# Dziennik Urzędowy C 247/2014

| | ISSN 1977-1002 |
| --- | --- |
| Dziennik Urzędowy
  Unii Europejskiej | C 247 |
| | |
| Wydanie polskie | Informacje i zawiadomienia | Tom 5729 lipca 2014 |

ISSN 1977-1002

Dziennik Urzędowy

Unii Europejskiej

C 247

Wydanie polskie

Informacje i zawiadomienia

Tom 5729 lipca 2014

---

| Powiadomienie nr | Spis treśći | Strona |
| --- | --- | --- |
| | I   Rezolucje, zalecenia i opinie |
| | ZALECENIA |
| | Rada |
| 2014/C 247/01 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Belgii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Belgię programu stabilności na 2014 r. | 1 |
| 2014/C 247/02 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Bułgarii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Bułgarię programu konwergencji na 2014 r. | 7 |
| 2014/C 247/03 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Republiki Czeskiej na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Republikę Czeską programu konwergencji na 2014 r. | 12 |
| 2014/C 247/04 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Danii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Danię programu konwergencji na 2014 r. | 17 |
| 2014/C 247/05 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Niemiec na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Niemcy programu stabilności na 2014 r. | 20 |
| 2014/C 247/06 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r w sprawie krajowego programu reform Estonii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Estonię programu stabilności na 2014 r. | 25 |
| 2014/C 247/07 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Irlandii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Irlandię programu stabilności na 2014 r. | 29 |
| 2014/C 247/08 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Hiszpanii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Hiszpanię programu stabilności na 2014 r. | 35 |
| 2014/C 247/09 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Francji na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Francję programu stabilności na 2014 r. | 42 |
| 2014/C 247/10 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Chorwacji z 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Chorwację programu konwergencji na 2014 r. | 50 |
| 2014/C 247/11 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Włoch na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Włochy programu stabilności na 2014 r. | 57 |
| 2014/C 247/12 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Łotwy na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Łotwę programu stabilności na 2014 r. | 63 |
| 2014/C 247/13 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Litwy na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Litwę programu konwergencji na 2014 r. | 67 |
| 2014/C 247/14 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Luksemburga na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Luksemburg programu stabilności na 2014 r. | 72 |
| 2014/C 247/15 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Węgier na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Węgry programu konwergencji na 2014 r. | 77 |
| 2014/C 247/16 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Malty na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Maltę programu stabilności na 2014 r. | 83 |
| 2014/C 247/17 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Niderlandów na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Niderlandy programu stabilności na 2014 r. | 88 |
| 2014/C 247/18 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Austrii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Austrię programu stabilności na 2014 r. | 92 |
| 2014/C 247/19 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Polski na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Polskę programu konwergencji na 2014 r. | 97 |
| 2014/C 247/20 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Portugalii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Portugalię programu stabilności na 2014 r. | 102 |
| 2014/C 247/21 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Rumunii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Rumunię programu konwergencji na 2014 r. | 109 |
| 2014/C 247/22 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Słowenii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Słowenię programu stabilności na 2014 r. | 115 |
| 2014/C 247/23 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Słowacji na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Słowację programu stabilności na 2014 r. | 122 |
| 2014/C 247/24 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Finlandii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Finlandię programu stabilności na 2014 r. | 127 |
| 2014/C 247/25 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Szwecji na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Szwecję programu konwergencji na 2014 r. | 132 |
| 2014/C 247/26 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Zjednoczonego Królestwa z 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Zjednoczone Królestwo programu konwergencji na 2014 r. | 136 |
| 2014/C 247/27 | Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie wdrażania ogólnych wytycznych dotyczących polityki gospodarczej państw członkowskich, których walutą jest euro | 141 |

Powiadomienie nr

Spis treśći

Strona

I   Rezolucje, zalecenia i opinie

ZALECENIA

Rada

2014/C 247/01

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Belgii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Belgię programu stabilności na 2014 r.

1

2014/C 247/02

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Bułgarii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Bułgarię programu konwergencji na 2014 r.

7

2014/C 247/03

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Republiki Czeskiej na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Republikę Czeską programu konwergencji na 2014 r.

12

2014/C 247/04

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Danii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Danię programu konwergencji na 2014 r.

17

2014/C 247/05

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Niemiec na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Niemcy programu stabilności na 2014 r.

20

2014/C 247/06

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r w sprawie krajowego programu reform Estonii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Estonię programu stabilności na 2014 r.

25

2014/C 247/07

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Irlandii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Irlandię programu stabilności na 2014 r.

29

2014/C 247/08

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Hiszpanii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Hiszpanię programu stabilności na 2014 r.

35

2014/C 247/09

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Francji na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Francję programu stabilności na 2014 r.

42

2014/C 247/10

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Chorwacji z 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Chorwację programu konwergencji na 2014 r.

50

2014/C 247/11

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Włoch na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Włochy programu stabilności na 2014 r.

57

2014/C 247/12

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Łotwy na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Łotwę programu stabilności na 2014 r.

63

2014/C 247/13

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Litwy na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Litwę programu konwergencji na 2014 r.

67

2014/C 247/14

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Luksemburga na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Luksemburg programu stabilności na 2014 r.

72

2014/C 247/15

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Węgier na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Węgry programu konwergencji na 2014 r.

77

2014/C 247/16

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Malty na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Maltę programu stabilności na 2014 r.

83

2014/C 247/17

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Niderlandów na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Niderlandy programu stabilności na 2014 r.

88

2014/C 247/18

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Austrii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Austrię programu stabilności na 2014 r.

92

2014/C 247/19

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Polski na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Polskę programu konwergencji na 2014 r.

97

2014/C 247/20

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Portugalii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Portugalię programu stabilności na 2014 r.

102

2014/C 247/21

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Rumunii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Rumunię programu konwergencji na 2014 r.

109

2014/C 247/22

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Słowenii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Słowenię programu stabilności na 2014 r.

115

2014/C 247/23

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Słowacji na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Słowację programu stabilności na 2014 r.

122

2014/C 247/24

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Finlandii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Finlandię programu stabilności na 2014 r.

127

2014/C 247/25

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Szwecji na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Szwecję programu konwergencji na 2014 r.

132

2014/C 247/26

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie krajowego programu reform Zjednoczonego Królestwa z 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Zjednoczone Królestwo programu konwergencji na 2014 r.

136

2014/C 247/27

Zalecenie Rady z dnia 8 lipca 2014 r. w sprawie wdrażania ogólnych wytycznych dotyczących polityki gospodarczej państw członkowskich, których walutą jest euro

141

| | II   Komunikaty |
| --- | --- |
| | KOMUNIKATY INSTYTUCJI, ORGANÓW I JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH UNII EUROPEJSKIEJ |
| | Rada |
| 2014/C 247/28 | Nota wyjaśniająca – Dokument wyjaśniający do zaleceń Rady dla państw członkowskich w ramach europejskiego semestru 2014 | 144 |

II   Komunikaty

KOMUNIKATY INSTYTUCJI, ORGANÓW I JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH UNII EUROPEJSKIEJ

Rada

2014/C 247/28

Nota wyjaśniająca – Dokument wyjaśniający do zaleceń Rady dla państw członkowskich w ramach europejskiego semestru 2014

144

| PL | |
| --- | --- |

PL

---

I Rezolucje, zalecenia i opinie

ZALECENIA

Rada

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/1 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/1

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Belgii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Belgię programu stabilności na 2014 r.

2014/C 247/01

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 2,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (2), w szczególności jego art. 6 ust. 1,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityk zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie tych zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityk zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie tych zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Belgii na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Belgię zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2016. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (5), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Belgii na 2014 r. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Belgii na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Belgię zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2016. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (5), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Belgii na 2014 r.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Belgię jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Belgię jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki swojej szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Belgii na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że w Belgii nadal występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają monitorowania i działań politycznych. W szczególności uwagi wciąż wymaga rozwój sytuacji w zakresie konkurencyjności zewnętrznej towarów, gdyż jej stałe pogarszanie się zagroziłoby stabilności makroekonomicznej. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki swojej szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Belgii na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że w Belgii nadal występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają monitorowania i działań politycznych. W szczególności uwagi wciąż wymaga rozwój sytuacji w zakresie konkurencyjności zewnętrznej towarów, gdyż jej stałe pogarszanie się zagroziłoby stabilności makroekonomicznej.

| (8) | W dniu 30 kwietnia 2014 r. Belgia przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r. i program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(8)

W dniu 30 kwietnia 2014 r. Belgia przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r. i program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (9) | Celem strategii budżetowej przedstawionej w programie stabilności na 2014 r. jest zrównoważenie budżetu pod względem strukturalnym do 2016 r. oraz osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego w roku 2017. W programie stabilności potwierdzono poprzedni średniookresowy cel budżetowy na poziomie 0,75 % PKB, odzwierciedlający cele paktu stabilności i wzrostu; jednak osiągnięcie tego celu przełożono na rok 2017, czyli na rok następujący po roku docelowym ustalonym w zeszłorocznym programie. Planowany roczny postęp w kierunku osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego jest zgodny z korektą wymaganą w pakcie stabilności i wzrostu. Zgodnie z przedstawionym programem stabilności wartość odniesienia dla wydatków została zasadniczo osiągnięta w okresie objętym programem. Dług na poziomie 101,5 % PKB w 2013 r. przekracza ustaloną w Traktacie wartość odniesienia równą 60 % PKB i zgodnie z programem stabilności ma stopniowo maleć do poziomu 93 % PKB w 2017 r. Ogólnie rzecz biorąc, cele programu są zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Scenariusz makroekonomiczny leżący u podstaw prognoz budżetowych w programie stabilności, opracowany przez niezależną instytucję (Federalne Biuro Planowania), jest wykonalny. Prognozy wzrostu są zbliżone do prognoz służb Komisji z wiosny 2014 r. Kierunek polityki budżetowej nie został jeszcze poparty konkretnymi środkami. Zgodnie z prognozą Komisji w 2014 r. nie stwierdza się żadnej poprawy strukturalnej, a przy zwyczajowym założeniu niezmienionej polityki, w 2015 r. dojdzie do pogorszenia strukturalnego. Może to uniemożliwić osiągnięcie wyznaczonych celów i doprowadzić do znacznego odchylenia od korekty służącej osiągnięciu średniookresowego celu budżetowego w latach 2014–2015. Ponadto, zgodnie z prognozą Komisji wyniki Belgii nie będą zgodne z zasadą dotyczącą zadłużenia ani w roku 2014 ani 2015. W oparciu o swoją ocenę programu stabilności i o prognozę Komisji, na podstawie rozporządzenia Rady (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że Belgia w trwały sposób sprowadziła deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych poniżej 3 % PKB w 2013 r., jednak jest narażona na ryzyko znacznego odchylenia, począwszy od 2014 r., od wymogów związanych z funkcją zapobiegawczą paktu stabilności i wzrostu. |
| --- | --- |

(9)

Celem strategii budżetowej przedstawionej w programie stabilności na 2014 r. jest zrównoważenie budżetu pod względem strukturalnym do 2016 r. oraz osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego w roku 2017. W programie stabilności potwierdzono poprzedni średniookresowy cel budżetowy na poziomie 0,75 % PKB, odzwierciedlający cele paktu stabilności i wzrostu; jednak osiągnięcie tego celu przełożono na rok 2017, czyli na rok następujący po roku docelowym ustalonym w zeszłorocznym programie. Planowany roczny postęp w kierunku osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego jest zgodny z korektą wymaganą w pakcie stabilności i wzrostu. Zgodnie z przedstawionym programem stabilności wartość odniesienia dla wydatków została zasadniczo osiągnięta w okresie objętym programem. Dług na poziomie 101,5 % PKB w 2013 r. przekracza ustaloną w Traktacie wartość odniesienia równą 60 % PKB i zgodnie z programem stabilności ma stopniowo maleć do poziomu 93 % PKB w 2017 r. Ogólnie rzecz biorąc, cele programu są zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Scenariusz makroekonomiczny leżący u podstaw prognoz budżetowych w programie stabilności, opracowany przez niezależną instytucję (Federalne Biuro Planowania), jest wykonalny. Prognozy wzrostu są zbliżone do prognoz służb Komisji z wiosny 2014 r. Kierunek polityki budżetowej nie został jeszcze poparty konkretnymi środkami. Zgodnie z prognozą Komisji w 2014 r. nie stwierdza się żadnej poprawy strukturalnej, a przy zwyczajowym założeniu niezmienionej polityki, w 2015 r. dojdzie do pogorszenia strukturalnego. Może to uniemożliwić osiągnięcie wyznaczonych celów i doprowadzić do znacznego odchylenia od korekty służącej osiągnięciu średniookresowego celu budżetowego w latach 2014–2015. Ponadto, zgodnie z prognozą Komisji wyniki Belgii nie będą zgodne z zasadą dotyczącą zadłużenia ani w roku 2014 ani 2015. W oparciu o swoją ocenę programu stabilności i o prognozę Komisji, na podstawie rozporządzenia Rady (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że Belgia w trwały sposób sprowadziła deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych poniżej 3 % PKB w 2013 r., jednak jest narażona na ryzyko znacznego odchylenia, począwszy od 2014 r., od wymogów związanych z funkcją zapobiegawczą paktu stabilności i wzrostu.

| (10) | Belgia poczyniła znaczne postępy, jeśli chodzi o wprowadzanie dodatkowych zasad koordynacji strukturalnej. W porozumieniu w sprawie współpracy w dziedzinie koordynacji fiskalnej zawartym pod koniec 2013 r. wprowadzono na szczeblu sektora instytucji rządowych i samorządowych zasadę salda strukturalnego budżetu (określoną zgodnie ze średniookresowym celem budżetowym), w związku z wymogiem paktu fiskalnego. Ponadto w porozumieniu sformalizowano ustaloną praktykę koordynacji przez (i) uznanie oficjalnej roli międzyrządowego Komitetu Konsultacyjnego w procesie koordynacji oraz (ii) wyraźniejsze uznanie doradczej roli Wysokiej Rady ds. Finansów. Co więcej, w porozumieniu przewidziano wzmocnienie polegającej na monitorowaniu roli Wysokiej Rady przez wprowadzenie wyraźnego mechanizmu korekty w przypadku znacznego odchylenia od ustalonych celów. Aby cele były wiążące po roku 2014, może zajść konieczność wprowadzenia dodatkowych zasad. |
| --- | --- |

(10)

Belgia poczyniła znaczne postępy, jeśli chodzi o wprowadzanie dodatkowych zasad koordynacji strukturalnej. W porozumieniu w sprawie współpracy w dziedzinie koordynacji fiskalnej zawartym pod koniec 2013 r. wprowadzono na szczeblu sektora instytucji rządowych i samorządowych zasadę salda strukturalnego budżetu (określoną zgodnie ze średniookresowym celem budżetowym), w związku z wymogiem paktu fiskalnego. Ponadto w porozumieniu sformalizowano ustaloną praktykę koordynacji przez (i) uznanie oficjalnej roli międzyrządowego Komitetu Konsultacyjnego w procesie koordynacji oraz (ii) wyraźniejsze uznanie doradczej roli Wysokiej Rady ds. Finansów. Co więcej, w porozumieniu przewidziano wzmocnienie polegającej na monitorowaniu roli Wysokiej Rady przez wprowadzenie wyraźnego mechanizmu korekty w przypadku znacznego odchylenia od ustalonych celów. Aby cele były wiążące po roku 2014, może zajść konieczność wprowadzenia dodatkowych zasad.

| (11) | Choć Belgii udało się ostatnio zahamować wzrost wskaźnika długu publicznego, dług ten, wynoszący 101,5 % PKB, jest nadal wysoki, przy czym istnieją znaczne zobowiązania obecne i przyszłe, wynikające z obowiązku wypłaty emerytur. Aby zobowiązań tych można było dotrzymać przy jednoczesnym utrzymaniu wysokiego poziomu życia, należy zahamować przyszły wzrost kosztów budżetowych, zwiększyć współczynnik aktywności zawodowej i wskaźnik zatrudnienia, a także zwiększyć konkurencyjność międzynarodową. W każdym z tych obszarów Belgia nadal stoi przed poważnymi wyzwaniami. Mimo iż państwo to podjęło już odpowiednie działania, których rezultaty będą widoczne w nadchodzących latach, potrzebne będą bardziej ambitne środki, tym bardziej że w państwach będących partnerami handlowymi również prowadzi się reformy. |
| --- | --- |

(11)

Choć Belgii udało się ostatnio zahamować wzrost wskaźnika długu publicznego, dług ten, wynoszący 101,5 % PKB, jest nadal wysoki, przy czym istnieją znaczne zobowiązania obecne i przyszłe, wynikające z obowiązku wypłaty emerytur. Aby zobowiązań tych można było dotrzymać przy jednoczesnym utrzymaniu wysokiego poziomu życia, należy zahamować przyszły wzrost kosztów budżetowych, zwiększyć współczynnik aktywności zawodowej i wskaźnik zatrudnienia, a także zwiększyć konkurencyjność międzynarodową. W każdym z tych obszarów Belgia nadal stoi przed poważnymi wyzwaniami. Mimo iż państwo to podjęło już odpowiednie działania, których rezultaty będą widoczne w nadchodzących latach, potrzebne będą bardziej ambitne środki, tym bardziej że w państwach będących partnerami handlowymi również prowadzi się reformy.

| (12) | Ogólny poziom opodatkowania w Belgii należy do najwyższych w Unii, przy czym obciążenie podatkowe jest wyraźnie skierowane na koszty pracy, co jest przyczyną jednego z największych klinów podatkowych w Unii. Pewne aspekty systemu podatkowego, takie jak przepisy podatkowe dotyczące samochodów służbowych, są szkodliwe dla środowiska. Podjęto pewne ukierunkowane środki, aby zmniejszyć koszty pracy konkretnych grup oraz zmniejszyć różnice między wynagrodzeniami brutto a wynagrodzeniami netto w dolnej części skali płac. Nie doprowadzono jednak do znacznego przesunięcia obciążenia podatkowego w stronę podstaw opodatkowania, które są mniej szkodliwe dla wzrostu gospodarczego. Rozpoczęto wstępną dyskusję na temat całościowej reformy podatkowej, dzięki której można by osiągnąć stabilność finansów publicznych, wspierać konkurencyjność i wzrost zatrudnienia oraz chronić środowisko. Taka kompleksowa reforma podatkowa powinna obejmować zmniejszenie obciążeń podatkowych związanych z pracą, uproszczenie systemu podatkowego, zwiększenie skuteczności VAT, poszerzenie podstaw opodatkowania, zmniejszenie wydatków podatkowych, usunięcie luk w prawie i stopniowe wycofywanie dotacji szkodliwych dla środowiska. |
| --- | --- |

(12)

Ogólny poziom opodatkowania w Belgii należy do najwyższych w Unii, przy czym obciążenie podatkowe jest wyraźnie skierowane na koszty pracy, co jest przyczyną jednego z największych klinów podatkowych w Unii. Pewne aspekty systemu podatkowego, takie jak przepisy podatkowe dotyczące samochodów służbowych, są szkodliwe dla środowiska. Podjęto pewne ukierunkowane środki, aby zmniejszyć koszty pracy konkretnych grup oraz zmniejszyć różnice między wynagrodzeniami brutto a wynagrodzeniami netto w dolnej części skali płac. Nie doprowadzono jednak do znacznego przesunięcia obciążenia podatkowego w stronę podstaw opodatkowania, które są mniej szkodliwe dla wzrostu gospodarczego. Rozpoczęto wstępną dyskusję na temat całościowej reformy podatkowej, dzięki której można by osiągnąć stabilność finansów publicznych, wspierać konkurencyjność i wzrost zatrudnienia oraz chronić środowisko. Taka kompleksowa reforma podatkowa powinna obejmować zmniejszenie obciążeń podatkowych związanych z pracą, uproszczenie systemu podatkowego, zwiększenie skuteczności VAT, poszerzenie podstaw opodatkowania, zmniejszenie wydatków podatkowych, usunięcie luk w prawie i stopniowe wycofywanie dotacji szkodliwych dla środowiska.

| (13) | Belgia bardzo silnie odczuje skutki starzenia się społeczeństwa; przewiduje się, że koszty tego zjawiska wzrosną o ponad 8 % PKB w latach 2010–2060, zwłaszcza koszty związane z emeryturami i opieką długoterminową. Zapoczątkowana niedawno reforma zabezpieczenia społecznego osób starszych powinna wywrzeć pozytywny wpływ na zatrudnienie tych osób. Uwzględniając jednak rozmiary tego problemu, aby osiągnąć stabilność budżetową, należy podjąć dodatkowe działania. Muszą one uwzględniać konieczność utrzymania adekwatności systemów emerytalnego zabezpieczenia społecznego. Należy powiązać wiek emerytalny ze zmianami średniego trwania życia, zmniejszyć różnicę między ustawowym wiekiem emerytalnym a rzeczywistym wiekiem przejścia na emeryturę oraz zwiększyć efektywność kosztową wydatków publicznych na opiekę długoterminową. |
| --- | --- |

(13)

Belgia bardzo silnie odczuje skutki starzenia się społeczeństwa; przewiduje się, że koszty tego zjawiska wzrosną o ponad 8 % PKB w latach 2010–2060, zwłaszcza koszty związane z emeryturami i opieką długoterminową. Zapoczątkowana niedawno reforma zabezpieczenia społecznego osób starszych powinna wywrzeć pozytywny wpływ na zatrudnienie tych osób. Uwzględniając jednak rozmiary tego problemu, aby osiągnąć stabilność budżetową, należy podjąć dodatkowe działania. Muszą one uwzględniać konieczność utrzymania adekwatności systemów emerytalnego zabezpieczenia społecznego. Należy powiązać wiek emerytalny ze zmianami średniego trwania życia, zmniejszyć różnicę między ustawowym wiekiem emerytalnym a rzeczywistym wiekiem przejścia na emeryturę oraz zwiększyć efektywność kosztową wydatków publicznych na opiekę długoterminową.

| (14) | W Belgii stale występuje niepełne wykorzystanie siły roboczej. Współczynnik aktywności zawodowej i wskaźnik zatrudnienia sytuują się poniżej średniej unijnej i nie ulegają zmianom, podczas gdy stosunek liczby osób bezrobotnych długotrwale do ogólnej liczby bezrobotnych jest nadal wysoki. W większości przypadków duży klin podatkowy w powiązaniu z systemem świadczeń prowadzi do znacznego bezrobocia i zjawiska pułapki bierności zawodowej dotykających większość kategorii pracowników. Choć podjęto pewne działania, aby ograniczyć zjawisko pułapki bierności zawodowej w przypadku osób o niskim wynagrodzeniu, zjawisko to zaostrzyło się w odniesieniu do większości pozostałych kategorii i jest ono nadal wszechobecne. Jako że koszty pracy są nadal wysokie, w politykach dotyczących rekrutacji pracowników na ogół minimalizuje się ryzyko, co negatywnie wpływa na szanse zatrudnienia osób wchodzących na rynek pracy, takich jak osoby młode, nisko wykwalifikowane i pochodzące ze środowisk migracyjnych; współczynnik aktywności zawodowej takich osób – podobnie jak i starszych pracowników – plasuje się znacznie poniżej średniej unijnej. Silna ochrona istniejących stanowisk pracy, których zmiana grozi utratą uprawnień (np. do odprawy, wczesnej emerytury, świadczeń z tytułu stażu pracy), zniechęca do mobilności zawodowej między pracodawcami i branżami. Taka inercja sprawia, że aktywne polityki rynku pracy są w Belgii stosunkowo nieskuteczne, i prowadzi do sytuacji, w których w pewnych obszarach geograficznych i branżach panuje wysokie bezrobocie przy jednoczesnym zamkniętym charakterze rynków pracy i szkodliwym dla wzrostu gospodarczego niedoborze wykwalifikowanej siły roboczej w innych obszarach i branżach. Stopa bezrobocia młodzieży znacznie wzrosła w ostatnim roku, przy czym regiony kraju i grupy pracowników bardzo się różnią pod tym względem. Zajęciu się strukturalnym problemem niedopasowania umiejętności będzie musiało towarzyszyć zwalczanie bardzo niepokojącego zjawiska wczesnego kończenia nauki i podjęcie kwestii porzucania nauki przez osoby młode bez uzyskania jakichkolwiek kwalifikacji. Szósta reforma państwa jest okazją do zwiększenia skuteczności i celowości polityk zatrudnienia, o ile zacieśni się współpracę między szczeblem federalnym a regionalnym. |
| --- | --- |

(14)

W Belgii stale występuje niepełne wykorzystanie siły roboczej. Współczynnik aktywności zawodowej i wskaźnik zatrudnienia sytuują się poniżej średniej unijnej i nie ulegają zmianom, podczas gdy stosunek liczby osób bezrobotnych długotrwale do ogólnej liczby bezrobotnych jest nadal wysoki. W większości przypadków duży klin podatkowy w powiązaniu z systemem świadczeń prowadzi do znacznego bezrobocia i zjawiska pułapki bierności zawodowej dotykających większość kategorii pracowników. Choć podjęto pewne działania, aby ograniczyć zjawisko pułapki bierności zawodowej w przypadku osób o niskim wynagrodzeniu, zjawisko to zaostrzyło się w odniesieniu do większości pozostałych kategorii i jest ono nadal wszechobecne. Jako że koszty pracy są nadal wysokie, w politykach dotyczących rekrutacji pracowników na ogół minimalizuje się ryzyko, co negatywnie wpływa na szanse zatrudnienia osób wchodzących na rynek pracy, takich jak osoby młode, nisko wykwalifikowane i pochodzące ze środowisk migracyjnych; współczynnik aktywności zawodowej takich osób – podobnie jak i starszych pracowników – plasuje się znacznie poniżej średniej unijnej. Silna ochrona istniejących stanowisk pracy, których zmiana grozi utratą uprawnień (np. do odprawy, wczesnej emerytury, świadczeń z tytułu stażu pracy), zniechęca do mobilności zawodowej między pracodawcami i branżami. Taka inercja sprawia, że aktywne polityki rynku pracy są w Belgii stosunkowo nieskuteczne, i prowadzi do sytuacji, w których w pewnych obszarach geograficznych i branżach panuje wysokie bezrobocie przy jednoczesnym zamkniętym charakterze rynków pracy i szkodliwym dla wzrostu gospodarczego niedoborze wykwalifikowanej siły roboczej w innych obszarach i branżach. Stopa bezrobocia młodzieży znacznie wzrosła w ostatnim roku, przy czym regiony kraju i grupy pracowników bardzo się różnią pod tym względem. Zajęciu się strukturalnym problemem niedopasowania umiejętności będzie musiało towarzyszyć zwalczanie bardzo niepokojącego zjawiska wczesnego kończenia nauki i podjęcie kwestii porzucania nauki przez osoby młode bez uzyskania jakichkolwiek kwalifikacji. Szósta reforma państwa jest okazją do zwiększenia skuteczności i celowości polityk zatrudnienia, o ile zacieśni się współpracę między szczeblem federalnym a regionalnym.

| (15) | Nadal pogarsza się konkurencyjność Belgii, również jeśli chodzi o aspekty pozakosztowe. Zmniejsza się zwłaszcza zdolność przemysłu wytwórczego do utrzymania konkurencyjności międzynarodowej, co przejawia się malejącymi marżami dla producentów i likwidacją miejsc pracy. Aby utrzymać poziom siły nabywczej, Belgia tradycyjnie opiera się na indeksacji płac. Skutki zbyt wysokiego ogólnego wzrostu płac skorygowano jednak zbyt późno i w sposób niewystarczający. Co więcej, centralny limit wzrostu płac nie zawsze odpowiednio uwzględnia zmiany wydajności pracy w poszczególnych branżach i warunki na lokalnym rynku pracy. W rezultacie płace rosną szybciej niż wydajność pracy, co doprowadziło do utraty miejsc pracy i spadku konkurencyjności. W porozumieniu z partnerami społecznymi i zgodnie z praktyką krajową Belgia powinna zreformować swój system kształtowania wynagrodzeń, aby umożliwić większe zróżnicowanie płac w poszczególnych branżach i lepsze dostosowanie płac do zmian wydajności pracy. Ceny w sektorze detalicznym nadal są wyższe niż w państwach ościennych, a ograniczenia dotyczące usług świadczonych w ramach wolnych zawodów hamują rozwój innowacyjnych modeli biznesowych i stoją na przeszkodzie inwestycjom. Taryfy dystrybucyjne w zakresie energii elektrycznej nadal należą do najwyższych w Europie, a ich planowana regionalizacja zwiększa niepewność co do przyszłych zmian kosztów dystrybucji dla odbiorców końcowych, ponieważ obecne zamrożone taryfy nie obejmują rosnących kosztów dla dystrybutorów. Aby w Belgii można było utrzymać wysokie płace i jednocześnie tworzyć nowe miejsca pracy, państwo to musi produkować i sprzedawać na rynkach światowych więcej towarów zaawansowanych i o wyższej wartości dodanej, niż ma to miejsce obecnie. W Belgii jest zbyt mało szybko rozwijających się firm w branżach innowacyjnych. Wsparcie innowacji jest dobrze rozwinięte i obejmuje pełen cykl innowacyjny, stało się ono jednak skomplikowane i bardzo rozdrobnione. Rozwój działalności o wysokiej wartości dodanej jest często hamowany przez brak wystarczających wykwalifikowanych zasobów ludzkich. |
| --- | --- |

(15)

Nadal pogarsza się konkurencyjność Belgii, również jeśli chodzi o aspekty pozakosztowe. Zmniejsza się zwłaszcza zdolność przemysłu wytwórczego do utrzymania konkurencyjności międzynarodowej, co przejawia się malejącymi marżami dla producentów i likwidacją miejsc pracy. Aby utrzymać poziom siły nabywczej, Belgia tradycyjnie opiera się na indeksacji płac. Skutki zbyt wysokiego ogólnego wzrostu płac skorygowano jednak zbyt późno i w sposób niewystarczający. Co więcej, centralny limit wzrostu płac nie zawsze odpowiednio uwzględnia zmiany wydajności pracy w poszczególnych branżach i warunki na lokalnym rynku pracy. W rezultacie płace rosną szybciej niż wydajność pracy, co doprowadziło do utraty miejsc pracy i spadku konkurencyjności. W porozumieniu z partnerami społecznymi i zgodnie z praktyką krajową Belgia powinna zreformować swój system kształtowania wynagrodzeń, aby umożliwić większe zróżnicowanie płac w poszczególnych branżach i lepsze dostosowanie płac do zmian wydajności pracy. Ceny w sektorze detalicznym nadal są wyższe niż w państwach ościennych, a ograniczenia dotyczące usług świadczonych w ramach wolnych zawodów hamują rozwój innowacyjnych modeli biznesowych i stoją na przeszkodzie inwestycjom. Taryfy dystrybucyjne w zakresie energii elektrycznej nadal należą do najwyższych w Europie, a ich planowana regionalizacja zwiększa niepewność co do przyszłych zmian kosztów dystrybucji dla odbiorców końcowych, ponieważ obecne zamrożone taryfy nie obejmują rosnących kosztów dla dystrybutorów. Aby w Belgii można było utrzymać wysokie płace i jednocześnie tworzyć nowe miejsca pracy, państwo to musi produkować i sprzedawać na rynkach światowych więcej towarów zaawansowanych i o wyższej wartości dodanej, niż ma to miejsce obecnie. W Belgii jest zbyt mało szybko rozwijających się firm w branżach innowacyjnych. Wsparcie innowacji jest dobrze rozwinięte i obejmuje pełen cykl innowacyjny, stało się ono jednak skomplikowane i bardzo rozdrobnione. Rozwój działalności o wysokiej wartości dodanej jest często hamowany przez brak wystarczających wykwalifikowanych zasobów ludzkich.

| (16) | Przewiduje się, że Belgia nie osiągnie swojego celu dotyczącego zmniejszenia o 15 % do 2020 r. emisji gazów cieplarnianych w branżach nieobjętych unijnym systemem handlu emisjami, w każdym razie nie bez skorzystania z elastycznych mechanizmów. Choć podejmowane są pewne inicjatywy, wydaje się, iż nie są one spójnie ukierunkowane, a wpływ wszystkich działań na zmniejszenie emisji, zwłaszcza tych generowanych przez sektor transportu i budynki, nadal nie jest jasny. Obniżka VAT od energii elektrycznej mogłaby dodatkowo zaszkodzić działaniom w tym zakresie. Negocjacje w sprawie porozumienia dotyczącego współpracy i podziału obciążeń prowadzone między szczeblem federalnym a regionalnym nie doprowadziły do wyraźnego podziału zadań. Zatory komunikacyjne są znacznym obciążeniem dla belgijskiej gospodarki w porównaniu z większością pozostałych państw. Skala problemu wymaga całościowej reakcji politycznej przez uwzględnienie możliwości wprowadzenia opłat z tytułu zatoru uzależnionych od pory dnia, przegląd przepisów podatkowych sprzyjających używaniu samochodów służbowych i kart paliwowych do celów prywatnych oraz zwiększenie wydajności transportu publicznego. |
| --- | --- |

(16)

Przewiduje się, że Belgia nie osiągnie swojego celu dotyczącego zmniejszenia o 15 % do 2020 r. emisji gazów cieplarnianych w branżach nieobjętych unijnym systemem handlu emisjami, w każdym razie nie bez skorzystania z elastycznych mechanizmów. Choć podejmowane są pewne inicjatywy, wydaje się, iż nie są one spójnie ukierunkowane, a wpływ wszystkich działań na zmniejszenie emisji, zwłaszcza tych generowanych przez sektor transportu i budynki, nadal nie jest jasny. Obniżka VAT od energii elektrycznej mogłaby dodatkowo zaszkodzić działaniom w tym zakresie. Negocjacje w sprawie porozumienia dotyczącego współpracy i podziału obciążeń prowadzone między szczeblem federalnym a regionalnym nie doprowadziły do wyraźnego podziału zadań. Zatory komunikacyjne są znacznym obciążeniem dla belgijskiej gospodarki w porównaniu z większością pozostałych państw. Skala problemu wymaga całościowej reakcji politycznej przez uwzględnienie możliwości wprowadzenia opłat z tytułu zatoru uzależnionych od pory dnia, przegląd przepisów podatkowych sprzyjających używaniu samochodów służbowych i kart paliwowych do celów prywatnych oraz zwiększenie wydajności transportu publicznego.

| (17) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę belgijskiej polityki gospodarczej. Oceniła krajowy program reform oraz program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Belgii, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia ogólnego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na szczeblu Unii wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–6. |
| --- | --- |

(17)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę belgijskiej polityki gospodarczej. Oceniła krajowy program reform oraz program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Belgii, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia ogólnego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na szczeblu Unii wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–6.

| (18) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie zwłaszcza w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(18)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie zwłaszcza w zaleceniu 1 poniżej.

| (19) | W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada przeanalizowała krajowy program reform i program stabilności. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 2, 4 i 5 poniżej. |
| --- | --- |

(19)

W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada przeanalizowała krajowy program reform i program stabilności. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 2, 4 i 5 poniżej.

| (20) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia skierowane do państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako kraj, którego walutą jest euro, Belgia powinna również zapewnić pełne i terminowe wykonanie tych zaleceń, |
| --- | --- |

(20)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia skierowane do państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako kraj, którego walutą jest euro, Belgia powinna również zapewnić pełne i terminowe wykonanie tych zaleceń,

NINIEJSZYM ZALECA Belgii podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Wzmocnienie, po korekcie nadmiernego deficytu, środków budżetowych na 2014 r. w świetle powstającej luki w wysokości 0,5 % PKB, na podstawie prognozy służb Komisji z wiosny 2014 r. wskazującej na ryzyko znacznego odchylenia od wymogów związanych z funkcją zapobiegawczą paktu stabilności i wzrostu. Znaczne wzmocnienie w 2015 r. strategii budżetowej w celu zapewnienia wymaganej korekty w wysokości 0,6 % PKB służącej osiągnięciu średniookresowego celu budżetowego, dzięki czemu zostałaby również zapewniona zgodność z zasadą dotyczącą zadłużenia. Następnie, do czasu osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego, kontynuację planowej rocznej korekty strukturalnej służącej osiągnięciu tego celu zgodnie z wymogiem rocznej korekty strukturalnej w wysokości co najmniej 0,5 % PKB i ponad ten poziom przy dobrej sytuacji gospodarczej lub, w razie potrzeby, zapewnienie przestrzegania zasady dotyczącej zadłużenia w celu stałego zmniejszania wysokiego długu sektora instytucji rządowych i samorządowych. Zapewnienie zrównoważonego wkładu wszystkich szczebli administracji rządowej w przestrzeganie reguł fiskalnych, w tym zasady salda strukturalnego budżetu, z wykorzystaniem wiążącego instrumentu zawierającego wyraźny podział celów w perspektywie planowania średniookresowego. |
| --- | --- |

1.

Wzmocnienie, po korekcie nadmiernego deficytu, środków budżetowych na 2014 r. w świetle powstającej luki w wysokości 0,5 % PKB, na podstawie prognozy służb Komisji z wiosny 2014 r. wskazującej na ryzyko znacznego odchylenia od wymogów związanych z funkcją zapobiegawczą paktu stabilności i wzrostu. Znaczne wzmocnienie w 2015 r. strategii budżetowej w celu zapewnienia wymaganej korekty w wysokości 0,6 % PKB służącej osiągnięciu średniookresowego celu budżetowego, dzięki czemu zostałaby również zapewniona zgodność z zasadą dotyczącą zadłużenia. Następnie, do czasu osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego, kontynuację planowej rocznej korekty strukturalnej służącej osiągnięciu tego celu zgodnie z wymogiem rocznej korekty strukturalnej w wysokości co najmniej 0,5 % PKB i ponad ten poziom przy dobrej sytuacji gospodarczej lub, w razie potrzeby, zapewnienie przestrzegania zasady dotyczącej zadłużenia w celu stałego zmniejszania wysokiego długu sektora instytucji rządowych i samorządowych. Zapewnienie zrównoważonego wkładu wszystkich szczebli administracji rządowej w przestrzeganie reguł fiskalnych, w tym zasady salda strukturalnego budżetu, z wykorzystaniem wiążącego instrumentu zawierającego wyraźny podział celów w perspektywie planowania średniookresowego.

| 2. | Zwiększenie zrównoważenia i sprawiedliwości ogólnego systemu podatkowego i przygotowanie całościowej reformy podatkowej, która pozwoli na zmniejszenie obciążeń podatkowych związanych z pracą na rzecz podstaw opodatkowania bardziej sprzyjających wzrostowi gospodarczemu, uproszczenie systemu podatkowego, usunięcie luk w prawie, zwiększenie skuteczności VAT, poszerzenie podstaw opodatkowania, zmniejszenie wydatków podatkowych i stopniowe wycofywanie dotacji szkodliwych dla środowiska. |
| --- | --- |

2.

Zwiększenie zrównoważenia i sprawiedliwości ogólnego systemu podatkowego i przygotowanie całościowej reformy podatkowej, która pozwoli na zmniejszenie obciążeń podatkowych związanych z pracą na rzecz podstaw opodatkowania bardziej sprzyjających wzrostowi gospodarczemu, uproszczenie systemu podatkowego, usunięcie luk w prawie, zwiększenie skuteczności VAT, poszerzenie podstaw opodatkowania, zmniejszenie wydatków podatkowych i stopniowe wycofywanie dotacji szkodliwych dla środowiska.

| 3. | Kontrolę wzrostu przyszłych wydatków publicznych związanych ze starzeniem się społeczeństwa, zwłaszcza kosztów emerytur oraz opieki długoterminowej, przez zwiększenie wysiłków w celu zmniejszenia różnicy między rzeczywistym wiekiem przejścia na emeryturę a ustawowym wiekiem emerytalnym, zredukowanie możliwości wcześniejszego przejścia na emeryturę, propagowanie aktywnego starzenia się, dostosowanie wieku emerytalnego do zmian średniego trwania życia i poprawę efektywności kosztowej wydatków publicznych na opiekę długoterminową. |
| --- | --- |

3.

Kontrolę wzrostu przyszłych wydatków publicznych związanych ze starzeniem się społeczeństwa, zwłaszcza kosztów emerytur oraz opieki długoterminowej, przez zwiększenie wysiłków w celu zmniejszenia różnicy między rzeczywistym wiekiem przejścia na emeryturę a ustawowym wiekiem emerytalnym, zredukowanie możliwości wcześniejszego przejścia na emeryturę, propagowanie aktywnego starzenia się, dostosowanie wieku emerytalnego do zmian średniego trwania życia i poprawę efektywności kosztowej wydatków publicznych na opiekę długoterminową.

| 4. | Zwiększenie współczynnika aktywności zawodowej, przede wszystkim przez ograniczanie finansowych powodów niepodejmowania pracy, zwiększanie dostępu do rynku pracy grup defaworyzowanych, takich jak osoby młode i pochodzące ze środowisk migracyjnych, zwiększenie mobilności zawodowej i podjęcie kwestii niedoboru wykwalifikowanej siły roboczej i niedopasowania umiejętności, jak również problemu wczesnego kończenia nauki. Wzmocnienie w całym kraju współpracy partnerskiej organów publicznych, publicznych służb zatrudnienia i instytucji oświatowych w celu udzielania osobom młodym dopasowanego do ich potrzeb wsparcia na wczesnym etapie. |
| --- | --- |

4.

Zwiększenie współczynnika aktywności zawodowej, przede wszystkim przez ograniczanie finansowych powodów niepodejmowania pracy, zwiększanie dostępu do rynku pracy grup defaworyzowanych, takich jak osoby młode i pochodzące ze środowisk migracyjnych, zwiększenie mobilności zawodowej i podjęcie kwestii niedoboru wykwalifikowanej siły roboczej i niedopasowania umiejętności, jak również problemu wczesnego kończenia nauki. Wzmocnienie w całym kraju współpracy partnerskiej organów publicznych, publicznych służb zatrudnienia i instytucji oświatowych w celu udzielania osobom młodym dopasowanego do ich potrzeb wsparcia na wczesnym etapie.

| 5. | Przywrócenie konkurencyjności przez kontynuowanie reformy systemu ustalania wynagrodzeń, w tym indeksacji płac, w porozumieniu z partnerami społecznymi i zgodnie z praktyką krajową, tak aby zapewnić, by zmiany wysokości płac odzwierciedlały zmiany wydajności pracy w danej branży lub przedsiębiorstwie oraz sytuację gospodarczą, a także aby w razie potrzeby możliwa była skuteczna korekta automatyczna; przez zwiększenie konkurencji w branżach detalicznych, usunięcie nadmiernych ograniczeń w zakresie świadczenia usług, w tym tych świadczonych w ramach wolnych zawodów, oraz przez ograniczenie ryzyka dalszych podwyżek kosztów dystrybucji energii elektrycznej; przez wspieranie innowacji za pomocą usprawnionych programów zachęt i dzięki zmniejszeniu barier administracyjnych; oraz przez prowadzenie skoordynowanej polityki kształcenia i szkolenia w celu rozwiązania problemu powszechnego niedopasowania umiejętności i regionalnych różnic w odsetku osób przedwcześnie kończących naukę. |
| --- | --- |

5.

Przywrócenie konkurencyjności przez kontynuowanie reformy systemu ustalania wynagrodzeń, w tym indeksacji płac, w porozumieniu z partnerami społecznymi i zgodnie z praktyką krajową, tak aby zapewnić, by zmiany wysokości płac odzwierciedlały zmiany wydajności pracy w danej branży lub przedsiębiorstwie oraz sytuację gospodarczą, a także aby w razie potrzeby możliwa była skuteczna korekta automatyczna; przez zwiększenie konkurencji w branżach detalicznych, usunięcie nadmiernych ograniczeń w zakresie świadczenia usług, w tym tych świadczonych w ramach wolnych zawodów, oraz przez ograniczenie ryzyka dalszych podwyżek kosztów dystrybucji energii elektrycznej; przez wspieranie innowacji za pomocą usprawnionych programów zachęt i dzięki zmniejszeniu barier administracyjnych; oraz przez prowadzenie skoordynowanej polityki kształcenia i szkolenia w celu rozwiązania problemu powszechnego niedopasowania umiejętności i regionalnych różnic w odsetku osób przedwcześnie kończących naukę.

| 6. | Zapewnienie osiągnięcia do 2020 r. celów dotyczących zmniejszenia emisji gazów cieplarnianych przez branże nieobjęte systemem handlu emisjami, zwłaszcza w odniesieniu do budynków i sektora transportu. Dopilnowanie, by wkład sektora transportu był dostosowany do celu dotyczącego zmniejszenia zatorów komunikacyjnych. Ustalenie wyraźnego podziału zadań i obciążeń między jednostkami administracji federalnej i regionalnej. |
| --- | --- |

6.

Zapewnienie osiągnięcia do 2020 r. celów dotyczących zmniejszenia emisji gazów cieplarnianych przez branże nieobjęte systemem handlu emisjami, zwłaszcza w odniesieniu do budynków i sektora transportu. Dopilnowanie, by wkład sektora transportu był dostosowany do celu dotyczącego zmniejszenia zatorów komunikacyjnych. Ustalenie wyraźnego podziału zadań i obciążeń między jednostkami administracji federalnej i regionalnej.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P.C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25.

2

(3)  Utrzymana na rok 2014 decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

3

(4)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 5.

4

(5)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie wspólnych przepisów dotyczących monitorowania i oceny projektów planów budżetowych oraz zapewnienia korekty nadmiernego deficytu w państwach członkowskich należących do strefy euro (Dz.U. L 140 z 27.5.2013, s. 11).

5

(6)  Na podstawie art. 5 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

6

(7)  Zob. s. 141 niniejszego Dziennika Urzędowego.

7

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/7 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/7

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Bułgarii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Bułgarię programu konwergencji na 2014 r.

2014/C 247/02

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 9 ust. 2,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (2), w szczególności jego art. 6 ust. 1,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć na poziomie państw członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć na poziomie państw członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Bułgarii na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Bułgarię zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2012–2016. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Bułgarii na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Bułgarię zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2012–2016.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Bułgarię jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Bułgarię jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | Dnia 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Bułgarii, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. Analiza doprowadziła Komisję do wniosku, że w Bułgarii nadal występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają monitorowania i działań politycznych. W szczególności przedłużająca się korekta sytuacji na rynku pracy wymaga podjęcia działań politycznych, natomiast korekta bilansu płatniczego oraz zmniejszanie zadłużenia przedsiębiorstw przebiegają sprawnie. |
| --- | --- |

(7)

Dnia 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Bułgarii, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. Analiza doprowadziła Komisję do wniosku, że w Bułgarii nadal występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają monitorowania i działań politycznych. W szczególności przedłużająca się korekta sytuacji na rynku pracy wymaga podjęcia działań politycznych, natomiast korekta bilansu płatniczego oraz zmniejszanie zadłużenia przedsiębiorstw przebiegają sprawnie.

| (8) | W dniu 17 kwietnia 2014 r. Bułgaria przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r. oraz program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(8)

W dniu 17 kwietnia 2014 r. Bułgaria przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r. oraz program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (9) | Celem strategii budżetowej zarysowanej w programie konwergencji na 2014 r. jest osiągnięcie do 2016 r. średniookresowego celu budżetowego przewidującego deficyt strukturalny na poziomie - 1 % PKB. Ten średniookresowy cel budżetowy jest bardziej rygorystyczny od wymogów paktu stabilności i wzrostu. Bułgaria skorzystała z możliwości tymczasowego odchylenia od celu średniookresowego o 0,6 % PKB w 2013 r. oraz o 0,1 % PKB w 2014 r., które to odchylenie jest dozwolone w przypadku wspólnie finansowanych projektów. Program konwergencji zakłada pogorszenie się (przeliczonego) salda strukturalnego o 0,3 % PKB w 2014 r. – do poziomu - 1,3 % PKB – i jego poprawę o 0,3 % PKB w 2015 r. – do poziomu - 1,0 % PKB, co zapewni powrót do celu średniookresowego. Stopa wzrostu wydatków publicznych ma nie przekroczyć właściwej średniookresowej wartości odniesienia w latach 2014–2015. Plany budżetowe są zatem zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Wskaźnik zadłużenia wynosi znacznie poniżej 60 % PKB, a w programie konwergencji przewiduje się, że wzrośnie on tylko nieznacznie do 20,6 % PKB do końca okresu objętego programem. Scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się prognozy budżetowe zawarte w programie konwergencji, jest optymistyczny, jeśli chodzi o lata 2014–2015 – przewiduje się w nim, że roczny wzrost wyniesie 2,1 % w 2014 r. i 2,6 % w 2015 r., a nie 1,7 % w 2014 r. i 2,0 % w 2015 r., jak przewidziały służby Komisji w swojej prognozie z wiosny 2014 r. Zgodnie z prognozą Komisji odchylenie Bułgarii od jej celu średniookresowego w 2014 r. jest większe od odchylenia dozwolonego na zasadzie tymczasowej w przypadku wspólnie finansowanych projektów, zaś do wymaganego powrotu do celu średniookresowego nie dojdzie w 2015 r. W oparciu o ocenę programu konwergencji na 2014 r. i o prognozę Komisji, na podstawie rozporządzenia Rady nr 1466/97/WE, Rada jest zdania, że w latach 2014–2015 zachodzi ryzyko odchylenia od celu średniookresowego. |
| --- | --- |

(9)

Celem strategii budżetowej zarysowanej w programie konwergencji na 2014 r. jest osiągnięcie do 2016 r. średniookresowego celu budżetowego przewidującego deficyt strukturalny na poziomie - 1 % PKB. Ten średniookresowy cel budżetowy jest bardziej rygorystyczny od wymogów paktu stabilności i wzrostu. Bułgaria skorzystała z możliwości tymczasowego odchylenia od celu średniookresowego o 0,6 % PKB w 2013 r. oraz o 0,1 % PKB w 2014 r., które to odchylenie jest dozwolone w przypadku wspólnie finansowanych projektów. Program konwergencji zakłada pogorszenie się (przeliczonego) salda strukturalnego o 0,3 % PKB w 2014 r. – do poziomu - 1,3 % PKB – i jego poprawę o 0,3 % PKB w 2015 r. – do poziomu - 1,0 % PKB, co zapewni powrót do celu średniookresowego. Stopa wzrostu wydatków publicznych ma nie przekroczyć właściwej średniookresowej wartości odniesienia w latach 2014–2015. Plany budżetowe są zatem zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Wskaźnik zadłużenia wynosi znacznie poniżej 60 % PKB, a w programie konwergencji przewiduje się, że wzrośnie on tylko nieznacznie do 20,6 % PKB do końca okresu objętego programem. Scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się prognozy budżetowe zawarte w programie konwergencji, jest optymistyczny, jeśli chodzi o lata 2014–2015 – przewiduje się w nim, że roczny wzrost wyniesie 2,1 % w 2014 r. i 2,6 % w 2015 r., a nie 1,7 % w 2014 r. i 2,0 % w 2015 r., jak przewidziały służby Komisji w swojej prognozie z wiosny 2014 r. Zgodnie z prognozą Komisji odchylenie Bułgarii od jej celu średniookresowego w 2014 r. jest większe od odchylenia dozwolonego na zasadzie tymczasowej w przypadku wspólnie finansowanych projektów, zaś do wymaganego powrotu do celu średniookresowego nie dojdzie w 2015 r. W oparciu o ocenę programu konwergencji na 2014 r. i o prognozę Komisji, na podstawie rozporządzenia Rady nr 1466/97/WE, Rada jest zdania, że w latach 2014–2015 zachodzi ryzyko odchylenia od celu średniookresowego.

| (10) | Przestrzeganie przepisów prawa podatkowego oraz jakość administracji podatkowej nadal są dla Bułgarii głównymi wyzwaniami. Dostępne dane szacunkowe wskazują na istnienie znacznej wielkości szarej strefy, co potwierdzają dane dotyczące pracy nierejestrowanej w tym państwie. Administracyjne koszty poboru podatków i koszty przestrzegania przepisów podatkowych są stosunkowo wysokie. Mimo wielu przedsięwziętych środków zaradczych w Bułgarii nadal nie ma w pełni rozwiniętej strategii w zakresie przestrzegania przepisów prawa podatkowego obejmującej pracę wszystkich organów poboru podatków i zawierającej uprzednią analizę największych ryzyk związanych z poborem podatków, a także ocenę już istniejących środków, w tym działań służących uproszczeniu systemu i skuteczniejszych kontroli. |
| --- | --- |

(10)

Przestrzeganie przepisów prawa podatkowego oraz jakość administracji podatkowej nadal są dla Bułgarii głównymi wyzwaniami. Dostępne dane szacunkowe wskazują na istnienie znacznej wielkości szarej strefy, co potwierdzają dane dotyczące pracy nierejestrowanej w tym państwie. Administracyjne koszty poboru podatków i koszty przestrzegania przepisów podatkowych są stosunkowo wysokie. Mimo wielu przedsięwziętych środków zaradczych w Bułgarii nadal nie ma w pełni rozwiniętej strategii w zakresie przestrzegania przepisów prawa podatkowego obejmującej pracę wszystkich organów poboru podatków i zawierającej uprzednią analizę największych ryzyk związanych z poborem podatków, a także ocenę już istniejących środków, w tym działań służących uproszczeniu systemu i skuteczniejszych kontroli.

| (11) | W 2013 r. Bułgaria wycofała się z uprzednich zobowiązań dotyczących reformy emerytalnej. Zakładane ograniczenie systemów wczesnych emerytur nie doszło do skutku. Odłożono w czasie planowe coroczne podniesienie ustawowego wieku emerytalnego. Nie dokonano żadnych postępów w zrównaniu wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn ani nie podjęto działań w celu zaostrzenia kryteriów kwalifikowalności i kontroli, aby ograniczyć nadużycia w zakresie przyznawania rent inwalidzkich. Społeczeństwo bułgarskie jest jednym z najszybciej starzejących się społeczeństw w UE, co negatywnie wpływa na rynek pracy, potencjał wzrostu gospodarczego i finansowanie systemu emerytalnego. Państwo to musi zatem kontynuować reformę emerytalną. Bułgaria stoi również przed poważnymi wyzwaniami w kwestii racjonalizacji sektora szpitalnictwa i zarządzania nim, między innymi brakiem przejrzystości finansowania szpitali i niewystarczająco rozwiniętym systemem opieki ambulatoryjnej. Ponadto wysoki poziom kosztów oficjalnych i nieoficjalnych ponoszonych bezpośrednio przez pacjentów prowadzi do faktycznego wykluczenia pewnych grup ludności z dostępu do opieki zdrowotnej. Wskaźniki statusu zdrowotnego są niskie w porównaniu z innymi państwami członkowskimi, co wskazuje na ewentualną potrzebę strukturalnego zwiększenia wydatków na służbę zdrowia w przyszłości. |
| --- | --- |

(11)

W 2013 r. Bułgaria wycofała się z uprzednich zobowiązań dotyczących reformy emerytalnej. Zakładane ograniczenie systemów wczesnych emerytur nie doszło do skutku. Odłożono w czasie planowe coroczne podniesienie ustawowego wieku emerytalnego. Nie dokonano żadnych postępów w zrównaniu wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn ani nie podjęto działań w celu zaostrzenia kryteriów kwalifikowalności i kontroli, aby ograniczyć nadużycia w zakresie przyznawania rent inwalidzkich. Społeczeństwo bułgarskie jest jednym z najszybciej starzejących się społeczeństw w UE, co negatywnie wpływa na rynek pracy, potencjał wzrostu gospodarczego i finansowanie systemu emerytalnego. Państwo to musi zatem kontynuować reformę emerytalną. Bułgaria stoi również przed poważnymi wyzwaniami w kwestii racjonalizacji sektora szpitalnictwa i zarządzania nim, między innymi brakiem przejrzystości finansowania szpitali i niewystarczająco rozwiniętym systemem opieki ambulatoryjnej. Ponadto wysoki poziom kosztów oficjalnych i nieoficjalnych ponoszonych bezpośrednio przez pacjentów prowadzi do faktycznego wykluczenia pewnych grup ludności z dostępu do opieki zdrowotnej. Wskaźniki statusu zdrowotnego są niskie w porównaniu z innymi państwami członkowskimi, co wskazuje na ewentualną potrzebę strukturalnego zwiększenia wydatków na służbę zdrowia w przyszłości.

| (12) | Sytuacja na rynku pracy była w ostatnich latach niekorzystna, co ograniczyło zdolność dostosowawczą gospodarki i zmniejszyło potencjał wzrostu gospodarczego. Stopa bezrobocia ustabilizowała się w 2013 r., jednak stopa bezrobocia młodzieży i stopa bezrobocia długotrwałego nadal wzrastały. W Bułgarii odnotowuje się jeden z najwyższych odsetków młodzieży niekształcącej się, niepracującej ani nieszkolącej się, co wskazuje na skrajnie niedostateczne wykorzystanie kapitału ludzkiego i niski stopień jego rozwoju. Dokonano jedynie bardzo ograniczonych postępów w zwiększaniu potencjału agencji zatrudnienia. Bułgaria powinna również zwiększyć zakres i skuteczność aktywnej polityki rynku pracy. W państwie tym brakuje skutecznych środków skierowanych do niezarejestrowanych osób młodych, w tym Romów, przewidzianych w ramach gwarancji dla młodzieży. Znaczny odsetek bezrobotnych nie jest objęty siatką bezpieczeństwa socjalnego (świadczeniami dla bezrobotnych i pomocą społeczną); osoby te korzystają raczej z pomocy rodziny lub wykonują pracę nierejestrowaną. W Bułgarii wskaźnik zagrożenia ubóstwem i wykluczeniem społecznym należy do najwyższych w UE. Wprowadzenie minimalnych progów składek na ubezpieczenia społeczne mogłoby uniemożliwić pracownikom nisko wykwalifikowanym pełen udział w gospodarce formalnej. W tej kwestii dokonano pewnych analiz, aby ocenić potencjalny wpływ takiego środka. Ich wyniki należy poddać ocenie i podjąć stosowne działania polityczne. W Bułgarii nie ma wyraźnych wytycznych dotyczących przejrzystego sposobu ustalania minimalnego wynagrodzenia za pracę. Ustawowe minimalne wynagrodzenie jest podwyższane od 2011 r., co może wywrzeć negatywny wpływ na zatrudnienie. Skutki tego podwyższenia powinny być zatem monitorowane. |
| --- | --- |

(12)

Sytuacja na rynku pracy była w ostatnich latach niekorzystna, co ograniczyło zdolność dostosowawczą gospodarki i zmniejszyło potencjał wzrostu gospodarczego. Stopa bezrobocia ustabilizowała się w 2013 r., jednak stopa bezrobocia młodzieży i stopa bezrobocia długotrwałego nadal wzrastały. W Bułgarii odnotowuje się jeden z najwyższych odsetków młodzieży niekształcącej się, niepracującej ani nieszkolącej się, co wskazuje na skrajnie niedostateczne wykorzystanie kapitału ludzkiego i niski stopień jego rozwoju. Dokonano jedynie bardzo ograniczonych postępów w zwiększaniu potencjału agencji zatrudnienia. Bułgaria powinna również zwiększyć zakres i skuteczność aktywnej polityki rynku pracy. W państwie tym brakuje skutecznych środków skierowanych do niezarejestrowanych osób młodych, w tym Romów, przewidzianych w ramach gwarancji dla młodzieży. Znaczny odsetek bezrobotnych nie jest objęty siatką bezpieczeństwa socjalnego (świadczeniami dla bezrobotnych i pomocą społeczną); osoby te korzystają raczej z pomocy rodziny lub wykonują pracę nierejestrowaną. W Bułgarii wskaźnik zagrożenia ubóstwem i wykluczeniem społecznym należy do najwyższych w UE. Wprowadzenie minimalnych progów składek na ubezpieczenia społeczne mogłoby uniemożliwić pracownikom nisko wykwalifikowanym pełen udział w gospodarce formalnej. W tej kwestii dokonano pewnych analiz, aby ocenić potencjalny wpływ takiego środka. Ich wyniki należy poddać ocenie i podjąć stosowne działania polityczne. W Bułgarii nie ma wyraźnych wytycznych dotyczących przejrzystego sposobu ustalania minimalnego wynagrodzenia za pracę. Ustawowe minimalne wynagrodzenie jest podwyższane od 2011 r., co może wywrzeć negatywny wpływ na zatrudnienie. Skutki tego podwyższenia powinny być zatem monitorowane.

| (13) | Bułgaria nadal nie przyjęła ustawy o edukacji szkolnej, stanowiącej ramy wdrażania niezbędnych całościowych reform systemu nauczania szkolnego, obejmujących m.in. unowocześnienie programów nauczania i poprawę jakości szkolenia nauczycieli. W państwie tym konieczna jest poprawa jakości kształcenia i szkolenia zawodowego oraz pełniejsze jego włączenie do ogólnego systemu kształcenia, tak aby stworzyć elastyczne ścieżki kształcenia, ograniczyć zjawisko wczesnego kończenia nauki i zwiększyć możliwości uczenia się przez całe życie. Jeśli natomiast chodzi o system szkolnictwa wyższego, nadal nie w pełni odpowiada on zapotrzebowaniu na rynku pracy. Do jego słabych wyników przyczynia się niska jakość systemu certyfikacji jakości. Obecnie prowadzone są dyskusje na temat nowej strategii w dziedzinie szkolnictwa wyższego, w trakcie których porusza się kwestię reorganizacji systemu zarządzania szkołami wyższymi przez wprowadzenie bezpośredniego zaangażowania zainteresowanych stron, takich jak przedsiębiorstwa i studenci, konsolidację szkół wyższych oraz przyjęcie podejścia opartego na wynikach kształcenia, aby lepiej odpowiadały one potrzebom rynku pracy. Stałym wyzwaniem jest zapewnienie dostępu do edukacji dzieciom znajdującym się w niekorzystnej sytuacji, zwłaszcza z rodzin romskich. Wprowadzenie obowiązkowego dwuletniego kształcenia przedszkolnego jest w tej kwestii ważnym środkiem, który należy bezwzględnie wprowadzić wraz z rozwiązaniami służącymi ograniczeniu zjawiska wczesnego kończenia nauki. Należy zwiększyć skalę istniejących inicjatyw na rzecz poprawy szkolenia nauczycieli i ograniczania faktycznej segregacji w szkołach. Przepisy uzależniające wypłatę dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu od uczęszczania przez nie do szkoły już obowiązują, ale prawdopodobnie nie przyniosły jeszcze pożądanych rezultatów. |
| --- | --- |

(13)

Bułgaria nadal nie przyjęła ustawy o edukacji szkolnej, stanowiącej ramy wdrażania niezbędnych całościowych reform systemu nauczania szkolnego, obejmujących m.in. unowocześnienie programów nauczania i poprawę jakości szkolenia nauczycieli. W państwie tym konieczna jest poprawa jakości kształcenia i szkolenia zawodowego oraz pełniejsze jego włączenie do ogólnego systemu kształcenia, tak aby stworzyć elastyczne ścieżki kształcenia, ograniczyć zjawisko wczesnego kończenia nauki i zwiększyć możliwości uczenia się przez całe życie. Jeśli natomiast chodzi o system szkolnictwa wyższego, nadal nie w pełni odpowiada on zapotrzebowaniu na rynku pracy. Do jego słabych wyników przyczynia się niska jakość systemu certyfikacji jakości. Obecnie prowadzone są dyskusje na temat nowej strategii w dziedzinie szkolnictwa wyższego, w trakcie których porusza się kwestię reorganizacji systemu zarządzania szkołami wyższymi przez wprowadzenie bezpośredniego zaangażowania zainteresowanych stron, takich jak przedsiębiorstwa i studenci, konsolidację szkół wyższych oraz przyjęcie podejścia opartego na wynikach kształcenia, aby lepiej odpowiadały one potrzebom rynku pracy. Stałym wyzwaniem jest zapewnienie dostępu do edukacji dzieciom znajdującym się w niekorzystnej sytuacji, zwłaszcza z rodzin romskich. Wprowadzenie obowiązkowego dwuletniego kształcenia przedszkolnego jest w tej kwestii ważnym środkiem, który należy bezwzględnie wprowadzić wraz z rozwiązaniami służącymi ograniczeniu zjawiska wczesnego kończenia nauki. Należy zwiększyć skalę istniejących inicjatyw na rzecz poprawy szkolenia nauczycieli i ograniczania faktycznej segregacji w szkołach. Przepisy uzależniające wypłatę dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu od uczęszczania przez nie do szkoły już obowiązują, ale prawdopodobnie nie przyniosły jeszcze pożądanych rezultatów.

| (14) | Ogólne działania w celu unowocześnienia administracji publicznej przyniosły do tej pory ograniczone rezultaty ze względu na brak całościowego podejścia i wystarczającego zaangażowania na rzecz głębokich reform. W Bułgarii potrzebna jest skoordynowana strategia reform administracji publicznej w celu zwiększenia profesjonalizmu i niezależności tego sektora oraz jego agencji regulacyjnych, obejmująca wprowadzenie opartego na zasługach systemu mianowania urzędników służby cywilnej i rozwoju ich kariery zawodowej oraz ustanowienie skutecznych struktur antykorupcyjnych. Konieczne są stałe wysiłki na rzecz poprawy ogólnego otoczenia biznesu. Do wyzwań w tej dziedzinie należy wprowadzenie procedur uzyskiwania zezwoleń i rejestrowania przedsiębiorstw. Postępowanie upadłościowe trwa w Bułgarii ponad trzy lata, a stopa odzysku jest niska. W 2013 r. wprowadzono nowe przepisy dotyczące opóźnień w płatnościach, które należy teraz wdrożyć. Rozwój administracji elektronicznej stoi w miejscu, a koordynacja w celu zapewnienia interoperacyjności systemów i utworzenia punktu kompleksowej obsługi jest niewystarczająca, co zmniejsza skuteczność działań na rzecz większej przejrzystości i mniejszego obciążenia administracyjnego. W dziedzinie zamówień publicznych brakuje prostych i ujednoliconych ram prawnych, co skutkuje skomplikowanymi warunkami prawnymi i regulacyjnymi, stwarzając niepewną sytuację dla podmiotów gospodarczych. Niezawisłość sądownictwa również stanowi poważny problem, z którym boryka się otoczenie biznesu w Bułgarii. W państwie tym podjęto pewne działania antykorupcyjne, jednak ogólne postępy są ograniczone i nietrwałe, co wskazuje na potrzebę bardziej konsekwentnych kontroli i sankcji o charakterze odstraszającym dotyczących konfliktu interesów. Należy również zapewnić ściślejszą koordynację instytucji antykorupcyjnych i chronić je przed wpływami politycznymi. |
| --- | --- |

(14)

Ogólne działania w celu unowocześnienia administracji publicznej przyniosły do tej pory ograniczone rezultaty ze względu na brak całościowego podejścia i wystarczającego zaangażowania na rzecz głębokich reform. W Bułgarii potrzebna jest skoordynowana strategia reform administracji publicznej w celu zwiększenia profesjonalizmu i niezależności tego sektora oraz jego agencji regulacyjnych, obejmująca wprowadzenie opartego na zasługach systemu mianowania urzędników służby cywilnej i rozwoju ich kariery zawodowej oraz ustanowienie skutecznych struktur antykorupcyjnych. Konieczne są stałe wysiłki na rzecz poprawy ogólnego otoczenia biznesu. Do wyzwań w tej dziedzinie należy wprowadzenie procedur uzyskiwania zezwoleń i rejestrowania przedsiębiorstw. Postępowanie upadłościowe trwa w Bułgarii ponad trzy lata, a stopa odzysku jest niska. W 2013 r. wprowadzono nowe przepisy dotyczące opóźnień w płatnościach, które należy teraz wdrożyć. Rozwój administracji elektronicznej stoi w miejscu, a koordynacja w celu zapewnienia interoperacyjności systemów i utworzenia punktu kompleksowej obsługi jest niewystarczająca, co zmniejsza skuteczność działań na rzecz większej przejrzystości i mniejszego obciążenia administracyjnego. W dziedzinie zamówień publicznych brakuje prostych i ujednoliconych ram prawnych, co skutkuje skomplikowanymi warunkami prawnymi i regulacyjnymi, stwarzając niepewną sytuację dla podmiotów gospodarczych. Niezawisłość sądownictwa również stanowi poważny problem, z którym boryka się otoczenie biznesu w Bułgarii. W państwie tym podjęto pewne działania antykorupcyjne, jednak ogólne postępy są ograniczone i nietrwałe, co wskazuje na potrzebę bardziej konsekwentnych kontroli i sankcji o charakterze odstraszającym dotyczących konfliktu interesów. Należy również zapewnić ściślejszą koordynację instytucji antykorupcyjnych i chronić je przed wpływami politycznymi.

| (15) | Konkurencja w sektorze energii elektrycznej i gazu pozostaje ograniczona. Jeśli chodzi o poprawę funkcjonowania rynków energii, szczególne obawy wywołuje brak giełd energii elektrycznej i gazu oraz nieobecność przejrzystego rynku hurtowego. Wolny rynek energii elektrycznej zdominowany jest przez jednego dostawcę, a ze względu na ograniczone rozmiary rynku konkurencja nie spełnia swojej roli polegającej na zapewnieniu efektywności kosztowej. Niezależność i skuteczność krajowego organu regulacyjnego pozostaje ograniczona. Uzależnienie od przywozu pochodzącego od ograniczonej liczby dostawców oraz słabo rozwinięta infrastruktura powodują zagrożenie szokiem podażowym. Do finansowania z UE zaproponowano całościowy pakiet środków służących zwiększeniu efektywności energetycznej w nowym okresie programowania na lata 2014–2020. |
| --- | --- |

(15)

Konkurencja w sektorze energii elektrycznej i gazu pozostaje ograniczona. Jeśli chodzi o poprawę funkcjonowania rynków energii, szczególne obawy wywołuje brak giełd energii elektrycznej i gazu oraz nieobecność przejrzystego rynku hurtowego. Wolny rynek energii elektrycznej zdominowany jest przez jednego dostawcę, a ze względu na ograniczone rozmiary rynku konkurencja nie spełnia swojej roli polegającej na zapewnieniu efektywności kosztowej. Niezależność i skuteczność krajowego organu regulacyjnego pozostaje ograniczona. Uzależnienie od przywozu pochodzącego od ograniczonej liczby dostawców oraz słabo rozwinięta infrastruktura powodują zagrożenie szokiem podażowym. Do finansowania z UE zaproponowano całościowy pakiet środków służących zwiększeniu efektywności energetycznej w nowym okresie programowania na lata 2014–2020.

| (16) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Bułgarii. Komisja dokonała oceny krajowego programu reform i programu konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki fiskalnej i polityki społeczno-gospodarczej w Bułgarii, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii Europejskiej przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–6. |
| --- | --- |

(16)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Bułgarii. Komisja dokonała oceny krajowego programu reform i programu konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki fiskalnej i polityki społeczno-gospodarczej w Bułgarii, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii Europejskiej przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–6.

| (17) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(17)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej.

| (18) | W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada zbadała krajowy program reform i program konwergencji. Zalecenia Rady na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 3, 4 i 5 poniżej, |
| --- | --- |

(18)

W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada zbadała krajowy program reform i program konwergencji. Zalecenia Rady na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 3, 4 i 5 poniżej,

NINIEJSZYM ZALECA Bułgarii podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Wzmocnienie środków budżetowych na 2014 r. w świetle pojawiającego się odstępstwa od funkcji zapobiegawczej paktu stabilności i wzrostu. Poprawę strategii budżetowej w 2015 r., aby zapewnić osiągnięcie celu średniookresowego, a następnie pozostanie na poziomie określonym w ramach tego celu. Umożliwienie nowej radzie budżetowej wypełniania jej obowiązków. Realizację kompleksowej strategii podatkowej w celu usprawnienia poboru podatków, zwalczania szarej strefy i zmniejszenia kosztów przestrzegania przepisów podatkowych. |
| --- | --- |

1.

Wzmocnienie środków budżetowych na 2014 r. w świetle pojawiającego się odstępstwa od funkcji zapobiegawczej paktu stabilności i wzrostu. Poprawę strategii budżetowej w 2015 r., aby zapewnić osiągnięcie celu średniookresowego, a następnie pozostanie na poziomie określonym w ramach tego celu. Umożliwienie nowej radzie budżetowej wypełniania jej obowiązków. Realizację kompleksowej strategii podatkowej w celu usprawnienia poboru podatków, zwalczania szarej strefy i zmniejszenia kosztów przestrzegania przepisów podatkowych.

| 2. | Przyjęcie długoterminowej strategii dotyczącej systemu emerytalnego, przeprowadzenie planowego corocznego podniesienia ustawowego wieku emerytalnego i ustanowienie mechanizmu dostosowującego ustawowy wiek emerytalny do średniego trwania życia w perspektywie długoterminowej przy jednoczesnym stopniowym wycofywaniu możliwości wcześniejszego przejścia na emeryturę i zrównaniu ustawowego wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn. Zaostrzenie kryteriów kwalifikowalności i procedur przyznawania renty inwalidzkiej, np. przez częstsze uwzględnianie zdolności do pracy zachowanej przez wnioskodawców. Zapewnienie racjonalnego pod względem kosztów świadczenia opieki zdrowotnej poprzez udoskonalenie zasad ustalania cen usług opieki zdrowotnej przy jednoczesnym powiązaniu finansowania szpitali z wynikami ich działalności, przyspieszeniu optymalizacji sieci tych placówek oraz rozwoju opieki ambulatoryjnej. |
| --- | --- |

2.

Przyjęcie długoterminowej strategii dotyczącej systemu emerytalnego, przeprowadzenie planowego corocznego podniesienia ustawowego wieku emerytalnego i ustanowienie mechanizmu dostosowującego ustawowy wiek emerytalny do średniego trwania życia w perspektywie długoterminowej przy jednoczesnym stopniowym wycofywaniu możliwości wcześniejszego przejścia na emeryturę i zrównaniu ustawowego wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn. Zaostrzenie kryteriów kwalifikowalności i procedur przyznawania renty inwalidzkiej, np. przez częstsze uwzględnianie zdolności do pracy zachowanej przez wnioskodawców. Zapewnienie racjonalnego pod względem kosztów świadczenia opieki zdrowotnej poprzez udoskonalenie zasad ustalania cen usług opieki zdrowotnej przy jednoczesnym powiązaniu finansowania szpitali z wynikami ich działalności, przyspieszeniu optymalizacji sieci tych placówek oraz rozwoju opieki ambulatoryjnej.

| 3. | Zwiększenie skuteczności działań agencji zatrudnienia przez rozwój systemu monitorowania wyników i lepsze ukierunkowanie na potrzeby osób znajdujących się w najbardziej niekorzystnej sytuacji, takich jak pracownicy nisko wykwalifikowani i starsi, osoby długotrwale bezrobotne i Romowie. Zwiększenie zakresu i skuteczności aktywnej polityki rynku pracy, aby lepiej dopasowywać jej ofertę do osób poszukujących pracy oraz objąć tą ofertą młode osoby niezarejestrowane‐, które nie pracują, nie uczą się ani się nie szkolą, zgodnie z założeniami gwarancji dla młodzieży. Zwiększenie liczby osób objętych świadczeniami dla bezrobotnych i pomocą społeczną, a także powiązanie tych świadczeń ze środkami aktywizacji. Dalsze prowadzenie całościowego przeglądu minimalnych progów składek na ubezpieczenie społeczne, tak aby system składek nie wypierał z rynku pracy pracowników nisko wykwalifikowanych. Ustanowienie w porozumieniu z partnerami społecznymi przejrzystych wytycznych dotyczących dostosowania ustawowego minimalnego wynagrodzenia za pracę, z uwzględnieniem wpływu tego dostosowania na zatrudnienie i konkurencyjność. W celu ograniczenia ubóstwa – dalsze zwiększenie dostępności i skuteczności transferów i usług socjalnych dla dzieci i osób starszych. |
| --- | --- |

3.

Zwiększenie skuteczności działań agencji zatrudnienia przez rozwój systemu monitorowania wyników i lepsze ukierunkowanie na potrzeby osób znajdujących się w najbardziej niekorzystnej sytuacji, takich jak pracownicy nisko wykwalifikowani i starsi, osoby długotrwale bezrobotne i Romowie. Zwiększenie zakresu i skuteczności aktywnej polityki rynku pracy, aby lepiej dopasowywać jej ofertę do osób poszukujących pracy oraz objąć tą ofertą młode osoby niezarejestrowane‐, które nie pracują, nie uczą się ani się nie szkolą, zgodnie z założeniami gwarancji dla młodzieży. Zwiększenie liczby osób objętych świadczeniami dla bezrobotnych i pomocą społeczną, a także powiązanie tych świadczeń ze środkami aktywizacji. Dalsze prowadzenie całościowego przeglądu minimalnych progów składek na ubezpieczenie społeczne, tak aby system składek nie wypierał z rynku pracy pracowników nisko wykwalifikowanych. Ustanowienie w porozumieniu z partnerami społecznymi przejrzystych wytycznych dotyczących dostosowania ustawowego minimalnego wynagrodzenia za pracę, z uwzględnieniem wpływu tego dostosowania na zatrudnienie i konkurencyjność. W celu ograniczenia ubóstwa – dalsze zwiększenie dostępności i skuteczności transferów i usług socjalnych dla dzieci i osób starszych.

| 4. | Przyjęcie ustawy o edukacji szkolnej i wprowadzenie reform kształcenia i szkolenia zawodowego w celu zwiększenia poziomu i adekwatności umiejętności nabytych na wszystkich poziomach nauczania, przy jednoczesnym wspieraniu współpracy partnerskiej między instytucjami oświatowymi a przedsiębiorstwami z myślą o lepszym dostosowaniu wyników kształcenia do potrzeb na rynku pracy. Zwiększenie jakości instytucji kształcenia i szkolenia zawodowego oraz możliwości uczenia się przez całe życie. Intensyfikację działań w celu zwiększenia dostępu dzieci znajdujących się w trudnej sytuacji, zwłaszcza z rodzin romskich, do wysokiej jakości edukacji przedszkolnej i szkolnej o charakterze integracyjnym oraz bezwzględne wdrożenie przepisów uzależniających wypłatę dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu od uczęszczania przez nie do szkoły. |
| --- | --- |

4.

Przyjęcie ustawy o edukacji szkolnej i wprowadzenie reform kształcenia i szkolenia zawodowego w celu zwiększenia poziomu i adekwatności umiejętności nabytych na wszystkich poziomach nauczania, przy jednoczesnym wspieraniu współpracy partnerskiej między instytucjami oświatowymi a przedsiębiorstwami z myślą o lepszym dostosowaniu wyników kształcenia do potrzeb na rynku pracy. Zwiększenie jakości instytucji kształcenia i szkolenia zawodowego oraz możliwości uczenia się przez całe życie. Intensyfikację działań w celu zwiększenia dostępu dzieci znajdujących się w trudnej sytuacji, zwłaszcza z rodzin romskich, do wysokiej jakości edukacji przedszkolnej i szkolnej o charakterze integracyjnym oraz bezwzględne wdrożenie przepisów uzależniających wypłatę dodatku na dziecko pozostające na utrzymaniu od uczęszczania przez nie do szkoły.

| 5. | Dalsze ulepszanie otoczenia biznesu, zwłaszcza w odniesieniu do małych i średnich przedsiębiorstw, przez ograniczenie formalności administracyjnych, wspieranie administracji elektronicznej, usprawnienie postępowania upadłościowego i wdrożenie przepisów dotyczących opóźnień w płatnościach. Poprawę systemu zamówień publicznych przez zwiększenie potencjału administracyjnego, zaostrzenie kontroli ex ante prowadzonych przez agencję zamówień publicznych oraz podjęcie konkretnych działań w celu wdrożenia elektronicznych zamówień publicznych. Zwiększenie jakości i niezawisłości sądownictwa oraz intensyfikację walki z korupcją. |
| --- | --- |

5.

Dalsze ulepszanie otoczenia biznesu, zwłaszcza w odniesieniu do małych i średnich przedsiębiorstw, przez ograniczenie formalności administracyjnych, wspieranie administracji elektronicznej, usprawnienie postępowania upadłościowego i wdrożenie przepisów dotyczących opóźnień w płatnościach. Poprawę systemu zamówień publicznych przez zwiększenie potencjału administracyjnego, zaostrzenie kontroli ex ante prowadzonych przez agencję zamówień publicznych oraz podjęcie konkretnych działań w celu wdrożenia elektronicznych zamówień publicznych. Zwiększenie jakości i niezawisłości sądownictwa oraz intensyfikację walki z korupcją.

| 6. | Nasilenie reform w sektorze energii w celu zwiększenia konkurencji, skuteczności rynku i jego przejrzystości oraz efektywności energetycznej, zwłaszcza przez zniesienie barier rynkowych, zmniejszenie znaczenia regulowanej części rynku, intensyfikację działań na rzecz stworzenia przejrzystego hurtowego rynku energii elektrycznej i gazu, stopniowe wycofywanie limitów kwotowych i zwiększenie niezależności oraz potencjału organu regulacyjnego w dziedzinie energii. Przyspieszenie realizacji połączeń wzajemnych z ościennymi państwami członkowskimi i krajami kandydującymi, zwłaszcza w odniesieniu do gazu, oraz zwiększenie zdolności regulowania zakłóceń dostaw. |
| --- | --- |

6.

Nasilenie reform w sektorze energii w celu zwiększenia konkurencji, skuteczności rynku i jego przejrzystości oraz efektywności energetycznej, zwłaszcza przez zniesienie barier rynkowych, zmniejszenie znaczenia regulowanej części rynku, intensyfikację działań na rzecz stworzenia przejrzystego hurtowego rynku energii elektrycznej i gazu, stopniowe wycofywanie limitów kwotowych i zwiększenie niezależności oraz potencjału organu regulacyjnego w dziedzinie energii. Przyspieszenie realizacji połączeń wzajemnych z ościennymi państwami członkowskimi i krajami kandydującymi, zwłaszcza w odniesieniu do gazu, oraz zwiększenie zdolności regulowania zakłóceń dostaw.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P.C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25.

2

(3)  Utrzymane na rok 2014 decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

3

(4)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 10.

4

(5)  Na podstawie art. 9 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

5

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/12 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/12

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Republiki Czeskiej na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Republikę Czeską programu konwergencji na 2014 r.

2014/C 247/03

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 9 ust. 2,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Społecznego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swoich krajowych polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swoich krajowych polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (3) w sprawie krajowego programu reform Republiki Czeskiej na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Republikę Czeską zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2012–2016. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (3) w sprawie krajowego programu reform Republiki Czeskiej na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Republikę Czeską zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2012–2016.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) Parlamentu Europejskiego i Rady (4) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym nie wskazała Republiki Czeskiej jako jednego z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) Parlamentu Europejskiego i Rady (4) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym nie wskazała Republiki Czeskiej jako jednego z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 16 kwietnia 2014 r. Republika Czeska przedłożyła krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 28 kwietnia 2014 r. – program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 16 kwietnia 2014 r. Republika Czeska przedłożyła krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 28 kwietnia 2014 r. – program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (8) | Celem nakreślonej w programie konwergencji na 2014 r. strategii budżetowej jest utrzymanie przez cały okres trwania programu ogólnego deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych poniżej wartości odniesienia określonej w Traktacie, wynoszącej 3 % PKB. W programie konwergencji jest mowa o średniookresowym celu budżetowym, wynoszącym 1 % PKB, co jest zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Choć strategia budżetowa jest zgodna z paktem stabilności i wzrostu na 2014 r., to wymagana korekta w kategoriach strukturalnych prawdopodobnie nie zostanie osiągnięta w 2015 r., ponieważ prognozuje się, że ponownie obliczone saldo strukturalne obniży się o 0,6 punktu procentowego. Ponadto należy się spodziewać, że tempo wzrostu wydatków publicznych nie będzie zgodne z wartością odniesienia dotyczącą wydatków. Przewiduje się, że ponownie obliczone saldo strukturalne będzie odbiegać od wymaganej ścieżki dostosowania również w latach 2016 i 2017 i będzie wynosić odpowiednio - 1,6 % i - 1,9 % PKB. Ogólnie rzecz biorąc, począwszy od 2015 r. należy się spodziewać odchylenia od ścieżki dostosowania zmierzającej do celu średniookresowego. W programie konwergencji przewiduje się, że w 2014 r. wskaźnik zadłużenia, który nie przekracza wartości referencyjnej 60 % PKB, spadnie przejściowo o 1,1 punktu procentowego do 45 % PKB, a następnie w 2015 r. wzrośnie do 46 % PKB. Scenariusz makroekonomiczny, na którym oparto prognozy budżetowe w programie konwergencji, jest wykonalny. W programie konwergencji przewiduje się wzrost gospodarki czeskiej na poziomie 1,7 % w 2014 r. i 2 % w 2015 r., podczas gdy w prognozie służb Komisji z wiosny 2014 r. przewidywano odpowiednio 2 % i 2,4 %. Zagrożenia dla perspektyw budżetowych wynikają głównie z dużej niepewności co do dalszego rozwoju inwestycji publicznych oraz z ewentualnego jednorazowego wydatku związanego z planowanym kontraktem na dzierżawę samolotów myśliwskich, którego wpływ na zwiększenie deficytu w 2015 r. przewiduje się na poziomie 0,5 % PKB.
  Według prognozy Komisji istnieje ryzyko znacznego odchylenia od średniookresowego celu budżetowego w 2015 r. Prognoza ta różni się od scenariusza przewidzianego w programie konwergencji założeniami co do polityki i działań uznaniowych (?) w 2015 r. Rada, opierając się na swojej ocenie programu konwergencji oraz prognozie Komisji, zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 1466/97, jest zdania, że w 2013 r. deficyt trwale obniżono poniżej poziomu 3 % PKB, zgodnie z zaleceniem Rady, i w 2014 r. należy się spodziewać osiągnięcia celu średniookresowego, natomiast począwszy od 2015 r. istnieje ryzyko znacznego odejścia od niego. |
| --- | --- |

(8)

Celem nakreślonej w programie konwergencji na 2014 r. strategii budżetowej jest utrzymanie przez cały okres trwania programu ogólnego deficytu sektora instytucji rządowych i samorządowych poniżej wartości odniesienia określonej w Traktacie, wynoszącej 3 % PKB. W programie konwergencji jest mowa o średniookresowym celu budżetowym, wynoszącym 1 % PKB, co jest zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Choć strategia budżetowa jest zgodna z paktem stabilności i wzrostu na 2014 r., to wymagana korekta w kategoriach strukturalnych prawdopodobnie nie zostanie osiągnięta w 2015 r., ponieważ prognozuje się, że ponownie obliczone saldo strukturalne obniży się o 0,6 punktu procentowego. Ponadto należy się spodziewać, że tempo wzrostu wydatków publicznych nie będzie zgodne z wartością odniesienia dotyczącą wydatków. Przewiduje się, że ponownie obliczone saldo strukturalne będzie odbiegać od wymaganej ścieżki dostosowania również w latach 2016 i 2017 i będzie wynosić odpowiednio - 1,6 % i - 1,9 % PKB. Ogólnie rzecz biorąc, począwszy od 2015 r. należy się spodziewać odchylenia od ścieżki dostosowania zmierzającej do celu średniookresowego. W programie konwergencji przewiduje się, że w 2014 r. wskaźnik zadłużenia, który nie przekracza wartości referencyjnej 60 % PKB, spadnie przejściowo o 1,1 punktu procentowego do 45 % PKB, a następnie w 2015 r. wzrośnie do 46 % PKB. Scenariusz makroekonomiczny, na którym oparto prognozy budżetowe w programie konwergencji, jest wykonalny. W programie konwergencji przewiduje się wzrost gospodarki czeskiej na poziomie 1,7 % w 2014 r. i 2 % w 2015 r., podczas gdy w prognozie służb Komisji z wiosny 2014 r. przewidywano odpowiednio 2 % i 2,4 %. Zagrożenia dla perspektyw budżetowych wynikają głównie z dużej niepewności co do dalszego rozwoju inwestycji publicznych oraz z ewentualnego jednorazowego wydatku związanego z planowanym kontraktem na dzierżawę samolotów myśliwskich, którego wpływ na zwiększenie deficytu w 2015 r. przewiduje się na poziomie 0,5 % PKB.

