha a chur chun cinn trí shainghníomhaíochtaí atá ceaptha chun tionchar soiléir Aontais a bheith acu sa réimse domhanda. |
| --- | --- |

(27)

Agus teachtaireacht chomhpháirteach an 8 Meitheamh 2016 dar teideal Towards an EU strategy for international cultural relations [I dtreo straitéis AE le haghaidh caidreamh cultúrtha idirnáisiúnta], a formhuiníodh le rún ó Pharlaimint na hEorpa an 5 Iúil 2017 maidir leis an sainordú don chruinniú tríthaobhach ar dhréachtbhuiséad 2018 (10), agus na conclúidí ón gComhairle an 24 Bealtaine 2017 maidir le cur chuige straitéiseach AE i ndáil le caidreamh cultúrtha idirnáisiúnta á chur san áireamh, ba cheart aitheantas a thabhairt in ionstraimí cistiúcháin Eorpacha agus, go háirithe, sa Chlár d'ábharthacht an chultúir sa chaidreamh idirnáisiúnta agus don ról atá aige chun luachanna Eorpacha a chur chun cinn trí shainghníomhaíochtaí atá ceaptha chun tionchar soiléir Aontais a bheith acu sa réimse domhanda.

| (28) | I gcomhréir leis an Teachtaireacht ón gCoimisiún an 22 Iúil 2014 dar teideal Towards an integrated approach to cultural heritage for Europe [Cur chuige comhtháite a bhaint amach maidir leis an oidhreacht chultúrtha don Eoraip], ba cheart go n-áiritheofaí leis na beartais agus leis na hionstraimí ábhartha go mbeadh leagáid ag Bliain Eorpach na hOidhreachta Cultúrtha 2018, lena ndearnadh an cultúr a phríomhshruthú go rathúil agus go héifeachtúil i réimsí beartais eile, go háirithe trí chur chuige maidir le rialachas rannpháirteach, i ndáil le luach fadtéarmach agus luach inbhuanaitheachta oidhreacht chultúrtha na hEorpa a tharraingt amach, trí chur chuige níos comhtháite a fhorbairt maidir lena caomhnú agus lena luacháil agus trí thacú le coimirciú inbhuanaithe, le hathghiniúint agus le hathúsáid oiriúnaitheach, agus le cur chun cinn, a luachanna, trí ghníomhaíochtaí méadaithe feasachta agus líonraithe. San earnáil chultúir, ba cheart breithniú a dhéanamh i dtaobh tacaíocht a thabhairt d'ealaíontóirí, do chruthaitheoirí agus do cheardaithe ealaíonta atá oilte sna ceirdeanna traidisiúnta a bhaineann le hathbhunú na hoidhreachta cultúrtha. San earnáil chlosamhairc, go háirithe, is foinse ríthábhachtach cuimhne agus éagsúlachta cultúrtha iad saothair oidhreachta agus is deiseanna ionchasacha margaidh iad. Sa chomhthéacs sin, rannchuidíonn cartlanna closamhairc agus leabharlanna le caomhnú agus le hathúsáid saothar oidhreachta, agus le forbairtí margaidh nua do shaothair oidhreachta. |
| --- | --- |

(28)

I gcomhréir leis an Teachtaireacht ón gCoimisiún an 22 Iúil 2014 dar teideal Towards an integrated approach to cultural heritage for Europe [Cur chuige comhtháite a bhaint amach maidir leis an oidhreacht chultúrtha don Eoraip], ba cheart go n-áiritheofaí leis na beartais agus leis na hionstraimí ábhartha go mbeadh leagáid ag Bliain Eorpach na hOidhreachta Cultúrtha 2018, lena ndearnadh an cultúr a phríomhshruthú go rathúil agus go héifeachtúil i réimsí beartais eile, go háirithe trí chur chuige maidir le rialachas rannpháirteach, i ndáil le luach fadtéarmach agus luach inbhuanaitheachta oidhreacht chultúrtha na hEorpa a tharraingt amach, trí chur chuige níos comhtháite a fhorbairt maidir lena caomhnú agus lena luacháil agus trí thacú le coimirciú inbhuanaithe, le hathghiniúint agus le hathúsáid oiriúnaitheach, agus le cur chun cinn, a luachanna, trí ghníomhaíochtaí méadaithe feasachta agus líonraithe. San earnáil chultúir, ba cheart breithniú a dhéanamh i dtaobh tacaíocht a thabhairt d'ealaíontóirí, do chruthaitheoirí agus do cheardaithe ealaíonta atá oilte sna ceirdeanna traidisiúnta a bhaineann le hathbhunú na hoidhreachta cultúrtha. San earnáil chlosamhairc, go háirithe, is foinse ríthábhachtach cuimhne agus éagsúlachta cultúrtha iad saothair oidhreachta agus is deiseanna ionchasacha margaidh iad. Sa chomhthéacs sin, rannchuidíonn cartlanna closamhairc agus leabharlanna le caomhnú agus le hathúsáid saothar oidhreachta, agus le forbairtí margaidh nua do shaothair oidhreachta.

| (29) | I gcomhréir leis an teachtaireacht ón gCoimisiún an 10 Márta 2020 dar teideal A New Industrial Strategy for Europe [Straitéis Nua Tionsclaíochta don Eoraip], ba cheart don Aontas brath ar láidreachtaí an Aontais, go háirithe a éagsúlacht, a chuid tallann, a luachanna, a mhodh maireachtála agus a nuálaithe agus a chruthaitheoirí. |
| --- | --- |

(29)

I gcomhréir leis an teachtaireacht ón gCoimisiún an 10 Márta 2020 dar teideal A New Industrial Strategy for Europe [Straitéis Nua Tionsclaíochta don Eoraip], ba cheart don Aontas brath ar láidreachtaí an Aontais, go háirithe a éagsúlacht, a chuid tallann, a luachanna, a mhodh maireachtála agus a nuálaithe agus a chruthaitheoirí.

| (30) | Braitheann rath an Chláir ar fhorbairt tionscadal nuálach éifeachtach lena nginfear dea-chleachtais i dtaca le comhar Eorpach trasnáisiúnta sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta. Nuair is féidir, ba cheart scéalta rathúla den sórt sin a chur chun cinn, rud a spreagfaidh tacaíocht do shamhlacha nua gnó agus do scileanna nua gnó, a chothóidh traidisiúnta agus a thiontóidh réitigh chruthaitheacha agus idirdhisciplíneacha ina luach eacnamaíoch agus sóisialta. |
| --- | --- |

(30)

Braitheann rath an Chláir ar fhorbairt tionscadal nuálach éifeachtach lena nginfear dea-chleachtais i dtaca le comhar Eorpach trasnáisiúnta sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta. Nuair is féidir, ba cheart scéalta rathúla den sórt sin a chur chun cinn, rud a spreagfaidh tacaíocht do shamhlacha nua gnó agus do scileanna nua gnó, a chothóidh traidisiúnta agus a thiontóidh réitigh chruthaitheacha agus idirdhisciplíneacha ina luach eacnamaíoch agus sóisialta.

| (31) | Ba cheart an Clár a bheith oscailte, faoi réir coinníollacha áirithe, do rannpháirtíocht Chomhaltaí Chomhlachas Saorthrádála na hEorpa, do thíortha aontacha, do thíortha is iarrthóirí agus do thíortha is iarrthóirí ionchasacha a bhaineann tairbhe as straitéis réamhaontachais, do thíortha Bheartas Comharsanachta na hEorpa agus do chomhpháirtithe straitéiseacha an Aontais. |
| --- | --- |

(31)

Ba cheart an Clár a bheith oscailte, faoi réir coinníollacha áirithe, do rannpháirtíocht Chomhaltaí Chomhlachas Saorthrádála na hEorpa, do thíortha aontacha, do thíortha is iarrthóirí agus do thíortha is iarrthóirí ionchasacha a bhaineann tairbhe as straitéis réamhaontachais, do thíortha Bheartas Comharsanachta na hEorpa agus do chomhpháirtithe straitéiseacha an Aontais.

| (32) | Féadfaidh tríú tíortha ar comhaltaí iad den Limistéar Eorpach Eacnamaíoch a bheith páirteach i gcláir de chuid an Aontais faoi chuimsiú an chomhair arna bhunú faoin gComhaontú ar an Limistéar Eorpach Eacnamaíoch (11), ina ndéantar foráil maidir le cur chun feidhme na gclár ar bhonn cinneadh arna ghlacadh faoin gComhaontú sin. Féadfaidh tríú tíortha a bheith páirteach freisin ar bhonn ionstraimí dlíthiúla eile. Ba cheart foráil shonrach a thabhairt isteach sa Rialachán seo á cheangal ar thríú tíortha na cearta agus an rochtain is gá a thabhairt don oifigeach údarúcháin freagrach, don Oifig Eorpach Frith-Chalaoise (OLAF) agus don Chúirt Iniúchóirí chun go bhféadfaidh siad a gcuid inniúlachtaí faoi seach a fheidhmiú go cuimsitheach. |
| --- | --- |

(32)

Féadfaidh tríú tíortha ar comhaltaí iad den Limistéar Eorpach Eacnamaíoch a bheith páirteach i gcláir de chuid an Aontais faoi chuimsiú an chomhair arna bhunú faoin gComhaontú ar an Limistéar Eorpach Eacnamaíoch (11), ina ndéantar foráil maidir le cur chun feidhme na gclár ar bhonn cinneadh arna ghlacadh faoin gComhaontú sin. Féadfaidh tríú tíortha a bheith páirteach freisin ar bhonn ionstraimí dlíthiúla eile. Ba cheart foráil shonrach a thabhairt isteach sa Rialachán seo á cheangal ar thríú tíortha na cearta agus an rochtain is gá a thabhairt don oifigeach údarúcháin freagrach, don Oifig Eorpach Frith-Chalaoise (OLAF) agus don Chúirt Iniúchóirí chun go bhféadfaidh siad a gcuid inniúlachtaí faoi seach a fheidhmiú go cuimsitheach.

| (33) | Ba cheart go mbeadh sé d'aidhm ag tríú tíortha páirt iomlán a ghlacadh sa Chlár. Ba cheart, áfach, go mbeadh tríú tíortha nach gcomhlíonann na coinníollacha maidir le páirt a ghlacadh i sraith MEDIA agus sa tsraith Thrasearnálach, ach a ghlacann páirt i sraith an Chultúir, in ann deasca Cláir a chur ar bun, agus tacú leis na deasca sin, chun an Clár a chur chun cinn ina dtír féin agus chun comhar trasteorann a spreagadh laistigh de na hearnálacha cultúir agus cruthaitheacha. |
| --- | --- |

(33)

Ba cheart go mbeadh sé d'aidhm ag tríú tíortha páirt iomlán a ghlacadh sa Chlár. Ba cheart, áfach, go mbeadh tríú tíortha nach gcomhlíonann na coinníollacha maidir le páirt a ghlacadh i sraith MEDIA agus sa tsraith Thrasearnálach, ach a ghlacann páirt i sraith an Chultúir, in ann deasca Cláir a chur ar bun, agus tacú leis na deasca sin, chun an Clár a chur chun cinn ina dtír féin agus chun comhar trasteorann a spreagadh laistigh de na hearnálacha cultúir agus cruthaitheacha.

| (34) | Ba cheart go mbeadh maoluithe ón oibleagáid i leith chomhlíonadh na gcoinníollacha a leagtar amach i dTreoir 2010/13/AE a bheith faoi réir grinnscrúdú agus ba cheart iad a dheonú do thíortha Bheartas Comharsanachta na hEorpa i gcásanna a bhfuil údar cuí leo, agus staid shonrach an mhargaidh closamhairc sa tír lena mbaineann agus an leibhéal comhtháthaithe le creat an bheartais closamhairc Eorpaigh á gcur san áireamh. Ba cheart faireachán a dhéanamh go tráthrialta ar an dul chun cinn i dtreo bhaint amach na gcuspóirí a leagtar amach i dTreoir 2010/13/AE. Thairis sin, ba cheart rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí arna maoiniú faoi shraith MEDIA a leagan amach ar bhonn “cás ar chás” sna cláir oibre ábhartha. |
| --- | --- |

(34)

Ba cheart go mbeadh maoluithe ón oibleagáid i leith chomhlíonadh na gcoinníollacha a leagtar amach i dTreoir 2010/13/AE a bheith faoi réir grinnscrúdú agus ba cheart iad a dheonú do thíortha Bheartas Comharsanachta na hEorpa i gcásanna a bhfuil údar cuí leo, agus staid shonrach an mhargaidh closamhairc sa tír lena mbaineann agus an leibhéal comhtháthaithe le creat an bheartais closamhairc Eorpaigh á gcur san áireamh. Ba cheart faireachán a dhéanamh go tráthrialta ar an dul chun cinn i dtreo bhaint amach na gcuspóirí a leagtar amach i dTreoir 2010/13/AE. Thairis sin, ba cheart rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí arna maoiniú faoi shraith MEDIA a leagan amach ar bhonn “cás ar chás” sna cláir oibre ábhartha.

| (35) | Ba cheart don Chlár comhar a chothú idir an tAontas agus eagraíochtaí idirnáisiúnta amhail Unesco, Comhairle na hEorpa, lena n-áirítear Eurimages agus an Fhaireachlann Eorpach Closamhairc (“an Fhaireachlann”), an Eagraíocht um Chomhar agus Forbairt Eacnamaíochta (ECFE) agus an Eagraíocht Dhomhanda um Maoin Intleachtúil. Ina theannta sin, ba cheart don Chlár tacú le gealltanas an Aontais i ndáil le Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe na Náisiún Aontaithe, an ghné chultúrtha díobh go háirithe. A mhéid a bhaineann leis an earnáil chlosamhairc, ba cheart don chlár a áirithiú go rannchuideoidh an tAontas le hobair na Faireachlainne. |
| --- | --- |

(35)

Ba cheart don Chlár comhar a chothú idir an tAontas agus eagraíochtaí idirnáisiúnta amhail Unesco, Comhairle na hEorpa, lena n-áirítear Eurimages agus an Fhaireachlann Eorpach Closamhairc (“an Fhaireachlann”), an Eagraíocht um Chomhar agus Forbairt Eacnamaíochta (ECFE) agus an Eagraíocht Dhomhanda um Maoin Intleachtúil. Ina theannta sin, ba cheart don Chlár tacú le gealltanas an Aontais i ndáil le Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe na Náisiún Aontaithe, an ghné chultúrtha díobh go háirithe. A mhéid a bhaineann leis an earnáil chlosamhairc, ba cheart don chlár a áirithiú go rannchuideoidh an tAontas le hobair na Faireachlainne.

| (36) | Mar léiriú ar an tábhacht atá ag baint le dul i ngleic leis an athrú aeráide i gcomhréir le gealltanais an Aontais chun Comhaontú Pháras arna ghlacadh faoi Chreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar an Athrú Aeráide a chur chun feidhme agus chun Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe na Náisiún Aontaithe a bhaint amach, tá an Clár beartaithe chun rannchuidiú le príomhshruthú na mbeart a dhéantar ar son na haeráide agus le baint amach na sprice foriomláine i leith 30 % de chaiteachas bhuiséad an Aontais a bheith ag tacú le cuspóirí aeráide. I gcomhréir leis an gComhaontú Glas don Eoraip ina cháil mar threoirphlean don fhás inbhuanaithe, ba cheart do ghníomhaíochtaí a dhéantar faoin Rialachán seo an prionsabal “gan dochar a dhéanamh” a urramú. Le linn an Clár a chur chun feidhme, ba cheart gníomhaíochtaí ábhartha a shainaithint agus a chur i bhfeidhm, gan buntréith an Chláir a athrú, agus ba cheart athmheasúnú a dhéanamh orthu i gcomhthéacs na meastóireachtaí agus an athbhreithnithe ábhartha. |
| --- | --- |

(36)

Mar léiriú ar an tábhacht atá ag baint le dul i ngleic leis an athrú aeráide i gcomhréir le gealltanais an Aontais chun Comhaontú Pháras arna ghlacadh faoi Chreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar an Athrú Aeráide a chur chun feidhme agus chun Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe na Náisiún Aontaithe a bhaint amach, tá an Clár beartaithe chun rannchuidiú le príomhshruthú na mbeart a dhéantar ar son na haeráide agus le baint amach na sprice foriomláine i leith 30 % de chaiteachas bhuiséad an Aontais a bheith ag tacú le cuspóirí aeráide. I gcomhréir leis an gComhaontú Glas don Eoraip ina cháil mar threoirphlean don fhás inbhuanaithe, ba cheart do ghníomhaíochtaí a dhéantar faoin Rialachán seo an prionsabal “gan dochar a dhéanamh” a urramú. Le linn an Clár a chur chun feidhme, ba cheart gníomhaíochtaí ábhartha a shainaithint agus a chur i bhfeidhm, gan buntréith an Chláir a athrú, agus ba cheart athmheasúnú a dhéanamh orthu i gcomhthéacs na meastóireachtaí agus an athbhreithnithe ábhartha.

| (37) | Ar mhaithe leis an tsimplíocht agus leis an éifeachtúlacht, ba cheart go mbeadh an Coimisiún in ann gealltanais bhuiséadacha a roinnt ina dtráthchodanna bliantúla. Sa chás sin, ba cheart don Choimisiún na tráthchodanna bliantúla a ghealladh le linn an Clár a chur chun feidhme, agus dul chun cinn na ngníomhaíochtaí a gheobhaidh cabhair airgeadais, a riachtanais mheasta agus an buiséad a bheidh ar fáil á chur san áireamh. Ba cheart don Choimisiún clár ama táscach a chur in iúl do thairbhithe na ndeontas, ar clár ama é ina gcumhdófar gealladh na dtráthchodanna bliantúla leithleacha. |
| --- | --- |

(37)

Ar mhaithe leis an tsimplíocht agus leis an éifeachtúlacht, ba cheart go mbeadh an Coimisiún in ann gealltanais bhuiséadacha a roinnt ina dtráthchodanna bliantúla. Sa chás sin, ba cheart don Choimisiún na tráthchodanna bliantúla a ghealladh le linn an Clár a chur chun feidhme, agus dul chun cinn na ngníomhaíochtaí a gheobhaidh cabhair airgeadais, a riachtanais mheasta agus an buiséad a bheidh ar fáil á chur san áireamh. Ba cheart don Choimisiún clár ama táscach a chur in iúl do thairbhithe na ndeontas, ar clár ama é ina gcumhdófar gealladh na dtráthchodanna bliantúla leithleacha.

| (38) | Tá feidhm ag rialacha airgeadais cothrománacha arna nglacadh ag Parlaimint na hEorpa agus ag an gComhairle ar bhonn Airteagal 322 CFAE maidir leis an Rialachán seo. Leagtar síos na rialacha sin i Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (12) (“an Rialachán Airgeadais”) agus cinntear leo go háirithe an nós imeachta maidir leis an mbuiséad a bhunú agus a chur chun feidhme trí dheontais, trí sholáthar, trí dhuaiseanna agus trí chur chun feidhme indíreach, agus déantar foráil maidir le seiceálacha ar fhreagracht na ngníomhaithe airgeadais. Áirítear freisin leis na rialacha arna nglacadh ar bhonn Airteagal 322 CFAE, córas ginearálta coinníollachta ar mhaithe le buiséad an Aontais a chosaint. |
| --- | --- |

(38)

Tá feidhm ag rialacha airgeadais cothrománacha arna nglacadh ag Parlaimint na hEorpa agus ag an gComhairle ar bhonn Airteagal 322 CFAE maidir leis an Rialachán seo. Leagtar síos na rialacha sin i Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (12) (“an Rialachán Airgeadais”) agus cinntear leo go háirithe an nós imeachta maidir leis an mbuiséad a bhunú agus a chur chun feidhme trí dheontais, trí sholáthar, trí dhuaiseanna agus trí chur chun feidhme indíreach, agus déantar foráil maidir le seiceálacha ar fhreagracht na ngníomhaithe airgeadais. Áirítear freisin leis na rialacha arna nglacadh ar bhonn Airteagal 322 CFAE, córas ginearálta coinníollachta ar mhaithe le buiséad an Aontais a chosaint.

| (39) | Tá “LUX - Duais Lucht Féachana na hEorpa ó Pharlaimint na hEorpa agus Acadamh Scannán na hEorpa” ina duais shainiúil Eorpach anois, lena ndéantar scannáin Eorpacha a léiríonn féiniúlacht Eorpach agus luachanna Eorpacha thar theorainneacha náisiúnta a chur chun cinn agus a scaipeadh, agus a chuireann leis an gcomhoibriú le pobal cruthaitheoirí cáiliúla scannán agus le heagraíochtaí agus líonraí scannán Eorpacha. |
| --- | --- |

(39)

Tá “LUX - Duais Lucht Féachana na hEorpa ó Pharlaimint na hEorpa agus Acadamh Scannán na hEorpa” ina duais shainiúil Eorpach anois, lena ndéantar scannáin Eorpacha a léiríonn féiniúlacht Eorpach agus luachanna Eorpacha thar theorainneacha náisiúnta a chur chun cinn agus a scaipeadh, agus a chuireann leis an gcomhoibriú le pobal cruthaitheoirí cáiliúla scannán agus le heagraíochtaí agus líonraí scannán Eorpacha.

| (40) | Ó cruthaíodh Ceolfhoireann Óige an Aontais Eorpaigh, tá saineolas uathúil forbartha aici maidir le rochtain ar cheol, chomh maith le hidirphlé idirchultúrtha, meas frithpháirteach agus tuiscint fhrithpháirteach, a chur chun cinn, tríd an gcultúr agus, ag an am céanna, tá tús áite tugtha aici d'fhorbairt gairmeacha idirnáisiúnta agus d'oiliúint ceoltóirí óga. Is é is cúis le sainiúlacht Cheolfhoireann Óige an Aontais Eorpaigh ná gur ceolfhoireann Eorpach í, a cruthaíodh le rún ó Pharlaimint na hEorpa, a théann thar theorainneacha cultúrtha agus go bhfuil sí comhdhéanta de cheoltóirí óga a roghnaítear ó gach cearn den Eoraip i gcomhréir le critéir dhiana ealaíonta le linn próiseas bliantúil éisteachta atá docht agus trédhearcach sna Ballstáit uile. Ba cheart an rannchuidiú speisialta sin le héagsúlacht chultúrtha agus le féiniúlacht chultúrtha na hEorpa a aithint, mar shampla trí fhoráil a dhéanamh maidir le gníomhaíochtaí ar féidir le Ceolfhoireann Óige an Aontais Eorpaigh agus le heintitis chultúrtha Eorpacha dá samhail iarratas a dhéanamh chun páirt a ghlacadh iontu. Ba cheart foráil a dhéanamh maidir leis an bhféidearthacht go mbeadh cistiú ilbhliantúil ar fáil d'eintitis den sórt sin chun cobhsaíocht fheidhmiú na n-eintiteas sin a áirithiú. |
| --- | --- |

(40)

Ó cruthaíodh Ceolfhoireann Óige an Aontais Eorpaigh, tá saineolas uathúil forbartha aici maidir le rochtain ar cheol, chomh maith le hidirphlé idirchultúrtha, meas frithpháirteach agus tuiscint fhrithpháirteach, a chur chun cinn, tríd an gcultúr agus, ag an am céanna, tá tús áite tugtha aici d'fhorbairt gairmeacha idirnáisiúnta agus d'oiliúint ceoltóirí óga. Is é is cúis le sainiúlacht Cheolfhoireann Óige an Aontais Eorpaigh ná gur ceolfhoireann Eorpach í, a cruthaíodh le rún ó Pharlaimint na hEorpa, a théann thar theorainneacha cultúrtha agus go bhfuil sí comhdhéanta de cheoltóirí óga a roghnaítear ó gach cearn den Eoraip i gcomhréir le critéir dhiana ealaíonta le linn próiseas bliantúil éisteachta atá docht agus trédhearcach sna Ballstáit uile. Ba cheart an rannchuidiú speisialta sin le héagsúlacht chultúrtha agus le féiniúlacht chultúrtha na hEorpa a aithint, mar shampla trí fhoráil a dhéanamh maidir le gníomhaíochtaí ar féidir le Ceolfhoireann Óige an Aontais Eorpaigh agus le heintitis chultúrtha Eorpacha dá samhail iarratas a dhéanamh chun páirt a ghlacadh iontu. Ba cheart foráil a dhéanamh maidir leis an bhféidearthacht go mbeadh cistiú ilbhliantúil ar fáil d'eintitis den sórt sin chun cobhsaíocht fheidhmiú na n-eintiteas sin a áirithiú.

| (41) | Maidir le heagraíochtaí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta a bhfuil cumhdach mór geografach Eorpach acu agus arb é atá i gceist lena ngníomhaíochtaí seirbhísí cultúrtha a chur ar fáil go díreach do shaoránaigh hEorpa agus a d'fhéadfadh, dá bhrí sin, tionchar díreach a bheith acu ar fhéiniúlacht Eorpach, ba cheart iad a bheith incháilithe le haghaidh tacaíochta ón Aontas. |
| --- | --- |

(41)

Maidir le heagraíochtaí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta a bhfuil cumhdach mór geografach Eorpach acu agus arb é atá i gceist lena ngníomhaíochtaí seirbhísí cultúrtha a chur ar fáil go díreach do shaoránaigh hEorpa agus a d'fhéadfadh, dá bhrí sin, tionchar díreach a bheith acu ar fhéiniúlacht Eorpach, ba cheart iad a bheith incháilithe le haghaidh tacaíochta ón Aontas.

| (42) | Chun leithdháileadh éifeachtúil na gcistí ó bhuiséad ginearálta an Aontais a áirithiú, is gá go soláthróidh na gníomhaíochtaí agus na gníomhaíochtaí uile a dhéantar faoin gClár breisluach Eorpach. Is gá a áirithiú freisin go gcomhlánaíonn siad gníomhaíochtaí na mBallstát. Ba cheart comhsheasmhacht, comhlántacht agus sineirgí a lorg le cláir chistiúcháin a thacaíonn le réimsí beartais a bhfuil dlúthnaisc acu lena chéile, á áirithiú go bhfuil tairbhithe ionchasacha ar an eolas faoi na deiseanna éagsúla cistiúcháin agus a bhfuil dlúthnaisc acu le beartais chothrománacha amhail beartas iomaíochta an Aontais. |
| --- | --- |

(42)

Chun leithdháileadh éifeachtúil na gcistí ó bhuiséad ginearálta an Aontais a áirithiú, is gá go soláthróidh na gníomhaíochtaí agus na gníomhaíochtaí uile a dhéantar faoin gClár breisluach Eorpach. Is gá a áirithiú freisin go gcomhlánaíonn siad gníomhaíochtaí na mBallstát. Ba cheart comhsheasmhacht, comhlántacht agus sineirgí a lorg le cláir chistiúcháin a thacaíonn le réimsí beartais a bhfuil dlúthnaisc acu lena chéile, á áirithiú go bhfuil tairbhithe ionchasacha ar an eolas faoi na deiseanna éagsúla cistiúcháin agus a bhfuil dlúthnaisc acu le beartais chothrománacha amhail beartas iomaíochta an Aontais.

| (43) | Ba cheart tacaíocht airgeadais a úsáid, ar bhealach comhréireach, chun aghaidh a thabhairt ar theipeanna margaidh nó ar staideanna infheistíochta fo-optamacha agus níor cheart do ghníomhaíochtaí maoiniú príobháideach a dhúbailt ná a phlódú ná níor cheart an iomaíocht a shaobhadh sa mhargadh inmheánach. |
| --- | --- |

(43)

Ba cheart tacaíocht airgeadais a úsáid, ar bhealach comhréireach, chun aghaidh a thabhairt ar theipeanna margaidh nó ar staideanna infheistíochta fo-optamacha agus níor cheart do ghníomhaíochtaí maoiniú príobháideach a dhúbailt ná a phlódú ná níor cheart an iomaíocht a shaobhadh sa mhargadh inmheánach.

| (44) | Leis an gClár, tá sé tábhachtach go dtabharfaí aghaidh ar na dúshláin struchtúracha nach mór d’earnálacha cultúir agus cruthaitheachta na hEorpa déileáil leo, ar dúshláin iad atá níos measa fós mar gheall ar phaindéim COVID-19. Cuimsíonn an Clár an ról bunúsach atá ag cultúr agus ag meáin na hEorpa i ndáil le dea-bhail na saoránach agus i ndáil lena gcumhachtú chun cinntí eolasacha a dhéanamh. Ba cheart don Chlár, in éineacht le cláir chistiúcháin ábhartha eile de chuid an Aontais agus Next Generation EU, tacú le téarnamh gearrthéarmach na n-earnálacha cultúir agus cruthaitheachta, feabhas a chur ar a n-athléimneacht agus a n-iomaíochas níos fadtéarmaí chun aghaidh a thabhairt ar an mbealach is fearr ar mhór-ghéarchéimeanna a d'fhéadfadh a bheith ann amach anseo agus chun tacú lena n-aistriú digiteach agus éiceolaíoch. |
| --- | --- |

(44)

Leis an gClár, tá sé tábhachtach go dtabharfaí aghaidh ar na dúshláin struchtúracha nach mór d’earnálacha cultúir agus cruthaitheachta na hEorpa déileáil leo, ar dúshláin iad atá níos measa fós mar gheall ar phaindéim COVID-19. Cuimsíonn an Clár an ról bunúsach atá ag cultúr agus ag meáin na hEorpa i ndáil le dea-bhail na saoránach agus i ndáil lena gcumhachtú chun cinntí eolasacha a dhéanamh. Ba cheart don Chlár, in éineacht le cláir chistiúcháin ábhartha eile de chuid an Aontais agus Next Generation EU, tacú le téarnamh gearrthéarmach na n-earnálacha cultúir agus cruthaitheachta, feabhas a chur ar a n-athléimneacht agus a n-iomaíochas níos fadtéarmaí chun aghaidh a thabhairt ar an mbealach is fearr ar mhór-ghéarchéimeanna a d'fhéadfadh a bheith ann amach anseo agus chun tacú lena n-aistriú digiteach agus éiceolaíoch.

| (45) | Tugtar aghaidh ar chuspóirí beartais an Chláir freisin trí ionstraimí airgeadais agus ráthaíochtaí buiséadacha faoi réimse bheartais Chlár Invest EU 2021-2027 arna bhunú le Rialachán (AE) 2021/523 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (13), lena leantar, inter alia, de rochtain ar mhaoiniú a éascú d'fhiontair bheaga agus mheánmhéide agus d'eagraíochtaí sna earnálacha chultúir agus cruthaitheachta. |
| --- | --- |

(45)

Tugtar aghaidh ar chuspóirí beartais an Chláir freisin trí ionstraimí airgeadais agus ráthaíochtaí buiséadacha faoi réimse bheartais Chlár Invest EU 2021-2027 arna bhunú le Rialachán (AE) 2021/523 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (13), lena leantar, inter alia, de rochtain ar mhaoiniú a éascú d'fhiontair bheaga agus mheánmhéide agus d'eagraíochtaí sna earnálacha chultúir agus cruthaitheachta.

| (46) | Ba cheart tionchar, cáilíocht agus éifeachtúlacht i ndáil le cur chun feidhme na dtionscadal faoin gClár a bheith ina bpríomhchritéir mheastóireachta i dtaca le roghnú na dtionscadal atá i gceist. Agus an saineolas teicniúil is gá chun measúnú a dhéanamh ar thograí faoi ghníomhaíochtaí sonracha den Chlár á chur san áireamh, féadfaidh comhaltaí coistí atá ann chun aon tograí den sórt a mheas (“coistí meastóireachta”) a bheith ina saineolaithe seachtracha. Agus saineolaithe seachtracha á roghnú, ba cheart breithniú cuí a dhéanamh ar a gcúlraí gairmiúla agus ar chothromaíocht inscne an choiste lena mbaineann. |
| --- | --- |

(46)

Ba cheart tionchar, cáilíocht agus éifeachtúlacht i ndáil le cur chun feidhme na dtionscadal faoin gClár a bheith ina bpríomhchritéir mheastóireachta i dtaca le roghnú na dtionscadal atá i gceist. Agus an saineolas teicniúil is gá chun measúnú a dhéanamh ar thograí faoi ghníomhaíochtaí sonracha den Chlár á chur san áireamh, féadfaidh comhaltaí coistí atá ann chun aon tograí den sórt a mheas (“coistí meastóireachta”) a bheith ina saineolaithe seachtracha. Agus saineolaithe seachtracha á roghnú, ba cheart breithniú cuí a dhéanamh ar a gcúlraí gairmiúla agus ar chothromaíocht inscne an choiste lena mbaineann.

| (47) | Ba cheart córas réadúil soláimhsithe táscairí feidhmíochta cáilíochtúla agus cainníochtúla a áireamh sa Chlár chun bheith ag gabháil lena ghníomhaíochtaí agus chun faireachán a dhéanamh ar a fheidhmíocht ar bhonn leanúnach. Ba cheart an faireachán sin, agus na gníomhaíochtaí faisnéise agus cumarsáide a bhaineann leis an gClár agus lena ghníomhaíochtaí, a bheith bunaithe ar na trí shraith de chuid an Chláir. |
| --- | --- |

(47)

Ba cheart córas réadúil soláimhsithe táscairí feidhmíochta cáilíochtúla agus cainníochtúla a áireamh sa Chlár chun bheith ag gabháil lena ghníomhaíochtaí agus chun faireachán a dhéanamh ar a fheidhmíocht ar bhonn leanúnach. Ba cheart an faireachán sin, agus na gníomhaíochtaí faisnéise agus cumarsáide a bhaineann leis an gClár agus lena ghníomhaíochtaí, a bheith bunaithe ar na trí shraith de chuid an Chláir.

| (48) | Agus aird á tabhairt ar an tábhacht agus ar an gcastacht a bhaineann le sonraí a bhailiú agus a anailísiú, agus ar an tábhacht agus ar an gcastacht a bhaineann le tionchar na mbeartas cultúrtha a thomhas, ba cheart don Choimisiún cuidiú a thabhairt maidir le fianaise agus sonraí staidrimh a bhailiú i ndáil le treochtaí agus forbairtí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta trí leas a bhaint as an saineolas atá aige agus as saineolas institiúidí ábhartha taighde eile agus ba cheart dó tuairisciú go tráthrialta do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle maidir leis na sonraí a bailíodh. |
| --- | --- |

(48)

Agus aird á tabhairt ar an tábhacht agus ar an gcastacht a bhaineann le sonraí a bhailiú agus a anailísiú, agus ar an tábhacht agus ar an gcastacht a bhaineann le tionchar na mbeartas cultúrtha a thomhas, ba cheart don Choimisiún cuidiú a thabhairt maidir le fianaise agus sonraí staidrimh a bhailiú i ndáil le treochtaí agus forbairtí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta trí leas a bhaint as an saineolas atá aige agus as saineolas institiúidí ábhartha taighde eile agus ba cheart dó tuairisciú go tráthrialta do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle maidir leis na sonraí a bailíodh.

| (49) | Ba cheart an Clár a bhunú ar feadh tréimhse 7 mbliana chun a ré a ailíniú le ré an chreata airgeadais ilbhliantúil le haghaidh na mblianta 2021 go 2027 a leagtar síos i Rialachán (AE, Euratom) 2020/2093 ón gComhairle (14) (“CAI 2021-2027”). |
| --- | --- |

(49)

Ba cheart an Clár a bhunú ar feadh tréimhse 7 mbliana chun a ré a ailíniú le ré an chreata airgeadais ilbhliantúil le haghaidh na mblianta 2021 go 2027 a leagtar síos i Rialachán (AE, Euratom) 2020/2093 ón gComhairle (14) (“CAI 2021-2027”).

| (50) | Leis an Rialachán seo, leagtar síos imchlúdach airgeadais don Chlár, arb éard a bheidh ann an príomh-mhéid tagartha do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle le linn an nós imeachta bhuiséadaigh bhliantúil, de réir bhrí phointe 18 de Chomhaontú Idirinstitiúideach an 16 Nollaig 2020 idir Parlaimint na hEorpa, Comhairle an Aontais Eorpaigh agus an Coimisiún Eorpach maidir leis an smacht buiséadach, le comhar in ábhair bhuiséadacha agus le bainistíocht fhónta airgeadais agus, chomh maith leis sin maidir le hacmhainní dílse nua, lena n-áirítear treochlár chun acmhainní dílse nua a thabhairt isteach (15). |
| --- | --- |

(50)

Leis an Rialachán seo, leagtar síos imchlúdach airgeadais don Chlár, arb éard a bheidh ann an príomh-mhéid tagartha do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle le linn an nós imeachta bhuiséadaigh bhliantúil, de réir bhrí phointe 18 de Chomhaontú Idirinstitiúideach an 16 Nollaig 2020 idir Parlaimint na hEorpa, Comhairle an Aontais Eorpaigh agus an Coimisiún Eorpach maidir leis an smacht buiséadach, le comhar in ábhair bhuiséadacha agus le bainistíocht fhónta airgeadais agus, chomh maith leis sin maidir le hacmhainní dílse nua, lena n-áirítear treochlár chun acmhainní dílse nua a thabhairt isteach (15).

| (51) | Tá feidhm ag Rialachán Airgeadais maidir leis an gClár seo. Leis an Rialachán Airgeadais, leagtar síos rialacha maidir le cur chun feidhme bhuiséad an Aontais, na rialacha maidir le deontais san áireamh, lena n-áirítear deontais do thríú páirtithe, duaiseanna, soláthar, bainistíocht indíreach, ionstraimí airgeadais, ráthaíochtaí buiséadacha, cúnamh airgeadais agus aisíocaíocht a dhéanamh le saineolaithe seachtracha. |
| --- | --- |

(51)

Tá feidhm ag Rialachán Airgeadais maidir leis an gClár seo. Leis an Rialachán Airgeadais, leagtar síos rialacha maidir le cur chun feidhme bhuiséad an Aontais, na rialacha maidir le deontais san áireamh, lena n-áirítear deontais do thríú páirtithe, duaiseanna, soláthar, bainistíocht indíreach, ionstraimí airgeadais, ráthaíochtaí buiséadacha, cúnamh airgeadais agus aisíocaíocht a dhéanamh le saineolaithe seachtracha.

| (52) | Maidir leis na cineálacha cistiúcháin agus na modhanna cur chun feidhme a úsáidfear faoin Rialachán seo, ba cheart iad a roghnú ar bhonn a gcumais chun cuspóirí sonracha na ngníomhaíochtaí a bhaint amach agus chun torthaí a chur ar fáil, agus aird á tabhairt, go háirithe, ar chostais rialuithe, ar an ualach riaracháin, agus ar an ngá le simpliú riaracháin, go háirithe an próiseas iarratais, ar mhaithe le gach páirtí atá i gceist, agus ar an riosca a mheastar a bheidh ann maidir le neamhchomhlíontacht. Nuair a bheidh an rogha sin á déanamh, ba cheart breithniú a dhéanamh ar úsáid a bhaint as cnapshuimeanna, ar chostais aonaid agus rátaí comhréidhe, agus chomh maith leis sin, ar mhaoiniú nach bhfuil nasc idir é agus le costais agus dá dtagraítear in Airteagal 125(1) den Rialachán Airgeadais. |
| --- | --- |

(52)

Maidir leis na cineálacha cistiúcháin agus na modhanna cur chun feidhme a úsáidfear faoin Rialachán seo, ba cheart iad a roghnú ar bhonn a gcumais chun cuspóirí sonracha na ngníomhaíochtaí a bhaint amach agus chun torthaí a chur ar fáil, agus aird á tabhairt, go háirithe, ar chostais rialuithe, ar an ualach riaracháin, agus ar an ngá le simpliú riaracháin, go háirithe an próiseas iarratais, ar mhaithe le gach páirtí atá i gceist, agus ar an riosca a mheastar a bheidh ann maidir le neamhchomhlíontacht. Nuair a bheidh an rogha sin á déanamh, ba cheart breithniú a dhéanamh ar úsáid a bhaint as cnapshuimeanna, ar chostais aonaid agus rátaí comhréidhe, agus chomh maith leis sin, ar mhaoiniú nach bhfuil nasc idir é agus le costais agus dá dtagraítear in Airteagal 125(1) den Rialachán Airgeadais.

| (53) | I gcomhréir leis an Rialachán Airgeadais, Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 883/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (16), agus Rialacháin (CE, Euratom) Uimh. 2988/95 (17), (Euratom, CE) Uimh. 2185/96 (18) agus (AE) 2017/1939 (19) ón gComhairle, táthar chun leasanna airgeadais an Aontais a chosaint trí bhíthin bearta comhréireacha, lena n-áirítear bearta a bhaineann le neamhrialtachtaí a chosc, a bhrath, a cheartú agus a imscrúdú, lena n-áirítear calaois, le cistí a cailleadh, a íocadh go mícheart nó a úsáideadh go mícheart a ghnóthú agus, i gcás inarb iomchuí, le pionóis riaracháin a fhorchur. Go háirithe, i gcomhréir le Rialacháin (Euratom, CE) Uimh. 2185/96 agus (AE, Euratom) Uimh. 883/2013, tá an chumhacht ag OLAF imscrúduithe riaracháin a dhéanamh, lena n-áirítear seiceálacha agus cigireachtaí ar an láthair, d'fhonn a shuí ar tharla calaois, éilliú nó aon ghníomhaíocht neamhdhleathach eile a dhéanann difear do leasanna airgeadais an Aontais. Tugtar de chumhacht d'Oifig an Ionchúisitheora Phoiblí Eorpaigh (OIPE), i gcomhréir le Rialachán (AE) 2017/1939, cionta coiriúla a dhéanann difear do leasanna airgeadais an Aontais, dá bhforáiltear i dTreoir (AE) 2017/1371 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (20), a imscrúdú agus a ionchúiseamh. I gcomhréir leis an Rialachán Airgeadais, tá ar aon duine nó eintiteas a fhaigheann cistí de chuid an Aontais comhoibriú go hiomlán maidir le cosaint leasanna airgeadais an Aontais na cearta agus an rochtain is gá a thabhairt don Choimisiún, do OLAF, don Chúirt Iniúchóirí agus, i leith na mBallstát sin atá rannpháirteach sa chomhar feabhsaithe de bhun Rialachán (AE) 2017/1939, do OIPE, agus a áirithiú go dtabharfaidh aon tríú páirtithe a bheidh rannpháirteach i gcur chun feidhme cistí de chuid an Aontais cearta coibhéiseacha. |
| --- | --- |

(53)

I gcomhréir leis an Rialachán Airgeadais, Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 883/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (16), agus Rialacháin (CE, Euratom) Uimh. 2988/95 (17), (Euratom, CE) Uimh. 2185/96 (18) agus (AE) 2017/1939 (19) ón gComhairle, táthar chun leasanna airgeadais an Aontais a chosaint trí bhíthin bearta comhréireacha, lena n-áirítear bearta a bhaineann le neamhrialtachtaí a chosc, a bhrath, a cheartú agus a imscrúdú, lena n-áirítear calaois, le cistí a cailleadh, a íocadh go mícheart nó a úsáideadh go mícheart a ghnóthú agus, i gcás inarb iomchuí, le pionóis riaracháin a fhorchur. Go háirithe, i gcomhréir le Rialacháin (Euratom, CE) Uimh. 2185/96 agus (AE, Euratom) Uimh. 883/2013, tá an chumhacht ag OLAF imscrúduithe riaracháin a dhéanamh, lena n-áirítear seiceálacha agus cigireachtaí ar an láthair, d'fhonn a shuí ar tharla calaois, éilliú nó aon ghníomhaíocht neamhdhleathach eile a dhéanann difear do leasanna airgeadais an Aontais. Tugtar de chumhacht d'Oifig an Ionchúisitheora Phoiblí Eorpaigh (OIPE), i gcomhréir le Rialachán (AE) 2017/1939, cionta coiriúla a dhéanann difear do leasanna airgeadais an Aontais, dá bhforáiltear i dTreoir (AE) 2017/1371 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (20), a imscrúdú agus a ionchúiseamh. I gcomhréir leis an Rialachán Airgeadais, tá ar aon duine nó eintiteas a fhaigheann cistí de chuid an Aontais comhoibriú go hiomlán maidir le cosaint leasanna airgeadais an Aontais na cearta agus an rochtain is gá a thabhairt don Choimisiún, do OLAF, don Chúirt Iniúchóirí agus, i leith na mBallstát sin atá rannpháirteach sa chomhar feabhsaithe de bhun Rialachán (AE) 2017/1939, do OIPE, agus a áirithiú go dtabharfaidh aon tríú páirtithe a bheidh rannpháirteach i gcur chun feidhme cistí de chuid an Aontais cearta coibhéiseacha.

| (54) | Ba cheart a bheith in ann lipéad Séala Barr Feabhais, agus é bunaithe ar thacar sonrach critéar, a dhámhachtain ar thograí cáilíochta le haghaidh gníomhaíochtaí atá incháilithe faoin gClár ach nach féidir a mhaoiniú faoin gClár mar gheall ar shrianta buiséadacha. Trí lipéad Séala Barr Feabhais, tugtar aitheantas do cháilíocht an togra agus simplítear an cuardach ar chistiú malartach faoi Chiste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa nó faoi Chiste Sóisialta na hEorpa Plus. Maidir le gníomhaíochtaí a bhféadfaí lipéad Séala Barr Feabhais a dhámhachtain orthu, ba cheart faisnéis bhreise a chur ar fáil sna glaonna ábhartha ar thograí. |
| --- | --- |

(54)

Ba cheart a bheith in ann lipéad Séala Barr Feabhais, agus é bunaithe ar thacar sonrach critéar, a dhámhachtain ar thograí cáilíochta le haghaidh gníomhaíochtaí atá incháilithe faoin gClár ach nach féidir a mhaoiniú faoin gClár mar gheall ar shrianta buiséadacha. Trí lipéad Séala Barr Feabhais, tugtar aitheantas do cháilíocht an togra agus simplítear an cuardach ar chistiú malartach faoi Chiste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa nó faoi Chiste Sóisialta na hEorpa Plus. Maidir le gníomhaíochtaí a bhféadfaí lipéad Séala Barr Feabhais a dhámhachtain orthu, ba cheart faisnéis bhreise a chur ar fáil sna glaonna ábhartha ar thograí.

| (55) | I bhfianaise Airteagal 349 CFAE agus teachtaireacht ón gCoimisiún an 24 Deireadh Fómhair 2017 dar teideal A stronger and renewed strategic partnership with the EU's outermost regions [Comhpháirtíocht straitéiseach neartaithe athnuaite leis na réigiúin is forimeallaí de chuid AE] á cur san áireamh, ba cheart meas a thabhairt ar rannchuidiú sonrach na réigiún dá dtagraítear san Airteagal sin le héagsúlacht chultúrtha an Aontais, chomh maith leis sin, ar an ról atá acu i ndáil le malartuithe a chur chun cinn, lena n-áirítear trí shoghluaisteacht, agus i ndáil le comhar le daoine agus le heagraíochtaí ó thríú tíortha, go háirithe óna dtíortha comharsanacha. De bhun Chinneadh 2013/755/AE ón gComhairle (21), agus rannchuidiú na dtíortha agus na gcríoch thar lear le tionchar idirnáisiúnta cultúrtha an Aontais á chur san áireamh, tá daoine agus eintitis atá bunaithe i dtíortha agus críocha thar lear incháilithe chun cistiú a fháil, ach sin faoi réir rialacha agus chuspóirí an Chláir agus faoi réir socruithe féideartha is infheidhme maidir leis an mBallstát a bhfuil ceangal aige leis an tír nó leis an gcríoch ábhartha thar lear. Dá bhrí sin, ba cheart go mbeadh daoine in ann an tairbhe chéanna a bhaint as na buntáistí iomaíocha is féidir leis na tionscail cultúir agus cruthaitheachta a chur ar fáil, go háirithe fás eacnamaíoch agus fostaíocht. |
| --- | --- |

(55)

I bhfianaise Airteagal 349 CFAE agus teachtaireacht ón gCoimisiún an 24 Deireadh Fómhair 2017 dar teideal A stronger and renewed strategic partnership with the EU's outermost regions [Comhpháirtíocht straitéiseach neartaithe athnuaite leis na réigiúin is forimeallaí de chuid AE] á cur san áireamh, ba cheart meas a thabhairt ar rannchuidiú sonrach na réigiún dá dtagraítear san Airteagal sin le héagsúlacht chultúrtha an Aontais, chomh maith leis sin, ar an ról atá acu i ndáil le malartuithe a chur chun cinn, lena n-áirítear trí shoghluaisteacht, agus i ndáil le comhar le daoine agus le heagraíochtaí ó thríú tíortha, go háirithe óna dtíortha comharsanacha. De bhun Chinneadh 2013/755/AE ón gComhairle (21), agus rannchuidiú na dtíortha agus na gcríoch thar lear le tionchar idirnáisiúnta cultúrtha an Aontais á chur san áireamh, tá daoine agus eintitis atá bunaithe i dtíortha agus críocha thar lear incháilithe chun cistiú a fháil, ach sin faoi réir rialacha agus chuspóirí an Chláir agus faoi réir socruithe féideartha is infheidhme maidir leis an mBallstát a bhfuil ceangal aige leis an tír nó leis an gcríoch ábhartha thar lear. Dá bhrí sin, ba cheart go mbeadh daoine in ann an tairbhe chéanna a bhaint as na buntáistí iomaíocha is féidir leis na tionscail cultúir agus cruthaitheachta a chur ar fáil, go háirithe fás eacnamaíoch agus fostaíocht.

| (56) | Chun a áirithiú go ndéanfar dul chun cinn an Chláir maidir lena chuspóirí a bhaint amach a mheas go héifeachtach, ba cheart an chumhacht chun gníomhartha a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 290 CFAE a tharmligean chuig an gCoimisiún i dtaca le creat faireacháin agus meastóireachta a fhorbairt agus i dtaca le hathbhreithniú a dhéanamh ar tháscairí an Chláir. Tá sé tábhachtach, go háirithe, go rachadh an Coimisiún i mbun comhairliúcháin iomchuí le linn a chuid oibre ullmhúcháin, lena n-áirítear ar leibhéal na saineolaithe, agus go ndéanfaí na comhairliúcháin sin a sheoladh i gcomhréir leis na prionsabail a leagtar síos i gComhaontú Idirinstitiúideach an 13 Aibreán 2016 maidir le Reachtóireacht Níos Fearr (22). Go háirithe, chun rannpháirtíocht chomhionann in ullmhú na ngníomhartha tarmligthe a áirithiú, faigheann Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle na doiciméid uile ag an am céanna leis na saineolaithe sna Ballstáit, agus bíonn rochtain chórasach ag a gcuid saineolaithe ar chruinnithe ghrúpaí saineolaithe an Choimisiúin a bhíonn ag déileáil le hullmhú na ngníomhartha tarmligthe. |
| --- | --- |

(56)

Chun a áirithiú go ndéanfar dul chun cinn an Chláir maidir lena chuspóirí a bhaint amach a mheas go héifeachtach, ba cheart an chumhacht chun gníomhartha a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 290 CFAE a tharmligean chuig an gCoimisiún i dtaca le creat faireacháin agus meastóireachta a fhorbairt agus i dtaca le hathbhreithniú a dhéanamh ar tháscairí an Chláir. Tá sé tábhachtach, go háirithe, go rachadh an Coimisiún i mbun comhairliúcháin iomchuí le linn a chuid oibre ullmhúcháin, lena n-áirítear ar leibhéal na saineolaithe, agus go ndéanfaí na comhairliúcháin sin a sheoladh i gcomhréir leis na prionsabail a leagtar síos i gComhaontú Idirinstitiúideach an 13 Aibreán 2016 maidir le Reachtóireacht Níos Fearr (22). Go háirithe, chun rannpháirtíocht chomhionann in ullmhú na ngníomhartha tarmligthe a áirithiú, faigheann Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle na doiciméid uile ag an am céanna leis na saineolaithe sna Ballstáit, agus bíonn rochtain chórasach ag a gcuid saineolaithe ar chruinnithe ghrúpaí saineolaithe an Choimisiúin a bhíonn ag déileáil le hullmhú na ngníomhartha tarmligthe.

| (57) | I gcomhréir le hAirteagal 193(2) den Rialachán Airgeadais, is féidir deontas a dhámhachtain i gcomhair gníomhaíocht atá tosaithe cheana, ar choinníoll gur féidir leis an iarratasóir a thaispeáint gur gá tús a chur leis an ngníomhaíocht sula síneofar an comhaontú deontais. Mar sin féin, níl na costais arna dtabhú roimh an dáta a thíolactar an t-iarratas ar dheontas incháilithe le haghaidh maoiniú ón Aontas, ach amháin i gcásanna eisceachtúla a bhfuil údar cuí leo. I gcomhréir le hAirteagal 193(4) den Rialachán Airgeadais, níl na costais arna dtabhú roimh an dáta a thíolacfar an t-iarratas ar dheontas incháilithe le haghaidh maoiniú ón Aontas ach oiread i gcás deontais oibriúcháin agus tá an comhaontú deontais le síniú laistigh de 4 mhí ó thús bhliain airgeadais an tairbhí. Chun aon chur isteach ar thacaíocht ón Aontas a d'fhéadfadh dochar a dhéanamh do leasanna an Aontais a sheachaint, ba cheart an fhéidearthacht a bheith ann foráil a dhéanamh sa chinneadh maoiniúcháin, do thréimhse teoranta ama ag tús CAI 2021-2027, agus i gcásanna a bhfuil údar cuí leo, maidir le hincháilitheacht gníomhaíochtaí agus costas ón 1 Eanáir 2021, fiú más rud é gur cuireadh na gníomhachtaí sin chun feidhme agus gur tabhaíodh na costais sin sular tíolacadh an t-iarratas ar dheontas. |
| --- | --- |

(57)

I gcomhréir le hAirteagal 193(2) den Rialachán Airgeadais, is féidir deontas a dhámhachtain i gcomhair gníomhaíocht atá tosaithe cheana, ar choinníoll gur féidir leis an iarratasóir a thaispeáint gur gá tús a chur leis an ngníomhaíocht sula síneofar an comhaontú deontais. Mar sin féin, níl na costais arna dtabhú roimh an dáta a thíolactar an t-iarratas ar dheontas incháilithe le haghaidh maoiniú ón Aontas, ach amháin i gcásanna eisceachtúla a bhfuil údar cuí leo. I gcomhréir le hAirteagal 193(4) den Rialachán Airgeadais, níl na costais arna dtabhú roimh an dáta a thíolacfar an t-iarratas ar dheontas incháilithe le haghaidh maoiniú ón Aontas ach oiread i gcás deontais oibriúcháin agus tá an comhaontú deontais le síniú laistigh de 4 mhí ó thús bhliain airgeadais an tairbhí. Chun aon chur isteach ar thacaíocht ón Aontas a d'fhéadfadh dochar a dhéanamh do leasanna an Aontais a sheachaint, ba cheart an fhéidearthacht a bheith ann foráil a dhéanamh sa chinneadh maoiniúcháin, do thréimhse teoranta ama ag tús CAI 2021-2027, agus i gcásanna a bhfuil údar cuí leo, maidir le hincháilitheacht gníomhaíochtaí agus costas ón 1 Eanáir 2021, fiú más rud é gur cuireadh na gníomhachtaí sin chun feidhme agus gur tabhaíodh na costais sin sular tíolacadh an t-iarratas ar dheontas.

| (58) | De bhun mhíreanna 22 agus 23 de Chomhaontú Idirinstitiúideach an 13 Aibreán 2016 maidir le Reachtóireacht Níos Fearr, ba cheart meastóireacht a dhéanamh ar an gClár ar bhonn faisnéis arna bailiú i gcomhréir le ceanglais faireacháin shonracha, agus ag an am céanna ualach riaracháin, ar na Ballstáit go háirithe, agus rórialáil á seachaint. Ar na ceanglais sin ba cheart a áireamh, i gcás inarb iomchuí, táscairí intomhaiste mar bhonn chun meastóireacht a dhéanamh ar éifeachtaí an Chláir ar an talamh. |
| --- | --- |

(58)

De bhun mhíreanna 22 agus 23 de Chomhaontú Idirinstitiúideach an 13 Aibreán 2016 maidir le Reachtóireacht Níos Fearr, ba cheart meastóireacht a dhéanamh ar an gClár ar bhonn faisnéis arna bailiú i gcomhréir le ceanglais faireacháin shonracha, agus ag an am céanna ualach riaracháin, ar na Ballstáit go háirithe, agus rórialáil á seachaint. Ar na ceanglais sin ba cheart a áireamh, i gcás inarb iomchuí, táscairí intomhaiste mar bhonn chun meastóireacht a dhéanamh ar éifeachtaí an Chláir ar an talamh.

| (59) | Chun coinníollacha aonfhoirmeacha a áirithiú maidir leis an Rialachán seo a chur chun feidhme, ba cheart cumhachtaí cur chun feidhme a thabhairt don Choimisiún chun na cláir oibre a ghlacadh. Ba cheart na cumhachtaí cur chun feidhme sin a fheidhmiú i gcomhréir le Rialachán (AE) Uimh. 182/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (23). Go háirithe, mar a fhoráiltear leis an Rialachán seo, ba cheart do na teorainneacha ama a bheith comhréireach agus ba cheart deiseanna luatha éifeachtacha a thabhairt leo do chomhaltaí an choiste chun an dréachtghníomh cur chun feidhme a scrúdú agus chun a dtuairimí a chur in iúl. |
| --- | --- |

(59)

Chun coinníollacha aonfhoirmeacha a áirithiú maidir leis an Rialachán seo a chur chun feidhme, ba cheart cumhachtaí cur chun feidhme a thabhairt don Choimisiún chun na cláir oibre a ghlacadh. Ba cheart na cumhachtaí cur chun feidhme sin a fheidhmiú i gcomhréir le Rialachán (AE) Uimh. 182/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (23). Go háirithe, mar a fhoráiltear leis an Rialachán seo, ba cheart do na teorainneacha ama a bheith comhréireach agus ba cheart deiseanna luatha éifeachtacha a thabhairt leo do chomhaltaí an choiste chun an dréachtghníomh cur chun feidhme a scrúdú agus chun a dtuairimí a chur in iúl.

| (60) | Is gá a áirithiú go gcuirtear deireadh ceart le Clár Eoraip na Cruthaitheachta 2014-2020 arna bhunú ag Rialachán (AE) Uimh. 1295/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (24) (“Clár 2014-2020”), go háirithe a mhéid a bhaineann le leanúint de shocruithe ilbhliantúla le haghaidh bhainistiú an chláir, amhail cúnamh teicniúil agus riaracháin a mhaoiniú. Amhail ón 1 Eanáir 2021, ba cheart, i gcás inar gá, a áirithiú le cúnamh teicniúil agus riaracháin go mbainisteofar na gníomhaíochtaí nach mbeidh tugtha chun críche go fóill faoi Chlár 2014-2020 faoin 31 Nollaig 2020. |
| --- | --- |

(60)

Is gá a áirithiú go gcuirtear deireadh ceart le Clár Eoraip na Cruthaitheachta 2014-2020 arna bhunú ag Rialachán (AE) Uimh. 1295/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (24) (“Clár 2014-2020”), go háirithe a mhéid a bhaineann le leanúint de shocruithe ilbhliantúla le haghaidh bhainistiú an chláir, amhail cúnamh teicniúil agus riaracháin a mhaoiniú. Amhail ón 1 Eanáir 2021, ba cheart, i gcás inar gá, a áirithiú le cúnamh teicniúil agus riaracháin go mbainisteofar na gníomhaíochtaí nach mbeidh tugtha chun críche go fóill faoi Chlár 2014-2020 faoin 31 Nollaig 2020.

| (61) | Leis an Rialachán seo, urramaítear na cearta bunúsacha agus na prionsabail a aithnítear go háirithe sa Chairt. Go háirithe, féachtar leis an Rialachán seo urraim iomlán a áirithiú don cheart chun comhionannais idir fir agus mná agus don cheart chun neamh-idirdhealaithe atá bunaithe ar inscne, ar thionscnamh ciníoch nó eitneach, ar reiligiún nó ar chreideamh, ar mhíchumas, ar aois nó ar threoshuíomhgnéasach, mar a chumhdaítear in Airteagail 21 agus 23 den Chairt. Tá an Rialachán seo i gcomhréir le Coinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine faoi Mhíchumas freisin. |
| --- | --- |

(61)

Leis an Rialachán seo, urramaítear na cearta bunúsacha agus na prionsabail a aithnítear go háirithe sa Chairt. Go háirithe, féachtar leis an Rialachán seo urraim iomlán a áirithiú don cheart chun comhionannais idir fir agus mná agus don cheart chun neamh-idirdhealaithe atá bunaithe ar inscne, ar thionscnamh ciníoch nó eitneach, ar reiligiún nó ar chreideamh, ar mhíchumas, ar aois nó ar threoshuíomhgnéasach, mar a chumhdaítear in Airteagail 21 agus 23 den Chairt. Tá an Rialachán seo i gcomhréir le Coinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Chearta Daoine faoi Mhíchumas freisin.

| (62) | Ós rud é nach féidir leis na Ballstáit cuspóirí an Rialacháin seo a ghnóthú go leordhóthanach ach, de bharr a gcineál trasnáisiúnta, líon mór agus raon geografach leathan na ngníomhaíochtaí soghluaisteachta agus comhair arna gcistiú, a n-éifeachtaí ar rochtain ar shoghluaisteacht foghlama agus ar lánpháirtiú an Aontais go ginearálta, agus lena ngné idirnáisiúnta treisithe, gur fearr is féidir iad a ghnóthú ar leibhéal an Aontais, féadfaidh an tAontas bearta a ghlacadh, i gcomhréir le prionsabal na coimhdeachta mar a leagtar amach in Airteagal 5 CAE é. I gcomhréir le prionsabal na comhréireachta mar a leagtar amach san Airteagal sin é, ní théann an Rialachán seo thar a bhfuil riachtanach chun na cuspóirí sin a ghnóthú. |
| --- | --- |

(62)

Ós rud é nach féidir leis na Ballstáit cuspóirí an Rialacháin seo a ghnóthú go leordhóthanach ach, de bharr a gcineál trasnáisiúnta, líon mór agus raon geografach leathan na ngníomhaíochtaí soghluaisteachta agus comhair arna gcistiú, a n-éifeachtaí ar rochtain ar shoghluaisteacht foghlama agus ar lánpháirtiú an Aontais go ginearálta, agus lena ngné idirnáisiúnta treisithe, gur fearr is féidir iad a ghnóthú ar leibhéal an Aontais, féadfaidh an tAontas bearta a ghlacadh, i gcomhréir le prionsabal na coimhdeachta mar a leagtar amach in Airteagal 5 CAE é. I gcomhréir le prionsabal na comhréireachta mar a leagtar amach san Airteagal sin é, ní théann an Rialachán seo thar a bhfuil riachtanach chun na cuspóirí sin a ghnóthú.

| (63) | Dá bhrí sin, ba cheart Rialachán (AE) Uimh. 1295/2013 a aisghairm le héifeacht ón 1 Eanáir 2021. |
| --- | --- |

(63)

Dá bhrí sin, ba cheart Rialachán (AE) Uimh. 1295/2013 a aisghairm le héifeacht ón 1 Eanáir 2021.

| (64) | Chun leanúnachas a áirithiú maidir le tacaíocht a sholáthar sa réimse beartais ábhartha agus ionas go bhféadfar tús a chur leis an gcur chun feidhme ó thús CAI 2021-2027, ba cheart don Rialachán seo teacht i bhfeidhm, mar ábhar práinne, le héifeacht chúlghabhálach, ón 1 Eanáir 2021, |
| --- | --- |

(64)

Chun leanúnachas a áirithiú maidir le tacaíocht a sholáthar sa réimse beartais ábhartha agus ionas go bhféadfar tús a chur leis an gcur chun feidhme ó thús CAI 2021-2027, ba cheart don Rialachán seo teacht i bhfeidhm, mar ábhar práinne, le héifeacht chúlghabhálach, ón 1 Eanáir 2021,

TAR ÉIS AN RIALACHÁN SEO A GHLACADH:

CAIBIDIL I

FORÁLACHA GINEARÁLTA

Airteagal 1

Ábhar

Leis an Rialachán seo, bunaítear Clár Eoraip na Cruthaitheachta (an “Clár”) do thréimhse CAI 2021-2027.

Leagtar síos leis cuspóirí an Chláir, an buiséad don tréimhse ó 2021 go dtí 2027, na cineálacha cistiúcháin ón Aontas agus na rialacha a bhaineann leis an gcistiú sin a sholáthar.

Airteagal 2

Sainmhínithe

Chun críocha an Rialacháin seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:

| (1) | ciallaíonn “earnálacha cultúir agus cruthaitheachta” gach earnáil:






  (a) | arb amhlaidh maidir lena ngníomhaíochtaí, a bhféadfadh cuid mhór acu nuálaíocht agus poist a ghiniúint, go háirithe a bhuí le maoin intleachtúil:






  (i) | go bhfuil siad bunaithe ar luachanna cultúrtha agus ar léirithe cruthaitheacha ealaíonta, agus ar léirithe eile de chineál aonarach agus de chineál comhchoiteann; agus |
| --- | --- | --- | --- |

(1)

ciallaíonn “earnálacha cultúir agus cruthaitheachta” gach earnáil:

(a)

arb amhlaidh maidir lena ngníomhaíochtaí, a bhféadfadh cuid mhór acu nuálaíocht agus poist a ghiniúint, go háirithe a bhuí le maoin intleachtúil:

(i)

go bhfuil siad bunaithe ar luachanna cultúrtha agus ar léirithe cruthaitheacha ealaíonta, agus ar léirithe eile de chineál aonarach agus de chineál comhchoiteann; agus

| (ii) | go n-áiríonn siad forbairt, cruthú, táirgeadh, scaipeadh agus caomhnú earraí agus seirbhísí a chorpraíonn léirithe cultúrtha nó ealaíonta nó léirithe cruthaitheacha eile, chomh maith le feidhmeanna gaolmhara amhail oideachas nó bainistíocht; |
| --- | --- |

(ii)

go n-áiríonn siad forbairt, cruthú, táirgeadh, scaipeadh agus caomhnú earraí agus seirbhísí a chorpraíonn léirithe cultúrtha nó ealaíonta nó léirithe cruthaitheacha eile, chomh maith le feidhmeanna gaolmhara amhail oideachas nó bainistíocht;

| (b) | beag beann ar na nithe seo a leanas:






  (i) | an bhfuil gníomhaíochtaí na n-earnálacha sin margadh-dhírithe nó an bhfuil siad dírithe ar réimse eile; |
| --- | --- | --- |

(b)

beag beann ar na nithe seo a leanas:

(i)

an bhfuil gníomhaíochtaí na n-earnálacha sin margadh-dhírithe nó an bhfuil siad dírithe ar réimse eile;

| (ii) | an cineál struchtúir trína seoltar na gníomhaíochtaí sin; agus |
| --- | --- |

(ii)

an cineál struchtúir trína seoltar na gníomhaíochtaí sin; agus

| (iii) | an tslí ina maoinítear an struchtúr sin; |
| --- | --- |

(iii)

an tslí ina maoinítear an struchtúr sin;

I measc ar na n-earnálacha sin áirítear, inter alia, ailtireacht, cartlanna, leabharlanna agus músaeim, ceardaíocht ealaíonta, réimsí closamhairc (lena n-áirítear scannáin, teilifís, físchluichí agus ilmheáin), oidhreacht chultúrtha atá idir inláimhsithe agus atá doláimhsithe, dearadh (lena n-áirítear dearadh faisin), féilte, ceol, litríocht, na taibhealaíona (lena n-áirítear amharclannaíocht agus an rince), leabhair agus foilsitheoireacht, raidió agus na hamharcealaíona;

inter alia

| (2) | ciallaíonn “eintiteas dlítheanach” duine nádúrtha nó dlítheanach a bunaítear mar eintiteas dlítheanach agus a aithnítear mar eintiteas dlítheanach faoi dhlí náisiúnta, faoi dhlí an Aontais nó faoi dhlí idirnáisiúnta, a bhfuil pearsantacht dhlítheanach aige agus a fhéadfaidh cearta a fheidhmiú agus a bheith faoi réir oibleagáidí agus é ag gníomhú dó ina ainm féin, nó eintiteas nach bhfuil pearsantacht dhlítheanach aige faoi mar a thagraítear dó i bpointe (c) d'Airteagal 197(2) den Rialachán Airgeadais; |
| --- | --- |

(2)

ciallaíonn “eintiteas dlítheanach” duine nádúrtha nó dlítheanach a bunaítear mar eintiteas dlítheanach agus a aithnítear mar eintiteas dlítheanach faoi dhlí náisiúnta, faoi dhlí an Aontais nó faoi dhlí idirnáisiúnta, a bhfuil pearsantacht dhlítheanach aige agus a fhéadfaidh cearta a fheidhmiú agus a bheith faoi réir oibleagáidí agus é ag gníomhú dó ina ainm féin, nó eintiteas nach bhfuil pearsantacht dhlítheanach aige faoi mar a thagraítear dó i bpointe (c) d'Airteagal 197(2) den Rialachán Airgeadais;

| (3) | ciallaíonn “oibríocht mheasctha” gníomhaíochtaí a fhaigheann tacaíocht ó bhuiséad an Aontais, lena n-áirítear laistigh de shaoráidí measctha de bhun Airteagal 2(6) den Rialachán Airgeadais, ar tacaíocht í a chomhcheanglaíonn cineálacha tacaíochta neamh-inaisíoctha agus ionstraimí airgeadais ó bhuiséad an Aontais le cineálacha tacaíochta inaisíoctha ó institiúidí forbartha nó institiúidí airgeadais poiblí eile, nó ó institiúidí airgeadais tráchtála agus infheisteoirí. |
| --- | --- |

(3)

ciallaíonn “oibríocht mheasctha” gníomhaíochtaí a fhaigheann tacaíocht ó bhuiséad an Aontais, lena n-áirítear laistigh de shaoráidí measctha de bhun Airteagal 2(6) den Rialachán Airgeadais, ar tacaíocht í a chomhcheanglaíonn cineálacha tacaíochta neamh-inaisíoctha agus ionstraimí airgeadais ó bhuiséad an Aontais le cineálacha tacaíochta inaisíoctha ó institiúidí forbartha nó institiúidí airgeadais poiblí eile, nó ó institiúidí airgeadais tráchtála agus infheisteoirí.

Airteagal 3

Cuspóirí an Chláir

1.   Is iad seo a leanas cuspóirí ginearálta an Chláir:

| (a) | éagsúlacht agus oidhreacht chultúir agus teanga na hEorpa a choimirciú, a fhorbairt agus a chur chun cinn; |
| --- | --- |

(a)

éagsúlacht agus oidhreacht chultúir agus teanga na hEorpa a choimirciú, a fhorbairt agus a chur chun cinn;

| (b) | iomaíochas agus acmhainn eacnamaíoch na n-earnálacha cultúir agus cruthaitheachta a mhéadú, go háirithe an earnáil chlosamhairc. |
| --- | --- |

(b)

iomaíochas agus acmhainn eacnamaíoch na n-earnálacha cultúir agus cruthaitheachta a mhéadú, go háirithe an earnáil chlosamhairc.

2.   Tá na cuspóirí sonracha seo a leanas ag an gClár:

| (a) | feabhas a chur ar an gcomhar ealaíne agus cultúrtha ar an leibhéal Eorpach chun tacú le cruthú saothar Eorpach agus chun an ghné eacnamaíoch, shóisialta agus sheachtrach d'earnálacha cultúir agus cruthaitheachta na hEorpa, agus nuálaíocht agus soghluaisteacht sna hearnálacha sin, a neartú; |
| --- | --- |

(a)

feabhas a chur ar an gcomhar ealaíne agus cultúrtha ar an leibhéal Eorpach chun tacú le cruthú saothar Eorpach agus chun an ghné eacnamaíoch, shóisialta agus sheachtrach d'earnálacha cultúir agus cruthaitheachta na hEorpa, agus nuálaíocht agus soghluaisteacht sna hearnálacha sin, a neartú;

| (b) | iomaíochas, inscálaitheacht, comhar, nuálaíocht agus inbhuanaitheacht a chur chun cinn san earnáil closamhairc Eorpach, lena n-áirítear trí shoghluaisteacht; |
| --- | --- |

(b)

iomaíochas, inscálaitheacht, comhar, nuálaíocht agus inbhuanaitheacht a chur chun cinn san earnáil closamhairc Eorpach, lena n-áirítear trí shoghluaisteacht;

| (c) | comhar beartais agus gníomhaíochtaí nuálacha a chur chun cinn, ar comhar é agus ar gníomhaíochtaí iad trína dtugtar tacaíocht do gach sraith den Chlár, agus chun timpeallacht meán atá ilchineálach, neamhspleách agus iolraíoch a chur chun cinn agus litearthacht sna meáin a chur chun cinn, agus saoirse an léirithe ealaíonta, idirphlé idirchultúrtha agus uilechuimsitheacht shóisialta a chothú ar an gcaoi sin. |
| --- | --- |

(c)

comhar beartais agus gníomhaíochtaí nuálacha a chur chun cinn, ar comhar é agus ar gníomhaíochtaí iad trína dtugtar tacaíocht do gach sraith den Chlár, agus chun timpeallacht meán atá ilchineálach, neamhspleách agus iolraíoch a chur chun cinn agus litearthacht sna meáin a chur chun cinn, agus saoirse an léirithe ealaíonta, idirphlé idirchultúrtha agus uilechuimsitheacht shóisialta a chothú ar an gcaoi sin.

