# Επίσημη Εφημερίδα C 124/2007

| | ISSN 1725-2415 |
| --- | --- |
| Επίσημη Εφημερίδα
  της Ευρωπαϊκής Ένωσης | C 124 |
| | |
| Έκδοση στην ελληνική γλώσσα | Ανακοινώσεις και Πληροφορίες | 50ό έτος5 Ιουνίου 2007 |

ISSN 1725-2415

Επίσημη Εφημερίδα

της Ευρωπαϊκής Ένωσης

C 124

Έκδοση στην ελληνική γλώσσα

Ανακοινώσεις και Πληροφορίες

50ό έτος5 Ιουνίου 2007

---

| Ανακοίνωση αριθ | Περιεχόμενα | Σελίδα |
| --- | --- | --- |
| | IV   Πληροφορίες |
| | ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΠΡΟΕΡΧΟΜΕΝΕΣ ΑΠΟ ΤΑ ΘΕΣΜΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ |
| | Ελεγκτικό Συνέδριο |
| 2007/C 124/01 | Ειδική έκθεση αριθ. 1/2007 σχετικά με την υλοποίηση των ενδιάμεσων διαδικασιών στο πλαίσιο των διαρθρωτικών ταμείων για την περίοδο 2000-2006, συνοδευόμενη από τις απαντήσεις της Επιτροπής | 1 |

Ανακοίνωση αριθ

Περιεχόμενα

Σελίδα

IV   Πληροφορίες

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΠΡΟΕΡΧΟΜΕΝΕΣ ΑΠΟ ΤΑ ΘΕΣΜΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ

Ελεγκτικό Συνέδριο

2007/C 124/01

Ειδική έκθεση αριθ. 1/2007 σχετικά με την υλοποίηση των ενδιάμεσων διαδικασιών στο πλαίσιο των διαρθρωτικών ταμείων για την περίοδο 2000-2006, συνοδευόμενη από τις απαντήσεις της Επιτροπής

1

| EL | |
| --- | --- |

EL

---

IV Πληροφορίες

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΠΡΟΕΡΧΟΜΕΝΕΣ ΑΠΟ ΤΑ ΘΕΣΜΙΚΑ ΟΡΓΑΝΑ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥΣ ΤΗΣ ΕΥΡΩΠΑΪΚΗΣ ΕΝΩΣΗΣ

Ελεγκτικό Συνέδριο

| 5.6.2007 | EL | Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης | C 124/1 |
| --- | --- | --- | --- |

5.6.2007

EL

Επίσημη Εφημερίδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης

C 124/1

---

ΕΙΔΙΚΉ ΈΚΘΕΣΗ αριθ. 1/2007

σχετικά με την υλοποίηση των ενδιάμεσων διαδικασιών στο πλαίσιο των διαρθρωτικών ταμείων για την περίοδο 2000-2006, συνοδευόμενη από τις απαντήσεις της Επιτροπής

(δυνάμει του άρθρου 248 παράγραφος 4 δεύτερο εδάφιο της συνθήκης ΕΚ)

(2007/C 124/01)

ΠΙΝΑΚΑΣ ΠΕΡΙΕΧΟΜΕΝΩΝ

| I-V | ΠΕΡΙΛΗΨΗ |
| --- | --- |

I-V

| 1-12 | ΕΙΣΑΓΩΓΗ |
| --- | --- |

1-12

| 1-2 | Διαρθρωτικά ταμεία |
| --- | --- |

1-2

| 3-6 | Διαρθρωτικά ταμεία κατά την περίοδο 2000-2006 |
| --- | --- |

3-6

| 7-10 | Αξιολόγηση και εκτίμηση των διαρθρωτικών ταμείων |
| --- | --- |

7-10

| 11-12 | Ενδιάμεση αξιολόγηση και επανεξέταση καθώς και κατανομή του αποθεματικού επίδοσης |
| --- | --- |

11-12

| 13-15 | ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ |
| --- | --- |

13-15

| 16-17 | ΧΡΟΝΟΔΙΑΓΡΑΜΜΑ |
| --- | --- |

16-17

| 18-27 | ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΕΝΔΙΑΜΕΣΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ |
| --- | --- |

18-27

| 20 | Αποτελέσματα των αξιολογήσεων |
| --- | --- |

20

| 21-22 | Εκτίμηση των αξιολογήσεων από την Επιτροπή |
| --- | --- |

21-22

| 23-27 | Εκτίμηση από το Συνέδριο |
| --- | --- |

23-27

| 28-36 | ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΤΟΥ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟΥ ΕΠΙΔΟΣΗΣ |
| --- | --- |

28-36

| 30-36 | Εκτιμήσεις από τα κράτη μέλη και κατανομή του αποθεματικού επίδοσης |
| --- | --- |

30-36

| 37-44 | ΑΝΤΙΚΤΥΠΟΣ ΤΗΣ ΕΝΔΙΑΜΕΣΗΣ ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗΣ |
| --- | --- |

37-44

| 45-46 | ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2007-2013 |
| --- | --- |

45-46

| 47-52 | ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ |
| --- | --- |

47-52

| 53 | ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ |
| --- | --- |

53

Απαντήσεις της Επιτροπής

ΠΕΡΙΛΗΨΗ

| I. | Ο κανονισμός για τα διαρθρωτικά ταμεία προέβλεπε σειρά ενεργειών που έπρεπε να πραγματοποιηθούν στα μέσα περίπου της περιόδου προγραμματισμού 2000-2006:






  — | ενδιάμεση αξιολόγηση των προγραμμάτων, |
| --- | --- | --- |

I.

Ο κανονισμός για τα διαρθρωτικά ταμεία προέβλεπε σειρά ενεργειών που έπρεπε να πραγματοποιηθούν στα μέσα περίπου της περιόδου προγραμματισμού 2000-2006:

—

ενδιάμεση αξιολόγηση των προγραμμάτων,

| — | κατανομή του αποθεματικού επίδοσης και |
| --- | --- |

—

κατανομή του αποθεματικού επίδοσης και

| — | ενδιάμεση αναθεώρηση των προγραμμάτων δαπανών. |
| --- | --- |

—

ενδιάμεση αναθεώρηση των προγραμμάτων δαπανών.

| II. | Με τον έλεγχο του Συνεδρίου εξετάστηκε εάν οι τρεις «ενδιάμεσες διαδικασίες» εφαρμόστηκαν αποτελεσματικά, καθώς και ο τρόπος με τον οποίο επηρέασαν την εκτέλεση δαπανών από τα διαρθρωτικά ταμεία. Συγκεκριμένα, κατά πόσο:






  — | οι ενδιάμεσες αξιολογήσεις επέτρεπαν τη δέουσα και χρήσιμη εκτίμηση των δαπανών των διαρθρωτικών ταμείων, |
| --- | --- | --- |

II.

Με τον έλεγχο του Συνεδρίου εξετάστηκε εάν οι τρεις «ενδιάμεσες διαδικασίες» εφαρμόστηκαν αποτελεσματικά, καθώς και ο τρόπος με τον οποίο επηρέασαν την εκτέλεση δαπανών από τα διαρθρωτικά ταμεία. Συγκεκριμένα, κατά πόσο:

—

οι ενδιάμεσες αξιολογήσεις επέτρεπαν τη δέουσα και χρήσιμη εκτίμηση των δαπανών των διαρθρωτικών ταμείων,

| — | το αποθεματικό επίδοσης κατανεμήθηκε κατά τρόπο ώστε να ευνοεί την αποτελεσματική και χρηστή διαχείριση των προγραμμάτων δαπανών, |
| --- | --- |

—

το αποθεματικό επίδοσης κατανεμήθηκε κατά τρόπο ώστε να ευνοεί την αποτελεσματική και χρηστή διαχείριση των προγραμμάτων δαπανών,

| — | η ενδιάμεση αναθεώρηση επικαιροποίησε τις προτεραιότητες και βελτίωσε τη στοχοθέτηση των προγραμμάτων δαπανών. |
| --- | --- |

—

η ενδιάμεση αναθεώρηση επικαιροποίησε τις προτεραιότητες και βελτίωσε τη στοχοθέτηση των προγραμμάτων δαπανών.

| III. | Το Συνέδριο κατέληξε στα εξής συμπεράσματα:






  — | Με την ενδιάμεση αξιολόγηση ελέγχθηκε η πρόοδος που σημείωσε η εφαρμογή των προγραμμάτων των διαρθρωτικών ταμείων και επιβεβαιώθηκε το γεγονός ότι τα συστήματα εφαρμογής βελτιώθηκαν σημαντικά σε σχέση με τα διαρθρωτικά ταμεία των προηγουμένων περιόδων εφαρμογής. Εξάλλου, σε πολλές περιπτώσεις οι συνθήκες δεν είχαν ωριμάσει ώστε να επιτρέπουν την εκτίμηση της αποτελεσματικότητας και, κατά μείζονα λόγο, του αντίκτυπου των προγραμμάτων. |
| --- | --- | --- |

III.

Το Συνέδριο κατέληξε στα εξής συμπεράσματα:

—

Με την ενδιάμεση αξιολόγηση ελέγχθηκε η πρόοδος που σημείωσε η εφαρμογή των προγραμμάτων των διαρθρωτικών ταμείων και επιβεβαιώθηκε το γεγονός ότι τα συστήματα εφαρμογής βελτιώθηκαν σημαντικά σε σχέση με τα διαρθρωτικά ταμεία των προηγουμένων περιόδων εφαρμογής. Εξάλλου, σε πολλές περιπτώσεις οι συνθήκες δεν είχαν ωριμάσει ώστε να επιτρέπουν την εκτίμηση της αποτελεσματικότητας και, κατά μείζονα λόγο, του αντίκτυπου των προγραμμάτων.

| — | Το αποθεματικό επίδοσης χρησιμοποιήθηκε πρωτίστως για τη μεγιστοποίηση των δαπανών παρά για την επικέντρωση σε τομείς που είχε αποδειχθεί ότι ήταν ιδιαίτερα αποτελεσματικοί. Η Επιτροπή τονίζει τη σπουδαιότητα της απορρόφησης των κονδυλίων. |
| --- | --- |

—

Το αποθεματικό επίδοσης χρησιμοποιήθηκε πρωτίστως για τη μεγιστοποίηση των δαπανών παρά για την επικέντρωση σε τομείς που είχε αποδειχθεί ότι ήταν ιδιαίτερα αποτελεσματικοί. Η Επιτροπή τονίζει τη σπουδαιότητα της απορρόφησης των κονδυλίων.

| — | Σε ορισμένες περιπτώσεις, με την ενδιάμεση αναθεώρηση των προγραμμάτων των διαρθρωτικών ταμείων βελτιώθηκε ο τρόπος με τον οποίο λαμβάνονταν υπόψη, στο πλαίσιο των επιχειρησιακών προγραμμάτων, οι προτεραιότητες ή οι μεταβολές σχετικά με τις πολιτικές της ΕΕ (π.χ. όπως αυτές αντικατοπτρίστηκαν στα Ευρωπαϊκά Συμβούλια της Λισσαβόνας και του Γκέτεμποργκ) ή βελτιώθηκαν οι δείκτες επίδοσης. Σημαντικό αντίκτυπο της ενδιάμεσης αναθεώρησης αποτέλεσε το γεγονός ότι δόθηκε προτεραιότητα σε δραστηριότητες όπου ήταν εφικτή η πραγματοποίηση δαπανών. |
| --- | --- |

—

Σε ορισμένες περιπτώσεις, με την ενδιάμεση αναθεώρηση των προγραμμάτων των διαρθρωτικών ταμείων βελτιώθηκε ο τρόπος με τον οποίο λαμβάνονταν υπόψη, στο πλαίσιο των επιχειρησιακών προγραμμάτων, οι προτεραιότητες ή οι μεταβολές σχετικά με τις πολιτικές της ΕΕ (π.χ. όπως αυτές αντικατοπτρίστηκαν στα Ευρωπαϊκά Συμβούλια της Λισσαβόνας και του Γκέτεμποργκ) ή βελτιώθηκαν οι δείκτες επίδοσης. Σημαντικό αντίκτυπο της ενδιάμεσης αναθεώρησης αποτέλεσε το γεγονός ότι δόθηκε προτεραιότητα σε δραστηριότητες όπου ήταν εφικτή η πραγματοποίηση δαπανών.

| IV. | Το Συνέδριο θεωρεί ότι εξακολουθεί να ενδείκνυται να περιλαμβάνεται σε προγράμματα δαπανών, όπως τα υπαγόμενα στα διαρθρωτικά ταμεία, διάταξη για επανεξέταση των στόχων, των μέτρων και των πιστώσεων του προϋπολογισμού των προγραμμάτων κατά τη διάρκεια της εφαρμογής τους. Ωστόσο, ο διαχειριστικολογιστικός έλεγχος κατέδειξε ότι εμφιλοχωρούσαν εντάσεις στο σχεδιασμό και τη διαχείριση των διαρθρωτικών ταμείων, οι οποίες είναι αναγκαίο να λαμβάνονται υπόψη κατά το σχεδιασμό και την εφαρμογή ρυθμίσεων για την ενδιάμεση αξιολόγηση και αναθεώρηση:






  — | οι δαπάνες πρέπει να διέπονται από τις αρχές της αποδοτικότητας, της αποτελεσματικότητας και της οικονομίας. Εξάλλου, οι συνολικές αναλήψεις υποχρεώσεων που έχουν συμφωνηθεί για τα διαρθρωτικά ταμεία και το Ταμείο Συνοχής και διατυπώνονται σε διαδοχικές δημοσιονομικές προοπτικές της ΕΕ, αποτελούν συγχρόνως στόχους και περιορισμούς σχετικά με τις δαπάνες. Εξυπακούεται ότι η απορρόφηση αποτελεί στόχο για τις δαπάνες της ΕΕ σε θέματα συνοχής, |
| --- | --- | --- |

IV.

Το Συνέδριο θεωρεί ότι εξακολουθεί να ενδείκνυται να περιλαμβάνεται σε προγράμματα δαπανών, όπως τα υπαγόμενα στα διαρθρωτικά ταμεία, διάταξη για επανεξέταση των στόχων, των μέτρων και των πιστώσεων του προϋπολογισμού των προγραμμάτων κατά τη διάρκεια της εφαρμογής τους. Ωστόσο, ο διαχειριστικολογιστικός έλεγχος κατέδειξε ότι εμφιλοχωρούσαν εντάσεις στο σχεδιασμό και τη διαχείριση των διαρθρωτικών ταμείων, οι οποίες είναι αναγκαίο να λαμβάνονται υπόψη κατά το σχεδιασμό και την εφαρμογή ρυθμίσεων για την ενδιάμεση αξιολόγηση και αναθεώρηση:

—

οι δαπάνες πρέπει να διέπονται από τις αρχές της αποδοτικότητας, της αποτελεσματικότητας και της οικονομίας. Εξάλλου, οι συνολικές αναλήψεις υποχρεώσεων που έχουν συμφωνηθεί για τα διαρθρωτικά ταμεία και το Ταμείο Συνοχής και διατυπώνονται σε διαδοχικές δημοσιονομικές προοπτικές της ΕΕ, αποτελούν συγχρόνως στόχους και περιορισμούς σχετικά με τις δαπάνες. Εξυπακούεται ότι η απορρόφηση αποτελεί στόχο για τις δαπάνες της ΕΕ σε θέματα συνοχής,

| — | ο κανόνας N + 2 αποτελεί την αρχή της διασφάλισης του ορθού σχεδιασμού των δαπανών, δημιουργεί όμως, επίσης, κίνητρο ώστε τόσο τα κράτη μέλη όσο και η Επιτροπή να ευνοούν δραστηριότητες όπου υπάρχει η δυνατότητα πραγματοποίησης δαπανών με σχετική ευκολία, |
| --- | --- |

—

ο κανόνας N + 2 αποτελεί την αρχή της διασφάλισης του ορθού σχεδιασμού των δαπανών, δημιουργεί όμως, επίσης, κίνητρο ώστε τόσο τα κράτη μέλη όσο και η Επιτροπή να ευνοούν δραστηριότητες όπου υπάρχει η δυνατότητα πραγματοποίησης δαπανών με σχετική ευκολία,

| — | η ενδιάμεση αναθεώρηση θέτει προβλήματα χρονισμού. Όσο αργότερα διενεργείται η αναθεώρηση, τόσο λιγότερες είναι οι πιθανότητες να πραγματοποιηθούν αλλαγές σε ένα πρόγραμμα. Όμως, όσο νωρίτερα διενεργείται οποιαδήποτε αναθεώρηση, τόσο δυσκολότερο είναι να σχηματιστεί θεμελιωμένη γνώμη σχετικά με την αποτελεσματικότητα και τον αντίκτυπο των δαπανών. |
| --- | --- |

—

η ενδιάμεση αναθεώρηση θέτει προβλήματα χρονισμού. Όσο αργότερα διενεργείται η αναθεώρηση, τόσο λιγότερες είναι οι πιθανότητες να πραγματοποιηθούν αλλαγές σε ένα πρόγραμμα. Όμως, όσο νωρίτερα διενεργείται οποιαδήποτε αναθεώρηση, τόσο δυσκολότερο είναι να σχηματιστεί θεμελιωμένη γνώμη σχετικά με την αποτελεσματικότητα και τον αντίκτυπο των δαπανών.

| V. | Το Συνέδριο διατυπώνει σειρά συστάσεων, προορισμός των οποίων είναι να ενισχυθεί η χρησιμότητα της ενδιάμεσης επανεξέτασης και αναθεώρησης στο πλαίσιο των πλέον ευέλικτων ρυθμίσεων για τα διαρθρωτικά ταμεία που θα ισχύουν για την περίοδο προγραμματισμού 2007-2013:






  — | ταχύ και αποδοτικό κλείσιμο των προγραμμάτων της περιόδου 2000-2006, |
| --- | --- | --- |

V.

Το Συνέδριο διατυπώνει σειρά συστάσεων, προορισμός των οποίων είναι να ενισχυθεί η χρησιμότητα της ενδιάμεσης επανεξέτασης και αναθεώρησης στο πλαίσιο των πλέον ευέλικτων ρυθμίσεων για τα διαρθρωτικά ταμεία που θα ισχύουν για την περίοδο προγραμματισμού 2007-2013:

—

ταχύ και αποδοτικό κλείσιμο των προγραμμάτων της περιόδου 2000-2006,

| — | καλύτεροι δείκτες επίδοσης, |
| --- | --- |

—

καλύτεροι δείκτες επίδοσης,

| — | προσεκτική επιλογή του χρονισμού για την αξιολόγηση των δαπανών (χάρις στην αυξημένη ευελιξία του αναμορφωμένου συστήματος), |
| --- | --- |

—

προσεκτική επιλογή του χρονισμού για την αξιολόγηση των δαπανών (χάρις στην αυξημένη ευελιξία του αναμορφωμένου συστήματος),

| — | συνοπτικότερη και ταχύτερη ενδιάμεση αναθεώρηση, |
| --- | --- |

—

συνοπτικότερη και ταχύτερη ενδιάμεση αναθεώρηση,

| — | έγκαιρη και σχετική καθοδήγηση από την Επιτροπή, |
| --- | --- |

—

έγκαιρη και σχετική καθοδήγηση από την Επιτροπή,

| — | ιδιαίτερη προσοχή στα προγράμματα και τις ρυθμίσεις διαχείρισης των δαπανών για τις προτεραιότητες πολιτικής της ΕΕ. |
| --- | --- |

—

ιδιαίτερη προσοχή στα προγράμματα και τις ρυθμίσεις διαχείρισης των δαπανών για τις προτεραιότητες πολιτικής της ΕΕ.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

Διαρθρωτικά ταμεία

| 1. | Τα διαρθρωτικά ταμεία συνιστούν το κύριο μέσο πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη στήριξη των στόχων οικονομικής και κοινωνικής συνοχής που θέτει η συνθήκη. |
| --- | --- |

1.

Τα διαρθρωτικά ταμεία συνιστούν το κύριο μέσο πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη στήριξη των στόχων οικονομικής και κοινωνικής συνοχής που θέτει η συνθήκη.

| 2. | Υπάρχουν τέσσερα διαρθρωτικά ταμεία: το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ), το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ), το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Προσανατολισμού και Εγγυήσεων, «Τμήμα Προσανατολισμού» (ΕΓΤΠΕ-Προσανατολισμός) και το Χρηματοδοτικό Μέσο Προσανατολισμού της Αλιείας (ΧΜΠΑ). Οι δαπάνες προγραμματίζονται και υλοποιούνται σε πολυετή βάση στο πλαίσιο «περιόδων προγραμματισμού». Υποστηρίζουν τις επενδύσεις σε υλικό και ανθρώπινο κεφάλαιο εντός των κρατών μελών. Τα κράτη μέλη καταβάλλουν ένα μέρος από το κόστος («συγχρηματοδότηση») των οικείων επενδυτικών σχεδίων. |
| --- | --- |

2.

Υπάρχουν τέσσερα διαρθρωτικά ταμεία: το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ), το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ), το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Ταμείο Προσανατολισμού και Εγγυήσεων, «Τμήμα Προσανατολισμού» (ΕΓΤΠΕ-Προσανατολισμός) και το Χρηματοδοτικό Μέσο Προσανατολισμού της Αλιείας (ΧΜΠΑ). Οι δαπάνες προγραμματίζονται και υλοποιούνται σε πολυετή βάση στο πλαίσιο «περιόδων προγραμματισμού». Υποστηρίζουν τις επενδύσεις σε υλικό και ανθρώπινο κεφάλαιο εντός των κρατών μελών. Τα κράτη μέλη καταβάλλουν ένα μέρος από το κόστος («συγχρηματοδότηση») των οικείων επενδυτικών σχεδίων.

Διαρθρωτικά ταμεία κατά την περίοδο 2000-2006

| 3. | Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, στη σύνοδό του στο Βερολίνο (Μάρτιος 1999), συμφώνησε σχετικά με τη διάθεση 195 δισεκατομμυρίων ευρώ (219 δισεκατομμύρια ευρώ σε τιμές 2005) από τα διαρθρωτικά ταμεία για την περίοδο 2000-2006. Δαπάνη ποσοστού μεγαλύτερου του 90 % των κονδυλίων αυτών προβλεπόταν για την επίτευξη τριών στόχων:






  — | στόχος αριθ. 1: προώθηση της ανάπτυξης και της διαρθρωτικής προσαρμογής των αναπτυξιακά καθυστερημένων περιφερειών (περιφέρειες με κατά κεφαλήν ΑΕγχΠ μικρότερο του 75 % του κοινοτικού μέσου όρου). Για το στόχο αριθ. 1 προβλεπόταν η διάθεση του 70 % περίπου των συνολικών δαπανών, |
| --- | --- | --- |

3.

Το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο, στη σύνοδό του στο Βερολίνο (Μάρτιος 1999), συμφώνησε σχετικά με τη διάθεση 195 δισεκατομμυρίων ευρώ (219 δισεκατομμύρια ευρώ σε τιμές 2005) από τα διαρθρωτικά ταμεία για την περίοδο 2000-2006. Δαπάνη ποσοστού μεγαλύτερου του 90 % των κονδυλίων αυτών προβλεπόταν για την επίτευξη τριών στόχων:

—

στόχος αριθ. 1: προώθηση της ανάπτυξης και της διαρθρωτικής προσαρμογής των αναπτυξιακά καθυστερημένων περιφερειών (περιφέρειες με κατά κεφαλήν ΑΕγχΠ μικρότερο του 75 % του κοινοτικού μέσου όρου). Για το στόχο αριθ. 1 προβλεπόταν η διάθεση του 70 % περίπου των συνολικών δαπανών,

| — | στόχος αριθ. 2: στήριξη της οικονομικής και κοινωνικής ανασυγκρότησης περιοχών (εκτός των περιφερειών του στόχου αριθ. 1) που αντιμετωπίζουν διαρθρωτικές δυσχέρειες (βιομηχανικές, αγροτικές, αστικές περιοχές καθώς και περιοχές εξαρτώμενες από την αλιεία), |
| --- | --- |

—

στόχος αριθ. 2: στήριξη της οικονομικής και κοινωνικής ανασυγκρότησης περιοχών (εκτός των περιφερειών του στόχου αριθ. 1) που αντιμετωπίζουν διαρθρωτικές δυσχέρειες (βιομηχανικές, αγροτικές, αστικές περιοχές καθώς και περιοχές εξαρτώμενες από την αλιεία),

| — | στόχος αριθ. 3: στήριξη (εκτός των περιφερειών του στόχου αριθ. 1) της προσαρμογής και του εκσυγχρονισμού των πολιτικών και των συστημάτων εκπαίδευσης, κατάρτισης και απασχόλησης. |
| --- | --- |

—

στόχος αριθ. 3: στήριξη (εκτός των περιφερειών του στόχου αριθ. 1) της προσαρμογής και του εκσυγχρονισμού των πολιτικών και των συστημάτων εκπαίδευσης, κατάρτισης και απασχόλησης.

| 4. | Τα συνολικά ποσά των προγραμματισμένων δαπανών που είχαν συμφωνηθεί στο Βερολίνο κατανεμήθηκαν σε 400 περίπου εθνικά και περιφερειακά προγράμματα (1), με μια σύνθετη διαδικασία «προγραμματισμού», τα κυριότερα στάδια της οποίας ήταν τα εξής (2):






  — | Η Επιτροπή θέσπισε (3), για την αρχική περίοδο προγραμματισμού και ακολούθως για την ενδιάμεση επανεξέταση, ενδεικτικές κατευθύνσεις για τον προγραμματισμό σε σχέση με τους στόχους των ταμείων. |
| --- | --- | --- |

4.

Τα συνολικά ποσά των προγραμματισμένων δαπανών που είχαν συμφωνηθεί στο Βερολίνο κατανεμήθηκαν σε 400 περίπου εθνικά και περιφερειακά προγράμματα (1), με μια σύνθετη διαδικασία «προγραμματισμού», τα κυριότερα στάδια της οποίας ήταν τα εξής (2):

—

Η Επιτροπή θέσπισε (3), για την αρχική περίοδο προγραμματισμού και ακολούθως για την ενδιάμεση επανεξέταση, ενδεικτικές κατευθύνσεις για τον προγραμματισμό σε σχέση με τους στόχους των ταμείων.

| — | Τα κράτη μέλη διαπραγματεύτηκαν με την Επιτροπή τα «κοινοτικά πλαίσια στήριξης» (ΚΠΣ), τα οποία καθορίζουν τη στρατηγική και τις προτεραιότητες δράσης των ταμείων και του κράτους μέλους. |
| --- | --- |

—

Τα κράτη μέλη διαπραγματεύτηκαν με την Επιτροπή τα «κοινοτικά πλαίσια στήριξης» (ΚΠΣ), τα οποία καθορίζουν τη στρατηγική και τις προτεραιότητες δράσης των ταμείων και του κράτους μέλους.

| — | Έκαστο ΚΠΣ υλοποιήθηκε μέσω «επιχειρησιακών προγραμμάτων» (ΕΠ) (4) τα οποία ενέκρινε η Επιτροπή. |
| --- | --- |

—

Έκαστο ΚΠΣ υλοποιήθηκε μέσω «επιχειρησιακών προγραμμάτων» (ΕΠ) (4) τα οποία ενέκρινε η Επιτροπή.

| — | Στη συνέχεια, οι περιφέρειες ή τα κράτη μέλη ενέκριναν επιμέρους σχέδια για την υλοποίηση των επιχειρησιακών προγραμμάτων. |
| --- | --- |

—

Στη συνέχεια, οι περιφέρειες ή τα κράτη μέλη ενέκριναν επιμέρους σχέδια για την υλοποίηση των επιχειρησιακών προγραμμάτων.

| — | Προβλέφθηκε η αναθεώρηση προγραμμάτων στα μέσα της περιόδου προγραμματισμού («ενδιάμεση αναθεώρηση») (5). |
| --- | --- |

—

Προβλέφθηκε η αναθεώρηση προγραμμάτων στα μέσα της περιόδου προγραμματισμού («ενδιάμεση αναθεώρηση») (5).

| 5. | Προβλέφθηκε η επίβλεψη των δαπανών από «επιτροπές παρακολούθησης» οι οποίες θα συγκροτούνταν από τα οικεία κράτη μέλη και στις οποίες θα συμμετείχαν εκπρόσωποι της Επιτροπής (6) (με ιδιότητα συμβούλου). |
| --- | --- |

5.

Προβλέφθηκε η επίβλεψη των δαπανών από «επιτροπές παρακολούθησης» οι οποίες θα συγκροτούνταν από τα οικεία κράτη μέλη και στις οποίες θα συμμετείχαν εκπρόσωποι της Επιτροπής (6) (με ιδιότητα συμβούλου).

| 6. | Στη διαχείριση των διαρθρωτικών ταμείων για την περίοδο προγραμματισμού 2000-2006 εισήχθησαν δύο καινοτομίες σε σχέση με την παρούσα έκθεση: αποθεματικό επίδοσης και ο κανόνας «N + 2» (7), βλέπε πλαίσια 1 και 2.