Według prognozy Komisji istnieje ryzyko znacznego odchylenia od średniookresowego celu budżetowego w 2015 r. Prognoza ta różni się od scenariusza przewidzianego w programie konwergencji założeniami co do polityki i działań uznaniowych (?) w 2015 r. Rada, opierając się na swojej ocenie programu konwergencji oraz prognozie Komisji, zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 1466/97, jest zdania, że w 2013 r. deficyt trwale obniżono poniżej poziomu 3 % PKB, zgodnie z zaleceniem Rady, i w 2014 r. należy się spodziewać osiągnięcia celu średniookresowego, natomiast począwszy od 2015 r. istnieje ryzyko znacznego odejścia od niego.

| (9) | Republika Czeska wydobyła się z dwuletniej recesji i obecnie mierzy się z/stoi przed wyzwaniem osiągnięcia trwale/trwałego i wysokiego wzrostu gospodarczego w sytuacji szybkiego starzenia się społeczeństwa. Wartość inwestycji publicznych w ostatnich latach szybko spadała; szczególnie ucierpiały inwestycje infrastrukturalne. Model wzrostu gospodarki czeskiej przed kryzysem opierał się na dużym napływie zagranicznego kapitału i zdecydowanym ukierunkowaniu na eksport. Jako że możliwości zwiększenia wzrostu w oparciu o gromadzenie czynników produkcji (w tym zagranicznego kapitału) wydają się ograniczone, nowym sposobem na wzrost wydajności może być przekierowanie gospodarki na krajowe czynniki pobudzające wzrost gospodarczy. Niezbędne elementy tego procesu to m.in. wsparcie kształcenia, szkoleń i innowacji oraz wzmocnienie instytucji. |
| --- | --- |

(9)

Republika Czeska wydobyła się z dwuletniej recesji i obecnie mierzy się z/stoi przed wyzwaniem osiągnięcia trwale/trwałego i wysokiego wzrostu gospodarczego w sytuacji szybkiego starzenia się społeczeństwa. Wartość inwestycji publicznych w ostatnich latach szybko spadała; szczególnie ucierpiały inwestycje infrastrukturalne. Model wzrostu gospodarki czeskiej przed kryzysem opierał się na dużym napływie zagranicznego kapitału i zdecydowanym ukierunkowaniu na eksport. Jako że możliwości zwiększenia wzrostu w oparciu o gromadzenie czynników produkcji (w tym zagranicznego kapitału) wydają się ograniczone, nowym sposobem na wzrost wydajności może być przekierowanie gospodarki na krajowe czynniki pobudzające wzrost gospodarczy. Niezbędne elementy tego procesu to m.in. wsparcie kształcenia, szkoleń i innowacji oraz wzmocnienie instytucji.

| (10) | Rząd niedawno zatwierdził Traktat o stabilności, koordynacji i zarządzaniu, który jednak czeka jeszcze na ratyfikację parlamentu. W 2011 r. rozpoczęto prace nad kompleksową reformą ram budżetowych, ale jej przyjęcie i wdrożenie jest nadal niepewne. Opóźnia się również przyjęcie odpowiednich aktów prawnych służących zapewnieniu zgodności z dyrektywą Rady 2011/85/UE (5). |
| --- | --- |

(10)

Rząd niedawno zatwierdził Traktat o stabilności, koordynacji i zarządzaniu, który jednak czeka jeszcze na ratyfikację parlamentu. W 2011 r. rozpoczęto prace nad kompleksową reformą ram budżetowych, ale jej przyjęcie i wdrożenie jest nadal niepewne. Opóźnia się również przyjęcie odpowiednich aktów prawnych służących zapewnieniu zgodności z dyrektywą Rady 2011/85/UE (5).

| (11) | W dziedzinie podatków głównym wyzwaniem stojącym przed Republiką Czeską jest zwiększenie efektywności poboru dochodów i osiągnięcie bardziej prowzrostowej struktury podatkowej. Republika Czeska podjęła pewne działania na rzecz poprawy przestrzegania przepisów prawa podatkowego, szczególnie w dziedzinie podatków pośrednich, ale ogólne koszty egzekwowania przepisów są nadal zbyt wysokie. W tym kontekście nie zharmonizowano jeszcze baz podatkowych (w zakresie podatków dochodowych oraz składek na ubezpieczenie zdrowotne i społeczne) i zrezygnowano z planu utworzenia w 2015 r. pojedynczego punktu poboru. Rząd Republiki Czeskiej zadeklarował jednak zamiar zajęcia się kwestią harmonizacji baz podatkowych. Nie zrealizowano zaleceń z 2013 r. dotyczących struktury podatkowej. Nadal wysokie jest opodatkowanie pracy, szczególnie pracowników o niskich dochodach, w tym pracujących w niepełnym wymiarze, zwłaszcza ze względu na wysokie składki na ubezpieczenie społeczne. Istnieje pewien potencjał przeniesienia głównego ciężaru podatkowego z opodatkowania pracy w kierunku innych rozwiązań, np. podatków środowiskowych oraz pobieranych okresowo podatków od nieruchomości mieszkalnych, które są stosunkowo niskie. Nadal istnieją znaczne dysproporcje w zakresie obciążenia podatkami i składkami na ubezpieczenie społeczne pomiędzy pracownikami najemnymi a osobami samozatrudnionymi, co powoduje zawężenie bazy podatkowej i zachęca do pozorowanego samozatrudnienia, a to z kolei w nieuczciwy sposób wpływa na osoby zatrudnione na umowach o pracę. |
| --- | --- |

(11)

W dziedzinie podatków głównym wyzwaniem stojącym przed Republiką Czeską jest zwiększenie efektywności poboru dochodów i osiągnięcie bardziej prowzrostowej struktury podatkowej. Republika Czeska podjęła pewne działania na rzecz poprawy przestrzegania przepisów prawa podatkowego, szczególnie w dziedzinie podatków pośrednich, ale ogólne koszty egzekwowania przepisów są nadal zbyt wysokie. W tym kontekście nie zharmonizowano jeszcze baz podatkowych (w zakresie podatków dochodowych oraz składek na ubezpieczenie zdrowotne i społeczne) i zrezygnowano z planu utworzenia w 2015 r. pojedynczego punktu poboru. Rząd Republiki Czeskiej zadeklarował jednak zamiar zajęcia się kwestią harmonizacji baz podatkowych. Nie zrealizowano zaleceń z 2013 r. dotyczących struktury podatkowej. Nadal wysokie jest opodatkowanie pracy, szczególnie pracowników o niskich dochodach, w tym pracujących w niepełnym wymiarze, zwłaszcza ze względu na wysokie składki na ubezpieczenie społeczne. Istnieje pewien potencjał przeniesienia głównego ciężaru podatkowego z opodatkowania pracy w kierunku innych rozwiązań, np. podatków środowiskowych oraz pobieranych okresowo podatków od nieruchomości mieszkalnych, które są stosunkowo niskie. Nadal istnieją znaczne dysproporcje w zakresie obciążenia podatkami i składkami na ubezpieczenie społeczne pomiędzy pracownikami najemnymi a osobami samozatrudnionymi, co powoduje zawężenie bazy podatkowej i zachęca do pozorowanego samozatrudnienia, a to z kolei w nieuczciwy sposób wpływa na osoby zatrudnione na umowach o pracę.

| (12) | W perspektywie długoterminowej Republice Czeskiej grozi średnie ryzyko zagrożenia stabilności finansów publicznych, głównie ze względu na prognozowany wzrost wydatków na emerytury i opiekę zdrowotną. Zgodnie z obowiązującym prawem ustawowy wiek emerytalny ma być wydłużany w dłuższej perspektywie czasowej, jednak jego wzrost w perspektywie średniookresowej jest zbyt wolny. Rząd planuje wprowadzenie mechanizmu korygującego, który polegałby na dostosowywaniu wieku emerytalnego do średniego trwania życia; środek ten jest jednak tylko częściową odpowiedzią na wyzwanie, jakim jest luka w stabilności finansów publicznych. Ponadto czasowo niższa indeksacja emerytur zostanie zakończona w 2015 r., o rok wcześniej niż planowano, a standardowy mechanizm indeksacji emerytur (na podstawie cen powiększonych o jedną trzecią wzrostu płac realnych) nie został poddany przeglądowi. Dokonano niewielkich postępów w promowaniu szans na zatrudnienie pracowników w starszym wieku. Nie zanotowano postępu w poprawie efektywności kosztowej wydatków publicznych na opiekę zdrowotną. W sektorze szpitalnym obserwuje się nadwyżkę zasobów, co świadczy o możliwościach uzyskania poprawy zarządzania i efektywności kosztowej. |
| --- | --- |

(12)

W perspektywie długoterminowej Republice Czeskiej grozi średnie ryzyko zagrożenia stabilności finansów publicznych, głównie ze względu na prognozowany wzrost wydatków na emerytury i opiekę zdrowotną. Zgodnie z obowiązującym prawem ustawowy wiek emerytalny ma być wydłużany w dłuższej perspektywie czasowej, jednak jego wzrost w perspektywie średniookresowej jest zbyt wolny. Rząd planuje wprowadzenie mechanizmu korygującego, który polegałby na dostosowywaniu wieku emerytalnego do średniego trwania życia; środek ten jest jednak tylko częściową odpowiedzią na wyzwanie, jakim jest luka w stabilności finansów publicznych. Ponadto czasowo niższa indeksacja emerytur zostanie zakończona w 2015 r., o rok wcześniej niż planowano, a standardowy mechanizm indeksacji emerytur (na podstawie cen powiększonych o jedną trzecią wzrostu płac realnych) nie został poddany przeglądowi. Dokonano niewielkich postępów w promowaniu szans na zatrudnienie pracowników w starszym wieku. Nie zanotowano postępu w poprawie efektywności kosztowej wydatków publicznych na opiekę zdrowotną. W sektorze szpitalnym obserwuje się nadwyżkę zasobów, co świadczy o możliwościach uzyskania poprawy zarządzania i efektywności kosztowej.

| (13) | Podjęto pewne wstępne kroki w celu poprawy zdolności i jakości publicznych służb zatrudnienia. Środki te zmierzają we właściwym kierunku, natomiast konieczna jest ocena ich skutków. Aktywne polityki rynku pracy nie otrzymują wystarczającego finansowania i w niedostatecznym stopniu koncentrują się na kobietach z małymi dziećmi, osobach młodych i pracownikach w starszym wieku. Pomimo stosunkowo wysokiego ogólnego wskaźnika zatrudnienia grupy te są w niewystarczającym stopniu reprezentowane na rynku pracy. Ograniczona dostępność przystępnych cenowo placówek i usług opieki nad dziećmi i stosunkowo rzadkie podejmowanie pracy w niepełnym wymiarze godzin utrudnia kobietom udział w rynku pracy. Zróżnicowanie wynagrodzenia ze względu na płeć w 2012 r. było nadal jednym z największych w UE. |
| --- | --- |

(13)

Podjęto pewne wstępne kroki w celu poprawy zdolności i jakości publicznych służb zatrudnienia. Środki te zmierzają we właściwym kierunku, natomiast konieczna jest ocena ich skutków. Aktywne polityki rynku pracy nie otrzymują wystarczającego finansowania i w niedostatecznym stopniu koncentrują się na kobietach z małymi dziećmi, osobach młodych i pracownikach w starszym wieku. Pomimo stosunkowo wysokiego ogólnego wskaźnika zatrudnienia grupy te są w niewystarczającym stopniu reprezentowane na rynku pracy. Ograniczona dostępność przystępnych cenowo placówek i usług opieki nad dziećmi i stosunkowo rzadkie podejmowanie pracy w niepełnym wymiarze godzin utrudnia kobietom udział w rynku pracy. Zróżnicowanie wynagrodzenia ze względu na płeć w 2012 r. było nadal jednym z największych w UE.

| (14) | Jakość czeskiego systemu edukacji i jego dostosowanie do potrzeb rynku pracy budzą niepokój. Podjęto pewne działania w celu poprawy ram oceny w systemie szkolnictwa obowiązkowego, ale wyzwaniem pozostają działania następcze w odniesieniu do szkół i uczniów osiągających gorsze wyniki. Również atrakcyjność zawodu nauczyciela jest kwestią, którą rząd zamierza się zająć. Niski stopień uczestnictwa dzieci romskich w głównym nurcie integrującej wczesnej edukacji oraz w kształceniu podstawowym utrudnia im integrację w społeczeństwie. Reforma szkolnictwa wyższego opóźnia się, a w dziedzinie poprawy akredytacji i finansowania szkolnictwa wyższego nie nastąpił postęp. Wprowadzono jedynie nieznaczne zmiany w dziedzinie finansowania instytucji badawczych. Kwestią zasadniczą pozostaje stworzenie publicznym podmiotom badawczym odpowiednich zachęt do dążenia do doskonałości, podejmowania kwestii istotnych społecznie oraz współpracy z biznesem. |
| --- | --- |

(14)

Jakość czeskiego systemu edukacji i jego dostosowanie do potrzeb rynku pracy budzą niepokój. Podjęto pewne działania w celu poprawy ram oceny w systemie szkolnictwa obowiązkowego, ale wyzwaniem pozostają działania następcze w odniesieniu do szkół i uczniów osiągających gorsze wyniki. Również atrakcyjność zawodu nauczyciela jest kwestią, którą rząd zamierza się zająć. Niski stopień uczestnictwa dzieci romskich w głównym nurcie integrującej wczesnej edukacji oraz w kształceniu podstawowym utrudnia im integrację w społeczeństwie. Reforma szkolnictwa wyższego opóźnia się, a w dziedzinie poprawy akredytacji i finansowania szkolnictwa wyższego nie nastąpił postęp. Wprowadzono jedynie nieznaczne zmiany w dziedzinie finansowania instytucji badawczych. Kwestią zasadniczą pozostaje stworzenie publicznym podmiotom badawczym odpowiednich zachęt do dążenia do doskonałości, podejmowania kwestii istotnych społecznie oraz współpracy z biznesem.

| (15) | Rozpoczął się proces deregulacji licznych zawodów regulowanych, jednak przebiega on powoli i nie przynosi szybkich korzyści ze zwiększonej konkurencji w sektorze usług. Republika Czeska podjęła pewne wstępne działania na rzecz zwiększenia efektywności energetycznej, szczególnie poprzez wspieranie budownictwa w postaci zachęt finansowanych ze środków publicznych. Możliwości oszczędzania energii są nadal bardzo duże; ambitniejsze działania przyczyniłyby się również do ograniczenia zależności energetycznej. |
| --- | --- |

(15)

Rozpoczął się proces deregulacji licznych zawodów regulowanych, jednak przebiega on powoli i nie przynosi szybkich korzyści ze zwiększonej konkurencji w sektorze usług. Republika Czeska podjęła pewne wstępne działania na rzecz zwiększenia efektywności energetycznej, szczególnie poprzez wspieranie budownictwa w postaci zachęt finansowanych ze środków publicznych. Możliwości oszczędzania energii są nadal bardzo duże; ambitniejsze działania przyczyniłyby się również do ograniczenia zależności energetycznej.

| (16) | Jakość i efektywność administracji publicznej nadal stanowi wyzwanie, które ma niekorzystne skutki gospodarcze. Nadal nie przyjęto oczekiwanej od dawna ustawy o służbie cywilnej; jej przyjęcie jest dla rządu kwestią priorytetową. Postępy w zwalczaniu korupcji są ograniczone; nie przyjęto istotnych aktów prawnych przewidzianych w strategii antykorupcyjnej na lata 2013–2014. Nie sformułowano dotąd jasnej, długoterminowej wizji trwałego rozwiązania tej kwestii, mającej zasadnicze znaczenie dla rozwoju gospodarczego i społecznego. Realizacja przetargów publicznych na szczeblu lokalnym i regionalnym ulega niepotrzebnym opóźnieniom. Nowe przepisy o zamówieniach publicznych stanowią krok wstecz – usunięto z nich pewne rozwiązania zapewniające przejrzystość. Dokonano ograniczonych postępów w zakresie poprawy wykorzystywania środków finansowych UE. Konieczne są dalsze działania – świadczy o tym duża liczba błędów wykrytych przez organ kontroli w kilku programach pod koniec 2013 r. |
| --- | --- |

(16)

Jakość i efektywność administracji publicznej nadal stanowi wyzwanie, które ma niekorzystne skutki gospodarcze. Nadal nie przyjęto oczekiwanej od dawna ustawy o służbie cywilnej; jej przyjęcie jest dla rządu kwestią priorytetową. Postępy w zwalczaniu korupcji są ograniczone; nie przyjęto istotnych aktów prawnych przewidzianych w strategii antykorupcyjnej na lata 2013–2014. Nie sformułowano dotąd jasnej, długoterminowej wizji trwałego rozwiązania tej kwestii, mającej zasadnicze znaczenie dla rozwoju gospodarczego i społecznego. Realizacja przetargów publicznych na szczeblu lokalnym i regionalnym ulega niepotrzebnym opóźnieniom. Nowe przepisy o zamówieniach publicznych stanowią krok wstecz – usunięto z nich pewne rozwiązania zapewniające przejrzystość. Dokonano ograniczonych postępów w zakresie poprawy wykorzystywania środków finansowych UE. Konieczne są dalsze działania – świadczy o tym duża liczba błędów wykrytych przez organ kontroli w kilku programach pod koniec 2013 r.

| (17) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Republiki Czeskiej. Dokonała oceny krajowego programu reform i programu konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Republice Czeskiej, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na szczeblu UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–7. |
| --- | --- |

(17)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Republiki Czeskiej. Dokonała oceny krajowego programu reform i programu konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Republice Czeskiej, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na szczeblu UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–7.

| (18) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji Republiki Czeskiej, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(18)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji Republiki Czeskiej, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej.

NINIEJSZYM ZALECA Republice Czeskiej podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Utrzymanie stabilnej sytuacji budżetowej w 2014 r. osiągniętej dzięki korekcie nadmiernego deficytu. Znaczne wzmocnienie strategii budżetowej w 2015 r. dla zapewnienia osiągnięcia celu średniookresowego i jego utrzymania w przyszłości. Nadanie priorytetowego charakteru prowzrostowym wydatkom w celu wsparcia ożywienia gospodarczego i poprawy perspektyw wzrostu. Przyjęcie i wdrożenie działań w celu wzmocnienia ram budżetowych, a w szczególności stworzenie niezależnej instytucji budżetowej monitorującej politykę budżetową, wprowadzenie reguł budżetowych dla organów samorządu lokalnego i regionalnego oraz poprawę koordynacji wszystkich szczebli instytucji rządowych. |
| --- | --- |

1.

Utrzymanie stabilnej sytuacji budżetowej w 2014 r. osiągniętej dzięki korekcie nadmiernego deficytu. Znaczne wzmocnienie strategii budżetowej w 2015 r. dla zapewnienia osiągnięcia celu średniookresowego i jego utrzymania w przyszłości. Nadanie priorytetowego charakteru prowzrostowym wydatkom w celu wsparcia ożywienia gospodarczego i poprawy perspektyw wzrostu. Przyjęcie i wdrożenie działań w celu wzmocnienia ram budżetowych, a w szczególności stworzenie niezależnej instytucji budżetowej monitorującej politykę budżetową, wprowadzenie reguł budżetowych dla organów samorządu lokalnego i regionalnego oraz poprawę koordynacji wszystkich szczebli instytucji rządowych.

| 2. | Poprawę przestrzegania przepisów prawa podatkowego ze szczególnym uwzględnieniem podatku VAT oraz obniżenie kosztów poboru i opłacania podatków poprzez uproszczenie systemu podatkowego i harmonizację baz podatkowych w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych oraz składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne. Obniżenie wysokiego poziomu opodatkowania pracy, szczególnie dla pracowników o niskich dochodach. Przeniesienie obciążeń podatkowych na obszary, w których wpływają one mniej niekorzystnie na wzrost gospodarczy, np. pobierane okresowo podatki od nieruchomości mieszkalnych oraz podatki środowiskowe. Dalsze zmniejszenie rozbieżności w opodatkowaniu pracowników najemnych i osób samozatrudnionych. |
| --- | --- |

2.

Poprawę przestrzegania przepisów prawa podatkowego ze szczególnym uwzględnieniem podatku VAT oraz obniżenie kosztów poboru i opłacania podatków poprzez uproszczenie systemu podatkowego i harmonizację baz podatkowych w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych oraz składek na ubezpieczenie społeczne i zdrowotne. Obniżenie wysokiego poziomu opodatkowania pracy, szczególnie dla pracowników o niskich dochodach. Przeniesienie obciążeń podatkowych na obszary, w których wpływają one mniej niekorzystnie na wzrost gospodarczy, np. pobierane okresowo podatki od nieruchomości mieszkalnych oraz podatki środowiskowe. Dalsze zmniejszenie rozbieżności w opodatkowaniu pracowników najemnych i osób samozatrudnionych.

| 3. | Zapewnienie długoterminowej stabilności publicznego systemu emerytalnego, w szczególności poprzez szybsze podwyższanie ustawowego wieku emerytalnego a następnie wyraźniejsze powiązanie go ze średnim trwaniem życia. Promowanie szans na zatrudnienie pracowników w starszym wieku oraz przegląd mechanizmu indeksacji emerytur. Podjęcie środków w celu znacznej poprawy zarządzania i efektywności kosztowej sektora opieki zdrowotnej, zwłaszcza opieki szpitalnej. |
| --- | --- |

3.

Zapewnienie długoterminowej stabilności publicznego systemu emerytalnego, w szczególności poprzez szybsze podwyższanie ustawowego wieku emerytalnego a następnie wyraźniejsze powiązanie go ze średnim trwaniem życia. Promowanie szans na zatrudnienie pracowników w starszym wieku oraz przegląd mechanizmu indeksacji emerytur. Podjęcie środków w celu znacznej poprawy zarządzania i efektywności kosztowej sektora opieki zdrowotnej, zwłaszcza opieki szpitalnej.

| 4. | Zwiększenie efektywności i skuteczności publicznych służb zatrudnienia, szczególnie poprzez stworzenie systemu pomiaru wyników. Zwiększenie korzystania przez bezrobotną młodzież z usług zindywidualizowanych. 3Znaczne zwiększenie dostępności przystępnych cenowo i dobrych jakościowo placówek i usług opieki nad dziećmi, ze szczególnym uwzględnieniem dzieci w wieku do trzech lat. |
| --- | --- |

4.

Zwiększenie efektywności i skuteczności publicznych służb zatrudnienia, szczególnie poprzez stworzenie systemu pomiaru wyników. Zwiększenie korzystania przez bezrobotną młodzież z usług zindywidualizowanych. 3Znaczne zwiększenie dostępności przystępnych cenowo i dobrych jakościowo placówek i usług opieki nad dziećmi, ze szczególnym uwzględnieniem dzieci w wieku do trzech lat.

| 5. | Zapewnienie akredytacji, zarządzania i finansowania szkolnictwa wyższego w sposób sprzyjający poprawie jego jakości i adekwatności do potrzeb rynku pracy. Przyspieszenie opracowania i wprowadzenia nowej metodyki oceny badań i przydziału środków finansowych z myślą o zwiększeniu proporcjonalnego znaczenia kryterium wyników w finansowaniu instytucji badawczych. W systemie szkolnictwa obowiązkowego – doprowadzenie do wzrostu atrakcyjności zawodu nauczyciela, wdrożenie kompleksowych ram oceny oraz wspieranie szkół i uczniów osiągających gorsze wyniki. Zwiększenie roli edukacji jako czynnika sprzyjającego włączeniu społecznemu, szczególnie poprzez promowanie uczestnictwa dzieci z grup w niekorzystnej sytuacji społecznej oraz dzieci romskich, zwłaszcza we wczesnej edukacji. |
| --- | --- |

5.

Zapewnienie akredytacji, zarządzania i finansowania szkolnictwa wyższego w sposób sprzyjający poprawie jego jakości i adekwatności do potrzeb rynku pracy. Przyspieszenie opracowania i wprowadzenia nowej metodyki oceny badań i przydziału środków finansowych z myślą o zwiększeniu proporcjonalnego znaczenia kryterium wyników w finansowaniu instytucji badawczych. W systemie szkolnictwa obowiązkowego – doprowadzenie do wzrostu atrakcyjności zawodu nauczyciela, wdrożenie kompleksowych ram oceny oraz wspieranie szkół i uczniów osiągających gorsze wyniki. Zwiększenie roli edukacji jako czynnika sprzyjającego włączeniu społecznemu, szczególnie poprzez promowanie uczestnictwa dzieci z grup w niekorzystnej sytuacji społecznej oraz dzieci romskich, zwłaszcza we wczesnej edukacji.

| 6. | Przyspieszenie reformy zawodów regulowanych ze szczególnym uwzględnieniem likwidacji nieuzasadnionych i nieproporcjonalnych wymogów. Nasilenie działań służących zwiększeniu efektywności energetycznej w gospodarce. |
| --- | --- |

6.

Przyspieszenie reformy zawodów regulowanych ze szczególnym uwzględnieniem likwidacji nieuzasadnionych i nieproporcjonalnych wymogów. Nasilenie działań służących zwiększeniu efektywności energetycznej w gospodarce.

| 7. | Uchwalenie i wdrożenie w 2014 r. ustawy o służbie cywilnej, która pozwoli zapewnić stabilną, wydajną i profesjonalną służbę administracji publicznej. Przyspieszenie i zdecydowane nasilenie zwalczania korupcji poprzez wdrożenie pozostałych środków ustawodawczych przewidzianych w strategii antykorupcyjnej na lata 2013–2014 oraz opracowanie planów na kolejny okres. Dalszą poprawę zarządzania funduszami UE poprzez uproszczenie struktur wykonawczych, zwiększenie zdolności i przeciwdziałanie konfliktom interesów. Zwiększenie przejrzystości zamówień publicznych i poprawę realizacji przetargów publicznych dzięki zapewnieniu odpowiednich wytycznych i nadzoru. |
| --- | --- |

7.

Uchwalenie i wdrożenie w 2014 r. ustawy o służbie cywilnej, która pozwoli zapewnić stabilną, wydajną i profesjonalną służbę administracji publicznej. Przyspieszenie i zdecydowane nasilenie zwalczania korupcji poprzez wdrożenie pozostałych środków ustawodawczych przewidzianych w strategii antykorupcyjnej na lata 2013–2014 oraz opracowanie planów na kolejny okres. Dalszą poprawę zarządzania funduszami UE poprzez uproszczenie struktur wykonawczych, zwiększenie zdolności i przeciwdziałanie konfliktom interesów. Zwiększenie przejrzystości zamówień publicznych i poprawę realizacji przetargów publicznych dzięki zapewnieniu odpowiednich wytycznych i nadzoru.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P. C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Utrzymana na rok 2014 decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

2

(3)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 14.

3

(4)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25).

4

(5)  Dyrektywa Rady 2011/85/UE z dnia 8 listopada 2011 r. w sprawie wymogów dla ram budżetowych państw członkowskich (Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 41).

5

(6)  Na podstawie art. 9 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1466/97.

6

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/17 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/17

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Danii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Danię programu konwergencji na 2014 r.

2014/C 247/04

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 9 ust. 2,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (2), w szczególności jego art. 6 ust. 1,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro, z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro, z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Danii na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Danię zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2013–2016. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Danii na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Danię zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2013–2016.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Danię jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Danię jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Danii, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że wyzwania makroekonomiczne w Danii związane z zadłużeniem sektora prywatnego i konkurencyjnością zewnętrzną nie są już uznawane za zakłócenia równowagi w rozumieniu procedury dotyczącej zakłóceń równowagi makroekonomicznej. W szczególności wydaje się, że ograniczono korektę na rynku nieruchomości oraz konsekwencje wysokiego zadłużenia sektora prywatnego dla gospodarki realnej i stabilności sektora finansowego. Konieczne jest jednak stałe monitorowanie tych zmian oraz czynników wpływających na konkurencyjność zewnętrzną. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Danii, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że wyzwania makroekonomiczne w Danii związane z zadłużeniem sektora prywatnego i konkurencyjnością zewnętrzną nie są już uznawane za zakłócenia równowagi w rozumieniu procedury dotyczącej zakłóceń równowagi makroekonomicznej. W szczególności wydaje się, że ograniczono korektę na rynku nieruchomości oraz konsekwencje wysokiego zadłużenia sektora prywatnego dla gospodarki realnej i stabilności sektora finansowego. Konieczne jest jednak stałe monitorowanie tych zmian oraz czynników wpływających na konkurencyjność zewnętrzną.

| (8) | W dniu 15 kwietnia 2014 r. Dania przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r. oraz swój program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(8)

W dniu 15 kwietnia 2014 r. Dania przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r. oraz swój program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (9) | Celem strategii budżetowej zarysowanej w programie konwergencji na 2014 r. jest zapewnienie trwałej korekty nadmiernego deficytu oraz utrzymanie strukturalnego salda budżetowego na poziomie średniookresowego celu budżetowego lub powyżej tego poziomu. Średniookresowy cel budżetowy, jakim jest deficyt strukturalny na poziomie - 0,5 % PKB, jest zgodny z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych Danii został trwale obniżony do poziomu poniżej 3 % PKB w 2013 r. Celem programu konwergencji jest deficyt nominalny sektora instytucji rządowych i samorządowych na poziomie 1,3 % PKB w 2014 r. i 2,9 % w 2015 r., zgodnie z (ponownie obliczonym) saldem strukturalnym na poziomie średniookresowego celu budżetowego lub powyżej tego poziomu. Ogólnie rzecz biorąc, określona w programie konwergencji strategia budżetowa jest zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Przewiduje się, że poziom zadłużenia wynoszący 44,5 % PKB w 2013 r. tymczasowo wzrośnie w 2015 r., a następnie obniży się. Scenariusz makroekonomiczny, na którym oparto prognozy budżetowe w programie konwergencji, jest wykonalny. Scenariusz ten, zakładający wzrost PKB na poziomie 1,6 % w 2014 r. i 1,9 % w 2015 r., jest w dużej mierze zgodny z prognozą służb Komisji z wiosny 2014 r., która przewiduje wzrost odpowiednio o 1,5 % i 1,9 %. Na podstawie oceny programu konwergencji na 2014 r. i prognoz Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że finanse publiczne Danii są stabilne oraz że można oczekiwać, że cel programu konwergencji zostanie osiągnięty. |
| --- | --- |

(9)

Celem strategii budżetowej zarysowanej w programie konwergencji na 2014 r. jest zapewnienie trwałej korekty nadmiernego deficytu oraz utrzymanie strukturalnego salda budżetowego na poziomie średniookresowego celu budżetowego lub powyżej tego poziomu. Średniookresowy cel budżetowy, jakim jest deficyt strukturalny na poziomie - 0,5 % PKB, jest zgodny z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych Danii został trwale obniżony do poziomu poniżej 3 % PKB w 2013 r. Celem programu konwergencji jest deficyt nominalny sektora instytucji rządowych i samorządowych na poziomie 1,3 % PKB w 2014 r. i 2,9 % w 2015 r., zgodnie z (ponownie obliczonym) saldem strukturalnym na poziomie średniookresowego celu budżetowego lub powyżej tego poziomu. Ogólnie rzecz biorąc, określona w programie konwergencji strategia budżetowa jest zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Przewiduje się, że poziom zadłużenia wynoszący 44,5 % PKB w 2013 r. tymczasowo wzrośnie w 2015 r., a następnie obniży się. Scenariusz makroekonomiczny, na którym oparto prognozy budżetowe w programie konwergencji, jest wykonalny. Scenariusz ten, zakładający wzrost PKB na poziomie 1,6 % w 2014 r. i 1,9 % w 2015 r., jest w dużej mierze zgodny z prognozą służb Komisji z wiosny 2014 r., która przewiduje wzrost odpowiednio o 1,5 % i 1,9 %. Na podstawie oceny programu konwergencji na 2014 r. i prognoz Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że finanse publiczne Danii są stabilne oraz że można oczekiwać, że cel programu konwergencji zostanie osiągnięty.

| (10) | Dania poczyniła pewne postępy w zakresie zajęcia się sytuacją grup znajdujących się na marginesie rynku pracy, jak i w zakresie poprawy efektywności kosztowej systemu kształcenia. Reforma rent inwalidzkich i subsydiowanych programów zatrudnienia (flex-jobs) zaczyna przynosić owoce; w życie weszła reforma świadczeń pieniężnych, uzgodniono reformę świadczeń chorobowych, a w kwietniu rząd przedstawił wniosek w sprawie reform w dziedzinie aktywnych polityk rynku pracy. Wyzwania, którymi należy się zająć, to: zapewnienie wystarczającej liczby miejsc przyuczania do zawodu oraz poprawa jakości i wizerunku tego rodzaju uczenia się; podniesienie poziomu systemów kształcenia i szkolenia zawodowego oraz rozwiązanie problemu wysokich wskaźników przedwczesnego zakończenia nauki. Pełnych skutków reform jeszcze nie widać, gdyż są one wciąż na wczesnym etapie realizacji. Odnośnie do kształcenia i szkolenia zawodowego – w lutym 2014 r. osiągnięto porozumienie w sprawie reform, które ma wejść w życie w połowie 2015 r., z myślą o poprawie jakości kształcenia i szkolenia zawodowego za pomocą szerokiego spektrum inicjatyw. |
| --- | --- |

(10)

Dania poczyniła pewne postępy w zakresie zajęcia się sytuacją grup znajdujących się na marginesie rynku pracy, jak i w zakresie poprawy efektywności kosztowej systemu kształcenia. Reforma rent inwalidzkich i subsydiowanych programów zatrudnienia (flex-jobs) zaczyna przynosić owoce; w życie weszła reforma świadczeń pieniężnych, uzgodniono reformę świadczeń chorobowych, a w kwietniu rząd przedstawił wniosek w sprawie reform w dziedzinie aktywnych polityk rynku pracy. Wyzwania, którymi należy się zająć, to: zapewnienie wystarczającej liczby miejsc przyuczania do zawodu oraz poprawa jakości i wizerunku tego rodzaju uczenia się; podniesienie poziomu systemów kształcenia i szkolenia zawodowego oraz rozwiązanie problemu wysokich wskaźników przedwczesnego zakończenia nauki. Pełnych skutków reform jeszcze nie widać, gdyż są one wciąż na wczesnym etapie realizacji. Odnośnie do kształcenia i szkolenia zawodowego – w lutym 2014 r. osiągnięto porozumienie w sprawie reform, które ma wejść w życie w połowie 2015 r., z myślą o poprawie jakości kształcenia i szkolenia zawodowego za pomocą szerokiego spektrum inicjatyw.

| (11) | Wyzwaniem dla gospodarki Danii pozostaje ożywienie wydajności. Ocena Komisji Europejskiej jest zasadniczo zgodna z ustaleniami komisji ds. wydajności. W kwietniu 2014 r. komisja ds. wydajności opublikowała 25 głównych zaleceń oraz ponad 100 konkretnych propozycji w takich obszarach jak: konkurencyjność, udzielanie zamówień publicznych, kształcenie, internacjonalizacja, innowacje, opodatkowanie i infrastruktura. Kroki służące zmierzeniu się z wyzwaniem, jakim jest niski wzrost wydajności, należy podjąć poprzez realizację zaleceń komisji ds. wydajności. |
| --- | --- |

(11)

Wyzwaniem dla gospodarki Danii pozostaje ożywienie wydajności. Ocena Komisji Europejskiej jest zasadniczo zgodna z ustaleniami komisji ds. wydajności. W kwietniu 2014 r. komisja ds. wydajności opublikowała 25 głównych zaleceń oraz ponad 100 konkretnych propozycji w takich obszarach jak: konkurencyjność, udzielanie zamówień publicznych, kształcenie, internacjonalizacja, innowacje, opodatkowanie i infrastruktura. Kroki służące zmierzeniu się z wyzwaniem, jakim jest niski wzrost wydajności, należy podjąć poprzez realizację zaleceń komisji ds. wydajności.

| (12) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę duńskiej polityki gospodarczej. Oceniła krajowy program reform oraz program konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Danii, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na szczeblu Unii wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–3. |
| --- | --- |

(12)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę duńskiej polityki gospodarczej. Oceniła krajowy program reform oraz program konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Danii, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na szczeblu Unii wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–3.

| (13) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej, |
| --- | --- |

(13)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej,

NINIEJSZYM ZALECA Danii podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| (1) | Po korekcie nadmiernego deficytu dalsze realizowanie polityki fiskalnej sprzyjającej wzrostowi oraz zachowanie stabilnej sytuacji budżetowej, przy zapewnieniu, aby średniookresowy cel budżetowy był nadal przestrzegany w całym okresie objętym programem konwergencji. |
| --- | --- |

(1)

Po korekcie nadmiernego deficytu dalsze realizowanie polityki fiskalnej sprzyjającej wzrostowi oraz zachowanie stabilnej sytuacji budżetowej, przy zapewnieniu, aby średniookresowy cel budżetowy był nadal przestrzegany w całym okresie objętym programem konwergencji.

| (2) | Podjęcie dalszych działań w celu zwiększenia szans zatrudnienia osób znajdujących się na marginesie rynku pracy. Poprawę wyników nauczania, zwłaszcza młodych ludzi ze środowisk migracyjnych, oraz skuteczności szkolenia zawodowego. Ułatwienie przejścia z etapu kształcenia na rynek pracy, między innymi w drodze szerszego stosowania szkolenia poprzez praktykę w miejscu pracy i przyuczania do zawodu. |
| --- | --- |

(2)

Podjęcie dalszych działań w celu zwiększenia szans zatrudnienia osób znajdujących się na marginesie rynku pracy. Poprawę wyników nauczania, zwłaszcza młodych ludzi ze środowisk migracyjnych, oraz skuteczności szkolenia zawodowego. Ułatwienie przejścia z etapu kształcenia na rynek pracy, między innymi w drodze szerszego stosowania szkolenia poprzez praktykę w miejscu pracy i przyuczania do zawodu.

| (3) | Zwiększenie wysiłków na rzecz usuwania przeszkód związanych z wejściem na rynek i zmniejszenia obciążeń regulacyjnych, z myślą o zwiększeniu konkurencji w krajowym sektorze usług, zwłaszcza w zakresie sprzedaży detalicznej i budownictwa, zgodnie z zaleceniami komisji ds. wydajności. |
| --- | --- |

(3)

Zwiększenie wysiłków na rzecz usuwania przeszkód związanych z wejściem na rynek i zmniejszenia obciążeń regulacyjnych, z myślą o zwiększeniu konkurencji w krajowym sektorze usług, zwłaszcza w zakresie sprzedaży detalicznej i budownictwa, zgodnie z zaleceniami komisji ds. wydajności.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P.C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25.

2

(3)  Utrzymana na rok 2014 decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

3

(4)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 18.

4

(5)  Na podstawie art. 9 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

5

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/20 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/20

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Niemiec na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Niemcy programu stabilności na 2014 r.

2014/C 247/05

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 2,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (2), w szczególności jego art. 6 ust. 1,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro, z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro, z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Niemiec na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Niemcy zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2017. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (5), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Niemiec na 2014 r. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Niemiec na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Niemcy zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2017. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (5), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Niemiec na 2014 r.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Niemcy jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Niemcy jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Niemiec na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że w Niemczech występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają monitorowania i działań politycznych. W szczególności rachunek obrotów bieżących nadal wykazywał bardzo wysoką nadwyżkę, co odzwierciedla pozytywne efekty silnej konkurencyjności, podczas gdy znaczna kwota oszczędności została zainwestowana za granicą. Jest to również oznaką tego, że krajowy wzrost utrzymywał się na niskim poziomie, a alokacja zasobów gospodarczych mogła nie być w pełni efektywna. Wprawdzie nadwyżki na rachunku obrotów bieżących nie wiążą się z zagrożeniami porównywalnymi do tych, jakie niosą z sobą znaczne deficyty, jednak wielkość i utrzymywanie się nadwyżki na rachunku obrotów bieżących w Niemczech wymagają szczególnej uwagi. Zważywszy na wielkość niemieckiej gospodarki, szczególne znaczenie ma podejmowanie działań, które pozwolą ograniczyć ryzyko negatywnych skutków dla funkcjonowania zarówno gospodarki krajowej, jak i strefy euro. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Niemiec na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że w Niemczech występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają monitorowania i działań politycznych. W szczególności rachunek obrotów bieżących nadal wykazywał bardzo wysoką nadwyżkę, co odzwierciedla pozytywne efekty silnej konkurencyjności, podczas gdy znaczna kwota oszczędności została zainwestowana za granicą. Jest to również oznaką tego, że krajowy wzrost utrzymywał się na niskim poziomie, a alokacja zasobów gospodarczych mogła nie być w pełni efektywna. Wprawdzie nadwyżki na rachunku obrotów bieżących nie wiążą się z zagrożeniami porównywalnymi do tych, jakie niosą z sobą znaczne deficyty, jednak wielkość i utrzymywanie się nadwyżki na rachunku obrotów bieżących w Niemczech wymagają szczególnej uwagi. Zważywszy na wielkość niemieckiej gospodarki, szczególne znaczenie ma podejmowanie działań, które pozwolą ograniczyć ryzyko negatywnych skutków dla funkcjonowania zarówno gospodarki krajowej, jak i strefy euro.

| (8) | W dniu 14 kwietnia 2014 r. Niemcy przedłożyły swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 8 kwietnia 2014 r. – swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(8)

W dniu 14 kwietnia 2014 r. Niemcy przedłożyły swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 8 kwietnia 2014 r. – swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (9) | Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie stabilności na 2014 r. jest zapewnienie trwałego osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego. Program stabilności potwierdza średniookresowy cel na poziomie 0,5 % PKB, co jest zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Zgodnie z programem stabilności (przeliczone) saldo strukturalne pozostanie dodatnie w 2014 r. i w latach następnych; zakłada się, że zadłużenie brutto spadnie do 76 % PKB w 2014 r., a w kolejnych latach – odnotuje dalszą tendencję spadkową. W związku z tym określona w programie stabilności strategia budżetowa jest zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się prognozy budżetowe zawarte w programie stabilności, który nie został oficjalnie zatwierdzony przez niezależny podmiot, jest wykonalny, jako że jest w dużej mierze zgodny z prognozą służb Komisji z wiosny 2014 r. Na podstawie oceny programu stabilności i prognoz Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że finanse publiczne w Niemczech są nadal ogólnie stabilne, gdyż przewiduje się, że średniookresowy cel budżetowy zostanie utrzymany, a reguła dotycząca zadłużenia będzie respektowana. |
| --- | --- |

(9)

Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie stabilności na 2014 r. jest zapewnienie trwałego osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego. Program stabilności potwierdza średniookresowy cel na poziomie 0,5 % PKB, co jest zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Zgodnie z programem stabilności (przeliczone) saldo strukturalne pozostanie dodatnie w 2014 r. i w latach następnych; zakłada się, że zadłużenie brutto spadnie do 76 % PKB w 2014 r., a w kolejnych latach – odnotuje dalszą tendencję spadkową. W związku z tym określona w programie stabilności strategia budżetowa jest zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się prognozy budżetowe zawarte w programie stabilności, który nie został oficjalnie zatwierdzony przez niezależny podmiot, jest wykonalny, jako że jest w dużej mierze zgodny z prognozą służb Komisji z wiosny 2014 r. Na podstawie oceny programu stabilności i prognoz Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że finanse publiczne w Niemczech są nadal ogólnie stabilne, gdyż przewiduje się, że średniookresowy cel budżetowy zostanie utrzymany, a reguła dotycząca zadłużenia będzie respektowana.

| (10) | Niemcy osiągnęły jedynie niewielkie postępy w poprawie efektywności kosztowej wydatków publicznych przeznaczonych na opiekę zdrowotną i opiekę długoterminową, choć zapowiedziano podjęcie nowych inicjatyw. Wprawdzie ich celem jest poprawa efektywności kosztowej opieki zdrowotnej, jednak plany te mogą być niewystarczające, aby powstrzymać spodziewany w przyszłości wzrost kosztów. Przyjęta niedawno reforma emerytalna ma na celu poprawę warunków wcześniejszego przechodzenia na emeryturę (niem. „Rente mit 63”) i poziomu emerytur dla pewnych grup – w tym dodatku emerytalnego dla matek, które wychowywały dzieci urodzone przed 1992 r. (niem. „Mütterrente”). Reforma obciąża dodatkowo stabilność publicznego systemu emerytalnego; planuje się również, że będzie ona finansowana z wyższych stawek składki emerytalnej, co ma negatywne konsekwencje dla dochodów będących do dyspozycji osób aktywnych zawodowo. Reforma mogłaby również mieć negatywny wpływ na popyt na uzupełniające emerytury w ramach drugiego i trzeciego filaru. Niemcy poczyniły niewielkie postępy w zwiększeniu wydatków na edukację oraz pewne postępy w zakresie większych wydatków na badania naukowe. Konieczne wydaje się podjęcie dalszych wysiłków na wszystkich poziomach administracji rządowej, aby osiągnąć cel 10 % PKB do 2015 r. łącznych wydatków publicznych i prywatnych na edukację i badania naukowe; Niemcy powinny założyć w tym zakresie jeszcze ambitniejsze cele, aby dogonić najbardziej innowacyjne gospodarki. W ostatnich latach inwestycje infrastrukturalne w Niemczech wzrosły; istnieją plany ich dalszej intensyfikacji, lecz wydaje się, że potrzebne są dodatkowe działania. |
| --- | --- |

(10)

Niemcy osiągnęły jedynie niewielkie postępy w poprawie efektywności kosztowej wydatków publicznych przeznaczonych na opiekę zdrowotną i opiekę długoterminową, choć zapowiedziano podjęcie nowych inicjatyw. Wprawdzie ich celem jest poprawa efektywności kosztowej opieki zdrowotnej, jednak plany te mogą być niewystarczające, aby powstrzymać spodziewany w przyszłości wzrost kosztów. Przyjęta niedawno reforma emerytalna ma na celu poprawę warunków wcześniejszego przechodzenia na emeryturę (niem. „Rente mit 63”) i poziomu emerytur dla pewnych grup – w tym dodatku emerytalnego dla matek, które wychowywały dzieci urodzone przed 1992 r. (niem. „Mütterrente”). Reforma obciąża dodatkowo stabilność publicznego systemu emerytalnego; planuje się również, że będzie ona finansowana z wyższych stawek składki emerytalnej, co ma negatywne konsekwencje dla dochodów będących do dyspozycji osób aktywnych zawodowo. Reforma mogłaby również mieć negatywny wpływ na popyt na uzupełniające emerytury w ramach drugiego i trzeciego filaru. Niemcy poczyniły niewielkie postępy w zwiększeniu wydatków na edukację oraz pewne postępy w zakresie większych wydatków na badania naukowe. Konieczne wydaje się podjęcie dalszych wysiłków na wszystkich poziomach administracji rządowej, aby osiągnąć cel 10 % PKB do 2015 r. łącznych wydatków publicznych i prywatnych na edukację i badania naukowe; Niemcy powinny założyć w tym zakresie jeszcze ambitniejsze cele, aby dogonić najbardziej innowacyjne gospodarki. W ostatnich latach inwestycje infrastrukturalne w Niemczech wzrosły; istnieją plany ich dalszej intensyfikacji, lecz wydaje się, że potrzebne są dodatkowe działania.

| (11) | Niemcy poczyniły ogólnie ograniczony postęp w poprawie efektywności systemu podatkowego i zwiększeniu prowzrostowego charakteru tego systemu oraz w obniżeniu wysokiego obciążenia podatkowego pracy. Nie przewiduje się zmian w kierunku bardziej sprzyjających wzrostowi gospodarczemu źródeł dochodów. Stosowanie obniżonej stawki podatku od wartości dodanej (VAT) (obecnie wynoszącej 7 %) mogłoby zostać ograniczone, zaś stosowanie ogólnej podstawy opodatkowania VAT – rozszerzone. Stosunkowo niskie dochody z opłacanych okresowo podatków od nieruchomości sugerują, że możliwe jest ich zwiększenie, zaś podział obciążeń podatkowych mógłby być bardziej sprawiedliwy, gdyby podstawa opodatkowania lokalnego podatku gruntowego (niem. „Grundsteuer”) została zweryfikowana. Warunki inwestycji w Niemczech mogłyby się dalej poprawić dzięki zreformowaniu lokalnego podatku od działalności gospodarczej (niem. „Gewerbesteuer”), zmniejszeniu obciążenia administracyjnego związanego z poborem podatku oraz zmniejszeniu istniejącego wykorzystania podatku od osób prawnych na rzecz finansowania dłużnego. |
| --- | --- |

(11)

Niemcy poczyniły ogólnie ograniczony postęp w poprawie efektywności systemu podatkowego i zwiększeniu prowzrostowego charakteru tego systemu oraz w obniżeniu wysokiego obciążenia podatkowego pracy. Nie przewiduje się zmian w kierunku bardziej sprzyjających wzrostowi gospodarczemu źródeł dochodów. Stosowanie obniżonej stawki podatku od wartości dodanej (VAT) (obecnie wynoszącej 7 %) mogłoby zostać ograniczone, zaś stosowanie ogólnej podstawy opodatkowania VAT – rozszerzone. Stosunkowo niskie dochody z opłacanych okresowo podatków od nieruchomości sugerują, że możliwe jest ich zwiększenie, zaś podział obciążeń podatkowych mógłby być bardziej sprawiedliwy, gdyby podstawa opodatkowania lokalnego podatku gruntowego (niem. „Grundsteuer”) została zweryfikowana. Warunki inwestycji w Niemczech mogłyby się dalej poprawić dzięki zreformowaniu lokalnego podatku od działalności gospodarczej (niem. „Gewerbesteuer”), zmniejszeniu obciążenia administracyjnego związanego z poborem podatku oraz zmniejszeniu istniejącego wykorzystania podatku od osób prawnych na rzecz finansowania dłużnego.

| (12) | Ramy budżetowe uzupełniono o krajową zasadę zrównoważonego budżetu oraz ustanowienie niezależnego komitetu doradczego. W kilku krajach związkowych nadal wydają się jednak konieczne konkretne przepisy wykonujące konstytucyjną zasadę zrównoważonego budżetu („hamulca zadłużenia”), tak aby zapewnić skuteczne stosowanie hamulca zadłużenia w rocznym cyklu budżetowym. Planowany przegląd relacji budżetowych między szczeblem federacyjnym, krajami związkowymi i gminami powinien zostać wykorzystany do wzmocnienia odpowiedzialności i rozliczalności budżetowej. |
| --- | --- |

(12)

Ramy budżetowe uzupełniono o krajową zasadę zrównoważonego budżetu oraz ustanowienie niezależnego komitetu doradczego. W kilku krajach związkowych nadal wydają się jednak konieczne konkretne przepisy wykonujące konstytucyjną zasadę zrównoważonego budżetu („hamulca zadłużenia”), tak aby zapewnić skuteczne stosowanie hamulca zadłużenia w rocznym cyklu budżetowym. Planowany przegląd relacji budżetowych między szczeblem federacyjnym, krajami związkowymi i gminami powinien zostać wykorzystany do wzmocnienia odpowiedzialności i rozliczalności budżetowej.

| (13) | W ostatnich latach wzrosły płace po długim okresie ograniczenia ich wzrostu, lecz w 2013 r. wzrost płac realnych był bardziej umiarkowany niż w 2012 r. Niemcy planują wprowadzić ogólne minimalne wynagrodzenie w wysokości 8,50 EUR/godzinę w 2015 r., które stanie się w pełni skuteczne w 2017 r. Wprowadzenie planowanego ogólnego minimalnego wynagrodzenia mającego na celu zapewnienie pracownikom adekwatnego minimalnego dochodu wymaga ścisłego monitorowania jego skutków, zwłaszcza dla zatrudnienia. Podjęto ograniczone wysiłki w celu obniżenia wysokiego klina podatkowego, zwłaszcza w odniesieniu do osób o niskich dochodach. Przyjęta reforma emerytalna oraz obecne plany reform w zakresie opieki długoterminowej, wiążące się z podwyższeniem składek na ubezpieczenie społeczne, mogą pociągnąć za sobą ponowny wzrost klina podatkowego. Niemcy poczyniły pewne postępy w zakresie poprawy wyników kształcenia osób defaworyzowanych, lecz nadal istnieje silny związek między osiągnięciami edukacyjnymi a sytuacją społeczno-ekonomiczną, który utrzymuje się przez całe życie zawodowe tych osób. Pomimo pewnych postępów w kierunku przyjęcia odpowiednich środków aktywizacji i integracji, długotrwałe bezrobocie pozostaje problemem, wskazując na konieczność podjęcia dodatkowych działań. Poczyniono jedynie ograniczone postępy w podejmowaniu środków ułatwiających przejście z umów o etat na formy zatrudnienia podlegające pełnym obowiązkowym składkom na ubezpieczenie społeczne. Nie poczyniono żadnych postępów w celu ograniczenia czynników finansowych zniechęcających drugich żywicieli rodziny do pracy. Niemcy poczyniły pewne postępy w zwiększeniu dostępności miejsc w placówkach wczesnej edukacji i opieki nad dzieckiem działających w pełnym wymiarze czasu oraz w zwiększeniu liczby całodziennych szkół. Jednocześnie jakość placówek opieki nad dziećmi i całodziennych szkół jest wciąż powodem do niepokoju; placówki te różnią się też na poziomie regionalnym. |
| --- | --- |

(13)

W ostatnich latach wzrosły płace po długim okresie ograniczenia ich wzrostu, lecz w 2013 r. wzrost płac realnych był bardziej umiarkowany niż w 2012 r. Niemcy planują wprowadzić ogólne minimalne wynagrodzenie w wysokości 8,50 EUR/godzinę w 2015 r., które stanie się w pełni skuteczne w 2017 r. Wprowadzenie planowanego ogólnego minimalnego wynagrodzenia mającego na celu zapewnienie pracownikom adekwatnego minimalnego dochodu wymaga ścisłego monitorowania jego skutków, zwłaszcza dla zatrudnienia. Podjęto ograniczone wysiłki w celu obniżenia wysokiego klina podatkowego, zwłaszcza w odniesieniu do osób o niskich dochodach. Przyjęta reforma emerytalna oraz obecne plany reform w zakresie opieki długoterminowej, wiążące się z podwyższeniem składek na ubezpieczenie społeczne, mogą pociągnąć za sobą ponowny wzrost klina podatkowego. Niemcy poczyniły pewne postępy w zakresie poprawy wyników kształcenia osób defaworyzowanych, lecz nadal istnieje silny związek między osiągnięciami edukacyjnymi a sytuacją społeczno-ekonomiczną, który utrzymuje się przez całe życie zawodowe tych osób. Pomimo pewnych postępów w kierunku przyjęcia odpowiednich środków aktywizacji i integracji, długotrwałe bezrobocie pozostaje problemem, wskazując na konieczność podjęcia dodatkowych działań. Poczyniono jedynie ograniczone postępy w podejmowaniu środków ułatwiających przejście z umów o etat na formy zatrudnienia podlegające pełnym obowiązkowym składkom na ubezpieczenie społeczne. Nie poczyniono żadnych postępów w celu ograniczenia czynników finansowych zniechęcających drugich żywicieli rodziny do pracy. Niemcy poczyniły pewne postępy w zwiększeniu dostępności miejsc w placówkach wczesnej edukacji i opieki nad dzieckiem działających w pełnym wymiarze czasu oraz w zwiększeniu liczby całodziennych szkół. Jednocześnie jakość placówek opieki nad dziećmi i całodziennych szkół jest wciąż powodem do niepokoju; placówki te różnią się też na poziomie regionalnym.

| (14) | Projekt rządu dotyczący nowelizacji ustawy o odnawialnych źródłach energii ma na celu przyhamowanie wzrostu ogólnych kosztów energii, bardziej zrównoważone rozłożenie kosztów na konsumentów, kontrolę nad zwiększeniem udziału energii odnawialnych oraz promowanie integracji rynkowej. Należy z bliska monitorować realizację reformy pod kątem jej wpływu na efektywność kosztową systemu wsparcia. Konieczne jest podejmowanie dalszych wysiłków odnośnie do rozwoju sieci i koordynacji działań z sąsiednimi państwami. |
| --- | --- |

(14)

Projekt rządu dotyczący nowelizacji ustawy o odnawialnych źródłach energii ma na celu przyhamowanie wzrostu ogólnych kosztów energii, bardziej zrównoważone rozłożenie kosztów na konsumentów, kontrolę nad zwiększeniem udziału energii odnawialnych oraz promowanie integracji rynkowej. Należy z bliska monitorować realizację reformy pod kątem jej wpływu na efektywność kosztową systemu wsparcia. Konieczne jest podejmowanie dalszych wysiłków odnośnie do rozwoju sieci i koordynacji działań z sąsiednimi państwami.

| (15) | Działania polityczne dodatkowo pobudzające konkurencyjność w sektorze usług były ograniczone, choć przyjęto pojedyncze reformy konkretnych zawodów i w niektórych regionach, przykładowo reformy procedur udzielania zezwoleń i informacji handlowych w sektorze budowlanym. Wprawdzie wzrost produktywności może być strukturalnie słabszy w sektorach usług niż w sektorze przemysłowym, lecz jest on szczególne słaby w niektórych sektorach usług, zwłaszcza w sektorze usług świadczonych w ramach wolnych zawodów. Nadal istnieją przeszkody w dostępie do rynku i w świadczeniu usług w ramach wolnych zawodów. Wśród przeszkód tych można wymienić ograniczenia w zakresie wymogów dotyczących formy prawnej, struktury udziałowej i wymogów w zakresie kwalifikacji zawodowych. Różnorodność środków regulacyjnych odnośnie do usług świadczonych w ramach wolnych zawodów w zależności od kraju związkowego sugeruje, że możliwe jest ustalenie najmniej uciążliwych systemów regulacyjnych i stosowanie ich w całym kraju. Wartość zamówień ogłaszanych przez władze niemieckie zgodnie z unijnymi przepisami dotyczącymi zamówień publicznych wciąż jest jedną z najniższych w Unii. Kompleksowe przejście do przejrzystego rynku e‐zamówień mogłoby zwiększyć konkurencję. W sektorze sprzedaży detalicznej przepisy dotyczące planowania przestrzennego w niektórych krajach związkowych nadal ograniczają wchodzenie nowych podmiotów na rynek. Ograniczone są również postępy w zwiększaniu konkurencji na rynkach kolejowych. |
| --- | --- |

(15)

Działania polityczne dodatkowo pobudzające konkurencyjność w sektorze usług były ograniczone, choć przyjęto pojedyncze reformy konkretnych zawodów i w niektórych regionach, przykładowo reformy procedur udzielania zezwoleń i informacji handlowych w sektorze budowlanym. Wprawdzie wzrost produktywności może być strukturalnie słabszy w sektorach usług niż w sektorze przemysłowym, lecz jest on szczególne słaby w niektórych sektorach usług, zwłaszcza w sektorze usług świadczonych w ramach wolnych zawodów. Nadal istnieją przeszkody w dostępie do rynku i w świadczeniu usług w ramach wolnych zawodów. Wśród przeszkód tych można wymienić ograniczenia w zakresie wymogów dotyczących formy prawnej, struktury udziałowej i wymogów w zakresie kwalifikacji zawodowych. Różnorodność środków regulacyjnych odnośnie do usług świadczonych w ramach wolnych zawodów w zależności od kraju związkowego sugeruje, że możliwe jest ustalenie najmniej uciążliwych systemów regulacyjnych i stosowanie ich w całym kraju. Wartość zamówień ogłaszanych przez władze niemieckie zgodnie z unijnymi przepisami dotyczącymi zamówień publicznych wciąż jest jedną z najniższych w Unii. Kompleksowe przejście do przejrzystego rynku e‐zamówień mogłoby zwiększyć konkurencję. W sektorze sprzedaży detalicznej przepisy dotyczące planowania przestrzennego w niektórych krajach związkowych nadal ograniczają wchodzenie nowych podmiotów na rynek. Ograniczone są również postępy w zwiększaniu konkurencji na rynkach kolejowych.

| (16) | Niemcy poczyniły ograniczone postępy odnośnie do środków podejmowanych w celu konsolidacji sektora bankowego, przede wszystkim poprzez poprawę ram zarządzania. Decyzje w sprawie pomocy państwa podejmowane przez Komisję w dużym stopniu stymulowały proces restrukturyzacji banków krajów związkowych (niem. Landesbanken) w ostatnich latach; sektor ten pozostaje rozdrobniony. Konieczne jest podjęcie dalszych działań, aby przezwyciężyć przeszkody natury strukturalnej i w zakresie ładu korporacyjnego utrudniające konsolidację na zasadach rynkowych, co mogłoby również doprowadzić do zwiększenia ogólnej skuteczności sektora finansowego. Dokonanie przeglądu ram prawnych drugiego filaru bankowego mogłoby dalej wspomagać konsolidację publicznego sektora bankowego. |
| --- | --- |

(16)

Niemcy poczyniły ograniczone postępy odnośnie do środków podejmowanych w celu konsolidacji sektora bankowego, przede wszystkim poprzez poprawę ram zarządzania. Decyzje w sprawie pomocy państwa podejmowane przez Komisję w dużym stopniu stymulowały proces restrukturyzacji banków krajów związkowych (niem. Landesbanken) w ostatnich latach; sektor ten pozostaje rozdrobniony. Konieczne jest podjęcie dalszych działań, aby przezwyciężyć przeszkody natury strukturalnej i w zakresie ładu korporacyjnego utrudniające konsolidację na zasadach rynkowych, co mogłoby również doprowadzić do zwiększenia ogólnej skuteczności sektora finansowego. Dokonanie przeglądu ram prawnych drugiego filaru bankowego mogłoby dalej wspomagać konsolidację publicznego sektora bankowego.

| (17) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Niemiec. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Niemczech, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia ogólnego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na szczeblu UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–4. |
| --- | --- |

(17)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Niemiec. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Niemczech, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia ogólnego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na szczeblu UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–4.

| (18) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(18)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej.

| (19) | W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada przeanalizowała krajowy program reform i program stabilności. Jej zalecenia na mocy art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 1–4 poniżej. |
| --- | --- |

(19)

W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada przeanalizowała krajowy program reform i program stabilności. Jej zalecenia na mocy art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 1–4 poniżej.

| (20) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia skierowane do państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako jedno z państw członkowskich, których walutą jest euro, Niemcy powinny zapewnić pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń, |
| --- | --- |

(20)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia skierowane do państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako jedno z państw członkowskich, których walutą jest euro, Niemcy powinny zapewnić pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń,

NINIEJSZYM ZALECA Niemcom podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Realizowanie polityki budżetowej sprzyjającej wzrostowi i zachowanie stabilnej sytuacji budżetowej, przy jednoczesnym zapewnianiu dalszego przestrzegania średniookresowego celu budżetowego w całym okresie objętym programem stabilności oraz utrzymanie trwałej tendencji spadkowej długu sektora instytucji rządowych i samorządowych. W szczególności wykorzystanie dostępnych możliwości zwiększenia i poprawy efektywności inwestycji publicznych w infrastrukturę, edukację i badania naukowe. Poprawę skuteczności systemu podatkowego, zwłaszcza przez rozszerzenie podstawy opodatkowania, w szczególności w zakresie podatku konsumpcyjnego, przez zweryfikowanie podstawy opodatkowania lokalnego podatku gruntowego, usprawnienie administracji podatkowej i przegląd lokalnego podatku od działalności gospodarczej, również w celu zwiększenia inwestycji prywatnych. Przedsięwzięcie dodatkowych działań, aby zwiększyć efektywność kosztową wydatków publicznych przeznaczonych na opiekę zdrowotną i opiekę długoterminową. Zapewnienie stabilności publicznego systemu emerytalnego poprzez (i) zmianę finansowania nowych świadczeń z tytułu innego niż ubezpieczenia społeczne/świadczeń zewnętrznych (niem. „Mütterrente”) na finansowanie z dochodów podatkowych, również aby uniknąć dalszego wzrostu składek na ubezpieczenie społeczne; (ii) zwiększenie zachęt do późniejszego przechodzenia na emeryturę; oraz (iii) zwiększenie zakresu systemów emerytur w ramach drugiego i trzeciego filaru. Ukończenie spójnego wdrażania we wszystkich krajach związkowych hamulca zadłużenia, zapewniając terminowe i odpowiednie procedury monitorowania i mechanizmy korygujące. Usprawnienie modelu relacji budżetowych między szczeblem federacji, krajami związkowymi i gminami, również w celu zapewnienia adekwatnych inwestycji publicznych na wszystkich szczeblach instytucji rządowych i samorządowych. |
| --- | --- |

1.

Realizowanie polityki budżetowej sprzyjającej wzrostowi i zachowanie stabilnej sytuacji budżetowej, przy jednoczesnym zapewnianiu dalszego przestrzegania średniookresowego celu budżetowego w całym okresie objętym programem stabilności oraz utrzymanie trwałej tendencji spadkowej długu sektora instytucji rządowych i samorządowych. W szczególności wykorzystanie dostępnych możliwości zwiększenia i poprawy efektywności inwestycji publicznych w infrastrukturę, edukację i badania naukowe. Poprawę skuteczności systemu podatkowego, zwłaszcza przez rozszerzenie podstawy opodatkowania, w szczególności w zakresie podatku konsumpcyjnego, przez zweryfikowanie podstawy opodatkowania lokalnego podatku gruntowego, usprawnienie administracji podatkowej i przegląd lokalnego podatku od działalności gospodarczej, również w celu zwiększenia inwestycji prywatnych. Przedsięwzięcie dodatkowych działań, aby zwiększyć efektywność kosztową wydatków publicznych przeznaczonych na opiekę zdrowotną i opiekę długoterminową. Zapewnienie stabilności publicznego systemu emerytalnego poprzez (i) zmianę finansowania nowych świadczeń z tytułu innego niż ubezpieczenia społeczne/świadczeń zewnętrznych (niem. „Mütterrente”) na finansowanie z dochodów podatkowych, również aby uniknąć dalszego wzrostu składek na ubezpieczenie społeczne; (ii) zwiększenie zachęt do późniejszego przechodzenia na emeryturę; oraz (iii) zwiększenie zakresu systemów emerytur w ramach drugiego i trzeciego filaru. Ukończenie spójnego wdrażania we wszystkich krajach związkowych hamulca zadłużenia, zapewniając terminowe i odpowiednie procedury monitorowania i mechanizmy korygujące. Usprawnienie modelu relacji budżetowych między szczeblem federacji, krajami związkowymi i gminami, również w celu zapewnienia adekwatnych inwestycji publicznych na wszystkich szczeblach instytucji rządowych i samorządowych.

| 2. | Poprawę warunków dodatkowo wspierających popyt krajowy, m.in. poprzez obniżenie wysokich podatków oraz składek na ubezpieczenie społeczne, szczególnie w przypadku osób o niskich dochodach. Przy wprowadzaniu ogólnego minimalnego wynagrodzenia, monitorowanie jego wpływu na zatrudnienie. Poprawę szans na zatrudnienie pracowników poprzez dalszą poprawę wyników kształcenia osób defaworyzowanych oraz realizację bardziej ambitnych środków aktywizacji i integracji na rynku pracy, zwłaszcza w przypadku osób długotrwale bezrobotnych. Podejmowanie działań mających na celu ograniczenie fiskalnych czynników zniechęcających zwłaszcza drugich żywicieli rodziny do pracy oraz ułatwianie przechodzenia z umów na niepełny etat na formy zatrudnienia podlegające pełnym obowiązkowym składkom na ubezpieczenie społeczne. Rozwiązanie niedoborów regionalnych w zakresie dostępności całodziennych placówek opieki nad dziećmi i szkół i jednoczesną poprawę ich ogólnego poziomu edukacji. |
| --- | --- |

2.

Poprawę warunków dodatkowo wspierających popyt krajowy, m.in. poprzez obniżenie wysokich podatków oraz składek na ubezpieczenie społeczne, szczególnie w przypadku osób o niskich dochodach. Przy wprowadzaniu ogólnego minimalnego wynagrodzenia, monitorowanie jego wpływu na zatrudnienie. Poprawę szans na zatrudnienie pracowników poprzez dalszą poprawę wyników kształcenia osób defaworyzowanych oraz realizację bardziej ambitnych środków aktywizacji i integracji na rynku pracy, zwłaszcza w przypadku osób długotrwale bezrobotnych. Podejmowanie działań mających na celu ograniczenie fiskalnych czynników zniechęcających zwłaszcza drugich żywicieli rodziny do pracy oraz ułatwianie przechodzenia z umów na niepełny etat na formy zatrudnienia podlegające pełnym obowiązkowym składkom na ubezpieczenie społeczne. Rozwiązanie niedoborów regionalnych w zakresie dostępności całodziennych placówek opieki nad dziećmi i szkół i jednoczesną poprawę ich ogólnego poziomu edukacji.

| 3. | Utrzymanie ogólnych kosztów przekształcania systemu energetycznego na minimalnym poziomie. W szczególności monitorowanie wpływu reformy ustawy o odnawialnych źródłach energii na efektywność kosztową systemu wsparcia odnawialnych źródeł energii. Zintensyfikowanie wysiłków mających na celu szybszą rozbudowę krajowych i transgranicznych sieci energii elektrycznej i gazu. Wzmocnienie bliskiej koordynacji polityki energetycznej z sąsiednimi państwami. |
| --- | --- |

3.

Utrzymanie ogólnych kosztów przekształcania systemu energetycznego na minimalnym poziomie. W szczególności monitorowanie wpływu reformy ustawy o odnawialnych źródłach energii na efektywność kosztową systemu wsparcia odnawialnych źródeł energii. Zintensyfikowanie wysiłków mających na celu szybszą rozbudowę krajowych i transgranicznych sieci energii elektrycznej i gazu. Wzmocnienie bliskiej koordynacji polityki energetycznej z sąsiednimi państwami.

| 4. | Podejmowanie ambitniejszych działań pobudzających konkurencję w sektorze usług, w tym odnośnie do niektórych usług świadczonych w ramach wolnych zawodów, również dzięki przeglądowi istniejących systemów regulacyjnych i uspójnieniu najlepszych praktyk w krajach związkowych. Określenie powodów niskiej wartości zamówień publicznych objętych przepisami dotyczącymi zamówień publicznych zgodnie z prawodawstwem UE. Zwiększenie wysiłków mających na celu usunięcie nieuzasadnionych przepisów dotyczących planowania przestrzennego, które ograniczają wchodzenie nowych podmiotów do sektora detalicznego. Podjęcie działań w celu usunięcia utrzymujących się barier dla konkurencji na rynkach kolejowych. Kontynuowanie działań w zakresie konsolidacji w sektorze banków krajów związkowych (niem. „Landesbanken”), między innymi poprzez poprawę ram zarządzania. |
| --- | --- |

4.

Podejmowanie ambitniejszych działań pobudzających konkurencję w sektorze usług, w tym odnośnie do niektórych usług świadczonych w ramach wolnych zawodów, również dzięki przeglądowi istniejących systemów regulacyjnych i uspójnieniu najlepszych praktyk w krajach związkowych. Określenie powodów niskiej wartości zamówień publicznych objętych przepisami dotyczącymi zamówień publicznych zgodnie z prawodawstwem UE. Zwiększenie wysiłków mających na celu usunięcie nieuzasadnionych przepisów dotyczących planowania przestrzennego, które ograniczają wchodzenie nowych podmiotów do sektora detalicznego. Podjęcie działań w celu usunięcia utrzymujących się barier dla konkurencji na rynkach kolejowych. Kontynuowanie działań w zakresie konsolidacji w sektorze banków krajów związkowych (niem. „Landesbanken”), między innymi poprzez poprawę ram zarządzania.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P. C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25.

2

(3)  Utrzymane na 2014 r. decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

3

(4)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 33.

4

(5)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie wspólnych przepisów dotyczących monitorowania i oceny projektów planów budżetowych oraz zapewnienia korekty nadmiernego deficytu w państwach członkowskich należących do strefy euro (Dz.U. L 140 z 27.5.2013, s. 11).

5

(6)  Na mocy art. 5 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

6

(7)  Zob. s. 141 niniejszego Dziennika Urzędowego.

7

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/25 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/25

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r

w sprawie krajowego programu reform Estonii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Estonię programu stabilności na 2014 r.

2014/C 247/06

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 2,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r. Rada, na podstawie wniosków Komisji, przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r. Rada, na podstawie wniosków Komisji, przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję w sprawie działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję w sprawie działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (3) w sprawie krajowego programu reform Estonii na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Estonię zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2017. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (4), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Estonii na 2014 r. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (3) w sprawie krajowego programu reform Estonii na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Estonię zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2017. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (4), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Estonii na 2014 r.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła, na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 (5), sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym nie wskazała Estonii jako jednego z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła, na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 (5), sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym nie wskazała Estonii jako jednego z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 8 maja 2014 r. Estonia przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 29 kwietnia 2014 r. – swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 8 maja 2014 r. Estonia przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 29 kwietnia 2014 r. – swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (8) | Sformułowany w programie stabilności na 2014 r. cel strategii budżetowej zakłada utrzymanie się w trakcie trwania programu na poziomie celu średniookresowego oraz stworzenie wystarczających zabezpieczeń fiskalnych na wypadek trudności gospodarczych. W programie stabilności potwierdzono poprzedni średniookresowy cel dotyczący nadwyżki strukturalnej, który jest bardziej rygorystyczny od wymogów paktu stabilności i wzrostu. Zakłada się, że w 2014 r. przeliczone saldo strukturalne Estonii pogorszy się o 0,1 punktu procentowego PKB, a tym samym nastąpi jego odchylenie od wymaganej ścieżki korekty, po czym w 2015 r. nastąpi jego poprawa o 0,4 punktu procentowego PKB, a w latach 2016–2017 jego wartość pozostanie na poziomie zbliżonym do równowagi. W programie stabilności wskazano ponadto na ryzyko odchylenia od wartości odniesienia dla wydatków w 2014 r., a także na ryzyko znaczącego odchylenia w 2015 r. Ogólnie rzecz biorąc, planowana ścieżka korekty w kierunku średniookresowego celu budżetowego stwarza ryzyko, jeśli chodzi o przestrzeganie wymogów paktu stabilności i wzrostu. |
| --- | --- |

(8)

Sformułowany w programie stabilności na 2014 r. cel strategii budżetowej zakłada utrzymanie się w trakcie trwania programu na poziomie celu średniookresowego oraz stworzenie wystarczających zabezpieczeń fiskalnych na wypadek trudności gospodarczych. W programie stabilności potwierdzono poprzedni średniookresowy cel dotyczący nadwyżki strukturalnej, który jest bardziej rygorystyczny od wymogów paktu stabilności i wzrostu. Zakłada się, że w 2014 r. przeliczone saldo strukturalne Estonii pogorszy się o 0,1 punktu procentowego PKB, a tym samym nastąpi jego odchylenie od wymaganej ścieżki korekty, po czym w 2015 r. nastąpi jego poprawa o 0,4 punktu procentowego PKB, a w latach 2016–2017 jego wartość pozostanie na poziomie zbliżonym do równowagi. W programie stabilności wskazano ponadto na ryzyko odchylenia od wartości odniesienia dla wydatków w 2014 r., a także na ryzyko znaczącego odchylenia w 2015 r. Ogólnie rzecz biorąc, planowana ścieżka korekty w kierunku średniookresowego celu budżetowego stwarza ryzyko, jeśli chodzi o przestrzeganie wymogów paktu stabilności i wzrostu.

| (9) | Scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się prognozy budżetowe zawarte w programie stabilności, który nie został zaaprobowany przez niezależny podmiot, jest wykonalny i w dużej mierze zgodny z prognozą służb Komisji z wiosny 2014 r. Zgodnie z tą prognozą deficyt strukturalny ma się pogorszyć o 0,1 % PKB w 2014 r., co w efekcie doprowadzi do różnicy w wysokości 0,3 % PKB w porównaniu z wymaganą korektą oraz znaczącego odchylenia, przy ocenie obejmującej dwa lata. Komisja prognozuje, że w 2015 r. nastąpi kolejne pogorszenie salda strukturalnego o 0,2 % PKB, i zwraca uwagę na znaczne odchylenie od wymaganej korekty zmierzającej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego. Zakłada się również znaczne odchylenie względem wartości odniesienia dla wydatków w latach 2014–2015. Na podstawie oceny programu stabilności na 2014 r. i prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że istnieje ryzyko znaczącego odchylenia od średniookresowego celu w latach 2014 i 2015. Reguła salda strukturalnego służąca zapewnieniu zgodności z Traktatem o stabilności, koordynacji i zarządzaniu weszła w życie w drodze przyjętej w Estonii nowej ustawy o budżecie państwa z dnia 23 marca 2014 r., lecz regułę tę należy jeszcze uzupełnić poprzez wzmocnienie wiążącego charakteru wieloletnich celów w zakresie wydatków. |
| --- | --- |

(9)

Scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się prognozy budżetowe zawarte w programie stabilności, który nie został zaaprobowany przez niezależny podmiot, jest wykonalny i w dużej mierze zgodny z prognozą służb Komisji z wiosny 2014 r. Zgodnie z tą prognozą deficyt strukturalny ma się pogorszyć o 0,1 % PKB w 2014 r., co w efekcie doprowadzi do różnicy w wysokości 0,3 % PKB w porównaniu z wymaganą korektą oraz znaczącego odchylenia, przy ocenie obejmującej dwa lata. Komisja prognozuje, że w 2015 r. nastąpi kolejne pogorszenie salda strukturalnego o 0,2 % PKB, i zwraca uwagę na znaczne odchylenie od wymaganej korekty zmierzającej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego. Zakłada się również znaczne odchylenie względem wartości odniesienia dla wydatków w latach 2014–2015. Na podstawie oceny programu stabilności na 2014 r. i prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że istnieje ryzyko znaczącego odchylenia od średniookresowego celu w latach 2014 i 2015. Reguła salda strukturalnego służąca zapewnieniu zgodności z Traktatem o stabilności, koordynacji i zarządzaniu weszła w życie w drodze przyjętej w Estonii nowej ustawy o budżecie państwa z dnia 23 marca 2014 r., lecz regułę tę należy jeszcze uzupełnić poprzez wzmocnienie wiążącego charakteru wieloletnich celów w zakresie wydatków.

| (10) | Co się tyczy rynku pracy, odnotowano znaczne postępy w dziedzinie redukcji bezrobocia wśród młodzieży oraz bezrobocia długotrwałego. Szczególną uwagę należy zwrócić na środki, które zachęcają do pracy osoby o niskich dochodach. Konieczne są dalsze wysiłki, by wyeliminować problem rosnącego deficytu siły roboczej, spowodowanego między innymi starzeniem się społeczeństwa oraz opuszczaniem rynku pracy z powodu stanu zdrowia i niepełnosprawności. Dlatego też istotne znaczenie ma terminowe przyjęcie i realizacja reformy w zakresie zdolności do pracy i jednoczesne zapewnienie dostępności usług wspierających. Dalszej poprawy wymagałaby opłacalność wydatków na politykę rodzinną, między innymi poprzez zwiększenie dostępu do opieki nad dziećmi. Zakłada się, że przyczyni się to do wczesnego powrotu kobiet na rynek pracy oraz do zmniejszenia stale utrzymującego się dużego zróżnicowania wynagrodzenia ze względu na płeć. Należy zwiększyć działania w dziedzinie promowania przedsiębiorczości i tworzenia miejsc pracy w regionach leżących poza Tallinem i Tartu, aby zapobiec pogłębianiu się różnic w rozwoju gospodarczym oraz zmniejszyć wskaźnik bezrobocia, zwłaszcza wśród osób nisko wykwalifikowanych. |
| --- | --- |

(10)

Co się tyczy rynku pracy, odnotowano znaczne postępy w dziedzinie redukcji bezrobocia wśród młodzieży oraz bezrobocia długotrwałego. Szczególną uwagę należy zwrócić na środki, które zachęcają do pracy osoby o niskich dochodach. Konieczne są dalsze wysiłki, by wyeliminować problem rosnącego deficytu siły roboczej, spowodowanego między innymi starzeniem się społeczeństwa oraz opuszczaniem rynku pracy z powodu stanu zdrowia i niepełnosprawności. Dlatego też istotne znaczenie ma terminowe przyjęcie i realizacja reformy w zakresie zdolności do pracy i jednoczesne zapewnienie dostępności usług wspierających. Dalszej poprawy wymagałaby opłacalność wydatków na politykę rodzinną, między innymi poprzez zwiększenie dostępu do opieki nad dziećmi. Zakłada się, że przyczyni się to do wczesnego powrotu kobiet na rynek pracy oraz do zmniejszenia stale utrzymującego się dużego zróżnicowania wynagrodzenia ze względu na płeć. Należy zwiększyć działania w dziedzinie promowania przedsiębiorczości i tworzenia miejsc pracy w regionach leżących poza Tallinem i Tartu, aby zapobiec pogłębianiu się różnic w rozwoju gospodarczym oraz zmniejszyć wskaźnik bezrobocia, zwłaszcza wśród osób nisko wykwalifikowanych.

| (11) | Jeśli chodzi o kształcenie i szkolenie, niedawno przyjęto reformy służące dostosowaniu edukacji do wymogów rynku pracy. Konieczne będą dalsze działania, by ułatwiać przechodzenie z etapu kształcenia do etapu zatrudnienia. Ponadto niezbędne będzie podejmowanie regularnych działań, przede wszystkim przy zaangażowaniu partnerów społecznych, w celu zwiększenia udziału w kształceniu i szkoleniu zawodowym oraz w uczeniu się poprzez praktykę w miejscu pracy, a zwłaszcza poprzez przyuczanie do zawodu. Realizacja strategii uczenia się przez całe życie będzie wymagała podjęcia poważnych wysiłków, by zapewnić tak bardzo potrzebne podnoszenie umiejętności, przekwalifikowanie oraz zdobywanie poziomów kwalifikacji, zwłaszcza w przypadku osób mających słabą pozycję na rynku pracy. Istnieją zasady inteligentnej specjalizacji, które obejmują strategię przedsiębiorczości i wzrostu oraz strategię badań, rozwoju i innowacji z naciskiem na wspólne priorytety i jednoczesną dalszą specjalizację obszarów tematycznych. Należy w dalszym ciągu dążyć do umiędzynarodowienia i ustalenia priorytetów systemu badań i rozwoju oraz innowacji, przy uwzględnieniu niewielkich rozmiarów gospodarki. |
| --- | --- |

(11)

Jeśli chodzi o kształcenie i szkolenie, niedawno przyjęto reformy służące dostosowaniu edukacji do wymogów rynku pracy. Konieczne będą dalsze działania, by ułatwiać przechodzenie z etapu kształcenia do etapu zatrudnienia. Ponadto niezbędne będzie podejmowanie regularnych działań, przede wszystkim przy zaangażowaniu partnerów społecznych, w celu zwiększenia udziału w kształceniu i szkoleniu zawodowym oraz w uczeniu się poprzez praktykę w miejscu pracy, a zwłaszcza poprzez przyuczanie do zawodu. Realizacja strategii uczenia się przez całe życie będzie wymagała podjęcia poważnych wysiłków, by zapewnić tak bardzo potrzebne podnoszenie umiejętności, przekwalifikowanie oraz zdobywanie poziomów kwalifikacji, zwłaszcza w przypadku osób mających słabą pozycję na rynku pracy. Istnieją zasady inteligentnej specjalizacji, które obejmują strategię przedsiębiorczości i wzrostu oraz strategię badań, rozwoju i innowacji z naciskiem na wspólne priorytety i jednoczesną dalszą specjalizację obszarów tematycznych. Należy w dalszym ciągu dążyć do umiędzynarodowienia i ustalenia priorytetów systemu badań i rozwoju oraz innowacji, przy uwzględnieniu niewielkich rozmiarów gospodarki.

| (12) | Estonia nadal odnotowuje bardzo wysoki poziom zasobochłonności. Poczyniono postępy w zakresie efektywności energetycznej budynków publicznych, lecz wysiłki w tej dziedzinie należy kontynuować i zwiększyć, szczególnie w sektorze mieszkaniowym i przemysłowym. Nastąpił znaczny postęp w zarządzaniu odpadami i składowaniu, lecz należy zapewnić efektywność ekonomiczną w dziedzinie recyklingu. Należy wprowadzić środki przewidziane w planie rozwoju transportu, przede wszystkim w celu umożliwienia Estonii ograniczenia emisji CO2 w sektorze nieobjętym systemem handlu uprawnieniami do emisji. Można podnieść skuteczność energetyczną transportu towarowego poprzez wykorzystywanie bardziej zrównoważonych rodzajów transportu. Można zwiększyć korzystanie ze środków transportu publicznego poprzez poprawę komplementarności sieci regionalnych i wzajemnych powiązań między transportem autokarowym a transportem kolei pasażerskiej. Rośnie liczba użytkowników samochodów osobowych, a średnia wieku takich samochodów prawie dwukrotnie przekracza średnią unijną; nowe samochody osobowe znajdują się w czołówce najbardziej zanieczyszczających w Unii. Konieczna jest istotna poprawa zachęt w zakresie ochrony środowiska, w tym opodatkowania. Mimo podjęcia obiecujących kroków w zakresie zwiększania transgranicznych powiązań rynków energii, pełne powiązanie estońskiego rynku energii z rynkiem Unii będzie wymagało czasu i inwestycji. |
| --- | --- |

(12)

Estonia nadal odnotowuje bardzo wysoki poziom zasobochłonności. Poczyniono postępy w zakresie efektywności energetycznej budynków publicznych, lecz wysiłki w tej dziedzinie należy kontynuować i zwiększyć, szczególnie w sektorze mieszkaniowym i przemysłowym. Nastąpił znaczny postęp w zarządzaniu odpadami i składowaniu, lecz należy zapewnić efektywność ekonomiczną w dziedzinie recyklingu. Należy wprowadzić środki przewidziane w planie rozwoju transportu, przede wszystkim w celu umożliwienia Estonii ograniczenia emisji CO2 w sektorze nieobjętym systemem handlu uprawnieniami do emisji. Można podnieść skuteczność energetyczną transportu towarowego poprzez wykorzystywanie bardziej zrównoważonych rodzajów transportu. Można zwiększyć korzystanie ze środków transportu publicznego poprzez poprawę komplementarności sieci regionalnych i wzajemnych powiązań między transportem autokarowym a transportem kolei pasażerskiej. Rośnie liczba użytkowników samochodów osobowych, a średnia wieku takich samochodów prawie dwukrotnie przekracza średnią unijną; nowe samochody osobowe znajdują się w czołówce najbardziej zanieczyszczających w Unii. Konieczna jest istotna poprawa zachęt w zakresie ochrony środowiska, w tym opodatkowania. Mimo podjęcia obiecujących kroków w zakresie zwiększania transgranicznych powiązań rynków energii, pełne powiązanie estońskiego rynku energii z rynkiem Unii będzie wymagało czasu i inwestycji.

| (13) | Pogłębiające się różnice między regionami w połączeniu ze spadkowymi tendencjami demograficznymi, niedociągnięciami oraz brakiem współpracy na poziomie samorządów lokalnych krępują potencjał rozwoju Estonii. Częściowo odzwierciedla to utrzymujące się niedopasowanie zdolności budżetowych do nakładanej na małe gminy odpowiedzialności, jak również ograniczone korzyści skali. Zasadniczym warunkiem skutecznej aktywizacji oraz skutecznych działań na rynku pracy jest bardziej wydajne i dostępne świadczenie wysokiej jakości usług publicznych na szczeblu lokalnym, według obszarów usług oraz minimalnych norm w zakresie usług, zwłaszcza w dziedzinie transportu, długoterminowej opieki, wczesnej edukacji oraz usług socjalnych. |
| --- | --- |

(13)

Pogłębiające się różnice między regionami w połączeniu ze spadkowymi tendencjami demograficznymi, niedociągnięciami oraz brakiem współpracy na poziomie samorządów lokalnych krępują potencjał rozwoju Estonii. Częściowo odzwierciedla to utrzymujące się niedopasowanie zdolności budżetowych do nakładanej na małe gminy odpowiedzialności, jak również ograniczone korzyści skali. Zasadniczym warunkiem skutecznej aktywizacji oraz skutecznych działań na rynku pracy jest bardziej wydajne i dostępne świadczenie wysokiej jakości usług publicznych na szczeblu lokalnym, według obszarów usług oraz minimalnych norm w zakresie usług, zwłaszcza w dziedzinie transportu, długoterminowej opieki, wczesnej edukacji oraz usług socjalnych.

| (14) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Estonii. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki fiskalnej i polityki społeczno-gospodarczej w Estonii, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–5. |
| --- | --- |

(14)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Estonii. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki fiskalnej i polityki społeczno-gospodarczej w Estonii, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–5.

| (15) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(15)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej.

| (16) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia dla tych państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako kraj, którego walutą jest euro, Estonia powinna zagwarantować pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń, |
| --- | --- |

(16)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia dla tych państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako kraj, którego walutą jest euro, Estonia powinna zagwarantować pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń,

NINIEJSZYM ZALECA Estonii podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Wzmocnienie środków budżetowych na 2014 r. w świetle pojawiającej się luki w wysokości 0,3 % PKB na podstawie prognozy służb Komisji z wiosny 2014 r., wskazującej na istotne odchylenie w stosunku do wymogów funkcji zapobiegawczej paktu stabilności i wzrostu. Znaczącą poprawę w 2015 r. strategii budżetowej, aby zapewnić osiągnięcie, a później utrzymanie celu średnioterminowego. Uzupełnienie reguły fiskalnej o bardziej wiążące wieloletnie reguły wydatkowe w obrębie średniookresowych ram budżetowych oraz dalszą poprawę wydajności wydatków publicznych. |
| --- | --- |

1.

Wzmocnienie środków budżetowych na 2014 r. w świetle pojawiającej się luki w wysokości 0,3 % PKB na podstawie prognozy służb Komisji z wiosny 2014 r., wskazującej na istotne odchylenie w stosunku do wymogów funkcji zapobiegawczej paktu stabilności i wzrostu. Znaczącą poprawę w 2015 r. strategii budżetowej, aby zapewnić osiągnięcie, a później utrzymanie celu średnioterminowego. Uzupełnienie reguły fiskalnej o bardziej wiążące wieloletnie reguły wydatkowe w obrębie średniookresowych ram budżetowych oraz dalszą poprawę wydajności wydatków publicznych.

| 2. | Poprawę zachęt do pracy w formie środków skierowanych do osób o niskich dochodach. Ukierunkowanie działań aktywizacyjnych poprzez zapewnienie terminowego przyjęcia i realizacji reformy w zakresie zdolności do pracy. Zwiększenie skuteczności i opłacalności polityki rodzinnej przy jednoczesnej poprawie dostępności i przystępności cenowej opieki nad dziećmi. Wprowadzenie skoordynowanych środków na rzecz wspierania rozwoju gospodarczego i przedsiębiorczości w regionach dotkniętych wysokim bezrobociem. |
| --- | --- |

2.

Poprawę zachęt do pracy w formie środków skierowanych do osób o niskich dochodach. Ukierunkowanie działań aktywizacyjnych poprzez zapewnienie terminowego przyjęcia i realizacji reformy w zakresie zdolności do pracy. Zwiększenie skuteczności i opłacalności polityki rodzinnej przy jednoczesnej poprawie dostępności i przystępności cenowej opieki nad dziećmi. Wprowadzenie skoordynowanych środków na rzecz wspierania rozwoju gospodarczego i przedsiębiorczości w regionach dotkniętych wysokim bezrobociem.

| 3. | Zapewnienie, by systemy kształcenia i szkolenia odpowiadały wymogom rynku pracy, podnoszenie umiejętności i poziomów kwalifikacji poprzez rozszerzanie działań w dziedzinie uczenia się przez całe życie oraz systematyczne zwiększanie udziału w kształceniu i szkoleniu zawodowym, w tym w przyuczaniu do zawodu. Dążenie do ściślejszego określania priorytetów i specjalizacji w systemach badań naukowych i innowacji oraz poprawę współpracy między przedsiębiorstwami, instytucjami szkolnictwa wyższego i ośrodkami badawczymi, aby przyczyniać się do międzynarodowej konkurencyjności. |
| --- | --- |

3.

Zapewnienie, by systemy kształcenia i szkolenia odpowiadały wymogom rynku pracy, podnoszenie umiejętności i poziomów kwalifikacji poprzez rozszerzanie działań w dziedzinie uczenia się przez całe życie oraz systematyczne zwiększanie udziału w kształceniu i szkoleniu zawodowym, w tym w przyuczaniu do zawodu. Dążenie do ściślejszego określania priorytetów i specjalizacji w systemach badań naukowych i innowacji oraz poprawę współpracy między przedsiębiorstwami, instytucjami szkolnictwa wyższego i ośrodkami badawczymi, aby przyczyniać się do międzynarodowej konkurencyjności.

| 4. | Wzmożenie działań na rzecz poprawy efektywności energetycznej, zwłaszcza w budynkach mieszkalnych i przemysłowych. Istotną poprawę zachęt w zakresie ochrony środowiska dla sektora transportu, by przyczyniać się do mniej zasobochłonnej mobilności. Kontynuowanie rozwoju powiązań transgranicznych z sąsiadującymi państwami członkowskimi, by zróżnicować źródła energii i wspierać konkurencyjność poprzez poprawę integracji rynków energii państw bałtyckich. |
| --- | --- |

4.