3.   Leis an gClár, cumhdófar na sraitheanna seo a leanas:

| (a) | sraith an Chultúir, a chumhdaíonn earnálacha cultúir agus cruthaitheachta cé is moite den earnáil chlosamhairc; |
| --- | --- |

(a)

sraith an Chultúir, a chumhdaíonn earnálacha cultúir agus cruthaitheachta cé is moite den earnáil chlosamhairc;

| (b) | sraith MEDIA, a chumhdaíonn an earnáil chlosamhairc; |
| --- | --- |

(b)

sraith MEDIA, a chumhdaíonn an earnáil chlosamhairc;

| (c) | an tsraith Thrasearnálach, a chumhdaíonn gníomhaíochtaí ar fud na n-earnálacha uile cultúir agus cruthaitheachta. |
| --- | --- |

(c)

an tsraith Thrasearnálach, a chumhdaíonn gníomhaíochtaí ar fud na n-earnálacha uile cultúir agus cruthaitheachta.

4.   Agus aitheantas á thabhairt do luach intreach agus eacnamaíoch an chultúir, saothrófar cuspóirí an Chláir trí ghníomhaíochtaí a bhfuil breisluach Eorpach ag baint leo. Áiritheofar breisluach Eorpach, inter alia, trí na nithe seo a leanas:

| (a) | cineál trasnáisiúnta na ngníomhaíochtaí agus na ngníomhaíochtaí, ar gníomhaíochtaí agus gníomhaíochtaí iad lena gcomhlánaítear cláir agus beartais réigiúnacha, náisiúnta, idirnáisiúnta agus cláir agus beartais eile de chuid an Aontais, agus fréamhacha coitianta agus éagsúlacht chultúrtha Eorpach á gcur chun cinn ar an gcaoi sin; |
| --- | --- |

(a)

cineál trasnáisiúnta na ngníomhaíochtaí agus na ngníomhaíochtaí, ar gníomhaíochtaí agus gníomhaíochtaí iad lena gcomhlánaítear cláir agus beartais réigiúnacha, náisiúnta, idirnáisiúnta agus cláir agus beartais eile de chuid an Aontais, agus fréamhacha coitianta agus éagsúlacht chultúrtha Eorpach á gcur chun cinn ar an gcaoi sin;

| (b) | comhar trasteorann, lena n-áirítear trí shoghluaisteacht, i measc eagraíochtaí agus gairmithe sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta, agus acmhainn an chomhair sin i leith aghaidh a thabhairt ar dhúshláin choiteanna, lena n-áirítear an t-aistriú digiteach, agus le rochtain ar chultúr, rannpháirtíocht ghníomhach na saoránach agus idirphlé idirchultúrtha a chur chun cinn; |
| --- | --- |

(b)

comhar trasteorann, lena n-áirítear trí shoghluaisteacht, i measc eagraíochtaí agus gairmithe sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta, agus acmhainn an chomhair sin i leith aghaidh a thabhairt ar dhúshláin choiteanna, lena n-áirítear an t-aistriú digiteach, agus le rochtain ar chultúr, rannpháirtíocht ghníomhach na saoránach agus idirphlé idirchultúrtha a chur chun cinn;

| (c) | na barainneachtaí scála agus fás agus poist a chothaítear le tacaíocht ón Aontas, rud a chruthaíonn éifeacht ghiarála le haghaidh cistí breise; |
| --- | --- |

(c)

na barainneachtaí scála agus fás agus poist a chothaítear le tacaíocht ón Aontas, rud a chruthaíonn éifeacht ghiarála le haghaidh cistí breise;

| (d) | cothroime iomaíochta níos fearr a chur ar fáil trí ghníomhaíochtaí a bhfuil breisluach Eorpach ag baint leo faoi shraith MEDIA, ar gníomhaíochtaí iad lena gcuirtear sainiúlachtaí tíortha éagsúla san áireamh, go háirithe maidir le léiriú agus dáileadh ábhair, rochtain ar ábhar, méid agus sainiúlachtaí a margaí agus an éagsúlacht chultúrtha agus teanga a bhaineann leo, ar bhealach a leathnaíonn rannpháirtíocht tíortha a bhfuil acmhainneachtaí éagsúla closamhairc acu agus a neartaíonn an comhar idir na tíortha sin. |
| --- | --- |

(d)

cothroime iomaíochta níos fearr a chur ar fáil trí ghníomhaíochtaí a bhfuil breisluach Eorpach ag baint leo faoi shraith MEDIA, ar gníomhaíochtaí iad lena gcuirtear sainiúlachtaí tíortha éagsúla san áireamh, go háirithe maidir le léiriú agus dáileadh ábhair, rochtain ar ábhar, méid agus sainiúlachtaí a margaí agus an éagsúlacht chultúrtha agus teanga a bhaineann leo, ar bhealach a leathnaíonn rannpháirtíocht tíortha a bhfuil acmhainneachtaí éagsúla closamhairc acu agus a neartaíonn an comhar idir na tíortha sin.

5.   Saothrófar cuspóirí an Chláir ar bhealach a spreagfaidh uilechuimsitheacht, comhionannas, éagsúlacht agus rannpháirtíocht agus, i gcás inarb iomchuí, bainfear na cuspóirí sin amach trí dhreasachtaí sonracha lena ndéanfar an méid seo a leanas:

| (a) | a áirithiú go mbeidh rochtain ag daoine faoi mhíchumas, daoine ar de ghrúpaí mionlaigh iad agus daoine ar de ghrúpaí atá imeallaithe go sóisialta iad ar na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta agus a spreagann rannpháirtíocht ghníomhach na ndaoine sin sna hearnálacha sin, lena n-áirítear tríd an bpróiseas cruthaitheach agus trí fhorbairt an lucht féachana agus éisteachta araon; agus |
| --- | --- |

(a)

a áirithiú go mbeidh rochtain ag daoine faoi mhíchumas, daoine ar de ghrúpaí mionlaigh iad agus daoine ar de ghrúpaí atá imeallaithe go sóisialta iad ar na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta agus a spreagann rannpháirtíocht ghníomhach na ndaoine sin sna hearnálacha sin, lena n-áirítear tríd an bpróiseas cruthaitheach agus trí fhorbairt an lucht féachana agus éisteachta araon; agus

| (b) | comhionannas inscne a chothú, go háirithe mar spreagthóir na cruthaitheachta, fáis eacnamaíoch agus nuálaíochta. |
| --- | --- |

(b)

comhionannas inscne a chothú, go háirithe mar spreagthóir na cruthaitheachta, fáis eacnamaíoch agus nuálaíochta.

Airteagal 4

Gníomhaíochtaí an chláir

Tacóidh an Clár le gníomhaíochtaí a bheidh i gcomhréir leis na tosaíochtaí a leagtar amach in Airteagail 5, 6 agus 7 agus leis na tuairiscí a leagtar amach in Iarscríbhinn I.

Airteagal 5

Sraith an Chultúir

1.   I gcomhréir le cuspóirí an Chláir dá dtagraítear in Airteagal 3, beidh na tosaíochtaí seo a leanas ag sraith an Chultúir:

| (a) | an comhar trasnáisiúnta agus an ghné thrasteorann de chruthú, de scaipeadh agus d’infheictheacht saothar Eorpach agus soghluaisteacht oibreoirí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta a neartú; |
| --- | --- |

(a)

an comhar trasnáisiúnta agus an ghné thrasteorann de chruthú, de scaipeadh agus d’infheictheacht saothar Eorpach agus soghluaisteacht oibreoirí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta a neartú;

| (b) | rochtain ar chultúr agus rannpháirtíocht sa chultúr a mhéadú, agus chun rannpháirtíocht lucht féachana agus éisteachta a mhéadú agus forbairt an lucht féachana agus éisteachta a fheabhsú ar fud na hEorpa; |
| --- | --- |

(b)

rochtain ar chultúr agus rannpháirtíocht sa chultúr a mhéadú, agus chun rannpháirtíocht lucht féachana agus éisteachta a mhéadú agus forbairt an lucht féachana agus éisteachta a fheabhsú ar fud na hEorpa;

| (c) | athléimneacht sochaithe a chur chun cinn agus feabhas a chur ar uilechuimsitheacht shóisialta agus ar idirphlé idirchultúrtha trí chultúr agus tríd an oidhreacht chultúrtha; |
| --- | --- |

(c)

athléimneacht sochaithe a chur chun cinn agus feabhas a chur ar uilechuimsitheacht shóisialta agus ar idirphlé idirchultúrtha trí chultúr agus tríd an oidhreacht chultúrtha;

| (d) | feabhas a chur ar acmhainneacht earnálacha cultúir agus cruthaitheachta na hEorpa, lena n-áirítear acmhainneacht daoine aonair a oibríonn sna hearnálacha sin, i dtaca le buanna a chothú, nuáil a dhéanamh, a bheith rathúil agus poist agus fás a ghiniúint; |
| --- | --- |

(d)

feabhas a chur ar acmhainneacht earnálacha cultúir agus cruthaitheachta na hEorpa, lena n-áirítear acmhainneacht daoine aonair a oibríonn sna hearnálacha sin, i dtaca le buanna a chothú, nuáil a dhéanamh, a bheith rathúil agus poist agus fás a ghiniúint;

| (e) | féiniúlacht agus luachanna na hEorpa a neartú trí fheasacht ar chúrsaí cultúir, trí oideachas sna healaíona agus trí chruthaitheacht chultúrbhunaithe san oideachas; |
| --- | --- |

(e)

féiniúlacht agus luachanna na hEorpa a neartú trí fheasacht ar chúrsaí cultúir, trí oideachas sna healaíona agus trí chruthaitheacht chultúrbhunaithe san oideachas;

| (f) | forbairt acmhainneachta in earnálacha cultúir agus cruthaitheachta na hEorpa a chur chun cinn, lena n-áirítear eagraíochtaí an phobail agus micrea-eagraíochtaí, ionas go mbeidh siad in ann a bheith gníomhach ar an leibhéal idirnáisiúnta; |
| --- | --- |

(f)

forbairt acmhainneachta in earnálacha cultúir agus cruthaitheachta na hEorpa a chur chun cinn, lena n-áirítear eagraíochtaí an phobail agus micrea-eagraíochtaí, ionas go mbeidh siad in ann a bheith gníomhach ar an leibhéal idirnáisiúnta;

| (g) | rannchuidiú le straitéis dhomhanda an Aontais i leith caidreamh idirnáisiúnta tríd an gcultúr. |
| --- | --- |

(g)

rannchuidiú le straitéis dhomhanda an Aontais i leith caidreamh idirnáisiúnta tríd an gcultúr.

2.   Leagtar amach na gníomhaíochtaí trína bhfuil na tosaíochtaí a leagtar amach i mír 1 den Airteagal seo le saothrú i Roinn 1 d'Iarscríbhinn I.

Airteagal 6

Sraith MEDIA

1.   I gcomhréir le cuspóirí an Chláir dá dtagraítear in Airteagal 3, beidh na tosaíochtaí seo a leanas ag sraith MEDIA:

| (a) | buanna, inniúlachtaí agus scileanna a chothú agus comhar trasteorann, soghluaisteacht agus nuálaíocht a spreagadh le linn saothair chlosamhairc Eorpacha a chruthú agus a léiriú agus, ar an gcaoi sin, comhar a spreagadh idir na Ballstáit a bhfuil acmhainneachtaí closamhairc éagsúla acu; |
| --- | --- |

(a)

buanna, inniúlachtaí agus scileanna a chothú agus comhar trasteorann, soghluaisteacht agus nuálaíocht a spreagadh le linn saothair chlosamhairc Eorpacha a chruthú agus a léiriú agus, ar an gcaoi sin, comhar a spreagadh idir na Ballstáit a bhfuil acmhainneachtaí closamhairc éagsúla acu;

| (b) | feabhas a chur ar scaipeadh, ar chur chun cinn, ar dháileadh ar líne agus ar dháileadh amharclannaíochta saothar closamhairc Eorpach san Aontas agus go hidirnáisiúnta sa timpeallacht dhigiteach nua, lena n-áirítear trí shamhlacha gnó nuálacha; |
| --- | --- |

(b)

feabhas a chur ar scaipeadh, ar chur chun cinn, ar dháileadh ar líne agus ar dháileadh amharclannaíochta saothar closamhairc Eorpach san Aontas agus go hidirnáisiúnta sa timpeallacht dhigiteach nua, lena n-áirítear trí shamhlacha gnó nuálacha;

| (c) | saothair chlosamhairc Eorpacha a chur chun cinn, lena n-áirítear saothair oidhreachta, agus tacú le rannpháirtíocht agus forbairt luchtanna féachana agus éisteachta i ngach aoisghrúpa, go háirithe an lucht féachana agus éisteachta óg, ar fud na hEorpa agus lastall di. |
| --- | --- |

(c)

saothair chlosamhairc Eorpacha a chur chun cinn, lena n-áirítear saothair oidhreachta, agus tacú le rannpháirtíocht agus forbairt luchtanna féachana agus éisteachta i ngach aoisghrúpa, go háirithe an lucht féachana agus éisteachta óg, ar fud na hEorpa agus lastall di.

2.   Tabharfar aghaidh ar na tosaíochtaí a leagtar amach i mír 1 den Airteagal seo trí thacú le saothair Eorpacha a fhorbairt, a léiriú, a chur chun cinn, agus a scaipeadh, agus trí thacú le rochtain ar na saothair sin, agus é mar chuspóir don mhéid sin luchtanna féachana agus éisteachta ilchineálacha a shroicheadh san Eoraip agus lasmuigh den Eoraip, rud a d'fhágfadh go bhféadfaí oiriúnú d'fhorbairtí nua sa mhargadh agus tacú le cur chun feidhme Threoir 2010/13/AE.

3.   Déantar na gníomhaíochtaí trína bhfuil na tosaíochtaí a leagtar amach i mír 1 den Airteagal seo le saothrú a leagan amach i Roinn 2 d'Iarscríbhinn I.

Airteagal 7

An tsraith Thrasearnálach

1.   I gcomhréir le cuspóirí an Chláir dá dtagraítear in Airteagal 3, beidh na tosaíochtaí seo a leanas ag an tsraith Thrasearnálach:

| (a) | tacú le comhar beartais trasnáisiúnta trasearnála, lena n-áirítear comhar maidir le ról an chultúir i ndáil le huilechuimsitheacht shóisialta a chur chun cinn agus comhar maidir le saoirse na n-ealaíon, chun infheictheacht an Chláir a chur chun cinn agus chun tacú le hinaistritheacht thorthaí an Chláir; |
| --- | --- |

(a)

tacú le comhar beartais trasnáisiúnta trasearnála, lena n-áirítear comhar maidir le ról an chultúir i ndáil le huilechuimsitheacht shóisialta a chur chun cinn agus comhar maidir le saoirse na n-ealaíon, chun infheictheacht an Chláir a chur chun cinn agus chun tacú le hinaistritheacht thorthaí an Chláir;

| (b) | cuir chuige nuálacha a spreagadh maidir le cruthú, dáileadh, agus cur chun cinn ábhair, agus rochtain ar ábhair, ar fud na n-earnálacha cultúir agus cruthaitheachta agus ar fud earnálacha eile, lena n-áirítear tríd an aistriú digiteach, lena gcumhdaítear gnéithe margaidh agus neamh-mhargaidh araon, a chur san áireamh; |
| --- | --- |

(b)

cuir chuige nuálacha a spreagadh maidir le cruthú, dáileadh, agus cur chun cinn ábhair, agus rochtain ar ábhair, ar fud na n-earnálacha cultúir agus cruthaitheachta agus ar fud earnálacha eile, lena n-áirítear tríd an aistriú digiteach, lena gcumhdaítear gnéithe margaidh agus neamh-mhargaidh araon, a chur san áireamh;

| (c) | gníomhaíochtaí trasearnálacha a chur chun cinn arb é is aidhm dóibh ná oiriúnú do na hathruithe struchtúrtha agus teicneolaíocha nach mór do na meáin dul i ngleic leo, lena n-áirítear feabhas a chur ar thimpeallacht mheán atá saor, éagsúil agus iolraíoch, ar iriseoireacht ardchaighdeáin agus ar litearthacht sna meáin, lena n-áirítear sa timpeallacht dhigiteach; |
| --- | --- |

(c)

gníomhaíochtaí trasearnálacha a chur chun cinn arb é is aidhm dóibh ná oiriúnú do na hathruithe struchtúrtha agus teicneolaíocha nach mór do na meáin dul i ngleic leo, lena n-áirítear feabhas a chur ar thimpeallacht mheán atá saor, éagsúil agus iolraíoch, ar iriseoireacht ardchaighdeáin agus ar litearthacht sna meáin, lena n-áirítear sa timpeallacht dhigiteach;

| (d) | tacú le bunú deasca Cláir i dtíortha rannpháirteacha agus tacú le gníomhaíochtaí na ndeasc Cláir agus comhar trasteorann agus malartú dea-chleachtas sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta a spreagadh. |
| --- | --- |

(d)

tacú le bunú deasca Cláir i dtíortha rannpháirteacha agus tacú le gníomhaíochtaí na ndeasc Cláir agus comhar trasteorann agus malartú dea-chleachtas sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta a spreagadh.

2.   Déantar na gníomhaíochtaí trína bhfuil na tosaíochtaí a leagtar amach i mír 1 den Airteagal seo le saothrú a leagan amach i Roinn 3 d'Iarscríbhinn I.

Airteagal 8

Buiséad

1.   Is é EUR 1 842 000 000 i bpraghsanna reatha, a bheidh san imchlúdach airgeadais do chur chun feidhme an Chláir don tréimhse ón 1 Eanáir 2021 go 31 Nollaig 2027.

2.   Mar thoradh ar an gcoigeartú a bhaineann go sonrach leis an gclár agus dá bhforáiltear in Airteagal 5 de Rialachán (AE, Euratom) 2020/2093, déanfar an méid a leagtar amach i mír 1 den Airteagal seo a mhéadú le leithdháileadh breise de EUR 600 000 000 i bpraghsanna 2018, mar a shonraítear in Iarscríbhinn II a ghabhann leis an Rialachán sin.

3.   Is mar seo a leanas a bheidh dáileadh táscach an mhéid a leagtar amach i mír 1 den Airteagal seo:

| (a) | 33 % ar a laghad don chuspóir dá dtagraítear i bpointe (a) d'Airteagal 3(2) (sraith an Chultúir); |
| --- | --- |

(a)

33 % ar a laghad don chuspóir dá dtagraítear i bpointe (a) d'Airteagal 3(2) (sraith an Chultúir);

| (b) | 58 % ar a laghad don chuspóir dá dtagraítear i bpointe (b) d'Airteagal 3(2) (sraith MEDIA); |
| --- | --- |

(b)

58 % ar a laghad don chuspóir dá dtagraítear i bpointe (b) d'Airteagal 3(2) (sraith MEDIA);

| (c) | suas go 9 % don chuspóir dá dtagraítear i bpointe (c) d'Airteagal 3(2) (an tsraith Thrasearnálach). |
| --- | --- |

(c)

suas go 9 % don chuspóir dá dtagraítear i bpointe (c) d'Airteagal 3(2) (an tsraith Thrasearnálach).

4.   Is mar seo a leanas a bheidh dáileadh táscach an mhéid a leagtar amach i mír 2 den Airteagal seo:

| (a) | 33 % ar a laghad don chuspóir dá dtagraítear i bpointe (a) d'Airteagal 3(2) (sraith an Chultúir); |
| --- | --- |

(a)

33 % ar a laghad don chuspóir dá dtagraítear i bpointe (a) d'Airteagal 3(2) (sraith an Chultúir);

| (b) | 58 % ar a laghad don chuspóir dá dtagraítear i bpointe (b) d'Airteagal 3 (2) (sraith MEDIA); |
| --- | --- |

(b)

58 % ar a laghad don chuspóir dá dtagraítear i bpointe (b) d'Airteagal 3 (2) (sraith MEDIA);

| (c) | suas go 9 % don chuspóir dá dtagraítear i bpointe (c) d'Airteagal 3(2) (an tsraith Thrasearnálach). |
| --- | --- |

(c)

suas go 9 % don chuspóir dá dtagraítear i bpointe (c) d'Airteagal 3(2) (an tsraith Thrasearnálach).

5.   Féadfar na méideanna a leagtar amach i míreanna 1 agus 2 a úsáid le haghaidh cúnamh teicniúil agus riaracháin chun an Clár a chur chun feidhme, amhail gníomhaíochtaí ullmhúcháin, faireacháin, rialaithe, iniúchta agus meastóireachta, lena n-áirítear córais teicneolaíochta faisnéise chorparáideacha.

6.   De bhreis ar na méideanna a leagtar amach i míreanna 1 agus 2 den Airteagal seo, agus chun gné idirnáisiúnta an Chláir a chur chun cinn, féadfar ranníocaíochtaí airgeadais breise a chur ar fáil de bhun Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunaítear an Ionstraim um Chomharsanacht, Forbairt agus Comhar Idirnáisiúnta - An Eoraip Dhomhanda,lena leasaítear agus lena n-aisghairtear Cinneadh Uimh. 466/2014/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) 2017/1601 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus Rialachán (CE, Euratom) Uimh. 480/2009 ón gComhairle agus Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena mbunaítear an Ionstraim um Chúnamh Réamhaontachais (IPA III) chun tacú le gníomhaíochtaí a chuirtear chun feidhme agus a bhainistítear i gcomhréir leis an Rialachán seo. Maoineofar ranníocaíochtaí den sórt sin i gcomhréir leis na Rialacháin lena mbunaítear na hionstraimí sin.

7.   Féadfar acmhainní arna leithdháileadh ar Bhallstáit faoin mbainistíocht chomhroinnte a aistriú chuig an gClár, arna iarraidh sin don Bhallstát lena mbaineann, ach sin faoi réir na gcoinníollacha a leagtar amach in Airteagal 26 de Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle lena leagtar síos forálacha coiteanna maidir le Ciste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa, Ciste Sóisialta na hEorpa Plus, an Ciste Comhtháthaithe, an Ciste um Aistriú Cóir agus an Ciste Eorpach Muirí, Iascaigh agus Dobharshaothraithe agus rialacha airgeadais maidir leis na cistí sin agus rialacha airgeadais maidir leis an gCiste umThearmann, Imirce agus Lánphairtíocht, an Ciste Slándála Inmheánaí agus maidir leis an an Ionstraim le haghaidh Tacaíocht Airgeadais don Bhainistiú Teorainneacha agus don Bheartas Víosaí (“Rialachán na bhForálacha Coiteanna le haghaidh 2021-2027”). Cuirfidh an Coimisiún na hacmhainní sin chun feidhme go díreach i gcomhréir le pointe (a) den chéad fhomhír d'Airteagal 62(1) den Rialachán Airgeadais nó go hindíreach i gcomhréir le pointe (c) den fhomhír sin. Úsáidfear na hacmhainní sin chun leas an Bhallstáit lena mbaineann.

8.   Féadfar gealltanais bhuiséadacha maidir le gníomhaíochtaí a shíneann thar thréimhse is faide ná 1 bhliain airgeadais amháin a mhiondealú ina dtráthchodanna bliantúla thar roinnt blianta. Ní rachaidh na gealltanais sin thar 40 % den mhéid a leagtar amach i mír 1.

Airteagal 9

Tríú tíortha atá comhlachaithe leis an gClár

1.   Beidh an Clár oscailte do rannpháirtíocht na dtríú tíortha seo a leanas, ar choinníoll go dtabharfaidh siad ranníocaíocht don Chlár:

| (a) | Comhaltaí de Chomhlachas Saorthrádála na hEorpa ar comhaltaí iad den Limistéar Eorpach Eacnamaíoch, i gcomhréir leis na coinníollacha a leagtar síos sa Chomhaontú maidir leis an Limistéar Eorpach Eacnamaíoch; |
| --- | --- |

(a)

Comhaltaí de Chomhlachas Saorthrádála na hEorpa ar comhaltaí iad den Limistéar Eorpach Eacnamaíoch, i gcomhréir leis na coinníollacha a leagtar síos sa Chomhaontú maidir leis an Limistéar Eorpach Eacnamaíoch;

| (b) | tíortha aontacha, tíortha is iarrthóirí agus iarrthóirí ionchasacha, i gcomhréir leis na prionsabail ghinearálta agus na téarmaí agus na coinníollacha ginearálta a bhaineann le rannpháirtíocht na dtíortha sin i gcláir de chuid an Aontais arna mbunú sna comhaontuithe réime agus sna cinntí ó Chomhairlí Comhlachais faoi seach, nó i gcomhaontuithe den chineál céanna, agus i gcomhréir leis na coinníollacha sonracha a leagtar síos i gcomhaontuithe idir an tAontas agus na tíortha sin; |
| --- | --- |

(b)

tíortha aontacha, tíortha is iarrthóirí agus iarrthóirí ionchasacha, i gcomhréir leis na prionsabail ghinearálta agus na téarmaí agus na coinníollacha ginearálta a bhaineann le rannpháirtíocht na dtíortha sin i gcláir de chuid an Aontais arna mbunú sna comhaontuithe réime agus sna cinntí ó Chomhairlí Comhlachais faoi seach, nó i gcomhaontuithe den chineál céanna, agus i gcomhréir leis na coinníollacha sonracha a leagtar síos i gcomhaontuithe idir an tAontas agus na tíortha sin;

| (c) | tíortha Bheartas Comharsanachta na hEorpa, i gcomhréir leis na prionsabail ghinearálta agus na téarmaí agus na coinníollacha ginearálta a bhaineann le rannpháirtíocht na dtíortha sin i gcláir de chuid an Aontais arna mbunú sna comhaontuithe réime agus sna cinntí ó Chomhairlí Comhlachais faoi seach, nó i gcomhaontuithe den chineál céanna, agus i gcomhréir leis na coinníollacha sonracha a leagtar síos i gcomhaontuithe idir an tAontas agus na tíortha sin; |
| --- | --- |

(c)

tíortha Bheartas Comharsanachta na hEorpa, i gcomhréir leis na prionsabail ghinearálta agus na téarmaí agus na coinníollacha ginearálta a bhaineann le rannpháirtíocht na dtíortha sin i gcláir de chuid an Aontais arna mbunú sna comhaontuithe réime agus sna cinntí ó Chomhairlí Comhlachais faoi seach, nó i gcomhaontuithe den chineál céanna, agus i gcomhréir leis na coinníollacha sonracha a leagtar síos i gcomhaontuithe idir an tAontas agus na tíortha sin;

| (d) | tríú tíortha eile, i gcomhréir leis na coinníollacha a leagtar síos i gcomhaontú sonrach lena gcumhdaítear rannpháirtíocht an tríú tír in aon chlár de chuid an Aontais, ar choinníoll:






  (i) | go n-áirithítear leis an gcomhaontú sin go mbeidh cothromaíocht chóir ann idir ranníocaíochtaí agus sochair an tríú tír atá páirteach i gcláir an Aontais; |
| --- | --- | --- |

(d)

tríú tíortha eile, i gcomhréir leis na coinníollacha a leagtar síos i gcomhaontú sonrach lena gcumhdaítear rannpháirtíocht an tríú tír in aon chlár de chuid an Aontais, ar choinníoll:

(i)

go n-áirithítear leis an gcomhaontú sin go mbeidh cothromaíocht chóir ann idir ranníocaíochtaí agus sochair an tríú tír atá páirteach i gcláir an Aontais;

| (ii) | go ndéantar coinníollacha maidir le rannpháirtíocht sna cláir, lena n-áirítear ríomh na ranníocaíochtaí le cláir aonair, agus costais riaracháin a bhaineann leis na ranníocaíochtaí sin, a leagan síos sa chomhaontú sin; |
| --- | --- |

(ii)

go ndéantar coinníollacha maidir le rannpháirtíocht sna cláir, lena n-áirítear ríomh na ranníocaíochtaí le cláir aonair, agus costais riaracháin a bhaineann leis na ranníocaíochtaí sin, a leagan síos sa chomhaontú sin;

| (iii) | nach dtugann an comhaontú sin cumhacht chinnteoireachta don tríú tír i ndáil le Clár an Aontais; |
| --- | --- |

(iii)

nach dtugann an comhaontú sin cumhacht chinnteoireachta don tríú tír i ndáil le Clár an Aontais;

| (iv) | go ndéantar cearta an Aontais a ráthú chun bainistíocht fhónta airgeadais a áirithiú agus chun a leasanna airgeadais a chosaint. |
| --- | --- |

(iv)

go ndéantar cearta an Aontais a ráthú chun bainistíocht fhónta airgeadais a áirithiú agus chun a leasanna airgeadais a chosaint.

Ioncam sannta i gcomhréir le hAirteagal 21(5) den Rialachán Airgeadais a bheidh sna ranníocaíochtaí dá dtagraítear i bpointe (d)(ii) den chéad fhomhír.

2.   Beidh rannpháirtíocht na dtíortha dá dtagraítear i mír 1 den Airteagal seo i sraith MEDIA agus sa tsraith Thrasearnálach faoi réir chomhlíonadh na gcoinníollacha a leagtar amach i dTreoir 2010/13/AE.

3.   Maidir leis na comhaontuithe arna dtabhairt i gcrích le tíortha dá dtagraítear i bpointe (c) de mhír 1, féadfaidh siad maolú a dhéanamh, i gcásanna a bhfuil údar cuí leo, ar na hoibleagáidí a leagtar amach i mír 2.

4.   Féadfaidh na tíortha dá dtagraítear i bpointí (a) agus (b) de mhír 1 den Airteagal seo a bhí rannpháirteach go hiomlán i gClár 2014-2020, a bheith rannpháirteach go hiomlán sa Chlár ar bhonn sealadach má bhíonn siad in ann a thaispeáint go bhfuil céimeanna inbhraite glactha acu chun an dlí náisiúnta a ailíniú le Treoir 2010/13/AE, arna leasú le Treoir (AE) 2018/1808.

5.   Ceadófar do na tíortha dá dtagraítear i bpointe (b) de mhír 1 den Airteagal seo leanúint de pháirt a ghlacadh sa Chlár tar éis an 31 Nollaig 2022 ar choinníoll go gcuireann siad fianaise ar fáil don Choimisiún á thaispeáint gur chomhlíon siad na coinníollacha a leagtar amach i dTreoir 2010/13/AE.

6.   Áiritheofar rochtain ar ghníomhaíochtaí a chomhfhreagraíonn don tosaíocht dá dtagraítear i bpointe (d) d'Airteagal 7(1) do thíortha a bheidh rannpháirteach go heisceachtúil i sraith an Chultúir ach nach gcomhlíonann na coinníollacha maidir le rannpháirtíocht i sraith MEDIA agus sa tsraith Thrasearnálach faoi mhír 2 den Airteagal seo.

Airteagal 10

Tríú tíortha eile

I gcás inarb é leas an Aontais é, féadfaidh an Clár tacú le comhar le tríú tíortha, seachas na tíortha sin dá dtagraítear in Airteagal 9, maidir le gníomhaíochtaí arna maoiniú trí ranníocaíochtaí breise ó na hionstraimí maoinithe sheachtraigh, i gcomhréir le hAirteagal 8(6).

Airteagal 11

Comhar le heagraíochtaí idirnáisiúnta agus leis an bhFaireachlann Eorpach Chlosamhairc

1.   Beidh an Clár oscailte d'eagraíochtaí idirnáisiúnta atá gníomhach sna réimsí a chumhdaítear leis an gClár i gcomhréir leis an Rialachán Airgeadais.

2.   Beidh an tAontas ina chomhalta den Fhaireachlann ar feadh ré an Chláir. Rannchuideoidh rannpháirtíocht an Aontais san Fhaireachlann le tosaíochtaí shraith MEDIA a bhaint amach. Déanfaidh an Coimisiún ionadaíocht ar an Aontas le linn dó a bheith ag plé leis an bhFaireachlann. Trí shraith MEDIA, tabharfar tacaíocht maidir le híoc na táille ranníocaíochta le haghaidh bhallraíocht an Aontais san Fhaireachlann agus maidir le bailiú agus anailísiú sonraí san earnáil chlosamhairc.

Airteagal 12

Bailiú sonraí ar na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta

Chun an bonn fianaise maidir le forbairt na n-earnálacha cultúir agus cruthaitheachta a neartú agus chun tomhas agus anailís a dhéanamh ar rannchuidiú na n-earnálacha sin le geilleagar agus le sochaí na hEorpa, baileoidh an Coimisiún sonraí agus faisnéis iomchuí agus úsáid á baint as a chuid saineolais féin agus as saineolas Chomhairle na hEorpa, ECFE, Unesco agus institiúidí taighde ábhartha, de réir mar is iomchuí. Tuairisceoidh an Coimisiún go tráthrialta do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle maidir leis na sonraí a bhailítear. Déanfaidh an Coimisiún torthaí ábhartha maidir leis na sonraí a bhailítear a chomhroinnt le geallsealbhóirí.

Airteagal 13

Cineálacha Cistiúcháin ón Aontas agus modhanna cur chun feidhme

1.   Cuirfear an Clár chun feidhme faoi bhainistíocht dhíreach i gcomhréir leis an Rialachán Airgeadais nó faoi bhainistíocht indíreach le comhlachtaí dá dtagraítear i bpointe (c) d'Airteagal 62(1) den Rialachán sin.

2.   Leis an gClár, féadfar cistiú a sholáthar in aon cheann de na foirmeacha a leagtar síos sa Rialachán Airgeadais, go háirithe deontais, duaiseanna agus soláthar. Féadfaidh an Clár maoiniú i bhfoirm ionstraimí airgeadais laistigh d'oibríochtaí measctha a sholáthar freisin.

3.   Cuirfear oibríochtaí measctha faoin gClár chun feidhme i gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/523 agus le Teideal X den Rialachán Airgeadais.

4.   Le ranníocaíochtaí le sásra árachais fhrithpháirtigh, féadfar an riosca a bhaineann le gnóthú na gcistí atá dlite ag faighteoirí a chumhdach agus measfar gur ráthaíocht leordhóthanach an méid sin faoin Rialachán Airgeadais. Beidh feidhm ag Airteagal 37 de Rialachán (AE) 2021/695 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (25).

5.   Maidir le heintitis atá gníomhach in earnálacha cultúir agus cruthaitheachta a bhfuil os cionn 50 % dá n-ioncam bliantúil faighte acu ó fhoinsí poiblí le 2 bhliain anuas, measfar go bhfuil an acmhainneacht airgeadais, ghairmiúil agus riaracháin riachtanach acu chun gníomhaíochtaí faoin gClár a chur i gcrích. Ní bheidh sé de cheangal orthu doiciméadacht eile a chur ar fáil chun an acmhainneacht sin a léiriú.

Airteagal 14

Leasanna airgeadais an Aontais a chosaint

I gcás ina mbeidh tríú tír rannpháirteach sa Chlár trí bhíthin cinneadh arna ghlacadh de bhun comhaontú idirnáisiúnta nó ar bhonn aon ionstraim dlí eile, deonóidh an tríú tír sin na cearta agus an rochtain is gá don oifigeach údarúcháin atá freagrach, do OLAF agus don Chúirt Iniúchóirí chun a n-inniúlachtaí faoi seach a fheidhmiú go cuimsitheach. I gcás OLAF, áiritheoidh na cearta sin an ceart chun imscrúduithe a dhéanamh, lena n-áirítear seiceálacha agus cigireachtaí ar an láthair, de réir mar a fhoráiltear le Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 883/2013.

Airteagal 15

Cláir oibre

1.   Déanfar an Clár a chur chun feidhme trí na cláir oibre bliantúla dá dtagraítear in Airteagal 110 den Rialachán Airgeadais. Beidh léiriú ann sna cláir oibre bhliantúla ar an méid a leithdháiltear ar gach gníomhaíocht agus leagfar amach iontu, i gcás inarb infheidhme, an méid foriomlán arna chur i leataobh le haghaidh oibríochtaí measctha. Ina theannta sin, cuimseoidh na cláir oibre bhliantúla tráthchlár táscach maidir le cur chun feidhme.

2.   Glacfaidh an Coimisiún cláir oibre bhliantúla trí bhíthin gníomhartha cur chun feidhme. Déanfar na gníomhartha cur chun feidhme sin a ghlacadh i gcomhréir leis an nós imeachta scrúdúcháin dá dtagraítear in Airteagal 24(2).

CAIBIDIL II

DEONTAIS AGUS EINTITIS INCHÁILITHE

Airteagal 16

Deontais

1.   Dámhfar agus bainisteofar deontais faoin gClár i gcomhréir le Teideal VIII den Rialachán Airgeadais.

2.   Chun a áirithiú go ndéantar meastóireacht cheart ar iarratais, féadfaidh comhaltaí coistí meastóireachta a bheith ina saineolaithe seachtracha. Beidh cúlra gairmiúil ag na saineolaithe seachtracha a bhaineann leis an réimse atá á mheas agus, i gcás inarb ábhartha, beidh eolas acu ar an limistéar geografach lena mbaineann an t-iarratas.

3.   I gcomhréir le pointe (a) den dara fomhír d'Airteagal 193(2) den Rialachán Airgeadais, agus de mhaolú ar Airteagal 193(4) den Rialachán sin, i gcásanna a bhfuil údar cuí leo agus atá sonraithe sa chinneadh maoiniúcháin, féadfar a mheas go bhfuil gníomhaíochtaí a dtugtar tacaíocht ina leith faoin Rialachán seo agus na costais bhunúsacha arna dtabhú in 2021 incháilithe amhail ón 1 Eanáir 2021, fiú má cuireadh na gníomhaíochtaí sin chun feidhme agus má tabhaíodh na costais sin sular tíolacadh an t-iarratas ar dheontas. Féadfar, go heisceachtúil, na comhaontuithe deontais le haghaidh dheontais oibriúcháin na bliana airgeadais 2021 a shíniú laistigh de 6 mhí ó thús bhliain airgeadais an tairbhí.

4.   I gcás inarb infheidhme, déanfar critéir iomchuí maidir le comhionannas inscne a bhaint amach leagtha amach i ngníomhaíochtaí an Chláir.

Airteagal 17

Eintitis incháilithe

1.   Beidh feidhm ag na critéir incháilitheachta a leagtar amach san Airteagal seo, i dteannta na gcritéar a leagtar amach in Airteagal 197 den Rialachán Airgeadais.

2.   Tá na heintitis seo a leanas incháilithe chun páirt a ghlacadh sa Chlár má tá siad gníomhach sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta:

| (a) | eintitis dhlítheanacha atá bunaithe:






  (i) | i mBallstát nó i dtír nó i gcríoch thar lear a bhfuil nasc idir í agus an Ballstát sin; |
| --- | --- | --- |

(a)

eintitis dhlítheanacha atá bunaithe:

(i)

i mBallstát nó i dtír nó i gcríoch thar lear a bhfuil nasc idir í agus an Ballstát sin;

| (ii) | i dtríú tír atá comhlachaithe leis an gClár; nó |
| --- | --- |

(ii)

i dtríú tír atá comhlachaithe leis an gClár; nó

| (iii) | i dtríú tír a liostaítear sa chlár oibre, ach sin faoi réir na gcoinníollacha a leagtar amach i míreanna 3 agus 4; |
| --- | --- |

(iii)

i dtríú tír a liostaítear sa chlár oibre, ach sin faoi réir na gcoinníollacha a leagtar amach i míreanna 3 agus 4;

| (b) | eintitis dhlítheanacha a cruthaíodh faoi dhlí an Aontais; |
| --- | --- |

(b)

eintitis dhlítheanacha a cruthaíodh faoi dhlí an Aontais;

| (c) | eagraíochtaí idirnáisiúnta. |
| --- | --- |

(c)

eagraíochtaí idirnáisiúnta.

3.   Go heisceachtúil, beidh na heintitis dhlítheanacha atá gníomhach sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta atá bunaithe i dtríú tír nach bhfuil comhlachaithe leis an gClár, incháilithe chun bheith rannpháirteach sa Chlár i gcás ina bhfuil an rannpháirtíocht sin riachtanach chun cuspóirí gníomhaíochta ar leith a bhaint amach.

4.   Déanfaidh na heintitis dhlítheanacha atá gníomhach sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta atá bunaithe i dtríú tír nach bhfuil comhlachaithe leis an gClár costas a rannpháirtíochta a sheasamh i bprionsabal. I gcás inarb é leas an Aontais é, féadfar costais rannpháirtíochta eintitis dhlítheanacha den sórt sin a chumhdach le ranníocaíochtaí breise ó na hionstraimí maoinithe sheachtraigh, i gcomhréir le hAirteagal 8(6).

CAIBIDIL III

SINEIRGÍ AGUS COMHLÁNTACHT

Airteagal 18

Comhlántacht

Déanfaidh an Coimisiún, i gcomhar leis na Ballstáit, comhsheasmhacht agus comhlántacht fhoriomlán an Chláir le beartais agus cláir ábhartha de chuid an Aontais a áirithiú, go háirithe na cinn a bhaineann le cothromaíocht inscne, le hoideachas, go háirithe oideachas digiteach agus litearthacht sna meáin, le hóige agus le dlúthpháirtíocht, le fostaíocht agus le huilechuimsitheacht shóisialta, go háirithe grúpaí agus mionlaigh atá imeallaithe go sóisialta, le taighde, teicneolaíocht agus nuálaíocht, lena n-áirítear nuálaíocht shóisialta, le tionsclaíocht agus fiontraíocht, le talmhaíocht agus forbairt tuaithe, leis an gcomhshaol agus gníomhú ar son na haeráide, le comhtháthú, le beartas réigiúnach agus uirbeach, le turasóireacht inbhuanaithe, le státchabhair, le soghluaisteacht agus le comhar agus forbairt idirnáisiúnta.

Airteagal 19

Cistiú carnach agus cistiú malartach

1.   Féadfaidh gníomhaíocht a bhfuil ranníocaíocht faighte aici faoin gClár ranníocaíocht a fháil freisin ó aon chlár eile de chuid an Aontais, lena n-áirítear Cistí faoi Rialachán na bhForálacha Coiteanna le haghaidh 2021-2027, ar choinníoll nach gcumhdaíonn na ranníocaíochtaí na costais chéanna. Beidh feidhm ag rialacha an chláir ábhartha de chuid an Aontais maidir leis an ranníocaíocht chomhfhreagrach leis an ngníomhaíocht. Ní rachaidh an cistiú carnach thar chostais incháilithe iomlána na gníomhaíochta agus féadfar an tacaíocht ó na cláir éagsúla de chuid an Aontais a ríomh ar bhonn pro rata.

2.   Féadfar lipéad Séala Barr Feabhais, mar a shainítear i bpointe (45) d’Airteagal 2 de Rialachán na bhForálacha Coiteanna le haghaidh 2021-2027, a dhámhachtain, faoin gClár, ar thionscadal i gcás ina gcomhlíonann sé na coinníollacha carnacha seo a leanas:

| (a) | rinneadh measúnú air i nglao ar thograí faoin gClár; |
| --- | --- |

(a)

rinneadh measúnú air i nglao ar thograí faoin gClár;

| (b) | comhlíonann sé na ceanglais íosta cháilíochta a bhaineann leis an nglao sin ar thograí; agus |
| --- | --- |

(b)

comhlíonann sé na ceanglais íosta cháilíochta a bhaineann leis an nglao sin ar thograí; agus

| (c) | de dheasca srianta buiséadacha, ní féidir é a mhaoiniú faoin nglao sin ar thograí. |
| --- | --- |

(c)

de dheasca srianta buiséadacha, ní féidir é a mhaoiniú faoin nglao sin ar thograí.

Féadfaidh tionscadal ar dámhadh lipéad Séala Barr Feabhais air i gcomhréir leis an gcéad fhomhír den mhír seo tacaíocht a fháil ó Chiste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa nó ó Chiste Sóisialta na hEorpa Plus, i gcomhréir le hAirteagal 73(4) de Rialachán na bhForálacha Coiteanna le haghaidh 2021-2027.

CAIBIDIL IV

FAIREACHÁN, MEASTÓIREACHT AGUS RIALÚ

Airteagal 20

Faireachán agus tuairisciú

1.   Leagtar amach in Iarscríbhinn II na táscairí cáilíochtúla agus cainníochtúla a úsáidfear chun tuairisciú a dhéanamh ar dhul chun cinn an Chláir maidir le baint amach na gcuspóirí ginearálta a leagtar amach in Airteagal 3.

2.   Chun a áirithiú go ndéantar dul chun cinn an Chláir maidir le baint amach a chuspóirí a mheas go héifeachtach, tabharfar de chumhacht don Choimisiún gníomhartha tarmligthe a ghlacadh i gcomhréir le hAirteagal 22, chun na forálacha maidir le creat faireacháin agus meastóireachta a fhorbairt, lena n-áirítear leasuithe ar Iarscríbhinn II chun na táscairí a athbhreithniú nó a fhorlíonadh, i gcás inar gá sin chun faireachán agus meastóireacht a dhéanamh.

3.   Leis an gcóras tuairiscithe feidhmíochta, áiritheofar go ndéantar na sonraí chun faireachán a dhéanamh ar chur chun feidhme agus torthaí an Chláir a bhailiú ar dhóigh atá éifeachtúil, éifeachtach agus tráthúil.

4.   Chuige sin, forchuirfear ceanglais chomhréireacha tuairiscithe ar fhaighteoirí cistí Aontais agus, i gcás inarb iomchuí, ar na Ballstáit.

Airteagal 21

Meastóireacht

1.   Déanfaidh an Coimisiún meastóireachtaí atá bunaithe ar bhailiú tráthrialta sonraí agus ar chomhairliúcháin le geallsealbhóirí agus tairbhithe a chur i gcrích ar mhodh tráthúil chun go bhféadfar leas a bhaint astu sa phróiseas cinnteoireachta.

2.   A luaithe a bheidh faisnéis leordhóthanach ar fáil faoi chur chun feidhme an Chláir, ach, i gcás ar bith, tráth nach déanaí ná an 31 Nollaig 2024, déanfaidh an Coimisiún meastóireacht eatramhach ar an gClár, ar meastóireacht í a bheidh bunaithe, inter alia, ar anailísí seachtracha agus neamhspleácha. Cuirfidh an Coimisiún tuarascáil ar an meastóireacht eatramhach faoi bhráid Pharlaimint na hEorpa agus na Comhairle tráth nach déanaí ná 6 mhí tar éis an mheastóireacht eatramhach a dhéanamh.

3.   Tar éis an 31 Nollaig 2027, ach, i gcás ar bith, tráth nach déanaí ná an 31 Nollaig 2029, déanfaidh an Coimisiún meastóireacht chríochnaitheach ar an gClár, ar meastóireacht í a bheidh bunaithe ar anailísí seachtracha agus neamhspleácha. Cuirfidh an Coimisiún tuarascáil ar an meastóireacht chríochnaitheach faoi bhráid na Parlaiminte agus na Comhairle tráth nach déanaí ná 6 mhí tar éis an mheastóireacht chríochnaitheach a dhéanamh.

4.   Cuirfidh an Coimisiún conclúidí na meastóireachtaí dá dtagraítear i míreanna 2 agus 3, mar aon lena thuairimí ar na meastóireachtaí sin, in iúl do Pharlaimint na hEorpa, don Chomhairle, do Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus do Choiste na Réigiún.

5.   Áiritheofar tríd an gcóras tuairiscithe meastóireachta go mbailítear sonraí chun meastóireacht a dhéanamh ar an gClár ar mhodh éifeachtúil, éifeachtach agus tráthúil, agus ar an leibhéal mionsonraí iomchuí. Déanfaidh faighteoirí cistí Aontais na sonraí agus an fhaisnéis sin a chur in iúl don Choimisiún ar bhealach atá i gcomhréir le forálacha dlíthiúla eile. Mar shampla, déanfar sonraí pearsanta a anaithnidiú, i gcás inar gá sin. Chuige sin, forchuirfear ceanglais chomhréireacha tuairiscithe ar fhaighteoirí cistí Aontais.

Airteagal 22

An tarmligean a fheidhmiú

1.   Is faoi réir na gcoinníollacha a leagtar síos san Airteagal seo a thugtar an chumhacht don Choimisiún chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh.

2.   Déantar an chumhacht chun gníomhartha tarmligthe a ghlacadh dá dtagraítear in Airteagal 20 a thabhairt don Choimisiún go ceann tréimhse 7 mbliana amhail ón 1 Eanáir 2021.

3.   Féadfaidh Parlaimint na hEorpa nó an Chomhairle tarmligean na cumhachta dá dtagraítear in Airteagal 20 a chúlghairm aon tráth. Déanfaidh cinneadh chun cúlghairm a dhéanamh deireadh a chur le tarmligean na cumhachta atá sonraithe sa chinneadh sin. Gabhfaidh éifeacht leis an lá tar éis fhoilsiú an chinnidh in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh nó ar dháta is déanaí a shonrófar sa chinneadh. Ní dhéanfaidh sé difear do bhailíocht aon ghníomhartha tarmligthe atá i bhfeidhm cheana.

4.   Sula nglacfaidh an Coimisiún gníomh tarmligthe, rachaidh sé i gcomhairle le saineolaithe arna n-ainmniú ag gach Ballstát i gcomhréir leis na prionsabail a leagtar síos i gComhaontú Idirinstitiúideach an 13 Aibreán 2016 maidir le Reachtóireacht Níos Fearr.

5.   A luaithe a ghlacfaidh sé gníomh tarmligthe, tabharfaidh an Coimisiún fógra faoi, an tráth céanna, do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle.

6.   Ní thiocfaidh gníomh tarmligthe a ghlactar de bhun Airteagal 20 i bhfeidhm ach amháin mura mbeidh aon agóid curtha in iúl ag Parlaimint na hEorpa ná ag an gComhairle laistigh de thréimhse 2 mhí tar éis fógra faoin ngníomh sin a thabhairt do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle nó más rud é, roimh dhul in éag na tréimhse sin, go mbeidh Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle araon tar éis a chur in iúl don Choimisiún nach ndéanfaidh siad aon agóid. Déanfar an tréimhse sin a fhadú 2 mhí ar thionscnamh Pharlaimint na hEorpa nó na Comhairle.

CAIBIDIL V

FORÁLACHA IDIRTHRÉIMHSEACHA AGUS CRÍOCHNAITHEACHA

Airteagal 23

Faisnéis, cumarsáid agus poiblíocht

1.   Tabharfaidh faighteoirí cistí de chuid an Aontais aitheantas d'fhoinse na gcistí sin agus áiritheoidh siad infheictheacht an chistithe de chuid an Aontais go háirithe le linn na gníomhaíochtaí agus torthaí na ngníomhaíochtaí a bheith á bpoibliú, trí fhaisnéis spriocdhírithe atá comhleanúnach, éifeachtach agus comhréireach a sholáthar do luchtanna féachana agus éisteachta éagsúla, lena n-áirítear na meáin agus an pobal, go háirithe ainm an Chláir agus, maidir le gníomhaíochtaí arna gcistiú faoi shraith MEDIA, lógó MEDIA, mar a leagtar amach in Iarscríbhinn III.

2.   Déanfaidh an Coimisiún gníomhaíochtaí faisnéise agus cumarsáide a bhaineann leis an gClár, le gníomhaíochtaí a dhéantar de bhun an Chláir agus leis na torthaí a bhaintear amach a chur chun feidhme.

3.   Leis na hacmhainní airgeadais arna leithdháileadh ar an gClár, rannchuideofar le cumarsáid chorparáideach i leith thosaíochtaí polaitiúla an Aontais freisin, a mhéid a bhaineann na tosaíochtaí sin leis na cuspóirí dá dtagraítear in Airteagal 3.

Airteagal 24

Nós imeachta coiste

1.   Tabharfaidh coiste (“Coiste um Eoraip na Cruthaitheachta”) cúnamh don Choimisiún. Beidh an coiste sin ina choiste de réir bhrí Rialachán (AE) Uimh. 182/2011.

2.   I gcás ina ndéantar tagairt don mhír seo, beidh feidhm ag Airteagal 5 de Rialachán (AE) Uimh. 182/2011.

3.   Féadfaidh Coiste um Eoraip na Cruthaitheachta teacht le chéile i bhfoirmíochtaí sonracha chun déileáil le saincheisteanna nithiúla a bhaineann le sraitheanna ar leith de chuid an Chláir.

Airteagal 25

Aisghairm

Aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 1295/2013 le héifeacht ón 1 Eanáir 2021.

Airteagal 26

Forálacha idirthréimhseacha

1.   Ní dhéanfaidh an Rialachán seo difear do leanúnachas ná do mhodhnú gníomhaíochtaí arna dtionscnamh de bhun Rialachán (AE) Uimh. 1295/2013, agus leanfaidh an Rialachán sin d'fheidhm a bheith aige maidir leis na gníomhaíochtaí sin go dtí go gcuirfear clabhsúr orthu.

2.   Maidir leis an imchlúdach airgeadais don Chlár, féadfar cumhdach a chur ar fáil leis freisin le haghaidh na gcostas cúnaimh theicniúil agus na gcostas riaracháin a bhfuil gá leo chun an t-aistriú idir an Clár agus na bearta arna nglacadh de bhun Rialachán (AE) Uimh. 1295/2013 a áirithiú.

3.   Más gá, féadfar leithreasuithe a iontráil i mbuiséad an Aontais tar éis 2027 chun na costais don chúnamh dá dtagraítear in Airteagal 8(4) a chumhdach, ionas go mbeifear in ann gníomhaíochtaí nach mbeidh curtha i gcrích faoin 31 Nollaig 2027 a bhainistiú.

Airteagal 27

Teacht i bhfeidhm

Tiocfaidh an Rialachán seo i bhfeidhm lá a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

Beidh feidhm aige ón 1 Eanáir 2021.

Beidh an Rialachán seo ina cheangal go huile agus go hiomlán agus beidh sé infheidhme go díreach i ngach Ballstát.

Arna dhéanamh sa Bhruiséil, 20 Bealtaine 2021.

Thar ceann Pharlaimint na hEorpa

An tUachtarán

D. M. Sassoli

Thar ceann na Comhairle

An tUachtarán

A. P. Zacarias

---

(1)  
  IO C 110, 22.3.2019, lch. 87.

1

(2)  
  IO C 168, 16.5.2019, lch. 37.

2

(3)  Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa an 28 Márta 2019 (IO C 108, 26.3.2021, lch. 934) agus seasamh ón gComhairle ar an gcéad léamh an 13 Aibreán 2021 (IO C 169, 5.5.2021, lch. 1). Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa an 18 Bealtaine 2021 (nár foilsíodh fós san Iris Oifigiúil).

3

(4)  Cinneadh Uimh. 445/2014/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 16 Aibreán 2014 lena mbunaítear gníomhaíocht Aontais do Phríomhchathracha Cultúir na hEorpa do na blianta 2020 go 2033 lena n-aisghairtear Cinneadh Uimh. 1622/2006/CE (IO L 132, 3.5.2014, lch. 1).

4

(5)  Treoir (AE) 2019/789 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 17 Aibreán 2019 lena leagtar síos rialacha maidir le feidhmiú cóipchirt agus ceart gaolmhar is infheidhme maidir le cineálacha áirithe tarchuir ar líne de chuid eagraíochtaí craoltóireachta agus maidir le hatarchur clár teilifíse agus raidió agus lena leasaítear Treoir 93/83/CEE ón gComhairle (IO L 130, 17.5.2019, lch. 82).

5

(6)  Treoir (AE) 2019/790 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 17 Aibreán 2019 maidir le cóipcheart agus cearta gaolmhara sa Mhargadh Aonair Digiteach agus lena leasaítear Treoracha 96/9/CE agus 2001/29/CE (IO L 130, 17.5.2019, lch. 92).

6

(7)  Treoir 2010/13/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 10 Márta 2010 maidir le comhordú forálacha áirithe arna leagan síos le dlí, rialachán nó gníomh riaracháin i mBallstáit i dtaobh seirbhísí meán closamhairc a sholáthar (An Treoir maidir le Seirbhísí Meán Closamhairc) (IO L 95, 15.4.2010, lch. 1).

7

(8)  Treoir (AE) 2018/1808 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 14 Samhain 2018 lena leasaítear Treoir 2010/13/AE maidir le comhordú forálacha áirithe arna leagan síos le dlí, rialachán nó gníomh riaracháin i mBallstáit i dtaobh seirbhísí meán closamhairc a sholáthar (An Treoir maidir le Seirbhísí Meán Closamhairc) i bhfianaise athruithe ar an margadh (IO L 303, 28.11.2018, lch. 69).

8

(9)  Cinneadh Uimh. 1194/2011/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 16 Samhain 2011 lena mbunaítear gníomhaíocht an Aontais Eorpaigh i leith an Lipéid Oidhreachta Eorpaigh (IO L 303, 22.11.2011, lch. 1).

9

(10)  
  IO C 334, 19.9.2018, lch. 253.

10

(11)  
  IO L 1, 3.1.1994, lch. 3.

11

(12)  Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 18 Iúil 2018 maidir leis na rialacha airgeadais is infheidhme maidir le buiséad ginearálta an Aontais, lena leasaítear Rialacháin (AE) Uimh. 1296/2013, (AE) Uimh. 1301/2013, (AE) Uimh. 1303/2013, (AE) Uimh. 1304/2013, (AE) Uimh. 1309/2013, (AE) Uimh. 1316/2013, (AE) Uimh. 223/2014, (AE) Uimh. 283/2014, agus Cinneadh Uimh. 541/2014/AE agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 966/2012 (IO L 193, 30.7.2018, lch. 1).

12

(13)  Rialachán (AE) 2021/523 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 24 Márta 2021 lena mbunaítear an Clár InvestEU agus lena leasaítear Rialachán (AE) 2015/1017 (IO L 107, 26.3.2021, lch. 30).

13

(14)  Rialachán (AE, Euratom) 2020/2093 ón gComhairle an 17 Nollaig 2020 lena leagtar síos an creat airgeadais ilbhliantúil do na blianta 2021 go 2027 (IO L 433 I, 22.12.2020, lch. 11).

14

(15)  
  IO L 433 I, 22.12.2020, lch. 28.

15

(16)  Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 883/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Meán Fómhair 2013 maidir le himscrúduithe arna ndéanamh ag an Oifig Eorpach Frith-Chalaoise (OLAF) agus lena n-aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 1073/1999 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus Rialachán (Euratom) Uimh. 1074/1999 ón gComhairle (IO L 248, 18.9.2013, lch. 1).

16

(17)  Rialachán (CE, Euratom) Uimh. 2988/95 ón gComhairle an 18 Nollaig 1995 maidir le leasanna airgeadais na gComhphobal Eorpach a chosaint (IO L 312, 23.12.1995, lch. 1).

17

(18)  Rialachán (Euratom, CE) Uimh. 2185/96 ón gComhairle an 11 Samhain 1996 maidir le seiceálacha agus cigireachtaí ar an láthair arna ndéanamh ag an gCoimisiún chun leasanna airgeadais na gComhphobal Eorpach a chosaint i gcoinne na calaoise agus neamhrialtachtaí eile (IO L 292, 15.11.1996, lch. 2).

18

(19)  Rialachán (AE) 2017/1939 ón gComhairle an 12 Deireadh Fómhair 2017 lena gcuirtear chun feidhme comhar feabhsaithe maidir le bunú Oifig an Ionchúisitheora Phoiblí Eorpaigh (“OIPE”) (IO L 283, 31.10.2017, lch. 1).

19

(20)  Treoir (AE) 2017/1371 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 5 Iúil 2017 maidir leis an gcomhrac in aghaidh na calaoise ar leasanna airgeadais an Aontais trí bhíthin an dlí choiriúil (IO L 198, 28.7.2017, lch. 29).

20

(21)  Cinneadh 2013/755/AE ón gComhairle an 25 Samhain 2013 maidir le tíortha agus críocha thar lear a chomhlachú leis an Aontas Eorpach (Cinneadh maidir le Comhlachú Thar Lear) (IO L 344, 19.12.2013, lch. 1).

21

(22)  
  IO L 123, 12.5.2016, lch. 1.

22

(23)  Rialachán (AE) Uimh. 182/2011 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 16 Feabhra 2011 lena leagtar síos na rialacha agus na prionsabail ghinearálta a bhaineann leis na sásraí maidir le rialú ag na Ballstáit ar fheidhmiú cumhachtaí cur chun feidhme ag an gCoimisiún (IO L 55, 28.2.2011, lch. 13).

23

(24)  Rialachán (AE) Uimh. 1295/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Nollaig 2013 maidir le Clár Eoraip na Cruthaitheachta (2014 go 2020) a bhunú agus lena n-aisghairtear Cinneadh Uimh. 1718/2006/CE, Cinneadh Uimh. 1855/2006/CE agus Cinneadh Uimh. 1041/2009/CE (IO L 347, 20.12.2013, lch. 221).

24

(25)  Rialachán (AE) 2021/695 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 28 Aibreán 2021 lena mbunaítear Fís Eorpach – an Clár Réime um Thaighde agus um Nuálaíocht, lena leagtar síos a rialacha maidir le rannpháirtíocht agus scaipeadh, agus lena n-aisghairtear Rialacháin (AE) Uimh. 1290/2013 agus (AE) Uimh. 1291/2013 (IO L 170, 12.5.2021, lch. 1).

25

---

IARSCRÍBHINN I

TUAIRISC AR GHNÍOMHAÍOCHTAÍ AN CHLÁIR

ROINN 1

SRAITH AN CHULTÚIR

Déanfar tosaíochtaí shraith an Chultúir, dá dtagraítear in Airteagal 5, a shaothrú, lena n-áirítear é a bheith mar aidhm ann scaipeadh na saothar Eorpach a neartú i dtimpeallacht dhigiteach agus ilteangach, agus, i gcás inarb iomchuí, trí bhíthin aistriú, beag beann ar an gcineál meáin a úsáidtear, trí na gníomhaíochtaí seo a leanas, a ndéanfar mionsonraí ina leith, lena n-áirítear rátaí cómhaoinithe níos airde do thionscadail bheagscála, a shainiú sna cláir oibre:

Gníomhaíochtaí cothrománacha:

Is é is aidhm do ghníomhaíochtaí cothrománacha tacú leis na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta uile, cé is moite den earnáil chlosamhairc agus aghaidh á tabhairt acu ar dhúshláin choiteanna nach mór dóibh déileáil leo ar an leibhéal Eorpach. Go háirithe, déanfaidh gníomhaíochtaí cothrománacha tionscadail thrasnáisiúnta maidir le comhoibriú, líonrú, soghluaisteacht agus idirnáisiúnú, lena n-áirítear trí chláir chónaitheachta, turais, imeachtaí, taispeántais agus féilte, a chómhaoiniú. Tabharfar tacaíocht do na gníomhaíochtaí cothrománacha seo a leanas faoin gClár:

| (a) | tionscadail chomhair thrasnáisiúnta lena ndéantar eagraíochtaí de gach méid sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta, lena n-áirítear micrea-eagraíochtaí agus eagraíochtaí beagmhéide, agus eagraíochtaí ó thíortha éagsúla a thabhairt le chéile chun tabhairt faoi ghníomhaíochtaí earnála nó trasearnála; |
| --- | --- |

(a)

tionscadail chomhair thrasnáisiúnta lena ndéantar eagraíochtaí de gach méid sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta, lena n-áirítear micrea-eagraíochtaí agus eagraíochtaí beagmhéide, agus eagraíochtaí ó thíortha éagsúla a thabhairt le chéile chun tabhairt faoi ghníomhaíochtaí earnála nó trasearnála;

| (b) | líonraí Eorpacha d'eagraíochtaí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta ó thíortha éagsúla; |
| --- | --- |

(b)

líonraí Eorpacha d'eagraíochtaí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta ó thíortha éagsúla;

| (c) | ardáin chultúir agus chruthaitheachta uile-Eorpacha; |
| --- | --- |

(c)

ardáin chultúir agus chruthaitheachta uile-Eorpacha;

| (d) | soghluaisteacht thrasnáisiúnta ealaíontóirí agus oibreoirí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta, agus le scaipeadh trasnáisiúnta saothar ealaíne agus cultúir; |
| --- | --- |

(d)

soghluaisteacht thrasnáisiúnta ealaíontóirí agus oibreoirí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta, agus le scaipeadh trasnáisiúnta saothar ealaíne agus cultúir;

| (e) | tacaíocht, lena n-áirítear tacaíocht ó thaobh forbairt acmhainní, d'eagraíochtaí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta chun cuidiú leo oibriú ar an leibhéal idirnáisiúnta; |
| --- | --- |

(e)

tacaíocht, lena n-áirítear tacaíocht ó thaobh forbairt acmhainní, d'eagraíochtaí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta chun cuidiú leo oibriú ar an leibhéal idirnáisiúnta;

| (f) | forbairt beartas, comhar agus cur chun feidhme i réimse an chultúir, lena n-áirítear trí shonraí a sholáthar agus dea-chleachtas, tionscadail phíolótacha agus dreasachtaí a mhalartú chun comhionannas inscne a chur chun cinn. |
| --- | --- |

(f)

forbairt beartas, comhar agus cur chun feidhme i réimse an chultúir, lena n-áirítear trí shonraí a sholáthar agus dea-chleachtas, tionscadail phíolótacha agus dreasachtaí a mhalartú chun comhionannas inscne a chur chun cinn.

Gníomhaíochtaí earnálacha:

Chun freagairt ar chomhriachtanais laistigh den Aontas, tabharfar tacaíocht do na gníomhaíochtaí earnálacha sin agus do na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta sin, go háirithe d’earnáil an cheoil, a bhfuil sainiúlachtaí nó dúshláin shonracha acu a dteastaíonn cur chuige níos spriocdhírithe ina leith, ar cur chuige é lena gcomhlánaítear na gníomhaíochtaí cothrománacha:

| (a) | tacaíocht d'earnáil an cheoil: gníomhaíochtaí a chuireann an éagsúlacht, an chruthaitheacht agus an nuálaíocht chun cinn i réimse an cheoil, lena n-áirítear taibhiú beo, go háirithe, gach repertoire ceoil a dháileadh agus a chur chun cinn laistigh den Eoraip agus lasmuigh den Eoraip, gníomhaíochtaí oiliúna, rannpháirtíocht sa cheol agus rochtain air, agus forbairt lucht féachana agus éisteachta do gach repertoire Eorpach, agus tacaíocht do bhailiú agus anailísiú sonraí; cuirfidh na gníomhaíochtaí sin leis an taithí agus an saineolas atá bainte amach faoin tionscnamh “Bain ceol as an Eoraip” agus leanfaidh siad de thacú leo; |
| --- | --- |

(a)

tacaíocht d'earnáil an cheoil: gníomhaíochtaí a chuireann an éagsúlacht, an chruthaitheacht agus an nuálaíocht chun cinn i réimse an cheoil, lena n-áirítear taibhiú beo, go háirithe, gach repertoire ceoil a dháileadh agus a chur chun cinn laistigh den Eoraip agus lasmuigh den Eoraip, gníomhaíochtaí oiliúna, rannpháirtíocht sa cheol agus rochtain air, agus forbairt lucht féachana agus éisteachta do gach repertoire Eorpach, agus tacaíocht do bhailiú agus anailísiú sonraí; cuirfidh na gníomhaíochtaí sin leis an taithí agus an saineolas atá bainte amach faoin tionscnamh “Bain ceol as an Eoraip” agus leanfaidh siad de thacú leo;

| (b) | tacaíocht d'earnáil na leabhar agus na foilsitheoireachta: gníomhaíochtaí spriocdhírithe a chuireann an éagsúlacht, an chruthaitheacht agus an nuálaíocht chun cinn, litríocht na hEorpa a chur chun cinn thar theorainneacha laistigh den Eoraip agus lasmuigh di, lena n-áirítear i leabharlanna, oiliúint agus malartuithe do ghairmithe, d'údair agus d'aistritheoirí de chuid na hearnála, agus le tionscadail thrasnáisiúnta ar mhaithe le comhar, nuálaíocht agus forbairt san earnáil sin; gníomhaíochtaí spriocdhírithe a chuireann aistriú na litríochta chun cinn agus, i gcás inar féidir, an litríocht a chur in oiriúint do dhaoine faoi mhíchumas i bhformáidí inrochtana; |
| --- | --- |

(b)

tacaíocht d'earnáil na leabhar agus na foilsitheoireachta: gníomhaíochtaí spriocdhírithe a chuireann an éagsúlacht, an chruthaitheacht agus an nuálaíocht chun cinn, litríocht na hEorpa a chur chun cinn thar theorainneacha laistigh den Eoraip agus lasmuigh di, lena n-áirítear i leabharlanna, oiliúint agus malartuithe do ghairmithe, d'údair agus d'aistritheoirí de chuid na hearnála, agus le tionscadail thrasnáisiúnta ar mhaithe le comhar, nuálaíocht agus forbairt san earnáil sin; gníomhaíochtaí spriocdhírithe a chuireann aistriú na litríochta chun cinn agus, i gcás inar féidir, an litríocht a chur in oiriúint do dhaoine faoi mhíchumas i bhformáidí inrochtana;

| (c) | tacaíocht don ailtireacht agus don oidhreacht chultúrtha ar mhaithe le timpeallacht ardchaighdeán fhoirgnithe a bhaint amach: gníomhaíochtaí spriocdhírithe ar mhaithe le soghluaisteacht, forbairt acmhainní agus idirnáisiúnú oibreoirí in oidhreacht na hailtireachta agus an chultúir; Baukultur, piarfhoghlaim agus rannpháirtíocht an lucht féachana agus éisteachta a chur chun cinn chun prionsabail ardcháilíochta in ailtireacht chomhaimseartha agus in idirghabhálacha oidhreachta cultúrtha a scaipeadh; tacaíocht maidir le coimirciú inbhuanaithe, athghiniúint agus athúsáid oiriúnaitheach na hoidhreachta cultúrtha agus cur chun cinn a luachanna trí fheasacht a mhéadú agus trí ghníomhaíochtaí líonraithe; |
| --- | --- |

(c)

tacaíocht don ailtireacht agus don oidhreacht chultúrtha ar mhaithe le timpeallacht ardchaighdeán fhoirgnithe a bhaint amach: gníomhaíochtaí spriocdhírithe ar mhaithe le soghluaisteacht, forbairt acmhainní agus idirnáisiúnú oibreoirí in oidhreacht na hailtireachta agus an chultúir; Baukultur, piarfhoghlaim agus rannpháirtíocht an lucht féachana agus éisteachta a chur chun cinn chun prionsabail ardcháilíochta in ailtireacht chomhaimseartha agus in idirghabhálacha oidhreachta cultúrtha a scaipeadh; tacaíocht maidir le coimirciú inbhuanaithe, athghiniúint agus athúsáid oiriúnaitheach na hoidhreachta cultúrtha agus cur chun cinn a luachanna trí fheasacht a mhéadú agus trí ghníomhaíochtaí líonraithe;

| (d) | tacaíocht d'earnálacha eile cruthaitheachta ealaíonta i gcás ina sainaithnítear riachtanais shonracha, lena n-áirítear gníomhaíochtaí spriocdhírithe ar mhaithe le forbairt gnéithe cruthaitheacha de chuid turasóireachta inbhuanaithe agus de chuid earnálacha na dearthóireachta agus an fhaisin, agus ar mhaithe le cur chun cinn agus ionadaíocht na n-earnálacha eile sin a bhaineann le saoirse na cruthaitheachta ealaíonta lasmuigh den Aontas. |
| --- | --- |

(d)

tacaíocht d'earnálacha eile cruthaitheachta ealaíonta i gcás ina sainaithnítear riachtanais shonracha, lena n-áirítear gníomhaíochtaí spriocdhírithe ar mhaithe le forbairt gnéithe cruthaitheacha de chuid turasóireachta inbhuanaithe agus de chuid earnálacha na dearthóireachta agus an fhaisin, agus ar mhaithe le cur chun cinn agus ionadaíocht na n-earnálacha eile sin a bhaineann le saoirse na cruthaitheachta ealaíonta lasmuigh den Aontas.

Gníomhaíochtaí speisialta arb é is aidhm dóibh éagsúlacht chultúrtha agus oidhreacht na hEorpa a dhéanamh infheicthe agus inbhraite agus an t-idirphlé idirchultúrtha a chothú:

| (a) | tacaíocht airgeadais do Phríomhchathracha Cultúir na hEorpa; |
| --- | --- |

(a)

tacaíocht airgeadais do Phríomhchathracha Cultúir na hEorpa;

| (b) | tacaíocht airgeadais don Lipéad Oidhreachta Eorpach agus gníomhaíochtaí líonraithe i measc na láithreán ar bronnadh an Lipéid Oidhreachta Eorpaigh orthu; |
| --- | --- |

(b)

tacaíocht airgeadais don Lipéad Oidhreachta Eorpach agus gníomhaíochtaí líonraithe i measc na láithreán ar bronnadh an Lipéid Oidhreachta Eorpaigh orthu;

| (c) | duaiseanna cultúrtha de chuid an Aontais; |
| --- | --- |

(c)

duaiseanna cultúrtha de chuid an Aontais;

| (d) | laethanta Oidhreachta Eorpacha; |
| --- | --- |

(d)

laethanta Oidhreachta Eorpacha;

| (e) | tacaíocht d'eintitis chultúrtha Eorpacha amhail ceolfhoirne a bhfuil sé mar aidhm acu ealaíontóirí óga a bhfuil mianach mór iontu a oiliúint agus a chur chun cinn, eintitis a bhfuil acmhainn ard agus cur chuige uilechuimsitheach acu lena ngabhann cumhdach leathan geografach, nó eintitis a dhéanann seirbhísí díreacha cultúrtha a sholáthar do shaoránaigh Eorpacha, ar seirbhísí iad, lena ngabhann cumhdach leathan geografach. |
| --- | --- |

(e)

tacaíocht d'eintitis chultúrtha Eorpacha amhail ceolfhoirne a bhfuil sé mar aidhm acu ealaíontóirí óga a bhfuil mianach mór iontu a oiliúint agus a chur chun cinn, eintitis a bhfuil acmhainn ard agus cur chuige uilechuimsitheach acu lena ngabhann cumhdach leathan geografach, nó eintitis a dhéanann seirbhísí díreacha cultúrtha a sholáthar do shaoránaigh Eorpacha, ar seirbhísí iad, lena ngabhann cumhdach leathan geografach.