  Πλαίσιο 1Το αποθεματικό επίδοσηςΣύμφωνα με τους κανονισμούς των διαρθρωτικών ταμείων για την περίοδο προγραμματισμού 2000-2006, κατά την κατανομή των πόρων των διαρθρωτικών ταμείων, η Επιτροπή υποχρεούται να παρακρατεί ποσοστό 4 % από κάθε επιχειρησιακό πρόγραμμα. Προκειμένου να ενθαρρύνεται η αποδοτική και αποτελεσματική χρήση των κοινοτικών κονδυλίων, το εν λόγω αποθεματικό έπρεπε να κατανεμηθεί μεταξύ και στο πλαίσιο των επιχειρησιακών προγραμμάτων κάθε κράτους μέλους για το 2004, βάσει της συγκριτικής επιτυχίας των συγκεκριμένων προγραμμάτων.Το αποθεματικό επίδοσης αποτελούσε περιορισμένο μέτρο. Δεν υπήρχε δυνατότητα μεταφοράς ούτε μεταξύ κρατών μελών ούτε μεταξύ προγραμμάτων που εμπίπτουν σε διαφορετικούς στόχους. Επίσης, δεν υπήρχε δυνατότητα περαιτέρω παρακράτησης μέρους του αποθεματικού. |
| --- | --- |

6.

Στη διαχείριση των διαρθρωτικών ταμείων για την περίοδο προγραμματισμού 2000-2006 εισήχθησαν δύο καινοτομίες σε σχέση με την παρούσα έκθεση: αποθεματικό επίδοσης και ο κανόνας «N + 2» (7), βλέπε πλαίσια 1 και 2.

Πλαίσιο 1Το αποθεματικό επίδοσηςΣύμφωνα με τους κανονισμούς των διαρθρωτικών ταμείων για την περίοδο προγραμματισμού 2000-2006, κατά την κατανομή των πόρων των διαρθρωτικών ταμείων, η Επιτροπή υποχρεούται να παρακρατεί ποσοστό 4 % από κάθε επιχειρησιακό πρόγραμμα. Προκειμένου να ενθαρρύνεται η αποδοτική και αποτελεσματική χρήση των κοινοτικών κονδυλίων, το εν λόγω αποθεματικό έπρεπε να κατανεμηθεί μεταξύ και στο πλαίσιο των επιχειρησιακών προγραμμάτων κάθε κράτους μέλους για το 2004, βάσει της συγκριτικής επιτυχίας των συγκεκριμένων προγραμμάτων.Το αποθεματικό επίδοσης αποτελούσε περιορισμένο μέτρο. Δεν υπήρχε δυνατότητα μεταφοράς ούτε μεταξύ κρατών μελών ούτε μεταξύ προγραμμάτων που εμπίπτουν σε διαφορετικούς στόχους. Επίσης, δεν υπήρχε δυνατότητα περαιτέρω παρακράτησης μέρους του αποθεματικού.

Πλαίσιο 2Ο κανόνας N + 2Προορισμός του κανόνα N + 2 είναι η αποτροπή της υπερβολικής συσσώρευσης μη αξιοποιημένων αναλήψεων υποχρεώσεων για κάποιο επιχειρησιακό πρόγραμμα, γεγονός που μπορεί συνεπαχθεί περιπλοκές κατά το κλείσιμο και αναμίξεις με τα μεταγενέστερα προγράμματα — παρέχοντας κίνητρο ώστε «να δαπανώνται τα χρήματα» σε συνάρτηση με τους στόχους. Ο κανόνας προβλέπει ότι εάν μια ανάληψη υποχρεώσεων δεν συνεπαχθεί πληρωμές εντός δύο ετών από την εγγραφή της στον προϋπολογισμό (8), τότε η ανάληψη αυτή ακυρώνεται («αποδεσμεύεται») χωρίς να μπορεί να αντικατασταθεί, ήτοι η εκτέλεση δαπανών υπολείπεται των συνόλων που συμφωνήθηκαν στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Βερολίνου.

Αξιολόγηση και εκτίμηση των διαρθρωτικών ταμείων

| 7. | Ο δημοσιονομικός κανονισμός, ο οποίος ορίζει τους κανόνες διαχείρισης του κοινοτικού προϋπολογισμού, προβλέπει ότι οι δαπάνες της ΕΕ πρέπει να διέπονται από τις αρχές της οικονομίας, της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας. Πρέπει να τίθενται στόχοι για όλους τους τομείς δραστηριότητας που καλύπτονται από τον προϋπολογισμό, η δε επίτευξή τους να παρακολουθείται από τους δείκτες επίδοσης. Επίσης, οι δαπάνες πρέπει να υπόκεινται σε εκ των προτέρων και εκ των υστέρων αξιολογήσεις (9). |
| --- | --- |

7.

Ο δημοσιονομικός κανονισμός, ο οποίος ορίζει τους κανόνες διαχείρισης του κοινοτικού προϋπολογισμού, προβλέπει ότι οι δαπάνες της ΕΕ πρέπει να διέπονται από τις αρχές της οικονομίας, της αποδοτικότητας και της αποτελεσματικότητας. Πρέπει να τίθενται στόχοι για όλους τους τομείς δραστηριότητας που καλύπτονται από τον προϋπολογισμό, η δε επίτευξή τους να παρακολουθείται από τους δείκτες επίδοσης. Επίσης, οι δαπάνες πρέπει να υπόκεινται σε εκ των προτέρων και εκ των υστέρων αξιολογήσεις (9).

| 8. | Οι κανονισμοί των διαρθρωτικών ταμείων για την περίοδο προγραμματισμού 2000-2006 όριζαν τον τρόπο με τον οποίο οι αρχές αυτές έπρεπε να εφαρμόζονται στα διαρθρωτικά ταμεία. Συγκεκριμένα, προβλεπόταν:






  — | η εκ των προτέρων αξιολόγηση για κάθε ΚΠΣ ή ΕΠ το οποίο υλοποιείται εντός των κρατών μελών, η οποία θα αποτελεί τη βάση για την προετοιμασία των σχεδίων ανάπτυξης (10), |
| --- | --- | --- |

8.

Οι κανονισμοί των διαρθρωτικών ταμείων για την περίοδο προγραμματισμού 2000-2006 όριζαν τον τρόπο με τον οποίο οι αρχές αυτές έπρεπε να εφαρμόζονται στα διαρθρωτικά ταμεία. Συγκεκριμένα, προβλεπόταν:

—

η εκ των προτέρων αξιολόγηση για κάθε ΚΠΣ ή ΕΠ το οποίο υλοποιείται εντός των κρατών μελών, η οποία θα αποτελεί τη βάση για την προετοιμασία των σχεδίων ανάπτυξης (10),

| — | η ενδιάμεση αξιολόγηση, την οποία διενεργεί ανεξάρτητος αξιολογητής υπό την ευθύνη της αρχής που διαχειρίζεται τη δαπάνη και σε συνεργασία με την Επιτροπή και το κράτος μέλος. Στόχος της αξιολόγησης ήταν η εξέταση, λαμβάνοντας υπόψη την εκ των προτέρων αξιολόγηση, των πρώτων αποτελεσμάτων, της ορθότητάς τους και της επίτευξης των στόχων. Εκτιμά επίσης τη χρησιμοποίηση των πιστώσεων καθώς και την εξέλιξη της παρακολούθησης και της εφαρμογής (11), |
| --- | --- |

—

η ενδιάμεση αξιολόγηση, την οποία διενεργεί ανεξάρτητος αξιολογητής υπό την ευθύνη της αρχής που διαχειρίζεται τη δαπάνη και σε συνεργασία με την Επιτροπή και το κράτος μέλος. Στόχος της αξιολόγησης ήταν η εξέταση, λαμβάνοντας υπόψη την εκ των προτέρων αξιολόγηση, των πρώτων αποτελεσμάτων, της ορθότητάς τους και της επίτευξης των στόχων. Εκτιμά επίσης τη χρησιμοποίηση των πιστώσεων καθώς και την εξέλιξη της παρακολούθησης και της εφαρμογής (11),

| — | η εκ των υστέρων αξιολόγηση, η οποία καλύπτει τη χρησιμοποίηση των πόρων, την αποτελεσματικότητα και την επάρκεια των παρεμβάσεων, την ευθύνη για τη διενέργεια της οποίας φέρει η Επιτροπή σε συνεργασία με το κράτος μέλος και την αρχή που διαχειρίζεται την οικεία δαπάνη (12). |
| --- | --- |

—

η εκ των υστέρων αξιολόγηση, η οποία καλύπτει τη χρησιμοποίηση των πόρων, την αποτελεσματικότητα και την επάρκεια των παρεμβάσεων, την ευθύνη για τη διενέργεια της οποίας φέρει η Επιτροπή σε συνεργασία με το κράτος μέλος και την αρχή που διαχειρίζεται την οικεία δαπάνη (12).

| 9. | Το Συνέδριο, στην ειδική έκθεσή του αριθ. 7/2003, διενήργησε έλεγχο των ρυθμίσεων για την εκ των προτέρων αξιολόγηση και τον προγραμματισμό της των διαρθρωτικών ταμείων για την περίοδο 2000-2006 (13). Μεταξύ άλλων, το Συνέδριο επεσήμανε τα εξής:






  — | οι χρηματοδοτήσεις του προϋπολογισμού δεν καθορίστηκαν τόσο σε συνάρτηση με μια καλοσχεδιασμένη αναπτυξιακή στρατηγική και την αποτελεσματικότητα των διαρθρωτικών ταμείων, αλλά μεγιστοποιώντας τη δυνατότητα απορρόφησης των κεφαλαίων, |
| --- | --- | --- |

9.

Το Συνέδριο, στην ειδική έκθεσή του αριθ. 7/2003, διενήργησε έλεγχο των ρυθμίσεων για την εκ των προτέρων αξιολόγηση και τον προγραμματισμό της των διαρθρωτικών ταμείων για την περίοδο 2000-2006 (13). Μεταξύ άλλων, το Συνέδριο επεσήμανε τα εξής:

—

οι χρηματοδοτήσεις του προϋπολογισμού δεν καθορίστηκαν τόσο σε συνάρτηση με μια καλοσχεδιασμένη αναπτυξιακή στρατηγική και την αποτελεσματικότητα των διαρθρωτικών ταμείων, αλλά μεγιστοποιώντας τη δυνατότητα απορρόφησης των κεφαλαίων,

| — | η εκ των προτέρων αξιολόγηση δεν ασκούσε παρά ελάχιστη επίδραση στη διαδικασία προγραμματισμού. Μόνο σε σπάνιες περιπτώσεις ασχολούταν με το βάσιμο του προτεινόμενου από τα κράτη μέλη προγραμματισμού και της υποκείμενης στρατηγικής, περιοριζόταν δε στην αιτιολόγησή του, χωρίς κριτική αξιολόγηση ή ανάλυση των εναλλακτικών στρατηγικών. |
| --- | --- |

—

η εκ των προτέρων αξιολόγηση δεν ασκούσε παρά ελάχιστη επίδραση στη διαδικασία προγραμματισμού. Μόνο σε σπάνιες περιπτώσεις ασχολούταν με το βάσιμο του προτεινόμενου από τα κράτη μέλη προγραμματισμού και της υποκείμενης στρατηγικής, περιοριζόταν δε στην αιτιολόγησή του, χωρίς κριτική αξιολόγηση ή ανάλυση των εναλλακτικών στρατηγικών.

| 10. | Το Συνέδριο εξέτασε, επίσης, τις εκ των υστέρων αξιολογήσεις της Επιτροπής σχετικά με τις περισσότερες δαπάνες των διαρθρωτικών ταμείων για την προηγούμενη περίοδο προγραμματισμού (1994-1999) (14). Το Συνέδριο εντόπισε ορισμένες σημαντικές αδυναμίες στις αξιολογήσεις που είχαν διενεργηθεί και στην εποπτεία τους εκ μέρους της Επιτροπής και συνέστησε, αφενός, να εξασφαλίζεται ότι τα διαθέσιμα δεδομένα και οι χορηγούμενοι πόροι είναι σύμφωνα με τους στόχους που τέθηκαν, οι οποίοι πρέπει να είναι ρεαλιστικοί και, αφετέρου, να επέλθουν ορισμένες μεταβολές τόσο στο πεδίο εφαρμογής όσο και στην προσέγγιση κατά τις μελλοντικές περιόδους αξιολόγησης. |
| --- | --- |

10.

Το Συνέδριο εξέτασε, επίσης, τις εκ των υστέρων αξιολογήσεις της Επιτροπής σχετικά με τις περισσότερες δαπάνες των διαρθρωτικών ταμείων για την προηγούμενη περίοδο προγραμματισμού (1994-1999) (14). Το Συνέδριο εντόπισε ορισμένες σημαντικές αδυναμίες στις αξιολογήσεις που είχαν διενεργηθεί και στην εποπτεία τους εκ μέρους της Επιτροπής και συνέστησε, αφενός, να εξασφαλίζεται ότι τα διαθέσιμα δεδομένα και οι χορηγούμενοι πόροι είναι σύμφωνα με τους στόχους που τέθηκαν, οι οποίοι πρέπει να είναι ρεαλιστικοί και, αφετέρου, να επέλθουν ορισμένες μεταβολές τόσο στο πεδίο εφαρμογής όσο και στην προσέγγιση κατά τις μελλοντικές περιόδους αξιολόγησης.

Ενδιάμεση αξιολόγηση και επανεξέταση καθώς και κατανομή του αποθεματικού επίδοσης

| 11. | Ο κανονισμός για τα διαρθρωτικά ταμεία προέβλεπε σειρά διαδικασιών στα μέσα περίπου της περιόδου προγραμματισμού 2000-2006:






  — | Τα κράτη μέλη ήταν υποχρεωμένα να διενεργήσουν ενδιάμεση αξιολόγηση των προγραμμάτων και να υποβάλουν τα αποτελέσματα στην Επιτροπή έως το τέλος του 2003 (15). |
| --- | --- | --- |

11.

Ο κανονισμός για τα διαρθρωτικά ταμεία προέβλεπε σειρά διαδικασιών στα μέσα περίπου της περιόδου προγραμματισμού 2000-2006:

—

Τα κράτη μέλη ήταν υποχρεωμένα να διενεργήσουν ενδιάμεση αξιολόγηση των προγραμμάτων και να υποβάλουν τα αποτελέσματα στην Επιτροπή έως το τέλος του 2003 (15).

| — | Έως την ίδια ημερομηνία, δυνάμει των ρυθμίσεων για το αποθεματικό επίδοσης, υποχρεούνταν να εκτιμήσουν την επίδοση των επιχειρησιακών προγραμμάτων (16). |
| --- | --- |

—

Έως την ίδια ημερομηνία, δυνάμει των ρυθμίσεων για το αποθεματικό επίδοσης, υποχρεούνταν να εκτιμήσουν την επίδοση των επιχειρησιακών προγραμμάτων (16).

| — | Έως τις 31 Μαρτίου 2004 η Επιτροπή έπρεπε να κατανείμει το αποθεματικό επίδοσης βάσει πρότασης του οικείου κράτους μέλους (17). |
| --- | --- |

—

Έως τις 31 Μαρτίου 2004 η Επιτροπή έπρεπε να κατανείμει το αποθεματικό επίδοσης βάσει πρότασης του οικείου κράτους μέλους (17).

| — | Τα σχέδια δαπανών μπορούσαν να υποβληθούν, εάν ήταν αναγκαίο, σε επακόλουθη ενδιάμεση αναθεώρηση (18). |
| --- | --- |

—

Τα σχέδια δαπανών μπορούσαν να υποβληθούν, εάν ήταν αναγκαίο, σε επακόλουθη ενδιάμεση αναθεώρηση (18).

| 12. | Ο κανονισμός για τα διαρθρωτικά ταμεία προέβλεπε ότι οι ενδιάμεσες αξιολογήσεις πρέπει να λαμβάνονται υπόψη τόσο στην κατανομή του αποθεματικού επίδοσης όσο και σε οιαδήποτε ενδιάμεση αναθεώρηση προγραμμάτων: ως εκ τούτου, η Επιτροπή είχε την υποχρέωση να εξετάζει το κατά πόσο οι ενδιάμεσες αξιολογήσεις ήταν κατάλληλες για τους εν λόγω σκοπούς (19). |
| --- | --- |

12.

Ο κανονισμός για τα διαρθρωτικά ταμεία προέβλεπε ότι οι ενδιάμεσες αξιολογήσεις πρέπει να λαμβάνονται υπόψη τόσο στην κατανομή του αποθεματικού επίδοσης όσο και σε οιαδήποτε ενδιάμεση αναθεώρηση προγραμμάτων: ως εκ τούτου, η Επιτροπή είχε την υποχρέωση να εξετάζει το κατά πόσο οι ενδιάμεσες αξιολογήσεις ήταν κατάλληλες για τους εν λόγω σκοπούς (19).

ΠΕΔΙΟ ΕΦΑΡΜΟΓΗΣ ΤΟΥ ΕΛΕΓΧΟΥ

| 13. | Με τον έλεγχο του Συνεδρίου εξετάστηκε το κατά πόσο οι τρεις αυτές «ενδιάμεσες διαδικασίες» υλοποιήθηκαν αποτελεσματικά καθώς και ο τρόπος με τον οποίο επηρέασαν την εκτέλεση δαπανών από τα διαρθρωτικά ταμεία. |
| --- | --- |

13.

Με τον έλεγχο του Συνεδρίου εξετάστηκε το κατά πόσο οι τρεις αυτές «ενδιάμεσες διαδικασίες» υλοποιήθηκαν αποτελεσματικά καθώς και ο τρόπος με τον οποίο επηρέασαν την εκτέλεση δαπανών από τα διαρθρωτικά ταμεία.

| 14. | Συγκεκριμένα, σκοπός του ελέγχου ήταν να διαπιστωθεί εάν:






  — | οι ενδιάμεσες αξιολογήσεις παρείχαν τη δέουσα και χρήσιμη εκτίμηση των δαπανών των διαρθρωτικών ταμείων, |
| --- | --- | --- |

14.

Συγκεκριμένα, σκοπός του ελέγχου ήταν να διαπιστωθεί εάν:

—

οι ενδιάμεσες αξιολογήσεις παρείχαν τη δέουσα και χρήσιμη εκτίμηση των δαπανών των διαρθρωτικών ταμείων,

| — | το αποθεματικό επίδοσης κατανεμήθηκε κατά τρόπο ώστε να ευνοεί την αποτελεσματική και χρηστή διαχείριση των προγραμμάτων δαπανών, |
| --- | --- |

—

το αποθεματικό επίδοσης κατανεμήθηκε κατά τρόπο ώστε να ευνοεί την αποτελεσματική και χρηστή διαχείριση των προγραμμάτων δαπανών,

| — | η ενδιάμεση αναθεώρηση επικαιροποίησε τις προτεραιότητες και βελτίωσε τη στοχοθέτηση των προγραμμάτων δαπανών. |
| --- | --- |

—

η ενδιάμεση αναθεώρηση επικαιροποίησε τις προτεραιότητες και βελτίωσε τη στοχοθέτηση των προγραμμάτων δαπανών.

| 15. | Ο έλεγχος επικεντρώθηκε στο ΕΤΠΑ και το ΕΚΤ, που αποτελούν τις κύριες συνιστώσες των διαρθρωτικών ταμείων. Κατά τη διάρκεια του ελέγχου, το Συνέδριο:






  — | επανεξέτασε τις κατευθυντήριες γραμμές της Επιτροπής για τις τρεις διαδικασίες, |
| --- | --- | --- |

15.

Ο έλεγχος επικεντρώθηκε στο ΕΤΠΑ και το ΕΚΤ, που αποτελούν τις κύριες συνιστώσες των διαρθρωτικών ταμείων. Κατά τη διάρκεια του ελέγχου, το Συνέδριο:

—

επανεξέτασε τις κατευθυντήριες γραμμές της Επιτροπής για τις τρεις διαδικασίες,

| — | εξέτασε τις εκθέσεις αξιολόγησης και τις προτάσεις σχετικά με τη χρήση του αποθεματικού επίδοσης και την ενδιάμεση αναθεώρηση 5 ΚΠΣ και 20 επιχειρησιακών προγραμμάτων/ενιαίων εγγράφων προγραμματισμού (20), |
| --- | --- |

—

εξέτασε τις εκθέσεις αξιολόγησης και τις προτάσεις σχετικά με τη χρήση του αποθεματικού επίδοσης και την ενδιάμεση αναθεώρηση 5 ΚΠΣ και 20 επιχειρησιακών προγραμμάτων/ενιαίων εγγράφων προγραμματισμού (20),

| — | εξέτασε την εκτίμηση της διαδικασίας αξιολόγησης από την ίδια την Επιτροπή, |
| --- | --- |

—

εξέτασε την εκτίμηση της διαδικασίας αξιολόγησης από την ίδια την Επιτροπή,

| — | ανέλυσε την κατανομή του αποθεματικού επίδοσης και τον αντίκτυπο της ενδιάμεσης αναθεώρησης. |
| --- | --- |

—

ανέλυσε την κατανομή του αποθεματικού επίδοσης και τον αντίκτυπο της ενδιάμεσης αναθεώρησης.

ΧΡΟΝΟΔΙΑΓΡΑΜΜΑ

| 16. | Όσον αφορά τις αναληφθείσες δαπάνες, οι εν λόγω «ενδιάμεσες» διαδικασίες πραγματοποιήθηκαν σε αρχικό στάδιο της περιόδου προγραμματισμού 2000-2006.






  — | Από το 2000 και μετά, οι κοινοτικοί προϋπολογισμοί καταρτίστηκαν σύμφωνα με όσα είχαν συμφωνηθεί στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Βερολίνου, σύμφωνα με τα οποία η Ένωση έπρεπε να προβεί σε αναλήψεις υποχρεώσεων που αντιστοιχούσαν σε δαπάνη 195 δισεκατομμυρίων ευρώ από τα διαρθρωτικά ταμεία κατά την περίοδο 2000-2006. Ωστόσο, όπως συμβαίνει συνήθως με τα πολυετή προγράμματα, οι πληρωμές — η διάθεση των χρημάτων — σημείωσαν υστέρηση σε σχέση με τις αναλήψεις υποχρεώσεων. |
| --- | --- | --- |

16.

Όσον αφορά τις αναληφθείσες δαπάνες, οι εν λόγω «ενδιάμεσες» διαδικασίες πραγματοποιήθηκαν σε αρχικό στάδιο της περιόδου προγραμματισμού 2000-2006.

—

Από το 2000 και μετά, οι κοινοτικοί προϋπολογισμοί καταρτίστηκαν σύμφωνα με όσα είχαν συμφωνηθεί στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Βερολίνου, σύμφωνα με τα οποία η Ένωση έπρεπε να προβεί σε αναλήψεις υποχρεώσεων που αντιστοιχούσαν σε δαπάνη 195 δισεκατομμυρίων ευρώ από τα διαρθρωτικά ταμεία κατά την περίοδο 2000-2006. Ωστόσο, όπως συμβαίνει συνήθως με τα πολυετή προγράμματα, οι πληρωμές — η διάθεση των χρημάτων — σημείωσαν υστέρηση σε σχέση με τις αναλήψεις υποχρεώσεων.

| — | Τα επιχειρησιακά προγράμματα εγκρίθηκαν με ρυθμό βραδύτερο από τον προβλεπόμενο (βλέπε ειδική έκθεση αριθ. 7/2003, σημεία 18 έως 24): τα περισσότερα εξ αυτών το 2001, ενώ ορισμένα μόλις το 2002. |
| --- | --- |

—

Τα επιχειρησιακά προγράμματα εγκρίθηκαν με ρυθμό βραδύτερο από τον προβλεπόμενο (βλέπε ειδική έκθεση αριθ. 7/2003, σημεία 18 έως 24): τα περισσότερα εξ αυτών το 2001, ενώ ορισμένα μόλις το 2002.

| — | Τα έτη 2000 και 2001, πρωταρχικό μέλημα των κρατών μελών και των περιφερειών ήταν να ολοκληρωθεί η υλοποίηση των προγραμμάτων των διαρθρωτικών ταμείων της περιόδου 1994-1999, γεγονός που επιβράδυνε την υλοποίηση των νέων προγραμμάτων. |
| --- | --- |

—

Τα έτη 2000 και 2001, πρωταρχικό μέλημα των κρατών μελών και των περιφερειών ήταν να ολοκληρωθεί η υλοποίηση των προγραμμάτων των διαρθρωτικών ταμείων της περιόδου 1994-1999, γεγονός που επιβράδυνε την υλοποίηση των νέων προγραμμάτων.

| — | Δεδομένου ότι τα κράτη μέλη ήταν υποχρεωμένα να υποβάλουν την ενδιάμεση αξιολόγηση μέχρι το τέλος του 2003, οι αξιολογητές ήταν υποχρεωμένοι να βασίσουν τις εκτιμήσεις τους σε πληροφορίες και δεδομένα που ήταν διαθέσιμα στο τέλος του 2002 ή, το αργότερο, το φθινόπωρο του 2003. |
| --- | --- |

—

Δεδομένου ότι τα κράτη μέλη ήταν υποχρεωμένα να υποβάλουν την ενδιάμεση αξιολόγηση μέχρι το τέλος του 2003, οι αξιολογητές ήταν υποχρεωμένοι να βασίσουν τις εκτιμήσεις τους σε πληροφορίες και δεδομένα που ήταν διαθέσιμα στο τέλος του 2002 ή, το αργότερο, το φθινόπωρο του 2003.

| 17. | Στο τέλος του 2002, το σύνολο σχεδόν της χρηματοδότησης που είχε συμφωνηθεί στο Βερολίνο είχε κατανεμηθεί σε προγράμματα, αλλά από αυτά είχαν δαπανηθεί μόνο 20 δισεκατομμύρια ευρώ (περίπου το 1/10 του συνόλου). Ακόμα και στο τέλος του 2003, είχαν δαπανηθεί μόλις 60 δισεκατομμύρια ευρώ περίπου (περίπου το ένα τρίτο). |
| --- | --- |

17.

Στο τέλος του 2002, το σύνολο σχεδόν της χρηματοδότησης που είχε συμφωνηθεί στο Βερολίνο είχε κατανεμηθεί σε προγράμματα, αλλά από αυτά είχαν δαπανηθεί μόνο 20 δισεκατομμύρια ευρώ (περίπου το 1/10 του συνόλου). Ακόμα και στο τέλος του 2003, είχαν δαπανηθεί μόλις 60 δισεκατομμύρια ευρώ περίπου (περίπου το ένα τρίτο).

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΕΝΔΙΑΜΕΣΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ

| 18. | Όπως επεξηγήθηκε στο σημείο 8, στον ίδιο τον κανονισμό για τα διαρθρωτικά ταμεία διατυπώνονται περιορισμένοι στόχοι για την ενδιάμεση αξιολόγηση. Ένα έγγραφο εργασίας της Επιτροπής (έγγραφο εργασίας 8: Ενδιάμεση αξιολόγηση των παρεμβάσεων των διαρθρωτικών ταμείων, 5 Δεκεμβρίου 2000) παρείχε στα κράτη μέλη εκτενέστερες κατευθυντήριες γραμμές και έθετε πιο φιλόδοξους στόχους για την ενδιάμεση αξιολόγηση. Επίκεντρο της αξιολόγησης αποτελούσε η εκτίμηση, στην πραγματικότητα, των επιδόσεων της μορφής της συνδρομής, κρίνοντας από το κατά πόσο εξακολουθούσε να είναι συναφής και από την αποτελεσματικότητα και αποδοτικότητα της εφαρμογής της. Στο έγγραφο εργασίας παρατίθενται οι ερωτήσεις αξιολόγησης, καθώς και το περιεχόμενο μιας έκθεσης αξιολόγησης (βλέπε πλαίσιο 3).

  Πλαίσιο 3Ο ρόλος της ενδιάμεσης αξιολόγησης σύμφωνα με το έγγραφο εργασίας 8





  — | Να εκτιμάται εάν η συνολική μορφή της συνδρομής εξακολουθεί να είναι κατάλληλη για τη διευθέτηση των ζητημάτων που αντιμετωπίζει τυχόν περιφέρεια ή τομέας. |
| --- | --- | --- |

18.