Wzmożenie działań na rzecz poprawy efektywności energetycznej, zwłaszcza w budynkach mieszkalnych i przemysłowych. Istotną poprawę zachęt w zakresie ochrony środowiska dla sektora transportu, by przyczyniać się do mniej zasobochłonnej mobilności. Kontynuowanie rozwoju powiązań transgranicznych z sąsiadującymi państwami członkowskimi, by zróżnicować źródła energii i wspierać konkurencyjność poprzez poprawę integracji rynków energii państw bałtyckich.

| 5. | Zapewnienie większej równowagi między dochodami samorządów lokalnych a zakresem nakładanej na nie odpowiedzialności. Poprawę skuteczności samorządów lokalnych i zapewnienie wysokiej jakości usług publicznych na poziomie lokalnym, zwłaszcza usług socjalnych uzupełniających środki aktywizacji. |
| --- | --- |

5.

Zapewnienie większej równowagi między dochodami samorządów lokalnych a zakresem nakładanej na nie odpowiedzialności. Poprawę skuteczności samorządów lokalnych i zapewnienie wysokiej jakości usług publicznych na poziomie lokalnym, zwłaszcza usług socjalnych uzupełniających środki aktywizacji.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P. C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Podtrzymaną na 2014 r. decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

2

(3)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 21.

3

(4)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie wspólnych przepisów dotyczących monitorowania i oceny projektów planów budżetowych oraz zapewnienia korekty nadmiernego deficytu w państwach członkowskich należących do strefy euro (Dz.U. L 140 z 27.5.2013, s. 11).

4

(5)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25).

5

(6)  Na podstawie art. 5 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1466/97.

6

(7)  Zob. s. 141 niniejszego Dziennika Urzędowego.

7

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/29 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/29

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Irlandii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Irlandię programu stabilności na 2014 r.

2014/C 247/07

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 2,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (2), w szczególności jego art. 6 ust. 1,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Społecznego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swoich krajowych politykach gospodarczych i politykach zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swoich krajowych politykach gospodarczych i politykach zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | Irlandia podlegała programowi dostosowań makroekonomicznych do grudnia 2013 r. Zgodnie z art. 12 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 472/2013 (4) była zatem na czas trwania tego programu wyłączona z monitorowania i oceny w ramach europejskiego semestru na rzecz koordynacji polityki gospodarczej. W związku z pomyślnym ukończeniem irlandzkiego programu dostosowań makroekonomicznych Irlandię należy obecnie w pełni uwzględnić w ramach europejskiego semestru. |
| --- | --- |

(4)

Irlandia podlegała programowi dostosowań makroekonomicznych do grudnia 2013 r. Zgodnie z art. 12 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 472/2013 (4) była zatem na czas trwania tego programu wyłączona z monitorowania i oceny w ramach europejskiego semestru na rzecz koordynacji polityki gospodarczej. W związku z pomyślnym ukończeniem irlandzkiego programu dostosowań makroekonomicznych Irlandię należy obecnie w pełni uwzględnić w ramach europejskiego semestru.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Irlandii, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, biorąc pod uwagę pomyślne ukończenie irlandzkiego programu dostosowań gospodarczych, a zatem fakt, że Irlandia powinna zostać obecnie w pełni włączona w ramy europejskiego semestru. Analiza doprowadziła Komisję do wniosku, że ukończony niedawno irlandzki program dostosowań makroekonomicznych odegrał zasadniczą rolę w zarządzaniu ryzykiem gospodarczym i zmniejszaniu zakłóceń równowagi. Jednak pozostałe zakłócenia równowagi makroekonomicznej wymagają szczególnego monitorowania i zdecydowanych działań politycznych. W szczególności sytuacja w sektorze finansowym, zadłużenie sektora prywatnego i publicznego oraz związany z tym wysoki poziom zewnętrznych zobowiązań netto i brutto, a także sytuacja na rynku pracy świadczą o tym, że zagrożenie nadal istnieje. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Irlandii, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, biorąc pod uwagę pomyślne ukończenie irlandzkiego programu dostosowań gospodarczych, a zatem fakt, że Irlandia powinna zostać obecnie w pełni włączona w ramy europejskiego semestru. Analiza doprowadziła Komisję do wniosku, że ukończony niedawno irlandzki program dostosowań makroekonomicznych odegrał zasadniczą rolę w zarządzaniu ryzykiem gospodarczym i zmniejszaniu zakłóceń równowagi. Jednak pozostałe zakłócenia równowagi makroekonomicznej wymagają szczególnego monitorowania i zdecydowanych działań politycznych. W szczególności sytuacja w sektorze finansowym, zadłużenie sektora prywatnego i publicznego oraz związany z tym wysoki poziom zewnętrznych zobowiązań netto i brutto, a także sytuacja na rynku pracy świadczą o tym, że zagrożenie nadal istnieje.

| (8) | W dniu 17 kwietnia 2014 r. Irlandia przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 29 kwietnia 2014 r. – program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(8)

W dniu 17 kwietnia 2014 r. Irlandia przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 29 kwietnia 2014 r. – program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (9) | Do głównych celów strategii budżetowej nakreślonej w programie stabilności na 2014 r. należą skorygowanie nadmiernego deficytu do 2015 r. oraz osiągnięcie do 2018 r. średniookresowego celu budżetowego. W programie stabilności założono docelowy deficyt poniżej poziomu 3 % PKB do 2015 r. zgodnie z zaleceniem wydanym w ramach procedury nadmiernego deficytu. W programie stabilności potwierdzono średniookresowy cel budżetowy w postaci utrzymania równowagi budżetowej w kategoriach strukturalnych, co jest zgodne z przepisami paktu stabilności i wzrostu. Na okres po 2015 r. program stabilności zakłada obniżenie nominalnego deficytu budżetowego o około 1 punkt procentowy PKB rocznie w latach 2016–2018. Ma to służyć obniżeniu zadłużenia z niemal 124 % PKB w 2013 r. do 107 % PKB w 2018 r. Scenariusz makroekonomiczny, na którym oparto prognozy budżetowe w programie stabilności, został zatwierdzony jako „znajdujący się w zasięgu odpowiednich prognoz” przez niezależny organ (irlandzką radę doradczą ds. budżetowych). Jest on zasadniczo zgodny z prognozą Komisji na lata 2014 i 2015 z pewnymi różnicami, jeśli chodzi o wkład elementów po stronie popytu. Jednak prognozy władz w odniesieniu do późniejszych lat objętych programem stabilności są optymistyczne. Ponadto na 2015 r. brak jest wystarczająco szczegółowych działań, które wspomogłyby osiągnięcie celów budżetowych. W związku z tym Komisja prognozuje, że deficyt w 2015 r. będzie wyższy niż cel zalecany przez Radę. Rada – na podstawie oceny programu stabilności i prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97 – jest zdania, że cele programu stabilności są zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu, muszą być jednak poparte konkretnymi działaniami począwszy od 2015 r. Podjęto istotne kroki służące poprawie ważnych aspektów irlandzkich ram budżetowych oraz jakości i terminowości dostarczania danych. Obecne przepisy dotyczące średnioterminowych pułapów wydatków umożliwiają wprowadzenie przez rząd dyskrecjonalnych zmian, które nie są ograniczone do wcześniej określonych zdarzeń warunkowych. |
| --- | --- |

(9)

Do głównych celów strategii budżetowej nakreślonej w programie stabilności na 2014 r. należą skorygowanie nadmiernego deficytu do 2015 r. oraz osiągnięcie do 2018 r. średniookresowego celu budżetowego. W programie stabilności założono docelowy deficyt poniżej poziomu 3 % PKB do 2015 r. zgodnie z zaleceniem wydanym w ramach procedury nadmiernego deficytu. W programie stabilności potwierdzono średniookresowy cel budżetowy w postaci utrzymania równowagi budżetowej w kategoriach strukturalnych, co jest zgodne z przepisami paktu stabilności i wzrostu. Na okres po 2015 r. program stabilności zakłada obniżenie nominalnego deficytu budżetowego o około 1 punkt procentowy PKB rocznie w latach 2016–2018. Ma to służyć obniżeniu zadłużenia z niemal 124 % PKB w 2013 r. do 107 % PKB w 2018 r. Scenariusz makroekonomiczny, na którym oparto prognozy budżetowe w programie stabilności, został zatwierdzony jako „znajdujący się w zasięgu odpowiednich prognoz” przez niezależny organ (irlandzką radę doradczą ds. budżetowych). Jest on zasadniczo zgodny z prognozą Komisji na lata 2014 i 2015 z pewnymi różnicami, jeśli chodzi o wkład elementów po stronie popytu. Jednak prognozy władz w odniesieniu do późniejszych lat objętych programem stabilności są optymistyczne. Ponadto na 2015 r. brak jest wystarczająco szczegółowych działań, które wspomogłyby osiągnięcie celów budżetowych. W związku z tym Komisja prognozuje, że deficyt w 2015 r. będzie wyższy niż cel zalecany przez Radę. Rada – na podstawie oceny programu stabilności i prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97 – jest zdania, że cele programu stabilności są zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu, muszą być jednak poparte konkretnymi działaniami począwszy od 2015 r. Podjęto istotne kroki służące poprawie ważnych aspektów irlandzkich ram budżetowych oraz jakości i terminowości dostarczania danych. Obecne przepisy dotyczące średnioterminowych pułapów wydatków umożliwiają wprowadzenie przez rząd dyskrecjonalnych zmian, które nie są ograniczone do wcześniej określonych zdarzeń warunkowych.

| (10) | Reformy podatkowe przyczyniły się do korekty budżetowej, wciąż jednak możliwe jest zwiększenie efektywności i prowzrostowego charakteru systemu podatkowego. Opodatkowanie majątku przesunięto z podatku od transakcji na pobierany okresowo podatek bazujący na wartościach nieruchomości mieszkalnych, jednak podstawa opodatkowania jest nadal stosunkowo wąska, zważywszy na fakt, że niektóre rodzaje nieruchomości pozostają nieobjęte opodatkowaniem. Opodatkowanie pracy jest rozdrobnione i skomplikowane, a podstawy opodatkowania w przypadku podatku od konsumpcji i podatku środowiskowego są zawężone poprzez stawki obniżone i zwolnienia, gdy tymczasem podatki takie bardziej sprzyjają wzrostowi. Stawka zerowa i stawki obniżone VAT powodują, że efektywność VAT jest poniżej średniej UE. Stawki obniżone VAT często stosuje się w celach redystrybucji, mimo że nie są one skutecznym ani dobrze ukierunkowanym narzędziem polityki służącym ochronie grup szczególnie wrażliwych. Możliwa jest dalsza poprawa efektywności instrumentów podatków środowiskowych, a także zlikwidowanie dotacji o skutkach szkodliwych dla środowiska. |
| --- | --- |

(10)

Reformy podatkowe przyczyniły się do korekty budżetowej, wciąż jednak możliwe jest zwiększenie efektywności i prowzrostowego charakteru systemu podatkowego. Opodatkowanie majątku przesunięto z podatku od transakcji na pobierany okresowo podatek bazujący na wartościach nieruchomości mieszkalnych, jednak podstawa opodatkowania jest nadal stosunkowo wąska, zważywszy na fakt, że niektóre rodzaje nieruchomości pozostają nieobjęte opodatkowaniem. Opodatkowanie pracy jest rozdrobnione i skomplikowane, a podstawy opodatkowania w przypadku podatku od konsumpcji i podatku środowiskowego są zawężone poprzez stawki obniżone i zwolnienia, gdy tymczasem podatki takie bardziej sprzyjają wzrostowi. Stawka zerowa i stawki obniżone VAT powodują, że efektywność VAT jest poniżej średniej UE. Stawki obniżone VAT często stosuje się w celach redystrybucji, mimo że nie są one skutecznym ani dobrze ukierunkowanym narzędziem polityki służącym ochronie grup szczególnie wrażliwych. Możliwa jest dalsza poprawa efektywności instrumentów podatków środowiskowych, a także zlikwidowanie dotacji o skutkach szkodliwych dla środowiska.

| (11) | Mimo że społeczeństwo Irlandii jest stosunkowo młode, publiczne wydatki na opiekę zdrowotną należały w 2012 r. do najwyższych w Unii i były na poziomie 8,7 % DNB, czyli znacznie powyżej średniej UE wynoszącej 7,3 %. Wziąwszy pod uwagę obecne trudności w zarządzaniu budżetem na ochronę zdrowia, spodziewana presja demograficzna związana ze starzeniem się społeczeństwa oznacza, że aktualny poziom usług będzie można utrzymać tylko wtedy, gdy w perspektywie średnio- i długoterminowej uda się poprawić efektywność wykorzystania środków. Przewiduje się, że spowodowany presją demograficzną wzrost wydatków w dziedzinie zdrowia do 2060 r. wyniesie 1,2 punktu procentowego PKB. Wyzwania w sektorze zdrowia są wielorakie. Usługodawcy w dziedzinie opieki zdrowotnej posługują się różnymi systemami i procedurami zarządzania finansowego i rachunkowości. Powoduje to opóźnienia i tworzy bariery w gromadzeniu i przetwarzaniu danych. Utrudnia to także monitorowanie wydatków na opiekę zdrowotną oraz wysiłki na rzecz poprawy efektywności wykorzystania środków i właściwego przydziału zasobów. Kolejnym wyzwaniem jest wysoki poziom wydatków na produkty farmaceutyczne przy stosunkowo wysokim poziomie wydatków na leki dla pacjentów leczonych ambulatoryjnie. |
| --- | --- |

(11)

Mimo że społeczeństwo Irlandii jest stosunkowo młode, publiczne wydatki na opiekę zdrowotną należały w 2012 r. do najwyższych w Unii i były na poziomie 8,7 % DNB, czyli znacznie powyżej średniej UE wynoszącej 7,3 %. Wziąwszy pod uwagę obecne trudności w zarządzaniu budżetem na ochronę zdrowia, spodziewana presja demograficzna związana ze starzeniem się społeczeństwa oznacza, że aktualny poziom usług będzie można utrzymać tylko wtedy, gdy w perspektywie średnio- i długoterminowej uda się poprawić efektywność wykorzystania środków. Przewiduje się, że spowodowany presją demograficzną wzrost wydatków w dziedzinie zdrowia do 2060 r. wyniesie 1,2 punktu procentowego PKB. Wyzwania w sektorze zdrowia są wielorakie. Usługodawcy w dziedzinie opieki zdrowotnej posługują się różnymi systemami i procedurami zarządzania finansowego i rachunkowości. Powoduje to opóźnienia i tworzy bariery w gromadzeniu i przetwarzaniu danych. Utrudnia to także monitorowanie wydatków na opiekę zdrowotną oraz wysiłki na rzecz poprawy efektywności wykorzystania środków i właściwego przydziału zasobów. Kolejnym wyzwaniem jest wysoki poziom wydatków na produkty farmaceutyczne przy stosunkowo wysokim poziomie wydatków na leki dla pacjentów leczonych ambulatoryjnie.

| (12) | Irlandia boryka się z wyzwaniami związanymi z bezrobociem, zwłaszcza długotrwałym i bezrobociem młodzieży; nadal duża pozostaje liczba ludności w wieku produkcyjnym posiadająca niskie kwalifikacje, co prowadzi do powstawania nierówności i niedopasowania umiejętności. Dzięki wzmacnianiu się w ostatnim okresie rynku pracy bezrobocie długotrwałe stopniowo zmniejszało się, nadal jest jednak wysokie jako odsetek ogólnego bezrobocia i pod koniec 2013 r. wynosiło ponad 61 % ogółu. Stopa bezrobocia wśród ludzi młodych osiągnęła poziom szczytowy, przekraczając 30 % w połowie 2012 r. Ponadto odsetek ludzi młodych, którzy nie pracują, nie uczą się ani nie szkolą się, wzrósł w okresie od 2007 do 2012 r. o 8 punktów procentowych do 18,7 %, zanim spadł do 16,1 %, wciąż jednak należał do najwyższych w Unii. Konieczne jest, aby – zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży – wszyscy młodzi ludzie zostali w ciągu czteromiesięcznego okresu, o którym w niej mowa, objęci odpowiednimi działaniami. Przywrócenie równowagi gospodarki ujawniło niedopasowanie umiejętności, czyniąc przekwalifikowanie i podnoszenie kwalifikacji wyzwaniem dla systemu kształcenia i szkolenia. W dodatku udział w uczeniu się przez całe życie jest niższy niż średnia UE (7,3 %, w porównaniu do 10,7 % w 2013 r.). |
| --- | --- |

(12)

Irlandia boryka się z wyzwaniami związanymi z bezrobociem, zwłaszcza długotrwałym i bezrobociem młodzieży; nadal duża pozostaje liczba ludności w wieku produkcyjnym posiadająca niskie kwalifikacje, co prowadzi do powstawania nierówności i niedopasowania umiejętności. Dzięki wzmacnianiu się w ostatnim okresie rynku pracy bezrobocie długotrwałe stopniowo zmniejszało się, nadal jest jednak wysokie jako odsetek ogólnego bezrobocia i pod koniec 2013 r. wynosiło ponad 61 % ogółu. Stopa bezrobocia wśród ludzi młodych osiągnęła poziom szczytowy, przekraczając 30 % w połowie 2012 r. Ponadto odsetek ludzi młodych, którzy nie pracują, nie uczą się ani nie szkolą się, wzrósł w okresie od 2007 do 2012 r. o 8 punktów procentowych do 18,7 %, zanim spadł do 16,1 %, wciąż jednak należał do najwyższych w Unii. Konieczne jest, aby – zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży – wszyscy młodzi ludzie zostali w ciągu czteromiesięcznego okresu, o którym w niej mowa, objęci odpowiednimi działaniami. Przywrócenie równowagi gospodarki ujawniło niedopasowanie umiejętności, czyniąc przekwalifikowanie i podnoszenie kwalifikacji wyzwaniem dla systemu kształcenia i szkolenia. W dodatku udział w uczeniu się przez całe życie jest niższy niż średnia UE (7,3 %, w porównaniu do 10,7 % w 2013 r.).

| (13) | Irlandia ma jeden z najwyższych w Unii odsetków osób żyjących w gospodarstwach domowych o małej intensywności pracy, co powoduje poważne problemy społeczne. Odsetek ten był wyższy niż średnia UE już przed kryzysem i wzrósł z 14,3 % w 2007 r. do 24,2 % w 2011 r. Zjawisko małej intensywności pracy jest szczególnie rozpowszechnione w gospodarstwach domowych osób samotnie wychowujących dzieci. Przyczynia się ono do coraz większego zagrożenia ubóstwem lub wykluczeniem społecznym dzieci w Irlandii i powoduje nasilenie się problemu nierównego udziału kobiet w rynku pracy, który wynosił 67,2 % w 2013 r., w porównaniu do 83,4 % w przypadku mężczyzn. W związku z tym zwrócono uwagę na kwestię dostępności i przystępności cenowej opieki nad dziećmi, która istotnie utrudnia rodzicom znalezienie pracy i uniknięcie zagrożenia ubóstwem. Rynek pracy jest także dotknięty obszarami pułapek bezrobocia. Płaska struktura zasiłków dla bezrobotnych w ramach systemu zasiłku dla osób poszukujących pracy i świadczeń dla osób poszukujących pracy, nieograniczony okres przysługiwania świadczeń dla osób poszukujących pracy oraz utrata dodatkowych płatności (zwłaszcza dodatku do czynszu i kart medycznych) w momencie ponownego podjęcia pracy oznaczają, że stopy kompensacji świadczeń są stosunkowo wysokie w przypadku osób długotrwale bezrobotnych o niskim potencjale uzyskania dochodów i w przypadku innych kategorii pracowników zależnych od sytuacji rodzinnej. |
| --- | --- |

(13)

Irlandia ma jeden z najwyższych w Unii odsetków osób żyjących w gospodarstwach domowych o małej intensywności pracy, co powoduje poważne problemy społeczne. Odsetek ten był wyższy niż średnia UE już przed kryzysem i wzrósł z 14,3 % w 2007 r. do 24,2 % w 2011 r. Zjawisko małej intensywności pracy jest szczególnie rozpowszechnione w gospodarstwach domowych osób samotnie wychowujących dzieci. Przyczynia się ono do coraz większego zagrożenia ubóstwem lub wykluczeniem społecznym dzieci w Irlandii i powoduje nasilenie się problemu nierównego udziału kobiet w rynku pracy, który wynosił 67,2 % w 2013 r., w porównaniu do 83,4 % w przypadku mężczyzn. W związku z tym zwrócono uwagę na kwestię dostępności i przystępności cenowej opieki nad dziećmi, która istotnie utrudnia rodzicom znalezienie pracy i uniknięcie zagrożenia ubóstwem. Rynek pracy jest także dotknięty obszarami pułapek bezrobocia. Płaska struktura zasiłków dla bezrobotnych w ramach systemu zasiłku dla osób poszukujących pracy i świadczeń dla osób poszukujących pracy, nieograniczony okres przysługiwania świadczeń dla osób poszukujących pracy oraz utrata dodatkowych płatności (zwłaszcza dodatku do czynszu i kart medycznych) w momencie ponownego podjęcia pracy oznaczają, że stopy kompensacji świadczeń są stosunkowo wysokie w przypadku osób długotrwale bezrobotnych o niskim potencjale uzyskania dochodów i w przypadku innych kategorii pracowników zależnych od sytuacji rodzinnej.

| (14) | Udzielanie pożyczek MŚP utrzymuje się na niskim poziomie, odzwierciedlając połączenie niskiego popytu na kredyty i ograniczenia ich podaży, gdyż MŚP nadal są dotknięte nadmiernym efektem dźwigni i słabym popytem krajowym, podczas gdy banki muszą czynić dalsze postępy w osiąganiu trwałych rozwiązań w zakresie portfela zagrożonych kredytów MŚP. Z ostatniego badania przeprowadzonego przez firmę Red C wynika, że na 35 % MŚP, które w okresie od października 2013 r. do marca 2014 r. zwróciły się o kredyt bankowy, w przypadku 19 % odmówiono jego udzielenia. Pod koniec 2009 r. ustanowiono urząd ds. przeglądu kredytów, którego zadaniem jest prowadzenie mediacji w sporach między kredytodawcami a potencjalnymi kredytobiorcami będącymi MŚP, którym odmówiono kredytu. Wpływ tego urzędu, aczkolwiek pozytywny, wydaje się być jak dotąd raczej ograniczony, po części z uwagi na dość małą liczbę odwołań. MŚP w dużym stopniu zależą w przypadku inwestycji od finansowania bankowego, a niebankowe źródła finansowania są stosunkowo mało rozwinięte, aczkolwiek obecnie badane są pewne alternatywy, w tym fundusze pożyczkowe. Jednak w miarę jak poprawa koniunktury nabiera tempa i w miarę ożywienia się popytu wewnętrznego, ograniczenia w podaży mogą się zaostrzać, jeżeli kanały dostępu do kredytu nie będą odpowiednio udrażniane, co ma zasadnicze znaczenie dla perspektywy wzrostu. W celu poprawy dostępu MŚP do finansowania wprowadzono specjalne programy i fundusze, takie jak program gwarancji kredytowych, program funduszy pożyczkowych dla mikroprzedsiębiorstw oraz trzy fundusze dla MŚP, jednak jak dotąd stopień ich wykorzystania jest niewielki. |
| --- | --- |

(14)

Udzielanie pożyczek MŚP utrzymuje się na niskim poziomie, odzwierciedlając połączenie niskiego popytu na kredyty i ograniczenia ich podaży, gdyż MŚP nadal są dotknięte nadmiernym efektem dźwigni i słabym popytem krajowym, podczas gdy banki muszą czynić dalsze postępy w osiąganiu trwałych rozwiązań w zakresie portfela zagrożonych kredytów MŚP. Z ostatniego badania przeprowadzonego przez firmę Red C wynika, że na 35 % MŚP, które w okresie od października 2013 r. do marca 2014 r. zwróciły się o kredyt bankowy, w przypadku 19 % odmówiono jego udzielenia. Pod koniec 2009 r. ustanowiono urząd ds. przeglądu kredytów, którego zadaniem jest prowadzenie mediacji w sporach między kredytodawcami a potencjalnymi kredytobiorcami będącymi MŚP, którym odmówiono kredytu. Wpływ tego urzędu, aczkolwiek pozytywny, wydaje się być jak dotąd raczej ograniczony, po części z uwagi na dość małą liczbę odwołań. MŚP w dużym stopniu zależą w przypadku inwestycji od finansowania bankowego, a niebankowe źródła finansowania są stosunkowo mało rozwinięte, aczkolwiek obecnie badane są pewne alternatywy, w tym fundusze pożyczkowe. Jednak w miarę jak poprawa koniunktury nabiera tempa i w miarę ożywienia się popytu wewnętrznego, ograniczenia w podaży mogą się zaostrzać, jeżeli kanały dostępu do kredytu nie będą odpowiednio udrażniane, co ma zasadnicze znaczenie dla perspektywy wzrostu. W celu poprawy dostępu MŚP do finansowania wprowadzono specjalne programy i fundusze, takie jak program gwarancji kredytowych, program funduszy pożyczkowych dla mikroprzedsiębiorstw oraz trzy fundusze dla MŚP, jednak jak dotąd stopień ich wykorzystania jest niewielki.

| (15) | Mimo reform sektora bankowego podjętych w ramach zakończonego niedawno programu pomocy finansowej wciąż istnieją poważne wyzwania. Komisja przeanalizowała je dokładnie w szczegółowej ocenie sytuacji z 2014 r. dotyczącej Irlandii. W czerwcu 2013 r. w przypadku trzech największych banków krajowych zagrożone kredyty stanowiły prawie 27 % ogółu. Mimo niedawnego zmniejszenia zadłużenia zadłużenie sektora prywatnego wciąż należy do najwyższych w Unii i nadal zagraża stabilności finansowej i stanowi obciążenie dla gospodarki. Zmniejszenie zadłużenia gospodarstw domowych i MŚP nie jest pełne, a naprawa bilansów banków i MŚP ma kluczowe znaczenie dla przywrócenia funkcjonowania kanałów dostępu do kredytów. Kredyty bankowe nadal charakteryzuje tendencja spadkowa, a sektor bankowy wciąż ma problemy z rentownością, częściowo z powodu wysokiej liczby kredytów hipotecznych indeksowanych (aktywa odziedziczone o niskiej rentowności) w bilansach banków. |
| --- | --- |

(15)

Mimo reform sektora bankowego podjętych w ramach zakończonego niedawno programu pomocy finansowej wciąż istnieją poważne wyzwania. Komisja przeanalizowała je dokładnie w szczegółowej ocenie sytuacji z 2014 r. dotyczącej Irlandii. W czerwcu 2013 r. w przypadku trzech największych banków krajowych zagrożone kredyty stanowiły prawie 27 % ogółu. Mimo niedawnego zmniejszenia zadłużenia zadłużenie sektora prywatnego wciąż należy do najwyższych w Unii i nadal zagraża stabilności finansowej i stanowi obciążenie dla gospodarki. Zmniejszenie zadłużenia gospodarstw domowych i MŚP nie jest pełne, a naprawa bilansów banków i MŚP ma kluczowe znaczenie dla przywrócenia funkcjonowania kanałów dostępu do kredytów. Kredyty bankowe nadal charakteryzuje tendencja spadkowa, a sektor bankowy wciąż ma problemy z rentownością, częściowo z powodu wysokiej liczby kredytów hipotecznych indeksowanych (aktywa odziedziczone o niskiej rentowności) w bilansach banków.

| (16) | Koszt egzekucji umów jest wysoki. Przeważającą część tych kosztów stanowią opłaty dla prawników – na poziomie 18,8 punktu procentowego, a wysokie koszty usług prawnych rzutują na strukturę kosztów wszystkich przedsiębiorstw, w tym MŚP. Ponadto, w przeciwieństwie do innych usług świadczonych w ramach wolnych zawodów, koszty usług prawnych nie obniżyły się od początku kryzysu, częściowo wskutek braku dostatecznej konkurencji. Władze zobowiązały się w ramach programu dostosowania makroekonomicznego do wprowadzenia reform sektora usług prawnych. W 2011 r. opublikowały one ustawę o regulacji usług prawnych, którą należy teraz uchwalić. Zasoby administracyjne wymiaru sprawiedliwości i sądów w zakresie wdrażania aktywnego zarządzania przygotowawczego sprawami są bardzo ograniczone, co może prowadzić do opóźnień w rozstrzyganiu spraw i zwiększania kosztów. Ponadto zdolności Irlandii do gromadzenia danych na temat efektywności systemu sądownictwa są obarczone znacznymi lukami. |
| --- | --- |

(16)

Koszt egzekucji umów jest wysoki. Przeważającą część tych kosztów stanowią opłaty dla prawników – na poziomie 18,8 punktu procentowego, a wysokie koszty usług prawnych rzutują na strukturę kosztów wszystkich przedsiębiorstw, w tym MŚP. Ponadto, w przeciwieństwie do innych usług świadczonych w ramach wolnych zawodów, koszty usług prawnych nie obniżyły się od początku kryzysu, częściowo wskutek braku dostatecznej konkurencji. Władze zobowiązały się w ramach programu dostosowania makroekonomicznego do wprowadzenia reform sektora usług prawnych. W 2011 r. opublikowały one ustawę o regulacji usług prawnych, którą należy teraz uchwalić. Zasoby administracyjne wymiaru sprawiedliwości i sądów w zakresie wdrażania aktywnego zarządzania przygotowawczego sprawami są bardzo ograniczone, co może prowadzić do opóźnień w rozstrzyganiu spraw i zwiększania kosztów. Ponadto zdolności Irlandii do gromadzenia danych na temat efektywności systemu sądownictwa są obarczone znacznymi lukami.

| (17) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Irlandii. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Irlandii, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–7. |
| --- | --- |

(17)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Irlandii. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Irlandii, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–7.

| (18) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniach 1 i 2 poniżej. |
| --- | --- |

(18)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniach 1 i 2 poniżej.

| (19) | W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada przeanalizowała krajowy program reform i program stabilności. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 1, 3, 5 i 6 poniżej. |
| --- | --- |

(19)

W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada przeanalizowała krajowy program reform i program stabilności. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 1, 3, 5 i 6 poniżej.

| (20) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia dla tych państw członkowskich, których walutą jest euro (6). Jako kraj, którego walutą jest euro, Irlandia powinna zapewnić pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń, |
| --- | --- |

(20)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia dla tych państw członkowskich, których walutą jest euro (6). Jako kraj, którego walutą jest euro, Irlandia powinna zapewnić pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń,

NINIEJSZYM ZALECA Irlandii podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Pełne wykonanie budżetu na 2014 r. i zapewnienie trwałej korekty nadmiernego deficytu do 2015 r. poprzez wsparcie strategii budżetowej dodatkowymi środkami strukturalnymi, przy jednoczesnym osiągnięciu korekty strukturalnej określonej w zaleceniu Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu. Po skorygowaniu nadmiernego deficytu – utrzymywanie korekty strukturalnej zmierzającej do osiągnięcia średniookresowego celu wynoszącego co najmniej 0,5 % PKB w każdym roku lub więcej w okresie dobrej koniunktury gospodarczej lub w przypadku konieczności spełnienia reguły dotyczącej zadłużenia w celu uzyskania stałej tendencji spadkowej wysokiego wskaźnika długu sektora instytucji rządowych i samorządowych. Poprawę wiarygodności strategii korekty budżetowej, skuteczne wdrożenie wieloletniego planowania budżetowego oraz określenie ogólnych środków budżetowych stanowiących podstawę średniookresowych celów budżetowych. Zapewnienie wiążącego charakteru pułapu wydatków publicznych, w tym przez ograniczenie ustawowego zakresu dyskrecjonalnych zmian. W celu wspierania konsolidacji budżetowej – rozważenie podwyższenia dochodów poprzez zwiększenie podstawy opodatkowania. Poprawę systemu podatkowego, aby bardziej sprzyjał środowisku i wzrostowi gospodarczemu. |
| --- | --- |

1.

Pełne wykonanie budżetu na 2014 r. i zapewnienie trwałej korekty nadmiernego deficytu do 2015 r. poprzez wsparcie strategii budżetowej dodatkowymi środkami strukturalnymi, przy jednoczesnym osiągnięciu korekty strukturalnej określonej w zaleceniu Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu. Po skorygowaniu nadmiernego deficytu – utrzymywanie korekty strukturalnej zmierzającej do osiągnięcia średniookresowego celu wynoszącego co najmniej 0,5 % PKB w każdym roku lub więcej w okresie dobrej koniunktury gospodarczej lub w przypadku konieczności spełnienia reguły dotyczącej zadłużenia w celu uzyskania stałej tendencji spadkowej wysokiego wskaźnika długu sektora instytucji rządowych i samorządowych. Poprawę wiarygodności strategii korekty budżetowej, skuteczne wdrożenie wieloletniego planowania budżetowego oraz określenie ogólnych środków budżetowych stanowiących podstawę średniookresowych celów budżetowych. Zapewnienie wiążącego charakteru pułapu wydatków publicznych, w tym przez ograniczenie ustawowego zakresu dyskrecjonalnych zmian. W celu wspierania konsolidacji budżetowej – rozważenie podwyższenia dochodów poprzez zwiększenie podstawy opodatkowania. Poprawę systemu podatkowego, aby bardziej sprzyjał środowisku i wzrostowi gospodarczemu.

| 2. | Dalsze prowadzenie reformy sektora opieki zdrowotnej zapoczątkowanej w ramach strategicznych ram przyszłej polityki zdrowotnej w celu zwiększenia efektywności kosztowej tego sektora. Podejmowanie dalszych działań mających na celu ograniczenie wydatków na zakup produktów farmaceutycznych, w tym poprzez częstsze dostosowania cen opatentowanych leków, większą penetrację rynku przez leki generyczne oraz poprawę praktyk przepisywania leków. Zreformowanie systemów zarządzania finansowego krajowego organu do spraw ochrony zdrowia w celu zoptymalizowania systemów poszczególnych podmiotów i lepszą obsługę wniosków o zwrot kosztów. Wprowadzenie, począwszy od końca pierwszego kwartału 2015 r., osobistych identyfikatorów ubezpieczenia zdrowotnego. |
| --- | --- |

2.

Dalsze prowadzenie reformy sektora opieki zdrowotnej zapoczątkowanej w ramach strategicznych ram przyszłej polityki zdrowotnej w celu zwiększenia efektywności kosztowej tego sektora. Podejmowanie dalszych działań mających na celu ograniczenie wydatków na zakup produktów farmaceutycznych, w tym poprzez częstsze dostosowania cen opatentowanych leków, większą penetrację rynku przez leki generyczne oraz poprawę praktyk przepisywania leków. Zreformowanie systemów zarządzania finansowego krajowego organu do spraw ochrony zdrowia w celu zoptymalizowania systemów poszczególnych podmiotów i lepszą obsługę wniosków o zwrot kosztów. Wprowadzenie, począwszy od końca pierwszego kwartału 2015 r., osobistych identyfikatorów ubezpieczenia zdrowotnego.

| 3. | Wprowadzanie dalszych usprawnień w dziedzinie aktywnej polityki rynku pracy, przy zwróceniu szczególnej uwagi na osoby długotrwale bezrobotne, niskowykwalifikowane oraz – zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży – ludzi młodych. Kontynuowanie trwającej reformy systemu dalszego kształcenia i szkolenia, programów wspierania zatrudnienia i programów przyuczania do zawodu. Oferowanie większej liczby szkoleń poprzez praktykę w miejscu pracy; poprawę jakości kursów w ramach dalszego kształcenia i szkolenia oraz przyuczania do zawodu, a także zapewnienie ich dostosowania do potrzeb rynku pracy. Podniesienie poziomu i jakości usług wsparcia świadczonych przez urzędy pracy Intreo. Wprowadzenie sprawnego systemu odsyłania w ramach dalszego kształcenia i szkolenia pomiędzy urzędami Intreo a radami kształcenia i szkolenia. |
| --- | --- |

3.

Wprowadzanie dalszych usprawnień w dziedzinie aktywnej polityki rynku pracy, przy zwróceniu szczególnej uwagi na osoby długotrwale bezrobotne, niskowykwalifikowane oraz – zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży – ludzi młodych. Kontynuowanie trwającej reformy systemu dalszego kształcenia i szkolenia, programów wspierania zatrudnienia i programów przyuczania do zawodu. Oferowanie większej liczby szkoleń poprzez praktykę w miejscu pracy; poprawę jakości kursów w ramach dalszego kształcenia i szkolenia oraz przyuczania do zawodu, a także zapewnienie ich dostosowania do potrzeb rynku pracy. Podniesienie poziomu i jakości usług wsparcia świadczonych przez urzędy pracy Intreo. Wprowadzenie sprawnego systemu odsyłania w ramach dalszego kształcenia i szkolenia pomiędzy urzędami Intreo a radami kształcenia i szkolenia.

| 4. | Uporanie się z niską intensywnością pracy gospodarstw domowych i zajęcie się kwestią zagrożenia ubóstwem w odniesieniu do dzieci przez stopniowe wycofywanie świadczeń i dodatkowych płatności w związku z ponownym podjęciem pracy. Ułatwianie udziału kobiet w rynku pracy poprzez zwiększenie dostępności przystępnej cenowo, całodziennej opieki nad dziećmi, szczególnie dla rodzin o niskich dochodach. |
| --- | --- |

4.

Uporanie się z niską intensywnością pracy gospodarstw domowych i zajęcie się kwestią zagrożenia ubóstwem w odniesieniu do dzieci przez stopniowe wycofywanie świadczeń i dodatkowych płatności w związku z ponownym podjęciem pracy. Ułatwianie udziału kobiet w rynku pracy poprzez zwiększenie dostępności przystępnej cenowo, całodziennej opieki nad dziećmi, szczególnie dla rodzin o niskich dochodach.

| 5. | Przedstawienie strategii politycznych dla sektora MŚP, obejmujących inicjatywy związane z dostępnością finansowania bankowego i niebankowego oraz kwestią restrukturyzacji zadłużenia przy unikaniu zagrożeń dla finansów publicznych i stabilności finansowej. Przedstawienie inicjatyw na rzecz poprawy dostępu MŚP do kredytów bankowych i finansowania niebankowego. Wprowadzenie systemu monitorowania kredytów dla MŚP w sektorze bankowym. Podejmowanie równolegle działań w celu zapewnienia, by dostępne niebankowe instrumenty kredytowe, w tym trzy fundusze dla MŚP współfinansowane przez krajowy fundusz rezerwy emerytalnej, Microfinance Ireland oraz tymczasowy system gwarancji kredytu, były lepiej wykorzystywane. Wspieranie wykorzystania wyżej wspomnianych i innych niebankowych programów przez MŚP. Zwiększenie widoczności i zdolności urzędu kontroli kredytu w zakresie mediacji w sporach pomiędzy bankami a potencjalnymi kredytobiorcami będącymi MŚP, którym odmówiono kredytu. |
| --- | --- |

5.

Przedstawienie strategii politycznych dla sektora MŚP, obejmujących inicjatywy związane z dostępnością finansowania bankowego i niebankowego oraz kwestią restrukturyzacji zadłużenia przy unikaniu zagrożeń dla finansów publicznych i stabilności finansowej. Przedstawienie inicjatyw na rzecz poprawy dostępu MŚP do kredytów bankowych i finansowania niebankowego. Wprowadzenie systemu monitorowania kredytów dla MŚP w sektorze bankowym. Podejmowanie równolegle działań w celu zapewnienia, by dostępne niebankowe instrumenty kredytowe, w tym trzy fundusze dla MŚP współfinansowane przez krajowy fundusz rezerwy emerytalnej, Microfinance Ireland oraz tymczasowy system gwarancji kredytu, były lepiej wykorzystywane. Wspieranie wykorzystania wyżej wspomnianych i innych niebankowych programów przez MŚP. Zwiększenie widoczności i zdolności urzędu kontroli kredytu w zakresie mediacji w sporach pomiędzy bankami a potencjalnymi kredytobiorcami będącymi MŚP, którym odmówiono kredytu.

| 6. | Monitorowanie wyników osiąganych przez banki w kontekście celów restrukturyzacji zaległości w spłacie kredytów hipotecznych. Ogłoszenie ambitnych celów na trzeci i czwarty kwartał 2014 r. w przypadku głównych banków udzielających kredytów hipotecznych, które mają proponować i podpisywać rozwiązania restrukturyzacyjne dla kredytów hipotecznych, w przypadku których spłata jest opóźniona o ponad 90 dni, w celu zasadniczego rozwiązania kwestii zaległości w spłacie kredytów hipotecznych do końca 2014 r. Kontynuowanie oceny trwałości zawartych porozumień restrukturyzacyjnych przez audyty i ukierunkowane kontrole na miejscu. Opracowanie wytycznych na rzecz trwałości rozwiązań. Regularne publikowanie danych dotyczących portfeli kredytowych banków obejmujących niespłacone kredyty MŚP w celu poprawienia przejrzystości. Opracowanie strategii w celu zajęcia się ekspozycjami zagrożonymi na hipotekach na nieruchomościach komercyjnych. Ustanowienie centralnego rejestru kredytów. |
| --- | --- |

6.

Monitorowanie wyników osiąganych przez banki w kontekście celów restrukturyzacji zaległości w spłacie kredytów hipotecznych. Ogłoszenie ambitnych celów na trzeci i czwarty kwartał 2014 r. w przypadku głównych banków udzielających kredytów hipotecznych, które mają proponować i podpisywać rozwiązania restrukturyzacyjne dla kredytów hipotecznych, w przypadku których spłata jest opóźniona o ponad 90 dni, w celu zasadniczego rozwiązania kwestii zaległości w spłacie kredytów hipotecznych do końca 2014 r. Kontynuowanie oceny trwałości zawartych porozumień restrukturyzacyjnych przez audyty i ukierunkowane kontrole na miejscu. Opracowanie wytycznych na rzecz trwałości rozwiązań. Regularne publikowanie danych dotyczących portfeli kredytowych banków obejmujących niespłacone kredyty MŚP w celu poprawienia przejrzystości. Opracowanie strategii w celu zajęcia się ekspozycjami zagrożonymi na hipotekach na nieruchomościach komercyjnych. Ustanowienie centralnego rejestru kredytów.

| 7. | Zmniejszenie kosztu postępowania prawnego i usług prawnych oraz wspieranie konkurencji, między innymi poprzez przyjęcie ustawy o regulacji usług prawnych do końca 2014 r., zawierającej przepisy umożliwiające zakładanie wielodyscyplinarnych praktyk, oraz poprzez dążenie do wyeliminowania prawa adwokata do zatrzymania. Monitorowanie wpływu tej ustawy, w tym na koszty usług prawnych. Podjęcie działań wykonawczych w celu zapewnienia, by organ regulacyjny ds. usług prawnych stał się niezwłocznie operacyjny i by wypełniał swoje obowiązki określone w przepisach, w tym w zakresie publikacji regulacji prawnych lub wytycznych dla praktyk wielodyscyplinarnych oraz rozstrzygania roszczeń. Udoskonalenie systemu gromadzenia danych, aby wzmocnić monitorowanie i ocenę efektywności postępowań sądowych w celu określenia kwestii wymagających reformy. |
| --- | --- |

7.

Zmniejszenie kosztu postępowania prawnego i usług prawnych oraz wspieranie konkurencji, między innymi poprzez przyjęcie ustawy o regulacji usług prawnych do końca 2014 r., zawierającej przepisy umożliwiające zakładanie wielodyscyplinarnych praktyk, oraz poprzez dążenie do wyeliminowania prawa adwokata do zatrzymania. Monitorowanie wpływu tej ustawy, w tym na koszty usług prawnych. Podjęcie działań wykonawczych w celu zapewnienia, by organ regulacyjny ds. usług prawnych stał się niezwłocznie operacyjny i by wypełniał swoje obowiązki określone w przepisach, w tym w zakresie publikacji regulacji prawnych lub wytycznych dla praktyk wielodyscyplinarnych oraz rozstrzygania roszczeń. Udoskonalenie systemu gromadzenia danych, aby wzmocnić monitorowanie i ocenę efektywności postępowań sądowych w celu określenia kwestii wymagających reformy.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P. C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25.

2

(3)  Utrzymana na rok 2014 decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

3

(4)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 472/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru gospodarczego i budżetowego nad państwami członkowskimi należącymi do strefy euro dotkniętymi lub zagrożonymi poważnymi trudnościami w odniesieniu do ich stabilności finansowej (Dz.U. L 140 z 27.5.2013, s. 1).

4

(5)  Na podstawie art. 5 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

5

(6)  Zob. s. 141 niniejszego Dziennika Urzędowego.

6

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/35 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/35

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Hiszpanii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Hiszpanię programu stabilności na 2014 r.

2014/C 247/08

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 2,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (2), w szczególności jego art. 6 ust. 1,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swoich krajowych politykach gospodarczych i politykach zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swoich krajowych politykach gospodarczych i politykach zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Hiszpanii na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Hiszpanię zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2016. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem (UE) Parlamentu Europejskiego i Rady nr 473/2013 (5), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Hiszpanii na 2014 r. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Hiszpanii na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Hiszpanię zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2016. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem (UE) Parlamentu Europejskiego i Rady nr 473/2013 (5), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Hiszpanii na 2014 r.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Hiszpanię jako jedno z państw członkowskich, dla których wymagane byłoby przeprowadzenie szczegółowej analizy. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Hiszpanię jako jedno z państw członkowskich, dla których wymagane byłoby przeprowadzenie szczegółowej analizy.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Hiszpanii, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. Analiza doprowadziła Komisję do wniosku, że w Hiszpanii występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają szczególnego monitorowania i zdecydowanych działań politycznych. W szczególności w kilku obszarach dokonano wyraźnego postępu w zakresie korekty zakłóceń równowagi, uznanych w ubiegłym roku za nadmierne, a przywrócenie wzrostu zmniejszyło ryzyko. Wielkość i wzajemnie powiązany charakter zakłóceń równowagi, w szczególności wysokie poziomy długu krajowego i zagranicznego oraz wysoka stopa bezrobocia, oznaczają jednak, że zagrożenia wciąż istnieją. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Hiszpanii, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. Analiza doprowadziła Komisję do wniosku, że w Hiszpanii występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają szczególnego monitorowania i zdecydowanych działań politycznych. W szczególności w kilku obszarach dokonano wyraźnego postępu w zakresie korekty zakłóceń równowagi, uznanych w ubiegłym roku za nadmierne, a przywrócenie wzrostu zmniejszyło ryzyko. Wielkość i wzajemnie powiązany charakter zakłóceń równowagi, w szczególności wysokie poziomy długu krajowego i zagranicznego oraz wysoka stopa bezrobocia, oznaczają jednak, że zagrożenia wciąż istnieją.

| (8) | W dniu 30 kwietnia 2014 r. Hiszpania przedłożyła krajowy program reform na 2014 r. oraz program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(8)

W dniu 30 kwietnia 2014 r. Hiszpania przedłożyła krajowy program reform na 2014 r. oraz program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (9) | Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie stabilności na 2014 r. jest skorygowanie nadmiernego deficytu do 2016 r. oraz osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego w 2017 r. W programie stabilności potwierdzono średniookresowy cel budżetowy w postaci utrzymania równowagi budżetowej w kategoriach strukturalnych, który jest bardziej rygorystyczny od wymogów paktu stabilności i wzrostu. W programie stabilności zaplanowano obniżenie deficytu do poziomu poniżej 3 % PKB w 2016 r., zgodnie z terminem określonym w zaleceniu Rady z dnia 21 czerwca 2013 r. (6), i określono docelową wartość deficytu w 2014 r. poniżej zalecanego poziomu (5,5 % PKB, a nie 5,8 % PKB). Jednak roczna poprawa (ponownie obliczonego) salda strukturalnego zaplanowana w programie stabilności jest niższa od wartości zalecanej od 2014 r. Na 2017 r. przewidziano w planie wystarczający postęp w kierunku osiągnięcia celu średniookresowego, jednak może to nie wystarczyć do osiągnięcia go w tym samym roku, jak zadeklarowano w programie stabilności. W programie stabilności założono, że wskaźnik długu publicznego najwyższą wartość, tj. 101,7 % PKB, osiągnie w 2015 r., a następnie zacznie spadać. Ogólnie rzecz biorąc, określona w programie stabilności strategia budżetowa jest tylko częściowo zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Scenariusz makroekonomiczny stanowiący podstawę prognoz budżetowych w programie stabilności, który nie został opracowany ani zatwierdzony przez niezależny organ, jest zasadniczo wykonalny w 2014 r. i jest obarczony ryzykiem w 2015 r., w porównaniu z prognozą służb Komisji z wiosny 2014 r. Stopy wzrostu PKB w latach 2016–2017 zawarte w programie stabilności wydają się być nieco optymistyczne, jeśli porównuje je się z obecnymi szacunkami potencjalnej stopy wzrostu gospodarki i pozostałymi pokryzysowymi potrzebami dostosowań gospodarczych.
  Ścieżki dostosowań deficytu i długu są w związku z tym również obarczone ryzykiem. Ponadto konkretne środki wspierania docelowego deficytu nominalnego w okresie począwszy od 2015 r. nie zostały jeszcze wystarczająco określone, szczególnie w odniesieniu do zmian w przepisach podatkowych w ramach planowanej reformy podatkowej. Z ryzykiem wiążą się również zobowiązania warunkowe i dochody z planowanych oszczędności na szczeblu lokalnym i regionalnym. Jak wynika z prognozy Komisji, wysiłek fiskalny w latach 2013–2014 jest zbyt mały: o 1,1 punktu procentowego pod względem (skorygowanej) zmiany salda strukturalnego (chociaż ta wartość jest powiększona przez ostatnie zmiany w metodologii szacowania produktu potencjalnego) i o 0,4 punktu procentowego w porównaniu z kwotą środków szacowanych jako niezbędne w chwili wydawania zalecenia w ramach procedury nadmiernego deficytu. Rada uważa, w oparciu o swoją ocenę programu stabilności i prognozę Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, że środki stanowiące podstawę strategii budżetowej muszą zostać dodatkowo określone i potrzebne są dodatkowe wysiłki, by zapewnić pełną zgodność z zaleceniem Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu. |
| --- | --- |

(9)

Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie stabilności na 2014 r. jest skorygowanie nadmiernego deficytu do 2016 r. oraz osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego w 2017 r. W programie stabilności potwierdzono średniookresowy cel budżetowy w postaci utrzymania równowagi budżetowej w kategoriach strukturalnych, który jest bardziej rygorystyczny od wymogów paktu stabilności i wzrostu. W programie stabilności zaplanowano obniżenie deficytu do poziomu poniżej 3 % PKB w 2016 r., zgodnie z terminem określonym w zaleceniu Rady z dnia 21 czerwca 2013 r. (6), i określono docelową wartość deficytu w 2014 r. poniżej zalecanego poziomu (5,5 % PKB, a nie 5,8 % PKB). Jednak roczna poprawa (ponownie obliczonego) salda strukturalnego zaplanowana w programie stabilności jest niższa od wartości zalecanej od 2014 r. Na 2017 r. przewidziano w planie wystarczający postęp w kierunku osiągnięcia celu średniookresowego, jednak może to nie wystarczyć do osiągnięcia go w tym samym roku, jak zadeklarowano w programie stabilności. W programie stabilności założono, że wskaźnik długu publicznego najwyższą wartość, tj. 101,7 % PKB, osiągnie w 2015 r., a następnie zacznie spadać. Ogólnie rzecz biorąc, określona w programie stabilności strategia budżetowa jest tylko częściowo zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Scenariusz makroekonomiczny stanowiący podstawę prognoz budżetowych w programie stabilności, który nie został opracowany ani zatwierdzony przez niezależny organ, jest zasadniczo wykonalny w 2014 r. i jest obarczony ryzykiem w 2015 r., w porównaniu z prognozą służb Komisji z wiosny 2014 r. Stopy wzrostu PKB w latach 2016–2017 zawarte w programie stabilności wydają się być nieco optymistyczne, jeśli porównuje je się z obecnymi szacunkami potencjalnej stopy wzrostu gospodarki i pozostałymi pokryzysowymi potrzebami dostosowań gospodarczych.

Ścieżki dostosowań deficytu i długu są w związku z tym również obarczone ryzykiem. Ponadto konkretne środki wspierania docelowego deficytu nominalnego w okresie począwszy od 2015 r. nie zostały jeszcze wystarczająco określone, szczególnie w odniesieniu do zmian w przepisach podatkowych w ramach planowanej reformy podatkowej. Z ryzykiem wiążą się również zobowiązania warunkowe i dochody z planowanych oszczędności na szczeblu lokalnym i regionalnym. Jak wynika z prognozy Komisji, wysiłek fiskalny w latach 2013–2014 jest zbyt mały: o 1,1 punktu procentowego pod względem (skorygowanej) zmiany salda strukturalnego (chociaż ta wartość jest powiększona przez ostatnie zmiany w metodologii szacowania produktu potencjalnego) i o 0,4 punktu procentowego w porównaniu z kwotą środków szacowanych jako niezbędne w chwili wydawania zalecenia w ramach procedury nadmiernego deficytu. Rada uważa, w oparciu o swoją ocenę programu stabilności i prognozę Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, że środki stanowiące podstawę strategii budżetowej muszą zostać dodatkowo określone i potrzebne są dodatkowe wysiłki, by zapewnić pełną zgodność z zaleceniem Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu.

| (10) | Z punktu widzenia struktury budżetu odnotowano postępy w odniesieniu do sprawozdań z wykonania budżetu oraz stosowania środków naprawczych wobec organów administracyjnych niewypełniających zobowiązań. Wobec regionów niewypełniających zobowiązań istnieją jednak jeszcze możliwości wprowadzenia dodatkowych mechanizmów egzekwowania, określonych w hiszpańskiej ustawie o stabilności budżetowej. Przedsięwzięto nowe środki służące wyegzekwowaniu na wszystkich szczeblach administracji rządowej średniego terminu płatności na rzecz dostawców komercyjnych wynoszącego 30 dni. Ustawą z listopada 2013 r. utworzono niezależną instytucję fiskalną, a jej prezesa powołano w lutym 2014 r. Instytucja nie stała się jednak operacyjna wystarczająco wcześnie, by dokonać oceny programu stabilności na 2014 r. W krajowym programie reform na 2014 r. przyznano również, że istnieje potrzeba dalszej poprawy oszczędności kosztowej opieki zdrowotnej i wydatków na leki, na przykład przez scentralizowanie zakupu produktów farmaceutycznych, zmianę koszyka usług, opracowanie cyfrowej dokumentacji medycznej lub usprawnienie zarządzania placówkami służby zdrowia. W sytuacji gdy większość konsolidacji budżetowej planowana jest w oparciu o oszczędności wydatków, systematyczny przegląd wydatków na wszystkich poziomach administracji państwowej pomógłby określić obszary, w których można by uzyskać oszczędności w sposób przyjazny dla wzrostu, dbając równocześnie o potrzeby najsłabszych. |
| --- | --- |

(10)

Z punktu widzenia struktury budżetu odnotowano postępy w odniesieniu do sprawozdań z wykonania budżetu oraz stosowania środków naprawczych wobec organów administracyjnych niewypełniających zobowiązań. Wobec regionów niewypełniających zobowiązań istnieją jednak jeszcze możliwości wprowadzenia dodatkowych mechanizmów egzekwowania, określonych w hiszpańskiej ustawie o stabilności budżetowej. Przedsięwzięto nowe środki służące wyegzekwowaniu na wszystkich szczeblach administracji rządowej średniego terminu płatności na rzecz dostawców komercyjnych wynoszącego 30 dni. Ustawą z listopada 2013 r. utworzono niezależną instytucję fiskalną, a jej prezesa powołano w lutym 2014 r. Instytucja nie stała się jednak operacyjna wystarczająco wcześnie, by dokonać oceny programu stabilności na 2014 r. W krajowym programie reform na 2014 r. przyznano również, że istnieje potrzeba dalszej poprawy oszczędności kosztowej opieki zdrowotnej i wydatków na leki, na przykład przez scentralizowanie zakupu produktów farmaceutycznych, zmianę koszyka usług, opracowanie cyfrowej dokumentacji medycznej lub usprawnienie zarządzania placówkami służby zdrowia. W sytuacji gdy większość konsolidacji budżetowej planowana jest w oparciu o oszczędności wydatków, systematyczny przegląd wydatków na wszystkich poziomach administracji państwowej pomógłby określić obszary, w których można by uzyskać oszczędności w sposób przyjazny dla wzrostu, dbając równocześnie o potrzeby najsłabszych.

| (11) | W 2013 r. w Hiszpanii przyjęto nowe środki w celu rozwiązania problemu preferencyjnego traktowania zadłużenia w systemie opodatkowania przedsiębiorstw. Choć w trakcie 2013 r. Hiszpania poczyniła również pewne postępy w zakresie poprawy przestrzegania przepisów prawa podatkowego poprzez zintensyfikowanie walki z oszustwami podatkowymi i pracą nierejestrowaną, wciąż jeszcze pozostaje wiele nierozwiązanych istotnych problemów. W latach 2013 i 2014 Hiszpania obniżyła również składki na ubezpieczenie społeczne w przypadku zatrudniania młodych i nowych pracowników. Po przedstawieniu zleconego przez rząd kompleksowego sprawozdania z reformy podatkowej sporządzonego przez komitet ekspertów władze planują przedstawić w drugim kwartale 2014 r. konkretne wnioski ustawodawcze. Zgodnie z krajowym programem reform na 2014 r. wnioski będą miały na celu unowocześnienie systemu podatkowego, zmniejszenie uprzedzeń wobec zatrudniania, usprawnienie poboru dochodów, sprzyjanie rozwojowi gospodarczemu, zapewnienie jedności rynku i neutralności fiskalnej oraz zwiększenie konkurencyjności hiszpańskiej gospodarki przy równoczesnym przyczynieniu się do konsolidacji budżetowej. Opracowanie i wdrożenie tej reformy będzie istotne dla perspektyw gospodarczych i finansów publicznych. |
| --- | --- |

(11)

W 2013 r. w Hiszpanii przyjęto nowe środki w celu rozwiązania problemu preferencyjnego traktowania zadłużenia w systemie opodatkowania przedsiębiorstw. Choć w trakcie 2013 r. Hiszpania poczyniła również pewne postępy w zakresie poprawy przestrzegania przepisów prawa podatkowego poprzez zintensyfikowanie walki z oszustwami podatkowymi i pracą nierejestrowaną, wciąż jeszcze pozostaje wiele nierozwiązanych istotnych problemów. W latach 2013 i 2014 Hiszpania obniżyła również składki na ubezpieczenie społeczne w przypadku zatrudniania młodych i nowych pracowników. Po przedstawieniu zleconego przez rząd kompleksowego sprawozdania z reformy podatkowej sporządzonego przez komitet ekspertów władze planują przedstawić w drugim kwartale 2014 r. konkretne wnioski ustawodawcze. Zgodnie z krajowym programem reform na 2014 r. wnioski będą miały na celu unowocześnienie systemu podatkowego, zmniejszenie uprzedzeń wobec zatrudniania, usprawnienie poboru dochodów, sprzyjanie rozwojowi gospodarczemu, zapewnienie jedności rynku i neutralności fiskalnej oraz zwiększenie konkurencyjności hiszpańskiej gospodarki przy równoczesnym przyczynieniu się do konsolidacji budżetowej. Opracowanie i wdrożenie tej reformy będzie istotne dla perspektyw gospodarczych i finansów publicznych.

| (12) | Stabilność finansową wzmocniono dzięki rekapitalizacji i restrukturyzacji sektora bankowego oraz dzięki wdrożeniu zainicjowanego w lipcu 2012 r. programu dokapitalizowania instytucji finansowych przy udziale Europejskiego Mechanizmu Stabilności (EMS), którego realizację zakończono w dniu 22 stycznia 2014 r. Mimo to sektor finansowy w Hiszpanii wciąż zmaga się z poważnymi wyzwaniami, które należy uważnie monitorować i którymi trzeba ostrożnie zarządzać. Ponadto poprawa warunków finansowania banków zbyt wolno przekłada się na finansowanie MŚP. W dalszej perspektywie, w miarę zmniejszania się zadłużenia sektora prywatnego, ważne jest zapewnienie dopływu kredytów do rentownych sektorów gospodarki. Władze przedsięwzięły szereg środków, aby poprawić dostęp przedsiębiorstw do finansowania bankowego i niebankowego oraz ułatwić restrukturyzowanie zadłużenia przedsiębiorstw, niezbędne są jednak dalsze działania polityczne. |
| --- | --- |

(12)

Stabilność finansową wzmocniono dzięki rekapitalizacji i restrukturyzacji sektora bankowego oraz dzięki wdrożeniu zainicjowanego w lipcu 2012 r. programu dokapitalizowania instytucji finansowych przy udziale Europejskiego Mechanizmu Stabilności (EMS), którego realizację zakończono w dniu 22 stycznia 2014 r. Mimo to sektor finansowy w Hiszpanii wciąż zmaga się z poważnymi wyzwaniami, które należy uważnie monitorować i którymi trzeba ostrożnie zarządzać. Ponadto poprawa warunków finansowania banków zbyt wolno przekłada się na finansowanie MŚP. W dalszej perspektywie, w miarę zmniejszania się zadłużenia sektora prywatnego, ważne jest zapewnienie dopływu kredytów do rentownych sektorów gospodarki. Władze przedsięwzięły szereg środków, aby poprawić dostęp przedsiębiorstw do finansowania bankowego i niebankowego oraz ułatwić restrukturyzowanie zadłużenia przedsiębiorstw, niezbędne są jednak dalsze działania polityczne.

| (13) | Rynek pracy wykazuje pewne oznaki stabilizacji, w 2014 r. oczekiwana jest niewielka poprawa sytuacji – zatrudnienie będzie wzrastać, a poziom bezrobocia spadać. Roczna średnia z 2013 r., wynosząca 26,1 %, oznacza jednak, że stopa bezrobocia pozostaje bardzo wysoka. Szczególną troskę budzi wysoka stopa bezrobocia młodzieży, wynosząca 54,3 %, oraz bardzo wysoki poziom bezrobocia długotrwałego, stanowiący 49,7 % łącznego bezrobocia w 2013 r. Dotyczy ono w szczególności osób starszych i pracowników nisko wykwalifikowanych. Z dostępnych ocen reformy rynku pracy przeprowadzonej w 2012 r. wynika, że w połączeniu z przyzwoleniem partnerów społecznych na ograniczenie wzrostu płac w latach 2012–2014 pomogła ona przedsiębiorstwom uzyskać większą wewnętrzną elastyczność i ograniczyć zwolnienia, nadając większą wagę układom zbiorowym pracy na poziomie przedsiębiorstw i zwiększając możliwości przedsiębiorstw co do niekorzystania z układów zbiorowych. Reforma obniżyła również koszty rekompensat za niesprawiedliwe zwolnienia i przyczyniła się do zmniejszenia liczby zwolnień, w sprawie których kierowano wnioski do sądów, a także wprowadziła nowy rodzaj umowy, co służy wspieraniu stabilnego zatrudnienia w MŚP. W 2013 r. i na początku 2014 r. wprowadzono dalsze środki służące ułatwieniu stabilnego zatrudnienia w niepełnym wymiarze czasu oraz tymczasowemu obniżeniu składki na ubezpieczenie społeczne w przypadku nowych umów na czas nieokreślony. Segmentacja pozostaje jednak istotnym wyzwaniem na hiszpańskim rynku pracy, liczba rodzajów umów pozostaje duża, a różnica między kosztami odpraw w przypadku umów na czas określony i umów na czas nieokreślony jest wciąż jedną z największych w Unii, nawet po przeprowadzeniu reformy. |
| --- | --- |

(13)

Rynek pracy wykazuje pewne oznaki stabilizacji, w 2014 r. oczekiwana jest niewielka poprawa sytuacji – zatrudnienie będzie wzrastać, a poziom bezrobocia spadać. Roczna średnia z 2013 r., wynosząca 26,1 %, oznacza jednak, że stopa bezrobocia pozostaje bardzo wysoka. Szczególną troskę budzi wysoka stopa bezrobocia młodzieży, wynosząca 54,3 %, oraz bardzo wysoki poziom bezrobocia długotrwałego, stanowiący 49,7 % łącznego bezrobocia w 2013 r. Dotyczy ono w szczególności osób starszych i pracowników nisko wykwalifikowanych. Z dostępnych ocen reformy rynku pracy przeprowadzonej w 2012 r. wynika, że w połączeniu z przyzwoleniem partnerów społecznych na ograniczenie wzrostu płac w latach 2012–2014 pomogła ona przedsiębiorstwom uzyskać większą wewnętrzną elastyczność i ograniczyć zwolnienia, nadając większą wagę układom zbiorowym pracy na poziomie przedsiębiorstw i zwiększając możliwości przedsiębiorstw co do niekorzystania z układów zbiorowych. Reforma obniżyła również koszty rekompensat za niesprawiedliwe zwolnienia i przyczyniła się do zmniejszenia liczby zwolnień, w sprawie których kierowano wnioski do sądów, a także wprowadziła nowy rodzaj umowy, co służy wspieraniu stabilnego zatrudnienia w MŚP. W 2013 r. i na początku 2014 r. wprowadzono dalsze środki służące ułatwieniu stabilnego zatrudnienia w niepełnym wymiarze czasu oraz tymczasowemu obniżeniu składki na ubezpieczenie społeczne w przypadku nowych umów na czas nieokreślony. Segmentacja pozostaje jednak istotnym wyzwaniem na hiszpańskim rynku pracy, liczba rodzajów umów pozostaje duża, a różnica między kosztami odpraw w przypadku umów na czas określony i umów na czas nieokreślony jest wciąż jedną z największych w Unii, nawet po przeprowadzeniu reformy.

| (14) | Odnotowano postęp w odniesieniu do reformy w dziedzinie aktywnej polityki rynku pracy, zatwierdzono m.in. coroczny plan zatrudnienia (PAPE). Wydaje się jednak, że postęp w zakresie działań służących modernizacji i wzmocnieniu publicznych służb zatrudnienia jest powolny, co stwarza zagrożenie dla skutecznego wdrożenia nowych ram. Odnotowano opóźnienia w zakresie pełnej operacyjności jednolitego portalu pracy. Rozszerzono współpracę z prywatnymi agencjami zatrudnienia, jednak potrzebne są dalsze wysiłki w tej dziedzinie. |
| --- | --- |

(14)

Odnotowano postęp w odniesieniu do reformy w dziedzinie aktywnej polityki rynku pracy, zatwierdzono m.in. coroczny plan zatrudnienia (PAPE). Wydaje się jednak, że postęp w zakresie działań służących modernizacji i wzmocnieniu publicznych służb zatrudnienia jest powolny, co stwarza zagrożenie dla skutecznego wdrożenia nowych ram. Odnotowano opóźnienia w zakresie pełnej operacyjności jednolitego portalu pracy. Rozszerzono współpracę z prywatnymi agencjami zatrudnienia, jednak potrzebne są dalsze wysiłki w tej dziedzinie.

| (15) | Niewystarczające dopasowanie systemów kształcenia i szkolenia do potrzeb rynku pracy i wysoki odsetek bezrobotnych nieposiadających formalnych kwalifikacji (35,2 %) przyczyniają się do wysokiej stopy bezrobocia młodzieży, a także do bezrobocia długotrwałego. Odsetek młodych ludzi, którzy nie są zatrudnieni, nie kształcą się i nie odbywają szkoleń pozostaje wyższy niż średnia UE. Mimo że odsetek uczniów i studentów przedwcześnie kończących naukę i szkolenia zmniejsza się, wciąż jednak pozostaje bardzo wysoki (23,5 %). Odsetek osób z wyższym wykształceniem utrzymuje się na stałym poziomie, jednak kształcenie i szkolenie zawodowe oraz programy przyuczania do zawodu wciąż nie są wykorzystywane we właściwym stopniu, a kwalifikacje osób, które uzyskały średnie wykształcenie zawodowe II stopnia lub przeszły szkolenia na tym poziomie, pozostają poniżej średniej unijnej. Hiszpania pracuje również nad środkami służącymi zachęcaniu do zatrudniania młodzieży. Obecnie wdrażana jest krajowa strategia zatrudnienia i przedsiębiorczości młodzieży na lata 2013–2016, przedstawiona w marcu 2013 r., jednak pewne środki nie zostały jeszcze wprowadzone. W oparciu o tę strategię Hiszpania podjęła działania w celu walki z bezrobociem młodzieży, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Odnotowano też pewne postępy w odniesieniu do środków służących walce z wczesnym kończeniem nauki i promowaniu dwutorowego kształcenia i szkolenia zawodowego, jednak pełne wdrożenie i skuteczne wykorzystanie funduszy pozostaje kluczowe. W przypadku dualnego szkolenia zawodowego niezbędna jest ciągła koordynacja między wszystkimi zainteresowanymi stronami, w tym osobami podejmującymi decyzje i organizatorami szkoleń na wszystkich poziomach administracji i pracodawców, prowadząca do usprawnienia systemu, sprzyjania lepszemu dopasowaniu szkoleń do zapotrzebowania na rynku pracy oraz zagwarantowania zgodności modeli dualnego kształcenia i szkolenia zawodowego między regionami. |
| --- | --- |

(15)

Niewystarczające dopasowanie systemów kształcenia i szkolenia do potrzeb rynku pracy i wysoki odsetek bezrobotnych nieposiadających formalnych kwalifikacji (35,2 %) przyczyniają się do wysokiej stopy bezrobocia młodzieży, a także do bezrobocia długotrwałego. Odsetek młodych ludzi, którzy nie są zatrudnieni, nie kształcą się i nie odbywają szkoleń pozostaje wyższy niż średnia UE. Mimo że odsetek uczniów i studentów przedwcześnie kończących naukę i szkolenia zmniejsza się, wciąż jednak pozostaje bardzo wysoki (23,5 %). Odsetek osób z wyższym wykształceniem utrzymuje się na stałym poziomie, jednak kształcenie i szkolenie zawodowe oraz programy przyuczania do zawodu wciąż nie są wykorzystywane we właściwym stopniu, a kwalifikacje osób, które uzyskały średnie wykształcenie zawodowe II stopnia lub przeszły szkolenia na tym poziomie, pozostają poniżej średniej unijnej. Hiszpania pracuje również nad środkami służącymi zachęcaniu do zatrudniania młodzieży. Obecnie wdrażana jest krajowa strategia zatrudnienia i przedsiębiorczości młodzieży na lata 2013–2016, przedstawiona w marcu 2013 r., jednak pewne środki nie zostały jeszcze wprowadzone. W oparciu o tę strategię Hiszpania podjęła działania w celu walki z bezrobociem młodzieży, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Odnotowano też pewne postępy w odniesieniu do środków służących walce z wczesnym kończeniem nauki i promowaniu dwutorowego kształcenia i szkolenia zawodowego, jednak pełne wdrożenie i skuteczne wykorzystanie funduszy pozostaje kluczowe. W przypadku dualnego szkolenia zawodowego niezbędna jest ciągła koordynacja między wszystkimi zainteresowanymi stronami, w tym osobami podejmującymi decyzje i organizatorami szkoleń na wszystkich poziomach administracji i pracodawców, prowadząca do usprawnienia systemu, sprzyjania lepszemu dopasowaniu szkoleń do zapotrzebowania na rynku pracy oraz zagwarantowania zgodności modeli dualnego kształcenia i szkolenia zawodowego między regionami.

| (16) | Głównie z powodu sytuacji na rynku pracy, a także z uwagi na ograniczoną skuteczność ochrony socjalnej w zwalczaniu ubóstwa, najważniejsze wskaźniki mierzące ubóstwo i wykluczenie społeczne w Hiszpanii nie przekraczają średniej unijnej, a narażone na nie są szczególnie dzieci i młode osoby dorosłe. W wyniku kryzysu Hiszpania doświadczyła również jednego z najwyższych spadków dochodu do dyspozycji gospodarstwa domowego i jednego z najwyższych poziomów nierówności dochodów w Unii. Do kluczowych wyzwań należy uproszczenie procedur dla osób ubiegających się o pomoc społeczną oraz poprawa zarządzania i koordynacji między instytucjami na szczeblu krajowym, regionalnym i lokalnym. Krajowy plan działania na rzecz włączenia społecznego na lata 2013–2016 zapewnia odpowiednie ramy polityki dla dostosowania aktywnej polityki rynku pracy do osób bardziej oddalonych od rynku pracy, zwalczania ubóstwa wśród dzieci i poprawy efektywności usług pomocy dla rodzin. Ponadto pomoc i świadczenia społeczne ograniczyły efekty redystrybucyjne wśród różnych zagrożonych grup, co sugeruje niewłaściwe ukierunkowanie środków. Dodatkowo niewystarczająca koordynacja między służbami zatrudnienia a służbami socjalnymi (w tym na poziomie regionalnym i lokalnym) oraz obciążenie administracyjne związane z dostępem do systemów minimalnego dochodu utrudniają łagodne przejście od korzystania z pomocy społecznej do reintegracji na rynku pracy. |
| --- | --- |

(16)

Głównie z powodu sytuacji na rynku pracy, a także z uwagi na ograniczoną skuteczność ochrony socjalnej w zwalczaniu ubóstwa, najważniejsze wskaźniki mierzące ubóstwo i wykluczenie społeczne w Hiszpanii nie przekraczają średniej unijnej, a narażone na nie są szczególnie dzieci i młode osoby dorosłe. W wyniku kryzysu Hiszpania doświadczyła również jednego z najwyższych spadków dochodu do dyspozycji gospodarstwa domowego i jednego z najwyższych poziomów nierówności dochodów w Unii. Do kluczowych wyzwań należy uproszczenie procedur dla osób ubiegających się o pomoc społeczną oraz poprawa zarządzania i koordynacji między instytucjami na szczeblu krajowym, regionalnym i lokalnym. Krajowy plan działania na rzecz włączenia społecznego na lata 2013–2016 zapewnia odpowiednie ramy polityki dla dostosowania aktywnej polityki rynku pracy do osób bardziej oddalonych od rynku pracy, zwalczania ubóstwa wśród dzieci i poprawy efektywności usług pomocy dla rodzin. Ponadto pomoc i świadczenia społeczne ograniczyły efekty redystrybucyjne wśród różnych zagrożonych grup, co sugeruje niewłaściwe ukierunkowanie środków. Dodatkowo niewystarczająca koordynacja między służbami zatrudnienia a służbami socjalnymi (w tym na poziomie regionalnym i lokalnym) oraz obciążenie administracyjne związane z dostępem do systemów minimalnego dochodu utrudniają łagodne przejście od korzystania z pomocy społecznej do reintegracji na rynku pracy.

| (17) | Hiszpania odnotowała postęp w zakresie reform strukturalnych promujących wzrost i konkurencyjność, zasadniczo zgodnie z planami zawartymi w krajowym programie reform na 2013 r. W grudniu 2013 r. przyjęto ustawę w sprawie gwarancji jedności rynku, aktualnie odbywa się złożona realizacja jej założeń. Przyjęta jesienią 2013 r. ustawa w sprawie przedsiębiorczości wprowadziła także pozytywne zmiany do ram prawnych dotyczących niewypłacalności przedsiębiorstw oraz bardziej elastyczne formy przedsiębiorstw, a także w odniesieniu do racjonalizacji programów pomocy służących umiędzynarodowieniu przedsiębiorstw. Rozszerzono zakres wykorzystania wydawania zezwoleń w trybie pilnym, co uprościło otwieranie niewielkich punktów sprzedaży detalicznej. Przedsięwzięto również inne środki ułatwiające wydawanie zezwoleń na działalność gospodarczą. Wciąż jednak nie przyjęto jeszcze prawa wtórnego pozwalającego na zakładanie spółek z ograniczoną odpowiedzialnością za pośrednictwem punktów kompleksowej obsługi w krótszych terminach, określonych w ustawie o przedsiębiorczości z września 2013 r. Należy ponadto przeprowadzić stały przegląd barier regulacyjnych hamujących wzrost przedsiębiorstw, w tym w zakresie opodatkowania, biorąc pod uwagę różnicę w wielkości przedsiębiorstw, jeśli porównamy Hiszpanię z innymi państwami członkowskimi strefy euro. Oczekiwana od dawna reforma usług świadczonych w ramach wolnych zawodów opóźnia się i konieczne jest jej przyśpieszenie. Nie podjęto działań w celu usunięcia ograniczeń w odniesieniu do zakładania dużych obiektów detalicznych. |
| --- | --- |

(17)

Hiszpania odnotowała postęp w zakresie reform strukturalnych promujących wzrost i konkurencyjność, zasadniczo zgodnie z planami zawartymi w krajowym programie reform na 2013 r. W grudniu 2013 r. przyjęto ustawę w sprawie gwarancji jedności rynku, aktualnie odbywa się złożona realizacja jej założeń. Przyjęta jesienią 2013 r. ustawa w sprawie przedsiębiorczości wprowadziła także pozytywne zmiany do ram prawnych dotyczących niewypłacalności przedsiębiorstw oraz bardziej elastyczne formy przedsiębiorstw, a także w odniesieniu do racjonalizacji programów pomocy służących umiędzynarodowieniu przedsiębiorstw. Rozszerzono zakres wykorzystania wydawania zezwoleń w trybie pilnym, co uprościło otwieranie niewielkich punktów sprzedaży detalicznej. Przedsięwzięto również inne środki ułatwiające wydawanie zezwoleń na działalność gospodarczą. Wciąż jednak nie przyjęto jeszcze prawa wtórnego pozwalającego na zakładanie spółek z ograniczoną odpowiedzialnością za pośrednictwem punktów kompleksowej obsługi w krótszych terminach, określonych w ustawie o przedsiębiorczości z września 2013 r. Należy ponadto przeprowadzić stały przegląd barier regulacyjnych hamujących wzrost przedsiębiorstw, w tym w zakresie opodatkowania, biorąc pod uwagę różnicę w wielkości przedsiębiorstw, jeśli porównamy Hiszpanię z innymi państwami członkowskimi strefy euro. Oczekiwana od dawna reforma usług świadczonych w ramach wolnych zawodów opóźnia się i konieczne jest jej przyśpieszenie. Nie podjęto działań w celu usunięcia ograniczeń w odniesieniu do zakładania dużych obiektów detalicznych.

| (18) | Hiszpański system badań i innowacji musi zwiększyć jakość swoich wyników naukowych, wspierać współpracę publiczno-prywatną oraz ułatwiać wykorzystywanie badań i innowacji w produktach komercyjnych. W 2013 r. rząd przyjął krajową strategię na rzecz nauki, technologii i innowacji, która w dalszym ciągu musi być wspierana ze środków publicznych. Ponadto wciąż nie stworzono nowej Państwowej Agencji Badawczej, której zadanie miałoby polegać na skutecznym zarządzaniu publicznymi inwestycjami w badania i rozwój. |
| --- | --- |

(18)

Hiszpański system badań i innowacji musi zwiększyć jakość swoich wyników naukowych, wspierać współpracę publiczno-prywatną oraz ułatwiać wykorzystywanie badań i innowacji w produktach komercyjnych. W 2013 r. rząd przyjął krajową strategię na rzecz nauki, technologii i innowacji, która w dalszym ciągu musi być wspierana ze środków publicznych. Ponadto wciąż nie stworzono nowej Państwowej Agencji Badawczej, której zadanie miałoby polegać na skutecznym zarządzaniu publicznymi inwestycjami w badania i rozwój.

| (19) | Podjęto znaczące kroki w kwestii deficytu taryfowego w zakresie energii elektrycznej, w szczególności poprzez ograniczenie kosztów systemu, jednak dokładny wpływ reformy, przede wszystkim na źródła odnawialne, nie jest jeszcze w pełni widoczny. Rząd poszukuje sposobu na zminimalizowanie negatywnego efektu mnożnikowego na finanse publiczne, będącego skutkiem niewypłacalności płatnych autostrad. Władze stworzyły jedynie bazę danych zawierającą wskaźniki gospodarcze, środowiskowe, związane z ruchem pojazdów itp., ułatwiające analizy poprzedzające inwestycje w infrastrukturę, jednak nie utworzyły jeszcze niezależnego organu pomagającego oceniać przyszłe najważniejsze projekty infrastrukturalne. Techniczne i prawne przeszkody wciąż uniemożliwiają skuteczną konkurencję w zakresie usług pasażerskich i towarowych przewozów kolejowych, utrudniając efektywne wykorzystanie bogatej infrastruktury. |
| --- | --- |

(19)

Podjęto znaczące kroki w kwestii deficytu taryfowego w zakresie energii elektrycznej, w szczególności poprzez ograniczenie kosztów systemu, jednak dokładny wpływ reformy, przede wszystkim na źródła odnawialne, nie jest jeszcze w pełni widoczny. Rząd poszukuje sposobu na zminimalizowanie negatywnego efektu mnożnikowego na finanse publiczne, będącego skutkiem niewypłacalności płatnych autostrad. Władze stworzyły jedynie bazę danych zawierającą wskaźniki gospodarcze, środowiskowe, związane z ruchem pojazdów itp., ułatwiające analizy poprzedzające inwestycje w infrastrukturę, jednak nie utworzyły jeszcze niezależnego organu pomagającego oceniać przyszłe najważniejsze projekty infrastrukturalne. Techniczne i prawne przeszkody wciąż uniemożliwiają skuteczną konkurencję w zakresie usług pasażerskich i towarowych przewozów kolejowych, utrudniając efektywne wykorzystanie bogatej infrastruktury.

| (20) | Trwa reforma administracji publicznej. Reformę administracji publicznej na poziomie lokalnym przeprowadzono w grudniu 2013 r., natomiast obecnie trwa i będzie kontynuowana w 2015 r. reforma komitetu ekspertów ds. administracji publicznej. Reforma sądownictwa znajduje się na kilku etapach zakończenia lub wdrożenia i musi zostać zrealizowana do końca. Ostatnie działania w dziedzinie walki z korupcją obejmują ustawę w sprawie przejrzystości, publicznego dostępu do informacji i dobrych rządów, przyjętą w grudniu 2013 r., a także dwa projekty ustaw w sprawie nadzoru nad finansowaniem partii i odpowiedzialności wysokich rangą urzędników. Wdrażany jest Krajowy plan przeciwdziałania pracy nierejestrowanej i oszustwom w dziedzinie ubezpieczeń społecznych na lata 2012–2014 (Plan Nacional de Lucha contra el Empleo Irregular y el Fraude a la Seguridad Social). Hiszpania rozszerzyła również swoją sieć umów międzynarodowych w sprawie wymiany informacji dotyczących wymiarów podatku i rozpoczęła wraz z prywatnymi przedsiębiorstwami projekt w celu zbadania potencjalnych ulepszeń w dziedzinie zarządzania systemem świadczeń. |
| --- | --- |

(20)

Trwa reforma administracji publicznej. Reformę administracji publicznej na poziomie lokalnym przeprowadzono w grudniu 2013 r., natomiast obecnie trwa i będzie kontynuowana w 2015 r. reforma komitetu ekspertów ds. administracji publicznej. Reforma sądownictwa znajduje się na kilku etapach zakończenia lub wdrożenia i musi zostać zrealizowana do końca. Ostatnie działania w dziedzinie walki z korupcją obejmują ustawę w sprawie przejrzystości, publicznego dostępu do informacji i dobrych rządów, przyjętą w grudniu 2013 r., a także dwa projekty ustaw w sprawie nadzoru nad finansowaniem partii i odpowiedzialności wysokich rangą urzędników. Wdrażany jest Krajowy plan przeciwdziałania pracy nierejestrowanej i oszustwom w dziedzinie ubezpieczeń społecznych na lata 2012–2014 (Plan Nacional de Lucha contra el Empleo Irregular y el Fraude a la Seguridad Social). Hiszpania rozszerzyła również swoją sieć umów międzynarodowych w sprawie wymiany informacji dotyczących wymiarów podatku i rozpoczęła wraz z prywatnymi przedsiębiorstwami projekt w celu zbadania potencjalnych ulepszeń w dziedzinie zarządzania systemem świadczeń.

| (21) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Hiszpanii. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki fiskalnej i polityki społeczno-gospodarczej w Hiszpanii, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–8. |
| --- | --- |

(21)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Hiszpanii. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki fiskalnej i polityki społeczno-gospodarczej w Hiszpanii, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–8.

| (22) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (7) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(22)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (7) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej.

| (23) | W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada zbadała krajowy program reform i program stabilności. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 1, 2, 3, 4, 6, 7 i 8 poniżej. |
| --- | --- |

(23)

W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada zbadała krajowy program reform i program stabilności. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 1, 2, 3, 4, 6, 7 i 8 poniżej.

| (24) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia dla tych państw członkowskich, których walutą jest euro (8). Ponieważ Hiszpania jest jednym z takich państw, powinna zapewnić pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń, |
| --- | --- |

(24)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia dla tych państw członkowskich, których walutą jest euro (8). Ponieważ Hiszpania jest jednym z takich państw, powinna zapewnić pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń,

NINIEJSZYM ZALECA Hiszpanii podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Wzmocnienie strategii budżetowej począwszy od 2014 r., w szczególności poprzez szczegółowe określenie odpowiednich środków na rok 2015 i późniejsze lata, aby do 2016 r. zapewnić trwałą korektę nadmiernego deficytu, przez osiągnięcie korekty strukturalnej określonej w zaleceniu Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu. Trwała korekta nierównowagi budżetowej wymaga wiarygodnego wdrażania ambitnych reform strukturalnych w celu zwiększenia zdolności dostosowawczej gospodarki oraz pobudzenia wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. Po skorygowaniu nadmiernego deficytu, dążenie w każdym roku do osiągnięcia średniookresowego celu korekty strukturalnej na poziomie co najmniej 0,5 % oraz wyższym w sprzyjających warunkach gospodarczych lub w przypadku konieczności spełnienia reguły dotyczącej zadłużenia w celu uzyskania stałej tendencji spadkowej wskaźnika długu sektora instytucji rządowych i samorządowych. Zapewnienie jak najszybszej pełnej operacyjności nowego niezależnego organu fiskalnego i zapewnienie pełnego wdrożenia środków zapobiegawczych, naprawczych i wykonawczych przewidzianych w ustawie o stabilności budżetowej na wszystkich szczeblach administracji, w tym wyeliminowanie zaległości w zobowiązaniach cywilnoprawnych sektora publicznego. Przeprowadzenie do lutego 2015 r. systematycznego przeglądu wydatków na wszystkich szczeblach administracji rządowej, by podnieść skuteczność i jakość wydatków publicznych w przyszłości. Dalsze zwiększanie efektywności kosztowej sektora opieki zdrowotnej, przede wszystkim poprzez dalsze racjonalizowanie wydatków na zakup produktów farmaceutycznych, w tym w szpitalach, oraz usprawnienie koordynacji między różnymi rodzajami opieki, przy utrzymaniu dostępności do niej dla grup szczególnie wrażliwych. Przyjęcie do końca 2014 r. kompleksowej reformy podatkowej w celu uproszczenia systemu podatkowego i sprawienia, by sprzyjał on wzrostowi i tworzeniu miejsc pracy, ochronie środowiska oraz stabilności dochodów.
  W tym celu: przesunięcie dochodów w kierunku mniej obciążających podatków, takich jak podatki od konsumpcji, ochrony środowiska (np. od paliw silnikowych) oraz opłacane okresowo podatki od nieruchomości; zlikwidowanie nieefektywnych wydatków z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych i prawnych; rozważenie obniżenia składek na ubezpieczenie społeczne opłacanych przez pracodawców, w szczególności w przypadku nisko opłacanych stanowisk; dalszą walkę z preferencyjnym traktowaniem zadłużenia w systemie opodatkowania przedsiębiorstw; podjęcie działań w celu uniknięcia sytuacji, w której system podatkowy będzie utrudniał sprawne działanie rynku wewnętrznego Hiszpanii. Dalsze zwalczanie uchylania się od opodatkowania. |
| --- | --- |

1.

Wzmocnienie strategii budżetowej począwszy od 2014 r., w szczególności poprzez szczegółowe określenie odpowiednich środków na rok 2015 i późniejsze lata, aby do 2016 r. zapewnić trwałą korektę nadmiernego deficytu, przez osiągnięcie korekty strukturalnej określonej w zaleceniu Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu. Trwała korekta nierównowagi budżetowej wymaga wiarygodnego wdrażania ambitnych reform strukturalnych w celu zwiększenia zdolności dostosowawczej gospodarki oraz pobudzenia wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. Po skorygowaniu nadmiernego deficytu, dążenie w każdym roku do osiągnięcia średniookresowego celu korekty strukturalnej na poziomie co najmniej 0,5 % oraz wyższym w sprzyjających warunkach gospodarczych lub w przypadku konieczności spełnienia reguły dotyczącej zadłużenia w celu uzyskania stałej tendencji spadkowej wskaźnika długu sektora instytucji rządowych i samorządowych. Zapewnienie jak najszybszej pełnej operacyjności nowego niezależnego organu fiskalnego i zapewnienie pełnego wdrożenia środków zapobiegawczych, naprawczych i wykonawczych przewidzianych w ustawie o stabilności budżetowej na wszystkich szczeblach administracji, w tym wyeliminowanie zaległości w zobowiązaniach cywilnoprawnych sektora publicznego. Przeprowadzenie do lutego 2015 r. systematycznego przeglądu wydatków na wszystkich szczeblach administracji rządowej, by podnieść skuteczność i jakość wydatków publicznych w przyszłości. Dalsze zwiększanie efektywności kosztowej sektora opieki zdrowotnej, przede wszystkim poprzez dalsze racjonalizowanie wydatków na zakup produktów farmaceutycznych, w tym w szpitalach, oraz usprawnienie koordynacji między różnymi rodzajami opieki, przy utrzymaniu dostępności do niej dla grup szczególnie wrażliwych. Przyjęcie do końca 2014 r. kompleksowej reformy podatkowej w celu uproszczenia systemu podatkowego i sprawienia, by sprzyjał on wzrostowi i tworzeniu miejsc pracy, ochronie środowiska oraz stabilności dochodów.