ROINN 2

SRAITH MEDIA

Déanfar tosaíochtaí shraith MEDIA, dá dtagraítear in Airteagal 6, déanfar ceanglais Threoir (AE) 2018/1808 agus na difríochtaí ó thír go chéile i ndáil le hinneachar closamhairc a léiriú, agus a dháileadh, agus i ndáil le rochtain a fháil air, agus, chomh maith leis sin, i ndáil le méid agus sainiúlachtaí a margaí faoi seach agus lena n-éagsúlacht teanga, a shaothrú trí na gníomhaíochtaí seo a leanas, a ndéanfar na mionsonraí ina leith a shainiú sna cláir oibre:

| (a) | saothair chlosamhairc de chuid cuideachtaí léiriúcháin neamhspleácha Eorpacha a fhorbairt, ar saothair iad a chuimsíonn formáidí éagsúla (amhail príomhscannáin, gearrscannáin, sraitheanna, cláir faisnéise, físchluichí scéalaíochta) agus seánraí éagsúla, agus atá dírithe ar luchtanna féachana agus éisteachta éagsúla, lena n-áirítear leanaí agus daoine óga; |
| --- | --- |

(a)

saothair chlosamhairc de chuid cuideachtaí léiriúcháin neamhspleácha Eorpacha a fhorbairt, ar saothair iad a chuimsíonn formáidí éagsúla (amhail príomhscannáin, gearrscannáin, sraitheanna, cláir faisnéise, físchluichí scéalaíochta) agus seánraí éagsúla, agus atá dírithe ar luchtanna féachana agus éisteachta éagsúla, lena n-áirítear leanaí agus daoine óga;

| (b) | cuideachtaí léiriúcháin neamhspleácha Eorpacha do léiriú inneachair teilifíse agus sraitheanna scéalaíochta nuálacha ardcháilíochta, ar inneachar é agus ar sraitheanna iad atá dírithe ar luchtanna féachana agus éisteachta éagsúla; |
| --- | --- |

(b)

cuideachtaí léiriúcháin neamhspleácha Eorpacha do léiriú inneachair teilifíse agus sraitheanna scéalaíochta nuálacha ardcháilíochta, ar inneachar é agus ar sraitheanna iad atá dírithe ar luchtanna féachana agus éisteachta éagsúla;

| (c) | uirlisí cur chun cinn agus margaithe, lena n-áirítear ar líne agus trí úsáid a bhaint as anailísíocht sonraí, chun méadú a dhéanamh ar shuntasacht, ar infheictheacht, ar rochtain trasteorann agus ar aimsiú lucht féachana agus éisteachta le haghaidh saothair Eorpacha; |
| --- | --- |

(c)

uirlisí cur chun cinn agus margaithe, lena n-áirítear ar líne agus trí úsáid a bhaint as anailísíocht sonraí, chun méadú a dhéanamh ar shuntasacht, ar infheictheacht, ar rochtain trasteorann agus ar aimsiú lucht féachana agus éisteachta le haghaidh saothair Eorpacha;

| (d) | tacaíocht do dhíol idirnáisiúnta agus do scaipeadh saothar Eorpach neamhnáisiúnta ar gach ardán (e.g. amharclanna scannánaíochta, ar líne), agus iad dírithe ar léiriúcháin bheaga agus ar léiriúcháin mhórmhéide, lena n-áirítear trí straitéisí dáileacháin comhordaithe a chumhdaíonn roinnt tíortha agus lena spreagtar úsáid a bhaint as fotheidealú, as dubáil agus, i gcás inarb infheidhme, as uirlisí tuairiscithe fuaime; |
| --- | --- |

(d)

tacaíocht do dhíol idirnáisiúnta agus do scaipeadh saothar Eorpach neamhnáisiúnta ar gach ardán (e.g. amharclanna scannánaíochta, ar líne), agus iad dírithe ar léiriúcháin bheaga agus ar léiriúcháin mhórmhéide, lena n-áirítear trí straitéisí dáileacháin comhordaithe a chumhdaíonn roinnt tíortha agus lena spreagtar úsáid a bhaint as fotheidealú, as dubáil agus, i gcás inarb infheidhme, as uirlisí tuairiscithe fuaime;

| (e) | tacaíocht do rochtain ilteangach ar chláir chultúrtha theilifíse ar líne trí bhíthin fotheidealú; |
| --- | --- |

(e)

tacaíocht do rochtain ilteangach ar chláir chultúrtha theilifíse ar líne trí bhíthin fotheidealú;

| (f) | tacaíocht do ghníomhaíochtaí líonraithe do ghairmithe closamhairc, lena n-áirítear cruthaitheoirí, agus do mhalartuithe gnó-le-gnó chun buanna in earnáil closamhairc na hEorpa a chothú agus a chur chun cinn, agus chun forbairt agus dáileadh comhchruthúchán agus comhléiriúchán Eorpach agus idirnáisiúnta a éascú; |
| --- | --- |

(f)

tacaíocht do ghníomhaíochtaí líonraithe do ghairmithe closamhairc, lena n-áirítear cruthaitheoirí, agus do mhalartuithe gnó-le-gnó chun buanna in earnáil closamhairc na hEorpa a chothú agus a chur chun cinn, agus chun forbairt agus dáileadh comhchruthúchán agus comhléiriúchán Eorpach agus idirnáisiúnta a éascú;

| (g) | tacú le gníomhaíochtaí oibreoirí Eorpacha closamhairc ag imeachtaí agus aontaí earnála laistigh den Eoraip agus lasmuigh den Eoraip; |
| --- | --- |

(g)

tacú le gníomhaíochtaí oibreoirí Eorpacha closamhairc ag imeachtaí agus aontaí earnála laistigh den Eoraip agus lasmuigh den Eoraip;

| (h) | tacaíocht d'infheictheacht agus d'fhor-rochtain scannáin agus chruthúcháin chlosamhairc na hEorpa atá dírithe ar luchtanna féachana agus éisteachta leathana lasmuigh de theorainneacha náisiúnta, go háirithe daoine óga agus iolraitheoirí, lena n-áirítear trí léirithe scannán a eagrú, chomh maith le gníomhaíochtaí cumarsáide, scaipthe agus cur chun cinn chun tacú le Gradaim Eorpacha, go háirithe “LUX - Gradam Scannánaíochta Lucht Féachana na hEorpa” ó Pharlaimint na hEorpa agus ó Acadamh Scannánaíochta na hEorpa; |
| --- | --- |

(h)

tacaíocht d'infheictheacht agus d'fhor-rochtain scannáin agus chruthúcháin chlosamhairc na hEorpa atá dírithe ar luchtanna féachana agus éisteachta leathana lasmuigh de theorainneacha náisiúnta, go háirithe daoine óga agus iolraitheoirí, lena n-áirítear trí léirithe scannán a eagrú, chomh maith le gníomhaíochtaí cumarsáide, scaipthe agus cur chun cinn chun tacú le Gradaim Eorpacha, go háirithe “LUX - Gradam Scannánaíochta Lucht Féachana na hEorpa” ó Pharlaimint na hEorpa agus ó Acadamh Scannánaíochta na hEorpa;

| (i) | tionscnaimh lena ndéantar forbairt agus rannpháirtíocht luchtanna féachana agus éisteachta, lena n-áirítear gníomhaíochtaí oideachais scannánaíochta, ar tionscnaimh iad a thugann aghaidh, go háirithe, ar lucht féachana agus éisteachta óg; |
| --- | --- |

(i)

tionscnaimh lena ndéantar forbairt agus rannpháirtíocht luchtanna féachana agus éisteachta, lena n-áirítear gníomhaíochtaí oideachais scannánaíochta, ar tionscnaimh iad a thugann aghaidh, go háirithe, ar lucht féachana agus éisteachta óg;

| (j) | gníomhaíochtaí oiliúna agus meantóireachta chun feabhas a chur ar acmhainneacht gairmithe closamhairc maidir le hoiriúnú do phróisis nua chruthaitheachta, d'fhorbairtí margaidh agus do theicneolaíochtaí digiteacha a dhéanann difear don slabhra luacha ina iomláine; |
| --- | --- |

(j)

gníomhaíochtaí oiliúna agus meantóireachta chun feabhas a chur ar acmhainneacht gairmithe closamhairc maidir le hoiriúnú do phróisis nua chruthaitheachta, d'fhorbairtí margaidh agus do theicneolaíochtaí digiteacha a dhéanann difear don slabhra luacha ina iomláine;

| (k) | líonra nó líonraí d'oibreoirí Eorpacha “Físeáin ar Éileamh”, a thaispeánann cion suntasach de shaothair Eorpacha neamhnáisiúnta; |
| --- | --- |

(k)

líonra nó líonraí d'oibreoirí Eorpacha “Físeáin ar Éileamh”, a thaispeánann cion suntasach de shaothair Eorpacha neamhnáisiúnta;

| (l) | féilte Eorpacha agus líonra Eorpach féiltí nó líonraí Eorpacha féiltí a thaispeánann cion suntasach de shaothair Eorpacha neamhnáisiúnta agus a chaomhnaíonn a n-aitheantas agus a bpróifíl uathúil ag an am céanna; |
| --- | --- |

(l)

féilte Eorpacha agus líonra Eorpach féiltí nó líonraí Eorpacha féiltí a thaispeánann cion suntasach de shaothair Eorpacha neamhnáisiúnta agus a chaomhnaíonn a n-aitheantas agus a bpróifíl uathúil ag an am céanna;

| (m) | líonra Eorpach oibreoirí pictiúrlainne lena ngabhann cumhdach leathan geografach, ar líonra é a thaispeánann cion suntasach de scannáin Eorpacha neamhnáisiúnta, rud a chothaíonn ról na bpictiúrlann Eorpach i dtaca le scaipeadh saothar Eorpach; |
| --- | --- |

(m)

líonra Eorpach oibreoirí pictiúrlainne lena ngabhann cumhdach leathan geografach, ar líonra é a thaispeánann cion suntasach de scannáin Eorpacha neamhnáisiúnta, rud a chothaíonn ról na bpictiúrlann Eorpach i dtaca le scaipeadh saothar Eorpach;

| (n) | bearta sonracha chun rannchuidiú le rannpháirtíocht níos cothroime fear agus ban a bhaint amach san earnáil chlosamhairc, lena n-airítear staidéir, meantóireacht, oiliúint agus gníomhaíochtaí líonraithe; |
| --- | --- |

(n)

bearta sonracha chun rannchuidiú le rannpháirtíocht níos cothroime fear agus ban a bhaint amach san earnáil chlosamhairc, lena n-airítear staidéir, meantóireacht, oiliúint agus gníomhaíochtaí líonraithe;

| (o) | tacaíocht d’idirphlé beartais, do ghníomhaíochtaí beartas nuálach agus do mhalartú dea-chleachtas - lena n-áirítear trí ghníomhaíochtaí anailíseacha agus trí shonraí iontaofa a sholáthar; |
| --- | --- |

(o)

tacaíocht d’idirphlé beartais, do ghníomhaíochtaí beartas nuálach agus do mhalartú dea-chleachtas - lena n-áirítear trí ghníomhaíochtaí anailíseacha agus trí shonraí iontaofa a sholáthar;

| (p) | malartú trasnáisiúnta taithí agus saineolais, gníomhaíochtaí piarfhoghlama agus líonrú i measc na hearnála closamhairc agus an lucht ceaptha beartais. |
| --- | --- |

(p)

malartú trasnáisiúnta taithí agus saineolais, gníomhaíochtaí piarfhoghlama agus líonrú i measc na hearnála closamhairc agus an lucht ceaptha beartais.

ROINN 3.

AN TSRAITH THRASEARNÁLACH

Déanfar tosaíochtaí na sraithe trasearnálaí dá dtagraítear in Airteagal 7 a shaothrú trí bhíthin na ngníomhaíochtaí seo a leanas a ndéanfar mionsonraí ina leith a shainiú sna cláir oibre:

Gníomhachtaí comhair beartais agus for-rochtana lena ndéantar an méid seo a leanas:

| (a) | tacaíocht a thabhairt d’fhorbairt beartais, do mhalartú trasnáisiúnta taithí agus saineolais, do ghníomhaíochtaí piarfhoghlama agus méadaithe feasachta, do líonrú agus d’idirphlé trasearnála rialta i measc eagraíochtaí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheacha agus luchtanna ceaptha beartais; |
| --- | --- |

(a)

tacaíocht a thabhairt d’fhorbairt beartais, do mhalartú trasnáisiúnta taithí agus saineolais, do ghníomhaíochtaí piarfhoghlama agus méadaithe feasachta, do líonrú agus d’idirphlé trasearnála rialta i measc eagraíochtaí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheacha agus luchtanna ceaptha beartais;

| (b) | tacaíocht a thabhairt do ghníomhaíochtaí anailíseacha trasearnálacha; |
| --- | --- |

(b)

tacaíocht a thabhairt do ghníomhaíochtaí anailíseacha trasearnálacha;

| (c) | comhar beartais agus forbairt beartais trasteorann a chothú maidir leis an ról atá ag an uilechuimsiteacht shóisialta tríd an gcultúr; |
| --- | --- |

(c)

comhar beartais agus forbairt beartais trasteorann a chothú maidir leis an ról atá ag an uilechuimsiteacht shóisialta tríd an gcultúr;

| (d) | feabhas a chur ar an eolas atá ag daoine ar an gClár agus ar na hábhair a chlúdaíonn sé, for-rochtain do na saoránaigh a chothú, agus cabhrú le hin-aistritheacht torthaí lasmuigh de leibhéal an Bhallstáit. |
| --- | --- |

(d)

feabhas a chur ar an eolas atá ag daoine ar an gClár agus ar na hábhair a chlúdaíonn sé, for-rochtain do na saoránaigh a chothú, agus cabhrú le hin-aistritheacht torthaí lasmuigh de leibhéal an Bhallstáit.

Trí ghníomhaíochtaí “saotharlann na nuálaíochta cruthaithí” déanfar an méid seo a leanas:

| (a) | cineálacha nua cruthaitheachta a chothú ag an gcrosbhealach idir earnálacha éagsúla cultúir agus cruthaitheachta, mar shampla trí chuir chuige thurgnamhacha agus trí úsáid a bhaint as teicneolaíochtaí nuálacha; |
| --- | --- |

(a)

cineálacha nua cruthaitheachta a chothú ag an gcrosbhealach idir earnálacha éagsúla cultúir agus cruthaitheachta, mar shampla trí chuir chuige thurgnamhacha agus trí úsáid a bhaint as teicneolaíochtaí nuálacha;

| (b) | cuir chuige agus uirlisí nuálacha trasearnálacha a chothú, ar nithe iad a chuimseoidh,nuair is féidir, gnéithe ilteangacha agus sóisialta chun gur fusa an cultúr agus an chruthaitheacht, lena n-áirítear an oidhreacht chultúrtha, a dháileadh agus a chur chun cinn, agus chun luach airgid a chur ag gabháil leis. |
| --- | --- |

(b)

cuir chuige agus uirlisí nuálacha trasearnálacha a chothú, ar nithe iad a chuimseoidh,nuair is féidir, gnéithe ilteangacha agus sóisialta chun gur fusa an cultúr agus an chruthaitheacht, lena n-áirítear an oidhreacht chultúrtha, a dháileadh agus a chur chun cinn, agus chun luach airgid a chur ag gabháil leis.

Trí ghníomhaíochtaí “Deasca an Chláir” déanfar an méid seo a leanas:

| (a) | an Clár a chur chun cinn ar an leibhéal náisiúnta, faisnéis ábhartha a chur ar fáil maidir leis na cineálacha éagsúla tacaíochta airgeadais atá ar fáil faoi bheartas an Aontais, agus cuidiú le hoibreoirí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta iarratas a dhéanamh ar thacaíocht faoin gClár, lena n-áirítear trína chur in iúl dóibh cad iad na ceanglais agus na nósanna imeachta a bhaineann leis na glaonna éagsúla ar thograí éagsúla agus trí dhea-chleachtais a chomhroinnt; |
| --- | --- |

(a)

an Clár a chur chun cinn ar an leibhéal náisiúnta, faisnéis ábhartha a chur ar fáil maidir leis na cineálacha éagsúla tacaíochta airgeadais atá ar fáil faoi bheartas an Aontais, agus cuidiú le hoibreoirí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta iarratas a dhéanamh ar thacaíocht faoin gClár, lena n-áirítear trína chur in iúl dóibh cad iad na ceanglais agus na nósanna imeachta a bhaineann leis na glaonna éagsúla ar thograí éagsúla agus trí dhea-chleachtais a chomhroinnt;

| (b) | tacú le tairbhithe ionchasacha i bpróisis iarratais agus piarmheantóireacht a sholáthar d’iontrálaithe nua sa Chlár, comhar trasteorann agus malartú dea-chleachtas a spreagadh idir gairmithe, institiúidí, ardáin agus líonraí, laistigh de na réimsí beartais, a chuimsítear sa Chlár agus laistigh d’earnálacha cultúir agus cruthaitheachta agus ar fud na n-earnálacha sin; |
| --- | --- |

(b)

tacú le tairbhithe ionchasacha i bpróisis iarratais agus piarmheantóireacht a sholáthar d’iontrálaithe nua sa Chlár, comhar trasteorann agus malartú dea-chleachtas a spreagadh idir gairmithe, institiúidí, ardáin agus líonraí, laistigh de na réimsí beartais, a chuimsítear sa Chlár agus laistigh d’earnálacha cultúir agus cruthaitheachta agus ar fud na n-earnálacha sin;

| (c) | tacú leis an gCoimisiún maidir le cur in iúl agus scaipeadh cuí thorthaí an Chláir i measc na saoránach agus na n-oibreoirí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta a áirithiú. |
| --- | --- |

(c)

tacú leis an gCoimisiún maidir le cur in iúl agus scaipeadh cuí thorthaí an Chláir i measc na saoránach agus na n-oibreoirí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta a áirithiú.

Trí ghníomhaíochtaí trasnaí a thacaíonn le hearnáil na meán nuachta, déanfar an méid seo a leanas:

| (a) | aghaidh a thabhairt ar na hathruithe struchtúracha agus teicneolaíocha atá le déanamh ag earnáil na meán trí thimpeallacht mheán neamhspleách agus iolraíoch a chothú, lena n-áirítear trí thacú le faireachán neamhspleách maidir le measúnú rioscaí agus dúshlán a bhaineann le hiolrachas agus saoirse na meán, agus trí thacú le gníomhaíochtaí méadaithe feasachta; |
| --- | --- |

(a)

aghaidh a thabhairt ar na hathruithe struchtúracha agus teicneolaíocha atá le déanamh ag earnáil na meán trí thimpeallacht mheán neamhspleách agus iolraíoch a chothú, lena n-áirítear trí thacú le faireachán neamhspleách maidir le measúnú rioscaí agus dúshlán a bhaineann le hiolrachas agus saoirse na meán, agus trí thacú le gníomhaíochtaí méadaithe feasachta;

| (b) | tacú le hardchaighdeáin léirithe meán trí chomhar, scileanna digiteacha, iriseoireacht trasteorann chomhoibríoch agus inneachar ardcháilíochta a chothú, agus ar an gcaoi sin rannchuidiú le heiticí gairmiúla san iriseoireacht; |
| --- | --- |

(b)

tacú le hardchaighdeáin léirithe meán trí chomhar, scileanna digiteacha, iriseoireacht trasteorann chomhoibríoch agus inneachar ardcháilíochta a chothú, agus ar an gcaoi sin rannchuidiú le heiticí gairmiúla san iriseoireacht;

| (c) | litearthacht sna meáin a chur chun cinn chun a chumasú do shaoránaigh na meáin a úsáid, agus tuiscint chriticiúil ar na meáin a fhorbairt, agus tacú le comhroinnt eolais agus malartuithe maidir le beartais agus cleachtais litearthachta sna meáin; |
| --- | --- |

(c)

litearthacht sna meáin a chur chun cinn chun a chumasú do shaoránaigh na meáin a úsáid, agus tuiscint chriticiúil ar na meáin a fhorbairt, agus tacú le comhroinnt eolais agus malartuithe maidir le beartais agus cleachtais litearthachta sna meáin;

| (d) | bearta sonracha chun rannchuidiú le rannpháirtíocht níos cothroime, ó thaobh cúrsaí inscne de, a bhaint amach in earnáil na meán nuachta. |
| --- | --- |

(d)

bearta sonracha chun rannchuidiú le rannpháirtíocht níos cothroime, ó thaobh cúrsaí inscne de, a bhaint amach in earnáil na meán nuachta.

---

IARSCRÍBHINN II

TÁSCAIRÍ AN CHLÁIR MAIDIR LE TIONCHAIR CHOITEANNA DE CHINEÁL CÁILÍOCHTÚIL AGUS CAINNÍOCHTIÚL

Líon agus scála na gcomhpháirtíochtaí trasnáisiúnta a cruthaíodh le tacaíocht ón gClár, lena n-áirítear tír thionscnaimh na n-eagraíochtaí is tairbhithe.

Fianaise cháilíochtúil ar eachtraí ratha i réimsí na nuálaíochta ealaíne, gnó agus teicneolaíochta mar gheall ar thacaíocht ón gClár.

Táscairí

Sraith an Chultúir:

Líon agus scála na gcomhpháirtíochtaí trasnáisiúnta a cruthaíodh le tacaíocht ón gClár.

An líon ealaíontóirí agus oibreoirí sna hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta a bhog thar theorainneacha náisiúnta mar thoradh ar thacaíocht ón gClár, agus an tír thionscnaimh agus an líon ban á léiriú.

An líon daoine a fuair rochtain ar shaothair Eorpacha, de chineál cultúrtha agus cruthaitheacha, a fuair tacaíocht ón gClár, lena n-áirítear saothair ó thíortha seachas a dtír féin.

An líon tionscadal ar thacaigh an Clár leo, ar tionscadail iad a bhí dírithe ar ghrúpaí atá imeallaithe go sóisialta.

An líon tionscadal ar thacaigh an Clár leo, ar tionscadail iad a raibh baint ag eagraíochtaí ó thríú tíortha leo.

Sraith Media:

An líon daoine, as tíortha seachas a dtír féin, a fuair rochtain ar shaothair chlosamhairc Eorpacha, ar saothair iad ar thacaigh an Clár leo.

An líon rannpháirtithe i ngníomhaíochtaí foghlama ar thacaigh an Clár leo a mheas gur tháinig feabhas ar a gcuid inniúlachtaí agus gur tháinig méadú ar a n-infhostaitheacht agus an líon ban á léiriú.

Líon, buiséad agus tionscnaimh gheografacha na gcomhléiriúchán a forbraíodh, a cruthaíodh agus a dáileadh le tacaíocht ón gClár, agus le comhléiriúcháin le comhpháirtithe ó thíortha a bhfuil acmhainneachtaí closamhairc difriúla acu.

Líon na saothar closamhairc i dteangacha neamhfhorleathana a forbraíodh, a léiríodh agus a dáileadh le tacaíocht ón gClár.

Líon na ndaoine a sroicheadh le gníomhaíochtaí bolscaireachta idir gnóthaí sna margaí móra.

An tsraith Thrasearnálach:

Líon agus scála na gcomhpháirtíochtaí trasnáisiúnta a bunaíodh (táscaire ilchodach do ghníomhaíocht “saotharlann na nuálaíochta cruthaithí” agus gníomhaíochtaí cothrománacha a thacaíonn le hearnáil nuachta na meán).

An líon imeachtaí nó gníomhaíochtaí a d'eagraigh na deasca Cláir, ar imeachtaí iad lenar cuireadh an Clár chun cinn.

Líon na rannpháirtithe sa ghníomhaíocht “saotharlann na nuálaíochta cruthaithí” agus gníomhaíochtaí cothrománacha a thacaíonn le hearnáil nuachta na meán, agus an líon ban á léiriú.

---

IARSCRÍBHINN III

LÓGÓ SHRAITH MEDIA

Is mar a leanas a bheidh lógó shraith MEDIA:

Image 1

---

| 28.5.2021 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | L 189/61 |
| --- | --- | --- | --- |

28.5.2021

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

L 189/61

---

RIALACHÁN (AE) 2021/819 Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS
  ÓN gCOMHAIRLE

an 20 Bealtaine 2021

maidir leis an Institiúid Eorpach um Nuálaíocht agus Teicneolaíocht

(athmhúnlú)

(Téacs atá ábhartha maidir le LEE)

TÁ PARLAIMINT NA hEORPA AGUS COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,

Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagal 173(3) de,

Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach,

Tar éis dóibh an dréachtghníomh reachtach a tharchur chuig na parlaimintí náisiúnta,

Ag féachaint don tuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa (1),

Tar éis dul i gcomhairle le Coiste na Réigiún,

Ag gníomhú dóibh i gcomhréir leis an ngnáthnós imeachta reachtach (2),

De bharr an mhéid seo a leanas:

| (1) | Rinneadh Rialachán (CE) Uimh. 294/2008 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (3) a leasú go substaintiúil (4). Ós rud é go bhfuil tuilleadh leasuithe le déanamh ar an Rialachán, ba cheart é a athmhúnlú ar mhaithe le soiléireacht. |
| --- | --- |

(1)

Rinneadh Rialachán (CE) Uimh. 294/2008 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (3) a leasú go substaintiúil (4). Ós rud é go bhfuil tuilleadh leasuithe le déanamh ar an Rialachán, ba cheart é a athmhúnlú ar mhaithe le soiléireacht.

| (2) | Léirítear leis na meastóireachtaí neamhspleácha tréimhsiúla a dhéanann an Institiúid Eorpach um Nuálaíocht agus Teicneolaíocht (EIT) agus an taithí a fuarthas nuair a rinneadh Rialachán (CE) Uimh. 294/2008 a chur i bhfeidhm go bhfuil gá le hathruithe substaintiúla chun tuilleadh feabhais a chur ar shamhail EIT agus ar na próisis fholuiteacha a ghabhann léi. Thairis sin, sainaithníodh sa mheastóireacht eatramhach agus sa mheasúnú tionchair ex-ante a rinne EIT go bhfuil roinnt réimsí ann a bhféadfaí feabhas a chur orthu, inter alia samhail chistiúcháin na bPobal Eolais agus Nuálaíochta (PENanna), comhtháthú PENanna in éiceachórais nuálaíochta áitiúla, oscailteacht agus trédhearcacht PENanna agus faireachán a dhéanann EIT. Gabhann deis leis an Rialachán seo aghaidh a thabhairt ar na gnéithe sin freisin. |
| --- | --- |

(2)

Léirítear leis na meastóireachtaí neamhspleácha tréimhsiúla a dhéanann an Institiúid Eorpach um Nuálaíocht agus Teicneolaíocht (EIT) agus an taithí a fuarthas nuair a rinneadh Rialachán (CE) Uimh. 294/2008 a chur i bhfeidhm go bhfuil gá le hathruithe substaintiúla chun tuilleadh feabhais a chur ar shamhail EIT agus ar na próisis fholuiteacha a ghabhann léi. Thairis sin, sainaithníodh sa mheastóireacht eatramhach agus sa mheasúnú tionchair ex-ante a rinne EIT go bhfuil roinnt réimsí ann a bhféadfaí feabhas a chur orthu, inter alia samhail chistiúcháin na bPobal Eolais agus Nuálaíochta (PENanna), comhtháthú PENanna in éiceachórais nuálaíochta áitiúla, oscailteacht agus trédhearcacht PENanna agus faireachán a dhéanann EIT. Gabhann deis leis an Rialachán seo aghaidh a thabhairt ar na gnéithe sin freisin.

| (3) | Is iad na Ballstáit go príomha atá freagrach as bonn láidir Eorpach a choinneáil ó thaobh tionscail, iomaíochais agus nuálaíochta de. Mar gheall ar chineál agus ar scála dhúshlán na nuálaíochta, áfach, is gá freisin gníomhú go comhoibríoch ar leibhéal an Aontais. |
| --- | --- |

(3)

Is iad na Ballstáit go príomha atá freagrach as bonn láidir Eorpach a choinneáil ó thaobh tionscail, iomaíochais agus nuálaíochta de. Mar gheall ar chineál agus ar scála dhúshlán na nuálaíochta, áfach, is gá freisin gníomhú go comhoibríoch ar leibhéal an Aontais.

| (4) | Tá EIT bunaithe chun na beartais agus na tionscnaimh atá ag an Aontas cheana a chomhlánú trí chomhtháthú thriantán an eolais – ardoideachas, taighde agus nuálaíocht – a chothú ar fud an Aontais. |
| --- | --- |

(4)

Tá EIT bunaithe chun na beartais agus na tionscnaimh atá ag an Aontas cheana a chomhlánú trí chomhtháthú thriantán an eolais – ardoideachas, taighde agus nuálaíocht – a chothú ar fud an Aontais.

| (5) | Ba cheart do EIT rannchuidiú le hacmhainneacht nuálaíochta an Aontais agus na mBallstát a threisiú chun dul i ngleic le mórdhúshláin atá roimh an tsochaí agus, ar an gcaoi sin, rannchuidiú le forbairt agus iomaíochas eacnamaíoch inbhuanaithe an Aontais. |
| --- | --- |

(5)

Ba cheart do EIT rannchuidiú le hacmhainneacht nuálaíochta an Aontais agus na mBallstát a threisiú chun dul i ngleic le mórdhúshláin atá roimh an tsochaí agus, ar an gcaoi sin, rannchuidiú le forbairt agus iomaíochas eacnamaíoch inbhuanaithe an Aontais.

| (6) | Ba cheart é a bheith d’aidhm ag EIT, trí PENanna, éiceachórais nuálaíochta a neartú ar fud an Aontais ar bhealach oscailte agus trédhearcach. Chun an cuspóir sin a bhaint amach, ba cheart do EIT líonrú, comhtháthú agus comhoibriú a éascú agus a fheabhsú agus sineirgí idir chomhphobail éagsúla nuálaíochta a chur chun cinn ar fud na hEorpa. Tá sé d’aidhm ag EIT freisin tosaíochtaí straitéiseacha an Aontais a bhaint amach agus rannchuidiú le fíorú chuspóirí agus bheartais an Aontais, lena n-áirítear iad siúd dá dtagraítear sna teachtaireachtaí ón gCoimisiúin an 11 Nollaig 2019 maidir leis an gComhaontú Glas don Eoraip: na teachtaireachtaí an 27 Bealtaine 2020 maidir le buiséad AE lena gcumhachtaítear an plean téarnaimh don Eoraip (Plean Téarnaimh don Eoraip), an 19 Feabhra 2020 maidir le straitéis Eorpach um shonraí, an 10 Márta 2020 maidir le Straitéis FBM d’Eoraip inbhuanaithe agus dhigiteach agus an 10 Márta 2020 maidir le Straitéis Nua Tionsclaíochta don Eoraip, chomh maith leo siúd a bhaineann le neamhspleáchas straitéiseach an Aontais a bhaint amach, agus ag an am céanna geilleagar oscailte á choinneáil. Ina theannta sin, ba cheart do EIT rannchuidiú le dul i ngleic le dúshláin dhomhanda, lena n-áirítear Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe (SDGanna) na Náisiún Aontaithe trí phrionsabail Chlár Oibre 2030 don Fhorbairt Inbhuanaithe (“Clár Oibre 2030”) agus Chomhaontú Pháras arna ghlacadh faoi Chreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Athrú Aeráide (5) (“Comhaontú Pháras”) a leanúint, agus rannchuidiú le haistriú chuig geilleagar atá neodrach ó thaobh astaíochtaí gás ceaptha teasa a bhaint amach faoi 2050 ar a dhéanaí. Ní bheifear in ann an t-aistriú sin a dhéanamh ach amháin trí bhorradh a chur faoin taighde agus faoin nuálaíocht, rud a chuireann béim ar an ngá atá le dálaí agus infheistíochtaí fabhracha a threisiú maidir le bonn eolais agus acmhainneacht taighde agus nuálaíochta na hEorpa a fheabhsú, go háirithe i dtaca le teicneolaíochtaí agus nuálaíochtaí atá glas agus neamhdhíobhálach don aeráid. |
| --- | --- |

(6)

Ba cheart é a bheith d’aidhm ag EIT, trí PENanna, éiceachórais nuálaíochta a neartú ar fud an Aontais ar bhealach oscailte agus trédhearcach. Chun an cuspóir sin a bhaint amach, ba cheart do EIT líonrú, comhtháthú agus comhoibriú a éascú agus a fheabhsú agus sineirgí idir chomhphobail éagsúla nuálaíochta a chur chun cinn ar fud na hEorpa. Tá sé d’aidhm ag EIT freisin tosaíochtaí straitéiseacha an Aontais a bhaint amach agus rannchuidiú le fíorú chuspóirí agus bheartais an Aontais, lena n-áirítear iad siúd dá dtagraítear sna teachtaireachtaí ón gCoimisiúin an 11 Nollaig 2019 maidir leis an gComhaontú Glas don Eoraip: na teachtaireachtaí an 27 Bealtaine 2020 maidir le buiséad AE lena gcumhachtaítear an plean téarnaimh don Eoraip (Plean Téarnaimh don Eoraip), an 19 Feabhra 2020 maidir le straitéis Eorpach um shonraí, an 10 Márta 2020 maidir le Straitéis FBM d’Eoraip inbhuanaithe agus dhigiteach agus an 10 Márta 2020 maidir le Straitéis Nua Tionsclaíochta don Eoraip, chomh maith leo siúd a bhaineann le neamhspleáchas straitéiseach an Aontais a bhaint amach, agus ag an am céanna geilleagar oscailte á choinneáil. Ina theannta sin, ba cheart do EIT rannchuidiú le dul i ngleic le dúshláin dhomhanda, lena n-áirítear Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe (SDGanna) na Náisiún Aontaithe trí phrionsabail Chlár Oibre 2030 don Fhorbairt Inbhuanaithe (“Clár Oibre 2030”) agus Chomhaontú Pháras arna ghlacadh faoi Chreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar Athrú Aeráide (5) (“Comhaontú Pháras”) a leanúint, agus rannchuidiú le haistriú chuig geilleagar atá neodrach ó thaobh astaíochtaí gás ceaptha teasa a bhaint amach faoi 2050 ar a dhéanaí. Ní bheifear in ann an t-aistriú sin a dhéanamh ach amháin trí bhorradh a chur faoin taighde agus faoin nuálaíocht, rud a chuireann béim ar an ngá atá le dálaí agus infheistíochtaí fabhracha a threisiú maidir le bonn eolais agus acmhainneacht taighde agus nuálaíochta na hEorpa a fheabhsú, go háirithe i dtaca le teicneolaíochtaí agus nuálaíochtaí atá glas agus neamhdhíobhálach don aeráid.

| (7) | Ba cheart do EIT feabhas a chur ar oscailteacht PENanna chun naisc chomhoibríocha a neartú agus sineirgí a chruthú idir pobail nuálaíochta éagsúla san Eoraip agus, ar an gcaoi sin, éagsúlacht gheografach agus an chúrsaíocht tallainne a éascú. |
| --- | --- |

(7)

Ba cheart do EIT feabhas a chur ar oscailteacht PENanna chun naisc chomhoibríocha a neartú agus sineirgí a chruthú idir pobail nuálaíochta éagsúla san Eoraip agus, ar an gcaoi sin, éagsúlacht gheografach agus an chúrsaíocht tallainne a éascú.

| (8) | Ba cheart réimsí tosaíochta agus riachtanais airgeadais EIT le haghaidh tréimhse 7 mbliana, lena gcumhdaítear an creat airgeadais ilbhliantúil ábhartha (CAI), a leagan síos i gClár Oibre Straitéiseach um Nuálaíocht (COSN). Ba cheart COSN a ailíniú le Fís Eorpach – an Clár Réime um Thaighde agus um Nuálaíocht (Fís Eorpach) a bunaíodh le Rialachán (AE) 2021/695 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (6), lena n-áirítear maidir le tuairisciú, faireachán, meastóireacht agus ceanglais eile a leagtar amach sa Rialachán sin, agus ba cheart pleanáil straitéiseach an chláir Fís Eorpach a chur san áireamh ann. Ba cheart do COSN sineirgí a bhunú agus a chothú le codanna eile den chlár Fís Eorpach, le cláir ábhartha eile de chuid an Aontais de CAI agus le tionscnaimh, beartais agus ionstraimí náisiúnta agus réigiúnacha ábhartha eile de chuid an Aontais, go háirithe leo siúd a thacaíonn le taighde agus nuálaíocht, le hoideachas agus forbairt scileanna, le tionscal inbhuanaithe agus iomaíoch, le fiontraíocht agus le forbairt réigiúnach. I bhfianaise thábhacht COSN do bheartas nuálaíochta an Aontais agus an tionchair shocheacnamaíoch a mheastar a bheidh aige ar an Aontas, ba cheart do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle COSN a ghlacadh ar bhonn togra ón gCoimisiún. Ba cheart an togra sin ón gCoimisiún a bheith bunaithe ar ranníocaíocht arna déanamh ag EIT. Ba cheart an ranníocaíocht sin a chur ar fáil do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle. |
| --- | --- |

(8)

Ba cheart réimsí tosaíochta agus riachtanais airgeadais EIT le haghaidh tréimhse 7 mbliana, lena gcumhdaítear an creat airgeadais ilbhliantúil ábhartha (CAI), a leagan síos i gClár Oibre Straitéiseach um Nuálaíocht (COSN). Ba cheart COSN a ailíniú le Fís Eorpach – an Clár Réime um Thaighde agus um Nuálaíocht (Fís Eorpach) a bunaíodh le Rialachán (AE) 2021/695 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (6), lena n-áirítear maidir le tuairisciú, faireachán, meastóireacht agus ceanglais eile a leagtar amach sa Rialachán sin, agus ba cheart pleanáil straitéiseach an chláir Fís Eorpach a chur san áireamh ann. Ba cheart do COSN sineirgí a bhunú agus a chothú le codanna eile den chlár Fís Eorpach, le cláir ábhartha eile de chuid an Aontais de CAI agus le tionscnaimh, beartais agus ionstraimí náisiúnta agus réigiúnacha ábhartha eile de chuid an Aontais, go háirithe leo siúd a thacaíonn le taighde agus nuálaíocht, le hoideachas agus forbairt scileanna, le tionscal inbhuanaithe agus iomaíoch, le fiontraíocht agus le forbairt réigiúnach. I bhfianaise thábhacht COSN do bheartas nuálaíochta an Aontais agus an tionchair shocheacnamaíoch a mheastar a bheidh aige ar an Aontas, ba cheart do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle COSN a ghlacadh ar bhonn togra ón gCoimisiún. Ba cheart an togra sin ón gCoimisiún a bheith bunaithe ar ranníocaíocht arna déanamh ag EIT. Ba cheart an ranníocaíocht sin a chur ar fáil do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle.

| (9) | Bhí an ghéarchéim a tháinig as ráig COVID-19 ina cúis le suaitheadh mór ar chórais cúraim sláinte agus eacnamaíocha na mBallstát. Chun na tionchair shóisialta, eacnamaíocha, chomhshaoil agus theicneolaíocha a eascraíonn as an ngéarchéim a shárú, beidh gá le comhoibriú ó institiúidí, comhlachtaí, oifigí agus gníomhaireachtaí an Aontais. Ba cheart do EIT agus do PENanna solúbthacht a léiriú agus iad ag freagairt do dhúshláin agus tosaíochtaí atá ann cheana agus do dhúshláin agus tosaíochtaí nua agus gan choinne, agus ba cheart dóibh a bheith in ann bearta agus tionscnaimh a ghlacadh chun tacaíocht iomchuí a sholáthar dá n-éiceachórais. Go háirithe, ba cheart do EIT agus do PENanna rannchuidiú leis na hiarrachtaí nuálaíochta is gá chun dul i ngleic le tionchar ghéarchéim COVID-19, i gcomhréir le tosaíochtaí an Chomhaontaithe Ghlais don Eoraip, an Phlean téarnaimh don Eoraip, na Straitéise Nua Tionsclaíochta don Eoraip agus SDGanna, agus sineirge le tionscnaimh agus comhpháirtíochtaí eile de chuid an Aontais á háirithiú ag an am céanna. |
| --- | --- |

(9)

Bhí an ghéarchéim a tháinig as ráig COVID-19 ina cúis le suaitheadh mór ar chórais cúraim sláinte agus eacnamaíocha na mBallstát. Chun na tionchair shóisialta, eacnamaíocha, chomhshaoil agus theicneolaíocha a eascraíonn as an ngéarchéim a shárú, beidh gá le comhoibriú ó institiúidí, comhlachtaí, oifigí agus gníomhaireachtaí an Aontais. Ba cheart do EIT agus do PENanna solúbthacht a léiriú agus iad ag freagairt do dhúshláin agus tosaíochtaí atá ann cheana agus do dhúshláin agus tosaíochtaí nua agus gan choinne, agus ba cheart dóibh a bheith in ann bearta agus tionscnaimh a ghlacadh chun tacaíocht iomchuí a sholáthar dá n-éiceachórais. Go háirithe, ba cheart do EIT agus do PENanna rannchuidiú leis na hiarrachtaí nuálaíochta is gá chun dul i ngleic le tionchar ghéarchéim COVID-19, i gcomhréir le tosaíochtaí an Chomhaontaithe Ghlais don Eoraip, an Phlean téarnaimh don Eoraip, na Straitéise Nua Tionsclaíochta don Eoraip agus SDGanna, agus sineirge le tionscnaimh agus comhpháirtíochtaí eile de chuid an Aontais á háirithiú ag an am céanna.

| (10) | I gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/695, ba cheart, le gníomhaíochtaí EIT, aghaidh a thabhairt ar dhúshláin fhadtéarmacha straitéiseacha, go háirithe i réimsí trasdisciplíneacha agus idirdhisciplíneacha, lena n-áirítear réitigh nuálacha neamhtheicneolaíocha a fhorbairt mar chomhlánú riachtanach ar ghníomhaíochtaí nuálaíochta atá dírithe ar an teicneolaíocht. Agus é sin á dhéanamh aici, ba cheart do EIT idirphlé rialta a chur chun cinn leis an tsochaí shibhialta, eagraíochtaí taighde, lárionaid nuálaíochta, fiontair bheaga agus mheánmhéide (FBManna), institiúidí ardoideachais agus ionadaithe tionscail. |
| --- | --- |

(10)

I gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/695, ba cheart, le gníomhaíochtaí EIT, aghaidh a thabhairt ar dhúshláin fhadtéarmacha straitéiseacha, go háirithe i réimsí trasdisciplíneacha agus idirdhisciplíneacha, lena n-áirítear réitigh nuálacha neamhtheicneolaíocha a fhorbairt mar chomhlánú riachtanach ar ghníomhaíochtaí nuálaíochta atá dírithe ar an teicneolaíocht. Agus é sin á dhéanamh aici, ba cheart do EIT idirphlé rialta a chur chun cinn leis an tsochaí shibhialta, eagraíochtaí taighde, lárionaid nuálaíochta, fiontair bheaga agus mheánmhéide (FBManna), institiúidí ardoideachais agus ionadaithe tionscail.

| (11) | Ba cheart do EIT, trí PENanna, tosaíocht a thabhairt d’aistriú a cuid gníomhaíochtaí ardoideachais, taighde agus nuálaíochta agus fiontraíochta chuig an gcomhthéacs gnó agus chuig a gcur i bhfeidhm tráchtála agus tacú le hacmhainneacht nuálaíochta agus fiontraíochta institiúidí ardoideachais agus tacú le gnólachtaí nuálacha a chruthú agus a fhorbairt, i gcomhlántacht leis an gComhairle Nuálaíochta Eorpach (CNE), chomh maith le codanna ábhartha eile den chlár Fís Eorpach, agus de Chlár InvestEU arna bhunú le Rialachán (AE) 2021/523 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (7). |
| --- | --- |

(11)

Ba cheart do EIT, trí PENanna, tosaíocht a thabhairt d’aistriú a cuid gníomhaíochtaí ardoideachais, taighde agus nuálaíochta agus fiontraíochta chuig an gcomhthéacs gnó agus chuig a gcur i bhfeidhm tráchtála agus tacú le hacmhainneacht nuálaíochta agus fiontraíochta institiúidí ardoideachais agus tacú le gnólachtaí nuálacha a chruthú agus a fhorbairt, i gcomhlántacht leis an gComhairle Nuálaíochta Eorpach (CNE), chomh maith le codanna ábhartha eile den chlár Fís Eorpach, agus de Chlár InvestEU arna bhunú le Rialachán (AE) 2021/523 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (7).

| (12) | Ba cheart do EIT feidhmiú trí Chomhpháirtíochtaí Eorpacha Institiúidithe sármhaithe de chuid Institiúidí Ardoideachais, eagraíochtaí taighde, cuideachtaí, lena n-áirítear FBManna agus cuideachtaí poiblí, chomh maith le húdaráis áitiúla, fiontair shóisialta, eagraíochtaí seachbhrabúsacha ábhartha agus le geallsealbhóirí eile. I bhfianaise cineál nuálach fiontar áirithe maidir leis na hearraí nó seirbhísí a bhíonn á dtairiscint acu, maidir lena n-eagrú nó maidir leis na modhanna táirgthe a úsáideann siad, ba cheart go saothrófaí cur chun cinn fiontraíochta sóisialta agus rannpháirtíocht níos dlúithe FBManna agus fiontar sóisialta, lena n-áirithítear a rannpháirtíocht ghníomhach. Ba cheart é a bheith d’aidhm ag na comhpháirtíochtaí sin a bheith inbhuanaithe ó thaobh airgeadais de trí chistí ó fhoinsí poiblí agus príobháideacha eile a shlógadh agus an raon is leithne is féidir de chomhpháirtithe nua ábhartha a mhealladh agus caidreamh a bhunú leo. Ba cheart don Bhord Rialaithe iad a roghnú agus a ainmniú mar PENanna, i gcomhréir leis na réimsí tosaíochta agus leis an amchlár a leagtar amach in COSN, agus na tosaíochtaí a leagtar amach i bpleanáil straitéiseach an chláir Fís Eorpach á gcur san áireamh, agus aghaidh á tabhairt ar dhúshláin dhomhanda agus shóisialta atá ag teacht chun cinn. Ba cheart iad a roghnú ar bhonn próiseas atá iomaíoch, oscailte, trédhearcach agus feabhas-bhunaithe, i gcomhréir leis an Rialachán seo agus leis na critéir chun Comhpháirtíochtaí Eorpacha a roghnú a leagtar amach i Rialachán (AE) 2021/695. Ba cheart baint a bheith ag an gcéad PEN den sórt sin, atá le seoladh a luaithe is féidir in 2022 nó in 2023, le hEarnálacha agus Tionscail an Chultúir agus na Cruthaitheachta, agus ba cheart baint a bheith ag an dara PEN den sórt sin, atá le seoladh in 2026, leis na hEarnálacha agus Éiceachórais Uisce, Mara agus Muirí. |
| --- | --- |

(12)

Ba cheart do EIT feidhmiú trí Chomhpháirtíochtaí Eorpacha Institiúidithe sármhaithe de chuid Institiúidí Ardoideachais, eagraíochtaí taighde, cuideachtaí, lena n-áirítear FBManna agus cuideachtaí poiblí, chomh maith le húdaráis áitiúla, fiontair shóisialta, eagraíochtaí seachbhrabúsacha ábhartha agus le geallsealbhóirí eile. I bhfianaise cineál nuálach fiontar áirithe maidir leis na hearraí nó seirbhísí a bhíonn á dtairiscint acu, maidir lena n-eagrú nó maidir leis na modhanna táirgthe a úsáideann siad, ba cheart go saothrófaí cur chun cinn fiontraíochta sóisialta agus rannpháirtíocht níos dlúithe FBManna agus fiontar sóisialta, lena n-áirithítear a rannpháirtíocht ghníomhach. Ba cheart é a bheith d’aidhm ag na comhpháirtíochtaí sin a bheith inbhuanaithe ó thaobh airgeadais de trí chistí ó fhoinsí poiblí agus príobháideacha eile a shlógadh agus an raon is leithne is féidir de chomhpháirtithe nua ábhartha a mhealladh agus caidreamh a bhunú leo. Ba cheart don Bhord Rialaithe iad a roghnú agus a ainmniú mar PENanna, i gcomhréir leis na réimsí tosaíochta agus leis an amchlár a leagtar amach in COSN, agus na tosaíochtaí a leagtar amach i bpleanáil straitéiseach an chláir Fís Eorpach á gcur san áireamh, agus aghaidh á tabhairt ar dhúshláin dhomhanda agus shóisialta atá ag teacht chun cinn. Ba cheart iad a roghnú ar bhonn próiseas atá iomaíoch, oscailte, trédhearcach agus feabhas-bhunaithe, i gcomhréir leis an Rialachán seo agus leis na critéir chun Comhpháirtíochtaí Eorpacha a roghnú a leagtar amach i Rialachán (AE) 2021/695. Ba cheart baint a bheith ag an gcéad PEN den sórt sin, atá le seoladh a luaithe is féidir in 2022 nó in 2023, le hEarnálacha agus Tionscail an Chultúir agus na Cruthaitheachta, agus ba cheart baint a bheith ag an dara PEN den sórt sin, atá le seoladh in 2026, leis na hEarnálacha agus Éiceachórais Uisce, Mara agus Muirí.

| (13) | Agus sainiúlacht PENanna á cur san áireamh, ní mór foráil a dhéanamh maidir le coinníollacha íosta speisialta i dtaca le PEN a bhunú, de mhaolú ar na rialacha maidir le rannpháirtíocht sa chlár Fís Eorpach agus maidir lena scaipeadh. Ar an gcaoi chéanna, féadfaidh sé go mbeidh gá le rialacha sonracha i dtaca le húinéireacht, cearta rochtana, agus i dtaca le saothrú agus scaipeadh maidir le gníomhaíochtaí breisluacha PENanna, i gcás inarb iomchuí. |
| --- | --- |

(13)

Agus sainiúlacht PENanna á cur san áireamh, ní mór foráil a dhéanamh maidir le coinníollacha íosta speisialta i dtaca le PEN a bhunú, de mhaolú ar na rialacha maidir le rannpháirtíocht sa chlár Fís Eorpach agus maidir lena scaipeadh. Ar an gcaoi chéanna, féadfaidh sé go mbeidh gá le rialacha sonracha i dtaca le húinéireacht, cearta rochtana, agus i dtaca le saothrú agus scaipeadh maidir le gníomhaíochtaí breisluacha PENanna, i gcás inarb iomchuí.

| (14) | Ba cheart don Bhord Rialaithe gníomhaíochtaí EIT a stiúradh agus faireachán a dhéanamh orthu agus ba cheart dó a bheith freagrach as gníomhaíochtaí PENanna a roghnú, a ainmniú, a mhaoiniú, agus as faireachán agus meastóireacht a dhéanamh orthu i gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/695 agus le COSN. Agus comhaltaí an Bhoird Rialaithe á gceapadh aige, ba cheart don Choimisiún a áirithiú go ndéanfar ionadaíocht chothrom orthu siúd a bhfuil taithí acu i réimsí an ardoideachais, an taighde, na nuálaíochta nó an ghnó, mar aon le cothromaíocht inscne agus cumhdach geografach, agus an barr feabhais mar phrionsabal treorach acu. |
| --- | --- |

(14)

Ba cheart don Bhord Rialaithe gníomhaíochtaí EIT a stiúradh agus faireachán a dhéanamh orthu agus ba cheart dó a bheith freagrach as gníomhaíochtaí PENanna a roghnú, a ainmniú, a mhaoiniú, agus as faireachán agus meastóireacht a dhéanamh orthu i gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/695 agus le COSN. Agus comhaltaí an Bhoird Rialaithe á gceapadh aige, ba cheart don Choimisiún a áirithiú go ndéanfar ionadaíocht chothrom orthu siúd a bhfuil taithí acu i réimsí an ardoideachais, an taighde, na nuálaíochta nó an ghnó, mar aon le cothromaíocht inscne agus cumhdach geografach, agus an barr feabhais mar phrionsabal treorach acu.

| (15) | Ba cheart do EIT faireachán leanúnach agus meastóireachtaí seachtracha tréimhsiúla ar aschur, ar thorthaí agus ar thionchar gach PEN a eagrú, lena n-áirítear ar a ndul chun cinn i dtreo inbhuanaitheacht airgeadais, cost-éifeachtúlacht agus oscailteacht do chomhaltaí nua. Ba cheart a áireamh sna meastóireachtaí sin athbhreithnithe eatramhacha lena gcumhdófaí na chéad 3 bliana den chomhaontú comhpháirtíochta agus na 3 bliana tar éis aon fhadaithe, measúnuithe cuimsitheacha a dhéanfaí roimh dheireadh an seachtú bliain den chomhaontú comhpháirtíochta, agus athbhreithnithe deiridh a dhéanfaí roimh dheireadh an chomhaontaithe comhpháirtíochta. Ba cheart don Bhord Rialaithe bearta ceartaitheacha a dhéanamh i leith PENanna nuair is iomchuí. |
| --- | --- |

(15)

Ba cheart do EIT faireachán leanúnach agus meastóireachtaí seachtracha tréimhsiúla ar aschur, ar thorthaí agus ar thionchar gach PEN a eagrú, lena n-áirítear ar a ndul chun cinn i dtreo inbhuanaitheacht airgeadais, cost-éifeachtúlacht agus oscailteacht do chomhaltaí nua. Ba cheart a áireamh sna meastóireachtaí sin athbhreithnithe eatramhacha lena gcumhdófaí na chéad 3 bliana den chomhaontú comhpháirtíochta agus na 3 bliana tar éis aon fhadaithe, measúnuithe cuimsitheacha a dhéanfaí roimh dheireadh an seachtú bliain den chomhaontú comhpháirtíochta, agus athbhreithnithe deiridh a dhéanfaí roimh dheireadh an chomhaontaithe comhpháirtíochta. Ba cheart don Bhord Rialaithe bearta ceartaitheacha a dhéanamh i leith PENanna nuair is iomchuí.

| (16) | Ba cheart do EIT Grúpa Ionadaithe na mBallstát a chur ar an eolas go rialta maidir le feidhmíocht EIT agus PENanna, a bhfuil bainte amach acu agus a ngníomhaíochtaí, torthaí a bhfaireacháin agus a meastóireachta, agus a dtáscairí feidhmíochta agus a mbearta ceartaitheacha. Ba cheart do Ghrúpa Ionadaithe na mBallstát comhairle a chur ar an mBord Rialaithe agus ar an Stiúrthóir maidir le saincheisteanna a bhfuil tábhacht straitéiseach ag baint leo agus ba cheart dó comhairle a chur ar EIT agus ar PENanna agus taithí a chomhroinnt leo. Ba cheart do EIT cruinnithe de Ghrúpa Ionadaithe na mBallstát a eagrú. |
| --- | --- |

(16)

Ba cheart do EIT Grúpa Ionadaithe na mBallstát a chur ar an eolas go rialta maidir le feidhmíocht EIT agus PENanna, a bhfuil bainte amach acu agus a ngníomhaíochtaí, torthaí a bhfaireacháin agus a meastóireachta, agus a dtáscairí feidhmíochta agus a mbearta ceartaitheacha. Ba cheart do Ghrúpa Ionadaithe na mBallstát comhairle a chur ar an mBord Rialaithe agus ar an Stiúrthóir maidir le saincheisteanna a bhfuil tábhacht straitéiseach ag baint leo agus ba cheart dó comhairle a chur ar EIT agus ar PENanna agus taithí a chomhroinnt leo. Ba cheart do EIT cruinnithe de Ghrúpa Ionadaithe na mBallstát a eagrú.

| (17) | Chun rannchuidiú le hiomaíochas agus chun mealltacht idirnáisiúnta gheilleagar na hEorpa agus a acmhainneacht nuálaíochta agus fiontraíochta a threisiú, ba cheart go mbeadh EIT agus PENanna in ann eagraíochtaí comhpháirtíochta, taighdeoirí agus mic léinn a mhealladh ar fud an Aontais, lena n-áirítear as na réigiúin is forimeallaí san Aontas, agus as réigiún lasmuigh den Aontas, amhail trína soghluaisteacht a spreagadh. |
| --- | --- |

(17)

Chun rannchuidiú le hiomaíochas agus chun mealltacht idirnáisiúnta gheilleagar na hEorpa agus a acmhainneacht nuálaíochta agus fiontraíochta a threisiú, ba cheart go mbeadh EIT agus PENanna in ann eagraíochtaí comhpháirtíochta, taighdeoirí agus mic léinn a mhealladh ar fud an Aontais, lena n-áirítear as na réigiúin is forimeallaí san Aontas, agus as réigiún lasmuigh den Aontas, amhail trína soghluaisteacht a spreagadh.

| (18) | Ba cheart an caidreamh idir EIT agus PENanna a bheith bunaithe ar chomhaontuithe comhpháirtíochta agus ar chomhaontuithe deontais, ina leagfar amach cearta agus oibleagáidí PENanna agus ranníocaíocht airgeadais, bunaithe ar fheidhmíocht, ó EIT le PENanna. Chun an t-ualach riaracháin ar PENanna a theorannú agus acmhainní pleanála agus gníomhaíochtaí pleanála níos fadtéarmaí a áirithiú, ba cheart do EIT comhaontuithe deontais ilbhliantúla suas le 3 bliana a thabhairt i gcrích le PENanna, nó, i gcás ina measfar é a bheith níos iomchuí, comhaontuithe deontais bliantúla a thabhairt i gcrích. De mhaolú ar Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (8) (“an Rialachán Airgeadais”), ba cheart do EIT a bheith in ann comhaontú comhpháirtíochta den sórt sin a bhunú le haghaidh tréimhse tosaigh 7 mbliana agus, faoi réir feidhmíocht dhearfach agus torthaí dearfacha an athbhreithnithe eatramhaigh agus an mheasúnaithe chuimsithigh ar PEN, é a fhadú ar feadh tréimhse breise suas le 7 mbliana. Tar éis dhul in éag an chomhaontaithe comhpháirtíochta, féadfaidh EIT agus PEN meabhrán comhair a thabhairt i gcrích, agus é mar aidhm leis sin comhar gníomhach a choimeád ar bun. |
| --- | --- |

(18)

Ba cheart an caidreamh idir EIT agus PENanna a bheith bunaithe ar chomhaontuithe comhpháirtíochta agus ar chomhaontuithe deontais, ina leagfar amach cearta agus oibleagáidí PENanna agus ranníocaíocht airgeadais, bunaithe ar fheidhmíocht, ó EIT le PENanna. Chun an t-ualach riaracháin ar PENanna a theorannú agus acmhainní pleanála agus gníomhaíochtaí pleanála níos fadtéarmaí a áirithiú, ba cheart do EIT comhaontuithe deontais ilbhliantúla suas le 3 bliana a thabhairt i gcrích le PENanna, nó, i gcás ina measfar é a bheith níos iomchuí, comhaontuithe deontais bliantúla a thabhairt i gcrích. De mhaolú ar Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (8) (“an Rialachán Airgeadais”), ba cheart do EIT a bheith in ann comhaontú comhpháirtíochta den sórt sin a bhunú le haghaidh tréimhse tosaigh 7 mbliana agus, faoi réir feidhmíocht dhearfach agus torthaí dearfacha an athbhreithnithe eatramhaigh agus an mheasúnaithe chuimsithigh ar PEN, é a fhadú ar feadh tréimhse breise suas le 7 mbliana. Tar éis dhul in éag an chomhaontaithe comhpháirtíochta, féadfaidh EIT agus PEN meabhrán comhair a thabhairt i gcrích, agus é mar aidhm leis sin comhar gníomhach a choimeád ar bun.

| (19) | Is gá tacú leis an ardoideachas ós rud é gur dlúthchuid de thriantán an eolais é, cé gur minic é in easnamh ann. Ba cheart d’institiúidí ardoideachais agus soláthraithe gairmoideachais agus gairmoiliúna rannpháirteacha céimeanna agus dioplómaí a dhámhachtain trí PENanna i gcomhréir le rialacha náisiúnta agus le nósanna imeachta creidiúnaithe. Le comhaontuithe comhpháirtíochta, comhaontuithe deontais agus meabhráin chomhoibrithe idir EIT agus PENanna foráil a dhéanamh maidir le céimeanna agus dioplóma EIT a thabhairt mar lipéad ar na céimeanna agus na dioplómaí sin chomh maith. Ina theannta sin, ba cheart do EIT cur chun cinn céimeanna agus dioplómaí atá faoi lipéad EIT a neartú chun an t-aitheantas atá orthu lasmuigh den Phobal EIT a mhéadú agus a n-úsáid a leathnú chuig cláir foghlama ar feadh an tsaoil, gairmoiliúint, scileanna, athoiliúint agus cláir uas-scilithe. Ba cheart go gcabhródh EIT, trína a chuid gníomhaíochtaí agus a chuid oibre, i gcomhréir le Treoir 2005/36/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (9), le soghluaisteacht a chur chun cinn do mhic léinn, do thaighdeoirí agus do bhaill foirne agus deiseanna a sholáthar d’fhoghlaim ar feadh an tsaoil, do mheantóireacht agus do chóitseáil. |
| --- | --- |

(19)

Is gá tacú leis an ardoideachas ós rud é gur dlúthchuid de thriantán an eolais é, cé gur minic é in easnamh ann. Ba cheart d’institiúidí ardoideachais agus soláthraithe gairmoideachais agus gairmoiliúna rannpháirteacha céimeanna agus dioplómaí a dhámhachtain trí PENanna i gcomhréir le rialacha náisiúnta agus le nósanna imeachta creidiúnaithe. Le comhaontuithe comhpháirtíochta, comhaontuithe deontais agus meabhráin chomhoibrithe idir EIT agus PENanna foráil a dhéanamh maidir le céimeanna agus dioplóma EIT a thabhairt mar lipéad ar na céimeanna agus na dioplómaí sin chomh maith. Ina theannta sin, ba cheart do EIT cur chun cinn céimeanna agus dioplómaí atá faoi lipéad EIT a neartú chun an t-aitheantas atá orthu lasmuigh den Phobal EIT a mhéadú agus a n-úsáid a leathnú chuig cláir foghlama ar feadh an tsaoil, gairmoiliúint, scileanna, athoiliúint agus cláir uas-scilithe. Ba cheart go gcabhródh EIT, trína a chuid gníomhaíochtaí agus a chuid oibre, i gcomhréir le Treoir 2005/36/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (9), le soghluaisteacht a chur chun cinn do mhic léinn, do thaighdeoirí agus do bhaill foirne agus deiseanna a sholáthar d’fhoghlaim ar feadh an tsaoil, do mheantóireacht agus do chóitseáil.

| (20) | Ba cheart foráil iomchuí a dhéanamh chun dliteanas, oscailteacht agus trédhearcacht EIT a áirithiú. Ba cheart rialacha iomchuí lena rialaítear rialachas agus feidhmiú EIT a leagan síos i Reachtanna EIT. |
| --- | --- |

(20)

Ba cheart foráil iomchuí a dhéanamh chun dliteanas, oscailteacht agus trédhearcacht EIT a áirithiú. Ba cheart rialacha iomchuí lena rialaítear rialachas agus feidhmiú EIT a leagan síos i Reachtanna EIT.

| (21) | Ba cheart go mbeadh pearsantacht dhlítheanach ag EIT agus, chun a huathrialaitheacht fheidhmiúil agus a neamhspleáchas ar údaráis náisiúnta agus ar bhrúnna seachtracha a áirithiú, ba cheart go riarfadh sí a buiséad féin, ar cheart go mbeadh ranníocaíocht ón Aontas mar chuid dá hioncam. |
| --- | --- |

(21)

Ba cheart go mbeadh pearsantacht dhlítheanach ag EIT agus, chun a huathrialaitheacht fheidhmiúil agus a neamhspleáchas ar údaráis náisiúnta agus ar bhrúnna seachtracha a áirithiú, ba cheart go riarfadh sí a buiséad féin, ar cheart go mbeadh ranníocaíocht ón Aontas mar chuid dá hioncam.

| (22) | Táthar ag dréim leis go ndéanfaidh na hearnálacha tionscail, airgeadais agus seirbhíse ranníocaíocht shuntasach le buiséad PENanna. Ba cheart go mbeadh sé d’aidhm ag PENanna, go háirithe, sciar na ranníocaíochtaí ó fhoinsí príobháideacha agus ó ioncam a ghintear óna gcuid gníomhaíochtaí a uasmhéadú agus inbhuanaitheacht airgeadais a shaothrú agus a bhaint amach, ar a dhéanaí sula rachaidh an 15 bliana de thacaíocht airgeadais EIT in éag. Ba cheart go bhfógródh PENanna agus a n-eagraíochtaí comhpháirtíochta go bhfuiltear ag tabhairt faoina ngníomhaíochtaí i gcomhthéacs EIT agus go bhfaighidís ranníocaíocht airgeadais ó bhuiséad ginearálta an Aontais. Ina theannta sin, ba cheart trédhearcacht an chistithe a mhéadú trí fhaisnéis atá ar fáil go poiblí a chur ar fáil maidir leis na tionscadail a ndéantar cistiú orthu agus maidir le leithdháileadh an chistithe. |
| --- | --- |

(22)

Táthar ag dréim leis go ndéanfaidh na hearnálacha tionscail, airgeadais agus seirbhíse ranníocaíocht shuntasach le buiséad PENanna. Ba cheart go mbeadh sé d’aidhm ag PENanna, go háirithe, sciar na ranníocaíochtaí ó fhoinsí príobháideacha agus ó ioncam a ghintear óna gcuid gníomhaíochtaí a uasmhéadú agus inbhuanaitheacht airgeadais a shaothrú agus a bhaint amach, ar a dhéanaí sula rachaidh an 15 bliana de thacaíocht airgeadais EIT in éag. Ba cheart go bhfógródh PENanna agus a n-eagraíochtaí comhpháirtíochta go bhfuiltear ag tabhairt faoina ngníomhaíochtaí i gcomhthéacs EIT agus go bhfaighidís ranníocaíocht airgeadais ó bhuiséad ginearálta an Aontais. Ina theannta sin, ba cheart trédhearcacht an chistithe a mhéadú trí fhaisnéis atá ar fáil go poiblí a chur ar fáil maidir leis na tionscadail a ndéantar cistiú orthu agus maidir le leithdháileadh an chistithe.

| (23) | Ba cheart go mbeadh feidhm ag nós imeachta buiséid an Aontais maidir le ranníocaíocht airgeadais ón Aontas is inmhuirir i leith bhuiséad ginearálta an Aontais. Ba cheart go ndéanfadh an Chúirt Iniúchóirí iniúchadh ar na cuntais i gcomhréir leis an Rialachán Airgeadais. |
| --- | --- |

(23)

Ba cheart go mbeadh feidhm ag nós imeachta buiséid an Aontais maidir le ranníocaíocht airgeadais ón Aontas is inmhuirir i leith bhuiséad ginearálta an Aontais. Ba cheart go ndéanfadh an Chúirt Iniúchóirí iniúchadh ar na cuntais i gcomhréir leis an Rialachán Airgeadais.

| (24) | Ba cheart do EIT a dícheall a dhéanamh chun aistriú rianúil idir tréimhsí CAI a éascú, go háirithe le haghaidh gníomhaíochtaí leanúnacha. |
| --- | --- |

(24)

Ba cheart do EIT a dícheall a dhéanamh chun aistriú rianúil idir tréimhsí CAI a éascú, go háirithe le haghaidh gníomhaíochtaí leanúnacha.

| (25) | Ba cheart go n-áireofaí in ioncam EIT an ranníocaíocht ón Aontas a sholáthraítear ón ranníocaíocht airgeadais ón gclár Fís Eorpach. Ba cheart go bhféadfaí ranníocaíochtaí ó fhoinsí eile príobháideacha agus poiblí a áireamh san ioncam sin. |
| --- | --- |

(25)

Ba cheart go n-áireofaí in ioncam EIT an ranníocaíocht ón Aontas a sholáthraítear ón ranníocaíocht airgeadais ón gclár Fís Eorpach. Ba cheart go bhféadfaí ranníocaíochtaí ó fhoinsí eile príobháideacha agus poiblí a áireamh san ioncam sin.

| (26) | Is comhlacht é EIT arna bhunú ag an Aontas de réir bhrí Airteagal 70 den Rialachán Airgeadais agus ba cheart dó a rialacha airgeadais a ghlacadh dá réir. Ba cheart, dá bharr sin, go mbeadh feidhm maidir le EIT ag Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/715 ón gCoimisiún (10). |
| --- | --- |

(26)

Is comhlacht é EIT arna bhunú ag an Aontas de réir bhrí Airteagal 70 den Rialachán Airgeadais agus ba cheart dó a rialacha airgeadais a ghlacadh dá réir. Ba cheart, dá bharr sin, go mbeadh feidhm maidir le EIT ag Rialachán Tarmligthe (AE) 2019/715 ón gCoimisiún (10).

| (27) | Ba cheart do EIT tuarascáil chomhdhlúite bhliantúil ar ghníomhaíochtaí a ghlacadh, ina dtabharfaí tuairisc ar na gníomhaíochtaí a rinneadh agus ar thorthaí na n-oibríochtaí sa bhliain féilire roimhe sin. Ba cheart do EIT freisin doiciméad clársceidealaithe aonair a ghlacadh, bunaithe ar COSN, i gcomhréir lena rialacha airgeadais, ar doiciméad é ina dtabharfadh tuairisc ar an tionscnamh atá beartaithe aici i dtéarmaí clársceidealú bliantúil agus ilbhliantúil agus a chuirfeadh ar chumas EIT freagairt d’athruithe inmheánacha agus seachtracha i réimsí an taighde, na sochaí, na teicneolaíochta, an ardoideachais, na nuálaíochta agus i réimsí ábhartha eile. Ba cheart an doiciméad clársceidealaithe aonair sin a tharchur chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle mar eolas dóibh. |
| --- | --- |

(27)

Ba cheart do EIT tuarascáil chomhdhlúite bhliantúil ar ghníomhaíochtaí a ghlacadh, ina dtabharfaí tuairisc ar na gníomhaíochtaí a rinneadh agus ar thorthaí na n-oibríochtaí sa bhliain féilire roimhe sin. Ba cheart do EIT freisin doiciméad clársceidealaithe aonair a ghlacadh, bunaithe ar COSN, i gcomhréir lena rialacha airgeadais, ar doiciméad é ina dtabharfadh tuairisc ar an tionscnamh atá beartaithe aici i dtéarmaí clársceidealú bliantúil agus ilbhliantúil agus a chuirfeadh ar chumas EIT freagairt d’athruithe inmheánacha agus seachtracha i réimsí an taighde, na sochaí, na teicneolaíochta, an ardoideachais, na nuálaíochta agus i réimsí ábhartha eile. Ba cheart an doiciméad clársceidealaithe aonair sin a tharchur chuig Parlaimint na hEorpa agus chuig an gComhairle mar eolas dóibh.

| (28) | Ó cruthaíodh í, tá EIT ag baint tairbhe as saineolas a foirne. Mar gheall ar an gcreat dlíthiúil is infheidhme faoi Rialachán (CE) Uimh. 294/2008, áfach, tá roinnt de na conarthaí foirne sin imithe in éag gan an deis a bheith ann iad a athnuachan. Chun cás den sórt sin a sheachaint amach anseo, agus i bhfianaise a thábhachtaí atá saineolas an duine chun go mbeadh rath ar ghníomhaíochtaí EIT, is chun leasa EIT gach iarracht a dhéanamh, laistigh den chreat dlíthiúil is infheidhme, foireann cháilithe a mhealladh agus a choinneáil. |
| --- | --- |

(28)

Ó cruthaíodh í, tá EIT ag baint tairbhe as saineolas a foirne. Mar gheall ar an gcreat dlíthiúil is infheidhme faoi Rialachán (CE) Uimh. 294/2008, áfach, tá roinnt de na conarthaí foirne sin imithe in éag gan an deis a bheith ann iad a athnuachan. Chun cás den sórt sin a sheachaint amach anseo, agus i bhfianaise a thábhachtaí atá saineolas an duine chun go mbeadh rath ar ghníomhaíochtaí EIT, is chun leasa EIT gach iarracht a dhéanamh, laistigh den chreat dlíthiúil is infheidhme, foireann cháilithe a mhealladh agus a choinneáil.

| (29) | Is iomchuí go dtionscnóidh an Coimisiún meastóireachtaí neamhspleácha seachtracha ar oibriú EIT, lena n-áirítear na gníomhaíochtaí arna mbainistiú trí PENanna, go háirithe d’fhonn COSN a ullmhú. Leis na meastóireachtaí sin, ba cheart scrúdú a dhéanamh ar an gcaoi ina gcomhlíonann EIT a misean agus a cuspóirí agus ba cheart gníomhaíochtaí uile EIT agus PENanna a chumhdach leo. Ba cheart measúnú a dhéanamh leo ar bhreisluach Aontais EIT, ar an tionchar ar fud an Aontais agus ar thionchar ghníomhaíochtaí na Scéime Nuálaíochta Réigiúnaí (RIS), ar oscailteacht, éifeachtacht, éifeachtúlacht, gníomhaíochtaí for-rochtana, cumarsáid, infheictheacht, scaipeadh torthaí, ábharthacht na ngníomhaíochtaí a shaothraítear agus ar cibé an bhfuil siad comhsheasmhach agus comhlántacht le beartais ábhartha an Aontais agus le beartas náisiúnta ábhartha, lena n-áirítear aon sineirgí le codanna eile den chlár Fís Eorpach. Ba cheart go mbainfí leas as na meastóireachtaí sin sna meastóireachtaí a dhéanann an Coimisiún faoin gclár Fís Eorpach i gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/695. |
| --- | --- |

(29)

Is iomchuí go dtionscnóidh an Coimisiún meastóireachtaí neamhspleácha seachtracha ar oibriú EIT, lena n-áirítear na gníomhaíochtaí arna mbainistiú trí PENanna, go háirithe d’fhonn COSN a ullmhú. Leis na meastóireachtaí sin, ba cheart scrúdú a dhéanamh ar an gcaoi ina gcomhlíonann EIT a misean agus a cuspóirí agus ba cheart gníomhaíochtaí uile EIT agus PENanna a chumhdach leo. Ba cheart measúnú a dhéanamh leo ar bhreisluach Aontais EIT, ar an tionchar ar fud an Aontais agus ar thionchar ghníomhaíochtaí na Scéime Nuálaíochta Réigiúnaí (RIS), ar oscailteacht, éifeachtacht, éifeachtúlacht, gníomhaíochtaí for-rochtana, cumarsáid, infheictheacht, scaipeadh torthaí, ábharthacht na ngníomhaíochtaí a shaothraítear agus ar cibé an bhfuil siad comhsheasmhach agus comhlántacht le beartais ábhartha an Aontais agus le beartas náisiúnta ábhartha, lena n-áirítear aon sineirgí le codanna eile den chlár Fís Eorpach. Ba cheart go mbainfí leas as na meastóireachtaí sin sna meastóireachtaí a dhéanann an Coimisiún faoin gclár Fís Eorpach i gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/695.

| (30) | Ba cheart go ndéanfadh EIT a dícheall an téarmaíocht a bhaineann le struchtúr gach PEN a chuíchóiriú, agus é mar chuspóir aici inaitheantacht EIT a shimpliú agus a fheabhsú tuilleadh. |
| --- | --- |

(30)

Ba cheart go ndéanfadh EIT a dícheall an téarmaíocht a bhaineann le struchtúr gach PEN a chuíchóiriú, agus é mar chuspóir aici inaitheantacht EIT a shimpliú agus a fheabhsú tuilleadh.

| (31) | Chun rannchuidiú le dul i ngleic le héagothromaíochtaí sa nuálaíocht san Eoraip, ba cheart do EIT, go háirithe trí RIS, mar a leagtar amach tuilleadh in COSN, tacú le hacmhainneacht nuálaíochta tíortha agus réigiún, ba cheart go mbeadh sé d’aidhm aici éiceachórais nuálaíochta a neartú chun dul i ngleic le dúshláin dhomhanda agus ba cheart di eagraíochtaí comhpháirtíochta nua a chomhtháthú in PENanna. |
| --- | --- |

(31)

Chun rannchuidiú le dul i ngleic le héagothromaíochtaí sa nuálaíocht san Eoraip, ba cheart do EIT, go háirithe trí RIS, mar a leagtar amach tuilleadh in COSN, tacú le hacmhainneacht nuálaíochta tíortha agus réigiún, ba cheart go mbeadh sé d’aidhm aici éiceachórais nuálaíochta a neartú chun dul i ngleic le dúshláin dhomhanda agus ba cheart di eagraíochtaí comhpháirtíochta nua a chomhtháthú in PENanna.

| (32) | Ba cheart do PENanna, ag gníomhú dóibh mar éascaitheoir nuálaíochta, tosaíochtaí straitéise speisialtóireachta cliste na mBallstát a bhreithniú agus a n-acmhainneacht nuálaíochta a fheabhsú trí acmhainneachtaí agus láidreachtaí réigiúnacha, deiseanna, laigí, mar aon le gníomhaithe áitiúla agus a ngníomhaíochtaí agus a margaí, a léiriú go hiomlán. |
| --- | --- |

(32)

Ba cheart do PENanna, ag gníomhú dóibh mar éascaitheoir nuálaíochta, tosaíochtaí straitéise speisialtóireachta cliste na mBallstát a bhreithniú agus a n-acmhainneacht nuálaíochta a fheabhsú trí acmhainneachtaí agus láidreachtaí réigiúnacha, deiseanna, laigí, mar aon le gníomhaithe áitiúla agus a ngníomhaíochtaí agus a margaí, a léiriú go hiomlán.

| (33) | Tá sé buntábhachtach sineirgí láidre a chur chun cinn idir EIT agus CNE. Ba cheart go spreagfadh PENanna cruthú gnólachtaí nuálacha i ndlúthshineirge le EIT, agus dúbláil á seachaint ag an am céanna, agus ba cheart tairbhithe EIT a bheith in ann iarratas a dhéanamh ar ionstraimí CNE ag iarraidh tacaíocht sa bhreis ar na seirbhísí a sholáthraíonn PENanna. Go háirithe, gnólachtaí nuathionscanta a bhfuil acmhainneacht fáis ard acu agus a fhaigheann tacaíocht ó PENanna, ba cheart rochtain atá simplithe, agus, dá bharr sin, níos tapa, a bheith acu ar ghníomhaíochtaí CNE i gcomhréir le forálacha ábhartha Rialachán (AE) 2021/695 chun cuidiú leo uas-scálú go tapa, agus ba cheart do thairbhithe CNE tairbhe a bhaint as scéimeanna tacaíochta a chuireann EIT ar fáil. Chun smaointeoireacht neamhchomhtháite a sheachaint agus sineirgí agus comhoibriú a chur chun cinn, ba cheart do EIT agus CNE malartuithe cómhalartacha agus córasacha faisnéise a bheartú. Ba cheart an Bord Rialaithe a bheith in ann cuireadh a thabhairt do chomhaltaí Bhord CNE freastal ar a chruinnithe mar bhreathnóirí i gcás inarb ábhartha. |
| --- | --- |

(33)

Tá sé buntábhachtach sineirgí láidre a chur chun cinn idir EIT agus CNE. Ba cheart go spreagfadh PENanna cruthú gnólachtaí nuálacha i ndlúthshineirge le EIT, agus dúbláil á seachaint ag an am céanna, agus ba cheart tairbhithe EIT a bheith in ann iarratas a dhéanamh ar ionstraimí CNE ag iarraidh tacaíocht sa bhreis ar na seirbhísí a sholáthraíonn PENanna. Go háirithe, gnólachtaí nuathionscanta a bhfuil acmhainneacht fáis ard acu agus a fhaigheann tacaíocht ó PENanna, ba cheart rochtain atá simplithe, agus, dá bharr sin, níos tapa, a bheith acu ar ghníomhaíochtaí CNE i gcomhréir le forálacha ábhartha Rialachán (AE) 2021/695 chun cuidiú leo uas-scálú go tapa, agus ba cheart do thairbhithe CNE tairbhe a bhaint as scéimeanna tacaíochta a chuireann EIT ar fáil. Chun smaointeoireacht neamhchomhtháite a sheachaint agus sineirgí agus comhoibriú a chur chun cinn, ba cheart do EIT agus CNE malartuithe cómhalartacha agus córasacha faisnéise a bheartú. Ba cheart an Bord Rialaithe a bheith in ann cuireadh a thabhairt do chomhaltaí Bhord CNE freastal ar a chruinnithe mar bhreathnóirí i gcás inarb ábhartha.

| (34) | Chun leanúnachas ghníomhaíochtaí EIT agus PENanna a áirithiú i gcomhréir le forálacha ábhartha Rialachán (AE) 2021/695, ba cheart an Rialachán seo a theacht i bhfeidhm mar ábhar práinne agus ba cheart feidhm a bheith ag forálacha áirithe de, le héifeacht chúlghabhálach, ón 1 Eanáir 2021. |
| --- | --- |

(34)

Chun leanúnachas ghníomhaíochtaí EIT agus PENanna a áirithiú i gcomhréir le forálacha ábhartha Rialachán (AE) 2021/695, ba cheart an Rialachán seo a theacht i bhfeidhm mar ábhar práinne agus ba cheart feidhm a bheith ag forálacha áirithe de, le héifeacht chúlghabhálach, ón 1 Eanáir 2021.

| (35) | Ós rud é nach féidir leis na Ballstáit cuspóirí an Rialacháin seo a ghnóthú go leordhóthanach agus, de bharr fairsinge agus trasnáisiúntachta, gur fearr is féidir iad a ghnóthú ar leibhéal an Aontais, féadfaidh an tAontas bearta a ghlacadh, i gcomhréir le prionsabal na coimhdeachta mar a leagtar amach in Airteagal 5 den Chonradh ar an Aontas Eorpach (CAE). I gcomhréir le prionsabal na comhréireachta, mar a leagtar amach san Airteagal sin é, ní théann an Rialachán seo thar a bhfuil riachtanach chun na cuspóirí sin a ghnóthú, |
| --- | --- |

(35)

Ós rud é nach féidir leis na Ballstáit cuspóirí an Rialacháin seo a ghnóthú go leordhóthanach agus, de bharr fairsinge agus trasnáisiúntachta, gur fearr is féidir iad a ghnóthú ar leibhéal an Aontais, féadfaidh an tAontas bearta a ghlacadh, i gcomhréir le prionsabal na coimhdeachta mar a leagtar amach in Airteagal 5 den Chonradh ar an Aontas Eorpach (CAE). I gcomhréir le prionsabal na comhréireachta, mar a leagtar amach san Airteagal sin é, ní théann an Rialachán seo thar a bhfuil riachtanach chun na cuspóirí sin a ghnóthú,

TAR ÉIS AN RIALACHÁN SEO A GHLACADH:

Airteagal 1

Ábhar

Bunaítear leis an Rialachán seo an Institiúid Eorpach um Nuálaíocht agus Teicneolaíocht (EIT).