Όπως επεξηγήθηκε στο σημείο 8, στον ίδιο τον κανονισμό για τα διαρθρωτικά ταμεία διατυπώνονται περιορισμένοι στόχοι για την ενδιάμεση αξιολόγηση. Ένα έγγραφο εργασίας της Επιτροπής (έγγραφο εργασίας 8: Ενδιάμεση αξιολόγηση των παρεμβάσεων των διαρθρωτικών ταμείων, 5 Δεκεμβρίου 2000) παρείχε στα κράτη μέλη εκτενέστερες κατευθυντήριες γραμμές και έθετε πιο φιλόδοξους στόχους για την ενδιάμεση αξιολόγηση. Επίκεντρο της αξιολόγησης αποτελούσε η εκτίμηση, στην πραγματικότητα, των επιδόσεων της μορφής της συνδρομής, κρίνοντας από το κατά πόσο εξακολουθούσε να είναι συναφής και από την αποτελεσματικότητα και αποδοτικότητα της εφαρμογής της. Στο έγγραφο εργασίας παρατίθενται οι ερωτήσεις αξιολόγησης, καθώς και το περιεχόμενο μιας έκθεσης αξιολόγησης (βλέπε πλαίσιο 3).

Πλαίσιο 3Ο ρόλος της ενδιάμεσης αξιολόγησης σύμφωνα με το έγγραφο εργασίας 8





  —

Να εκτιμάται εάν η συνολική μορφή της συνδρομής εξακολουθεί να είναι κατάλληλη για τη διευθέτηση των ζητημάτων που αντιμετωπίζει τυχόν περιφέρεια ή τομέας.

| — | Να επανεξετάζεται η συνάφεια και η σχετικότητα των στρατηγικών αξόνων, προτεραιοτήτων και στόχων, η πρόοδος που έχει σημειωθεί προς την επίτευξη των εν λόγω στόχων και ο βαθμός στον οποίο είναι εφικτή η πραγματοποίησή τους. |
| --- | --- |

—

Να επανεξετάζεται η συνάφεια και η σχετικότητα των στρατηγικών αξόνων, προτεραιοτήτων και στόχων, η πρόοδος που έχει σημειωθεί προς την επίτευξη των εν λόγω στόχων και ο βαθμός στον οποίο είναι εφικτή η πραγματοποίησή τους.

| — | Να εκτιμάται ο ποσοτικός προσδιορισμός των στόχων, και ειδικά ο βαθμός στον οποίο διευκόλυναν την παρακολούθηση και την αξιολόγηση. |
| --- | --- |

—

Να εκτιμάται ο ποσοτικός προσδιορισμός των στόχων, και ειδικά ο βαθμός στον οποίο διευκόλυναν την παρακολούθηση και την αξιολόγηση.

| — | Να εκτιμάται ο βαθμός στον οποίο οι οριζόντιες προτεραιότητες — συγκεκριμένα η ισότητα των ευκαιριών και το περιβάλλον — έχουν ενσωματωθεί στις μορφές συνδρομής. |
| --- | --- |

—

Να εκτιμάται ο βαθμός στον οποίο οι οριζόντιες προτεραιότητες — συγκεκριμένα η ισότητα των ευκαιριών και το περιβάλλον — έχουν ενσωματωθεί στις μορφές συνδρομής.

| — | Να αναλύεται η επάρκεια των μηχανισμών υλοποίησης και παρακολούθησης. |
| --- | --- |

—

Να αναλύεται η επάρκεια των μηχανισμών υλοποίησης και παρακολούθησης.

| — | Να παρουσιάζονται τα αποτελέσματα έναντι των δεικτών που έχουν συμφωνηθεί για το αποθεματικό επίδοσης. |
| --- | --- |

—

Να παρουσιάζονται τα αποτελέσματα έναντι των δεικτών που έχουν συμφωνηθεί για το αποθεματικό επίδοσης.

| 19. | Στο ίδιο έγγραφο εργασίας της Επιτροπής αναφερόταν ότι η έκταση της αξιολόγησης (και, ως εκ τούτου, το κόστος της) θα πρέπει να είναι ανάλογη προς την έκταση του προγράμματος — παραδειγματικά αναφερόταν ότι η εφαρμογή μακροοικονομικών μοντέλων θα προσφερόταν για τα μεγάλα ΚΠΣ του στόχου αριθ. 1, αλλά όχι και για τα μικρά προγράμματα των στόχων αριθ. 2 ή 3. Οι αμοιβές για την αξιολόγηση καλύφθηκαν, εν μέρει, από κονδύλια της ΕΕ. Το τελικό κόστος των αμοιβών αξιολόγησης ανήλθε σε 40 εκατομμύρια ευρώ και, συνεπώς, παρέμεινε σε ποσοστό χαμηλότερο του 0,1 % των ετήσιων δαπανών των διαρθρωτικών ταμείων. (Επιπλέον, η Επιτροπή επιβαρύνθηκε με διοικητικές δαπάνες για τη διαχείριση των αξιολογήσεων: οι δαπάνες αυτές δεν είναι ακόμη εύκολο να προσδιοριστούν ποσοτικά). |
| --- | --- |

19.

Στο ίδιο έγγραφο εργασίας της Επιτροπής αναφερόταν ότι η έκταση της αξιολόγησης (και, ως εκ τούτου, το κόστος της) θα πρέπει να είναι ανάλογη προς την έκταση του προγράμματος — παραδειγματικά αναφερόταν ότι η εφαρμογή μακροοικονομικών μοντέλων θα προσφερόταν για τα μεγάλα ΚΠΣ του στόχου αριθ. 1, αλλά όχι και για τα μικρά προγράμματα των στόχων αριθ. 2 ή 3. Οι αμοιβές για την αξιολόγηση καλύφθηκαν, εν μέρει, από κονδύλια της ΕΕ. Το τελικό κόστος των αμοιβών αξιολόγησης ανήλθε σε 40 εκατομμύρια ευρώ και, συνεπώς, παρέμεινε σε ποσοστό χαμηλότερο του 0,1 % των ετήσιων δαπανών των διαρθρωτικών ταμείων. (Επιπλέον, η Επιτροπή επιβαρύνθηκε με διοικητικές δαπάνες για τη διαχείριση των αξιολογήσεων: οι δαπάνες αυτές δεν είναι ακόμη εύκολο να προσδιοριστούν ποσοτικά).

Αποτελέσματα των αξιολογήσεων

| 20. | Όλες σχεδόν οι αξιολογήσεις κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η αρχική αναπτυξιακή στρατηγική παρέμενε συναφής, αλλά ότι ήταν ακόμη πολύ νωρίς για την εκτίμηση της αποτελεσματικότητας. Η περίληψη της Επιτροπής χρησιμοποίησε τα ευρήματα των αξιολογήσεων στην έκθεσή της με τίτλο «The Mid-Term Evaluation in Objective 1 and 2 Regions: Growing Evaluation Capacity» [Ενδιάμεση αξιολόγηση σε περιφέρειες των στόχων αριθ. 1 και 2: Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης] (Νοέμβριος 2004). Η περίληψη της Επιτροπής περιλαμβάνεται στο πλαίσιο 4.

  Πλαίσιο 4Η απάντηση των αξιολογητών στις ερωτήσεις αξιολόγησης





  — | Σε όλες σχεδόν τις περιπτώσεις, οι αξιολογητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι οι στρατηγικές που είχαν θεσπιστεί στο πλαίσιο των προγραμμάτων εξακολουθούσαν να είναι κατάλληλες. |
| --- | --- | --- |

20.

Όλες σχεδόν οι αξιολογήσεις κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι η αρχική αναπτυξιακή στρατηγική παρέμενε συναφής, αλλά ότι ήταν ακόμη πολύ νωρίς για την εκτίμηση της αποτελεσματικότητας. Η περίληψη της Επιτροπής χρησιμοποίησε τα ευρήματα των αξιολογήσεων στην έκθεσή της με τίτλο «The Mid-Term Evaluation in Objective 1 and 2 Regions: Growing Evaluation Capacity» [Ενδιάμεση αξιολόγηση σε περιφέρειες των στόχων αριθ. 1 και 2: Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης] (Νοέμβριος 2004). Η περίληψη της Επιτροπής περιλαμβάνεται στο πλαίσιο 4.

Πλαίσιο 4Η απάντηση των αξιολογητών στις ερωτήσεις αξιολόγησης





  —

Σε όλες σχεδόν τις περιπτώσεις, οι αξιολογητές κατέληξαν στο συμπέρασμα ότι οι στρατηγικές που είχαν θεσπιστεί στο πλαίσιο των προγραμμάτων εξακολουθούσαν να είναι κατάλληλες.

| — | Δεδομένης της καθυστερημένης ή βραδείας έναρξης των προγραμμάτων, σε πολλές περιπτώσεις ήταν ακόμη πολύ ενωρίς για να αξιολογηθεί η αποτελεσματικότητα. Δυσκολία παρουσιάστηκε εξαιτίας του συστήματος παρακολούθησης, το οποίο απαιτούσε συχνά αναθεώρηση του ορισμού των δεικτών και των στόχων τους. |
| --- | --- |

—

Δεδομένης της καθυστερημένης ή βραδείας έναρξης των προγραμμάτων, σε πολλές περιπτώσεις ήταν ακόμη πολύ ενωρίς για να αξιολογηθεί η αποτελεσματικότητα. Δυσκολία παρουσιάστηκε εξαιτίας του συστήματος παρακολούθησης, το οποίο απαιτούσε συχνά αναθεώρηση του ορισμού των δεικτών και των στόχων τους.

| — | Ομοίως, ήταν ακόμη πολύ ενωρίς για τη μέτρηση του αντίκτυπου, παρόλο που, σε ορισμένες περιπτώσεις, οι αξιολογήσεις συνιστούσαν την αναθεώρηση στόχων με βάση την εμπειρία των πρώτων ετών υλοποίησης. Όπως προκύπτει από την εφαρμογή μακροοικονομικών μοντέλων για μεγάλα ΚΠΣ, τα προγράμματα οδεύουν προς την επίτευξη των καθολικών στόχων τους. |
| --- | --- |

—

Ομοίως, ήταν ακόμη πολύ ενωρίς για τη μέτρηση του αντίκτυπου, παρόλο που, σε ορισμένες περιπτώσεις, οι αξιολογήσεις συνιστούσαν την αναθεώρηση στόχων με βάση την εμπειρία των πρώτων ετών υλοποίησης. Όπως προκύπτει από την εφαρμογή μακροοικονομικών μοντέλων για μεγάλα ΚΠΣ, τα προγράμματα οδεύουν προς την επίτευξη των καθολικών στόχων τους.

| — | Η αποδοτικότητα οριζόταν συχνότερα ως απορρόφηση των χρηματοδοτήσεων παρά ως κόστος ανά υλοποίηση ή επιτευχθέν αποτέλεσμα. Σαφής βελτίωση παρατηρείται στην απορρόφηση των χρηματοδοτήσεων (ήτοι τα κονδύλια δαπανώνται ταχύτερα από ό,τι στο παρελθόν), συνεπεία των απαιτήσεων του κανόνα N + 2. |
| --- | --- |

—

Η αποδοτικότητα οριζόταν συχνότερα ως απορρόφηση των χρηματοδοτήσεων παρά ως κόστος ανά υλοποίηση ή επιτευχθέν αποτέλεσμα. Σαφής βελτίωση παρατηρείται στην απορρόφηση των χρηματοδοτήσεων (ήτοι τα κονδύλια δαπανώνται ταχύτερα από ό,τι στο παρελθόν), συνεπεία των απαιτήσεων του κανόνα N + 2.

| — | Στις αξιολογήσεις επισημαίνεται η επείγουσα ανάγκη για βελτίωση του ποσοτικού προσδιορισμού των στόχων. |
| --- | --- |

—

Στις αξιολογήσεις επισημαίνεται η επείγουσα ανάγκη για βελτίωση του ποσοτικού προσδιορισμού των στόχων.

| — | Διαπιστώθηκε ότι τα συστήματα υλοποίησης πληρούν τις κανονιστικές απαιτήσεις και έχουν βελτιωθεί σημαντικά σε σχέση με το παρελθόν. |
| --- | --- |

—

Διαπιστώθηκε ότι τα συστήματα υλοποίησης πληρούν τις κανονιστικές απαιτήσεις και έχουν βελτιωθεί σημαντικά σε σχέση με το παρελθόν.

Εκτίμηση των αξιολογήσεων από την Επιτροπή

| 21. | Στην εκτίμηση της ποιότητας των αξιολογήσεων διαδραμάτισαν ρόλο τα κράτη μέλη, οι επιτροπές παρακολούθησης και η Επιτροπή. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής εξέτασαν τις εκθέσεις αξιολόγησης, τόσο σε επίπεδο σχεδίου όσο και τελικής έκθεσης. Η Επιτροπή έπρεπε να επιτελέσει το έργο της εντός των φιλόδοξων προθεσμιών που καθόριζε ο κανονισμός και να προβεί σε εκτίμηση των εκθέσεων αξιολόγησης για 400 περίπου προγράμματα ταυτόχρονα, από τον Ιανουάριο έως τον Μάρτιο του 2004. Προκειμένου να περαιώσει εγκαίρως το έργο της, η Επιτροπή ενίσχυσε το προσωπικό της με την πρόσληψη εξωτερικών αξιολογητών. |
| --- | --- |

21.

Στην εκτίμηση της ποιότητας των αξιολογήσεων διαδραμάτισαν ρόλο τα κράτη μέλη, οι επιτροπές παρακολούθησης και η Επιτροπή. Οι υπηρεσίες της Επιτροπής εξέτασαν τις εκθέσεις αξιολόγησης, τόσο σε επίπεδο σχεδίου όσο και τελικής έκθεσης. Η Επιτροπή έπρεπε να επιτελέσει το έργο της εντός των φιλόδοξων προθεσμιών που καθόριζε ο κανονισμός και να προβεί σε εκτίμηση των εκθέσεων αξιολόγησης για 400 περίπου προγράμματα ταυτόχρονα, από τον Ιανουάριο έως τον Μάρτιο του 2004. Προκειμένου να περαιώσει εγκαίρως το έργο της, η Επιτροπή ενίσχυσε το προσωπικό της με την πρόσληψη εξωτερικών αξιολογητών.

| 22. | Η επανεξέταση των ευρημάτων των αξιολογητών από την Επιτροπή (21) παρατίθεται επίσης στο έγγραφο «Growing Evaluation Capacity» [Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης]. Η Επιτροπή διαπίστωσε τα εξής:






  — | οι αξιολογήσεις βασίζονταν γενικά σε αρμόζουσα μεθοδολογία, |
| --- | --- | --- |

22.

Η επανεξέταση των ευρημάτων των αξιολογητών από την Επιτροπή (21) παρατίθεται επίσης στο έγγραφο «Growing Evaluation Capacity» [Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης]. Η Επιτροπή διαπίστωσε τα εξής:

—

οι αξιολογήσεις βασίζονταν γενικά σε αρμόζουσα μεθοδολογία,

| — | πολλές αξιολογήσεις παρακωλύθηκαν από ανεπαρκή συστήματα παρακολούθησης, |
| --- | --- |

—

πολλές αξιολογήσεις παρακωλύθηκαν από ανεπαρκή συστήματα παρακολούθησης,

| — | η πρωτογενής διερεύνηση του πραγματικού χαρακτήρα των προγραμμάτων έχρηζε βελτίωσης, |
| --- | --- |

—

η πρωτογενής διερεύνηση του πραγματικού χαρακτήρα των προγραμμάτων έχρηζε βελτίωσης,

| — | ορισμένες αξιολογήσεις παρουσίαζαν αδυναμίες ως προς την ανάλυση, ή συχνά οι αξιολογήσεις δεν κατέληγαν σε επαρκώς λειτουργικά συμπεράσματα και συστάσεις, |
| --- | --- |

—

ορισμένες αξιολογήσεις παρουσίαζαν αδυναμίες ως προς την ανάλυση, ή συχνά οι αξιολογήσεις δεν κατέληγαν σε επαρκώς λειτουργικά συμπεράσματα και συστάσεις,

| — | τα αποτελέσματα από την εφαρμογή οικονομικών μοντέλων, που κατά κανόνα περιορίζονταν σε μεγαλύτερα προγράμματα, δεν ήταν συγκρίσιμα εξαιτίας των μεγάλων αποκλίσεων στις μεθόδους που εφαρμόζονταν, |
| --- | --- |

—

τα αποτελέσματα από την εφαρμογή οικονομικών μοντέλων, που κατά κανόνα περιορίζονταν σε μεγαλύτερα προγράμματα, δεν ήταν συγκρίσιμα εξαιτίας των μεγάλων αποκλίσεων στις μεθόδους που εφαρμόζονταν,

| — | ορισμένοι αξιολογητές έδιναν ιδιαίτερη βαρύτητα στη χρηματοδοτική ανάλυση και επικεντρώνονταν λιγότερο στα αποτελέσματα που είχαν επιτευχθεί από τα προγράμματα εξαιτίας, αφενός, της μη διαθεσιμότητας δεδομένων παρακολούθησης και, αφετέρου, της έντονης εστίασης στην εκτέλεση των δαπανών λόγω των απαιτήσεων του κανόνα N + 2. Αυτό οδήγησε σε συστάσεις που βασίζονταν αμιγώς στη χρηματοδότηση, με αποτέλεσμα να μην επανεξετάζονται οι στρατηγικές συνέπειες των εν λόγω ανακατανομών (22). |
| --- | --- |

—

ορισμένοι αξιολογητές έδιναν ιδιαίτερη βαρύτητα στη χρηματοδοτική ανάλυση και επικεντρώνονταν λιγότερο στα αποτελέσματα που είχαν επιτευχθεί από τα προγράμματα εξαιτίας, αφενός, της μη διαθεσιμότητας δεδομένων παρακολούθησης και, αφετέρου, της έντονης εστίασης στην εκτέλεση των δαπανών λόγω των απαιτήσεων του κανόνα N + 2. Αυτό οδήγησε σε συστάσεις που βασίζονταν αμιγώς στη χρηματοδότηση, με αποτέλεσμα να μην επανεξετάζονται οι στρατηγικές συνέπειες των εν λόγω ανακατανομών (22).

Εκτίμηση από το Συνέδριο

| 23. | Στον έλεγχο που διενήργησε το Συνέδριο, εντόπισε ορισμένα προβλήματα που αντιμετωπίζουν καθώς και δυσκολίες που επισημαίνουν οι αξιολογητές, στην προσπάθειά τους να απαντήσουν με σαφήνεια στο κατά πόσο η συνολική μορφή της συνδρομής εξακολουθούσε να αποτελεί το κατάλληλο μέσο για τη διευθέτηση των ζητημάτων που αντιμετωπίζουν οι περιφέρειες ή τομείς, και στο κατά πόσο είναι εφικτή η επίτευξη των στόχων.






  — | Όλοι οι αξιολογητές υποχρεώθηκαν να αντιμετωπίσουν το πρόβλημα ότι η εκτέλεση δαπανών κατά το χρόνο της αξιολόγησης ήταν περιορισμένη. |
| --- | --- | --- |

23.

Στον έλεγχο που διενήργησε το Συνέδριο, εντόπισε ορισμένα προβλήματα που αντιμετωπίζουν καθώς και δυσκολίες που επισημαίνουν οι αξιολογητές, στην προσπάθειά τους να απαντήσουν με σαφήνεια στο κατά πόσο η συνολική μορφή της συνδρομής εξακολουθούσε να αποτελεί το κατάλληλο μέσο για τη διευθέτηση των ζητημάτων που αντιμετωπίζουν οι περιφέρειες ή τομείς, και στο κατά πόσο είναι εφικτή η επίτευξη των στόχων.

—

Όλοι οι αξιολογητές υποχρεώθηκαν να αντιμετωπίσουν το πρόβλημα ότι η εκτέλεση δαπανών κατά το χρόνο της αξιολόγησης ήταν περιορισμένη.

| — | Οι μισοί περίπου αξιολογητές των προγραμμάτων που εξέτασε το Συνέδριο εντόπισαν σημαντικά ζητήματα που εγείρουν ανησυχίες και σχετίζονται με συγκεκριμένες αναπτυξιακές ανάγκες και πρότειναν να δοθεί μεγαλύτερη έμφαση σε ορισμένους τομείς πολιτικής, ιδιαίτερα σε εκείνους που συνδέονται με τις στρατηγικές της Λισσαβόνας και του Γκέτεμποργκ. |
| --- | --- |

—

Οι μισοί περίπου αξιολογητές των προγραμμάτων που εξέτασε το Συνέδριο εντόπισαν σημαντικά ζητήματα που εγείρουν ανησυχίες και σχετίζονται με συγκεκριμένες αναπτυξιακές ανάγκες και πρότειναν να δοθεί μεγαλύτερη έμφαση σε ορισμένους τομείς πολιτικής, ιδιαίτερα σε εκείνους που συνδέονται με τις στρατηγικές της Λισσαβόνας και του Γκέτεμποργκ.

| — | Άλλοι αξιολογητές υπογράμμισαν τις εγγενείς δυσχέρειες της αξιολόγησης, όπως τη δυσχέρεια του προσδιορισμού του αντίκτυπου των συμπληρωματικών επενδύσεων για έργα οδοποιίας ή του αντίκτυπου των παρεμβάσεων του ΕΚΤ στα καθαρά επίπεδα απασχόλησης. Για παράδειγμα, σχολιάζοντας τις επενδύσεις σε έργα οδοποιίας, ο γερμανός αξιολογητής επισήμανε ότι περαιτέρω επενδύσεις σε οικονομίες με καλή υφιστάμενη υποδομή δεν αποκλείεται να προκαλέσουν επιβράδυνση της ανάπτυξης (23). Όπως παρατήρησαν οι αξιολογητές για τα προγράμματα του Ηνωμένου Βασιλείου και του Γιβραλτάρ αναφορικά με την επίδραση του ΕΚΤ στην απασχόληση, το μόνο που μπόρεσε να ελεγχθεί ήταν τα ακαθάριστα στοιχεία σχετικά με τη δημιουργία θέσεων εργασίας. |
| --- | --- |

—

Άλλοι αξιολογητές υπογράμμισαν τις εγγενείς δυσχέρειες της αξιολόγησης, όπως τη δυσχέρεια του προσδιορισμού του αντίκτυπου των συμπληρωματικών επενδύσεων για έργα οδοποιίας ή του αντίκτυπου των παρεμβάσεων του ΕΚΤ στα καθαρά επίπεδα απασχόλησης. Για παράδειγμα, σχολιάζοντας τις επενδύσεις σε έργα οδοποιίας, ο γερμανός αξιολογητής επισήμανε ότι περαιτέρω επενδύσεις σε οικονομίες με καλή υφιστάμενη υποδομή δεν αποκλείεται να προκαλέσουν επιβράδυνση της ανάπτυξης (23). Όπως παρατήρησαν οι αξιολογητές για τα προγράμματα του Ηνωμένου Βασιλείου και του Γιβραλτάρ αναφορικά με την επίδραση του ΕΚΤ στην απασχόληση, το μόνο που μπόρεσε να ελεγχθεί ήταν τα ακαθάριστα στοιχεία σχετικά με τη δημιουργία θέσεων εργασίας.

| 24. | Η συνοπτική έκθεση «Growing Evaluation Capacity» [Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης] της Επιτροπής δεν έδωσε τόση προσοχή στα εν λόγω προβλήματα και δυσχέρειες όση στη θετικότερη έκβαση των αξιολογήσεων. |
| --- | --- |

24.

Η συνοπτική έκθεση «Growing Evaluation Capacity» [Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης] της Επιτροπής δεν έδωσε τόση προσοχή στα εν λόγω προβλήματα και δυσχέρειες όση στη θετικότερη έκβαση των αξιολογήσεων.

| 25. | Ορισμένοι αξιολογητές μπόρεσαν επίσης να εντοπίσουν σημαντικά προβλήματα στον τρόπο λειτουργίας των προγραμμάτων. Για παράδειγμα:






  — | ο αξιολογητής του ιταλικού ΕΠ PONSIL (οικονομική ενίσχυση για επιχειρήσεις) υπολόγισε κατ' εκτίμηση ότι τα φαινόμενα αδράνειας (24) είναι της τάξης του 50 %, |
| --- | --- | --- |

25.

Ορισμένοι αξιολογητές μπόρεσαν επίσης να εντοπίσουν σημαντικά προβλήματα στον τρόπο λειτουργίας των προγραμμάτων. Για παράδειγμα:

—

ο αξιολογητής του ιταλικού ΕΠ PONSIL (οικονομική ενίσχυση για επιχειρήσεις) υπολόγισε κατ' εκτίμηση ότι τα φαινόμενα αδράνειας (24) είναι της τάξης του 50 %,

| — | στο Ηνωμένο Βασίλειο, οι αξιολογητές υπογράμμισαν την ιδιαίτερα περιορισμένη επιτυχία του προγράμματος στη διασφάλιση σημαντικής καθαρής μετακίνησης ατόμων προς την αγορά εργασίας, τα οποία προηγουμένως βρίσκονταν εκτός αυτής, και διαπίστωσαν ότι οι πόροι του ΕΚΤ έτειναν να ενισχύουν την υφιστάμενη κατάσταση στον τομέα της κατάρτισης εντός των επιχειρήσεων, στο πλαίσιο της οποίας στα άτομα που διαθέτουν ιδιαίτερα προσόντα παρέχεται, γενικώς, περισσότερη κατάρτιση. Ωστόσο, στην έκθεση αναφέρεται επίσης ότι το πρόγραμμα είχε σημειώσει «δυσανάλογη» επιτυχία σχετικά με την παροχή βοήθειας για την εξεύρεση εργασίας στους πλέον μειονεκτούντες δικαιούχους, |
| --- | --- |

—

στο Ηνωμένο Βασίλειο, οι αξιολογητές υπογράμμισαν την ιδιαίτερα περιορισμένη επιτυχία του προγράμματος στη διασφάλιση σημαντικής καθαρής μετακίνησης ατόμων προς την αγορά εργασίας, τα οποία προηγουμένως βρίσκονταν εκτός αυτής, και διαπίστωσαν ότι οι πόροι του ΕΚΤ έτειναν να ενισχύουν την υφιστάμενη κατάσταση στον τομέα της κατάρτισης εντός των επιχειρήσεων, στο πλαίσιο της οποίας στα άτομα που διαθέτουν ιδιαίτερα προσόντα παρέχεται, γενικώς, περισσότερη κατάρτιση. Ωστόσο, στην έκθεση αναφέρεται επίσης ότι το πρόγραμμα είχε σημειώσει «δυσανάλογη» επιτυχία σχετικά με την παροχή βοήθειας για την εξεύρεση εργασίας στους πλέον μειονεκτούντες δικαιούχους,

| — | οι αξιολογητές του αυστριακού επιχειρησιακού προγράμματος Burgenland παρατήρησαν ότι ο κανόνας N + 2 ενθάρρυνε περισσότερο την πραγματοποίηση μεγαλύτερων δαπανών παρά την αποτελεσματική κατανομή, |
| --- | --- |

—

οι αξιολογητές του αυστριακού επιχειρησιακού προγράμματος Burgenland παρατήρησαν ότι ο κανόνας N + 2 ενθάρρυνε περισσότερο την πραγματοποίηση μεγαλύτερων δαπανών παρά την αποτελεσματική κατανομή,

| — | όπου οι αξιολογητές χρησιμοποίησαν μακροοικονομικά μοντέλα (Γερμανία, Ισπανία, Πορτογαλία και Ιταλία), οι εκτιμήσεις του αντίκτυπου των χρηματοδοτήσεων (ιδίως στην αύξηση του ΑεγχΠ) ήταν συχνά σημαντικά περιορισμένες σε σύγκριση με την εκ των προτέρων εκτίμηση, γεγονός που υποδηλώνει ότι τα προγράμματα ήταν απίθανο να επιτύχουν τους στόχους τους, |
| --- | --- |

—

όπου οι αξιολογητές χρησιμοποίησαν μακροοικονομικά μοντέλα (Γερμανία, Ισπανία, Πορτογαλία και Ιταλία), οι εκτιμήσεις του αντίκτυπου των χρηματοδοτήσεων (ιδίως στην αύξηση του ΑεγχΠ) ήταν συχνά σημαντικά περιορισμένες σε σύγκριση με την εκ των προτέρων εκτίμηση, γεγονός που υποδηλώνει ότι τα προγράμματα ήταν απίθανο να επιτύχουν τους στόχους τους,

| — | στις περισσότερες από τις μισές ενδιάμεσες αξιολογήσεις για τα 25 επιλεγμένα ΚΠΣ, ΕΠ και ΕΕΠ επισημάνθηκαν αδυναμίες αναφορικά με την επιλογή των έργων και την ενσωμάτωση των οριζόντιων αρχών, όπως το περιβάλλον, η ισότητα των ευκαιριών και η κοινωνία της πληροφορίας. Ωστόσο, σε πολλές περιπτώσεις οι αξιολογήσεις περιορίζονταν στην περιγραφή των αδυναμιών, χωρίς να προτείνουν επιχειρησιακές συστάσεις. |
| --- | --- |

—

στις περισσότερες από τις μισές ενδιάμεσες αξιολογήσεις για τα 25 επιλεγμένα ΚΠΣ, ΕΠ και ΕΕΠ επισημάνθηκαν αδυναμίες αναφορικά με την επιλογή των έργων και την ενσωμάτωση των οριζόντιων αρχών, όπως το περιβάλλον, η ισότητα των ευκαιριών και η κοινωνία της πληροφορίας. Ωστόσο, σε πολλές περιπτώσεις οι αξιολογήσεις περιορίζονταν στην περιγραφή των αδυναμιών, χωρίς να προτείνουν επιχειρησιακές συστάσεις.

| 26. | Όμως, σχετικά με ορισμένα άλλα θέματα, ο έλεγχος του Συνεδρίου επιβεβαίωσε την ανάλυση της Επιτροπής. Οι αξιολογητές αποκρίθηκαν στη σειρά των ερωτήσεων που καθορίζονται στο έγγραφο εργασίας 8, και επιχείρησαν να εκτιμήσουν τη συνεχιζόμενη συνάφεια και εγκυρότητα των στρατηγικών που διέπουν τα ΚΠΣ και τα ΕΠ (στις περισσότερες περιπτώσεις, επανεξετάζοντας τους κοινωνικούς και οικονομικούς παράγοντες και εκπονώντας μια αναθεωρημένη ανάλυση των δυνατών σημείων, των αδυναμιών, των ευκαιριών των προγραμμάτων και των κινδύνων που αντιμετωπίζουν). Ο έλεγχος του Συνεδρίου έδειξε ότι η υλοποίηση εκτιμήθηκε ικανοποιητικότερα από ό,τι η αποτελεσματικότητα, η αποδοτικότητα και ο αντίκτυπος:






  — | οι αξιολογήσεις περιλάμβαναν σαφείς εκτιμήσεις σχετικά με την υλική και οικονομική πρόοδο των ΕΠ και ΚΠΣ, |
| --- | --- | --- |

26.