W tym celu: przesunięcie dochodów w kierunku mniej obciążających podatków, takich jak podatki od konsumpcji, ochrony środowiska (np. od paliw silnikowych) oraz opłacane okresowo podatki od nieruchomości; zlikwidowanie nieefektywnych wydatków z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych i prawnych; rozważenie obniżenia składek na ubezpieczenie społeczne opłacanych przez pracodawców, w szczególności w przypadku nisko opłacanych stanowisk; dalszą walkę z preferencyjnym traktowaniem zadłużenia w systemie opodatkowania przedsiębiorstw; podjęcie działań w celu uniknięcia sytuacji, w której system podatkowy będzie utrudniał sprawne działanie rynku wewnętrznego Hiszpanii. Dalsze zwalczanie uchylania się od opodatkowania.

| 2. | Zakończenie reformy sektora banków oszczędnościowych w zakresie przyjęcia prawa wtórnego i zakończenie restrukturyzacji państwowych banków oszczędnościowych w celu przyśpieszenia ich całkowitej naprawy oraz ułatwienia ponownego oddania w ręce prywatnych właścicieli. Wspieranie wysiłków podejmowanych przez banki w celu utrzymywania silnych współczynników kapitałowych, monitorowanie działalności Sareb – spółki zarządzania aktywami – z myślą o zapewnieniu terminowego wykorzystania aktywów przy równoczesnym minimalizowaniu kosztów ponoszonych przez podatników. Zakończenie realizacji bieżących działań służących zwiększeniu dostępu MŚP do finansowania, w szczególności poprzez sfinalizowanie bieżących działań w celu poprawy finansowego pośrednictwa niebankowego. Usunięcie pozostałych ograniczeń w zakresie ram prawnych dotyczących niewypłacalności przedsiębiorstw, w szczególności poprzez zwiększenie doświadczenia syndyków masy upadłościowej i zdolności systemu sądownictwa do zajmowania się sprawami dotyczącymi niewypłacalności oraz opracowanie stałych ram prawnych w zakresie niewypłacalności osób fizycznych, zwracając należytą uwagę na zrównoważenie praw wierzycieli i kredytobiorców i względy stabilności finansowej. |
| --- | --- |

2.

Zakończenie reformy sektora banków oszczędnościowych w zakresie przyjęcia prawa wtórnego i zakończenie restrukturyzacji państwowych banków oszczędnościowych w celu przyśpieszenia ich całkowitej naprawy oraz ułatwienia ponownego oddania w ręce prywatnych właścicieli. Wspieranie wysiłków podejmowanych przez banki w celu utrzymywania silnych współczynników kapitałowych, monitorowanie działalności Sareb – spółki zarządzania aktywami – z myślą o zapewnieniu terminowego wykorzystania aktywów przy równoczesnym minimalizowaniu kosztów ponoszonych przez podatników. Zakończenie realizacji bieżących działań służących zwiększeniu dostępu MŚP do finansowania, w szczególności poprzez sfinalizowanie bieżących działań w celu poprawy finansowego pośrednictwa niebankowego. Usunięcie pozostałych ograniczeń w zakresie ram prawnych dotyczących niewypłacalności przedsiębiorstw, w szczególności poprzez zwiększenie doświadczenia syndyków masy upadłościowej i zdolności systemu sądownictwa do zajmowania się sprawami dotyczącymi niewypłacalności oraz opracowanie stałych ram prawnych w zakresie niewypłacalności osób fizycznych, zwracając należytą uwagę na zrównoważenie praw wierzycieli i kredytobiorców i względy stabilności finansowej.

| 3. | Poszukiwanie nowych sposobów ograniczenia segmentacji rynku pracy, tak by sprzyjać trwałym, wysokiej jakości miejscom pracy, na przykład poprzez zmniejszenie liczby rodzajów umów i zapewnienie zrównoważonego dostępu do prawa do odprawy. Dalsze regularne monitorowanie reform rynku pracy. Promowanie realnego wzrostu płac zgodnie z celem tworzenia miejsc pracy. Zwiększenie znaczenia wymogu poszukiwania zatrudnienia w przypadku korzystania ze świadczeń dla bezrobotnych. Zwiększenie skuteczności i ukierunkowania aktywnej polityki rynku pracy, w tym dofinansowywania zatrudnienia, szczególnie w przypadku osób mających szczególne trudności w zakresie dostępu do zatrudnienia. Wzmocnienie koordynacji między rynkiem pracy a polityką kształcenia i szkolenia. Przyspieszenie modernizacji publicznych służb zatrudnienia w celu zapewnienia skutecznego indywidualnego doradztwa, odpowiednich szkoleń i dopasowania do miejsca pracy, ze szczególnym uwzględnieniem długotrwale bezrobotnych. Zapewnienie skutecznej współpracy publiczno-prywatnej w zakresie usług zatrudnienia przed końcem 2014 r. i monitorowanie jakości świadczonych usług. Zapewnienie skutecznego funkcjonowania jednolitego portalu pracy i połączenie go z dalszymi środkami wspierającymi mobilność zawodową. |
| --- | --- |

3.

Poszukiwanie nowych sposobów ograniczenia segmentacji rynku pracy, tak by sprzyjać trwałym, wysokiej jakości miejscom pracy, na przykład poprzez zmniejszenie liczby rodzajów umów i zapewnienie zrównoważonego dostępu do prawa do odprawy. Dalsze regularne monitorowanie reform rynku pracy. Promowanie realnego wzrostu płac zgodnie z celem tworzenia miejsc pracy. Zwiększenie znaczenia wymogu poszukiwania zatrudnienia w przypadku korzystania ze świadczeń dla bezrobotnych. Zwiększenie skuteczności i ukierunkowania aktywnej polityki rynku pracy, w tym dofinansowywania zatrudnienia, szczególnie w przypadku osób mających szczególne trudności w zakresie dostępu do zatrudnienia. Wzmocnienie koordynacji między rynkiem pracy a polityką kształcenia i szkolenia. Przyspieszenie modernizacji publicznych służb zatrudnienia w celu zapewnienia skutecznego indywidualnego doradztwa, odpowiednich szkoleń i dopasowania do miejsca pracy, ze szczególnym uwzględnieniem długotrwale bezrobotnych. Zapewnienie skutecznej współpracy publiczno-prywatnej w zakresie usług zatrudnienia przed końcem 2014 r. i monitorowanie jakości świadczonych usług. Zapewnienie skutecznego funkcjonowania jednolitego portalu pracy i połączenie go z dalszymi środkami wspierającymi mobilność zawodową.

| 4. | Wdrożenie strategii zatrudnienia i przedsiębiorczości młodzieży na lata 2013–2016 i przeprowadzenie oceny jej skuteczności. Przedstawianie dobrej jakości ofert zatrudnienia, przygotowania zawodowego i stażu dla młodych ludzi i rozszerzenie ich zasięgu na niezarejestrowaną bezrobotną młodzież, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Skuteczne wdrożenie nowych systemów edukacji w celu podniesienia jakości kształcenia na poziomie podstawowym i średnim. Zapewnienie lepszych wytycznych i wsparcia dla grup objętych ryzykiem wczesnego kończenia nauki. Lepsze dopasowanie systemów kształcenia i szkolenia zawodowego oraz szkolnictwa wyższego do potrzeb rynku pracy, w szczególności poprzez wzmocnienie współpracy z pracodawcami i wspieranie szkolenia trenerów i opiekunów. |
| --- | --- |

4.

Wdrożenie strategii zatrudnienia i przedsiębiorczości młodzieży na lata 2013–2016 i przeprowadzenie oceny jej skuteczności. Przedstawianie dobrej jakości ofert zatrudnienia, przygotowania zawodowego i stażu dla młodych ludzi i rozszerzenie ich zasięgu na niezarejestrowaną bezrobotną młodzież, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Skuteczne wdrożenie nowych systemów edukacji w celu podniesienia jakości kształcenia na poziomie podstawowym i średnim. Zapewnienie lepszych wytycznych i wsparcia dla grup objętych ryzykiem wczesnego kończenia nauki. Lepsze dopasowanie systemów kształcenia i szkolenia zawodowego oraz szkolnictwa wyższego do potrzeb rynku pracy, w szczególności poprzez wzmocnienie współpracy z pracodawcami i wspieranie szkolenia trenerów i opiekunów.

| 5. | Wdrożenie krajowego planu działania na rzecz włączenia społecznego na lata 2013–2016 i przeprowadzenie oceny jego skuteczności z uwzględnieniem wszystkich jego celów. Wzmocnienie zdolności administracyjnych i koordynacji między służbami zatrudnienia i służbami społecznymi w celu stworzenia zintegrowanych procedur wspierania osób objętych ryzykiem oraz stymulowanie, wśród administracji publicznych odpowiedzialnych za systemy minimalnego dochodu, usprawnionych procedur wsparcia osób zaprzestających korzystania z systemów minimalnego dochodu i wracających na rynek pracy. Lepsze ukierunkowanie programów pomocy dla rodzin oraz wysokiej jakości usług, sprzyjających rodzinom o niskich dochodach wychowującym dzieci, aby zapewnić progresywność i skuteczność transferów socjalnych. |
| --- | --- |

5.

Wdrożenie krajowego planu działania na rzecz włączenia społecznego na lata 2013–2016 i przeprowadzenie oceny jego skuteczności z uwzględnieniem wszystkich jego celów. Wzmocnienie zdolności administracyjnych i koordynacji między służbami zatrudnienia i służbami społecznymi w celu stworzenia zintegrowanych procedur wspierania osób objętych ryzykiem oraz stymulowanie, wśród administracji publicznych odpowiedzialnych za systemy minimalnego dochodu, usprawnionych procedur wsparcia osób zaprzestających korzystania z systemów minimalnego dochodu i wracających na rynek pracy. Lepsze ukierunkowanie programów pomocy dla rodzin oraz wysokiej jakości usług, sprzyjających rodzinom o niskich dochodach wychowującym dzieci, aby zapewnić progresywność i skuteczność transferów socjalnych.

| 6. | Zadbanie o ambitne i sprawne wdrożenie ustawy nr 20/2013 w sprawie jedności rynku na wszystkich szczeblach administracji. Przyjęcie do końca 2014 r. ambitnej reformy dotyczącej wolnych zawodów i stowarzyszeń zawodowych, w tym określenie zawodów, w przypadku których wymagana jest rejestracja w organizacji zawodowej, oraz zbadanie przejrzystości i zakresów odpowiedzialności organów zawodowych, otwarcie zawodów zastrzeżonych w sposób nieuzasadniony i zabezpieczenie jedności rynku w zakresie dostępu do wolnych zawodów i ich wykonywania w Hiszpanii. Dalsze skrócenie czasu, obniżenie kosztów i ograniczenie procedur wymaganych do założenia działającego przedsiębiorstwa. Zajęcie się problemem nieuzasadnionych ograniczeń w odniesieniu do zakładania dużych obiektów detalicznych, w szczególności w drodze przeglądu istniejących regionalnych przepisów dotyczących planowania przestrzennego. Określenie źródeł finansowania nowej krajowej strategii na rzecz nauki, technologii i innowacji oraz uruchomienie nowej Państwowej Agencji Badawczej. |
| --- | --- |

6.

Zadbanie o ambitne i sprawne wdrożenie ustawy nr 20/2013 w sprawie jedności rynku na wszystkich szczeblach administracji. Przyjęcie do końca 2014 r. ambitnej reformy dotyczącej wolnych zawodów i stowarzyszeń zawodowych, w tym określenie zawodów, w przypadku których wymagana jest rejestracja w organizacji zawodowej, oraz zbadanie przejrzystości i zakresów odpowiedzialności organów zawodowych, otwarcie zawodów zastrzeżonych w sposób nieuzasadniony i zabezpieczenie jedności rynku w zakresie dostępu do wolnych zawodów i ich wykonywania w Hiszpanii. Dalsze skrócenie czasu, obniżenie kosztów i ograniczenie procedur wymaganych do założenia działającego przedsiębiorstwa. Zajęcie się problemem nieuzasadnionych ograniczeń w odniesieniu do zakładania dużych obiektów detalicznych, w szczególności w drodze przeglądu istniejących regionalnych przepisów dotyczących planowania przestrzennego. Określenie źródeł finansowania nowej krajowej strategii na rzecz nauki, technologii i innowacji oraz uruchomienie nowej Państwowej Agencji Badawczej.

| 7. | W ramach kontynuacji działań związanych z reformą z 2013 r., zapewnienie od 2014 r. faktycznej likwidacji deficytu w branży energii elektrycznej, w tym również poprzez podjęcie, jeśli zajdzie taka potrzeba, dalszych działań strukturalnych. Rozwiązanie problemu niewypłacalności płatnych autostrad, tak by zminimalizować koszty ponoszone przez państwo. Ustanowienie do końca 2014 r. niezależnego organu celem przyczynienia się do oceny przyszłych dużych projektów w zakresie infrastruktury. Podjęcie działań dla zapewnienia efektywnej konkurencji w dziedzinie kolejowego transportu towarowego i pasażerskiego. |
| --- | --- |

7.

W ramach kontynuacji działań związanych z reformą z 2013 r., zapewnienie od 2014 r. faktycznej likwidacji deficytu w branży energii elektrycznej, w tym również poprzez podjęcie, jeśli zajdzie taka potrzeba, dalszych działań strukturalnych. Rozwiązanie problemu niewypłacalności płatnych autostrad, tak by zminimalizować koszty ponoszone przez państwo. Ustanowienie do końca 2014 r. niezależnego organu celem przyczynienia się do oceny przyszłych dużych projektów w zakresie infrastruktury. Podjęcie działań dla zapewnienia efektywnej konkurencji w dziedzinie kolejowego transportu towarowego i pasażerskiego.

| 8. | Wdrożenie na wszystkich szczeblach administracji państwowej zaleceń komitetu ds. reformy administracji publicznej. Wzmocnienie kontroli mechanizmów i zwiększenie przejrzystości decyzji administracyjnych, w szczególności na szczeblu regionalnym i lokalnym. Zakończenie i uważne monitorowanie bieżących działań służących walce z szarą strefą i pracą nierejestrowaną. Przyjęcie zaległych reform dotyczących struktury systemu sądowego i terytorialnej organizacji sądownictwa oraz zapewnienie realizacji przyjętych reform. |
| --- | --- |

8.

Wdrożenie na wszystkich szczeblach administracji państwowej zaleceń komitetu ds. reformy administracji publicznej. Wzmocnienie kontroli mechanizmów i zwiększenie przejrzystości decyzji administracyjnych, w szczególności na szczeblu regionalnym i lokalnym. Zakończenie i uważne monitorowanie bieżących działań służących walce z szarą strefą i pracą nierejestrowaną. Przyjęcie zaległych reform dotyczących struktury systemu sądowego i terytorialnej organizacji sądownictwa oraz zapewnienie realizacji przyjętych reform.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P. C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25.

2

(3)  Utrzymana na rok 2014 decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

3

(4)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 81.

4

(5)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie wspólnych przepisów dotyczących monitorowania i oceny projektów planów budżetowych oraz zapewnienia korekty nadmiernego deficytu w państwach członkowskich należących do strefy euro (Dz.U. L 140 z 27.5.2013, s. 11).

5

(6)  Zalecenie Rady z dnia 21 czerwca 2013 r. mające na celu likwidację nadmiernego deficytu budżetowego w Hiszpanii (Dz.U. C 180 z 26.6.2013, s. 4).

6

(7)  Na podstawie art. 5 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

7

(8)  Zob. s. 141 niniejszego Dziennika Urzędowego.

8

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/42 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/42

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Francji na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Francję programu stabilności na 2014 r.

2014/C 247/09

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 2,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (2), w szczególności jego art. 6 ust. 1,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swoich krajowych politykach gospodarczych i politykach zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swoich krajowych politykach gospodarczych i politykach zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję w sprawie działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję w sprawie działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Francji na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Francję zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2017. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (5), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Francji na 2014 r. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Francji na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Francję zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2017. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (5), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Francji na 2014 r.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Francję jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Francję jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Francji, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że we Francji nadal występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają specjalnego monitorowania i zdecydowanych działań politycznych. W szczególności stałej uwagi pod kątem polityki wymagają: pogorszenie bilansu handlowego oraz konkurencyjności, a także konsekwencje wysokiego zadłużenia sektora publicznego. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Francji, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że we Francji nadal występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają specjalnego monitorowania i zdecydowanych działań politycznych. W szczególności stałej uwagi pod kątem polityki wymagają: pogorszenie bilansu handlowego oraz konkurencyjności, a także konsekwencje wysokiego zadłużenia sektora publicznego.

| (8) | W dniu 5 marca 2014 r. Komisja zaleciła Francji podjęcie dalszych wysiłków, aby zapewnić pełną zgodność z zaleceniem Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu. |
| --- | --- |

(8)

W dniu 5 marca 2014 r. Komisja zaleciła Francji podjęcie dalszych wysiłków, aby zapewnić pełną zgodność z zaleceniem Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu.

| (9) | W dniu 7 maja 2014 r. Francja przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r. oraz swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(9)

W dniu 7 maja 2014 r. Francja przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r. oraz swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (10) | Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie stabilności na 2014 r. jest skorygowanie nadmiernego deficytu do 2015 r. oraz osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego w 2017 r. W programie stabilności potwierdzono poprzedni średniookresowy cel dotyczący zrównoważonego budżetu w kategoriach strukturalnych, który jest bardziej rygorystyczny od wymogów paktu stabilności i wzrostu. Program stabilności zakłada obniżenie deficytu do 3 % PKB w 2015 r., czyli do poziomu wyższego niż poziom docelowy określony w zaleceniu Rady z dnia 21 czerwca 2013 r. Następnie, planowane (ponownie obliczone) roczne postępy w kierunku osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego są mniejsze od minimalnego wymogu równego 0,5 % PKB. Ogólnie rzecz biorąc, określona w programie stabilności strategia budżetowa jest tylko częściowo zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Zgodnie z prognozą zawartą w programie stabilności dług sektora instytucji rządowych i samorządowych osiągnie najwyższy poziom 95,6 % PKB w 2014 i 2015 r., a następnie w 2017 r. spadnie do 91,9 %. Scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się prognozy budżetowe w programie stabilności, jest wykonalny w odniesieniu do 2014 r. i nieco optymistyczny w odniesieniu do 2015 r., przy czym przewiduje się wzrost PKB w bieżącym i kolejnym roku o, odpowiednio, 1,0 % i 1,7 %, w zestawieniu z prognozami służb Komisji z wiosny 2014 r. zakładającymi, że będzie to, odpowiednio, 1,0 % i 1,5 %. W kwietniu 2014 r. niezależna Wysoka Rada ds. Finansów Publicznych („Haut Conseil des finances publiques”) wydała opinię w sprawie scenariusza makroekonomicznego zawartego w programie stabilności. W programie stabilności przedstawiono szereg dodatkowych środków na 2014 r., w tym anulowanie ministerialnych środków budżetowych, które ma zostać przyjęte w ramach budżetu uzupełniającego, oraz pierwsze rezultaty wartego 50 mld EUR planu oszczędnościowego zapowiedzianego przez rząd.
  Na tej podstawie, uwzględniając również fakt, że konsolidacja budżetowa w 2013 r. przyniosła wyniki lepsze od oczekiwanych w momencie wydawania zalecenia Komisji, można uznać, że program stabilności zasadniczo stanowi właściwą reakcję na zalecenie Komisji. Poziom szczegółowości działań na rzecz konsolidacji budżetowej jest niewystarczający, by w sposób wiarygodny zapewnić skorygowanie nadmiernego deficytu do 2015 r., co znajduje potwierdzenie w prognozie Komisji, która zakłada, że deficyt w przyszłym roku wyniesie 3,4 % PKB, a stosowna korekta strukturalna będzie znacznie niższa od poziomu zalecanego przez Radę. Ponadto cele rządu są obarczone znacznym ryzykiem. W szczególności część dodatkowych środków na 2014 r. zapowiedzianych w programie stabilności nie została jeszcze przyjęta, a planowana kwota oszczędności na 2015 r. jest bardzo ambitna. Według prognozy Komisji konsolidacja budżetowa w latach 2013–2014 jest niedostateczna: uzyskana za jej pomocą (skorygowana) zmiana salda strukturalnego jest mniejsza od docelowej o 0,2 punktu procentowego PKB, a kwota środków uznanych za niezbędne w momencie wydawania zalecenia Rady jest niższa o co najmniej 0,1 punktu procentowego PKB. Rada, w oparciu o swoją ocenę programu i prognozę Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, jest zdania, że środki stanowiące podstawę strategii budżetowej muszą zostać doprecyzowane i że potrzebne są dalsze działania, by wykonać zalecenie Rady, a następnie zapewnić odpowiednie działania w kierunku osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego. W szczególności dalsze wysiłki powinny zostać przedstawione w przygotowywanej ustawie nowelizującej budżet na 2014 r. |
| --- | --- |

(10)

Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie stabilności na 2014 r. jest skorygowanie nadmiernego deficytu do 2015 r. oraz osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego w 2017 r. W programie stabilności potwierdzono poprzedni średniookresowy cel dotyczący zrównoważonego budżetu w kategoriach strukturalnych, który jest bardziej rygorystyczny od wymogów paktu stabilności i wzrostu. Program stabilności zakłada obniżenie deficytu do 3 % PKB w 2015 r., czyli do poziomu wyższego niż poziom docelowy określony w zaleceniu Rady z dnia 21 czerwca 2013 r. Następnie, planowane (ponownie obliczone) roczne postępy w kierunku osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego są mniejsze od minimalnego wymogu równego 0,5 % PKB. Ogólnie rzecz biorąc, określona w programie stabilności strategia budżetowa jest tylko częściowo zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Zgodnie z prognozą zawartą w programie stabilności dług sektora instytucji rządowych i samorządowych osiągnie najwyższy poziom 95,6 % PKB w 2014 i 2015 r., a następnie w 2017 r. spadnie do 91,9 %. Scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się prognozy budżetowe w programie stabilności, jest wykonalny w odniesieniu do 2014 r. i nieco optymistyczny w odniesieniu do 2015 r., przy czym przewiduje się wzrost PKB w bieżącym i kolejnym roku o, odpowiednio, 1,0 % i 1,7 %, w zestawieniu z prognozami służb Komisji z wiosny 2014 r. zakładającymi, że będzie to, odpowiednio, 1,0 % i 1,5 %. W kwietniu 2014 r. niezależna Wysoka Rada ds. Finansów Publicznych („Haut Conseil des finances publiques”) wydała opinię w sprawie scenariusza makroekonomicznego zawartego w programie stabilności. W programie stabilności przedstawiono szereg dodatkowych środków na 2014 r., w tym anulowanie ministerialnych środków budżetowych, które ma zostać przyjęte w ramach budżetu uzupełniającego, oraz pierwsze rezultaty wartego 50 mld EUR planu oszczędnościowego zapowiedzianego przez rząd.

Na tej podstawie, uwzględniając również fakt, że konsolidacja budżetowa w 2013 r. przyniosła wyniki lepsze od oczekiwanych w momencie wydawania zalecenia Komisji, można uznać, że program stabilności zasadniczo stanowi właściwą reakcję na zalecenie Komisji. Poziom szczegółowości działań na rzecz konsolidacji budżetowej jest niewystarczający, by w sposób wiarygodny zapewnić skorygowanie nadmiernego deficytu do 2015 r., co znajduje potwierdzenie w prognozie Komisji, która zakłada, że deficyt w przyszłym roku wyniesie 3,4 % PKB, a stosowna korekta strukturalna będzie znacznie niższa od poziomu zalecanego przez Radę. Ponadto cele rządu są obarczone znacznym ryzykiem. W szczególności część dodatkowych środków na 2014 r. zapowiedzianych w programie stabilności nie została jeszcze przyjęta, a planowana kwota oszczędności na 2015 r. jest bardzo ambitna. Według prognozy Komisji konsolidacja budżetowa w latach 2013–2014 jest niedostateczna: uzyskana za jej pomocą (skorygowana) zmiana salda strukturalnego jest mniejsza od docelowej o 0,2 punktu procentowego PKB, a kwota środków uznanych za niezbędne w momencie wydawania zalecenia Rady jest niższa o co najmniej 0,1 punktu procentowego PKB. Rada, w oparciu o swoją ocenę programu i prognozę Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, jest zdania, że środki stanowiące podstawę strategii budżetowej muszą zostać doprecyzowane i że potrzebne są dalsze działania, by wykonać zalecenie Rady, a następnie zapewnić odpowiednie działania w kierunku osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego. W szczególności dalsze wysiłki powinny zostać przedstawione w przygotowywanej ustawie nowelizującej budżet na 2014 r.

| (11) | Ze względu na wysoki i wciąż rosnący dług sektora instytucji rządowych i samorządowych oraz fakt, że termin korekty nadmiernego deficytu został wydłużony do 2015 r., jeszcze ważniejsze staje się rygorystyczne wykonanie budżetu na 2014 r. i zdecydowana kontynuacja solidnych działań konsolidacyjnych w 2015 r. W szczególności zgodnie z planami rządu wydatki publiczne powinny rosnąć znacznie wolniej niż w poprzednich latach. Istnieje w związku z tym konieczność uszczegółowienia strategii ograniczenia wydatków poprzez zintensyfikowanie trwającego przeglądu wydatków i w stosowanych przypadkach ponowne określenie zakresu działań rządu. Znacznych krótkoterminowych oszczędności nie można osiągnąć bez znacznego ograniczenia wzrostu wydatków na zabezpieczenia społeczne, które stanowią blisko połowę wydatków sektora publicznego.
  Oznacza to ograniczenie kosztów opieki zdrowotnej i emerytur, na przykład poprzez ustanowienie bardziej ambitnych rocznych celów dotyczących wydatków na opiekę zdrowotną oraz tymczasowe zamrożenie emerytur, a także innych świadczeń społecznych, co obecnie przewiduje rząd. Ponadto planowana nowa ustawa decentralizacyjna powinna zoptymalizować poszczególne poziomy francuskiej administracji, aby wyeliminować pokrywanie się zadań administracyjnych oraz osiągnąć dodatkowy efekt synergii, przyrost wydajności i dalsze oszczędności dzięki połączeniu lub usunięciu stosownych poziomów administracji. W tym kontekście reformy strukturalne przedstawione w programie stabilności nie tylko zaczną obowiązywać dopiero w perspektywie średniookresowej – mimo że od czasu przyjęcia programu stabilności planowany harmonogram przesunięto do przodu – ale też będą obarczone znacznym ryzykiem związanym z ich realizacją. Należy również wzmocnić kontrolę wydatków instytucji samorządowych na szczeblu lokalnym, w tym poprzez określenie górnego limitu rocznego wzrostu dochodów podatkowych instytucji samorządowych na szczeblu lokalnym, z uwzględnieniem obowiązujących pułapów dotyczących szeregu podatków lokalnych, oraz jednoczesne rygorystyczne wdrożenie planowanej redukcji dotacji od instytucji rządowych na szczeblu centralnym. Oprócz konieczności wprowadzenia oszczędności w krótkim terminie, problemem jest także długoterminowa stabilność finansów publicznych.
  Przez ostatnich kilka lat wydatki publiczne na opiekę zdrowotną znajdowały się pod kontrolą, jednak niezbędne są dalsze wysiłki na rzecz zwiększenia efektywności kosztowej systemu opieki zdrowotnej. W szczególności konieczne jest wdrożenie kolejnych polityk ograniczania kosztów, przewiduje się bowiem, że w perspektywie średnio- i długoterminowej wydatki na system opieki zdrowotnej znacznie wzrosną. Obszary, w których należy zwiększyć wydajność, obejmują wydatki na zakup produktów farmaceutycznych, wydatki administracyjne oraz opiekę szpitalną. W grudniu 2013 r. przyjęto też reformę emerytalną w celu zapewnienia długoterminowej stabilności systemu. Reforma ta nie wystarczy jednak do usunięcia deficytu systemu, w szczególności deficytu będącego wynikiem programów dla urzędników służby cywilnej i pracowników szeregu spółek kontrolowanych przez państwo, i ogólnie rzecz biorąc, zgodnie z przewidywaniami francuskich władz, nowe środki emerytalne ogółem zmniejszą łączny deficyt systemu tylko o połowę, do ok. 0,5 % PKB do 2020 r. Ponadto rozmiar korekty jest obarczony znacznym ryzykiem, gdyż scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się te prognozy, może okazać się zbyt optymistyczny. Nowo utworzony komitet ds. monitorowania emerytur („Comité de suivi des retraites”) powinien zapewnić stopniowe eliminowanie deficytu systemu. |
| --- | --- |

(11)

Ze względu na wysoki i wciąż rosnący dług sektora instytucji rządowych i samorządowych oraz fakt, że termin korekty nadmiernego deficytu został wydłużony do 2015 r., jeszcze ważniejsze staje się rygorystyczne wykonanie budżetu na 2014 r. i zdecydowana kontynuacja solidnych działań konsolidacyjnych w 2015 r. W szczególności zgodnie z planami rządu wydatki publiczne powinny rosnąć znacznie wolniej niż w poprzednich latach. Istnieje w związku z tym konieczność uszczegółowienia strategii ograniczenia wydatków poprzez zintensyfikowanie trwającego przeglądu wydatków i w stosowanych przypadkach ponowne określenie zakresu działań rządu. Znacznych krótkoterminowych oszczędności nie można osiągnąć bez znacznego ograniczenia wzrostu wydatków na zabezpieczenia społeczne, które stanowią blisko połowę wydatków sektora publicznego.

Oznacza to ograniczenie kosztów opieki zdrowotnej i emerytur, na przykład poprzez ustanowienie bardziej ambitnych rocznych celów dotyczących wydatków na opiekę zdrowotną oraz tymczasowe zamrożenie emerytur, a także innych świadczeń społecznych, co obecnie przewiduje rząd. Ponadto planowana nowa ustawa decentralizacyjna powinna zoptymalizować poszczególne poziomy francuskiej administracji, aby wyeliminować pokrywanie się zadań administracyjnych oraz osiągnąć dodatkowy efekt synergii, przyrost wydajności i dalsze oszczędności dzięki połączeniu lub usunięciu stosownych poziomów administracji. W tym kontekście reformy strukturalne przedstawione w programie stabilności nie tylko zaczną obowiązywać dopiero w perspektywie średniookresowej – mimo że od czasu przyjęcia programu stabilności planowany harmonogram przesunięto do przodu – ale też będą obarczone znacznym ryzykiem związanym z ich realizacją. Należy również wzmocnić kontrolę wydatków instytucji samorządowych na szczeblu lokalnym, w tym poprzez określenie górnego limitu rocznego wzrostu dochodów podatkowych instytucji samorządowych na szczeblu lokalnym, z uwzględnieniem obowiązujących pułapów dotyczących szeregu podatków lokalnych, oraz jednoczesne rygorystyczne wdrożenie planowanej redukcji dotacji od instytucji rządowych na szczeblu centralnym. Oprócz konieczności wprowadzenia oszczędności w krótkim terminie, problemem jest także długoterminowa stabilność finansów publicznych.

Przez ostatnich kilka lat wydatki publiczne na opiekę zdrowotną znajdowały się pod kontrolą, jednak niezbędne są dalsze wysiłki na rzecz zwiększenia efektywności kosztowej systemu opieki zdrowotnej. W szczególności konieczne jest wdrożenie kolejnych polityk ograniczania kosztów, przewiduje się bowiem, że w perspektywie średnio- i długoterminowej wydatki na system opieki zdrowotnej znacznie wzrosną. Obszary, w których należy zwiększyć wydajność, obejmują wydatki na zakup produktów farmaceutycznych, wydatki administracyjne oraz opiekę szpitalną. W grudniu 2013 r. przyjęto też reformę emerytalną w celu zapewnienia długoterminowej stabilności systemu. Reforma ta nie wystarczy jednak do usunięcia deficytu systemu, w szczególności deficytu będącego wynikiem programów dla urzędników służby cywilnej i pracowników szeregu spółek kontrolowanych przez państwo, i ogólnie rzecz biorąc, zgodnie z przewidywaniami francuskich władz, nowe środki emerytalne ogółem zmniejszą łączny deficyt systemu tylko o połowę, do ok. 0,5 % PKB do 2020 r. Ponadto rozmiar korekty jest obarczony znacznym ryzykiem, gdyż scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się te prognozy, może okazać się zbyt optymistyczny. Nowo utworzony komitet ds. monitorowania emerytur („Comité de suivi des retraites”) powinien zapewnić stopniowe eliminowanie deficytu systemu.

| (12) | Francja należy do państw członkowskich o najwyższych kosztach pracy. W szczególności wysokie obciążenia podatkowe związane z pracą ograniczają rentowność przedsiębiorstw i odbijają się na zatrudnieniu. Aby wspierać konkurencyjność kosztową, rząd podjął szereg inicjatyw w celu zmniejszenia obciążeń podatkowych związanych z pracą. W grudniu 2012 r. przyjęto ulgę podatkową na rzecz konkurencyjności i zatrudnienia (CICE), obniżającą koszty pracy w przypadku wynagrodzeń niższych niż 2,5-krotność płacy minimalnej. W styczniu 2014 r. ogłoszono cięcie kosztów pracy o kolejnych 10 mld EUR w ramach„paktu odpowiedzialności i solidarności”. Te dwa środki odpowiadają 30 mld EUR, czyli 1,5 % PKB; kwota ta jest proporcjonalna do ogólnego wzrostu opodatkowania przedsiębiorstw odnotowanego w latach 2010–2013 i pokryje tylko połowę różnicy pomiędzy Francją a średnią dla strefy euro pod względem składek na ubezpieczenia społeczne płaconych przez pracodawcę. Ponadto przedsiębiorstwa eksportujące, które często płacą wyższe wynagrodzenia, skorzystają z CICE w mniejszym stopniu niż przedsiębiorstwa, które nie prowadzą eksportu, co ogranicza wpływ tego środka na konkurencyjność. Pakt odpowiedzialności i solidarności obejmuje zmniejszenie kosztów pracy w odniesieniu do niskich wynagrodzeń oraz wynagrodzeń wynoszących 1,6–3,5-krotność płacy minimalnej. Ten ostatni środek, który ma wejść w życie od 2016 r., będzie miał bardziej bezpośredni wpływ na przedsiębiorstwa eksportujące. System ustalania wynagrodzeń we Francji często prowadzi do zakłóceń struktury wynagrodzeń i ogranicza przedsiębiorstwom możliwość dostosowywania wynagrodzeń w czasie pogorszenia koniunktury gospodarczej. Wysoka rada ds. finansowania ochrony socjalnej („Haut Conseil du financement de la protection sociale”) oceniła wpływ, jaki na zatrudnienie mają różne warianty zwolnień ze składek na ubezpieczenia społeczne, ale położyła niewielki nacisk na ich wpływ na dostosowania płac i konkurencyjność.
  Chociaż przyznano znaczące zwolnienia dla pracowników otrzymujących płacę minimalną, to koszty pracy w odniesieniu do płacy minimalnej są nadal wysokie. Zwolnienia te przyczyniły się do ograniczenia kosztów pracy w 2013 r. – co jest zjawiskiem pozytywnym – ale wysokość płacy minimalnej we Francji pozostaje wysoka w porównaniu z innymi państwami członkowskimi. Płaca minimalna powinna w związku z tym ewoluować w sposób wspierający konkurencyjność i tworzenie nowych miejsc pracy. We Francji jest tylko kilka wyjątków od ustawowej płacy minimalnej i można by podjąć dodatkowe wysiłki, aby zmniejszyć koszty pracy w przypadku grup defaworyzowanych. |
| --- | --- |

(12)

Francja należy do państw członkowskich o najwyższych kosztach pracy. W szczególności wysokie obciążenia podatkowe związane z pracą ograniczają rentowność przedsiębiorstw i odbijają się na zatrudnieniu. Aby wspierać konkurencyjność kosztową, rząd podjął szereg inicjatyw w celu zmniejszenia obciążeń podatkowych związanych z pracą. W grudniu 2012 r. przyjęto ulgę podatkową na rzecz konkurencyjności i zatrudnienia (CICE), obniżającą koszty pracy w przypadku wynagrodzeń niższych niż 2,5-krotność płacy minimalnej. W styczniu 2014 r. ogłoszono cięcie kosztów pracy o kolejnych 10 mld EUR w ramach„paktu odpowiedzialności i solidarności”. Te dwa środki odpowiadają 30 mld EUR, czyli 1,5 % PKB; kwota ta jest proporcjonalna do ogólnego wzrostu opodatkowania przedsiębiorstw odnotowanego w latach 2010–2013 i pokryje tylko połowę różnicy pomiędzy Francją a średnią dla strefy euro pod względem składek na ubezpieczenia społeczne płaconych przez pracodawcę. Ponadto przedsiębiorstwa eksportujące, które często płacą wyższe wynagrodzenia, skorzystają z CICE w mniejszym stopniu niż przedsiębiorstwa, które nie prowadzą eksportu, co ogranicza wpływ tego środka na konkurencyjność. Pakt odpowiedzialności i solidarności obejmuje zmniejszenie kosztów pracy w odniesieniu do niskich wynagrodzeń oraz wynagrodzeń wynoszących 1,6–3,5-krotność płacy minimalnej. Ten ostatni środek, który ma wejść w życie od 2016 r., będzie miał bardziej bezpośredni wpływ na przedsiębiorstwa eksportujące. System ustalania wynagrodzeń we Francji często prowadzi do zakłóceń struktury wynagrodzeń i ogranicza przedsiębiorstwom możliwość dostosowywania wynagrodzeń w czasie pogorszenia koniunktury gospodarczej. Wysoka rada ds. finansowania ochrony socjalnej („Haut Conseil du financement de la protection sociale”) oceniła wpływ, jaki na zatrudnienie mają różne warianty zwolnień ze składek na ubezpieczenia społeczne, ale położyła niewielki nacisk na ich wpływ na dostosowania płac i konkurencyjność.

Chociaż przyznano znaczące zwolnienia dla pracowników otrzymujących płacę minimalną, to koszty pracy w odniesieniu do płacy minimalnej są nadal wysokie. Zwolnienia te przyczyniły się do ograniczenia kosztów pracy w 2013 r. – co jest zjawiskiem pozytywnym – ale wysokość płacy minimalnej we Francji pozostaje wysoka w porównaniu z innymi państwami członkowskimi. Płaca minimalna powinna w związku z tym ewoluować w sposób wspierający konkurencyjność i tworzenie nowych miejsc pracy. We Francji jest tylko kilka wyjątków od ustawowej płacy minimalnej i można by podjąć dodatkowe wysiłki, aby zmniejszyć koszty pracy w przypadku grup defaworyzowanych.

| (13) | W wielu międzynarodowych rankingach otoczenia biznesu światowa pozycja Francji pogorszyła się. Chociaż w ramach rozpoczętego w lipcu 2013 r. „szoku uproszczenia” podjęto wysiłki na rzecz ułatwienia kontaktów między przedsiębiorstwami a administracją, w dalszym ciągu istnieje konieczność poprawy otoczenia biznesu. Ponadto szereg środków branych pod uwagę w ramach programu uproszczenia wciąż jeszcze czeka na opracowanie i wdrożenie. W szczególności przedmiotem szczególnej uwagi powinny być przepisy kodeksu pracy lub reguły rachunkowości związane z określonymi progami wielkości przedsiębiorstwa, które hamują rozwój francuskich przedsiębiorstw. Może to przyczyniać się do trudności, jakie napotykają MŚP na drodze do osiągnięcia wielkości umożliwiającej im działania eksportowe i innowacyjne. Inicjatywy polityczne na rzecz pobudzenia wydatków na badania i rozwój oraz pobudzenia innowacji w przedsiębiorstwach prywatnych, w szczególności ulgi podatkowe na badania i bieguny konkurencyjności, do tej pory przynosiły mieszane rezultaty. Spadek znaczenia sektora przemysłu we francuskim sektorze prywatnym przekłada się na stagnację wydatków przedsiębiorstw prywatnych na badania i rozwój pomimo znacznych wysiłków na poziomie przedsiębiorstw. W rezultacie duża część wydatków na badania i rozwój w dalszym ciągu jest finansowana ze środków publicznych – albo bezpośrednio za pomocą badań publicznych, albo pośrednio za pomocą dotacji. Należy w dalszym ciągu zwiększać skuteczność istniejących narzędzi, aby zachęcić prywatne przedsiębiorstwa do zwiększenia wydatków na badania i rozwój oraz stymulować innowacje w sektorze prywatnym. W szczególności zasoby przeznaczane na bieguny konkurencyjności mogłyby w większym stopniu wspierać efekt skali i poprawiać rozpowszechnianie innowacji. Ponadto można by zwiększyć skuteczność polityki, umożliwiając tym biegunom przekształcenie się w prawdziwe sieci przedsiębiorstw o pozytywnym efekcie mnożnikowym. Przewiduje się wreszcie, że koszt ulgi podatkowej na badania osiągnie w 2014 r. 5,8 mld EUR (blisko 0,3 % PKB). Pomimo kosztów tego środka, nie jest dostępna żadna ocena ex post dotycząca jego skuteczności w kontekście badań i rozwoju, z uwzględnieniem ostatnich reform. |
| --- | --- |

(13)

W wielu międzynarodowych rankingach otoczenia biznesu światowa pozycja Francji pogorszyła się. Chociaż w ramach rozpoczętego w lipcu 2013 r. „szoku uproszczenia” podjęto wysiłki na rzecz ułatwienia kontaktów między przedsiębiorstwami a administracją, w dalszym ciągu istnieje konieczność poprawy otoczenia biznesu. Ponadto szereg środków branych pod uwagę w ramach programu uproszczenia wciąż jeszcze czeka na opracowanie i wdrożenie. W szczególności przedmiotem szczególnej uwagi powinny być przepisy kodeksu pracy lub reguły rachunkowości związane z określonymi progami wielkości przedsiębiorstwa, które hamują rozwój francuskich przedsiębiorstw. Może to przyczyniać się do trudności, jakie napotykają MŚP na drodze do osiągnięcia wielkości umożliwiającej im działania eksportowe i innowacyjne. Inicjatywy polityczne na rzecz pobudzenia wydatków na badania i rozwój oraz pobudzenia innowacji w przedsiębiorstwach prywatnych, w szczególności ulgi podatkowe na badania i bieguny konkurencyjności, do tej pory przynosiły mieszane rezultaty. Spadek znaczenia sektora przemysłu we francuskim sektorze prywatnym przekłada się na stagnację wydatków przedsiębiorstw prywatnych na badania i rozwój pomimo znacznych wysiłków na poziomie przedsiębiorstw. W rezultacie duża część wydatków na badania i rozwój w dalszym ciągu jest finansowana ze środków publicznych – albo bezpośrednio za pomocą badań publicznych, albo pośrednio za pomocą dotacji. Należy w dalszym ciągu zwiększać skuteczność istniejących narzędzi, aby zachęcić prywatne przedsiębiorstwa do zwiększenia wydatków na badania i rozwój oraz stymulować innowacje w sektorze prywatnym. W szczególności zasoby przeznaczane na bieguny konkurencyjności mogłyby w większym stopniu wspierać efekt skali i poprawiać rozpowszechnianie innowacji. Ponadto można by zwiększyć skuteczność polityki, umożliwiając tym biegunom przekształcenie się w prawdziwe sieci przedsiębiorstw o pozytywnym efekcie mnożnikowym. Przewiduje się wreszcie, że koszt ulgi podatkowej na badania osiągnie w 2014 r. 5,8 mld EUR (blisko 0,3 % PKB). Pomimo kosztów tego środka, nie jest dostępna żadna ocena ex post dotycząca jego skuteczności w kontekście badań i rozwoju, z uwzględnieniem ostatnich reform.

| (14) | Chociaż w odniesieniu do niektórych zawodów (np. weterynarzy, księgowych) usunięto wymogi dotyczące formy prawnej, struktury udziałowej lub cenników i przyjęto – w drodze niedawnej ustawy konsumpcyjnej – nowe środki służące poprawie konkurencji, to dostęp do pewnych zawodów lub ich wykonywanie wciąż są w znacznym stopniu ograniczone (np. w przypadku taksówkarzy, pracowników sektora opieki zdrowotnej, notariuszy i ogólnie zawodów prawniczych). Zasada numerus clausus, ograniczająca dostęp do wielu zawodów (lekarza, farmaceuty itp.), wciąż utrudnia dostęp do usług; można by ją poddać rewizji bez zagrożenia dla jakości i bezpieczeństwa. Jak dotąd nie przeprowadzono żadnej dokładnej oceny konieczności i proporcjonalności ograniczeń dotyczących zawodów regulowanych. W sektorze detalicznym wciąż istnieją uciążliwe wymogi dotyczące zezwoleń na otwarcie punktów handlowych, wynikające w szczególności z przepisów dotyczących miejskiego planowania przestrzennego, oraz zakaz sprzedaży poniżej kosztów; mają one negatywny wpływ na konkurencję i konsumentów. Do tej pory we Francji nie przyjęto żadnych konkretnych środków mających na celu usunięcie barier wejścia w sektorze detalicznym. Jeżeli chodzi o dystrybucję energii elektrycznej i gazu, ceny regulowane są stopniowo wycofywane w odniesieniu do odbiorców niebędących gospodarstwami domowymi. Ceny wciąż są jednak regulowane dla gospodarstw domowych i w przypadku energii elektrycznej zostały one ustalone na poziomie poniżej kosztów, a dostęp alternatywnych dostawców jest ograniczony. W odniesieniu do połączeń międzysystemowych należy zakończyć trwające projekty, w szczególności z Hiszpanią, aby wzmocnić połączenia międzysystemowe sieci energii elektrycznej i sieci gazowej z państwami sąsiadującymi. W sektorze kolejowym bariery utrudniające wejście na rynek wciąż uniemożliwiają skuteczne funkcjonowanie rynku. Francja nie otworzyła krajowego rynku kolejowych przewozów pasażerskich na konkurencję, z wyjątkiem połączeń międzynarodowych, na którym to rynku pojawiło się niewiele nowych podmiotów. Francja rozpoczęła reformę swojego systemu kolejowego w celu zwiększenia jego stabilności finansowej. W październiku 2013 r. przedstawiono projekt ustawy, który jest obecnie przedmiotem debat w Parlamencie. Zaprezentowane środki obejmują ustanowienie funkcji pełnoprawnego zarządcy infrastruktury w ramach pionowo zintegrowanej struktury, w tym operatora zasiedziałego. Taka nowa struktura może utrudniać innym operatorom dostęp do sieci. |
| --- | --- |

(14)

Chociaż w odniesieniu do niektórych zawodów (np. weterynarzy, księgowych) usunięto wymogi dotyczące formy prawnej, struktury udziałowej lub cenników i przyjęto – w drodze niedawnej ustawy konsumpcyjnej – nowe środki służące poprawie konkurencji, to dostęp do pewnych zawodów lub ich wykonywanie wciąż są w znacznym stopniu ograniczone (np. w przypadku taksówkarzy, pracowników sektora opieki zdrowotnej, notariuszy i ogólnie zawodów prawniczych). Zasada numerus clausus, ograniczająca dostęp do wielu zawodów (lekarza, farmaceuty itp.), wciąż utrudnia dostęp do usług; można by ją poddać rewizji bez zagrożenia dla jakości i bezpieczeństwa. Jak dotąd nie przeprowadzono żadnej dokładnej oceny konieczności i proporcjonalności ograniczeń dotyczących zawodów regulowanych. W sektorze detalicznym wciąż istnieją uciążliwe wymogi dotyczące zezwoleń na otwarcie punktów handlowych, wynikające w szczególności z przepisów dotyczących miejskiego planowania przestrzennego, oraz zakaz sprzedaży poniżej kosztów; mają one negatywny wpływ na konkurencję i konsumentów. Do tej pory we Francji nie przyjęto żadnych konkretnych środków mających na celu usunięcie barier wejścia w sektorze detalicznym. Jeżeli chodzi o dystrybucję energii elektrycznej i gazu, ceny regulowane są stopniowo wycofywane w odniesieniu do odbiorców niebędących gospodarstwami domowymi. Ceny wciąż są jednak regulowane dla gospodarstw domowych i w przypadku energii elektrycznej zostały one ustalone na poziomie poniżej kosztów, a dostęp alternatywnych dostawców jest ograniczony. W odniesieniu do połączeń międzysystemowych należy zakończyć trwające projekty, w szczególności z Hiszpanią, aby wzmocnić połączenia międzysystemowe sieci energii elektrycznej i sieci gazowej z państwami sąsiadującymi. W sektorze kolejowym bariery utrudniające wejście na rynek wciąż uniemożliwiają skuteczne funkcjonowanie rynku. Francja nie otworzyła krajowego rynku kolejowych przewozów pasażerskich na konkurencję, z wyjątkiem połączeń międzynarodowych, na którym to rynku pojawiło się niewiele nowych podmiotów. Francja rozpoczęła reformę swojego systemu kolejowego w celu zwiększenia jego stabilności finansowej. W październiku 2013 r. przedstawiono projekt ustawy, który jest obecnie przedmiotem debat w Parlamencie. Zaprezentowane środki obejmują ustanowienie funkcji pełnoprawnego zarządcy infrastruktury w ramach pionowo zintegrowanej struktury, w tym operatora zasiedziałego. Taka nowa struktura może utrudniać innym operatorom dostęp do sieci.

| (15) | Ogólne obciążenia podatkowe we Francji są wysokie i stale rosną. W 2013 r. wskaźnik dochodów podatkowych w stosunku do PKB wynosił 45,9 % i był jednym z najwyższych w Unii, przy czym od rozpoczęcia konsolidacji budżetowej w 2010 r. wzrósł o 3,3 punktu procentowego. W tym kontekście w reformę systemu podatkowego wkład wniósł specjalny komitet („Assises de la fiscalité”). Dotychczas poczyniono niewielkie postępy w obniżaniu ustawowych stawek podatku dochodowego od osób fizycznych i prawnych oraz zwiększaniu efektywności VAT. Przedłużono natomiast do 2015 r. obowiązywanie tymczasowej opłaty dodatkowej od dużych przedsiębiorstw, co spowoduje, że łączna ustawowa stawka podatku dochodowego od osób prawnych wzrośnie do 38,1 % (już teraz stawka ustawowa, wynosząca 33,3 %, jest jedną z najwyższych w Unii). Rząd zapowiedział stopniowe wycofywanie składki od przedsiębiorstw z tytułu solidarności społecznej („C3S”) oraz stopniowe obniżanie stawki ustawowej do 28 % w 2020 r. W tej ostatniej kwestii brak jest szczegółowych informacji na temat dokładnego harmonogramu wprowadzania tego środka. W ciągu ostatniego roku ograniczone postępy poczyniono też w zakresie obniżenia i optymalizacji wydatków z tytułu podatku dochodowego. Pomimo pewnych postępów w dziedzinie podatków środowiskowych (np. stopniowego wprowadzenia podatku od emisji dwutlenku węgla lub „contribution climat énergie”) udział podatków środowiskowych w PKB jest nadal niski. W szczególności podatki akcyzowe we Francji nie są indeksowane wskaźnikiem inflacji; wciąż istnieją też pewne istotne dotacje szkodliwe dla środowiska, np. preferencyjna stawka podatku akcyzowego od oleju napędowego. W 2013 r. nie podjęto też żadnych dodatkowych działań w celu rozwiązania problemu preferencyjnego traktowania zadłużenia w systemie opodatkowania przedsiębiorstw, co pozwoliłoby zapobiec dalszemu wzrostowi zadłużenia prywatnego. |
| --- | --- |

(15)

Ogólne obciążenia podatkowe we Francji są wysokie i stale rosną. W 2013 r. wskaźnik dochodów podatkowych w stosunku do PKB wynosił 45,9 % i był jednym z najwyższych w Unii, przy czym od rozpoczęcia konsolidacji budżetowej w 2010 r. wzrósł o 3,3 punktu procentowego. W tym kontekście w reformę systemu podatkowego wkład wniósł specjalny komitet („Assises de la fiscalité”). Dotychczas poczyniono niewielkie postępy w obniżaniu ustawowych stawek podatku dochodowego od osób fizycznych i prawnych oraz zwiększaniu efektywności VAT. Przedłużono natomiast do 2015 r. obowiązywanie tymczasowej opłaty dodatkowej od dużych przedsiębiorstw, co spowoduje, że łączna ustawowa stawka podatku dochodowego od osób prawnych wzrośnie do 38,1 % (już teraz stawka ustawowa, wynosząca 33,3 %, jest jedną z najwyższych w Unii). Rząd zapowiedział stopniowe wycofywanie składki od przedsiębiorstw z tytułu solidarności społecznej („C3S”) oraz stopniowe obniżanie stawki ustawowej do 28 % w 2020 r. W tej ostatniej kwestii brak jest szczegółowych informacji na temat dokładnego harmonogramu wprowadzania tego środka. W ciągu ostatniego roku ograniczone postępy poczyniono też w zakresie obniżenia i optymalizacji wydatków z tytułu podatku dochodowego. Pomimo pewnych postępów w dziedzinie podatków środowiskowych (np. stopniowego wprowadzenia podatku od emisji dwutlenku węgla lub „contribution climat énergie”) udział podatków środowiskowych w PKB jest nadal niski. W szczególności podatki akcyzowe we Francji nie są indeksowane wskaźnikiem inflacji; wciąż istnieją też pewne istotne dotacje szkodliwe dla środowiska, np. preferencyjna stawka podatku akcyzowego od oleju napędowego. W 2013 r. nie podjęto też żadnych dodatkowych działań w celu rozwiązania problemu preferencyjnego traktowania zadłużenia w systemie opodatkowania przedsiębiorstw, co pozwoliłoby zapobiec dalszemu wzrostowi zadłużenia prywatnego.

| (16) | Chociaż we Francji podjęto szereg działań politycznych, w 2013 r. sytuacja na rynku pracy nadal się pogarszała, a znaczące problemy pozostały nierozwiązane. Bezrobocie stale rosło i osiągnęło w 2013 r. poziom 10,3 % (wobec 7,5 % w 2008 r.). Francuski rynek pracy nadal jest podzielony, a wskaźnik przechodzenia od zatrudnienia na czas określony do stałego zatrudnienia jest bardzo niski (prawdopodobieństwo zmiany pracy czasowej na stałą w 2010 r. wynosiło tylko 10,6 %, podczas gdy średnia unijna wynosi 25,9 %). Międzybranżowe porozumienie w sprawie ochrony zatrudnienia przełożyło się na ustawę, którą przyjęto w lipcu 2013 r. Chociaż ta reforma to krok w dobrym kierunku, jej wpływ na obecnym etapie jest niejednolity. W szczególności bardzo mało przedsiębiorstw skorzystało ze stworzonej przez ustawę możliwości zawierania porozumień na szczeblu przedsiębiorstwa w celu zwiększenia elastyczności warunków pracy w przypadku tymczasowych trudności gospodarczych. Znacznie ograniczono jednak liczbę wnoszonych do sądu spraw dotyczących zwolnień z pracy. Chociaż w 2014 r. odbyły się negocjacje pomiędzy partnerami społecznymi w sprawie reformy systemu świadczeń dla bezrobotnych, nie oczekuje się, by nowe porozumienie znacząco obniżyło deficyt systemu. Łączny deficyt systemu świadczeń dla bezrobotnych, który w 2013 r. wynosił blisko 1 % PKB, wymaga dodatkowych środków strukturalnych w celu zapewnienia jego stabilności. W szczególności pewne elementy, takie jak warunki kwalifikowalności, degresywność świadczeń wraz z upływem czasu lub stopa kompensacji dochodów w przypadku pracowników o najwyższym wynagrodzeniu, zostały w wyniku ostatniego porozumienia pomiędzy partnerami społecznymi z marca 2014 r. tylko nieznacznie zmienione i należy je dalej dostosowywać, aby zapewnić odpowiednie zachęty do podejmowania pracy. Dzięki kolejnym reformom emerytalnym wskaźnik zatrudnienia wśród osób w wieku od 55 do 64 lat przez ostatnie trzy lata stale rósł.
  Wskaźnik zatrudnienia wśród pracowników w starszym wieku we Francji (45,6 % w 2013 r.) wciąż jest jednak wyraźnie niższy od średniej unijnej (o 4,5 punktu procentowego), a zaledwie 55 % starszych pracowników we Francji przechodzi na emeryturę bezpośrednio po okresie zatrudnienia (2008–2011). W rezultacie stopa bezrobocia w tej grupie wiekowej w ciągu ostatnich kilku lat znacznie wzrosła. Należy w związku z tym wzmocnić środki mające na celu zwiększenie szans starszych pracowników na zatrudnienie, a jednocześnie dokonać przeglądu środków mających zachęcić ich do kontynuowania pracy bądź powrotu do niej. |
| --- | --- |

(16)

Chociaż we Francji podjęto szereg działań politycznych, w 2013 r. sytuacja na rynku pracy nadal się pogarszała, a znaczące problemy pozostały nierozwiązane. Bezrobocie stale rosło i osiągnęło w 2013 r. poziom 10,3 % (wobec 7,5 % w 2008 r.). Francuski rynek pracy nadal jest podzielony, a wskaźnik przechodzenia od zatrudnienia na czas określony do stałego zatrudnienia jest bardzo niski (prawdopodobieństwo zmiany pracy czasowej na stałą w 2010 r. wynosiło tylko 10,6 %, podczas gdy średnia unijna wynosi 25,9 %). Międzybranżowe porozumienie w sprawie ochrony zatrudnienia przełożyło się na ustawę, którą przyjęto w lipcu 2013 r. Chociaż ta reforma to krok w dobrym kierunku, jej wpływ na obecnym etapie jest niejednolity. W szczególności bardzo mało przedsiębiorstw skorzystało ze stworzonej przez ustawę możliwości zawierania porozumień na szczeblu przedsiębiorstwa w celu zwiększenia elastyczności warunków pracy w przypadku tymczasowych trudności gospodarczych. Znacznie ograniczono jednak liczbę wnoszonych do sądu spraw dotyczących zwolnień z pracy. Chociaż w 2014 r. odbyły się negocjacje pomiędzy partnerami społecznymi w sprawie reformy systemu świadczeń dla bezrobotnych, nie oczekuje się, by nowe porozumienie znacząco obniżyło deficyt systemu. Łączny deficyt systemu świadczeń dla bezrobotnych, który w 2013 r. wynosił blisko 1 % PKB, wymaga dodatkowych środków strukturalnych w celu zapewnienia jego stabilności. W szczególności pewne elementy, takie jak warunki kwalifikowalności, degresywność świadczeń wraz z upływem czasu lub stopa kompensacji dochodów w przypadku pracowników o najwyższym wynagrodzeniu, zostały w wyniku ostatniego porozumienia pomiędzy partnerami społecznymi z marca 2014 r. tylko nieznacznie zmienione i należy je dalej dostosowywać, aby zapewnić odpowiednie zachęty do podejmowania pracy. Dzięki kolejnym reformom emerytalnym wskaźnik zatrudnienia wśród osób w wieku od 55 do 64 lat przez ostatnie trzy lata stale rósł.

Wskaźnik zatrudnienia wśród pracowników w starszym wieku we Francji (45,6 % w 2013 r.) wciąż jest jednak wyraźnie niższy od średniej unijnej (o 4,5 punktu procentowego), a zaledwie 55 % starszych pracowników we Francji przechodzi na emeryturę bezpośrednio po okresie zatrudnienia (2008–2011). W rezultacie stopa bezrobocia w tej grupie wiekowej w ciągu ostatnich kilku lat znacznie wzrosła. Należy w związku z tym wzmocnić środki mające na celu zwiększenie szans starszych pracowników na zatrudnienie, a jednocześnie dokonać przeglądu środków mających zachęcić ich do kontynuowania pracy bądź powrotu do niej.

| (17) | Przeprowadzone w 2013 r. badanie w ramach Programu międzynarodowej oceny umiejętności uczniów wykazało, że nierówności edukacyjne we Francji należą do najwyższych w krajach OECD. Jedna szósta młodych Francuzów kończy kształcenie i szkolenie, nie mając żadnych kwalifikacji. Jest to szczególnie niepokojące, gdyż stopa bezrobocia wśród młodych ludzi wyniosła na koniec 2013 r. 25,5 %, a ryzyko bezrobocia wśród młodych ludzi o najniższych kwalifikacjach było prawie dwukrotnie wyższe. Programy wspierające przyuczanie do zawodu powinny docierać przede wszystkim do młodych ludzi o najniższych kwalifikacjach. Poczyniono pewne postępy w tym zakresie: w lipcu 2013 r. rozpoczęto reformę kształcenia obowiązkowego, a w marcu 2014 r. przyjęto ustawę w sprawie kształcenia zawodowego i uczenia się przez całe życie. Jest jednak zbyt wcześnie, aby ocenić, czy te środki skutecznie zniwelują nierówności w systemie kształcenia, a nowy plan skierowany do gimnazjów na obszarach defaworyzowanych, ogłoszony w styczniu 2014 r., musi jeszcze zostać zrealizowany. Ułatwiono także przejście od kształcenia do zatrudnienia, jednak w 2012 r. spadła liczba uczniów zawodu, a z programów w coraz większym stopniu korzystali studenci studiów wyższych. |
| --- | --- |

(17)

Przeprowadzone w 2013 r. badanie w ramach Programu międzynarodowej oceny umiejętności uczniów wykazało, że nierówności edukacyjne we Francji należą do najwyższych w krajach OECD. Jedna szósta młodych Francuzów kończy kształcenie i szkolenie, nie mając żadnych kwalifikacji. Jest to szczególnie niepokojące, gdyż stopa bezrobocia wśród młodych ludzi wyniosła na koniec 2013 r. 25,5 %, a ryzyko bezrobocia wśród młodych ludzi o najniższych kwalifikacjach było prawie dwukrotnie wyższe. Programy wspierające przyuczanie do zawodu powinny docierać przede wszystkim do młodych ludzi o najniższych kwalifikacjach. Poczyniono pewne postępy w tym zakresie: w lipcu 2013 r. rozpoczęto reformę kształcenia obowiązkowego, a w marcu 2014 r. przyjęto ustawę w sprawie kształcenia zawodowego i uczenia się przez całe życie. Jest jednak zbyt wcześnie, aby ocenić, czy te środki skutecznie zniwelują nierówności w systemie kształcenia, a nowy plan skierowany do gimnazjów na obszarach defaworyzowanych, ogłoszony w styczniu 2014 r., musi jeszcze zostać zrealizowany. Ułatwiono także przejście od kształcenia do zatrudnienia, jednak w 2012 r. spadła liczba uczniów zawodu, a z programów w coraz większym stopniu korzystali studenci studiów wyższych.

| (18) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Francji. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej we Francji, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia ogólnego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na szczeblu UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–7. |
| --- | --- |

(18)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Francji. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej we Francji, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia ogólnego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na szczeblu UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–7.

| (19) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(19)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej.

| (20) | W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada przeanalizowała krajowy program reform i program stabilności. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 1–6 poniżej. |
| --- | --- |

(20)

W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada przeanalizowała krajowy program reform i program stabilności. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 1–6 poniżej.

| (21) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na podstawie tej analizy Rada wydała osobne zalecenia skierowane do państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako kraj, którego walutą jest euro, Francja powinna również zapewnić pełne i terminowe wykonanie tych zaleceń, |
| --- | --- |

(21)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na podstawie tej analizy Rada wydała osobne zalecenia skierowane do państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako kraj, którego walutą jest euro, Francja powinna również zapewnić pełne i terminowe wykonanie tych zaleceń,

NINIEJSZYM ZALECA Francji podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Wzmocnienie strategii budżetowej na rok 2014 i późniejsze lata, w tym poprzez doprecyzowanie odpowiednich środków, aby zapewnić trwałą korektę nadmiernego deficytu do 2015 r., przez osiągnięcie korekty strukturalnej określonej w zaleceniu Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu. Trwała korekta zakłóceń równowagi budżetowej wymaga wiarygodnej realizacji ambitnych reform strukturalnych w celu zwiększenia zdolności dostosowawczej oraz pobudzenia wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. Po skorygowaniu nadmiernego deficytu – utrzymywanie korekty strukturalnej zmierzającej do osiągnięcia średniookresowego celu wynoszącego co najmniej 0,5 % PKB w każdym roku lub więcej w okresie dobrej koniunktury gospodarczej lub w przypadku konieczności spełnienia reguły dotyczącej zadłużenia w celu zapewnienia stałej tendencji spadkowej wysokiego wskaźnika długu sektora instytucji rządowych i samorządowych. Zwiększenie wysiłków na rzecz przyrostu wydajności we wszystkich podsektorach instytucji rządowych i samorządowych, w tym, w stosownych przypadkach, poprzez ponowne określenie zakresu działań rządu. W szczególności podjęcie kroków w celu znacznego ograniczenia, zgodnie z planem, wzrostu wydatków na ubezpieczenia społeczne od 2015 r. poprzez ustanowienie bardziej ambitnych rocznych celów dotyczących wydatków na opiekę zdrowotną, ograniczenie kosztów emerytur i zoptymalizowanie świadczeń rodzinnych i dodatków mieszkaniowych. Określenie jasnego harmonogramu trwającego procesu decentralizacji i podjęcie do grudnia 2014 r. pierwszych kroków w celu wyeliminowania powielających się struktur/elementów administracyjnych, ułatwienia połączeń instytucji samorządowych na szczeblu lokalnym i sprecyzowania zakresu obowiązków wszystkich szczebli instytucji samorządowych na szczeblu lokalnym. Wzmocnienie środków zachęcających do optymalizacji wydatków instytucji samorządowych na szczeblu lokalnym poprzez wprowadzenie górnego limitu rocznego wzrostu dochodów podatkowych instytucji samorządowych na szczeblu lokalnym oraz jednoczesne zmniejszenie dotacji od instytucji rządowych na szczeblu centralnym zgodnie z planem. Oprócz konieczności wprowadzenia oszczędności w krótkim terminie, podjęcie kroków w celu zaradzenia problemowi przewidywanego w perspektywie średnio- i długoterminowej wzrostu wydatków publicznych na ochronę zdrowia, w tym w dziedzinie wydatków na zakup produktów farmaceutycznych, oraz przyjęcie w niezbędnym zakresie dodatkowych środków w celu doprowadzenia systemu emerytalnego – do 2020 r. – do równowagi w sposób trwały, z uwzględnieniem wszystkich programów i ze szczególnym naciskiem na istniejące programy specjalne i uzupełniające. |
| --- | --- |

1.

Wzmocnienie strategii budżetowej na rok 2014 i późniejsze lata, w tym poprzez doprecyzowanie odpowiednich środków, aby zapewnić trwałą korektę nadmiernego deficytu do 2015 r., przez osiągnięcie korekty strukturalnej określonej w zaleceniu Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu. Trwała korekta zakłóceń równowagi budżetowej wymaga wiarygodnej realizacji ambitnych reform strukturalnych w celu zwiększenia zdolności dostosowawczej oraz pobudzenia wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. Po skorygowaniu nadmiernego deficytu – utrzymywanie korekty strukturalnej zmierzającej do osiągnięcia średniookresowego celu wynoszącego co najmniej 0,5 % PKB w każdym roku lub więcej w okresie dobrej koniunktury gospodarczej lub w przypadku konieczności spełnienia reguły dotyczącej zadłużenia w celu zapewnienia stałej tendencji spadkowej wysokiego wskaźnika długu sektora instytucji rządowych i samorządowych. Zwiększenie wysiłków na rzecz przyrostu wydajności we wszystkich podsektorach instytucji rządowych i samorządowych, w tym, w stosownych przypadkach, poprzez ponowne określenie zakresu działań rządu. W szczególności podjęcie kroków w celu znacznego ograniczenia, zgodnie z planem, wzrostu wydatków na ubezpieczenia społeczne od 2015 r. poprzez ustanowienie bardziej ambitnych rocznych celów dotyczących wydatków na opiekę zdrowotną, ograniczenie kosztów emerytur i zoptymalizowanie świadczeń rodzinnych i dodatków mieszkaniowych. Określenie jasnego harmonogramu trwającego procesu decentralizacji i podjęcie do grudnia 2014 r. pierwszych kroków w celu wyeliminowania powielających się struktur/elementów administracyjnych, ułatwienia połączeń instytucji samorządowych na szczeblu lokalnym i sprecyzowania zakresu obowiązków wszystkich szczebli instytucji samorządowych na szczeblu lokalnym. Wzmocnienie środków zachęcających do optymalizacji wydatków instytucji samorządowych na szczeblu lokalnym poprzez wprowadzenie górnego limitu rocznego wzrostu dochodów podatkowych instytucji samorządowych na szczeblu lokalnym oraz jednoczesne zmniejszenie dotacji od instytucji rządowych na szczeblu centralnym zgodnie z planem. Oprócz konieczności wprowadzenia oszczędności w krótkim terminie, podjęcie kroków w celu zaradzenia problemowi przewidywanego w perspektywie średnio- i długoterminowej wzrostu wydatków publicznych na ochronę zdrowia, w tym w dziedzinie wydatków na zakup produktów farmaceutycznych, oraz przyjęcie w niezbędnym zakresie dodatkowych środków w celu doprowadzenia systemu emerytalnego – do 2020 r. – do równowagi w sposób trwały, z uwzględnieniem wszystkich programów i ze szczególnym naciskiem na istniejące programy specjalne i uzupełniające.

| 2. | Zapewnienie, by zmniejszenie kosztów pracy wynikające z „crédit d’impôt compétitivité emploi” zostało utrzymane. Podjęcie działań w celu dalszego obniżenia składek na ubezpieczenie społeczne płaconych przez pracodawców zgodnie z zobowiązaniami podjętymi w ramach paktu odpowiedzialności i solidarności, przy jednoczesnym dopilnowaniu, by żadne inne środki nie osłabiły skuteczności tego obniżenia oraz by utrzymano obecnie przewidywane cele. Przeprowadzenie dalszych ocen wpływu zwolnień ze składek na ubezpieczenia społeczne na gospodarkę, kładąc nacisk na zatrudnienie, zmiany wynagrodzeń i konkurencyjność, oraz podjęcie odpowiednich środków w razie potrzeby. Dalsze obniżenie kosztów pracy w sposób niemający wpływu na budżet, a mianowicie w odniesieniu do płac z dolnej części skali wynagrodzeń, w szczególności poprzez ukierunkowane obniżenie składek na ubezpieczenia społeczne płaconych przez pracodawców, z uwzględnieniem różnych programów wsparcia wynagrodzeń. |
| --- | --- |

2.

Zapewnienie, by zmniejszenie kosztów pracy wynikające z „crédit d’impôt compétitivité emploi” zostało utrzymane. Podjęcie działań w celu dalszego obniżenia składek na ubezpieczenie społeczne płaconych przez pracodawców zgodnie z zobowiązaniami podjętymi w ramach paktu odpowiedzialności i solidarności, przy jednoczesnym dopilnowaniu, by żadne inne środki nie osłabiły skuteczności tego obniżenia oraz by utrzymano obecnie przewidywane cele. Przeprowadzenie dalszych ocen wpływu zwolnień ze składek na ubezpieczenia społeczne na gospodarkę, kładąc nacisk na zatrudnienie, zmiany wynagrodzeń i konkurencyjność, oraz podjęcie odpowiednich środków w razie potrzeby. Dalsze obniżenie kosztów pracy w sposób niemający wpływu na budżet, a mianowicie w odniesieniu do płac z dolnej części skali wynagrodzeń, w szczególności poprzez ukierunkowane obniżenie składek na ubezpieczenia społeczne płaconych przez pracodawców, z uwzględnieniem różnych programów wsparcia wynagrodzeń.

| 3. | Uproszczenie zasad administracyjnych, reguł fiskalnych i reguł rachunkowości obowiązujących przedsiębiorstwa i podjęcie konkretnych środków w celu wdrożenia do grudnia 2014 r. obecnego rządowego „planu uproszczenia”. Usunięcie przeszkód regulacyjnych hamujących rozwój przedsiębiorstw, w szczególności przez dokonanie przeglądu kryteriów regulacyjnych związanych z wielkością w celu uniknięcia efektu progowego. Podjęcie kroków w celu uproszczenia polityki innowacji i zwiększenia jej wydajności, przede wszystkim w drodze oceny, z uwzględnieniem ostatnich reform, i w razie potrzeby dostosowania „crédit d’impôt recherche”. Zapewnienie, by zasoby były skoncentrowane w najbardziej wydajnych biegunach konkurencyjności, oraz dalsze wspieranie wpływu innowacji opracowanych w biegunach na gospodarkę. |
| --- | --- |

3.

Uproszczenie zasad administracyjnych, reguł fiskalnych i reguł rachunkowości obowiązujących przedsiębiorstwa i podjęcie konkretnych środków w celu wdrożenia do grudnia 2014 r. obecnego rządowego „planu uproszczenia”. Usunięcie przeszkód regulacyjnych hamujących rozwój przedsiębiorstw, w szczególności przez dokonanie przeglądu kryteriów regulacyjnych związanych z wielkością w celu uniknięcia efektu progowego. Podjęcie kroków w celu uproszczenia polityki innowacji i zwiększenia jej wydajności, przede wszystkim w drodze oceny, z uwzględnieniem ostatnich reform, i w razie potrzeby dostosowania „crédit d’impôt recherche”. Zapewnienie, by zasoby były skoncentrowane w najbardziej wydajnych biegunach konkurencyjności, oraz dalsze wspieranie wpływu innowacji opracowanych w biegunach na gospodarkę.

| 4. | Usunięcie nieuzasadnionych ograniczeń w dostępie do zawodów regulowanych i ograniczeń dotyczących wykonywania tych zawodów oraz obniżenie kosztów wejścia na rynek i wspieranie konkurencji w usługach. Podjęcie dalszych działań w celu zmniejszenia obciążeń regulacyjnych wpływających na funkcjonowanie sektora detalicznego, w szczególności poprzez prostsze uzyskiwanie zezwoleń na otwarcie punktów handlowych i likwidację zakazu sprzedaży poniżej kosztów. Zapewnienie, by regulowane ceny gazu i energii elektrycznej dla gospodarstw domowych ustalano na odpowiednim poziomie, który nie stanowi przeszkody dla konkurencji, przy jednoczesnym utrzymaniu korzystnych warunków dla grup defaworyzowanych. Zwiększenie przepustowości połączeń wzajemnych sieci energii elektrycznej i gazu z Hiszpanią; w szczególności zwiększenie przepustowości połączeń wzajemnych, aby w pełni zintegrować iberyjski rynek gazowy z rynkiem europejskim. W sektorze kolejowym – zapewnienie niezależności nowego jednolitego zarządcy infrastruktury od operatora zasiedziałego i podjęcie kroków w celu otworzenia krajowych przewozów pasażerskich na konkurencję, zgodnie z przepisami dyrektyw, które zostaną wkrótce sfinalizowane, oraz z harmonogramem, który zostanie w nich ustalony. |
| --- | --- |

4.

Usunięcie nieuzasadnionych ograniczeń w dostępie do zawodów regulowanych i ograniczeń dotyczących wykonywania tych zawodów oraz obniżenie kosztów wejścia na rynek i wspieranie konkurencji w usługach. Podjęcie dalszych działań w celu zmniejszenia obciążeń regulacyjnych wpływających na funkcjonowanie sektora detalicznego, w szczególności poprzez prostsze uzyskiwanie zezwoleń na otwarcie punktów handlowych i likwidację zakazu sprzedaży poniżej kosztów. Zapewnienie, by regulowane ceny gazu i energii elektrycznej dla gospodarstw domowych ustalano na odpowiednim poziomie, który nie stanowi przeszkody dla konkurencji, przy jednoczesnym utrzymaniu korzystnych warunków dla grup defaworyzowanych. Zwiększenie przepustowości połączeń wzajemnych sieci energii elektrycznej i gazu z Hiszpanią; w szczególności zwiększenie przepustowości połączeń wzajemnych, aby w pełni zintegrować iberyjski rynek gazowy z rynkiem europejskim. W sektorze kolejowym – zapewnienie niezależności nowego jednolitego zarządcy infrastruktury od operatora zasiedziałego i podjęcie kroków w celu otworzenia krajowych przewozów pasażerskich na konkurencję, zgodnie z przepisami dyrektyw, które zostaną wkrótce sfinalizowane, oraz z harmonogramem, który zostanie w nich ustalony.

| 5. | Zmniejszenie obciążeń podatkowych związanych z pracą i zwiększenie wysiłków na rzecz uproszczenia i zwiększenia wydajności systemu podatkowego. Podjęcie w tym celu środków, począwszy od budżetu na 2015 r., zmierzających do: usunięcia nieskutecznych wydatków z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych i prawnych w oparciu o niedawne oszacowania i inicjatywę „Assises de la fiscalité” oraz jednoczesne obniżenie stawek ustawowych; podjęcia dodatkowych działań w celu zlikwidowania preferencyjnego traktowania zadłużenia w systemie opodatkowania osób prawnych; zwiększenia podstawy opodatkowania, zwłaszcza w odniesieniu do konsumpcji; stopniowego wycofania dotacji szkodliwych dla środowiska. |
| --- | --- |

5.

Zmniejszenie obciążeń podatkowych związanych z pracą i zwiększenie wysiłków na rzecz uproszczenia i zwiększenia wydajności systemu podatkowego. Podjęcie w tym celu środków, począwszy od budżetu na 2015 r., zmierzających do: usunięcia nieskutecznych wydatków z tytułu podatku dochodowego od osób fizycznych i prawnych w oparciu o niedawne oszacowania i inicjatywę „Assises de la fiscalité” oraz jednoczesne obniżenie stawek ustawowych; podjęcia dodatkowych działań w celu zlikwidowania preferencyjnego traktowania zadłużenia w systemie opodatkowania osób prawnych; zwiększenia podstawy opodatkowania, zwłaszcza w odniesieniu do konsumpcji; stopniowego wycofania dotacji szkodliwych dla środowiska.

| 6. | Podjęcie dalszych działań w celu uelastycznienia rynku pracy, w szczególności podjęcie środków na rzecz zmiany warunków „accords de maintien de l’emploi” w celu zwiększenia ich wykorzystania przez przedsiębiorstwa znajdujące się w trudnej sytuacji. Podjęcie dodatkowych środków w celu zreformowania systemu świadczeń dla bezrobotnych w porozumieniu z partnerami społecznymi, tak aby zagwarantować stabilność systemu, a jednocześnie zapewnić za jego pośrednictwem odpowiednie zachęty do powrotu do pracy. Zapewnienie, by pracownicy w starszym wieku korzystali z doradztwa i szkoleń, oraz dokonanie ponownej oceny stosownych ustaleń dotyczących określonych świadczeń dla bezrobotnych w odniesieniu do ich sytuacji na rynku pracy. |
| --- | --- |

6.

Podjęcie dalszych działań w celu uelastycznienia rynku pracy, w szczególności podjęcie środków na rzecz zmiany warunków „accords de maintien de l’emploi” w celu zwiększenia ich wykorzystania przez przedsiębiorstwa znajdujące się w trudnej sytuacji. Podjęcie dodatkowych środków w celu zreformowania systemu świadczeń dla bezrobotnych w porozumieniu z partnerami społecznymi, tak aby zagwarantować stabilność systemu, a jednocześnie zapewnić za jego pośrednictwem odpowiednie zachęty do powrotu do pracy. Zapewnienie, by pracownicy w starszym wieku korzystali z doradztwa i szkoleń, oraz dokonanie ponownej oceny stosownych ustaleń dotyczących określonych świadczeń dla bezrobotnych w odniesieniu do ich sytuacji na rynku pracy.

| 7. | Kontynuowanie modernizacji kształcenia i szkolenia zawodowego, wdrożenie reformy kształcenia obowiązkowego i podejmowanie dalszych działań na rzecz zniwelowania nierówności edukacyjnych, w szczególności poprzez wzmocnienie środków dotyczących wczesnego kończenia nauki. Zapewnienie, by aktywne polityki rynku pracy skutecznie wspierały grupy defaworyzowane. Usprawnienie przejścia od kształcenia do zatrudnienia, w szczególności poprzez wzmocnienie środków na rzecz dalszego rozwoju przyuczania do zawodu, z położeniem szczególnego nacisku na osoby o niskich kwalifikacjach. |
| --- | --- |

7.

Kontynuowanie modernizacji kształcenia i szkolenia zawodowego, wdrożenie reformy kształcenia obowiązkowego i podejmowanie dalszych działań na rzecz zniwelowania nierówności edukacyjnych, w szczególności poprzez wzmocnienie środków dotyczących wczesnego kończenia nauki. Zapewnienie, by aktywne polityki rynku pracy skutecznie wspierały grupy defaworyzowane. Usprawnienie przejścia od kształcenia do zatrudnienia, w szczególności poprzez wzmocnienie środków na rzecz dalszego rozwoju przyuczania do zawodu, z położeniem szczególnego nacisku na osoby o niskich kwalifikacjach.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P.C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25.

2

(3)  Utrzymana na rok 2014 decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

3

(4)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 27.

4

(5)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie wspólnych przepisów dotyczących monitorowania i oceny projektów planów budżetowych oraz zapewnienia korekty nadmiernego deficytu w państwach członkowskich należących do strefy euro (Dz.U. L 140 z 27.5.2013, s. 11).

5

(6)  Na podstawie art. 5 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

6

(7)  Zob. s. 141 niniejszego Dziennika Urzędowego.

7

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/50 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/50

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Chorwacji z 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Chorwację programu konwergencji na 2014 r.

2014/C 247/10

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 9 ust. 2,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (2), w szczególności jego art. 6 ust. 1,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityki gospodarczej i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityki gospodarczej i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swoich krajowych politykach gospodarczych i politykach zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swoich krajowych politykach gospodarczych i politykach zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję w sprawie działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję w sprawie działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W 2013 r. Chorwacja dobrowolnie wzięła nieformalny udział w europejskim semestrze i przedstawiła program gospodarczy; nie otrzymała żadnych indywidualnych zaleceń. W dniu 21 czerwca 2013 r. Rada przyjęła konkluzje, w których wyraziła zadowolenie z programu gospodarczego Chorwacji i podkreśliła, że oczekuje się, że Chorwacja poczyni postępy umożliwiające jej spełnienie wymogów paktu stabilności i wzrostu, oraz że pójdzie ścieżką wiarygodnej konsolidacji, zabezpieczając środki potrzebne na wydatki pobudzające wzrost oraz na współfinansowanie działań dotowanych ze środków finansowych UE. |
| --- | --- |

(4)

W 2013 r. Chorwacja dobrowolnie wzięła nieformalny udział w europejskim semestrze i przedstawiła program gospodarczy; nie otrzymała żadnych indywidualnych zaleceń. W dniu 21 czerwca 2013 r. Rada przyjęła konkluzje, w których wyraziła zadowolenie z programu gospodarczego Chorwacji i podkreśliła, że oczekuje się, że Chorwacja poczyni postępy umożliwiające jej spełnienie wymogów paktu stabilności i wzrostu, oraz że pójdzie ścieżką wiarygodnej konsolidacji, zabezpieczając środki potrzebne na wydatki pobudzające wzrost oraz na współfinansowanie działań dotowanych ze środków finansowych UE.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Chorwację jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Chorwację jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Chorwacji, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że w Chorwacji występują nadmierne zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają szczególnego monitorowania i zdecydowanych działań politycznych. W szczególności konieczne jest podejmowanie działań politycznych wobec zagrożeń wynikających ze znacznych zobowiązań zagranicznych, pogarszających się wyników eksportowych, wysokiego zadłużenia przedsiębiorstw oraz szybko zwiększającego się długu sektora instytucji rządowych i samorządowych, którym towarzyszą niski wzrost i ograniczone zdolności dostosowawcze. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Chorwacji, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że w Chorwacji występują nadmierne zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają szczególnego monitorowania i zdecydowanych działań politycznych. W szczególności konieczne jest podejmowanie działań politycznych wobec zagrożeń wynikających ze znacznych zobowiązań zagranicznych, pogarszających się wyników eksportowych, wysokiego zadłużenia przedsiębiorstw oraz szybko zwiększającego się długu sektora instytucji rządowych i samorządowych, którym towarzyszą niski wzrost i ograniczone zdolności dostosowawcze.

| (8) | W dniu 24 kwietnia 2014 r. Chorwacja przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r. oraz program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(8)

W dniu 24 kwietnia 2014 r. Chorwacja przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r. oraz program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (9) | Celem strategii budżetowej opisanej w programie konwergencji na 2014 r. jest korekta nadmiernego deficytu do 2016 r i jednoczesny powrót na ścieżkę trwałego wzrostu gospodarczego. Osiągnięcie tego celu planowane jest za pomocą stałej redukcji deficytu z poziomu 4,9 % PKB w 2013 r. do poziomu poniżej 3 % PKB do 2016 r., a więc w terminie przewidzianym na korektę nadmiernego deficytu. Zgodnie z prognozami przedstawionymi w programie konwergencji dług sektora instytucji rządowych i samorządowych osiągnie swój najwyższy poziom w 2014 r. i wyniesie ok. 72 % PKB, w kolejnym roku nieznacznie się obniży, a następnie – ustabilizuje. Scenariusz makroekonomiczny, na którym oparto prognozy budżetowe w programie konwergencji, jest optymistyczny w całym okresie objętym programem. W scenariuszu programu konwergencji przewiduje się w 2014 r. stagnację PKB oraz umiarkowany wzrost na poziomie 1,2 % w 2015 r.; natomiast w prognozie służb Komisji z wiosny 2014 r. przewidziano, odpowiednio, spadek na poziomie 0,6 % i wzrost wynoszący 0,7 %. Przedstawione w programie konwergencji prognozy liczbowe dotyczące budżetu odbiegają od norm europejskiego systemu rachunków narodowych i regionalnych (ESA), co prowadzi do braku spójności z wcześniejszymi danymi oraz scenariuszem makroekonomicznym oraz utrudnia poprawne porównanie z prognozą służb Komisji z wiosny 2014 r. Ponadto w programie konwergencji nie zachowano wystarczającego poziomu szczegółowości w odniesieniu do działań na rzecz konsolidacji budżetowej na lata 2015 i 2016, w szczególności w odniesieniu do wydatków. W prognozie służb Komisji z wiosny 2014 r. przewidziano, że w latach 2014 i 2015 saldo nominalne powinno osiągnąć odpowiednio poziom 3,8 % i 3,1 % PKB. Po niezbędnych dostosowaniach mających na celu porównanie wspomnianych prognoz z celami określonymi w kontekście procedury nadmiernego deficytu (tj. z pominięciem wpływu transferu aktywów z drugiego filara emerytalnego) prognozy Komisji dotyczące deficytu wyniosłyby 4,6 % PKB w 2014 r. oraz 3,8 % w 2015 r.
  Ponieważ program konwergencji stanowi pierwsze sprawozdanie dotyczące działań podjętych przez władze po wszczęciu procedury nadmiernego deficytu w dniu 28 stycznia 2014 r., działania podjęte przez Chorwację Komisja oceniła w komunikacie opublikowanym w dniu 2 czerwca 2014 r. Przewiduje się zwłaszcza, że główny cel zostanie osiągnięty w 2014 r., podczas gdy w 2015 r. deficyt ma być nieco wyższy od zakładanego celu. Poprawa salda strukturalnego sektora instytucji rządowych i samorządowych kształtuje się nieznacznie poniżej wymogów zarówno w 2014 r., jak i 2015 r. Wreszcie, o ile zmiana w skorygowanym saldzie strukturalnym jest niższa od zalecanej, szacuje się, że wysiłki w postaci odnośnych działań dyskrecjonalnych były wystarczające zarówno w 2014 r., jak i 2015 r. W celu ograniczenia negatywnego wpływu na wzrost i zwiększenia trwałości konsolidacji należy zwrócić większą uwagę na jakość podejmowanych środków, uzasadnione jest również przejście do środków opartych na wydatkach. Rada – na podstawie swojej oceny programu konwergencji i prognozy Komisji oraz zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97 – jest zdania, że chociaż Chorwacja podjęła skuteczne działania do dnia 30 kwietnia 2014 r. w celu zalecanego skorygowania nadmiernego deficytu, konieczne są dalsze działania służące wypełnieniu zalecenia w ramach procedury nadmiernego deficytu, po to by skorygować nadmierny deficyt do 2016 r. i zapewnić wiarygodność tej korekty. |
| --- | --- |

(9)

Celem strategii budżetowej opisanej w programie konwergencji na 2014 r. jest korekta nadmiernego deficytu do 2016 r i jednoczesny powrót na ścieżkę trwałego wzrostu gospodarczego. Osiągnięcie tego celu planowane jest za pomocą stałej redukcji deficytu z poziomu 4,9 % PKB w 2013 r. do poziomu poniżej 3 % PKB do 2016 r., a więc w terminie przewidzianym na korektę nadmiernego deficytu. Zgodnie z prognozami przedstawionymi w programie konwergencji dług sektora instytucji rządowych i samorządowych osiągnie swój najwyższy poziom w 2014 r. i wyniesie ok. 72 % PKB, w kolejnym roku nieznacznie się obniży, a następnie – ustabilizuje. Scenariusz makroekonomiczny, na którym oparto prognozy budżetowe w programie konwergencji, jest optymistyczny w całym okresie objętym programem. W scenariuszu programu konwergencji przewiduje się w 2014 r. stagnację PKB oraz umiarkowany wzrost na poziomie 1,2 % w 2015 r.; natomiast w prognozie służb Komisji z wiosny 2014 r. przewidziano, odpowiednio, spadek na poziomie 0,6 % i wzrost wynoszący 0,7 %. Przedstawione w programie konwergencji prognozy liczbowe dotyczące budżetu odbiegają od norm europejskiego systemu rachunków narodowych i regionalnych (ESA), co prowadzi do braku spójności z wcześniejszymi danymi oraz scenariuszem makroekonomicznym oraz utrudnia poprawne porównanie z prognozą służb Komisji z wiosny 2014 r. Ponadto w programie konwergencji nie zachowano wystarczającego poziomu szczegółowości w odniesieniu do działań na rzecz konsolidacji budżetowej na lata 2015 i 2016, w szczególności w odniesieniu do wydatków. W prognozie służb Komisji z wiosny 2014 r. przewidziano, że w latach 2014 i 2015 saldo nominalne powinno osiągnąć odpowiednio poziom 3,8 % i 3,1 % PKB. Po niezbędnych dostosowaniach mających na celu porównanie wspomnianych prognoz z celami określonymi w kontekście procedury nadmiernego deficytu (tj. z pominięciem wpływu transferu aktywów z drugiego filara emerytalnego) prognozy Komisji dotyczące deficytu wyniosłyby 4,6 % PKB w 2014 r. oraz 3,8 % w 2015 r.