Airteagal 2

Sainmhínithe

Chun críche an Rialacháin seo, tá feidhm ag na sainmhínithe seo a leanas:

| (1) | ciallaíonn “nuálaíocht” an próiseas, lena n-áirítear torthaí an phróisis sin, trína bhfreagraíonn smaointe nua do riachtanais nó d’éileamh ón tsochaí, ón ngeilleagar, nó ón gcomhshaol agus trína ngintear táirgí nua, próisis nua, seirbhísí nua, nó samhlacha nua gnó, eagraíochta agus sóisialta a thugtar isteach go rathúil i margadh atá ann cheana nó atá ábalta margaí nua a chruthú agus a thugann luach don tsochaí; |
| --- | --- |

(1)

ciallaíonn “nuálaíocht” an próiseas, lena n-áirítear torthaí an phróisis sin, trína bhfreagraíonn smaointe nua do riachtanais nó d’éileamh ón tsochaí, ón ngeilleagar, nó ón gcomhshaol agus trína ngintear táirgí nua, próisis nua, seirbhísí nua, nó samhlacha nua gnó, eagraíochta agus sóisialta a thugtar isteach go rathúil i margadh atá ann cheana nó atá ábalta margaí nua a chruthú agus a thugann luach don tsochaí;

| (2) | ciallaíonn “Pobal Eolais agus Nuálaíochta” nó “PEN” Comhpháirtíocht Eorpach Institiúidithe ar mhórscála, amhail dá dtagraítear i Rialachán (AE) 2021/695, d’institiúidí ardoideachais, d’eagraíochtaí taighde, de chuideachtaí agus de gheallsealbhóirí eile sa phróiseas nuálaíochta i bhfoirm gréasán straitéiseach, gan beann ar an bhfoirm dhlíthiúil bheacht atá aici, bunaithe ar phleanáil nuálaíochta chomhpháirteach sa mheántéarma agus san fhadtéarma chun dúshláin EIT a chomhlíonadh agus chun rannhcuidiú le baint amach na gcuspóirí arna mbunú faoi Rialachán (AE) 2021/695; |
| --- | --- |

(2)

ciallaíonn “Pobal Eolais agus Nuálaíochta” nó “PEN” Comhpháirtíocht Eorpach Institiúidithe ar mhórscála, amhail dá dtagraítear i Rialachán (AE) 2021/695, d’institiúidí ardoideachais, d’eagraíochtaí taighde, de chuideachtaí agus de gheallsealbhóirí eile sa phróiseas nuálaíochta i bhfoirm gréasán straitéiseach, gan beann ar an bhfoirm dhlíthiúil bheacht atá aici, bunaithe ar phleanáil nuálaíochta chomhpháirteach sa mheántéarma agus san fhadtéarma chun dúshláin EIT a chomhlíonadh agus chun rannhcuidiú le baint amach na gcuspóirí arna mbunú faoi Rialachán (AE) 2021/695;

| (3) | ciallaíonn “ionad comhlonnaithe” mol fisiciúil, a bunaíodh ar bhealach oscailte agus trédhearcach, lena ndéantar naisc idir gníomhaithe thriantán an eolais agus comhar gníomhach eatarthu a chur chun cinn agus a ghníomhaíonn mar chroílár do mhalartú eolais agus trína bhfuil comhpháirtithe PENanna in ann rochtain a fháil ar shaoráidí agus ar an saineolas is gá chun a gcuspóirí coiteanna a shaothrú; |
| --- | --- |

(3)

ciallaíonn “ionad comhlonnaithe” mol fisiciúil, a bunaíodh ar bhealach oscailte agus trédhearcach, lena ndéantar naisc idir gníomhaithe thriantán an eolais agus comhar gníomhach eatarthu a chur chun cinn agus a ghníomhaíonn mar chroílár do mhalartú eolais agus trína bhfuil comhpháirtithe PENanna in ann rochtain a fháil ar shaoráidí agus ar an saineolas is gá chun a gcuspóirí coiteanna a shaothrú;

| (4) | ciallaíonn “mol RIS” mol fisiciúil, atá bunaithe ag PEN agus é mar chuid dá struchtúr, i mBallstát nó i dtír chomhlachaithe ar a bhfuil RIS spriocdhírithe atá ag fónamh mar chroílár do ghníomhaíochtaí PEN agus do shlógadh agus rannpháirtíocht gníomhaithe áitiúla thriantán an eolais i ngníomhaíochtaí PEN; |
| --- | --- |

(4)

ciallaíonn “mol RIS” mol fisiciúil, atá bunaithe ag PEN agus é mar chuid dá struchtúr, i mBallstát nó i dtír chomhlachaithe ar a bhfuil RIS spriocdhírithe atá ag fónamh mar chroílár do ghníomhaíochtaí PEN agus do shlógadh agus rannpháirtíocht gníomhaithe áitiúla thriantán an eolais i ngníomhaíochtaí PEN;

| (5) | ciallaíonn “eagraíocht chomhpháirtíochta” eintiteas dlítheanach ar comhalta de PEN é, agus féadfar a áireamh léi, go háirithe, institiúidí ardoideachais, soláthraithe gairmoideachais agus gairmoiliúna, eagraíochtaí taighde, institúidí poiblí, cuideachtaí poiblí nó príobháideacha, institiúidí airgeadais, údaráis réigiúnacha agus údaráis áitiúla, fondúireachtaí agus eagraíochtaí seachbhrabúsacha; |
| --- | --- |

(5)

ciallaíonn “eagraíocht chomhpháirtíochta” eintiteas dlítheanach ar comhalta de PEN é, agus féadfar a áireamh léi, go háirithe, institiúidí ardoideachais, soláthraithe gairmoideachais agus gairmoiliúna, eagraíochtaí taighde, institúidí poiblí, cuideachtaí poiblí nó príobháideacha, institiúidí airgeadais, údaráis réigiúnacha agus údaráis áitiúla, fondúireachtaí agus eagraíochtaí seachbhrabúsacha;

| (6) | ciallaíonn “eagraíocht taighde” eintiteas dlítheanach poiblí nó príobháideach a bhfuil cúram an taighde nó na forbartha teicniúla ar cheann dá phríomhchuspóirí; |
| --- | --- |

(6)

ciallaíonn “eagraíocht taighde” eintiteas dlítheanach poiblí nó príobháideach a bhfuil cúram an taighde nó na forbartha teicniúla ar cheann dá phríomhchuspóirí;

| (7) | ciallaíonn “institiúid ardoideachais” ollscoil nó aon chineál institiúide ardoideachais a chuireann céimeanna agus dioplómaí ar fáil go háirithe ar leibhéal máistreachta nó dochtúireachta, i gcomhréir leis an reachtaíocht náisiúnta nó leis an gcleachtas náisiúnta, gan beann ar an ainmníocht atá aici sa chomhthéacs náisiúnta; |
| --- | --- |

(7)

ciallaíonn “institiúid ardoideachais” ollscoil nó aon chineál institiúide ardoideachais a chuireann céimeanna agus dioplómaí ar fáil go háirithe ar leibhéal máistreachta nó dochtúireachta, i gcomhréir leis an reachtaíocht náisiúnta nó leis an gcleachtas náisiúnta, gan beann ar an ainmníocht atá aici sa chomhthéacs náisiúnta;

| (8) | ciallaíonn “Comhphobal EIT” EIT agus comhphobal gníomhach na ndaoine aonair agus na n-eintiteas dlítheanach uile a bhain nó a bhaineann sochar as tacaíocht EIT nó ranníocaíocht airgeadais EIT; |
| --- | --- |

(8)

ciallaíonn “Comhphobal EIT” EIT agus comhphobal gníomhach na ndaoine aonair agus na n-eintiteas dlítheanach uile a bhain nó a bhaineann sochar as tacaíocht EIT nó ranníocaíocht airgeadais EIT;

| (9) | ciallaíonn “Clár Oibre Straitéiseach um Nuálaíocht” nó “COSN” gníomh ina leagtar amach réimsí tosaíochta agus straitéis EIT i leith tionscnaimh a dtabharfar fúthu amach anseo, acmhainneacht EIT chun an breisluach nuálaíochta is fearr a ghiniúint, cuspóirí EIT, príomhghníomhaíochtaí EIT, modh oibríochta EIT, na torthaí a bhfuil EIT ag dréim leo agus tionchar EIT, chomh maith le meastachán ar na hacmhainní a bhfuil gá leo do thréimhse Fís Eorpach agus CAI; |
| --- | --- |

(9)

ciallaíonn “Clár Oibre Straitéiseach um Nuálaíocht” nó “COSN” gníomh ina leagtar amach réimsí tosaíochta agus straitéis EIT i leith tionscnaimh a dtabharfar fúthu amach anseo, acmhainneacht EIT chun an breisluach nuálaíochta is fearr a ghiniúint, cuspóirí EIT, príomhghníomhaíochtaí EIT, modh oibríochta EIT, na torthaí a bhfuil EIT ag dréim leo agus tionchar EIT, chomh maith le meastachán ar na hacmhainní a bhfuil gá leo do thréimhse Fís Eorpach agus CAI;

| (10) | ciallaíonn “Scéim Nuálaíochta Réigiúnach” nó “RIS” scéim lena gcothaítear comhtháthú thriantáin an eolais agus acmhainneacht nuálaíochta tíortha (agus réigiún sna tíortha sin) atá aicmithe mar nuálaithe “measartha” nó “meánacha” sa Scórchlár Eorpach Nuálaíochta amhail dá dtagraítear in COSN agus acmhainneacht nuálaíochta na réigiún is forimeallaí de réir bhrí Airteagal 349 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE), go háirithe trí chomhpháirtithe nua a mhealladh agus a chomhtháthú isteach in PENanna agus trí éagothromaíochtaí réigiúnacha a réiteach, agus, ar an gcaoi sin, an deighilt nuálaíochta a mhaolú; |
| --- | --- |

(10)

ciallaíonn “Scéim Nuálaíochta Réigiúnach” nó “RIS” scéim lena gcothaítear comhtháthú thriantáin an eolais agus acmhainneacht nuálaíochta tíortha (agus réigiún sna tíortha sin) atá aicmithe mar nuálaithe “measartha” nó “meánacha” sa Scórchlár Eorpach Nuálaíochta amhail dá dtagraítear in COSN agus acmhainneacht nuálaíochta na réigiún is forimeallaí de réir bhrí Airteagal 349 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh (CFAE), go háirithe trí chomhpháirtithe nua a mhealladh agus a chomhtháthú isteach in PENanna agus trí éagothromaíochtaí réigiúnacha a réiteach, agus, ar an gcaoi sin, an deighilt nuálaíochta a mhaolú;

| (11) | ciallaíonn “fóram na ngeallsealbhóirí” ardán atá oscailte d’ionadaithe institiúidí an Aontais, údarás náisiúnta, réigiúnach agus áitiúil, do leasa eagraithe agus d’eintitis aonair ó earnáil an ghnó, ón ardoideachas, ó thaighde, ó chomhlachais, ón tsochaí shibhialta agus ó chnuas-eagraíochtaí, mar aon le páirtithe leasmhara eile ar fud thriantán an eolais; |
| --- | --- |

(11)

ciallaíonn “fóram na ngeallsealbhóirí” ardán atá oscailte d’ionadaithe institiúidí an Aontais, údarás náisiúnta, réigiúnach agus áitiúil, do leasa eagraithe agus d’eintitis aonair ó earnáil an ghnó, ón ardoideachas, ó thaighde, ó chomhlachais, ón tsochaí shibhialta agus ó chnuas-eagraíochtaí, mar aon le páirtithe leasmhara eile ar fud thriantán an eolais;

| (12) | ciallaíonn “plean gnó PEN” doiciméad atá i gceangal leis an gcomhaontú deontais lena gcumhdaítear tréimhse suas le 3 bliana, ina dtugtar tuairisc ar chuspóirí PEN, an bealach a bhfuil siad le baint amach, na torthaí a bhfuiltear ag dréim leo, na gníomhaíochtaí breisluacha PEN atá beartaithe agus na riachtanais agus na hacmhainní airgeadais gaolmhara, lena n-áirítear na gníomhaíochtaí arb é is aidhm dóibh inbhuanaitheacht airgeadais a bhaint amach agus oscailteacht PEN a mhéadú do chomhpháirtithe nua ar fud an Aontais; |
| --- | --- |

(12)

ciallaíonn “plean gnó PEN” doiciméad atá i gceangal leis an gcomhaontú deontais lena gcumhdaítear tréimhse suas le 3 bliana, ina dtugtar tuairisc ar chuspóirí PEN, an bealach a bhfuil siad le baint amach, na torthaí a bhfuiltear ag dréim leo, na gníomhaíochtaí breisluacha PEN atá beartaithe agus na riachtanais agus na hacmhainní airgeadais gaolmhara, lena n-áirítear na gníomhaíochtaí arb é is aidhm dóibh inbhuanaitheacht airgeadais a bhaint amach agus oscailteacht PEN a mhéadú do chomhpháirtithe nua ar fud an Aontais;

| (13) | ciallaíonn “gníomhaíochtaí breisluacha PEN” gníomhaíochtaí arna ndéanamh ag eagraíochtaí comhpháirtíochta PEN i gcomhréir le plean gnó PEN, lena gcuirtear le comhtháthú thriantán eolais an ardoideachais, an taighde agus na nuálaíochta, lena n-áirítear gníomhaíochtaí bunaithe, riaracháin agus comhordaithe PENanna, agus lena gcuirtear le cuspóirí foriomlána EIT; |
| --- | --- |

(13)

ciallaíonn “gníomhaíochtaí breisluacha PEN” gníomhaíochtaí arna ndéanamh ag eagraíochtaí comhpháirtíochta PEN i gcomhréir le plean gnó PEN, lena gcuirtear le comhtháthú thriantán eolais an ardoideachais, an taighde agus na nuálaíochta, lena n-áirítear gníomhaíochtaí bunaithe, riaracháin agus comhordaithe PENanna, agus lena gcuirtear le cuspóirí foriomlána EIT;

| (14) | ciallaíonn “gníomhaíochtaí tras-PEN” gníomhaíochtaí arb é is aidhm dóibh comhar agus sineirgí idir PENanna a fheabhsú, cur chuige níos idirdhisciplíní a chothú agus mais chriticiúil a chruthú i measc PENanna chun dul i ngleic le topaicí leasa choitinn; |
| --- | --- |

(14)

ciallaíonn “gníomhaíochtaí tras-PEN” gníomhaíochtaí arb é is aidhm dóibh comhar agus sineirgí idir PENanna a fheabhsú, cur chuige níos idirdhisciplíní a chothú agus mais chriticiúil a chruthú i measc PENanna chun dul i ngleic le topaicí leasa choitinn;

| (15) | ciallaíonn “meabhrán comhair” comhaontú idir EIT agus PEN, arb é is aidhm dó PEN a choimeád ina bhall gníomhach de Chomhphobal EIT tar éis dhul in éag an chomhaontaithe comhpháirtíochta, agus lena n-áirítear na coinníollacha maidir le rochtain ar ghlaonna iomaíocha EIT le haghaidh roinnt gníomhaíochtaí sonracha agus gníomhaíochtaí trasnáisiúnta a bhfuil breisluach mór don Aontas ag baint leo; |
| --- | --- |

(15)

ciallaíonn “meabhrán comhair” comhaontú idir EIT agus PEN, arb é is aidhm dó PEN a choimeád ina bhall gníomhach de Chomhphobal EIT tar éis dhul in éag an chomhaontaithe comhpháirtíochta, agus lena n-áirítear na coinníollacha maidir le rochtain ar ghlaonna iomaíocha EIT le haghaidh roinnt gníomhaíochtaí sonracha agus gníomhaíochtaí trasnáisiúnta a bhfuil breisluach mór don Aontas ag baint leo;

| (16) | ciallaíonn “inbhuanaitheacht airgeadais” acmhainneacht PEN a ghníomhaíochtaí triantáin eolais a mhaoiniú go neamhspleách ar ranníocaíochtaí ó EIT. |
| --- | --- |

(16)

ciallaíonn “inbhuanaitheacht airgeadais” acmhainneacht PEN a ghníomhaíochtaí triantáin eolais a mhaoiniú go neamhspleách ar ranníocaíochtaí ó EIT.

Airteagal 3

Misean agus cuspóirí

1.   Is é misean EIT rannchuidiú le fás eacnamaíoch inbhuanaithe an Aontais agus le hiomaíochas trí acmhainneacht nuálaíochta an Aontais agus na mBallstát a threisiú chun aghaidh a thabhairt ar na mórdhúshláin a gcaithfidh an tsochaí aghaidh a thabhairt orthu. Déanfar é sin trí shineirgí, comhtháthú agus comhar a chur chun cinn san ardoideachas, sa taighde agus sa nuálaíocht ar na caighdeáin is airde, lena n-áirítear trí fhiontraíocht a chothú agus, ar an gcaoi sin, éiceachórais na nuálaíochta a neartú ar fud an Aontais ar bhealach oscailte agus trédhearcach. Déanfaidh EIT tosaíochtaí straitéiseacha an Aontais a bhaint amach freisin agus rannchuideoidh sí le fíorú chuspóirí agus bheartais an Aontais, lena n-áirítear an Comhaontú Glas don Eoraip, an Plean Eorpach don Téarnamh, an straitéis Eorpach maidir le sonraí, Straitéis FBM d’Eoraip inbhuanaithe agus dhigiteach agus an Straitéis nua Tionsclaíochta don Eoraip agus neamhspleáchas straitéiseach an Aontais a bhaint amach, agus leo siúd a bhaineann le neamhspleáchas straitéiseach an Aontais a bhaint amach, agus ag an am céanna geilleagar oscailte á choinneáil. Ina theannta sin, rannchuideoidh sí le dul i ngleic le dúshláin dhomhanda, lena n-áirítear SDGanna trí phrionsabail Chlár Oibre 2030 agus Chomhaontú Pháras a leanúint, agus trí gheilleagar atá neodrach ó thaobh astaíochtaí gás ceaptha teasa a bhaint amach faoi 2050 ar a dhéanaí.

2.   Do thréimhse bhuiséid 2021-2027, rannchuideoidh EIT le cuspóirí ginearálta agus cuspóirí sonracha an chláir Fís Eorpach a bhaint amach, agus a phleanáil straitéiseach á cur san áireamh ina hiomláine.

Airteagal 4

COSN

1.   Leagfar amach in COSN na réimsí tosaíochta agus an straitéis do EIT don tréimhse 7 mbliana lena mbaineann i gcomhréir le cuspóirí agus tosaíochtaí an chláir Fís Eorpach a leagtar amach i Rialachán (AE) 2021/695, agus áireofar ann measúnú ar thionchar socheacnamaíoch EIT a mheastar a bheidh aici, ar a gníomhaíochtaí for-rochtana agus ar a hacmhainneacht an breisluach nuálaíochta is fearr a ghiniúint. Déanfar COSN a ailíniú le ceanglais tuairiscithe, faireacháin agus meastóireachta agus le ceanglais eile a leagtar amach i Rialachán (AE) 2021/695 agus áireofar ann torthaí an fhaireacháin leanúnaigh agus na meastóireachta neamhspleáiche tréimhsiúla ar EIT amhail dá dtagraítear in Airteagal 20 den Rialachán seo.

2.   Cuirfidh COSN san áireamh pleanáil straitéiseach an chláir Fís Eorpach lena n-áiritheofar comhsheasmhacht le dúshláin an chláir sin, chomh maith le comhlántacht le CNE arna bunú le Rialachán (AE) 2021/695, agus bunófar agus cothófar sé na sineirgí agus an chomhlántachtaí iomchuí idir gníomhaíochtaí EIT agus cláir ábhartha eile de chuid an Aontais, cláir ábhartha náisiúnta agus cláir ábhartha réigiúnacha lena dtacófar le taighde agus nuálaíocht, oideachas agus forbairt scileanna, tionscal inbhuanaithe agus iomaíoch, fiontraíocht agus forbairt réigiúnach.

3.   Cuimseoidh COSN meastachán ar riachtanais airgeadais agus ar fhoinsí airgeadais i dtaca le hoibriú EIT amach anseo, lena forbairt fhadtéarmach agus lena maoiniú. Beidh plean airgeadais táscach ann freisin a chumhdóidh tréimhse CAI ábhartha.

4.   Tar éis dul i gcomhairle le PENanna atá ann cheana, agus a gcuid tuairimí á gcur san áireamh aici, ullmhóidh EIT a ionchur don togra ón gCoimisiún maidir le COSN agus cuirfidh sí faoi bhráid an Choimisiúin é. Cuirfear ionchur EIT ar fáil don phobal.

5.   Ag gníomhú dóibh ar an togra ón gCoimisiún, glacfaidh Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle COSN i gcomhréir le hAirteagal 173(3) CFAE.

Airteagal 5

Comhlachtaí EIT agus Grúpa Ionadaithe na mBallstát

1.   Is iad na comhlachtaí sin a leagtar amach sa mhír seo na comhlachtaí a bheidh ag EIT.

Beidh Bord Rialaithe comhdhéanta de chomhaltaí ardleibhéil a bhfuil taithí chruthaithe acu i réimsí an ardoideachais, an taighde, na nuálaíochta nó an ghnó. Beidh an Bord Rialaithe freagrach as gníomhaíochtaí EIT a stiúradh agus as faireachán a dhéanamh orthu, as PENanna a roghnú, a ainmniú, a mhaoiniú, as faireachán agus as meastóireacht a dhéanamh orthu, lena n-áirítear as bearta ceartaitheacha iomchuí a dhéanamh i gcás tearcfheidhmíochta PENanna, agus as cinntí straitéiseacha eile. Cuirfear san áireamh, agus an Bord Rialaithe á roghnú, critéir maidir le cothromaíocht inscne agus gheografach. Toghfaidh an Bord Rialaithe Cathaoirleach as measc a chomhaltaí.

Beidh Coiste Feidhmiúcháin comhdhéanta de chomhaltaí roghnaithe, a léireoidh gach ceann de na trí chomhpháirt de thriantán an eolais agus Cathaoirleach an Bhoird Rialaithe. Tabharfaidh an Coiste Feidhmiúcháin cúnamh don Bhord Rialaithe a chúraimí a chomhlíonadh agus ullmhóidh sé cruinnithe an Bhoird Rialaithe i gcomhar leis an Stiúrthóir.

Déanfaidh an Bord Bainistíochta Stiúrthóir a cheapadh. Gníomhóidh an Stiúrthóir mar ionadaí dlíthiúil EIT agus beidh sé nó sí freagrach as cinntí an Bhoird Rialaithe a chur chun feidhme, agus as oibríochtaí agus bainistíocht EIT ó lá go lá.

Beidh Feidhm Iniúchóireachta Inmheánaí ann a bheidh ag oibriú go hiomlán neamhspleách agus i gcomhréir leis na caighdeáin idirnáisiúnta. Déanfaidh an Fheidhm Iniúchóireachta Inmheánaí comhairle a chur ar an mBord Rialaithe agus ar an Stiúrthóir maidir le bainistíocht airgeadais agus riaracháin agus maidir le struchtúir rialaithe laistigh de EIT, maidir le heagrú nasc airgeadais le PENanna, agus maidir le haon ábhar eile a n-iarrfaidh an Bord Rialaithe comhairle uirthi ina leith.

2.   Déantar foráil maidir le forálacha mionsonraithe maidir le comhlachtaí EIT i Reachtanna EIT, a leagtar amach in Iarscríbhinn I.

3.   Bunófar Grúpa Ionadaithe na mBallstát.

Beidh Grúpa Ionadaithe na mBallstát comhdhéanta d’ionadaí amháin as gach Ballstát agus as gach tír chomhlachaithe.

Cuirfidh Grúpa Ionadaithe na mBallstát comhairle ar an mBord Rialaithe agus ar an Stiúrthóir:

| (a) | maidir le comhaontuithe comhpháirtíochta EIT le PENanna a fhadú nó a fhoirceannadh, amhail dá dtagraítear i bpointe 6 de Roinn 3 d’Iarscríbhinn I; |
| --- | --- |

(a)

maidir le comhaontuithe comhpháirtíochta EIT le PENanna a fhadú nó a fhoirceannadh, amhail dá dtagraítear i bpointe 6 de Roinn 3 d’Iarscríbhinn I;

| (b) | maidir le meabhrán comhair a thabhairt i gcrích le gach PEN, amhail dá dtagraítear i bpointe 6 de Roinn 3 d’Iarscríbhinn I; agus |
| --- | --- |

(b)

maidir le meabhrán comhair a thabhairt i gcrích le gach PEN, amhail dá dtagraítear i bpointe 6 de Roinn 3 d’Iarscríbhinn I; agus

| (c) | maidir le saincheisteanna a bhfuil tábhacht straitéiseach leo do EIT seachas iad sin dá dtagraítear i bpointí (a) agus (b), agus taithí á chomhroinnt ina leith sin. |
| --- | --- |

(c)

maidir le saincheisteanna a bhfuil tábhacht straitéiseach leo do EIT seachas iad sin dá dtagraítear i bpointí (a) agus (b), agus taithí á chomhroinnt ina leith sin.

Déanfaidh Grúpa Ionadaithe na mBallstát comhairle a chur ar PENanna freisin agus taithí a chomhroinnt leo.

Déanfar Grúpa Ionadaithe na mBallstát a chur ar an eolas go rialta maidir le feidhmíocht EIT agus PENanna, a bhfuil bainte amach acu agus a ngníomhaíochtaí, torthaí a bhfaireacháin agus a meastóireachta, agus a dtáscairí feidhmíochta agus a mbearta ceartaitheacha. Tabharfaidh Grúpa Ionadaithe na mBallstát a thuairim ina leith sin.

Éascóidh Grúpa Ionadaithe na mBallstát freisin sineirgí agus comhlántachtaí iomchuí idir gníomhaíochtaí EIT agus gníomhaíochtaí PEN le cláir náisiúnta agus tionscnaimh náisiúnta, lena n-áirítear an cómhaoiniú náisiúnta a d’fhéadfadh a bheith ann maidir le gníomhaíochtaí PEN.

Airteagal 6

Cúraimí

Chun a misin agus a cuspóirí a leagtar amach in Airteagal 3 a bhaint amach, déanfaidh EIT, ar a laghad, an méid seo a leanas:

| (a) | sainaithneoidh sí, i gcomhréir le COSN, a príomhthosaíochtaí agus a príomhghníomhaíochtaí, i gcomhréir le COSN, agus cuirfidh sí chun feidhme iad i gcomhréir leis na forálacha is infheidhme de Rialachán (AE) 2021/695; |
| --- | --- |

(a)

sainaithneoidh sí, i gcomhréir le COSN, a príomhthosaíochtaí agus a príomhghníomhaíochtaí, i gcomhréir le COSN, agus cuirfidh sí chun feidhme iad i gcomhréir leis na forálacha is infheidhme de Rialachán (AE) 2021/695;

| (b) | áiritheoidh sí oscailteacht agus músclóidh sí feasacht i measc eagraíochtaí comhpháirtíochta ionchasacha nua agus déanfaidh sí rannpháirtíocht na n-eagraíochtaí sin ina gníomhaíochtaí, go háirithe FBManna agus ionaid barr feabhais atá ag teacht chun cinn, a spreagadh ar fud an Aontais, lena n-áirítear trí SNR, trí thógáil ar ghréasáin faisnéise agus struchtúir atá ann cheana; |
| --- | --- |

(b)

áiritheoidh sí oscailteacht agus músclóidh sí feasacht i measc eagraíochtaí comhpháirtíochta ionchasacha nua agus déanfaidh sí rannpháirtíocht na n-eagraíochtaí sin ina gníomhaíochtaí, go háirithe FBManna agus ionaid barr feabhais atá ag teacht chun cinn, a spreagadh ar fud an Aontais, lena n-áirítear trí SNR, trí thógáil ar ghréasáin faisnéise agus struchtúir atá ann cheana;

| (c) | roghnóidh agus ainmneoidh sí PENanna i gcomhréir le hAirteagal 9 agus leagfaidh sí amach cearta agus oibleagáidí PENanna trí bhíthin comhaontuithe comhpháirtíochta agus comhaontuithe deontais, déanfaidh sí faireachán ar PENanna agus cuirfidh sí tacaíocht agus treoir straitéiseach iomchuí ar fáil dóibh trí bhearta rialaithe cáilíochta iomchuí, trí fhaireachán leanúnach agus trí mheastóireacht sheachtrach thréimhsiúil a dhéanamh ar a gcuid gníomhaíochtaí i gcomhréir le hAirteagal 11, agus déanfaidh sí bearta ceartaitheacha i gcás inarb iomchuí; |
| --- | --- |

(c)

roghnóidh agus ainmneoidh sí PENanna i gcomhréir le hAirteagal 9 agus leagfaidh sí amach cearta agus oibleagáidí PENanna trí bhíthin comhaontuithe comhpháirtíochta agus comhaontuithe deontais, déanfaidh sí faireachán ar PENanna agus cuirfidh sí tacaíocht agus treoir straitéiseach iomchuí ar fáil dóibh trí bhearta rialaithe cáilíochta iomchuí, trí fhaireachán leanúnach agus trí mheastóireacht sheachtrach thréimhsiúil a dhéanamh ar a gcuid gníomhaíochtaí i gcomhréir le hAirteagal 11, agus déanfaidh sí bearta ceartaitheacha i gcás inarb iomchuí;

| (d) | stiúróidh sí cur chun feidhme RIS, lena n-áirítear trí mhoil RIS a bheith á gcur chun feidhme ag PENanna; |
| --- | --- |

(d)

stiúróidh sí cur chun feidhme RIS, lena n-áirítear trí mhoil RIS a bheith á gcur chun feidhme ag PENanna;

| (e) | áiritheoidh sí go ndéanfar leibhéal iomchuí comhordaithe agus éascóidh sí cumarsáid agus comhar téamach idir PENanna agus seolfaidh sí glaonna ar ghníomhaíochtaí tras-PEN agus ar sheirbhísí comhroinnte; |
| --- | --- |

(e)

áiritheoidh sí go ndéanfar leibhéal iomchuí comhordaithe agus éascóidh sí cumarsáid agus comhar téamach idir PENanna agus seolfaidh sí glaonna ar ghníomhaíochtaí tras-PEN agus ar sheirbhísí comhroinnte;

| (f) | áiritheoidh sí go ndéanfaidh PENanna céimeanna agus dioplómaí atá faoi lipéad EIT a chur chun feidhme go forleathan, déanfaidh sí a gcur chun cinn a neartú lasmuigh de Chomhphobal EIT agus déanfaidh sí iad a leathnú chuig cláir foghlama ar feadh an tsaoil; |
| --- | --- |

(f)

áiritheoidh sí go ndéanfaidh PENanna céimeanna agus dioplómaí atá faoi lipéad EIT a chur chun feidhme go forleathan, déanfaidh sí a gcur chun cinn a neartú lasmuigh de Chomhphobal EIT agus déanfaidh sí iad a leathnú chuig cláir foghlama ar feadh an tsaoil;

| (g) | déanfaidh sí scaipeadh dea-chleachtas a chur chun cinn le haghaidh triantán an eolais a chomhtháthú, lena n-áirítear i measc PENanna agus ar fud an Aontais, inter alia trí RIS, chun comhchultúr aistrithe nuálaíochta agus eolais a fhorbairt, agus chun oscailteacht PENanna do chomhaltaí nua a spreagadh trí ghníomhaíochtaí for-rochtana; |
| --- | --- |

(g)

déanfaidh sí scaipeadh dea-chleachtas a chur chun cinn le haghaidh triantán an eolais a chomhtháthú, lena n-áirítear i measc PENanna agus ar fud an Aontais, inter alia trí RIS, chun comhchultúr aistrithe nuálaíochta agus eolais a fhorbairt, agus chun oscailteacht PENanna do chomhaltaí nua a spreagadh trí ghníomhaíochtaí for-rochtana;

| (h) | déanfaidh sí scaipeadh, cumarsáid agus saothrú forleathan na dtorthaí agus na ndeiseanna a eascraíonn as Comhphobal EIT a chur chun cinn chun feasacht, infheictheacht agus eolas ar EIT a mhéadú ar fud an Aontais, chomh maith le rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí Chomhphobail EIT a spreagadh; |
| --- | --- |

(h)

déanfaidh sí scaipeadh, cumarsáid agus saothrú forleathan na dtorthaí agus na ndeiseanna a eascraíonn as Comhphobal EIT a chur chun cinn chun feasacht, infheictheacht agus eolas ar EIT a mhéadú ar fud an Aontais, chomh maith le rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí Chomhphobail EIT a spreagadh;

| (i) | tacóidh sí le PENanna, agus straitéis éifeachtach i leith inbhuanaitheacht airgeadais á forbairt, chun cistí a shlógadh ó fhoinsí poiblí agus príobháideacha eile; |
| --- | --- |

(i)

tacóidh sí le PENanna, agus straitéis éifeachtach i leith inbhuanaitheacht airgeadais á forbairt, chun cistí a shlógadh ó fhoinsí poiblí agus príobháideacha eile;

| (j) | cothóidh sí barr feabhais san ardoideachas, sa taighde agus sa nuálaíocht, go háirithe trí PENanna a chur chun cinn mar chomhpháirtithe nuálaíochta den scoth; |
| --- | --- |

(j)

cothóidh sí barr feabhais san ardoideachas, sa taighde agus sa nuálaíocht, go háirithe trí PENanna a chur chun cinn mar chomhpháirtithe nuálaíochta den scoth;

| (k) | déanfaidh sí cineálacha cur chuige ildisciplíneacha maidir le nuálaíocht a chur chun cinn, ar fud na n-earnálacha uile, eadhon trí réitigh theicneolaíocha, shóisialta agus neamhtheicneolaíocha, inbhuanaitheacht agus neodracht aeráide trí dhearadh, trí chineálacha cur chuige eagraíochta, trí dhíriú ar fhiontraíocht agus trí shamhlacha nua gnó; |
| --- | --- |

(k)

déanfaidh sí cineálacha cur chuige ildisciplíneacha maidir le nuálaíocht a chur chun cinn, ar fud na n-earnálacha uile, eadhon trí réitigh theicneolaíocha, shóisialta agus neamhtheicneolaíocha, inbhuanaitheacht agus neodracht aeráide trí dhearadh, trí chineálacha cur chuige eagraíochta, trí dhíriú ar fhiontraíocht agus trí shamhlacha nua gnó;

| (l) | déanfaidh sé sineirgí agus comhlántachtaí a áirithiú idir gníomhaíochtaí EIT agus cláir eile de chuid an Aontais, i gcás inarb iomchuí, i gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/695; |
| --- | --- |

(l)

déanfaidh sé sineirgí agus comhlántachtaí a áirithiú idir gníomhaíochtaí EIT agus cláir eile de chuid an Aontais, i gcás inarb iomchuí, i gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/695;

| (m) | déanfaidh sí an plé agus an malartú agus scaipeadh saineolais agus feasa gnó a chothú idir PENanna maidir le samhlacha nuálacha maoine intleachtúla, agus é mar aidhm aici aistriú agus scaipeadh eolais a chur chun cinn, laistigh de chomhthéacs PENanna agus ar bhonn níos forleithne ar fud an Aontais; |
| --- | --- |

(m)

déanfaidh sí an plé agus an malartú agus scaipeadh saineolais agus feasa gnó a chothú idir PENanna maidir le samhlacha nuálacha maoine intleachtúla, agus é mar aidhm aici aistriú agus scaipeadh eolais a chur chun cinn, laistigh de chomhthéacs PENanna agus ar bhonn níos forleithne ar fud an Aontais;

| (n) | déanfaidh sí an tacaíocht is gá a chur ar fáil agus cothóidh sí sineirgí le PENanna chun réitigh nuálacha a fhorbairt; |
| --- | --- |

(n)

déanfaidh sí an tacaíocht is gá a chur ar fáil agus cothóidh sí sineirgí le PENanna chun réitigh nuálacha a fhorbairt;

| (o) | eagróidh sí cruinnithe rialta, gach 2 bhliain ar a laghad, d’fhóram na ngeallsealbhóirí chun gníomhaíochtaí EIT, a taithí, a dea-chleachtais agus a rannchuidiú le beartais agus cuspóirí an Aontais i leith nuálaíochta, taighde agus oideachais, chomh maith le beartais agus cuspóirí eile de chuid an Aontais nuair is ábhartha, a chomhroinnt agus a phlé, agus chun a cheadú do gheallsealbhóirí a ndearcthaí a chur in iúl; |
| --- | --- |

(o)

eagróidh sí cruinnithe rialta, gach 2 bhliain ar a laghad, d’fhóram na ngeallsealbhóirí chun gníomhaíochtaí EIT, a taithí, a dea-chleachtais agus a rannchuidiú le beartais agus cuspóirí an Aontais i leith nuálaíochta, taighde agus oideachais, chomh maith le beartais agus cuspóirí eile de chuid an Aontais nuair is ábhartha, a chomhroinnt agus a phlé, agus chun a cheadú do gheallsealbhóirí a ndearcthaí a chur in iúl;

| (p) | eagróidh sí cruinnithe de Ghrúpa Ionadaithe na mBallstát, dhá uair sa bhliain ar a laghad, neamhspleách ar chruinnithe d’fhóram na ngeallsealbhóirí; |
| --- | --- |

(p)

eagróidh sí cruinnithe de Ghrúpa Ionadaithe na mBallstát, dhá uair sa bhliain ar a laghad, neamhspleách ar chruinnithe d’fhóram na ngeallsealbhóirí;

| (q) | éascóidh sí bunú saoráidí seirbhísí comhroinnte de chuid Chomhphobail EIT; |
| --- | --- |

(q)

éascóidh sí bunú saoráidí seirbhísí comhroinnte de chuid Chomhphobail EIT;

| (r) | spreagfaidh sí, le himeacht ama, líonrú mhoil agus ionaid chomhlonnaithe RIS sna Ballstáit chun a gcomhar laistigh de Chomhphobal EIT agus leis na héiceachórais nuálaíochta áitiúla a éascú; |
| --- | --- |

(r)

spreagfaidh sí, le himeacht ama, líonrú mhoil agus ionaid chomhlonnaithe RIS sna Ballstáit chun a gcomhar laistigh de Chomhphobal EIT agus leis na héiceachórais nuálaíochta áitiúla a éascú;

| (s) | déanfaidh sí faireachán ar chur chun feidhme na ngníomhaíochtaí tacaíochta a bheidh le déanamh ag PENanna ar mhaithe le hacmhainneacht fiontraíochta agus nuálaíochta a gcuid balleagraíochtaí a fhorbairt, go háirithe institiúidí ardoideachais, soláthraithe gairmoideachais agus gairmoiliúna, FBManna agus gnólachtaí nuathionscanta agus ar mhaithe lena gcomhtháthú in éiceachórais nuálaíochta, ar fud an Aontais agus i gcomhréir le cur chuige thriantán an eolais; |
| --- | --- |

(s)

déanfaidh sí faireachán ar chur chun feidhme na ngníomhaíochtaí tacaíochta a bheidh le déanamh ag PENanna ar mhaithe le hacmhainneacht fiontraíochta agus nuálaíochta a gcuid balleagraíochtaí a fhorbairt, go háirithe institiúidí ardoideachais, soláthraithe gairmoideachais agus gairmoiliúna, FBManna agus gnólachtaí nuathionscanta agus ar mhaithe lena gcomhtháthú in éiceachórais nuálaíochta, ar fud an Aontais agus i gcomhréir le cur chuige thriantán an eolais;

| (t) | déanfaidh sí, i gcomhar leis an gCoimisiún agus tar éis dul i gcomhairle le PENanna, tionscnamh píolótach a dhearadh, a sheoladh agus a chomhordú lena dtacófar le hacmhainneachtaí nuálaíochta agus fiontraíochta institiúidí ardoideachais agus lena gcomhtháthú in éiceachórais nuálaíochta (an tionscnamh piolótach ordoideachais), atá le cur chun feidhme ag PENanna. |
| --- | --- |

(t)

déanfaidh sí, i gcomhar leis an gCoimisiún agus tar éis dul i gcomhairle le PENanna, tionscnamh píolótach a dhearadh, a sheoladh agus a chomhordú lena dtacófar le hacmhainneachtaí nuálaíochta agus fiontraíochta institiúidí ardoideachais agus lena gcomhtháthú in éiceachórais nuálaíochta (an tionscnamh piolótach ordoideachais), atá le cur chun feidhme ag PENanna.

Airteagal 7

PENanna

1.   Tabharfaidh PENanna, ar a laghad, faoin méid seo a leanas:

| (a) | gníomhaíochtaí agus infheistíochtaí nuálaíochta lena mbaineann breisluach Aontais, lena n-áirítear cruthú gnólachtaí nuathionscanta nuálacha agus forbairt gnólachtaí nuálacha a éascú, i gcomhlántacht le CNE agus leis an gClár InvestEU, agus comhtháthú iomlán á dhéanamh ar na gnéithe ardoideachais agus taighde chun mais chriticiúil a bhaint amach, agus scaipeadh agus saothrú torthaí á spreagadh; |
| --- | --- |

(a)

gníomhaíochtaí agus infheistíochtaí nuálaíochta lena mbaineann breisluach Aontais, lena n-áirítear cruthú gnólachtaí nuathionscanta nuálacha agus forbairt gnólachtaí nuálacha a éascú, i gcomhlántacht le CNE agus leis an gClár InvestEU, agus comhtháthú iomlán á dhéanamh ar na gnéithe ardoideachais agus taighde chun mais chriticiúil a bhaint amach, agus scaipeadh agus saothrú torthaí á spreagadh;

| (b) | taighde, turgnamh, fréamhshamhlú agus taisealbhadh nuálaíocht-tiomáinte i réimsí ríthábhachtacha ó thaobh an gheilleagair, an chomhshaoil agus na sochaí de, a tharraingíonn ar thorthaí a eascraíonn as taighde de chuid an Aontais agus náisiúnta, agus a d’fhéadfadh iomaíochas an Aontais a neartú ar an leibhéal idirnáisiúnta agus réitigh ar na mórdhúshláin a gcaithfidh sochaí na hEorpa aghaidh a thabhairt orthu a fháil, lena n-áirítear iad sin a bhaineann leis an tsláinte agus leis an margadh digiteach; |
| --- | --- |

(b)

taighde, turgnamh, fréamhshamhlú agus taisealbhadh nuálaíocht-tiomáinte i réimsí ríthábhachtacha ó thaobh an gheilleagair, an chomhshaoil agus na sochaí de, a tharraingíonn ar thorthaí a eascraíonn as taighde de chuid an Aontais agus náisiúnta, agus a d’fhéadfadh iomaíochas an Aontais a neartú ar an leibhéal idirnáisiúnta agus réitigh ar na mórdhúshláin a gcaithfidh sochaí na hEorpa aghaidh a thabhairt orthu a fháil, lena n-áirítear iad sin a bhaineann leis an tsláinte agus leis an margadh digiteach;

| (c) | gníomhaíochtaí oideachais agus oiliúna go háirithe ar leibhéal máistreachta agus dochtúireachta, chomh maith le cúrsaí oiliúna gairmiúla, i réimsí a bhfuil sé d’acmhainneacht iontu riachtanais shocheacnamaíocha agus shochéiceolaíocha na hEorpa sa todhchaí a shásamh, agus a dhéanann bonn tallainne an Aontais a leathnú amach, agus a chuireann chun cinn forbairt scileanna a bhaineann le nuálaíocht, feabhsú scileanna bainistíochta agus fiontraíochta agus soghluaisteacht taighdeoirí agus mac léinn, agus a chothaíonn comhroinnt eolais, meantóireacht agus líonrú i measc faighteoirí gníomhaíochtaí oideachais agus oiliúna EIT, lena n-áirítear iad siúd atá faoi lipéad EIT; |
| --- | --- |

(c)

gníomhaíochtaí oideachais agus oiliúna go háirithe ar leibhéal máistreachta agus dochtúireachta, chomh maith le cúrsaí oiliúna gairmiúla, i réimsí a bhfuil sé d’acmhainneacht iontu riachtanais shocheacnamaíocha agus shochéiceolaíocha na hEorpa sa todhchaí a shásamh, agus a dhéanann bonn tallainne an Aontais a leathnú amach, agus a chuireann chun cinn forbairt scileanna a bhaineann le nuálaíocht, feabhsú scileanna bainistíochta agus fiontraíochta agus soghluaisteacht taighdeoirí agus mac léinn, agus a chothaíonn comhroinnt eolais, meantóireacht agus líonrú i measc faighteoirí gníomhaíochtaí oideachais agus oiliúna EIT, lena n-áirítear iad siúd atá faoi lipéad EIT;

| (d) | gníomhaíochtaí mar chuid den tionscnamh píolótach ardoideachais chun insititiúidí ardoideachais a chomhtháthú níos fearr i slabhraí luacha nuálaíochta agus in éiceachórais agus iad a thabhairt le chéile le príomhghníomhaithe nuálaíochta eile ó thriantán an eolais agus, ar an gcaoi sin, a n-acmhainneacht nuálaíochta agus fiontraíochta a fheabhsú; |
| --- | --- |

(d)

gníomhaíochtaí mar chuid den tionscnamh píolótach ardoideachais chun insititiúidí ardoideachais a chomhtháthú níos fearr i slabhraí luacha nuálaíochta agus in éiceachórais agus iad a thabhairt le chéile le príomhghníomhaithe nuálaíochta eile ó thriantán an eolais agus, ar an gcaoi sin, a n-acmhainneacht nuálaíochta agus fiontraíochta a fheabhsú;

| (e) | gníomhaíochtaí for-rochtana agus scaipeadh dea-chleachtas i réimse na nuálaíochta, agus béim á leagan ar fhorbairt an chomhair idir earnálacha an ardoideachais, an taighde agus an ghnó, lena n-áirítear na hearnálacha seirbhíse agus airgeadais, agus, i gcás inarb ábhartha, eagraíochtaí poiblí agus eagraíochtaí tríú hearnáil; |
| --- | --- |

(e)

gníomhaíochtaí for-rochtana agus scaipeadh dea-chleachtas i réimse na nuálaíochta, agus béim á leagan ar fhorbairt an chomhair idir earnálacha an ardoideachais, an taighde agus an ghnó, lena n-áirítear na hearnálacha seirbhíse agus airgeadais, agus, i gcás inarb ábhartha, eagraíochtaí poiblí agus eagraíochtaí tríú hearnáil;

| (f) | gníomhaíochtaí RIS, atá comhtháite go hiomlán i straitéis ilbhliantúil PENanna agus atá nasctha leis na straitéisí ábhartha um speisialtóireacht chliste mar a shainmhínítear i bpointe (2) d’Airteagal 2 de Rialachán (AE) 2021/695 chun acmhainneacht nuálaíochta a neartú agus éiceachórais nuálaíochta inbhuanaithe a fhorbairt d’fhonn na héagothromaíochtaí agus an deighilt i bhfeidhmíocht nuálaíochta ar fud an Aontais a laghdú; |
| --- | --- |

(f)

gníomhaíochtaí RIS, atá comhtháite go hiomlán i straitéis ilbhliantúil PENanna agus atá nasctha leis na straitéisí ábhartha um speisialtóireacht chliste mar a shainmhínítear i bpointe (2) d’Airteagal 2 de Rialachán (AE) 2021/695 chun acmhainneacht nuálaíochta a neartú agus éiceachórais nuálaíochta inbhuanaithe a fhorbairt d’fhonn na héagothromaíochtaí agus an deighilt i bhfeidhmíocht nuálaíochta ar fud an Aontais a laghdú;

| (g) | sineirgí agus comhlántachtaí a lorg idir gníomhaíochtaí PEN agus cláir de chuid an Aontais, cláir náisiúnta agus cláir réigiúnacha atá ann cheana, go háirithe CNE, Comhpháirtíochtaí Eorpacha eile agus misin eile de chuid an chláir Fís Eorpach, de réir mar is iomchuí; |
| --- | --- |

(g)

sineirgí agus comhlántachtaí a lorg idir gníomhaíochtaí PEN agus cláir de chuid an Aontais, cláir náisiúnta agus cláir réigiúnacha atá ann cheana, go háirithe CNE, Comhpháirtíochtaí Eorpacha eile agus misin eile de chuid an chláir Fís Eorpach, de réir mar is iomchuí;

| (h) | cistí a shlógadh ó fhoinsí poiblí agus príobháideacha, go háirithe ag féachaint le sciar méadaitheach dá mbuiséad a thiomsú ó fhoinsí príobháideacha agus ó ioncam a ghintear óna gcuid gníomhaíochtaí féin, i gcomhréir le hAirteagal 18; |
| --- | --- |

(h)

cistí a shlógadh ó fhoinsí poiblí agus príobháideacha, go háirithe ag féachaint le sciar méadaitheach dá mbuiséad a thiomsú ó fhoinsí príobháideacha agus ó ioncam a ghintear óna gcuid gníomhaíochtaí féin, i gcomhréir le hAirteagal 18;

| (i) | faisnéis a sholáthar, arna iarraidh sin, faoi aschuir agus torthaí taighde agus nuálaíochta, agus faoi chearta intleachtúla gaolmhara, arna bhforbairt de bhun ghníomhaíochtaí PENanna, agus faoi na haireagóirí ábhartha. |
| --- | --- |

(i)

faisnéis a sholáthar, arna iarraidh sin, faoi aschuir agus torthaí taighde agus nuálaíochta, agus faoi chearta intleachtúla gaolmhara, arna bhforbairt de bhun ghníomhaíochtaí PENanna, agus faoi na haireagóirí ábhartha.

2.   Gan dochar do na comhaontuithe comhpháirtíochta agus do na comhaontuithe deontais idir EIT agus PENanna, beidh neamhspleáchas substaintiúil ag PENanna chun a n-eagrúchán inmheánach agus a gcomhdhéanamh a bhunú, mar aon lena gcláir oibre agus lena modhanna oibre, ar choinníoll go mbeidh dul chun cinn i dtreo bhaint amach chuspóirí EIT agus PENanna mar thoradh orthu, agus pleanáil straitéiseach an chláir Fís Eorpach agus treo straitéiseach EIT a leagtar amach in COSN agus ag an mBord Rialaithe á gcur san áireamh.

Déanfaidh PENanna, go háirithe, an méid seo a leanas:

| (a) | socruithe rialachais inmheánacha trédhearcacha a bhunú lena léireofar triantán an eolais arb éard atá ann an t-ardoideachas, an taighde agus an nuálaíocht; |
| --- | --- |

(a)

socruithe rialachais inmheánacha trédhearcacha a bhunú lena léireofar triantán an eolais arb éard atá ann an t-ardoideachas, an taighde agus an nuálaíocht;

| (b) | a n-oscailteacht a áirithiú agus a chur chun cinn trí chritéir aontachais agus imeachta soiléire agus trédhearcacha, lena n-áirítear trí ghlaonna oscailte, d’eagraíochtaí comhpháirtíochta ionchasacha nua ar fud an Aontais a chuireann luach leis an gcomhpháirtíocht; |
| --- | --- |

(b)

a n-oscailteacht a áirithiú agus a chur chun cinn trí chritéir aontachais agus imeachta soiléire agus trédhearcacha, lena n-áirítear trí ghlaonna oscailte, d’eagraíochtaí comhpháirtíochta ionchasacha nua ar fud an Aontais a chuireann luach leis an gcomhpháirtíocht;

| (c) | rialacha inmheánacha a bhunú, lena n-áirítear cóid iompair, lena n-áiritheofar a bhfeidhmíocht ar bhealach oscailte agus trédhearcach; |
| --- | --- |

(c)

rialacha inmheánacha a bhunú, lena n-áirítear cóid iompair, lena n-áiritheofar a bhfeidhmíocht ar bhealach oscailte agus trédhearcach;

| (d) | a bpleananna gnó a bhunú agus a chur chun feidhme; |
| --- | --- |

(d)

a bpleananna gnó a bhunú agus a chur chun feidhme;

| (e) | straitéisí a bhunú agus a chur chun feidhme chun inbhuanaitheacht airgeadais a bhaint amach. |
| --- | --- |

(e)

straitéisí a bhunú agus a chur chun feidhme chun inbhuanaitheacht airgeadais a bhaint amach.

3.   Féadfaidh PENanna bearta agus tionscnaimh a ghlacadh arb é is aidhm dóibh éifeachtaí ghéarchéim COVID-19 a mhaolú, go háirithe gníomhaíochtaí arb é is aidhm dóibh athléimneacht micrifhiontar, FBManna agus gnólachtaí nuathionscanta a mhéadú, mar aon le hathléimneacht mac léinn, taighdeoirí agus fostaithe.

4.   Beidh an caidreamh idir EIT agus gach PEN bunaithe ar chomhaontú comhpháirtíochta, ar chomhaontú deontais nó, faoi réir Airteagal 12, ar mheabhrán comhair.

Airteagal 8

Rialacha maidir le rannpháirtíocht agus scaipeadh

Beidh feidhm ag na rialacha maidir le rannpháirtíocht agus scaipeadh an chláir Fís Eorpach. De mhaolú ar na rialacha sin:

| (a) | is in Airteagal 9(3) agus (4) den Rialachán seo a leagtar amach na híoschoinníollacha chun PEN a bhunú; |
| --- | --- |

(a)

is in Airteagal 9(3) agus (4) den Rialachán seo a leagtar amach na híoschoinníollacha chun PEN a bhunú;

| (b) | féadfaidh feidhm a bheith ag rialacha sonracha i dtaca le húinéireacht, cearta rochtana, saothrú agus scaipeadh maidir le gníomhaíochtaí breisluacha PEN, i gcás inarb iomchuí. |
| --- | --- |

(b)

féadfaidh feidhm a bheith ag rialacha sonracha i dtaca le húinéireacht, cearta rochtana, saothrú agus scaipeadh maidir le gníomhaíochtaí breisluacha PEN, i gcás inarb iomchuí.

Airteagal 9

Roghnú agus ainmniú PENanna

1.   Roghnóidh agus ainmneoidh EIT comhpháirtíocht le bheith ina PEN de réir nós imeachta iomaíoch, oscailte agus trédhearcach. Beidh feidhm ag na coinníollacha agus na critéir a leagtar síos i Rialachán (AE) 2021/695, inter alia in Airteagal 28(3) de, chomh maith leis na critéir chun Comhpháirtíochtaí Eorpacha a roghnú. Féadfaidh an Bord Rialaithe na critéir sin a shonrú tuilleadh, trí chritéir maidir le roghnú PENanna a ghlacadh agus a fhoilsiú, bunaithe ar phrionsabail an fheabhais agus na hábharthachta nuálaíochta i dtaca le dúshláin dhomhanda a shárú agus tosaíochtaí beartais an Aontais a bhaint amach.

2.   Seolfaidh EIT roghnú agus ainmniú PENanna de réir na réimsí tosaíochta agus an sceidil ama a shainítear in COSN, agus aird á tabhairt ar na tosaíochtaí a leagtar amach i bpleanáil straitéiseach an chláir Fís Eorpach.

3.   Is í an t-íoschoinníoll chun PEN a bhunú rannpháirtíocht trí eagraíocht comhpháirtíochta neamhspleácha ar a laghad, ina bhfuil ar a laghad institiúid ardoideachais amháin, eagraíocht taighde amháin agus cuideachta phríobháideach amháin agus atá bunaithe i dtrí Bhallstát éagsúla ar a laghad.

4.   I dteannta an choinníll a leagtar amach i mír 3, beidh dhá thrian ar a laghad de na heagraíochtaí comhpháirtíochta a bhunaíonn PEN bunaithe sna Ballstáit.

5.   Maidir leis na critéir agus na nósanna imeachta chun gníomhaíochtaí PENanna a mhaoiniú agus chun faireachán agus meastóireacht a dhéanamh orthu, glacfaidh agus foilseoidh EIT iad sula seolfar an nós imeachta roghnúcháin le haghaidh PENanna nua. Cuirfidh EIT Grúpa Ionadaithe na mBallstát agus Parlaimint na hEorpa ar an eolas go pras faoi na critéir agus na nósanna imeachta sin.

Airteagal 10

Prionsabail maidir le meastóireacht agus faireachán a dhéanamh ar PENanna

Déanfaidh EIT, ar bhonn táscairí agus forálacha faireacháin a leagtar amach, inter alia, i Rialachán (AE) 2021/695 agus in COSN, agus i ndlúthchomhar leis an gCoimisiún, faireachán leanúnach agus meastóireachtaí seachtracha tréimhsiúla ar aschur, ar thorthaí agus ar thionchar gach PEN a eagrú, lena n-áirítear ar dhul chun cinn PENanna i dtreo na hinbhuanaitheachta airgeadais, na cost-éifeachtúlachta agus na hoscailteachta do chomhaltaí nua.

Déanfar na torthaí faireacháin agus meastóireachtaí sin a thíolacadh do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle agus cuirfear ar fáil don phobal iad.

Airteagal 11

Ré, fadú agus foirceannadh comhaontaithe comhpháirtíochta

1.   De mhaolú ar phointe (c) d’Airteagal 130(4) den Rialachán Airgeadais, féadfaidh EIT comhaontú comhpháirtíochta a bhunú le PEN ar feadh tréimhse tosaigh 7 mbliana.

2.   Ar bhonn faireachán leanúnach ar PENanna i gcomhréir le hAirteagal 10, déanfaidh EIT, faoi mhaoirseacht an Bhoird Rialaithe, athbhreithnithe eatramhacha ar fheidhmíocht agus ar ghníomhaíochtaí PENanna lena gcumhdófar na chéad 3 bliana den chomhaontú comhpháirtíochta.

I gcás fadú ar an gcomhaontú comhpháirtíochta, déanfaidh EIT athbhreithnithe eatramhacha den sórt sin a chumhdóidh na chéad 3 bliana tar éis a fhadaithe.

Cuirfidh an Bord Rialaithe na hathbhreithnithe eatramhacha sin ar fáil don phobal.

3.   Sula rachaidh an tréimhse 7 mbliana dá dtagraítear i mír 1 in éag, déanfaidh EIT, faoi mhaoirseacht an Bhoird Rialaithe, measúnú cuimsitheach ar fheidhmíocht agus ar ghníomhaíochtaí gach PEN, le tacaíocht ó shaineolaithe seachtracha neamhspleácha.

4.   Tar éis dul i gcomhairle le Grúpa Ionadaithe na mBallstát, féadfaidh an Bord Rialaithe fad a chur leis an gcomhaontú comhpháirtíochta go ceann tréimhse breise suas le 7 mbliana, é sin nó deireadh a chur le ranníocaíocht airgeadais EIT agus gan fad a chur leis an gcomhaontú comhpháirtíochta le PEN ar bhonn na nithe seo a leanas:

| (a) | toradh an athbhreithnithe eatramhaigh dá dtagraítear sa chéad fhomhír de mhír 2; agus |
| --- | --- |

(a)

toradh an athbhreithnithe eatramhaigh dá dtagraítear sa chéad fhomhír de mhír 2; agus

| (b) | toradh measúnaithe chuimsithigh dá dtagraítear i mír 3. |
| --- | --- |

(b)

toradh measúnaithe chuimsithigh dá dtagraítear i mír 3.

Cuirfidh EIT Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle ar an eolas sula gcuirfidh sé fad leis an tréimhse 7 mbliana dá dtagraítear i mír 1.

5.   Chun cinneadh a dhéanamh an gcuirfear síneadh leis an gcomhaontú comhpháirtíochta le PEN faoi mhír 4, cuirfidh an Bord Rialaithe san áireamh na critéir chun Comhpháirtíochtaí Eorpacha a leagtar amach i Rialachán (AE) 2021/695 a chur chun feidhme agus chun faireachán agus meastóireacht a dhéanamh orthu, agus, maidir le PENanna, cuirfidh sé san áireamh na nithe seo a leanas:

| (a) | a ábhartha atá siad maidir le dúshláin dhomhanda an Aontais; |
| --- | --- |

(a)

a ábhartha atá siad maidir le dúshláin dhomhanda an Aontais;

| (b) | a mbreisluach Aontais agus a n-ábharthacht maidir le cuspóirí EIT; |
| --- | --- |

(b)

a mbreisluach Aontais agus a n-ábharthacht maidir le cuspóirí EIT;

| (c) | baint amach a gcuid cuspóirí; |
| --- | --- |

(c)

baint amach a gcuid cuspóirí;

| (d) | a gcuid iarrachtaí i dtaca lena gcuid gníomhaíochtaí a chomhordú le tionscnaimh ábhartha eile i réimse an taighde agus na nuálaíochta; |
| --- | --- |

(d)

a gcuid iarrachtaí i dtaca lena gcuid gníomhaíochtaí a chomhordú le tionscnaimh ábhartha eile i réimse an taighde agus na nuálaíochta;

| (e) | a n-acmhainneacht chun oscailteacht do chomhaltaí nua a áirithiú; |
| --- | --- |

(e)

a n-acmhainneacht chun oscailteacht do chomhaltaí nua a áirithiú;

| (f) | an méid atá bainte amach acu chun comhaltaí nua a mhealladh ó gach cearn den Aontas; |
| --- | --- |

(f)

an méid atá bainte amach acu chun comhaltaí nua a mhealladh ó gach cearn den Aontas;

| (g) | a mhéid a chomhlíonann siad prionsabail an dea-rialachais; |
| --- | --- |

(g)

a mhéid a chomhlíonann siad prionsabail an dea-rialachais;

| (h) | a gcuid iarrachtaí agus torthaí maidir le bearta agus gníomhaíochtaí inscne-íogaire a dhearadh agus a chur chun feidhme; agus |
| --- | --- |

(h)

a gcuid iarrachtaí agus torthaí maidir le bearta agus gníomhaíochtaí inscne-íogaire a dhearadh agus a chur chun feidhme; agus

| (i) | a n-acmhainneacht chun éiceachórais nuálaíochta inbhuanaithe a fhorbairt agus an leibhéal inbhuanaitheachta airgeadais atá bainte amach. |
| --- | --- |

(i)

a n-acmhainneacht chun éiceachórais nuálaíochta inbhuanaithe a fhorbairt agus an leibhéal inbhuanaitheachta airgeadais atá bainte amach.

6.   I gcás ina léirítear leis an bhfaireachán leanúnach, le hathbhreithniú eatramhach nó leis an measúnú cuimsitheach ar PEN, dá dtagraítear i míreanna 2 agus 3 den Airteagal seo, nach leor an dul chun cinn atá déanta i réimsí dá dtagraítear in Airteagal 10 nó go bhfuil easpa breisluach Aontais ann, déanfaidh an Bord Rialaithe bearta ceartaitheacha iomchuí, lena n-áirítear laghdú, modhnú nó tarraingt siar ranníocaíocht airgeadais EIT nó foirceannadh an chomhaontaithe comhpháirtíochta.

7.   Déanfaidh EIT, faoi mhaoirseacht an Bhoird Rialaithe, athbhreithniú deiridh ar fheidhmíocht agus ar ghníomhaíochtaí PEN sula rachaidh an comhaontú comhpháirtíochta in éag. Faoi réir an toraidh dhearfaigh ar athbhreithniú deiridh a dhéanfar sula rachaidh an comhaontú comhpháirtíochta in éag, féadfaidh EIT meabhrán comhair a thabhairt i gcrích le PEN.

Airteagal 12

Meabhrán comhair

1.   Bunóidh an Bord Rialaithe ré, ábhar agus struchtúr an mheabhráin comhair, agus grinnstaidéar neamhspleách á chur san áireamh aige. Áireofar sa staidéar measúnú ar iarrachtaí PEN maidir le hinbhuanaitheacht airgeadais a bhaint amach, na hioncaim a ghintear agus ionchas airgeadais PEN. Ina theannta sin, sainaithneofar leis an measúnú aon ghníomhaíochtaí a d’fhéadfadh sé nach mbeifí in ann leanúint díobh de dheasca easpa acmhainní.

2.   Áireofar an méid seo a leanas sa mheabhrán comhair:

| (a) | cearta agus oibleagáidí a bhaineann le leanúint de ghníomhaíochtaí thriantán an eolais chomh maith le cothabháil éiceachóras agus ghréasán PEN; |
| --- | --- |

(a)

cearta agus oibleagáidí a bhaineann le leanúint de ghníomhaíochtaí thriantán an eolais chomh maith le cothabháil éiceachóras agus ghréasán PEN;

| (b) | coinníollacha maidir le húsáid bhranda EIT agus le rannpháirtíocht i nDámhachtainí EIT agus i dtionscnaimh eile arna n-eagrú ag EIT; |
| --- | --- |

(b)

coinníollacha maidir le húsáid bhranda EIT agus le rannpháirtíocht i nDámhachtainí EIT agus i dtionscnaimh eile arna n-eagrú ag EIT;

| (c) | coinníollacha maidir le rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí ardoideachais agus oiliúna lena n-áirítear úsáid lipéad EIT le haghaidh cláir oideachais agus oiliúna agus le haghaidh caidreamh le Pobal Alumni EIT; |
| --- | --- |

(c)

coinníollacha maidir le rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí ardoideachais agus oiliúna lena n-áirítear úsáid lipéad EIT le haghaidh cláir oideachais agus oiliúna agus le haghaidh caidreamh le Pobal Alumni EIT;

| (d) | coinníollacha maidir le rannpháirtíocht i nglaonna iomaíocha EIT le haghaidh roinnt gníomhaíochtaí sonracha, lena n-áirítear gníomhaíochtaí tras-PEN agus seirbhísí comhroinnte; |
| --- | --- |

(d)

coinníollacha maidir le rannpháirtíocht i nglaonna iomaíocha EIT le haghaidh roinnt gníomhaíochtaí sonracha, lena n-áirítear gníomhaíochtaí tras-PEN agus seirbhísí comhroinnte;

| (e) | coinníollacha maidir le tacaíocht bhreise ó EIT do ghníomhaíochtaí comhordaithe trasnáisiúnta i measc na n-ionad comhshuí a bhfuil breisluach ard Aontais acu. |
| --- | --- |

(e)

coinníollacha maidir le tacaíocht bhreise ó EIT do ghníomhaíochtaí comhordaithe trasnáisiúnta i measc na n-ionad comhshuí a bhfuil breisluach ard Aontais acu.