Όμως, σχετικά με ορισμένα άλλα θέματα, ο έλεγχος του Συνεδρίου επιβεβαίωσε την ανάλυση της Επιτροπής. Οι αξιολογητές αποκρίθηκαν στη σειρά των ερωτήσεων που καθορίζονται στο έγγραφο εργασίας 8, και επιχείρησαν να εκτιμήσουν τη συνεχιζόμενη συνάφεια και εγκυρότητα των στρατηγικών που διέπουν τα ΚΠΣ και τα ΕΠ (στις περισσότερες περιπτώσεις, επανεξετάζοντας τους κοινωνικούς και οικονομικούς παράγοντες και εκπονώντας μια αναθεωρημένη ανάλυση των δυνατών σημείων, των αδυναμιών, των ευκαιριών των προγραμμάτων και των κινδύνων που αντιμετωπίζουν). Ο έλεγχος του Συνεδρίου έδειξε ότι η υλοποίηση εκτιμήθηκε ικανοποιητικότερα από ό,τι η αποτελεσματικότητα, η αποδοτικότητα και ο αντίκτυπος:

—

οι αξιολογήσεις περιλάμβαναν σαφείς εκτιμήσεις σχετικά με την υλική και οικονομική πρόοδο των ΕΠ και ΚΠΣ,

| — | εξάλλου, εκτιμήσεις της αποτελεσματικότητας και του αντίκτυπου δεν διενεργούνταν πάντα ή πραγματοποιούνταν εν μέρει (π.χ. τα ακαθάριστα στοιχεία σχετικά με τις θέσεις εργασίας που δημιουργήθηκαν παρουσιάστηκαν, σε όλες σχεδόν τις περιπτώσεις, ως ισοδύναμα με τις επιδράσεις στην απασχόληση, για μέτρα τόσο του ΕΤΠΑ όσο και του ΕΚΤ), |
| --- | --- |

—

εξάλλου, εκτιμήσεις της αποτελεσματικότητας και του αντίκτυπου δεν διενεργούνταν πάντα ή πραγματοποιούνταν εν μέρει (π.χ. τα ακαθάριστα στοιχεία σχετικά με τις θέσεις εργασίας που δημιουργήθηκαν παρουσιάστηκαν, σε όλες σχεδόν τις περιπτώσεις, ως ισοδύναμα με τις επιδράσεις στην απασχόληση, για μέτρα τόσο του ΕΤΠΑ όσο και του ΕΚΤ),

| — | σε σπάνιες περιπτώσεις εξετάστηκαν τα φαινόμενα της αδράνειας και της υποκατάστασης. Πολύ συχνά οι αξιολογητές δεν προέβαιναν στην άμεση αξιολόγηση των φαινομένων αυτών, |
| --- | --- |

—

σε σπάνιες περιπτώσεις εξετάστηκαν τα φαινόμενα της αδράνειας και της υποκατάστασης. Πολύ συχνά οι αξιολογητές δεν προέβαιναν στην άμεση αξιολόγηση των φαινομένων αυτών,

| — | η αποδοτικότητα δεν αναλυόταν σε όλες τις περιπτώσεις και, όπου αναλυόταν, δεν προσδιορίζονταν συμπεράσματα ή κριτήρια αναφοράς, ούτε διατυπώνονταν συστάσεις σχετικά με την πολιτική, |
| --- | --- |

—

η αποδοτικότητα δεν αναλυόταν σε όλες τις περιπτώσεις και, όπου αναλυόταν, δεν προσδιορίζονταν συμπεράσματα ή κριτήρια αναφοράς, ούτε διατυπώνονταν συστάσεις σχετικά με την πολιτική,

| — | σε ορισμένες περιπτώσεις, η εγκυρότητα της υποκείμενης στρατηγικής δεν εξεταζόταν δεόντως. |
| --- | --- |

—

σε ορισμένες περιπτώσεις, η εγκυρότητα της υποκείμενης στρατηγικής δεν εξεταζόταν δεόντως.

| 27. | Σύμφωνα με την καθολική εκτίμηση του Συνεδρίου, με τη διαδικασία αξιολόγησης ελέγχθηκε η πρόοδος των προγραμμάτων και επιβεβαιώθηκε το γεγονός ότι τα συστήματα υλοποίησης ήταν βελτιωμένα σε σχέση με τα διαρθρωτικά ταμεία των προηγουμένων περιόδων προγραμματισμού. Εξάλλου, υπήρχαν μείζονες αδυναμίες ως προς την παρακολούθηση, ενώ, σε πολλές περιπτώσεις ήταν πολύ ενωρίς για να αξιολογηθεί η αποτελεσματικότητα και, κατά μείζονα λόγο, ο αντίκτυπος των προγραμμάτων. |
| --- | --- |

27.

Σύμφωνα με την καθολική εκτίμηση του Συνεδρίου, με τη διαδικασία αξιολόγησης ελέγχθηκε η πρόοδος των προγραμμάτων και επιβεβαιώθηκε το γεγονός ότι τα συστήματα υλοποίησης ήταν βελτιωμένα σε σχέση με τα διαρθρωτικά ταμεία των προηγουμένων περιόδων προγραμματισμού. Εξάλλου, υπήρχαν μείζονες αδυναμίες ως προς την παρακολούθηση, ενώ, σε πολλές περιπτώσεις ήταν πολύ ενωρίς για να αξιολογηθεί η αποτελεσματικότητα και, κατά μείζονα λόγο, ο αντίκτυπος των προγραμμάτων.

ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΤΟΥ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟΥ ΕΠΙΔΟΣΗΣ

| 28. | Ο κανονισμός προέβλεπε, ευθύς εξαρχής, περιορισμένο αριθμό ποσοτικοποιημένων δεικτών. Η Επιτροπή, με ένα έγγραφο εργασίας του 1999 (25), παρείχε οδηγίες προς τα κράτη μέλη σχετικά με τον τρόπο αξιολόγησης των προγραμμάτων, σε συνάρτηση με τα τρία κριτήρια που διέπουν την κατανομή του αποθεματικού επίδοσης: την αποτελεσματικότητα, την ποιότητα της διαχείρισης και τη δημοσιονομική εκτέλεση. Η εκτίμηση της επίδοσης έπρεπε να βασίζεται σε δείκτες παρακολούθησης για τη μέτρηση των ενδιάμεσων αποτελεσμάτων, σε σχέση με τους αρχικούς συγκεκριμένους στόχους τους. |
| --- | --- |

28.

Ο κανονισμός προέβλεπε, ευθύς εξαρχής, περιορισμένο αριθμό ποσοτικοποιημένων δεικτών. Η Επιτροπή, με ένα έγγραφο εργασίας του 1999 (25), παρείχε οδηγίες προς τα κράτη μέλη σχετικά με τον τρόπο αξιολόγησης των προγραμμάτων, σε συνάρτηση με τα τρία κριτήρια που διέπουν την κατανομή του αποθεματικού επίδοσης: την αποτελεσματικότητα, την ποιότητα της διαχείρισης και τη δημοσιονομική εκτέλεση. Η εκτίμηση της επίδοσης έπρεπε να βασίζεται σε δείκτες παρακολούθησης για τη μέτρηση των ενδιάμεσων αποτελεσμάτων, σε σχέση με τους αρχικούς συγκεκριμένους στόχους τους.

| 29. | Το έγγραφο εργασίας της Επιτροπής περιλάμβανε παραδείγματα δεικτών (26) που έπρεπε να λαμβάνονται υπόψη κατά την επανεξέταση της επίδοσης.
  Για την αποτελεσματικότητα:






  — | σύνολο ορισμένων υλοποιήσεων που καλύπτει τουλάχιστον το ήμισυ της αξίας του προγράμματος, |
| --- | --- | --- |

29.

Το έγγραφο εργασίας της Επιτροπής περιλάμβανε παραδείγματα δεικτών (26) που έπρεπε να λαμβάνονται υπόψη κατά την επανεξέταση της επίδοσης.

Για την αποτελεσματικότητα:

—

σύνολο ορισμένων υλοποιήσεων που καλύπτει τουλάχιστον το ήμισυ της αξίας του προγράμματος,

| — | σύγκριση των μεγεθών που προέκυψαν με τα αναμενόμενα, όσον αφορά τα αποτελέσματα στον τομέα της απασχόλησης (δημιουργηθείσες ή διατηρηθείσες προσωρινές/μόνιμες θέσεις εργασίας) ή τη δυνατότητα απασχόλησης των ομάδων τις οποίες αφορά το πρόγραμμα. |
| --- | --- |

—

σύγκριση των μεγεθών που προέκυψαν με τα αναμενόμενα, όσον αφορά τα αποτελέσματα στον τομέα της απασχόλησης (δημιουργηθείσες ή διατηρηθείσες προσωρινές/μόνιμες θέσεις εργασίας) ή τη δυνατότητα απασχόλησης των ομάδων τις οποίες αφορά το πρόγραμμα.

Για τη διαχείριση:

| — | τέσσερις τύποι δεικτών για τη μέτρηση της ποιότητας του συστήματος παρακολούθησης, του δημοσιονομικού ελέγχου, της επιλογής των έργων και των συστημάτων αξιολόγησης. |
| --- | --- |

—

τέσσερις τύποι δεικτών για τη μέτρηση της ποιότητας του συστήματος παρακολούθησης, του δημοσιονομικού ελέγχου, της επιλογής των έργων και των συστημάτων αξιολόγησης.

Για τη δημοσιονομική εκτέλεση:

| — | απορρόφηση και ποσοστό ιδιωτικών χρηματοδοτήσεων. |
| --- | --- |

—

απορρόφηση και ποσοστό ιδιωτικών χρηματοδοτήσεων.

Εκτιμήσεις από τα κράτη μέλη και κατανομή του αποθεματικού επίδοσης

| 30. | Ζητήθηκε από τα κράτη μέλη να αξιολογήσουν την απόδοση για μια χρονική περίοδο κατά την οποία είχε ενεργηθεί, κατά μέσο όρο, μόλις το 20 % των δαπανών. Το πρόβλημα αυτό επισημάνθηκε από ορισμένους αξιολογητές. Για παράδειγμα, ο ιταλός αξιολογητής υπογράμμισε ότι ήταν πολύ ενωρίς για να πραγματοποιηθεί γενική ανάλυση της αποτελεσματικότητας. Ωστόσο, σημειώθηκαν σημαντικές διαφορές ως προς την ταχύτητα υλοποίησης των προτεραιοτήτων των προγραμμάτων. Συνολικά, από τα προγράμματα που εξέτασε το Συνέδριο προέκυψε ότι η εκτέλεση των δαπανών σε μεσοπρόθεσμη βάση ήταν ταχύτερη για τις υλικές υποδομές από ό,τι για ορισμένες προτεραιότητες και μέτρα σχετιζόμενα με τους στόχους της Λισσαβόνας και του Γκέτεμποργκ. |
| --- | --- |

30.

Ζητήθηκε από τα κράτη μέλη να αξιολογήσουν την απόδοση για μια χρονική περίοδο κατά την οποία είχε ενεργηθεί, κατά μέσο όρο, μόλις το 20 % των δαπανών. Το πρόβλημα αυτό επισημάνθηκε από ορισμένους αξιολογητές. Για παράδειγμα, ο ιταλός αξιολογητής υπογράμμισε ότι ήταν πολύ ενωρίς για να πραγματοποιηθεί γενική ανάλυση της αποτελεσματικότητας. Ωστόσο, σημειώθηκαν σημαντικές διαφορές ως προς την ταχύτητα υλοποίησης των προτεραιοτήτων των προγραμμάτων. Συνολικά, από τα προγράμματα που εξέτασε το Συνέδριο προέκυψε ότι η εκτέλεση των δαπανών σε μεσοπρόθεσμη βάση ήταν ταχύτερη για τις υλικές υποδομές από ό,τι για ορισμένες προτεραιότητες και μέτρα σχετιζόμενα με τους στόχους της Λισσαβόνας και του Γκέτεμποργκ.

| 31. | Τα κράτη μέλη επιχείρησαν να εκτιμήσουν την επίδοση σε σχέση με τους δείκτες, αν και η διαδικασία παρακωλύθηκε από τους περιορισμούς που έθεταν ορισμένοι δείκτες που αναπτύχθηκαν στο πλαίσιο της εκ των προτέρων αξιολόγησης των προγραμμάτων της περιόδου 2000-2006. Για παράδειγμα, σχετικά με τα γερμανικά και ιταλικά προγράμματα, η αποτελεσματικότητα παρακολουθούνταν μόνον μέσω δεικτών υλοποίησης (27). |
| --- | --- |

31.

Τα κράτη μέλη επιχείρησαν να εκτιμήσουν την επίδοση σε σχέση με τους δείκτες, αν και η διαδικασία παρακωλύθηκε από τους περιορισμούς που έθεταν ορισμένοι δείκτες που αναπτύχθηκαν στο πλαίσιο της εκ των προτέρων αξιολόγησης των προγραμμάτων της περιόδου 2000-2006. Για παράδειγμα, σχετικά με τα γερμανικά και ιταλικά προγράμματα, η αποτελεσματικότητα παρακολουθούνταν μόνον μέσω δεικτών υλοποίησης (27).

| 32. | Οι προτάσεις των κρατών μελών για την κατανομή του αποθεματικού επίδοσης βασίζονταν στα κριτήρια που περιλαμβάνονται στο σημείο 29 ανωτέρω. Στην περίπτωση των κοινοτικών πλαισίων στήριξης της Ισπανίας, της Πορτογαλίας και της Ιρλανδίας, τα κράτη μέλη προχώρησαν περαιτέρω και εκτίμησαν την επίδοση σε σχέση με ένα σύνολο δεικτών ευρύτερο από εκείνο που συνιστούσε η Επιτροπή. |
| --- | --- |

32.

Οι προτάσεις των κρατών μελών για την κατανομή του αποθεματικού επίδοσης βασίζονταν στα κριτήρια που περιλαμβάνονται στο σημείο 29 ανωτέρω. Στην περίπτωση των κοινοτικών πλαισίων στήριξης της Ισπανίας, της Πορτογαλίας και της Ιρλανδίας, τα κράτη μέλη προχώρησαν περαιτέρω και εκτίμησαν την επίδοση σε σχέση με ένα σύνολο δεικτών ευρύτερο από εκείνο που συνιστούσε η Επιτροπή.

| 33. | Ωστόσο, οι προτάσεις των κρατών μελών για την κατανομή του αποθεματικού επίδοσης περιορίζονταν σημαντικά από την ανάγκη για μεγιστοποίηση της απορρόφησης των κονδυλίων της ΕΕ. Η ίδια η Επιτροπή τόνισε τη σπουδαιότητα της απορρόφησης. Για παράδειγμα, σε σημείωμα της Επιτροπής της 16ης Οκτωβρίου 2003 προς τα μέλη του ΕΑΜΠ, με τίτλο «προετοιμασία για την κατανομή του αποθεματικού επίδοσης», το οποίο διαβιβάστηκε και προς τα κράτη μέλη, υπογραμμιζόταν ότι «η Επιτροπή προτίθεται να δώσει ιδιαίτερη βαρύτητα στην απορρόφηση των κονδυλίων σε περίπτωση μειζόνων απωλειών στο πλαίσιο του μηχανισμού N + 2 και στην ποιότητα της ενδιάμεσης αξιολόγησης (28)». Μεταξύ των παραδειγμάτων περιλαμβάνονταν τα εξής:






  — | το γερμανικό ΕΠ για τις μεταφορές έθετε ως στόχο την εκτέλεση ισόποσων δαπανών σε έργα οδοποιίας και σιδηροδρόμων. Όμως, για λόγους απορρόφησης, προτάθηκε η διάθεση του συνόλου του αποθεματικού επίδοσης στην οδοποιία. Κατά την υποβολή της πρότασης προς την Επιτροπή, η διαχειριστική αρχή επεσήμανε ότι το αποθεματικό επίδοσης δεν χρησιμοποιήθηκε σύμφωνα με τους στόχους της περιβαλλοντικής πολιτικής ή της πολιτικής μεταφορών, αλλά βάσει της προόδου στην εκτέλεση των δαπανών, |
| --- | --- | --- |

33.

Ωστόσο, οι προτάσεις των κρατών μελών για την κατανομή του αποθεματικού επίδοσης περιορίζονταν σημαντικά από την ανάγκη για μεγιστοποίηση της απορρόφησης των κονδυλίων της ΕΕ. Η ίδια η Επιτροπή τόνισε τη σπουδαιότητα της απορρόφησης. Για παράδειγμα, σε σημείωμα της Επιτροπής της 16ης Οκτωβρίου 2003 προς τα μέλη του ΕΑΜΠ, με τίτλο «προετοιμασία για την κατανομή του αποθεματικού επίδοσης», το οποίο διαβιβάστηκε και προς τα κράτη μέλη, υπογραμμιζόταν ότι «η Επιτροπή προτίθεται να δώσει ιδιαίτερη βαρύτητα στην απορρόφηση των κονδυλίων σε περίπτωση μειζόνων απωλειών στο πλαίσιο του μηχανισμού N + 2 και στην ποιότητα της ενδιάμεσης αξιολόγησης (28)». Μεταξύ των παραδειγμάτων περιλαμβάνονταν τα εξής:

—

το γερμανικό ΕΠ για τις μεταφορές έθετε ως στόχο την εκτέλεση ισόποσων δαπανών σε έργα οδοποιίας και σιδηροδρόμων. Όμως, για λόγους απορρόφησης, προτάθηκε η διάθεση του συνόλου του αποθεματικού επίδοσης στην οδοποιία. Κατά την υποβολή της πρότασης προς την Επιτροπή, η διαχειριστική αρχή επεσήμανε ότι το αποθεματικό επίδοσης δεν χρησιμοποιήθηκε σύμφωνα με τους στόχους της περιβαλλοντικής πολιτικής ή της πολιτικής μεταφορών, αλλά βάσει της προόδου στην εκτέλεση των δαπανών,

| — | ΕΕΠ για τη Ρεουνιόν: ορισμένα μέτρα για το περιβάλλον και την ισότητα των ευκαιριών δεν συμπεριλήφθηκαν στην κατανομή του αποθεματικού επίδοσης. Οι διαχειριστικές αρχές υπογράμμισαν το γεγονός ότι σε κάποιες περιπτώσεις ήταν πολύ δύσκολο να επιτευχθεί εναρμόνιση μεταξύ συγκεκριμένων κοινοτικών στόχων και της ανάγκης εκτέλεσης των κονδυλίων, |
| --- | --- |

—

ΕΕΠ για τη Ρεουνιόν: ορισμένα μέτρα για το περιβάλλον και την ισότητα των ευκαιριών δεν συμπεριλήφθηκαν στην κατανομή του αποθεματικού επίδοσης. Οι διαχειριστικές αρχές υπογράμμισαν το γεγονός ότι σε κάποιες περιπτώσεις ήταν πολύ δύσκολο να επιτευχθεί εναρμόνιση μεταξύ συγκεκριμένων κοινοτικών στόχων και της ανάγκης εκτέλεσης των κονδυλίων,

| — | η πρόταση του Βρανδεμβούργου της Γερμανίας, που ουσιαστικά υποβλήθηκε υπό το φως της ανάλυσης της απορρόφησης, εξαιρούσε από την κατανομή μέτρα περιβαλλοντικών επενδύσεων. Το υψηλότερο ποσό χορηγήθηκε στις υποδομές στον τομέα των μεταφορών. Οι αξιολογητές του προγράμματος κατέληξαν επίσης στο συμπέρασμα ότι οι δείκτες της Επιτροπής βασίζονταν μάλλον στην απορρόφηση παρά στην αποτελεσματικότητα. |
| --- | --- |

—

η πρόταση του Βρανδεμβούργου της Γερμανίας, που ουσιαστικά υποβλήθηκε υπό το φως της ανάλυσης της απορρόφησης, εξαιρούσε από την κατανομή μέτρα περιβαλλοντικών επενδύσεων. Το υψηλότερο ποσό χορηγήθηκε στις υποδομές στον τομέα των μεταφορών. Οι αξιολογητές του προγράμματος κατέληξαν επίσης στο συμπέρασμα ότι οι δείκτες της Επιτροπής βασίζονταν μάλλον στην απορρόφηση παρά στην αποτελεσματικότητα.

| 34. | Εξάλλου, προβλέπονταν αρκετές κατανομές του αποθεματικού επίδοσης αποκλειστικά για το ΕΤΠΑ κυρίως για λόγους απορρόφησης, για παράδειγμα στη Γερμανία (ΕΠ Σαξονία), την Ιρλανδία (το αποθεματικό επίδοσης όλων των ιρλανδικών ΕΠ κατανεμήθηκε αποκλειστικά σε ένα πρόγραμμα με χρηματοδότηση ΕΤΠΑ), την Ιταλία (ΕΠ «Sviluppo Imprenditoriale Locale») και ορισμένα αυστριακά, γερμανικά και γαλλικά του στόχου αριθ. 2, όπως και ισπανικά και βρετανικά ΕΠ. |
| --- | --- |

34.

Εξάλλου, προβλέπονταν αρκετές κατανομές του αποθεματικού επίδοσης αποκλειστικά για το ΕΤΠΑ κυρίως για λόγους απορρόφησης, για παράδειγμα στη Γερμανία (ΕΠ Σαξονία), την Ιρλανδία (το αποθεματικό επίδοσης όλων των ιρλανδικών ΕΠ κατανεμήθηκε αποκλειστικά σε ένα πρόγραμμα με χρηματοδότηση ΕΤΠΑ), την Ιταλία (ΕΠ «Sviluppo Imprenditoriale Locale») και ορισμένα αυστριακά, γερμανικά και γαλλικά του στόχου αριθ. 2, όπως και ισπανικά και βρετανικά ΕΠ.

| 35. | Το χρονοδιάγραμμα που είχε οριστεί για τη χορήγηση του αποθεματικού επίδοσης ήταν στενό. Οι προτάσεις είχαν παραληφθεί τον Ιανουάριο του 2004 και η καταρχήν συμφωνίες έπρεπε να συναφθούν στις αρχές Φεβρουαρίου. |
| --- | --- |

35.

Το χρονοδιάγραμμα που είχε οριστεί για τη χορήγηση του αποθεματικού επίδοσης ήταν στενό. Οι προτάσεις είχαν παραληφθεί τον Ιανουάριο του 2004 και η καταρχήν συμφωνίες έπρεπε να συναφθούν στις αρχές Φεβρουαρίου.

| 36. | Έγινε μερική χρήση του αποθεματικού επίδοσης για την κατανομή κονδυλίων σε προγράμματα, βάσει της αποτελεσματικότητας και της ποιότητας της διαχείρισης. Ωστόσο, συνολικά, το αποθεματικό επίδοσης χρησιμοποιήθηκε, πρωτίστως, για τη μεγιστοποίηση της εκτέλεσης δαπανών και, δευτερευόντως, για την επικέντρωση των δαπανών σε δραστηριότητες οι οποίες αξιολογήθηκαν ως ιδιαίτερα αποτελεσματικές. |
| --- | --- |

36.

Έγινε μερική χρήση του αποθεματικού επίδοσης για την κατανομή κονδυλίων σε προγράμματα, βάσει της αποτελεσματικότητας και της ποιότητας της διαχείρισης. Ωστόσο, συνολικά, το αποθεματικό επίδοσης χρησιμοποιήθηκε, πρωτίστως, για τη μεγιστοποίηση της εκτέλεσης δαπανών και, δευτερευόντως, για την επικέντρωση των δαπανών σε δραστηριότητες οι οποίες αξιολογήθηκαν ως ιδιαίτερα αποτελεσματικές.

ΑΝΤΙΚΤΥΠΟΣ ΤΗΣ ΕΝΔΙΑΜΕΣΗΣ ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗΣ

| 37. | Με τη μεταρρύθμιση των διαρθρωτικών ταμείων για την περίοδο 2000-2006, οι στόχοι των ταμείων τροποποιήθηκαν και ενισχύθηκαν. Σκοπός ήταν η προώθηση της ανάπτυξης και της απασχόλησης κατά τρόπο ώστε να λαμβάνονται υπόψη και να συνδυάζονται οι αλληλένδετοι στόχοι οικονομικών, κοινωνικών και περιβαλλοντικών πολιτικών (29). Συγκεκριμένα, η εκτέλεση δαπανών από τα ταμεία έπρεπε να λαμβάνει υπόψη τις νέες τεχνολογίες και την καινοτομία, την έρευνα, την κοινωνία της πληροφορίας, την καθαρή και αποδοτική χρήση της ενέργειας (συμπεριλαμβανομένης της ανανεώσιμης ενέργειας), την καλύτερη προστασία του περιβάλλοντος, την κοινωνική ένταξη και τη διά βίου μάθηση. |
| --- | --- |

37.

Με τη μεταρρύθμιση των διαρθρωτικών ταμείων για την περίοδο 2000-2006, οι στόχοι των ταμείων τροποποιήθηκαν και ενισχύθηκαν. Σκοπός ήταν η προώθηση της ανάπτυξης και της απασχόλησης κατά τρόπο ώστε να λαμβάνονται υπόψη και να συνδυάζονται οι αλληλένδετοι στόχοι οικονομικών, κοινωνικών και περιβαλλοντικών πολιτικών (29). Συγκεκριμένα, η εκτέλεση δαπανών από τα ταμεία έπρεπε να λαμβάνει υπόψη τις νέες τεχνολογίες και την καινοτομία, την έρευνα, την κοινωνία της πληροφορίας, την καθαρή και αποδοτική χρήση της ενέργειας (συμπεριλαμβανομένης της ανανεώσιμης ενέργειας), την καλύτερη προστασία του περιβάλλοντος, την κοινωνική ένταξη και τη διά βίου μάθηση.

| 38. | Στο πλαίσιο της κατανομής του αποθεματικού επίδοσης και των μεταφορών κεφαλαίων συνεπεία της ενδιάμεσης αναθεώρησης έπρεπε να λαμβάνονται υπόψη οι αρχές προγραμματισμού που παρατίθενται στις κατευθυντήριες οδηγίες της Επιτροπής για τον προγραμματισμό (30). Ωστόσο, η Επιτροπή δημοσίευσε τις αναθεωρημένες κατευθυντήριες γραμμές για τον προγραμματισμό μόλις τον Αύγουστο του 2003. Ήταν πλέον πολύ αργά προκειμένου τα περισσότερα κράτη μέλη και περιφέρειες να λάβουν υπόψη τις αναθεωρημένες κατευθυντήριες γραμμές στην ενδιάμεση αναθεώρηση. Εξάλλου, οι αναθεωρημένες κατευθυντήριες γραμμές αφορούσαν μόνον ορισμένες ποιοτικές αλλαγές στις αρχικές κατευθυντήριες γραμμές, για παράδειγμα σχετικά με την παγίωση της στρατηγικής της Λισσαβόνας, στους τομείς των μεταφορών (έμφαση στις συνδυασμένες μεταφορές, μετάβαση από χερσαίες σε σιδηροδρομικές και υδάτινες οδούς) και της ενέργειας. |
| --- | --- |

38.