Ponieważ program konwergencji stanowi pierwsze sprawozdanie dotyczące działań podjętych przez władze po wszczęciu procedury nadmiernego deficytu w dniu 28 stycznia 2014 r., działania podjęte przez Chorwację Komisja oceniła w komunikacie opublikowanym w dniu 2 czerwca 2014 r. Przewiduje się zwłaszcza, że główny cel zostanie osiągnięty w 2014 r., podczas gdy w 2015 r. deficyt ma być nieco wyższy od zakładanego celu. Poprawa salda strukturalnego sektora instytucji rządowych i samorządowych kształtuje się nieznacznie poniżej wymogów zarówno w 2014 r., jak i 2015 r. Wreszcie, o ile zmiana w skorygowanym saldzie strukturalnym jest niższa od zalecanej, szacuje się, że wysiłki w postaci odnośnych działań dyskrecjonalnych były wystarczające zarówno w 2014 r., jak i 2015 r. W celu ograniczenia negatywnego wpływu na wzrost i zwiększenia trwałości konsolidacji należy zwrócić większą uwagę na jakość podejmowanych środków, uzasadnione jest również przejście do środków opartych na wydatkach. Rada – na podstawie swojej oceny programu konwergencji i prognozy Komisji oraz zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97 – jest zdania, że chociaż Chorwacja podjęła skuteczne działania do dnia 30 kwietnia 2014 r. w celu zalecanego skorygowania nadmiernego deficytu, konieczne są dalsze działania służące wypełnieniu zalecenia w ramach procedury nadmiernego deficytu, po to by skorygować nadmierny deficyt do 2016 r. i zapewnić wiarygodność tej korekty.

| (10) | Środki konsolidacji budżetowej powinny koncentrować się na zwiększaniu jakości finansów publicznych w celu osiągnięcia przyrostu wydajności, w szczególności w zakresie wydatków z tytułu wynagrodzeń, ubezpieczeń społecznych i subsydiów, oraz w celu zapewnienia wystarczającej przestrzeni fiskalnej na finansowanie priorytetowych prowzrostowych wydatków i inwestycji, w tym na finansowanie projektów finansowanych przez Unię. W ostatnich latach Chorwacja znacznie zreformowała swoje ramy budżetowe. Niemniej jednak nadal istnieją pewne niedociągnięcia w zakresie planowania budżetu, skutecznej kontroli wydatków i spójnego stosowania ograniczeń budżetowych, co ma negatywny wpływ na prowadzenie polityki budżetowej. Pomimo niedawnych zmian należy w dalszym stopniu udoskonalić koncepcję reguł fiskalnych. Skuteczność ram budżetowych osłabiają w szczególności: brak mechanizmów zapobiegawczych, niski poziom przestrzegania reguły dotyczącej zadłużenia, jak również dwuznaczne sformułowanie strukturalnej zasady zrównoważonego budżetu. Z zadowoleniem przyjmuje się powołanie komisji ds. polityki budżetowej, uznaje się, że konieczne są jednak dodatkowe środki na rzecz wzmocnienia pozycji tego podmiotu w planowaniu i monitorowaniu budżetu, w szczególności – zapewnienie mu niezależności od wszelkich organów budżetowych. |
| --- | --- |

(10)

Środki konsolidacji budżetowej powinny koncentrować się na zwiększaniu jakości finansów publicznych w celu osiągnięcia przyrostu wydajności, w szczególności w zakresie wydatków z tytułu wynagrodzeń, ubezpieczeń społecznych i subsydiów, oraz w celu zapewnienia wystarczającej przestrzeni fiskalnej na finansowanie priorytetowych prowzrostowych wydatków i inwestycji, w tym na finansowanie projektów finansowanych przez Unię. W ostatnich latach Chorwacja znacznie zreformowała swoje ramy budżetowe. Niemniej jednak nadal istnieją pewne niedociągnięcia w zakresie planowania budżetu, skutecznej kontroli wydatków i spójnego stosowania ograniczeń budżetowych, co ma negatywny wpływ na prowadzenie polityki budżetowej. Pomimo niedawnych zmian należy w dalszym stopniu udoskonalić koncepcję reguł fiskalnych. Skuteczność ram budżetowych osłabiają w szczególności: brak mechanizmów zapobiegawczych, niski poziom przestrzegania reguły dotyczącej zadłużenia, jak również dwuznaczne sformułowanie strukturalnej zasady zrównoważonego budżetu. Z zadowoleniem przyjmuje się powołanie komisji ds. polityki budżetowej, uznaje się, że konieczne są jednak dodatkowe środki na rzecz wzmocnienia pozycji tego podmiotu w planowaniu i monitorowaniu budżetu, w szczególności – zapewnienie mu niezależności od wszelkich organów budżetowych.

| (11) | Chorwacja stoi przed wyzwaniem, jakim jest kontynuowanie konsolidacji budżetowej, bez ograniczania konkurencyjności i perspektyw ożywienia gospodarczego. W takiej sytuacji po stronie dochodów finansów publicznych istnieją ograniczenia w postaci wąskiej definicji bazy podatkowej oferującej stabilne dochody podatkowe i w niewielkim stopniu zaburzającej wzrost. W tym kontekście w krajowym programie reform ogłoszono plan wprowadzenia w 2016 r. pobieranego okresowo podatku od majątku, nie określono jednak jeszcze jego koncepcji operacyjnej, w tym bazy podatkowej. Chorwacja zdecydowana jest także podjąć działania ograniczające szarą strefę, by w ten sposób poprawić przestrzeganie przepisów prawa podatkowego. Poczyniono już pewne kroki w tym kierunku. Stopniowe wprowadzanie kas fiskalnych zwiększyło wpływy z podatków dzięki wzmożonej kontroli transakcji. Reorganizacja administracji podatkowej ma poprawić efektywność i skuteczność poboru podatków, przy jednoczesnym zmniejszeniu obciążeń dla podatników wynikających z przestrzegania przepisów. W świetle potrzeb konsolidacji budżetowej, jak również biorąc pod uwagę dane wskazujące na znaczne kwoty nieściągniętych podatków, wydaje się jednak, że możliwa jest dalsza poprawa efektywności poboru podatków oraz że konieczne są dalsze wysiłki na rzecz poprawy sytuacji w zakresie przestrzegania przepisów prawa podatkowego poprzez zapewnienie podatnikom większej liczby usług elektronicznych. |
| --- | --- |

(11)

Chorwacja stoi przed wyzwaniem, jakim jest kontynuowanie konsolidacji budżetowej, bez ograniczania konkurencyjności i perspektyw ożywienia gospodarczego. W takiej sytuacji po stronie dochodów finansów publicznych istnieją ograniczenia w postaci wąskiej definicji bazy podatkowej oferującej stabilne dochody podatkowe i w niewielkim stopniu zaburzającej wzrost. W tym kontekście w krajowym programie reform ogłoszono plan wprowadzenia w 2016 r. pobieranego okresowo podatku od majątku, nie określono jednak jeszcze jego koncepcji operacyjnej, w tym bazy podatkowej. Chorwacja zdecydowana jest także podjąć działania ograniczające szarą strefę, by w ten sposób poprawić przestrzeganie przepisów prawa podatkowego. Poczyniono już pewne kroki w tym kierunku. Stopniowe wprowadzanie kas fiskalnych zwiększyło wpływy z podatków dzięki wzmożonej kontroli transakcji. Reorganizacja administracji podatkowej ma poprawić efektywność i skuteczność poboru podatków, przy jednoczesnym zmniejszeniu obciążeń dla podatników wynikających z przestrzegania przepisów. W świetle potrzeb konsolidacji budżetowej, jak również biorąc pod uwagę dane wskazujące na znaczne kwoty nieściągniętych podatków, wydaje się jednak, że możliwa jest dalsza poprawa efektywności poboru podatków oraz że konieczne są dalsze wysiłki na rzecz poprawy sytuacji w zakresie przestrzegania przepisów prawa podatkowego poprzez zapewnienie podatnikom większej liczby usług elektronicznych.

| (12) | Chorwacja podjęła działania mające na celu poprawę stabilności systemu emerytalnego oraz adekwatności świadczeń: od listopada 2010 r. ustawowy wiek emerytalny, wiek wcześniejszego przejścia na emeryturę oraz obowiązkowy okres składkowy w przypadku kobiet były stopniowo zwiększane, tak by umożliwić ich pełną harmonizację do 2030 r. Na skutek zmian w ustawie o ubezpieczeniach emerytalnych przyjętych w grudniu 2013 r. podniesiono ustawowy wiek emerytalny – z 65 do 67 lat – oraz wiek wcześniejszego przejścia na emeryturę – z 60 do 62 lat. Zmiana ta wejdzie jednak w życie dopiero od 2031 r., co nie jest wystarczająco ambitnym rozwiązaniem z uwagi na tendencje demograficzne. Pomimo wprowadzonych w ostatnich latach reform nadal istnieją różne możliwości wcześniejszego przechodzenia na emeryturę. Biorąc pod uwagę zakres wyjątków i zwolnień, sankcje za wcześniejsze przejście na emeryturę oraz premie za późne przejście na emeryturę wydają się stanowić zbyt małą zachętę do kontynuowania pracy aż do momentu osiągnięcia ustawowego wieku emerytalnego, co ma negatywny wpływ na podaż pracy oraz stabilność systemu emerytalnego. W 2013 r. przyjęto ustawę o jednolitym organie ekspertyzy sądowej, aby pomóc ograniczyć przyrost liczby osób korzystających z rent inwalidzkich oraz liczbę nadużyć poprzez ujednolicenie ocen niepełnosprawności. Wraz z nasilonymi inspekcjami działanie to odpowiada wyraźnej potrzebie, niemniej jednak wpływ na wydatki będzie zależał od sposobu wdrożenia środków oraz zakresu egzekwowania decyzji. Świadczenia w ramach specjalnych programów emerytalnych przekraczające pewien pułap obniżono o 10 %, choć ma to charakter jedynie przejściowy, a ich indeksację uzależniono od PKB. Pomimo niedawnych prób ograniczenia wydatków oraz zwiększenia przejrzystości tempo i zakres dostosowywania specjalnych programów emerytalnych do zasad ogólnych są niewielkie, a ogólne postępy są nadal ograniczone. |
| --- | --- |

(12)

Chorwacja podjęła działania mające na celu poprawę stabilności systemu emerytalnego oraz adekwatności świadczeń: od listopada 2010 r. ustawowy wiek emerytalny, wiek wcześniejszego przejścia na emeryturę oraz obowiązkowy okres składkowy w przypadku kobiet były stopniowo zwiększane, tak by umożliwić ich pełną harmonizację do 2030 r. Na skutek zmian w ustawie o ubezpieczeniach emerytalnych przyjętych w grudniu 2013 r. podniesiono ustawowy wiek emerytalny – z 65 do 67 lat – oraz wiek wcześniejszego przejścia na emeryturę – z 60 do 62 lat. Zmiana ta wejdzie jednak w życie dopiero od 2031 r., co nie jest wystarczająco ambitnym rozwiązaniem z uwagi na tendencje demograficzne. Pomimo wprowadzonych w ostatnich latach reform nadal istnieją różne możliwości wcześniejszego przechodzenia na emeryturę. Biorąc pod uwagę zakres wyjątków i zwolnień, sankcje za wcześniejsze przejście na emeryturę oraz premie za późne przejście na emeryturę wydają się stanowić zbyt małą zachętę do kontynuowania pracy aż do momentu osiągnięcia ustawowego wieku emerytalnego, co ma negatywny wpływ na podaż pracy oraz stabilność systemu emerytalnego. W 2013 r. przyjęto ustawę o jednolitym organie ekspertyzy sądowej, aby pomóc ograniczyć przyrost liczby osób korzystających z rent inwalidzkich oraz liczbę nadużyć poprzez ujednolicenie ocen niepełnosprawności. Wraz z nasilonymi inspekcjami działanie to odpowiada wyraźnej potrzebie, niemniej jednak wpływ na wydatki będzie zależał od sposobu wdrożenia środków oraz zakresu egzekwowania decyzji. Świadczenia w ramach specjalnych programów emerytalnych przekraczające pewien pułap obniżono o 10 %, choć ma to charakter jedynie przejściowy, a ich indeksację uzależniono od PKB. Pomimo niedawnych prób ograniczenia wydatków oraz zwiększenia przejrzystości tempo i zakres dostosowywania specjalnych programów emerytalnych do zasad ogólnych są niewielkie, a ogólne postępy są nadal ograniczone.

| (13) | Sektor opieki zdrowotnej osiąga dość dobre wyniki, a usługi, mimo występujących różnic regionalnych, są dostępne; system znacząco przyczynia się jednak do presji na finanse publiczne. Władze wskazały pewne możliwe do usunięcia niedoskonałości w funkcjonowaniu sieci szpitali. W przedstawionym w marcu 2014 r. podstawowym planie reorganizacji opieki szpitalnej przewidziano środki, które poprawią efektywność kosztową, takie jak racjonalizacja sieci szpitali, skrócony średni czas hospitalizacji, lepszy przydział łóżek szpitalnych, również w przypadku opieki długoterminowej, oraz dalsze zmiany w finansowaniu szpitali. Aby wprowadzić ten plan w życie, należy zapewnić odpowiednie możliwości monitorowania i wdrażania, zarówno w szpitalach, jak i w instytucjach rządowych na szczeblu centralnym. Opiekę długoterminową charakteryzuje duże rozproszenie usług pomiędzy systemami opieki zdrowotnej i opieki społecznej, niski poziom zasięgu, niski udział opieki formalnej, wysokie koszty świadczeń i długie listy oczekujących. |
| --- | --- |

(13)

Sektor opieki zdrowotnej osiąga dość dobre wyniki, a usługi, mimo występujących różnic regionalnych, są dostępne; system znacząco przyczynia się jednak do presji na finanse publiczne. Władze wskazały pewne możliwe do usunięcia niedoskonałości w funkcjonowaniu sieci szpitali. W przedstawionym w marcu 2014 r. podstawowym planie reorganizacji opieki szpitalnej przewidziano środki, które poprawią efektywność kosztową, takie jak racjonalizacja sieci szpitali, skrócony średni czas hospitalizacji, lepszy przydział łóżek szpitalnych, również w przypadku opieki długoterminowej, oraz dalsze zmiany w finansowaniu szpitali. Aby wprowadzić ten plan w życie, należy zapewnić odpowiednie możliwości monitorowania i wdrażania, zarówno w szpitalach, jak i w instytucjach rządowych na szczeblu centralnym. Opiekę długoterminową charakteryzuje duże rozproszenie usług pomiędzy systemami opieki zdrowotnej i opieki społecznej, niski poziom zasięgu, niski udział opieki formalnej, wysokie koszty świadczeń i długie listy oczekujących.

| (14) | Wskaźnik zatrudnienia i współczynnik aktywności zawodowej należą do najniższych w Unii i są szczególnie niskie w przypadku osób młodych i starszych. Pomijając zmiany cykliczne, takie wyniki na rynku pracy są częściowo związane z porządkiem instytucjonalnym i politycznym. Chorwacja rozpoczęła reformy rynku pracy w celu zwiększenia jego elastyczności. Pierwszy etap refom, który dobiegł końca w 2013 r., dotyczył głównie uregulowania kwestii umów o pracę na czas określony. W styczniu 2014 r. rząd przyjął drugi wniosek ustawodawczy, w którym przewidziano zmniejszenie kosztów zwolnień poprzez skrócenie i uproszczenie procedur oraz zwiększenie elastyczności czasu pracy. Ponadto wprowadzone zostaną bardziej elastyczne formy zatrudnienia, takie jak umowy o pracę w niepełnym wymiarze czasu. Wspomniane zmiany spowodowałyby, że pod względem wskaźnika ochrony zatrudnienia Chorwacja byłaby zasadniczo na równi z innymi krajami. Oczekuje się, że te reformy będą miały pozytywny wpływ na ogólne zatrudnienie, niemniej jednak niosą one zwiększone ryzyko segmentacji rynku pracy, m.in. w postaci większej liczby umów o pracę na czas określony. Nadal nie przewidziano żadnych zmian w systemie ustalania wysokości wynagrodzeń pomimo szczególnej sytuacji w Chorwacji, gdzie stosunkowo wysokiemu poziomowi średnich wynagrodzeń towarzyszy bardzo niski wskaźnik zatrudnienia. Mimo dalszego wzrostu bezrobocia, wydatki i zakres działań w ramach aktywnej polityki rynku pracy mające ułatwić dostęp do tego rynku i dłuższe na nim pozostanie są nadal poniżej przeciętnych, w szczególności środki dotyczące ludzi młodych, osób długotrwale bezrobotnych i pracowników w starszym wieku. Zdolności administracyjne chorwackich publicznych służb zatrudnienia znajdują się pod dużą presją, również na szczeblu regionalnym. Brak jest ogólnego systemu monitorowania i oceny zmian na rynku pracy oraz potrzeb na tym rynku, w tym prognoz dotyczących zapotrzebowania na określone umiejętności; nie prowadzi się również regularnej oceny środków aktywnej polityki rynku pracy. Wysoki jest udział niezgłoszonej płatnej działalności. |
| --- | --- |

(14)

Wskaźnik zatrudnienia i współczynnik aktywności zawodowej należą do najniższych w Unii i są szczególnie niskie w przypadku osób młodych i starszych. Pomijając zmiany cykliczne, takie wyniki na rynku pracy są częściowo związane z porządkiem instytucjonalnym i politycznym. Chorwacja rozpoczęła reformy rynku pracy w celu zwiększenia jego elastyczności. Pierwszy etap refom, który dobiegł końca w 2013 r., dotyczył głównie uregulowania kwestii umów o pracę na czas określony. W styczniu 2014 r. rząd przyjął drugi wniosek ustawodawczy, w którym przewidziano zmniejszenie kosztów zwolnień poprzez skrócenie i uproszczenie procedur oraz zwiększenie elastyczności czasu pracy. Ponadto wprowadzone zostaną bardziej elastyczne formy zatrudnienia, takie jak umowy o pracę w niepełnym wymiarze czasu. Wspomniane zmiany spowodowałyby, że pod względem wskaźnika ochrony zatrudnienia Chorwacja byłaby zasadniczo na równi z innymi krajami. Oczekuje się, że te reformy będą miały pozytywny wpływ na ogólne zatrudnienie, niemniej jednak niosą one zwiększone ryzyko segmentacji rynku pracy, m.in. w postaci większej liczby umów o pracę na czas określony. Nadal nie przewidziano żadnych zmian w systemie ustalania wysokości wynagrodzeń pomimo szczególnej sytuacji w Chorwacji, gdzie stosunkowo wysokiemu poziomowi średnich wynagrodzeń towarzyszy bardzo niski wskaźnik zatrudnienia. Mimo dalszego wzrostu bezrobocia, wydatki i zakres działań w ramach aktywnej polityki rynku pracy mające ułatwić dostęp do tego rynku i dłuższe na nim pozostanie są nadal poniżej przeciętnych, w szczególności środki dotyczące ludzi młodych, osób długotrwale bezrobotnych i pracowników w starszym wieku. Zdolności administracyjne chorwackich publicznych służb zatrudnienia znajdują się pod dużą presją, również na szczeblu regionalnym. Brak jest ogólnego systemu monitorowania i oceny zmian na rynku pracy oraz potrzeb na tym rynku, w tym prognoz dotyczących zapotrzebowania na określone umiejętności; nie prowadzi się również regularnej oceny środków aktywnej polityki rynku pracy. Wysoki jest udział niezgłoszonej płatnej działalności.

| (15) | Szczególny niepokój budzi sytuacja na rynku pracy w przypadku osób młodych – bezrobocie w tej grupie drastycznie wzrosło, osiągając w 2013 r. poziom niemal 50 %, a jednocześnie stale rośnie odsetek młodych ludzi, którzy nie uczą się, nie pracują ani nie szkolą. Ważnym wyzwaniem jest dotarcie do niezarejestrowanych osób młodych oraz mobilizacja sektora prywatnego na rzecz zapewnienia większych możliwości przyuczania do zawodu, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Do ważnych problemów, z jakimi boryka się Chorwacja, należy również – w dziedzinie edukacji – dopasowanie systemów kształcenia do wymogów rynku pracy oraz jakość nauczania we wszystkich sektorach edukacji. Brakuje programów uczenia się poprzez praktykę w miejscu pracy oraz poradnictwa zawodowego na poziomie średnim i wyższym, a zaangażowanie pracodawców w kształcenie i szkolenie zawodowe oraz w szkolnictwo na poziomie średnim i wyższym jest niewielkie. Wskaźnik zatrudnienia niedawnych absolwentów jest znacznie niższy niż w pozostałych państwach Unii. Przestarzały system kształcenia i szkolenia zawodowego jest obecnie reformowany: wprowadzono nowe pilotażowe programy nauczania. Nie wdrożono jeszcze chorwackich ram kwalifikacji ani strategii na rzecz edukacji, nauki i technologii, które powinny poprawić wyniki kształcenia i dostosować je do potrzeb rynku pracy. |
| --- | --- |

(15)

Szczególny niepokój budzi sytuacja na rynku pracy w przypadku osób młodych – bezrobocie w tej grupie drastycznie wzrosło, osiągając w 2013 r. poziom niemal 50 %, a jednocześnie stale rośnie odsetek młodych ludzi, którzy nie uczą się, nie pracują ani nie szkolą. Ważnym wyzwaniem jest dotarcie do niezarejestrowanych osób młodych oraz mobilizacja sektora prywatnego na rzecz zapewnienia większych możliwości przyuczania do zawodu, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Do ważnych problemów, z jakimi boryka się Chorwacja, należy również – w dziedzinie edukacji – dopasowanie systemów kształcenia do wymogów rynku pracy oraz jakość nauczania we wszystkich sektorach edukacji. Brakuje programów uczenia się poprzez praktykę w miejscu pracy oraz poradnictwa zawodowego na poziomie średnim i wyższym, a zaangażowanie pracodawców w kształcenie i szkolenie zawodowe oraz w szkolnictwo na poziomie średnim i wyższym jest niewielkie. Wskaźnik zatrudnienia niedawnych absolwentów jest znacznie niższy niż w pozostałych państwach Unii. Przestarzały system kształcenia i szkolenia zawodowego jest obecnie reformowany: wprowadzono nowe pilotażowe programy nauczania. Nie wdrożono jeszcze chorwackich ram kwalifikacji ani strategii na rzecz edukacji, nauki i technologii, które powinny poprawić wyniki kształcenia i dostosować je do potrzeb rynku pracy.

| (16) | Wysoka stopa bezrobocia i niski współczynnik aktywności zawodowej doprowadziły do pogorszenia się sytuacji społecznej w Chorwacji. W ostatnich latach wzrósł odsetek osób zagrożonych ubóstwem i wykluczeniem społecznym i kształtuje się on znacznie powyżej średniej unijnej. Koncepcja systemu świadczeń społecznych umożliwia beneficjentom kumulowanie pokrywających się transferów pieniężnych. Wraz z rozpoczęciem pracy beneficjenci tracą prawo do niektórych z tych transferów socjalnych, co może zniechęcać ich do wejścia na rynek pracy. System zabezpieczenia społecznego można uczynić bardziej efektywnym i przejrzystym: obecnie za przydział świadczeń i programy wsparcia dochodów odpowiedzialnych jest wiele instytucji na różnych szczeblach administracji rządowej, co skutkuje brakiem spójnych kryteriów i nakładaniem się kompetencji. Ustawą o opiece społecznej z 2013 r. wprowadzono bardziej rygorystyczny mechanizm sprawdzania stanu majątkowego osób ubiegających się o zasiłki i połączono cztery spośród ponad 70 świadczeń na szczeblu krajowym, w tym dotyczących konkretnych grup, w ogólny dochód minimalny. Do 2016 r. wdrażany będzie stopniowo krajowy punkt kompleksowej obsługi, który będzie zarządzać wszystkimi świadczeniami pieniężnymi na szczeblu krajowym. Systematyczne monitorowanie i ocena będą jednak trudne, ponieważ nie zintegrowano systemów i programów wsparcia dochodów na szczeblu lokalnym i regionalnym, jak również szeregu świadczeń pieniężnych skierowanych do określonych kategorii osób, w przypadku których nie sprawdza się stanu majątkowego. Pomimo kilku reform ustawodawstwa przeprowadzonych od 2011 r. koncepcja systemu świadczeń społecznych zawodzi, jeśli chodzi o skuteczność udzielania pomocy osobom najbardziej potrzebującym. |
| --- | --- |

(16)

Wysoka stopa bezrobocia i niski współczynnik aktywności zawodowej doprowadziły do pogorszenia się sytuacji społecznej w Chorwacji. W ostatnich latach wzrósł odsetek osób zagrożonych ubóstwem i wykluczeniem społecznym i kształtuje się on znacznie powyżej średniej unijnej. Koncepcja systemu świadczeń społecznych umożliwia beneficjentom kumulowanie pokrywających się transferów pieniężnych. Wraz z rozpoczęciem pracy beneficjenci tracą prawo do niektórych z tych transferów socjalnych, co może zniechęcać ich do wejścia na rynek pracy. System zabezpieczenia społecznego można uczynić bardziej efektywnym i przejrzystym: obecnie za przydział świadczeń i programy wsparcia dochodów odpowiedzialnych jest wiele instytucji na różnych szczeblach administracji rządowej, co skutkuje brakiem spójnych kryteriów i nakładaniem się kompetencji. Ustawą o opiece społecznej z 2013 r. wprowadzono bardziej rygorystyczny mechanizm sprawdzania stanu majątkowego osób ubiegających się o zasiłki i połączono cztery spośród ponad 70 świadczeń na szczeblu krajowym, w tym dotyczących konkretnych grup, w ogólny dochód minimalny. Do 2016 r. wdrażany będzie stopniowo krajowy punkt kompleksowej obsługi, który będzie zarządzać wszystkimi świadczeniami pieniężnymi na szczeblu krajowym. Systematyczne monitorowanie i ocena będą jednak trudne, ponieważ nie zintegrowano systemów i programów wsparcia dochodów na szczeblu lokalnym i regionalnym, jak również szeregu świadczeń pieniężnych skierowanych do określonych kategorii osób, w przypadku których nie sprawdza się stanu majątkowego. Pomimo kilku reform ustawodawstwa przeprowadzonych od 2011 r. koncepcja systemu świadczeń społecznych zawodzi, jeśli chodzi o skuteczność udzielania pomocy osobom najbardziej potrzebującym.

| (17) | Obecne ramy regulacyjne dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej w Chorwacji nakładają duże obciążenia na przedsiębiorców, łącznie z brakiem pewności prawa i przejrzystości procesów decyzyjnych, w szczególności na szczeblu lokalnym, oraz szeregiem obciążeń parafiskalnych. Ponadto duże rozproszenie obowiązków administracji publicznej na szczeblu regionalnym i lokalnym oraz skomplikowany podział kompetencji pomiędzy poszczególnymi ministerstwami i agencjami na szczeblu centralnym komplikują decyzje biznesowe i wydłużają procedury administracyjne. Na szczeblu centralnym instytucji rządowych przyjęto uporządkowane podejście w celu identyfikacji przeszkód dla przedsiębiorstw; nie stosuje się jednak spójnej metodologii pomiaru obciążeń administracyjnych, co obniża skuteczność już podjętych działań. Istniejący pojedynczy punkt kontaktowy dla przedsiębiorców realizuje tylko niektóre zadania. Konieczna jest racjonalizacja i poprawa kontroli nad publicznymi subsydiami i gwarancjami; centralny rejestr przedsiębiorstw i osób fizycznych, które otrzymały pomoc, stanowiłby pierwszy krok w tej dziedzinie. Chorwacja rozpoczęła reformy administracji publicznej w celu wzmocnienia ich potencjału administracyjnego i większego ukierunkowania służb użyteczności publicznej na klienta, a więc obywateli i przedsiębiorców. Jakość zarządzania publicznego jest jednak nadal na niskim poziomie, koordynacja działań na poszczególnych szczeblach instytucji rządowych jest słaba, a korzystanie z narzędzi merytorycznego kształtowania polityki i jej oceny jest rzadkie lub nadmiernie sformalizowane. Przyjęcie strategii reform administracji publicznej jest krokiem we właściwym kierunku; strategię tę należy dokładnie realizować na wszystkich szczeblach zarządzania. Doświadczenia związane z wykorzystywaniem funduszy przedakcesyjnych wskazują na pewne braki w zakresie planowania strategicznego oraz potencjału instytucjonalnego, jak również na niedociągnięcia w przygotowaniu projektów i działań następczych. |
| --- | --- |

(17)

Obecne ramy regulacyjne dotyczące prowadzenia działalności gospodarczej w Chorwacji nakładają duże obciążenia na przedsiębiorców, łącznie z brakiem pewności prawa i przejrzystości procesów decyzyjnych, w szczególności na szczeblu lokalnym, oraz szeregiem obciążeń parafiskalnych. Ponadto duże rozproszenie obowiązków administracji publicznej na szczeblu regionalnym i lokalnym oraz skomplikowany podział kompetencji pomiędzy poszczególnymi ministerstwami i agencjami na szczeblu centralnym komplikują decyzje biznesowe i wydłużają procedury administracyjne. Na szczeblu centralnym instytucji rządowych przyjęto uporządkowane podejście w celu identyfikacji przeszkód dla przedsiębiorstw; nie stosuje się jednak spójnej metodologii pomiaru obciążeń administracyjnych, co obniża skuteczność już podjętych działań. Istniejący pojedynczy punkt kontaktowy dla przedsiębiorców realizuje tylko niektóre zadania. Konieczna jest racjonalizacja i poprawa kontroli nad publicznymi subsydiami i gwarancjami; centralny rejestr przedsiębiorstw i osób fizycznych, które otrzymały pomoc, stanowiłby pierwszy krok w tej dziedzinie. Chorwacja rozpoczęła reformy administracji publicznej w celu wzmocnienia ich potencjału administracyjnego i większego ukierunkowania służb użyteczności publicznej na klienta, a więc obywateli i przedsiębiorców. Jakość zarządzania publicznego jest jednak nadal na niskim poziomie, koordynacja działań na poszczególnych szczeblach instytucji rządowych jest słaba, a korzystanie z narzędzi merytorycznego kształtowania polityki i jej oceny jest rzadkie lub nadmiernie sformalizowane. Przyjęcie strategii reform administracji publicznej jest krokiem we właściwym kierunku; strategię tę należy dokładnie realizować na wszystkich szczeblach zarządzania. Doświadczenia związane z wykorzystywaniem funduszy przedakcesyjnych wskazują na pewne braki w zakresie planowania strategicznego oraz potencjału instytucjonalnego, jak również na niedociągnięcia w przygotowaniu projektów i działań następczych.

| (18) | Słabe zarządzanie odbija się niekorzystnie na przedsiębiorstwach państwowych lub przez państwo kontrolowanych, jednocześnie wdrożenie nowej strategii na rzecz zarządzania mieniem publicznym i przedsiębiorstwami publicznymi było wielokrotnie opóźniane. Obecnie nie istnieje żadna polegająca na konkurencji procedura wyboru członków rad nadzorczych i zarządu, nie ogłasza się również publicznie nominacji. Chociaż podejmowane są działania na rzecz udoskonalenia ram antykorupcyjnych, konieczne są dalsze wysiłki w celu zapobiegania korupcji na wszystkich poziomach rządu. Kluczowymi brakującymi elementami ram antykorupcyjnych są obecnie m.in. skuteczne mechanizmy weryfikacji konfliktu interesów oraz ujawnianie informacji o stanie majątkowym funkcjonariuszy publicznych, jak również szczególne zabezpieczenia w przypadku przedsiębiorstw państwowych i kontrolowanych przez państwo. Uprawnienia weryfikacyjne komisji ds. rozstrzygania konfliktów interesów zależą od kompetencji i aktywnej postawy innych organów. Pomimo poczynionych postępów w zwiększaniu przejrzystości postępowań o udzielanie zamówień publicznych, nie wykorzystuje się w sposób systematyczny narzędzi oceny ryzyka oraz wydaje się, że nie zwraca się dostatecznej uwagi na sektory obarczone największym ryzykiem. Należy wzmocnić nadzór nad skutecznym wdrożeniem zasad udzielania zamówień publicznych, również w związku z przydziałem unijnych środków finansowych w nadchodzących latach. |
| --- | --- |

(18)

Słabe zarządzanie odbija się niekorzystnie na przedsiębiorstwach państwowych lub przez państwo kontrolowanych, jednocześnie wdrożenie nowej strategii na rzecz zarządzania mieniem publicznym i przedsiębiorstwami publicznymi było wielokrotnie opóźniane. Obecnie nie istnieje żadna polegająca na konkurencji procedura wyboru członków rad nadzorczych i zarządu, nie ogłasza się również publicznie nominacji. Chociaż podejmowane są działania na rzecz udoskonalenia ram antykorupcyjnych, konieczne są dalsze wysiłki w celu zapobiegania korupcji na wszystkich poziomach rządu. Kluczowymi brakującymi elementami ram antykorupcyjnych są obecnie m.in. skuteczne mechanizmy weryfikacji konfliktu interesów oraz ujawnianie informacji o stanie majątkowym funkcjonariuszy publicznych, jak również szczególne zabezpieczenia w przypadku przedsiębiorstw państwowych i kontrolowanych przez państwo. Uprawnienia weryfikacyjne komisji ds. rozstrzygania konfliktów interesów zależą od kompetencji i aktywnej postawy innych organów. Pomimo poczynionych postępów w zwiększaniu przejrzystości postępowań o udzielanie zamówień publicznych, nie wykorzystuje się w sposób systematyczny narzędzi oceny ryzyka oraz wydaje się, że nie zwraca się dostatecznej uwagi na sektory obarczone największym ryzykiem. Należy wzmocnić nadzór nad skutecznym wdrożeniem zasad udzielania zamówień publicznych, również w związku z przydziałem unijnych środków finansowych w nadchodzących latach.

| (19) | Powszechne stosowanie procedury przedupadłościowej w 2013 r. pozwoliło do pewnego stopnia rozwiązać problemy z obsługą długu, z jakimi borykały się przedsiębiorstwa w kontekście skomplikowanych, kosztownych i długotrwałych procedur upadłościowych. Niemniej jednak można by jeszcze bardziej wzmocnić to narzędzie, usuwając szereg różnych braków, takich jak niewystarczająco precyzyjnie określona rola państwa w całym procesie, wzmacniając rolę sądów handlowych w weryfikacji roszczeń oraz rzetelnych planów restrukturyzacji, poszerzając zakres procedury w celu umożliwienia skutecznej restrukturyzacji, zanim jeszcze dłużnik stanie się niewypłacalny, jak również usuwając braki w zakresie wykonania przepisów. Mimo szeregu reform na rzecz poprawy skuteczności wymiaru sprawiedliwości postępowania w sprawach cywilnych, handlowych i administracyjnych są nadmiernie długotrwałe, w szczególności przed sądami pierwszej instancji. W 2013 r. zaległości w pracy sądów zwiększyły się i są bardzo duże, w szczególności w sprawach cywilnych i handlowych. Aby rozwiązać te problemy, konieczne są dalsze działania na rzecz zapewnienia właściwych zachęt do terminowego rozstrzygania spraw oraz do propagowania zawierania ugód pozasądowych, w szczególności w przypadku drobnych roszczeń, gdyż obecna sytuacja hamuje działalność gospodarczą i obniża atrakcyjność Chorwacji pod względem bezpośrednich inwestycji zagranicznych. |
| --- | --- |

(19)

Powszechne stosowanie procedury przedupadłościowej w 2013 r. pozwoliło do pewnego stopnia rozwiązać problemy z obsługą długu, z jakimi borykały się przedsiębiorstwa w kontekście skomplikowanych, kosztownych i długotrwałych procedur upadłościowych. Niemniej jednak można by jeszcze bardziej wzmocnić to narzędzie, usuwając szereg różnych braków, takich jak niewystarczająco precyzyjnie określona rola państwa w całym procesie, wzmacniając rolę sądów handlowych w weryfikacji roszczeń oraz rzetelnych planów restrukturyzacji, poszerzając zakres procedury w celu umożliwienia skutecznej restrukturyzacji, zanim jeszcze dłużnik stanie się niewypłacalny, jak również usuwając braki w zakresie wykonania przepisów. Mimo szeregu reform na rzecz poprawy skuteczności wymiaru sprawiedliwości postępowania w sprawach cywilnych, handlowych i administracyjnych są nadmiernie długotrwałe, w szczególności przed sądami pierwszej instancji. W 2013 r. zaległości w pracy sądów zwiększyły się i są bardzo duże, w szczególności w sprawach cywilnych i handlowych. Aby rozwiązać te problemy, konieczne są dalsze działania na rzecz zapewnienia właściwych zachęt do terminowego rozstrzygania spraw oraz do propagowania zawierania ugód pozasądowych, w szczególności w przypadku drobnych roszczeń, gdyż obecna sytuacja hamuje działalność gospodarczą i obniża atrakcyjność Chorwacji pod względem bezpośrednich inwestycji zagranicznych.

| (20) | Konserwatywne podejście chorwackiego banku narodowego do rozporządzenia makroostrożnościowego, szczególnie w odniesieniu do poziomów kapitału, spowodowało, że banki osiągnęły stopień odporności, który okazał się przydatny, zważywszy na wyzwania, z którymi borykają się one obecnie w związku z pogorszoną sytuacją gospodarczą. Gospodarka wkracza jednak w szósty rok recesji, a liczba kredytów zagrożonych rośnie, co stanowi zagrożenie dla jakości aktywów banków. Z zadowoleniem przyjęto informację, że wybrane portfele czterech największych banków chorwackich, znajdujących się w posiadaniu kapitału zagranicznego, będą objęte oceną jakości aktywów i testem warunków skrajnych nowego jednolitego mechanizmu nadzorczego dla strefy euro. Z oceny tej wyłączono jednak pewne istotne z chorwackiej perspektywy portfele, ponieważ wybór ocenianych portfeli dokonywany jest pod kątem ich znaczenia na poziomie grupy bankowej. Ponadto ocena ta nie obejmuje średnich i mniejszych banków, które mogą mieć niższe poziomy kapitału i gorszej jakości aktywa, a które mają jednak potencjalny wpływ na stabilność finansową. Uzupełnienie ocen i testów przeprowadzanych w ramach jednolitego mechanizmu nadzorczego o dodatkowe działania nadzorcze i diagnostyczne opracowane specjalnie dla chorwackiego systemu finansowego (które objęłyby znaczną cześć portfeli chorwackich jednostek zależnych nieuczestniczących w ocenie w ramach jednolitego mechanizmu nadzorczego, jak również najważniejsze średnie i mniejsze banki) pozwoliłoby lepiej zrozumieć klasyfikację kredytów bankowych i adekwatność rezerw banków na straty z tytułu pożyczek. |
| --- | --- |

(20)

Konserwatywne podejście chorwackiego banku narodowego do rozporządzenia makroostrożnościowego, szczególnie w odniesieniu do poziomów kapitału, spowodowało, że banki osiągnęły stopień odporności, który okazał się przydatny, zważywszy na wyzwania, z którymi borykają się one obecnie w związku z pogorszoną sytuacją gospodarczą. Gospodarka wkracza jednak w szósty rok recesji, a liczba kredytów zagrożonych rośnie, co stanowi zagrożenie dla jakości aktywów banków. Z zadowoleniem przyjęto informację, że wybrane portfele czterech największych banków chorwackich, znajdujących się w posiadaniu kapitału zagranicznego, będą objęte oceną jakości aktywów i testem warunków skrajnych nowego jednolitego mechanizmu nadzorczego dla strefy euro. Z oceny tej wyłączono jednak pewne istotne z chorwackiej perspektywy portfele, ponieważ wybór ocenianych portfeli dokonywany jest pod kątem ich znaczenia na poziomie grupy bankowej. Ponadto ocena ta nie obejmuje średnich i mniejszych banków, które mogą mieć niższe poziomy kapitału i gorszej jakości aktywa, a które mają jednak potencjalny wpływ na stabilność finansową. Uzupełnienie ocen i testów przeprowadzanych w ramach jednolitego mechanizmu nadzorczego o dodatkowe działania nadzorcze i diagnostyczne opracowane specjalnie dla chorwackiego systemu finansowego (które objęłyby znaczną cześć portfeli chorwackich jednostek zależnych nieuczestniczących w ocenie w ramach jednolitego mechanizmu nadzorczego, jak również najważniejsze średnie i mniejsze banki) pozwoliłoby lepiej zrozumieć klasyfikację kredytów bankowych i adekwatność rezerw banków na straty z tytułu pożyczek.

| (21) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Chorwacji. Oceniła krajowy program reform i program konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Chorwacji, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–8. |
| --- | --- |

(21)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Chorwacji. Oceniła krajowy program reform i program konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Chorwacji, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–8.

| (22) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji, a jej opinia (4) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(22)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji, a jej opinia (4) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej.

| (23) | W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada przeanalizowała krajowy program reform i program konwergencji. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 1–8 poniżej, |
| --- | --- |

(23)

W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada przeanalizowała krajowy program reform i program konwergencji. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 1–8 poniżej,

NINIEJSZYM ZALECA Chorwacji podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Pełne wdrożenie przyjętych na 2014 r. środków budżetowych. Wzmocnienie strategii budżetowej poprzez uszczegółowienie środków zapowiedzianych na lata 2015 i 2016 oraz rozważenie dodatkowych stałych środków sprzyjających wzrostowi gospodarczemu w celu zapewnienia trwałej korekty nadmiernego deficytu do 2016 r. Jednoczesne zapewnienie osiągnięcia korekty strukturalnej określonej w zaleceniu Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu. Dostosowanie prognoz programu do standardów ESA i wymogów paktu stabilności i wzrostu. Podjęcie działań na rzecz wzmocnienia kontroli nad wydatkami. Dokonanie szczegółowego przeglądu wydatków do marca 2015 r. Wzmocnienie procesu planowania budżetowego, w szczególności poprzez zwiększenie dokładności prognoz makroekonomicznych i budżetowych, a także wzmocnienie wiążącego charakteru rocznych i średnioterminowych pułapów wydatków oraz udoskonalenie koncepcji reguł fiskalnych. Do października 2014 r. – zapewnienie podstawy prawnej nowo powołanej komisji ds. polityki budżetowej, wzmocnienie jej niezależności od wszelkich organów budżetowych, poszerzenie jej mandatu, w szczególności w odniesieniu do monitorowania wszystkich reguł fiskalnych oraz oceny prognoz ex ante i ex post, oraz zapewnienie jej odpowiednich zasobów. Przedstawienie – w oparciu o plany ujęte w krajowym programie reform – konkretnej strategii reformy okresowego opodatkowania majątku. Rozpoczęcie procesu sprawozdawczego i przeglądu w odniesieniu do wydatków podatkowych. Poprawę przestrzegania przepisów podatkowych, w szczególności przez dalsze zwiększenie skuteczności administracji podatkowej; przedstawienie w tym celu planu działania przed końcem 2014 r. |
| --- | --- |

1.

Pełne wdrożenie przyjętych na 2014 r. środków budżetowych. Wzmocnienie strategii budżetowej poprzez uszczegółowienie środków zapowiedzianych na lata 2015 i 2016 oraz rozważenie dodatkowych stałych środków sprzyjających wzrostowi gospodarczemu w celu zapewnienia trwałej korekty nadmiernego deficytu do 2016 r. Jednoczesne zapewnienie osiągnięcia korekty strukturalnej określonej w zaleceniu Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu. Dostosowanie prognoz programu do standardów ESA i wymogów paktu stabilności i wzrostu. Podjęcie działań na rzecz wzmocnienia kontroli nad wydatkami. Dokonanie szczegółowego przeglądu wydatków do marca 2015 r. Wzmocnienie procesu planowania budżetowego, w szczególności poprzez zwiększenie dokładności prognoz makroekonomicznych i budżetowych, a także wzmocnienie wiążącego charakteru rocznych i średnioterminowych pułapów wydatków oraz udoskonalenie koncepcji reguł fiskalnych. Do października 2014 r. – zapewnienie podstawy prawnej nowo powołanej komisji ds. polityki budżetowej, wzmocnienie jej niezależności od wszelkich organów budżetowych, poszerzenie jej mandatu, w szczególności w odniesieniu do monitorowania wszystkich reguł fiskalnych oraz oceny prognoz ex ante i ex post, oraz zapewnienie jej odpowiednich zasobów. Przedstawienie – w oparciu o plany ujęte w krajowym programie reform – konkretnej strategii reformy okresowego opodatkowania majątku. Rozpoczęcie procesu sprawozdawczego i przeglądu w odniesieniu do wydatków podatkowych. Poprawę przestrzegania przepisów podatkowych, w szczególności przez dalsze zwiększenie skuteczności administracji podatkowej; przedstawienie w tym celu planu działania przed końcem 2014 r.

| 2. | Ograniczenie możliwości wcześniejszego przechodzenia na emeryturę. Przyjęcie do marca 2015 r. przepisów mających na celu przyspieszenie planowanej harmonizacji ustawowego wieku emerytalnego mężczyzn i kobiet oraz przyspieszenie planowanego podniesienia ustawowego wieku emerytalnego do 67 lat. Zapewnienie wprowadzenia bardziej rygorystycznych ocen i kontroli w przypadku rent inwalidzkich oraz przyspieszenie włączenia specjalnych programów emerytalnych do powszechnego systemu emerytalnego. Zwiększanie efektywności kosztowej sektora opieki zdrowotnej, w tym szpitali. |
| --- | --- |

2.

Ograniczenie możliwości wcześniejszego przechodzenia na emeryturę. Przyjęcie do marca 2015 r. przepisów mających na celu przyspieszenie planowanej harmonizacji ustawowego wieku emerytalnego mężczyzn i kobiet oraz przyspieszenie planowanego podniesienia ustawowego wieku emerytalnego do 67 lat. Zapewnienie wprowadzenia bardziej rygorystycznych ocen i kontroli w przypadku rent inwalidzkich oraz przyspieszenie włączenia specjalnych programów emerytalnych do powszechnego systemu emerytalnego. Zwiększanie efektywności kosztowej sektora opieki zdrowotnej, w tym szpitali.

| 3. | Wdrożenie do marca 2015 r. drugiego etapu reformy prawa pracy, po przeprowadzeniu konsultacji z partnerami społecznymi, w szczególności w odniesieniu do warunków zwolnień i czasu pracy, w celu zapobieżenia dalszej segmentacji rynku pracy, w tym w przypadku ludzi młodych. Dokonanie przeglądu systemu ustalania wynagrodzeń w celu lepszego dostosowania warunków płacowych do zmian w wydajności. Przedstawienie wniosków z tego przeglądu do końca 2014 r. Zwiększenie skuteczności i zasięgu aktywnych polityk rynku pracy poprzez wzmocnienie zdolności administracyjnych publicznych służb zatrudnienia, również na szczeblu regionalnym, oraz poprzez objęcie tą polityką większej liczby ludzi młodych, osób długotrwale bezrobotnych i pracowników w starszym wieku. Kierowanie działań w pierwszej kolejności do niezarejestrowanej młodzieży oraz zmobilizowanie sektora prywatnego do zapewnienia większych możliwości przyuczania do zawodu, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Opracowanie przed końcem 2014 r. planów dotyczących walki z pracą nierejestrowaną. Wdrożenie środków na rzecz lepszego dostosowania edukacji do potrzeb rynku pracy oraz poprawy jakości nauczania poprzez modernizację systemów kwalifikacji, wprowadzenie mechanizmów zapewniania jakości oraz poprawę przejścia od edukacji do zatrudnienia, w szczególności dzięki zwiększeniu możliwości kształcenia zawodowego i uczenia się poprzez praktykę w miejscu pracy. |
| --- | --- |

3.

Wdrożenie do marca 2015 r. drugiego etapu reformy prawa pracy, po przeprowadzeniu konsultacji z partnerami społecznymi, w szczególności w odniesieniu do warunków zwolnień i czasu pracy, w celu zapobieżenia dalszej segmentacji rynku pracy, w tym w przypadku ludzi młodych. Dokonanie przeglądu systemu ustalania wynagrodzeń w celu lepszego dostosowania warunków płacowych do zmian w wydajności. Przedstawienie wniosków z tego przeglądu do końca 2014 r. Zwiększenie skuteczności i zasięgu aktywnych polityk rynku pracy poprzez wzmocnienie zdolności administracyjnych publicznych służb zatrudnienia, również na szczeblu regionalnym, oraz poprzez objęcie tą polityką większej liczby ludzi młodych, osób długotrwale bezrobotnych i pracowników w starszym wieku. Kierowanie działań w pierwszej kolejności do niezarejestrowanej młodzieży oraz zmobilizowanie sektora prywatnego do zapewnienia większych możliwości przyuczania do zawodu, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Opracowanie przed końcem 2014 r. planów dotyczących walki z pracą nierejestrowaną. Wdrożenie środków na rzecz lepszego dostosowania edukacji do potrzeb rynku pracy oraz poprawy jakości nauczania poprzez modernizację systemów kwalifikacji, wprowadzenie mechanizmów zapewniania jakości oraz poprawę przejścia od edukacji do zatrudnienia, w szczególności dzięki zwiększeniu możliwości kształcenia zawodowego i uczenia się poprzez praktykę w miejscu pracy.

| 4. | Dokonanie przed końcem 2014 r. przeglądu systemu podatkowego i systemu świadczeń oraz przedstawienie planu działania na rzecz poprawy ponownej aktywizacji osób biernych zawodowo i bezrobotnych. Poprawę skuteczności i przejrzystości systemów zabezpieczenia społecznego poprzez dalszą konsolidację świadczeń, ujednolicanie kryteriów kwalifikowalności i łączenie danych pochodzących z wszystkich odpowiednich szczebli i podmiotów rządowych w ramach punktu kompleksowej obsługi. Poprawę efektywności i adekwatności świadczeń pomocy społecznej poprzez ich lepsze ukierunkowanie. |
| --- | --- |

4.

Dokonanie przed końcem 2014 r. przeglądu systemu podatkowego i systemu świadczeń oraz przedstawienie planu działania na rzecz poprawy ponownej aktywizacji osób biernych zawodowo i bezrobotnych. Poprawę skuteczności i przejrzystości systemów zabezpieczenia społecznego poprzez dalszą konsolidację świadczeń, ujednolicanie kryteriów kwalifikowalności i łączenie danych pochodzących z wszystkich odpowiednich szczebli i podmiotów rządowych w ramach punktu kompleksowej obsługi. Poprawę efektywności i adekwatności świadczeń pomocy społecznej poprzez ich lepsze ukierunkowanie.

| 5. | Podejmowanie dalszych działań na rzecz poprawy otoczenia biznesu. W szczególności określenie do marca 2015 r. celu dotyczącego znacznego obniżenia wymogów administracyjnych, w tym obciążeń parafiskalnych. Rozwiązanie problemu dużej fragmentacji zadań i pokrywania się obowiązków za pomocą usprawnienia procesów administracyjnych oraz doprecyzowania procesów decyzyjnych i ram odpowiedzialności na różnych szczeblach administracji rządowej oraz na szczeblu centralnych instytucji rządowych pomiędzy poszczególnymi ministerstwami i agencjami. Poprawienie zdolności administracyjnych i planowania strategicznego podmiotów odpowiedzialnych za zarządzanie europejskimi funduszami strukturalnymi i inwestycyjnymi oraz zapewnienie im odpowiedniej i stabilnej liczby personelu. |
| --- | --- |

5.

Podejmowanie dalszych działań na rzecz poprawy otoczenia biznesu. W szczególności określenie do marca 2015 r. celu dotyczącego znacznego obniżenia wymogów administracyjnych, w tym obciążeń parafiskalnych. Rozwiązanie problemu dużej fragmentacji zadań i pokrywania się obowiązków za pomocą usprawnienia procesów administracyjnych oraz doprecyzowania procesów decyzyjnych i ram odpowiedzialności na różnych szczeblach administracji rządowej oraz na szczeblu centralnych instytucji rządowych pomiędzy poszczególnymi ministerstwami i agencjami. Poprawienie zdolności administracyjnych i planowania strategicznego podmiotów odpowiedzialnych za zarządzanie europejskimi funduszami strukturalnymi i inwestycyjnymi oraz zapewnienie im odpowiedniej i stabilnej liczby personelu.

| 6. | Przedstawienie do października 2014 r. szczegółowego planu na 2015 r. dotyczącego zarządzania mieniem publicznym. Zapewnienie przejrzystego i odpowiedzialnego zarządzania przedsiębiorstwami kontrolowanymi przez państwo, w szczególności zwiększenie wymagań merytorycznych w odniesieniu do członków zarządów i rad nadzorczych nominowanych przez państwo oraz wprowadzenie publicznego rejestru nominacji. Wzmocnienie zapobiegania korupcji w administracji publicznej oraz przedsiębiorstwach państwowych i kontrolowanych przez państwo, m.in. poprzez zwiększenie uprawnień weryfikacyjnych komisji ds. konfliktu interesów. Zwiększenie przejrzystości i efektywności zamówień publicznych zarówno na szczeblu centralnym, jak i lokalnym oraz zdolności monitorowania wdrażania działań i wykrywania nieprawidłowości. |
| --- | --- |

6.

Przedstawienie do października 2014 r. szczegółowego planu na 2015 r. dotyczącego zarządzania mieniem publicznym. Zapewnienie przejrzystego i odpowiedzialnego zarządzania przedsiębiorstwami kontrolowanymi przez państwo, w szczególności zwiększenie wymagań merytorycznych w odniesieniu do członków zarządów i rad nadzorczych nominowanych przez państwo oraz wprowadzenie publicznego rejestru nominacji. Wzmocnienie zapobiegania korupcji w administracji publicznej oraz przedsiębiorstwach państwowych i kontrolowanych przez państwo, m.in. poprzez zwiększenie uprawnień weryfikacyjnych komisji ds. konfliktu interesów. Zwiększenie przejrzystości i efektywności zamówień publicznych zarówno na szczeblu centralnym, jak i lokalnym oraz zdolności monitorowania wdrażania działań i wykrywania nieprawidłowości.

| 7. | Wzmocnienie przed końcem 2014 r. roli sądów handlowych w zakresie monitorowania przejrzystego i zgodnego z prawem stosowania procedury przedupadłościowej przedsiębiorstw. Dokonanie przeglądu obowiązkowego testu niewypłacalności / braku płynności w celu dopuszczenia do postępowania w ramach procedury przedupadłościowej oraz usprawnienie postępowania upadłościowego / procesu likwidacji w celu jego skrócenia. Poprawę jakości i skuteczności systemu sądowego, w szczególności poprzez dostarczanie zachęt do terminowego rozstrzygania postępowań w sprawach cywilnych, handlowych i administracyjnych, oraz do zawierania ugód pozasądowych, w szczególności w przypadku drobniejszych roszczeń. |
| --- | --- |

7.

Wzmocnienie przed końcem 2014 r. roli sądów handlowych w zakresie monitorowania przejrzystego i zgodnego z prawem stosowania procedury przedupadłościowej przedsiębiorstw. Dokonanie przeglądu obowiązkowego testu niewypłacalności / braku płynności w celu dopuszczenia do postępowania w ramach procedury przedupadłościowej oraz usprawnienie postępowania upadłościowego / procesu likwidacji w celu jego skrócenia. Poprawę jakości i skuteczności systemu sądowego, w szczególności poprzez dostarczanie zachęt do terminowego rozstrzygania postępowań w sprawach cywilnych, handlowych i administracyjnych, oraz do zawierania ugód pozasądowych, w szczególności w przypadku drobniejszych roszczeń.

| 8. | Uzupełnienie prowadzonej w 2014 r. przez Europejski Bank Centralny oceny jakości aktywów oraz testu warunków skrajnych, przeprowadzenie kompleksowego przeglądu portfeli opracowanego specjalnie dla chorwackiego sektora finansowego, ze szczególnym uwzględnieniem ważnych portfeli, które nie są objęte oceną i testem Europejskiego Banku Centralnego, oraz z uwzględnieniem kluczowych średnich i mniejszych banków. |
| --- | --- |

8.

Uzupełnienie prowadzonej w 2014 r. przez Europejski Bank Centralny oceny jakości aktywów oraz testu warunków skrajnych, przeprowadzenie kompleksowego przeglądu portfeli opracowanego specjalnie dla chorwackiego sektora finansowego, ze szczególnym uwzględnieniem ważnych portfeli, które nie są objęte oceną i testem Europejskiego Banku Centralnego, oraz z uwzględnieniem kluczowych średnich i mniejszych banków.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P.C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25.

2

(3)  Utrzymana na rok 2014 decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s .49).

3

(4)  Na podstawie art. 9 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

4

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/57 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/57

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Włoch na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Włochy programu stabilności na 2014 r.

2014/C 247/11

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 2,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (2), w szczególności jego art. 6 ust. 1,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityki gospodarczej i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityki gospodarczej i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Włoch na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Włochy programu stabilności na lata 2012–2017. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem (UE) Parlamentu Europejskiego i Rady nr 473/2013 (5), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Włoch na 2014 r. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Włoch na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Włochy programu stabilności na lata 2012–2017. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem (UE) Parlamentu Europejskiego i Rady nr 473/2013 (5), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Włoch na 2014 r.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego (6), rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Włochy jako jedno z państw członkowskich, dla których wymagane byłoby przeprowadzenie szczegółowej oceny sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego (6), rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Włochy jako jedno z państw członkowskich, dla których wymagane byłoby przeprowadzenie szczegółowej oceny sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Włoch, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że we Włoszech występują nadmierne zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają szczególnego monitorowania i zdecydowanych działań politycznych. Zdecydowane działania polityczne i uwaga są uzasadnione w szczególności w związku z utrzymującym się wysokim poziomem długu publicznego połączonym z niską konkurencyjnością na rynkach międzynarodowych, wynikającą z powolnego wzrostu produktywności, i dodatkowo pogłębionym przez niezmiennie niski wzrost gospodarczy. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Włoch, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że we Włoszech występują nadmierne zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają szczególnego monitorowania i zdecydowanych działań politycznych. Zdecydowane działania polityczne i uwaga są uzasadnione w szczególności w związku z utrzymującym się wysokim poziomem długu publicznego połączonym z niską konkurencyjnością na rynkach międzynarodowych, wynikającą z powolnego wzrostu produktywności, i dodatkowo pogłębionym przez niezmiennie niski wzrost gospodarczy.

| (8) | W dniu 22 kwietnia 2014 r. Włochy przedłożyły krajowy program reform na 2014 r. oraz program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(8)

W dniu 22 kwietnia 2014 r. Włochy przedłożyły krajowy program reform na 2014 r. oraz program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (9) | Celem strategii budżetowej przedstawionej w programie stabilności jest osiągnięcie średniookresowego celu w postaci uzyskania równowagi budżetowej w kategoriach strukturalnych do 2016 r., przy zapewnieniu zgodności z zasadą dotyczącą zadłużenia w przejściowym okresie 2013–2015. W programie stabilności potwierdzono średniookresowy cel budżetowy w postaci uzyskania równowagi budżetowej w kategoriach strukturalnych, co odzwierciedla wymogi paktu stabilności i wzrostu. (Ponownie obliczona) korekta strukturalna zaplanowana w programie stabilności wynosi w 2014 r. 0,2 punktu procentowego PKB, a w 2015 r. 0,4 punktu procentowego. Zgodnie z programem stabilności, ciężkie warunki gospodarcze i wysiłek konieczny do realizacji ambitnego programu reform strukturalnych uzasadniają ten ograniczony zakres korekty w kierunku celu średniookresowego. W szczególności zaplanowano szereg reform strukturalnych, które miałyby pozytywny wpływ na potencjalny wzrost gospodarczy i w konsekwencji zmniejszyłyby w nadchodzących latach stosunek wartości długu publicznego do PKB. Korekta strukturalna zaplanowana w programie stabilności pozwoliłaby Włochom osiągnąć wartość odniesienia dla redukcji długu w przejściowym okresie 2013–2015, częściowo dzięki ambitnemu planowi prywatyzacji, który ma zostać wdrożony w latach 2014–2017 (jego wartość ma wynosić co roku 0,7 punktu procentowego PKB). Scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się prognozy budżetowe zawarte w programie stabilności, a który nie został zaaprobowany przez niezależny organ, jest dość optymistyczny, w szczególności w odniesieniu do późniejszych lat tego programu.
  W 2014 r. planowane jest odchylenie od ścieżki dostosowania do celu średniookresowego. Jeśli powtórzy się ono w kolejnym roku, może zostać ocenione jako znaczące, m.in. na podstawie wartości odniesienia dla wydatków. Ponadto brakuje wystarczająco szczegółowego określenia działań, które wspomogłyby w pełni osiągnięcie celów budżetowych, szczególnie od 2015 r. W prognozie służb Komisji z wiosny 2014 r. wskazano na niezgodność z wartością odniesienia dla redukcji długu w 2014 r., jako że przewidywana korekta strukturalna (zaledwie 0,1 punktu procentowego PKB) jest niższa od wymaganej korekty strukturalnej, wynoszącej 0,7 punktu procentowego PKB. Na podstawie oceny programu stabilności oraz prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że aby zapewnić zgodność z wymogami paktu stabilności i wzrostu, potrzebne będą dodatkowe starania, również w 2014 r. |
| --- | --- |

(9)

Celem strategii budżetowej przedstawionej w programie stabilności jest osiągnięcie średniookresowego celu w postaci uzyskania równowagi budżetowej w kategoriach strukturalnych do 2016 r., przy zapewnieniu zgodności z zasadą dotyczącą zadłużenia w przejściowym okresie 2013–2015. W programie stabilności potwierdzono średniookresowy cel budżetowy w postaci uzyskania równowagi budżetowej w kategoriach strukturalnych, co odzwierciedla wymogi paktu stabilności i wzrostu. (Ponownie obliczona) korekta strukturalna zaplanowana w programie stabilności wynosi w 2014 r. 0,2 punktu procentowego PKB, a w 2015 r. 0,4 punktu procentowego. Zgodnie z programem stabilności, ciężkie warunki gospodarcze i wysiłek konieczny do realizacji ambitnego programu reform strukturalnych uzasadniają ten ograniczony zakres korekty w kierunku celu średniookresowego. W szczególności zaplanowano szereg reform strukturalnych, które miałyby pozytywny wpływ na potencjalny wzrost gospodarczy i w konsekwencji zmniejszyłyby w nadchodzących latach stosunek wartości długu publicznego do PKB. Korekta strukturalna zaplanowana w programie stabilności pozwoliłaby Włochom osiągnąć wartość odniesienia dla redukcji długu w przejściowym okresie 2013–2015, częściowo dzięki ambitnemu planowi prywatyzacji, który ma zostać wdrożony w latach 2014–2017 (jego wartość ma wynosić co roku 0,7 punktu procentowego PKB). Scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się prognozy budżetowe zawarte w programie stabilności, a który nie został zaaprobowany przez niezależny organ, jest dość optymistyczny, w szczególności w odniesieniu do późniejszych lat tego programu.

W 2014 r. planowane jest odchylenie od ścieżki dostosowania do celu średniookresowego. Jeśli powtórzy się ono w kolejnym roku, może zostać ocenione jako znaczące, m.in. na podstawie wartości odniesienia dla wydatków. Ponadto brakuje wystarczająco szczegółowego określenia działań, które wspomogłyby w pełni osiągnięcie celów budżetowych, szczególnie od 2015 r. W prognozie służb Komisji z wiosny 2014 r. wskazano na niezgodność z wartością odniesienia dla redukcji długu w 2014 r., jako że przewidywana korekta strukturalna (zaledwie 0,1 punktu procentowego PKB) jest niższa od wymaganej korekty strukturalnej, wynoszącej 0,7 punktu procentowego PKB. Na podstawie oceny programu stabilności oraz prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że aby zapewnić zgodność z wymogami paktu stabilności i wzrostu, potrzebne będą dodatkowe starania, również w 2014 r.

| (10) | Zakres ostatnich działań, mających na celu zmniejszenie opodatkowania czynników produkcji, był nieco ograniczony. Wciąż zatem istnieją możliwości przesunięcia obciążeń podatkowych na konsumpcję, majątek i ochronę środowiska, w ścisłej zgodności z celami budżetowymi. W odniesieniu do konsumpcji, dla udoskonalenia struktury systemu podatkowego konieczny jest również przegląd obniżonych stawek VAT i wydatków dotyczących podatków bezpośrednich. Należy zwrócić szczególną uwagę na potrzebę zmniejszenia ewentualnego wpływu na dystrybucję dochodów. Co się tyczy majątku, rewizja wartości katastralnych zgodna z obecnymi wartościami rynkowymi umożliwiłaby ustalenie sprawiedliwszych pobieranych okresowo podatków od nieruchomości. Okazję do przeprowadzenia takich niezbędnych reform stanowi przyjęta ostatnio ustawa wykonawcza dotycząca reformy podatkowej. Biorąc pod uwagę skalę wyzwania, działania dotyczące budowy struktur podatkowych należy uzupełnić dodatkowymi środkami usprawniającymi administrację podatkową oraz zwiększającymi stopień przestrzegania przepisów prawa podatkowego, a także zdecydowanymi działaniami, których celem będzie zwalczanie problemu uchylania się od opodatkowania, szarej strefy oraz pracy nierejestrowanej, które w dalszym ciągu wpływają negatywnie na finanse publiczne oraz stanowią podatkowe obciążenie dla podatników przestrzegających prawa. W tym kontekście w ustawie wykonawczej dotyczącej reformy podatkowej przewidziano szereg środków służących wzmocnieniu administracji podatkowej: kompleksowy system oceny i monitorowania luki podatkowej, środki upraszczające, działania służące poprawie relacji z podatnikami, środki poprawiające ściągalność zaległych podatków lokalnych oraz wzmocnienie kontroli podatkowych. Decyzja o wprowadzeniu od 2015 r. wstępnie wypełnionych deklaracji podatkowych stanowi kolejny konkretny krok na drodze ku zwiększeniu zakresu przestrzegania przepisów prawa podatkowego. |
| --- | --- |

(10)

Zakres ostatnich działań, mających na celu zmniejszenie opodatkowania czynników produkcji, był nieco ograniczony. Wciąż zatem istnieją możliwości przesunięcia obciążeń podatkowych na konsumpcję, majątek i ochronę środowiska, w ścisłej zgodności z celami budżetowymi. W odniesieniu do konsumpcji, dla udoskonalenia struktury systemu podatkowego konieczny jest również przegląd obniżonych stawek VAT i wydatków dotyczących podatków bezpośrednich. Należy zwrócić szczególną uwagę na potrzebę zmniejszenia ewentualnego wpływu na dystrybucję dochodów. Co się tyczy majątku, rewizja wartości katastralnych zgodna z obecnymi wartościami rynkowymi umożliwiłaby ustalenie sprawiedliwszych pobieranych okresowo podatków od nieruchomości. Okazję do przeprowadzenia takich niezbędnych reform stanowi przyjęta ostatnio ustawa wykonawcza dotycząca reformy podatkowej. Biorąc pod uwagę skalę wyzwania, działania dotyczące budowy struktur podatkowych należy uzupełnić dodatkowymi środkami usprawniającymi administrację podatkową oraz zwiększającymi stopień przestrzegania przepisów prawa podatkowego, a także zdecydowanymi działaniami, których celem będzie zwalczanie problemu uchylania się od opodatkowania, szarej strefy oraz pracy nierejestrowanej, które w dalszym ciągu wpływają negatywnie na finanse publiczne oraz stanowią podatkowe obciążenie dla podatników przestrzegających prawa. W tym kontekście w ustawie wykonawczej dotyczącej reformy podatkowej przewidziano szereg środków służących wzmocnieniu administracji podatkowej: kompleksowy system oceny i monitorowania luki podatkowej, środki upraszczające, działania służące poprawie relacji z podatnikami, środki poprawiające ściągalność zaległych podatków lokalnych oraz wzmocnienie kontroli podatkowych. Decyzja o wprowadzeniu od 2015 r. wstępnie wypełnionych deklaracji podatkowych stanowi kolejny konkretny krok na drodze ku zwiększeniu zakresu przestrzegania przepisów prawa podatkowego.

| (11) | Dokładne i sprawne wdrożenie przyjętych środków pozostaje dla Włoch kluczowym wyzwaniem. Konieczne jest zarówno zajęcie się dotychczasowymi brakami w zakresie ich realizacji, jak i zapobieżenie akumulacji kolejnych opóźnień. Jednym z najważniejszych narzędzi służących usprawnieniu procesów wykonawczych we Włoszech, a ogólniej zapewnieniu skuteczniejszych działań w ramach polityki, jest lepsza koordynacja i wydajniejszy podział kompetencji na różnych szczeblach administracji państwowej. Może okazać się to z kolei korzystne dla zarządzania środkami unijnymi, gdzie podjęte dotąd działania, zwłaszcza w regionach południowych, są tylko częściowe i niekompletne. Niekorzystny wpływ na zarządzanie środkami unijnymi ma również wadliwie działająca administracja oraz brak przejrzystości, oceny i wysokiej jakości kontroli. Jakość służby publicznej również zyskałaby na zwiększonej skuteczności i ukierunkowaniu na obsługę oraz związanych z tym zmianach w zarządzaniu zasobami ludzkimi. Korupcja w dalszym ciągu znacząco wpływa na włoski system produkcyjny i na zaufanie do struktur politycznych i instytucjonalnych. Konieczne jest dokonanie przeglądu przepisów o przedawnieniu. Skuteczna walka z korupcją wymaga również przekazania odpowiednich uprawnień krajowemu urzędowi antykorupcyjnemu ds. oceny i przejrzystości administracji publicznej. Wydajność sądownictwa w sprawach cywilnych jest nadal niezadowalająca i konieczne jest uważne monitorowanie wpływu przyjętych środków. |
| --- | --- |

(11)

Dokładne i sprawne wdrożenie przyjętych środków pozostaje dla Włoch kluczowym wyzwaniem. Konieczne jest zarówno zajęcie się dotychczasowymi brakami w zakresie ich realizacji, jak i zapobieżenie akumulacji kolejnych opóźnień. Jednym z najważniejszych narzędzi służących usprawnieniu procesów wykonawczych we Włoszech, a ogólniej zapewnieniu skuteczniejszych działań w ramach polityki, jest lepsza koordynacja i wydajniejszy podział kompetencji na różnych szczeblach administracji państwowej. Może okazać się to z kolei korzystne dla zarządzania środkami unijnymi, gdzie podjęte dotąd działania, zwłaszcza w regionach południowych, są tylko częściowe i niekompletne. Niekorzystny wpływ na zarządzanie środkami unijnymi ma również wadliwie działająca administracja oraz brak przejrzystości, oceny i wysokiej jakości kontroli. Jakość służby publicznej również zyskałaby na zwiększonej skuteczności i ukierunkowaniu na obsługę oraz związanych z tym zmianach w zarządzaniu zasobami ludzkimi. Korupcja w dalszym ciągu znacząco wpływa na włoski system produkcyjny i na zaufanie do struktur politycznych i instytucjonalnych. Konieczne jest dokonanie przeglądu przepisów o przedawnieniu. Skuteczna walka z korupcją wymaga również przekazania odpowiednich uprawnień krajowemu urzędowi antykorupcyjnemu ds. oceny i przejrzystości administracji publicznej. Wydajność sądownictwa w sprawach cywilnych jest nadal niezadowalająca i konieczne jest uważne monitorowanie wpływu przyjętych środków.

| (12) | Z przeprowadzonej w ubiegłym roku pod nadzorem włoskiego banku centralnego oceny jakości aktywów wynika, że w celu przywrócenia zdolności banków do rozszerzenia oferty kredytowej dla gospodarki realnej istotne pozostaje usprawnienie zarządzania aktywami o obniżonej jakości i przyśpieszenie pozbywania się ich. Co się tyczy dostępu do finansowania, najważniejsze podjęte dotąd działania skupiły się na ułatwianiu przedsiębiorstwom dostępu do kredytów, jednak rozwój instrumentów finansowania innych niż kredyty bankowe pozostaje ograniczony, szczególnie w przypadku małych i średnich przedsiębiorstw. Z zadowoleniem należy przyjąć inicjatywy podjęte w dziedzinie ładu korporacyjnego banków, w szczególności nowe zasady wydane ostatnio przez włoski bank centralny. Niemniej jednak ich realny wpływ będzie zależał od ich właściwego wdrożenia przez banki i od egzekwowania. W szczególności wskazane jest dalsze uważne monitorowanie funkcjonowania niektórych z największych banków spółdzielczych (wł. „banche popolari”). |
| --- | --- |

(12)

Z przeprowadzonej w ubiegłym roku pod nadzorem włoskiego banku centralnego oceny jakości aktywów wynika, że w celu przywrócenia zdolności banków do rozszerzenia oferty kredytowej dla gospodarki realnej istotne pozostaje usprawnienie zarządzania aktywami o obniżonej jakości i przyśpieszenie pozbywania się ich. Co się tyczy dostępu do finansowania, najważniejsze podjęte dotąd działania skupiły się na ułatwianiu przedsiębiorstwom dostępu do kredytów, jednak rozwój instrumentów finansowania innych niż kredyty bankowe pozostaje ograniczony, szczególnie w przypadku małych i średnich przedsiębiorstw. Z zadowoleniem należy przyjąć inicjatywy podjęte w dziedzinie ładu korporacyjnego banków, w szczególności nowe zasady wydane ostatnio przez włoski bank centralny. Niemniej jednak ich realny wpływ będzie zależał od ich właściwego wdrożenia przez banki i od egzekwowania. W szczególności wskazane jest dalsze uważne monitorowanie funkcjonowania niektórych z największych banków spółdzielczych (wł. „banche popolari”).

| (13) | Sytuacja na rynku pracy pogorszyła się jeszcze w 2013 r., przy czym stopa bezrobocia wzrosła do 12,2 %, a bezrobocie osób młodych sięgnęło we Włoszech 40 %. Zapewnienie właściwej realizacji przyjętych reform rynku pracy i systemu ustalania wynagrodzeń oraz uważne monitorowanie ich wyników stanowią klucz do zagwarantowania, że pojawią się oczekiwane korzyści w postaci zwiększonej elastyczności zwolnień, lepiej uregulowanej elastyczności zatrudniania, bardziej kompleksowego systemu świadczeń dla bezrobotnych i lepszego dostosowania wynagrodzeń do wydajności. Realizacja planów dotyczących poprawy skuteczności agencji pośrednictwa pracy poprzez wzmocnienie publicznych służb zatrudnienia opóźnia się i konieczne jest jej przyśpieszenie. Środki, których celem jest wsparcie tworzenia miejsc pracy w perspektywie krótkoterminowej, muszą zostać uzupełnione środkami służącymi walce z segmentacją. W ujęciu globalnym rynek pracy we Włoszech w dalszym ciągu charakteryzuje się segmentacją i niskim współczynnikiem aktywności zawodowej, co w szczególności dotyka kobiety i młodzież. Należy zatem rozszerzyć podjęte dotąd w ograniczonym stopniu kroki, uwzględniając jednocześnie cele gwarancji dla młodzieży. Dochód pozostający do dyspozycji gospodarstw domowych we Włoszech zmniejsza się, co łączy się z rosnącym ubóstwem i wykluczeniem społecznym. Zjawiska te mają negatywny wpływ w szczególności na rodziny z dziećmi. Wydatki socjalne we Włoszech pozostają w dużej mierze zorientowane na osoby starsze, a w niewielkim stopniu służą aktywizacji, co ogranicza możliwość wykorzystania ich do walki z wykluczeniem społecznym i ubóstwem. Wprowadzony ostatnio pilotażowy program pomocy społecznej ma na celu stworzenie siatki bezpieczeństwa socjalnego. Planowane rozszerzenie go na teren całego kraju będzie wymagało poprawy efektywności wydatków socjalnych i usług społecznych na całym obszarze Włoch. |
| --- | --- |

(13)

Sytuacja na rynku pracy pogorszyła się jeszcze w 2013 r., przy czym stopa bezrobocia wzrosła do 12,2 %, a bezrobocie osób młodych sięgnęło we Włoszech 40 %. Zapewnienie właściwej realizacji przyjętych reform rynku pracy i systemu ustalania wynagrodzeń oraz uważne monitorowanie ich wyników stanowią klucz do zagwarantowania, że pojawią się oczekiwane korzyści w postaci zwiększonej elastyczności zwolnień, lepiej uregulowanej elastyczności zatrudniania, bardziej kompleksowego systemu świadczeń dla bezrobotnych i lepszego dostosowania wynagrodzeń do wydajności. Realizacja planów dotyczących poprawy skuteczności agencji pośrednictwa pracy poprzez wzmocnienie publicznych służb zatrudnienia opóźnia się i konieczne jest jej przyśpieszenie. Środki, których celem jest wsparcie tworzenia miejsc pracy w perspektywie krótkoterminowej, muszą zostać uzupełnione środkami służącymi walce z segmentacją. W ujęciu globalnym rynek pracy we Włoszech w dalszym ciągu charakteryzuje się segmentacją i niskim współczynnikiem aktywności zawodowej, co w szczególności dotyka kobiety i młodzież. Należy zatem rozszerzyć podjęte dotąd w ograniczonym stopniu kroki, uwzględniając jednocześnie cele gwarancji dla młodzieży. Dochód pozostający do dyspozycji gospodarstw domowych we Włoszech zmniejsza się, co łączy się z rosnącym ubóstwem i wykluczeniem społecznym. Zjawiska te mają negatywny wpływ w szczególności na rodziny z dziećmi. Wydatki socjalne we Włoszech pozostają w dużej mierze zorientowane na osoby starsze, a w niewielkim stopniu służą aktywizacji, co ogranicza możliwość wykorzystania ich do walki z wykluczeniem społecznym i ubóstwem. Wprowadzony ostatnio pilotażowy program pomocy społecznej ma na celu stworzenie siatki bezpieczeństwa socjalnego. Planowane rozszerzenie go na teren całego kraju będzie wymagało poprawy efektywności wydatków socjalnych i usług społecznych na całym obszarze Włoch.

| (14) | Na wszystkich poziomach edukacji, tj. podstawowym, średnim i wyższym, konieczne są wysiłki służące poprawie efektywności kształcenia oraz tworzeniu kapitału ludzkiego. Zawód nauczyciela charakteryzuje się jednolitą ścieżką kariery i oferuje obecnie niewielkie możliwości rozwoju zawodowego. Zróżnicowanie karier nauczycieli i lepsze powiązanie ich przebiegu z zasługami i osiągnięciami, w powiązaniu z wprowadzeniem powszechnego systemu ocen szkół, mogłoby przełożyć się na lepsze wyniki w nauce osiągane przez uczniów. Na poziomie kształcenia ponadgimnazjalnego i wyższego kluczowe wydaje się zapewnienie płynnego przejścia od edukacji do rynku pracy, wzmocnienie i rozszerzenie praktycznych szkoleń na drodze popularyzacji uczenia się poprzez praktykę w miejscu pracy oraz kształcenie i szkolenie zawodowe. Po przyjęciu w 2013 r. dekretu legislacyjnego w tej sprawie, utworzenie krajowego rejestru kwalifikacji jest niezbędne, by zapewnić ogólnokrajowe uznawanie umiejętności. Biorąc pod uwagę pierwsze działania w tym kierunku, przydzielanie funduszy publicznych uniwersytetom i instytutom badawczym na podstawie wyników badań i nauczania przyczyniłoby się do podniesienia jakości uniwersytetów oraz do ewentualnego zwiększenia wciąż niedostatecznych zdolności badawczych i innowacyjnych. |
| --- | --- |

(14)

Na wszystkich poziomach edukacji, tj. podstawowym, średnim i wyższym, konieczne są wysiłki służące poprawie efektywności kształcenia oraz tworzeniu kapitału ludzkiego. Zawód nauczyciela charakteryzuje się jednolitą ścieżką kariery i oferuje obecnie niewielkie możliwości rozwoju zawodowego. Zróżnicowanie karier nauczycieli i lepsze powiązanie ich przebiegu z zasługami i osiągnięciami, w powiązaniu z wprowadzeniem powszechnego systemu ocen szkół, mogłoby przełożyć się na lepsze wyniki w nauce osiągane przez uczniów. Na poziomie kształcenia ponadgimnazjalnego i wyższego kluczowe wydaje się zapewnienie płynnego przejścia od edukacji do rynku pracy, wzmocnienie i rozszerzenie praktycznych szkoleń na drodze popularyzacji uczenia się poprzez praktykę w miejscu pracy oraz kształcenie i szkolenie zawodowe. Po przyjęciu w 2013 r. dekretu legislacyjnego w tej sprawie, utworzenie krajowego rejestru kwalifikacji jest niezbędne, by zapewnić ogólnokrajowe uznawanie umiejętności. Biorąc pod uwagę pierwsze działania w tym kierunku, przydzielanie funduszy publicznych uniwersytetom i instytutom badawczym na podstawie wyników badań i nauczania przyczyniłoby się do podniesienia jakości uniwersytetów oraz do ewentualnego zwiększenia wciąż niedostatecznych zdolności badawczych i innowacyjnych.

| (15) | Poczyniono pewne kroki w celu stworzenia środowiska bardziej przyjaznego przedsiębiorcom i obywatelom, ale ich skutki są ograniczane przez opóźnienia przy ostatecznym zatwierdzaniu oraz braki w zakresie realizacji. Wciąż istnieją liczne ograniczenia konkurencji (zastrzeżone obszary działalności, systemy koncesji/zezwoleń itd.) w przypadku wolnych zawodów, ubezpieczeń, dystrybucji paliw, usług detalicznych oraz usług pocztowych. Należy również podjąć walkę z szeregiem niedociągnięć rzutujących na system zamówień publicznych. Kolejnym priorytetem jest zwiększenie konkurencyjności w dziedzinie lokalnych służb użyteczności publicznej. Należy w szczególności wdrożyć obecne przepisy określające, że obowiązujące umowy, które są niezgodne z unijnym prawem w zakresie kryteriów wewnętrznych, muszą zostać skorygowane do dnia 31 grudnia 2014 r. |
| --- | --- |

(15)

Poczyniono pewne kroki w celu stworzenia środowiska bardziej przyjaznego przedsiębiorcom i obywatelom, ale ich skutki są ograniczane przez opóźnienia przy ostatecznym zatwierdzaniu oraz braki w zakresie realizacji. Wciąż istnieją liczne ograniczenia konkurencji (zastrzeżone obszary działalności, systemy koncesji/zezwoleń itd.) w przypadku wolnych zawodów, ubezpieczeń, dystrybucji paliw, usług detalicznych oraz usług pocztowych. Należy również podjąć walkę z szeregiem niedociągnięć rzutujących na system zamówień publicznych. Kolejnym priorytetem jest zwiększenie konkurencyjności w dziedzinie lokalnych służb użyteczności publicznej. Należy w szczególności wdrożyć obecne przepisy określające, że obowiązujące umowy, które są niezgodne z unijnym prawem w zakresie kryteriów wewnętrznych, muszą zostać skorygowane do dnia 31 grudnia 2014 r.

| (16) | Braki infrastrukturalne uniemożliwiają właściwe funkcjonowanie rynku energii. W branży transportowej szczególnej uwagi i działań wymaga brak infrastruktury intermodalnej oraz niedostatek synergii i połączeń portów włoskich z obszarami w głębi lądu. Zasięg łączności szerokopasmowej został we Włoszech zaniedbany na obszarach pozamiejskich. |
| --- | --- |

(16)

Braki infrastrukturalne uniemożliwiają właściwe funkcjonowanie rynku energii. W branży transportowej szczególnej uwagi i działań wymaga brak infrastruktury intermodalnej oraz niedostatek synergii i połączeń portów włoskich z obszarami w głębi lądu. Zasięg łączności szerokopasmowej został we Włoszech zaniedbany na obszarach pozamiejskich.

| (17) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Włoch. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki fiskalnej i polityki społeczno-gospodarczej we Włoszech, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru przedstawiono poniżej w zaleceniach 1–8. |
| --- | --- |

(17)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Włoch. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki fiskalnej i polityki społeczno-gospodarczej we Włoszech, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru przedstawiono poniżej w zaleceniach 1–8.

| (18) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (7) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(18)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (7) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej.

| (19) | W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada zbadała krajowy program reform i program stabilności. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 1–8 poniżej. |
| --- | --- |

(19)

W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada zbadała krajowy program reform i program stabilności. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 1–8 poniżej.

| (20) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia dla tych państw członkowskich, których walutą jest euro (8). Ponieważ Włochy są jednym z państw, których walutą jest euro, powinny zapewnić pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń, |
| --- | --- |

(20)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia dla tych państw członkowskich, których walutą jest euro (8). Ponieważ Włochy są jednym z państw, których walutą jest euro, powinny zapewnić pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń,

NINIEJSZYM ZALECA Włochom podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Zwiększenie środków budżetowych na 2014 r. w świetle pojawiającego się odstępstwa od wymogów paktu stabilności i wzrostu, tj. zasady redukcji zadłużenia, w oparciu o prognozę służb Komisji z wiosny 2014 r. i zapewnienie postępów w osiąganiu celu średniookresowego. Znaczne wzmocnienie strategii budżetowej w 2015 r., aby zapewnić zgodność z wymogiem redukcji długu i osiągnąć w ten sposób cel średniookresowy. Następnie zapewnienie, by dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych wykazywał wystarczającą tendencję spadkową; realizację ambitnego planu prywatyzacji; wdrożenie sprzyjającej wzrostowi korekty budżetowej w oparciu o ogłoszone znaczące oszczędności wynikające z trwałej poprawy efektywności i jakości wydatków publicznych na wszystkich szczeblach administracji państwowej, przy utrzymaniu wydatków stymulujących wzrost, w takich dziedzinach jak badania i rozwój, innowacje, edukacja oraz najważniejsze projekty infrastrukturalne. Jak najszybsze zagwarantowanie niezależności i pełnej operacyjności rady budżetowej, nie później niż we wrześniu 2014 r., przed terminem oceny projektu planu budżetowego na 2015 r. |
| --- | --- |

1.

Zwiększenie środków budżetowych na 2014 r. w świetle pojawiającego się odstępstwa od wymogów paktu stabilności i wzrostu, tj. zasady redukcji zadłużenia, w oparciu o prognozę służb Komisji z wiosny 2014 r. i zapewnienie postępów w osiąganiu celu średniookresowego. Znaczne wzmocnienie strategii budżetowej w 2015 r., aby zapewnić zgodność z wymogiem redukcji długu i osiągnąć w ten sposób cel średniookresowy. Następnie zapewnienie, by dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych wykazywał wystarczającą tendencję spadkową; realizację ambitnego planu prywatyzacji; wdrożenie sprzyjającej wzrostowi korekty budżetowej w oparciu o ogłoszone znaczące oszczędności wynikające z trwałej poprawy efektywności i jakości wydatków publicznych na wszystkich szczeblach administracji państwowej, przy utrzymaniu wydatków stymulujących wzrost, w takich dziedzinach jak badania i rozwój, innowacje, edukacja oraz najważniejsze projekty infrastrukturalne. Jak najszybsze zagwarantowanie niezależności i pełnej operacyjności rady budżetowej, nie później niż we wrześniu 2014 r., przed terminem oceny projektu planu budżetowego na 2015 r.

| 2. | Dalsze przesunięcie obciążeń podatkowych z czynników produkcji na konsumpcję, majątek i ochronę środowiska, zgodnie z celami budżetowymi. W tym celu, dokonanie oceny skuteczności ostatniej obniżki klina podatkowego oraz zapewnienie jej finansowania na 2015 r., przeprowadzenie przeglądu zakresu wydatków dotyczących podatków bezpośrednich oraz zwiększenie podstawy podatkowej, szczególnie w przypadku konsumpcji. Zapewnienie skuteczniejszego opodatkowania dotyczącego ochrony środowiska, w tym w obszarze akcyzy, oraz likwidowanie dotacji mających szkodliwy wpływ na środowisko. Wdrożenie ustawy wykonawczej dotyczącej reformy podatkowej do marca 2015 r., w tym przyjęcie dekretów prowadzących do reformy systemu katastralnego, tak by zapewnić skuteczność reformy podatków od nieruchomości. Dalszą poprawę stopnia przestrzegania przepisów prawa podatkowego poprzez zwiększenie przewidywalności systemu podatkowego, uproszczenie procedur, poprawę ściągalności zaległych podatków oraz zmodernizowanie administracji podatkowej. Dalsze zwalczanie uchylania się od opodatkowania oraz podjęcie dodatkowych kroków przeciwko szarej strefie i pracy nierejestrowanej. |
| --- | --- |

2.

Dalsze przesunięcie obciążeń podatkowych z czynników produkcji na konsumpcję, majątek i ochronę środowiska, zgodnie z celami budżetowymi. W tym celu, dokonanie oceny skuteczności ostatniej obniżki klina podatkowego oraz zapewnienie jej finansowania na 2015 r., przeprowadzenie przeglądu zakresu wydatków dotyczących podatków bezpośrednich oraz zwiększenie podstawy podatkowej, szczególnie w przypadku konsumpcji. Zapewnienie skuteczniejszego opodatkowania dotyczącego ochrony środowiska, w tym w obszarze akcyzy, oraz likwidowanie dotacji mających szkodliwy wpływ na środowisko. Wdrożenie ustawy wykonawczej dotyczącej reformy podatkowej do marca 2015 r., w tym przyjęcie dekretów prowadzących do reformy systemu katastralnego, tak by zapewnić skuteczność reformy podatków od nieruchomości. Dalszą poprawę stopnia przestrzegania przepisów prawa podatkowego poprzez zwiększenie przewidywalności systemu podatkowego, uproszczenie procedur, poprawę ściągalności zaległych podatków oraz zmodernizowanie administracji podatkowej. Dalsze zwalczanie uchylania się od opodatkowania oraz podjęcie dodatkowych kroków przeciwko szarej strefie i pracy nierejestrowanej.

| 3. | W ramach szerszych starań o poprawę skuteczności administracji publicznej, jasne określenie kompetencji na wszystkich szczeblach administracji. Zapewnienie lepszego zarządzania środkami unijnymi poprzez podjęcie decydujących działań w celu poprawy zdolności administracyjnych, przejrzystości, oceny i kontroli jakości zarówno na szczeblu krajowym jak i regionalnym, szczególnie w regionach południowych. Dalsze zwiększenie efektywności działań antykorupcyjnych, m.in. w drodze zmiany do końca 2014 r. przepisów o przedawnieniu, i rozszerzenie uprawnień krajowego urzędu antykorupcyjnego. Terminowe monitorowanie skutków reform przyjętych w celu zwiększenia wydajności sądownictwa w sprawach cywilnych, z myślą o zapewnieniu ich skuteczności i podjęciu w razie potrzeby dodatkowych działań. |
| --- | --- |

3.

W ramach szerszych starań o poprawę skuteczności administracji publicznej, jasne określenie kompetencji na wszystkich szczeblach administracji. Zapewnienie lepszego zarządzania środkami unijnymi poprzez podjęcie decydujących działań w celu poprawy zdolności administracyjnych, przejrzystości, oceny i kontroli jakości zarówno na szczeblu krajowym jak i regionalnym, szczególnie w regionach południowych. Dalsze zwiększenie efektywności działań antykorupcyjnych, m.in. w drodze zmiany do końca 2014 r. przepisów o przedawnieniu, i rozszerzenie uprawnień krajowego urzędu antykorupcyjnego. Terminowe monitorowanie skutków reform przyjętych w celu zwiększenia wydajności sądownictwa w sprawach cywilnych, z myślą o zapewnieniu ich skuteczności i podjęciu w razie potrzeby dodatkowych działań.

| 4. | Zwiększenie odporności sektora bankowego i zadbanie o jego zdolność do zarządzania aktywami o obniżonej jakości oraz pozbywania się ich, tak by przywrócić możliwość kredytowania gospodarki realnej. Wspieranie dostępu firm, szczególnie małych i średnich przedsiębiorstw, do finansowania pozabankowego. Dalsze promowanie i monitorowanie skutecznych praktyk zarządzania przedsiębiorstwami w całym sektorze bankowym, ze szczególnym uwzględnieniem dużych banków spółdzielczych (wł. „banche popolari”) oraz roli fundacji, w celu poprawy efektywności pośrednictwa finansowego. |
| --- | --- |

4.