3.   I gcás nach dtugtar meabhrán comhair i gcrích, ní úsáidfidh PEN branda EIT le haghaidh a gníomhaíochtaí.

Airteagal 13

Céimeanna agus dioplómaí

1.   Bronnfaidh institiúidí ardoideachais agus soláthraithe gairmoideachais agus gairmoiliúna rannpháirteacha céimeanna agus dioplómaí a bhaineann leis na gníomhaíochtaí ardoideachais dá dtagraítear i bpointe (c) d’Airteagal 7(1) i gcomhréir le rialacha náisiúnta agus le nósanna imeachta náisiúnta creidiúnaithe. Déanfar foráil sna comhaontuithe comhpháirtíochta, comhaontuithe deontais agus meabhráin chomhair idir EIT agus PENanna go ndéanfar céimeanna agus dioplómaí EIT a thabhairt mar theideal ar na céimeanna agus na dioplómaí sin chomh maith.

2.   Spreagfaidh EIT na hinstitiúidí ardoideachais agus soláthraithe gairmoideachais agus gairmoiliúna rannpháirteacha chun an méid seo a leanas a dhéanamh:

| (a) | comhchéimeanna nó ilchéimeanna agus comhdhioplómaí nó ildioplómaí a bhronnadh, lena léirítear cineál comhtháite PENanna, a fhéadfaidh institiúid ardoideachais amháin nó soláthróir gairmoideachais agus gairmoiliúna a bhronnadh freisin; |
| --- | --- |

(a)

comhchéimeanna nó ilchéimeanna agus comhdhioplómaí nó ildioplómaí a bhronnadh, lena léirítear cineál comhtháite PENanna, a fhéadfaidh institiúid ardoideachais amháin nó soláthróir gairmoideachais agus gairmoiliúna a bhronnadh freisin;

| (b) | na cleachtais is fearr a scaipeadh maidir le saincheisteanna cothrománacha; |
| --- | --- |

(b)

na cleachtais is fearr a scaipeadh maidir le saincheisteanna cothrománacha;

| (c) | lipéad EIT a chur chun cinn agus a phoibliú ina gcuid oiliúna agus dioplómaí; |
| --- | --- |

(c)

lipéad EIT a chur chun cinn agus a phoibliú ina gcuid oiliúna agus dioplómaí;

| (d) | straitéisí éagsúla a fhorbairt a mbeidh sé d’aidhm acu comhar éifeachtach a chur chun cinn le héiceachórais agus le gnólachtaí nuálaíochta agus meon fiontraíochta a chothú; |
| --- | --- |

(d)

straitéisí éagsúla a fhorbairt a mbeidh sé d’aidhm acu comhar éifeachtach a chur chun cinn le héiceachórais agus le gnólachtaí nuálaíochta agus meon fiontraíochta a chothú;

| (e) | cláir a chruthú lena ndíreofar ar fhoghlaim ar feadh an tsaoil agus ar dheimhniú; |
| --- | --- |

(e)

cláir a chruthú lena ndíreofar ar fhoghlaim ar feadh an tsaoil agus ar dheimhniú;

| (f) | aird ar leith a thabhairt ar chothromaíocht inscne agus ar chineálacha cur chuige inscne-íogair, go háirithe i réimsí ina bhfuil mná fós faoi ghannionadaíocht, amhail an teicneolaíocht faisnéise agus cumarsáide, an eolaíocht, an teicneolaíocht, an innealtóireacht agus an mhatamaitic; |
| --- | --- |

(f)

aird ar leith a thabhairt ar chothromaíocht inscne agus ar chineálacha cur chuige inscne-íogair, go háirithe i réimsí ina bhfuil mná fós faoi ghannionadaíocht, amhail an teicneolaíocht faisnéise agus cumarsáide, an eolaíocht, an teicneolaíocht, an innealtóireacht agus an mhatamaitic;

| (g) | na nithe a leanas a chur san áireamh:






  (i) | gníomhaíocht an Aontais a dhéantar i gcomhréir le hAirteagail 165 agus 166 CFAE; |
| --- | --- | --- |

(g)

na nithe a leanas a chur san áireamh:

(i)

gníomhaíocht an Aontais a dhéantar i gcomhréir le hAirteagail 165 agus 166 CFAE;

| (ii) | gníomhaíocht a dhéantar i gcomhthéacs an Réimse Ardoideachais Eorpaigh. |
| --- | --- |

(ii)

gníomhaíocht a dhéantar i gcomhthéacs an Réimse Ardoideachais Eorpaigh.

Airteagal 14

Neamhspleáchas oibríochtúil EIT agus comhsheasmhacht le gníomhaíocht an Aontais, le gníomhaíocht na mBallstát nó le gníomhaíocht idir-rialtasach

1.   Cuirfidh EIT a ghníomhaíochtaí i gcrích go neamhspleách ar údaráis náisiúnta agus ar bhrúnna seachtracha, agus á áirithiú ag an am céanna go bhfuil na gníomhaíochtaí sin comhsheasmhach, trí chomhordú, le gníomhartha agus le hionstraimí eile a bheidh le cur chun feidhme ar leibhéal an Aontais, go háirithe i réimsí an ardoideachais, an taighde agus na nuálaíochta.

2.   Ina theannta sin, féachfaidh EIT le sineirgí agus comhlántachtaí a lorg trí bheartais agus tionscnaimh a chur san áireamh go hiomchuí ar an leibhéal réigiúnach, ar an leibhéal náisiúnta agus ar an leibhéal idir-rialtasach chun an úsáid is fearr a bhaint as dea-chleachtais, as coincheapa fadbhunaithe agus as acmhainní atá ann cheana féin.

Déanfaidh an Coimisiún an tacaíocht is gá a thairiscint do EIT chun sineirgí agus comhlántachtaí iomchuí a bhunú le gníomhaíochtaí eile arna ndéanamh faoi Rialachán (AE) 2021/695, chomh maith le tionscnaimh agus cláir eile de chuid an Aontais, agus dúbláil á seachaint ag an am céanna.

Cuirfidh an Coimisiún moltaí ar fáil do EIT maidir le conas an t-ualach riaracháin ar PENanna a laghdú.

Airteagal 15

Stádas dlíthiúil

1.   Beidh EIT ina chomhlacht Aontais agus beidh pearsantacht dhlítheanach aici. I ngach Ballstát, beidh na cumhachtaí dlíthiúla is leithne aige is féidir a bhronnadh ar dhaoine dlítheanacha faoin dlí náisiúnta. Féadfaidh sí, go háirithe, maoin shochorraithe agus maoin dhochorraithe a fháil agus a dhiúscairt agus a bheith ina pháirtí in imeachtaí dlíthiúla.

2.   Beidh feidhm ag Prótacal Uimh. 7 maidir le pribhléidí agus díolúintí an Aontais Eorpaigh atá i gceangal le CAE agus le CFAE maidir le EIT.

Airteagal 16

Dliteanas

1.   Is é EIT amháin a bheidh freagrach as a chuid oibleagáidí a chomhlíonadh.

2.   Rialófar dliteanas conarthach EIT leis na forálacha conarthacha ábhartha agus an dlí a mbeidh feidhm aige maidir leis an gconradh lena mbaineann.

Beidh dlínse ag Cúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh (“an Chúirt Bhreithiúnais”) de bhun aon chlásal eadrána a bheidh i gconradh a thug EIT i gcrích.

3.   I gcás dliteanas neamhchonarthach, slánóidh EIT, i gcomhréir leis na prionsabail ghinearálta is coiteann do dhlíthe na mBallstát, aon damáiste arbh é ise nó a bhaill foirne, agus iad ag feidhmiú a ndualgas, ba chúis leis.

Beidh dlínse ag an gCúirt Bhreithiúnais in aon díospóid a bhaineann le cúiteamh a fháil as dochar den sórt sin.

4.   Aon íocaíocht a dhéanfaidh EIT d’fhonn an dliteanas dá dtagraítear i míreanna 2 agus 3 a chumhdach mar aon leis na costais agus an caiteachas a thabhaítear ina dtaobh sin, measfar gur caiteachas de chuid EIT í agus cumhdófar faoi acmhainní EIT í.

5.   Beidh dlínse ag an gCúirt Bhreithiúnais i gcaingne a thugtar in aghaidh EIT i gcomhréir le hAirteagail 263 agus 265 CFAE.

Airteagal 17

Trédhearcacht agus rochtain ar dhoiciméid

1.   Áiritheoidh EIT agus PENanna go mbainfidh ardleibhéal trédhearcachta le reáchtáil a gcuid gníomhaíochtaí. Déanfaidh EIT agus PENanna, go háirithe, suíomh gréasáin inrochtana, saor in aisce a chur ar bun lena soláthrófar eolas maidir lena gcuid gníomhaíochtaí agus na deiseanna a thairgeann siad, go háirithe maidir le glaonna oscailte.

2.   Déanfaidh EIT agus PENanna faisnéis mhionsonraithe a chur ar fáil maidir le glaonna ar thograí a eisíonn siad, lena n-áirítear an fhaisnéis faoina bpróisis mheastóireachta agus faoi thorthaí na nglaonna sin ar thograí. Déanfar an fhaisnéis sin a chur ar fáil ar bhealach tráthúil, inchuardaithe agus inrianaithe sna bunachair sonraí chomhchoiteanna ábhartha ar líne de chuid na dtionscadal taighde agus nuálaíochta arna gcistiú ag an Aontas, i gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/695.

3.   Sula ndéanfaidh sé glaonna ar thograí a eisiúint chun PENanna a roghnú, déanfaidh EIT a rialacha nós imeachta, a sainrialacha airgeadais dá dtagraítear in Airteagal 23(1) agus na critéir chun PENanna a roghnú dá dtagraítear in Airteagal 9 a chur ar fáil don phobal.

4.   Foilseoidh EIT gan mhoill a doiciméad clársceidealaithe aonair agus a tuarascáil bhliantúil chomhdhlúite ar ghníomhaíochtaí dá dtagraítear in Airteagal 19.

5.   Gan dochar do mhíreanna 6 agus 7, ní sceithfidh EIT le tríú páirtithe faisnéis rúnda a fuair sí agus ar iarradh, ar chúis iomchuí, go ndéileálfaí léi i modh rúnda.

6.   Beidh comhaltaí chomhlachtaí EIT faoi réir an cheanglais rúndachta dá dtagraítear in Airteagal 339 CFAE.

Beidh an fhaisnéis a bhailíonn EIT i gcomhréir leis an Rialachán seo faoi réir Rialachán (AE) 2018/1725 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (11).

7.   Beidh feidhm ag Rialachán (CE) Uimh. 1049/2001 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (12) maidir leis na doiciméid a bheidh i seilbh EIT.

8.   Beidh feidhm ag Rialachán Uimh. 1 ón gComhairle (13) maidir le EIT. Is é an Lárionad Aistriúcháin do chomhlachtaí an Aontais Eorpaigh, a bunaíodh le Rialachán (CE) Uimh. 2965/1994 ón gComhairle, a sholáthróidh na seirbhísí aistriúcháin is gá i gcomhair fheidhmiú EIT (14).

Airteagal 18

PENanna a mhaoiniú

1.   Maoineofar PENanna ó na foinsí seo a leanas, go háirithe:

| (a) | ranníocaíochtaí ó eagraíochtaí comhpháirtíochta, a bheidh ina bhfoinse shubstaintiúil maoinithe; |
| --- | --- |

(a)

ranníocaíochtaí ó eagraíochtaí comhpháirtíochta, a bheidh ina bhfoinse shubstaintiúil maoinithe;

| (b) | ranníocaíochtaí deonacha ó na Ballstáit, ó thíortha comhlachaithe nó ó thríú tíortha eile nó ó údaráis phoiblí laistigh de na Ballstáit nó tíortha sin; |
| --- | --- |

(b)

ranníocaíochtaí deonacha ó na Ballstáit, ó thíortha comhlachaithe nó ó thríú tíortha eile nó ó údaráis phoiblí laistigh de na Ballstáit nó tíortha sin;

| (c) | ranníocaíochtaí ó chomhlachtaí idirnáisiúnta nó ó institiúidí idirnáisiúnta; |
| --- | --- |

(c)

ranníocaíochtaí ó chomhlachtaí idirnáisiúnta nó ó institiúidí idirnáisiúnta;

| (d) | ioncam a ghineann PENanna trí shócmhainní dílse agus trí ghníomhaíochtaí dílse agus trí ríchíosanna ó chearta maoine intleachtúla; |
| --- | --- |

(d)

ioncam a ghineann PENanna trí shócmhainní dílse agus trí ghníomhaíochtaí dílse agus trí ríchíosanna ó chearta maoine intleachtúla;

| (e) | dearlaicí caipitil; |
| --- | --- |

(e)

dearlaicí caipitil;

| (f) | tiomnachtaí, deonacháin agus ranníocaíochtaí ó dhaoine aonair, ó institiúidí, ó fhondúireachtaí nó ó aon chomhlachtaí eile arna mbunú faoin dlí náisiúnta; |
| --- | --- |

(f)

tiomnachtaí, deonacháin agus ranníocaíochtaí ó dhaoine aonair, ó institiúidí, ó fhondúireachtaí nó ó aon chomhlachtaí eile arna mbunú faoin dlí náisiúnta;

| (g) | an ranníocaíocht airgeadais ó EIT; |
| --- | --- |

(g)

an ranníocaíocht airgeadais ó EIT;

| (h) | ionstraimí airgeadais, lena n-áirítear iad sin arna maoiniú ó bhuiséad ginearálta an Aontais. |
| --- | --- |

(h)

ionstraimí airgeadais, lena n-áirítear iad sin arna maoiniú ó bhuiséad ginearálta an Aontais.

2.   Bunófar na coinníollacha maidir le rochtain a fháil ar an ranníocaíocht airgeadais ó EIT i rialacha airgeadais EIT dá dtagraítear in Airteagal 23(1).

3.   Gealltanais bhuiséadacha maidir le gníomhaíochtaí ar faide ná aon bhliain airgeadais amháin iad, féadfar iad a roinnt ina dtráthchodanna bliantúla thar roinnt blianta, faoi réir faireachán leormhaith ar riachtanais airgeadais PENanna, riachtanais atá le bunú ar bhonn bliantúil.

4.   Féadfar suas le 100 % de chostais incháilithe iomlána maidir le gníomhaíochtaí breisluacha PEN a chumhdach le ranníocaíocht airgeadais EIT le PENanna i gcéimeanna tosaigh shaolré PEN. Le himeacht ama, laghdófar ranníocaíocht den sórt sin de réir a chéile i gcomhréir leis na rátaí cistiúcháin a shocraítear in COSN.

5.   Féadfaidh PENanna agus a n-eagraíochtaí comhpháirtíochta cur isteach ar chistiú ón Aontas, go háirithe faoi chuimsiú chláir agus chistí an Aontais, i gcomhréir leis na rialacha ábhartha. Ní chumhdófar leis an gcistiú sin costais atá á gcistiú cheana féin faoi chlár eile de chuid an Aontais.

6.   Maidir le ranníocaíochtaí ó eagraíochtaí comhpháirtíochta chun PENanna a mhaoiniú, cinnfear iad i gcomhréir leis na rátaí cistiúcháin dá dtagraítear i mír 4 den Airteagal seo agus léireofar leo straitéis PENanna chun inbhuanaitheacht airgeadais a bhaint amach.

7.   Bunóidh EIT sásra um leithdháileadh bunaithe ar fheidhmíocht chun a ranníocaíocht airgeadais a dheonú ar PENanna. Áireofar ann measúnú a dhéanamh ar phleananna gnó agus ar fheidhmíocht PENanna arna dtomhas le faireachán leanúnach i gcomhréir le hAirteagal 10 agus mar a leagtar amach in COSN.

Airteagal 19

Clárú agus tuairisciú

1.   Glacfaidh EIT doiciméad clársceidealaithe aonair, a bheidh bunaithe ar COSN, i gcomhréir lena rialacha airgeadais dá dtagraítear in Airteagal 23(1), ina mbeidh an méid seo a leanas:

| (a) | ráiteas maidir le mórthosaíochtaí agus le mórthionscnaimh bheartaithe EIT agus PENanna; |
| --- | --- |

(a)

ráiteas maidir le mórthosaíochtaí agus le mórthionscnaimh bheartaithe EIT agus PENanna;

| (b) | meastachán ar riachtanais mhaoinithe agus ar fhoinsí maoinithe; |
| --- | --- |

(b)

meastachán ar riachtanais mhaoinithe agus ar fhoinsí maoinithe;

| (c) | meastachán ar na riachtanais foirne a eascraíonn as cúraimí nua; |
| --- | --- |

(c)

meastachán ar na riachtanais foirne a eascraíonn as cúraimí nua;

| (d) | modhanna, uirlisí agus táscairí cáilíochtúla agus cainníochtúla iomchuí chun faireachán a dhéanamh ar ghníomhaíochtaí EIT agus PENanna lena n-úsáidtear cur chuige bunaithe ar thionchar agus ar fheidhmíocht; |
| --- | --- |

(d)

modhanna, uirlisí agus táscairí cáilíochtúla agus cainníochtúla iomchuí chun faireachán a dhéanamh ar ghníomhaíochtaí EIT agus PENanna lena n-úsáidtear cur chuige bunaithe ar thionchar agus ar fheidhmíocht;

| (e) | comhpháirteanna eile mar a leagtar síos ina rialacha airgeadais. |
| --- | --- |

(e)

comhpháirteanna eile mar a leagtar síos ina rialacha airgeadais.

2.   Glacfaidh EIT tuarascáil bhliantúil chomhdhlúite gníomhaíochta, ar tuarascáil í ina n-áireofar faisnéis chuimsitheach ar na gníomhaíochtaí a reáchtáil EIT agus PENanna le linn na bliana roimhe sin agus ar rannchuidiú EIT i dtaca le cuspóirí an chláir Fís Eorpach agus le beartais agus cuspóirí an Aontais maidir le nuálaíocht, taighde agus oideachas. Leis an tuarascáil bhliantúil chomhdhlúite gníomhaíochta, déanfar na torthaí a mheasúnú inti maidir leis na cuspóirí, na táscairí agus leis an amchlár a socraíodh, na rioscaí a bhaineann leis na gníomhaíochtaí a cuireadh i gcrích na hacmhainní a úsáideadh, lena n-áirítear a rannchuidiú leis an sprioc maidir leis an aeráid a phríomhshruthú faoi Rialachán (AE) 2021/695 arna miondealú de réir PEN, agus le hoibriú ginearálta EIT. Áireofar leis an tuarascáil bhliantúil gníomhaíochta chomhdhlúite faisnéis chuimsitheach eile i gcomhréir le rialacha airgeadais EIT.

Faoin 29 Bealtaine 2022 agus ar bhonn bliantúil ina dhiaidh sin, cuirfidh an Stiúrthóir an tuarascáil bhliantúil chomhdhlúite ar ghníomhaíochtaí faoi bhráid choistí inniúla Pharlaimint na hEorpa.

Airteagal 20

Faireachán agus meastóireacht ar EIT

1.   Áiritheoidh EIT go ndéanfar monatóireacht leanúnach agus córasach agus meastóireacht neamhspleách thráthrialta ar a ghníomhaíochtaí, lena n-áirítear na gníomhaíochtaí a bhainistítear trí bhíthin PENanna, i gcomhréir lena rialacha airgeadais, d’fhonn a áirithiú go mbainfear amach fothorthaí den chaighdeán is airde, sármhaitheas eolaíochta agus an úsáid acmhainní is éifeachtaí is féidir. Cuirfear torthaí an fhaireacháin agus na meastóireachtaí ar fáil don phobal.

2.   Déanfaidh an Coimisiún, le cúnamh ó shaineolaithe seachtracha neamhspleácha, agus tuairimí na ngeallsealbhóirí á gcur san áireamh aige, meastóireacht eatramhach agus meastóireacht deiridh a chur i gcrích, go tráthúil, ar EIT agus ar na PENanna. Bainfear leas as na meastóireachtaí sin i meastóireachtaí an chláir Fís Eorpach dá bhforáiltear in Airteagal 52 de Rialachán (AE) 2021/695.

Déanfar scrúdú trí na meastóireachtaí sin ar an gcaoi a gcomhlíonann EIT a misean agus a cuspóirí agus cumhdófar leo gníomhaíochtaí uile EIT agus na PENanna. Déanfaidh siad measúnú ar an mbreisluach Aontais a bhaineann le EIT, ar an tionchar ar fud an Aontais agus ar thionchar ghníomhaíochtaí RIS, oscailteacht, éifeachtacht, éifeachtúlacht agus ábharthacht ghníomhaíochtaí EIT a shaothraítear agus a gcomhsheasmhacht agus a gcomhlántacht le beartais ábhartha an Aontais agus le beartais náisiúnta ábhartha, lena n-áirítear na sineirgí le codanna eile den chlár Fís Eorpach, go háirithe na comhpháirtíochtaí agus misin Eorpacha eile agus an Chomhairle Nuálaíochta Eorpach (CNE).

Déanfar measúnú sa mheastóireacht eatramhach freisin, inter alia, ar thoradh agus ar thionchair an tionscnaimh phíolótaigh ardoideachais, ar éifeachtacht straitéisí inbhuanaitheachta airgeadais na PENanna agus ar an gcomhar idir EIT agus comhlachtaí cur chun feidhme faoi Cholún III “Eoraip Nuálach” de chuid an chláir Fís Eorpach. I ndáil leis sin, bainfear leas as meastóireachtaí EIT i meastóireachtaí an chláir Fís Eorpach, agus chomh maith leis sin i bhfianaise measúnú córasach ar Cholún III an chláir Fhís Eorpach, “Eoraip Nuálach”, go háirithe maidir leis an ionad ilfhreastail ar mhaithe leis an nuálaíocht.

3.   Féadfaidh an Coimisiún tabhairt faoi bhreis meastóireachtaí ar théamaí nó ar ábhair atá ábhartha go straitéiseach, le cúnamh ó shaineolaithe seachtracha neamhspleácha, ar saineolaithe iad a roghnófar ar bhonn próiseas trédhearcach, chun scrúdú a dhéanamh ar an dul chun cinn atá déanta ag EIT i dtreo na gcuspóirí a leagtar síos, chun na fachtóirí a chuireann le cur chun feidhme na ngníomhaíochtaí a shainaithint agus chun na cleachtais is fearr a shainaithint. Trí na meastóireachtaí breise sin a dhéanamh, déanfaidh an Coimisiún an t-ualach riaracháin ar EIT agus ar PENanna a bhreithniú go hiomlán.

4.   Cuirfidh an Coimisiún torthaí na meastóireachtaí, agus a bharúlacha in éineacht leo, in iúl do Pharlaimint na hEorpa, don Chomhairle, do Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa agus do Choiste na Réigiún. Tabharfaidh an Bord Rialaithe aird chuí ar thorthaí na meastóireachtaí i gcláir agus in oibríochtaí EIT.

Airteagal 21

Buiséad EIT

1.   Beidh ranníocaíocht ón Aontas mar chuid d’ioncam EIT. Maidir le hioncam EIT, féadfaidh sé go mbeidh ranníocaíochtaí ó fhoinsí príobháideacha agus ó fhoinsí poiblí eile ann freisin.

Soláthrófar ranníocaíocht an Aontais ó ranníocaíocht airgeadais ón gclár Fís Eorpach arna socrú ag EUR 2 726 000 000 i bpraghsanna reatha, le méid breise de EUR 210 000 000 i bpraghsanna tairiseacha 2018, don tréimhse 2021-2027.

Féadfaidh EIT acmhainní breise airgeadais ó chláir eile de chuid an Aontais a fháil.

2.   Soláthrófar ranníocaíocht airgeadais EIT le PENanna ó ranníocaíocht an Aontais dá dtagraítear i mír 1.

Airteagal 22

Buiséad bliantúil EIT a ullmhú agus a ghlacadh

1.   Bunófar ábhar agus struchtúr bhuiséad EIT i gcomhréir lena rialacha airgeadais. Cuirfear luach saothair foirne, costais riaracháin agus bonneagair agus caiteachas oibríochtúil san áireamh i gcaiteachas EIT. Coinneofar costais riaracháin chomh híseal agus is féidir. Beidh buiséad EIT comhardaithe i dtéarmaí ioncaim agus caiteachais.

2.   Dréachtóidh an Stiúrthóir dréachtmheastachán ar ioncam agus ar chaiteachas EIT don bhliain airgeadais dár gcionn agus cuirfidh sé ar aghaidh chuig an mBord Rialaithe é.

3.   Glacfaidh an Bord Rialaithe an dréachtmheastachán ar ioncam agus ar chaiteachas EIT, a mbeidh dréachtphlean bunaíochta ag gabháil leis, agus cuirfear ar aghaidh iad chuig Parlaimint na hEorpa, chuig an gComhairle agus chuig an gCoimisiún mar chuid den doiciméad clársceidealaithe aonair faoin dáta a shonraítear i rialacha airgeadais EIT.

4.   Glacfaidh an Bord Rialaithe buiséad EIT. Beidh buiséad EIT críochnaitheach tar éis ghlacadh deireanach bhuiséad ginearálta an Aontais. I gcás inarb iomchuí, coigeartófar é dá réir.

5.   Tabharfaidh an Bord Rialaithe fógra don údarás buiséadach, a luaithe is féidir, faoi aon tionscadal atá ar intinn aige a chur chun feidhme a bhféadfadh impleachtaí suntasacha airgeadais a bheith aige ar chistiú bhuiséad EIT, go háirithe aon tionscadail a bhaineann le maoin amhail foirgnimh a fháil ar cíos nó a cheannach. Cuirfidh sé an Coimisiún ar an eolas faoi sin.

6.   Leanfaidh aon leasú substaintiúil a dhéanfar ar bhuiséad EIT an nós imeachta céanna.

Airteagal 23

An buiséad a chur chun feidhme agus a rialú

1.   Glacfaidh EIT a rialacha airgeadais i gcomhréir le hAirteagal 70(3) den Rialachán Airgeadais. Tabharfar aird chuí ar an ngá atá le solúbthacht oibríochtúil leordhóthanach chun go mbeidh EIT in ann a cuspóirí a bhaint amach agus comhpháirtithe ón earnáil phríobháideach a mhealladh agus a choinneáil.

2.   Cuirfear chun feidhme an ranníocaíocht airgeadais le EIT ón gclár Fís Eorpach agus ó chláir eile de chuid an Aontais i gcomhréir le rialacha na gclár sin.

3.   Cuirfidh an Stiúrthóir buiséad EIT chun feidhme.

4.   Comhdhlúthófar cuntais EIT le cuntais an Choimisiúin.

Airteagal 24

Leasanna airgeadais an Aontais a chosaint

1.   D’fhonn calaois, éilliú agus gníomhaíochtaí neamhdhleathacha eile a chomhrac, beidh feidhm maidir le EIT ag Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 883/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (15).

2.   Aontóidh EIT don Chomhaontú Idirinstitiúideach an 25 Bealtaine 1999 idir Parlaimint na hEorpa, Comhairle an Aontais Eorpaigh agus Coimisiún na gComhphobal Eorpach maidir le fiosruithe inmheánacha na hOifige Eorpaí Frith-Chalaoise (OLAF) (16). Déanfaidh an Bord Rialaithe an t-aontachas sin a chur ar bhonn foirmiúil agus glacfaidh sé na bearta is gá chun cuidiú le OLAF imscrúduithe inmheánacha a dhéanamh.

3.   Le gach cinneadh a ghlacfaidh EIT agus le gach comhaontú comhpháirtíochta nó le gach comhaontú deontais a chuirfidh EIT i gcrích, forálfar go sonrach go bhféadfaidh OLAF agus an Chúirt Iniúchóirí cigireacht ar an láthair a dhéanamh ar dhoiciméid conraitheoirí agus fochonraitheoirí a bhfuil cistí ón Aontas faighte acu, lena n-áirítear ag áitreabh na dtairbhithe deiridh.

Airteagal 25

Foirceannadh EIT

I gcás ina ndéanfar EIT a fhoirceannadh, déanfar é sin faoi mhaoirseacht an Choimisiúin i gcomhréir leis na dlíthe is infheidhme. Is iad na comhaontuithe comhpháirtíochta nó na comhaontuithe deontais le PENanna a leagfaidh síos na forálacha iomchuí.

Airteagal 26

Athbhreithniú

Faoin 31 Nollaig 2026, tíolacfaidh an Coimisiún, i gcás inarb iomchuí, ar bhonn thorthaí na meastóireachtaí dá dtagraítear in Airteagal 20(2) agus (3), aon tograí le haghaidh leasuithe ar an Rialachán seo a mheasann sé a bheith riachtanach, go háirithe maidir le misean agus cuspóirí EIT a leagtar amach in Airteagal 3 agus d’fhonn buiséad EIT a shíneadh thar an tréimhse a shonraítear in Airteagail 3 agus 21 i gcomhréir le creatchlár ábhartha an Aontais um thaighde agus um nuálaíocht.

Airteagal 27

Aisghairm

Aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 294/2008 amhail ón 28 Bealtaine 2021, seachas Airteagail 3 agus 5, Airteagal 6(1) agus Airteagail 7, 14, 17 agus 19 de, a aisghairfear le héifeacht ón 1 Eanáir 2021.

Déanfar tagairtí don Rialachán aisghairthe a fhorléiriú mar thagairtí don Rialachán seo agus léifear iad i gcomhréir leis an tábla comhghaoil in Iarscríbhinn III.

Airteagal 28

Teacht i bhfeidhm agus cur i bhfeidhm

Tiocfaidh an Rialachán seo i bhfeidhm lá a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

Beidh feidhm ag Airteagail 3, 4 agus 6, ag Airteagal 7(1) agus (3), agus ag Airteagail 8, 9, 18 agus 21 ón 1 Eanáir 2021.

Beidh an Rialachán seo ina cheangal go huile agus go hiomlán agus beidh sé infheidhme go díreach i ngach Ballstát.

Arna dhéanamh sa Bhruiséil, 20 Bealtaine 2021.

Thar ceann Pharlaimint na hEorpa

An tUachtarán

D. M. SASSOLI

Thar ceann na Comhairle

An tUachtarán

A. P. ZACARIAS

---

(1)  
  IO C 47, 11.2.2020, lch. 69.

1

(2)  Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa an 27 Aibreán 2021 (nár foilsíodh fós san Iris Oifigiúil) agus cinneadh ón gComhairle an 10 Bealtaine 2021.

2

(3)  Rialachán (CE) Uimh. 294/2008 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Márta 2008 lena mbunaítear an Institiúid Eorpach um Nuálaíocht agus Theicneolaíocht (IO L 97, 9.4.2008, lch. 1).

3

(4)  Féach Iarscríbhinn II.

4

(5)  
  IO L 282, 19.10.2016, lch. 4.

5

(6)  Rialachán (AE) 2021/695 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 28 Aibreán 2021 lena mbunaítear Fís Eorpach – an Clár Réime um Thaighde agus um Nuálaíocht, lena leagtar síos na rialacha maidir le rannpháirtíocht agus scaipeadh, agus lena n-aisghairtear Rialacháin (AE) Uimh. 1290/2013 agus (AE) Uimh. 1291/2013 (IO L 170, 12.5.2021, lch. 1).

6

(7)  Rialachán (AE) 2021/523 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 24 Márta 2021 lena mbunaítear Clár InvestEU agus lena leasaítear Rialachán (AE) 2015/1017 (IO L 107, 26.3.2021, lch. 30).

7

(8)  Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 18 Iúil 2018 maidir leis na rialacha airgeadais is infheidhme maidir le buiséad ginearálta an Aontais, lena leasaítear Rialacháin (AE) Uimh. 1296/2013, (AE) Uimh. 1301/2013, (AE) Uimh. 1303/2013, (AE) Uimh. 1304/2013, (AE) Uimh. 1309/2013, (AE) Uimh. 1316/2013, (AE) Uimh. 223/2014, (AE) Uimh. 283/2014, agus Cinneadh Uimh. 541/2014/AE agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 966/2012 (IO L 193, 30.7.2018, lch. 1).

8

(9)  Treoir 2005/36/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 7 Meán Fómhair 2005 maidir le haitheantas a thabhairt do cháilíochtaí gairmiúla (IO L 255, 30.9.2005, lch. 22).

9

(10)  Rialachán Tarmligthe (AE) Uimh. 2019/715 ón gCoimisiún an 18 Nollaig 2018 maidir leis an rialachán réime airgeadais do chomhlachtaí arna gcur ar bun faoi CFAE agus faoi Chonradh Euratom agus dá dtagraítear in Airteagal 70 de Rialachán (AE, Euratom) 2018/1046 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (IO L 122, 10.5.2019, lch. 1).

10

(11)  Rialachán (AE) 2018/1725 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 23 Deireadh Fómhair 2018 maidir le daoine nádúrtha a chosaint i ndáil le sonraí pearsanta a phróiseáil ag institiúidí, comhlachtaí, oifigí agus gníomhaireachtaí an Aontais agus maidir le saorghluaiseacht sonraí den sórt sin, agus lena n-aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 45/2001 agus Cinneadh Uimh. 1247/2002/CE (IO L 295, 21.11.2018, lch. 39).

11

(12)  Rialachán (CE) Uimh. 1049/2001 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 30 Bealtaine 2001 maidir le rochtain phoiblí ar dhoiciméid de chuid Pharlaimint na hEorpa, na Comhairle agus an Choimisiúin (IO L 145, 31.5.2001, lch. 43).

12

(13)  Rialachán Uimh. 1 ón gComhairle an 15 Aibreán 1958 lena gcinntear na teangacha a úsáidfear i gComhphobal Eacnamaíochta na hEorpa (IO L 17, 6.10.1958, lch. 385).

13

(14)  Rialachán (CE) Uimh. 2965/1994 ón gComhairle an 28 Samhain 1994 lena mbunaítear Lárionad Aistriúcháin do chomhlachtaí an Aontais Eorpaigh (IO L 314, 7.12.1994, lch. 1).

14

(15)  Rialachán (AE, Euratom) Uimh. 883/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Meán Fómhair 2013 maidir le himscrúduithe arna ndéanamh ag an Oifig Eorpach Frith-Chalaoise (OLAF) agus lena n-aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 1073/1999 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle agus Rialachán (Euratom) Uimh. 1074/1999 ón gComhairle (IO L 248, 18.9.2013, lch. 1).

15

(16)  
  IO L 136, 31.5.1999, lch. 15.

16

---

IARSCRÍBHINN I

REACHTANNA NA hINSTITIÚIDE EORPAÍ UM NUÁLAÍOCHT AGUS TEICNEOLAÍOCHT

ROINN 1

COMHDHÉANAMH AN BHOIRD RIALAITHE

| 1. | Beidh 15 chomhalta ar an mBord Rialaithe, arna gceapadh ag an gCoimisiún ar bhealach trédhearcach, lena soláthrófar cothromaíocht idir iad siúd a bhfuil taithí acu i réimsí an ardoideachais, an taighde, na nuálaíochta nó an ghnó. Déanfar an ceapachán sin tar éis glao oscailte ar léirithe spéise. Mairfidh téarma oifige chomhaltaí an Bhoird Rialaithe 4 bliana. Féadfaidh an Coimisiún síneadh ama 2 bhliain a chur leis an téarma oifige ar thogra ón mBord Rialaithe.
  Agus comhaltaí an Bhoird Rialaithe á gceapadh aige, déanfaidh an Coimisiún a dhícheall chun a áirithiú go ndéanfar ionadaíocht chothrom orthu siúd a bhfuil taithí acu i réimsí an ardoideachais (lena n-áirítear gairmoideachas agus gairmoiliúint), an taighde, na nuálaíochta agus an ghnó, mar aon le cothromaíocht inscne agus gheografach agus tuiscint ar thimpeallacht an ardoideachais, an taighde agus na nuálaíochta ar fud an Aontais.
  I gcás inar gá, cuirfidh an Bord Rialaithe gearrliosta iarrthóirí faoi bhráid an Choimisiúin chun críoch comhalta nó comhaltaí nua a cheapadh. Roghnófar na hiarrthóirí gearrliostaithe ar bhonn an toraidh a bheith ar nós imeachta trédhearcach agus oscailte arna thionscnamh ag EIT.
  Ceapfaidh an Coimisiún an comhalta nó na comhaltaí i gcomhréir leis an nós imeachta a leagtar síos sa chéad mhír, sa dara mír agus sa tríú mír agus cuirfidh sé Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle ar an eolas faoin nós imeachta roghnúcháin agus faoi cheapachán deiridh na gcomhaltaí sin den Bhord Rialaithe.
  I gcás nach mbeidh ar chumas comhalta a théarma oifige nó a téarma oifige a chríochnú, ceapfar comhalta ionadaíoch tríd an nós imeachta céanna a úsáideadh chun an comhalta éagumasaithe a cheapadh, chun téarma oifige an chomhalta sin a chríochnú. Féadfaidh an Coimisiún comhalta ionadaíoch, a bhfuil téarma oifige níos lú ná 2 bhliain curtha isteach acu, a athcheapadh le haghaidh téarma 4 bliana breise ar iarratas ón mBord Rialaithe.
  Déanfaidh an Coimisiún triúr comhaltaí breise den Bhord Rialaithe a cheapadh chun cúigear comhaltaí déag a bhaint amach faoi 29 Samhain 2022. Críochnóidh comhaltaí an Bhoird Rialaithe a ceapadh roimh 28 Bealtaine 2021, a dtéarma oifige neamh-inathnuaite.
  In imthosca eisceachtúla a bhfuil bonn cirt cuí leo, go háirithe chun iontaofacht an Bhoird Rialaithe a choinneáil, féadfaidh an Coimisiún, ar a thionscnamh féin, téarma oifige comhalta den Bhord Rialaithe a fhoirceannadh. |
| --- | --- |

1.

Agus comhaltaí an Bhoird Rialaithe á gceapadh aige, déanfaidh an Coimisiún a dhícheall chun a áirithiú go ndéanfar ionadaíocht chothrom orthu siúd a bhfuil taithí acu i réimsí an ardoideachais (lena n-áirítear gairmoideachas agus gairmoiliúint), an taighde, na nuálaíochta agus an ghnó, mar aon le cothromaíocht inscne agus gheografach agus tuiscint ar thimpeallacht an ardoideachais, an taighde agus na nuálaíochta ar fud an Aontais.

I gcás inar gá, cuirfidh an Bord Rialaithe gearrliosta iarrthóirí faoi bhráid an Choimisiúin chun críoch comhalta nó comhaltaí nua a cheapadh. Roghnófar na hiarrthóirí gearrliostaithe ar bhonn an toraidh a bheith ar nós imeachta trédhearcach agus oscailte arna thionscnamh ag EIT.

Ceapfaidh an Coimisiún an comhalta nó na comhaltaí i gcomhréir leis an nós imeachta a leagtar síos sa chéad mhír, sa dara mír agus sa tríú mír agus cuirfidh sé Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle ar an eolas faoin nós imeachta roghnúcháin agus faoi cheapachán deiridh na gcomhaltaí sin den Bhord Rialaithe.

I gcás nach mbeidh ar chumas comhalta a théarma oifige nó a téarma oifige a chríochnú, ceapfar comhalta ionadaíoch tríd an nós imeachta céanna a úsáideadh chun an comhalta éagumasaithe a cheapadh, chun téarma oifige an chomhalta sin a chríochnú. Féadfaidh an Coimisiún comhalta ionadaíoch, a bhfuil téarma oifige níos lú ná 2 bhliain curtha isteach acu, a athcheapadh le haghaidh téarma 4 bliana breise ar iarratas ón mBord Rialaithe.

Déanfaidh an Coimisiún triúr comhaltaí breise den Bhord Rialaithe a cheapadh chun cúigear comhaltaí déag a bhaint amach faoi 29 Samhain 2022. Críochnóidh comhaltaí an Bhoird Rialaithe a ceapadh roimh 28 Bealtaine 2021, a dtéarma oifige neamh-inathnuaite.

In imthosca eisceachtúla a bhfuil bonn cirt cuí leo, go háirithe chun iontaofacht an Bhoird Rialaithe a choinneáil, féadfaidh an Coimisiún, ar a thionscnamh féin, téarma oifige comhalta den Bhord Rialaithe a fhoirceannadh.

| 2. | Gníomhóidh comhaltaí an Bhoird Rialaithe chun leasa EIT, agus déanfaidh siad a misean agus a cuspóirí, a céannacht, a neamhspleáchas agus a comhsheasmhacht a choimirciú ar bhealach neamhspleách agus trédhearcach. |
| --- | --- |

2.

| 3. | Féadfaidh an Bord Rialaithe cuireadh a thabhairt do Chomhalta de Bhord CNE nó do gheallsealbhóirí eile freastal ar a gcuid cruinnithe mar bhreathnóirí. |
| --- | --- |

3.

| 4. | Gníomhóidh an Bord Rialaithe, agus a fhreagrachtaí á bhfeidhmiú aige, faoi mhaoirseacht an Choimisiúin maidir le cur chun feidhme mhisean agus chuspóirí EIT a leagtar amach in Airteagal 3. |
| --- | --- |

4.

ROINN 2

FREAGRACHTAÍ AN BHOIRD RIALAITHE

| 1. | Agus é ag comhlíonadh a fhreagrachta chun gníomhaíochtaí EIT agus PENanna a stiúradh agus chun faireachán a dhéanamh ar na gníomhaíochtaí sin, déanfaidh an Bord Rialaithe cinntí straitéiseacha. Déanfaidh sé na nithe seo a leanas go háirithe:






  (a) | tar éis dul i gcomhairle le PENanna atá ann cheana agus a dtuairimí á gcur san áireamh, rannchuidiú EIT leis an togra ón gCoimisiún maidir le COSN a ghlacadh agus é a chur ar fáil don phobal; |
| --- | --- | --- |

1.

(a)

tar éis dul i gcomhairle le PENanna atá ann cheana agus a dtuairimí á gcur san áireamh, rannchuidiú EIT leis an togra ón gCoimisiún maidir le COSN a ghlacadh agus é a chur ar fáil don phobal;

| (b) | doiciméad clársceidealaithe aonair, buiséad, cuntais bhliantúla agus clár comhardaithe agus tuarascáil bhliantúil gníomhaíochta comhdhlúite EIT a ghlacadh; |
| --- | --- |

(b)

doiciméad clársceidealaithe aonair, buiséad, cuntais bhliantúla agus clár comhardaithe agus tuarascáil bhliantúil gníomhaíochta comhdhlúite EIT a ghlacadh;

| (c) | critéir fhónta agus nósanna imeachta soiléire agus trédhearcacha a ghlacadh maidir le maoiniú PENanna ar bhonn feidhmíochta, lena n-áirítear an cinneadh maidir le leithdháileadh uasta ranníocaíocht airgeadais EIT leo, d’fhonn plean gnó PEN ábhartha a chur chun feidhme agus na cuspóirí a leagtar amach in COSN a bhaint amach agus i gcomhréir le hAirteagal 10, agus na ceanglais a leagtar amach in Airteagal 11(4) agus (5), lena n-áirítear dul chun cinn PENanna maidir le hinbhuanaitheacht airgeadais a bhaint amach, á gcur san áireamh; |
| --- | --- |

(c)

critéir fhónta agus nósanna imeachta soiléire agus trédhearcacha a ghlacadh maidir le maoiniú PENanna ar bhonn feidhmíochta, lena n-áirítear an cinneadh maidir le leithdháileadh uasta ranníocaíocht airgeadais EIT leo, d’fhonn plean gnó PEN ábhartha a chur chun feidhme agus na cuspóirí a leagtar amach in COSN a bhaint amach agus i gcomhréir le hAirteagal 10, agus na ceanglais a leagtar amach in Airteagal 11(4) agus (5), lena n-áirítear dul chun cinn PENanna maidir le hinbhuanaitheacht airgeadais a bhaint amach, á gcur san áireamh;

| (d) | nós imeachta roghnúcháin PENanna a ghlacadh, i gcomhréir le hAirteagal 9 den Rialachán seo agus le COSN; |
| --- | --- |

(d)

nós imeachta roghnúcháin PENanna a ghlacadh, i gcomhréir le hAirteagal 9 den Rialachán seo agus le COSN;

| (e) | comhpháirtíocht a roghnú agus a ainmniú mar PEN i gcomhréir leis na coinníollacha agus na critéir a leagtar amach in Airteagal 9, agus ainmniú den sórt sin a tharraingt siar i gcás inarb iomchuí; |
| --- | --- |

(e)

comhpháirtíocht a roghnú agus a ainmniú mar PEN i gcomhréir leis na coinníollacha agus na critéir a leagtar amach in Airteagal 9, agus ainmniú den sórt sin a tharraingt siar i gcás inarb iomchuí;

| (f) | an Stiúrthóir a údarú chun creat-chomhaontuithe comhpháirtíochta agus comhaontuithe deontais a ullmhú, a chaibidil agus a thabhairt i gcrích le PENanna; |
| --- | --- |

(f)

an Stiúrthóir a údarú chun creat-chomhaontuithe comhpháirtíochta agus comhaontuithe deontais a ullmhú, a chaibidil agus a thabhairt i gcrích le PENanna;

| (g) | ré, ábhar agus struchtúr meabhráin comhair a bhunú i gcomhréir le hAirteagal 12, sainordú a thabhairt don Stiúrthóir agus a údarú dó meabhráin chomhair le PENanna a ullmhú agus a chaibidil agus, tar éis na meabhráin chomhair arna gcaibidil a scrúdú, údarás a thabhairt don Stiúrthóir iad a thabhairt i gcrích; |
| --- | --- |

(g)

ré, ábhar agus struchtúr meabhráin comhair a bhunú i gcomhréir le hAirteagal 12, sainordú a thabhairt don Stiúrthóir agus a údarú dó meabhráin chomhair le PENanna a ullmhú agus a chaibidil agus, tar éis na meabhráin chomhair arna gcaibidil a scrúdú, údarás a thabhairt don Stiúrthóir iad a thabhairt i gcrích;

| (h) | an Stiúrthóir a údarú chun comhaontuithe comhpháirtíochta le PENanna a shíneadh thar an tréimhse a socraíodh ar dtús, faoi réir thoradh dearfach an athbhreithnithe eatramhaigh agus an mheasúnaithe chuimsithigh, mar a leagtar amach in COSN é, roimh dhul in éag na tréimhse sin i gcomhréir le hAirteagail 10 agus 11; |
| --- | --- |

(h)

an Stiúrthóir a údarú chun comhaontuithe comhpháirtíochta le PENanna a shíneadh thar an tréimhse a socraíodh ar dtús, faoi réir thoradh dearfach an athbhreithnithe eatramhaigh agus an mheasúnaithe chuimsithigh, mar a leagtar amach in COSN é, roimh dhul in éag na tréimhse sin i gcomhréir le hAirteagail 10 agus 11;

| (i) | an Stiúrthóir a údarú chun comhaontuithe deontais a ullmhú, a chaibidliú agus a thabhairt i gcrích le heintitis dhlíthiúla eile; |
| --- | --- |

(i)

an Stiúrthóir a údarú chun comhaontuithe deontais a ullmhú, a chaibidliú agus a thabhairt i gcrích le heintitis dhlíthiúla eile;

| (j) | nósanna imeachta faireacháin agus meastóireachta atá éifeachtach, éifeachtúil, trédhearcach agus leanúnach a ghlacadh, lena n-áirítear tacar fónta táscairí i gcomhréir le hAirteagail 10, 11, 19 agus 20 den Rialachán seo, agus maoirseacht a dhéanamh ar a gcur chun feidhme ag an Stiúrthóir; |
| --- | --- |

(j)

nósanna imeachta faireacháin agus meastóireachta atá éifeachtach, éifeachtúil, trédhearcach agus leanúnach a ghlacadh, lena n-áirítear tacar fónta táscairí i gcomhréir le hAirteagail 10, 11, 19 agus 20 den Rialachán seo, agus maoirseacht a dhéanamh ar a gcur chun feidhme ag an Stiúrthóir;

| (k) | bearta ceartaitheacha iomchuí maidir le PENanna tearcfheidhmíochta a dhéanamh, lena n-áirítear ranníocaíocht airgeadais EIT le PENanna den sórt sin a laghdú, a mhodhnú nó a tharraingt siar nó leis na creat-chomhaontuithe comhpháirtíochta leo a fhoirceannadh, bunaithe ar an bhfhaireachán agus ar an measúnú ar na torthaí, i gcomhréir le cuspóirí EIT agus PENanna agus le hAirteagail 10, 11 agus 18; |
| --- | --- |

(k)

bearta ceartaitheacha iomchuí maidir le PENanna tearcfheidhmíochta a dhéanamh, lena n-áirítear ranníocaíocht airgeadais EIT le PENanna den sórt sin a laghdú, a mhodhnú nó a tharraingt siar nó leis na creat-chomhaontuithe comhpháirtíochta leo a fhoirceannadh, bunaithe ar an bhfhaireachán agus ar an measúnú ar na torthaí, i gcomhréir le cuspóirí EIT agus PENanna agus le hAirteagail 10, 11 agus 18;

| (l) | PENanna a spreagadh chun múnlaí oibríochtúla a ghlacadh maidir le hoscailteacht i dtreo eagraíochtaí comhpháirtíochta nua; |
| --- | --- |

(l)

PENanna a spreagadh chun múnlaí oibríochtúla a ghlacadh maidir le hoscailteacht i dtreo eagraíochtaí comhpháirtíochta nua;

| (m) | EIT a chur chun cinn ar fud an Aontais agus ar fud an domhain, d’fhonn a mhealltacht a mhéadú, agus an Stiúrthóir a údarú meabhráin tuisceana le Ballstáit, tíortha comhlachaithe nó tríú tíortha eile a shíniú chun na críche sin; |
| --- | --- |

(m)

EIT a chur chun cinn ar fud an Aontais agus ar fud an domhain, d’fhonn a mhealltacht a mhéadú, agus an Stiúrthóir a údarú meabhráin tuisceana le Ballstáit, tíortha comhlachaithe nó tríú tíortha eile a shíniú chun na críche sin;

| (n) | cinneadh a dhéanamh maidir le gníomhaíochtaí tacaíochta arna ndéanamh ag na PENanna a cheapadh agus a chomhordú chun tionchar EIT ar fud an Aontais a leathnú chun acmhainneacht fiontraíochta agus nuálaíochta na n-institiúidí ardoideachais a fhorbairt, chomh maith le soláthraithe gairmoideachais agus gairmoiliúna i gcás inarb iomchuí, agus chun iad a chomhtháthú in éiceachórais nuálaíochta, chun comhtháthú an triantáin eolais a athneartú; |
| --- | --- |

(n)

cinneadh a dhéanamh maidir le gníomhaíochtaí tacaíochta arna ndéanamh ag na PENanna a cheapadh agus a chomhordú chun tionchar EIT ar fud an Aontais a leathnú chun acmhainneacht fiontraíochta agus nuálaíochta na n-institiúidí ardoideachais a fhorbairt, chomh maith le soláthraithe gairmoideachais agus gairmoiliúna i gcás inarb iomchuí, agus chun iad a chomhtháthú in éiceachórais nuálaíochta, chun comhtháthú an triantáin eolais a athneartú;

| (o) | cruthú sineirgí a chur chun cinn idir EIT, lena n-áirítear trí PENanna, agus creatchláir an Aontais le haghaidh taighde agus nuálaíochta, chomh maith le scéimeanna cistiúcháin náisiúnta agus réigiúnacha. |
| --- | --- |

(o)

cruthú sineirgí a chur chun cinn idir EIT, lena n-áirítear trí PENanna, agus creatchláir an Aontais le haghaidh taighde agus nuálaíochta, chomh maith le scéimeanna cistiúcháin náisiúnta agus réigiúnacha.

| 2. | De bhreis ar na cinntí straitéiseacha dá dtagraítear i bpointe 1, déanfaidh an Bord Rialaithe na cinntí nós imeachta agus oibríochta a leanas is gá chun cúraimí agus gníomhaíochtaí EIT a chomhlíonadh. Déanfaidh sé, go háirithe, an méid seo a leanas:






  (a) | a rialacha nós imeachta agus rialacha nós imeachta an Choiste Feidhmiúcháin a ghlacadh, chomh maith le rialacha sonracha airgeadais EIT; |
| --- | --- | --- |

2.

(a)

a rialacha nós imeachta agus rialacha nós imeachta an Choiste Feidhmiúcháin a ghlacadh, chomh maith le rialacha sonracha airgeadais EIT;

| (b) | cúraimí sonracha a tharmligean chuig an gCoiste Feidhmiúcháin; |
| --- | --- |

(b)

cúraimí sonracha a tharmligean chuig an gCoiste Feidhmiúcháin;

| (c) | táillí iomchuí do chomhaltaí an Bhoird Rialaithe agus do chomhaltaí an Choiste Feidhmiúcháin a shocrú, a bheidh i gcomhréir le luach saothair comhchosúil sna Ballstáit; |
| --- | --- |

(c)

táillí iomchuí do chomhaltaí an Bhoird Rialaithe agus do chomhaltaí an Choiste Feidhmiúcháin a shocrú, a bheidh i gcomhréir le luach saothair comhchosúil sna Ballstáit;

| (d) | nós imeachta oscailte agus trédhearcach a ghlacadh chun comhaltaí an Choiste Feidhmiúcháin a roghnú; |
| --- | --- |

(d)

nós imeachta oscailte agus trédhearcach a ghlacadh chun comhaltaí an Choiste Feidhmiúcháin a roghnú;

| (e) | an Stiúrthóir a cheapadh agus, más gá, síneadh ama a chur lena théarma nó lena téarma oifige nó an Stiúrthóir a chur as oifig, i gcomhréir le Roinn 5; |
| --- | --- |

(e)

an Stiúrthóir a cheapadh agus, más gá, síneadh ama a chur lena théarma nó lena téarma oifige nó an Stiúrthóir a chur as oifig, i gcomhréir le Roinn 5;

| (f) | an tOifigeach Cuntasaíochta agus comhaltaí an Choiste Feidhmiúcháin a cheapadh; |
| --- | --- |

(f)

an tOifigeach Cuntasaíochta agus comhaltaí an Choiste Feidhmiúcháin a cheapadh;

| (g) | cód dea-iompair a ghlacadh maidir le coinbhleachtaí leasa; |
| --- | --- |

(g)

cód dea-iompair a ghlacadh maidir le coinbhleachtaí leasa;

| (h) | grúpaí comhairleacha a bhunú, i gcás inarb iomchuí, a mbeidh cuspóir, cúraimí agus fad sainithe acu; |
| --- | --- |

(h)

grúpaí comhairleacha a bhunú, i gcás inarb iomchuí, a mbeidh cuspóir, cúraimí agus fad sainithe acu;

| (i) | Feidhm Iniúchóireachta Inmheánaí a bhunú i gcomhréir le rialacha airgeadais EIT; |
| --- | --- |

(i)

Feidhm Iniúchóireachta Inmheánaí a bhunú i gcomhréir le rialacha airgeadais EIT;

| (j) | cinneadh maidir le teangacha oibre EIT, agus prionsabail atá ann cheana maidir le hilteangachas agus riachtanais phraiticiúla a cuid oibríochtaí á gcur san áireamh; |
| --- | --- |

(j)

cinneadh maidir le teangacha oibre EIT, agus prionsabail atá ann cheana maidir le hilteangachas agus riachtanais phraiticiúla a cuid oibríochtaí á gcur san áireamh;

| (k) | cruinniú ar leibhéal sinsearach le PENanna a thionól ar bhonn bliantúil; |
| --- | --- |

(k)

cruinniú ar leibhéal sinsearach le PENanna a thionól ar bhonn bliantúil;

| (l) | tuairisciú ar chomhar PENanna le Comhpháirtíochtaí Eorpacha eile. |
| --- | --- |

(l)

tuairisciú ar chomhar PENanna le Comhpháirtíochtaí Eorpacha eile.

| 3. | Déanfaidh an Bord Rialaithe cinntí i gcomhréir le Rialacháin Foirne Oifigigh an Aontais Eorpaigh agus Coinníollacha Fostaíochta Sheirbhísigh eile an Aontais, arna leagan síos i Rialachán (CEE, Euratom, CEGC) Uimh. 259/68 ón gComhairle (1) (dá ngairtear na “Rialacháin Foirne” agus na “Coinníollacha Fostaíochta”, faoi seach), maidir le foireann EIT agus a choinníollacha fostaíochta. Áiritheoidh sé, go háirithe, an méid seo a leanas:






  (a) | na bearta cur chun feidhme a ghlacadh chun éifeacht a thabhairt do na Rialacháin Foirne agus do na Coinníollacha Fostaíochta, i gcomhréir le hAirteagal 110(2) de na Rialacháin Foirne; |
| --- | --- | --- |

3.

(a)

na bearta cur chun feidhme a ghlacadh chun éifeacht a thabhairt do na Rialacháin Foirne agus do na Coinníollacha Fostaíochta, i gcomhréir le hAirteagal 110(2) de na Rialacháin Foirne;

| (b) | i gcomhréir le pointe (c) den phointe seo, cumhachtaí an Údaráis Ceapacháin arna dtabhairt leis na Rialacháin Foirne agus cumhachtaí an Údaráis atá Cumhachtaithe chun Conradh Fostaíochta a Thabhairt i gCrích arna dtabhairt leis na Coinníollacha Fostaíochta (“cumhachtaí an údaráis ceapacháin”) a fheidhmiú i leith fhoireann EIT; |
| --- | --- |

(b)

i gcomhréir le pointe (c) den phointe seo, cumhachtaí an Údaráis Ceapacháin arna dtabhairt leis na Rialacháin Foirne agus cumhachtaí an Údaráis atá Cumhachtaithe chun Conradh Fostaíochta a Thabhairt i gCrích arna dtabhairt leis na Coinníollacha Fostaíochta (“cumhachtaí an údaráis ceapacháin”) a fheidhmiú i leith fhoireann EIT;

| (c) | i gcomhréir le hAirteagal 110(2) de na Rialacháin Foirne, cinneadh a ghlacadh bunaithe ar Airteagal 2(1) de na Rialacháin Foirne agus ar Airteagal 6 de na Coinníollacha Fostaíochta, lena ndéanfar cumhachtaí ábhartha an údaráis ceapacháin a tharmligean chuig an Stiúrthóir agus lena mbunaítear na coinníollacha faoinar féidir an tarmligean cumhachtaí sin a chur ar fionraí agus údarú á thabhairt don Stiúrthóir na cumhachtaí sin a fhotharmligean; |
| --- | --- |

(c)

i gcomhréir le hAirteagal 110(2) de na Rialacháin Foirne, cinneadh a ghlacadh bunaithe ar Airteagal 2(1) de na Rialacháin Foirne agus ar Airteagal 6 de na Coinníollacha Fostaíochta, lena ndéanfar cumhachtaí ábhartha an údaráis ceapacháin a tharmligean chuig an Stiúrthóir agus lena mbunaítear na coinníollacha faoinar féidir an tarmligean cumhachtaí sin a chur ar fionraí agus údarú á thabhairt don Stiúrthóir na cumhachtaí sin a fhotharmligean;

| (d) | cinneadh a ghlacadh, i gcás inar gá in imthosca fíoreisceachtúla, tarmligean chumhachtaí an údaráis ceapacháin chuig an Stiúrthóir a chur ar fionraí go sealadach, chomh maith leis na cumhachtaí arna bhfotharmligean ag an Stiúrthóir, agus iad a fheidhmiú é féin nó iad a tharmligean chuig duine dá chomhaltaí nó do bhall foirne eile seachas an Stiúrthóir. |
| --- | --- |

(d)

cinneadh a ghlacadh, i gcás inar gá in imthosca fíoreisceachtúla, tarmligean chumhachtaí an údaráis ceapacháin chuig an Stiúrthóir a chur ar fionraí go sealadach, chomh maith leis na cumhachtaí arna bhfotharmligean ag an Stiúrthóir, agus iad a fheidhmiú é féin nó iad a tharmligean chuig duine dá chomhaltaí nó do bhall foirne eile seachas an Stiúrthóir.

ROINN 3

FEIDHMIÚ AN BHOIRD RIALAITHE

| 1. | Toghfaidh an Bord Rialaithe a Chathaoirleach as measc a chomhaltaí. Mairfidh téarma oifige an Chathaoirligh 2 bhliain agus féadfar an téarma oifige a athnuachan aon uair amháin. |
| --- | --- |

1.

| 2. | Beidh ionadaí ón gCoimisiún páirteach i gcruinnithe an Bhoird Rialaithe, gan an ceart vótála aige nó aici, ach beidh gá lena chomhaontú nó lena comhaontú sna cásanna dá dtagraítear i bpointe 5. Beidh sé de cheart aige nó aici pointí a mholadh ar chlár oibre an Bhoird Rialaithe. |
| --- | --- |

2.

| 3. | Beidh an Stiúrthóir rannpháirteach i gcruinnithe an Bhoird Rialaithe, gan an ceart vótála aige nó aici. |
| --- | --- |

3.

| 4. | Déanfaidh an Bord Rialaithe cinntí a ghlacadh trí thromlach simplí dá chomhaltaí a bhfuil ceart vótála acu.
  Éileofar leis na cinntí faoi phointí (1)(a), (b), (c), (d) agus (n) de Roinn 2 agus faoi phointí (2)(e) agus (j) de Roinn 2, mar aon le cinntí faoi phointe 1 den Roinn seo tromlach dhá thrian de chomhaltaí an Bhoird Rialaithe a bhfuil ceart vótála acu, áfach. |
| --- | --- |

4.

Éileofar leis na cinntí faoi phointí (1)(a), (b), (c), (d) agus (n) de Roinn 2 agus faoi phointí (2)(e) agus (j) de Roinn 2, mar aon le cinntí faoi phointe 1 den Roinn seo tromlach dhá thrian de chomhaltaí an Bhoird Rialaithe a bhfuil ceart vótála acu, áfach.

| 5. | Maidir le cinntí an Bhoird Rialaithe faoi phointí (1)(c), (e), (g), (h), (j) agus (m), pointe (2)(c) agus pointe (3)(a) de Roinn 2, beidh gá le comhaontú ón gCoimisiún, arna chur in iúl ag a ionadaí ar an mBord Rialaithe. |
| --- | --- |

5.

| 6. | Iarrfaidh an Bord Rialaithe tuairim Ghrúpa Ionadaithe na mBallstát sula nglacfaidh sé cinntí maidir le fadú nó foirceannadh na gcomhaontuithe comhpháirtíochta le PENanna i gcomhréir le pointí (1)(h) agus (k) de Roinn 2, agus maidir leis an meabhrán comhair a thabhairt chun críche i gcomhréir le pointe (1)(g) de Roinn 2.
  Ní bheidh an tuairim dá dtagraítear sa chéad mhír ina ceangal ar an mBord Rialaithe. Eiseofar é gan moill mhíchuí agus in aon chás tráth nach déanaí ná dhá mhí tar éis é a iarraidh. |
| --- | --- |

6.

Ní bheidh an tuairim dá dtagraítear sa chéad mhír ina ceangal ar an mBord Rialaithe. Eiseofar é gan moill mhíchuí agus in aon chás tráth nach déanaí ná dhá mhí tar éis é a iarraidh.

| 7. | Tiocfaidh an Bord Rialaithe le chéile i ngnáthsheisiún ceithre huaire in aghaidh na bliana ar a laghad, agus tiocfaidh sé le chéile i seisiún urghnách nuair a thionólfaidh an Cathaoirleach é sin nó ar iarratas ó aon trian dá chomhaltaí uile ar a laghad nó ó ionadaí ón gCoimisiún. |
| --- | --- |

7.

ROINN 4

AN COISTE FEIDHMIÚCHÁIN

| 1. | Beidh an Coiste Feidhmiúcháin de chúnamh ag an mBord Rialaithe i gcomhlíonadh a chúraimí. |
| --- | --- |

1.

| 2. | Cúigear comhaltaí a bheidh ar an gCoiste Feidhmiúcháin, lena n-áirítear Cathaoirleach an Bhoird Rialaithe, a bheidh ina Chathaoirleach ar an gCoiste Feidhmiúcháin chomh maith. Roghnóidh an Bord Rialaithe an ceathrar comhaltaí eile as measc a chomhaltaí, rud lena soláthrófar cothromaíocht idir na comhaltaí a bhfuil taithí acu i réimsí an ardoideachais, an taighde, na nuálaíochta nó an ghnó. 2 bhliain a mhairfidh téarma oifige chomhaltaí an Choiste Feidhmiúcháin agus féadfar an téarma oifige a athnuachan aon uair amháin. |
| --- | --- |

2.

| 3. | An Coiste Feidhmiúcháin a dhéanfaidh cruinnithe an Bhoird Rialaithe a ullmhú i gcomhar leis an Stiúrthóir. |
| --- | --- |

3.

| 4. | Féadfaidh an Bord Rialaithe a iarraidh ar an gCoiste Feidhmiúcháin maoirseacht agus faireachán a dhéanamh ar chur chun feidhme chinntí agus mholtaí an Bhoird Rialaithe. |
| --- | --- |

4.

| 5. | Ullmhóidh an Coiste Feidhmiúcháin an plé a dhéanfar ar dhréacht-ionchur EIT faoin togra ón gCoimisiún maidir le COSN a bheith á ghlacadh ag an mBord Rialaithe. Ina theannta sin, ullmhóidh an Coiste Feidhmiúcháin plé an Bhoird Rialaithe ar an dréachtdoiciméad clársceidealaithe aonair, an dréacht-tuarascáil bhliantúil chomhdhlúite ar ghníomhaíochtaí, an dréachtbhuiséad bliantúil agus na dréachtchuntais bhliantúla agus an clár comhardaithe sula gcuirfear faoi bhráid an Bhoird Rialaithe iad. |
| --- | --- |

5.

| 6. | Déanfar cinntí an Choiste Feidhmiúcháin a ghlacadh le tromlach na gcomhaltaí a bheidh i láthair. Beidh aon vóta amháin ag gach comhalta. |
| --- | --- |

6.

| 7. | Beidh an t-ionadaí ón gCoimisiún rannpháirteach i gcruinnithe an Choiste Feidhmiúcháin, gan an ceart vótála aige nó aici. Beidh sé de cheart ag an ionadaí ón gCoimisiún pointí a mholadh ar chlár oibre an Bhoird Rialaithe. |
| --- | --- |

7.

| 8. | Beidh an Stiúrthóir rannpháirteach i gcruinnithe an Choiste Feidhmiúcháin, gan an ceart vótála aige nó aici. |
| --- | --- |

8.

| 9. | Gníomhóidh comhaltaí an Choiste Feidhmiúcháin chun leasa EIT, agus déanfaidh siad a misean agus a cuspóirí, a céannacht, a neamhspleáchas agus a comhsheasmhacht a choimirciú ar bhealach neamhspleách agus trédhearcach. Tuairisceoidh siad don Bhord Rialaithe maidir leis na cinntí a glacadh agus na cúraimí a shann an Bord Rialaithe dóibh. |
| --- | --- |

9.

ROINN 5

AN STIÚRTHÓIR

| 1. | Duine a bheidh sa Stiúrthóir a bhfuil saineolas aige nó aici agus ardcháil air nó uirthi sna réimsí ina bhfeidhmíonn EIT. Beidh an Stiúrthóir ina bhall foirne nó ina ball foirne de EIT agus is mar ghníomhaire sealadach a fhostófar é nó í faoi phointe (a) d’Airteagal 2 de na Coinníollacha Fostaíochta. |
| --- | --- |

1.

| 2. | Ceapfaidh an Bord Rialaithe an Stiúrthóir ó liosta iarrthóirí a mholfaidh an Coimisiún tar éis nós imeachta roghnúcháin oscailte agus trédhearcach. Chun conradh a thabhairt i gcrích leis an Stiúrthóir, déanfaidh Cathaoirleach an Bhoird Rialaithe ionadaíocht ar EIT. |
| --- | --- |

2.

| 3. | Mairfidh téarma oifige an Stiúrthóra 4 bliana. Féadfaidh an Bord Rialaithe, ag gníomhú dó ar thogra ón gCoimisiún ina gcuirtear san áireamh a mheastóireacht ar fheidhmíocht an Stiúrthóra agus ar leas EIT chomh maith lena cúraimí agus lena dúshláin amach anseo, síneadh a chur leis an téarma oifige sin uair amháin ar feadh tréimhse suas le 4 bliana. Ní bheidh Stiúrthóir a bhfuil síneadh curtha lena théarma nó lena téarma oifige rannpháirteach in aon nós imeachta roghnúcháin eile don phost céanna. |
| --- | --- |

3.

| 4. | Ní dhéanfar an Stiúrthóir a chur as oifig ach amháin ar chinneadh ón mBord Rialaithe ag gníomhú dó ar thogra ón gCoimisiún. |
| --- | --- |

4.

| 5. | Beidh an Stiúrthóir freagrach as oibríochtaí agus as EIT a bhainistiú ó lá go lá agus is é an Stiúrthóir a bheidh ina ionadaí nó ina hionadaí dlíthiúil air. Beidh an Stiúrthóir freagrach don Bhord Rialaithe agus tuairisceoidh sé nó sí dó ar bhonn leanúnach maidir le forbairt ghníomhaíochtaí EIT agus maidir le gach gníomhaíocht a thagann faoina chúram nó faoina cúram. |
| --- | --- |

5.

| 6. | Déanfaidh an Stiúrthóir an méid seo a leanas, go háirithe:






  (a) | gníomhaíochtaí EIT a eagrú agus a bhainistiú; |
| --- | --- | --- |

6.