Στο πλαίσιο της κατανομής του αποθεματικού επίδοσης και των μεταφορών κεφαλαίων συνεπεία της ενδιάμεσης αναθεώρησης έπρεπε να λαμβάνονται υπόψη οι αρχές προγραμματισμού που παρατίθενται στις κατευθυντήριες οδηγίες της Επιτροπής για τον προγραμματισμό (30). Ωστόσο, η Επιτροπή δημοσίευσε τις αναθεωρημένες κατευθυντήριες γραμμές για τον προγραμματισμό μόλις τον Αύγουστο του 2003. Ήταν πλέον πολύ αργά προκειμένου τα περισσότερα κράτη μέλη και περιφέρειες να λάβουν υπόψη τις αναθεωρημένες κατευθυντήριες γραμμές στην ενδιάμεση αναθεώρηση. Εξάλλου, οι αναθεωρημένες κατευθυντήριες γραμμές αφορούσαν μόνον ορισμένες ποιοτικές αλλαγές στις αρχικές κατευθυντήριες γραμμές, για παράδειγμα σχετικά με την παγίωση της στρατηγικής της Λισσαβόνας, στους τομείς των μεταφορών (έμφαση στις συνδυασμένες μεταφορές, μετάβαση από χερσαίες σε σιδηροδρομικές και υδάτινες οδούς) και της ενέργειας.

| 39. | Ως αποτέλεσμα της κατανομής του αποθεματικού επίδοσης, έπρεπε να αναθεωρηθούν όλα τα επιχειρησιακά προγράμματα και τα κοινοτικά πλαίσια στήριξης. Στο πλαίσιο αυτό προβλεπόταν η προσαρμογή εκάστου προγράμματος μέσα από μια διαδικασία όμοια με εκείνη που εφαρμοζόταν κατά τον αρχικό προγραμματισμό, συμπεριλαμβανομένων των διαβουλεύσεων μεταξύ των οικείων Γενικών Διευθύνσεων της Επιτροπής και της επίσημης έγκρισης εκ μέρους της Επιτροπής. |
| --- | --- |

39.

Ως αποτέλεσμα της κατανομής του αποθεματικού επίδοσης, έπρεπε να αναθεωρηθούν όλα τα επιχειρησιακά προγράμματα και τα κοινοτικά πλαίσια στήριξης. Στο πλαίσιο αυτό προβλεπόταν η προσαρμογή εκάστου προγράμματος μέσα από μια διαδικασία όμοια με εκείνη που εφαρμοζόταν κατά τον αρχικό προγραμματισμό, συμπεριλαμβανομένων των διαβουλεύσεων μεταξύ των οικείων Γενικών Διευθύνσεων της Επιτροπής και της επίσημης έγκρισης εκ μέρους της Επιτροπής.

| 40. | Τα κράτη μέλη δεν υποχρεούνταν να αναθεωρήσουν τα ΕΠ/ΚΠΣ για λόγους άλλους πλην της κατανομής του αποθεματικού επίδοσης. Εκ των 25 ΕΠ και ΚΠΣ που εξετάστηκαν από το Συνέδριο, σε 15 περιπτώσεις η αναθεώρηση είχε πραγματοποιηθεί για άλλους λόγους. |
| --- | --- |

40.

Τα κράτη μέλη δεν υποχρεούνταν να αναθεωρήσουν τα ΕΠ/ΚΠΣ για λόγους άλλους πλην της κατανομής του αποθεματικού επίδοσης. Εκ των 25 ΕΠ και ΚΠΣ που εξετάστηκαν από το Συνέδριο, σε 15 περιπτώσεις η αναθεώρηση είχε πραγματοποιηθεί για άλλους λόγους.

| 41. | Σε πολλές περιπτώσεις, η ενδιάμεση αναθεώρηση οδήγησε σε βελτίωση του τρόπου με τον οποίο στο πλαίσιο των ΕΠ λαμβάνονταν υπόψη οι προτεραιότητες των πολιτικών ή οι μεταβολές στις πολιτικές της ΕΕ. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι δείκτες επίδοσης βελτιώθηκαν και πραγματοποιήθηκαν αλλαγές σε δομές διαχείρισης. Τέτοιου είδους αλλαγές έγιναν, για παράδειγμα, στην Ιρλανδία, την Πορτογαλία και την Ιταλία. |
| --- | --- |

41.

Σε πολλές περιπτώσεις, η ενδιάμεση αναθεώρηση οδήγησε σε βελτίωση του τρόπου με τον οποίο στο πλαίσιο των ΕΠ λαμβάνονταν υπόψη οι προτεραιότητες των πολιτικών ή οι μεταβολές στις πολιτικές της ΕΕ. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι δείκτες επίδοσης βελτιώθηκαν και πραγματοποιήθηκαν αλλαγές σε δομές διαχείρισης. Τέτοιου είδους αλλαγές έγιναν, για παράδειγμα, στην Ιρλανδία, την Πορτογαλία και την Ιταλία.

| 42. | Ωστόσο, όπως αναφέρθηκε ήδη σχετικά με το αποθεματικό επίδοσης, προτεραιότητα δόθηκε σε δραστηριότητες όπου υπήρχε δυνατότητα πραγματοποίησης δαπανών, για παράδειγμα:






  — | ΕΕΠ Burgenland, Αυστρία. Κύριες αλλαγές: μείωση των προβλεπόμενων δαπανών για την έρευνα, την τεχνολογία και την ανάπτυξη καθώς και τη διατήρηση του τοπίου, λόγω δυσχερειών απορρόφησης, |
| --- | --- | --- |

42.

Ωστόσο, όπως αναφέρθηκε ήδη σχετικά με το αποθεματικό επίδοσης, προτεραιότητα δόθηκε σε δραστηριότητες όπου υπήρχε δυνατότητα πραγματοποίησης δαπανών, για παράδειγμα:

—

ΕΕΠ Burgenland, Αυστρία. Κύριες αλλαγές: μείωση των προβλεπόμενων δαπανών για την έρευνα, την τεχνολογία και την ανάπτυξη καθώς και τη διατήρηση του τοπίου, λόγω δυσχερειών απορρόφησης,

| — | ΕΕΠ Hainaut, Βέλγιο: η απορρόφηση διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο. Για παράδειγμα, οι δαπάνες για τη «διαχείριση του περιβάλλοντος» περιορίστηκαν σημαντικά λόγω χαμηλής απορρόφησης και μεταφέρθηκαν στην ενίσχυση για την ανάπλαση βιομηχανικών περιοχών, |
| --- | --- |

—

ΕΕΠ Hainaut, Βέλγιο: η απορρόφηση διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο. Για παράδειγμα, οι δαπάνες για τη «διαχείριση του περιβάλλοντος» περιορίστηκαν σημαντικά λόγω χαμηλής απορρόφησης και μεταφέρθηκαν στην ενίσχυση για την ανάπλαση βιομηχανικών περιοχών,

| — | ΕΠ για το Βρανδεμβούργο, Γερμανία: οι προβλεπόμενες δαπάνες για περιβαλλοντικά μέτρα περιορίστηκαν σημαντικά, ενώ το μέτρο «Ανανεώσιμη ενέργεια» εγκαταλείφθηκε, |
| --- | --- |

—

ΕΠ για το Βρανδεμβούργο, Γερμανία: οι προβλεπόμενες δαπάνες για περιβαλλοντικά μέτρα περιορίστηκαν σημαντικά, ενώ το μέτρο «Ανανεώσιμη ενέργεια» εγκαταλείφθηκε,

| — | ΕΠ Μεταφορές, Γερμανία: η κατανομή του αποθεματικού επίδοσης αποκλειστικά για έργα οδοποιίας άλλαξε σημαντικά την αναλογία μεταξύ των δαπανών για την οδοποιία και των δαπανών για τους σιδηροδρόμους, |
| --- | --- |

—

ΕΠ Μεταφορές, Γερμανία: η κατανομή του αποθεματικού επίδοσης αποκλειστικά για έργα οδοποιίας άλλαξε σημαντικά την αναλογία μεταξύ των δαπανών για την οδοποιία και των δαπανών για τους σιδηροδρόμους,

| — | ΕΠ Καλαβρία: σημαντικό μέρος του αναθεωρημένου προγράμματος αφορά σε «συμβατά» έργα. Πρόκειται για δημόσια έργα τα οποία ήδη χρηματοδοτούνταν από εθνικούς πόρους πριν από την τρέχουσα περίοδο προγραμματισμού. Δεν προβλέπονταν στο αρχικό πρόγραμμα. Η προσέγγιση αυτή υιοθετήθηκε, κυρίως, με στόχο την αποφυγή αποδεσμεύσεων, |
| --- | --- |

—

ΕΠ Καλαβρία: σημαντικό μέρος του αναθεωρημένου προγράμματος αφορά σε «συμβατά» έργα. Πρόκειται για δημόσια έργα τα οποία ήδη χρηματοδοτούνταν από εθνικούς πόρους πριν από την τρέχουσα περίοδο προγραμματισμού. Δεν προβλέπονταν στο αρχικό πρόγραμμα. Η προσέγγιση αυτή υιοθετήθηκε, κυρίως, με στόχο την αποφυγή αποδεσμεύσεων,

| — | ΚΠΣ Ιταλία, ΕΠ S&E Ιρλανδίας: τα σχέδια χρηματοδότησης τροποποιήθηκαν σημαντικά καθώς η αρχικά προβλεπόμενη ιδιωτική χρηματοδότηση μειώθηκε (ΚΠΣ Ιταλίας κατά 95 %, ΕΠ S&E κατά 70 %) και αντικαταστάθηκε μερικώς από εθνικά κονδύλια του δημόσιου τομέα. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να αυξηθεί η εκτέλεση δαπανών με εθνική χρηματοδότηση και, συνεπώς, να αποφευχθούν οι αποδεσμεύσεις. |
| --- | --- |

—

ΚΠΣ Ιταλία, ΕΠ S&E Ιρλανδίας: τα σχέδια χρηματοδότησης τροποποιήθηκαν σημαντικά καθώς η αρχικά προβλεπόμενη ιδιωτική χρηματοδότηση μειώθηκε (ΚΠΣ Ιταλίας κατά 95 %, ΕΠ S&E κατά 70 %) και αντικαταστάθηκε μερικώς από εθνικά κονδύλια του δημόσιου τομέα. Αυτό είχε ως αποτέλεσμα να αυξηθεί η εκτέλεση δαπανών με εθνική χρηματοδότηση και, συνεπώς, να αποφευχθούν οι αποδεσμεύσεις.

| 43. | Με την εξέταση του Συνεδρίου διαπιστώθηκε ότι έγιναν μεταφορές κονδυλίων για περιβαλλοντικά μέτρα οι οποίες ευνοούσαν, κυρίως, τις ενισχύσεις επιχειρήσεων και τις υποδομές στον τομέα των μεταφορών (ιδιαίτερα οδοποιίας). Αυτό συνέβη, για παράδειγμα, στη Γερμανία, την Ισπανία, την Ιταλία και το Βέλγιο, συμποσούμενες σε 800 εκατομμύρια ευρώ περίπου (σχεδόν στο 1 % των πιστώσεων που χορηγήθηκαν από τα διαρθρωτικά ταμεία προς αυτά τα κράτη μέλη). |
| --- | --- |

43.

Με την εξέταση του Συνεδρίου διαπιστώθηκε ότι έγιναν μεταφορές κονδυλίων για περιβαλλοντικά μέτρα οι οποίες ευνοούσαν, κυρίως, τις ενισχύσεις επιχειρήσεων και τις υποδομές στον τομέα των μεταφορών (ιδιαίτερα οδοποιίας). Αυτό συνέβη, για παράδειγμα, στη Γερμανία, την Ισπανία, την Ιταλία και το Βέλγιο, συμποσούμενες σε 800 εκατομμύρια ευρώ περίπου (σχεδόν στο 1 % των πιστώσεων που χορηγήθηκαν από τα διαρθρωτικά ταμεία προς αυτά τα κράτη μέλη).

| 44. | Γενικά, το Συνέδριο διαπίστωσε ότι, όσον αφορά ορισμένα προγράμματα των διαρθρωτικών ταμείων, η ενδιάμεση αναθεώρηση οδήγησε σε βελτιώσεις (για παράδειγμα, συνυπολογισμός των προτεραιοτήτων πολιτικής ή των αλλαγών σε πολιτικές της ΕΕ ή βελτίωση των δεικτών επίδοσης). Ωστόσο, στην πράξη, σημαντικό αντίκτυπο αποτέλεσε η απομάκρυνση χρηματοδοτικών κονδυλίων από μέτρα όπου παρατηρείται υποχρησιμοποίηση των πόρων. |
| --- | --- |

44.

Γενικά, το Συνέδριο διαπίστωσε ότι, όσον αφορά ορισμένα προγράμματα των διαρθρωτικών ταμείων, η ενδιάμεση αναθεώρηση οδήγησε σε βελτιώσεις (για παράδειγμα, συνυπολογισμός των προτεραιοτήτων πολιτικής ή των αλλαγών σε πολιτικές της ΕΕ ή βελτίωση των δεικτών επίδοσης). Ωστόσο, στην πράξη, σημαντικό αντίκτυπο αποτέλεσε η απομάκρυνση χρηματοδοτικών κονδυλίων από μέτρα όπου παρατηρείται υποχρησιμοποίηση των πόρων.

ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2007-2013

| 45. | Για την επόμενη περίοδο προγραμματισμού των διαρθρωτικών ταμείων 2007-2013, έχουν συμφωνηθεί αναθεωρημένες ρυθμίσεις για την αξιολόγηση, την επανεξέταση και την αναθεώρηση των προγραμμάτων. Αρκετές πτυχές των ρυθμίσεων αυτών διαφέρουν από τις ρυθμίσεις της περιόδου 2000-2006. Γενικά, οι αλλαγές, όπου αυτές έγιναν, προβλέπουν μεγαλύτερη ευελιξία σε σχέση με τις ρυθμίσεις της περιόδου 2000-2006 και πρέπει να συμβάλλουν στο συγχρονισμό της ενδιάμεσης αξιολόγησης και αναθεώρησης με τις ιδιαίτερες συνθήκες εκάστου προγράμματος.






  — | Εξακολουθεί να απαιτείται η διενέργεια αξιολόγησης πριν, κατά τη διάρκεια και μετά την περίοδο προγραμματισμού. Οι αξιολογήσεις πρέπει, ιδίως, να λαμβάνουν υπόψη το στόχο της βιώσιμης ανάπτυξης και τη σχετική κοινοτική νομοθεσία όσον αφορά τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις και τη στρατηγική περιβαλλοντική αξιολόγηση (31). |
| --- | --- | --- |

45.

Για την επόμενη περίοδο προγραμματισμού των διαρθρωτικών ταμείων 2007-2013, έχουν συμφωνηθεί αναθεωρημένες ρυθμίσεις για την αξιολόγηση, την επανεξέταση και την αναθεώρηση των προγραμμάτων. Αρκετές πτυχές των ρυθμίσεων αυτών διαφέρουν από τις ρυθμίσεις της περιόδου 2000-2006. Γενικά, οι αλλαγές, όπου αυτές έγιναν, προβλέπουν μεγαλύτερη ευελιξία σε σχέση με τις ρυθμίσεις της περιόδου 2000-2006 και πρέπει να συμβάλλουν στο συγχρονισμό της ενδιάμεσης αξιολόγησης και αναθεώρησης με τις ιδιαίτερες συνθήκες εκάστου προγράμματος.

—

Εξακολουθεί να απαιτείται η διενέργεια αξιολόγησης πριν, κατά τη διάρκεια και μετά την περίοδο προγραμματισμού. Οι αξιολογήσεις πρέπει, ιδίως, να λαμβάνουν υπόψη το στόχο της βιώσιμης ανάπτυξης και τη σχετική κοινοτική νομοθεσία όσον αφορά τις περιβαλλοντικές επιπτώσεις και τη στρατηγική περιβαλλοντική αξιολόγηση (31).

| — | Εξάλλου, δεν υπάρχει υποχρέωση διενέργειας ενδιάμεσης επανεξέτασης για όλα τα προγράμματα σε συγκεκριμένη χρονική στιγμή κατά την περίοδο προγραμματισμού. |
| --- | --- |

—

Εξάλλου, δεν υπάρχει υποχρέωση διενέργειας ενδιάμεσης επανεξέτασης για όλα τα προγράμματα σε συγκεκριμένη χρονική στιγμή κατά την περίοδο προγραμματισμού.

| — | Στην αξιολόγηση εφαρμόζεται η αρχή της «αναλογικής παρέμβασης». Οι οικονομικοί και διοικητικοί πόροι που χρησιμοποιούν η Επιτροπή και τα κράτη μέλη για την εφαρμογή των ταμείων σε σχέση με την επιλογή των δεικτών, τις αξιολογήσεις, τα συστήματα διαχείρισης και ελέγχου και την υποβολή εκθέσεων είναι ανάλογοι με το συνολικό ποσό των δαπανών που χορηγούνται σε ένα επιχειρησιακό πρόγραμμα (32). |
| --- | --- |

—

Στην αξιολόγηση εφαρμόζεται η αρχή της «αναλογικής παρέμβασης». Οι οικονομικοί και διοικητικοί πόροι που χρησιμοποιούν η Επιτροπή και τα κράτη μέλη για την εφαρμογή των ταμείων σε σχέση με την επιλογή των δεικτών, τις αξιολογήσεις, τα συστήματα διαχείρισης και ελέγχου και την υποβολή εκθέσεων είναι ανάλογοι με το συνολικό ποσό των δαπανών που χορηγούνται σε ένα επιχειρησιακό πρόγραμμα (32).

| — | Δεν υπάρχει υποχρεωτικό αποθεματικό επίδοσης. Αντιθέτως, κάθε κράτος μέλος μπορεί να αποφασίσει να συστήσει εθνικό αποθεματικό για απρόβλεπτα ή/και εθνικό αποθεματικό επίδοσης (33). (Οι διαδικασίες κατανομής εθνικού αποθεματικού επίδοσης είναι παρόμοιες με τις διαδικασίες που ίσχυαν για το αποθεματικό επίδοσης κατά την περίοδο 2000-2006). |
| --- | --- |

—

Δεν υπάρχει υποχρεωτικό αποθεματικό επίδοσης. Αντιθέτως, κάθε κράτος μέλος μπορεί να αποφασίσει να συστήσει εθνικό αποθεματικό για απρόβλεπτα ή/και εθνικό αποθεματικό επίδοσης (33). (Οι διαδικασίες κατανομής εθνικού αποθεματικού επίδοσης είναι παρόμοιες με τις διαδικασίες που ίσχυαν για το αποθεματικό επίδοσης κατά την περίοδο 2000-2006).

| — | Αναφορικά με την ενδιάμεση αναθεώρηση προγραμμάτων της περιόδου 2000-2006, δεν είναι υποχρεωτική για όλα τα προγράμματα. (Η αναθεώρηση των κεντρικών κατευθυντήριων γραμμών για τον προγραμματισμό που συμφωνήθηκαν από το Συμβούλιο, δεν επιβάλλει στα κράτη μέλη να επιφέρουν αλλαγές στα επιχειρησιακά τους προγράμματα ή στο εθνικό στρατηγικό πλαίσιο αναφοράς). Ωστόσο, στον κανονισμό προβλέπονται δύο περιπτώσεις στις οποίες κράτη μέλη μπορούν να αποφασίζουν τη διενέργεια επανεξέτασης: 1. μετά από σημαντικές κοινωνικοοικονομικές αλλαγές, προκειμένου να λαμβάνουν περισσότερο ή με διαφορετικό τρόπο υπόψη μείζονες αλλαγές στις κοινοτικές, εθνικές ή περιφερειακές προτεραιότητες· 2. σε περίπτωση σημαντικής απόκλισης από τους αρχικά τιθέμενους στόχους ή κατόπιν δυσχερειών ως προς την υλοποίηση. |
| --- | --- |

—

Αναφορικά με την ενδιάμεση αναθεώρηση προγραμμάτων της περιόδου 2000-2006, δεν είναι υποχρεωτική για όλα τα προγράμματα. (Η αναθεώρηση των κεντρικών κατευθυντήριων γραμμών για τον προγραμματισμό που συμφωνήθηκαν από το Συμβούλιο, δεν επιβάλλει στα κράτη μέλη να επιφέρουν αλλαγές στα επιχειρησιακά τους προγράμματα ή στο εθνικό στρατηγικό πλαίσιο αναφοράς). Ωστόσο, στον κανονισμό προβλέπονται δύο περιπτώσεις στις οποίες κράτη μέλη μπορούν να αποφασίζουν τη διενέργεια επανεξέτασης: 1. μετά από σημαντικές κοινωνικοοικονομικές αλλαγές, προκειμένου να λαμβάνουν περισσότερο ή με διαφορετικό τρόπο υπόψη μείζονες αλλαγές στις κοινοτικές, εθνικές ή περιφερειακές προτεραιότητες· 2. σε περίπτωση σημαντικής απόκλισης από τους αρχικά τιθέμενους στόχους ή κατόπιν δυσχερειών ως προς την υλοποίηση.

| 46. | Ο κανόνας «N + 2» θα εξακολουθήσει να ισχύει, αλλά θα μετατραπεί (για ορισμένη περίοδο) σε κανόνα «N + 3» για τα κράτη μέλη των οποίων το κατά κεφαλήν ΑΕγχΠ από το 2001 έως το 2003 ήταν χαμηλότερο του 85 % του μέσου όρου της ΕΕ των 25. |
| --- | --- |

46.

Ο κανόνας «N + 2» θα εξακολουθήσει να ισχύει, αλλά θα μετατραπεί (για ορισμένη περίοδο) σε κανόνα «N + 3» για τα κράτη μέλη των οποίων το κατά κεφαλήν ΑΕγχΠ από το 2001 έως το 2003 ήταν χαμηλότερο του 85 % του μέσου όρου της ΕΕ των 25.

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

| 47. | Με την ενδιάμεση αξιολόγηση ελέγχθηκε η πρόοδος που έχει σημειωθεί σχετικά με την υλοποίηση των προγραμμάτων των διαρθρωτικών ταμείων και επιβεβαιώθηκε το γεγονός ότι τα συστήματα υλοποίησης έχουν βελτιωθεί σημαντικά σε σχέση με τα διαρθρωτικά ταμεία των προηγουμένων περιόδων προγραμματισμού. Εξάλλου, σε πολλές περιπτώσεις οι συνθήκες δεν είχαν ωριμάσει ακόμη προκειμένου να αξιολογηθεί η αποτελεσματικότητα και, κατά μείζονα λόγο, ο αντίκτυπος των προγραμμάτων. |
| --- | --- |

47.

Με την ενδιάμεση αξιολόγηση ελέγχθηκε η πρόοδος που έχει σημειωθεί σχετικά με την υλοποίηση των προγραμμάτων των διαρθρωτικών ταμείων και επιβεβαιώθηκε το γεγονός ότι τα συστήματα υλοποίησης έχουν βελτιωθεί σημαντικά σε σχέση με τα διαρθρωτικά ταμεία των προηγουμένων περιόδων προγραμματισμού. Εξάλλου, σε πολλές περιπτώσεις οι συνθήκες δεν είχαν ωριμάσει ακόμη προκειμένου να αξιολογηθεί η αποτελεσματικότητα και, κατά μείζονα λόγο, ο αντίκτυπος των προγραμμάτων.

| 48. | Το αποθεματικό επίδοσης χρησιμοποιήθηκε πρωτίστως για τη μεγιστοποίηση των δαπανών παρά για την επικέντρωση σε τομείς που είχαν αποδειχθεί ιδιαίτερα αποτελεσματικοί. Η Επιτροπή επισήμανε τη σπουδαιότητα της απορρόφησης (βλέπε σημείο 33). |
| --- | --- |

48.

Το αποθεματικό επίδοσης χρησιμοποιήθηκε πρωτίστως για τη μεγιστοποίηση των δαπανών παρά για την επικέντρωση σε τομείς που είχαν αποδειχθεί ιδιαίτερα αποτελεσματικοί. Η Επιτροπή επισήμανε τη σπουδαιότητα της απορρόφησης (βλέπε σημείο 33).

| 49. | Σε ορισμένες περιπτώσεις, η ενδιάμεση αξιολόγηση των προγραμμάτων των διαρθρωτικών ταμείων βελτίωσε τον τρόπο με τον οποίο τα επιχειρησιακά προγράμματα λάμβαναν υπόψη τις προτεραιότητες πολιτικής ή τις αλλαγές σε πολιτικές της ΕΕ (π.χ. όπως αυτές εκφράστηκαν στα Ευρωπαϊκά Συμβούλια της Λισσαβόνας και του Γκέτεμποργκ) ή ενίσχυσε τους δείκτες επίδοσης. Σημαντική επίδραση που άσκησε η ενδιάμεση αναθεώρηση αποτέλεσε το γεγονός ότι δόθηκε προτεραιότητα σε δραστηριότητες όπου υπήρχε δυνατότητα δαπάνης κονδυλίων. |
| --- | --- |

49.

Σε ορισμένες περιπτώσεις, η ενδιάμεση αξιολόγηση των προγραμμάτων των διαρθρωτικών ταμείων βελτίωσε τον τρόπο με τον οποίο τα επιχειρησιακά προγράμματα λάμβαναν υπόψη τις προτεραιότητες πολιτικής ή τις αλλαγές σε πολιτικές της ΕΕ (π.χ. όπως αυτές εκφράστηκαν στα Ευρωπαϊκά Συμβούλια της Λισσαβόνας και του Γκέτεμποργκ) ή ενίσχυσε τους δείκτες επίδοσης. Σημαντική επίδραση που άσκησε η ενδιάμεση αναθεώρηση αποτέλεσε το γεγονός ότι δόθηκε προτεραιότητα σε δραστηριότητες όπου υπήρχε δυνατότητα δαπάνης κονδυλίων.

| 50. | Σοβαρές προσπάθειες καταβλήθηκαν για την πραγματοποίηση των ενδιάμεσων διαδικασιών που περιγράφονται στον κανονισμό για τα διαρθρωτικά ταμεία. Εξάλλου, δεδομένου ότι οι ενδιάμεσες αξιολογήσεις διενεργήθηκαν σε σχετικά πρώιμο στάδιο του προγράμματος, οι ενδιάμεσες αξιολογήσεις και αναθεωρήσεις δεν μπορούσαν να παρέχουν παρά ελάχιστες εγγυήσεις για το ότι η εκτέλεση των διαρθρωτικών ταμείων θα επέφερε τα αποτελέσματα και τον αντίκτυπο που ήταν επιθυμητά. Επίσης, τα κράτη μέλη και η Επιτροπή χρησιμοποίησαν το αποθεματικό επίδοσης και την ενδιάμεση αναθεώρηση για να προωθήσουν την εκτέλεση δαπανών που ήταν εφικτές εντός του επιτρεπόμενου χρονικού πλαισίου. |
| --- | --- |

50.

Σοβαρές προσπάθειες καταβλήθηκαν για την πραγματοποίηση των ενδιάμεσων διαδικασιών που περιγράφονται στον κανονισμό για τα διαρθρωτικά ταμεία. Εξάλλου, δεδομένου ότι οι ενδιάμεσες αξιολογήσεις διενεργήθηκαν σε σχετικά πρώιμο στάδιο του προγράμματος, οι ενδιάμεσες αξιολογήσεις και αναθεωρήσεις δεν μπορούσαν να παρέχουν παρά ελάχιστες εγγυήσεις για το ότι η εκτέλεση των διαρθρωτικών ταμείων θα επέφερε τα αποτελέσματα και τον αντίκτυπο που ήταν επιθυμητά. Επίσης, τα κράτη μέλη και η Επιτροπή χρησιμοποίησαν το αποθεματικό επίδοσης και την ενδιάμεση αναθεώρηση για να προωθήσουν την εκτέλεση δαπανών που ήταν εφικτές εντός του επιτρεπόμενου χρονικού πλαισίου.

| 51. | Το Συνέδριο είναι της άποψης ότι, για προγράμματα δαπανών μεγάλης κλίμακας και διάρκειας έως 7 ετών, εξακολουθεί να επιβάλλεται η πρόβλεψη για επανεξέταση των στόχων, των μέτρων και των πιστώσεων του προϋπολογισμού των προγραμμάτων κατά τη διάρκεια της εφαρμογής τους. Ο έλεγχος όμως κατέδειξε εγγενείς εντάσεις στο σχεδιασμό και τη διαχείριση των διαρθρωτικών ταμείων, οι οποίες πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά το σχεδιασμό και την εφαρμογή ρυθμίσεων για την ενδιάμεση αξιολόγηση και αναθεώρηση.