Zwiększenie odporności sektora bankowego i zadbanie o jego zdolność do zarządzania aktywami o obniżonej jakości oraz pozbywania się ich, tak by przywrócić możliwość kredytowania gospodarki realnej. Wspieranie dostępu firm, szczególnie małych i średnich przedsiębiorstw, do finansowania pozabankowego. Dalsze promowanie i monitorowanie skutecznych praktyk zarządzania przedsiębiorstwami w całym sektorze bankowym, ze szczególnym uwzględnieniem dużych banków spółdzielczych (wł. „banche popolari”) oraz roli fundacji, w celu poprawy efektywności pośrednictwa finansowego.

| 5. | Przeprowadzenie do końca 2014 r. oceny wpływu reform rynku pracy i systemu ustalania wynagrodzeń na tworzenie miejsc pracy, procedury zwolnień, rozwarstwienie rynku pracy i konkurencyjność kosztową, oraz oszacowanie potrzeby podjęcia dodatkowych działań. Pracę na rzecz bardziej kompleksowej ochrony socjalnej dla bezrobotnych, przy równoczesnym ograniczeniu wykorzystania programów dopłat do wynagrodzenia w celu ułatwienia realokacji pracowników. Wzmocnienie powiązań między aktywnymi i pasywnymi politykami w zakresie rynku pracy, począwszy od sporządzenia do grudnia 2014 r. szczegółowego planu działań, a także wzmocnienie koordynacji i skuteczności publicznych służb zatrudnienia w całym kraju. Podjęcie skutecznych działań w zakresie promowania zatrudnienia kobiet poprzez przyjęcie do marca 2015 r. środków służących ograniczeniu zniechęcających czynników podatkowych dla drugich żywicieli rodziny i zapewnienie odpowiednich usług opieki. Świadczenie w całym kraju odpowiednich usług na rzecz niezarejestrowanej nigdzie młodzieży i zapewnienie mocniejszego zaangażowania się sektora prywatnego w oferowanie przygotowania zawodowego i staży wysokiej jakości – do końca 2014 r., zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Aby ograniczyć narażenie na ubóstwo i wykluczenie społeczne, rozszerzenie zakresu nowego pilotażowego programu pomocy społecznej, w zgodzie z celami budżetowymi, przy zagwarantowaniu właściwego ukierunkowania środków, ścisłej warunkowości i równego uwzględnienia całego obszaru kraju, oraz wzmocnieniu powiązania ze środkami aktywizacji zawodowej. Zwiększenie efektywności programów pomocy dla rodzin oraz wysokiej jakości usług sprzyjających rodzinom o niskich dochodach wychowującym dzieci. |
| --- | --- |

5.

Przeprowadzenie do końca 2014 r. oceny wpływu reform rynku pracy i systemu ustalania wynagrodzeń na tworzenie miejsc pracy, procedury zwolnień, rozwarstwienie rynku pracy i konkurencyjność kosztową, oraz oszacowanie potrzeby podjęcia dodatkowych działań. Pracę na rzecz bardziej kompleksowej ochrony socjalnej dla bezrobotnych, przy równoczesnym ograniczeniu wykorzystania programów dopłat do wynagrodzenia w celu ułatwienia realokacji pracowników. Wzmocnienie powiązań między aktywnymi i pasywnymi politykami w zakresie rynku pracy, począwszy od sporządzenia do grudnia 2014 r. szczegółowego planu działań, a także wzmocnienie koordynacji i skuteczności publicznych służb zatrudnienia w całym kraju. Podjęcie skutecznych działań w zakresie promowania zatrudnienia kobiet poprzez przyjęcie do marca 2015 r. środków służących ograniczeniu zniechęcających czynników podatkowych dla drugich żywicieli rodziny i zapewnienie odpowiednich usług opieki. Świadczenie w całym kraju odpowiednich usług na rzecz niezarejestrowanej nigdzie młodzieży i zapewnienie mocniejszego zaangażowania się sektora prywatnego w oferowanie przygotowania zawodowego i staży wysokiej jakości – do końca 2014 r., zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Aby ograniczyć narażenie na ubóstwo i wykluczenie społeczne, rozszerzenie zakresu nowego pilotażowego programu pomocy społecznej, w zgodzie z celami budżetowymi, przy zagwarantowaniu właściwego ukierunkowania środków, ścisłej warunkowości i równego uwzględnienia całego obszaru kraju, oraz wzmocnieniu powiązania ze środkami aktywizacji zawodowej. Zwiększenie efektywności programów pomocy dla rodzin oraz wysokiej jakości usług sprzyjających rodzinom o niskich dochodach wychowującym dzieci.

| 6. | Wdrożenie krajowego systemu oceny szkół w celu poprawy wyników nauczania oraz zmniejszenie liczby uczniów wcześnie kończących naukę. Zwiększenie stopnia wykorzystania uczenia się poprzez praktykę w miejscu pracy w kształceniu i szkoleniu zawodowym na poziomie ponadgimnazjalnym oraz wzmocnienie szkolnictwa wyższego ukierunkowanego na naukę zawodu. Stworzenie krajowego rejestru kwalifikacji w celu zapewnienia powszechnego uznawania umiejętności. Zadbanie o to, by finansowanie publiczne było w większym stopniu przeznaczane na wysokiej jakości szkolnictwo wyższe i badania. |
| --- | --- |

6.

Wdrożenie krajowego systemu oceny szkół w celu poprawy wyników nauczania oraz zmniejszenie liczby uczniów wcześnie kończących naukę. Zwiększenie stopnia wykorzystania uczenia się poprzez praktykę w miejscu pracy w kształceniu i szkoleniu zawodowym na poziomie ponadgimnazjalnym oraz wzmocnienie szkolnictwa wyższego ukierunkowanego na naukę zawodu. Stworzenie krajowego rejestru kwalifikacji w celu zapewnienia powszechnego uznawania umiejętności. Zadbanie o to, by finansowanie publiczne było w większym stopniu przeznaczane na wysokiej jakości szkolnictwo wyższe i badania.

| 7. | Przyjęcie oczekujących na to przepisów służących uproszczeniu środowiska regulacyjnego dla przedsiębiorstw i obywateli lub innych równoważnych środków oraz zajęcie się brakami w zakresie wdrażania istniejącego prawodawstwa. Wspieranie otwarcia rynku i usuwanie pozostałych barier i ograniczeń dla konkurencji w przypadku wolnych zawodów, świadczonych lokalnie usług publicznych, ubezpieczeń, dystrybucji paliw, usług detalicznych oraz usług pocztowych. Poprawę skuteczności zamówień publicznych, szczególnie w drodze usprawnienia procedur, w tym m.in. poprzez lepsze wykorzystanie e-zamówień, racjonalizację centralnych jednostek zakupujących i zapewnienie właściwego stosowania przepisów przed i po udzieleniu zamówienia. W przypadku lokalnych służb użyteczności publicznej, rygorystyczne wdrożenie przepisów przewidujących skorygowanie do dnia 31 grudnia 2014 r. umów niezgodnych z wymogami w zakresie kryteriów wewnętrznych. |
| --- | --- |

7.

Przyjęcie oczekujących na to przepisów służących uproszczeniu środowiska regulacyjnego dla przedsiębiorstw i obywateli lub innych równoważnych środków oraz zajęcie się brakami w zakresie wdrażania istniejącego prawodawstwa. Wspieranie otwarcia rynku i usuwanie pozostałych barier i ograniczeń dla konkurencji w przypadku wolnych zawodów, świadczonych lokalnie usług publicznych, ubezpieczeń, dystrybucji paliw, usług detalicznych oraz usług pocztowych. Poprawę skuteczności zamówień publicznych, szczególnie w drodze usprawnienia procedur, w tym m.in. poprzez lepsze wykorzystanie e-zamówień, racjonalizację centralnych jednostek zakupujących i zapewnienie właściwego stosowania przepisów przed i po udzieleniu zamówienia. W przypadku lokalnych służb użyteczności publicznej, rygorystyczne wdrożenie przepisów przewidujących skorygowanie do dnia 31 grudnia 2014 r. umów niezgodnych z wymogami w zakresie kryteriów wewnętrznych.

| 8. | Zapewnienie szybkiej i pełnej operacyjności urzędu ds. transportu do września 2014 r. Zatwierdzenie wykazu strategicznych elementów infrastruktury w sektorze energetycznym i usprawnienie zarządzania portami oraz poprawienie połączeń z obszarami w głębi lądu. |
| --- | --- |

8.

Zapewnienie szybkiej i pełnej operacyjności urzędu ds. transportu do września 2014 r. Zatwierdzenie wykazu strategicznych elementów infrastruktury w sektorze energetycznym i usprawnienie zarządzania portami oraz poprawienie połączeń z obszarami w głębi lądu.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P. C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25.

2

(3)  Podtrzymaną na rok 2014 decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

3

(4)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 42.

4

(5)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie wspólnych przepisów dotyczących monitorowania i oceny projektów planów budżetowych oraz zapewnienia korekty nadmiernego deficytu w państwach członkowskich należących do strefy euro (Dz.U. L 140 z 27.5.2013, s. 11).

5

(6)  COM(2013) 800 final.

6

(7)  Na podstawie art. 5 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1466/97.

7

(8)  Zob. s. 141 niniejszego Dziennika Urzędowego.

8

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/63 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/63

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Łotwy na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Łotwę programu stabilności na 2014 r.

2014/C 247/12

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 2,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (3) w sprawie krajowego programu reform Łotwy na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Łotwę zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2012–2016. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (3) w sprawie krajowego programu reform Łotwy na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Łotwę zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2012–2016.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 (4), przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym nie wskazała Łotwy jako jednego z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 (4), przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym nie wskazała Łotwy jako jednego z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 29 kwietnia 2014 r. Łotwa przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 30 kwietnia 2014 r. – swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 29 kwietnia 2014 r. Łotwa przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 30 kwietnia 2014 r. – swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (8) | Cel strategii budżetowej, sformułowany w programie stabilności na 2014 r., polega na stopniowym obniżaniu deficytu nominalnego oraz utrzymaniu salda strukturalnego, co jest spójne z celem średniookresowym, biorąc pod uwagę dozwolone tymczasowe odchylenie od celu średniookresowego z uwagi na wpływ systemowej reformy emerytalnej. Cel średniookresowy został zmieniony w programie stabilności z ‐ 0,5 % na - 1,0 % i jest zgodny z celami paktu stabilności i wzrostu. Planowana ścieżka salda nominalnego w programie stabilności sugeruje stopniowe pogarszanie (ponownie obliczonego) salda strukturalnego, choć nadal w ramach marginesu, jaki dopuszcza wdrożenie reformy emerytalnej. Biorąc pod uwagę dozwolone odchylenie od celu średniookresowego, planowany deficyt strukturalny jest zgodny z wymogiem paktu stabilności i wzrostu do 2016 r. Planowany wzrost ponownie obliczonego deficytu strukturalnego w 2017 r. prowadzi jednak do odchylenia od wymaganej ścieżki korekty zmierzającej do osiągnięcia celu średniookresowego. Ogólnie rzecz biorąc, określona w programie stabilności strategia budżetowa jest w znacznej części zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Zakłada się, że dług publiczny utrzyma się na poziomie znacznie poniżej 60 % PKB przez cały okres trwania programu, a do 2017 r. jego wartość obniży się do 31 % PKB. Scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się prognozy budżetowe w programie stabilności i który nie został formalnie zaaprobowany przez niezależną instytucję, jest wykonalny. Zakłada się, że wzrost gospodarczy utrzyma się na poziomie około 4 % w skali roku przez cały okres trwania programu, natomiast prognozowane wzrosty cen są umiarkowane. |
| --- | --- |

(8)

Cel strategii budżetowej, sformułowany w programie stabilności na 2014 r., polega na stopniowym obniżaniu deficytu nominalnego oraz utrzymaniu salda strukturalnego, co jest spójne z celem średniookresowym, biorąc pod uwagę dozwolone tymczasowe odchylenie od celu średniookresowego z uwagi na wpływ systemowej reformy emerytalnej. Cel średniookresowy został zmieniony w programie stabilności z ‐ 0,5 % na - 1,0 % i jest zgodny z celami paktu stabilności i wzrostu. Planowana ścieżka salda nominalnego w programie stabilności sugeruje stopniowe pogarszanie (ponownie obliczonego) salda strukturalnego, choć nadal w ramach marginesu, jaki dopuszcza wdrożenie reformy emerytalnej. Biorąc pod uwagę dozwolone odchylenie od celu średniookresowego, planowany deficyt strukturalny jest zgodny z wymogiem paktu stabilności i wzrostu do 2016 r. Planowany wzrost ponownie obliczonego deficytu strukturalnego w 2017 r. prowadzi jednak do odchylenia od wymaganej ścieżki korekty zmierzającej do osiągnięcia celu średniookresowego. Ogólnie rzecz biorąc, określona w programie stabilności strategia budżetowa jest w znacznej części zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Zakłada się, że dług publiczny utrzyma się na poziomie znacznie poniżej 60 % PKB przez cały okres trwania programu, a do 2017 r. jego wartość obniży się do 31 % PKB. Scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się prognozy budżetowe w programie stabilności i który nie został formalnie zaaprobowany przez niezależną instytucję, jest wykonalny. Zakłada się, że wzrost gospodarczy utrzyma się na poziomie około 4 % w skali roku przez cały okres trwania programu, natomiast prognozowane wzrosty cen są umiarkowane.

| (9) | Zawarty w programie stabilności scenariusz budżetowy zakłada drastyczny spadek udziału dochodów i wydatków publicznych w PKB, co jest zgodne z szeregiem środków zmniejszających dochody na tle docelowego ograniczenia wydatków. Rosnące potrzeby w zakresie wydatkowania w kilku obszarach polityki zagrażają prognozowanym cięciom wydatków w programie stabilności. Prognoza służb Komisji z wiosny 2014 r. wskazuje, że chociaż polityka budżetowa w 2014 r. jest zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu, istnieje ryzyko odchylenia w 2015 r. Rada, opierając się na swojej ocenie programu stabilności oraz prognozie Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, jest zdania, że odchylenie deficytu strukturalnego od celu średniookresowego w 2014 r. odzwierciedla wpływ systemowej reformy strukturalnej, natomiast począwszy od 2015 r. istnieje ryzyko odchylenia od wymaganej ścieżki korekty. |
| --- | --- |

(9)

Zawarty w programie stabilności scenariusz budżetowy zakłada drastyczny spadek udziału dochodów i wydatków publicznych w PKB, co jest zgodne z szeregiem środków zmniejszających dochody na tle docelowego ograniczenia wydatków. Rosnące potrzeby w zakresie wydatkowania w kilku obszarach polityki zagrażają prognozowanym cięciom wydatków w programie stabilności. Prognoza służb Komisji z wiosny 2014 r. wskazuje, że chociaż polityka budżetowa w 2014 r. jest zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu, istnieje ryzyko odchylenia w 2015 r. Rada, opierając się na swojej ocenie programu stabilności oraz prognozie Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, jest zdania, że odchylenie deficytu strukturalnego od celu średniookresowego w 2014 r. odzwierciedla wpływ systemowej reformy strukturalnej, natomiast począwszy od 2015 r. istnieje ryzyko odchylenia od wymaganej ścieżki korekty.

| (10) | Łotwa podjęła kroki w kierunku obniżenia obciążeń podatkowych dla osób o niskich dochodach oraz rodzin z osobami pozostającymi na ich utrzymaniu, a także w kierunku zwiększenia podatków od nieruchomości i podatków związanych z ochroną środowiska, lecz poziom tych podatków oraz ich struktura nie wpływają w dostatecznym stopniu na zachowanie podmiotów gospodarczych i nadal obowiązują niektóre dotacje mające szkodliwy wpływ na środowisko. Wprawdzie władze poczyniły pewne postępy w zakresie przestrzegania przepisów prawa podatkowego oraz zmniejszenia udziału niezgłoszonej działalności gospodarczej, zwłaszcza poprzez poprawę oceny ryzyka oraz zaostrzenie sankcji przeciwko oszustwom, jednak nadal istnieją wyzwania w postaci walki z oszustwami podatkowymi i uchylaniem się od opodatkowania. Przede wszystkim wpływy z podatków konsumpcyjnych mają znaczący udział w podatkach ogółem i możliwy jest ich dalszy wzrost, o ile poprawi się przestrzeganie przepisów prawa podatkowego. |
| --- | --- |

(10)

Łotwa podjęła kroki w kierunku obniżenia obciążeń podatkowych dla osób o niskich dochodach oraz rodzin z osobami pozostającymi na ich utrzymaniu, a także w kierunku zwiększenia podatków od nieruchomości i podatków związanych z ochroną środowiska, lecz poziom tych podatków oraz ich struktura nie wpływają w dostatecznym stopniu na zachowanie podmiotów gospodarczych i nadal obowiązują niektóre dotacje mające szkodliwy wpływ na środowisko. Wprawdzie władze poczyniły pewne postępy w zakresie przestrzegania przepisów prawa podatkowego oraz zmniejszenia udziału niezgłoszonej działalności gospodarczej, zwłaszcza poprzez poprawę oceny ryzyka oraz zaostrzenie sankcji przeciwko oszustwom, jednak nadal istnieją wyzwania w postaci walki z oszustwami podatkowymi i uchylaniem się od opodatkowania. Przede wszystkim wpływy z podatków konsumpcyjnych mają znaczący udział w podatkach ogółem i możliwy jest ich dalszy wzrost, o ile poprawi się przestrzeganie przepisów prawa podatkowego.

| (11) | Pomimo pierwotnie ambitnego planu zakładającego reformę szkolnictwa wyższego, Łotwa nie poczyniła żadnych postępów w kierunku ustanowienia systemu akredytacji, który byłby uznany na szczeblu międzynarodowy, plany wprowadzenia nowego modelu finansowania są wstępnie przewidziane na rok 2016, proces konsolidacji instytucji szkolnictwa wyższego osłabł i nadal obowiązują te same restrykcje dotyczące używania języków obcych. Powyższa sytuacja ma miejsce pomimo faktu, że istnieje znaczna potrzeba reformy systemu szkolnictwa wyższego, który jest zbyt rozbudowany w stosunku do malejącej populacji, oferuje zbyt wiele odrębnych programów studiów i jest mało atrakcyjny dla studentów i pedagogów z zagranicy. Jak wynika z pierwszej niezależnej oceny instytucji badawczych, 10 % z nich można uznać za międzynarodowe ośrodki badawcze na wysokim poziomie, a zatrudniony w nich personel stanowi 21 % naukowców pracujących w pełnym wymiarze czasu. Ponadto intensywność badań i rozwoju na Łotwie stanowiła zaledwie 0,66 % PKB w 2012 r. i kraj ten nie zmierza do osiągnięcia celu określonego w strategii „Europa 2020”, jakim jest przeznaczanie 1,5 % PKB na badania i rozwój. |
| --- | --- |

(11)

Pomimo pierwotnie ambitnego planu zakładającego reformę szkolnictwa wyższego, Łotwa nie poczyniła żadnych postępów w kierunku ustanowienia systemu akredytacji, który byłby uznany na szczeblu międzynarodowy, plany wprowadzenia nowego modelu finansowania są wstępnie przewidziane na rok 2016, proces konsolidacji instytucji szkolnictwa wyższego osłabł i nadal obowiązują te same restrykcje dotyczące używania języków obcych. Powyższa sytuacja ma miejsce pomimo faktu, że istnieje znaczna potrzeba reformy systemu szkolnictwa wyższego, który jest zbyt rozbudowany w stosunku do malejącej populacji, oferuje zbyt wiele odrębnych programów studiów i jest mało atrakcyjny dla studentów i pedagogów z zagranicy. Jak wynika z pierwszej niezależnej oceny instytucji badawczych, 10 % z nich można uznać za międzynarodowe ośrodki badawcze na wysokim poziomie, a zatrudniony w nich personel stanowi 21 % naukowców pracujących w pełnym wymiarze czasu. Ponadto intensywność badań i rozwoju na Łotwie stanowiła zaledwie 0,66 % PKB w 2012 r. i kraj ten nie zmierza do osiągnięcia celu określonego w strategii „Europa 2020”, jakim jest przeznaczanie 1,5 % PKB na badania i rozwój.

| (12) | Łotwa zrobiła postępy w walce z bezrobociem, które znacznie spadło. Wskaźnik bezrobocia młodzieży jest względnie wysoki i konieczne są środki dotarcia z pomocą do młodych ludzi nieaktywnych zawodowo i niezarejestrowanych jako bezrobotni. Chociaż Łotwa podjęła działania, by przeciwdziałać problemowi niedopasowania umiejętności oraz podnieść jakość kształcenia zawodowego, kwestie te nadal wymagają uwagi, zwłaszcza konieczna jest poprawa jakości programów przyuczania do zawodu i rozwijanie wszechstronnego poradnictwa zawodowego. Aktywne polityki dotyczące rynku pracy mają wciąż ograniczony zakres i w zbyt dużym stopniu opierają się na robotach publicznych. |
| --- | --- |

(12)

Łotwa zrobiła postępy w walce z bezrobociem, które znacznie spadło. Wskaźnik bezrobocia młodzieży jest względnie wysoki i konieczne są środki dotarcia z pomocą do młodych ludzi nieaktywnych zawodowo i niezarejestrowanych jako bezrobotni. Chociaż Łotwa podjęła działania, by przeciwdziałać problemowi niedopasowania umiejętności oraz podnieść jakość kształcenia zawodowego, kwestie te nadal wymagają uwagi, zwłaszcza konieczna jest poprawa jakości programów przyuczania do zawodu i rozwijanie wszechstronnego poradnictwa zawodowego. Aktywne polityki dotyczące rynku pracy mają wciąż ograniczony zakres i w zbyt dużym stopniu opierają się na robotach publicznych.

| (13) | Łotwa boryka się z bardzo wysokim wskaźnikiem ubóstwa wśród osób w wieku produkcyjnym. Kraj ten podjął pewne kroki w kierunku reformy pomocy socjalnej i dokończył zakrojoną na szeroką skalę ocenę systemu zabezpieczenia społecznego, tworząc tym samym solidne podstawy reformy opartej na faktach. Rząd znacznie zwiększył różnego rodzaju zasiłki na dzieci oraz podniósł progi niepodlegających opodatkowaniu dochodów osób pozostających na utrzymaniu. Ochrona socjalna nadal jednak pozostaje mało skuteczna w zakresie redukcji ubóstwa, a wyzwaniem pozostaje opracowanie skutecznej siatki bezpieczeństwa socjalnego. Ogólnie rzecz biorąc, wysoki odsetek ludności jest zagrożony ubóstwem lub wykluczeniem społecznym; odsetek ten jest jeszcze wyższy wśród dzieci. Zagrożenie ubóstwem oraz wykluczeniem społecznym jest bardzo wysokie szczególnie w przypadku rodzin z dziećmi, osób bezrobotnych, niepełnosprawnych oraz zamieszkujących obszary wiejskie. Łotwa posiada najniższy w Unii udział wydatków na ochronę socjalną w PKB. Dostęp do opieki zdrowotnej jest utrudniony z uwagi na jej koszty, m.in. wysokie świadczenia, za które muszą płacić sami pacjenci, oraz bardzo powszechne nieformalne opłaty, co sprawia, że potrzeby w zakresie opieki zdrowotnej pozostają niezaspokojone w przypadku wysokiego odsetka społeczeństwa. Istnieją jeszcze możliwości poprawy, jeśli chodzi o zwiększenie skuteczności tego systemu oraz zapewnienie racjonalnego pod względem kosztów finansowania, a także promowanie działalności profilaktycznej. |
| --- | --- |

(13)

Łotwa boryka się z bardzo wysokim wskaźnikiem ubóstwa wśród osób w wieku produkcyjnym. Kraj ten podjął pewne kroki w kierunku reformy pomocy socjalnej i dokończył zakrojoną na szeroką skalę ocenę systemu zabezpieczenia społecznego, tworząc tym samym solidne podstawy reformy opartej na faktach. Rząd znacznie zwiększył różnego rodzaju zasiłki na dzieci oraz podniósł progi niepodlegających opodatkowaniu dochodów osób pozostających na utrzymaniu. Ochrona socjalna nadal jednak pozostaje mało skuteczna w zakresie redukcji ubóstwa, a wyzwaniem pozostaje opracowanie skutecznej siatki bezpieczeństwa socjalnego. Ogólnie rzecz biorąc, wysoki odsetek ludności jest zagrożony ubóstwem lub wykluczeniem społecznym; odsetek ten jest jeszcze wyższy wśród dzieci. Zagrożenie ubóstwem oraz wykluczeniem społecznym jest bardzo wysokie szczególnie w przypadku rodzin z dziećmi, osób bezrobotnych, niepełnosprawnych oraz zamieszkujących obszary wiejskie. Łotwa posiada najniższy w Unii udział wydatków na ochronę socjalną w PKB. Dostęp do opieki zdrowotnej jest utrudniony z uwagi na jej koszty, m.in. wysokie świadczenia, za które muszą płacić sami pacjenci, oraz bardzo powszechne nieformalne opłaty, co sprawia, że potrzeby w zakresie opieki zdrowotnej pozostają niezaspokojone w przypadku wysokiego odsetka społeczeństwa. Istnieją jeszcze możliwości poprawy, jeśli chodzi o zwiększenie skuteczności tego systemu oraz zapewnienie racjonalnego pod względem kosztów finansowania, a także promowanie działalności profilaktycznej.

| (14) | Łotwa osiągnęła pewne postępy w dziedzinie otwarcia swojego rynku energii elektrycznej na konkurencję; dalsze otwarcie na konkurencję planowane jest w sektorze gospodarstw domowych na początku 2015 r. W czerwcu 2013 r. Łotwa przystąpiła do skandynawsko-bałtyckiej giełdy energii elektrycznej Nord Pool Spot. Konieczne jest dalsze wzmocnienie wzajemnych powiązań z unijnym rynkiem energii, gdyż obecnie Łotwa jest zależna od importu, a transgraniczne przyłączenie do sieci elektrycznej z Estonią jest najczęściej przeciążone. Dlatego zasadnicze znaczenie ma budowa infrastruktury; Łotwa zmaga się z poważnym wyzwaniem, jakim jest wyeliminowanie braków w infrastrukturze. Poza tym osiągnięte zostały pewne postępy w sektorze gazu ziemnego w związku z przyjęciem przez parlament nowelizacji ustawy energetycznej, która przewiduje stopniowe otwieranie rynku gazu począwszy od kwietnia 2014 r.; pełne otwarcie tego rynku zostało jednak odłożone do 2017 r. Łotwa zaproponowała zrównoważone działania w zakresie kombinacji polityki budżetowej i monetarnej, których celem są oszczędności energii w głównych sektorach gospodarki; w nadchodzących latach ponad 70 % oszczędności energii będzie generowanych w sektorze budowlanym. Nadal jednak konieczne jest podniesienie efektywności energetycznej transportu, budynków i systemów ciepłowniczych. |
| --- | --- |

(14)

Łotwa osiągnęła pewne postępy w dziedzinie otwarcia swojego rynku energii elektrycznej na konkurencję; dalsze otwarcie na konkurencję planowane jest w sektorze gospodarstw domowych na początku 2015 r. W czerwcu 2013 r. Łotwa przystąpiła do skandynawsko-bałtyckiej giełdy energii elektrycznej Nord Pool Spot. Konieczne jest dalsze wzmocnienie wzajemnych powiązań z unijnym rynkiem energii, gdyż obecnie Łotwa jest zależna od importu, a transgraniczne przyłączenie do sieci elektrycznej z Estonią jest najczęściej przeciążone. Dlatego zasadnicze znaczenie ma budowa infrastruktury; Łotwa zmaga się z poważnym wyzwaniem, jakim jest wyeliminowanie braków w infrastrukturze. Poza tym osiągnięte zostały pewne postępy w sektorze gazu ziemnego w związku z przyjęciem przez parlament nowelizacji ustawy energetycznej, która przewiduje stopniowe otwieranie rynku gazu począwszy od kwietnia 2014 r.; pełne otwarcie tego rynku zostało jednak odłożone do 2017 r. Łotwa zaproponowała zrównoważone działania w zakresie kombinacji polityki budżetowej i monetarnej, których celem są oszczędności energii w głównych sektorach gospodarki; w nadchodzących latach ponad 70 % oszczędności energii będzie generowanych w sektorze budowlanym. Nadal jednak konieczne jest podniesienie efektywności energetycznej transportu, budynków i systemów ciepłowniczych.

| (15) | Łotwa podjęła istotne działania w celu zwiększenia wydolności systemu wymiaru sprawiedliwości, tak aby zmniejszyć liczbę zaległych spraw i skrócić czas trwania postępowań. Duża liczba zaległych spraw sądowych nadal stwarza zagrożenie dla przedsiębiorstw; poza tym należy dokończyć reformy mające zwiększyć wydajność i jakość wymiaru sprawiedliwości, między innymi w zakresie przepisów dotyczących niewypłacalności, mediacji i arbitrażu. Łotwa przedstawiła ambitne reformy administracji publicznej, jednak są one powoli wprowadzane w życie i nie obejmują samorządów lokalnych, do tego bardzo opóźnia się reforma przedsiębiorstw państwowych. Konieczne są zmiany w przepisach prawa o konkurencji, tak by zapewnić Radzie ds. Konkurencji większą niezależność instytucjonalną i finansową pozwalającą jej podejmować skuteczne interwencje w razie działań organów państwowych i prywatnych ograniczających konkurencję. |
| --- | --- |

(15)

Łotwa podjęła istotne działania w celu zwiększenia wydolności systemu wymiaru sprawiedliwości, tak aby zmniejszyć liczbę zaległych spraw i skrócić czas trwania postępowań. Duża liczba zaległych spraw sądowych nadal stwarza zagrożenie dla przedsiębiorstw; poza tym należy dokończyć reformy mające zwiększyć wydajność i jakość wymiaru sprawiedliwości, między innymi w zakresie przepisów dotyczących niewypłacalności, mediacji i arbitrażu. Łotwa przedstawiła ambitne reformy administracji publicznej, jednak są one powoli wprowadzane w życie i nie obejmują samorządów lokalnych, do tego bardzo opóźnia się reforma przedsiębiorstw państwowych. Konieczne są zmiany w przepisach prawa o konkurencji, tak by zapewnić Radzie ds. Konkurencji większą niezależność instytucjonalną i finansową pozwalającą jej podejmować skuteczne interwencje w razie działań organów państwowych i prywatnych ograniczających konkurencję.

| (16) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Łotwy. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki budżetowej i polityki społeczno-gospodarczej Łotwy, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisjiw ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–5. |
| --- | --- |

(16)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Łotwy. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki budżetowej i polityki społeczno-gospodarczej Łotwy, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisjiw ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–5.

| (17) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(17)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej.

| (18) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na podstawie tej analizy Rada wydała osobne zalecenia skierowane do tych państw członkowskich, których walutą jest euro (6). Jako kraj, którego walutą jest euro, Łotwa powinna zagwarantować pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń, |
| --- | --- |

(18)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na podstawie tej analizy Rada wydała osobne zalecenia skierowane do tych państw członkowskich, których walutą jest euro (6). Jako kraj, którego walutą jest euro, Łotwa powinna zagwarantować pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń,

NINIEJSZYM ZALECA Łotwie podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Utrzymanie stabilnej sytuacji budżetowej w 2014 r. i wzmocnienie strategii budżetowej począwszy od 2015 r., przy zapewnieniu, by odchylenie od celu średniookresowego miało ograniczony wpływ na systemową reformę emerytalną. Kontynuowanie wysiłków zmierzających do dalszego ograniczania obciążenia podatkowego w odniesieniu do osób o niskich dochodach w kontekście wprowadzania podatków od nieruchomości i podatków związanych z ochroną środowiska, które bardziej sprzyjają wzrostowi gospodarczemu, oraz poprzez lepsze przestrzeganie przepisów prawa podatkowego i pobór podatków. |
| --- | --- |

1.

Utrzymanie stabilnej sytuacji budżetowej w 2014 r. i wzmocnienie strategii budżetowej począwszy od 2015 r., przy zapewnieniu, by odchylenie od celu średniookresowego miało ograniczony wpływ na systemową reformę emerytalną. Kontynuowanie wysiłków zmierzających do dalszego ograniczania obciążenia podatkowego w odniesieniu do osób o niskich dochodach w kontekście wprowadzania podatków od nieruchomości i podatków związanych z ochroną środowiska, które bardziej sprzyjają wzrostowi gospodarczemu, oraz poprzez lepsze przestrzeganie przepisów prawa podatkowego i pobór podatków.

| 2. | Przyspieszenie wdrażania reformy szkolnictwa wyższego, zwłaszcza poprzez powołanie niezależnej agencji akredytacyjnej oraz wprowadzenie modelu finansowania, który nagradza jakość. Zapewnienie poradnictwa zawodowego na wszystkich szczeblach edukacji, podniesienie jakości kształcenia i szkolenia zawodowego, w tym poprawę programów przyuczania do zawodu, a także osiągnięcie postępów, jeśli chodzi o zdolność młodych ludzi do zatrudnienia, m.in. poprzez wprowadzenie środków docierania z pomocą do młodych osób niezarejestrowanych jako bezrobotni, niezatrudnionych, niekształcących się i nieszkolących się. Podjęcie działań w kierunku bardziej zintegrowanego i kompleksowego systemu badań, m.in. poprzez skoncentrowanie finansowania na ośrodkach badawczych, które są konkurencyjne na arenie międzynarodowej. |
| --- | --- |

2.

Przyspieszenie wdrażania reformy szkolnictwa wyższego, zwłaszcza poprzez powołanie niezależnej agencji akredytacyjnej oraz wprowadzenie modelu finansowania, który nagradza jakość. Zapewnienie poradnictwa zawodowego na wszystkich szczeblach edukacji, podniesienie jakości kształcenia i szkolenia zawodowego, w tym poprawę programów przyuczania do zawodu, a także osiągnięcie postępów, jeśli chodzi o zdolność młodych ludzi do zatrudnienia, m.in. poprzez wprowadzenie środków docierania z pomocą do młodych osób niezarejestrowanych jako bezrobotni, niezatrudnionych, niekształcących się i nieszkolących się. Podjęcie działań w kierunku bardziej zintegrowanego i kompleksowego systemu badań, m.in. poprzez skoncentrowanie finansowania na ośrodkach badawczych, które są konkurencyjne na arenie międzynarodowej.

| 3. | Dalsze zreformowanie pomocy socjalnej oraz jej finansowania w celu zapewnienia poprawy jej zasięgu, adekwatności świadczeń, poprawy aktywizacji zawodowej oraz ukierunkowanych usług socjalnych. Zwiększenie zasięgu aktywnych polityk dotyczących rynku pracy. Poprawę efektywności kosztowej, jakości i dostępności systemu opieki zdrowotnej. |
| --- | --- |

3.

Dalsze zreformowanie pomocy socjalnej oraz jej finansowania w celu zapewnienia poprawy jej zasięgu, adekwatności świadczeń, poprawy aktywizacji zawodowej oraz ukierunkowanych usług socjalnych. Zwiększenie zasięgu aktywnych polityk dotyczących rynku pracy. Poprawę efektywności kosztowej, jakości i dostępności systemu opieki zdrowotnej.

| 4. | Przyspieszenie rozwoju wzajemnych połączeń sieci przesyłowych gazu i energii elektrycznej z sąsiadującymi państwami członkowskimi, by zróżnicować źródła energii i wspierać konkurencyjność poprzez poprawę integracji rynków energii państw bałtyckich. Dążenie do dalszej poprawy efektywności energetycznej transportu, budynków i systemów ciepłowniczych. |
| --- | --- |

4.

Przyspieszenie rozwoju wzajemnych połączeń sieci przesyłowych gazu i energii elektrycznej z sąsiadującymi państwami członkowskimi, by zróżnicować źródła energii i wspierać konkurencyjność poprzez poprawę integracji rynków energii państw bałtyckich. Dążenie do dalszej poprawy efektywności energetycznej transportu, budynków i systemów ciepłowniczych.

| 5. | Dokończenie reform wymiaru sprawiedliwości, w tym zaległych reform przepisów dotyczących niewypłacalności, arbitrażu i mediacji, w celu zapewnienia otoczenia prawnego bardziej przyjaznego dla przedsiębiorstw i konsumentów. Przyspieszenie reform administracji publicznej, m.in. poprzez wprowadzenie reformy zarządzania przedsiębiorstwami państwowymi oraz zwiększenie instytucjonalnej i finansowej niezależności Rady ds. Konkurencji. |
| --- | --- |

5.

Dokończenie reform wymiaru sprawiedliwości, w tym zaległych reform przepisów dotyczących niewypłacalności, arbitrażu i mediacji, w celu zapewnienia otoczenia prawnego bardziej przyjaznego dla przedsiębiorstw i konsumentów. Przyspieszenie reform administracji publicznej, m.in. poprzez wprowadzenie reformy zarządzania przedsiębiorstwami państwowymi oraz zwiększenie instytucjonalnej i finansowej niezależności Rady ds. Konkurencji.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P. C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Utrzymane na rok 2014 decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

2

(3)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 47.

3

(4)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25).

4

(5)  Na podstawie art. 5 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

5

(6)  Zob. s. 141 niniejszego Dziennika Urzędowego.

6

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/67 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/67

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Litwy na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Litwę programu konwergencji na 2014 r.

2014/C 247/13

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 9 ust. 2,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r. Rada, na podstawie wniosków Komisji, przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r. Rada, na podstawie wniosków Komisji, przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub szefowie rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub szefowie rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (3) w sprawie krajowego programu reform Litwy na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Litwę zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2012–2016. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (3) w sprawie krajowego programu reform Litwy na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Litwę zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2012–2016.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła, na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 (4), sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym nie wskazała Litwy jako jednego z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła, na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 (4), sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym nie wskazała Litwy jako jednego z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 1 kwietnia 2014 r. Litwa przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 22 kwietnia 2014 r. – swój program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 1 kwietnia 2014 r. Litwa przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 22 kwietnia 2014 r. – swój program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (8) | Sformułowany w programie konwergencji na 2014 r. cel strategii budżetowej polega na osiągnięciu średniookresowego celu budżetowego do 2015 r. oraz uzyskaniu nadwyżki strukturalnej na poziomie 0,9 % PKB w momencie zakończenia programu konwergencji w 2017 r. W programie konwergencji potwierdzono poprzedni średniookresowy cel budżetowy na poziomie - 1 % PKB, który jest zgodny z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Na podstawie (ponownie obliczonego) strukturalnego salda budżetowego roczne postępy w osiąganiu średniookresowego celu budżetowego wynoszą co najmniej 0,5 % PKB w 2014 r. i 2015 r. Jednocześnie istnieje ryzyko odchylenia od wartości odniesienia dla wydatków w 2015 r. Ogólnie rzecz biorąc, ścieżka dostosowania do średniookresowego celu budżetowego jest w dużej mierze zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Jak wynika z programu konwergencji, w okresie jego trwania zadłużenie znacznie się obniży do 2017 r. i wyniesie około 35 %. Scenariusz makroekonomiczny, na którym oparte są prognozy budżetowe w programie konwergencji, jest w dużej mierze wykonalny. Jednocześnie należy jeszcze sprecyzować środki konsolidacji na lata 2015–2017. Zgodnie z prognozą służb Komisji z wiosny 2014 r. korekta strukturalna w 2014 r. i 2015 r. powinna wynieść odpowiednio 0,2 % i 0,6 % PKB, a więc w przypadku 2014 r. 0,3 % PKB poniżej wymaganego obniżenia o 0,5 % PKB. Ponadto istnieje ryzyko znacznego odchylenia od wartości odniesienia dla wydatków w 2014 r.; a dodatkowe odchylenie, aczkolwiek bardziej ograniczone, może wystąpić w 2015 r. Na podstawie własnej oceny programu konwergencji oraz prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że istnieje ryzyko znacznego odchylenia od ścieżki dostosowania do średniookresowego celu budżetowego w 2014 r. |
| --- | --- |

(8)

Sformułowany w programie konwergencji na 2014 r. cel strategii budżetowej polega na osiągnięciu średniookresowego celu budżetowego do 2015 r. oraz uzyskaniu nadwyżki strukturalnej na poziomie 0,9 % PKB w momencie zakończenia programu konwergencji w 2017 r. W programie konwergencji potwierdzono poprzedni średniookresowy cel budżetowy na poziomie - 1 % PKB, który jest zgodny z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Na podstawie (ponownie obliczonego) strukturalnego salda budżetowego roczne postępy w osiąganiu średniookresowego celu budżetowego wynoszą co najmniej 0,5 % PKB w 2014 r. i 2015 r. Jednocześnie istnieje ryzyko odchylenia od wartości odniesienia dla wydatków w 2015 r. Ogólnie rzecz biorąc, ścieżka dostosowania do średniookresowego celu budżetowego jest w dużej mierze zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Jak wynika z programu konwergencji, w okresie jego trwania zadłużenie znacznie się obniży do 2017 r. i wyniesie około 35 %. Scenariusz makroekonomiczny, na którym oparte są prognozy budżetowe w programie konwergencji, jest w dużej mierze wykonalny. Jednocześnie należy jeszcze sprecyzować środki konsolidacji na lata 2015–2017. Zgodnie z prognozą służb Komisji z wiosny 2014 r. korekta strukturalna w 2014 r. i 2015 r. powinna wynieść odpowiednio 0,2 % i 0,6 % PKB, a więc w przypadku 2014 r. 0,3 % PKB poniżej wymaganego obniżenia o 0,5 % PKB. Ponadto istnieje ryzyko znacznego odchylenia od wartości odniesienia dla wydatków w 2014 r.; a dodatkowe odchylenie, aczkolwiek bardziej ograniczone, może wystąpić w 2015 r. Na podstawie własnej oceny programu konwergencji oraz prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że istnieje ryzyko znacznego odchylenia od ścieżki dostosowania do średniookresowego celu budżetowego w 2014 r.

| (9) | Nadal niewielkie jest względne znaczenie podatków, których wpływ na wzrost gospodarczy uznaje się za mniej szkodliwy, takich jak podatek od nieruchomości i podatek związany z ochroną środowiska. Dochody podatkowe opierają się w dużym stopniu na podatku pośrednim i opodatkowaniu pracy, natomiast dochody z podatków związanych z ochroną środowiska są nadal małe. Większe dochody z podatków bardziej sprzyjających wzrostowi można by przeznaczyć na zmniejszenie obciążeń podatkowych nałożonych na osoby o niskich dochodach, zwłaszcza osoby o niskich kwalifikacjach. Na początku 2013 r. dokonano częściowego przeglądu systemu podatkowego; rząd postanowił skorygować opodatkowanie kapitału, podnieść próg dochodów podlegających opodatkowaniu, co wiąże się ze zwiększoną progresywnością podatku dochodowego od osób fizycznych z korzyścią dla osób o niskich dochodach, oraz zwiększyć akcyzę na tytoń i alkohol. Generalnie środki te będą jednak miały negatywny wpływ na dochody podatkowe. Dlatego zasadnicze znaczenie będą miały dalsze działania służące poprawie stabilności finansów publicznych oraz zwiększaniu dochodów. Nie zostały podjęte żadne znaczące działania w związku z zaleceniem dla tego kraju z 2013 r. dotyczącym podatków związanych z ochroną środowiska. Litwa odnotowała ograniczone postępy w zakresie poprawy ram budżetowych, gdyż pułapy wydatków nadal nie są dostatecznie wiążące i do tej pory nie zostały przyjęte zmiany przepisów prawnych. Litwa wciąż zmaga się z wyzwaniami w dziedzinie przestrzegania przepisów prawa podatkowego, przede wszystkim nie rozwiązała problemu oszustw związanych z VAT poprzez, między innymi, wzmocnienie środków zarządzania ryzykiem. Wdrażany jest w tej dziedzinie plan działania na lata 2013–2014 i z pierwszych ocen wynika, że przynosi on pozytywne efekty. W 2013 r. podjęto szereg środków mających poprawić przestrzeganie przepisów dotyczących VAT i akcyzy. Wdrożona została nowa ukierunkowana strategia na lata 2014–2015. |
| --- | --- |

(9)

Nadal niewielkie jest względne znaczenie podatków, których wpływ na wzrost gospodarczy uznaje się za mniej szkodliwy, takich jak podatek od nieruchomości i podatek związany z ochroną środowiska. Dochody podatkowe opierają się w dużym stopniu na podatku pośrednim i opodatkowaniu pracy, natomiast dochody z podatków związanych z ochroną środowiska są nadal małe. Większe dochody z podatków bardziej sprzyjających wzrostowi można by przeznaczyć na zmniejszenie obciążeń podatkowych nałożonych na osoby o niskich dochodach, zwłaszcza osoby o niskich kwalifikacjach. Na początku 2013 r. dokonano częściowego przeglądu systemu podatkowego; rząd postanowił skorygować opodatkowanie kapitału, podnieść próg dochodów podlegających opodatkowaniu, co wiąże się ze zwiększoną progresywnością podatku dochodowego od osób fizycznych z korzyścią dla osób o niskich dochodach, oraz zwiększyć akcyzę na tytoń i alkohol. Generalnie środki te będą jednak miały negatywny wpływ na dochody podatkowe. Dlatego zasadnicze znaczenie będą miały dalsze działania służące poprawie stabilności finansów publicznych oraz zwiększaniu dochodów. Nie zostały podjęte żadne znaczące działania w związku z zaleceniem dla tego kraju z 2013 r. dotyczącym podatków związanych z ochroną środowiska. Litwa odnotowała ograniczone postępy w zakresie poprawy ram budżetowych, gdyż pułapy wydatków nadal nie są dostatecznie wiążące i do tej pory nie zostały przyjęte zmiany przepisów prawnych. Litwa wciąż zmaga się z wyzwaniami w dziedzinie przestrzegania przepisów prawa podatkowego, przede wszystkim nie rozwiązała problemu oszustw związanych z VAT poprzez, między innymi, wzmocnienie środków zarządzania ryzykiem. Wdrażany jest w tej dziedzinie plan działania na lata 2013–2014 i z pierwszych ocen wynika, że przynosi on pozytywne efekty. W 2013 r. podjęto szereg środków mających poprawić przestrzeganie przepisów dotyczących VAT i akcyzy. Wdrożona została nowa ukierunkowana strategia na lata 2014–2015.

| (10) | Niekorzystne zmiany demograficzne każą wątpić w długoterminową stabilność finansów publicznych na Litwie. Jak wynika z prognoz, wydatki na emerytury mają znacznie wzrosnąć i na przestrzeni 50 lat będą prawie dwukrotnie wyższe od średniej unijnej. Stopniowe podnoszenie ustawowego wieku emerytalnego, które ma miejsce od 2012 r., nie jest wystarczające, by poradzić sobie z coraz mniej liczną siłą roboczą oraz z wydłużającym się średnim trwaniem życia. Ponadto drastycznie rosnące ubóstwo oraz dotkliwa deprywacja materialna wśród osób starszych świadczy o problemach związanych z adekwatnością świadczeń emerytalnych. Litwa podjęła ważne, lecz pojedyncze kroki we właściwym kierunku – konieczne są bardziej znaczące zmiany, by móc przeprowadzić kompleksowe reformy. Choć Litwa zreformowała drugi filar emerytalny, to nie rozpowszechniły się pracownicze programy emerytalne ani dobrowolne oszczędzanie na emeryturę. Oprócz podniesienia ustawowego wieku emerytalnego konieczne są środki zwiększające szanse starszych pracowników na rynku pracy oraz promujące przyjazne dla nich środowisko pracy. |
| --- | --- |

(10)

Niekorzystne zmiany demograficzne każą wątpić w długoterminową stabilność finansów publicznych na Litwie. Jak wynika z prognoz, wydatki na emerytury mają znacznie wzrosnąć i na przestrzeni 50 lat będą prawie dwukrotnie wyższe od średniej unijnej. Stopniowe podnoszenie ustawowego wieku emerytalnego, które ma miejsce od 2012 r., nie jest wystarczające, by poradzić sobie z coraz mniej liczną siłą roboczą oraz z wydłużającym się średnim trwaniem życia. Ponadto drastycznie rosnące ubóstwo oraz dotkliwa deprywacja materialna wśród osób starszych świadczy o problemach związanych z adekwatnością świadczeń emerytalnych. Litwa podjęła ważne, lecz pojedyncze kroki we właściwym kierunku – konieczne są bardziej znaczące zmiany, by móc przeprowadzić kompleksowe reformy. Choć Litwa zreformowała drugi filar emerytalny, to nie rozpowszechniły się pracownicze programy emerytalne ani dobrowolne oszczędzanie na emeryturę. Oprócz podniesienia ustawowego wieku emerytalnego konieczne są środki zwiększające szanse starszych pracowników na rynku pracy oraz promujące przyjazne dla nich środowisko pracy.

| (11) | Choć zmalał ogólny wskaźnik bezrobocia, to bezrobocie strukturalne jest nadal wysokie, co wskazuje na niedopasowanie umiejętności, przede wszystkim wśród pracowników o niskich kwalifikacjach. Spada bezrobocie wśród młodzieży oraz odsetek młodych ludzi niekształcących się, niepracujących ani nieszkolących się, lecz wskaźniki te są nadal wysokie. Problemem pozostaje ograniczony zasięg aktywnych polityk dotyczących rynku pracy; należy poprawić ich skuteczność i terminowość. Prognozuje się, że w przyszłości jeszcze bardziej uwydatni się problem braku wykwalifikowanych pracowników. By zwiększyć szanse młodych ludzi na rynku pracy, należy lepiej dopasować kształcenie zawodowe i kształcenie na poziomie wyższym do rynku pracy, podnieść jakość programów przyuczania do zawodu oraz uczenia się poprzez praktykę w miejscu pracy, we współpracy z sektorem prywatnym, w tym z MŚP. Udział w uczeniu się przez całe życie rośnie, lecz w niedostatecznym tempie. Konieczny jest kompleksowy przegląd prawa pracy, z udziałem partnerów społecznych, by znaleźć sposoby na zmniejszenie obciążeń administracyjnych nałożonych na pracodawców. W pierwszej kolejności konieczne będzie ustalenie i wyeliminowanie zbędnych ograniczeń, które negatywnie wpływają na elastyczne porozumienia umowne, przepisy regulujące zwalnianie pracowników i uregulowania dotyczące czasu pracy. |
| --- | --- |

(11)

Choć zmalał ogólny wskaźnik bezrobocia, to bezrobocie strukturalne jest nadal wysokie, co wskazuje na niedopasowanie umiejętności, przede wszystkim wśród pracowników o niskich kwalifikacjach. Spada bezrobocie wśród młodzieży oraz odsetek młodych ludzi niekształcących się, niepracujących ani nieszkolących się, lecz wskaźniki te są nadal wysokie. Problemem pozostaje ograniczony zasięg aktywnych polityk dotyczących rynku pracy; należy poprawić ich skuteczność i terminowość. Prognozuje się, że w przyszłości jeszcze bardziej uwydatni się problem braku wykwalifikowanych pracowników. By zwiększyć szanse młodych ludzi na rynku pracy, należy lepiej dopasować kształcenie zawodowe i kształcenie na poziomie wyższym do rynku pracy, podnieść jakość programów przyuczania do zawodu oraz uczenia się poprzez praktykę w miejscu pracy, we współpracy z sektorem prywatnym, w tym z MŚP. Udział w uczeniu się przez całe życie rośnie, lecz w niedostatecznym tempie. Konieczny jest kompleksowy przegląd prawa pracy, z udziałem partnerów społecznych, by znaleźć sposoby na zmniejszenie obciążeń administracyjnych nałożonych na pracodawców. W pierwszej kolejności konieczne będzie ustalenie i wyeliminowanie zbędnych ograniczeń, które negatywnie wpływają na elastyczne porozumienia umowne, przepisy regulujące zwalnianie pracowników i uregulowania dotyczące czasu pracy.

| (12) | Pomimo niedawnych postępów ubóstwo osób w wieku produkcyjnym utrzymuje się powyżej średniej UE. Pomocne w walce z ubóstwem okazało się podniesienie minimalnego miesięcznego wynagrodzenia oraz progu dochodów niepodlegających opodatkowaniu. W ostatnich latach gwałtownie wzrosło jednak ubóstwo osób starszych oraz ich dotkliwa deprywacja materialna. W latach 2012–2013 w wyniku pilotażowej reformy świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej udało się obniżyć liczbę beneficjentów pomocy społecznej oraz wydatki na wspomniane świadczenia. W 2014 r. pilotażowa reforma objęła wszystkie gminy. Konieczne jest monitorowanie i ocena efektów reformy wśród osób najbardziej potrzebujących. Środki aktywizacji zawodowej skierowane do beneficjentów pomocy społecznej, którzy są długotrwale bezrobotni, mają niedostateczny zakres. Ponadto środki te nadal skoncentrowane są na programach robót publicznych, w związku z czym zapewniają wsparcie dochodów, lecz nie zwiększają szans beneficjentów na zatrudnienie. Należy ocenić wpływ reformy na osoby o niskich dochodach. Litwa przyjęła plan działania na lata 2014–2020 dotyczący poprawy włączenia społecznego. Nadal jednak konieczne jest ustanowienie głównych grup docelowych, budżetu i konkretnych środków, a także i sprecyzowanie, w jaki sposób cele będą osiągane i jak przebiegać będzie współpraca różnych ministerstw, samorządów lokalnych i podmiotów społeczeństwa obywatelskiego przy realizacji tego planu działania. |
| --- | --- |

(12)

Pomimo niedawnych postępów ubóstwo osób w wieku produkcyjnym utrzymuje się powyżej średniej UE. Pomocne w walce z ubóstwem okazało się podniesienie minimalnego miesięcznego wynagrodzenia oraz progu dochodów niepodlegających opodatkowaniu. W ostatnich latach gwałtownie wzrosło jednak ubóstwo osób starszych oraz ich dotkliwa deprywacja materialna. W latach 2012–2013 w wyniku pilotażowej reformy świadczeń pieniężnych z pomocy społecznej udało się obniżyć liczbę beneficjentów pomocy społecznej oraz wydatki na wspomniane świadczenia. W 2014 r. pilotażowa reforma objęła wszystkie gminy. Konieczne jest monitorowanie i ocena efektów reformy wśród osób najbardziej potrzebujących. Środki aktywizacji zawodowej skierowane do beneficjentów pomocy społecznej, którzy są długotrwale bezrobotni, mają niedostateczny zakres. Ponadto środki te nadal skoncentrowane są na programach robót publicznych, w związku z czym zapewniają wsparcie dochodów, lecz nie zwiększają szans beneficjentów na zatrudnienie. Należy ocenić wpływ reformy na osoby o niskich dochodach. Litwa przyjęła plan działania na lata 2014–2020 dotyczący poprawy włączenia społecznego. Nadal jednak konieczne jest ustanowienie głównych grup docelowych, budżetu i konkretnych środków, a także i sprecyzowanie, w jaki sposób cele będą osiągane i jak przebiegać będzie współpraca różnych ministerstw, samorządów lokalnych i podmiotów społeczeństwa obywatelskiego przy realizacji tego planu działania.

| (13) | Od 2010 r. rząd realizuje ambitną reformę przedsiębiorstw państwowych. Ustawy w ostatecznym kształcie zostały zatwierdzone w grudniu 2013 r. – wprowadzały one zmiany do wytycznych na temat przejrzystości, które począwszy od 2014 r. nakładają na wszystkie przedsiębiorstwa państwowe obowiązek przedstawiania danych w swoich rocznych sprawozdaniach w podziale na działalność komercyjną i niekomercyjną. Pierwsze sprawozdanie przedstawiające dane w takim podziale jest przewidziane na sierpień 2014 r. Powinno ono umożliwić bardziej szczegółową ocenę powodzenia wprowadzonych zmian. Nadal jednak w zarządach przedsiębiorstw państwowych zasiada niewielu niezależnych członków – częściowo wynika to z ograniczeń prawnych nałożonych na przedsiębiorstwa państwowe i komunalne. Proponowane są zmiany przepisów prawnych, które pozwoliłby na wybór niezależnych członków zarządów we wszystkich przedsiębiorstwach państwowych. Po wprowadzeniu wszystkich omawianych powyżej zmian w życie konieczna będzie ocena skuteczności oddzielenia działalności komercyjnej od niekomercyjnej oraz profesjonalizacji zarządów. |
| --- | --- |

(13)

Od 2010 r. rząd realizuje ambitną reformę przedsiębiorstw państwowych. Ustawy w ostatecznym kształcie zostały zatwierdzone w grudniu 2013 r. – wprowadzały one zmiany do wytycznych na temat przejrzystości, które począwszy od 2014 r. nakładają na wszystkie przedsiębiorstwa państwowe obowiązek przedstawiania danych w swoich rocznych sprawozdaniach w podziale na działalność komercyjną i niekomercyjną. Pierwsze sprawozdanie przedstawiające dane w takim podziale jest przewidziane na sierpień 2014 r. Powinno ono umożliwić bardziej szczegółową ocenę powodzenia wprowadzonych zmian. Nadal jednak w zarządach przedsiębiorstw państwowych zasiada niewielu niezależnych członków – częściowo wynika to z ograniczeń prawnych nałożonych na przedsiębiorstwa państwowe i komunalne. Proponowane są zmiany przepisów prawnych, które pozwoliłby na wybór niezależnych członków zarządów we wszystkich przedsiębiorstwach państwowych. Po wprowadzeniu wszystkich omawianych powyżej zmian w życie konieczna będzie ocena skuteczności oddzielenia działalności komercyjnej od niekomercyjnej oraz profesjonalizacji zarządów.

| (14) | Przyłączenia energetyczne i gazowe z sąsiadującymi państwami członkowskimi są nadal nierozwinięte, co powoduje ograniczoną konkurencję oraz wysokie ceny. W efekcie liberalizacji rynków gazu i energii elektrycznej wzrosła konkurencja na rynkach krajowych, lecz do tej pory klienci nie korzystali ze swoich praw do zmiany dostawcy. Rząd nadał połączeniom międzysystemowym priorytet, jednak do tej pory ich budowa nie została ukończona. Złożone zostało zamówienie na budowę ważnego gazociągu, a ponadto do grudnia 2014 r. powinien zostać oddany do eksploatacji terminal LNG w Kłajpedzie. Osiągnięte zostały pewne postępy w odniesieniu do połączeń międzysystemowych między litewską siecią energetyczną a unijnym rynkiem energii. Poprawy wymaga również efektywność energetyczna. Litwa dokonała pewnych postępów w zakresie efektywności energetycznej budynków, również w odniesieniu do inwestycji w ramach funduszu holdingowego JESSICA. W 2013 r. podjęte zostały środki ustawodawcze mające przyspieszyć absorpcję tego funduszu holdingowego. Na początku 2014 r. sfinalizowane zostały projekty i znacznie wzrosła liczba wstępnych wniosków. Zmiany w przepisach prawnych przewidują zmniejszenie dodatków na ogrzewanie, w przypadku gdy mieszkańcy nie zgodzą się na remont, a zatem usunięte zostaną czynniki zniechęcające do przeprowadzenia remontu. |
| --- | --- |

(14)

Przyłączenia energetyczne i gazowe z sąsiadującymi państwami członkowskimi są nadal nierozwinięte, co powoduje ograniczoną konkurencję oraz wysokie ceny. W efekcie liberalizacji rynków gazu i energii elektrycznej wzrosła konkurencja na rynkach krajowych, lecz do tej pory klienci nie korzystali ze swoich praw do zmiany dostawcy. Rząd nadał połączeniom międzysystemowym priorytet, jednak do tej pory ich budowa nie została ukończona. Złożone zostało zamówienie na budowę ważnego gazociągu, a ponadto do grudnia 2014 r. powinien zostać oddany do eksploatacji terminal LNG w Kłajpedzie. Osiągnięte zostały pewne postępy w odniesieniu do połączeń międzysystemowych między litewską siecią energetyczną a unijnym rynkiem energii. Poprawy wymaga również efektywność energetyczna. Litwa dokonała pewnych postępów w zakresie efektywności energetycznej budynków, również w odniesieniu do inwestycji w ramach funduszu holdingowego JESSICA. W 2013 r. podjęte zostały środki ustawodawcze mające przyspieszyć absorpcję tego funduszu holdingowego. Na początku 2014 r. sfinalizowane zostały projekty i znacznie wzrosła liczba wstępnych wniosków. Zmiany w przepisach prawnych przewidują zmniejszenie dodatków na ogrzewanie, w przypadku gdy mieszkańcy nie zgodzą się na remont, a zatem usunięte zostaną czynniki zniechęcające do przeprowadzenia remontu.

| (15) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Litwy. Komisja dokonała oceny krajowego programu reform i programu konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki budżetowej i polityki społeczno-gospodarczej na Litwie, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–6. |
| --- | --- |

(15)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Litwy. Komisja dokonała oceny krajowego programu reform i programu konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki budżetowej i polityki społeczno-gospodarczej na Litwie, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–6.

| (16) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej, |
| --- | --- |

(16)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej,

NINIEJSZYM ZALECA Litwie podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Wzmocnienie środków budżetowych na 2014 r. w świetle wzrostu wydatków przekraczającego wartość odniesienia oraz pojawiającej się luki w wysokości 0,3 % PKB pod względem wysiłku strukturalnego na podstawie prognozy służb Komisji z wiosny 2014 r., wskazującej na znaczne odchylenie w stosunku do wymogów funkcji zapobiegawczej paktu stabilności i wzrostu. Wzmocnienie w 2015 r. strategii budżetowej w celu zapewnienia wymaganej korekty na poziomie 0,5 % PKB zmierzającej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego. Zapewnienie w kolejnych latach utrzymywania się na poziomie średniookresowego celu budżetowego. Uzupełnienie strategii budżetowej o bardziej wzmocnione ramy budżetowe, w szczególności poprzez zapewnienie wiążących pułapów wydatków przy ustalaniu średniookresowych ram budżetowych. Dalszy przegląd systemu podatkowego i rozważenie zwiększenia podatków najmniej szkodliwych dla wzrostu gospodarczego, takich jak pobierane okresowo podatki od nieruchomości i podatki związane z ochroną środowiska, oraz dalsza poprawa przestrzegania przepisów prawa podatkowego. |
| --- | --- |

1.

Wzmocnienie środków budżetowych na 2014 r. w świetle wzrostu wydatków przekraczającego wartość odniesienia oraz pojawiającej się luki w wysokości 0,3 % PKB pod względem wysiłku strukturalnego na podstawie prognozy służb Komisji z wiosny 2014 r., wskazującej na znaczne odchylenie w stosunku do wymogów funkcji zapobiegawczej paktu stabilności i wzrostu. Wzmocnienie w 2015 r. strategii budżetowej w celu zapewnienia wymaganej korekty na poziomie 0,5 % PKB zmierzającej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego. Zapewnienie w kolejnych latach utrzymywania się na poziomie średniookresowego celu budżetowego. Uzupełnienie strategii budżetowej o bardziej wzmocnione ramy budżetowe, w szczególności poprzez zapewnienie wiążących pułapów wydatków przy ustalaniu średniookresowych ram budżetowych. Dalszy przegląd systemu podatkowego i rozważenie zwiększenia podatków najmniej szkodliwych dla wzrostu gospodarczego, takich jak pobierane okresowo podatki od nieruchomości i podatki związane z ochroną środowiska, oraz dalsza poprawa przestrzegania przepisów prawa podatkowego.

| 2. | Przyjęcie i wdrożenie przepisów dotyczących kompleksowej reformy systemu emerytalnego. W szczególności powiązanie ustawowego wieku emerytalnego ze średnią przewidywalną długością życia, ograniczenie możliwości wcześniejszego przechodzenia na emeryturę, ustanowienie jasnych zasad indeksacji emerytur i propagowanie uzupełniających systemów oszczędzania. Wsparcie reformy emerytalnej za pomocą działań zwiększających szanse starszych pracowników na rynku pracy. |
| --- | --- |

2.

Przyjęcie i wdrożenie przepisów dotyczących kompleksowej reformy systemu emerytalnego. W szczególności powiązanie ustawowego wieku emerytalnego ze średnią przewidywalną długością życia, ograniczenie możliwości wcześniejszego przechodzenia na emeryturę, ustanowienie jasnych zasad indeksacji emerytur i propagowanie uzupełniających systemów oszczędzania. Wsparcie reformy emerytalnej za pomocą działań zwiększających szanse starszych pracowników na rynku pracy.

| 3. | Lepsze ukierunkowanie środków aktywnej polityki rynku pracy na osoby o niskich kwalifikacjach oraz długotrwale bezrobotne. Poprawę zakresu oraz adekwatności zasiłków dla bezrobotnych i powiązanie ich z aktywizacją zawodową. Rozwiązanie utrzymującego się problemu niedopasowania umiejętności poprzez lepsze dopasowanie kształcenia do rynku pracy, między innymi w oparciu o systemy prognozowania zapotrzebowania na umiejętności, oraz promowanie uczenia się przez całe życie. Priorytetowe traktowanie programów przyuczania do zawodu i innych form uczenia się poprzez praktykę w miejscu pracy oraz wzmocnienie partnerstw z sektorem prywatnym, by zwiększyć szanse młodych ludzi na rynku pracy. Przegląd – we współpracy z partnerami społecznymi – adekwatności prawa pracy, zwłaszcza pod kątem przepisów dotyczących umów o pracę i regulujących czas pracy. |
| --- | --- |

3.

Lepsze ukierunkowanie środków aktywnej polityki rynku pracy na osoby o niskich kwalifikacjach oraz długotrwale bezrobotne. Poprawę zakresu oraz adekwatności zasiłków dla bezrobotnych i powiązanie ich z aktywizacją zawodową. Rozwiązanie utrzymującego się problemu niedopasowania umiejętności poprzez lepsze dopasowanie kształcenia do rynku pracy, między innymi w oparciu o systemy prognozowania zapotrzebowania na umiejętności, oraz promowanie uczenia się przez całe życie. Priorytetowe traktowanie programów przyuczania do zawodu i innych form uczenia się poprzez praktykę w miejscu pracy oraz wzmocnienie partnerstw z sektorem prywatnym, by zwiększyć szanse młodych ludzi na rynku pracy. Przegląd – we współpracy z partnerami społecznymi – adekwatności prawa pracy, zwłaszcza pod kątem przepisów dotyczących umów o pracę i regulujących czas pracy.

| 4. | Zapewnienie, by środki aktywizacji w sposób adekwatny objęły osoby najbardziej potrzebujące, oraz dalsze wzmacnianie powiązań między świadczeniami pieniężnymi z pomocy społecznej a środkami aktywizacji zawodowej. |
| --- | --- |

4.

Zapewnienie, by środki aktywizacji w sposób adekwatny objęły osoby najbardziej potrzebujące, oraz dalsze wzmacnianie powiązań między świadczeniami pieniężnymi z pomocy społecznej a środkami aktywizacji zawodowej.

| 5. | Planowe dokończenie realizacji reformy państwowych przedsiębiorstw, w szczególności poprzez sfinalizowanie procesu oddzielania działalności komercyjnej od niekomercyjnej, dalszą profesjonalizację zarządów oraz ścisłe monitorowanie przestrzegania wymogów reformy. |
| --- | --- |

5.

Planowe dokończenie realizacji reformy państwowych przedsiębiorstw, w szczególności poprzez sfinalizowanie procesu oddzielania działalności komercyjnej od niekomercyjnej, dalszą profesjonalizację zarządów oraz ścisłe monitorowanie przestrzegania wymogów reformy.

| 6. | Zintensyfikowanie działań na rzecz poprawy efektywności energetycznej budynków poprzez szybkie wdrożenie funduszu holdingowego. Kontynuowanie rozwoju powiązań transgranicznych z sąsiadującymi państwami członkowskimi w odniesieniu do gazu i energii elektrycznej, by zróżnicować źródła energii i wspierać konkurencyjność poprzez lepszą integrację rynków energii państw bałtyckich. |
| --- | --- |

6.

Zintensyfikowanie działań na rzecz poprawy efektywności energetycznej budynków poprzez szybkie wdrożenie funduszu holdingowego. Kontynuowanie rozwoju powiązań transgranicznych z sąsiadującymi państwami członkowskimi w odniesieniu do gazu i energii elektrycznej, by zróżnicować źródła energii i wspierać konkurencyjność poprzez lepszą integrację rynków energii państw bałtyckich.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P. C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Podtrzymaną na 2014 r. decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

2

(3)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 51.

3

(4)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25).

4

(5)  Na podstawie art. 9 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

5

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/72 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/72

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Luksemburga na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Luksemburg programu stabilności na 2014 r.

2014/C 247/14

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 2,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro, z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro, z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (3) w sprawie krajowego programu reform Luksemburga na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Luksemburg zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2016. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (4), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Luksemburga na 2014 r. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (3) w sprawie krajowego programu reform Luksemburga na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Luksemburg zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2016. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (4), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Luksemburga na 2014 r.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Luksemburg jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Luksemburg jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Luksemburga, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że w Luksemburgu nie występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej w rozumieniu procedury dotyczącej zakłóceń równowagi makroekonomicznej. W szczególności analiza nadwyżki na rachunku obrotów bieżących wykazała, że nadwyżka ta nie jest skutkiem słabego popytu krajowego, ale raczej wynika ze szczególnego modelu wzrostu Luksemburga, w znacznej mierze opartego na usługach finansowych. Ryzyko dla krajowej stabilności finansowej będące wynikiem obecności dużego sektora finansowego istnieje, lecz jest względnie kontrolowane, gdyż sektor ten jest jednocześnie zdywersyfikowany i wyspecjalizowany. Wysoki poziom zadłużenia w sektorze prywatnym, w szczególności wśród przedsiębiorstw niefinansowych, stanowi przede wszystkim odzwierciedlenie obecności dużej liczby międzynarodowych firm, które wykorzystują swoje oddziały lub jednostki zależne w Luksemburgu do przeprowadzania operacji finansowania wewnątrz grupy. Z kolei korzystny obecnie stan finansów publicznych jest w wysokim stopniu zależny od trwałości modelu wzrostu opartego na prężnym sektorze finansowym i w długiej perspektywie niesie ze sobą duże ryzyko dla stabilności. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Luksemburga, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że w Luksemburgu nie występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej w rozumieniu procedury dotyczącej zakłóceń równowagi makroekonomicznej. W szczególności analiza nadwyżki na rachunku obrotów bieżących wykazała, że nadwyżka ta nie jest skutkiem słabego popytu krajowego, ale raczej wynika ze szczególnego modelu wzrostu Luksemburga, w znacznej mierze opartego na usługach finansowych. Ryzyko dla krajowej stabilności finansowej będące wynikiem obecności dużego sektora finansowego istnieje, lecz jest względnie kontrolowane, gdyż sektor ten jest jednocześnie zdywersyfikowany i wyspecjalizowany. Wysoki poziom zadłużenia w sektorze prywatnym, w szczególności wśród przedsiębiorstw niefinansowych, stanowi przede wszystkim odzwierciedlenie obecności dużej liczby międzynarodowych firm, które wykorzystują swoje oddziały lub jednostki zależne w Luksemburgu do przeprowadzania operacji finansowania wewnątrz grupy. Z kolei korzystny obecnie stan finansów publicznych jest w wysokim stopniu zależny od trwałości modelu wzrostu opartego na prężnym sektorze finansowym i w długiej perspektywie niesie ze sobą duże ryzyko dla stabilności.

| (8) | W dniu 28 kwietnia 2014 r. – Luksemburg przedłożył swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 25 kwietnia 2014 r. – swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(8)

W dniu 28 kwietnia 2014 r. – Luksemburg przedłożył swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 25 kwietnia 2014 r. – swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (9) | Celem średniookresowej strategii budżetowej określonej w programie stabilności na 2014 r. jest powrót do celu średniookresowego w 2016 r. po znaczącym oddaleniu się od niego w roku 2015. W programie stabilności podtrzymano poprzedni średniookresowy cel zakładający nadwyżkę w wysokości 0,5 % PKB, co odzwierciedla wymogi paktu stabilności i wzrostu. Przewiduje się, że (ponownie obliczona) nadwyżka strukturalna w sektorze instytucji rządowych i samorządowych spadnie z 1,4 % PKB w 2013 r. do 1,1 % w 2014 r., a w 2015 r. przekształci się w deficyt wynoszący 0,1 % PKB. Później planuje się osiągnięcie stopniowego zwiększania nadwyżek strukturalnych. Oczekuje się zatem, że Luksemburg utrzyma swój cel średniookresowy w 2014 r., ale znacząco oddali się od niego w 2015 r. Zgodnie z programem stabilności stopa wzrostu wydatków publicznych, po skorygowaniu o działania dyskrecjonalne po stronie dochodów, będzie wyższa od referencyjnej średniookresowej stopy potencjalnego wzrostu PKB w 2015 r. Ogólnie rzecz biorąc, cele programu są częściowo zgodne z wymogami funkcji zapobiegawczej paktu stabilności i wzrostu, z pewnym odchyleniem w szczególności w 2015 r. Przewiduje się, że wskaźnik zadłużenia, który w 2013 r. wynosił 23,1 % PKB i był znacznie niższy od wartości referencyjnej wynoszącej 60 % PKB, będzie w okresie objętym programem dalej spadać. Przygotowany przez niezależny podmiot (STATEC) scenariusz makroekonomiczny, na którym oparto prognozy budżetowe w programie stabilności, jest nieznacznie optymistyczny na 2014 i 2015 r. Rząd prognozuje wzrost PKB rzędu 3,2 % zarówno w 2014 r., jak i 2015 r., natomiast prognoza służb Komisji z wiosny 2014 r. przewiduje, że wyniesie on, odpowiednio, 2,6 % i 2,7 %. Ponadto władze nie określiły jeszcze w pełni środków stanowiących podstawę kierunku polityki budżetowej w latach 2015–2018. Zgodnie z prognozą Komisji, w której nie uwzględniono ostatnio ogłoszonych środków, szacuje się, że nadwyżka strukturalna spadnie do 0,6 % PKB w 2014 r., a w 2015 r. przekształci się w deficyt wynoszący 1,3 % PKB. Szacuje się, że stopa wzrostu wydatków publicznych, po skorygowaniu o działania dyskrecjonalne po stronie dochodów, będzie wyższa od referencyjnej średniookresowej stopy potencjalnego PKB w 2015 r., kiedy to oczekuje się znaczącego odchylenia. Na podstawie swojej oceny programu stabilności i prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że istnieją zagrożenia dla osiągnięcia celów programu stabilności, które to cele są tylko częściowo zgodne z wymogami funkcji zapobiegawczej paktu stabilności i wzrostu, w szczególności począwszy od 2015 r. |
| --- | --- |

(9)

Celem średniookresowej strategii budżetowej określonej w programie stabilności na 2014 r. jest powrót do celu średniookresowego w 2016 r. po znaczącym oddaleniu się od niego w roku 2015. W programie stabilności podtrzymano poprzedni średniookresowy cel zakładający nadwyżkę w wysokości 0,5 % PKB, co odzwierciedla wymogi paktu stabilności i wzrostu. Przewiduje się, że (ponownie obliczona) nadwyżka strukturalna w sektorze instytucji rządowych i samorządowych spadnie z 1,4 % PKB w 2013 r. do 1,1 % w 2014 r., a w 2015 r. przekształci się w deficyt wynoszący 0,1 % PKB. Później planuje się osiągnięcie stopniowego zwiększania nadwyżek strukturalnych. Oczekuje się zatem, że Luksemburg utrzyma swój cel średniookresowy w 2014 r., ale znacząco oddali się od niego w 2015 r. Zgodnie z programem stabilności stopa wzrostu wydatków publicznych, po skorygowaniu o działania dyskrecjonalne po stronie dochodów, będzie wyższa od referencyjnej średniookresowej stopy potencjalnego wzrostu PKB w 2015 r. Ogólnie rzecz biorąc, cele programu są częściowo zgodne z wymogami funkcji zapobiegawczej paktu stabilności i wzrostu, z pewnym odchyleniem w szczególności w 2015 r. Przewiduje się, że wskaźnik zadłużenia, który w 2013 r. wynosił 23,1 % PKB i był znacznie niższy od wartości referencyjnej wynoszącej 60 % PKB, będzie w okresie objętym programem dalej spadać. Przygotowany przez niezależny podmiot (STATEC) scenariusz makroekonomiczny, na którym oparto prognozy budżetowe w programie stabilności, jest nieznacznie optymistyczny na 2014 i 2015 r. Rząd prognozuje wzrost PKB rzędu 3,2 % zarówno w 2014 r., jak i 2015 r., natomiast prognoza służb Komisji z wiosny 2014 r. przewiduje, że wyniesie on, odpowiednio, 2,6 % i 2,7 %. Ponadto władze nie określiły jeszcze w pełni środków stanowiących podstawę kierunku polityki budżetowej w latach 2015–2018. Zgodnie z prognozą Komisji, w której nie uwzględniono ostatnio ogłoszonych środków, szacuje się, że nadwyżka strukturalna spadnie do 0,6 % PKB w 2014 r., a w 2015 r. przekształci się w deficyt wynoszący 1,3 % PKB. Szacuje się, że stopa wzrostu wydatków publicznych, po skorygowaniu o działania dyskrecjonalne po stronie dochodów, będzie wyższa od referencyjnej średniookresowej stopy potencjalnego PKB w 2015 r., kiedy to oczekuje się znaczącego odchylenia. Na podstawie swojej oceny programu stabilności i prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że istnieją zagrożenia dla osiągnięcia celów programu stabilności, które to cele są tylko częściowo zgodne z wymogami funkcji zapobiegawczej paktu stabilności i wzrostu, w szczególności począwszy od 2015 r.

| (10) | W lipcu 2013 r. rząd przedłożył Parlamentowi projekt ustawy w sprawie transpozycji przepisów dyrektywy Rady 2011/85/UE (5) i Traktatu o stabilności, koordynacji i zarządzaniu. Oczekiwano, że ustawa, której dotyczył projekt, wejdzie w życie z dniem 1 stycznia 2014 r., jednak jej przyjęcie opóźniło się w wyniku rezygnacji rządu w lipcu. Projekt zakładał wprowadzenie nowej ustawy w sprawie wieloletniego programu dotyczącego finansów, obejmującej takie same ramy czasowe, jak zbliżająca się aktualizacja programu stabilności. Ustawa w sprawie wieloletniego programu dotyczącego finansów miałaby być corocznie aktualizowana w sposób ciągły wraz z budżetem rocznym. Miałaby obejmować szczegółowe plany osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego na szczeblu instytucji rządowych i samorządowych. Projekt ustawy zakłada wprowadzenie w ramach ustawy w sprawie wieloletniego programu dotyczącego finansów wieloletnich pułapów obejmujących wyłącznie sektor instytucji rządowych na szczeblu centralnym, ale w żaden sposób nie określa konsekwencji w przypadku przekroczenia pułapów. Projekt ustawy nie przewiduje krajowej reguły wydatkowej, która ukierunkowałaby ustalanie wieloletnich celów w zakresie wydatków. Zawiera jednak wiążące przepisy dotyczące ścieżki korekty w kierunku celu średniookresowego. W marcu 2014 r. Parlamentowi przedłożono zmieniony projekt ustawy, który między innymi przewiduje powierzenie zadania niezależnego monitorowania reguł fiskalnych nowo utworzonej instytucji, „Conseil National des Finances Publiques”. |
| --- | --- |

(10)

W lipcu 2013 r. rząd przedłożył Parlamentowi projekt ustawy w sprawie transpozycji przepisów dyrektywy Rady 2011/85/UE (5) i Traktatu o stabilności, koordynacji i zarządzaniu. Oczekiwano, że ustawa, której dotyczył projekt, wejdzie w życie z dniem 1 stycznia 2014 r., jednak jej przyjęcie opóźniło się w wyniku rezygnacji rządu w lipcu. Projekt zakładał wprowadzenie nowej ustawy w sprawie wieloletniego programu dotyczącego finansów, obejmującej takie same ramy czasowe, jak zbliżająca się aktualizacja programu stabilności. Ustawa w sprawie wieloletniego programu dotyczącego finansów miałaby być corocznie aktualizowana w sposób ciągły wraz z budżetem rocznym. Miałaby obejmować szczegółowe plany osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego na szczeblu instytucji rządowych i samorządowych. Projekt ustawy zakłada wprowadzenie w ramach ustawy w sprawie wieloletniego programu dotyczącego finansów wieloletnich pułapów obejmujących wyłącznie sektor instytucji rządowych na szczeblu centralnym, ale w żaden sposób nie określa konsekwencji w przypadku przekroczenia pułapów. Projekt ustawy nie przewiduje krajowej reguły wydatkowej, która ukierunkowałaby ustalanie wieloletnich celów w zakresie wydatków. Zawiera jednak wiążące przepisy dotyczące ścieżki korekty w kierunku celu średniookresowego. W marcu 2014 r. Parlamentowi przedłożono zmieniony projekt ustawy, który między innymi przewiduje powierzenie zadania niezależnego monitorowania reguł fiskalnych nowo utworzonej instytucji, „Conseil National des Finances Publiques”.

| (11) | Oprócz tego nowe przepisy w sprawie dochodów z VAT generowanych przez działalność w zakresie handlu elektronicznego odbiją się na dochodach podatkowych z tytułu VAT. Od 2015 r. takie dochody będą przekazywane z państwa, w którym siedzibę ma dostawca, do państwa zamieszkania klienta. Rząd zapowiedział podniesienie stawek VAT o 2 punkty procentowe, co powinno częściowo zrekompensować utratę dochodów. Jednak ze względu na powszechne stosowanie stawek obniżonych i superobniżonych można zwiększyć dodatkowe dochody poprzez rozszerzenie stosowania stawki podstawowej, w większym stopniu rekompensując straty, o których mowa powyżej. |
| --- | --- |

(11)

Oprócz tego nowe przepisy w sprawie dochodów z VAT generowanych przez działalność w zakresie handlu elektronicznego odbiją się na dochodach podatkowych z tytułu VAT. Od 2015 r. takie dochody będą przekazywane z państwa, w którym siedzibę ma dostawca, do państwa zamieszkania klienta. Rząd zapowiedział podniesienie stawek VAT o 2 punkty procentowe, co powinno częściowo zrekompensować utratę dochodów. Jednak ze względu na powszechne stosowanie stawek obniżonych i superobniżonych można zwiększyć dodatkowe dochody poprzez rozszerzenie stosowania stawki podstawowej, w większym stopniu rekompensując straty, o których mowa powyżej.

| (12) | Zgodnie z danymi zawartymi w sprawozdaniu Komisji na temat starzenia się społeczeństwa z 2012 r. wydatki publiczne brutto na emerytury jako odsetek PKB mają wzrosnąć w Luksemburgu z 9,2 % PKB do 18,6 % w 2060 r. Wynika to przede wszystkim z wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa, w szczególności z emerytur. Reforma emerytalna z 2012 r. miała ograniczony zakres i nie uwzględniła w szerokim zakresie zagrożenia dla długoterminowej stabilności finansów publicznych. Krótkoterminowe finansowanie systemu emerytalnego jest obecnie gwarantowane przez niski odsetek osób w wieku emerytalnym i opiera się na składkach opłacanych przez stosunkowo młodych pracowników transgranicznych. Oczekuje się, że w przyszłości tendencja ta się odwróci, a koszty emerytur oraz koszty opieki długoterminowej prawdopodobnie znacznie wzrosną. Aby zagwarantować funkcjonowanie systemu emerytalnego, po 2020 r. konieczne będzie znaczne podniesienie wysokości składek, co będzie uzupełnieniem wbudowanego w system mechanizmu ograniczającego dostosowywanie emerytur do standardu życia. Oznaczałoby to znaczne zwiększenie obciążeń związanych z pracą, które poniosą osoby aktywne zawodowo w przyszłości – a zatem utratę konkurencyjności kosztowej. Jako że stopa zastąpienia jest obecnie wysoka, można było podjąć pewne inne środki, aby zapewnić bardziej sprawiedliwy podział obciążeń pomiędzy pokoleniami. Wprowadzenie ograniczenia rewaloryzacji emerytur w oparciu o realny wzrost wynagrodzeń zwiększyłoby rezerwy emerytalne. Ponadto podniesienie rzeczywistego wieku przejścia na emeryturę, obecnie wynoszącego 59 lat, poprzez dostosowanie go do zmian średniego dalszego trwania życia pomogłoby zapewnić długoterminową stabilność systemu emerytalnego. Należy również ograniczyć możliwości wcześniejszego przechodzenia na emeryturę. Finansowe zachęty do przedłużenia kariery zawodowej – przewidziane w reformie emerytalnej – mogą przyczynić się do stabilności systemu emerytalnego, jednak wciąż jeszcze należy poprawić szanse pracowników w starszym wieku na zatrudnienie poprzez wzmocnienie kształcenia zawodowego i uczenia się przez całe życie. Luksemburg musi też ograniczyć przyszłe potrzeby w zakresie opieki długoterminowej i związane z nią koszty, aby zapewnić jej stabilność. Usługi opieki długoterminowej można by też zracjonalizować pod względem kosztów poprzez zwiększenie koordynacji działań pomiędzy opieką zdrowotną a społeczną, poprawę świadczenia usług i większe wsparcie dla członków rodziny sprawujących opiekę. |
| --- | --- |

(12)

Zgodnie z danymi zawartymi w sprawozdaniu Komisji na temat starzenia się społeczeństwa z 2012 r. wydatki publiczne brutto na emerytury jako odsetek PKB mają wzrosnąć w Luksemburgu z 9,2 % PKB do 18,6 % w 2060 r. Wynika to przede wszystkim z wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa, w szczególności z emerytur. Reforma emerytalna z 2012 r. miała ograniczony zakres i nie uwzględniła w szerokim zakresie zagrożenia dla długoterminowej stabilności finansów publicznych. Krótkoterminowe finansowanie systemu emerytalnego jest obecnie gwarantowane przez niski odsetek osób w wieku emerytalnym i opiera się na składkach opłacanych przez stosunkowo młodych pracowników transgranicznych. Oczekuje się, że w przyszłości tendencja ta się odwróci, a koszty emerytur oraz koszty opieki długoterminowej prawdopodobnie znacznie wzrosną. Aby zagwarantować funkcjonowanie systemu emerytalnego, po 2020 r. konieczne będzie znaczne podniesienie wysokości składek, co będzie uzupełnieniem wbudowanego w system mechanizmu ograniczającego dostosowywanie emerytur do standardu życia. Oznaczałoby to znaczne zwiększenie obciążeń związanych z pracą, które poniosą osoby aktywne zawodowo w przyszłości – a zatem utratę konkurencyjności kosztowej. Jako że stopa zastąpienia jest obecnie wysoka, można było podjąć pewne inne środki, aby zapewnić bardziej sprawiedliwy podział obciążeń pomiędzy pokoleniami. Wprowadzenie ograniczenia rewaloryzacji emerytur w oparciu o realny wzrost wynagrodzeń zwiększyłoby rezerwy emerytalne. Ponadto podniesienie rzeczywistego wieku przejścia na emeryturę, obecnie wynoszącego 59 lat, poprzez dostosowanie go do zmian średniego dalszego trwania życia pomogłoby zapewnić długoterminową stabilność systemu emerytalnego. Należy również ograniczyć możliwości wcześniejszego przechodzenia na emeryturę. Finansowe zachęty do przedłużenia kariery zawodowej – przewidziane w reformie emerytalnej – mogą przyczynić się do stabilności systemu emerytalnego, jednak wciąż jeszcze należy poprawić szanse pracowników w starszym wieku na zatrudnienie poprzez wzmocnienie kształcenia zawodowego i uczenia się przez całe życie. Luksemburg musi też ograniczyć przyszłe potrzeby w zakresie opieki długoterminowej i związane z nią koszty, aby zapewnić jej stabilność. Usługi opieki długoterminowej można by też zracjonalizować pod względem kosztów poprzez zwiększenie koordynacji działań pomiędzy opieką zdrowotną a społeczną, poprawę świadczenia usług i większe wsparcie dla członków rodziny sprawujących opiekę.

| (13) | Aktualna duża nadwyżka, którą ma Luksemburg na rachunku obrotów bieżących, jest napędzana przez usługi finansowe i maskuje stały i stopniowo zwiększający się deficyt bilansu handlowego w obrocie towarowym wynikający z powolnego wzrostu eksportu. Tendencja ta odzwierciedla rosnące znaczenie sektora usług w gospodarce, ale jest też rezultatem bardziej strukturalnej utraty konkurencyjności kosztowej. Odnotowywany ostatnio stały wzrost jednostkowych kosztów pracy zaszkodził konkurencyjności bazy przemysłowej Luksemburga. Modulacja mechanizmu indeksacji płac przyjęta przez rząd w 2012 r. będzie zostanie zlikwidowana do końca 2014 r. Można by rozważyć różne opcje, należy jednak zapewnić – za pomocą reformy systemu indeksacji płac – ściślejsze powiązanie wynagrodzeń z wydajnością, z uwzględnieniem zróżnicowania sektorowego. Wysokie uzależnienie od sektora finansowego stanowi ryzyko strukturalne dla gospodarki. Luksemburg musi się więc skupić na rozwijaniu wysoko wyspecjalizowanych przedsiębiorstw będących motorem wzrostu opartego na innowacjach. Chociaż poczwórny wzrost intensywności badań i rozwoju w sektorze publicznym od 2000 r. odzwierciedla determinację, by zbudować zdolności publiczne w zakresie badań, to ze względu na wyraźny spadek intensywności działań w zakresie badań i rozwoju prowadzonych przez przedsiębiorstwa (z 1,53 % PKB w 2000 r. do 1 % w 2012 r.) Luksemburg nie jest na dobrej drodze do osiągnięcia swojego celu zakładającego, że w 2020 r. na badania i rozwój przeznaczane będzie 2,3–2,6 % PKB. W dalszym ciągu należy poprawić wyniki Luksemburga w zakresie wskaźników dotyczących współpracy pomiędzy publicznymi instytucjami badawczymi a przedsiębiorstwami. Należy kontynuować rozpoczętą w 2013 r. reformę dotyczącą wzmocnienia klastrów innowacyjnych. |
| --- | --- |

(13)

Aktualna duża nadwyżka, którą ma Luksemburg na rachunku obrotów bieżących, jest napędzana przez usługi finansowe i maskuje stały i stopniowo zwiększający się deficyt bilansu handlowego w obrocie towarowym wynikający z powolnego wzrostu eksportu. Tendencja ta odzwierciedla rosnące znaczenie sektora usług w gospodarce, ale jest też rezultatem bardziej strukturalnej utraty konkurencyjności kosztowej. Odnotowywany ostatnio stały wzrost jednostkowych kosztów pracy zaszkodził konkurencyjności bazy przemysłowej Luksemburga. Modulacja mechanizmu indeksacji płac przyjęta przez rząd w 2012 r. będzie zostanie zlikwidowana do końca 2014 r. Można by rozważyć różne opcje, należy jednak zapewnić – za pomocą reformy systemu indeksacji płac – ściślejsze powiązanie wynagrodzeń z wydajnością, z uwzględnieniem zróżnicowania sektorowego. Wysokie uzależnienie od sektora finansowego stanowi ryzyko strukturalne dla gospodarki. Luksemburg musi się więc skupić na rozwijaniu wysoko wyspecjalizowanych przedsiębiorstw będących motorem wzrostu opartego na innowacjach. Chociaż poczwórny wzrost intensywności badań i rozwoju w sektorze publicznym od 2000 r. odzwierciedla determinację, by zbudować zdolności publiczne w zakresie badań, to ze względu na wyraźny spadek intensywności działań w zakresie badań i rozwoju prowadzonych przez przedsiębiorstwa (z 1,53 % PKB w 2000 r. do 1 % w 2012 r.) Luksemburg nie jest na dobrej drodze do osiągnięcia swojego celu zakładającego, że w 2020 r. na badania i rozwój przeznaczane będzie 2,3–2,6 % PKB. W dalszym ciągu należy poprawić wyniki Luksemburga w zakresie wskaźników dotyczących współpracy pomiędzy publicznymi instytucjami badawczymi a przedsiębiorstwami. Należy kontynuować rozpoczętą w 2013 r. reformę dotyczącą wzmocnienia klastrów innowacyjnych.

| (14) | Chociaż przyjęto rozmaite środki, bezrobocie młodzieży stale utrzymuje się na wysokim poziomie i w 2013 r. wynosiło 17,4 % ludności aktywnej zawodowo (chociaż spadło z 18 % w 2012 r.). Bezrobocie jest w znacznym stopniu uzależnione od poziomu wykształcenia i jest niższe wśród osób lepiej wykształconych. System edukacji w Luksemburgu zmaga się z szeregiem specyficznych problemów, takich jak wielojęzyczność i szczególne umiejętności, jakich wymaga wysoko wyspecjalizowany rynek pracy z dużym sektorem finansowym. Wyniki przeprowadzonego przez OECD w 2012 r. badania umiejętności uczniów potwierdziły, że niezbędne są dalsze działania mające na celu poprawienie obserwowanych od 2006 r. stosunkowo słabych wyników młodzieży w zakresie podstawowych umiejętności. W tym kontekście należy kontynuować reformę szkół podstawowych i średnich. Ponadto należy dalej podnosić jakość i atrakcyjność kształcenia i szkolenia zawodowego, tak aby rynek pracy zyskał wykwalifikowanych pracowników, w tym w szczególności osoby ze środowisk migracyjnych. Struktura systemu podatkowego i systemu świadczeń jest przyczyną bardzo wysokiego wskaźnika pułapki bezrobocia – jednego z najwyższych w Unii – w odniesieniu do wszystkich poziomów wynagrodzenia i struktur rodziny. Ponadto, mimo niedawno podjętych reform polityka aktywizacji nadal jest słaba; udział w aktywnej polityce rynku pracy nie jest obowiązkowy na żadnym etapie bezrobocia. |
| --- | --- |

(14)

Chociaż przyjęto rozmaite środki, bezrobocie młodzieży stale utrzymuje się na wysokim poziomie i w 2013 r. wynosiło 17,4 % ludności aktywnej zawodowo (chociaż spadło z 18 % w 2012 r.). Bezrobocie jest w znacznym stopniu uzależnione od poziomu wykształcenia i jest niższe wśród osób lepiej wykształconych. System edukacji w Luksemburgu zmaga się z szeregiem specyficznych problemów, takich jak wielojęzyczność i szczególne umiejętności, jakich wymaga wysoko wyspecjalizowany rynek pracy z dużym sektorem finansowym. Wyniki przeprowadzonego przez OECD w 2012 r. badania umiejętności uczniów potwierdziły, że niezbędne są dalsze działania mające na celu poprawienie obserwowanych od 2006 r. stosunkowo słabych wyników młodzieży w zakresie podstawowych umiejętności. W tym kontekście należy kontynuować reformę szkół podstawowych i średnich. Ponadto należy dalej podnosić jakość i atrakcyjność kształcenia i szkolenia zawodowego, tak aby rynek pracy zyskał wykwalifikowanych pracowników, w tym w szczególności osoby ze środowisk migracyjnych. Struktura systemu podatkowego i systemu świadczeń jest przyczyną bardzo wysokiego wskaźnika pułapki bezrobocia – jednego z najwyższych w Unii – w odniesieniu do wszystkich poziomów wynagrodzenia i struktur rodziny. Ponadto, mimo niedawno podjętych reform polityka aktywizacji nadal jest słaba; udział w aktywnej polityce rynku pracy nie jest obowiązkowy na żadnym etapie bezrobocia.

| (15) | Luksemburg zobowiązał się do ograniczenia emisji gazów cieplarnianych w sektorach nieobjętych systemem handlu emisjami o 20 % do 2020 r., jednak oczekuje się, że do osiągnięcia tego celu zabraknie mu 23 punktów procentowych. Ponadto przewiduje się, że w 2013 r. emisje były o 1 % wyższe od celu ustanowionego na 2013 r. w decyzji dotyczącej wspólnego wysiłku redukcyjnego. Około 70 % emisji spowodowanych transportem jest związanych z eksportem paliw, między innymi w wyniku bardzo niskich podatków akcyzowych na paliwa. Krokiem naprzód było przyznanie w drugim krajowym planie działania na rzecz klimatu przyjętym w maju 2013 r., że eksport paliw jest jednym z kluczowych problemów. Konieczne są jednak bardziej konkretne i długoterminowe środki, aby zaradzić temu problemowi. Podatki środowiskowe stanowiły 2,4 % PKB w 2012 r., podczas gdy w 2004 r. było to 3,1 %. Ten spadek wynika w szczególności ze spadku dochodów z opodatkowania energii, na co wpłynął brak indeksacji opodatkowania energii. Podatki transportowe – z wyłączeniem paliw – stanowiły 0,2 % PKB w 2012 r. Podatki od paliw stosowanych w transporcie stanowiły aż 2,2 % PKB – pomimo preferencyjnego opodatkowania oleju napędowego – głównie z racji transgranicznego zakupu paliw. W sytuacji, gdy udział podatków środowiskowych w łącznych dochodach podatkowych jest niższy od średniej, można ulepszyć strukturę podatków środowiskowych, w szczególności poprzez zwiększenie opodatkowania produktów energetycznych wykorzystywanych w transporcie. |
| --- | --- |

(15)

Luksemburg zobowiązał się do ograniczenia emisji gazów cieplarnianych w sektorach nieobjętych systemem handlu emisjami o 20 % do 2020 r., jednak oczekuje się, że do osiągnięcia tego celu zabraknie mu 23 punktów procentowych. Ponadto przewiduje się, że w 2013 r. emisje były o 1 % wyższe od celu ustanowionego na 2013 r. w decyzji dotyczącej wspólnego wysiłku redukcyjnego. Około 70 % emisji spowodowanych transportem jest związanych z eksportem paliw, między innymi w wyniku bardzo niskich podatków akcyzowych na paliwa. Krokiem naprzód było przyznanie w drugim krajowym planie działania na rzecz klimatu przyjętym w maju 2013 r., że eksport paliw jest jednym z kluczowych problemów. Konieczne są jednak bardziej konkretne i długoterminowe środki, aby zaradzić temu problemowi. Podatki środowiskowe stanowiły 2,4 % PKB w 2012 r., podczas gdy w 2004 r. było to 3,1 %. Ten spadek wynika w szczególności ze spadku dochodów z opodatkowania energii, na co wpłynął brak indeksacji opodatkowania energii. Podatki transportowe – z wyłączeniem paliw – stanowiły 0,2 % PKB w 2012 r. Podatki od paliw stosowanych w transporcie stanowiły aż 2,2 % PKB – pomimo preferencyjnego opodatkowania oleju napędowego – głównie z racji transgranicznego zakupu paliw. W sytuacji, gdy udział podatków środowiskowych w łącznych dochodach podatkowych jest niższy od średniej, można ulepszyć strukturę podatków środowiskowych, w szczególności poprzez zwiększenie opodatkowania produktów energetycznych wykorzystywanych w transporcie.

| (16) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Luksemburga. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Luksemburgu, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–5. |
| --- | --- |

(16)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Luksemburga. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Luksemburgu, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–5.

| (17) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(17)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej.

| (18) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na podstawie tej analizy Rada wydała osobne zalecenia dla tych państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako jedno z państw członkowskich, których walutą jest euro, Luksemburg powinien zapewnić pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń, |
| --- | --- |

(18)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na podstawie tej analizy Rada wydała osobne zalecenia dla tych państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako jedno z państw członkowskich, których walutą jest euro, Luksemburg powinien zapewnić pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń,

NINIEJSZYM ZALECA Luksemburgowi podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Zachowanie stabilnej sytuacji budżetowej w 2014 r.; znaczące wzmocnienie strategii budżetowej w 2015 r. w celu zapewnienia osiągnięcia celu średniookresowego , a następnie pozostanie na poziomie średniookresowego celu, tak by chronić długoterminową stabilność finansów publicznych, w szczególności przez uwzględnienie zobowiązań ukrytych związanych ze starzeniem się społeczeństwa. Wzmocnienie zarządzania budżetem poprzez szybsze przyjęcie średniookresowych ram budżetowych obejmujących sektor instytucji rządowych i samorządowych oraz uwzględnienie wieloletnich pułapów wydatków oraz wprowadzenie niezależnego monitorowania reguł fiskalnych. Dalsze poszerzanie bazy podatkowej, przede wszystkim w odniesieniu do konsumpcji. |
| --- | --- |

1.