(a)

gníomhaíochtaí EIT a eagrú agus a bhainistiú;

| (b) | tacaíocht a thabhairt don Bhord Rialaithe agus don Choiste Feidhmiúcháin ina gcuid oibre, an rúnaíocht a chur ar fáil dá gcruinnithe agus an fhaisnéis is gá a sholáthar chun go bhféadfaidh siad a ndualgais a chur i gcrích; |
| --- | --- |

(b)

tacaíocht a thabhairt don Bhord Rialaithe agus don Choiste Feidhmiúcháin ina gcuid oibre, an rúnaíocht a chur ar fáil dá gcruinnithe agus an fhaisnéis is gá a sholáthar chun go bhféadfaidh siad a ndualgais a chur i gcrích;

| (c) | tacaíocht a thabhairt don Bhord Rialaithe maidir le rannchuidiú EIT le togra an Choimisiúin maidir le COSN a ullmhú; |
| --- | --- |

(c)

tacaíocht a thabhairt don Bhord Rialaithe maidir le rannchuidiú EIT le togra an Choimisiúin maidir le COSN a ullmhú;

| (d) | an dréacht-dhoiciméad clársceidealaithe aonair, an dréacht-thuarascáil bhliantúil gníomhaíochta comhdhlúite agus an dréachtbhuiséad bliantúil a ullmhú d’fhonn iad a chur faoi bhráid an Bhoird Rialaithe; |
| --- | --- |

(d)

an dréacht-dhoiciméad clársceidealaithe aonair, an dréacht-thuarascáil bhliantúil gníomhaíochta comhdhlúite agus an dréachtbhuiséad bliantúil a ullmhú d’fhonn iad a chur faoi bhráid an Bhoird Rialaithe;

| (e) | an nós imeachta roghnúcháin le haghaidh PENanna a ullmhú agus a riar agus a áirithiú go gcuirfear na céimeanna éagsúla den nós imeachta sin i bhfeidhm ar bhealach trédhearcach agus oibiachtúil, faoi mhaoirseacht an Bhoird Rialaithe, agus tuarascáil mhionsonraithe ar an nós imeachta roghnúcháin a chur i gceangal leis an tuarascáil ghníomhaíochta bhliantúil chomhdhlúite dá dtagraítear i bpointe (d); |
| --- | --- |

(e)

an nós imeachta roghnúcháin le haghaidh PENanna a ullmhú agus a riar agus a áirithiú go gcuirfear na céimeanna éagsúla den nós imeachta sin i bhfeidhm ar bhealach trédhearcach agus oibiachtúil, faoi mhaoirseacht an Bhoird Rialaithe, agus tuarascáil mhionsonraithe ar an nós imeachta roghnúcháin a chur i gceangal leis an tuarascáil ghníomhaíochta bhliantúil chomhdhlúite dá dtagraítear i bpointe (d);

| (f) | comhaontuithe comhpháirtíochta agus comhaontuithe deontais le PENanna a ullmhú, a chaibidil agus a thabhairt i gcrích faoi údarú an Bhoird Rialaithe; |
| --- | --- |

(f)

comhaontuithe comhpháirtíochta agus comhaontuithe deontais le PENanna a ullmhú, a chaibidil agus a thabhairt i gcrích faoi údarú an Bhoird Rialaithe;

| (g) | meabhráin chomhair a ullmhú agus a chaibidil le PENanna agus, faoi réir formheas deiridh ag an mBord Rialaithe, iad a thabhairt i gcrích i gcomhréir le pointe (1)(a) de Roinn 2; |
| --- | --- |

(g)

meabhráin chomhair a ullmhú agus a chaibidil le PENanna agus, faoi réir formheas deiridh ag an mBord Rialaithe, iad a thabhairt i gcrích i gcomhréir le pointe (1)(a) de Roinn 2;

| (h) | comhaontuithe deontais a ullmhú, a chaibidliú agus a thabhairt i gcrích le heintitis dhlíthiúla eile, le comhaontú ón mBord Rialaithe; |
| --- | --- |

(h)

comhaontuithe deontais a ullmhú, a chaibidliú agus a thabhairt i gcrích le heintitis dhlíthiúla eile, le comhaontú ón mBord Rialaithe;

| (i) | cruinnithe fhóram na ngeallsealbhóirí agus Ghrúpa Ionadaithe na mBallstát a eagrú, agus cumarsáid éifeachtach a áirithiú leo, faoi mhaoirseacht an Bhoird Rialaithe; |
| --- | --- |

(i)

cruinnithe fhóram na ngeallsealbhóirí agus Ghrúpa Ionadaithe na mBallstát a eagrú, agus cumarsáid éifeachtach a áirithiú leo, faoi mhaoirseacht an Bhoird Rialaithe;

| (j) | meabhráin tuisceana le Ballstáit, tíortha comhlachaithe nó tríú tíortha eile a shíniú le húdarú an Bhoird Rialaithe, agus é mar chuspóir aige nó aici EIT a chur chun cinn ar fud an domhain; |
| --- | --- |

(j)

meabhráin tuisceana le Ballstáit, tíortha comhlachaithe nó tríú tíortha eile a shíniú le húdarú an Bhoird Rialaithe, agus é mar chuspóir aige nó aici EIT a chur chun cinn ar fud an domhain;

| (k) | a áirithiú go ndéanfar nósanna imeachta éifeachtúla faireacháin, measúnaithe agus meastóireachta a bhaineann le feidhmíocht PENanna a chur chun feidhme i gcomhréir le pointe (1)(j) de Roinn 2, agus go gcuirfear chun feidhme na bearta ceartaitheacha arna gcinneadh ag an mBord Rialaithe i gcomhréir le hAirteagal 11(6) chomh maith leis sin; |
| --- | --- |

(k)

a áirithiú go ndéanfar nósanna imeachta éifeachtúla faireacháin, measúnaithe agus meastóireachta a bhaineann le feidhmíocht PENanna a chur chun feidhme i gcomhréir le pointe (1)(j) de Roinn 2, agus go gcuirfear chun feidhme na bearta ceartaitheacha arna gcinneadh ag an mBord Rialaithe i gcomhréir le hAirteagal 11(6) chomh maith leis sin;

| (l) | beidh an Stiúrthóir freagrach as cúrsaí riaracháin agus airgeadais, i gcomhréir le prionsabail na bainistíochta fónta airgeadais, lena n-áirítear buiséad EIT a chur chun feidhme, agus aird iomchuí á tabhairt ar an gcomhairle a gheofar ón bhFeidhm Iniúchóireachta Inmheánach; |
| --- | --- |

(l)

beidh an Stiúrthóir freagrach as cúrsaí riaracháin agus airgeadais, i gcomhréir le prionsabail na bainistíochta fónta airgeadais, lena n-áirítear buiséad EIT a chur chun feidhme, agus aird iomchuí á tabhairt ar an gcomhairle a gheofar ón bhFeidhm Iniúchóireachta Inmheánach;

| (m) | na dréachtchuntais bhliantúla agus an clár comhardaithe a chur faoi bhráid na Feidhme Iniúchóireachta Inmheánaí agus ina dhiaidh sin faoi bhráid an Bhoird Rialaithe; |
| --- | --- |

(m)

na dréachtchuntais bhliantúla agus an clár comhardaithe a chur faoi bhráid na Feidhme Iniúchóireachta Inmheánaí agus ina dhiaidh sin faoi bhráid an Bhoird Rialaithe;

| (n) | a áirithiú go gcomhlíonfar oibleagáidí EIT maidir leis na conarthaí agus na comhaontuithe atá tugtha i gcrích aige, faoi mhaoirseacht an Bhoird Rialaithe; |
| --- | --- |

(n)

a áirithiú go gcomhlíonfar oibleagáidí EIT maidir leis na conarthaí agus na comhaontuithe atá tugtha i gcrích aige, faoi mhaoirseacht an Bhoird Rialaithe;

| (o) | cumarsáid éifeachtach a áirithiú le hinstitiúidí an Aontais, faoi mhaoirseacht an Bhoird Rialaithe; |
| --- | --- |

(o)

cumarsáid éifeachtach a áirithiú le hinstitiúidí an Aontais, faoi mhaoirseacht an Bhoird Rialaithe;

| (p) | Grúpa Ionadaithe na mBallstát a chur ar an eolas faoi thorthaí an fhaireacháin, an mheasúnaithe agus na meastóireachta, agus tuairimí Ghrúpa Ionadaithe na mBallstát a chur faoi bhráid an Bhoird Rialaithe; |
| --- | --- |

(p)

Grúpa Ionadaithe na mBallstát a chur ar an eolas faoi thorthaí an fhaireacháin, an mheasúnaithe agus na meastóireachta, agus tuairimí Ghrúpa Ionadaithe na mBallstát a chur faoi bhráid an Bhoird Rialaithe;

| (q) | gníomhú chun leasa EIT, agus a misean agus a cuspóirí, a céannacht, a neamhspleáchas agus a comhsheasmhacht a choimirciú ar bhealach neamhspleách agus trédhearcach. |
| --- | --- |

(q)

gníomhú chun leasa EIT, agus a misean agus a cuspóirí, a céannacht, a neamhspleáchas agus a comhsheasmhacht a choimirciú ar bhealach neamhspleách agus trédhearcach.

| 7. | Cuirfidh an Stiúrthóir i gcrích aon chúram a chuirtear air nó uirthi ag an mBord Rialaithe agus faoina fhreagracht. |
| --- | --- |

7.

ROINN 6

FOIREANN EIT AGUS SAINEOLAITHE NÁISIÚNTA AR IASACHT

| 1. | Is é a bheidh i bhfoireann EIT comhaltaí foirne a bheidh fostaithe go díreach ag EIT. Beidh feidhm ag na Rialacháin Foirne, ag na Coinníollacha Fostaíochta agus ag na rialacha arna nglacadh trí chomhaontú idir institiúidí an Aontais a thugann éifeacht dóibh maidir le foireann EIT. Beidh feidhm ag an bpointe seo maidir le baill foirne a bheidh fostaithe ag EIT an 28 Bealtaine 2021, gan beann ar dháta tosaigh a gconartha fostaíochta. |
| --- | --- |

1.

| 2. | Féadfar saineolaithe náisiúnta a thabhairt ar iasacht do EIT ar feadh tréimhse theoranta. Glacfaidh an Bord Rialaithe forálacha lena gcuirfear ar chumas saineolaithe náisiúnta a bheidh ar iasacht obair a dhéanamh in EIT agus lena saineofar cearta agus freagrachtaí na saineolaithe sin. |
| --- | --- |

2.

---

(1)  
  IO L 56, 4.3.1968, lch. 1.

---

IARSCRÍBHINN II

RIALACHÁN AISGHAIRTHE LEIS AN LEASÚ A RINNEADH AIR

| Rialachán (CE) Uimh. 294/2008 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle | (IO L 97, 9.4.2008, lch. 1) |
| --- | --- |
| Rialachán (AE) Uimh. 1292/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle | (IO L 347, 20.12.2013, lch. 174) |

Rialachán (CE) Uimh. 294/2008 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle

(IO L 97, 9.4.2008, lch. 1)

Rialachán (AE) Uimh. 1292/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle

(IO L 347, 20.12.2013, lch. 174)

---

IARSCRÍBHINN III

TÁBLA COMHGHAOIL

| Rialachán (CE) Uimh. 294/2008 | An Rialachán Seo |
| --- | --- |
| Airteagal 1 | Airteagal 1 |
| Airteagal 2, pointe 1 | Airteagal 2, pointe 1 |
| Airteagal 2, pointe 2 | Airteagal 2, pointe 2 |
| Airteagal 2, pointe 3 | Airteagal 2, pointe 3 |
| Airteagal 2, pointe 5 | Airteagal 2, pointe 5 |
| Airteagal 2, pointe 6 | Airteagal 2, pointe 6 |
| Airteagal 2, pointe 7 | Airteagal 2, pointe 7 |
| - | Airteagal 2, pointe 8 |
| Airteagal 2, pointe 8 | - |
| Airteagal 2, pointe 9 | Airteagal 2, pointe 9 |
| Airteagal 2, pointe 9a | Airteagal 2, pointe 10 |
| Airteagal 2, pointe 10 | Airteagal 2, pointe 11 |
| - | Airteagal 2, pointe 12 |
| Airteagal 2, pointe 11 | Airteagal 2, pointe 13 |
| - | Airteagal 2, pointe 14 |
| - | Airteagal 2, pointe 15 |
| - | Airteagal 2, pointe 16 |
| Airteagal 3 | Airteagal 3(1) agus (2) |
| Airteagal 4(1), pointí (a), (c) agus (d) | Airteagal 5(1) |
| Airteagal 4(2) | - |
| Airteagal 4(3) | Airteagal 5(2) |
| - | Airteagal 5(3) |
| Airteagal 5(1), pointí (a) go (c) | Airteagal 6, pointí (a), (b) agus (c) agus pointe (e) |
| Airteagal 5(1), pointe (d) | - |
| - | Airteagal 6, pointe (d) |
| Airteagal 5(1), pointí (e) agus (f) | Airteagal 6, pointí (f) agus (g) |
| - | Airteagal 6, pointí (h) agus (i) |
| Airteagal 5(1), pointí (g) go (i) | Airteagal 6, pointí (j), (k) agus (l) |
| Airteagal 5(1), pointe (j) | - |
| - | Airteagal 6, pointí (m) agus (n) |
| Airteagal 5(1), pointe (k) | Airteagal 6, pointí (o) agus (p) |
| - | Airteagal 6, pointí (q) go (t) |
| Airteagal 5(2) | - |
| Airteagal 6(1), pointí (a) go (c) | Airteagal 7(1), pointí (a), (b) agus (c) |
| - | Airteagal 7(1), pointe (d) |
| -Airteagal 6(1), pointe (d) | Airteagal 6(1), pointe (e) |
| - | Airteagal 7(1), pointe (f) |
| Airteagal 6(1), pointe (e) | Airteagal 7(1), pointí (g) |
| - | Airteagal 7(1), pointí (h) agus (i) |
| Airteagal 6(2), pointí (a) go (e) | Airteagal 7(2), pointí (a) go (e) |
| - | Airteagal 7(3) |
| Airteagal 6(3) | Airteagal 7(4) |
| - | Airteagal 8 |
| Airteagal 7(1) | Airteagal 9(1) |
| Airteagal 7(1a) | Airteagal 9(2) |
| Airteagal 7(2) | - |
| Airteagal 7(3) | Airteagal 9(3) |
| Airteagal 7(4) | Airteagal 9(4) |
| Airteagal 7(5) | Airteagal 9(5) |
| Airteagal 7a | Airteagal 10 |
| Airteagal 7b(1) | - |
| Airteagal 7b(2) | Airteagal 11(1) |
| - | Airteagal 11(2) |
| - | Airteagal 11(3) |
| Airteagal 7b(3) | Airteagal 11(4) |
| - | Airteagal 11(5) |
| Airteagal 7b(4) | Airteagal 11(6) |
| - | Airteagal 11(7) |
| - | Airteagal 12 |
| Airteagal 8(1) | Airteagal 13(1) |
| Airteagal 8(2), pointe (a) | Airteagal 13(2), pointe (a) |
| Airteagal 8(2), pointe (aa) | Airteagal 13(2), pointe (b) |
| - | Airteagal 13(2), pointí (c) go (f) |
| Airteagal 8(2), pointe (b) | Airteagal 13(2), pointe (g) |
| Airteagal 9(1) agus (2) | Airteagal 14(1) |
| Airteagal 9(3) | Airteagal 14(2) |
| Airteagal 11 | Airteagal 15 |
| Airteagal 12 | Airteagal 16 |
| Airteagal 13(1) | Airteagal 17(1) |
| - | Airteagal 17(2) |
| Airteagal 13(2) go (7) | Airteagal 17(3) go (8) |
| Airteagal 14(1) | - |
| Airteagal 14(2) | Airteagal 18(1) |
| Airteagal 14(3) | Airteagal 18(2) |
| - | Airteagal 18(3) |
| Airteagal 14(4) | Airteagal 18(4) |
| Airteagal 14(5) | Airteagal 18(5) |
| Airteagal 14(6) | - |
| - | Airteagal 18(6) |
| Airteagal 14(7) | Airteagal 18(7) |
| Airteagal 15(1) | Airteagal 19(1) |
| Airteagal 15(2) | Airteagal 19(2) |
| Airteagal 16(1) | Airteagal 20(1) |
| Airteagal 16(2) | Airteagal 20(2) |
| Airteagal 16(2a) | Airteagal 20(3) |
| Airteagal 16(3) | Airteagal 20(4) |
| Airteagal 17(1) | - |
| - | Airteagal 4(4) |
| Airteagal 17(2) | Airteagal 4(1) |
| Airteagal 17(2a) | Airteagal 4(2) |
| Airteagal 17(3) | Airteagal 4(3) |
| Airteagal 17(4) | Airteagal 4(5) |
| Airteagal 18 | - |
| Airteagal 19(1) | - |
| - | Airteagal 21(1) |
| Airteagal 19(2) | - |
| Airteagal 19(3) | Airteagal 21(2) |
| Airteagal 20(1) | Airteagal 22(1) |
| Airteagal 20(2) | - |
| Airteagal 20(3) | Airteagal 22(2) |
| Airteagal 20(4) | - |
| Airteagal 20(5) | Airteagal 22(3) |
| Airteagal 20(6) | - |
| Airteagal 20(7) | - |
| Airteagal 20(8) | Airteagal 22(4) |
| Airteagal 20(9) | Airteagal 22(5) |
| Airteagal 20(10) | Airteagal 22(6) |
| Airteagal 21(1) | Airteagal 23(1) |
| Airteagal 21(1a) | Airteagal 23(2) |
| Airteagal 21(2) | Airteagal 23(3) |
| Airteagal 21(3) | Airteagal 23(4) |
| Airteagal 21(4) | - |
| Airteagal 22 | Airteagal 24 |
| Airteagal 22a | Airteagal 25 |
| Airteagal 23 | - |
| - | Airteagal 26 |
| - | Airteagal 27 |
| Airteagal 24 | Airteagal 28 |
| Iarscríbhinn | Iarscríbhinn I |
| - | Iarscríbhinn II |
| - | Iarscríbhinn III |

Rialachán (CE) Uimh. 294/2008

An Rialachán Seo

Airteagal 1

Airteagal 1

Airteagal 2, pointe 1

Airteagal 2, pointe 1

Airteagal 2, pointe 2

Airteagal 2, pointe 2

Airteagal 2, pointe 3

Airteagal 2, pointe 3

Airteagal 2, pointe 5

Airteagal 2, pointe 5

Airteagal 2, pointe 6

Airteagal 2, pointe 6

Airteagal 2, pointe 7

Airteagal 2, pointe 7

-

Airteagal 2, pointe 8

Airteagal 2, pointe 8

-

Airteagal 2, pointe 9

Airteagal 2, pointe 9

Airteagal 2, pointe 9a

Airteagal 2, pointe 10

Airteagal 2, pointe 10

Airteagal 2, pointe 11

-

Airteagal 2, pointe 12

Airteagal 2, pointe 11

Airteagal 2, pointe 13

-

Airteagal 2, pointe 14

-

Airteagal 2, pointe 15

-

Airteagal 2, pointe 16

Airteagal 3

Airteagal 3(1) agus (2)

Airteagal 4(1), pointí (a), (c) agus (d)

Airteagal 5(1)

Airteagal 4(2)

-

Airteagal 4(3)

Airteagal 5(2)

-

Airteagal 5(3)

Airteagal 5(1), pointí (a) go (c)

Airteagal 6, pointí (a), (b) agus (c) agus pointe (e)

Airteagal 5(1), pointe (d)

-

-

Airteagal 6, pointe (d)

Airteagal 5(1), pointí (e) agus (f)

Airteagal 6, pointí (f) agus (g)

-

Airteagal 6, pointí (h) agus (i)

Airteagal 5(1), pointí (g) go (i)

Airteagal 6, pointí (j), (k) agus (l)

Airteagal 5(1), pointe (j)

-

-

Airteagal 6, pointí (m) agus (n)

Airteagal 5(1), pointe (k)

Airteagal 6, pointí (o) agus (p)

-

Airteagal 6, pointí (q) go (t)

Airteagal 5(2)

-

Airteagal 6(1), pointí (a) go (c)

Airteagal 7(1), pointí (a), (b) agus (c)

-

Airteagal 7(1), pointe (d)

-Airteagal 6(1), pointe (d)

Airteagal 6(1), pointe (e)

-

Airteagal 7(1), pointe (f)

Airteagal 6(1), pointe (e)

Airteagal 7(1), pointí (g)

-

Airteagal 7(1), pointí (h) agus (i)

Airteagal 6(2), pointí (a) go (e)

Airteagal 7(2), pointí (a) go (e)

-

Airteagal 7(3)

Airteagal 6(3)

Airteagal 7(4)

-

Airteagal 8

Airteagal 7(1)

Airteagal 9(1)

Airteagal 7(1a)

Airteagal 9(2)

Airteagal 7(2)

-

Airteagal 7(3)

Airteagal 9(3)

Airteagal 7(4)

Airteagal 9(4)

Airteagal 7(5)

Airteagal 9(5)

Airteagal 7a

Airteagal 10

Airteagal 7b(1)

-

Airteagal 7b(2)

Airteagal 11(1)

-

Airteagal 11(2)

-

Airteagal 11(3)

Airteagal 7b(3)

Airteagal 11(4)

-

Airteagal 11(5)

Airteagal 7b(4)

Airteagal 11(6)

-

Airteagal 11(7)

-

Airteagal 12

Airteagal 8(1)

Airteagal 13(1)

Airteagal 8(2), pointe (a)

Airteagal 13(2), pointe (a)

Airteagal 8(2), pointe (aa)

Airteagal 13(2), pointe (b)

-

Airteagal 13(2), pointí (c) go (f)

Airteagal 8(2), pointe (b)

Airteagal 13(2), pointe (g)

Airteagal 9(1) agus (2)

Airteagal 14(1)

Airteagal 9(3)

Airteagal 14(2)

Airteagal 11

Airteagal 15

Airteagal 12

Airteagal 16

Airteagal 13(1)

Airteagal 17(1)

-

Airteagal 17(2)

Airteagal 13(2) go (7)

Airteagal 17(3) go (8)

Airteagal 14(1)

-

Airteagal 14(2)

Airteagal 18(1)

Airteagal 14(3)

Airteagal 18(2)

-

Airteagal 18(3)

Airteagal 14(4)

Airteagal 18(4)

Airteagal 14(5)

Airteagal 18(5)

Airteagal 14(6)

-

-

Airteagal 18(6)

Airteagal 14(7)

Airteagal 18(7)

Airteagal 15(1)

Airteagal 19(1)

Airteagal 15(2)

Airteagal 19(2)

Airteagal 16(1)

Airteagal 20(1)

Airteagal 16(2)

Airteagal 20(2)

Airteagal 16(2a)

Airteagal 20(3)

Airteagal 16(3)

Airteagal 20(4)

Airteagal 17(1)

-

-

Airteagal 4(4)

Airteagal 17(2)

Airteagal 4(1)

Airteagal 17(2a)

Airteagal 4(2)

Airteagal 17(3)

Airteagal 4(3)

Airteagal 17(4)

Airteagal 4(5)

Airteagal 18

-

Airteagal 19(1)

-

-

Airteagal 21(1)

Airteagal 19(2)

-

Airteagal 19(3)

Airteagal 21(2)

Airteagal 20(1)

Airteagal 22(1)

Airteagal 20(2)

-

Airteagal 20(3)

Airteagal 22(2)

Airteagal 20(4)

-

Airteagal 20(5)

Airteagal 22(3)

Airteagal 20(6)

-

Airteagal 20(7)

-

Airteagal 20(8)

Airteagal 22(4)

Airteagal 20(9)

Airteagal 22(5)

Airteagal 20(10)

Airteagal 22(6)

Airteagal 21(1)

Airteagal 23(1)

Airteagal 21(1a)

Airteagal 23(2)

Airteagal 21(2)

Airteagal 23(3)

Airteagal 21(3)

Airteagal 23(4)

Airteagal 21(4)

-

Airteagal 22

Airteagal 24

Airteagal 22a

Airteagal 25

Airteagal 23

-

-

Airteagal 26

-

Airteagal 27

Airteagal 24

Airteagal 28

Iarscríbhinn

Iarscríbhinn I

-

Iarscríbhinn II

-

Iarscríbhinn III

---

CINNTÍ

| 28.5.2021 | GA | Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh | L 189/91 |
| --- | --- | --- | --- |

28.5.2021

GA

Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh

L 189/91

---

CINNEADH (AE) 2021/820 Ó PHARLAIMINT NA hEORPA AGUS ÓN gCOMHAIRLE

an 20 Bealtaine 2021

maidir le Clár Oibre Straitéiseach um Nuálaíocht na hInstitiúide Eorpaí um Nuálaíocht agus Teicneolaíocht (EIT) 2021-2027: Borradh a chur faoi Thallann Nuálaíochta agus faoi Chumas Nuálaíochta na hEorpa agus lena n-aisghairtear Cinneadh Uimh. 1312/2013/AE

(Téacs atá ábhartha maidir le LEE)

TÁ PARLAIMINT NA hEORPA AGUS COMHAIRLE AN AONTAIS EORPAIGH,

Ag féachaint don Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, agus go háirithe Airteagal 173(3) de,

Ag féachaint don togra ón gCoimisiún Eorpach,

Tar éis dóibh an dréachtghníomh reachtach a chur chuig na parlaimintí náisiúnta,

Ag féachaint don tuairim ó Choiste Eacnamaíoch agus Sóisialta na hEorpa (1),

Ag gníomhú dóibh i gcomhréir leis an ngnáthnós imeachta reachtach (2),

De bharr an mhéid seo a leanas:

| (1) | Déantar foráil, i Rialachán (AE) 2021/819 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (3), agus go háirithe Airteagal 4 de, maidir le Clár Oibre Straitéiseach um Nuálaíocht (COSN) a ghlacadh. |
| --- | --- |

(1)

Déantar foráil, i Rialachán (AE) 2021/819 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (3), agus go háirithe Airteagal 4 de, maidir le Clár Oibre Straitéiseach um Nuálaíocht (COSN) a ghlacadh.

| (2) | Ba cheart na réimsí tosaíochta agus an straitéis don Institiúid Eorpach um Nuálaíocht agus Teicneolaíocht (EIT) a leagan amach in COSN don tréimhse 7 mbliana lena mbaineann i gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/695 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (4), ba cheart príomhghníomhaíochtaí EIT a bhunú agus ba cheart a áireamh ann freisin measúnú ar an tionchar sóisialta, eacnamaíoch agus comhshaoil a mheastar a bheidh ag EIT, a gníomhaíochtaí for-rochtana agus ar a hacmhainneacht an breisluach nuálaíochta is fearr a ghiniúint. Ba cheart torthaí an fhaireacháin leanúnaigh agus na meastóireachta neamhspleáiche tréimhsiúla ar EIT a thabhairt san áireamh in COSN. |
| --- | --- |

(2)

Ba cheart na réimsí tosaíochta agus an straitéis don Institiúid Eorpach um Nuálaíocht agus Teicneolaíocht (EIT) a leagan amach in COSN don tréimhse 7 mbliana lena mbaineann i gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/695 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (4), ba cheart príomhghníomhaíochtaí EIT a bhunú agus ba cheart a áireamh ann freisin measúnú ar an tionchar sóisialta, eacnamaíoch agus comhshaoil a mheastar a bheidh ag EIT, a gníomhaíochtaí for-rochtana agus ar a hacmhainneacht an breisluach nuálaíochta is fearr a ghiniúint. Ba cheart torthaí an fhaireacháin leanúnaigh agus na meastóireachta neamhspleáiche tréimhsiúla ar EIT a thabhairt san áireamh in COSN.

| (3) | Ba cheart a áireamh, in COSN, freisin, an phleanáil straitéiseach do Fís Eorpach – an Clár Réime um Thaighde agus um Nuálaíocht (Fís Eorpach) a bunaíodh le Rialachán (AE) 2021/695, ba cheart sineirgí agus comhlántachtaí iomchuí idir gníomhaíochtaí EIT agus tionscnaimh, ionstraimí agus cláir ábhartha eile atá réigiúnach, náisiúnta nó de chuid an Aontais a bhunú agus a chothú, agus ba cheart comhsheasmhacht le tosaíochtaí agus gealltanais an Aontais a áirithiú, lena n-áirítear na cinn sin dá dtagraítear i dteachtaireachtaí ón gCoimisiún an 11 Nollaig 2019 maidir leis an gComhaontas Glas don Eoraip, an 27 Bealtaine 2020 maidir le buiséad AE lena gcumhachtaítear an plean téarnaimh don Eoraip (Plean Téarnaimh don Eoraip), an 19 Feabhra 2020 maidir le straitéis Eorpach um shonraí, an 10 Márta 2020 maidir le Straitéis FBM d’Eoraip inbhuanaithe agus dhigiteach agus an 10 Márta 2020 maidir le Straitéis Nua Tionsclaíochta don Eoraip, agus leo siúd a bhaineann le neamhspleáchas straitéiseach an Aontais a bhaint amach, agus ag an am céanna geilleagar oscailte á choinneáil. |
| --- | --- |

(3)

Ba cheart a áireamh, in COSN, freisin, an phleanáil straitéiseach do Fís Eorpach – an Clár Réime um Thaighde agus um Nuálaíocht (Fís Eorpach) a bunaíodh le Rialachán (AE) 2021/695, ba cheart sineirgí agus comhlántachtaí iomchuí idir gníomhaíochtaí EIT agus tionscnaimh, ionstraimí agus cláir ábhartha eile atá réigiúnach, náisiúnta nó de chuid an Aontais a bhunú agus a chothú, agus ba cheart comhsheasmhacht le tosaíochtaí agus gealltanais an Aontais a áirithiú, lena n-áirítear na cinn sin dá dtagraítear i dteachtaireachtaí ón gCoimisiún an 11 Nollaig 2019 maidir leis an gComhaontas Glas don Eoraip, an 27 Bealtaine 2020 maidir le buiséad AE lena gcumhachtaítear an plean téarnaimh don Eoraip (Plean Téarnaimh don Eoraip), an 19 Feabhra 2020 maidir le straitéis Eorpach um shonraí, an 10 Márta 2020 maidir le Straitéis FBM d’Eoraip inbhuanaithe agus dhigiteach agus an 10 Márta 2020 maidir le Straitéis Nua Tionsclaíochta don Eoraip, agus leo siúd a bhaineann le neamhspleáchas straitéiseach an Aontais a bhaint amach, agus ag an am céanna geilleagar oscailte á choinneáil.

| (4) | Ba cheart a áireamh in COSN meastachán ar riachtanais airgeadais agus ar fhoinsí airgeadais i dtaca le gníomhaíochtaí EIT amach anseo. Ba cheart go n-áiritheofar plean airgeadais táscach ann freisin lena gcumhdófar tréimhse an chreata airgeadais ilbhliantúil (CAI) ábhartha. |
| --- | --- |

(4)

Ba cheart a áireamh in COSN meastachán ar riachtanais airgeadais agus ar fhoinsí airgeadais i dtaca le gníomhaíochtaí EIT amach anseo. Ba cheart go n-áiritheofar plean airgeadais táscach ann freisin lena gcumhdófar tréimhse an chreata airgeadais ilbhliantúil (CAI) ábhartha.

| (5) | Chun leanúnachas ghníomhaíochtaí EIT agus na bPobal Eolais agus Nuálaíochta (PENanna) a áirithiú i gcomhréir le forálacha ábhartha Rialachán (AE) 2021/695, ba cheart go dtiocfadh an Cinneadh seo i bhfeidhm mar ábhar práinne agus ba cheart go mbeadh feidhm aige, le héifeacht chúlghabhálach, ón 1 Eanáir 2021. |
| --- | --- |

(5)

Chun leanúnachas ghníomhaíochtaí EIT agus na bPobal Eolais agus Nuálaíochta (PENanna) a áirithiú i gcomhréir le forálacha ábhartha Rialachán (AE) 2021/695, ba cheart go dtiocfadh an Cinneadh seo i bhfeidhm mar ábhar práinne agus ba cheart go mbeadh feidhm aige, le héifeacht chúlghabhálach, ón 1 Eanáir 2021.

| (6) | Ós rud é nach féidir leis na Ballstáit cuspóirí an Chinnidh seo a ghnóthú go leordhóthanach agus, de bharr fairsinge agus trasnáisiúntachta, gur fearr is féidir iad a ghnóthú ar leibhéal an Aontais, féadfaidh an tAontas bearta a ghlacadh, i gcomhréir le prionsabal na coimhdeachta mar a leagtar amach in Airteagal 5 den Chonradh ar an Aontas Eorpach (CAE). I gcomhréir le prionsabal na comhréireachta a leagtar amach san Airteagal sin, ní théann an Cinneadh seo thar a bhfuil riachtanach chun na cuspóirí sin a ghnóthú. |
| --- | --- |

(6)

Ós rud é nach féidir leis na Ballstáit cuspóirí an Chinnidh seo a ghnóthú go leordhóthanach agus, de bharr fairsinge agus trasnáisiúntachta, gur fearr is féidir iad a ghnóthú ar leibhéal an Aontais, féadfaidh an tAontas bearta a ghlacadh, i gcomhréir le prionsabal na coimhdeachta mar a leagtar amach in Airteagal 5 den Chonradh ar an Aontas Eorpach (CAE). I gcomhréir le prionsabal na comhréireachta a leagtar amach san Airteagal sin, ní théann an Cinneadh seo thar a bhfuil riachtanach chun na cuspóirí sin a ghnóthú.

| (7) | Ba cheart Cinneadh Uimh. 1312/2013/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (5) a aisghairm, |
| --- | --- |

(7)

Ba cheart Cinneadh Uimh. 1312/2013/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (5) a aisghairm,

TAR ÉIS AN CINNEADH SEO A GHLACADH:

Airteagal 1

Glactar leis seo Clár Oibre Straitéiseach um Nuálaíocht na hInstitiúide Eorpaí um Nuálaíocht agus Teicneolaíocht don tréimhse 2021-2027 (COSN 2021-2027) mar a leagtar amach san Iarscríbhinn.

Airteagal 2

Cuirfear COSN 2021-2027 chun feidhme i gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/819.

Airteagal 3

Déantar Cinneadh Uimh. 1312/2013/AE a aisghairm le héifeacht ón 1 Eanáir 2021.

Airteagal 4

Tiocfaidh an Cinneadh seo i bhfeidhm lá a fhoilsithe in Iris Oifigiúil an Aontais Eorpaigh.

Beidh feidhm aige ón 1 Eanáir 2021.

Arna dhéanamh sa Bhruiséil, 20 Bealtaine 2021.

Thar ceann Pharlaimint na hEorpa

An tUachtarán

D. M. SASSOLI

Thar ceann na Comhairle

An tUachtarán

A. P. ZACARIAS

---

(1)  
  IO C 47, 11.2.2020, lch. 69.

1

(2)  Seasamh ó Pharlaimint na hEorpa an 27 Aibreán 2021 (nár foilsídh fós san Iris Oifigiúil) agus cinneadh ón gComhairle an 10 Bealtaine 2021.

2

(3)  Rialachán (AE) 2021/819 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Bealtaine 2021 maidir leis an Institiúid Eorpach um Nuálaíocht agus Teicneolaíocht (féach leathanach 61 den Iris Oifigiúil seo).

3

(4)  Rialachán (AE) 2021/695 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle 28 Aibreán 2021 lena mbunaítear Fís Eorpach – an Clár Réime um Thaighde agus um Nuálaíocht, lena leagtar síos na rialacha maidir le rannpháirtíocht agus scaipeadh, agus lena n-aisghairtear Rialacháin (AE) Uimh. 1290/2013 agus (AE) Uimh. 1291/2013 (IO L 170, 12.5.2021, lch. 1).

4

(5)  Cinneadh Uimh. 1312/2013/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Nollaig 2013 maidir le Clár Oibre Straitéiseach um Nuálaíocht na hInstitiúide Eorpaí um Nuálaíocht agus Teicneolaíocht (EIT): rannchuidiú EIT chun an Eoraip a dhéanamh níos nuálaí (IO L 347, 20.12.2013, lch. 892).

5

---

IARSCRÍBHINN

CLÁR OIBRE STRAITÉISEACH UM NUÁLAÍOCHT NA hINSTITIÚIDE EORPAÍ UM NUÁLAÍOCHT AGUS TEICNEOLAÍOCHT DON TRÉIMHSE 2021-2027

Clár na nÁbhar

| 1. | Réamhrá | 94 |
| --- | --- | --- |

1.

| 1.1. | Cúlra | 94 |
| --- | --- | --- |

1.1.

| 1.2 | Na Príomhdhúshláin | 95 |
| --- | --- | --- |

1.2

| 1.3. | Seasamh in Fís Eorpach | 97 |
| --- | --- | --- |

1.3.

| 2. | Caighdeáin a ardú: Straitéis agus cuspóirí EIT do 2021 2027 | 98 |
| --- | --- | --- |

2.

| 3. | Borradh a chur faoi thallann nuálaíochta agus faoi acmhainneacht nuálaíochta na hEorpa: Príomhghníomhaíochtaí | 98 |
| --- | --- | --- |

3.

| 3.1. | Tacaíocht do PENanna atá ann cheana | 98 |
| --- | --- | --- |

3.1.

| 3.2 | Tionchar réigiúnach PENanna a mhéadú | 99 |
| --- | --- | --- |

3.2

| 3.3. | PENanna nua a sheoladh | 100 |
| --- | --- | --- |

3.3.

| 3.4. | Tacú le cumas nuálaíochta agus fiontraíochta na n-institiúidí ardoideachais | 101 |
| --- | --- | --- |

3.4.

| 3.5. | Gníomhaíochtaí cothrománacha EIT | 102 |
| --- | --- | --- |

3.5.

| 3.5.1. | Cumarsáid agus scaipeadh | 102 |
| --- | --- | --- |

3.5.1.

| 3.5.2. | Dea-chleachtais a aithint agus a chomhroinnt le geallsealbhóirí | 103 |
| --- | --- | --- |

3.5.2.

| 3.5.3. | Comhar idirnáisiúnta agus gníomhaíochtaí domhanda for-rochtana | 103 |
| --- | --- | --- |

3.5.3.

| 3.6. | É a chur ag obair: an modh oibríochta | 104 |
| --- | --- | --- |

3.6.

| 3.6.1. | Samhail oibríochtúil PEN | 104 |
| --- | --- | --- |

3.6.1.

| 3.6.2. | Samhail chistiúcháin PEN | 105 |
| --- | --- | --- |

3.6.2.

| 3.6.3. | An t-ualach riaracháin a laghdú | 106 |
| --- | --- | --- |

3.6.3.

| 3.6.4. | Caidreamh EIT le PENanna tar éis fhoirceannadh an chomhaontaithe comhpháirtíochta | 106 |
| --- | --- | --- |

3.6.4.

| 3.7. | Sineirgí agus comhlántacht le cláir eile de chuid an Aontais. | 106 |
| --- | --- | --- |

3.7.

| 4. | Dul i ngleic leis an ngéarchéim atá ann mar thoradh ar ráig COVID-19 | 108 |
| --- | --- | --- |

4.

| 5. | Acmhainní | 108 |
| --- | --- | --- |

5.

| 5.1. | Riachtanais bhuiséadacha | 108 |
| --- | --- | --- |

5.1.

| 5.2. | Tionchar (faireachán agus meastóireacht) | 109 |
| --- | --- | --- |

5.2.

| 5.2.1. | Tuairisciú agus faireachán | 109 |
| --- | --- | --- |

5.2.1.

| 5.2.2. | Meastóireacht, athbhreithniú eatramhach agus measúnú cuimsitheach | 111 |
| --- | --- | --- |

5.2.2.

| Aguisín 1 | 112 |
| --- | --- |

| Aguisín 2 | 115 |
| --- | --- |

1.   RÉAMHRÁ

Sa Chlár Oibre Straitéiseach um Nuálaíocht, leagtar amach na réimsí tosaíochta agus an straitéis maidir leis an Institiúid Eorpach um Nuálaíocht agus Teicneolaíocht (EIT) don tréimhse 2021-2027 (COSN 2021-2027). Bunaítear leis na cuspóirí EIT, príomhghníomhaíochtaí EIT, modh oibre EIT, na torthaí agus an tionchar a bhfuil EIT ag súil leo, mar aon le meastachán ar na hacmhainní a bheidh de dhíth. Áirithítear le COSN 2021-2027 an chomhsheasmhacht is gá idir EIT agus Fís Eorpach.

Tá COSN 2021-2027 bunaithe ar mheasúnú tionchair a rinne an Coimisiún. Tugtar san áireamh dréacht COSN arna ullmhú ag EIT agus a cuireadh faoi bhráid an Choimisiúin an 20 Nollaig 2017, i gcomhréir le Rialachán (CE) Uimh. 294/2008 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (1). Léirítear ann freisin Rialachán (AE) 2021/695, agus, go háirithe, ról ríthábhachtach EIT ina cháil mar chuid de Cholún III “An Eoraip Nuálaíoch”, agus an chaoi a rannchuidíonn sí le haghaidh a thabhairt ar dhúshláin dhomhanda agus shochaíocha, lena n-áirítear spriocanna agus gealltanais i ndáil le cuspóirí aeráide agus Spriocanna Forbartha Inbhuanaithe (SFInna) na Náisiún Aontaithe (NA) atá leagtha síos, agus le Colún I “Eolaíocht Barr Feabhais” agus Colún II “Iomaíochas Tionsclaíoch Eorpach” den chlár Fís Eorpach. Le COSN 2021-2027, cuirtear leis na ceachtanna a foghlaimíodh le blianta anuas maidir le feidhmiú EIT agus le torthaí próisis comhairliúcháin leathain le geallsealbhóirí tábhachtacha.

Cuirtear san áireamh in COSN 2021-2027 pleanáil straitéiseach den chlár Fís Eorpach chun comhsheasmhacht a áirithiú le gníomhaíochtaí Fís Eorpach, chomh maith le sineirgí le cláir ábhartha eile de chuid an Aontais agus comhsheasmhacht le tosaíochtaí agus gealltanais an Aontais, lena n-áirítear na cinn sin a bhaineann leis an gComhaontas Glas don Eoraip, an Plean Téarnaimh don Eoraip, an straitéis Eorpach um shonraí, Straitéis FBM d’Eoraip inbhuanaithe agus dhigiteach agus an Straitéis Nua Tionsclaíochta don Eoraip agus leo siúd a bhaineann le neamhspleáchas straitéiseach an Aontais a bhaint amach, agus ag an am céanna geilleagar oscailte á choinneáil. Thairis sin, le COSN, rannchuidítear le dul i ngleic le dúshláin dhomhanda agus shochaíocha, lena n-áirítear SFInna trí phrionsabail Chomhaontú Pháras a glacadh faoi Chreat-Choinbhinsiún na Náisiún Aontaithe ar an Athrú Aeráide (2) a leanúint, agus trí gheilleagar atá neodrach ó thaobh astaíochtaí gás ceaptha teasa de a bhaint amach faoi 2050 ar a dhéanaí. Is é is aidhm dó freisin comhlántacht agus sineirgí a mhéadú idir gníomhaíochtaí EIT agus na cláir agus tosaíochtaí cistiúcháin náisiúnta agus réigiúnacha.

1.1.   Cúlra

Bunaíodh EIT in 2008 chun rannchuidiú leis an bhfás eacnamaíoch inbhuanaithe agus le hiomaíochas trí acmhainneacht nuálaíochta an Aontais agus na mBallstát a atreisiú. Bhí sé ina cheannródaí i ndáil leis an ardoideachas, an taighde agus an nuálaíocht (an “triantán eolais”) a chomhtháthú mar aon le béim láidir ar thallann na fiontraíochta, cruthú gnó agus scileanna nuálaíochta.

Ón uair a bunaíodh é, tá EIT ag teacht chun cinn diaidh ar ndiaidh mar ionstraim uathúil lena dtugtar aghaidh ar dhúshláin na sochaí trí thriantán an eolais a chomhtháthú. Is trí Phobail Eolais agus Nuálaíochta (PENanna) (3) is mó a fheidhmíonn EIT. Faoi láthair is ann d’ocht PEN agus feidhmíonn siad i réimsí an athraithe aeráide, an chlaochlaithe dhigitigh, an fhuinnimh, an bhia, na sláinte, na n-amhábhar, na soghluaisteachta uirbí agus na déantúsaíochta breisluacha.

Tá gach PEN go dtí seo eagraithe timpeall ar idir cúig agus deich gcinn d’ionaid chomhlonnaithe (4), atá ceaptha gníomhú mar mhoil gheografacha a chuireann spás fisiciúil ar fáil freisin don idirghníomhaíocht áitiúil laistigh den éiceachóras nuálaíochta agus chun an triantán eolais a chomhtháthú go praiticiúil. Eagraítear agus cuirtear struchtúr ar ionaid chomhlonnaithe de réir a gcomhthéacs náisiúnta agus réigiúnaigh faoi seach agus cuireann siad le gréasán uile-Eorpach de shaotharlanna, oifigí nó campais atá cheana ann ag comhpháirtí PEN.

Is é is cuspóir do PENanna punanna de ghníomhaíochtaí an triantáin eolais a reáchtáil trí bhíthin an méid seo a leanas:

| (a) | gníomhaíochtaí oideachais agus oiliúna a bhfuil comhchodanna fiontraíochta láidre iontu chun an chéad ghlúin eile de dhaoine cumasacha a oiliúint, faoina n-áirítear dearadh agus cur chun feidhme clár, ar leibhéal máistreachta nó dochtúireachta go háirithe, ar a mbronnfar lipéad EIT, eadhon séala cáilíochta a bhronnann EIT ar chlár oideachais PEN lena gcomhlíontar critéir cháilíochta shonracha a bhaineann, inter alia, leis an oideachas fiontraíochta agus le curaclaim nuálacha “foghlaim trí ghníomhaíocht”, ról lárnach a bheith ag clár oideachasúil EIT chun nuálaithe ardoilte agus fiontraíochta a fhorbairt, agus dá bhrí sin tábhacht a bheith ag cláir agus gníomhaíochtaí arb é is aidhm dóibh scileanna fiontraíochta agus digiteacha a fhorbairt agus acmhainní daonna i bhfoghlaim ar feadh an tsaoil a athsciliú nó a uas-sciliú; |
| --- | --- |

(a)

gníomhaíochtaí oideachais agus oiliúna a bhfuil comhchodanna fiontraíochta láidre iontu chun an chéad ghlúin eile de dhaoine cumasacha a oiliúint, faoina n-áirítear dearadh agus cur chun feidhme clár, ar leibhéal máistreachta nó dochtúireachta go háirithe, ar a mbronnfar lipéad EIT, eadhon séala cáilíochta a bhronnann EIT ar chlár oideachais PEN lena gcomhlíontar critéir cháilíochta shonracha a bhaineann, inter alia, leis an oideachas fiontraíochta agus le curaclaim nuálacha “foghlaim trí ghníomhaíocht”, ról lárnach a bheith ag clár oideachasúil EIT chun nuálaithe ardoilte agus fiontraíochta a fhorbairt, agus dá bhrí sin tábhacht a bheith ag cláir agus gníomhaíochtaí arb é is aidhm dóibh scileanna fiontraíochta agus digiteacha a fhorbairt agus acmhainní daonna i bhfoghlaim ar feadh an tsaoil a athsciliú nó a uas-sciliú;

| (b) | gníomhaíochtaí a thacaíonn leis an taighde agus leis an nuálaíocht chun táirgí, próisis, teicneolaíochtaí, seirbhísí agus réitigh neamhtheicniúla atá nuálach agus inbhuanaithe a fhorbairt a dhíríonn ar dheis gnó áirithe nó ar chuspóir shóisialta; |
| --- | --- |

(b)

gníomhaíochtaí a thacaíonn leis an taighde agus leis an nuálaíocht chun táirgí, próisis, teicneolaíochtaí, seirbhísí agus réitigh neamhtheicniúla atá nuálach agus inbhuanaithe a fhorbairt a dhíríonn ar dheis gnó áirithe nó ar chuspóir shóisialta;

| (c) | cruthú gnó agus gníomhaíochtaí tacaíochta, amhail scéimeanna luasaire chun cabhrú le fiontraithe fiontair a bhfuil rath orthu a dhéanamh dá gcuid smaointí agus chun dlús a chur leis an bpróiseas fáis agus forbartha. |
| --- | --- |

(c)

cruthú gnó agus gníomhaíochtaí tacaíochta, amhail scéimeanna luasaire chun cabhrú le fiontraithe fiontair a bhfuil rath orthu a dhéanamh dá gcuid smaointí agus chun dlús a chur leis an bpróiseas fáis agus forbartha.

Murab ionann agus ionstraimí nuálaíochta eile, is gné ar leith de EIT é an fócas ar na dúshláin dhomhanda agus shochaíocha trí thriantán an eolais a chomhtháthú, agus gníomhaíochtaí ardoideachais á gcomhtháthú i slabhra luacha na nuálaíochta.

Le cur chuige EIT cuidítear le cur le hathléimneacht agus le hinbhuanaitheacht a mhéadú agus rannchuidítear le nuálaíochtaí incriminteacha agus nuálaíochtaí suaiteacha a chruthú, chun aghaidh a thabhairt go héifeachtach ar theipeanna margaidh agus cuidiú le tionscail a chlaochlú agus tacú le cuideachtaí nuathionscanta, le cuideachtaí seachthairbheacha agus le fiontair bheaga agus mheánmhéide (FBManna) a chur ar bun. Le EIT, cumasaítear forbairt straitéisí gnó fadtéarmacha chun aghaidh a thabhairt ar dhúshláin dhomhanda agus cuidítear le creatdálaí a fhorbairt atá bunriachtanach do theacht chun cinn éiceachórais nuálaíochta atá ag dea-fheidhmiú agus faoinar féidir borradh a theacht faoin nuálaíocht. Déantar foráil i Rialachán (AE) 2021/819 don chuspóir go mbeidh PENanna inbhuanaithe ó thaobh airgeadais de (5), agus is gné ar leith é sin arb é is aidhm di nuálaíocht a chruthú atá dírithe ar ghnó agus ar thorthaí a bhaint amach. Sa chomhthéacs sin, ní mór do PENanna straitéisí cruthaithe ioncaim a fhorbairt agus a chur chun feidhme chun a n-éiceachóras nuálaíochta agus gníomhaíochtaí thriantán an eolais a chothabháil tar éis na tréimhse ama a chumhdaítear leis na comhaontuithe deontais.

Ar an gcaoi sin, cuireann EIT ardán dinimiciúil ar fáil chun seoladh, uas-scálú agus faireachán a dhéanamh ar PENanna, agus tacú leo, ar PENanna iad a imríonn móréifeachtaí ar an ngréasán agus ag a mbíonn iarmhairtí dearfacha. Tá PENanna sa chéad sraith (EIT Digital, EIT Climate-KIC agus EIT InnoEnergy), a seoladh in 2009, bunaithe go maith agus aibí, agus tá a gcomhaontuithe comhpháirtíochta le foirceannadh tar éis 2024, i gcomhréir leis an uastréimhse deontais. Tá an dara agus an tríú glúin de PENanna (EIT Health agus EIT Raw Materials, a seoladh in 2014, agus EIT Food, a sheoladh in 2016) ag teacht in aibíocht. Chuaigh an dá PEN a seoladh i Nollaig 2018, EIT Urban Mobility agus EIT Manufacturing, i mbun oibríochtaí in 2019.

Faoi 2019, bhí breis agus 600 gnólacht, 250 institiúid ardoideachais (6), 200 eagraíocht taighde (7), agus breis agus 50 eagraíocht agus údarás ón tsochaí shibhialta rannpháirteach in ocht PEN.

I bhfianaise na n-éagothromaíochtaí réigiúnacha leanúnacha i bhfeidhmíocht na nuálaíochta san Eoraip, sheol EIT scéim nuálaíochta réigiúnach (RIS) (8) in 2014 chun a fhor-rochtain réigiúnach a leathnú chuig tíortha ísealnuálaíochta agus meán-nuálaíochta. Trí bhíthin RIS, chuir EIT lena gníomhaíochtaí ar fud na hEorpa agus cuireann sí deiseanna ar fáil anois do thíortha (agus do réigiúin sna tíortha sin) ina bhfuil feidhmíocht ísealnuálaíochta agus feidhmíocht mheán-nuálaíochta mar a aicmítear sa Scórchlár Eorpach Nuálaíochta (EIS) chun páirt a ghlacadh i ngníomhaíochtaí thriantán an eolais mar chuid de phobal PEN.

Lean EIT de bheith solúbtha agus bhí sí in ann na prionsabail rialachais agus na rialacha maidir le bainistíocht rathúil do PENanna a fhorbairt faoi scáth iomlán an chláir Fís 2020 a bunaíodh le Rialachán (AE) Uimh. 1291/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (9), i gcomhréir le Rialachán (CE) Uimh. 294/2008. De bhrí go bhfuil sí neamhspleách ó thaobh oibríochta de, bhí sí in ann roinnt nuálaíochtaí a thástáil agus a chur chun feidhme go héifeachtach maidir le bainistiú a cuid tairbhithe amhail sásra cistiúcháin iomaíoch, spriocanna inbhuanaitheachta airgeadais agus táscairí feidhmíochta tábhachtacha.

1.2   Na Príomhdhúshláin

Tá dlús mór curtha le luas na nuálaíochta le blianta beaga anuas. Tá earnálacha eacnamaíocha á n-athmhúnlú, gnólachtaí atá ann cheana á shaitheadh agus deiseanna nach bhfacthas a leithéid riamh a gcruthú de thoradh na nuálaíochta. De bhrí go bhfuil an t-ord eacnamaíoch domhanda ag síorathrú agus an iomaíocht idirnáisiúnta ag méadú, ní mór don Aontas, inter alia, a thallanna go léir a chuimsiú, rannpháirtíocht ban a mhéadú agus torthaí ó ghníomhaíochtaí taighde agus nuálaíochta a aistriú chuig an margadh agus an tsochaí go pras, agus é mar aidhm leis acmhainneacht nuálaíochta a mhéadú ar fud an Aontais. Tá tábhacht níos mó ag baint le comhdhearadh, comhar agus comhchruthaitheacht trasna disciplíní agus idir ardoideachas, taighde agus gnó anois ná mar a bhí riamh i ndáil le rannchuidiú le haghaidh a thabhairt ar dhúshláin dhomhanda a bhaineann leis an athrú aeráide, cailleadh na bithéagsúlachta, úsáid neamh-inbhuanaithe acmhainní nádúrtha, claochlú digiteach agus sóisialta, athruithe déimeagrafacha agus an bhail a bheidh ar chúram sláinte agus bia sa todhchaí.

Ar an gcéad dul síos, bhí tionchar mór ag scaipeadh COVID-19 ar ár ngeilleagair agus ár sochaithe, ag suaitheadh gníomhaíochtaí eacnamaíocha, ag déanamh difear do chórais cúram sláinte, do phoist agus don leas. Chun dul i ngleic leis an ngéarchéim, tá gá le meascán de bhearta gearrthéarmacha agus bearta atá dírithe ar an todhchaí chun tacú leis na geilleagair agus le geallsealbhóirí, agus ag an am céanna á áirithiú go bhfuil na coinníollacha is gá ann don téarnamh.

Tá sé tábhachtach dá bhrí sin na dúshláin a bhaineann le géarchéimeanna a aithint agus dul i ngleic leo, lena n-áirítear rochtain ar airgeadas, chun iontaoibh agus muinín i measc na ngeallsealbhóirí uile a chothú athuair mar aon le tacú le réitigh a éascóidh tionchar na ngéarchéimeanna ar an tsochaí a fhorbairt agus a chur chun feidhme. Ag an am céanna, tá cláir lena dtacaítear leis an nuálaíocht, cruthú agus uasghrádú gnó, agus scileanna fiontraíocht agus nuálaíochta lárnach chun geilleagar an Aontais a chur ar an mbealach ceart agus dlús a chur le téarnamh gasta.

Le héiceachórais nuálaíochta, tá sé cruthaithe go bhfreagraítear níos láidre do ghéarchéimeanna ar bhonn níos tapúla agus níos diongbháilte. Chun dlús a chur leis an téarnamh agus chun bheith in ann dul i ngleic le héigeandálaí sa todhchaí, tá infheistíochtaí chun acmhainneachtaí comhordaithe laistigh d’éiceachórais nuálaíochta a fheabhsú bunriachtanach chun a n-athléimneacht agus a bhfreagrúlacht a mhéadú chun na réitigh is gá a sholáthar go pras.

Sa mheántéarma agus san fhadtéarma, is gá do PENanna uile a chur in oiriúint do thionchair an tsuaite agus lúfaireacht agus solúbthacht a áirithiú chun deiseanna nua a aimsiú agus a shaothrú. A bhuí leis an gcur chuige “áitbhunaithe” atá acu, trí hionaid chomhlonnaithe agus moil RIS (10) ar fud an Aontais, le PENanna rannchuidítear le héiceachórais nuálaíochta áitiúla a neartú, inter alia, trí idirghníomhaíochtaí níos dlúithe idir gníomhaithe thriantáin an eolais a chothú agus trí bheith i bhfabhar caidrimh níos comhordaithe le hinstitiúidí airgeadais agus poiblí, agus le saoránaigh chomh maith.

Ar an dara dul síos, tá méadú ag teacht ar an méid a bhíonn sochaithe agus geilleagair an lae inniu ag brath ar na scileanna agus ar na cumais atá ag daoine agus ag eagraíochtaí chun táirgí, próisis, seirbhísí, gnólachtaí agus múnlaí sochaíocha nua a dhéanamh dá smaointe. Is mór an difear a dhéanfaidh an nuálaíocht, cultúr fiontraíochta, glacadh réiteach nuálach agus infheistíochtaí san oideachas, sa taighde agus sa nuálaíocht, má tá an tAontas lena aistriú i dtreo sochaí iomaíoch, dhigiteach, aeráidneodrach agus chuimsitheach a bhaint amach go rathúil. Tá géarghá ann borradh eile a chur faoin gcomhoibriú idir disciplíní agus foghlaim idirdhisciplíneach mar aon le hacmhainneacht nuálaíochta institiúidí ardoideachais ar fud an Aontais. Is é EIT is fearr atá in ann an gá sin a chomhlíonadh faoi chreat Fís Eorpach.

Ar an tríú dul síos, tá an ghaireacht fhisiceach ar cheann de na príomhthosca lena gcumasaítear an nuálaíocht. Tá ról lárnach ag tionscnaimh a bhfuil sé mar aidhm leo gréasáin nuálaíochta a fhorbairt agus seirbhísí a sholáthar lena dtacaítear le heolas a chruthú, a chomhroinnt agus a aistriú, maidir le hidirghníomhaíochtaí idir lucht léinn, eagraíochtaí taighde, gnólachtaí, údaráis phoiblí agus daoine aonair a chur chun cinn. Mar sin féin, is mór an difríocht atá idir feidhmíochtaí taighde agus nuálaíochta ar fud an Aontais, mar a léirítear sa Scórchlár Eorpach Nuálaíochta. Tá sé ríthábhachtach go mbeidh an nuálaíocht cuimsitheach agus fréamhaithe i gcríocha áitiúla, le haird ar leith ar rannpháirtíocht mhéadaithe ag FBManna agus ag eagraíochtaí tríú earnáil. Tá gníomhaíochtaí EIT réitithe go maith chun rannchuidiú le héiceachórais nuálaíochta áitiúla, lena ngabhann gné láidir Eorpach, agus samhlacha nua le haghaidh geilleagar inbhuanaithe a sholáthar. Níl gníomhaíochtaí EIT ná PENanna nasctha ar bhonn méadaitheach go fóill le straitéisí réigiúnacha agus straitéisí um speisialtóireacht chliste (11).

Ar an gceathrú dul síos, bíonn meascán d’eolas, infheistíocht, bonneagar agus tallann de dhíth ar éiceachórais nuálaíochta bhríomhara. Ní mór creatdálaí maidir le comhar idir taighde, oideachas agus nuálaíocht san Eoraip a bheith ann mar aon le sineirgí láidre chun a áirithiú go ndéanfar foinsí tearca a infheistiú go cuí agus go héifeachtúil agus foinsí eile cistiúcháin a ghiaráil a bhfuil sé mar aidhm leo inbhuanaitheacht airgeadais a ghnóthú. Maidir le neartú chomhtháthú thriantán an eolais trí PENanna, lena n-áirítear trí chomhpháirtithe nua a thabhairt isteach ó earnálacha, tíortha agus réigiúin eile, is cinnte gur bealach deimhnithe é sin chun timpeallacht a chothú atá fabhrach don nuálaíocht agus is cuspóir treorach de chuid EIT é.

1.3.   Seasamh in Fís Eorpach

I gcomhthéacs Rialachán (AE) 2021/695, thug an Coimisiún gealltanas láidir cumas nuálaíochta na hEorpa a mhéadú tuilleadh chun go mbeifear in ann freagairt do dhúshláin sa todhchaí. De bhrí go bhfuil EIT ina chuid de Cholún III “An Eoraip Nuálaíoch” den chlár Fís Eorpach, treisítear an ról ar leith atá aige i ndáil le nuálaíocht a chothú trí lucht gnó, lucht oideachais, lucht taighde, údaráis phoiblí agus an tsochaí shibhialta a thabhairt le chéile. Léirítear le Rialachán (AE) 2021/695 uaillmhian mhéadaithe an Aontais maidir leis an nuálaíocht agus an gá atá leis an uaillmhian sin a bhaint amach.

Tá sé d’aidhm ag an bpleanáil straitéiseach atá ag Fís Eorpach comhleanúnachas a áirithiú idir gníomhaíochtaí EIT agus gníomhaíochtaí eile faoi Rialachán (AE) 2021/695. Rannchuideoidh EIT leis an bpróiseas comhordaithe straitéisigh do Chomhpháirtíochtaí Eorpacha. Leanfaidh EIT de bheith ag obair go dlúth le comhlachtaí cur chun feidhme eile faoi Cholún III “An Eoraip Nuálaíoch” den chlár Fís Eorpach agus déanfaidh sí a dícheall rannchuidiú le hionad ilfhreastail don nuálaíocht.

Leanfaidh EIT de na héiceachórais nuálaíochta lena gcuidítear le dul i ngleic le dúshláin dhomhanda a neartú trí chomhtháthú thriantán an eolais a chothú i réimsí téamacha gníomhaíochta PENanna.

Tá gá le sineirgí láidre, lena n-áirítear trí chomhar ar leibhéal an rialachais, idir comhlachtaí cur chun feidhme Cholún III “An Eoraip Nuálaíoch” den chlár Fís Eorpach. Reáchtálfaidh EIT agus an Chomhairle Nuálaíochta Eorpach (CNE) gníomhaíochtaí comhlántacha arb é is aidhm dóibh an tacaíocht a thugtar do ghnólachtaí nuálacha, lena n-áirítear seirbhísí luasghéaraithe gnó agus oiliúna a chuíchóiriú.

Féadfaidh CNE cuidiú le cuideachtaí nuathionscanta a fhaigheann tacaíocht ó PENanna a bhfuil acmhainn mhór mhéadaithe iontu forbairt thapa a dhéanamh. Go háirithe, féadfaidh na fiontair is nuálaí a fhaigheann tacaíocht ó PENanna leas a bhaint as rochtain shimplithe agus dá bhrí sin rochtain níos tapa ar ghníomhaíochtaí CNE, go háirithe maidir leis an tacaíocht a thairgtear le Luasaire CNE agus maidir leis an tacaíocht airgeadais a thairgtear le Clár InvestEU a bunaíodh le Rialachán (AE) 2021/523 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (12). Ina theannta sin, déanfaidh EIT rochtain thairbhithe CNE ar éiceachórais nuálaíochta PENanna agus ar ghníomhaithe ábhartha thriantán an eolais a éascú. Féadfaidh tairbhithe CNE, ar an gcaoi sin, baint ghníomhach a bheith acu le gníomhaíochtaí PENanna agus tairbhe a bhaint as seirbhísí PENanna.

Áiritheoidh EIT comhsheasmhacht le comhchuid na n-éiceachóras nuálaíochta Eorpach de Cholún III “An Eoraip Nuálaíoch” den chlár Fís Eorpach. Go háirithe, tabharfaidh EIT páirt ghníomhach i ngníomhaíochtaí Fhóram CNE dá dtagraítear i gCinneadh (AE) 2021/764 (13) ón gComhairle agus bunóidh sé naisc idir Pobal EIT (14), agus gníomhaíochtaí ábhartha lena dtacaíoctaí le héiceachórais nuálaíochta chun dúbláil a sheachaint agus chun comhleanúnachas agus comhlántacht idir gníomhaíochtaí EIT agus CNE a áirithiú.

Áiritheoidh EIT sineirgí níos láidre idir a gníomhaíochtaí agus na cláir agus tionscnaimh de Cholún I “Eolaíocht Barr Feabhais” den chlár Fís Eorpach chomh maith, chun dlús a chur le haistriú an eolais a thagann ó thaighde bunúsach ina fheidhmchláir nithiúla a rachaidh chun leasa na sochaí. Go háirithe, i dtaca le Gníomhaíochtaí Marie-Skłodowska-Curie (GMSC) agus leis an gComhairle Eorpach um Thaighde (ERC), comhoibreoidh EIT chun scileanna nuálaíochta agus fiontraíochta chomhaltaí GMSC agus thairbhithe ERC a fhorbairt gach tráth dá ngairmréim. Fanfaidh an comhar sin deonach agus ní chuirfidh sé leis an ualach riaracháin atá ar na tairbhithe.

Rannchuideoidh EIT le Colún II “Dúshláin Dhomhanda agus Iomaíochas Tionsclaíoch Eorpach” den Chlár Fís Eorpach, comhlánóidh sí gníomhaíochtaí ábhartha chun dul i ngleic le dúshláin dhomhanda agus shochaíocha, agus fás inbhuanaithe agus iomaíochas an Aontais a chothú ar scála domhanda. Go háirithe, trí bhíthin PENanna, féachfaidh EIT le rannchuidiú a áirithiú le misin ábhartha agus le cnuasaigh théamacha agus le Comhpháirtíochtaí Eorpa agus sineirgí níos láidre, amhail trí thacú le bearta atá dírithe ar thaobh an éilimh agus trí sheirbhísí saothraithe a chur ar fáil chun borradh a chur faoi aistriú teicneolaíochta agus chun dlús a chur le tráchtálú na dtorthaí a bhaintear amach.

Scrúdóidh EIT deiseanna sineirgí idir an chuid sin den chlár Fís Eorpach dar cúram “Rannpháirtíocht a Leathnú agus an Limistéar Eorpach Taighde a neartú”, lena n-áirítear gníomhaíochtaí teacht le chéile i bhfoirne agus gníomhaíochtaí nascadh agus na gníomhaíochtaí for-rochtana a dtacaíonn sí leo. Go háirithe, féadfaidh sprioceintitis den chuid sin den chlár Fís Eorpach dar cúram “Rannpháirtíocht a Leathnú agus an Limistéar Eorpach Taighde a Neartú”, mar aon le gníomhaíochtaí for-rochtana EIT, giaráil a dhéanamh maidir le saineolas agus tacaíocht EIT.

2.   CAIGHDEÁIN A ARDÚ: STRAITÉIS AGUS CUSPÓIRÍ EIT DO 2021-2027

Le linn na tréimhse 2021-2027, leanfaidh EIT de bheith ag tacú le PENanna chun na héiceachórais nuálaíochta lena gcuidítear le dul i ngleic le dúshláin dhomhanda agus shochaíocha a neartú, i lánchomhlántacht leis an gclár Fís Eorpach agus cláir eile de chuid an Aontais. Déanfaidh sí an méid sin trí chomhtháthú ardoideachais, taighde agus nuálaíochta a chothú agus ar an gcaoi sin timpeallachtaí atá fabhrach don nuálaíocht a fhorbairt, agus trí ghlúin nua fiontraithe a chur chun cinn agus tacú leo, trí rannchuidiú freisin le bearna inscne na fiontraíochta a dhúnadh agus le forbairt gnólachtaí nuálacha a spreagadh, le béim ar leith ar FBManna, i ndlúthshineirgí agus i gcomhlántacht le CNE.

Tabharfar aird ar leith ar chothromaíocht inscne agus ar chineálacha cur chuige inscne-íogair, go háirithe i réimsí ina bhfuil mná fós faoi ghannionadaíocht, amhail teicneolaíocht na faisnéise agus na cumarsáide, an eolaíocht, an teicneolaíocht, an innealtóireacht agus an mhatamaitic. Ar an gcaoi sin, bunaithe ar na réimsí idirghabhála a bhunaítear le Rialachán (AE) 2021/695, déanfaidh EIT an méid seo a leanas go háirithe:

| (1) | éiceachórais nuálaíochta inbhuanaithe a neartú ar fud na hEorpa; |
| --- | --- |

(1)

éiceachórais nuálaíochta inbhuanaithe a neartú ar fud na hEorpa;

| (2) | scileanna nuálaíochta agus fiontraíochta i bhfoghlaim ar feadh an tsaoil a chothú, lena n-áirítear acmhainní na n-institiúidí ardoideachais ar fud na hEorpa a mhéadú; |
| --- | --- |

(2)

scileanna nuálaíochta agus fiontraíochta i bhfoghlaim ar feadh an tsaoil a chothú, lena n-áirítear acmhainní na n-institiúidí ardoideachais ar fud na hEorpa a mhéadú;

| (3) | réitigh nua a chruthú don mhargadh chun aghaidh a thabhairt ar dhúshláin dhomhanda; agus |
| --- | --- |

(3)

réitigh nua a chruthú don mhargadh chun aghaidh a thabhairt ar dhúshláin dhomhanda; agus

| (4) | sineirgí agus breisluach a áirithiú laistigh den chlár Fís Eorpach. |
| --- | --- |

(4)

sineirgí agus breisluach a áirithiú laistigh den chlár Fís Eorpach.

I gcomhréir leis na dúshláin a bhfuil EIT ag tabhairt aghaidh orthu agus chun rannchuidiú lena cuspóirí ginearálta mar a leagtar amach in Airteagal 3 de Rialachán (AE) 2021/819 agus ar an gcaoi sin le tionchar eolaíochta, eacnamaíochta, teicneolaíochta agus sochaíoch den chlár Fís Eorpach, is iad seo a leanas cuspóirí sonracha EIT do 2021-2027:

| (a) | méadú a dhéanamh ar oscailteacht, tionchar agus trédhearcacht PENanna agus ar chomhtháthú thriantán an eolais ar fud an Aontais; |
| --- | --- |

(a)

méadú a dhéanamh ar oscailteacht, tionchar agus trédhearcacht PENanna agus ar chomhtháthú thriantán an eolais ar fud an Aontais;

| (b) | acmhainneacht fiontraíochta agus nuálaíochta an ardoideachais a mhéadú ar fud na hEorpa trí athrú institiúideach a chur chun cinn, agus tacú leis, in institiúidí ardoideachais agus iad a chomhtháthú sna héiceachórais nuálaíochta; |
| --- | --- |

(b)

acmhainneacht fiontraíochta agus nuálaíochta an ardoideachais a mhéadú ar fud na hEorpa trí athrú institiúideach a chur chun cinn, agus tacú leis, in institiúidí ardoideachais agus iad a chomhtháthú sna héiceachórais nuálaíochta;

| (c) | for-rochtain réigiúnach agus áitiúil EIT agus PENanna a mhéadú go háirithe trí raon leathan geallsealbhóirí a chur san áireamh chun aghaidh a thabhairt ar éagothromaíochtaí san acmhainneacht nuálaíochta agus chun feabhas a chur ar scaipeadh an eolais agus na nuálaíochta ar fud an Aontais. |
| --- | --- |

(c)

for-rochtain réigiúnach agus áitiúil EIT agus PENanna a mhéadú go háirithe trí raon leathan geallsealbhóirí a chur san áireamh chun aghaidh a thabhairt ar éagothromaíochtaí san acmhainneacht nuálaíochta agus chun feabhas a chur ar scaipeadh an eolais agus na nuálaíochta ar fud an Aontais.

Féadfaidh EIT, i gcás inarb ábhartha, freagairt do ghéarchéim COVID-19 agus do ghéarchéimeanna eile a d’fhéadfadh tarlú amach anseo leis an tsolúbthacht is gá trí thionscnaimh ábhartha a chomhtháthú ina straitéis chun rannchuidiú leis na héiceachórais nuálaíochta a chosaint agus chun cuidiú le geallsealbhóirí EIT ullmhú don téarnamh eacnamaíoch.

3.   BORRADH A CHUR FAOI THALLANN NUÁLAÍOCHTA AGUS FAOI ACMHAINNEACHT NUÁLAÍOCHTA NA hEORPA: NA PRÍOMHGHNÍOMHAÍOCHTAÍ

Le straitéis EIT don tréimhse 2021-2027, díreofar ar ghníomhaíochtaí lena gcuirfear le luach ar leibhéal an Aontais agus lena rannchuideofar le cuspóirí Fís Eorpach a bhaint amach. Ar an gcéad dul síos, leanfaidh EIT de thacaíocht a thabhairt d’acmhainneacht agus d’éiceachórais nuálaíochta ar fud an Aontais trí bhíthin PENanna, trína bhforbairt tuilleadh, agus trína n-oscailteacht maidir le comhpháirtithe nua, trédhearcacht mhéadaithe, comhlíonadh phrionsabail an dea-rialachais agus leathnú. Ar an dara dul síos, agus í ag tógáil ar a taithí ar chomhtháthú thriantán an eolais, stiúrfaidh EIT tacaíocht agus forbairt na hacmhainneachta fiontraíochta agus nuálaíochta na n-institiúidí ardoideachais, a chuirfear chun feidhme trí PENanna. Ar an tríú dul síos, trí bhíthin bearta cothrománacha níos éifeachtaí, féachfaidh EIT le gach iarracht is gá a dhéanamh chun a áirithiú go méadófar a hinfheictheacht agus a tionchar ar leibhéal an Aontais. Ina theannta sin, cuirfidh EIT feabhas ar a hoibríochtaí freisin, chun a héifeachtacht, a héifeachtúlacht agus a tionchar a mhéadú, lena n-áirítear i réimsí amhail PENanna a threorú i dtreo inbhuanaitheacht airgeadais, oscailteachta, for-rochtana, trédhearcachta, cáilíochta agus inbhuanaitheacht a ngníomhaíochtaí féin agus ghníomhaíochtaí PENanna, tuilleadh rannpháirtíochta ag FBManna agus gnólachtaí nuathionscanta, agus cothromaíocht inscne.

3.1.   Tacaíocht do PENanna atá ann cheana

Déanfaidh EIT éiceachórais nuálaíochta a neartú trí leanúint de thacaíocht a thabhairt do na PENanna atá ann cheana chun aghaidh a thabhairt ar dhúshláin dhomhanda tríd an triantán eolais a chomhtháthú ar leibhéal an Aontais, agus ar an leibhéal náisiúnta, réigiúnach agus áitiúil. Chuige sin, beidh sciar mór de bhuiséad EIT le tiomnú chun tacú le PENanna, agus neartóidh EIT a ardán tuilleadj chun PENanna a sheoladh, a fhás, agus chun faireachán a dhéanamh orthu.

Áiritheoidh EIT go leanfaidh PENanna de bheith ag saothrú na hinbhuanaitheachta airgeadais chun neamhspleáchas airgeadais ar dheontas EIT a bhaint amach tráth nach déanaí ná 15 bliana tar éis a seoladh trí infheistíocht phoiblí agus phríobháideach a ghiaráil, agus béim á coimeád ag an am céanna ar chomhtháthú ghníomhaíochtaí thriantán an eolais.

Áiritheoidh EIT go ndéanfaidh PENanna straitéis a fhorbairt agus a chur chun feidhme chun comhéadain agus sineirgí a chruthú le Comhpháirtíochtaí Eorpacha ábhartha, le misin ábhartha agus le EIC, comh maith le tionscnaimh agus cláir ábhartha eile de chuid an Aontais agus idirnáisiúnta freisin. Sa bhreis ar an tacaíocht airgeadais, bunaithe ar cheachtanna a foghlaimíodh, cuirfidh EIT maoirseacht straitéiseach agus treoir ar fáil do PENanna. Bunaithe ar na táscairí a liostaítear, inter alia, in Iarscríbhinn V a ghabhann le Rialachán (AE) 2021/695, déanfaidh EIT faireachán agus anailís ar an bhfeidhmíocht, ar na hinfheistíochtaí giarála agus ar na tionchair éagsúla chainníochtúla agus cháilíochtúla.

Déanfaidh EIT a dícheall an téarmaíocht a bhaineann le struchtúr gach PEN a chuíchóiriú, agus é mar chuspóir aici inaitheantacht EIT a shimpliú, agus a fheabhsú tuilleadh.