  — | Η εκτέλεση δαπανών πρέπει να διέπεται από την αρχή της αποδοτικότητας, της αποτελεσματικότητας και της οικονομίας. Εξάλλου, οι συνολικές αναλήψεις υποχρεώσεων που έχουν συμφωνηθεί για τα διαρθρωτικά ταμεία και το Ταμείο Συνοχής και διατυπώνονται σε διαδοχικές δημοσιονομικές προοπτικές της ΕΕ συνιστούν στόχους αλλά και ανώτατα όρια για τις δαπάνες (34). Η απορρόφηση αποτελεί αυτονόητο στόχο για τις δαπάνες της ΕΕ σε θέματα συνοχής. |
| --- | --- | --- |

51.

Το Συνέδριο είναι της άποψης ότι, για προγράμματα δαπανών μεγάλης κλίμακας και διάρκειας έως 7 ετών, εξακολουθεί να επιβάλλεται η πρόβλεψη για επανεξέταση των στόχων, των μέτρων και των πιστώσεων του προϋπολογισμού των προγραμμάτων κατά τη διάρκεια της εφαρμογής τους. Ο έλεγχος όμως κατέδειξε εγγενείς εντάσεις στο σχεδιασμό και τη διαχείριση των διαρθρωτικών ταμείων, οι οποίες πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά το σχεδιασμό και την εφαρμογή ρυθμίσεων για την ενδιάμεση αξιολόγηση και αναθεώρηση.

—

Η εκτέλεση δαπανών πρέπει να διέπεται από την αρχή της αποδοτικότητας, της αποτελεσματικότητας και της οικονομίας. Εξάλλου, οι συνολικές αναλήψεις υποχρεώσεων που έχουν συμφωνηθεί για τα διαρθρωτικά ταμεία και το Ταμείο Συνοχής και διατυπώνονται σε διαδοχικές δημοσιονομικές προοπτικές της ΕΕ συνιστούν στόχους αλλά και ανώτατα όρια για τις δαπάνες (34). Η απορρόφηση αποτελεί αυτονόητο στόχο για τις δαπάνες της ΕΕ σε θέματα συνοχής.

| — | Ο κανόνας N + 2 αποτελεί αρχή για τη διασφάλιση του ορθού σχεδιασμού των δαπανών, αλλά δημιουργεί κίνητρο ώστε τα κράτη μέλη και η Επιτροπή να ευνοούν δραστηριότητες όπου υπάρχει δυνατότητα ανάληψης δαπανών με σχετική ευχέρεια ως προς την κατανομή οιουδήποτε αποθεματικού. |
| --- | --- |

—

Ο κανόνας N + 2 αποτελεί αρχή για τη διασφάλιση του ορθού σχεδιασμού των δαπανών, αλλά δημιουργεί κίνητρο ώστε τα κράτη μέλη και η Επιτροπή να ευνοούν δραστηριότητες όπου υπάρχει δυνατότητα ανάληψης δαπανών με σχετική ευχέρεια ως προς την κατανομή οιουδήποτε αποθεματικού.

| — | Η ενδιάμεση αναθεώρηση θέτει προβλήματα χρονισμού. Όσο αργότερα διενεργείται η αναθεώρηση, τόσο λιγότερες είναι οι πιθανότητες να πραγματοποιηθούν αλλαγές σε ένα πρόγραμμα. Όμως, όσο νωρίτερα διενεργείται, τόσο δυσκολότερο είναι να σχηματιστεί θεμελιωμένη γνώμη σχετικά με την αποτελεσματικότητα και τον αντίκτυπο των δαπανών. Συνέπεια τούτου είναι ότι, για να διαδραματίσει η αξιολόγηση σημαντικό ρόλο στην κατανομή των κονδυλίων, η διενέργεια μιας εκ των προτέρων αξιολόγησης υψηλής ποιότητας είναι μείζονος σημασίας. |
| --- | --- |

—

Η ενδιάμεση αναθεώρηση θέτει προβλήματα χρονισμού. Όσο αργότερα διενεργείται η αναθεώρηση, τόσο λιγότερες είναι οι πιθανότητες να πραγματοποιηθούν αλλαγές σε ένα πρόγραμμα. Όμως, όσο νωρίτερα διενεργείται, τόσο δυσκολότερο είναι να σχηματιστεί θεμελιωμένη γνώμη σχετικά με την αποτελεσματικότητα και τον αντίκτυπο των δαπανών. Συνέπεια τούτου είναι ότι, για να διαδραματίσει η αξιολόγηση σημαντικό ρόλο στην κατανομή των κονδυλίων, η διενέργεια μιας εκ των προτέρων αξιολόγησης υψηλής ποιότητας είναι μείζονος σημασίας.

| 52. | Το συγκεκριμένο πλαίσιο της περιόδου προγραμματισμού 2000-2006 όξυνε ορισμένα από τα εν λόγω προβλήματα. Η εκτέλεση των δαπανών για την περίοδο 1994-1999, για την οποία δεν ίσχυε ο κανόνας N + 2, εξελίχθηκε με σημαντική καθυστέρηση (όντως, τα προγράμματα της περιόδου 1994-1999 δεν έχουν κλείσει ακόμη). Το γεγονός αυτό συνέβαλε στην καθυστερημένη έναρξη των προγραμμάτων της περιόδου 2000-2006. Ορισμένοι από τους λοιπούς περιορισμούς της ενδιάμεσης αξιολόγησης είναι πιο θεμελιώδεις: υπάρχουν εγγενείς δυσχέρειες σχετικά με την εκτίμηση των καθαρών αποτελεσμάτων των επενδύσεων σε υποδομές ή των πρωτοβουλιών για την απασχόληση. |
| --- | --- |

52.

Το συγκεκριμένο πλαίσιο της περιόδου προγραμματισμού 2000-2006 όξυνε ορισμένα από τα εν λόγω προβλήματα. Η εκτέλεση των δαπανών για την περίοδο 1994-1999, για την οποία δεν ίσχυε ο κανόνας N + 2, εξελίχθηκε με σημαντική καθυστέρηση (όντως, τα προγράμματα της περιόδου 1994-1999 δεν έχουν κλείσει ακόμη). Το γεγονός αυτό συνέβαλε στην καθυστερημένη έναρξη των προγραμμάτων της περιόδου 2000-2006. Ορισμένοι από τους λοιπούς περιορισμούς της ενδιάμεσης αξιολόγησης είναι πιο θεμελιώδεις: υπάρχουν εγγενείς δυσχέρειες σχετικά με την εκτίμηση των καθαρών αποτελεσμάτων των επενδύσεων σε υποδομές ή των πρωτοβουλιών για την απασχόληση.

ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ

| 53. | Το Συνέδριο συνιστά να ληφθούν τα ακόλουθα μέτρα προκειμένου να ενισχυθεί η χρησιμότητα της ενδιάμεσης αξιολόγησης, της αναθεώρησης και της ανακατανομής κατά την επόμενη (2007-2013), καθώς και για τις μελλοντικές περιόδους προγραμματισμού.






  — | Όσο περισσότερες είναι οι δαπάνες που εκτελούνται εντός της περιόδου προγραμματισμού, και όχι με καθυστέρηση ορισμένων ετών, τόσο περισσότερες πιθανότητες υπάρχουν η «ενδιάμεση» αξιολόγηση και αναθεώρηση των προγραμμάτων να είναι επιτυχής. Προκειμένου να περιοριστούν οι καθυστερήσεις στην έναρξη υλοποίησης του προγράμματος 2007-2013, η Επιτροπή και τα κράτη μέλη πρέπει να διασφαλίσουν το ταχύ και αποδοτικό κλείσιμο των προγραμμάτων της περιόδου 2000-2006. |
| --- | --- | --- |

53.

Το Συνέδριο συνιστά να ληφθούν τα ακόλουθα μέτρα προκειμένου να ενισχυθεί η χρησιμότητα της ενδιάμεσης αξιολόγησης, της αναθεώρησης και της ανακατανομής κατά την επόμενη (2007-2013), καθώς και για τις μελλοντικές περιόδους προγραμματισμού.

—

Όσο περισσότερες είναι οι δαπάνες που εκτελούνται εντός της περιόδου προγραμματισμού, και όχι με καθυστέρηση ορισμένων ετών, τόσο περισσότερες πιθανότητες υπάρχουν η «ενδιάμεση» αξιολόγηση και αναθεώρηση των προγραμμάτων να είναι επιτυχής. Προκειμένου να περιοριστούν οι καθυστερήσεις στην έναρξη υλοποίησης του προγράμματος 2007-2013, η Επιτροπή και τα κράτη μέλη πρέπει να διασφαλίσουν το ταχύ και αποδοτικό κλείσιμο των προγραμμάτων της περιόδου 2000-2006.

| — | Μια ιδιαίτερη δυσχέρεια που επεσήμαναν οι αξιολογητές στα προγράμματα της περιόδου 2000-2006, έγκειτο στην πλημμελή λειτουργία των συστημάτων παρακολούθησης. Η Επιτροπή πρέπει να λάβει μέτρα για τη διασφάλιση της παρακολούθησης των δεικτών επίδοσης από την έναρξη της νέας περιόδου προγραμματισμού. |
| --- | --- |

—

Μια ιδιαίτερη δυσχέρεια που επεσήμαναν οι αξιολογητές στα προγράμματα της περιόδου 2000-2006, έγκειτο στην πλημμελή λειτουργία των συστημάτων παρακολούθησης. Η Επιτροπή πρέπει να λάβει μέτρα για τη διασφάλιση της παρακολούθησης των δεικτών επίδοσης από την έναρξη της νέας περιόδου προγραμματισμού.

| — | Η αξιολόγηση και επανεκτίμηση της εκτέλεσης των δαπανών πρέπει να διενεργούνται σε στάδιο αρκετά μεταγενέστερο, ώστε να υπάρχει επαρκής εμπειρία από το πρόγραμμα και να είναι εφικτή η χρήσιμη εκτίμηση, σε στάδιο όμως αρκετά πρώιμο ώστε να είναι εφικτές τυχόν αλλαγές στις προτεραιότητες. |
| --- | --- |

—

Η αξιολόγηση και επανεκτίμηση της εκτέλεσης των δαπανών πρέπει να διενεργούνται σε στάδιο αρκετά μεταγενέστερο, ώστε να υπάρχει επαρκής εμπειρία από το πρόγραμμα και να είναι εφικτή η χρήσιμη εκτίμηση, σε στάδιο όμως αρκετά πρώιμο ώστε να είναι εφικτές τυχόν αλλαγές στις προτεραιότητες.

| — | Οι ενδιάμεσες διαδικασίες κατά την περίοδο 2000-2006 αποτέλεσαν μακροχρόνια και περίπλοκη διαδικασία. Η Επιτροπή πρέπει πάντα να εξετάζει τρόπους που συμβάλλουν στην επιτάχυνση και στη μεγαλύτερη προσαρμοστικότητα της διαδικασίας. |
| --- | --- |

—

Οι ενδιάμεσες διαδικασίες κατά την περίοδο 2000-2006 αποτέλεσαν μακροχρόνια και περίπλοκη διαδικασία. Η Επιτροπή πρέπει πάντα να εξετάζει τρόπους που συμβάλλουν στην επιτάχυνση και στη μεγαλύτερη προσαρμοστικότητα της διαδικασίας.

| — | Η Επιτροπή δεν πρέπει να επιβάλλει την άποψή της κατά τον καθορισμό της μεθόδου που θα χρησιμοποιούν οι αξιολογητές. Θα πρέπει, ωστόσο, να προσδιορίζει τον τρόπο με τον οποίο τα προγράμματα μπορούν να τροποποιούνται, προκειμένου να διασφαλίζεται η αναγνωρισιμότητα του αντίκτυπου στη συνοχή, καθώς και ότι οι αξιολογήσεις συνιστούν πηγή βέλτιστης πρακτικής και ότι τα αποθεματικά επίδοσης, όπου υπάρχουν, χρησιμοποιούνται κατά τρόπο ώστε να δίδεται η πρέπουσα βαρύτητα στην αποτελεσματική και αποδοτική υλοποίηση των προγραμμάτων. |
| --- | --- |

—

Η Επιτροπή δεν πρέπει να επιβάλλει την άποψή της κατά τον καθορισμό της μεθόδου που θα χρησιμοποιούν οι αξιολογητές. Θα πρέπει, ωστόσο, να προσδιορίζει τον τρόπο με τον οποίο τα προγράμματα μπορούν να τροποποιούνται, προκειμένου να διασφαλίζεται η αναγνωρισιμότητα του αντίκτυπου στη συνοχή, καθώς και ότι οι αξιολογήσεις συνιστούν πηγή βέλτιστης πρακτικής και ότι τα αποθεματικά επίδοσης, όπου υπάρχουν, χρησιμοποιούνται κατά τρόπο ώστε να δίδεται η πρέπουσα βαρύτητα στην αποτελεσματική και αποδοτική υλοποίηση των προγραμμάτων.

| — | Κάθε καθοδήγηση που παρέχεται από την Επιτροπή, πρέπει να καθίσταται διαθέσιμη σε εύθετο χρόνο. |
| --- | --- |

—

Κάθε καθοδήγηση που παρέχεται από την Επιτροπή, πρέπει να καθίσταται διαθέσιμη σε εύθετο χρόνο.

| — | Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη πρέπει να δίδουν ιδιαίτερη προσοχή στις ρυθμίσεις προγραμματισμού και διαχείρισης δαπανών που αφορούν προτεραιότητες πολιτικής της ΕΕ. |
| --- | --- |

—

Η Επιτροπή και τα κράτη μέλη πρέπει να δίδουν ιδιαίτερη προσοχή στις ρυθμίσεις προγραμματισμού και διαχείρισης δαπανών που αφορούν προτεραιότητες πολιτικής της ΕΕ.

Η παρούσα έκθεση εγκρίθηκε από το Ελεγκτικό Συνέδριο στο Λουξεμβούργο, κατά τη συνεδρίασή του της 8ης Μαρτίου 2007.

Για το Ελεγκτικό Συνέδριο

Hubert WEBER

Πρόεδρος

---

(1)  Για την περίοδο 2004-2006, χορηγήθηκαν από τα διαρθρωτικά ταμεία κονδύλια ύψους 16 δισεκατομμυρίων ευρώ σε 200 περίπου προγράμματα των νέων κρατών μελών.

1

(2)  Βλέπε Τίτλο II Προγραμματισμός — Άρθρα 13 έως 19 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999 του Συμβουλίου, της 21ης Ιουνίου 1999, περί γενικών διατάξεων για τα διαρθρωτικά ταμεία (ΕΕ L 161 της 26.6.1999, σ. 1).

2

(3)  Άρθρο 10 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999.

3

(4)  Άρθρα 18 και 19 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999. Στις περιπτώσεις που οι κοινοτικές χορηγήσεις δεν υπερέβαιναν το 1 δισεκατομμύριο ευρώ, η συνδρομή μπορούσε να λάβει τη μορφή «Ενιαίου Εγγράφου Προγραμματισμού» (ΕΕΠ) που περιέχει τις ίδιες πληροφορίες με το εκάστοτε ΚΠΣ και ΕΠ.

4

(5)  Άρθρο 14 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999.

5

(6)  Άρθρο 35 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999.

6

(7)  Αποθεματικό επίδοσης, βλέπε άρθρο 44, κανόνας «N + 2», άρθρο 31, παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999.

7

(8)  Οι αναλήψεις υποχρεώσεων για το συνολικό ποσό των κονδυλίων από τα διαρθρωτικά ταμεία που κατανέμεται σε πρόγραμμα του στόχου αριθ. 1 πραγματοποιούνται, σύμφωνα με το αντίστοιχο σχέδιο χρηματοδότησης, σε ετήσιες δόσεις από το 2000 έως το 2006. Οι πληρωμές μπορούν να έχουν τη μορφή προκαταβολής (αντιπροσωπεύοντας το 7 % του συνόλου της χρηματοδότησης κάθε προγράμματος και προβλέποντας αρχικά μια σχετικά μακροχρόνια περίοδο προστασίας έναντι των απαιτήσεων της εφαρμογής του κανόνα Ν  +  2) ή απόδοσης των δαπανών που έχουν πράγματι καταβληθεί στους τελικούς αποδέκτες. Προκειμένου να αποφεύγεται η αποδέσμευση, τα κράτη μέλη υποχρεούνται να υποβάλλουν στην Επιτροπή έως το τέλος του δεύτερου έτους που έπεται του έτους της ανάληψης υποχρεώσεων, αίτηση πληρωμής, που να καλύπτει τα ποσά που προβλέπονται στο σχέδιο χρηματοδότησης για κάθε έτος [άρθρο 31 παράγραφος 2 και άρθρο 32 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999].

8

(9)  Κανονισμός (ΕΚ, Ευρατόμ) αριθ. 1605/2002 του Συμβουλίου, της 25ης Ιουνίου 2002 για τη θέσπιση του δημοσιονομικού κανονισμού που εφαρμόζεται στον προϋπολογισμό των Ευρωπαϊκών Κοινοτήτων (ΕΕ L 248 της 16.9.2002, σ. 1), άρθρο 27. Οικονομία σημαίνει ότι τα μέσα καθίστανται εγκαίρως διαθέσιμα στην ενδεδειγμένη ποσότητα και ποιότητα και στην καλύτερη τιμή. Αποτελεσματικότητα σημαίνει επίτευξη των στόχων που έχουν οριστεί και των αναμενόμενων αποτελεσμάτων. Αποδοτικότητα σημαίνει τη βέλτιστη σχέση μεταξύ χρησιμοποιηθέντων μέσων και επιτευχθέντων αποτελεσμάτων. Για την αξιολόγηση της αποτελεσματικότητας των διαρθρωτικών ταμείων, βλέπε επίσης άρθρο 40 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999.

9

(10)  Άρθρο 41 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999.

10

(11)  Άρθρο 42 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999.

11

(12)  Άρθρο 43 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999.

12

(13)  Ειδική έκθεση αριθ. 7/2003 σχετικά με την εφαρμογή του προγραμματισμού των παρεμβάσεων της περιόδου 2000-2006 στο πλαίσιο των διαρθρωτικών ταμείων (ΕΕ C 174 της 23.7.2003).

13

(14)  Βλέπε ειδική έκθεση αριθ. 10/2006 σχετικά με τις εκ των υστέρων αξιολογήσεις των προγραμμάτων στο πλαίσιο των στόχων αριθ. 1 και 3 για την περίοδο 1994-1999.

14

(15)  Άρθρο 42 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999.

15

(16)  Άρθρο 44 παράγραφος 1 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999.

16

(17)  Άρθρο 44 παράγραφος 2 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999.

17

(18)  Άρθρο 14 παράγραφος 2 σε συνδυασμό με τον Τίτλο II Προγραμματισμός και άρθρο 10 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999.

18

(19)  Άρθρο 42 παράγραφος 3 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999.

19

(20)  Βέλγιο ΕΕΠ: Φλάνδρα στόχος αριθ. 3, Γαλλία: ΕΕΠ Κορσική και στόχος αριθ. 3, Γερμανία: ΚΠΣ και ΕΠ Βρανδεμβούργο, Μεταφορές, Ιταλία: ΚΠΣ και ΕΠ Καλαβρία, Ponsil, Μεταφορές, ΕΕΠ Λομβαρδία στόχος αριθ. 3, Ιρλανδία: ΚΠΣ και ΕΠ Νοτιοανατολική Ιρλανδία, παραγωγικός τομέας, Ισπανία: ΚΠΣ και ΕΠ Ανδαλουσία, Γαλικία, Ηνωμένο Βασίλειο: ΕΕΠ Merseyside, ΕΠ στόχος αριθ. 3.

20

Εξετάστηκαν, σε επίπεδο Επιτροπής, οι διαδικασίες των ενδιάμεσων αξιολογήσεων, της κατανομής του αποθεματικού επίδοσης και της αναθεώρησης που σχετίζονται με το ΚΠΣ Πορτογαλία, το ΕΠ Algarve (P), το ΕΕΠ Burgenland (A), το ΕΕΠ Hainaut (B), το ΕΕΠ Ρεουνιόν (F) και το ΕΕΠ Flevoland (NL).

(21)  Στο στάδιο σχεδίου, η Επιτροπή έκρινε το ένα τρίτο των εκθέσεων ως καλές ή εξαιρετικές. Η αξιολόγηση της τελικής έκθεσης ήταν ακόμη θετικότερη: τα δύο τρίτα των εκθέσεων αξιολογήθηκαν ως καλές ή εξαιρετικές. Όπου παρατηρήθηκαν αδυναμίες, οφείλονταν κυρίως στο γεγονός ότι το έργο των αξιολογητών ήταν επίμοχθο εξαιτίας:

21

| — | του αριθμού των ερωτήσεων αξιολόγησης, |
| --- | --- |

—

του αριθμού των ερωτήσεων αξιολόγησης,

| — | του αριθμού των ενεχόμενων έργων, |
| --- | --- |

—

του αριθμού των ενεχόμενων έργων,

| — | του σύνθετου χαρακτήρα ορισμένων μεγάλων προγραμμάτων και των περιορισμένων πόρων που διέθεταν ορισμένοι αξιολογητές. |
| --- | --- |

—

του σύνθετου χαρακτήρα ορισμένων μεγάλων προγραμμάτων και των περιορισμένων πόρων που διέθεταν ορισμένοι αξιολογητές.

(22)  Growing Evaluation Capacity [Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης], Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Νοέμβριος 2004 (σελίδα 35).

22

Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης

(23)  Υπάρχουν ορισμένες εμπειρικές μελέτες και αξιολογήσεις που καταδεικνύουν τις επιδράσεις αυτές. Τα δεδομένα που σχετίζονται με τις πραγματικές ανάγκες είναι εν γένει ανεπαρκή, περιλαμβανομένου του είδους των υποδομών που απαιτούνται για τη βελτιστοποίηση της επίδρασης των διαρθρωτικών ταμείων.

23

(24)  Φαινόμενο αδράνειας υπάρχει όταν μια δραστηριότητα ή επένδυση θα είχε πραγματοποιηθεί ελλείψει χρηματοδότησης.

24

(25)  Ευρωπαϊκή Επιτροπή, Νέα περίοδος προγραμματισμού 2000-2006: μεθοδολογικό έγγραφο εργασίας 4 — Χρησιμοποίηση του αποθεματικού επίδοσης.

25

(26)  Υπάρχει σχέση μεταξύ αυτών των δεικτών: υπάρχει στενή αλληλοσυσχέτιση μεταξύ της απορρόφησης των κεφαλαίων και των υλοποίησεων.

26

(27)  Στην ειδική έκθεση αριθ. 7/2003 του Συνεδρίου επισημαίνεται ότι, στην πράξη, το αποθεματικό επίδοσης μεταφράζεται σε μια πολύπλοκη διαδικασία επαναδιάθεσης κεφαλαίων, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε ασυνέπειες και αναποτελεσματικότητα κατά την εφαρμογή του.

27

(28)  Σε μία περίπτωση, αυτή του ολλανδικού προγράμματος στο πλαίσιο του στόχου αριθ. 3, η Επιτροπή δεν είχε άλλη επιλογή από το να προχωρήσει στην κατανομή του αποθεματικού επίδοσης, παρά το γεγονός ότι είχαν ήδη προηγηθεί σημαντικές αποδεσμεύσεις λόγω της μη εκτέλεσης κονδυλίων.

28

(29)  Αυτό ανταποκρινόταν στις απαιτήσεις της έννοιας της βιώσιμης ανάπτυξης που όρισε η Ένωση στη συνθήκη του Άμστερνταμ και προέβλεπε, σε μεγάλο βαθμό, τα συμπεράσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου της Λισσαβόνας (Μάρτιος 2000: «να καταστεί η πιο ανταγωνιστική οικονομία της γνώσης στον κόσμο») στα οποία το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο του Γκέτεμποργκ (Ιούνιος 2001) προσέθεσε την περιβαλλοντική στρατηγική της βιώσιμης ανάπτυξης.

29

(30)  Βλέπε άρθρο 10 παράγραφος 3 και άρθρο 14 του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999. «... σύμφωνα με τις διατάξεις του παρόντος τίτλου». Ο συγκεκριμένος «τίτλος» αναφέρεται στις διατάξεις των άρθρων 15 έως 19 για τον προγραμματισμό.

30

(31)  Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1083/2006 του Συμβουλίουτης 11ης Ιουλίου 2006 περί καθορισμού γενικών διατάξεων για το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης, το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο και το Ταμείο Συνοχής και την κατάργηση του κανονισμού (ΕΚ) αριθ. 1260/1999 (ΕΕ L 210 της 31.7.2006, σ. 25), άρθρο 47.

31

(32)  Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1083/2006, άρθρο 13.

32

(33)  Κανονισμός (ΕΚ) αριθ. 1083/2006, άρθρα 50 και 51.

33

(34)  Σύμφωνα με την παράγραφο 12 τρίτο εδάφιο της διοργανικής συμφωνίας (συμπεριλαμβανομένων των δημοσιονομικών προοπτικών) μεταξύ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου, του Συμβουλίου και της Επιτροπής της 6ης Μαΐου 1999 (ΕΕ C 172 της 18.6.1999, σ. 1), το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο και το Συμβούλιο αναλαμβάνουν την υποχρέωση να τηρούν τα κονδύλια σε πιστώσεις ανάληψης υποχρεώσεων που προβλέπονται στις δημοσιονομκές προοπτικές για τις διαρθρωτικές ενέργειες.

34

---

ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ

ΠΕΡΙΛΗΨΗ

| III. | Πρώτη περίπτωση — Οι στόχοι της ενδιάμεσης αξιολόγησης όσον αφορά την εκτίμηση της αποτελεσματικότητας, της αποδοτικότητας και του αναμενόμενου αντίκτυπου περιορίστηκαν στην ανάλυση των αρχικών αποδόσεων και αποτελεσμάτων. Η καθυστερημένη ή βραδεία εκκίνηση πολλών προγραμμάτων κατέστησε δυσχερέστερη την ανάλυση αυτή, παρόλο που πραγματοποιήθηκε σε ορισμένες περιπτώσεις [βλέπε κεφάλαιο 5 της έκθεσης της Επιτροπής «Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης» (Growing Evaluation Capacity)]. Ωστόσο, άλλες πτυχές που εξετάστηκαν στο πλαίσιο της ενδιάμεσης αξιολόγησης είχαν ιδιαίτερα χρήσιμη συμβολή στις αποφάσεις κατανομής του αποθεματικού επίδοσης και την προσαρμογή των επιχειρησιακών προγραμμάτων.
  Δεύτερη περίπτωση — Το αποθεματικό επίδοσης χρησιμοποιήθηκε για την κατανομή των πόρων σε προγράμματα με διάφορα κριτήρια για τα οποία η Επιτροπή είχε συστήσει τρεις ομάδες δεικτών. Η απορρόφηση των χρηματοδοτήσεων ήταν σημαντικός παράγοντας, αλλά τα κριτήρια διέφεραν μεταξύ των κρατών μελών και συχνά ήταν ευρύτερα ανάλογα με το αν ήταν διαθέσιμα αξιόπιστα στοιχεία (βλέπε σημεία 28 και 32).
  Τρίτη περίπτωση — Η Επιτροπή θεωρεί ότι η ενδιάμεση αναθεώρηση είχε σημαντικά αποτελέσματα στη γενικότερη επίδοση των προγραμμάτων και στον τρόπο με τον οποίο λήφθηκαν υπόψη οι πολιτικές προτεραιότητες. Συγχρόνως, η Επιτροπή επιθυμούσε να αποφύγει την κατανομή πρόσθετων πόρων σε τομείς στους οποίους υπήρχαν ήδη δυσχέρειες όσον αφορά την εκτέλεση των δαπανών για τους ήδη υπάρχοντες πόρους. |
| --- | --- |

III.

Πρώτη περίπτωση — Οι στόχοι της ενδιάμεσης αξιολόγησης όσον αφορά την εκτίμηση της αποτελεσματικότητας, της αποδοτικότητας και του αναμενόμενου αντίκτυπου περιορίστηκαν στην ανάλυση των αρχικών αποδόσεων και αποτελεσμάτων. Η καθυστερημένη ή βραδεία εκκίνηση πολλών προγραμμάτων κατέστησε δυσχερέστερη την ανάλυση αυτή, παρόλο που πραγματοποιήθηκε σε ορισμένες περιπτώσεις [βλέπε κεφάλαιο 5 της έκθεσης της Επιτροπής «Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης» (Growing Evaluation Capacity)]. Ωστόσο, άλλες πτυχές που εξετάστηκαν στο πλαίσιο της ενδιάμεσης αξιολόγησης είχαν ιδιαίτερα χρήσιμη συμβολή στις αποφάσεις κατανομής του αποθεματικού επίδοσης και την προσαρμογή των επιχειρησιακών προγραμμάτων.

Δεύτερη περίπτωση — Το αποθεματικό επίδοσης χρησιμοποιήθηκε για την κατανομή των πόρων σε προγράμματα με διάφορα κριτήρια για τα οποία η Επιτροπή είχε συστήσει τρεις ομάδες δεικτών. Η απορρόφηση των χρηματοδοτήσεων ήταν σημαντικός παράγοντας, αλλά τα κριτήρια διέφεραν μεταξύ των κρατών μελών και συχνά ήταν ευρύτερα ανάλογα με το αν ήταν διαθέσιμα αξιόπιστα στοιχεία (βλέπε σημεία 28 και 32).