Zachowanie stabilnej sytuacji budżetowej w 2014 r.; znaczące wzmocnienie strategii budżetowej w 2015 r. w celu zapewnienia osiągnięcia celu średniookresowego , a następnie pozostanie na poziomie średniookresowego celu, tak by chronić długoterminową stabilność finansów publicznych, w szczególności przez uwzględnienie zobowiązań ukrytych związanych ze starzeniem się społeczeństwa. Wzmocnienie zarządzania budżetem poprzez szybsze przyjęcie średniookresowych ram budżetowych obejmujących sektor instytucji rządowych i samorządowych oraz uwzględnienie wieloletnich pułapów wydatków oraz wprowadzenie niezależnego monitorowania reguł fiskalnych. Dalsze poszerzanie bazy podatkowej, przede wszystkim w odniesieniu do konsumpcji.

| 2. | W celu zapewnienia stabilności budżetowej – ograniczenie wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa poprzez racjonalizację pod względem kosztów opieki długoterminowej, kontynuację reformy emerytalnej w celu podniesienia rzeczywistego wieku przejścia na emeryturę, w tym poprzez ograniczenie wcześniejszego przechodzenia na emeryturę i dostosowanie wieku emerytalnego lub świadczeń emerytalnych do zmian dotyczących średniego dalszego trwania życia. Nasilenie działań w celu zwiększenia uczestnictwa starszych pracowników w rynku pracy, w tym poprzez poprawę ich szans na zatrudnienie dzięki uczeniu się przez całe życie. |
| --- | --- |

2.

W celu zapewnienia stabilności budżetowej – ograniczenie wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa poprzez racjonalizację pod względem kosztów opieki długoterminowej, kontynuację reformy emerytalnej w celu podniesienia rzeczywistego wieku przejścia na emeryturę, w tym poprzez ograniczenie wcześniejszego przechodzenia na emeryturę i dostosowanie wieku emerytalnego lub świadczeń emerytalnych do zmian dotyczących średniego dalszego trwania życia. Nasilenie działań w celu zwiększenia uczestnictwa starszych pracowników w rynku pracy, w tym poprzez poprawę ich szans na zatrudnienie dzięki uczeniu się przez całe życie.

| 3. | Przyspieszenie przyjęcia środków strukturalnych – w porozumieniu z partnerami społecznymi i zgodnie z praktyką krajową – w celu przeprowadzenia reformy systemu ustalania wynagrodzenia, w tym indeksacji płac, aby zwiększyć elastyczność płac w odniesieniu do zmian wydajności, w szczególności na szczeblu sektorowym. Kontynuowanie działań służących zróżnicowaniu struktury gospodarki, w tym poprzez wspieranie prywatnych inwestycji w badania naukowe i dalsze rozwijanie współpracy między publicznym sektorem badań naukowych a przedsiębiorstwami. |
| --- | --- |

3.

Przyspieszenie przyjęcia środków strukturalnych – w porozumieniu z partnerami społecznymi i zgodnie z praktyką krajową – w celu przeprowadzenia reformy systemu ustalania wynagrodzenia, w tym indeksacji płac, aby zwiększyć elastyczność płac w odniesieniu do zmian wydajności, w szczególności na szczeblu sektorowym. Kontynuowanie działań służących zróżnicowaniu struktury gospodarki, w tym poprzez wspieranie prywatnych inwestycji w badania naukowe i dalsze rozwijanie współpracy między publicznym sektorem badań naukowych a przedsiębiorstwami.

| 4. | Kontynuowanie – w ramach spójnej strategii – wysiłków na rzecz zmniejszenia bezrobocia młodzieży wśród nisko wykwalifikowanych osób poszukujących pracy, również ze środowisk migracyjnych, w tym poprzez dalsze ulepszanie struktury i monitorowania aktywnych polityk rynku pracy, zajęcie się problemem niedopasowania umiejętności i ograniczenie czynników finansowych zniechęcających do pracy. Przyspieszenie w tym celu wdrożenia reformy kształcenia i szkolenia ogólnego i zawodowego, tak by umiejętności młodych ludzi w większym stopniu odpowiadały potrzebom rynku pracy. |
| --- | --- |

4.

Kontynuowanie – w ramach spójnej strategii – wysiłków na rzecz zmniejszenia bezrobocia młodzieży wśród nisko wykwalifikowanych osób poszukujących pracy, również ze środowisk migracyjnych, w tym poprzez dalsze ulepszanie struktury i monitorowania aktywnych polityk rynku pracy, zajęcie się problemem niedopasowania umiejętności i ograniczenie czynników finansowych zniechęcających do pracy. Przyspieszenie w tym celu wdrożenia reformy kształcenia i szkolenia ogólnego i zawodowego, tak by umiejętności młodych ludzi w większym stopniu odpowiadały potrzebom rynku pracy.

| 5. | Opracowanie kompleksowych ram i podjęcie konkretnych środków, aby osiągnąć cel wyznaczony na 2020 r. w kwestii ograniczenia emisji gazów cieplarnianych w sektorach nieobjętych systemem handlu emisjami, w szczególności w drodze opodatkowania produktów energetycznych wykorzystywanych w transporcie. |
| --- | --- |

5.

Opracowanie kompleksowych ram i podjęcie konkretnych środków, aby osiągnąć cel wyznaczony na 2020 r. w kwestii ograniczenia emisji gazów cieplarnianych w sektorach nieobjętych systemem handlu emisjami, w szczególności w drodze opodatkowania produktów energetycznych wykorzystywanych w transporcie.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P. C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Utrzymane na 2014 r. decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

2

(3)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 55.

3

(4)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie wspólnych przepisów dotyczących monitorowania i oceny projektów planów budżetowych oraz zapewnienia korekty nadmiernego deficytu w państwach członkowskich należących do strefy euro (Dz.U. L 140 z 27.5.2013, s. 11).

4

(5)  Dyrektywa Rady 2011/85/UE z dnia 8 listopada 2011 r. w sprawie wymogów dla ram budżetowych państw członkowskich (Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 41).

5

(6)  Na podstawie art. 5 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

6

(7)  Zob. s. 141 niniejszego Dziennika Urzędowego.

7

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/77 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/77

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Węgier na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Węgry programu konwergencji na 2014 r.

2014/C 247/15

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 9 ust. 2,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (2), w szczególności jego art. 6 ust. 1,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swoich krajowych politykach gospodarczych i politykach zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swoich krajowych politykach gospodarczych i politykach zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub szefowie rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub szefowie rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Węgier na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Węgry zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2013–2016. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Węgier na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Węgry zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2013–2016.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Węgry jako jedno z państw członkowskich, dla których wymagane byłoby przeprowadzenie szczegółowej analizy. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Węgry jako jedno z państw członkowskich, dla których wymagane byłoby przeprowadzenie szczegółowej analizy.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | Dnia 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Węgier, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. Na podstawie analizy Komisja doszła do wniosku, że na Węgrzech nadal występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają monitorowania i zdecydowanych działań politycznych. W szczególności trwająca korekta wysokiej ujemnej międzynarodowej pozycji inwestycyjnej netto, wysoki poziom długu publicznego i zadłużenia sektora prywatnego w kontekście słabego sektora finansowego oraz pogarszających się wyników eksportowych zasługują w dalszym ciągu na bardzo szczególną uwagę w celu ograniczenia znacznego ryzyka negatywnych skutków dla funkcjonowania gospodarki. |
| --- | --- |

(7)

Dnia 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Węgier, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. Na podstawie analizy Komisja doszła do wniosku, że na Węgrzech nadal występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają monitorowania i zdecydowanych działań politycznych. W szczególności trwająca korekta wysokiej ujemnej międzynarodowej pozycji inwestycyjnej netto, wysoki poziom długu publicznego i zadłużenia sektora prywatnego w kontekście słabego sektora finansowego oraz pogarszających się wyników eksportowych zasługują w dalszym ciągu na bardzo szczególną uwagę w celu ograniczenia znacznego ryzyka negatywnych skutków dla funkcjonowania gospodarki.

| (8) | W dniu 30 kwietnia 2014 r. Węgry przedłożyły swój krajowy program reform na 2014 r. oraz program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia wzajemnych powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(8)

W dniu 30 kwietnia 2014 r. Węgry przedłożyły swój krajowy program reform na 2014 r. oraz program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia wzajemnych powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (9) | Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie konwergencji na 2014 r. jest zmniejszenie deficytu nominalnego z 2,9 % PKB w 2014 r. do 1,9 % przed końcem okresu objętego programem. Ma to zostać osiągnięte za pomocą konsolidacji skoncentrowanej w ostatnich latach programu, przy czym cele dotyczące deficytu zostały znacznie podwyższone w porównaniu z poprzednim programem konwergencji. W programie konwergencji potwierdzono poprzedni średniookresowy cel budżetowy na poziomie ‐1,7 % PKB, który jest zgodny z celami paktu stabilności i wzrostu. Na podstawie przeliczonego salda strukturalnego średniookresowy cel budżetowy najprawdopodobniej nie zostanie jednak osiągnięty przed końcem okresu objętego programem. Spodziewane jest pogorszenie (ponownie obliczonego) salda strukturalnego o 1,5 punku procentowego w 2014 r., co oznacza istotne odchylenie od celu średniookresowego, a następnie jego ustabilizowanie się w 2015 r., które będzie wiązało się z odejściem o 0,5 % PKB od wymaganej poprawy w kierunku celu średniookresowego. Zarówno w 2014 r., jak i w 2015 r. spodziewane jest znaczne odchylenie od wartości odniesienia dla wydatków. W latach 2016 i 2017 spodziewane jest dalsze pogorszenie (ponownie obliczonego) salda strukturalnego. Ogólnie rzecz biorąc, począwszy od 2014 r. należy się spodziewać znacznego odchylenia od ścieżki dostosowania do celu średniookresowego. W programie konwergencji przewidziano stopniowy, ale ciągły spadek długu publicznego z poziomu 79 % PKB w 2013 r. do ok. 75 % PKB w 2017 r. Scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się prognozy budżetowe w programie konwergencji, jest zasadniczo wykonalny w odniesieniu do okresu 2014–2016, przy czym przewiduje się wzrost PKB w latach 2014 i 2015 o, odpowiednio, 2,3 % i 2,5 %, w zestawieniu z prognozami służb Komisji z wiosny 2014 r. zakładającymi, że będzie to, odpowiednio, 2,3 % i 2,1 %. Program konwergencji jest jednak zbyt optymistyczny na rok 2017.
  Ryzyka związane z celami budżetowymi są zasadniczo zrównoważone w 2014 r., jednak coraz większe jest ryzyko, że od 2015 r. deficyt może być wyższy od poziomu docelowego. Szczególne ryzyka wynikają z faktu, że planowane zmniejszenie wskaźnika wydatków ma zostać osiągnięte poprzez wprowadzenie przekrojowych, nominalnych zamrożeń lub wstrzymanie wzrostów poniżej stopy inflacji w przypadku większości pozycji wydatków uznaniowych. W prognozie z wiosny 2014 r. służby Komisji przewidziały deficyt nominalny na lata 2014 i 2015 na poziomie identycznym z celami programu konwergencji. Przy planowanym deficycie strukturalnym na poziomie 2,2 % PKB w 2014 r. i 2,3 % w 2015 r. prognoza Komisji potwierdza ryzyko znacznego odchylenia od celu średniookresowego począwszy od 2014 r. Ponadto w prognozie Komisji przewidziano także niedotrzymanie poziomu redukcji zadłużenia w latach 2014 i 2015. W 2014 r. przewidywane pogorszenie się bilansu strukturalnego (1,4 % PKB) jest większe niż poziom umożliwiający spełnienie zasady dotyczącej zadłużenia (0,5 % PKB). Rada – na podstawie swojej oceny programu oraz prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 1466/97 – jest zdania, że potrzebna jest dalsza konsolidacja strukturalna ze względu na ryzyko znacznego odchylenia od średniookresowego celu budżetowego, jak również nieprzestrzegania reguły dotyczącej długu począwszy od 2014 r. |
| --- | --- |

(9)

Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie konwergencji na 2014 r. jest zmniejszenie deficytu nominalnego z 2,9 % PKB w 2014 r. do 1,9 % przed końcem okresu objętego programem. Ma to zostać osiągnięte za pomocą konsolidacji skoncentrowanej w ostatnich latach programu, przy czym cele dotyczące deficytu zostały znacznie podwyższone w porównaniu z poprzednim programem konwergencji. W programie konwergencji potwierdzono poprzedni średniookresowy cel budżetowy na poziomie ‐1,7 % PKB, który jest zgodny z celami paktu stabilności i wzrostu. Na podstawie przeliczonego salda strukturalnego średniookresowy cel budżetowy najprawdopodobniej nie zostanie jednak osiągnięty przed końcem okresu objętego programem. Spodziewane jest pogorszenie (ponownie obliczonego) salda strukturalnego o 1,5 punku procentowego w 2014 r., co oznacza istotne odchylenie od celu średniookresowego, a następnie jego ustabilizowanie się w 2015 r., które będzie wiązało się z odejściem o 0,5 % PKB od wymaganej poprawy w kierunku celu średniookresowego. Zarówno w 2014 r., jak i w 2015 r. spodziewane jest znaczne odchylenie od wartości odniesienia dla wydatków. W latach 2016 i 2017 spodziewane jest dalsze pogorszenie (ponownie obliczonego) salda strukturalnego. Ogólnie rzecz biorąc, począwszy od 2014 r. należy się spodziewać znacznego odchylenia od ścieżki dostosowania do celu średniookresowego. W programie konwergencji przewidziano stopniowy, ale ciągły spadek długu publicznego z poziomu 79 % PKB w 2013 r. do ok. 75 % PKB w 2017 r. Scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się prognozy budżetowe w programie konwergencji, jest zasadniczo wykonalny w odniesieniu do okresu 2014–2016, przy czym przewiduje się wzrost PKB w latach 2014 i 2015 o, odpowiednio, 2,3 % i 2,5 %, w zestawieniu z prognozami służb Komisji z wiosny 2014 r. zakładającymi, że będzie to, odpowiednio, 2,3 % i 2,1 %. Program konwergencji jest jednak zbyt optymistyczny na rok 2017.

Ryzyka związane z celami budżetowymi są zasadniczo zrównoważone w 2014 r., jednak coraz większe jest ryzyko, że od 2015 r. deficyt może być wyższy od poziomu docelowego. Szczególne ryzyka wynikają z faktu, że planowane zmniejszenie wskaźnika wydatków ma zostać osiągnięte poprzez wprowadzenie przekrojowych, nominalnych zamrożeń lub wstrzymanie wzrostów poniżej stopy inflacji w przypadku większości pozycji wydatków uznaniowych. W prognozie z wiosny 2014 r. służby Komisji przewidziały deficyt nominalny na lata 2014 i 2015 na poziomie identycznym z celami programu konwergencji. Przy planowanym deficycie strukturalnym na poziomie 2,2 % PKB w 2014 r. i 2,3 % w 2015 r. prognoza Komisji potwierdza ryzyko znacznego odchylenia od celu średniookresowego począwszy od 2014 r. Ponadto w prognozie Komisji przewidziano także niedotrzymanie poziomu redukcji zadłużenia w latach 2014 i 2015. W 2014 r. przewidywane pogorszenie się bilansu strukturalnego (1,4 % PKB) jest większe niż poziom umożliwiający spełnienie zasady dotyczącej zadłużenia (0,5 % PKB). Rada – na podstawie swojej oceny programu oraz prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 1466/97 – jest zdania, że potrzebna jest dalsza konsolidacja strukturalna ze względu na ryzyko znacznego odchylenia od średniookresowego celu budżetowego, jak również nieprzestrzegania reguły dotyczącej długu począwszy od 2014 r.

| (10) | Średniookresowe ramy budżetowe zostały wzmocnione dzięki przedłużeniu perspektywy planowania poza bieżący rok budżetowy. Nadal jednak nie zapewniono ich skuteczności i wiążącego charakteru. Wprowadzono nowe numeryczne reguły fiskalne, nie skorygowano jednak wad koncepcyjnych związanych głównie z brakiem systematycznego monitorowania ex post, a także brakiem maksymalnych dopuszczalnych poziomów odchylenia i należytych mechanizmów korekty. Krótka lista obowiązkowych zadań rady budżetowej i jej możliwości w zakresie analizy są nadal niewspółmierne do przysługującego jej prawa weta w kwestii budżetu. Dalsze wzmocnienie średniookresowych ram budżetowych oraz rozszerzenie obowiązków rady budżetowej przyczyniłoby się do poprawy wiarygodności, przejrzystości i skuteczności ogólnych ram budżetowych. |
| --- | --- |

(10)

Średniookresowe ramy budżetowe zostały wzmocnione dzięki przedłużeniu perspektywy planowania poza bieżący rok budżetowy. Nadal jednak nie zapewniono ich skuteczności i wiążącego charakteru. Wprowadzono nowe numeryczne reguły fiskalne, nie skorygowano jednak wad koncepcyjnych związanych głównie z brakiem systematycznego monitorowania ex post, a także brakiem maksymalnych dopuszczalnych poziomów odchylenia i należytych mechanizmów korekty. Krótka lista obowiązkowych zadań rady budżetowej i jej możliwości w zakresie analizy są nadal niewspółmierne do przysługującego jej prawa weta w kwestii budżetu. Dalsze wzmocnienie średniookresowych ram budżetowych oraz rozszerzenie obowiązków rady budżetowej przyczyniłoby się do poprawy wiarygodności, przejrzystości i skuteczności ogólnych ram budżetowych.

| (11) | Pomimo dotowanego przez bank centralny programu finansowania na rzecz wzrostu skierowanego do małych i średnich przedsiębiorstw nie przywrócono trwale normalnych warunków kredytowania gospodarki. Jeszcze bardziej wzrosły obciążenia regulacyjne sektora finansowego, co ograniczyło zdolności gromadzenia kapitału. Środki takie jak podniesienie podatku od transakcji finansowych przyczyniły się do zwiększenia obrotu gotówkowego w gospodarce. Portfel kredytów dla gospodarstw domowych uległ dalszemu pogorszeniu, a wysoki udział kredytów zagrożonych stanowi obecnie jedno z największych wyzwań dla sektora finansowego. Czyszczenie tego portfela jest utrudnione przez słabą efektywność restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji. Nie podjęto żadnych znacznych działań w celu usunięcia aktywów o obniżonej jakości z bilansów banków. Istotne obciążenia regulacyjne w połączeniu z wysokim odsetkiem kredytów zagrożonych doprowadziły do skurczenia się puli dostępnych środków. Rząd wielokrotnie mówił o swoim zamiarze wprowadzenia nowego systemu pomocy dla kredytobiorców, którzy zaciągnęli kredyty w walutach obcych; w większości przypadków środki te nie były skierowane do kredytobiorców znajdujących się w trudnej sytuacji i mają negatywny wpływ na kulturę płatniczą gospodarstw domowych z uwagi na oczekiwania dalszej pomocy od rządu. Wzmocniono nadzór i regulacje finansowe dzięki włączeniu urzędu nadzoru finansowego w strukturę banku centralnego i powierzenie temu bankowi odpowiedzialności za nadzór makroostrożnościowy. Podjęto prace przygotowawcze zmierzające do ustanowienia systemu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji banków. |
| --- | --- |

(11)

Pomimo dotowanego przez bank centralny programu finansowania na rzecz wzrostu skierowanego do małych i średnich przedsiębiorstw nie przywrócono trwale normalnych warunków kredytowania gospodarki. Jeszcze bardziej wzrosły obciążenia regulacyjne sektora finansowego, co ograniczyło zdolności gromadzenia kapitału. Środki takie jak podniesienie podatku od transakcji finansowych przyczyniły się do zwiększenia obrotu gotówkowego w gospodarce. Portfel kredytów dla gospodarstw domowych uległ dalszemu pogorszeniu, a wysoki udział kredytów zagrożonych stanowi obecnie jedno z największych wyzwań dla sektora finansowego. Czyszczenie tego portfela jest utrudnione przez słabą efektywność restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji. Nie podjęto żadnych znacznych działań w celu usunięcia aktywów o obniżonej jakości z bilansów banków. Istotne obciążenia regulacyjne w połączeniu z wysokim odsetkiem kredytów zagrożonych doprowadziły do skurczenia się puli dostępnych środków. Rząd wielokrotnie mówił o swoim zamiarze wprowadzenia nowego systemu pomocy dla kredytobiorców, którzy zaciągnęli kredyty w walutach obcych; w większości przypadków środki te nie były skierowane do kredytobiorców znajdujących się w trudnej sytuacji i mają negatywny wpływ na kulturę płatniczą gospodarstw domowych z uwagi na oczekiwania dalszej pomocy od rządu. Wzmocniono nadzór i regulacje finansowe dzięki włączeniu urzędu nadzoru finansowego w strukturę banku centralnego i powierzenie temu bankowi odpowiedzialności za nadzór makroostrożnościowy. Podjęto prace przygotowawcze zmierzające do ustanowienia systemu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji banków.

| (12) | Mimo że spadła częstotliwość zmian podatkowych w porównaniu z ubiegłym rokiem, nie dokonano żadnych wyraźnych postępów w zakresie większego zrównoważenia systemu podatków od przedsiębiorstw. Część istniejących podatków sektorowych została nawet podniesiona. Stosowanie odmiennych stawek podatkowych w różnych sektorach stanowi przeszkodę dla skutecznej alokacji zasobów, a tym samym negatywnie wpływa na wzrost gospodarczy. Aby opodatkowanie w większym stopniu sprzyjało zatrudnieniu, Węgry rozszerzyły kwalifikowalność do ulg podatkowych dla rodzin w odniesieniu do podatku dochodowego od osób fizycznych, co może także pomóc pracownikom. Klin podatkowy w przypadku samotnych osób o niskich dochodach należy obecnie do najwyższych w Unii. Mimo pewnego poszerzenia zakresu dla matek mających troje lub więcej dzieci kryteria kwalifikowalności przewidziane w ustawie o ochronie miejsc pracy pozostały zasadniczo niezmienione, mimo że znaczna część osób o niskich dochodach nie została objęta zakresem tego aktu prawnego. Potrzebna będzie ocena skutków i efektywności kosztowej programu, a także dostosowanie go w razie potrzeby, tak aby zwiększyć jego zdolność do wspierania zatrudnienia. Poczyniono pewne postępy w zakresie przenoszenia ciężaru opodatkowania z opodatkowania pracy na podatki środowiskowe, konieczne są jednak dodatkowe działania. Po wielokrotnych opóźnieniach w przeszłości stopniowo wdrażane jest połączenie internetowe kas fiskalnych z organami podatkowymi. Węgry wciąż prześladuje wysoki wskaźnik nieprzestrzegania przepisów podatkowych i nadal duży jest poziom pracy nierejestrowanej oraz nieprzestrzeganie przepisów o VAT. Należy wzmocnić środki kontroli, szczególnie w celu zwiększenia wydajności zwalczania oszustw dotyczących VAT. |
| --- | --- |

(12)

Mimo że spadła częstotliwość zmian podatkowych w porównaniu z ubiegłym rokiem, nie dokonano żadnych wyraźnych postępów w zakresie większego zrównoważenia systemu podatków od przedsiębiorstw. Część istniejących podatków sektorowych została nawet podniesiona. Stosowanie odmiennych stawek podatkowych w różnych sektorach stanowi przeszkodę dla skutecznej alokacji zasobów, a tym samym negatywnie wpływa na wzrost gospodarczy. Aby opodatkowanie w większym stopniu sprzyjało zatrudnieniu, Węgry rozszerzyły kwalifikowalność do ulg podatkowych dla rodzin w odniesieniu do podatku dochodowego od osób fizycznych, co może także pomóc pracownikom. Klin podatkowy w przypadku samotnych osób o niskich dochodach należy obecnie do najwyższych w Unii. Mimo pewnego poszerzenia zakresu dla matek mających troje lub więcej dzieci kryteria kwalifikowalności przewidziane w ustawie o ochronie miejsc pracy pozostały zasadniczo niezmienione, mimo że znaczna część osób o niskich dochodach nie została objęta zakresem tego aktu prawnego. Potrzebna będzie ocena skutków i efektywności kosztowej programu, a także dostosowanie go w razie potrzeby, tak aby zwiększyć jego zdolność do wspierania zatrudnienia. Poczyniono pewne postępy w zakresie przenoszenia ciężaru opodatkowania z opodatkowania pracy na podatki środowiskowe, konieczne są jednak dodatkowe działania. Po wielokrotnych opóźnieniach w przeszłości stopniowo wdrażane jest połączenie internetowe kas fiskalnych z organami podatkowymi. Węgry wciąż prześladuje wysoki wskaźnik nieprzestrzegania przepisów podatkowych i nadal duży jest poziom pracy nierejestrowanej oraz nieprzestrzeganie przepisów o VAT. Należy wzmocnić środki kontroli, szczególnie w celu zwiększenia wydajności zwalczania oszustw dotyczących VAT.

| (13) | W 2013 r. spadła stopa bezrobocia młodzieży, natomiast jednocześnie wzrósł wskaźnik młodych ludzi, którzy nie kształcą się, nie pracują ani nie szkolą się. Wydajna koordynacja pracy oddziałów publicznych służb zatrudnienia, instytucji oświatowych i podmiotów lokalnych mogłaby zwiększyć zasięg działań. Rozpoczęto działania na rzecz budowania potencjału publicznych służb zatrudnienia, w tym prace przygotowawcze dotyczące systemu profilowania klientów. Jednocześnie, aby poprawić dostęp do rynku pracy dla niektórych grup znajdujących się w niekorzystnej sytuacji, należałoby poddać ocenie aktywne strategie rynku pracy na rzecz otwartego rynku pracy, aby zbadać ich efektywność i skuteczność, a w razie potrzeby – również dostosować. Należy wzmocnić element aktywizacji w różnych instrumentach rynku pracy i polityki społecznej (program robót publicznych, świadczenia dla bezrobotnych i pomoc społeczna). Na program robót publicznych przekazano dużą część środków budżetowych przeznaczonych na środki wspierające zatrudnienie, ale w 2013 r. 11,54 % jego uczestników zdołało wrócić na otwarty rynek pracy po opuszczeniu programu. Każe to zastanowić się nad koniecznością dostosowania programu, na przykład przez stworzenie ściślejszych powiązań z aktywizacją, szkoleniem i wsparciem w poszukiwaniu pracy, tak aby zagwarantować bardziej długotrwały wpływ na zatrudnienie. Środki w postaci zwiększenia elastyczności odpłatnego urlopu rodzicielskiego oraz zapewnienia usług w zakresie opieki nad dziećmi przyczyniły się do wzrostu współczynnika aktywności zawodowej kobiet, konieczne są jednak dalsze działania, ponieważ poziom zatrudnienia kobiet jest nadal niższy od 60 %. Okres kwalifikowalności do zasiłku dla bezrobotnych jest krótszy niż średni czas potrzebny na znalezienie pracy. Liczba osób zagrożonych ubóstwem lub wykluczeniem społecznym na Węgrzech stale wzrasta: obecnie zagrożona nimi jest blisko jedna trzecia ludności. Problem ubóstwa jest nieproporcjonalnie dotkliwy w przypadku grup znajdujących się w niekorzystnej sytuacji, zwłaszcza dzieci i Romów. Ustanowiono krajową strategię włączenia społecznego, lecz środki polityczne w większości dziedzin nie wspierają w systematyczny sposób celów zdefiniowanych w tej strategii. Aby skutecznie ograniczyć ubóstwo, konieczne są zintegrowane i lepiej ukierunkowane środki polityczne. |
| --- | --- |

(13)

W 2013 r. spadła stopa bezrobocia młodzieży, natomiast jednocześnie wzrósł wskaźnik młodych ludzi, którzy nie kształcą się, nie pracują ani nie szkolą się. Wydajna koordynacja pracy oddziałów publicznych służb zatrudnienia, instytucji oświatowych i podmiotów lokalnych mogłaby zwiększyć zasięg działań. Rozpoczęto działania na rzecz budowania potencjału publicznych służb zatrudnienia, w tym prace przygotowawcze dotyczące systemu profilowania klientów. Jednocześnie, aby poprawić dostęp do rynku pracy dla niektórych grup znajdujących się w niekorzystnej sytuacji, należałoby poddać ocenie aktywne strategie rynku pracy na rzecz otwartego rynku pracy, aby zbadać ich efektywność i skuteczność, a w razie potrzeby – również dostosować. Należy wzmocnić element aktywizacji w różnych instrumentach rynku pracy i polityki społecznej (program robót publicznych, świadczenia dla bezrobotnych i pomoc społeczna). Na program robót publicznych przekazano dużą część środków budżetowych przeznaczonych na środki wspierające zatrudnienie, ale w 2013 r. 11,54 % jego uczestników zdołało wrócić na otwarty rynek pracy po opuszczeniu programu. Każe to zastanowić się nad koniecznością dostosowania programu, na przykład przez stworzenie ściślejszych powiązań z aktywizacją, szkoleniem i wsparciem w poszukiwaniu pracy, tak aby zagwarantować bardziej długotrwały wpływ na zatrudnienie. Środki w postaci zwiększenia elastyczności odpłatnego urlopu rodzicielskiego oraz zapewnienia usług w zakresie opieki nad dziećmi przyczyniły się do wzrostu współczynnika aktywności zawodowej kobiet, konieczne są jednak dalsze działania, ponieważ poziom zatrudnienia kobiet jest nadal niższy od 60 %. Okres kwalifikowalności do zasiłku dla bezrobotnych jest krótszy niż średni czas potrzebny na znalezienie pracy. Liczba osób zagrożonych ubóstwem lub wykluczeniem społecznym na Węgrzech stale wzrasta: obecnie zagrożona nimi jest blisko jedna trzecia ludności. Problem ubóstwa jest nieproporcjonalnie dotkliwy w przypadku grup znajdujących się w niekorzystnej sytuacji, zwłaszcza dzieci i Romów. Ustanowiono krajową strategię włączenia społecznego, lecz środki polityczne w większości dziedzin nie wspierają w systematyczny sposób celów zdefiniowanych w tej strategii. Aby skutecznie ograniczyć ubóstwo, konieczne są zintegrowane i lepiej ukierunkowane środki polityczne.

| (14) | Otoczenie biznesowe na Węgrzech charakteryzuje się częstymi zmianami przepisów i ograniczoną konkurencją w coraz większej liczbie sektorów. W sektorze usług wprowadzono nowe bariery, a te dotychczasowe nie zostały usunięte (dotyczące np. aptek, gospodarki odpadami, płatności przez telefon komórkowy, detalicznej sprzedaży tytoniu i podręczników). Spadł ogólny poziom inwestycji, szczególnie silnie w tych sektorach, w odniesieniu do których w ostatnich latach wprowadzono szczególne podatki wyrównawcze. W latach 2010–2013 nominalna wartość inwestycji spadła o 44 % w sektorze energii, 28 % w sektorze finansowym oraz 18 % w sektorze komunikacji, wzrastając jednocześnie o 3,4 % w całej gospodarce. Odnotowano pewne postępy w odniesieniu do zwiększenia konkurencji w zamówieniach publicznych, konieczne są jednak dalsze starania. Na przykład większe wykorzystanie e‐zamówień mogłoby przyczynić się do znacznych oszczędności, poprawy przejrzystości udzielania zamówień publicznych i większej konkurencji. Podjęto działania mające na celu wdrożenie strategii rzetelności zawodowej oraz promowanie lepszych standardów przejrzystości w administracji publicznej, konieczne są jednak dalsze wysiłki, aby skutecznie zaradzić zjawisku korupcji. |
| --- | --- |

(14)

Otoczenie biznesowe na Węgrzech charakteryzuje się częstymi zmianami przepisów i ograniczoną konkurencją w coraz większej liczbie sektorów. W sektorze usług wprowadzono nowe bariery, a te dotychczasowe nie zostały usunięte (dotyczące np. aptek, gospodarki odpadami, płatności przez telefon komórkowy, detalicznej sprzedaży tytoniu i podręczników). Spadł ogólny poziom inwestycji, szczególnie silnie w tych sektorach, w odniesieniu do których w ostatnich latach wprowadzono szczególne podatki wyrównawcze. W latach 2010–2013 nominalna wartość inwestycji spadła o 44 % w sektorze energii, 28 % w sektorze finansowym oraz 18 % w sektorze komunikacji, wzrastając jednocześnie o 3,4 % w całej gospodarce. Odnotowano pewne postępy w odniesieniu do zwiększenia konkurencji w zamówieniach publicznych, konieczne są jednak dalsze starania. Na przykład większe wykorzystanie e‐zamówień mogłoby przyczynić się do znacznych oszczędności, poprawy przejrzystości udzielania zamówień publicznych i większej konkurencji. Podjęto działania mające na celu wdrożenie strategii rzetelności zawodowej oraz promowanie lepszych standardów przejrzystości w administracji publicznej, konieczne są jednak dalsze wysiłki, aby skutecznie zaradzić zjawisku korupcji.

| (15) | Wzrasta odsetek osób przedwcześnie kończących naukę, a przyjęcie strategii mającej ograniczyć to zjawisko było wielokrotnie opóźniane. Niezbędne są dalsze wysiłki, aby zapewnić uczniom umiejętności podstawowe oraz kompetencje i kwalifikacje przydatne na rynku pracy. Dostęp na równych zasadach do podstawowej edukacji dobrej jakości nadal pozostaje dużym problemem w przypadku dzieci znajdujących się w niekorzystnej sytuacji społecznej, szczególnie dzieci romskich. Przyjęto nową ustawę o szkoleniu zawodowym, wprowadzającą między innymi nowy model kształcenia dualnego, aby ograniczyć nadal trudne przejście od kształcenia do zatrudnienia. Skutki tej ustawy muszą być uważnie monitorowane. |
| --- | --- |

(15)

Wzrasta odsetek osób przedwcześnie kończących naukę, a przyjęcie strategii mającej ograniczyć to zjawisko było wielokrotnie opóźniane. Niezbędne są dalsze wysiłki, aby zapewnić uczniom umiejętności podstawowe oraz kompetencje i kwalifikacje przydatne na rynku pracy. Dostęp na równych zasadach do podstawowej edukacji dobrej jakości nadal pozostaje dużym problemem w przypadku dzieci znajdujących się w niekorzystnej sytuacji społecznej, szczególnie dzieci romskich. Przyjęto nową ustawę o szkoleniu zawodowym, wprowadzającą między innymi nowy model kształcenia dualnego, aby ograniczyć nadal trudne przejście od kształcenia do zatrudnienia. Skutki tej ustawy muszą być uważnie monitorowane.

| (16) | W latach 2013 i 2014 Węgry w dalszym ciągu wprowadzały obniżki w cenach energii elektrycznej i gazu naliczanych dla odbiorców końcowych. Obniżki cen połączone z dodatkowymi obciążeniami podatkowymi nakładanymi na przedsiębiorstwa energetyczne niekorzystnie wpływają na zdolność dostawców energii do odzyskiwania kosztów, inwestowania w energię i konserwację sieci. Energochłonność gospodarstw domowych należy obecnie do najwyższych w Unii, a poprawa efektywności energetycznej jest pożądana przede wszystkim w sektorze mieszkalnym. Brak niezależności organu regulacji energetyki w ustalaniu warunków i taryf dostępu do sieci wciąż budzi niepokój. Podjęto pewne działania w celu zoptymalizowania organizacji przedsiębiorstw transportu publicznego, jednak równowagę można dodatkowo poprawić, zajmując się kosztami operacyjnymi i zmieniając system taryfowy. |
| --- | --- |

(16)

W latach 2013 i 2014 Węgry w dalszym ciągu wprowadzały obniżki w cenach energii elektrycznej i gazu naliczanych dla odbiorców końcowych. Obniżki cen połączone z dodatkowymi obciążeniami podatkowymi nakładanymi na przedsiębiorstwa energetyczne niekorzystnie wpływają na zdolność dostawców energii do odzyskiwania kosztów, inwestowania w energię i konserwację sieci. Energochłonność gospodarstw domowych należy obecnie do najwyższych w Unii, a poprawa efektywności energetycznej jest pożądana przede wszystkim w sektorze mieszkalnym. Brak niezależności organu regulacji energetyki w ustalaniu warunków i taryf dostępu do sieci wciąż budzi niepokój. Podjęto pewne działania w celu zoptymalizowania organizacji przedsiębiorstw transportu publicznego, jednak równowagę można dodatkowo poprawić, zajmując się kosztami operacyjnymi i zmieniając system taryfowy.

| (17) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę węgierskiej polityki gospodarczej. Komisja dokonała oceny krajowego programu reform i programu konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki fiskalnej i polityki społeczno-gospodarczej na Węgrzech, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–7. |
| --- | --- |

(17)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę węgierskiej polityki gospodarczej. Komisja dokonała oceny krajowego programu reform i programu konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki fiskalnej i polityki społeczno-gospodarczej na Węgrzech, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–7.

| (18) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(18)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej.

| (19) | W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada przeanalizowała krajowy program reform i program konwergencji. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 1, 2, 3 i 5 poniżej, |
| --- | --- |

(19)

W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada przeanalizowała krajowy program reform i program konwergencji. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 1, 2, 3 i 5 poniżej,

NINIEJSZYM ZALECA Węgrom podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Wzmocnienie środków budżetowych na 2014 r. w obliczu zwiększającej się luki związanej z wymogami paktu stabilności i wzrostu, a mianowicie zasady dotyczącej redukcji zadłużenia, w oparciu o prognozę Komisji z wiosny 2014 r. W roku 2015 i w latach późniejszych – wyraźne wzmocnienie strategii budżetowej, tak aby osiągnąć cel średniookresowy i spełnić wymogi dotyczące redukcji zadłużenia z myślą o stabilnym i systematycznym zmniejszaniu wskaźnika zadłużenia sektora instytucji rządowych i samorządowych. Zapewnienie wiążącego charakteru średniookresowych ram budżetowych przez systematyczne monitorowanie ex post przestrzegania numerycznych reguł fiskalnych oraz przez korzystanie z mechanizmów korekty. Poprawę przejrzystości finansów publicznych, m.in. poprzez rozszerzenie zakresu obowiązków rady budżetowej, poprzez powierzenie jej zadania opracowywania regularnych prognoz makrobudżetowych i ocen skutków ważnych projektów politycznych dla budżetu. |
| --- | --- |

1.

Wzmocnienie środków budżetowych na 2014 r. w obliczu zwiększającej się luki związanej z wymogami paktu stabilności i wzrostu, a mianowicie zasady dotyczącej redukcji zadłużenia, w oparciu o prognozę Komisji z wiosny 2014 r. W roku 2015 i w latach późniejszych – wyraźne wzmocnienie strategii budżetowej, tak aby osiągnąć cel średniookresowy i spełnić wymogi dotyczące redukcji zadłużenia z myślą o stabilnym i systematycznym zmniejszaniu wskaźnika zadłużenia sektora instytucji rządowych i samorządowych. Zapewnienie wiążącego charakteru średniookresowych ram budżetowych przez systematyczne monitorowanie ex post przestrzegania numerycznych reguł fiskalnych oraz przez korzystanie z mechanizmów korekty. Poprawę przejrzystości finansów publicznych, m.in. poprzez rozszerzenie zakresu obowiązków rady budżetowej, poprzez powierzenie jej zadania opracowywania regularnych prognoz makrobudżetowych i ocen skutków ważnych projektów politycznych dla budżetu.

| 2. | Pomoc w przywróceniu normalnych warunków kredytowania gospodarki, m.in. poprzez udoskonalenie struktury podatków i zmniejszenie obciążeń podatkowych nałożonych na instytucje finansowe. Dostosowanie podatku od transakcji finansowych w taki sposób, by uniknąć sytuacji, w której oszczędności nie będą trafiały do sektora bankowego, oraz zwiększenie zachęt do wykorzystywania płatności elektronicznych. Zbadanie i wyeliminowanie przeszkód dla czyszczenia portfeli, między innymi przez zaostrzenie zasad tworzenia rezerw na kredyty zrestrukturyzowane, wyeliminowanie przeszkód dla egzekucji z przedmiotu zabezpieczenia, a także zwiększenie tempa i efektywności postępowań upadłościowych. W tym względzie – prowadzenie szczegółowych konsultacji z zainteresowanymi podmiotami w sprawie nowych inicjatyw politycznych oraz dopilnowanie, aby były one odpowiednio ukierunkowane i nie zwiększały pokusy nadużycia wśród kredytobiorców. Poprawę regulacji finansowych i nadzoru. |
| --- | --- |

2.

Pomoc w przywróceniu normalnych warunków kredytowania gospodarki, m.in. poprzez udoskonalenie struktury podatków i zmniejszenie obciążeń podatkowych nałożonych na instytucje finansowe. Dostosowanie podatku od transakcji finansowych w taki sposób, by uniknąć sytuacji, w której oszczędności nie będą trafiały do sektora bankowego, oraz zwiększenie zachęt do wykorzystywania płatności elektronicznych. Zbadanie i wyeliminowanie przeszkód dla czyszczenia portfeli, między innymi przez zaostrzenie zasad tworzenia rezerw na kredyty zrestrukturyzowane, wyeliminowanie przeszkód dla egzekucji z przedmiotu zabezpieczenia, a także zwiększenie tempa i efektywności postępowań upadłościowych. W tym względzie – prowadzenie szczegółowych konsultacji z zainteresowanymi podmiotami w sprawie nowych inicjatyw politycznych oraz dopilnowanie, aby były one odpowiednio ukierunkowane i nie zwiększały pokusy nadużycia wśród kredytobiorców. Poprawę regulacji finansowych i nadzoru.

| 3. | Zapewnienie stabilnego, bardziej zrównoważonego i sprawnego systemu podatku od osób prawnych, w tym przez stopniowe wycofanie podatków sektorowych zakłócających równowagę. Zmniejszenie klina podatkowego w odniesieniu do osób nisko uposażonych, między innymi przez poprawę efektywności podatków środowiskowych. Nasilenie działań służących poprawie przestrzegania przepisów prawa podatkowego – w szczególności w celu ograniczenia oszustw związanych z VAT – oraz obniżenia kosztów ogólnych przestrzegania przepisów. |
| --- | --- |

3.

Zapewnienie stabilnego, bardziej zrównoważonego i sprawnego systemu podatku od osób prawnych, w tym przez stopniowe wycofanie podatków sektorowych zakłócających równowagę. Zmniejszenie klina podatkowego w odniesieniu do osób nisko uposażonych, między innymi przez poprawę efektywności podatków środowiskowych. Nasilenie działań służących poprawie przestrzegania przepisów prawa podatkowego – w szczególności w celu ograniczenia oszustw związanych z VAT – oraz obniżenia kosztów ogólnych przestrzegania przepisów.

| 4. | Wspieranie dobrze ukierunkowanych aktywnych instrumentów rynku pracy, między innymi przez szybsze wprowadzenie systemu profilowania klientów publicznych służb zatrudnienia. Stworzenie planowanej sieci opieki pedagogicznej dla młodzieży i koordynowanie jej działań z instytucjami oświatowymi oraz podmiotami lokalnymi w celu zwiększenia zasięgu. Przeanalizowanie programu robót publicznych, aby ocenić, na ile skutecznie pomaga on uczestnikom w znalezieniu zatrudnienia, i dalsze jego wzmocnienie pod kątem aktywizacji. Rozważenie wydłużenia okresu uprawnienia do świadczeń dla bezrobotnych z uwzględnieniem średniego czasu potrzebnego na znalezienie nowej pracy i powiązanie tego uprawnienia z działaniami aktywizacyjnymi. Poprawa adekwatności i zasięgu pomocy społecznej oraz zwiększenie jej powiązania z działaniami aktywizacyjnymi. Z myślą o zmniejszeniu problemu ubóstwa – wprowadzenie zintegrowanych i lepiej ukierunkowanych środków politycznych w celu znacznego ograniczenia ubóstwa, w szczególności wśród dzieci i Romów. |
| --- | --- |

4.

Wspieranie dobrze ukierunkowanych aktywnych instrumentów rynku pracy, między innymi przez szybsze wprowadzenie systemu profilowania klientów publicznych służb zatrudnienia. Stworzenie planowanej sieci opieki pedagogicznej dla młodzieży i koordynowanie jej działań z instytucjami oświatowymi oraz podmiotami lokalnymi w celu zwiększenia zasięgu. Przeanalizowanie programu robót publicznych, aby ocenić, na ile skutecznie pomaga on uczestnikom w znalezieniu zatrudnienia, i dalsze jego wzmocnienie pod kątem aktywizacji. Rozważenie wydłużenia okresu uprawnienia do świadczeń dla bezrobotnych z uwzględnieniem średniego czasu potrzebnego na znalezienie nowej pracy i powiązanie tego uprawnienia z działaniami aktywizacyjnymi. Poprawa adekwatności i zasięgu pomocy społecznej oraz zwiększenie jej powiązania z działaniami aktywizacyjnymi. Z myślą o zmniejszeniu problemu ubóstwa – wprowadzenie zintegrowanych i lepiej ukierunkowanych środków politycznych w celu znacznego ograniczenia ubóstwa, w szczególności wśród dzieci i Romów.

| 5. | Ustabilizowanie otoczenia regulacyjnego i wsparcie konkurencji rynkowej, między innymi przez wyeliminowanie barier w sektorze usług. Podjęcie ambitniejszych działań na rzecz zwiększenia konkurencji i przejrzystości w zamówieniach publicznych, w tym wprowadzenie e‐zamówień, oraz dalsze ograniczenie korupcji i ogólnego obciążenia administracyjnego. |
| --- | --- |

5.

Ustabilizowanie otoczenia regulacyjnego i wsparcie konkurencji rynkowej, między innymi przez wyeliminowanie barier w sektorze usług. Podjęcie ambitniejszych działań na rzecz zwiększenia konkurencji i przejrzystości w zamówieniach publicznych, w tym wprowadzenie e‐zamówień, oraz dalsze ograniczenie korupcji i ogólnego obciążenia administracyjnego.

| 6. | Wdrożenie krajowej strategii zapobiegania wczesnemu kończeniu nauki, ze szczególnym uwzględnieniem osób porzucających kształcenie i szkolenie zawodowe. Wdrożenie systematycznego podejścia mającego na celu promowanie podstawowej edukacji sprzyjającej włączeniu społecznemu grup w niekorzystnej sytuacji, w szczególności Romów. Wspieranie procesu przechodzenia między różnymi etapami edukacji oraz w kierunku rynku pracy, a także uważne monitorowanie realizacji reformy szkolenia zawodowego. Przeprowadzenie reformy szkolnictwa wyższego, która umożliwi zdobycie wyższego wykształcenia większej liczbie osób, w tym studentom znajdującym się w niekorzystnej sytuacji. |
| --- | --- |

6.

Wdrożenie krajowej strategii zapobiegania wczesnemu kończeniu nauki, ze szczególnym uwzględnieniem osób porzucających kształcenie i szkolenie zawodowe. Wdrożenie systematycznego podejścia mającego na celu promowanie podstawowej edukacji sprzyjającej włączeniu społecznemu grup w niekorzystnej sytuacji, w szczególności Romów. Wspieranie procesu przechodzenia między różnymi etapami edukacji oraz w kierunku rynku pracy, a także uważne monitorowanie realizacji reformy szkolenia zawodowego. Przeprowadzenie reformy szkolnictwa wyższego, która umożliwi zdobycie wyższego wykształcenia większej liczbie osób, w tym studentom znajdującym się w niekorzystnej sytuacji.

| 7. | Ocena wpływu uregulowania cen energii na zachęty inwestycyjne oraz na konkurencję na rynkach energii elektrycznej i gazu. Podjęcie dalszych działań w celu zapewnienia niezależności krajowego organu regulacyjnego w zakresie ustalania wysokości taryf i warunków eksploatacji sieci. Podjęcie środków na rzecz poprawy efektywności energetycznej, w szczególności w przypadku sektora mieszkalnego. Poprawa zrównoważonego charakteru systemu transportowego, m.in. poprzez ograniczenie kosztów operacyjnych i przegląd systemu opłat przedsiębiorstw państwowych działających w tym sektorze transportowym. |
| --- | --- |

7.

Ocena wpływu uregulowania cen energii na zachęty inwestycyjne oraz na konkurencję na rynkach energii elektrycznej i gazu. Podjęcie dalszych działań w celu zapewnienia niezależności krajowego organu regulacyjnego w zakresie ustalania wysokości taryf i warunków eksploatacji sieci. Podjęcie środków na rzecz poprawy efektywności energetycznej, w szczególności w przypadku sektora mieszkalnego. Poprawa zrównoważonego charakteru systemu transportowego, m.in. poprzez ograniczenie kosztów operacyjnych i przegląd systemu opłat przedsiębiorstw państwowych działających w tym sektorze transportowym.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P.C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25.

2

(3)  Utrzymana na rok 2014 decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

3

(4)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 37.

4

(5)  Na podstawie art. 9 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

5

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/83 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/83

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Malty na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Maltę programu stabilności na 2014 r.

2014/C 247/16

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 2,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (2), w szczególności jego art. 6 ust. 1,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro, z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro, z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Malty na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Maltę zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2016. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (5), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Malty na 2014 r. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Malty na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Maltę zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2016. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (5), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Malty na 2014 r.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Maltę jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Maltę jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji fiskalnej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji fiskalnej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Malty, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. Analiza doprowadziła Komisję do wniosku, że – w świetle procedury dotyczącej zakłóceń równowagi makroekonomicznej – na Malcie nie występują już zakłócenia równowagi makroekonomicznej. Wprawdzie zadłużenie nadal utrzymuje się na wysokim poziomie, wydaje się jednak, że ryzyko dla stabilności zadłużenia sektora prywatnego i publicznego oraz stabilności sektora finansowego jest ograniczone, chociaż należy je stale monitorować. W szczególności wskaźniki stabilności finansowej nadal są solidne. W świetle strukturalnego charakteru ryzyka w sektorze zasadnicze znaczenie ma jednak kontynuacja obecnego nadzoru ostrożnościowego i praktyk w zakresie podejmowania ryzyka. Sytuacja na rynku nieruchomości jest ustabilizowana, a tym samym ryzyko związane z nadmierną ekspozycją względem sektora nieruchomości jest ograniczone. Zadłużenie sektora prywatnego obniża się, zmniejszanie zadłużenia przedsiębiorstw przebiega w uporządkowany sposób, a presja na rynku kredytów jest niewielka. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Malty, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. Analiza doprowadziła Komisję do wniosku, że – w świetle procedury dotyczącej zakłóceń równowagi makroekonomicznej – na Malcie nie występują już zakłócenia równowagi makroekonomicznej. Wprawdzie zadłużenie nadal utrzymuje się na wysokim poziomie, wydaje się jednak, że ryzyko dla stabilności zadłużenia sektora prywatnego i publicznego oraz stabilności sektora finansowego jest ograniczone, chociaż należy je stale monitorować. W szczególności wskaźniki stabilności finansowej nadal są solidne. W świetle strukturalnego charakteru ryzyka w sektorze zasadnicze znaczenie ma jednak kontynuacja obecnego nadzoru ostrożnościowego i praktyk w zakresie podejmowania ryzyka. Sytuacja na rynku nieruchomości jest ustabilizowana, a tym samym ryzyko związane z nadmierną ekspozycją względem sektora nieruchomości jest ograniczone. Zadłużenie sektora prywatnego obniża się, zmniejszanie zadłużenia przedsiębiorstw przebiega w uporządkowany sposób, a presja na rynku kredytów jest niewielka.

| (8) | W dniu 16 kwietnia 2014 r. Malta przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r., który został zaktualizowany w dniu 8 maja 2014 r., a w dniu 30 kwietnia 2014 r. – swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(8)

W dniu 16 kwietnia 2014 r. Malta przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r., który został zaktualizowany w dniu 8 maja 2014 r., a w dniu 30 kwietnia 2014 r. – swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (9) | Celem strategii budżetowej opisanej w programie stabilności na 2014 r. jest trwała korekta nadmiernego deficytu najpóźniej do 2014 r. oraz stopniowe zbliżenie do średniookresowego celu budżetowego w postaci zrównoważonej sytuacji budżetowej w kategoriach strukturalnych, który to cel jest bardziej rygorystyczny niż wymogi paktu stabilności i wzrostu. Osiągnięcie celu średniookresowego nie zostało jednak zaplanowane w okresie objętym programem. W 2014 r. zaplanowana (ponownie obliczona) korekta strukturalna odbiega nieznacznie od zalecanej wartości. W 2015 r. – po planowanej korekcie nadmiernego deficytu – planowane jest małe odchylenie od ścieżki dostosowania zmierzającej do osiągnięcia średnioterminowego celu budżetowego. Następnie planowane roczne postępy w zakresie realizacji średniookresowego celu budżetowego są zasadniczo zgodne w wymogiem zakładającym co najmniej 0,5 % PKB. W programie założono, że, począwszy od 2014 r., dług publiczny wynoszący w 2013 r. 73 % PKB będzie malał, zgodnie z wartością odniesienia dotyczącą redukcji długu. Zasadniczo cele programu są w dużej mierze zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Scenariusz makroekonomiczny na 2014 r. i 2015 r., na którym oparto prognozy budżetowe we wspomnianym programie i który został poparty przez niezależny podmiot (krajową izbę kontroli), jest wykonalny, ponieważ prognozy wzrostu gospodarczego są nieznacznie niższe niż te przedstawione w prognozie służb Komisji z wiosny 2014 r. dla wskazanych lat.
  Niemniej jednak zagrożenia dla celów budżetowych przeważają nad dobrymi stronami, planowany strukturalny wzrost dochodów w okresie objętym programem nie jest bowiem w pełni zabezpieczony odpowiednimi środkami i przypadki przekroczenia planowanych wydatków mogą wymagać wypłat wyższych niż zapisane w budżecie. Zgodnie z prognozą Komisji oczekuje się, że w 2014 r. Malta trwale skoryguje swój nadmierny deficyt. Równocześnie, na podstawie prognozy Komisji wysiłek fiskalny w latach 2013–2014 jest niedostateczny, a uzyskana za jego pomocą (skorygowana) zmiana salda strukturalnego jest mniejsza od docelowej o 1,6 % PKB, a kwota potrzebnych środków, przewidzianych w zaleceniu wydanym w ramach procedury nadmiernego deficytu, jest niższa o 1,25 % PKB. Nie ma marginesu w odniesieniu do zgodności z wartością odniesienia dotyczącą redukcji długu w 2014 r., zagrożenia dla scenariusza zadłużenia ciążą jednak ku pozytywnej stronie. |
| --- | --- |

(9)

Celem strategii budżetowej opisanej w programie stabilności na 2014 r. jest trwała korekta nadmiernego deficytu najpóźniej do 2014 r. oraz stopniowe zbliżenie do średniookresowego celu budżetowego w postaci zrównoważonej sytuacji budżetowej w kategoriach strukturalnych, który to cel jest bardziej rygorystyczny niż wymogi paktu stabilności i wzrostu. Osiągnięcie celu średniookresowego nie zostało jednak zaplanowane w okresie objętym programem. W 2014 r. zaplanowana (ponownie obliczona) korekta strukturalna odbiega nieznacznie od zalecanej wartości. W 2015 r. – po planowanej korekcie nadmiernego deficytu – planowane jest małe odchylenie od ścieżki dostosowania zmierzającej do osiągnięcia średnioterminowego celu budżetowego. Następnie planowane roczne postępy w zakresie realizacji średniookresowego celu budżetowego są zasadniczo zgodne w wymogiem zakładającym co najmniej 0,5 % PKB. W programie założono, że, począwszy od 2014 r., dług publiczny wynoszący w 2013 r. 73 % PKB będzie malał, zgodnie z wartością odniesienia dotyczącą redukcji długu. Zasadniczo cele programu są w dużej mierze zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Scenariusz makroekonomiczny na 2014 r. i 2015 r., na którym oparto prognozy budżetowe we wspomnianym programie i który został poparty przez niezależny podmiot (krajową izbę kontroli), jest wykonalny, ponieważ prognozy wzrostu gospodarczego są nieznacznie niższe niż te przedstawione w prognozie służb Komisji z wiosny 2014 r. dla wskazanych lat.

Niemniej jednak zagrożenia dla celów budżetowych przeważają nad dobrymi stronami, planowany strukturalny wzrost dochodów w okresie objętym programem nie jest bowiem w pełni zabezpieczony odpowiednimi środkami i przypadki przekroczenia planowanych wydatków mogą wymagać wypłat wyższych niż zapisane w budżecie. Zgodnie z prognozą Komisji oczekuje się, że w 2014 r. Malta trwale skoryguje swój nadmierny deficyt. Równocześnie, na podstawie prognozy Komisji wysiłek fiskalny w latach 2013–2014 jest niedostateczny, a uzyskana za jego pomocą (skorygowana) zmiana salda strukturalnego jest mniejsza od docelowej o 1,6 % PKB, a kwota potrzebnych środków, przewidzianych w zaleceniu wydanym w ramach procedury nadmiernego deficytu, jest niższa o 1,25 % PKB. Nie ma marginesu w odniesieniu do zgodności z wartością odniesienia dotyczącą redukcji długu w 2014 r., zagrożenia dla scenariusza zadłużenia ciążą jednak ku pozytywnej stronie.

| (10) | Istnieje ryzyko znacznego odchylenia od wymaganego postępu w kierunku średniookresowego celu budżetowego w 2015 r. Rada – na podstawie własnej oceny programu stabilności i prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97 – jest zdania, że planowany deficyt nominalny Malty oraz dług sektora instytucji rządowych i samorządowych są zgodne z zaleceniem w ramach procedury nadmiernego deficytu, konieczne są jednak dalsze wysiłki, aby w 2014 r. korekta strukturalna była zgodna z zalecaną oraz aby, począwszy od 2015 r., zapewnić odpowiednią ścieżkę realizacji średniookresowego celu budżetowego. |
| --- | --- |

(10)

Istnieje ryzyko znacznego odchylenia od wymaganego postępu w kierunku średniookresowego celu budżetowego w 2015 r. Rada – na podstawie własnej oceny programu stabilności i prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97 – jest zdania, że planowany deficyt nominalny Malty oraz dług sektora instytucji rządowych i samorządowych są zgodne z zaleceniem w ramach procedury nadmiernego deficytu, konieczne są jednak dalsze wysiłki, aby w 2014 r. korekta strukturalna była zgodna z zalecaną oraz aby, począwszy od 2015 r., zapewnić odpowiednią ścieżkę realizacji średniookresowego celu budżetowego.

| (11) | Niewiążący charakter ram budżetowych Malty oraz krótkoterminowość planowania budżetowego nie sprzyjają stabilnej sytuacji budżetowej. Przyjęcie przepisów, które miały wejść w życie pod koniec 2013 r. i miały na celu dopełnienie wymogów dyrektywy 2011/85/UE (6) oraz wymogów paktu fiskalnego, uległo opóźnieniu. Zgodnie z programem stabilności rząd zatwierdził jednak niedawno ustawę o odpowiedzialności budżetowej, która zostanie przedłożona parlamentowi do zatwierdzenia. W projekcie ustawy przewidziano wprowadzenie reguły równowagi budżetu w kategoriach strukturalnych, reguły dotyczącej zadłużenia oraz trzyletnich kroczących ram budżetowych, a także stopniowe utworzenie rady budżetowej, która byłaby odpowiedzialna za zatwierdzanie oficjalnych prognoz makroekonomicznych i budżetowych rządu, jak również za monitorowanie ex ante i ex post sytuacji w zakresie przestrzegania reguł fiskalnych. |
| --- | --- |

(11)

Niewiążący charakter ram budżetowych Malty oraz krótkoterminowość planowania budżetowego nie sprzyjają stabilnej sytuacji budżetowej. Przyjęcie przepisów, które miały wejść w życie pod koniec 2013 r. i miały na celu dopełnienie wymogów dyrektywy 2011/85/UE (6) oraz wymogów paktu fiskalnego, uległo opóźnieniu. Zgodnie z programem stabilności rząd zatwierdził jednak niedawno ustawę o odpowiedzialności budżetowej, która zostanie przedłożona parlamentowi do zatwierdzenia. W projekcie ustawy przewidziano wprowadzenie reguły równowagi budżetu w kategoriach strukturalnych, reguły dotyczącej zadłużenia oraz trzyletnich kroczących ram budżetowych, a także stopniowe utworzenie rady budżetowej, która byłaby odpowiedzialna za zatwierdzanie oficjalnych prognoz makroekonomicznych i budżetowych rządu, jak również za monitorowanie ex ante i ex post sytuacji w zakresie przestrzegania reguł fiskalnych.

| (12) | Krajowe departamenty odpowiedzialne za dochody mają zostać połączone w jeden organ, który usprawni procesy poboru podatków i będzie przeciwdziałał oszustwom podatkowym. Aby poprawić sytuację w zakresie przestrzegania przepisów prawa podatkowego oraz odzyskiwania należnych kwot, dokonano przeglądu grzywien w przepisach o podatku VAT oraz przeglądu odsetek od należnych podatków. Wprowadzono też szereg innych środków, co do których oczekuje się, że pomogą wzmocnić maltański system podatkowy. Środki te zmierzają we właściwym kierunku, choć ich efekty nie są jeszcze wyraźnie widoczne. |
| --- | --- |

(12)

Krajowe departamenty odpowiedzialne za dochody mają zostać połączone w jeden organ, który usprawni procesy poboru podatków i będzie przeciwdziałał oszustwom podatkowym. Aby poprawić sytuację w zakresie przestrzegania przepisów prawa podatkowego oraz odzyskiwania należnych kwot, dokonano przeglądu grzywien w przepisach o podatku VAT oraz przeglądu odsetek od należnych podatków. Wprowadzono też szereg innych środków, co do których oczekuje się, że pomogą wzmocnić maltański system podatkowy. Środki te zmierzają we właściwym kierunku, choć ich efekty nie są jeszcze wyraźnie widoczne.

| (13) | Malta nadal stoi przed wyzwaniami dotyczącymi stabilności finansów publicznych w długiej perspektywie, mimo to na chwilę obecną można odnotować niewiele postępów w zakresie reform systemu emerytalnego oraz stabilności usług opieki zdrowotnej. Powołano grupę ds. strategii emerytalnej w celu przeprowadzenia oceny dostępnych wariantów reformy systemu emerytalnego, jednocześnie jednak władze maltańskie zobowiązały się, że nie podniosą ustawowego wieku emerytalnego powyżej pułapów wskazanych w reformie emerytalnej z 2006 r. Malta próbuje zaradzić tym niedociągnięciom za pomocą środków dotyczących rynku pracy, w szczególności za pomocą przyjętej niedawno strategii na rzecz aktywnego starzenia się, jest jednak mało prawdopodobne, że działania te rozwiążą problem. Kwestia stabilności systemu opieki zdrowotnej stwarza dodatkowe wyzwania w związku z prognozowanym wzrostem wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa. Zapoczątkowano projekt strategii krajowych systemów opieki zdrowotnej, ale nie jest jasne, w jaki sposób będzie on wdrażany oraz jakie przyniesie korzyści w kategoriach efektywności kosztowej i stabilności. Konieczna jest poprawa publicznej podstawowej opieki zdrowotnej. |
| --- | --- |

(13)

Malta nadal stoi przed wyzwaniami dotyczącymi stabilności finansów publicznych w długiej perspektywie, mimo to na chwilę obecną można odnotować niewiele postępów w zakresie reform systemu emerytalnego oraz stabilności usług opieki zdrowotnej. Powołano grupę ds. strategii emerytalnej w celu przeprowadzenia oceny dostępnych wariantów reformy systemu emerytalnego, jednocześnie jednak władze maltańskie zobowiązały się, że nie podniosą ustawowego wieku emerytalnego powyżej pułapów wskazanych w reformie emerytalnej z 2006 r. Malta próbuje zaradzić tym niedociągnięciom za pomocą środków dotyczących rynku pracy, w szczególności za pomocą przyjętej niedawno strategii na rzecz aktywnego starzenia się, jest jednak mało prawdopodobne, że działania te rozwiążą problem. Kwestia stabilności systemu opieki zdrowotnej stwarza dodatkowe wyzwania w związku z prognozowanym wzrostem wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa. Zapoczątkowano projekt strategii krajowych systemów opieki zdrowotnej, ale nie jest jasne, w jaki sposób będzie on wdrażany oraz jakie przyniesie korzyści w kategoriach efektywności kosztowej i stabilności. Konieczna jest poprawa publicznej podstawowej opieki zdrowotnej.

| (14) | Na Malcie odsetek osób przedwcześnie kończących naukę jest nadal bardzo wysoki, choć podejmowane są działania mające na celu jego obniżenie. Wprowadzany jest także kompleksowy system monitorowania. Zdobywanie podstawowych umiejętności nadal utrzymuje się na niskim poziomie, konsekwencją czego jest niski poziom umiejętności czytania i pisania oraz przedwczesne kończenie nauki. Oczekuje się, że właściwe wdrożenie przyjętej niedawno krajowej strategii na rzecz umiejętności pisania i czytania rozwiąże wspomniany problem. Towarzyszyć temu będą dalsze środki, dzięki którym, jak się oczekuje, systemy kształcenia i szkolenia zostaną lepiej dopasowane do potrzeb rynku pracy. Środki te obejmują reformę systemu przyuczania do zawodu, opracowanie strategii na rzecz uczenia się przez całe życie, wprowadzenie uczenia się poprzez praktykę w miejscu pracy w ramach kształcenia i szkolenia zawodowego oraz realizację specjalnego programu finansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego. |
| --- | --- |

(14)

Na Malcie odsetek osób przedwcześnie kończących naukę jest nadal bardzo wysoki, choć podejmowane są działania mające na celu jego obniżenie. Wprowadzany jest także kompleksowy system monitorowania. Zdobywanie podstawowych umiejętności nadal utrzymuje się na niskim poziomie, konsekwencją czego jest niski poziom umiejętności czytania i pisania oraz przedwczesne kończenie nauki. Oczekuje się, że właściwe wdrożenie przyjętej niedawno krajowej strategii na rzecz umiejętności pisania i czytania rozwiąże wspomniany problem. Towarzyszyć temu będą dalsze środki, dzięki którym, jak się oczekuje, systemy kształcenia i szkolenia zostaną lepiej dopasowane do potrzeb rynku pracy. Środki te obejmują reformę systemu przyuczania do zawodu, opracowanie strategii na rzecz uczenia się przez całe życie, wprowadzenie uczenia się poprzez praktykę w miejscu pracy w ramach kształcenia i szkolenia zawodowego oraz realizację specjalnego programu finansowanego ze środków Europejskiego Funduszu Społecznego.

| (15) | Malta wdraża obecnie szereg środków mających na celu zwiększenie udziału kobiet na rynku pracy, w szczególności poprzez zapewnienie bezpłatnej opieki nad dziećmi gospodarstwom domowym, gdzie rodzice pracują lub nadal się kształcą. Skuteczna realizacja tych środków będzie miała szczególne znaczenie. Władze pomagają również zapewnić opiekę pozaszkolną oraz oferują możliwość przyprowadzania dzieci do szkoły przed godziną otwarcia, aby ułatwić godzenie obowiązków rodzicielskich i zawodowych. Przewidywane są również zachęty podatkowe dla rodziców, którzy zdecydują się posłać dzieci do placówek opieki działających w ramach wcześniejszych programów. Niewiele robi się jednak w celu zapewnienia i wspierania elastycznych form organizacji czasu pracy, takich jak telepraca i elastyczne godziny pracy, które pomogłyby w ponownej integracji kobiet na rynku pracy. |
| --- | --- |

(15)

Malta wdraża obecnie szereg środków mających na celu zwiększenie udziału kobiet na rynku pracy, w szczególności poprzez zapewnienie bezpłatnej opieki nad dziećmi gospodarstwom domowym, gdzie rodzice pracują lub nadal się kształcą. Skuteczna realizacja tych środków będzie miała szczególne znaczenie. Władze pomagają również zapewnić opiekę pozaszkolną oraz oferują możliwość przyprowadzania dzieci do szkoły przed godziną otwarcia, aby ułatwić godzenie obowiązków rodzicielskich i zawodowych. Przewidywane są również zachęty podatkowe dla rodziców, którzy zdecydują się posłać dzieci do placówek opieki działających w ramach wcześniejszych programów. Niewiele robi się jednak w celu zapewnienia i wspierania elastycznych form organizacji czasu pracy, takich jak telepraca i elastyczne godziny pracy, które pomogłyby w ponownej integracji kobiet na rynku pracy.

| (16) | Aby w dalszym ciągu poprawiać swoją konkurencyjność w skali międzynarodowej oraz uniknąć potencjalnie negatywnych skutków niedopasowania poziomu wynagrodzeń do zmian w zakresie wydajności, Malta nadal musi zająć się kwestią braków infrastrukturalnych w sektorach energii i transportu – w szczególności ze względu na wysokie ceny energii – które to braki ograniczają jej potencjał. W tym roku ma zostać ukończone elektroenergetyczne połączenie międzysystemowe z Włochami, które zwiększy bezpieczeństwo dostaw i może przyczynić się do ich dywersyfikacji oraz wykorzystania energii odnawialnej wytworzonej za granicą. Terminal LNG Delimara oraz planowane przyłączenie Malty do europejskiej sieci przesyłowej gazu dodatkowo zróżnicuje jej koszyk energetyczny, dzięki czemu będzie ona w mniejszym stopniu zależna od jednego głównego źródła energii, co z kolei zwiększy jej atrakcyjność jako miejsca prowadzenia działalności gospodarczej. Lokalne odnawialne źródła energii stanowią potencjał, który nadal nie został wykorzystany. Wyjątkiem są pewne osiągnięcia w zakresie wykorzystania energii fotowoltaicznej. |
| --- | --- |

(16)

Aby w dalszym ciągu poprawiać swoją konkurencyjność w skali międzynarodowej oraz uniknąć potencjalnie negatywnych skutków niedopasowania poziomu wynagrodzeń do zmian w zakresie wydajności, Malta nadal musi zająć się kwestią braków infrastrukturalnych w sektorach energii i transportu – w szczególności ze względu na wysokie ceny energii – które to braki ograniczają jej potencjał. W tym roku ma zostać ukończone elektroenergetyczne połączenie międzysystemowe z Włochami, które zwiększy bezpieczeństwo dostaw i może przyczynić się do ich dywersyfikacji oraz wykorzystania energii odnawialnej wytworzonej za granicą. Terminal LNG Delimara oraz planowane przyłączenie Malty do europejskiej sieci przesyłowej gazu dodatkowo zróżnicuje jej koszyk energetyczny, dzięki czemu będzie ona w mniejszym stopniu zależna od jednego głównego źródła energii, co z kolei zwiększy jej atrakcyjność jako miejsca prowadzenia działalności gospodarczej. Lokalne odnawialne źródła energii stanowią potencjał, który nadal nie został wykorzystany. Wyjątkiem są pewne osiągnięcia w zakresie wykorzystania energii fotowoltaicznej.

| (17) | Pewne braki w wydolności administracji publicznej ograniczają dalszą poprawę warunków prowadzenia działalności gospodarczej na Malcie. O ile udoskonalenia w zakresie zamówień publicznych zmierzają we właściwym kierunku, o tyle postępowania o udzielenie zamówienia są nadal zbyt długotrwałe, co skutkuje brakiem wydajności wydatków publicznych. W przypadku tych środków nie określono konkretnych celów, co utrudnia ocenę ich skuteczności. Brak alternatywnych rozwiązań dla finansowania dłużnego prowadzi do wysokich kosztów finansowania przedsiębiorstw, co z kolei wywiera presję na ich działalność gospodarczą. Takie preferencyjne traktowanie zadłużenia przedsiębiorstw może prowadzić do zbyt wysokiego stosunku zadłużenia do aktywów przedsiębiorstw i nieefektywnej alokacji kapitału. Należy zatem dalej szukać możliwości finansowania innych niż zadłużenie. Nadal utrzymują się braki w wydajności systemu sądowego, podkreślone w zaleceniach z 2013 r. skierowanych do Malty. Oczekuje się, że do końca 2014 r. wdrożone zostanąliczne reformy zaproponowane w listopadzie 2013 r.,przez Komisję ds. Reformy Wymiaru Sprawiedliwości nadal jednak nie przedstawiono jasnego harmonogramu, ani nie określono priorytetów. Nadal również nie wiadomo, w jaki sposób planowane środki wpłyną na zaległości w pracy sądów, w szczególności w odniesieniu do wskazanych wyżej braków. |
| --- | --- |

(17)

Pewne braki w wydolności administracji publicznej ograniczają dalszą poprawę warunków prowadzenia działalności gospodarczej na Malcie. O ile udoskonalenia w zakresie zamówień publicznych zmierzają we właściwym kierunku, o tyle postępowania o udzielenie zamówienia są nadal zbyt długotrwałe, co skutkuje brakiem wydajności wydatków publicznych. W przypadku tych środków nie określono konkretnych celów, co utrudnia ocenę ich skuteczności. Brak alternatywnych rozwiązań dla finansowania dłużnego prowadzi do wysokich kosztów finansowania przedsiębiorstw, co z kolei wywiera presję na ich działalność gospodarczą. Takie preferencyjne traktowanie zadłużenia przedsiębiorstw może prowadzić do zbyt wysokiego stosunku zadłużenia do aktywów przedsiębiorstw i nieefektywnej alokacji kapitału. Należy zatem dalej szukać możliwości finansowania innych niż zadłużenie. Nadal utrzymują się braki w wydajności systemu sądowego, podkreślone w zaleceniach z 2013 r. skierowanych do Malty. Oczekuje się, że do końca 2014 r. wdrożone zostanąliczne reformy zaproponowane w listopadzie 2013 r.,przez Komisję ds. Reformy Wymiaru Sprawiedliwości nadal jednak nie przedstawiono jasnego harmonogramu, ani nie określono priorytetów. Nadal również nie wiadomo, w jaki sposób planowane środki wpłyną na zaległości w pracy sądów, w szczególności w odniesieniu do wskazanych wyżej braków.

| (18) | Malta wzmocniła nadzór regulacyjny, aby zapewnić stabilność sektora finansowego. Kompetencje banku centralnego Malty zostały uzupełnione o nadzór makroostrożnościowy; kładzie się również szczególny nacisk na kwestie stabilności finansowej, a Wspólna Rada Stabilności Finansowej jest obecnie przewidziana w prawodawstwie. Podjęto zadowalające środki na rzecz poprawy rezerw na straty kredytowe, głównie poprzez wprowadzenie zmian w 9. regule bankowej. |
| --- | --- |

(18)

Malta wzmocniła nadzór regulacyjny, aby zapewnić stabilność sektora finansowego. Kompetencje banku centralnego Malty zostały uzupełnione o nadzór makroostrożnościowy; kładzie się również szczególny nacisk na kwestie stabilności finansowej, a Wspólna Rada Stabilności Finansowej jest obecnie przewidziana w prawodawstwie. Podjęto zadowalające środki na rzecz poprawy rezerw na straty kredytowe, głównie poprzez wprowadzenie zmian w 9. regule bankowej.

| (19) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Malty. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki budżetowej i polityki społeczno-gospodarczej na Malcie, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–5. |
| --- | --- |

(19)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Malty. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki budżetowej i polityki społeczno-gospodarczej na Malcie, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–5.

| (20) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (7) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(20)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (7) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej.

| (21) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia skierowane do państw członkowskich, których walutą jest euro (8). Jako jedno z państw członkowskich, których walutą jest euro, Malta powinna zapewnić pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń, |
| --- | --- |

(21)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia skierowane do państw członkowskich, których walutą jest euro (8). Jako jedno z państw członkowskich, których walutą jest euro, Malta powinna zapewnić pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń,

NINIEJSZYM ZALECA Malcie podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Trwałą korektę nadmiernego deficytu do 2014 r. W 2015 r. – znaczne wzmocnienie strategii budżetowej w celu zapewnienia wymaganej korekty strukturalnej na poziomie 0,6 % PKB zmierzającej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego. Następnie – utrzymywanie każdego roku korekty strukturalnej na poziomie co najmniej 0,5 % PKB oraz wyższym w sprzyjających warunkach gospodarczych lub w przypadku konieczności spełnienia reguły dotyczącej zadłużenia w celu zapewnienia stałej tendencji spadkowej wskaźnika długu sektora instytucji rządowych i samorządowych. Przyjęcie ustawy o odpowiedzialności budżetowej w celu ustanowienia wiążących, opartych na regułach wieloletnich ram budżetowych oraz powołania niezależnego organu odpowiedzialnego za monitorowanie reguł fiskalnych oraz zatwierdzanie prognoz makroekonomicznych leżących o podstaw planowania budżetowego. Dalszą poprawę sytuacji w zakresie przestrzegania przepisów prawa podatkowego i zwalczania oszustw podatkowych poprzez ciągły rozwój i ocenę dotychczasowych środków, którym powinny towarzyszyć działania dodatkowe, a w szczególności poprzez promocję korzystania z elektronicznych środków płatniczych. |
| --- | --- |

1.

Trwałą korektę nadmiernego deficytu do 2014 r. W 2015 r. – znaczne wzmocnienie strategii budżetowej w celu zapewnienia wymaganej korekty strukturalnej na poziomie 0,6 % PKB zmierzającej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego. Następnie – utrzymywanie każdego roku korekty strukturalnej na poziomie co najmniej 0,5 % PKB oraz wyższym w sprzyjających warunkach gospodarczych lub w przypadku konieczności spełnienia reguły dotyczącej zadłużenia w celu zapewnienia stałej tendencji spadkowej wskaźnika długu sektora instytucji rządowych i samorządowych. Przyjęcie ustawy o odpowiedzialności budżetowej w celu ustanowienia wiążących, opartych na regułach wieloletnich ram budżetowych oraz powołania niezależnego organu odpowiedzialnego za monitorowanie reguł fiskalnych oraz zatwierdzanie prognoz makroekonomicznych leżących o podstaw planowania budżetowego. Dalszą poprawę sytuacji w zakresie przestrzegania przepisów prawa podatkowego i zwalczania oszustw podatkowych poprzez ciągły rozwój i ocenę dotychczasowych środków, którym powinny towarzyszyć działania dodatkowe, a w szczególności poprzez promocję korzystania z elektronicznych środków płatniczych.

| 2. | W celu zapewnienia stabilności finansów publicznych w długiej perspektywie kontynuowanie obecnej reformy emerytur, m.in. przez przyspieszenie wprowadzonego już podniesienia ustawowego wieku emerytalnego, a następnie poprzez powiązanie go ze zmianami w zakresie średniego dalszego trwania życia. Zapewnienie, by kompleksowa reforma systemu publicznej opieki zdrowotnej przyniosła korzyści w postaci efektywnego kosztowo i zrównoważonego wykorzystania dostępnych zasobów, takie jak wzmocnienie opieki podstawowej. |
| --- | --- |

2.

W celu zapewnienia stabilności finansów publicznych w długiej perspektywie kontynuowanie obecnej reformy emerytur, m.in. przez przyspieszenie wprowadzonego już podniesienia ustawowego wieku emerytalnego, a następnie poprzez powiązanie go ze zmianami w zakresie średniego dalszego trwania życia. Zapewnienie, by kompleksowa reforma systemu publicznej opieki zdrowotnej przyniosła korzyści w postaci efektywnego kosztowo i zrównoważonego wykorzystania dostępnych zasobów, takie jak wzmocnienie opieki podstawowej.

| 3. | Kontynuowanie wysiłków politycznych w celu lepszego dopasowania systemów kształcenia i szkolenia do potrzeb rynku pracy poprzez przyspieszenie prac nad reformą systemu przyuczania do zawodu. Dalszą poprawę zdobywania podstawowych umiejętności oraz ograniczenie zjawiska przedwczesnego kończenia nauki, w szczególności poprzez sfinalizowanie i wdrożenie ogłoszonej krajowej strategii na rzecz umiejętności pisania i czytania. Dalsze zwiększenie udziału kobiet w rynku pracy, w szczególności tych, które pragną powrócić na ten rynek, poprzez promowanie elastycznych form organizacji czasu pracy. |
| --- | --- |

3.

Kontynuowanie wysiłków politycznych w celu lepszego dopasowania systemów kształcenia i szkolenia do potrzeb rynku pracy poprzez przyspieszenie prac nad reformą systemu przyuczania do zawodu. Dalszą poprawę zdobywania podstawowych umiejętności oraz ograniczenie zjawiska przedwczesnego kończenia nauki, w szczególności poprzez sfinalizowanie i wdrożenie ogłoszonej krajowej strategii na rzecz umiejętności pisania i czytania. Dalsze zwiększenie udziału kobiet w rynku pracy, w szczególności tych, które pragną powrócić na ten rynek, poprzez promowanie elastycznych form organizacji czasu pracy.

| 4. | Dywersyfikację koszyka energetycznego w gospodarce – m.in. poprzez zwiększenie udziału energii ze źródeł odnawialnych. |
| --- | --- |

4.