Déanfaidh EIT réimsí comhair tras-PEN a bhunú agus a chur chun cinn i ndáil le hábhair is ábhartha ó thaobh straitéise agus beartais de. Neartóidh EIT an comhordú idir PENanna i réimsí comhleasa, go háirithe, trí mhalartuithe taithí agus dea-chleachtas a chothú, agus comhar (gníomhaíochtaí tras-PEN (15)) maidir le hábhair théamacha agus chothrománacha a chothú freisin. I gcás ina dtugann roinnt PENanna aghaidh cheana féin ar thosaíochtaí coiteanna beartais de chuid an Aontais i gcás nach ann do PENanna tiomnaithe, is ag gníomhaíochtaí tras-PEN atá an acmhainneacht is airde. Tá ardacmhainneacht i dtaca le sineirgí agus tairbhí idirdhisciplíneacha ag baint le pobail PENanna éagsúla a thabhairt le chéile i gcomhghníomhaíochtaí tiomanta comhleasa. Spreagfaidh EIT gníomhaíochtaí den sórt sin agus glacfaidh sí páirt ghníomhach i sainiú inneachar agus struchtúr ghníomhaíochtaí thras-PEN. Déanfaidh sí faireachán ar chur chun feidhme ghníomhaíochtaí thras-PEN agus ar na torthaí a bhainfear amach agus é mar aidhm leis cuid dhílis de straitéisí ilbhliantúla PENanna a dhéanamh de na gníomhaíochtaí sin. Ina theannta sin, éascóidh EIT bunú seirbhísí tras-PEN a bheidh mar chuspóir acu na cúraimí oibríochtúla a bheidh coiteann do PENanna uile a láimhseáil ar bhonn comhpháirteach.

3.2.   Tionchar réigiúnach PENanna a mhéadú

Déanfaidh EIT a tionchar réigiúnach a mhéadú tuilleadh trí oscailteacht fheabhsaithe agus cur chuige cuimsithe PENanna i dtaca le raon leathan de chomhpháirtithe agus geallsealbhóirí ionchasacha, torthaí a bheith á scaipeadh agus a shaothrú ar bhealach níos fearr agus straitéis réigiúnach níos comhtháite do PENanna. Beidh ar gach PEN straitéis réigiúnach a fhorbairt agus a chur chun feidhme mar chuid lárnach dá bpleananna gnó a bheidh sé mar aidhm leo an caidreamh le gníomhaithe nuálaíochta náisiúnta, réigiúnacha agus áitiúla, lena n-áirítear FBManna, a neartú. I gcás inarb ábhartha, léireoidh PENanna naisc le straitéisí um speisialtóireacht chliste agus le gníomhaíochtaí na n-ardán téamach agus na dtionscnamh idir-réigiúnach, lena n-áirítear údaráis bhainistíochta na gCistí Struchtúracha agus Infheistíochta (CSIE). Déanfaidh EIT, ar bhonn leanúnach, faireachán ar chur chun feidhme na straitéisí sin, lena n-áirítear an éifeacht ghiarála ar CSIE.

Tá sé beartaithe cur chuige nuálaíochta “áitbhunaithe”, mar a thugtar air, a chomhtháthú laistigh de straitéis ilbhliantúil agus plean gnó PENanna agus cur lena ionaid chomhlonnaithe agus lena mhoil RIS, agus ar an gcaoi leas a bhaint as a ról mar thairseach chun rochtain a fháil ar phobal PEN, agus idirghníomhú leis na comhpháirtithe comhlonnaithe, chomh maith le gníomhaithe áitiúla nuálaíochta eile.

Déanfaidh EIT faireachán ar an gcaoi a n-oibríonn ionaid chomhlonnaithe agus moil RIS agus ar an gcaoi a gcomhtháthaíonn siad sna héiceachórais nuálaíochta áitiúla.

Áiritheoidh EIT go n-úsáidtear gníomhaíochtaí RIS chun comhpháirtithe féideartha nua, ar comhpháirtithe iad a chuirfidh le PENanna, a mhealladh agus a lánpháirtiú a éascú, agus ar an gcaoi sin cumhdach uile-Eorpach EIT a leathnú, agus áiritheoidh EIT go ndéanfar iad a chomhtháthú go hiomlán i straitéisí ilbhliantúla PENanna. Is ar bhonn deonach a bhí Scéim Nuálaíochta Réigiúnach EIT, faoi stiúir EIT agus arna cur chun feidhme ag PENanna, á reáchtáil go dtí seo. Ó 2021 ar aghaidh, beidh gníomhaíochtaí EIT éigeantach agus ina gcuid dhílis de straitéisí ilbhliantúil PENanna. Áiritheoidh EIT go ndéanfar gníomhaíochtaí RIS a úsáid mar dhroichead i dtreo taighde ábhartha agus straitéisí nuálaíochta um speisialtóireacht chliste.

Ina theannta sin, feabhsóidh PENanna an comhtháthú sin trí mhoil RIS a bhunú. Déanfar mol RIS a bhunú tar éis anailís chríochnúil a dhéanamh ar riachtanais agus tar éis glao oscailte a bheith ann. Beidh sé mar chuid de struchtúr PENanna agus feidhmeoidh sé mar phointe fócais dá ngníomhaíochtaí. Is é is cuspóir dó gníomhaithe áitiúla thriantán an eolais a shlógadh agus iad a bheith rannpháirteach i ngníomhaíochtaí PENanna, sineirgí a bhunú ar an leibhéal áitiúil, deiseanna maoinithe agus comhair a shainaithint agus a lánpháirtiú gníomhach in éiceachórais a chur chun cinn. I gcomhréir le straitéis leathnaithe PEN, d’fhéadfadh moil RIS an bealach a réiteach chun ionad chomhlonnaithe a bhunú sa réigiún a bhfuiltear ag spriocdhíriú air.

Déanfaidh EIT leanúint de threoir agus tacaíocht a chur ar fáil do PENanna maidir le hullmhú agus cur chun feidhme straitéisí ilbhliantúla RIS. Leanfaidh gníomhaíochtaí RIS de thacú le cumas nuálaíochta na dtíortha (agus na réigiún sna tíortha sin) a bhfuil feidhmíocht nuálaíochta measartha agus meánach acu de réir EIS, chomh maith leis na réigiúin is forimeallaí de réir bhrí Airteagal 349 den Chonradh ar Fheidhmiú an Aontais Eorpaigh, chun a lánpháirtiú i bpobail PENanna a chothú. Is iad seo a leanas tíortha agus réigiúin atá incháilithe do ghníomhaíochtaí RIS (tíortha agus réigiúin de chuid RIS):

| (1) | na tíortha (agus na réigiúin sna tíortha sin) atá aicmithe mar nuálaithe “meánach” nó “measartha” i gceann amháin ar a laghad de na trí thuarascáil bhliantúla ó EIS a eisíodh in:






  (a) | 2018, 2019 agus 2020 le haghaidh 2021-2024; agus |
| --- | --- | --- |

(1)

na tíortha (agus na réigiúin sna tíortha sin) atá aicmithe mar nuálaithe “meánach” nó “measartha” i gceann amháin ar a laghad de na trí thuarascáil bhliantúla ó EIS a eisíodh in:

(a)

2018, 2019 agus 2020 le haghaidh 2021-2024; agus

| (b) | in 2021, 2022 agus 2023 le haghaidh 2025-2027; agus |
| --- | --- |

(b)

in 2021, 2022 agus 2023 le haghaidh 2025-2027; agus

| (2) | na réigiúin is forimeallaí. |
| --- | --- |

(2)

na réigiúin is forimeallaí.

Beidh buiséad EIT a chuirfear ar leataobh do ghníomhaíochtaí RIS a chur chun feidhme cothrom le 10 % ar a laghad agus 15 % ar a mhéad de chistiú foriomlán EIT do PENanna atá ann cheana agus do PENanna nua, rud a fhágfaidh go bhféadfar líon na gcomhpháirtithe PEN ó réigiúin a bhfuiltear ag spriocdhíriú orthu a mhéadú. Is é an aidhm a bheidh le gníomhaíochtaí dá dtabharfar tacaíocht trí bhíthin RIS:

| (1) | rannchuidiú le feabhsú chumais nuálaíochta na n-éiceachóras réigiúnach agus áitiúil ar fud an Aontais, trí bhíthin gníomhaíochtaí forbartha cumais agus idirghníomhaíochtaí níos dlúithe idir na gníomhaithe nuálaíochta áitiúla amhail braislí, gréasáin, údaráis phoiblí, institiúidí ardoideachais, eagraíochtaí taighde, institiúidí gairmoideachais agus gairmoiliúna agus FBManna, chomh maith le gníomhaíochtaí na ngníomhaithe sin; |
| --- | --- |

(1)

rannchuidiú le feabhsú chumais nuálaíochta na n-éiceachóras réigiúnach agus áitiúil ar fud an Aontais, trí bhíthin gníomhaíochtaí forbartha cumais agus idirghníomhaíochtaí níos dlúithe idir na gníomhaithe nuálaíochta áitiúla amhail braislí, gréasáin, údaráis phoiblí, institiúidí ardoideachais, eagraíochtaí taighde, institiúidí gairmoideachais agus gairmoiliúna agus FBManna, chomh maith le gníomhaíochtaí na ngníomhaithe sin;

| (2) | tacú leis an gcuspóir comhpháirtithe nua in PENanna a mhealladh agus éiceachórais nuálaíochta áitiúla a nascadh le héiceachórais nuálaíochta uile-Eorpacha; agus |
| --- | --- |

(2)

tacú leis an gcuspóir comhpháirtithe nua in PENanna a mhealladh agus éiceachórais nuálaíochta áitiúla a nascadh le héiceachórais nuálaíochta uile-Eorpacha; agus

| (3) | cistiú príobháideach agus poiblí breise a ghiaráil, agus aird ar leith á tabhairt ar chistí SIE. |
| --- | --- |

(3)

cistiú príobháideach agus poiblí breise a ghiaráil, agus aird ar leith á tabhairt ar chistí SIE.

3.3.   PENanna nua a sheoladh

Chun rannchuidiú le haghaidh a thabhairt ar dhúshláin dhomhanda nua agus orthu sin atá ag teacht chun cinn, déanfaidh EIT glaonna oscailte agus trédhearcacha ar thograí a sheoladh chun PENanna nua a chruthú as measc réimsí téamacha a bhfuil tábhacht straitéiseach ag baint leo agus ar bhonn critéir a ndéanfar measúnú, inter alia, ar a n-ábharthacht maidir le tosaíochtaí beartais an Aontais i ndáil le haghaidh a thabhairt ar dhúshláin dhomhanda agus shochaíocha, agus ar a gcumas agus a mbreisluach a dtabharfar aghaidh orthu trí shamhail EIT. Cuirfear san áireamh in PENanna nua an Phleanáil Straitéiseach don chlár Fís Eorpach agus an buiséad a leithdháilfear ar EIT don tréimhse ón 1 Eanáir 2021 go dtí an 31 Nollaig 2027. Déanfar na critéir roghnúcháin ábhartha le haghaidh Comhpháirtíochtaí Eorpacha a leagtar amach in Iarscríbhinn III a ghabhann le Rialachán (AE) 2021/695 a chur san áireamh i nglao PEN ar thograí agus déanfar iad a mheasúnú le linn na meastóireachta.

Bunaithe ar thogra ón mBord Rialaithe agus ar an anailís ar an togra sin, tá sé beartaithe an chéad PEN nua, i réimse na nEarnálacha agus na dTionscal Cultúrtha agus Cruthaitheach (CCSInna), a sheoladh a luaithe is féidir in 2022 nó 2023, le glao ar thograí a fhoilsiú in 2021 más indéanta. Is ag an réimse tosaíochta sin atá an chomhlántacht is láidre leis na hocht PEN atá ann cheana agus leis na réimsí tosaíochta féideartha i dtaca le Comhpháirtíochtaí Eorpacha eile a sheolfar faoi chuimsiú an chláir Fís Eorpach. Tá bileog eolais ina bhfuil achoimre ar na dúshláin atá i réimse CCSInna agus ar an tionchar a mheastar a bheidh ag PEN nua ar áireamh i bhFoscríbhinn 1.

Tá sé beartaithe an dara PEN nua i réimse na nEarnálacha agus na nÉiceachóras Uisce, Mara agus Muirí (WMM) a sheoladh in 2026, le glao ar thograí atá le foilsiú in 2025. Déanfaidh an Coimisiún, le cúnamh ó shaineolaithe seachtracha neamhspleácha, anailís ex-ante, faoi 2024, chun meastóireacht a dhéanamh ar a ábhartha atá réimse WMM. Más conclúid dhiúltach a thagann as torthaí na hanailíse, féadfaidh an Coimisiún togra a thíolacadh chun leasú a dhéanamh ar COSN 2021-2027, agus aird á tabhairt ar rannchuidiú an Bhoird Rialaithe agus ar phleanáil straitéiseach an chláir Fís Eorpach. Tá bileog eolais ina bhfuil achoimre ar na dúshláin atá sa réimse WMM agus ar an tionchar a mheastar a bheidh ag PEN nua ar áireamh i bhFoscríbhinn 2.

D’fhéadfaí PENanna nua eile a roghnú más rud é go dtiocfaidh leithdháiltí buiséid de bhreis ar leithdháiltí bhuiséad EIT de bheith ar fáil agus cuirfear san áireamh leo rannchuidiú an Bhoird Rialaithe agus pleanáil straitéiseach an chláir Fís Eorpach agus na critéir a leagtar síos maidir le roghnú Comhpháirtíochtaí Eorpacha, go háirithe oscailteacht, trédhearcacht, breisluach Aontais, rannchuidiú le SDGanna, comhleanúnachas agus sineirgí.

3.4.   Tacú le cumas nuálaíochta agus fiontraíochta na n-institiúidí ardoideachais

Déanfaidh EIT, i gcomhar leis an gCoimisiún, agus tar éis dul i gcomhairle le PENanna, tionscnamh píolótach a dhearadh agus a sheoladh lena dtacófar le hacmhainní nuálaíochta agus fiontraíochta institiúidí ardoideachais agus lena gcomhtháthú in éiceachórais nuálaíochta (tionscnamh píolótach ardoideachais), a chuirfear chun feidhme trí PENanna, ag tosú in 2021. Trí shamhail chomhtháthú thriantán an eolais, tá an bhearna fhadsheasmhach idir ardoideachas, taighde agus nuálaíocht á dúnadh ag EIT. Go háirithe, tá EIT agus a chuid PENanna ríthábhachtach le haghaidh an caipiteal daonna a fhorbairt tríd an mbéim ar leith a leagan siad ar nuálaíocht agus ar oideachas fiontraíochta. Mar sin féin, déanfar tionchar EIT a leathnú tuilleadh thar chomhpháirtithe PENanna.

Ní mór d’institiúidí ardoideachais ar fud na hEorpa a bheith nuálach agus fiontraíoch ina gcur chuige i leith an oideachais, an taighde agus na rannpháirtíochta le gnólachtaí agus leis an éiceachóras nuálaíochta réigiúnach agus áitiúil níos leithne, lena n-áirítear an tsochaí shibhialta, institiúidí poiblí agus eagraíochtaí tríú earnáil, ar an mbealach is cuimsithí agus is cothroime ó thaobh inscne de, agus is féidir é sin a bhaint amach trí straitéis shoiléir, trí chreat modheolaíochta agus trí thiomantas acmhainní.

Déanfar gníomhaíochtaí PENanna a bhaineann leis an tionscnamh píolótach ardoideachais a chur chun feidhme trí ghlaonna oscailte agus trédhearcacha ar thograí, a mbeidh mar aidhm leo an cumas nuálaíochta san ardoideachas a mhéadú, ag spriocdhíriú go príomha ar institiúidí ardoideachais nach comhpháirtithe PEN iad i slabhraí luacha nuálaíochta agus éiceachórais ar fud an Aontais. Díreoidh na gníomhaíochtaí go príomha ar fhobairt cumais na n-institiúidí ardoideachais, lena n-áirítear:

| (1) | dea-chleachtais a mhalartú agus a chur chun feidhme i ndáil le comhtháthú thriantán an eolais, lena n-áirítear foghlaim eagraíochtúil, oiliúint d’uasoiliúint agus d’athoiliúint, cóitseáil agus meantóireacht; |
| --- | --- |

(1)

dea-chleachtais a mhalartú agus a chur chun feidhme i ndáil le comhtháthú thriantán an eolais, lena n-áirítear foghlaim eagraíochtúil, oiliúint d’uasoiliúint agus d’athoiliúint, cóitseáil agus meantóireacht;

| (2) | pleananna gníomhaíochta a fhorbairt maidir leis an mbealach chun aghaidh a thabhairt ar riachtanais shainaitheanta i réimsí amhail bainistiú nuálaíochta, gnólachtaí nuathionscanta a chruthú agus a fhorbairt, aistriú teicneolaíochta lena n-áirítear cearta maoine intleachtúla a bhainistiú, inbhuanaitheacht agus neodracht aeráide trí dhearadh, bainistiú daoine agus eagraíochta, cineálacha cur chuige inscne a chomhtháthú sa nuálaíocht agus rannpháirtíocht le geallsealbhóirí áitiúla agus leis an tsochaí shibhialta; agus |
| --- | --- |

(2)

pleananna gníomhaíochta a fhorbairt maidir leis an mbealach chun aghaidh a thabhairt ar riachtanais shainaitheanta i réimsí amhail bainistiú nuálaíochta, gnólachtaí nuathionscanta a chruthú agus a fhorbairt, aistriú teicneolaíochta lena n-áirítear cearta maoine intleachtúla a bhainistiú, inbhuanaitheacht agus neodracht aeráide trí dhearadh, bainistiú daoine agus eagraíochta, cineálacha cur chuige inscne a chomhtháthú sa nuálaíocht agus rannpháirtíocht le geallsealbhóirí áitiúla agus leis an tsochaí shibhialta; agus

| (3) | pleananna gníomhaíochta maidir le forbairt cumais nuálaíochta, agus obair leantach na bpleananna sin, a chur chun feidhme. |
| --- | --- |

(3)

pleananna gníomhaíochta maidir le forbairt cumais nuálaíochta, agus obair leantach na bpleananna sin, a chur chun feidhme.

Beidh gníomhaithe eile i dtriantán an eolais, amhail soláthraithe gairmoideachais agus oiliúna, eagraíochtaí taighde agus teicneolaíochta, FBManna agus gnólachtaí nuathionscanta rannpháirteach sna gníomhaíochtaí sin, agus comhlánóidh siad idirghabháil EIT maidir le hoideachas mar chuid lárnach de ghníomhaíochtaí comhtháthaithe thriantán eolais PENanna. Cuirfidh EIT chun cinn comhar níos dlúithe tras-PEN sa tionscnamh píolótach ardoideachais. Sna critéir incháilitheachta atá le háireamh sna glaonna ar thograí, áiritheofar gur institiúidí ardoideachais atá lasmuigh de PENanna a gheobhaidh tromlach an chistithe do gach tionscadal. Is é aidhm an tionscnaimh phíolótaigh ardoideachais ná go rachadh tionchar EIT lasmuigh de PENanna agus go gcuirfidh sé le croímhisean EIT fás eacnamaíoch inbhuanaithe agus iomaíochas a threisiú trí chumas nuálaíochta na mBallstát a threisiú, i gcomhréir le spriocanna an chláir Fís Eorpach maidir le scileanna fiontraíochta agus nuálaíochta a chothú ó thaobh na foghlama ar feadh an tsaoil, lena n-áirítear cumas na n-institiúidí ardoideachais a mhéadú ar fud na hEorpa.

Chomh maith leis sin cuirfidh tacaíocht EIT le tionscnaimh bheartais amhail cláir réime HEInnovate (16) agus RIIA (17) ar léir a luach ón méid a rinneadh i líon áirithe institiúidí ardoideachais agus Ballstát ar fud an Aontais. Déanfaidh EIT na gníomhaíochtaí tacaíochta a dhearadh i ndlúthchomhar leis an gCoimisiún, agus tar éis dul i gcomhairle le PENanna, á áirithiú go mbeidh siad go hiomlán comhleanúnach agus comhlántach le gníomhaíochtaí ábhartha faoi Fís Eorpach, Erasmus+, a bunaíodh le Rialachán (AE) 2021/817 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (18) agus cláir eile de chuid an Aontais.

Déanfar tuilleadh forbartha agus mionchoigeartaithe ar mhionsonraí sonracha an phróisis sásra cur chun feidhme agus seachadta sna chéad 3 bliana agus beidh siad faoi réir faireacháin agus meastóireachta le linn na céime píolótaí sin. Déanfaidh saineolaithe seachtracha an mheastóireacht ar an gcéim phíolótach agus cuirfear na torthaí in iúl do Ghrúpa Ionadaithe na mBallstát (MSRG) agus do Pharlaimint na hEorpa. Bunaithe ar thorthaí na meastóireachta sin, cinnfidh an Bord Rialaithe an leanfar den tionscnamh píolótach ardoideachais agus an bhforbrófar é nó an gcuirfear deireadh leis.

Déanfaidh an Bord Rialaithe stiúradh agus maoirseacht ar chur chun feidhme agus faireacháin ghníomhaíochtaí PENanna. Déanfar cúram faoi leith den mhéid seo a leanas a áirithiú: cur chuige oscailte agus cuimsitheach chun institiúidí ardoideachais lasmuigh de chomhpháirtithe PENanna a mhealladh ar mhaithe le clúdach geografach leathan a bhaint amach; cur chuige idirdhisciplíneach agus idirearnálach; rannpháirtíocht níos leithne na mban in earnálacha ina bhfuil siad faoi ghannionadaíocht; agus nasc le RIS, le hardáin théamacha ábhartha agus le straitéisí um speisialtóireacht chliste, agus leis an tSaoráid Tacaíochta Beartais i gcás inarb iomchuí.

Déanfaidh EIT raon feidhme lipéad EIT a neartú agus a leathnú lasmuigh de PENanna chun na hinstitiúidí ardoideachais atá rannpháirteach sa ghníomhaíocht a áirithiú. Agus gníomhaithe ar fud thriantán an eolais a bheith rannpháirteach, féachfaidh EIT le dícheall a dhéanamh chun an tacaíocht a thugann sí d’fhorbairt an chumais nuálaíochta san ardoideachas a nascadh le lipéad EIT, lipéad a bhronntar faoi láthair ar chláir oideachais PENanna.

Déanfaidh EIT chomh maith leis sin lipéad EIT a shíneadh chuig gníomhaíochtaí foghlama ar feadh an tsaoil, amhail meantóireacht, gairmoiliúint, cláir oiliúna, athoiliúna agus uasoiliúna, ollchúrsaí oscailte ar líne, a bhaineann le spriocghrúpa níos leithne mac léinn, foghlaimeoirí fásta agus institiúidí (lena n-áirítear institiúidí gairmoideachais agus oiliúna) nach bhfuil in PENanna agus ar gníomhaíochtaí iad lena ndéantar iarracht teagmháil a dhéanamh leis an spriocghrúpa sin. Le cur i bhfeidhm EIT lasmuigh de phobal EIT, meastar go mbeidh toradh níos struchtúraithe ar gach leibhéal (an duine aonair, an clár agus an institiúid).

Déanfaidh EIT faireachán freisin ar dhámhachtain agus leathnú na lipéad EIT do chláir oideachais agus oiliúna PENanna agus féachfaidh sé an bhféadfaí sásra dearbhaithe cáilíochta níos éifeachtaí a fháil, lena n-áirítear aitheantas agus creidiúnú seachtrach do lipéad EIT.

Chun a áirithiú go mbeidh rath ar an tionscnamh píolótach ardoideachais, tabharfaidh EIT treoir shonrach, saineolas sonrach agus cóitseáil d’institiúidí ardoideachais rannpháirteacha agus díreoidh sí ar institiúidí ardoideachais ar fud na hEorpa, le haird ar leith ar institiúidí ardoideachais ó thíortha (agus réigiúin sna tíortha sin) ar nuálaithe meánacha agus measartha iad agus ar réigiúin ísealfheidhmíochta eile iad ar mian leo a gcumais nuálaíochta a fhorbairt agus a lorg nuálaíochta agus a straitéisí speisialtóireachta cliste a neartú.

3.5.   Gníomhaíochtaí cothrománacha EIT

3.5.1.   Cumarsáid agus scaipeadh

Féacfaidh EIT agus PENanna le feabhas a chur lena gcumarsáid agus a n-infheictheacht agus iad a neartú, agus straitéis fheabhsaithe bhrandála a chur i bhfeidhm maidir lena bpríomh-gheallsealbhóirí sna Ballstáit agus níos faide i gcéin, i gcomhréir leis an gcur chuige cumarsáide a úsáidtear maidir leis an gClár Fís Eorpach. De bhrí go bhfuil líon PENanna ag méadú, mar gheall ar an tionscnamh píolótach ardoideachais, cuirfidh EIT borradh faoina cuid iarrachtaí an t-aitheantas a thugtar don tacaíocht ón Aontas mar bhranda ardcháilíochta le haghaidh an nuálaíocht a mhéadú. Tá an bainistiú branda agus an chumarsáid fheabhsaithe sin ríthábhachtach, go háirithe ó thaobh na saoránach agus na n-údarás náisiúnta agus. réigiúnach, toisc go gcuidíonn na nuálaíochtaí a thagann as EIT le léiriú a dhéanamh ar thionchar nithiúil infheistíochtaí an Aontais trí chlár Fís Eorpach.

Féachfaidh EIT leis an úsáid a bhaintear as gréasáin faisnéise an Aontais atá ann cheana a mhéadú agus comhordú a chur ar fáil dá ngníomhaíochtaí lena áirithiú go dtabharfar comhairle agus treoir níos fearr do chomhpháirtithe ionchasacha PENanna. Féadfar a áireamh ar úsáid mhéadaithe agus ar chomhordú méadaithe den sórt sin tacaíocht ó na húdaráis náisiúnta agus réigiúnacha chun na sineirgí is gá le straitéisí ilbhliantúla PENanna a shainaithint. Chun na deiseanna a chuireann EIT ar fáil a scaipeadh níos leithne agus tuiscint níos fearr a bheith orthu, déanfaidh EIT treoir agus cúnamh a athtreisiú i dtaca le gnéithe a bhaineann le rannpháirtíocht in PENanna EIT ar fud na hEorpa trí fhorbairt a dhéanamh ar na gréasáin faisnéise agus na struchtúir atá ann cheana ar fud na hEorpa, go háirithe Pointí Teagmhála Náisiúnta dá dtagraítear i Rialachán (AE) 2021/695.

Lena áirithiú go mbeidh pobal mór geallsealbhóirí ar fud an triantáin eolais ar leibhéal an Aontais, agus ar an leibhéal náisiúnta, réigiúnach agus áitiúil ar an eolas faoi ghlaonna agus tionscadail chistithe uile EIT (agus PENanna), cuirfear iad ar taispeáint chomh maith ar an Tairseach Eorpach um Dheiseanna Cistiúcháin agus Tairisceana faoi Rialachán (AE) 2021/695.

Eagróidh EIT cruinnithe rialta idir Grúpa Ionadaithe na mBallstát agus seirbhísí gaolmhara an Choimisiúin, faoi dhó sa bhliain ar a laghad, lena áirithiú go mbeidh cumarsáid agus sreabhadh faisnéise iomchuí ann do na Ballstáit agus ar leibhéal an Aontais. Coinneofar Parlaimint na hEorpa agus an Chomhairle ar an eolas go cuí faoi fheidhmíocht, dul chun cinn agus gníomhaíochtaí EIT agus PENanna. Ina theannta sin, déanfaidh MSRG comhairle a chur ar EIT maidir le saincheisteanna atá tábhachtach ó thaobh straitéise de. Déanfaidh MSRG a áirithiú, in éineacht le EIT, go mbeidh tacaíocht iomchuí ann chun idirchaidreamh a dhéanamh le cláir nó tionscnaimh náisiúnta nó réigiúnacha agus chun sineirgí i ndáil le gníomhaíochtaí a fhaigheann tacaíocht ó EIT, a chothú leis na cláir agus na tionscnaimh sin, agus roinnfidh siad faisnéis faoin gcómhaoiniú náisiúnta agus réigiúnach a d’fhéadfadh a bheith ann do na gníomhaíochtaí sin.

Déanfaidh EIT infheictheacht a ghníomhaíochta do shaoránaigh agus do phobal EIT a mhéadú tuilleadh trí bhíthin Fhóram na nGeallsealbhóirí (19), Dámhachtainí EIT agus Pobal Alumni EIT (20), leis an aidhm na hidirghníomhaíochtaí a dhéantar le gníomhaithe Eorpacha an triantáin eolais a chur chun cinn agus aitheantas a thabhairt do na fiontraithe agus na nuálaithe san Eoraip is mó a bhfuil gealladh fúthu.

Leanfaidh EIT de Phobal Alumni EIT a stiúradh agus treoir straitéiseach a thabhairt dó (i gcomhar le Bord Alumni EIT) chun uasmhéadú a dhéanamh ar a thionchar fiontraíoch agus sochaíoch agus ar an mbaint leanúnach atá ag a chomhaltaí i ngníomhaíochtaí a fhaigheann tacaíocht ó EIT. Le linn 2021-2027 leanfaidh Pobal Alumni EIT de bheith ag fás agus cuimseofar ann na alumni a bheidh páirteach sna gníomhaíochtaí a thugann tacaíocht do chumais nuálaíochta na n-institiúidí ardoideachais.

3.5.2.   Dea-chleachtais a aithint agus a chomhroinnt le geallsealbhóirí

Déanfaidh EIT foghlaim agus dea-chleachtais a eascraíonn as gníomhaíochtaí arna maoiniú ag EIT a shainaithint, a chódú, a chomhroinnt go héifeachtach, agus a scaipeadh agus, chun na críche sin, rachaidh sí i dteagmháil le húdaráis na mBallstát ar an leibhéal náisiúnta agus ar an leibhéal réigiúnach araon, leis an gCoimisiún agus le Parlaimint na hEorpa, go háirithe lena Phainéal Eolaíochta agus Teicneolaíochta, lena mbunófar idirphlé struchtúrtha agus lena ndéanfar iarrachtaí a chomhordú. Meastar go mbeidh PENanna agus na tionscadail a thacaíonn le cumas nuálaíochta agus fiontraíochta na n-institiúidí ardoideachais ina bhfoinse luachmhar fianaise agus foghlama turgnamhaí do lucht déanta beartas i réimse an taighde, na nuálaíochta agus an ardoideachais, agus i réimsí téamacha éagsúla freisin.

Go dtí seo, ní dhearnadh na dea-chleachtais agus an méid a foghlaimíodh ó na PENanna a chomhthiomsú nó a chódú go leordhóthanach, agus a scaipeadh go héifeachtach. Déanfaidh EIT tuilleadh forbartha ar a ról mar institiúid nuálaíochta a bheidh in ann úsáid cleachtas nuálach, dea-fhoghlama agus torthaí gníomhaíochtaí arna gcistiú ag EIT (tacaíocht d’oideachas agus oiliúint, don taighde agus nuálaíocht, agus d’fhiontraíocht) a bhrath, a anailísiú, a chódú, a chomhroinnt agus a áirithiú ar scála níos leithne. Cuirfidh an ghníomhaíocht sin de chuid EIT leis na naisc agus sineirgí leis na tionscnaimh eile atá laistigh den chlár Fís Eorpach, go háirithe an Chomhairle Nuálaíochta Eorpach, na Misin agus na Comhpháirtíochtaí Eorpacha.

3.5.3.   Comhar idirnáisiúnta agus gníomhaíochtaí domhanda for-rochtana

Forbróidh EIT línte ginearálta comhair idirnáisiúnta do EIT agus do PENanna faoi mhaoirseacht an Bhoird Rialaithe, i gcomhréir le cur chuige an chláir Fís Eorpach maidir le comhar idirnáisiúnta amhail dá dtagraítear i Rialachán (AE) 2021/695 agus le beartais ábhartha eile de chuid an Aontais, agus i gcomhairle le seirbhísí ábhartha an Choimisiúin. Féachfaidh EIT lena áirithiú go mbeidh tionchar níos mó ag a gníomhaíochtaí, trí chomhar idirnáisiúnta agus déanfaidh sí comhordú idirnáisiúnta ar ghníomhaíochtaí EIT-chistithe ag PENanna. Díreofar ar fheidhmiú go dlúth de réir chuspóirí beartais tionsclaíochta ábhartha an Aontais agus ar a thosaíochtaí taighde agus nuálaíochta, agus ar bhreisluach Aontais a áirithiú. I gcás ina measfar gur gá do Phobal EIT a bheith i láthair go fisiciúil i dtríú tír chun an tionchar a mhéadú agus chun a chuspóirí a bhaint amach ar bhealach níos éifeachtúla, áiritheoidh EIT comhordú na hidirghabhála, agus cuirfidh sí dreasachtaí ar fáil do chomhiarrachtaí PEN.

Ó thaobh a gcomhair idirnáisiúnta agus a ngníomhaíochtaí domhanda for-rochtana de, díreoidh EIT, i gcomhar leis an gCoimisiún, ar dhul i ngleic go héifeachtach le dúshláin dhomhanda, ar rannchuidiú le tionscnaimh idirnáisiúnta ábhartha agus SDGanna, agus ar rochtain ar thallann agus ar éileamh agus soláthar feabhsaithe ar réitigh nuálacha a áirithiú. Déanfaidh EIT dlúthfhaireachán ar na gníomhaíochtaí sin agus áiritheoidh sí go gcomhlíonfaidh siad cur chuige an chláir Fís Eorpach i leith an chomhair idirnáisiúnta dá dtagraítear i Rialachán (AE) 2021/695 agus i mbeartais ábhartha eile de chuid an Aontais.

3.6.   É a chur ag obair: an modh oibríochta

Sa roinn seo tá roinnt beart arb é is aidhm dóibh feidhmiú reatha EIT agus PENanna a oiriúnú agus a fheabhsú. Déanfaidh Bord Rialaithe éifeachtach, cumhachtaithe, agus straitéiseach faireachán ar chur chun feidhme na mbeart sin ar leibhéal EIT agus cuirfidh sé ar fáil na dreasachtaí agus an rialú is gá, lena n-áirítear tríd an bpróiseas leithdháilte cistiúcháin feidhmíochtbhunaithe, lena áirithiú go gcuirfidh PENanna chun feidhme iad.

3.6.1.   Samhail oibríochtúil PEN

Áiritheoidh EIT go gcomhlíonfaidh cur chun feidhme PENanna na ceanglais ábhartha dá bhforáiltear i Rialachán (AE) 2021/695, lena n-áirítear aistriú ocht PEN atá ann cheana a áirithiú i dtreo sholáthar na gcritéar nua cur chun feidhme le haghaidh Comhpháirtíochtaí Eorpacha a leagtar amach sa Rialachán sin. Dá bhrí sin, soláthróidh EIT treoir oibríochtúil neartaithe do PENanna agus déanfaidh sí faireachán leanúnach ar fheidhmíocht PENanna chun a áirithiú go bhfuiltear ag comhlíonadh phrionsabail an bhainistithe fhónta, an dea-rialachais, an fhaireacháin agus na meastóireachta, a leagtar amach i Rialachán AE) 2021/819, chomh maith leis na prionsabail agus na critéir do Chomhpháirtíochtaí Eorpacha a leagtar amach i Rialachán (AE) 2021/695 agus ailíniú leis na ceanglais a eascraíonn ó thosaíochtaí agus táscairí an chláir Fís Eorpach chun a bhfeidhmíocht agus a dtionchar a uasmhéadú, bunaithe ar straitéis chomhair fhadtéarmach idir EIT agus PENanna. Déanfar bearta ceartaitheacha iomchuí i gcás thearcfheidhmíocht PEN, i gcás ina soláthróidh sé torthaí nach bhfuil leordhóthanach, i gcás ina dteipeann air an tionchar measta a ghnóthú nó i gcás easpa breisluacha Aontais.

Áiritheoidh EIT go gcuirfear feabhas ar na bearta lena n-áirithítear oscailteacht leanúnach PENanna do chomhaltaí nua chomh maith le trédhearcacht le linn cur chun feidhme, go háirithe trí chritéir aontachais agus scoir atá trédhearcach, soiléir agus comhsheasmhach a ghlacadh agus a chur i bhfeidhm do chomhaltaí nua a chuireann luach leis na comhpháirtíochtaí, chomh maith le forálacha eile amhail nósanna imeachta trédhearcacha chun a bpleananna gnó a ullmhú agus trí fhaireachán sistéamach a dhéanamh ar ghníomhaíochtaí PENanna. Reáchtálfaidh PENanna a ngníomhaíochtaí freisin ar bhealach atá go hiomlán trédhearcach, lena n-áirítear trí ghlaonna oscailte chun a dtionscadail, a gcomhpháirtithe agus a ngníomhaíochtaí eile a shainaithint agus a roghnú agus fanfaidh siad i gcomhpháirtíochtaí oscailte agus dinimiciúla a mbeidh comhpháirtithe nua ar fud an Aontais, lena n-áirítear sciar méadaitheach de FBManna agus de ghnólachtaí nuathionscanta a chuireann le luach na comhpháirtíochta in ann páirt a ghlacadh iontu ar bhonn barr feabhais agus ábharthacht na nuálaíochta. Chun go ndéanfar comhchruinniú cistiúcháin a theorannú agus go n-áiritheofar go mbainfidh gníomhaíochtaí PENanna tairbhe as líonra mór comhpháirtithe, beidh an nós imeachta le haghaidh a bpleananna gnó (lena n-áirítear na tosaíochtaí a shainaithint, gníomhaíochtaí a roghnú agus cistí a leithdháileadh) a ullmhú agus le haghaidh cinntí cistiúcháin gaolmhara níos trédhearcaí agus níos cuimsithí. Tabharfaidh straitéisí ilbhliantúla PENanna aghaidh ar leathnú na comhpháirtíochta, lena n-áirítear ionaid nua chomhlonnaithe a bhunú a leithdháilfidh an Bord Rialaithe buiséad leordhóthanach ina leith. Agus cinneadh á dhéanamh maidir le cistiú, cuirfidh an Bord Rialaithe san áireamh an dul chun cinn i dtreo na spriocanna arna léiriú sna straitéisí ilbhliantúla, inter alia, líon na n-ionad comhlonnaithe. Bainfidh PENanna úsáid níos leithne as sásraí cistiúcháin iomaíocha agus méadóidh siad oscailteacht na nglaonna, go háirithe i dtaca le tionscadail a bheidh oscailte do thríú páirtithe. Cuirfidh na bearta sin go léir le líon na n-eintiteas rannpháirteach a bheidh rannpháirteach i ngníomhaíochtaí PENanna. Ar deireadh, ina dtuairisciú rialta, déanfaidh PENanna tuairisciú maidir le rannpháirtíocht comhpháirtithe nua mar cheann de ghnéithe a gcistiúcháin feidhmíochtbhunaithe.

De bhrí go mbíonn PENanna ag feidhmiú thar shlabhra luacha uile na nuálaíochta, áiritheoidh siad cothromaíocht iomchuí agus leanúnach idir na trí thaobh de thriantán an eolais agus gníomhaíochtaí gaolmhara ina bpunann plean gnó. Déanfaidh EIT faireachán ar oibríochtaí PENanna chun a áirithiú go ndéanfar iad a chur chun feidhme trí struchtúr cuíchóirithe éifeachtúil agus costéifeachtach lena gcoinnítear costais riaracháin, costais bhainistithe agus forchostais ar íosleibhéal. Áiritheoidh EIT go mbeidh a dtionchair ionchasacha ag PENanna trí bhíthin réimse leathan gníomhaíochtaí arna sainaithint ina bpleananna gnó, a thacaíonn go héifeachtach lena gcuspóirí a chomhlíonadh lena n-áirítear tionchar ionchasach ar éiceachórais nuálaíochta ar leibhéal an Aontais agus ar an leibhéal náisiúnta, réigiúnach agus áitiúil.

Áiritheofar gealltanais ó gach comhpháirtí PEN trí fhaireachán rialta a dhéanamh ar ranníocaíochtaí an chomhpháirtí iarbhír le hais na ngealltanas tosaigh. Áiritheoidh EIT go mbeidh córas bainistithe riosca i bhfeidhm ag PENanna i gcásanna nach bhfuil comhpháirtithe áirithe in ann seasamh lena gcuid gealltanas tosaigh. Agus inbhuanaitheacht a ngníomhaíochtaí airgeadais á saothrú acu, lorgóidh PENanna réimse leathan d’fhoinsí ioncaim agus infheistíochta. Chuige sin, áiritheoidh PENanna go leanfaidh na coinníollacha rochtana ar an gcomhpháirtíocht de bheith tarraingteach do raon leathan comhpháirtithe ionchasacha. Níor cheart go mbeadh aon táillí ballraíochta ná teagaisc ina mbacainn ar rannpháirtíocht na gcomhpháirtithe ábhartha in PEN, go háirithe do FBManna, do ghnólachtaí nuathionscanta agus do mhic léinn.

3.6.2.   Samhail chistiúcháin PEN

Trí bhíthin samhail cistiúcháin chuíchóirithe agus shimplithe, táthar ag súil go gcuirfidh EIT feabhas ar thionchar PENanna agus ar a rannchuidiú i dtaca le cuspóirí EIT agus an Chláir Fís Eorpach a bhaint amach, agus spreagfaidh sí gealltanas chomhpháirtithe PEN freisin. Déanfaidh EIT a samhail chistiúcháin a oiriúnú chun breisluach a tacaíochta a mhéadú. Déanfaidh EIT a dícheall chun aistriú rianúil idir tréimhsí CAI a éascú, go háirithe le haghaidh gníomhaíochtaí leanúnacha. Tá ceithre phríomhréimse ann ina gcuirfidh EIT feabhsúcháin chun feidhme.

Ar an gcéad dul síos, déanfaidh EIT a ráta cistiúcháin do ghníomhaíochtaí breisluacha PENanna (21) a laghdú de réir a chéile chun leibhéil na n-infheistíochtaí príobháideacha agus poiblí a mhéadú seachas ioncaim óna gcomhpháirtithe. Táthar ag súil go n-éascóidh oiriúnú na samhla cistiúcháin cumas PENanna an t-aistriú chuig inbhuanaitheacht airgeadais a bhainistiú. Táthar ag súil go spreagfar PENanna chun an sciar de chistiú EIT ina bplean gnó a laghdú de réir a chéile le linn thréimhse na gcomhaontuithe comhpháirtíochta, agus leibhéal na comhinfheistíochta ó fhoinsí nach foinsí EIT iad a mhéadú ag an am céanna. An laghdú a dhéanfar ar rátaí cistiúcháin EIT do ghníomhaíochtaí breisluacha PENanna, beidh feidhm aige maidir le gach céim de shaolré iomlán PENanna (céim thionscnaimh, borradh, aibíocht, imeacht ó dheontas EIT) mar a leagtar amach sa tábla seo a leanas:

| | Céim thionscnaimh | Borradh | Aibíocht | Imeacht ó dheontas EIT |
| --- | --- | --- | --- | --- |
| Blianta | 1 – 4 | 5 – 7 | 8 – 11 | 12 – 15 |
| Ráta cistiúcháin EIT | Suas le 100 % | Suas le 80 % | Suas le 70 % | Suas le 50 % ag bliain 12, laghdú 10 % in aghaidh na bliana |

Céim thionscnaimh

Borradh

Aibíocht

Imeacht ó dheontas EIT

Blianta

1 – 4

5 – 7

8 – 11

12 – 15

Ráta cistiúcháin EIT

Suas le 100 %

Suas le 80 %

Suas le 70 %

Suas le 50 % ag bliain 12, laghdú 10 % in aghaidh na bliana

Fíor 1: Rátaí Cistiúcháin EIT 2021-2027

D’fhéadfadh dreasachtaí breise a bheith ag teastáil do chur i gcrích gníomhaíochtaí roinnt de na PENanna, mar gheall ar a nádúr sonrach. Chuige sin, d’fhéadfadh an Bord Rialaithe cinneadh a dhéanamh coinníollacha cistiúcháin níos fabhraí a chur i bhfeidhm maidir le gníomhaíochtaí tras-PEN, gníomhaíochtaí RIS agus an tionscnamh píolótach ardoideachais.

Ar an dara dul síos, áiritheoidh EIT gur de réir samhail chistiúcháin fheidhmíochtbhunaithe a bheidh an próiseas leithdháilte deontais. Méadófar an úsáid a bhainfear as deontais ilbhliantúla a mhéid is féidir. Beidh baint dhíreach ag cistiú EIT le dul chun cinn a dhéanfar sna réimsí a liostaítear in Airteagal 10 agus in Airteagal 11(5) de Rialachán (AE) 2021/819 agus le cuspóirí PENanna mar atá leagtha síos ina bpleananna gnó, agus d’fhéadfaí é a laghdú, a mhodhnú nó deireadh a chur leis i gcás easpa torthaí. Cuirfidh EIT, inter alia, dreasachtaí níos láidre ar fáil do PENanna agus chun go ndéanfaidh siad a ndícheall comhpháirtithe nua a fháil agus chun go ndéanfaidh siad bearta ceartaitheacha freisin, go háirithe bunaithe ar fheidhmíocht aonair PEN chun an leibhéal tionchair is airde a áirithiú.

Ar an tríú dul síos, cuirfidh EIT rialacha diana i bhfeidhm maidir leis an sásra cuimsitheach measúnaithe a atreisiú roimh dhul in éag na chéad tréimhse tosaigh 7 mbliana d’oibríochtaí PENanna i gcomhréir le hAirteagail 10 agus 11 de Rialachán (AE) 2021/819. Beidh an measúnú cuimsitheach sin, atá le déanamh le cabhair ó shaineolaithe seachtracha neamhspleácha, i gcomhréir leis an dea-chleachtas idirnáisiúnta is fearr agus leis na critéir faireacháin agus mheastóireachta a leagtar amach do Chomhpháirtíochtaí Eorpacha i Rialachán (AE) 2021/695. Déanfar an measúnú sin roimh dhul in éag na tréimhse tosaigh 7 mbliana. Mar thoradh ar an measúnú cuimsitheach, cinnfidh an Bord Rialaithe leanúint den ranníocaíocht airgeadais le PEN, é a mhodhnú nó scor di (gan an comhaontú comhpháirtíochta le PEN den sórt sin a shíneadh) agus na hacmhainní a ath-leithdháileadh ar ghníomhaíochtaí a chuirtear i gcrích ar bhealach níos fearr. Iarrfaidh an Bord Rialaithe tuairim ó Ghrúpa Ionadaithe na mBallstát sula nglacfar an cinneadh sin.

3.6.3.   An t-ualach riaracháin a laghdú

Déanfaidh EIT á iarrachtaí a dhianú maidir le simpliú chun ualach riaracháin neamhriachtanach ar PENanna a laghdú, rud a fhágfadh go bhféadfaí a bpleananna gnó bliantúla agus a straitéisí ilbhliantúla a chur chun feidhme ar bhealach solúbtha agus éifeachtúil. Féadfar a áireamh i simpliú den sórt sin úsáid a bhaint as cnapshuim nó costais aonaid ar ghníomhaíochtaí ábhartha PEN. Thairis sin, chun pleanáil níos fearr a dhéanamh i dtaca leis na hacmhainní, go háirithe gníomhaíochtaí nuálaíochta, agus chun tiomantas níos láidre agus infheistíocht fhadtéarmach ó chomhpháirtithe atá rannpháirteach i ngníomhaíochta PENanna a éascú, síneoidh EIT comhaontuithe deontais ilbhliantúla le PENanna lena n-áirítear forálacha le haghaidh cistiú feidhmíochtbhunaithe, i gcás inarb iomchuí, faoi na comhaontuithe comhpháirtíochta ábhartha. Ní rachaidh na comhaontuithe deontais ilbhliantúla sin thar thréimhse 3 bliana.

3.6.4.   Caidreamh EIT le PENanna tar éis fhoirceannadh an chomhaontaithe comhpháirtíochta

Déanfaidh EIT na prionsabail ghinearálta a fhorbairt le haghaidh an chaidrimh le PENanna tar éis fhoirceannadh an chomhaontaithe comhpháirtíochta i gcomhréir leis an gcreat le haghaidh Comhpháirtíochtaí Eorpacha dá bhforáiltear i Rialachán (AE) 2021/695. Bunaithe ar ghrinnstaidéar neamhspleách, a bheidh le déanamh faoi dheireadh 2023, bunóidh EIT, i ndlúthchomhar leis an gCoimisiún, an creat foriomlán dá caidreamh leis na PENanna a bhfoirceannfar a gcomhaontú comhpháirtíochta nó a rachaidh a gcomhaontú comhpháirtíochta in éag le linn chlárthréimhse 2021-2027. Áireofar sa ghrinnstaidéar neamhspleách sin measúnú ar iarrachtaí PEN maidir le hinbhuanaitheacht airgeadais a bhaint amach, na hioncaim a ghintear agus ionchas airgeadais PEN agus sainaithneofar leis an measúnú aon ghníomhaíochtaí a d’fhéadfadh sé nach mbeifí in ann leanúint díobh de dheasca easpa acmhainní. Faoi réir toradh dearfach ar athbhreithniú deiridh, féadfaidh EIT meabhrán (22) a thabhairt i gcrích le PEN, agus é mar aidhm aige comhar gníomhach a choinneáil leis tar éis fhoirceannadh an chomhaontaithe comhpháirtíochta.

Áireofar an méid seo a leanas sa mheabhrán comhair:

| (a) | cearta agus oibleagáidí a bhaineann le leanúint de ghníomhaíochtaí thriantán an eolais chomh maith le cothabháil éiceachóras agus ghréasán PEN; |
| --- | --- |

(a)

cearta agus oibleagáidí a bhaineann le leanúint de ghníomhaíochtaí thriantán an eolais chomh maith le cothabháil éiceachóras agus ghréasán PEN;

| (b) | coinníollacha maidir le húsáid bhranda EIT agus le rannpháirtíocht i nDámhachtainí EIT agus i dtionscnaimh eile arna n-eagrú ag EIT; |
| --- | --- |

(b)

coinníollacha maidir le húsáid bhranda EIT agus le rannpháirtíocht i nDámhachtainí EIT agus i dtionscnaimh eile arna n-eagrú ag EIT;

| (c) | coinníollacha maidir le rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí ardoideachais agus oiliúna lena n-áirítear úsáid lipéad EIT le haghaidh cláir oideachais agus oiliúna agus le haghaidh caidreamh le Pobal Alumni EIT; |
| --- | --- |

(c)

coinníollacha maidir le rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí ardoideachais agus oiliúna lena n-áirítear úsáid lipéad EIT le haghaidh cláir oideachais agus oiliúna agus le haghaidh caidreamh le Pobal Alumni EIT;

| (d) | coinníollacha maidir le rannpháirtíocht i nglaonna iomaíocha EIT le haghaidh roinnt gníomhaíochtaí sonracha, lena n-áirítear gníomhaíochtaí tras-PEN agus seirbhísí comhroinnte; |
| --- | --- |

(d)

coinníollacha maidir le rannpháirtíocht i nglaonna iomaíocha EIT le haghaidh roinnt gníomhaíochtaí sonracha, lena n-áirítear gníomhaíochtaí tras-PEN agus seirbhísí comhroinnte;

| (e) | coinníollacha maidir le tacaíocht bhreise ó EIT do ghníomhaíochtaí comhordaithe trasnáisiúnta i measc na n-ionad comhlonnaithe a bhfuil breisluach ard Aontais acu. |
| --- | --- |

(e)

coinníollacha maidir le tacaíocht bhreise ó EIT do ghníomhaíochtaí comhordaithe trasnáisiúnta i measc na n-ionad comhlonnaithe a bhfuil breisluach ard Aontais acu.

Agus torthaí grinnstaidéir neamhspleách á gcur san áireamh, socróidh an Bord Rialaithe ré, ábhar agus struchtúr an mheabhráin comhair, lena n-áirítear gníomhaíochtaí sonracha PENanna a bhféadfar tacú leo faoi phointí (a) go (e) den dara mír. Beidh PENanna i dteideal páirt a ghlacadh i ngníomhaíochtaí EIT i gcomhréir leis na coinníollacha a leagtar amach sa mheabhrán comhair, lena n-áirítear rannpháirtíocht i nglaonna iomaíocha.

3.7.   Sineirgí agus comhlántacht le cláir eile de chuid an Aontais.

Agus é ag cur lena raon feidhme leathan gníomhaíochta agus lena ról mar chuid dhílis den chlár Fís Eorpach, is maith atá EIT in ann sineirgí a chruthú agus comhlántachtaí a sholáthar, agus dúblálacha á seachaint ag an am céanna, i gcomhar le cláir nó le hionstraimí eile de chuid an Aontais, lena n-áirítear trína thacaíocht do PENanna a athneartú maidir lena ngníomhaíochtaí pleanála agus cur chun feidhme. Táthar ag súil go rannchuideoidh EIT le sineirgí sa mheántéarma agus san fhadtéarma, maidir leis an méid seo a leanas inter alia:

Erasmus+

| — | Déanfaidh EIT iarracht sineirgí a bhunú idir pobail Erasmus+ agus EIT. Tá comhar le díriú ar rochtain ar scoileanna samhraidh PENanna a áirithiú do mhic léinn Erasmus+ a bhíonn rannpháirteach in institiúidí ardoideachais ar comhpháirtithe PEN iad nó ar ghníomhaíochtaí oiliúna ábhartha eile (mar shampla, fiontraíocht nó bainistíocht nuálaíochta) agus ar theagmhálacha a bhunú le líonra alumni PENanna. |
| --- | --- |

—

Déanfaidh EIT iarracht sineirgí a bhunú idir pobail Erasmus+ agus EIT. Tá comhar le díriú ar rochtain ar scoileanna samhraidh PENanna a áirithiú do mhic léinn Erasmus+ a bhíonn rannpháirteach in institiúidí ardoideachais ar comhpháirtithe PEN iad nó ar ghníomhaíochtaí oiliúna ábhartha eile (mar shampla, fiontraíocht nó bainistíocht nuálaíochta) agus ar theagmhálacha a bhunú le líonra alumni PENanna.

| — | Féadfar a áireamh ar na ngníomhaíochtaí comhair oiliúint d’fhoirne acadúla arna soláthar ag EIT nó PENanna (foirne ó aon institiúidí ardoideachais, lasmuigh de PENanna) i dtaca le curaclaim faoina gcomhtháthaítear an fhiontraíocht agus an nuálaíocht, arna déanamh ag EIT/PENanna, agus cleachtais nuálacha arna bhforbairt ag PENanna laistigh de ghréasáin Erasmus (amhail na comhghuaillíochtaí le haghaidh nuálaíochta idir institiúidí ardoideachais agus gnólachtaí) a thástáil, a ghlacadh agus a mhéadú agus a mhalairt sin. |
| --- | --- |

—

Féadfar a áireamh ar na ngníomhaíochtaí comhair oiliúint d’fhoirne acadúla arna soláthar ag EIT nó PENanna (foirne ó aon institiúidí ardoideachais, lasmuigh de PENanna) i dtaca le curaclaim faoina gcomhtháthaítear an fhiontraíocht agus an nuálaíocht, arna déanamh ag EIT/PENanna, agus cleachtais nuálacha arna bhforbairt ag PENanna laistigh de ghréasáin Erasmus (amhail na comhghuaillíochtaí le haghaidh nuálaíochta idir institiúidí ardoideachais agus gnólachtaí) a thástáil, a ghlacadh agus a mhéadú agus a mhalairt sin.

| — | Ní mór sineirgí a áirithiú, i gcás inar féidir, le Tionscnamh na nOllscoileanna Eorpacha a d’fhéadfadh a bheith ina chuidiú chun gníomhaíochtaí oideachais EIT a phríomhshruthú chun go mbeidh tionchar sistéamach acu. |
| --- | --- |

—

Ní mór sineirgí a áirithiú, i gcás inar féidir, le Tionscnamh na nOllscoileanna Eorpacha a d’fhéadfadh a bheith ina chuidiú chun gníomhaíochtaí oideachais EIT a phríomhshruthú chun go mbeidh tionchar sistéamach acu.

An Clár don Eoraip Dhigiteach, a bunaíodh le Rialachán (AE) 2021/694 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (23).

| — | Comhoibreoidh PENanna, go háirithe ionaid chomhlonnaithe, leis na Moil Nuálaíochta Digití Eorpacha i gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/694 chun tacú le claochlú digiteach na n-eagraíochtaí tionsclaíochta agus na hearnála poiblí. |
| --- | --- |

—

Comhoibreoidh PENanna, go háirithe ionaid chomhlonnaithe, leis na Moil Nuálaíochta Digití Eorpacha i gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/694 chun tacú le claochlú digiteach na n-eagraíochtaí tionsclaíochta agus na hearnála poiblí.

| — | Scrúdófar a indéanta atá sé úsáid a bhaint as bonneagair agus cumais a forbraíodh faoin gClár don Eoraip Dhigiteach (amhail acmhainní sonraí agus leabharlanna d’algartaim intleachta saorga agus ionaid cumais ríomhaireachta ardfheidhmíochta sna Ballstáit) i réimsí an oideachais agus na hoiliúna ag PENanna, agus ar mhaithe le cuspóirí tástála agus taispeána i dtionscadail nuálaíochta. |
| --- | --- |

—

Scrúdófar a indéanta atá sé úsáid a bhaint as bonneagair agus cumais a forbraíodh faoin gClár don Eoraip Dhigiteach (amhail acmhainní sonraí agus leabharlanna d’algartaim intleachta saorga agus ionaid cumais ríomhaireachta ardfheidhmíochta sna Ballstáit) i réimsí an oideachais agus na hoiliúna ag PENanna, agus ar mhaithe le cuspóirí tástála agus taispeána i dtionscadail nuálaíochta.

Cistí an Bheartais Chomhtháthaithe (go háirithe Ciste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa agus an Ciste Comhtháthaithe, arna bhunú le Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le Ciste Forbraíochta Réigiúnaí na hEorpa agus maidir leis an gCiste Comhtháthaithe agus Ciste Sóisialta na hEorpa Plus, arna bhunú le Rialachán ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle maidir le Ciste Sóisialta na hEorpa Plus (CSE+))

| — | Trína n-ionaid chomhlonnaithe agus a n-eintitis SNR, cuirfidh PENanna EIT comhar réigiúnach agus trasréigiúnach chun cinn idir gníomhaithe agus údaráis bhainistíochta thriantán an eolais i sineirgí le comhar agus infheistíochtaí idir-réigiúnacha ar fud slabhraí luacha i réimsí tosaíochta speisialaithe cliste gaolmhara, agus obair na n-ardán téamach um speisialtóireachta cliste. D’fhéadfadh sé go n-áireofaí gníomhaíochtaí PEN sna cláir oibríochtúla mar thoradh ar chomhar den sórt sin le húdaráis bhainistíochta. Féachfaidh EIT freisin ar rannchuidiú le tionscnaimh forbartha scileanna faoi Chistí an Bheartais Comhtháthaithe trí dhea-chleachtais a mhalartú. |
| --- | --- |

—

Trína n-ionaid chomhlonnaithe agus a n-eintitis SNR, cuirfidh PENanna EIT comhar réigiúnach agus trasréigiúnach chun cinn idir gníomhaithe agus údaráis bhainistíochta thriantán an eolais i sineirgí le comhar agus infheistíochtaí idir-réigiúnacha ar fud slabhraí luacha i réimsí tosaíochta speisialaithe cliste gaolmhara, agus obair na n-ardán téamach um speisialtóireachta cliste. D’fhéadfadh sé go n-áireofaí gníomhaíochtaí PEN sna cláir oibríochtúla mar thoradh ar chomhar den sórt sin le húdaráis bhainistíochta. Féachfaidh EIT freisin ar rannchuidiú le tionscnaimh forbartha scileanna faoi Chistí an Bheartais Comhtháthaithe trí dhea-chleachtais a mhalartú.

| — | Cuirfidh EIT comhar idir PENanna ábhartha agus na hArdáin um Speisialtóireacht Chliste chun cinn, chun sineirgí idir acmhainní EIT, Cistí an Bheartais Comhtháthaithe agus cláir Eorpacha, náisiúnta agus réigiúnacha eile a éascú. Is é an aidhm ionadaíocht níos leithne a bhaint amach ar ghníomhaíochtaí EIT ar fud an Aontais, naisc le straitéisí um speisialtóireacht chliste a neartú agus leas níos fearr a bhaint as RIS chun ESIF i ngníomhaíochtaí EIT agus PEN a ghiaráil. |
| --- | --- |

—

Cuirfidh EIT comhar idir PENanna ábhartha agus na hArdáin um Speisialtóireacht Chliste chun cinn, chun sineirgí idir acmhainní EIT, Cistí an Bheartais Comhtháthaithe agus cláir Eorpacha, náisiúnta agus réigiúnacha eile a éascú. Is é an aidhm ionadaíocht níos leithne a bhaint amach ar ghníomhaíochtaí EIT ar fud an Aontais, naisc le straitéisí um speisialtóireacht chliste a neartú agus leas níos fearr a bhaint as RIS chun ESIF i ngníomhaíochtaí EIT agus PEN a ghiaráil.

Clár InvestEU

| — | Iarrfaidh PENanna comhar ar Mhol Comhairleach InvestEU chun tacaíocht agus cúnamh teicniúil a chur ar fáil d’fhiontair a fhaigheann tacaíocht ó PENanna i dtaca le tionscadail a ullmhú, a fhorbairt agus a chur chun feidhme. |
| --- | --- |

—

Iarrfaidh PENanna comhar ar Mhol Comhairleach InvestEU chun tacaíocht agus cúnamh teicniúil a chur ar fáil d’fhiontair a fhaigheann tacaíocht ó PENanna i dtaca le tionscadail a ullmhú, a fhorbairt agus a chur chun feidhme.

| — | Déanfaidh PENanna a ndícheall chun rannchuidiú le Tairseach InvestEU a fhothú chun infheisteoirí agus idirghabhálaithe airgeadais a thabhairt níos gaire d’fhiontair a fhaigheann tacaíocht ó PENanna, i ndlúthchomhar le seirbhísí an Choimisiúin agus i sineirge le CNE. |
| --- | --- |

—

Déanfaidh PENanna a ndícheall chun rannchuidiú le Tairseach InvestEU a fhothú chun infheisteoirí agus idirghabhálaithe airgeadais a thabhairt níos gaire d’fhiontair a fhaigheann tacaíocht ó PENanna, i ndlúthchomhar le seirbhísí an Choimisiúin agus i sineirge le CNE.

Clár Eoraip na Cruthaitheachta, a bunaíodh le Rialachán (AE) 2021/818 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (24).

Tá Clár Eoraip na Cruthaitheachta ábhartha, inter alia, i gcomhair gníomhaíochtaí PEN nua i dtaca le CCSInna. Tá sineirgí láidre agus comhlántacht láidir le forbairt le Clár Eoraip na Cruthaitheachta i réimsí amhail scileanna, poist agus samhlacha gnó cruthaitheacha.

Clár an Mhargaidh Aonair, a bunaíodh le Rialachán (AE) 2021/690 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (25).

Iarrfaidh PENanna comhar ar an Líonra Fiontar Eorpach (EEN) agus a Ghrúpaí Earnála chun comhar gnólacht le gnólacht, aistriú teicneolaíochta agus comhpháirtíochtaí nuálaíochta a éascú d’fhiontraithe ar mian leo a ngníomhaíochtaí a fhorbairt ar fud an Aontais agus lasmuigh de i gcomhréir le Rialachán (AE) 2021/690. Cuirfidh eagraíochtaí EEN gníomhaíochtaí PENanna chun cinn i measc a gcliant ar FBM iad. Déanfaidh EIT comhar leis na cláir shoghluaisteachta le haghaidh fiontraithe nua i ndáil le feabhas a chur ar a scileanna fiontraíochta.

4.   DUL I nGLEIC LEIS AN nGÉARCHÉIM ATÁ ANN MAR THORADH AR RÁIG COVID-19

Chun na tionchair shóisialta, eacnamaíocha, chomhshaoil agus theicneolaíocha a eascraíonn as géarchéim COVID-19 a shárú, beidh gá le comhoibriú ó institiúidí, comhlachtaí, oifigí agus gníomhaireachtaí an Aontais. Ba cheart do EIT rannchuidiú leis na hiarrachtaí nuálaíochta is gá trí fhreagairt chomhleanúnach a thabhairt ar ghéarchéim COVID-19.

Áiritheoidh EIT go dtabharfaidh PENanna tacaíocht agus go gcuirfidh siad chun cinn seachadadh réiteach nuálach i réimsí gníomhaíochta éagsúla i gcomhréir leis na tosaíochtaí atá i bPlean Téarnaimh an Aontais, sa Chomhaontú Glas don Eoraip, i Straitéis Thionsclaíoch an Aontais agus SDGanna, agus ar an gcaoi sin rannchuideoidh sí le téarnamh shochaithe agus gheilleagar na hEorpa agus lena n-inbhuanaitheacht agus a n-athléimneacht a neartú.

Go háirithe, ba cheart do EIT a áirithiú go mbeidh PENanna in ann oibriú leis an tsolúbthacht is gá chun dul in oiriúint do na dúshláin a bheidh ann mar gheall ar ghéarchéim COVID-19, agus do dhúshláin agus tosaíochtaí nua agus gan choinne. Faoi mhaoirseacht agus rialú EIT, d’fhéadfadh PENanna bearta atá oiriúnach don fheidhm a chruthú chun tacú le hathléimneacht a n-éiceachóras, agus chun í a mhéadú, eadhon a gcomhpháirtithe agus a dtairbhithe agus lasmuigh de na pobail atá acu cheana. Ba cheart aird shonrach a thabhairt ar ghníomhaíochtaí arb é is aidhm dóibh athléimneacht micrifhiontar, FBManna agus gnólachtaí nuathionscanta, mar aon le hathléimneacht mac léinn, fiontraithe agus fostaithe atá buailte go dona ag géarchéim COVID-19, a mhéadú.

Iarrtar ar PENanna freisin leas a bhaint as sineirgí le tionscnaimh agus comhpháirtíochtaí eile de chuid an Aontais, d’fhonn tacú le neart éiceachórais nuálaíochta na hEorpa.

Agus iad ag dul in oiriúint don staid nua, féadfaidh PENanna úsáid a bhaint as uirlisí, ionstraimí, faisnéis agus seirbhísí tacaíochta atá comhoibríoch agus nuálach chun comhar agus idirghníomhaíocht laistigh dá bpobail a áirithiú.

Féadfaidh EIT, agus sineirgí le cláir agus gníomhaireachtaí eile de chuid an Aontais á lorg aici, tionscnaimh a mholadh bunaithe ar chomhtháthú thriantán an eolais agus é mar aidhm leis sin tacú le héiceachórais nuálaíochta san Aontas. Chuige sin, féadfaidh EIT gníomhaíochtaí tras-PEN nua a chur chun cinn chun dul i ngleic le dúshláin a bheidh ann de bharr ghéarchéim COVID-19.

5.   ACMHAINNÍ

5.1.   Riachtanais bhuiséadacha

Is é EUR 2 965 000 000 atá i riachtanais bhuiséadacha EIT sa tréimhse 2021-2027 agus tá siad bunaithe ar thrí phríomh-chomhchuid: (1) an caiteachas d’ocht PEN atá ann cheana (rud a léiríonn, i gcás trí cinn díobh, go rachaidh na comhaontuithe comhpháirtíochta in éag faoi 2024) agus do sheoladh dhá PEN nua (ceann amháin in 2022 nó in 2023 agus an dara ceann in 2026); (2) caiteachas riaracháin EIT; agus (3) costais ar ghníomhaíochtaí ullmhúcháin, faireacháin, rialaithe, iniúchta, meastóireachta agus gníomhaíochtaí eile agus caiteachais le haghaidh gníomhaíochtaí EIT a bhainistiú agus a chur chun feidhme, agus le haghaidh meastóireacht a dhéanamh ar ghnóthú a chuspóirí i gcomhréir le hAirteagal 12(6) de Rialachán (AE) 2021/695.

Tá sé beartaithe tuairim is EUR 2 854 000 000 (96 % de bhuiséad iomlán EIT) a chur ar fáil chun PENanna atá ann cheana agus PENanna nua a chistiú ar de sin:

| (a) | a bheidh 10 % ar a laghad agus 15 % ar a mhéad tiomnaithe do RIS; |
| --- | --- |

(a)

a bheidh 10 % ar a laghad agus 15 % ar a mhéad tiomnaithe do RIS;

| (b) | a bheidh 7 % ar a mhéad tiomnaithe do ghníomhaíochtaí tras-KIC, lena n-áirítear tacaíocht do PENanna ar ina leith atá an comhaontú comhpháirtíochta dulta in éag nó foirceanta; |
| --- | --- |

(b)

a bheidh 7 % ar a mhéad tiomnaithe do ghníomhaíochtaí tras-KIC, lena n-áirítear tacaíocht do PENanna ar ina leith atá an comhaontú comhpháirtíochta dulta in éag nó foirceanta;

| (c) | a bheidh 3 % ar a mhéad tiomnaithe do thionscnamh píolótach ardoideachais a mhairfidh ar feadh 3 bliana. |
| --- | --- |

(c)

a bheidh 3 % ar a mhéad tiomnaithe do thionscnamh píolótach ardoideachais a mhairfidh ar feadh 3 bliana.

Trí ráta cistiúcháin EIT ar a dtiocfaidh laghdú de réir a chéile a thabhairt isteach, meastar go slógfaidh PENanna EUR 1 500 000 000 breise ó fhoinsí príobháideacha agus poiblí eile. Tuairim is EUR 300 000 000 a bheidh sa bhuiséad do sheoladh dhá PEN nua (a mbeidh ceann amháin acu le seoladh a luaithe is féidir in 2022 nó in 2023 agus a mbeidh an dara ceann acu le seoladh in 2026). Má thagann leithdháiltí buiséid atá sa bhreis ar leithdháiltí bhuiséad EIT chun bheith ar fáil, féadfaidh EIT tuilleadh PENanna a sheoladh.

Leanfaidh EIT de bheith ina eagraíocht chuíchóirithe agus dhinimiciúil. Maidir le costais chaiteachas riaracháin EIT, lena gcumhdaítear na speansais is gá maidir leis an bhfoireann agus na speansais riaracháin, bhonneagair agus oibriúcháin is gá, ní rachaidh siad, ar an meán, thar 3 % de bhuiséad EIT. Cumhdóidh an Ungáir cuid den chaiteachas riaracháin trí spás oifige a sholáthar saor in aisce go dtí deireadh 2029. Chuige sin, déanfar iarracht mhór chun costais riaracháin PENanna a laghdú, ar costais iad, ar aon chuma, a choinneofar ar íosleibhéal réasúnta.

5.2.   Tionchar (faireachán agus meastóireacht)

Meastar go gcuirfear feabhas leanúnach ar thomhas thionchar EIT le linn na chéad chlárthréimhse eile agus na ceachtanna a foghlaimíodh agus an taithí a fuarthas go dtí seo mar aon leis an ngá lena chleachtais a shruthlíniú le cleachtais an chláir Fís Eorpach á gcur san áireamh. Cuirfidh EIT creat meastóireachta, tuairiscithe agus faireacháin i bhfeidhm i gcomhréir le hAirteagail 10, 11 agus 20 de Rialachán (AE) 2021/819, lena n-áiritheofar comhleanúnachas leis an gcur chuige foriomlán arna ghlacadh i leith na Físe Eorpaí agus fós freastal ar an tsolúbthacht. Go háirithe, cuirfear feabhas ar lúba aiseolais idir an Coimisiún, EIT agus PENanna chun aghaidh a thabhairt ar na cuspóirí ar bhealach comhsheasmhach, comhleanúnach agus éifeachtúil.

5.2.1.   Tuairisciú agus faireachán

Cuirfidh EIT feabhas ar a chóras reatha faireacháin agus tabharfaidh sé isteach creat tuairiscithe agus faireacháin lena n-áireofar príomhtháscairí feidhmíochta, a bheidh ailínithe le príomhchonairí tionchair an chláir Fís Eorpach. Beidh tuairisciú agus faireachán ar fheidhmíocht oibríochtúil PENanna, lena n-áirítear a gcaiteachas riaracháin, agus a dtorthaí ina bpríomhchúram ar EIT agus cuirfear chun feidhme é i gcomhar le seirbhísí corparáideacha coiteanna na Físe Eorpaí laistigh den Choimisiún. Beidh an córas tuairiscithe agus faireacháin do PENanna ina dhlúthchuid de chóras faireacháin foriomlán na Físe Eorpaí, go háirithe trí shamhlacha comhchoiteanna sonraí, lena n-áirítear bailiú sonraí a stórálfar i mbunachar sonraí an chláir Fís Eorpach a chur chun feidhme. Glacfaidh an Coimisiún páirt i gcomhdhearadh gach táscaire tionchair agus faireacháin ábhartha arna fhorbairt agus arna chur i bhfeidhm ag EIT chun comhleanúnachas le córas faireacháin foriomlán na Físe Eorpaí a áirithiú, lena n-áirítear táscairí na gconairí tionchair, na critéir do Chomhpháirtíochtaí Eorpacha agus próiseas pleanála straitéisí an Chláir Fís Eorpach. Déanfaidh an Bord Rialaithe nósanna imeachta faireacháin leanúnacha, mar aon le nósanna imeachta athbhreithniúcháin eatramhaigh agus measúnaithe chuimsithigh, lena n-áirítear bunú tacair fhónta táscairí cainníochtúla agus cáilíochtúla agus a mbonnlíne agus spriocanna gaolmhara, a bhunú. Anuas air sin, cuirfidh EIT san áireamh cur in úsáid mhodheolaíocht an radair nuálaíochta in Fís Eorpach, agus fiosróidh sé conas a d’fhéadfadh PENanna breis acmhainne a bhaint as an radar nuálaíochta chun a chuid gníomhaíochtaí faireacháin a fheabhsú.

Bainfear leas as torthaí an fhaireacháin sin i bpróisis ilbhliantúla pleanála gnó PENanna agus cinnfidh siad leithdháileadh chistiú feidhmíocht-bhunaithe EIT ar ghníomhaíochtaí PENanna agus ullmhú na gcomhaontuithe comhpháirtíochta agus na gcomhaontuithe deontais agus PENanna ina dtairbhithe. Thairis sin, meastar go mbainfear leas as torthaí an fhaireacháin ar PENanna sa phróiseas um chomhordú straitéiseach do na Comhpháirtíochtaí Eorpacha.