Τρίτη περίπτωση — Η Επιτροπή θεωρεί ότι η ενδιάμεση αναθεώρηση είχε σημαντικά αποτελέσματα στη γενικότερη επίδοση των προγραμμάτων και στον τρόπο με τον οποίο λήφθηκαν υπόψη οι πολιτικές προτεραιότητες. Συγχρόνως, η Επιτροπή επιθυμούσε να αποφύγει την κατανομή πρόσθετων πόρων σε τομείς στους οποίους υπήρχαν ήδη δυσχέρειες όσον αφορά την εκτέλεση των δαπανών για τους ήδη υπάρχοντες πόρους.

| IV. | Η Επιτροπή συμφωνεί ότι είναι σκόπιμο να επανεξεταστούν οι στόχοι, τα μέτρα και οι πιστώσεις του προϋπολογισμού των προγραμμάτων κατά τη διάρκεια της εφαρμογής τους. Έχει αξιοποιήσει την εμπειρία της περιόδου 2000-2006 για την επεξεργασία αναθεωρημένων ρυθμίσεων για την περίοδο 2007-2013.
  Πρώτη περίπτωση — Αποτελεί καθήκον της Επιτροπής να εξασφαλίσει ότι λαμβάνεται δεόντως υπόψη η αποτελεσματικότητα, η σχέση κόστους ωφελείας και όχι μόνο η απορρόφηση. Η Επιτροπή καταβάλλει προσπάθειες να ανταποκριθεί σε αυτήν την ευθύνη.
  Δεύτερη περίπτωση — Η ένταση που δημιουργείται από τον κανόνα N + 2 μεταξύ της ταχείας απορρόφησης και της ποιότητας δεν σημαίνει ότι θα πρέπει να θυσιαστεί η ποιότητα. Η Επιτροπή καταβάλλει προσπάθειες να αποφευχθεί ένα τέτοιο ενδεχόμενο.
  Τρίτη περίπτωση — Οι ρυθμίσεις για την παρακολούθηση και την αξιολόγηση όσον αφορά την περίοδο προγραμματισμού 2007-2013 έχουν σχεδιαστεί έτσι ώστε να ανταποκρίνονται στα πρακτικά προβλήματα που αντιμετωπίζονται από τα προγράμματα. |
| --- | --- |

IV.

Η Επιτροπή συμφωνεί ότι είναι σκόπιμο να επανεξεταστούν οι στόχοι, τα μέτρα και οι πιστώσεις του προϋπολογισμού των προγραμμάτων κατά τη διάρκεια της εφαρμογής τους. Έχει αξιοποιήσει την εμπειρία της περιόδου 2000-2006 για την επεξεργασία αναθεωρημένων ρυθμίσεων για την περίοδο 2007-2013.

Πρώτη περίπτωση — Αποτελεί καθήκον της Επιτροπής να εξασφαλίσει ότι λαμβάνεται δεόντως υπόψη η αποτελεσματικότητα, η σχέση κόστους ωφελείας και όχι μόνο η απορρόφηση. Η Επιτροπή καταβάλλει προσπάθειες να ανταποκριθεί σε αυτήν την ευθύνη.

Δεύτερη περίπτωση — Η ένταση που δημιουργείται από τον κανόνα N + 2 μεταξύ της ταχείας απορρόφησης και της ποιότητας δεν σημαίνει ότι θα πρέπει να θυσιαστεί η ποιότητα. Η Επιτροπή καταβάλλει προσπάθειες να αποφευχθεί ένα τέτοιο ενδεχόμενο.

Τρίτη περίπτωση — Οι ρυθμίσεις για την παρακολούθηση και την αξιολόγηση όσον αφορά την περίοδο προγραμματισμού 2007-2013 έχουν σχεδιαστεί έτσι ώστε να ανταποκρίνονται στα πρακτικά προβλήματα που αντιμετωπίζονται από τα προγράμματα.

| V. | Πρώτη περίπτωση — Τον Αύγουστο του 2006 η Επιτροπή εξέδωσε λεπτομερείς κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με το κλείσιμο των προγραμμάτων της περιόδου 2000-2006. Υπάρχει μεγαλύτερη εξοικείωση με τις απαιτήσεις κλεισίματος σε σχέση με την περίοδο πριν από το 1994-1999.
  Δεύτερη περίπτωση — Η Επιτροπή θα δώσει ιδιαίτερη προσοχή στη θέσπιση συστημάτων παρακολούθησης και στον ορισμό των δεικτών για τα νέα προγράμματα.
  Τρίτη περίπτωση — Οι νέες διατάξεις στον τομέα της αξιολόγησης αυξάνουν την ευελιξία. Κατά την περίοδο 2007-2013, οι γενικές απαιτήσεις περί ενδιάμεσης αξιολόγησης που ίσχυαν προηγουμένως θα αντικατασταθούν από διαρκείς αξιολογήσεις, με βάση τις ανάγκες που διαπιστώνονται, πράγμα που θα επιτρέπει να εκτιμάται η εφαρμογή ενός προγράμματος και να λαμβάνονται υπόψη οι τυχόν μεταβολές που παρατηρούνται στο εξωτερικό περιβάλλον. Η προσέγγιση αυτή θα μπορεί να ανταποκρίνεται καλύτερα στα αιτήματα των χρηστών της αξιολόγησης.
  Η αναλογικότητα που θεσπίστηκε με τους κανονισμούς και ο εξορθολογισμός της διαδικασίας προγραμματισμού θα αυξήσουν επίσης την ευελιξία των διατάξεων αξιολόγησης.
  Τέταρτη περίπτωση — Αυτό θα καταστεί δυνατό χάρη στη μεγαλύτερη ευελιξία των διατάξεων.
  Πέμπτη περίπτωση — Για την περίοδο 2007-2013 η Επιτροπή εξέδωσε έγγραφα καθοδήγησης το 2006.
  Έκτη περίπτωση — Οι συγχρηματοδοτούμενες δραστηριότητες πρέπει να προωθούν τις προτεραιότητες πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ), περιλαμβανομένης της ατζέντας για την ανάπτυξη και την απασχόληση. Τα κράτη μέλη της ΕΕ-15 θα πρέπει να ανταποκριθούν σε συγκεκριμένους στόχους όσον αφορά τις δαπάνες που πραγματοποιούν για τις προτεραιότητες αυτές. |
| --- | --- |

V.

Πρώτη περίπτωση — Τον Αύγουστο του 2006 η Επιτροπή εξέδωσε λεπτομερείς κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με το κλείσιμο των προγραμμάτων της περιόδου 2000-2006. Υπάρχει μεγαλύτερη εξοικείωση με τις απαιτήσεις κλεισίματος σε σχέση με την περίοδο πριν από το 1994-1999.

Δεύτερη περίπτωση — Η Επιτροπή θα δώσει ιδιαίτερη προσοχή στη θέσπιση συστημάτων παρακολούθησης και στον ορισμό των δεικτών για τα νέα προγράμματα.

Τρίτη περίπτωση — Οι νέες διατάξεις στον τομέα της αξιολόγησης αυξάνουν την ευελιξία. Κατά την περίοδο 2007-2013, οι γενικές απαιτήσεις περί ενδιάμεσης αξιολόγησης που ίσχυαν προηγουμένως θα αντικατασταθούν από διαρκείς αξιολογήσεις, με βάση τις ανάγκες που διαπιστώνονται, πράγμα που θα επιτρέπει να εκτιμάται η εφαρμογή ενός προγράμματος και να λαμβάνονται υπόψη οι τυχόν μεταβολές που παρατηρούνται στο εξωτερικό περιβάλλον. Η προσέγγιση αυτή θα μπορεί να ανταποκρίνεται καλύτερα στα αιτήματα των χρηστών της αξιολόγησης.

Η αναλογικότητα που θεσπίστηκε με τους κανονισμούς και ο εξορθολογισμός της διαδικασίας προγραμματισμού θα αυξήσουν επίσης την ευελιξία των διατάξεων αξιολόγησης.

Τέταρτη περίπτωση — Αυτό θα καταστεί δυνατό χάρη στη μεγαλύτερη ευελιξία των διατάξεων.

Πέμπτη περίπτωση — Για την περίοδο 2007-2013 η Επιτροπή εξέδωσε έγγραφα καθοδήγησης το 2006.

Έκτη περίπτωση — Οι συγχρηματοδοτούμενες δραστηριότητες πρέπει να προωθούν τις προτεραιότητες πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ), περιλαμβανομένης της ατζέντας για την ανάπτυξη και την απασχόληση. Τα κράτη μέλη της ΕΕ-15 θα πρέπει να ανταποκριθούν σε συγκεκριμένους στόχους όσον αφορά τις δαπάνες που πραγματοποιούν για τις προτεραιότητες αυτές.

ΕΙΣΑΓΩΓΗ

| 6. | Πλαίσιο 1 — Η Επιτροπή είχε αρχικά προτείνει ένα αποθεματικό επίδοσης το οποίο θα μπορούσε να μεταφέρεται μεταξύ των κρατών μελών, αλλά η πρόταση τροποποιήθηκε κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων για τη μελλοντική νομοθεσία. |
| --- | --- |

6.

Πλαίσιο 1 — Η Επιτροπή είχε αρχικά προτείνει ένα αποθεματικό επίδοσης το οποίο θα μπορούσε να μεταφέρεται μεταξύ των κρατών μελών, αλλά η πρόταση τροποποιήθηκε κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων για τη μελλοντική νομοθεσία.

| 9. | Πρώτη περίπτωση — Η Επιτροπή θεώρησε ότι συντελέστηκε πρόοδος στον προγραμματισμό των διαρθρωτικών ταμείων έτσι ώστε να εξασφαλιστεί η εφαρμογή τους σύμφωνα με μία καλοσχεδιασμένη αναπτυξιακή στρατηγική και ότι η επιταγή της αποτελεσματικότητας δεν έχει παραμεληθεί προς όφελος της απορρόφησης των σχετικών κεφαλαίων.
  Δεύτερη περίπτωση — Όλα τα κράτη μέλη πραγματοποίησαν εκ των προτέρων αξιολογήσεις, που οδήγησαν στη μεγαλύτερη συνοχή των στρατηγικών και στην καλύτερη γνώση των βάσεων που καθόρισαν τις επιλογές που έγιναν και συνέβαλαν στην αισθητή βελτίωση του ποσοτικού προσδιορισμού των στόχων. Στα κράτη μέλη στα οποία κατά την εκ των προτέρων αξιολόγηση εξετάστηκαν εναλλακτικές στρατηγικές, πρόθεση ήταν η χρησιμοποίηση της αξιολόγησης αυτής στο πλαίσιο της εθνικής διαδικασίας προγραμματισμού. |
| --- | --- |

9.

Πρώτη περίπτωση — Η Επιτροπή θεώρησε ότι συντελέστηκε πρόοδος στον προγραμματισμό των διαρθρωτικών ταμείων έτσι ώστε να εξασφαλιστεί η εφαρμογή τους σύμφωνα με μία καλοσχεδιασμένη αναπτυξιακή στρατηγική και ότι η επιταγή της αποτελεσματικότητας δεν έχει παραμεληθεί προς όφελος της απορρόφησης των σχετικών κεφαλαίων.

Δεύτερη περίπτωση — Όλα τα κράτη μέλη πραγματοποίησαν εκ των προτέρων αξιολογήσεις, που οδήγησαν στη μεγαλύτερη συνοχή των στρατηγικών και στην καλύτερη γνώση των βάσεων που καθόρισαν τις επιλογές που έγιναν και συνέβαλαν στην αισθητή βελτίωση του ποσοτικού προσδιορισμού των στόχων. Στα κράτη μέλη στα οποία κατά την εκ των προτέρων αξιολόγηση εξετάστηκαν εναλλακτικές στρατηγικές, πρόθεση ήταν η χρησιμοποίηση της αξιολόγησης αυτής στο πλαίσιο της εθνικής διαδικασίας προγραμματισμού.

| 10. | Η Επιτροπή συμφωνεί ότι οι μελλοντικές εκ των υστέρων αξιολογήσεις θα πρέπει να είναι πιο εστιασμένες και να λαμβάνουν πλήρως υπόψη τους περιορισμούς σε επίπεδο στοιχείων και πόρων. Θα προετοιμάσει με ιδιαίτερη προσοχή τη διαδικασία αυτή. |
| --- | --- |

10.

Η Επιτροπή συμφωνεί ότι οι μελλοντικές εκ των υστέρων αξιολογήσεις θα πρέπει να είναι πιο εστιασμένες και να λαμβάνουν πλήρως υπόψη τους περιορισμούς σε επίπεδο στοιχείων και πόρων. Θα προετοιμάσει με ιδιαίτερη προσοχή τη διαδικασία αυτή.

ΕΚΤΙΜΗΣΗ ΤΗΣ ΕΝΔΙΑΜΕΣΗΣ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ

| 20. | Πλαίσιο 4 — Στην έκθεση της Επιτροπής για την ενδιάμεση αξιολόγηση «Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης» σημειώνεται επίσης ότι σε ορισμένες αξιολογήσεις ξεκίνησε ανάλυση του μοναδιαίου κόστους η οποία θα μπορούσε να αξιοποιηθεί περισσότερο στο μέλλον. |
| --- | --- |

20.

Πλαίσιο 4 — Στην έκθεση της Επιτροπής για την ενδιάμεση αξιολόγηση «Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης» σημειώνεται επίσης ότι σε ορισμένες αξιολογήσεις ξεκίνησε ανάλυση του μοναδιαίου κόστους η οποία θα μπορούσε να αξιοποιηθεί περισσότερο στο μέλλον.

| 23. | Πρώτη περίπτωση — Η Επιτροπή αναγνώρισε επίσης στην έκθεσή της «Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης» (σημείο 4.1.1) ότι το χαμηλό επίπεδο της εκτέλεσης των δαπανών αποτέλεσε περιοριστικό παράγοντα για τις αξιολογήσεις.
  Δεύτερη περίπτωση — Τα πορίσματα των αξιολογήσεων όσον αφορά την ατζέντα της Λισσαβόνας και του Γκέτεμποργκ εξετάστηκαν στο σημείο 5.2 της έκθεσης της Επιτροπής «Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης».
  Τρίτη περίπτωση — Η έκθεση της Επιτροπής «Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης» δεν εξέτασε τα μεθοδολογικά προβλήματα της αξιολόγησης του αντίκτυπου, λαμβάνοντας υπόψη ότι το χαμηλό επίπεδο εκτέλεσης των δαπανών και οι σχετικά μικρές αποδόσεις αποτελούσαν μεγαλύτερο περιορισμό. Ωστόσο, στο έγγραφο εργασίας για την ενδιάμεση αξιολόγηση, διευκρινίστηκε ότι οι στόχοι της ενδιάμεσης αξιολόγησης όσον αφορά την εκτίμηση της αποτελεσματικότητας, της αποδοτικότητας και του αναμενόμενου αντίκτυπου περιορίζονταν στην ανάλυση των αρχικών αποδόσεων και αποτελεσμάτων. Αυτό ισχύει επίσης και για την αξιολόγηση της αποδοτικότητας από πλευράς αποτελεσμάτων στην απασχόληση. |
| --- | --- |

23.

Πρώτη περίπτωση — Η Επιτροπή αναγνώρισε επίσης στην έκθεσή της «Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης» (σημείο 4.1.1) ότι το χαμηλό επίπεδο της εκτέλεσης των δαπανών αποτέλεσε περιοριστικό παράγοντα για τις αξιολογήσεις.

Δεύτερη περίπτωση — Τα πορίσματα των αξιολογήσεων όσον αφορά την ατζέντα της Λισσαβόνας και του Γκέτεμποργκ εξετάστηκαν στο σημείο 5.2 της έκθεσης της Επιτροπής «Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης».

Τρίτη περίπτωση — Η έκθεση της Επιτροπής «Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης» δεν εξέτασε τα μεθοδολογικά προβλήματα της αξιολόγησης του αντίκτυπου, λαμβάνοντας υπόψη ότι το χαμηλό επίπεδο εκτέλεσης των δαπανών και οι σχετικά μικρές αποδόσεις αποτελούσαν μεγαλύτερο περιορισμό. Ωστόσο, στο έγγραφο εργασίας για την ενδιάμεση αξιολόγηση, διευκρινίστηκε ότι οι στόχοι της ενδιάμεσης αξιολόγησης όσον αφορά την εκτίμηση της αποτελεσματικότητας, της αποδοτικότητας και του αναμενόμενου αντίκτυπου περιορίζονταν στην ανάλυση των αρχικών αποδόσεων και αποτελεσμάτων. Αυτό ισχύει επίσης και για την αξιολόγηση της αποδοτικότητας από πλευράς αποτελεσμάτων στην απασχόληση.

| 25. | Τρίτη περίπτωση — Η ισορροπία μεταξύ της αντιμετώπισης πιο μακροπρόθεσμων αναγκών, όπως η Ε & A και η καινοτομία, και η χρηματοδότηση μέτρων ταχύτερης εκτέλεσης των δαπανών με βάση τις ανάγκες που διαπιστώνονται είναι δύσκολο να επιτευχθεί.
  Τέταρτη περίπτωση — Το πρόβλημα της έλλειψης συγκρισιμότητας των αποτελεσμάτων διαφόρων μοντέλων και αξιολογήσεων εξετάζονται στην έκθεση της Επιτροπής «Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης», σημείο 5.1.2.1 — (βλέπε επίσης σημείο 22 ανωτέρω). |
| --- | --- |

25.

Τρίτη περίπτωση — Η ισορροπία μεταξύ της αντιμετώπισης πιο μακροπρόθεσμων αναγκών, όπως η Ε & A και η καινοτομία, και η χρηματοδότηση μέτρων ταχύτερης εκτέλεσης των δαπανών με βάση τις ανάγκες που διαπιστώνονται είναι δύσκολο να επιτευχθεί.

Τέταρτη περίπτωση — Το πρόβλημα της έλλειψης συγκρισιμότητας των αποτελεσμάτων διαφόρων μοντέλων και αξιολογήσεων εξετάζονται στην έκθεση της Επιτροπής «Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης», σημείο 5.1.2.1 — (βλέπε επίσης σημείο 22 ανωτέρω).

| 26. | Όπως σημειώνεται στην απάντηση που δόθηκε στο σημείο 23, τελευταία περίπτωση, οι στόχοι της ενδιάμεσης αξιολόγησης όσον αφορά την εκτίμηση της αποτελεσματικότητας, της αποδοτικότητας και του αντίκτυπου ήταν περιορισμένοι.
  Τρίτη περίπτωση — Στο έγγραφο εργασίας για την ενδιάμεση αξιολόγηση επισημαίνεται ότι η εκτίμηση των επιπτώσεων αυτών θα εξαρτηθεί επίσης από τη διαθεσιμότητα των στοιχείων.
  Τέταρτη περίπτωση — Βλέπε επίσης την απάντηση στο πλαίσιο 4 και στο σημείο 23 τελευταία περίπτωση. |
| --- | --- |

26.

Όπως σημειώνεται στην απάντηση που δόθηκε στο σημείο 23, τελευταία περίπτωση, οι στόχοι της ενδιάμεσης αξιολόγησης όσον αφορά την εκτίμηση της αποτελεσματικότητας, της αποδοτικότητας και του αντίκτυπου ήταν περιορισμένοι.

Τρίτη περίπτωση — Στο έγγραφο εργασίας για την ενδιάμεση αξιολόγηση επισημαίνεται ότι η εκτίμηση των επιπτώσεων αυτών θα εξαρτηθεί επίσης από τη διαθεσιμότητα των στοιχείων.

Τέταρτη περίπτωση — Βλέπε επίσης την απάντηση στο πλαίσιο 4 και στο σημείο 23 τελευταία περίπτωση.

| 27. | Ένας άλλος σημαντικός στόχος των ενδιάμεσων αξιολογήσεων ήταν να εκτιμηθεί και η καταλληλότητα των στρατηγικών, πράγμα που θα μπορούσε να επιτευχθεί στα χρονικά περιθώρια που ορίστηκαν για την ενδιάμεση αξιολόγηση παρά το χαμηλό επίπεδο της δαπάνης (βλέπε έγγραφο εργασίας). Όσον αφορά τους περιορισμένους στόχους της εκτίμησης, της αποτελεσματικότητας και του αντίκτυπου, βλέπε επίσης σημείο 23. |
| --- | --- |

27.

Ένας άλλος σημαντικός στόχος των ενδιάμεσων αξιολογήσεων ήταν να εκτιμηθεί και η καταλληλότητα των στρατηγικών, πράγμα που θα μπορούσε να επιτευχθεί στα χρονικά περιθώρια που ορίστηκαν για την ενδιάμεση αξιολόγηση παρά το χαμηλό επίπεδο της δαπάνης (βλέπε έγγραφο εργασίας). Όσον αφορά τους περιορισμένους στόχους της εκτίμησης, της αποτελεσματικότητας και του αντίκτυπου, βλέπε επίσης σημείο 23.

ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΤΟΥ ΑΠΟΘΕΜΑΤΙΚΟΥ ΕΠΙΔΟΣΗΣ

| 30. | Η ενδιάμεση αξιολόγηση παρείχε στοιχεία για την κατανομή του αποθεματικού επίδοσης όσον αφορά θέματα εκτός από εκείνα που αφορούσαν τη δαπάνη. Ορισμένοι από τους δείκτες που είχε συστήσει η Επιτροπή για την ενδιάμεση αξιολόγηση δεν εξαρτώνται από το επίπεδο της δαπάνης, αλλά μετρούσαν διάφορες πτυχές της εφαρμογής του προγράμματος.
  Πρέπει να σημειωθεί ότι ορισμένα σχέδια υποδομής δεν συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων της Λισσαβόνας και του Γκέτεμποργκ. |
| --- | --- |

30.

Η ενδιάμεση αξιολόγηση παρείχε στοιχεία για την κατανομή του αποθεματικού επίδοσης όσον αφορά θέματα εκτός από εκείνα που αφορούσαν τη δαπάνη. Ορισμένοι από τους δείκτες που είχε συστήσει η Επιτροπή για την ενδιάμεση αξιολόγηση δεν εξαρτώνται από το επίπεδο της δαπάνης, αλλά μετρούσαν διάφορες πτυχές της εφαρμογής του προγράμματος.

Πρέπει να σημειωθεί ότι ορισμένα σχέδια υποδομής δεν συμβάλλουν στην επίτευξη των στόχων της Λισσαβόνας και του Γκέτεμποργκ.

| 31. | Στο έγγραφο εργασίας της η Επιτροπή συνιστούσε τη χρήση δεικτών για τις αποδόσεις, δεδομένου ότι τα στοιχεία είναι διαθέσιμα με μικρή μόνο χρονική υστέρηση, αντί δεικτών αποτελεσμάτων για τους οποίους τα στοιχεία διατίθενται μόνο μετά από μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Οι δείκτες αντίκτυπου δεν είναι διαθέσιμοι παρά μετά την παρέλευση αρκετών ετών από την ολοκλήρωση της παρέμβασης. |
| --- | --- |

31.

Στο έγγραφο εργασίας της η Επιτροπή συνιστούσε τη χρήση δεικτών για τις αποδόσεις, δεδομένου ότι τα στοιχεία είναι διαθέσιμα με μικρή μόνο χρονική υστέρηση, αντί δεικτών αποτελεσμάτων για τους οποίους τα στοιχεία διατίθενται μόνο μετά από μεγαλύτερο χρονικό διάστημα. Οι δείκτες αντίκτυπου δεν είναι διαθέσιμοι παρά μετά την παρέλευση αρκετών ετών από την ολοκλήρωση της παρέμβασης.

| 33. | Ο λόγος για τον οποίο η Επιτροπή δήλωσε ότι θα έδινε ιδιαίτερη προσοχή στην απορρόφηση των κονδυλίων ήταν ότι δεν θεωρούσε συνετό να κατανεμηθούν πρόσθετα κονδύλια σε προγράμματα ή προτεραιότητες που δεν απορροφούσαν τα αρχικά κεφάλαια που χορηγήθηκαν.
  Η Επιτροπή συμφωνεί ότι η ταχύτητα με την οποία δαπανώνται τα κονδύλια δεν αποτελεί ένδειξη της επιτυχίας ενός προγράμματος. Ωστόσο, η αποδοτικότητα της δαπάνης αποτελεί απαραίτητο όρο για την επίτευξη των στόχων του προγράμματος. Παρόλο που η απορρόφηση των χρηματοδοτήσεων ήταν σημαντικός παράγοντας, τα κριτήρια διέφεραν μεταξύ των κρατών μελών και συχνά ήταν ευρύτερα ανάλογα με το αν ήταν διαθέσιμα επαρκώς αξιόπιστα στοιχεία (βλέπε σημεία 28 και 32).
  Πρώτη περίπτωση — Παρόλο που οι επενδύσεις σε έργα σιδηροδρόμων θεωρούνται επιθυμητές για περιβαλλοντικούς λόγους, η αρχή διαχείρισης έπρεπε να λάβει υπόψη το γεγονός ότι είχε χρησιμοποιηθεί μόλις το 14,5 % των διαθέσιμων κεφαλαίων.
  Δεύτερη περίπτωση — Η κατανομή πόρων για το περιβάλλον ήταν ένα από τα τμήματα που προκάλεσαν τις μεγαλύτερες αντιπαραθέσεις κατά τις διαπραγματεύσεις. Το αποτέλεσμα ήταν ότι οι περικοπές για ορισμένα περιβαλλοντικά σχέδια (όπως μια εγκατάσταση αποτέφρωσης η κατασκευή της οποίας αναβλήθηκε) αντισταθμίστηκαν εν μέρει με την κατανομή μεγαλύτερων κονδυλίων για άλλα σχέδια φιλικά προς το περιβάλλον. Ενώ δεν κατανεμήθηκαν νέα κονδύλια για τη χρηματοδότηση του μέτρου ίσων ευκαιριών, η συζήτηση οδήγησε σε εντατικοποίηση των δραστηριοτήτων στον τομέα αυτό.
  Τρίτη περίπτωση — Η Επιτροπή δεν ήταν ικανοποιημένη με τη κατανομή υψηλών κονδυλίων από το Βρανδεμβούργο σε υποδομές μεταφοράς, και ιδίως οδικές υποδομές, και επεσήμανε επανειλημμένα το θέμα αυτό στο ομόσπονδο κράτος, το οποίο υπερασπίζεται την απόφασή του με βάση τον κανόνα N + 2. Η Επιτροπή σκοπεύει να επανέλθει στο σημείο αυτό στις διαπραγματεύσεις κατά την επόμενη περίοδο προγραμματισμού. |
| --- | --- |

33.

Ο λόγος για τον οποίο η Επιτροπή δήλωσε ότι θα έδινε ιδιαίτερη προσοχή στην απορρόφηση των κονδυλίων ήταν ότι δεν θεωρούσε συνετό να κατανεμηθούν πρόσθετα κονδύλια σε προγράμματα ή προτεραιότητες που δεν απορροφούσαν τα αρχικά κεφάλαια που χορηγήθηκαν.

Η Επιτροπή συμφωνεί ότι η ταχύτητα με την οποία δαπανώνται τα κονδύλια δεν αποτελεί ένδειξη της επιτυχίας ενός προγράμματος. Ωστόσο, η αποδοτικότητα της δαπάνης αποτελεί απαραίτητο όρο για την επίτευξη των στόχων του προγράμματος. Παρόλο που η απορρόφηση των χρηματοδοτήσεων ήταν σημαντικός παράγοντας, τα κριτήρια διέφεραν μεταξύ των κρατών μελών και συχνά ήταν ευρύτερα ανάλογα με το αν ήταν διαθέσιμα επαρκώς αξιόπιστα στοιχεία (βλέπε σημεία 28 και 32).

Πρώτη περίπτωση — Παρόλο που οι επενδύσεις σε έργα σιδηροδρόμων θεωρούνται επιθυμητές για περιβαλλοντικούς λόγους, η αρχή διαχείρισης έπρεπε να λάβει υπόψη το γεγονός ότι είχε χρησιμοποιηθεί μόλις το 14,5 % των διαθέσιμων κεφαλαίων.

Δεύτερη περίπτωση — Η κατανομή πόρων για το περιβάλλον ήταν ένα από τα τμήματα που προκάλεσαν τις μεγαλύτερες αντιπαραθέσεις κατά τις διαπραγματεύσεις. Το αποτέλεσμα ήταν ότι οι περικοπές για ορισμένα περιβαλλοντικά σχέδια (όπως μια εγκατάσταση αποτέφρωσης η κατασκευή της οποίας αναβλήθηκε) αντισταθμίστηκαν εν μέρει με την κατανομή μεγαλύτερων κονδυλίων για άλλα σχέδια φιλικά προς το περιβάλλον. Ενώ δεν κατανεμήθηκαν νέα κονδύλια για τη χρηματοδότηση του μέτρου ίσων ευκαιριών, η συζήτηση οδήγησε σε εντατικοποίηση των δραστηριοτήτων στον τομέα αυτό.