Meastar go mbeidh na tionchair seo a leanas ag gníomhaíochtaí EIT, lena n-áirítear iadsan a bhainistítear trí PENanna:

| (1) | tionchar teicneolaíoch, eacnamaíoch agus nuálaíoch trí dhul i gcion ar chruthú agus fás gnólachtaí, mar aon le cruthú réiteach nuálacha nua chun aghaidh a thabhairt ar dhúshláin dhomhanda, trí phoist dhíreacha agus indíreacha a chruthú agus trí infheistíochtaí poiblí agus príobháideacha breise a shlógadh; |
| --- | --- |

(1)

tionchar teicneolaíoch, eacnamaíoch agus nuálaíoch trí dhul i gcion ar chruthú agus fás gnólachtaí, mar aon le cruthú réiteach nuálacha nua chun aghaidh a thabhairt ar dhúshláin dhomhanda, trí phoist dhíreacha agus indíreacha a chruthú agus trí infheistíochtaí poiblí agus príobháideacha breise a shlógadh;

| (2) | tionchar eolaíoch agus oideachasúil tríd an gcaipiteal daonna a neartú sa taighde agus sa nuálaíocht, trí scileanna nuálaíochta agus fiontraíochta a fheabhsú ar an leibhéal aonair agus ar an leibhéal eagraíochtúil araon agus trí chruthú agus craobhscaoileadh oscailte an eolais agus na nuálaíochta sa tsochaí a chothú; |
| --- | --- |

(2)

tionchar eolaíoch agus oideachasúil tríd an gcaipiteal daonna a neartú sa taighde agus sa nuálaíocht, trí scileanna nuálaíochta agus fiontraíochta a fheabhsú ar an leibhéal aonair agus ar an leibhéal eagraíochtúil araon agus trí chruthú agus craobhscaoileadh oscailte an eolais agus na nuálaíochta sa tsochaí a chothú;

| (3) | tionchar sochaíoch, lena n-áirítear tionchar mar thoradh ar réitigh shistéamacha a sholáthar laistigh de Chomhphobal EIT agus lasmuigh de, trí ghníomhaíochtaí tras-PEN freisin, trí aghaidh a thabhairt ar thosaíochtaí beartais an Aontais i réimsí an athraithe aeráide (amhail maolú, oiriúnú agus athléimneacht), an fhuinnimh, na n-amhábhar, na sláinte, an bhreisluacha sa déantúsaíocht, an digitithe, na soghluaisteachta uirbí, an bhia, an chultúir agus na cruthaitheachta, nó an uisce trí bhíthin réitigh nuálacha, rannpháirtíocht leis na saoránaigh agus le húsáideoirí deiridh agus trí ghlacadh réiteach nuálach sna réimsí sin den tsochaí a neartú. |
| --- | --- |

(3)

tionchar sochaíoch, lena n-áirítear tionchar mar thoradh ar réitigh shistéamacha a sholáthar laistigh de Chomhphobal EIT agus lasmuigh de, trí ghníomhaíochtaí tras-PEN freisin, trí aghaidh a thabhairt ar thosaíochtaí beartais an Aontais i réimsí an athraithe aeráide (amhail maolú, oiriúnú agus athléimneacht), an fhuinnimh, na n-amhábhar, na sláinte, an bhreisluacha sa déantúsaíocht, an digitithe, na soghluaisteachta uirbí, an bhia, an chultúir agus na cruthaitheachta, nó an uisce trí bhíthin réitigh nuálacha, rannpháirtíocht leis na saoránaigh agus le húsáideoirí deiridh agus trí ghlacadh réiteach nuálach sna réimsí sin den tsochaí a neartú.

Áiritheoidh EIT go bhforbrófar táscairí sochaíocha sonracha i réimsí gníomhaíochta PENanna agus déanfaidh sé faireachán rialta i gcomhréir le creat an chláir Fís Eorpach don tionchar sochaíoch.

Déanfar na tionchair dá dtagraítear sa tríú mír a thomhas, inter alia, i gcomhréir le táscairí na gconairí tionchair a leagtar amach in Iarscríbhinn V a ghabhann le Rialachán (AE) 2021/695.

Déanfaidh EIT, i gcomhar leis an gCoimisiún, táscairí breise, lena n-áirítear táscairí tionchair shochaíoch i réimsí gníomhaíochta PENanna, a fhorbairt i gcomhréir le forbairt chreat táscairí an chláir Fís Eorpach agus léireofar ann an cur chuige foriomlán faoina bhféadfaidh na Comhpháirtíochtaí Eorpacha rannchuidiú leis an tionchar eolaíoch, eacnamaíoch agus sochaíoch. Tá sé mar aidhm le hailíniú na dtáscairí tionchair leis an gcláir Fís Eorpach faireachán a dhéanamh ar an dul chun cinn i dtreo chuspóirí EIT le himeacht aimsire, lena n-áiritheofar bonn faisnéise comparáideach ar thorthaí agus tionchair arna nginiúint ag PENanna vis-à-vis an clár Fís Eorpach. Sa bhreis air sin, áiritheoidh EIT go ngabhfaidh an córas faireacháin an dul chun cinn i ndáil le gníomhaíochtaí atá sonrach do shamhail PEN, amhail comhtháthú thriantán an eolais agus scileanna fiontraíochta. Leis na táscairí maidir le gníomhaíochtaí EIT a bhaineann le hoideachas (lena n-áirítear iadsan a thacaíonn le hacmhainneachtaí na n-institiúidí ardoideachais) déanfar faireachán orthu seo a leanas, mar shampla:

| (1) | gnóthú scileanna caipitil dhaonna agus rannpháirtíocht na n-institiúidí ardoideachais agus feabhas a chur ar a n-acmhainneacht (gearrthéarmach); |
| --- | --- |

(1)

gnóthú scileanna caipitil dhaonna agus rannpháirtíocht na n-institiúidí ardoideachais agus feabhas a chur ar a n-acmhainneacht (gearrthéarmach);

| (2) | gairm bheatha agus ról agus feidhmíocht na n-institiúidí ardoideachais in éiceachórais nuálaíochta áitiúla (meántéarmach); agus |
| --- | --- |

(2)

gairm bheatha agus ról agus feidhmíocht na n-institiúidí ardoideachais in éiceachórais nuálaíochta áitiúla (meántéarmach); agus

| (3) | dálaí oibre agus ról agus feidhmíocht na n-institiúidí ardoideachais in éiceachórais nuálaíochta áitiúla (fadtéarmach). |
| --- | --- |

(3)

dálaí oibre agus ról agus feidhmíocht na n-institiúidí ardoideachais in éiceachórais nuálaíochta áitiúla (fadtéarmach).

Is ar bhealach éifeachtúil a dhéanfar faireachán leanúnach ar PENanna agus tabharfar aghaidh, inter alia, ar an méid seo a leanas:

| (1) | an dul chun cinn i dtreo na hinbhuanaitheachta airgeadais, go háirithe foinsí nua infheistíochtaí a ghiaráil; |
| --- | --- |

(1)

an dul chun cinn i dtreo na hinbhuanaitheachta airgeadais, go háirithe foinsí nua infheistíochtaí a ghiaráil;

| (2) | an dul chun cinn i dtreo cumhdach agus oscailteacht uile-Eorpach, chomh maith le trédhearcacht an rialachais; |
| --- | --- |

(2)

an dul chun cinn i dtreo cumhdach agus oscailteacht uile-Eorpach, chomh maith le trédhearcacht an rialachais;

| (3) | an éifeachtacht i luasghéarú gnó (eadhon, fiontair ardfháis a chruthaítear agus a dtacaítear leo); |
| --- | --- |

(3)

an éifeachtacht i luasghéarú gnó (eadhon, fiontair ardfháis a chruthaítear agus a dtacaítear leo);

| (4) | costais riaracháin agus bhainistíochta gach PEN; |
| --- | --- |

(4)

costais riaracháin agus bhainistíochta gach PEN;

| (5) | oibríochtaí ionad comhlonnaithe agus oibríochtaí mhoil agus eintitis RIS agus a gcomhtháthú sna héiceachórais nuálaíochta áitiúla; |
| --- | --- |

(5)

oibríochtaí ionad comhlonnaithe agus oibríochtaí mhoil agus eintitis RIS agus a gcomhtháthú sna héiceachórais nuálaíochta áitiúla;

| (6) | cur chun feidhme gníomhaíochtaí oideachais agus oiliúna, lena n-áirítear breis úsáide a bhaint as lipéad EIT. |
| --- | --- |

(6)

cur chun feidhme gníomhaíochtaí oideachais agus oiliúna, lena n-áirítear breis úsáide a bhaint as lipéad EIT.

Sa tábla seo a leanas, leagtar amach liosta neamh-uileghabhálach de phríomhtháscairí agus spriocanna a mheastar a ndéanfaidh EIT faireachán orthu sa tréimhse 2021-2027. Is é atá sna táscairí sin na príomh-threoshuíomhanna ionchuir agus aschuir le haghaidh faireachán a dhéanamh ar ghnóthú phríomhchuspóirí EIT do 2021-2027, amhail nuálaíocht agus fiontraíocht a chothú trí bhíthin oideachas níos fearr, a thionchar réigiúnach agus áitiúil agus a oscailteacht i leith comhpháirtithe agus geallsealbhóirí ionchasacha a mhéadú, cothromaíocht idir ioncam agus costais a áirithiú, ionaid chomhlonnaithe nua a bhunú agus réitigh nuálacha nua ar dhúshláin dhomhanda a chur ar an margadh.

| Táscairí Bainistíochta EIT | Sprioc 2023
  (bonnlíne 2020) | Sprioc 2027
  (bonnlíne 2020) |
| --- | --- | --- |
| Líon na n-eintiteas/na n-eagraíochtaí atá rannpháirteach i ngníomhaíochtaí EIT agus PENanna | ardú 20 % | ardú 50 % |
| Líon na nuálaíochtaí (táirgí agus seirbhísí) a seoladh ar an margadh | 1 500 | 4 000 |
| Institiúidí ardoideachais atá rannpháirteach i ngníomhaíochtaí EIT agus PENanna | 285 | 680 |
| Líon na mac léinn atá rannpháirteach in imeachtaí oideachais EIT agus PENanna | 8 500 | 25 500 |
| Líon na ngnólachtaí nuathionscanta dá dtugtar tacaíocht | 300 | 700 |
| Cistiú PENanna | EUR 700 000 000 | EUR 1 500 000 000 |
| Líon na n-eintiteas/na n-eagraíochtaí atá rannpháirteach i ngníomhaíochtaí EIT agus PENanna ó réigiúin lasmuigh de réigiúin ionaid chomhlonnaithe PENanna | ardú 50 % | ardú 100 % |

Táscairí Bainistíochta EIT

Sprioc 2023

(bonnlíne 2020)

Sprioc 2027

(bonnlíne 2020)

Líon na n-eintiteas/na n-eagraíochtaí atá rannpháirteach i ngníomhaíochtaí EIT agus PENanna

ardú 20 %

ardú 50 %

Líon na nuálaíochtaí (táirgí agus seirbhísí) a seoladh ar an margadh

1 500

4 000

Institiúidí ardoideachais atá rannpháirteach i ngníomhaíochtaí EIT agus PENanna

285

680

Líon na mac léinn atá rannpháirteach in imeachtaí oideachais EIT agus PENanna

8 500

25 500

Líon na ngnólachtaí nuathionscanta dá dtugtar tacaíocht

300

700

Cistiú PENanna

EUR 700 000 000

EUR 1 500 000 000

Líon na n-eintiteas/na n-eagraíochtaí atá rannpháirteach i ngníomhaíochtaí EIT agus PENanna ó réigiúin lasmuigh de réigiúin ionaid chomhlonnaithe PENanna

ardú 50 %

ardú 100 %

Chun feabhas a chur ar an oscailteacht agus ar an trédhearcacht, áiritheoidh EIT go mbeidh na sonraí tionscadail a bhaileofar trína chóras faireacháin inmheánach, lena n-áirítear na torthaí ó PENanna, go hiomlán inrochtana agus comhtháthaithe i gcóras foriomlán bainistithe sonraí an chláir Fís Eorpach. Áiritheoidh EIT go ndéanfar faisnéis mhionsonraithe a eascróidh as a phróiseas faireacháin agus meastóireachta a chur ar fáil ar bhealach tráthúil agus go mbeidh rochtain uirthi i mbunachar sonraí an chláir Fís Eorpach. Sa bhreis air sin, áiritheoidh EIT go ndéanfar tuairisciú tiomanta ar thionchair chainníochtúla agus cháilíochtúla, lena n-áirítear maidir le ranníocaíochtaí airgeadais a dtabharfar gealltanais ina leith agus ranníocaíochtaí airgeadais a sholáthrófar go hiarbhír.

5.2.2.   Meastóireacht, athbhreithniú eatramhach agus measúnú cuimsitheach

Is é an Coimisiún a dhéanfaidh na meastóireachtaí tréimhsiúla neamhspleácha ar ghníomhaíochtaí EIT, lena n-áirítear iadsan a bhainistítear trí PENanna, i gcomhréir le Rialacháin (AE) 2021/819 agus (AE) 2021/695.

I gcomhréir le hAirteagal 20 de Rialachán (AE) 2021/819, sa mheastóireacht eatramhach, measúnófar, inter alia, toradh agus tionchair an tionscnaimh phíolótaigh ardoideachais, éifeachtacht straitéisí inbhuanaitheachta airgeadais PENanna, tionchar ghníomhaíochtaí RIS agus an comhar idir EIT agus na comhlachtaí cur chun feidhme faoi Cholún III “An Eoraip Nuálach” den chlár Fís Eorpach. Ina leith sin, i meastóireachtaí EIT, measúnófar, go háirithe, éifeachtacht, éifeachtúlacht, ábharthacht, comhleanúnachas agus breisluach Aontais ghníomhaíochtaí EIT, lena n-áirítear trí PENanna. Is é an Coimisiún a dhéanfaidh iad, le cúnamh ó shaineolaithe seachtracha neamhspleácha, agus bainfear leas astu i meastóireachtaí sin an chláir Fís Eorpach a dhéanfaidh an Coimisiún, i bhfianaise measúnú sistéamach ar Cholún III “An Eoraip Nuálach” den chlár Fís Eorpach freisin, go háirithe i dtaca leis an ionad ilfhreastail don nuálaíocht.

Beidh gach PEN faoi réir measúnú cuimsitheach arna dhéanamh ag EIT, faoi mhaoirseacht an Bhoird Rialaithe agus le tacaíocht ó shaineolaithe seachtracha neamhspleácha, roimh dheireadh thréimhse 7 mbliana an chomhaontaithe comhpháirtíochta, agus faoi réir athbhreithniú deiridh freisin roimh dhul in éag dó. Ar bhonn measúnú cuimsitheach, déanfaidh an Bord Rialaithe cinneadh i dtaobh cé acu an comhaontú comhpháirtíochta a fhadú nó gan é a fhadú go ceann tréimhse is faide ná na chéad 7 mbliana, agus úsáidfear an t-athbhreithniú deiridh mar bhonn ar a bhféadfar meabhrán comhair ionchasach a chaibidliú. Agus na meastóireachtaí sin á ndéanamh aige, i gcomhréir le hAirteagal 11(5) de Rialachán (AE) 2021/819, cuirfidh an Bord Rialaithe san áireamh na critéir cur chun feidhme, faireacháin agus meastóireachta le haghaidh na gComhpháirtíochtaí Eorpacha a leagtar amach i Rialachán (AE) 2021/695, gnóthú chuspóirí PEN, a chomhordú le tionscnaimh taighde agus nuálaíochta ábhartha eile, a leibhéal inbhuanaitheachta airgeadais, a acmhainneacht oscailteacht i leith comhaltaí nua a áirithiú, trédhearcacht a rialachais, agus ar bhain sé amach chomh fada agus a bhaineann le comhaltaí nua a mhealladh, laistigh de theorainneacha an rannchuidithe ón Aontas dá dtagraítear in Airteagal 21 de Rialachán (AE) 2021/819, breisluach Aontais agus an ábharthacht maidir le cuspóirí PEN.

Sa bhreis air sin, i gcomhréir le hAirteagal 11(2) de Rialachán (AE) 2021/819, déanfaidh EIT, faoi mhaoirseacht an Bhoird Rialaithe, athbhreithnithe eatramhacha ar fheidhmíocht agus gníomhaíochtaí PENanna lena gcumhdófar na chéad 3 bliana den chomhaontú comhpháirtíochta (eadhon, an chéim thionscnaimh de PENanna) agus, más amhlaidh an cás, na 3 bliana tar éis a fhadaithe (eadhon, an chéim aibíochta). Beidh na hathbhreithnithe sin bunaithe ar an bhfaireachán leanúnach a dhéanfaidh EIT. Cuideoidh siad leis an mBord Rialaithe luath-tháscairí a fháil maidir le feidhmíocht PENanna i ndáil lena straitéis agus a spriocanna, mar aon le comhlíonadh tháscairí an Bhoird Rialaithe.

I gcomhréir le hAirteagal 11(6) de Rialachán (AE) 2021/819, i gcás ina léireoidh faireachán leanúnach, athbhreithniú eatramhach nó measúnú cuimsitheach PEN nach bhfuil go leor dul chun cinn á dhéanamh i réimsí dá dtagraítear in Airteagal 10 den Rialachán sin+ nó go bhfuil easpa breisluacha Aontais ann, déanfaidh an Bord Rialaithe bearta ceartaitheacha iomchuí. Féadfaidh sé gurb é a bheidh sna bearta ceartaitheacha ná laghdú, modhnú nó tarraingt siar ranníocaíocht airgeadais EIT nó foirceannadh comhaontaithe comhpháirtíochta, chomh maith le moltaí ceangailteacha a bhaineann le gníomhaíochtaí PEN, nó moltaí i dtaobh oiriúnuithe ar a samhlacha seachadta agus oibríochtúla.

Déanfar torthaí na n-athbhreithnithe agus na meastóireachtaí eatramhacha sin a chur ar fáil go poiblí, cuirfear in iúl do Pharlaimint na hEorpa agus don Chomhairle iad agus tuairisceofar iad don phróiseas comhordaithe straitéisigh le haghaidh Comhpháirtíochtaí Eorpacha.

Aguisín 1

Bileog eolais maidir le PEN i dtaca le hEarnálacha agus Tionscail Chultúrtha agus Chruthaitheacha (CCSInna)

I.   An Dúshlán

Is féidir PEN i dtaca le CCSInna (26) a bheith ina réiteach cothrománach ar réimse dúshlán atá ag teacht chun cinn, ar dúshláin iad atá de chineál buan, agus a bhféadfar aghaidh a thabhairt orthu trí ghníomhaíochtaí oideachais, taighde agus nuálaíochta. Féadfar na dúshláin sin a ghrúpáil i gceithre cholún:

| (1) | Cruthaitheacht agus éagsúlacht chultúrtha agus teanga na hEorpa; |
| --- | --- |

(1)

Cruthaitheacht agus éagsúlacht chultúrtha agus teanga na hEorpa;

| (2) | an fhéiniúlacht agus an comhtháthú Eorpach; |
| --- | --- |

(2)

an fhéiniúlacht agus an comhtháthú Eorpach;

| (3) | fostaíocht, athléimneacht eacnamaíoch agus fás cliste na hEorpa; agus |
| --- | --- |

(3)

fostaíocht, athléimneacht eacnamaíoch agus fás cliste na hEorpa; agus

| (4) | an Eoraip mar ghníomhaí domhanda. |
| --- | --- |

(4)

an Eoraip mar ghníomhaí domhanda.

Braitheann cruthaitheacht agus éagsúlacht chultúrtha na hEorpa ar CCSInna athléimneacha agus láidre. Tá roinnt dúshlán roimh na hearnálacha sin, áfach, de dheasca na hiomaíochta méadaithe ó ghníomhaithe domhanda agus ón aistriú digiteach.

| — | Is gá do léiritheoirí, do chruthaitheoirí, do dháileoirí, do chraoltóirí, don scannánaíocht, d’amharclanna agus do gach cineál eagraíochta agus gnólachta cultúrtha dul i mbun nuálaíochta chun lucht féachana nua a mhealladh agus chun leathnú, agus chun próisis, seirbhísí, inneachar agus cleachtais nua atá ina luach sochaíoch a fhorbairt. |
| --- | --- |

—

Is gá do léiritheoirí, do chruthaitheoirí, do dháileoirí, do chraoltóirí, don scannánaíocht, d’amharclanna agus do gach cineál eagraíochta agus gnólachta cultúrtha dul i mbun nuálaíochta chun lucht féachana nua a mhealladh agus chun leathnú, agus chun próisis, seirbhísí, inneachar agus cleachtais nua atá ina luach sochaíoch a fhorbairt.

| — | Baineann an ganntanas fiontraíochta agus scileanna leathana in earnálacha cultúir agus cruthaitheachta (27) le fo-earnálacha atá ag teacht chun cinn agus fo-earnálacha an-aibí a dtagann claochlú digiteach domhain orthu. Tá gá leis na scileanna sin le haghaidh na nuálaíochta agus tá siad ríthábhachtach i bhfianaise na n-athruithe sa mhargadh saothair atá ag tarlú san earnáil. |
| --- | --- |

—

Baineann an ganntanas fiontraíochta agus scileanna leathana in earnálacha cultúir agus cruthaitheachta (27) le fo-earnálacha atá ag teacht chun cinn agus fo-earnálacha an-aibí a dtagann claochlú digiteach domhain orthu. Tá gá leis na scileanna sin le haghaidh na nuálaíochta agus tá siad ríthábhachtach i bhfianaise na n-athruithe sa mhargadh saothair atá ag tarlú san earnáil.

| — | Níl aon amhras ann go bhfuil an oidhreacht chultúrtha ina léiriú ar an bhféiniúlacht chultúrtha, ina leas poiblí tábhachtach agus ina foinse nuálaíochta, trína bhfaightear toradh maith ar infheistíocht agus ioncam eacnamaíoch suntasach, ach tá a hacmhainneacht fós gan saothrú den chuid is mó. Ós rud é gurb í is siocair le hathghiniúint inbhuanaithe atá faoi stiúir na hoidhreachta agus go bhfuil sí ina spreagadh bunriachtanach don oideachas agus don fhoghlaim ar feadh an tsaoil, lena gcothaítear comhar agus comhtháthú sóisialta, is dócha go dtairbheoidh sí de PEN i dtaca le CCSInna. |
| --- | --- |

—

Níl aon amhras ann go bhfuil an oidhreacht chultúrtha ina léiriú ar an bhféiniúlacht chultúrtha, ina leas poiblí tábhachtach agus ina foinse nuálaíochta, trína bhfaightear toradh maith ar infheistíocht agus ioncam eacnamaíoch suntasach, ach tá a hacmhainneacht fós gan saothrú den chuid is mó. Ós rud é gurb í is siocair le hathghiniúint inbhuanaithe atá faoi stiúir na hoidhreachta agus go bhfuil sí ina spreagadh bunriachtanach don oideachas agus don fhoghlaim ar feadh an tsaoil, lena gcothaítear comhar agus comhtháthú sóisialta, is dócha go dtairbheoidh sí de PEN i dtaca le CCSInna.

Is féidir dúshláin shochaíocha a bhaineann leis an bhféiniúlacht agus an comhtháthú Eorpach a thuairisciú de ghnáth i dtéarmaí easpa “droichead” lena ndéantar codanna éagsúla den tsochaí a nascadh le chéile agus lena ndéantar críocha éagsúla a nascadh le chéile. Orthu sin tá saincheisteanna a bhaineann leis an eisiamh sóisialta, an gá atá le naisc idirchultúrtha níos dlúithe a thógail, an éagsúlacht teanga a chosaint, lena n-áirítear teangacha mionlaigh, agus muintearas coiteann a fhorbairt atá bunaithe ar an éagsúlacht chultúrtha agus an oidhreacht choiteann atá againn ar a bhféadfaí aghaidh a thabhairt trí rannpháirtíocht phobail atá níos cuimsithí agus níos inrochtana, trí nuálaíochtaí sa dearadh, tríd an ailtireacht agus úsáid spásanna poiblí, chomh maith le nuálaíocht shochaíoch atá bunaithe ar an gcultúr. Go háirithe an méid seo a leanas:

| — | tá comhar teoranta ann i measc taighdeoirí, idir lucht taighde agus tionscail, agus idir eagraíochtaí san earnáil phoiblí agus eagraíochtaí sa tríú hearnáil, mar aon le comhordú neamhleor agus dúbláil neamhriachtanach ar iarrachtaí taighde agus forbartha, comhroinnt modhanna, torthaí agus dea-chleachtas; |
| --- | --- |

—

tá comhar teoranta ann i measc taighdeoirí, idir lucht taighde agus tionscail, agus idir eagraíochtaí san earnáil phoiblí agus eagraíochtaí sa tríú hearnáil, mar aon le comhordú neamhleor agus dúbláil neamhriachtanach ar iarrachtaí taighde agus forbartha, comhroinnt modhanna, torthaí agus dea-chleachtas;

| — | Is neamhleor leibhéal comhtháthaithe braislí cruthaitheacha agus mol nuálaíochta; |
| --- | --- |

—

Is neamhleor leibhéal comhtháthaithe braislí cruthaitheacha agus mol nuálaíochta;

| — | tagraíonn sciar suntasach de thosaíochtaí speisialaithe cliste réigiúnacha san Eoraip don chultúr i gcomhthéacsanna éagsúla (amhail an oidhreacht chultúrtha, tionscail chruthaitheacha, agus na healaíona); |
| --- | --- |

—

tagraíonn sciar suntasach de thosaíochtaí speisialaithe cliste réigiúnacha san Eoraip don chultúr i gcomhthéacsanna éagsúla (amhail an oidhreacht chultúrtha, tionscail chruthaitheacha, agus na healaíona);

| — | i bhfianaise an róil thábhachtaigh atá ag an gcultúr agus ag an gcruthaitheacht i dtaca le forbairt eacnamaíoch agus shóisialta cathracha agus réigiún agus i ngeall ar an gcumas atá iontu cabhrú tuilleadh le haghaidh a thabhairt ar shaincheisteanna éagothromaíochta ar fud na hEorpa, is ard atá acmhainneacht PEN i dtaca le CCSInna. |
| --- | --- |

—

i bhfianaise an róil thábhachtaigh atá ag an gcultúr agus ag an gcruthaitheacht i dtaca le forbairt eacnamaíoch agus shóisialta cathracha agus réigiún agus i ngeall ar an gcumas atá iontu cabhrú tuilleadh le haghaidh a thabhairt ar shaincheisteanna éagothromaíochta ar fud na hEorpa, is ard atá acmhainneacht PEN i dtaca le CCSInna.

Ar na dúshláin reatha a bhaineann le fostaíocht, athléimneacht eacnamaíoch agus fás cliste na hEorpa, tá saincheisteanna socheacnamaíocha, amhail an dífhostaíocht a chomhrac (go háirithe an dífhostaíocht i measc na hóige), feabhas a chur ar scileanna agus ar thimpeallachtaí oibre, agus aghaidh a thabhairt ar iomaíocht dhomhanda.

| — | Tá comhdhlúthacht ard margaidh ann: in 2013, is sa Ríocht Aontaithe, sa Ghearmáin agus sa Fhrainc a ghintear thart ar 50 % de láimhdeachas agus breisluach iomlán an Aontais. |
| --- | --- |

—

Tá comhdhlúthacht ard margaidh ann: in 2013, is sa Ríocht Aontaithe, sa Ghearmáin agus sa Fhrainc a ghintear thart ar 50 % de láimhdeachas agus breisluach iomlán an Aontais.

| — | Tá tionchar láidir ag an domhandú, ag an digitiú agus ag an nuálaíocht theicneolaíoch ar thionscail Eorpacha. Mar gheall ar na forbairtí sin, tá athrú tagtha ar an tslí a ndéanann ealaíontóirí a gcuid saothar a tháirgeadh agus a dháileadh agus a ndéanann siad caidreamh lena lucht éisteachta, rud a fhágann go bhfuil athrú ag teacht ar shamhlacha traidisiúnta gnó CCSInna, agus tá ionchais agus iompar na dtomhaltóirí athraithe ó bhonn acu. Sa bhreis air sin, tá tionchar ollmhór ag cumhacht mhéadaitheach cuideachtaí táirgthe inneachair neamh-Eorpaigh ar an slabhra luacha traidisiúnta. |
| --- | --- |

—

Tá tionchar láidir ag an domhandú, ag an digitiú agus ag an nuálaíocht theicneolaíoch ar thionscail Eorpacha. Mar gheall ar na forbairtí sin, tá athrú tagtha ar an tslí a ndéanann ealaíontóirí a gcuid saothar a tháirgeadh agus a dháileadh agus a ndéanann siad caidreamh lena lucht éisteachta, rud a fhágann go bhfuil athrú ag teacht ar shamhlacha traidisiúnta gnó CCSInna, agus tá ionchais agus iompar na dtomhaltóirí athraithe ó bhonn acu. Sa bhreis air sin, tá tionchar ollmhór ag cumhacht mhéadaitheach cuideachtaí táirgthe inneachair neamh-Eorpaigh ar an slabhra luacha traidisiúnta.

| — | Is minic a bhíonn sé de dhúshlán ag léiriúcháin chruthaitheacha, chultúrtha agus ealaíonta luach a chur ar a n-aschur agus ar a dtáirgí, rud a fhágann go gcruthaítear réimsí fíoréiginnte oibre. Tá teacht ar bhealaí nuálacha nua le haimsiú chun tacaíocht a thabhairt d’eagraíochtaí agus fiontair chruthaitheacha agus chultúrtha, arb eagraíochtaí iad atá ina micrea-eagraíochta agus ina n-eagraíochtaí mhionscála agus mheánscála agus ar fiontair iad atá ina mircifhiontair agus ina bhfiontair mhionscála agus mheánscála. |
| --- | --- |

—

Is minic a bhíonn sé de dhúshlán ag léiriúcháin chruthaitheacha, chultúrtha agus ealaíonta luach a chur ar a n-aschur agus ar a dtáirgí, rud a fhágann go gcruthaítear réimsí fíoréiginnte oibre. Tá teacht ar bhealaí nuálacha nua le haimsiú chun tacaíocht a thabhairt d’eagraíochtaí agus fiontair chruthaitheacha agus chultúrtha, arb eagraíochtaí iad atá ina micrea-eagraíochta agus ina n-eagraíochtaí mhionscála agus mheánscála agus ar fiontair iad atá ina mircifhiontair agus ina bhfiontair mhionscála agus mheánscála.

Áirítear sa ról atá ag an Eoraip mar ghníomhaí domhanda an gá atá le scaipeadh inneachair chultúrtha Eorpaigh a fheabhsú. Is gá don Eoraip leanúint de bheith iomaíoch sa rás digiteach domhanda le haghaidh cruthú teicneolaíochtaí nua (amhail an Intleacht Shaorga, Idirlíon na Rudaí Nithiúla agus blocshlabhra) dá bhfuil CCSInna ina ngineadóirí tábhachtacha inneachair, táirgí agus seirbhísí. Thairis sin, ar scála domhanda, rannchuidíonn CCSInna (amhail dearadh agus ailtireacht) go gníomhach leis an bhforbairt inbhuanaithe agus spreagann siad nuálaíocht ghlas, agus, ag an am céanna, is féidir le hinneachar cultúrtha (an litríocht, an ealaín agus na healaíona), sa bhreis ar a luach ann féin, feasacht ar fhadhbanna éiceolaíocha a ardú agus lorg a fhágáil ar thuairimí an phobail.

II.   Ábharthacht agus tionchar

Cuideoidh PEN i dtaca le CCSInna – lena chur chuige iomlánaíoch agus comhtháite – le haghaidh a thabhairt ar na dúshláin uile a leagtar amach i Roinn I. Trí nach mór gach earnáil dár saol, dár sochaí agus dár ngeilleagar a chumhdach, is dócha PEN den sórt sin a bheith fíorábhartha ó thaobh a thionchair eacnamaíoch agus shochaíoch de, agus fós deiseanna straitéiseacha don nuálaíocht eacnamaíoch, theicneolaíoch agus shóisialta a scaoileadh. Is dócha freisin go mbeidh sé lárnach i ndáil lena lamháil d’institiúidí ardoideachais sna healaíona ról níos gníomhaí a bheith acu i dtaca le hinniúlachtaí hibrideacha agus meon fiontraíochta a fhorbairt lena bhfreastalófar níos fearr ar riachtanais an tionscail.

Le nuálaíochtaí atá cultúrbhunaithe agus spreagtha ag an gcruthaitheacht cuirtear borradh faoin iomaíochas Eorpach go díreach trí fhiontair agus poist nua a chruthú nó go hindíreach trí shochair thrasearnála don gheilleagar i gcoitinne a chruthú, caighdeán na beatha a fheabhsú agus tarraingteacht na hEorpa a mhéadú. De réir a chéile, meastar earnálacha cultúir agus cruthaitheachta (amhail an oidhreacht chultúrtha agus na healaíona) a bheith ina bhfoinsí nua fáis agus post cliste, inbhuanaithe agus cuimsitheach. Tá níos mó ná 12 milliún duine fostaithe cheana sna hearnálacha sin san Aontas, arb ionann é agus níos mó ná 7,5 % de na daoine uile atá fostaithe in AE. Is príomhchomhchuid de na hearnálacha cultúrtha agus cruthaitheacha í an oidhreacht chultúrtha agus rannchuidítear léi go mór le tarraingteacht réigiúin, chathracha, bhailte agus cheantair thuaithe na hEorpa. Tá sí ina spreagadh d’infheistíochtaí san earnáil phríobháideach, do mhealladh tallainne, do ghiniúint gnó agus do chruthú indíreach post.

De réir a chéile, tá tosca neamhtheicneolaíocha, amhail an chruthaitheacht, dearadh agus próisis eagraíochta nó samhlacha gnó nua, ina mbonn le rannchuidiú an chultúir agus na cruthaitheachta leis an nuálaíocht. Go háirithe, tá ag na hearnálacha ag a bhfuil slabhraí luacha ar leith (eadhon ceol, na healaíona, dearadh, faisean, closamharc, físchluichí agus ailtireacht) acmhainneacht nuálaíochta láidir ó thaobh an gheilleagair de agus tá siad in ann an nuálaíocht in earnálacha eile den gheilleagar a spreagadh.

Bíonn tionchar díreach ag an gcultúr agus ag an rannpháirtíocht i ngníomhaíochtaí cultúrtha ar dhea-bhail na saoránach agus ar an gcuimsiú sóisialta. Cuireann earnálacha cultúir agus cruthaitheachta le luacha sochaíocha na féiniúlachta, an daonlathais agus na rannpháirtíochta pobail. Tá acmhainneacht ag an gcultúr muintearas Eorpach a atreisiú, i gcás inar buntáiste í an éagsúlacht. Is den bhuntábhacht é sin chun athléimneacht, rochtain shóisialta, comhtháthú sochaíoch agus cothromaíocht inscne a chumasú, agus chun dul i ngleic le héiginnteachtaí polaitiúla na hEorpa agus an gá atá le haontacht.

Tá PEN i dtaca le CCSInna le deiseanna líonra, comhoibriú, comhchruthú agus aistriú feasa gnó idir eagraíochtaí oideachais, taighde, gnó, san earnáil phoiblí agus sa tríú hearnáil laistigh de na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta agus le hearnálacha eile den tsochaí agus den gheilleagar a chumhachtú. Tá sé ceaptha:

| — | tús a chur le tionscnaimh ón mbonn aníos agus tionscnaimh ón mbarr anuas ar leibhéal an Aontais, ar an leibhéal náisiúnta agus réigiúnach. Forbrófar na creatdálaí is gá le haghaidh fiontair nua a chruthú agus a mhéadú in éiceachórais nuálacha; |
| --- | --- |

—

tús a chur le tionscnaimh ón mbonn aníos agus tionscnaimh ón mbarr anuas ar leibhéal an Aontais, ar an leibhéal náisiúnta agus réigiúnach. Forbrófar na creatdálaí is gá le haghaidh fiontair nua a chruthú agus a mhéadú in éiceachórais nuálacha;

| — | an t-eolas agus na scileanna is gá chun réitigh nuálacha a sholáthar agus chun deiseanna cultúrtha, sochaíocha agus gnó nua a dhéanamh díobh a sholáthar do thaighdeoirí agus do mhic léinn in an-chuid disciplíní (lena n-áirítear na healaíona, na daonnachtaí, na heolaíochtaí sóisialta, na crua-eolaíochtaí feidhmeacha, agus an gnó) agus d’fhiontraithe na n-earnálacha cultúir agus cruthaitheachta agus earnálacha eile; agus |
| --- | --- |

—

an t-eolas agus na scileanna is gá chun réitigh nuálacha a sholáthar agus chun deiseanna cultúrtha, sochaíocha agus gnó nua a dhéanamh díobh a sholáthar do thaighdeoirí agus do mhic léinn in an-chuid disciplíní (lena n-áirítear na healaíona, na daonnachtaí, na heolaíochtaí sóisialta, na crua-eolaíochtaí feidhmeacha, agus an gnó) agus d’fhiontraithe na n-earnálacha cultúir agus cruthaitheachta agus earnálacha eile; agus

| — | tuilleadh cros-toirchithe le hearnálacha eacnamaíocha agus tionsclaíochta eile a lamháil, ag gníomhú dó mar luasaire le haghaidh na nuálaíochta. |
| --- | --- |

—

tuilleadh cros-toirchithe le hearnálacha eacnamaíocha agus tionsclaíochta eile a lamháil, ag gníomhú dó mar luasaire le haghaidh na nuálaíochta.

III.   Sineirgí agus comhlántachtaí le tionscnaimh atá ann cheana

Bheadh PEN i dtaca le CCSInna comhlántach le líon tionscnamh eile de chuid an Aontais, chomh maith agus a bheadh ar leibhéal na mBallstát. Leagtar amach sa Roinn seo na príomhshineirgí a bhfuiltear ag súil leo ar leibhéal an Aontais.

Táthar ag súil go ndéanfaidh PEN i dtaca le CCSInna sineirgí láidre a bhunú le tionscnaimh bheartais ábhartha faoin gclár Fís Eorpach, agus go háirithe faoi Cholún II “Dúshláin Dhomhanda agus Iomaíochas Tionsclaíoch na hEorpa” leis an mbraisle “An Cultúr, an Chruthaitheacht agus an tSochaí Chuimsitheach” agus a réimsí idirghabhála i dtaca leis an oidhreacht chultúrtha agus an daonlathas. D’fhéadfadh PEN i dtaca le CCSInna ionchuir chothrománacha luachmhara a sholáthar ar fud gníomhaíochtaí éagsúla a bheidh le déanamh sa bhraisle “An Digitiú, an Tionscal agus an Spás” go háirithe maidir leis na teicneolaíochtaí monaraíochta ina bhfuil an gá le táirgí nua a fhorbairt ag brath go mór ar CCSInna. Thairis sin, d’fhéadfadh sé a bheith ina chomhlánú éifeachtúil ar chodanna eile do Fís Eorpach, ar idirghabháil EIT Digiteach atá ann cheana agus ar na gníomhaíochtaí atá beartaithe faoi chláir eile de chuid an Aontais amhail Clár InvestEU, Erasmus+, Clár Eoraip na Cruthaitheachta, an Clár don Eoraip Dhigiteach nó Cistí an Bheartais Comhtháthaithe.

Beidh clár Eoraip na Cruthaitheachta thar a bheith ábhartha i gcomhair gníomhaíochtaí PEN i dtaca le CCSInna. Le Clár Eoraip na Cruthaitheachta, roghnaítear sraitheanna agus glaonna speisialta atá ina léiriú ar roinnt de na dúshláin atá roimh earnáil na cruthaitheachta agus an chultúir (amhail scileanna agus fostaíocht agus samhlacha gnó) agus is é is aidhm dó ná sineirgí agus comhlántachtaí láidre a fhorbairt. Faoi Chlár InvestEU, agus i gcomhthéacs na rochtana teoranta ar chistiú a bhíonn ag na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta, meastar go mbeidh sineirgí ann leis an sásra airgeadais lena gcuidítear le dlús a chur le tionscadail chultúrtha agus chruthaitheacha trí árachas a sholáthar d’idirghabhálaithe airgeadais.

Le hardán na Straitéise um Speisialtóireacht Chliste (straitéis S3) maidir le Nuachóiriú Tionsclaíoch, sainaithníodh roinnt straitéisí taighde agus nuálaíochta faoina ndírítear ar CCSInna agus lena bhfiosraítear naisc nua idir sócmhainní áitiúla, margaí ionchasacha agus dúshláin shochaíocha trí thacar mór de ghníomhaithe fiontraíocha a bheith rannpháirteach ann. Go háirithe, mórshaincheist i straitéis S3 is ea comhpháirtíochtaí nua idir eagraíochtaí taighde, fiontair agus údaráis phoiblí a chur chun cinn, ar gá ardáin chomhoibritheacha nua a chur ar bun dá bharr.

IV.   Conclúid

Is é PEN i dtaca le CCSInna is oiriúnaí chun aghaidh a thabhairt ar na mórdhúshláin eacnamaíocha, chomhshaoil agus shochaíocha dá dtagraítear san Aguisín seo. Tá an chruthaitheacht ina mórspreagadh don nualaíocht agus tá sé d’inniúlacht ag PEN i dtaca le CCSInna acmhainneacht na cruthaitheachta ealaíonta, cultúrbhunaithe a scaoileadh agus cuidiú le hiomaíochas, inbhuaineathacht, rathúnas agus fás cliste na hEorpa a neartú.

Aguisín 2

Bileog eolais maidir le PEN i dtaca le hEarnálacha agus Éiceachórais Uisce, Muirí agus Mara (WMM)

San Aguisín seo, tugtar forléargas ar réimse WMM tráth ullmhaithe COSN 2021-2027. Sula seolfar PEN i dtaca le WMM, déanfaidh an Coimisiún anailís chun forbairtí i dtreochtaí eolaíocha, teicneolaíocha agus socheacnamaíocha a léiriú, agus chun an méid seo a leanas a áirithiú:

| (1) | ailíniú iomlán le pleanáil straitéiseach an chláir Fís Eorpach; |
| --- | --- |

(1)

ailíniú iomlán le pleanáil straitéiseach an chláir Fís Eorpach;

| (2) | ailíniú iomlán leis na critéir le haghaidh Comhpháirtíochta Eorpacha a leagtar amach in Iarscríbhinn III a ghabhann le Rialachán (AE) 2021/695; agus |
| --- | --- |

(2)

ailíniú iomlán leis na critéir le haghaidh Comhpháirtíochta Eorpacha a leagtar amach in Iarscríbhinn III a ghabhann le Rialachán (AE) 2021/695; agus

| (3) | comhleanúnachas le tionscnaimh atá ann cheana ar leibhéal an Aontais, ar an leibhéal náisiúnta agus ar an leibhéal réigiúnach, lena n-áirítear Comhpháirtíochta Eorpacha agus misin. |
| --- | --- |

(3)

comhleanúnachas le tionscnaimh atá ann cheana ar leibhéal an Aontais, ar an leibhéal náisiúnta agus ar an leibhéal réigiúnach, lena n-áirítear Comhpháirtíochta Eorpacha agus misin.

I.   An dúshlán

Tá ról lárnach ag farraigí, aigéin agus uiscí intíre i mbeatha, sláinte agus dea-bhail an duine, i soláthar bia, seirbhísí éiceachórais criticiúla, fuinnimh inathnuaite agus acmhainní eile, agus i ndinimic a bhaineann leis an aeráid agus i gcaomhnú na bithéagsúlachta. Le 100 bliain anuas, tá ró-úsáid agus drochbhainistiú acmhainní nádúrtha ag cur brú mór ar éiceachórais fionnuisce agus mhuirí. Dá bhrí sin, is dúshlán é geilleagar gorm ciorclach agus inbhuanaithe a chruthú a d’fhorbródh laistigh de theorainneacha éiceolaíocha agus a bheadh bunaithe ar infhaighteacht iontaofa cainníochta agus cáilíochta inghlactha uisce agus ar éiceachórais fionnuisce agus mhuirí shláintiúla agus fheidhmiúla. Cuimsíonn an dúshlán iad seo a leanas go príomha: (1) ganntanas uisce, triomach agus tuilte; (2) díghrádú éiceachóras muirí agus fionnuisce; agus (3) an geilleagar gorm ciorclach agus inbhuanaithe.

1.   Ganntanas uisce, triomach agus tuilte

Mar gheall ar an athrú aeráide leanúnach agus ar róbhaint fionnuisce, tá méadú ag teacht ar dhéine agus minicíocht an ghanntanais uisce agus an triomaigh. Gan modhanna agus teicneolaíochtaí nuálacha a bheith aige chun faisnéis agus réitigh faoi shábháilteacht dobharlaigh, bagairtí ionchasacha, agus maolú rioscaí a chruinniú, a thuar, a ullmhú agus a scaipeadh, níl cosaint ag an Aontas ar dhíobháil eacnamaíoch agus shóisialta thromchúiseach. Gabhann an ganntanas uisce leis an mbrú atá ar an talamh de bharr an ghá atá ann táirgeadh bithmhaise, ceapadh carbóin agus fiántas a mhéadú chun spriocanna dícharbónaithe agus bithéagsúlachta a bhaint amach. Sa mheasúnú tionchair ón gCoimisiún (28), tugtar le fios go bhféadfaí an brú ar an talamh agus ar an bhfionnuisce a mhaolú tríd an táirgeadh próitéine a aistriú chuig an dobharshaothrú neamhchothaithe agus chuig an dobharshaothrú iltrófach comhtháite agus chuig uiscephonaic iltrófacha chomhtháite.

2.   Díghrádú éiceachóras muirí agus fionnuisce

Tá éiceachórais chósta, mhuirí agus fionnuisce faoi bhrú ó ghníomhaíocht dhíreach an duine agus ón athrú aeráide géaraithe. Áirítear ar an damáiste sin cailliúint na bithéagsúlachta, ídiú stoc éisc, damáiste do ghrinneall na farraige, lena n-áirítear ó úsáid feistí díobhálacha amhail trealamh iascaireachta, bac aibhneacha, truailliú eotrófaithe, agus carnadh an bhruscair mhuirí lena n-áirítear leibhéal ard trealaimh iascaireachta agus micreaphlaisteach a chaitear amach sna haigéin. Ní hé amháin go ndéanann an drochshláinte éiceolaíoch spriocanna bithéagsúlachta a chur i mbaol, ach déanann sí dochar freisin do na pobail agus na gnólachtaí sin a bhíonn ag brath ar uisce glan agus ar éiceachórais shláintiúla. Maidir leis an margadh domhanda do tháirgí agus seirbhísí le haghaidh an díghrádú sin a thomhas agus a mhaolú, tá sé ag fás agus tá sé fíoriomaíoch. Tá an nuálaíocht trínar féidir caipiteal muirí, cósta agus fionnuisce a fheabhsú, a athbhunú agus a athshlánú, mar aon le nuálaíocht i dtrealamh agus modhanna iascaireachta inbhuanaithe ríthábhachtach d’iomaíochas ghnólachtaí an Aontais agus chun tacú le poist agus fás ar fud an Aontais.

3.   An geilleagar gorm ciorclach agus inbhuanaithe

Ní hé amháin go ndéanann conair an gheilleagair chiorclaigh sláinte agus duine agus éifeachtúlacht acmhainní a choimirciú, ach is siocair í le fás inbhuanaithe freisin. Mar gheall ar an bhfás gan fasach atá beartaithe san fhuinneamh gaoithe amach ón gcósta agus i dteicneolaíochtaí fuinnimh aigéin nuálacha eile, nach bhféadfaidh an bonn a bhaint ó chosaint an chomhshaoil, tá deiseanna ann le haghaidh an bhithéagsúlacht a fheabhsú (amhail sceireacha saorga agus beirtreacha) agus le haghaidh gníomhaíochtaí nua a bhaineann leas as an spás agus as leictreachas inathnuaite amhail an dobharshaothrú agus an leictrealú hidrigine. Tá an dobharshaothrú neamhchothaithe in ann na cothaithigh farasbairr a athchúrsáil, ar cothaithigh iad a bheadh ina gcúis le heotrófú murach sin. Éilíonn spriocanna nua le haghaidh laghdú astaíochtaí agus breosla inathnuaite san iompar muirí nuálaíocht sa tiomáint agus sa lóistíocht. Cuireann athúsáid fuíolluisce cosc ar ghanntanais a fhéadfaidh a bheith níos measa mar gheall ar aeráid atá ag athrú.

II.   Ábharthacht agus tionchar

Cuideoidh PEN i dtaca le WMM – le cur chuige iomlánaíoch agus comhtháite – le haghaidh a thabhairt ar na dúshláin dá dtagraítear i Roinn I. Tá bonn eolais sách láidir agus acmhainneacht ard chun margaidh, ag an réimse seo. Tá níos mó páipéar taighde ar an eolaíocht agus an teicneolaíocht uisce foilsithe ag tíortha Eorpacha le 15 bliana anuas ná atá foilsithe ag na Stáit Aontaithe Mheiriceá agus an chuid eile den domhan araon. Thairis sin, tá an tAontas, i dteannta leis an tSín agus le Stáit Aontaithe Mheiriceá, ar cheann de na príomhgheilleagair mhuirí. De réir na bhfigiúirí is déanaí ó 2018, fostaíodh breis agus 5 mhilliún duine san Aontas in earnálacha seanbhunaithe an Gheilleagair Ghoirm, agus gineadh EUR 750 billiún de láimhdeachas agus EUR 218 billiún d’oll-bhreisluach iontu. Tá ilroinnt shoiléir iarrachtaí agus dícheangal ann idir gníomhaíochtaí oideachais, taighde agus nuálaíochta. Mar shampla, tá comhar éifeachtach le tionscail nó fiontair ag níos lú ná 20 % d’eagraíochtaí taighde agus forbartha in eolaíochtaí an uisce.

In earnálacha nuálaíochta nua atá ag teacht chun cinn (amhail biteicneolaíochtaí agus táirgeadh fuinnimh amach ón gcósta) tá deiseanna margaidh nua ann do theicneolaíochta nua agus do phoist gnó agus ardoilte. D’éileodh na hearnálacha sin agus aistriú teicneolaíochta na seanearnálacha muirí go mbeadh cuir chuige thrasdisciplíneacha ann mar aon le cineálacha nua oideachais sna disciplíní uile. Go háirithe, is gnách cláir acadúla a bheith sách leathan, ach, os a choinne sin, teastaíonn eolas sonrach agus scileanna sonracha ó na hearnálacha. Sa bhreis air sin, sna curaclaim i réimsí amhail an innealtóireacht, an dearadh uirbeach agus an ailtireacht, cumhdaítear saincheisteanna a bhaineann leis an éiceolaíocht, leis an innealtóireacht mhuirí agus le bainistiú an uisce.

Tá sé mar aidhm le PEN i dtaca le WMM a bhunú go ndéanfaí fíor-rannchuidiú le héiceachórais nuálaíochta a neartú agus comhar a spreagadh ar fud thriantán an eolais, chun dlús a chur le glacadh teicneolaíochtaí agus cur chuige nua agus chun borradh a chur faoi fhorbairt táirgí agus modhanna níos inbhuanaithe, go háirithe a mhéid a bhaineann le trealamh iascaireachta. Trí phobal ildisciplíneach uile-Eorpach de chomhpháirtithe thriantán an eolais a bhunú, chuideofaí le fís an gheilleagair ghoirm a chur chun cinn agus chuirfí borradh faoi iomaíochas domhanda eolaíocht agus teicneolaíocht mhuirí agus mhara na hEorpa. Le pobal den sórt sin, cuideofar le tionscadail nuálacha maidir leis an eolaíocht ghorm agus an teicneolaíocht ghorm a chur ar an margadh, ar tionscadail iad a bheadh ina réitigh ar dhúshláin phraiticiúla phráinneacha inbhuanaitheachta agus lena rannchuideofaí le “Geilleagar Gorm atá bunaithe ar Éiceachórais” ní hamháin ar an leibhéal Eorpach ach ar an leibhéal domhanda freisin. Bheadh PEN i dtaca le WMM ina shiocair le bainistiú níos fearr ar idirghníomhaíochtaí an duine le héiceachórais uisce-mhuirí, rud a d’fhágfadh go rannchuideofaí go díreach le geilleagar gorm inbhuanaithe a d’fhorbródh laistigh de theorainneacha éiceolaíocha, go háirithe trí bhainistiú inbhuanaithe éiceachóras muirí.

III.   Sineirgí agus comhlántachtaí le tionscnaimh atá ann cheana

Le PEN i dtaca le WMM, bunófar na sineirgí is láidre is féidir le tionscnaimh bheartais ábhartha de chuid an Aontais agus, chomh maith leis sin, laistigh den chlár Fís Eorpach, agus idirghníomhófar, ar an leibhéal náisiúnta, le tionscnaimh ábhartha de chuid na Náisiún Aontaithe agus le SFIanna, go háirithe SFI 6 “Uisce Glan agus Sláintíocht”, SFI 11 “Cathracha agus Pobail Inbhuanaithe”, SFI 13 “Gníomhú ar son na hAeráide” agus SFI 14 “Beathra Faoin Uisce”.

Déanfar PEN i dtaca le WMM a ailíniú leis na tosaíochtaí a bhunaítear i dTreoir (AE) 2020/2184 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (29), i dTreoir 2008/56/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (30), i dTreoir 2014/89/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (31), i Rialachán (AE) Uimh. 1380/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle (32), i dteachtaireacht ón gCoimisiún an 10 Deireadh Fómhair 2007 maidir le Beartas Muirí Comhtháite don Aontas Eorpach agus gealltanais idirnáisiúnta. Rannchuideoidh PEN i dtaca le WMM le tosaíochtaí a bhunaítear sa Chomhaontú Glas don Eoraip, go háirithe an Straitéis “Ón bhFeirm go dtí an Forc”, an “Plean gníomhaíochta le haghaidh truailliú nialasach don uisce, don aer agus don ithir”, na “tionscnaimh chun acmhainneacht uiscebhealaí intíre a mhéadú agus a bhainistiú níos fearr” agus Straitéis Bhithéagsúlachta an Aontais do 2030.

Le roinnt straitéisí réigiúnacha um S3, sainaithníodh roinnt straitéisí taighde agus nuálaíochta a dhíríonn ar thionscail mhuirí agus uisceacha agus a dhéanann iniúchadh ar naisc nua idir sócmhainní áitiúla, margaí ionchasacha agus dúshláin shochaíocha trí roinnt mhór gníomhaithe fiontraíochta a bheith rannpháirteach ann.

Tá comhlántacht láidir le comhchodanna den chlár Fís Eorpach le háirithiú agus tá dúbailtí le seachaint, go háirithe leo seo a leanas:

| (1) | an misean féideartha maidir le “haigéin, farraigí agus uiscí cósta agus intíre sláintiúla”; |
| --- | --- |

(1)

an misean féideartha maidir le “haigéin, farraigí agus uiscí cósta agus intíre sláintiúla”;

| (2) | Comhpháirtíochtaí Eorpacha ábhartha, go háirithe na cinn maidir le “Geilleagar Gorm atá neodrach ó thaobh na haeráide de, atá inbhuanaithe agus atá táirgiúil”, “An bhithéagsúlacht a shábháil chun an bheatha ar Domhan a choimirciú”, “Water4All”, “An t-aistriú chuig fuinneamh glan”, “Dlús a chur leis an aistriú uirbeach”, “Córais bhia” agus “Taighde agus Nuálaíocht i Limistéar na Meánmhara” (Fís 2020); |
| --- | --- |

(2)

Comhpháirtíochtaí Eorpacha ábhartha, go háirithe na cinn maidir le “Geilleagar Gorm atá neodrach ó thaobh na haeráide de, atá inbhuanaithe agus atá táirgiúil”, “An bhithéagsúlacht a shábháil chun an bheatha ar Domhan a choimirciú”, “Water4All”, “An t-aistriú chuig fuinneamh glan”, “Dlús a chur leis an aistriú uirbeach”, “Córais bhia” agus “Taighde agus Nuálaíocht i Limistéar na Meánmhara” (Fís 2020);

| (3) | na braislí uile de Cholún II “Dúshláin Dhomhanda agus Iomaíochas Tionsclaíoch na hEorpa”; |
| --- | --- |

(3)

na braislí uile de Cholún II “Dúshláin Dhomhanda agus Iomaíochas Tionsclaíoch na hEorpa”;

| (4) | bonneagair thaighde; agus |
| --- | --- |

(4)

bonneagair thaighde; agus

| (5) | CNE. |
| --- | --- |

(5)

CNE.

Tá comhlántachtaí láidre le háirithiú freisin agus tá dúbailtí le seachaint, maidir leis an mBanc Eorpach Infheistíochta (BEI) agus BlueInvest le haghaidh glacadh nuálaíochtaí a bhfuil gealladh fúthu.

IV.   Conclúid

Is é PEN i dtaca le WMM is oiriúnaí chun aghaidh a thabhairt ar na mórdhúshláin eacnamaíocha, chomhshaoil agus shochaíocha dá dtagraítear san Aguisín seo. Tá gá le PEN den sórt sin, go háirithe, chun na héiceachórais nuálaíochta ar fud na hEorpa trína dtéitear i ngleic leis an dúshláin a bhaineann leis an uisce a neartú, chun oiliúint a chur ar an gcéad ghlúin eile de nuálaithe agus fiontraithe, agus chun réitigh nuálakcha ar na dúshláin sin a aimsiú agus tacú leo.

Le PEN i dtaca le WMM, déanfar an méid seo a leanas:

| (1) | ilroinnt an chúlra nuálaíochta in earnáil an uisce, san earnáil mhuirí agus in earnáil na mara a laghdú trí éiceachórais nuálaíochta a chruthú lena nascfar gníomhaithe agus gréasáin sna hearnálacha agus sna disciplíní uile ar leibhéal an Aontais, agus ar an leibhéal náisiúnta, réigiúnach agus áitiúil; |
| --- | --- |

(1)

ilroinnt an chúlra nuálaíochta in earnáil an uisce, san earnáil mhuirí agus in earnáil na mara a laghdú trí éiceachórais nuálaíochta a chruthú lena nascfar gníomhaithe agus gréasáin sna hearnálacha agus sna disciplíní uile ar leibhéal an Aontais, agus ar an leibhéal náisiúnta, réigiúnach agus áitiúil;

| (2) | cur chuige comhtháite agus ildisciplíneach a chur chun cinn trí chomhoibriú i measc institiúidí ardoideachais, eagraíochtaí taighde, gnólachtaí nuálacha, eagraíochtaí san earnáil phoiblí agus eagraíochtaí sa tríú hearnáil in earnálacha an gheilleagair ghoirm chun cuspóirí an Aontais maidir leis an aistriú glas agus leis an aistriú digiteach a bhaint amach; |
| --- | --- |

(2)

cur chuige comhtháite agus ildisciplíneach a chur chun cinn trí chomhoibriú i measc institiúidí ardoideachais, eagraíochtaí taighde, gnólachtaí nuálacha, eagraíochtaí san earnáil phoiblí agus eagraíochtaí sa tríú hearnáil in earnálacha an gheilleagair ghoirm chun cuspóirí an Aontais maidir leis an aistriú glas agus leis an aistriú digiteach a bhaint amach;

| (3) | gníomhaithe agus líonraí a nascadh sna hearnálacha agus sna disciplíní uile ar leibhéal an Aontais, ar an leibhéal náisiúnta, ar an leibhéal réigiúnach agus ar an leibhéal áitiúil, go háirithe tríd an straitéis ábhartha um S3 agus straitéisí réigiúnacha breise lena n-áirítear earnálacha den gheilleagar gorm a shainaithint; |
| --- | --- |

(3)

gníomhaithe agus líonraí a nascadh sna hearnálacha agus sna disciplíní uile ar leibhéal an Aontais, ar an leibhéal náisiúnta, ar an leibhéal réigiúnach agus ar an leibhéal áitiúil, go háirithe tríd an straitéis ábhartha um S3 agus straitéisí réigiúnacha breise lena n-áirítear earnálacha den gheilleagar gorm a shainaithint;

| (4) | an chéad ghlúin eile de nuálaithe agus fiontraithe in earnálacha an gheilleagair ghoirm a oiliúint agus a fhorbairt trí na scileanna fiontraíochta agus teicneolaíochta is gá a theastaíonn don fhorbairt inbhuanaithe agus iomaíoch a thabhairt dóibh; |
| --- | --- |

(4)

an chéad ghlúin eile de nuálaithe agus fiontraithe in earnálacha an gheilleagair ghoirm a oiliúint agus a fhorbairt trí na scileanna fiontraíochta agus teicneolaíochta is gá a theastaíonn don fhorbairt inbhuanaithe agus iomaíoch a thabhairt dóibh;

| (5) | rannchuidiú le forbairt na gcreatdálaí iomchuí chun forbairtí teicneolaíochta nua agus nuálaíocht shóisialta a dhéanamh de smaointe, agus lena n-imlonnú sa mhargadh d’fhonn feabhas a chur ar an gcáilíocht saoil agus d’fhonn dul chun tairbhe do shaoránaigh an Aontais; |
| --- | --- |

(5)

rannchuidiú le forbairt na gcreatdálaí iomchuí chun forbairtí teicneolaíochta nua agus nuálaíocht shóisialta a dhéanamh de smaointe, agus lena n-imlonnú sa mhargadh d’fhonn feabhas a chur ar an gcáilíocht saoil agus d’fhonn dul chun tairbhe do shaoránaigh an Aontais;

| (6) | sineirgí a bhunú le Comhpháirtíochtaí Eorpacha eile, le misin, le CNE, le BEI agus le BlueInvest, chun nuálaíochtaí a mhéadú, chun a lamháil d’earnálacha eile dul chun cinn ar bhealach inbhuanaithe agus chun imlonnú margaidh réiteach nuálach, agus a n-inghlacthacht sa tsochaí, a mhéadú; agus |
| --- | --- |

(6)

sineirgí a bhunú le Comhpháirtíochtaí Eorpacha eile, le misin, le CNE, le BEI agus le BlueInvest, chun nuálaíochtaí a mhéadú, chun a lamháil d’earnálacha eile dul chun cinn ar bhealach inbhuanaithe agus chun imlonnú margaidh réiteach nuálach, agus a n-inghlacthacht sa tsochaí, a mhéadú; agus

| (7) | seasamh an Aontais mar ghníomhaí domhanda san eolaíocht aigéin, i mbainistiú uiscí inmheánacha agus i gcosaint agus athchóiriú éiceachórais a neartú. |
| --- | --- |

(7)

seasamh an Aontais mar ghníomhaí domhanda san eolaíocht aigéin, i mbainistiú uiscí inmheánacha agus i gcosaint agus athchóiriú éiceachórais a neartú.

---

(1)  Rialachán (CE) Uimh. 294/2008 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Márta 2008 lena mbunaítear an Institiúid Eorpach um Nuálaíocht agus Teicneolaíocht (IO L 97, 9.4.2008, lch. 1).

1

(2)  
  IO L 282, 19.10.2016, lch. 4.

2

(3)  Mar a shainmhínítear i bpointe (2) d’Airteagal 2 de Rialachán (AE) 2021/819.

3

(4)  Mar a shainmhínítear i bpointe (3) d’Airteagal 2 de Rialachán (AE) 2021/819.

4

(5)  Mar a shainmhínítear i bpointe (16) d’Airteagal 2 de Rialachán (AE) 2021/819.

5

(6)  Mar a shainmhínítear i bpointe (7) d’Airteagal 2 de Rialachán (AE) 2021/819.

6

(7)  Mar a shainmhínítear i bpointe (6) d’Airteagal 2 de Rialachán (AE) 2021/819.

7

(8)  Mar a shainmhínítear i bpointe (10) d’Airteagal 2 de Rialachán (AE) 2021/819 agus i roinn 3.2 den Iarscríbhinn seo.

8

(9)  Rialachán (AE) Uimh. 1291/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Nollaig 2013 lena mbunaítear Fís 2020 – An Clár Réime um Thaighde agus Nuálaíocht (2014-2020) agus lena n-aisghairtear Cinneadh Uimh. 1982/2006/CE (IO L 347, 20.12.2013, lch. 104).

9

(10)  Mar a shainmhínítear i bpointe (4) d’Airteagal 2 de Rialachán (AE) 2021/819.

10

(11)  Mar a shainmhínítear i bpointe (2) d’Airteagal 2 de Rialachán (AE) 2021/695.

11

(12)  Rialachán (AE) 2021/523 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 24 Márta 2021 lena mbunaítear an Clár InvestEU agus lena leasaítear Rialachán (AE) 2015/1017 (IO L 107, 26.3.2021, lch. 30).

12

(13)  Cinneadh (AE) 2021/764 ón gComhairle an 10 Bealtaine 2021 lena mbunaítear an Clár Sonrach lena gcuirtear chun feidhme Fís Eorpach – an Clár Réime um Thaighde agus um Nuálaíocht, agus lena n-aisghairtear Cinneadh 2013/743/AE (IO LI 167, 12.5.2021, lch. 1).

13

(14)  Mar a shainmhínítear i bpointe (8) d’Airteagal 2 de Rialachán (AE) 2021/819.

14

(15)  Mar a shainmhínítear i bpointe (16) d’Airteagal 2 de Rialachán (AE) 2021/819.

15

(16)  Is creat beartais é HEInnovate a d’fhorbair an Coimisiún agus an Eagraíocht um Chomhar agus um Fhorbairt Eacnamaíochta (ECFE). Cuireann HEInnovate modheolaíocht ar fáil d’institiúidí ardoideachais chun réimsí cumais nuálaíochta a shainaithint ina bhféadfaí tuilleadh forbartha a dhéanamh agus chun straitéisí agus gníomhaíochtaí ábhartha a mhúnlú chun an tionchar inmhianaithe a bhaint amach. Tá HEInnovate bunaithe ar fhianaise mhodheolaíoch fhónta agus tá ocht réimse forbartha cumais ann: Ceannaireacht agus Rialachas; Claochlú Digiteach; Cumas Eagraíochtúil; Múineadh agus Foghlaim Fhiontraíoch; Fiontraithe a Ullmhú agus Tacú leo; Malartú Faisnéise; Idirnáisiúnú; agus Tionchar a Thomhas. Tá roinnt tuarascálacha tíre atá bunaithe ar HEInnovate foilsithe ag EFCE, féach an tsraith OECD Skills Studies [Staidéir Scileanna ECFE] ag https://www.oecd-ilibrary.org/education/

16

(17)  D’fhorbair an Coimisiún an creat um an Measúnú Réigiúnach ar an Tionchar Nuálaíochta (RIIA) mar chéad chéim chun treoir a thabhairt maidir le measúnuithe ar thionchar nuálaíochta ollscoileanna trí chás-staidéir atá bunaithe ar mhéadracht a mhionsaothrú. D’fhéadfaí nasc a dhéanamh idir an tionchar nuálaíochta, e.g. trí chreat RIIA, agus ionstraimí cistiúcháin nuálaíochta feidhmíochtbhunaithe ar leibhéal an Aontais, ar an leibhéal náisiúnta nó ar an leibhéal réigiúnach.

17

(18)  Rialachán (AE) 2021/817 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Bealtaine 2021 lena mbunaítear Erasmus+: Clár an Aontais um oideachas, um oiliúint, um an óige agus um an spórt agus lena n-aisghairtear Rialachán (AE) Uimh. 1288/2013 (féach leathanach 1 den Iris Oifigiúil seo).

18

(19)  Mar a shainmhínítear i bpointe (11) d’Airteagal 2 de Rialachán (AE) 2021/819.

19

(20)  Tugtar le chéile i bPobal Alumni EIT fiontraithe agus gníomhaithe don athrú a ghlac páirt i gclár oideachais nó fiontraíochta arna chur ar fáil ag PEN. Líonra de bhreis agus 5 000 comhalta atá sa Phobal.

20

(21)  Mar a shainmhínítear i bpointe (13) d’Airteagal 2 de Rialachán (AE) 2021/819.

21

(22)  Mar a shainmhínítear i bpointe (15) d’Airteagal 2 de Rialachán (AE) 2021/819.

22

(23)  Rialachán (AE) 2021/694 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 29 Aibreán 2021 lena mbunaítear an Clár don Eoraip Dhigiteach agus lena n-aisghairtear Cinneadh (AE) 2015/2240 (IO L 166, 11.5.2021, lch. 1).

23

(24)  Rialachán (AE) 2021/818 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 20 Bealtaine 2021 lena mbunaítear Clár Eoraip na Cruthaitheachta (2021 go 2027) agus lena n-aisghairtear Cinneadh (AE) 1295/2013 (féach leathanach 34 den Iris Oifigiúil seo).

24

(25)  Rialachán (AE) 2021/690 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 28 Aibreán 2021 lena mbunaítear an Clár don mhargadh inmheánach, d’iomaíochas fiontar, lena n-áirítear fiontair bheaga agus mheánmhéide, do réimse na bplandaí, na n-ainmhithe, an bhia agus na beatha, agus don staidreamh Eorpach (Clár an Mhargaidh Aonair) agus lena n-aisghairtear Rialacháin (AE) Uimh. 99/2013, (AE) Uimh. 1287/2014, (AE) Uimh. 254/2014, (AE) Uimh. 652/2014 (IO L 153, 3.5.2021, lch. 1).

25

(26)  Baineann CCSInna leis na hearnálacha agus na tionscail ar fad a bhfuil a ngníomhaíochtaí bunaithe ar luachanna cultúrtha, ar an éagsúlacht chultúrtha agus ar léirithe ealaíonta agus cruthaitheachta aonair agus/nó comhchoiteanna, bíodh na gníomhaíochtaí sin dírithe ar an margadh nó ná bíodh, cibé an cineál struchtúir atá ann trína gcuirtear i gcrích iad, agus gan beann ar conas a mhaoinítear an struchtúr sin. Áirítear sna gníomhaíochtaí sin forbairt scileanna agus tallann lena bhféadfaí nuálaíocht a ghiniúint, rachmas agus poist a chruthú trí tháirgeacht luacha shóisialta agus eacnamaíoch, lena n-áirítear trí bhainistíocht maoine intleachtúla. Baineann na gníomhaíochtaí sin freisin le forbairt, táirgeadh, cruthú, scaipeadh agus caomhnú earraí agus seirbhísí a bhfuil léirithe cultúrtha, ealaíonta nó léirithe cruthaitheacha eile iontu, chomh maith le feidhmeanna gaolmhara amhail an t-oideachas nó an bhainistíocht. Áirítear ar na hearnálacha cultúir agus cruthaitheachta, inter alia, an ailtireacht, cartlanna, na healaíona, leabharlanna agus músaeim, ceardaíocht ealaíonta, closamharc (lena n-áirítear scannánaíocht, teilifís, bogearraí, físchluichí, ilmheáin agus ceol ar taifead), an oidhreacht chultúrtha inláimhsithe agus dholáimhsithe, dearadh, tionscail ardleibhéil atá bunaithe ar an gcruthaitheacht, agus faisean, féilte, ceol, litríocht, na taibh-ealaíona (lena n-airítear an amharclannaíocht agus an rince), leabhair agus foilsitheoireacht (nuachtáin agus irisí), an raidió agus na hamharc-ealaíona, agus fógraíocht.

26

inter alia

(27)  Is ar an “gcuid chruthaitheach” is mó a dhírítear i léann an chultúir agus na cruthaitheachta in ollscoileanna na hEorpa agus ní i gcónaí a bhíonn a gcéimithe réidh le dul isteach sa mhargadh saothair nua-aimseartha toisc nach mbíonn scileanna trasearnála (scileanna fiontraíochta, digiteacha agus bainistíochta airgeadais) acu. I dtaca le hinstitiúidí ardoideachais, tá an tAontas ar gcúl ar Stáit Aontaithe Mheiriceá ó thaobh staidéir ar an gcumarsáid agus ar na meáin de (agus, ag an am céanna, tá ollscoileanna an Aontais ag feidhmiú níos fearr i ndisciplíní seanbhunaithe amhail ealaín agus dearadh nó na taibhealaíona).

27

(28)  Measúnú tionchair a ghabhann le teachtaireacht ón gCoimisiún an 17 Meán Fómhair 2020 maidir le Dlús a chur le huaillmhian aeráide na hEorpa do 2030, Infheistíocht i dtodhchaí aeráidneodrach ar son leas ár muintire.

28

(29)  Treoir (AE) 2020/2184 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 16 Nollaig 2020 maidir le cáilíocht an uisce atá beartaithe lena thomhailt ag an duine (IO L 435, 23.12.2020, lch. 1).

29

(30)  Treoir 2008/56/CE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 17 Meitheamh 2008 lena mbunaítear creat do ghníomhaíocht chomhphobail i réimse an bheartais comhshaoil mhuirí (an Treoir Réime um Straitéis Mhuirí) (IO L 164, 25.6.2008, lch. 19).

30

(31)  Treoir 2014/89/AE ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 23 Iúil 2014 lena mbunaítear creat do phleanáil spásúil mhuirí (IO L 257, 28.8.2014, lch. 135).

31

(32)  Rialachán (AE) Uimh. 1380/2013 ó Pharlaimint na hEorpa agus ón gComhairle an 11 Nollaig 2013 maidir leis an gComhbheartas Iascaigh, lena leasaítear Rialachán (CE) Uimh. 1954/2003 ón gComhairle agus Rialachán (CE) Uimh. 1224/2009 ón gComhairle agus lena n-aisghairtear Rialachán (CE) Uimh. 2371/2002 ón gComhairle agus Rialachán (CE) Uimh. 639/2004 ón gComhairle agus Cinneadh 2004/585/CE ón gComhairle (IO L 354, 28.12.2013, lch. 22).

32

---