Τρίτη περίπτωση — Η Επιτροπή δεν ήταν ικανοποιημένη με τη κατανομή υψηλών κονδυλίων από το Βρανδεμβούργο σε υποδομές μεταφοράς, και ιδίως οδικές υποδομές, και επεσήμανε επανειλημμένα το θέμα αυτό στο ομόσπονδο κράτος, το οποίο υπερασπίζεται την απόφασή του με βάση τον κανόνα N + 2. Η Επιτροπή σκοπεύει να επανέλθει στο σημείο αυτό στις διαπραγματεύσεις κατά την επόμενη περίοδο προγραμματισμού.

| 34. | Η κατανομή του αποθεματικού επίδοσης προβλεπόταν να είναι ανεξάρτητη από το συγκεκριμένο διαρθρωτικό ταμείο από το οποίο θα καταβαλλόταν η χρηματοδότηση.
  Ανταποκρινόταν σε πιο μακροπρόθεσμες αναπτυξιακές προτεραιότητες καθώς και στην υψηλή ζήτηση για χρηματοδότηση από συγκεκριμένους τομείς. Σε ορισμένες από τις περιπτώσεις στις οποίες αναφέρεται το Ελεγκτικό Συνέδριο, δεν έγιναν δεκτά ορισμένα προγράμματα που θα μπορούσαν να επωφεληθούν από το αποθεματικό λόγω του ορατού κινδύνου αποδέσμευσης της χρηματοδότησης βάσει του κανόνα N + 2. |
| --- | --- |

34.

Η κατανομή του αποθεματικού επίδοσης προβλεπόταν να είναι ανεξάρτητη από το συγκεκριμένο διαρθρωτικό ταμείο από το οποίο θα καταβαλλόταν η χρηματοδότηση.

Ανταποκρινόταν σε πιο μακροπρόθεσμες αναπτυξιακές προτεραιότητες καθώς και στην υψηλή ζήτηση για χρηματοδότηση από συγκεκριμένους τομείς. Σε ορισμένες από τις περιπτώσεις στις οποίες αναφέρεται το Ελεγκτικό Συνέδριο, δεν έγιναν δεκτά ορισμένα προγράμματα που θα μπορούσαν να επωφεληθούν από το αποθεματικό λόγω του ορατού κινδύνου αποδέσμευσης της χρηματοδότησης βάσει του κανόνα N + 2.

| 36. | Όπως σημειώθηκε στην απάντηση στο σημείο 34, η κατανομή δεν στηρίχθηκε κατά κανένα τρόπο μόνο στην απορρόφηση, παρόλο που αποτελούσε έναν από τους δείκτες για την κατανομή του αποθεματικού, αλλά λήφθηκε επίσης υπόψη η αποτελεσματικότητα από πλευράς απόδοσης και αποτελεσμάτων, εφόσον υπήρχαν αξιόπιστα στοιχεία για τις πιο μακροπρόθεσμες ανάγκες. |
| --- | --- |

36.

Όπως σημειώθηκε στην απάντηση στο σημείο 34, η κατανομή δεν στηρίχθηκε κατά κανένα τρόπο μόνο στην απορρόφηση, παρόλο που αποτελούσε έναν από τους δείκτες για την κατανομή του αποθεματικού, αλλά λήφθηκε επίσης υπόψη η αποτελεσματικότητα από πλευράς απόδοσης και αποτελεσμάτων, εφόσον υπήρχαν αξιόπιστα στοιχεία για τις πιο μακροπρόθεσμες ανάγκες.

ΑΝΤΙΚΤΥΠΟΣ ΤΗΣ ΕΝΔΙΑΜΕΣΗΣ ΑΝΑΘΕΩΡΗΣΗΣ

| 42. | Ως προς ερώτημα του ρόλου της απορρόφησης στην ενδιάμεση αναθεώρηση, η Επιτροπή παραπέμπει στις απαντήσεις που δόθηκαν στο σημείο 34 σχετικά με το αποθεματικό επίδοσης.
  Δεύτερη περίπτωση — Όσον αφορά τις οικονομικές επιδόσεις, λήφθηκε υπόψη ως κριτήριο η αποτελεσματικότητα της δαπάνης, και ιδίως για τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης. Ο κίνδυνος των περιβαλλοντικών σχεδίων να υπερβούν τα χρονικά όρια για τη δαπάνη ήταν ένας από τους παράγοντες για τη μείωση της χρηματοδότησης αυτού του είδους των επενδύσεων.
  Πέμπτη περίπτωση — Η Επιτροπή παρακολουθεί την επιλεξιμότητα των σχεδίων αυτών για χρηματοδότηση από μέρους της ΕΕ μέσω ελέγχων καθώς και μέσω της σχετικής επιτροπής παρακολούθησης. Παραδείγματος χάρη, έλεγχοι σχεδίων που χρηματοδοτούνται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ) βάσει του προγράμματος της Καλαβρίας θα πραγματοποιηθούν το Μάρτιο του 2007.
  Έκτη περίπτωση — Η κατάργηση της ιδιωτικής χρηματοδότησης οφειλόταν εν μέρει στο γεγονός ότι η ιδιωτική χρηματοδότηση είχε συμπεριληφθεί στους οικονομικούς πίνακες εκ λάθους (δεν προοριζόταν να συμπεριληφθεί στη βάση συγχρηματοδότησης) και εν μέρει λόγω της αστάθειάς της, πράγμα που σήμαινε ότι τα οικονομικά σχέδια έπρεπε να αναθεωρούνται τακτικά, ενώ η δημόσια χρηματοδότηση ήταν σταθερότερη. Οι πόροι που κατανεμήθηκαν από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) στα σχετικά μέτρα παρέμειναν αμετάβλητοι και εξακολούθησε η κινητοποίηση της ιδιωτικής χρηματοδότησης για την εφαρμογή των μέτρων, παρόλο που δεν αποτελούσε πλέον μέρος της βάσης συγχρηματοδότησης. |
| --- | --- |

42.

Ως προς ερώτημα του ρόλου της απορρόφησης στην ενδιάμεση αναθεώρηση, η Επιτροπή παραπέμπει στις απαντήσεις που δόθηκαν στο σημείο 34 σχετικά με το αποθεματικό επίδοσης.

Δεύτερη περίπτωση — Όσον αφορά τις οικονομικές επιδόσεις, λήφθηκε υπόψη ως κριτήριο η αποτελεσματικότητα της δαπάνης, και ιδίως για τη δημιουργία θέσεων απασχόλησης. Ο κίνδυνος των περιβαλλοντικών σχεδίων να υπερβούν τα χρονικά όρια για τη δαπάνη ήταν ένας από τους παράγοντες για τη μείωση της χρηματοδότησης αυτού του είδους των επενδύσεων.

Πέμπτη περίπτωση — Η Επιτροπή παρακολουθεί την επιλεξιμότητα των σχεδίων αυτών για χρηματοδότηση από μέρους της ΕΕ μέσω ελέγχων καθώς και μέσω της σχετικής επιτροπής παρακολούθησης. Παραδείγματος χάρη, έλεγχοι σχεδίων που χρηματοδοτούνται από το Ευρωπαϊκό Κοινωνικό Ταμείο (ΕΚΤ) βάσει του προγράμματος της Καλαβρίας θα πραγματοποιηθούν το Μάρτιο του 2007.

Έκτη περίπτωση — Η κατάργηση της ιδιωτικής χρηματοδότησης οφειλόταν εν μέρει στο γεγονός ότι η ιδιωτική χρηματοδότηση είχε συμπεριληφθεί στους οικονομικούς πίνακες εκ λάθους (δεν προοριζόταν να συμπεριληφθεί στη βάση συγχρηματοδότησης) και εν μέρει λόγω της αστάθειάς της, πράγμα που σήμαινε ότι τα οικονομικά σχέδια έπρεπε να αναθεωρούνται τακτικά, ενώ η δημόσια χρηματοδότηση ήταν σταθερότερη. Οι πόροι που κατανεμήθηκαν από το Ευρωπαϊκό Ταμείο Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) στα σχετικά μέτρα παρέμειναν αμετάβλητοι και εξακολούθησε η κινητοποίηση της ιδιωτικής χρηματοδότησης για την εφαρμογή των μέτρων, παρόλο που δεν αποτελούσε πλέον μέρος της βάσης συγχρηματοδότησης.

| 43. | Η Επιτροπή παραπέμπει στην απάντησή της στο σημείο 33. |
| --- | --- |

43.

Η Επιτροπή παραπέμπει στην απάντησή της στο σημείο 33.

ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΕΡΙΟΔΟ 2007-2013

| 45. | Κατά την περίοδο 2007-2013, οι γενικές απαιτήσεις περί ενδιάμεσης αξιολόγησης που ίσχυαν προηγουμένως θα αντικατασταθούν από διαρκείς αξιολογήσεις, με βάση τις ανάγκες που διαπιστώνονται, πράγμα που θα επιτρέπει να εκτιμάται η εφαρμογή ενός προγράμματος και να λαμβάνονται υπόψη οι τυχόν μεταβολές που παρατηρούνται στο εξωτερικό περιβάλλον. Η προσέγγιση αυτή δίνει έμφαση στην ανάγκη ανάπτυξης ισχυρότερων δεσμών μεταξύ της παρακολούθησης, της αξιολόγησης και της λήψεως αποφάσεων, και μπορεί να ανταποκρίνεται καλύτερα στα αιτήματα των χρηστών της αξιολόγησης. Η αξιολόγηση θα ξεκινά όταν αποκαλύπτονται πραγματικές ή δυνητικές δυσχέρειες από το σύστημα παρακολούθησης, αλλά μπορεί να πραγματοποιείται για να εξασφαλιστεί η τακτική αναθεώρηση στρατηγικών ή επιχειρησιακών πτυχών οι οποίες δεν μπορούν να αναλυθούν αποκλειστικά με βάση τα στοιχεία παρακολούθησης.
  Πρώτη περίπτωση — Η Επιτροπή εξέδωσε κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τη νέα αυτή προσέγγιση το 2006 (έγγραφο εργασίας αριθ. 5 «Ενδεικτικές κατευθύνσεις για τις μεθόδους αξιολόγησης: αξιολόγηση κατά τη διάρκεια της περιόδου προγραμματισμού 2007-2013»). |
| --- | --- |

45.

Κατά την περίοδο 2007-2013, οι γενικές απαιτήσεις περί ενδιάμεσης αξιολόγησης που ίσχυαν προηγουμένως θα αντικατασταθούν από διαρκείς αξιολογήσεις, με βάση τις ανάγκες που διαπιστώνονται, πράγμα που θα επιτρέπει να εκτιμάται η εφαρμογή ενός προγράμματος και να λαμβάνονται υπόψη οι τυχόν μεταβολές που παρατηρούνται στο εξωτερικό περιβάλλον. Η προσέγγιση αυτή δίνει έμφαση στην ανάγκη ανάπτυξης ισχυρότερων δεσμών μεταξύ της παρακολούθησης, της αξιολόγησης και της λήψεως αποφάσεων, και μπορεί να ανταποκρίνεται καλύτερα στα αιτήματα των χρηστών της αξιολόγησης. Η αξιολόγηση θα ξεκινά όταν αποκαλύπτονται πραγματικές ή δυνητικές δυσχέρειες από το σύστημα παρακολούθησης, αλλά μπορεί να πραγματοποιείται για να εξασφαλιστεί η τακτική αναθεώρηση στρατηγικών ή επιχειρησιακών πτυχών οι οποίες δεν μπορούν να αναλυθούν αποκλειστικά με βάση τα στοιχεία παρακολούθησης.

Πρώτη περίπτωση — Η Επιτροπή εξέδωσε κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με τη νέα αυτή προσέγγιση το 2006 (έγγραφο εργασίας αριθ. 5 «Ενδεικτικές κατευθύνσεις για τις μεθόδους αξιολόγησης: αξιολόγηση κατά τη διάρκεια της περιόδου προγραμματισμού 2007-2013»).

ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑΤΑ

| 47. | Οι στόχοι της ενδιάμεσης αξιολόγησης όσον αφορά την εκτίμηση της αποτελεσματικότητας, της αποδοτικότητας και του αναμενόμενου αντίκτυπου περιορίστηκαν στην ανάλυση των αρχικών αποδόσεων και αποτελεσμάτων. Η καθυστερημένη ή βραδεία εκκίνηση πολλών προγραμμάτων κατέστησε δυσχερέστερη την ανάλυση αυτή, παρόλο που πραγματοποιήθηκε σε ορισμένες περιπτώσεις [βλέπε κεφάλαιο 5 της έκθεσης της Επιτροπής «Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης» (Growing Evaluation Capacity)]. Ωστόσο, άλλες πτυχές που εξετάστηκαν στο πλαίσιο της ενδιάμεσης αξιολόγησης είχαν ιδιαίτερα χρήσιμη συμβολή στις αποφάσεις κατανομής του αποθεματικού επίδοσης και την προσαρμογή των επιχειρησιακών προγραμμάτων. |
| --- | --- |

47.

Οι στόχοι της ενδιάμεσης αξιολόγησης όσον αφορά την εκτίμηση της αποτελεσματικότητας, της αποδοτικότητας και του αναμενόμενου αντίκτυπου περιορίστηκαν στην ανάλυση των αρχικών αποδόσεων και αποτελεσμάτων. Η καθυστερημένη ή βραδεία εκκίνηση πολλών προγραμμάτων κατέστησε δυσχερέστερη την ανάλυση αυτή, παρόλο που πραγματοποιήθηκε σε ορισμένες περιπτώσεις [βλέπε κεφάλαιο 5 της έκθεσης της Επιτροπής «Αυξανόμενες δυνατότητες αξιολόγησης» (Growing Evaluation Capacity)]. Ωστόσο, άλλες πτυχές που εξετάστηκαν στο πλαίσιο της ενδιάμεσης αξιολόγησης είχαν ιδιαίτερα χρήσιμη συμβολή στις αποφάσεις κατανομής του αποθεματικού επίδοσης και την προσαρμογή των επιχειρησιακών προγραμμάτων.

| 48. | Το αποθεματικό επίδοσης χρησιμοποιήθηκε για την κατανομή των πόρων σε προγράμματα με διάφορα κριτήρια για τα οποία η Επιτροπή συνέστησε τρεις ομάδες δεικτών. Η απορρόφηση των χρηματοδοτήσεων ήταν σημαντικός παράγοντας, αλλά τα κριτήρια διέφεραν μεταξύ των κρατών μελών και συχνά ήταν ευρύτερα ανάλογα με το αν ήταν διαθέσιμα αξιόπιστα στοιχεία (βλέπε σημεία 28 και 32). |
| --- | --- |

48.

Το αποθεματικό επίδοσης χρησιμοποιήθηκε για την κατανομή των πόρων σε προγράμματα με διάφορα κριτήρια για τα οποία η Επιτροπή συνέστησε τρεις ομάδες δεικτών. Η απορρόφηση των χρηματοδοτήσεων ήταν σημαντικός παράγοντας, αλλά τα κριτήρια διέφεραν μεταξύ των κρατών μελών και συχνά ήταν ευρύτερα ανάλογα με το αν ήταν διαθέσιμα αξιόπιστα στοιχεία (βλέπε σημεία 28 και 32).

| 49. | Η Επιτροπή θεωρεί ότι η ενδιάμεση αναθεώρηση είχε σημαντικά αποτελέσματα στη γενικότερη επίδοση των προγραμμάτων και στον τρόπο με τον οποίο λήφθηκαν υπόψη οι πολιτικές προτεραιότητες. Συγχρόνως, η Επιτροπή επιθυμούσε να αποφύγει την κατανομή πρόσθετων πόρων σε τομείς στους οποίους υπήρχαν ήδη δυσχέρειες όσον αφορά την εκτέλεση των δαπανών για τους ήδη υπάρχοντες πόρους. |
| --- | --- |

49.

Η Επιτροπή θεωρεί ότι η ενδιάμεση αναθεώρηση είχε σημαντικά αποτελέσματα στη γενικότερη επίδοση των προγραμμάτων και στον τρόπο με τον οποίο λήφθηκαν υπόψη οι πολιτικές προτεραιότητες. Συγχρόνως, η Επιτροπή επιθυμούσε να αποφύγει την κατανομή πρόσθετων πόρων σε τομείς στους οποίους υπήρχαν ήδη δυσχέρειες όσον αφορά την εκτέλεση των δαπανών για τους ήδη υπάρχοντες πόρους.

| 50. | Λαμβάνοντας υπόψη το χαμηλό επίπεδο εκτέλεσης των δαπανών, η ενδιάμεση αξιολόγηση θα μπορούσε να αποτελεί απλώς μια ένδειξη για την κατάλληλη ανακατανομή των κεφαλαίων. |
| --- | --- |

50.

Λαμβάνοντας υπόψη το χαμηλό επίπεδο εκτέλεσης των δαπανών, η ενδιάμεση αξιολόγηση θα μπορούσε να αποτελεί απλώς μια ένδειξη για την κατάλληλη ανακατανομή των κεφαλαίων.

| 51. | Η Επιτροπή συμφωνεί ότι είναι σκόπιμο να επανεξεταστούν οι στόχοι, τα μέτρα και οι πιστώσεις του προϋπολογισμού των προγραμμάτων κατά τη διάρκεια της εφαρμογής τους. Έχει αξιοποιήσει την εμπειρία της περιόδου 2000-2006 για την επεξεργασία αναθεωρημένων ρυθμίσεων για την περίοδο 2007-2013.
  Πρώτο σημείο — Αποτελεί καθήκον της Επιτροπής να εξασφαλίσει ότι λαμβάνεται δεόντως υπόψη η αποτελεσματικότητα και η σχέση κόστους ωφελείας και όχι μόνο η απορρόφηση. Η Επιτροπή καταβάλλει προσπάθειες να ανταποκριθεί σε αυτήν την ευθύνη.
  Δεύτερο σημείο — Η ένταση που δημιουργεί ο κανόνας N + 2 μεταξύ της ταχείας απορρόφησης και της ποιότητας δεν σημαίνει αναγκαστικά ότι θυσιάζεται η ποιότητα. Η Επιτροπή καταβάλλει προσπάθειες να αποφευχθεί ένα τέτοιο ενδεχόμενο.
  Τρίτο σημείο — Οι ρυθμίσεις για την παρακολούθηση και την αξιολόγηση όσον αφορά την περίοδο προγραμματισμού 2007-2013 έχουν σχεδιαστεί έτσι ώστε να ανταποκρίνονται στα πρακτικά προβλήματα που αντιμετωπίζονται από τα προγράμματα. |
| --- | --- |

51.

Η Επιτροπή συμφωνεί ότι είναι σκόπιμο να επανεξεταστούν οι στόχοι, τα μέτρα και οι πιστώσεις του προϋπολογισμού των προγραμμάτων κατά τη διάρκεια της εφαρμογής τους. Έχει αξιοποιήσει την εμπειρία της περιόδου 2000-2006 για την επεξεργασία αναθεωρημένων ρυθμίσεων για την περίοδο 2007-2013.

Πρώτο σημείο — Αποτελεί καθήκον της Επιτροπής να εξασφαλίσει ότι λαμβάνεται δεόντως υπόψη η αποτελεσματικότητα και η σχέση κόστους ωφελείας και όχι μόνο η απορρόφηση. Η Επιτροπή καταβάλλει προσπάθειες να ανταποκριθεί σε αυτήν την ευθύνη.

Δεύτερο σημείο — Η ένταση που δημιουργεί ο κανόνας N + 2 μεταξύ της ταχείας απορρόφησης και της ποιότητας δεν σημαίνει αναγκαστικά ότι θυσιάζεται η ποιότητα. Η Επιτροπή καταβάλλει προσπάθειες να αποφευχθεί ένα τέτοιο ενδεχόμενο.

Τρίτο σημείο — Οι ρυθμίσεις για την παρακολούθηση και την αξιολόγηση όσον αφορά την περίοδο προγραμματισμού 2007-2013 έχουν σχεδιαστεί έτσι ώστε να ανταποκρίνονται στα πρακτικά προβλήματα που αντιμετωπίζονται από τα προγράμματα.

| 52. | Η Επιτροπή συμφωνεί ότι μία ομαλή εκκίνηση της εφαρμογής θα αυξήσει την χρησιμότητα των αξιολογήσεων που πραγματοποιούνται σε ενδιάμεσο στάδιο. Ο ρόλος της ενδιάμεσης αξιολόγησης την περίοδο 2000-2006 ήταν να διαπιστωθεί η επίδοση των προγραμμάτων, και με βάση τα αρχικά αποτελέσματα να πραγματοποιηθούν οι τυχόν αλλαγές που θα ήταν απαραίτητες, αντί να ακολουθείται μια πορεία που θα περιόριζε τα θετικά αποτελέσματα. Εκτός από τις αναλήψεις υποχρεώσεων που παραμένουν ανοικτές λόγω νομικών διαδικασιών, τα προγράμματα της περιόδου 1994-1999 έχουν κατά το μεγαλύτερο μέρος τους περατωθεί και στις 31 Δεκεμβρίου 2006 οι αναλήψεις υποχρεώσεων που δεν είχαν ακόμη χρησιμοποιηθεί ήταν χαμηλότερες από 0,6 % (917 εκατομμύρια ευρώ) των αρχικών κατανομών. |
| --- | --- |

52.

Η Επιτροπή συμφωνεί ότι μία ομαλή εκκίνηση της εφαρμογής θα αυξήσει την χρησιμότητα των αξιολογήσεων που πραγματοποιούνται σε ενδιάμεσο στάδιο. Ο ρόλος της ενδιάμεσης αξιολόγησης την περίοδο 2000-2006 ήταν να διαπιστωθεί η επίδοση των προγραμμάτων, και με βάση τα αρχικά αποτελέσματα να πραγματοποιηθούν οι τυχόν αλλαγές που θα ήταν απαραίτητες, αντί να ακολουθείται μια πορεία που θα περιόριζε τα θετικά αποτελέσματα. Εκτός από τις αναλήψεις υποχρεώσεων που παραμένουν ανοικτές λόγω νομικών διαδικασιών, τα προγράμματα της περιόδου 1994-1999 έχουν κατά το μεγαλύτερο μέρος τους περατωθεί και στις 31 Δεκεμβρίου 2006 οι αναλήψεις υποχρεώσεων που δεν είχαν ακόμη χρησιμοποιηθεί ήταν χαμηλότερες από 0,6 % (917 εκατομμύρια ευρώ) των αρχικών κατανομών.

ΣΥΣΤΑΣΕΙΣ

| 53. | Πρώτο σημείο — Τον Αύγουστο του 2006 η Επιτροπή εξέδωσε λεπτομερές έγγραφο με κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με το κλείσιμο των προγραμμάτων της περιόδου 2000-2006. Υπάρχει μεγαλύτερη εξοικείωση με τις απαιτήσεις κλεισίματος σε σχέση με την περίοδο πριναπό το 1994-1999.
  Δεύτερο σημείο — Η Επιτροπή θα δώσει ιδιαίτερη προσοχή στη θέσπιση συστημάτων παρακολούθησης και στον ορισμό των δεικτών για τα νέα προγράμματα.
  Τρίτο σημείο — Οι νέες διατάξεις στον τομέα της αξιολόγησης αυξάνουν την ευελιξία. Κατά την περίοδο 2007-2013, οι γενικές απαιτήσεις περί ενδιάμεσης αξιολόγησης που ίσχυαν προηγουμένως θα αντικατασταθούν από διαρκείς αξιολογήσεις, με βάση τις ανάγκες που διαπιστώνονται, πράγμα που θα επιτρέπει να εκτιμάται η εφαρμογή ενός προγράμματος και να λαμβάνονται υπόψη οι τυχόν μεταβολές που παρατηρούνται στο εξωτερικό περιβάλλον. Η προσέγγιση αυτή θα μπορεί να ανταποκρίνεται καλύτερα στα αιτήματα των χρηστών της αξιολόγησης.
  Η αναλογικότητα που θεσπίστηκε με τους κανονισμούς και ο εξορθολογισμός της διαδικασίας προγραμματισμού θα αυξήσουν επίσης την ευελιξία των διατάξεων αξιολόγησης.
  Τέταρτο σημείο — Οι ρυθμίσεις για την περίοδο 2007-2013 είναι περισσότερο ευέλικτες.
  Πέμπτο σημείο — Για την περίοδο 2007-2013 ο κανονισμός για τα διαρθρωτικά ταμεία προβλέπει έναν ευέλικτο τρόπο για τη σύνδεση μεταξύ της αξιολόγησης και της αλλαγής του προγραμματισμού. Οι αξιολογήσεις αποτελούν πηγή χρήσιμων συστάσεων που επιτρέπουν τον προσδιορισμό των βέλτιστων και των ανεπαρκών πρακτικών.
  Έκτο σημείο — Οι βασικές κατευθυντήριες γραμμές για την περίοδο 2000-2006 χορηγήθηκαν σε εύθετο χρόνο. Για την περίοδο 2007-2013 η Επιτροπή εξέδωσε κατευθυντήριες γραμμές το 2006.
  Έβδομο σημείο — Οι συγχρηματοδοτούμενες δραστηριότητες πρέπει να προωθούν τις προτεραιότητες πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ), περιλαμβανομένου του προγράμματος για την ανάπτυξη και την απασχόληση. Τα κράτη μέλη της ΕΕ-15 θα πρέπει να ανταποκριθούν σε συγκεκριμένους στόχους όσον αφορά τις δαπάνες που πραγματοποιούν για τις προτεραιότητες αυτές. |
| --- | --- |

53.

Πρώτο σημείο — Τον Αύγουστο του 2006 η Επιτροπή εξέδωσε λεπτομερές έγγραφο με κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με το κλείσιμο των προγραμμάτων της περιόδου 2000-2006. Υπάρχει μεγαλύτερη εξοικείωση με τις απαιτήσεις κλεισίματος σε σχέση με την περίοδο πριναπό το 1994-1999.

Δεύτερο σημείο — Η Επιτροπή θα δώσει ιδιαίτερη προσοχή στη θέσπιση συστημάτων παρακολούθησης και στον ορισμό των δεικτών για τα νέα προγράμματα.

Τρίτο σημείο — Οι νέες διατάξεις στον τομέα της αξιολόγησης αυξάνουν την ευελιξία. Κατά την περίοδο 2007-2013, οι γενικές απαιτήσεις περί ενδιάμεσης αξιολόγησης που ίσχυαν προηγουμένως θα αντικατασταθούν από διαρκείς αξιολογήσεις, με βάση τις ανάγκες που διαπιστώνονται, πράγμα που θα επιτρέπει να εκτιμάται η εφαρμογή ενός προγράμματος και να λαμβάνονται υπόψη οι τυχόν μεταβολές που παρατηρούνται στο εξωτερικό περιβάλλον. Η προσέγγιση αυτή θα μπορεί να ανταποκρίνεται καλύτερα στα αιτήματα των χρηστών της αξιολόγησης.

Η αναλογικότητα που θεσπίστηκε με τους κανονισμούς και ο εξορθολογισμός της διαδικασίας προγραμματισμού θα αυξήσουν επίσης την ευελιξία των διατάξεων αξιολόγησης.

Τέταρτο σημείο — Οι ρυθμίσεις για την περίοδο 2007-2013 είναι περισσότερο ευέλικτες.

Πέμπτο σημείο — Για την περίοδο 2007-2013 ο κανονισμός για τα διαρθρωτικά ταμεία προβλέπει έναν ευέλικτο τρόπο για τη σύνδεση μεταξύ της αξιολόγησης και της αλλαγής του προγραμματισμού. Οι αξιολογήσεις αποτελούν πηγή χρήσιμων συστάσεων που επιτρέπουν τον προσδιορισμό των βέλτιστων και των ανεπαρκών πρακτικών.

Έκτο σημείο — Οι βασικές κατευθυντήριες γραμμές για την περίοδο 2000-2006 χορηγήθηκαν σε εύθετο χρόνο. Για την περίοδο 2007-2013 η Επιτροπή εξέδωσε κατευθυντήριες γραμμές το 2006.

Έβδομο σημείο — Οι συγχρηματοδοτούμενες δραστηριότητες πρέπει να προωθούν τις προτεραιότητες πολιτικής της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ), περιλαμβανομένου του προγράμματος για την ανάπτυξη και την απασχόληση. Τα κράτη μέλη της ΕΕ-15 θα πρέπει να ανταποκριθούν σε συγκεκριμένους στόχους όσον αφορά τις δαπάνες που πραγματοποιούν για τις προτεραιότητες αυτές.

---