Dywersyfikację koszyka energetycznego w gospodarce – m.in. poprzez zwiększenie udziału energii ze źródeł odnawialnych.

| 5. | Kontynuowanie starań na rzecz poprawy efektywności i skrócenia czasu postępowań o udzielenie zamówienia publicznego; zachęcenie do korzystania z alternatywnych w stosunku do finansowania dłużnego źródeł finansowania przedsiębiorstw poprzez ułatwienie dostępu do rynków kapitałowych oraz rozwijanie funduszy venture capital; oraz zwiększenie wydajności systemu sądowego dzięki terminowemu i skutecznemu wdrożeniu planowanej reformy sądownictwa. |
| --- | --- |

5.

Kontynuowanie starań na rzecz poprawy efektywności i skrócenia czasu postępowań o udzielenie zamówienia publicznego; zachęcenie do korzystania z alternatywnych w stosunku do finansowania dłużnego źródeł finansowania przedsiębiorstw poprzez ułatwienie dostępu do rynków kapitałowych oraz rozwijanie funduszy venture capital; oraz zwiększenie wydajności systemu sądowego dzięki terminowemu i skutecznemu wdrożeniu planowanej reformy sądownictwa.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P.C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25.

2

(3)  Utrzymane na 2014 r. decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

3

(4)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 59.

4

(5)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie wspólnych przepisów dotyczących monitorowania i oceny projektów planów budżetowych oraz zapewnienia korekty nadmiernego deficytu w państwach członkowskich należących do strefy euro (Dz.U. L 140 z 27.5.2013, s. 11).

5

(6)  Dyrektywa Rady 2011/85/UE z dnia 8 listopada 2011 r. w sprawie wymogów dla ram budżetowych państw członkowskich (Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 41).

6

(7)  Na podstawie art. 5 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1466/97.

7

(8)  Zob. s. 141 niniejszego Dziennika Urzędowego.

8

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/88 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/88

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Niderlandów na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Niderlandy programu stabilności na 2014 r.

2014/C 247/17

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 2,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (2), w szczególności jego art. 6 ust. 1,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Niderlandów na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Niderlandy zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2017. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (5), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Niderlandów na 2014 r. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Niderlandów na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Niderlandy zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2017. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (5), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Niderlandów na 2014 r.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Niderlandy jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Niderlandy jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Niderlandów. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że w Niderlandach nadal występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają monitorowania i działań politycznych. Należy zwrócić uwagę zwłaszcza na kształtowanie się sytuacji makroekonomicznej, jeżeli chodzi o zadłużenie sektora prywatnego i bieżący proces zmniejszania tego zadłużenia, w powiązaniu z utrzymującymi się problemami na rynku mieszkaniowym. Wprawdzie duża nadwyżka na rachunku obrotów bieżących nie wiąże się z zagrożeniami porównywalnymi do tych, które niosą za sobą znaczne deficyty, częściowo wynika też z konieczności zmniejszania zadłużenia, ale Komisja – w ramach europejskiego semestru – będzie obserwować sytuację na rachunku obrotów bieżących w Niderlandach. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Niderlandów. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że w Niderlandach nadal występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają monitorowania i działań politycznych. Należy zwrócić uwagę zwłaszcza na kształtowanie się sytuacji makroekonomicznej, jeżeli chodzi o zadłużenie sektora prywatnego i bieżący proces zmniejszania tego zadłużenia, w powiązaniu z utrzymującymi się problemami na rynku mieszkaniowym. Wprawdzie duża nadwyżka na rachunku obrotów bieżących nie wiąże się z zagrożeniami porównywalnymi do tych, które niosą za sobą znaczne deficyty, częściowo wynika też z konieczności zmniejszania zadłużenia, ale Komisja – w ramach europejskiego semestru – będzie obserwować sytuację na rachunku obrotów bieżących w Niderlandach.

| (8) | W dniu 29 kwietnia 2014 r. Niderlandy przedłożyły swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 30 kwietnia 2014 r. – swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(8)

W dniu 29 kwietnia 2014 r. Niderlandy przedłożyły swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 30 kwietnia 2014 r. – swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (9) | Celem strategii budżetowej zarysowanej w programie stabilności na rok 2014 jest zapewnienie trwałej korekty nadmiernego deficytu odnotowanego w 2013 r. oraz osiągnięcie sytuacji budżetowej bliskiej średniookresowego celu budżetowego do 2015 r. Średniookresowym celem budżetowym jest osiągnięcie deficytu strukturalnego na poziomie nie wyższym niż 0,5 % PKB, co jest zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Zrealizowano dodatkowe działania konsolidacyjne na znaczną skalę, ale planuje się, że (ponownie obliczone) saldo strukturalne w 2014 r. utrzyma się na stałym poziomie w porównaniu z 2013 r., co wskazuje na znaczące odchylenie od wymaganej minimalnej korekty na poziomie 0,5 % PKB. Planuje się, że w 2015 r. (ponownie obliczone) saldo strukturalne poprawi się o 0,3 punktu procentowego PKB. Zarówno w 2014 r., jak i w 2015 r. przewiduje się tempo wzrostu wydatków zgodne z wartością odniesienia dla wydatków. W następstwie dokonania ogólnej oceny strategii budżetowej Niderlandów ścieżka dostosowania do średniookresowego celu jest częściowo zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Zgodnie z programem stabilności dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych ustabilizuje się w 2015 r., po czym się obniży. Scenariusz makroekonomiczny będący podstawą prognoz budżetowych zawartych w programie stabilności jest wykonalny; jego autorem jest niezależny organ – Niderlandzkie Biuro Analiz Polityki Gospodarczej. Wydaje się, że ryzyko dla celów budżetowych jest znaczne, lecz w dużej mierze zrównoważone. W prognozie służb Komisji z wiosny 2014 r. zakłada się stabilizację salda strukturalnego w 2014 r., a następnie jego poprawę o 0,5 % PKB w 2015 r. Zgodnie z prognozami Komisji Niderlandy będą przestrzegać wartości odniesienia dla wydatków w 2014 r., ale nie w roku 2015. Ogromne znaczenie dla zwiększenia potencjału wzrostu Niderlandów ma to, aby wymagana konsolidacja zabezpieczała wydatki pobudzające wzrost, m.in. wydatki na innowacje i badania, w tym badania podstawowe, oraz na kształcenie i szkolenie. Na podstawie oceny programu stabilności przeprowadzonej przez Radę oraz prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w Niderlandach został trwale obniżony w 2013 r. do poziomu poniżej 3 % PKB, lecz że istnieje ryzyko znacznego odejścia Niderlandów od wymogów funkcji zapobiegawczej paktu stabilności i wzrostu począwszy od 2014 r. |
| --- | --- |

(9)

Celem strategii budżetowej zarysowanej w programie stabilności na rok 2014 jest zapewnienie trwałej korekty nadmiernego deficytu odnotowanego w 2013 r. oraz osiągnięcie sytuacji budżetowej bliskiej średniookresowego celu budżetowego do 2015 r. Średniookresowym celem budżetowym jest osiągnięcie deficytu strukturalnego na poziomie nie wyższym niż 0,5 % PKB, co jest zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Zrealizowano dodatkowe działania konsolidacyjne na znaczną skalę, ale planuje się, że (ponownie obliczone) saldo strukturalne w 2014 r. utrzyma się na stałym poziomie w porównaniu z 2013 r., co wskazuje na znaczące odchylenie od wymaganej minimalnej korekty na poziomie 0,5 % PKB. Planuje się, że w 2015 r. (ponownie obliczone) saldo strukturalne poprawi się o 0,3 punktu procentowego PKB. Zarówno w 2014 r., jak i w 2015 r. przewiduje się tempo wzrostu wydatków zgodne z wartością odniesienia dla wydatków. W następstwie dokonania ogólnej oceny strategii budżetowej Niderlandów ścieżka dostosowania do średniookresowego celu jest częściowo zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Zgodnie z programem stabilności dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych ustabilizuje się w 2015 r., po czym się obniży. Scenariusz makroekonomiczny będący podstawą prognoz budżetowych zawartych w programie stabilności jest wykonalny; jego autorem jest niezależny organ – Niderlandzkie Biuro Analiz Polityki Gospodarczej. Wydaje się, że ryzyko dla celów budżetowych jest znaczne, lecz w dużej mierze zrównoważone. W prognozie służb Komisji z wiosny 2014 r. zakłada się stabilizację salda strukturalnego w 2014 r., a następnie jego poprawę o 0,5 % PKB w 2015 r. Zgodnie z prognozami Komisji Niderlandy będą przestrzegać wartości odniesienia dla wydatków w 2014 r., ale nie w roku 2015. Ogromne znaczenie dla zwiększenia potencjału wzrostu Niderlandów ma to, aby wymagana konsolidacja zabezpieczała wydatki pobudzające wzrost, m.in. wydatki na innowacje i badania, w tym badania podstawowe, oraz na kształcenie i szkolenie. Na podstawie oceny programu stabilności przeprowadzonej przez Radę oraz prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych w Niderlandach został trwale obniżony w 2013 r. do poziomu poniżej 3 % PKB, lecz że istnieje ryzyko znacznego odejścia Niderlandów od wymogów funkcji zapobiegawczej paktu stabilności i wzrostu począwszy od 2014 r.

| (10) | Głównym wyzwaniem jest sytuacja na rynku mieszkaniowym, gdzie na przestrzeni dziesięcioleci wykształciły się bariery oraz prowadzące do zakłóceń ulgi, które wywierają wpływ na modele finansowania nieruchomości mieszkalnych oraz sektorowe wzorce oszczędzania. Tendencja panująca wśród gospodarstw domowych polegająca na zwiększaniu długu hipotecznego brutto w oparciu o zgromadzony majątek nieruchomy na cele mieszkaniowe w dużym stopniu odzwierciedla istniejące od dłuższego czasu zachęty podatkowe, a zwłaszcza możliwość pełnego odliczenia od podatku odsetek od kredytu hipotecznego. Od kwietnia 2012 r. wprowadzono szereg środków, które częściowo rozwiązały kwestię wspomnianych zachęt. Niektóre z nich polegają na korektach rozwiązań podatkowych w odniesieniu do finansowania mieszkań. Stopniowe dążenie do ograniczenia możliwości odliczania od podatku odsetek od kredytu hipotecznego oraz wzmocnienia zachęty do amortyzacji jest uzasadnione, lecz wprowadzanie tego środka etapami odbywa się zbyt powoli, by móc znacząco wpłynąć na podejście do amortyzacji. Wskaźnik określający stosunek wartości kredytu do wartości zabezpieczenia, który miałby wynieść 100 % w 2018 r., jest nadal wysoki. Rynek najmu ograniczają przepisy oraz obecność bardzo rozbudowanego sektora lokali socjalnych, w którym również występuje problem długich list osób oczekujących. Wprowadzenie niedawno większego zróżnicowania stawek czynszu w sektorze lokali socjalnych opartych o dochody to krok we właściwym kierunku, lecz wpływ tego działania jest ograniczony. Spółki mieszkalnictwa socjalnego nadal mogą stawiać budynki mieszkalne, w których miesięczny czynsz przekracza pułap najmu socjalnego. Chociaż w zaleceniach na 2013 r. wzywano do ukierunkowania wsparcia na najbardziej potrzebujące gospodarstwa domowe, ta zmiana kierunku działania dopiero się odbywa. Zaproponowane środki uznaje się wprawdzie za krok we właściwym kierunku, ale ogólne tempo reform jest zbyt wolne, by móc zaradzić podstawowym problemom i dlatego konieczne jest ich przyspieszenie, gdy sytuacja gospodarcza na to pozwoli; jednocześnie należy nadal zapewniać dostępność lokali socjalnych osobom będącym w niekorzystnym położeniu, które nie są w stanie uzyskać mieszkania na warunkach rynkowych, w tym mieszkania w lokalizacjach, na które panuje wysoki popyt. |
| --- | --- |

(10)

Głównym wyzwaniem jest sytuacja na rynku mieszkaniowym, gdzie na przestrzeni dziesięcioleci wykształciły się bariery oraz prowadzące do zakłóceń ulgi, które wywierają wpływ na modele finansowania nieruchomości mieszkalnych oraz sektorowe wzorce oszczędzania. Tendencja panująca wśród gospodarstw domowych polegająca na zwiększaniu długu hipotecznego brutto w oparciu o zgromadzony majątek nieruchomy na cele mieszkaniowe w dużym stopniu odzwierciedla istniejące od dłuższego czasu zachęty podatkowe, a zwłaszcza możliwość pełnego odliczenia od podatku odsetek od kredytu hipotecznego. Od kwietnia 2012 r. wprowadzono szereg środków, które częściowo rozwiązały kwestię wspomnianych zachęt. Niektóre z nich polegają na korektach rozwiązań podatkowych w odniesieniu do finansowania mieszkań. Stopniowe dążenie do ograniczenia możliwości odliczania od podatku odsetek od kredytu hipotecznego oraz wzmocnienia zachęty do amortyzacji jest uzasadnione, lecz wprowadzanie tego środka etapami odbywa się zbyt powoli, by móc znacząco wpłynąć na podejście do amortyzacji. Wskaźnik określający stosunek wartości kredytu do wartości zabezpieczenia, który miałby wynieść 100 % w 2018 r., jest nadal wysoki. Rynek najmu ograniczają przepisy oraz obecność bardzo rozbudowanego sektora lokali socjalnych, w którym również występuje problem długich list osób oczekujących. Wprowadzenie niedawno większego zróżnicowania stawek czynszu w sektorze lokali socjalnych opartych o dochody to krok we właściwym kierunku, lecz wpływ tego działania jest ograniczony. Spółki mieszkalnictwa socjalnego nadal mogą stawiać budynki mieszkalne, w których miesięczny czynsz przekracza pułap najmu socjalnego. Chociaż w zaleceniach na 2013 r. wzywano do ukierunkowania wsparcia na najbardziej potrzebujące gospodarstwa domowe, ta zmiana kierunku działania dopiero się odbywa. Zaproponowane środki uznaje się wprawdzie za krok we właściwym kierunku, ale ogólne tempo reform jest zbyt wolne, by móc zaradzić podstawowym problemom i dlatego konieczne jest ich przyspieszenie, gdy sytuacja gospodarcza na to pozwoli; jednocześnie należy nadal zapewniać dostępność lokali socjalnych osobom będącym w niekorzystnym położeniu, które nie są w stanie uzyskać mieszkania na warunkach rynkowych, w tym mieszkania w lokalizacjach, na które panuje wysoki popyt.

| (11) | Długoterminowa stabilność systemu emerytalnego umocniła się dzięki stopniowemu podnoszeniu ustawowego wieku emerytalnego z 65 lat w 2012 r. do 67 lat w 2023 r. Niderlandy zainicjowały szeroko zakrojone reformy publicznego i prywatnego filaru systemu emerytalnego oraz systemu opieki długoterminowej. Uzupełniają je reformy zachęcające pracowników w starszym wieku do pozostania dłużej na rynku pracy i zwiększonej mobilności na rynku pracy. Reformy systemu opieki długoterminowej skutkowały przeniesieniem odpowiedzialności na gminy i jednoczesną redukcją wydatków ogólnych oraz skupieniem się na przyroście wydajności. Część tych zasadniczych reform nadal czeka na przyjęcie. Do rozwiązania pozostaje wciąż kwestia odpowiedniego wewnątrzpokoleniowego i międzypokoleniowego podziału kosztów i ryzyka oraz monitorowanie jakości i dostępności opieki długoterminowej. Wykonanie planów dotyczących reformy opieki długoterminowej pomogłoby ograniczyć dynamicznie rosnące koszty starzenia się społeczeństwa i tym samym poprawiłoby stabilność finansów publicznych. W tym kontekście należy utrzymać na odpowiednim poziomie jakość opieki długoterminowej i dostęp do niej. |
| --- | --- |

(11)

Długoterminowa stabilność systemu emerytalnego umocniła się dzięki stopniowemu podnoszeniu ustawowego wieku emerytalnego z 65 lat w 2012 r. do 67 lat w 2023 r. Niderlandy zainicjowały szeroko zakrojone reformy publicznego i prywatnego filaru systemu emerytalnego oraz systemu opieki długoterminowej. Uzupełniają je reformy zachęcające pracowników w starszym wieku do pozostania dłużej na rynku pracy i zwiększonej mobilności na rynku pracy. Reformy systemu opieki długoterminowej skutkowały przeniesieniem odpowiedzialności na gminy i jednoczesną redukcją wydatków ogólnych oraz skupieniem się na przyroście wydajności. Część tych zasadniczych reform nadal czeka na przyjęcie. Do rozwiązania pozostaje wciąż kwestia odpowiedniego wewnątrzpokoleniowego i międzypokoleniowego podziału kosztów i ryzyka oraz monitorowanie jakości i dostępności opieki długoterminowej. Wykonanie planów dotyczących reformy opieki długoterminowej pomogłoby ograniczyć dynamicznie rosnące koszty starzenia się społeczeństwa i tym samym poprawiłoby stabilność finansów publicznych. W tym kontekście należy utrzymać na odpowiednim poziomie jakość opieki długoterminowej i dostęp do niej.

| (12) | Reformy rynku pracy zaproponowane przez rząd zmierzają do zwiększenia współczynnika aktywności zawodowej i mobilności. Celem ustawy o uczestnictwie jest zwiększenie współczynnika aktywności zawodowej. Reformy te nie są jednak jeszcze usankcjonowane prawnie. Ponadto konieczne są dalsze środki, by wyeliminować czynniki fiskalne zniechęcające do podejmowania pracy oraz poprawić zdolność do zatrudnienia osób znajdujących się na marginesie rynku pracy, w tym kobiet, osób ze środowisk migracyjnych, osób niepełnosprawnych, a także osób starszych. Niderlandy zapowiedziały reformę systemu świadczeń dla bezrobotnych oraz zmianę względnie restrykcyjnych przepisów w dziedzinie ochrony zatrudnienia, łącznie z zachętą podatkową mającą zwiększyć uczestnictwo w rynku pracy. Choć środki te zmierzają we właściwym kierunku, ich pełna ocena będzie możliwa dopiero po ich faktycznym przyjęciu. Szybsze wyeliminowanie pozostałych czynników zniechęcających osoby będące drugim żywicielem rodziny do zwiększenia liczby przepracowanych godzin mogłoby dodatkowo zmniejszyć niedobór pracowników w przyszłości. W końcu lepsze wykorzystanie istniejącej elastyczności ram instytucjonalnych dla bardziej zróżnicowanego wzrostu płac może wspierać ogólny dochód gospodarstw domowych, a tym samym popyt krajowy bez szkody dla konkurencyjności. |
| --- | --- |

(12)

Reformy rynku pracy zaproponowane przez rząd zmierzają do zwiększenia współczynnika aktywności zawodowej i mobilności. Celem ustawy o uczestnictwie jest zwiększenie współczynnika aktywności zawodowej. Reformy te nie są jednak jeszcze usankcjonowane prawnie. Ponadto konieczne są dalsze środki, by wyeliminować czynniki fiskalne zniechęcające do podejmowania pracy oraz poprawić zdolność do zatrudnienia osób znajdujących się na marginesie rynku pracy, w tym kobiet, osób ze środowisk migracyjnych, osób niepełnosprawnych, a także osób starszych. Niderlandy zapowiedziały reformę systemu świadczeń dla bezrobotnych oraz zmianę względnie restrykcyjnych przepisów w dziedzinie ochrony zatrudnienia, łącznie z zachętą podatkową mającą zwiększyć uczestnictwo w rynku pracy. Choć środki te zmierzają we właściwym kierunku, ich pełna ocena będzie możliwa dopiero po ich faktycznym przyjęciu. Szybsze wyeliminowanie pozostałych czynników zniechęcających osoby będące drugim żywicielem rodziny do zwiększenia liczby przepracowanych godzin mogłoby dodatkowo zmniejszyć niedobór pracowników w przyszłości. W końcu lepsze wykorzystanie istniejącej elastyczności ram instytucjonalnych dla bardziej zróżnicowanego wzrostu płac może wspierać ogólny dochód gospodarstw domowych, a tym samym popyt krajowy bez szkody dla konkurencyjności.

| (13) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę niderlandzkiej polityki gospodarczej. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonej polityki fiskalnej i polityki społeczno-gospodarczej w Niderlandach, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–4. |
| --- | --- |

(13)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę niderlandzkiej polityki gospodarczej. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonej polityki fiskalnej i polityki społeczno-gospodarczej w Niderlandach, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–4.

| (14) | W świetle tej oceny Rada przeanalizowała program stabilności Niderlandów, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(14)

W świetle tej oceny Rada przeanalizowała program stabilności Niderlandów, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej.

| (15) | W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada zbadała krajowy program reform i program stabilności. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 2 i 4 poniżej. |
| --- | --- |

(15)

W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada zbadała krajowy program reform i program stabilności. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 2 i 4 poniżej.

| (16) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia dla tych państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako kraj, którego walutą jest euro, Niderlandy powinny zagwarantować pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń, |
| --- | --- |

(16)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia dla tych państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako kraj, którego walutą jest euro, Niderlandy powinny zagwarantować pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń,

NINIEJSZYM ZALECA Niderlandom podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Po dokonaniu korekty nadmiernego deficytu – zwiększenie środków budżetowych na 2014 r., w świetle pojawiającej się różnicy wynoszącej 0,5 % PKB na podstawie prognozy służb Komisji z wiosny 2014 r., wskazującej na ryzyko znaczącego odejścia od wymogów funkcji zapobiegawczej paktu stabilności i wzrostu. Znaczne wzmocnienie w 2015 r. strategii budżetowej w celu zapewnienia osiągnięcia, a następnie utrzymania średniookresowego celu, a także zapewnienia przestrzegania reguły dotyczącej zadłużenia w celu utrzymania trwałej tendencji spadkowej długu brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych. Ochronę wydatków w obszarach bezpośrednio związanych ze wzrostem, takich jak edukacja, innowacje i badania. |
| --- | --- |

1.

Po dokonaniu korekty nadmiernego deficytu – zwiększenie środków budżetowych na 2014 r., w świetle pojawiającej się różnicy wynoszącej 0,5 % PKB na podstawie prognozy służb Komisji z wiosny 2014 r., wskazującej na ryzyko znaczącego odejścia od wymogów funkcji zapobiegawczej paktu stabilności i wzrostu. Znaczne wzmocnienie w 2015 r. strategii budżetowej w celu zapewnienia osiągnięcia, a następnie utrzymania średniookresowego celu, a także zapewnienia przestrzegania reguły dotyczącej zadłużenia w celu utrzymania trwałej tendencji spadkowej długu brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych. Ochronę wydatków w obszarach bezpośrednio związanych ze wzrostem, takich jak edukacja, innowacje i badania.

| 2. | Gdy pozwoli na to sytuacja gospodarcza, zintensyfikowanie wysiłków na rzecz reformy rynku mieszkaniowego poprzez szybsze wprowadzenie ograniczenia możliwości odliczania od podatku odsetek od kredytów hipotecznych oraz zapewnienie bardziej rynkowych mechanizmów ustalania cen na rynku wynajmu, a także dalsze powiązanie stawek czynszu z dochodami gospodarstw domowych w sektorze lokali socjalnych. Monitorowanie wyników reform sektora lokali socjalnych pod względem dostępności i przystępności cenowej dla gospodarstw domowych o niskich dochodach. Podejmowanie dalszych wysiłków na rzecz ukierunkowania polityki w zakresie mieszkalnictwa socjalnego na wspieranie najbardziej potrzebujących gospodarstw domowych. |
| --- | --- |

2.

Gdy pozwoli na to sytuacja gospodarcza, zintensyfikowanie wysiłków na rzecz reformy rynku mieszkaniowego poprzez szybsze wprowadzenie ograniczenia możliwości odliczania od podatku odsetek od kredytów hipotecznych oraz zapewnienie bardziej rynkowych mechanizmów ustalania cen na rynku wynajmu, a także dalsze powiązanie stawek czynszu z dochodami gospodarstw domowych w sektorze lokali socjalnych. Monitorowanie wyników reform sektora lokali socjalnych pod względem dostępności i przystępności cenowej dla gospodarstw domowych o niskich dochodach. Podejmowanie dalszych wysiłków na rzecz ukierunkowania polityki w zakresie mieszkalnictwa socjalnego na wspieranie najbardziej potrzebujących gospodarstw domowych.

| 3. | Wdrażanie reform drugiego filaru systemu emerytalnego, co zapewni odpowiedni wewnątrzpokoleniowy i międzypokoleniowy podział kosztów i ryzyka. Oparcie stopniowego podnoszenia ustawowego wieku emerytalnego na działaniach zmierzających do zwiększenia zdolności do zatrudnienia pracowników w starszym wieku. Wdrożenie przewidywanej reformy w zakresie opieki długoterminowej celem zapewnienia stabilności przy jednoczesnym zapewnieniu sprawiedliwego dostępu do usług oraz ich dobrej jakości, jak i monitorowanie wyników tej reformy. |
| --- | --- |

3.

Wdrażanie reform drugiego filaru systemu emerytalnego, co zapewni odpowiedni wewnątrzpokoleniowy i międzypokoleniowy podział kosztów i ryzyka. Oparcie stopniowego podnoszenia ustawowego wieku emerytalnego na działaniach zmierzających do zwiększenia zdolności do zatrudnienia pracowników w starszym wieku. Wdrożenie przewidywanej reformy w zakresie opieki długoterminowej celem zapewnienia stabilności przy jednoczesnym zapewnieniu sprawiedliwego dostępu do usług oraz ich dobrej jakości, jak i monitorowanie wyników tej reformy.

| 4. | Przedsięwzięcie dalszych środków na rzecz większego współczynnika aktywności zawodowej, zwłaszcza osób znajdujących się na marginesie rynku pracy oraz ograniczanie czynników podatkowych zniechęcających do podjęcia zatrudnienia. Wdrożenie reform w zakresie przepisów dotyczących ochrony zatrudnienia i systemu świadczeń dla bezrobotnych oraz zaradzenie kwestii sztywności rynku pracy. W porozumieniu z partnerami społecznymi oraz zgodnie z praktyką krajową – umożliwienie bardziej zróżnicowanego wzrostu płac poprzez pełne wykorzystanie istniejących ram instytucjonalnych. |
| --- | --- |

4.

Przedsięwzięcie dalszych środków na rzecz większego współczynnika aktywności zawodowej, zwłaszcza osób znajdujących się na marginesie rynku pracy oraz ograniczanie czynników podatkowych zniechęcających do podjęcia zatrudnienia. Wdrożenie reform w zakresie przepisów dotyczących ochrony zatrudnienia i systemu świadczeń dla bezrobotnych oraz zaradzenie kwestii sztywności rynku pracy. W porozumieniu z partnerami społecznymi oraz zgodnie z praktyką krajową – umożliwienie bardziej zróżnicowanego wzrostu płac poprzez pełne wykorzystanie istniejących ram instytucjonalnych.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P. C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25.

2

(3)  Utrzymana na 2014 r. decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

3

(4)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 89.

4

(5)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie wspólnych przepisów dotyczących monitorowania i oceny projektów planów budżetowych oraz zapewnienia korekty nadmiernego deficytu w państwach członkowskich należących do strefy euro (Dz.U. L 140 z 27.5.2013, s. 11).

5

(6)  Na podstawie art. 5 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

6

(7)  Zob. s. 141 niniejszego Dziennika Urzędowego.

7

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/92 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/92

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Austrii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Austrię programu stabilności na 2014 r.

2014/C 247/18

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 2,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityki gospodarczej, która skupia się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie zrównoważonego rozwoju i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityki gospodarczej, która skupia się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie zrównoważonego rozwoju i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i obszarów polityki. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i obszarów polityki. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (3) w sprawie krajowego programu reform Austrii na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Austrię zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2017. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (4), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Austrii na 2014 r. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (3) w sprawie krajowego programu reform Austrii na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Austrię zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2017. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (4), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Austrii na 2014 r.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 (5), przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym nie wskazano Austrii jako jednego z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 (5), przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym nie wskazano Austrii jako jednego z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków udzielania pożyczek, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków udzielania pożyczek, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 8 kwietnia 2014 r. Austria przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 29 kwietnia 2014 r. – swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 8 kwietnia 2014 r. Austria przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 29 kwietnia 2014 r. – swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (8) | Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie stabilności na 2014 r. jest osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego, jakim jest utrzymanie deficytu strukturalnego na poziomie nie wyższym niż 0,45 % PKB do 2016 r., zgodnie z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych został trwale obniżony do poziomu poniżej 3 % PKB w 2013 r. Zgodnie z planem (ponownie obliczone) saldo strukturalne miało pozostać niezmienione w 2014 r. i poprawić się o 0,3 punktu procentowego PKB w 2015 r., co zdecydowanie odbiega od wymaganego poziomu korekty w obu latach. Wzrost wydatków będzie również znacząco różny od wartości odniesienia dla wydatków, w latach 2014–2015. W dniu 12 maja 2014 r. Austria ogłosiła zestaw dodatkowych środków po stronie dochodów i wydatków. Zakładając, że środki te zostaną ściśle i terminowo wdrożone, strategia budżetowa Austrii nie wiąże się już z planowanym znacznym odchyleniem od ścieżki korekty prowadzącej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego w 2014 r. Równocześnie planowana ścieżka korekty w kierunku celu średniookresowego niesie nadal ryzyko dotyczące zgodności z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Zgodnie z programem stabilności dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych znacznie wzrośnie (z poziomu bliskiego 74,5 % PKB w 2013 r. do 79 % PKB w 2014 r.) na skutek ustanowienia podmiotu ds. likwidacji aktywów Hypo Alpe Adria, natomiast od 2015 r. dług ten zacznie maleć.
  Scenariusz makroekonomiczny będący podstawą prognoz budżetowych zawartych w programie stabilności jest przekonujący, a jego autorem jest niezależny organ – Austriacki Instytut Badań Ekonomicznych (WIFO). Zgodnie z wiosenną prognozą z 2014 r. służby Komisji spodziewają się, że deficyt utrzyma się poniżej poziomu 3 % w 2014 i 2015 r. Przewidują jednak pogorszenie się salda strukturalnego w 2014 r., a następnie jego poprawę w 2015 r., ale tylko o 0,1 % PKB. Na podstawie oceny programu stabilności i prognozy Komisji, a także jej oceny środków dodatkowych ogłoszonych w dniu 12 maja zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97 Rada jest zdania, że Austria dokonała trwałej korekty nadmiernego deficytu, ale ryzyko znacznego odchylenia od ścieżki korekty prowadzącej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego w latach 2014 i 2015 nadal istnieje. |
| --- | --- |

(8)

Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie stabilności na 2014 r. jest osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego, jakim jest utrzymanie deficytu strukturalnego na poziomie nie wyższym niż 0,45 % PKB do 2016 r., zgodnie z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych został trwale obniżony do poziomu poniżej 3 % PKB w 2013 r. Zgodnie z planem (ponownie obliczone) saldo strukturalne miało pozostać niezmienione w 2014 r. i poprawić się o 0,3 punktu procentowego PKB w 2015 r., co zdecydowanie odbiega od wymaganego poziomu korekty w obu latach. Wzrost wydatków będzie również znacząco różny od wartości odniesienia dla wydatków, w latach 2014–2015. W dniu 12 maja 2014 r. Austria ogłosiła zestaw dodatkowych środków po stronie dochodów i wydatków. Zakładając, że środki te zostaną ściśle i terminowo wdrożone, strategia budżetowa Austrii nie wiąże się już z planowanym znacznym odchyleniem od ścieżki korekty prowadzącej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego w 2014 r. Równocześnie planowana ścieżka korekty w kierunku celu średniookresowego niesie nadal ryzyko dotyczące zgodności z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Zgodnie z programem stabilności dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych znacznie wzrośnie (z poziomu bliskiego 74,5 % PKB w 2013 r. do 79 % PKB w 2014 r.) na skutek ustanowienia podmiotu ds. likwidacji aktywów Hypo Alpe Adria, natomiast od 2015 r. dług ten zacznie maleć.

Scenariusz makroekonomiczny będący podstawą prognoz budżetowych zawartych w programie stabilności jest przekonujący, a jego autorem jest niezależny organ – Austriacki Instytut Badań Ekonomicznych (WIFO). Zgodnie z wiosenną prognozą z 2014 r. służby Komisji spodziewają się, że deficyt utrzyma się poniżej poziomu 3 % w 2014 i 2015 r. Przewidują jednak pogorszenie się salda strukturalnego w 2014 r., a następnie jego poprawę w 2015 r., ale tylko o 0,1 % PKB. Na podstawie oceny programu stabilności i prognozy Komisji, a także jej oceny środków dodatkowych ogłoszonych w dniu 12 maja zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97 Rada jest zdania, że Austria dokonała trwałej korekty nadmiernego deficytu, ale ryzyko znacznego odchylenia od ścieżki korekty prowadzącej do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego w latach 2014 i 2015 nadal istnieje.

| (9) | Zgodnie z Traktatem o stabilności, koordynacji i zarządzaniu w unii gospodarczej i walutowej Austria wzmocniła w 2012 r. ramy polityki budżetowej za pomocą reformy austriackiego wewnętrznego paktu stabilności. W związku z wymogami paktu fiskalnego wydłużono, począwszy od listopada 2013 r., mandat udzielony austriackiej radzie budżetowej. Stwierdzona w umowie koalicyjnej konieczność przeprowadzenia gruntownej reformy kontaktów między organami władzy poszczególnych szczebli, tak aby usprawnić podział obowiązków między nimi, pozostaje jednak niezmienna. |
| --- | --- |

(9)

Zgodnie z Traktatem o stabilności, koordynacji i zarządzaniu w unii gospodarczej i walutowej Austria wzmocniła w 2012 r. ramy polityki budżetowej za pomocą reformy austriackiego wewnętrznego paktu stabilności. W związku z wymogami paktu fiskalnego wydłużono, począwszy od listopada 2013 r., mandat udzielony austriackiej radzie budżetowej. Stwierdzona w umowie koalicyjnej konieczność przeprowadzenia gruntownej reformy kontaktów między organami władzy poszczególnych szczebli, tak aby usprawnić podział obowiązków między nimi, pozostaje jednak niezmienna.

| (10) | Średnio- i długookresowe wydatki na emerytury i opiekę zdrowotną, a w mniejszym stopniu także na opiekę długoterminową, stanowią zagrożenie dla stabilności finansów publicznych. W 2014 r. weszły w życie pewne środki ograniczające dostęp do systemu wczesnych emerytur oraz zwiększające zachęty do dłuższego utrzymywania aktywności zawodowej. Rzeczywisty wiek przejścia na emeryturę, który w 2012 r. wynosił 58,4 lat, jest wciąż znacznie niższy od unijnej średniej. Utrzymuje się on znacznie poniżej ustawowego wieku emerytalnego (o 5,6 roku w przypadku mężczyzn i o 2,6 roku w przypadku kobiet w 2012 r.). Krajowy program reform zawiera stosunkowo ambitne cele krótkoterminowe dotyczące podniesienia rzeczywistego wieku przejścia na emeryturę o 1,6 roku w latach 2012–2018, a wdrożenie tych celów będzie wymagało ścisłego monitorowania. Niedawne reformy systemu emerytalnego mają szanse zmniejszyć do pewnego stopnia to zagrożenie stabilności, o ile towarzyszyć im będzie poprawa warunków na rynku pracy, które pozwolą pracownikom w starszym wieku dłużej utrzymać aktywność zawodową. Nie ma jednak planów wprowadzenia środków, które przyniosłyby skutki strukturalne i długoterminowe, takich jak przyspieszenie harmonizacji ustawowego wieku przejścia na emeryturę mężczyzn i kobiet oraz dostosowanie wieku przejścia na emeryturę do zmian w średnim trwaniu życia, co dodatkowo przyczyniłoby się do wydłużenia życia zawodowego oraz zapewnienia finansowej stabilności systemu emerytalnego. |
| --- | --- |

(10)

Średnio- i długookresowe wydatki na emerytury i opiekę zdrowotną, a w mniejszym stopniu także na opiekę długoterminową, stanowią zagrożenie dla stabilności finansów publicznych. W 2014 r. weszły w życie pewne środki ograniczające dostęp do systemu wczesnych emerytur oraz zwiększające zachęty do dłuższego utrzymywania aktywności zawodowej. Rzeczywisty wiek przejścia na emeryturę, który w 2012 r. wynosił 58,4 lat, jest wciąż znacznie niższy od unijnej średniej. Utrzymuje się on znacznie poniżej ustawowego wieku emerytalnego (o 5,6 roku w przypadku mężczyzn i o 2,6 roku w przypadku kobiet w 2012 r.). Krajowy program reform zawiera stosunkowo ambitne cele krótkoterminowe dotyczące podniesienia rzeczywistego wieku przejścia na emeryturę o 1,6 roku w latach 2012–2018, a wdrożenie tych celów będzie wymagało ścisłego monitorowania. Niedawne reformy systemu emerytalnego mają szanse zmniejszyć do pewnego stopnia to zagrożenie stabilności, o ile towarzyszyć im będzie poprawa warunków na rynku pracy, które pozwolą pracownikom w starszym wieku dłużej utrzymać aktywność zawodową. Nie ma jednak planów wprowadzenia środków, które przyniosłyby skutki strukturalne i długoterminowe, takich jak przyspieszenie harmonizacji ustawowego wieku przejścia na emeryturę mężczyzn i kobiet oraz dostosowanie wieku przejścia na emeryturę do zmian w średnim trwaniu życia, co dodatkowo przyczyniłoby się do wydłużenia życia zawodowego oraz zapewnienia finansowej stabilności systemu emerytalnego.

| (11) | Utrudnieniem dla efektywnego przydziału zasobów w ramach austriackiego systemu opieki zdrowotnej jest skomplikowana struktura zarządzania i stosunkowo silne skoncentrowanie na rozbudowanym i drogim sektorze opieki szpitalnej. Przedsięwzięto pewne środki w celu wdrożenia reformy opieki zdrowotnej oraz zwiększenia efektywności kosztowej wydatków publicznych. Mogą one jednak okazać się niewystarczające do wyeliminowania niedostatków strukturalnych tego sektora i wciąż konieczne jest ustanowienie bardziej ambitnych celów w kwestii przejścia z opieki szpitalnej do opieki ambulatoryjnej oraz wzmocnienia profilaktyki zdrowotnej, w przypadku której wydatki publiczne są niższe od unijnej średniej. Krokiem we właściwym kierunku będą ogłoszone środki mające na celu poprawę świadczenia podstawowej opieki zdrowotnej i stworzenie zintegrowanych programów opieki nad przewlekle chorymi. Fundusz opieki długoterminowej, którego obowiązywanie wydłużono do 2016 r. dzięki dodatkowej kwocie 650 mln EUR i którego kolejne przedłużenie do 2018 r. jest planowane dzięki kolejnym środkom w wysokości 700 mln EUR, stanowi tymczasowe rozwiązanie dla finansowania usług opieki. Również po tym terminie trzeba będzie poświęcić uwagę kwestii stabilności finansowania opieki długoterminowej. |
| --- | --- |

(11)

Utrudnieniem dla efektywnego przydziału zasobów w ramach austriackiego systemu opieki zdrowotnej jest skomplikowana struktura zarządzania i stosunkowo silne skoncentrowanie na rozbudowanym i drogim sektorze opieki szpitalnej. Przedsięwzięto pewne środki w celu wdrożenia reformy opieki zdrowotnej oraz zwiększenia efektywności kosztowej wydatków publicznych. Mogą one jednak okazać się niewystarczające do wyeliminowania niedostatków strukturalnych tego sektora i wciąż konieczne jest ustanowienie bardziej ambitnych celów w kwestii przejścia z opieki szpitalnej do opieki ambulatoryjnej oraz wzmocnienia profilaktyki zdrowotnej, w przypadku której wydatki publiczne są niższe od unijnej średniej. Krokiem we właściwym kierunku będą ogłoszone środki mające na celu poprawę świadczenia podstawowej opieki zdrowotnej i stworzenie zintegrowanych programów opieki nad przewlekle chorymi. Fundusz opieki długoterminowej, którego obowiązywanie wydłużono do 2016 r. dzięki dodatkowej kwocie 650 mln EUR i którego kolejne przedłużenie do 2018 r. jest planowane dzięki kolejnym środkom w wysokości 700 mln EUR, stanowi tymczasowe rozwiązanie dla finansowania usług opieki. Również po tym terminie trzeba będzie poświęcić uwagę kwestii stabilności finansowania opieki długoterminowej.

| (12) | Austriacki system podatkowy w dalszym ciągu charakteryzuje się znacznym obciążeniem pracy w postaci podatków i składek na zabezpieczenie społeczne, zwłaszcza w przypadku osób o niskich dochodach. Podatki od pracy stanowiły 24,7 % PKB w 2012 r. i był to jeden z najwyższych wskaźników w Unii. Klin podatkowy stanowi prawie 50 proc. kosztów pracy. Wysokie składki na zabezpieczenie społeczne i podatki dochodowe na wejściu prawdopodobnie zniechęcają do podejmowania pracy osoby o niewielkich możliwościach zarobkowania i osoby będące drugim żywicielem rodziny.
  Niedawno przyjęty pakiet środków podatkowych zawiera skromne środki zmniejszające obciążenia podatkowe od pracy, nie wykorzystuje jednak możliwości przejścia w kierunku podatków mających mniej niekorzystny wpływ na wzrost, takich jak pobierane okresowo podatki od nieruchomości, w przypadku których oszacowania wartości podlegających opodatkowaniu są nieaktualne. |
| --- | --- |

(12)

Austriacki system podatkowy w dalszym ciągu charakteryzuje się znacznym obciążeniem pracy w postaci podatków i składek na zabezpieczenie społeczne, zwłaszcza w przypadku osób o niskich dochodach. Podatki od pracy stanowiły 24,7 % PKB w 2012 r. i był to jeden z najwyższych wskaźników w Unii. Klin podatkowy stanowi prawie 50 proc. kosztów pracy. Wysokie składki na zabezpieczenie społeczne i podatki dochodowe na wejściu prawdopodobnie zniechęcają do podejmowania pracy osoby o niewielkich możliwościach zarobkowania i osoby będące drugim żywicielem rodziny.

Niedawno przyjęty pakiet środków podatkowych zawiera skromne środki zmniejszające obciążenia podatkowe od pracy, nie wykorzystuje jednak możliwości przejścia w kierunku podatków mających mniej niekorzystny wpływ na wzrost, takich jak pobierane okresowo podatki od nieruchomości, w przypadku których oszacowania wartości podlegających opodatkowaniu są nieaktualne.

| (13) | Austriacki rynek pracy nadal osiąga dobre wyniki, a stopa bezrobocia jest najniższa w Unii (2013 r.: 4,9 %). Przyszłe wyzwania wynikające ze starzenia się społeczeństwa i potencjalnie kurczącej się siły roboczej wymagają lepszego rozpoznania niedostatecznie wykorzystanych możliwości pracowników w starszym wieku, kobiet i migrantów pod kątem rynku pracy. Wskaźnik zatrudnienia pracowników w starszym wieku pozostaje poniżej średniej unijnej (44,9 % w porównaniu z 50,3 %), mimo że ten wskaźnik znacznie wzrósł od 2000 r., o niemal 15 punktów procentowych, do 44,9 % w 2013 r. Środki ograniczające możliwość wcześniejszego przechodzenia na emeryturę zaczynają obowiązywać w 2014 r., a przygotowywane są kolejne środki wzmacniające zachęty do dłuższego utrzymywania aktywności zawodowej. Pracownicy w starszym wieku nadal jednak doświadczają trudności w utrzymaniu zatrudnienia lub powrocie na rynek pracy. Migranci nadal napotykają przeszkody utrudniające pełną integrację na rynku pracy, a stopa bezrobocia jest wśród nich znacznie wyższa, częściowo ze względu na utrzymujące się bariery dla uznawania ich kwalifikacji, przy czym grupa ta stanowi coraz większą część siły roboczej. Mimo że wskaźnik zatrudnienia kobiet był w 2013 r. stosunkowo wysoki (70,8 %), wypadał on znacznie mniej korzystnie w ekwiwalentach pełnego czasu pracy (55,6 % w 2012 r.). Austria ma jeden z najwyższych odsetków kobiet zatrudnionych w niepełnym wymiarze godzin oraz wysoką koncentrację kobiet w zawodach nisko wynagradzanych. W efekcie różnica między płciami pod względem wysokości wynagrodzenia i emerytury należy do największych w Unii. Mimo że przedsięwzięto pewne środki, aby poprawić opiekę nad dziećmi i usługi opieki długoterminowej, ich dostępność jest nadal ograniczona. |
| --- | --- |

(13)

Austriacki rynek pracy nadal osiąga dobre wyniki, a stopa bezrobocia jest najniższa w Unii (2013 r.: 4,9 %). Przyszłe wyzwania wynikające ze starzenia się społeczeństwa i potencjalnie kurczącej się siły roboczej wymagają lepszego rozpoznania niedostatecznie wykorzystanych możliwości pracowników w starszym wieku, kobiet i migrantów pod kątem rynku pracy. Wskaźnik zatrudnienia pracowników w starszym wieku pozostaje poniżej średniej unijnej (44,9 % w porównaniu z 50,3 %), mimo że ten wskaźnik znacznie wzrósł od 2000 r., o niemal 15 punktów procentowych, do 44,9 % w 2013 r. Środki ograniczające możliwość wcześniejszego przechodzenia na emeryturę zaczynają obowiązywać w 2014 r., a przygotowywane są kolejne środki wzmacniające zachęty do dłuższego utrzymywania aktywności zawodowej. Pracownicy w starszym wieku nadal jednak doświadczają trudności w utrzymaniu zatrudnienia lub powrocie na rynek pracy. Migranci nadal napotykają przeszkody utrudniające pełną integrację na rynku pracy, a stopa bezrobocia jest wśród nich znacznie wyższa, częściowo ze względu na utrzymujące się bariery dla uznawania ich kwalifikacji, przy czym grupa ta stanowi coraz większą część siły roboczej. Mimo że wskaźnik zatrudnienia kobiet był w 2013 r. stosunkowo wysoki (70,8 %), wypadał on znacznie mniej korzystnie w ekwiwalentach pełnego czasu pracy (55,6 % w 2012 r.). Austria ma jeden z najwyższych odsetków kobiet zatrudnionych w niepełnym wymiarze godzin oraz wysoką koncentrację kobiet w zawodach nisko wynagradzanych. W efekcie różnica między płciami pod względem wysokości wynagrodzenia i emerytury należy do największych w Unii. Mimo że przedsięwzięto pewne środki, aby poprawić opiekę nad dziećmi i usługi opieki długoterminowej, ich dostępność jest nadal ograniczona.

| (14) | Austria poprawiła wyniki edukacyjne we wszystkich kategoriach ujętych w przeprowadzonym przez OECD w 2012 r. badaniu umiejętności uczniów, ale osiągnięcia w zakresie czytania wciąż dalece odbiegają od unijnej średniej, a sytuacja społeczno-ekonomiczna rodziny wciąż ma znaczny wpływ na osiągnięcia w nauce. Mimo że ogółem udało się osiągnąć cel związany z problemem wczesnego kończenia nauki, odsetek ten wśród uczniów urodzonych za granicą, którzy stanowią coraz liczniejszą grupę, był ponad trzy razy wyższy niż w przypadku uczniów urodzonych w Austrii (18,5 % wobec 5,7 % w 2012 r.). Nacisk kładziony na zapobieganie wczesnemu kończeniu nauki jest niedostateczny; nie opracowano też wciąż ogólnokrajowej strategii na rzecz zapewnienia wczesnej edukacji wysokiej jakości. Trwają lub niedawno zostały przyjęte pewne reformy różnych aspektów systemów szkolnictwa, takie jak uruchomienie programu New Middle School. Należy uważnie monitorować potencjał tego programu, jeśli chodzi o łagodzenie negatywnych skutków wczesnego kierowania uczniów do różnych rodzajów szkół już po czterech latach szkoły podstawowej (wczesny podział na różne ścieżki kształcenia) w przypadku grup w niekorzystnej sytuacji społecznej, a także jeśli chodzi o poprawę wyników kształcenia. W szkolnictwie wyższym wzrost liczby studentów wiąże się z presją finansową i organizacyjną, natomiast odsetek studentów kończących pełen tok nauki pozostaje poniżej unijnej średniej. Poprawa wyników edukacyjnych ma nadal duże znaczenie dla ułatwienia przejścia od kształcenia do zatrudnienia. |
| --- | --- |

(14)

Austria poprawiła wyniki edukacyjne we wszystkich kategoriach ujętych w przeprowadzonym przez OECD w 2012 r. badaniu umiejętności uczniów, ale osiągnięcia w zakresie czytania wciąż dalece odbiegają od unijnej średniej, a sytuacja społeczno-ekonomiczna rodziny wciąż ma znaczny wpływ na osiągnięcia w nauce. Mimo że ogółem udało się osiągnąć cel związany z problemem wczesnego kończenia nauki, odsetek ten wśród uczniów urodzonych za granicą, którzy stanowią coraz liczniejszą grupę, był ponad trzy razy wyższy niż w przypadku uczniów urodzonych w Austrii (18,5 % wobec 5,7 % w 2012 r.). Nacisk kładziony na zapobieganie wczesnemu kończeniu nauki jest niedostateczny; nie opracowano też wciąż ogólnokrajowej strategii na rzecz zapewnienia wczesnej edukacji wysokiej jakości. Trwają lub niedawno zostały przyjęte pewne reformy różnych aspektów systemów szkolnictwa, takie jak uruchomienie programu New Middle School. Należy uważnie monitorować potencjał tego programu, jeśli chodzi o łagodzenie negatywnych skutków wczesnego kierowania uczniów do różnych rodzajów szkół już po czterech latach szkoły podstawowej (wczesny podział na różne ścieżki kształcenia) w przypadku grup w niekorzystnej sytuacji społecznej, a także jeśli chodzi o poprawę wyników kształcenia. W szkolnictwie wyższym wzrost liczby studentów wiąże się z presją finansową i organizacyjną, natomiast odsetek studentów kończących pełen tok nauki pozostaje poniżej unijnej średniej. Poprawa wyników edukacyjnych ma nadal duże znaczenie dla ułatwienia przejścia od kształcenia do zatrudnienia.

| (15) | Wciąż istnieją znaczne bariery regulacyjne utrudniające przedsiębiorstwom i pojedynczym osobom świadczenie usług w Austrii. Przepisy prawa regulujące określone zawody ograniczają dostępne formy spółek i narzucają wymogi dotyczące struktury własnościowej, a równocześnie aby uzyskać dostęp do poszczególnych zawodów, należy posiadać określone kwalifikacje zawodowe, utrudnione jest też wciąż tworzenie interdyscyplinarnych przedsiębiorstw usługowych. Wszystkie te wymogi razem wzięte tworzą bariery dla wejścia na rynek i świadczenia usług w ramach wolnych zawodów, ograniczając tym samym konkurencję. W kwestii wymogów dotyczących kwalifikacji zawodowych Austria uczestniczy w ogólnounijnej wzajemnej ocenie i w z związku z tym zaktualizowała bazę dotyczącą zawodów regulowanych, mając na celu ocenę zasadności i proporcjonalności wymogów w zakresie kwalifikacji zawodowych. |
| --- | --- |

(15)

Wciąż istnieją znaczne bariery regulacyjne utrudniające przedsiębiorstwom i pojedynczym osobom świadczenie usług w Austrii. Przepisy prawa regulujące określone zawody ograniczają dostępne formy spółek i narzucają wymogi dotyczące struktury własnościowej, a równocześnie aby uzyskać dostęp do poszczególnych zawodów, należy posiadać określone kwalifikacje zawodowe, utrudnione jest też wciąż tworzenie interdyscyplinarnych przedsiębiorstw usługowych. Wszystkie te wymogi razem wzięte tworzą bariery dla wejścia na rynek i świadczenia usług w ramach wolnych zawodów, ograniczając tym samym konkurencję. W kwestii wymogów dotyczących kwalifikacji zawodowych Austria uczestniczy w ogólnounijnej wzajemnej ocenie i w z związku z tym zaktualizowała bazę dotyczącą zawodów regulowanych, mając na celu ocenę zasadności i proporcjonalności wymogów w zakresie kwalifikacji zawodowych.

| (16) | Wymogi dotyczące publikacji zawarte w unijnych przepisach dotyczących zamówień publicznych mają na celu zagwarantowanie konkurencji i równego traktowania poprzez lepsze informowanie o dostępnych zamówieniach, co jest najważniejszym warunkiem dostępu do rynku. Większa konkurencja między oferentami zwykle prowadzi do uzyskiwania korzystniejszych ofert przez podmioty zamawiające, w tym do znacznego obniżania cen. Wartość zaproszeń do składania ofert opublikowanych przez austriackie organy i podmioty na podstawie unijnych przepisów o zamówieniach publicznych wyniosła w 2012 r. 1,5 % PKB i stanowiła 6,6 % łącznych wydatków publicznych na roboty, towary i usługi, znacznie poniżej unijnych średnich wynoszących odpowiednio 3,4 % oraz 17,7 %. Sytuacja ta przynosi znaczne koszty dla austriackich podatników i przedsiębiorstw pod względem utraconych szans na rynku. |
| --- | --- |

(16)

Wymogi dotyczące publikacji zawarte w unijnych przepisach dotyczących zamówień publicznych mają na celu zagwarantowanie konkurencji i równego traktowania poprzez lepsze informowanie o dostępnych zamówieniach, co jest najważniejszym warunkiem dostępu do rynku. Większa konkurencja między oferentami zwykle prowadzi do uzyskiwania korzystniejszych ofert przez podmioty zamawiające, w tym do znacznego obniżania cen. Wartość zaproszeń do składania ofert opublikowanych przez austriackie organy i podmioty na podstawie unijnych przepisów o zamówieniach publicznych wyniosła w 2012 r. 1,5 % PKB i stanowiła 6,6 % łącznych wydatków publicznych na roboty, towary i usługi, znacznie poniżej unijnych średnich wynoszących odpowiednio 3,4 % oraz 17,7 %. Sytuacja ta przynosi znaczne koszty dla austriackich podatników i przedsiębiorstw pod względem utraconych szans na rynku.

| (17) | Pomimo podwyższenia budżetu federalnego organu ds. konkurencji, liczba jego personelu jest w dalszym ciągu zdecydowanie niewystarczająca w porównaniu z odnośnymi organami innych – podobnych lub mniejszych – państw członkowskich. Zgodnie z zaleceniem Rady z 2013 r. należy nadal wspierać konkurencję na austriackim rynku pasażerskich i towarowych przewozów kolejowych. |
| --- | --- |

(17)

Pomimo podwyższenia budżetu federalnego organu ds. konkurencji, liczba jego personelu jest w dalszym ciągu zdecydowanie niewystarczająca w porównaniu z odnośnymi organami innych – podobnych lub mniejszych – państw członkowskich. Zgodnie z zaleceniem Rady z 2013 r. należy nadal wspierać konkurencję na austriackim rynku pasażerskich i towarowych przewozów kolejowych.

| (18) | Mimo że ogólna kapitalizacja sektora bankowego uległa w 2013 r. dalszej poprawie, ze względu na profil ryzyka banków wskazane wydaje się podjęcie kolejnych działań zmierzających do wzmocnienia buforów kapitałowych. W 2013 r. Rada zaleciła Austrii zwiększenie tempa restrukturyzacji całkowicie lub częściowo znacjonalizowanych banków. W tej chwili spodziewane jest przedłożenie parlamentowi do przyjęcia przed nadejściem lata warunków prawnych likwidacji Hypo Alpe Adria. Obecnie trwają działania organizacyjne przygotowujące ustanowienie odpowiedniej spółki zarządzania aktywami. Spółka ta ma rozpocząć działalność jesienią. W przypadku Österreichische Volksbanken AG oraz KA Finanz – banku likwidującego złe aktywa Kommunalkredit – kontynuowane są, odpowiednio, restrukturyzacja lub likwidacja, w myśl odnośnych decyzji UE o pomocy państwa. Przejrzyste i zdecydowane kroki w kierunku ukończenia restrukturyzacji znacjonalizowanych banków będą niezbędne dla zagwarantowania stabilności finansowej i zminimalizowania niekorzystnych skutków dla finansów publicznych. |
| --- | --- |

(18)

Mimo że ogólna kapitalizacja sektora bankowego uległa w 2013 r. dalszej poprawie, ze względu na profil ryzyka banków wskazane wydaje się podjęcie kolejnych działań zmierzających do wzmocnienia buforów kapitałowych. W 2013 r. Rada zaleciła Austrii zwiększenie tempa restrukturyzacji całkowicie lub częściowo znacjonalizowanych banków. W tej chwili spodziewane jest przedłożenie parlamentowi do przyjęcia przed nadejściem lata warunków prawnych likwidacji Hypo Alpe Adria. Obecnie trwają działania organizacyjne przygotowujące ustanowienie odpowiedniej spółki zarządzania aktywami. Spółka ta ma rozpocząć działalność jesienią. W przypadku Österreichische Volksbanken AG oraz KA Finanz – banku likwidującego złe aktywa Kommunalkredit – kontynuowane są, odpowiednio, restrukturyzacja lub likwidacja, w myśl odnośnych decyzji UE o pomocy państwa. Przejrzyste i zdecydowane kroki w kierunku ukończenia restrukturyzacji znacjonalizowanych banków będą niezbędne dla zagwarantowania stabilności finansowej i zminimalizowania niekorzystnych skutków dla finansów publicznych.

| (19) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Austrii. Oceniła program stabilności i krajowy program reform. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki budżetowej i polityki społeczno-gospodarczej w Austrii, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–5. |
| --- | --- |

(19)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Austrii. Oceniła program stabilności i krajowy program reform. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki budżetowej i polityki społeczno-gospodarczej w Austrii, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–5.

| (20) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności Austrii, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(20)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności Austrii, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej.

| (21) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia skierowane do państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako państwo, którego walutą jest euro, Austria powinna zagwarantować pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń, |
| --- | --- |

(21)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia skierowane do państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako państwo, którego walutą jest euro, Austria powinna zagwarantować pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń,

NINIEJSZYM ZALECA Austrii podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | W związku ze skorygowaniem nadmiernego deficytu – zwiększenie środków budżetowych na 2014 r. w świetle pojawiającego się odstępstwa o 0,5 % PKB na podstawie opublikowanej wiosną 2014 r. prognozy służb Komisji – i po uwzględnieniu dodatkowych środków konsolidacyjnych ogłoszonych przez Austrię – wskazującej na ryzyko znacznego odchylenia od prewencyjnej części wymogów paktu stabilności i wzrostu. Znaczne wzmocnienie w 2015 r. strategii budżetowej w celu zapewnienia, aby średniookresowy cel budżetowy został osiągnięty, a następnie utrzymany, a także zagwarantowanie przestrzegania reguły dotyczącej zadłużenia w celu utrzymania trwałego spadku długu brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych. Zoptymalizowanie stosunków budżetowych między szczeblami administracji publicznej, na przykład poprzez uproszczenie struktury organizacyjnej i dostosowanie kompetencji w zakresie finansowania i wydatków. |
| --- | --- |

1.

W związku ze skorygowaniem nadmiernego deficytu – zwiększenie środków budżetowych na 2014 r. w świetle pojawiającego się odstępstwa o 0,5 % PKB na podstawie opublikowanej wiosną 2014 r. prognozy służb Komisji – i po uwzględnieniu dodatkowych środków konsolidacyjnych ogłoszonych przez Austrię – wskazującej na ryzyko znacznego odchylenia od prewencyjnej części wymogów paktu stabilności i wzrostu. Znaczne wzmocnienie w 2015 r. strategii budżetowej w celu zapewnienia, aby średniookresowy cel budżetowy został osiągnięty, a następnie utrzymany, a także zagwarantowanie przestrzegania reguły dotyczącej zadłużenia w celu utrzymania trwałego spadku długu brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych. Zoptymalizowanie stosunków budżetowych między szczeblami administracji publicznej, na przykład poprzez uproszczenie struktury organizacyjnej i dostosowanie kompetencji w zakresie finansowania i wydatków.

| 2. | Poprawę długoterminowej stabilności systemu emerytalnego, w szczególności przez szybszą harmonizację ustawowego wieku emerytalnego mężczyzn i kobiet, przez podniesienie faktycznego wieku emerytalnego oraz przez dostosowanie wieku emerytalnego do zmian w średnim trwaniu życia. Monitorowanie wdrożenia ostatnich reform ograniczających dostęp do wcześniejszego przechodzenia na emeryturę. Dalszą poprawę efektywności kosztowej i zrównoważonego charakteru usług opieki zdrowotnej i opieki długoterminowej. |
| --- | --- |

2.

Poprawę długoterminowej stabilności systemu emerytalnego, w szczególności przez szybszą harmonizację ustawowego wieku emerytalnego mężczyzn i kobiet, przez podniesienie faktycznego wieku emerytalnego oraz przez dostosowanie wieku emerytalnego do zmian w średnim trwaniu życia. Monitorowanie wdrożenia ostatnich reform ograniczających dostęp do wcześniejszego przechodzenia na emeryturę. Dalszą poprawę efektywności kosztowej i zrównoważonego charakteru usług opieki zdrowotnej i opieki długoterminowej.

| 3. | Zmniejszenie wysokiego klina podatkowego w przypadku osób o niskim wynagrodzeniu przez przesunięcie nacisku na inne źródła podatków wpływające mniej niekorzystnie na wzrost, takie jak pobierane okresowo podatki od nieruchomości, w tym poprzez zaktualizowanie bazy podatkowej. Wzmocnienie środków poprawiających szanse na rynku pracy osób wywodzących się ze środowisk migracyjnych, kobiet i pracowników w starszym wieku. Obejmuje to poprawę usług opieki nad dziećmi i opieki długoterminowej, a także uznawanie kwalifikacji migrantów. Poprawę wyników kształcenia, zwłaszcza znajdujących się w niekorzystnej sytuacji młodych ludzi, również tych ze środowisk migracyjnych, poprzez podniesienie jakości wczesnej edukacji oraz zmniejszenie negatywnych skutków wprowadzania na wczesnym etapie podziału na różne ścieżki kształcenia. Dalszą poprawę planowania strategicznego w szkolnictwie wyższym oraz doskonalenie środków służących zmniejszeniu liczby osób wcześnie kończących naukę. |
| --- | --- |

3.

Zmniejszenie wysokiego klina podatkowego w przypadku osób o niskim wynagrodzeniu przez przesunięcie nacisku na inne źródła podatków wpływające mniej niekorzystnie na wzrost, takie jak pobierane okresowo podatki od nieruchomości, w tym poprzez zaktualizowanie bazy podatkowej. Wzmocnienie środków poprawiających szanse na rynku pracy osób wywodzących się ze środowisk migracyjnych, kobiet i pracowników w starszym wieku. Obejmuje to poprawę usług opieki nad dziećmi i opieki długoterminowej, a także uznawanie kwalifikacji migrantów. Poprawę wyników kształcenia, zwłaszcza znajdujących się w niekorzystnej sytuacji młodych ludzi, również tych ze środowisk migracyjnych, poprzez podniesienie jakości wczesnej edukacji oraz zmniejszenie negatywnych skutków wprowadzania na wczesnym etapie podziału na różne ścieżki kształcenia. Dalszą poprawę planowania strategicznego w szkolnictwie wyższym oraz doskonalenie środków służących zmniejszeniu liczby osób wcześnie kończących naukę.

| 4. | Zniesienie nadmiernych barier dla usługodawców, w tym w zakresie wymogów dotyczących formy prawnej i struktury własnościowej, a także w odniesieniu do tworzenia interdyscyplinarnych przedsiębiorstw usługowych. Przeanalizowanie, czy ograniczenia w zakresie dostępu do zawodów regulowanych i ich wykonywania są proporcjonalne i uzasadnione interesem ogólnym. Wskazanie przyczyn niskiej wartości zamówień publicznych udzielanych w ramach postępowań prowadzonych na podstawie unijnych przepisów. Znaczne zwiększenie zasobów federalnego organu ds. konkurencji. |
| --- | --- |

4.

Zniesienie nadmiernych barier dla usługodawców, w tym w zakresie wymogów dotyczących formy prawnej i struktury własnościowej, a także w odniesieniu do tworzenia interdyscyplinarnych przedsiębiorstw usługowych. Przeanalizowanie, czy ograniczenia w zakresie dostępu do zawodów regulowanych i ich wykonywania są proporcjonalne i uzasadnione interesem ogólnym. Wskazanie przyczyn niskiej wartości zamówień publicznych udzielanych w ramach postępowań prowadzonych na podstawie unijnych przepisów. Znaczne zwiększenie zasobów federalnego organu ds. konkurencji.

| 5. | Kontynuowanie ścisłego nadzoru nad należytą restrukturyzacją całkowicie i częściowo znacjonalizowanych banków oraz jej skutecznej realizacji. |
| --- | --- |

5.

Kontynuowanie ścisłego nadzoru nad należytą restrukturyzacją całkowicie i częściowo znacjonalizowanych banków oraz jej skutecznej realizacji.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P.C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Utrzymane na rok 2014 decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

2

(3)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 1.

3

(4)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie wspólnych przepisów dotyczących monitorowania i oceny projektów planów budżetowych oraz zapewnienia korekty nadmiernego deficytu w państwach członkowskich należących do strefy euro (Dz.U. L 140 z 27.5.2013, s. 11).

4

(5)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25).

5

(6)  Na podstawie art. 5 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

6

(7)  Zob. s. 141 niniejszego Dziennika Urzędowego.

7

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/97 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/97

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Polski na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Polskę programu konwergencji na 2014 r.

2014/C 247/19

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 9 ust. 2,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityki gospodarczej, która skupia się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityki gospodarczej, która skupia się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i obszarów polityki. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i obszarów polityki. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (3) w sprawie krajowego programu reform Polski na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Polskę zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2012–2016. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (3) w sprawie krajowego programu reform Polski na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Polskę zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2012–2016.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (4) (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie przedkładane w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym nie wskazano Polski jako jednego z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (4) (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie przedkładane w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym nie wskazano Polski jako jednego z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków udzielania pożyczek, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków udzielania pożyczek, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 24 kwietnia 2014 r. Polska przedłożyła krajowy program reform na 2014 r. i program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 24 kwietnia 2014 r. Polska przedłożyła krajowy program reform na 2014 r. i program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (8) | Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie konwergencji na 2014 r. jest zmniejszenie deficytu do poziomu niższego niż określona w Traktacie wartość odniesienia 3 % PKB w terminie do 2015 r. oraz osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego do 2018 r. Średniookresowy cel budżetowy (- 1 % PKB w kategoriach strukturalnych) jest bardziej rygorystyczny od wymogów paktu stabilności i wzrostu. Przedstawione w programie konwergencji na 2014 r. cele dotyczące deficytu nominalnego są spójne z terminową korektą nadmiernego deficytu. Ponadto, chociaż (ponownie obliczona) korekta strukturalna w 2014 r. jest zgodna z zaleceniem Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu, jest ona niższa od poziomu wymaganego w 2015 r. W latach następujących po planowanej korekcie nadmiernego deficytu planowana (ponownie obliczona) roczna korekta zmierzająca do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego jest niższa od poziomu wymaganego w pakcie stabilności i wzrostu. Cele programu są zatem częściowo zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Przewiduje się, że dług sektora instytucji rządowych i samorządowych w okresie objętym programem nie przekroczy 60 % PKB. Polskie władze przewidują gwałtowny spadek długu z 57,1 % PKB w 2013 r. do 49,5 % PKB w 2014 r., głównie dzięki znacznemu jednorazowemu transferowi aktywów funduszy emerytalnych, oraz utrzymanie go na tym poziomie w 2015 r. Scenariusz makroekonomiczny będący podstawą prognoz budżetowych przedstawionych w programie konwergencji jest realistyczny w odniesieniu do 2014 r., lecz optymistyczny na 2015 r., w którym przewiduje się szybsze tempo wzrostu realnego PKB (3,8 %), niż to przewidziano w prognozie służb Komisji z wiosny 2014 r. (3,4 %). Rada – na podstawie własnej oceny programu konwergencji i prognozy Komisji oraz zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97 – jest zdania, że chociaż oczekuje się, iż Polska nie przekroczy pułapu deficytu nominalnego zaleconego przez Radę na 2014 r., to trwała korekta nadmiernego deficytu w 2015 r., a następnie odpowiednia ścieżka korekty zmierzająca do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego są obarczone ryzykiem. |
| --- | --- |

(8)

Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie konwergencji na 2014 r. jest zmniejszenie deficytu do poziomu niższego niż określona w Traktacie wartość odniesienia 3 % PKB w terminie do 2015 r. oraz osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego do 2018 r. Średniookresowy cel budżetowy (- 1 % PKB w kategoriach strukturalnych) jest bardziej rygorystyczny od wymogów paktu stabilności i wzrostu. Przedstawione w programie konwergencji na 2014 r. cele dotyczące deficytu nominalnego są spójne z terminową korektą nadmiernego deficytu. Ponadto, chociaż (ponownie obliczona) korekta strukturalna w 2014 r. jest zgodna z zaleceniem Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu, jest ona niższa od poziomu wymaganego w 2015 r. W latach następujących po planowanej korekcie nadmiernego deficytu planowana (ponownie obliczona) roczna korekta zmierzająca do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego jest niższa od poziomu wymaganego w pakcie stabilności i wzrostu. Cele programu są zatem częściowo zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Przewiduje się, że dług sektora instytucji rządowych i samorządowych w okresie objętym programem nie przekroczy 60 % PKB. Polskie władze przewidują gwałtowny spadek długu z 57,1 % PKB w 2013 r. do 49,5 % PKB w 2014 r., głównie dzięki znacznemu jednorazowemu transferowi aktywów funduszy emerytalnych, oraz utrzymanie go na tym poziomie w 2015 r. Scenariusz makroekonomiczny będący podstawą prognoz budżetowych przedstawionych w programie konwergencji jest realistyczny w odniesieniu do 2014 r., lecz optymistyczny na 2015 r., w którym przewiduje się szybsze tempo wzrostu realnego PKB (3,8 %), niż to przewidziano w prognozie służb Komisji z wiosny 2014 r. (3,4 %). Rada – na podstawie własnej oceny programu konwergencji i prognozy Komisji oraz zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97 – jest zdania, że chociaż oczekuje się, iż Polska nie przekroczy pułapu deficytu nominalnego zaleconego przez Radę na 2014 r., to trwała korekta nadmiernego deficytu w 2015 r., a następnie odpowiednia ścieżka korekty zmierzająca do osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego są obarczone ryzykiem.

| (9) | Aby zapewnić powodzenie strategii konsolidacji budżetowej, ważne jest jej poparcie kompleksowymi reformami strukturalnymi. Niewielki udział wydatków pobudzających wzrost (na edukację, badania i innowacje) hamuje długoterminowe perspektywy wzrostu. Z powodu starzenia się społeczeństwa spodziewane jest znaczne zwiększenie wydatków na opiekę zdrowotną w perspektywie średnio- i długoterminowej. Wynikające z tego obciążenie dla finansów publicznych można byłoby zmniejszyć, a przy tym poprawić dostęp do opieki zdrowotnej przez wzmocnienie opieki podstawowej i systemów skierowań oraz wykorzystanie możliwości wzrostu oszczędności w opiece szpitalnej. Problemem jest wciąż niski poziom przestrzegania przepisów prawa podatkowego, zwłaszcza jeśli chodzi o skuteczność administracji podatkowej oraz poziom obciążenia administracyjnego podatników. Jednocześnie Polska niedawno ogłosiła plan działań zwiększających stopień przestrzegania przepisów podatkowych i poprawiających efektywność administracji podatkowej w latach 2014–2017. W Polsce funkcjonuje system obniżonych stawek VAT, co przyczynia się do największej w Unii luki w polityce dotyczącej podatku VAT. Konsekwencją tej sytuacji są straty dochodów i zwiększone koszty przestrzegania przepisów prawa podatkowego. Stosunkowo niski jest poziom opodatkowania energii. W ostatnim czasie podjęto działania służące usprawnieniu polskich ram budżetowych. Niemniej jednak korzystne dla tych ram byłoby ustanowienie w pełni niezależnej rady budżetowej, odpowiedzialnej za przeprowadzanie w trybie ex-ante kontroli zgodności z regułami fiskalnymi, oceny prognoz makroekonomicznych i budżetowych oraz analizy długoterminowej stabilności finansów publicznych, a także dokonywanie ex-post oceny zgodności z regułami fiskalnymi. |
| --- | --- |

(9)

Aby zapewnić powodzenie strategii konsolidacji budżetowej, ważne jest jej poparcie kompleksowymi reformami strukturalnymi. Niewielki udział wydatków pobudzających wzrost (na edukację, badania i innowacje) hamuje długoterminowe perspektywy wzrostu. Z powodu starzenia się społeczeństwa spodziewane jest znaczne zwiększenie wydatków na opiekę zdrowotną w perspektywie średnio- i długoterminowej. Wynikające z tego obciążenie dla finansów publicznych można byłoby zmniejszyć, a przy tym poprawić dostęp do opieki zdrowotnej przez wzmocnienie opieki podstawowej i systemów skierowań oraz wykorzystanie możliwości wzrostu oszczędności w opiece szpitalnej. Problemem jest wciąż niski poziom przestrzegania przepisów prawa podatkowego, zwłaszcza jeśli chodzi o skuteczność administracji podatkowej oraz poziom obciążenia administracyjnego podatników. Jednocześnie Polska niedawno ogłosiła plan działań zwiększających stopień przestrzegania przepisów podatkowych i poprawiających efektywność administracji podatkowej w latach 2014–2017. W Polsce funkcjonuje system obniżonych stawek VAT, co przyczynia się do największej w Unii luki w polityce dotyczącej podatku VAT. Konsekwencją tej sytuacji są straty dochodów i zwiększone koszty przestrzegania przepisów prawa podatkowego. Stosunkowo niski jest poziom opodatkowania energii. W ostatnim czasie podjęto działania służące usprawnieniu polskich ram budżetowych. Niemniej jednak korzystne dla tych ram byłoby ustanowienie w pełni niezależnej rady budżetowej, odpowiedzialnej za przeprowadzanie w trybie ex-ante kontroli zgodności z regułami fiskalnymi, oceny prognoz makroekonomicznych i budżetowych oraz analizy długoterminowej stabilności finansów publicznych, a także dokonywanie ex-post oceny zgodności z regułami fiskalnymi.

| (10) | W ostatnim roku stopniowo wzrastała stopa bezrobocia osób młodych, co po części wynika z utrzymującego się niedopasowania wyników kształcenia do potrzeb rynku pracy, a także z rosnącego odsetka młodych ludzi, którzy nie uczą się, nie pracują ani nie szkolą. Pomimo trwającej reformy systemu kształcenia i szkolenia zawodowego zachodzi potrzeba dalszego ułatwienia dostępu do dobrej jakości programów przyuczania do zawodu i uczenia się poprzez praktykę, a także zacieśniania współpracy między szkołami a pracodawcami oraz dotarcia z pomocą do młodych ludzi, którzy nie są nigdzie zarejestrowani, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Dostosowanie umiejętności do wymogów rynku pracy jest również szczególnie ważne w kontekście uczenia się przez całe życie, bowiem uczestnictwo w takich programach jest wciąż bardzo niskie, zwłaszcza w przypadku pracowników w starszym wieku, których kompetencje są często nieaktualne. Utrzymuje się segmentacja rynku pracy, którą charakteryzuje rozpowszechnione korzystanie z umów o pracę na czas określony oraz z umów cywilnoprawnych. Zatrudnienie na czas określony jest szczególnie powszechne wśród młodych ludzi. Choć często uznaje się, że zatrudnienie na czas określony umożliwia bezrobotnym wejście na rynek pracy z perspektywą otrzymania stałej umowy, to jednak w przypadku większości pracowników w Polsce tak się nie dzieje, bowiem odsetek takich osób przechodzących do zatrudnienia na czas nieokreślony jest wciąż niski, co negatywnie wpływa na wydajność i jakość kapitału ludzkiego. |
| --- | --- |

(10)

W ostatnim roku stopniowo wzrastała stopa bezrobocia osób młodych, co po części wynika z utrzymującego się niedopasowania wyników kształcenia do potrzeb rynku pracy, a także z rosnącego odsetka młodych ludzi, którzy nie uczą się, nie pracują ani nie szkolą. Pomimo trwającej reformy systemu kształcenia i szkolenia zawodowego zachodzi potrzeba dalszego ułatwienia dostępu do dobrej jakości programów przyuczania do zawodu i uczenia się poprzez praktykę, a także zacieśniania współpracy między szkołami a pracodawcami oraz dotarcia z pomocą do młodych ludzi, którzy nie są nigdzie zarejestrowani, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Dostosowanie umiejętności do wymogów rynku pracy jest również szczególnie ważne w kontekście uczenia się przez całe życie, bowiem uczestnictwo w takich programach jest wciąż bardzo niskie, zwłaszcza w przypadku pracowników w starszym wieku, których kompetencje są często nieaktualne. Utrzymuje się segmentacja rynku pracy, którą charakteryzuje rozpowszechnione korzystanie z umów o pracę na czas określony oraz z umów cywilnoprawnych. Zatrudnienie na czas określony jest szczególnie powszechne wśród młodych ludzi. Choć często uznaje się, że zatrudnienie na czas określony umożliwia bezrobotnym wejście na rynek pracy z perspektywą otrzymania stałej umowy, to jednak w przypadku większości pracowników w Polsce tak się nie dzieje, bowiem odsetek takich osób przechodzących do zatrudnienia na czas nieokreślony jest wciąż niski, co negatywnie wpływa na wydajność i jakość kapitału ludzkiego.

| (11) | Nadal niski jest współczynnik aktywności zawodowej kobiet. Polska przedsięwzięła różne środki w celu zwiększenia zatrudnienia kobiet, polegające m.in. na poprawie dostępności usług opieki nad małymi dziećmi (żłobków) oraz zwiększeniu finansowania przedszkoli ze środków publicznych, aby zachęcić rodziców do objęcia dzieci edukacją przedszkolną. Niemniej jednak dostępność usług opieki nad małymi dziećmi jest wciąż niewielka, zwłaszcza na obszarach wiejskich, a ponadto utrzymują się różnice w dostępie do edukacji przedszkolnej. Niski jest też wciąż współczynnik aktywności zawodowej osób starszych w Polsce. Znacznie ograniczono możliwości wcześniejszego przechodzenia na emeryturę, ale niezbędne są dalsze wysiłki, aby zwiększyć szanse zatrudnienia pracowników w starszym wieku oraz przedłużyć faktyczny okres aktywności zawodowej. Nierozwiązana pozostaje wciąż kwestia reformy specjalnych programów emerytalnych dla górników i rolników. System rolniczych ubezpieczeń społecznych (KRUS) tworzy zachęty dla drobnych producentów rolnych do pozostania w tym sektorze, co skutkuje ukrytym bezrobociem na obszarach wiejskich oraz pobudza gospodarkę nieformalną. Górnicy nadal korzystają z przywilejów pod względem uprawnień emerytalnych oraz minimalnego wymaganego okresu zatrudnienia. Oba te systemy emerytalne są przeszkodą dla sektorowej i terytorialnej mobilności zawodowej. |
| --- | --- |

(11)

Nadal niski jest współczynnik aktywności zawodowej kobiet. Polska przedsięwzięła różne środki w celu zwiększenia zatrudnienia kobiet, polegające m.in. na poprawie dostępności usług opieki nad małymi dziećmi (żłobków) oraz zwiększeniu finansowania przedszkoli ze środków publicznych, aby zachęcić rodziców do objęcia dzieci edukacją przedszkolną. Niemniej jednak dostępność usług opieki nad małymi dziećmi jest wciąż niewielka, zwłaszcza na obszarach wiejskich, a ponadto utrzymują się różnice w dostępie do edukacji przedszkolnej. Niski jest też wciąż współczynnik aktywności zawodowej osób starszych w Polsce. Znacznie ograniczono możliwości wcześniejszego przechodzenia na emeryturę, ale niezbędne są dalsze wysiłki, aby zwiększyć szanse zatrudnienia pracowników w starszym wieku oraz przedłużyć faktyczny okres aktywności zawodowej. Nierozwiązana pozostaje wciąż kwestia reformy specjalnych programów emerytalnych dla górników i rolników. System rolniczych ubezpieczeń społecznych (KRUS) tworzy zachęty dla drobnych producentów rolnych do pozostania w tym sektorze, co skutkuje ukrytym bezrobociem na obszarach wiejskich oraz pobudza gospodarkę nieformalną. Górnicy nadal korzystają z przywilejów pod względem uprawnień emerytalnych oraz minimalnego wymaganego okresu zatrudnienia. Oba te systemy emerytalne są przeszkodą dla sektorowej i terytorialnej mobilności zawodowej.

| (12) | Polska należy do państw członkowskich UE o najniższym poziomie wydatków na badania i rozwój oraz jest jednym z państw uzyskujących najgorsze wyniki pod względem wskaźników szerzej pojętej innowacyjności. Szczególnie niskie są nakłady na badania i rozwój ze środków prywatnych. Do niskich wydatków na badania i rozwój dochodzi słaba aktywność przedsiębiorstw w dziedzinie badań i innowacji, a także otoczenie biznesu, które niedostatecznie sprzyja innowacjom. System wspierania innowacji w Polsce jest nastawiony na unikanie ryzyka i opiera się głównie na dotacjach, które wspierają transfer i absorpcję technologii, lecz nie wywierają istotnego wpływu na prawdziwie nowatorskie innowacje. Istniejące bodźce podatkowe dla badań i rozwoju są nieskuteczne w promowaniu wewnętrznych prac badawczo-rozwojowych w sektorze prywatnym i są wykorzystywane tylko przez duże przedsiębiorstwa. Polskie przedsiębiorstwa polegają w dużej mierze na absorpcji technologii. Choć był to dotąd skuteczny sposób zapewnienia większej wydajności i wzrostu gospodarczego, Polsce potrzebne jest teraz przestawienie się na model w większym stopniu oparty na rodzimych innowacjach. Podniesienie zdolności innowacyjnych polskich przedsiębiorstw, lepsze powiązania między nauką a przemysłem oraz opracowanie ukierunkowanych narzędzi dostosowanych do całego cyklu innowacji nadal stanowią wyzwanie. |
| --- | --- |

(12)

Polska należy do państw członkowskich UE o najniższym poziomie wydatków na badania i rozwój oraz jest jednym z państw uzyskujących najgorsze wyniki pod względem wskaźników szerzej pojętej innowacyjności. Szczególnie niskie są nakłady na badania i rozwój ze środków prywatnych. Do niskich wydatków na badania i rozwój dochodzi słaba aktywność przedsiębiorstw w dziedzinie badań i innowacji, a także otoczenie biznesu, które niedostatecznie sprzyja innowacjom. System wspierania innowacji w Polsce jest nastawiony na unikanie ryzyka i opiera się głównie na dotacjach, które wspierają transfer i absorpcję technologii, lecz nie wywierają istotnego wpływu na prawdziwie nowatorskie innowacje. Istniejące bodźce podatkowe dla badań i rozwoju są nieskuteczne w promowaniu wewnętrznych prac badawczo-rozwojowych w sektorze prywatnym i są wykorzystywane tylko przez duże przedsiębiorstwa. Polskie przedsiębiorstwa polegają w dużej mierze na absorpcji technologii. Choć był to dotąd skuteczny sposób zapewnienia większej wydajności i wzrostu gospodarczego, Polsce potrzebne jest teraz przestawienie się na model w większym stopniu oparty na rodzimych innowacjach. Podniesienie zdolności innowacyjnych polskich przedsiębiorstw, lepsze powiązania między nauką a przemysłem oraz opracowanie ukierunkowanych narzędzi dostosowanych do całego cyklu innowacji nadal stanowią wyzwanie.

| (13) | Poprawa efektywności energetycznej we wszystkich sektorach polskiej gospodarki mogłaby przynieść bardzo duże zyski, które przyczyniłyby się do pobudzenia wzrostu gospodarczego, poprawy konkurencyjności i ograniczenia zależności energetycznej Polski. Krajowe moce wytwórcze w sektorze energetycznym są przestarzałe, a sieć elektroenergetyczna jest nadal przeciążona, ale realizacja projektów służących zwiększeniu przepustowości połączeń wzajemnych z sąsiednimi państwami członkowskimi postępuje. Głównym problemem na rynku gazu ziemnego pozostaje brak dywersyfikacji i konkurencji. |
| --- | --- |

(13)

Poprawa efektywności energetycznej we wszystkich sektorach polskiej gospodarki mogłaby przynieść bardzo duże zyski, które przyczyniłyby się do pobudzenia wzrostu gospodarczego, poprawy konkurencyjności i ograniczenia zależności energetycznej Polski. Krajowe moce wytwórcze w sektorze energetycznym są przestarzałe, a sieć elektroenergetyczna jest nadal przeciążona, ale realizacja projektów służących zwiększeniu przepustowości połączeń wzajemnych z sąsiednimi państwami członkowskimi postępuje. Głównym problemem na rynku gazu ziemnego pozostaje brak dywersyfikacji i konkurencji.

| (14) | Słabo rozwinięta infrastruktura transportu i stacjonarnego szerokopasmowego internetu w Polsce w dalszym ciągu stanowi istotną przeszkodę dla wzrostu gospodarczego. Konieczne są zwłaszcza znaczące inwestycje w podupadającą sieć kolejową, aby poprawić konkurencyjność sektora kolejowego i uzyskać lepszą równowagę pomiędzy transportem drogowym a kolejowym. Obecnie tylko jedna trzecia z 20 000 km użytkowanych linii kolejowych jest w dobrym stanie technicznym. Utrzymują się problemy z terminową realizacją projektów w dziedzinie kolejnictwa. Usprawnienie gospodarowania odpadami pozwoliłoby zwiększyć zasobooszczędność. |
| --- | --- |

(14)

Słabo rozwinięta infrastruktura transportu i stacjonarnego szerokopasmowego internetu w Polsce w dalszym ciągu stanowi istotną przeszkodę dla wzrostu gospodarczego. Konieczne są zwłaszcza znaczące inwestycje w podupadającą sieć kolejową, aby poprawić konkurencyjność sektora kolejowego i uzyskać lepszą równowagę pomiędzy transportem drogowym a kolejowym. Obecnie tylko jedna trzecia z 20 000 km użytkowanych linii kolejowych jest w dobrym stanie technicznym. Utrzymują się problemy z terminową realizacją projektów w dziedzinie kolejnictwa. Usprawnienie gospodarowania odpadami pozwoliłoby zwiększyć zasobooszczędność.

| (15) | Egzekwowanie umów w Polsce jest czasochłonne, a procedura uzyskania pozwolenia na budowę – długotrwała i uciążliwa. Wysokie są koszty przestrzegania przepisów prawa podatkowego, co jest dużym problemem w zakresie otoczenia biznesu. Polska poczyniła znaczne postępy w realizacji ambitnej reformy ułatwiającej dostęp do zawodów regulowanych. |
| --- | --- |

(15)

Egzekwowanie umów w Polsce jest czasochłonne, a procedura uzyskania pozwolenia na budowę – długotrwała i uciążliwa. Wysokie są koszty przestrzegania przepisów prawa podatkowego, co jest dużym problemem w zakresie otoczenia biznesu. Polska poczyniła znaczne postępy w realizacji ambitnej reformy ułatwiającej dostęp do zawodów regulowanych.

| (16) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polskiej polityki gospodarczej. Komisja dokonała oceny krajowego programu reform i programu konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki budżetowej i polityki społeczno-gospodarczej w Polsce, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–6. |
| --- | --- |

(16)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polskiej polityki gospodarczej. Komisja dokonała oceny krajowego programu reform i programu konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki budżetowej i polityki społeczno-gospodarczej w Polsce, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–6.

| (17) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej, |
| --- | --- |

(17)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej,

NINIEJSZYM ZALECA Polsce podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Wzmocnienie strategii budżetowej, aby zapewnić trwałą korektę nadmiernego deficytu do 2015 r., przez osiągnięcie korekty strukturalnej określonej w zaleceniu Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu. Po skorygowaniu nadmiernego deficytu i do czasu osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego – dążenie do rocznej korekty strukturalnej w wysokości 0,5 % PKB jako wartości odniesienia. Trwała korekta nierównowagi budżetowej wymaga wiarygodnego wdrażania ambitnych reform strukturalnych w celu zwiększenia zdolności dostosowawczej gospodarki oraz pobudzenia wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. W związku z tym – zminimalizowanie cięć w inwestycjach pobudzających wzrost gospodarczy, lepsze ukierunkowanie polityki społecznej oraz poprawę efektywności kosztowej wydatków i ogólnej wydajności sektora opieki zdrowotnej, zwiększenie bazy podatkowej, na przykład przez rozwiązanie problemu nadmiernie rozbudowanego systemu obniżonych stawek VAT, a także poprawę przestrzegania przepisów prawa podatkowego, zwłaszcza przez usprawnienie skuteczności administracji podatkowej. Ustanowienie niezależnej rady budżetowej. |
| --- | --- |

1.

Wzmocnienie strategii budżetowej, aby zapewnić trwałą korektę nadmiernego deficytu do 2015 r., przez osiągnięcie korekty strukturalnej określonej w zaleceniu Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu. Po skorygowaniu nadmiernego deficytu i do czasu osiągnięcia średniookresowego celu budżetowego – dążenie do rocznej korekty strukturalnej w wysokości 0,5 % PKB jako wartości odniesienia. Trwała korekta nierównowagi budżetowej wymaga wiarygodnego wdrażania ambitnych reform strukturalnych w celu zwiększenia zdolności dostosowawczej gospodarki oraz pobudzenia wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. W związku z tym – zminimalizowanie cięć w inwestycjach pobudzających wzrost gospodarczy, lepsze ukierunkowanie polityki społecznej oraz poprawę efektywności kosztowej wydatków i ogólnej wydajności sektora opieki zdrowotnej, zwiększenie bazy podatkowej, na przykład przez rozwiązanie problemu nadmiernie rozbudowanego systemu obniżonych stawek VAT, a także poprawę przestrzegania przepisów prawa podatkowego, zwłaszcza przez usprawnienie skuteczności administracji podatkowej. Ustanowienie niezależnej rady budżetowej.

| 2. | Zwiększenie wysiłków na rzecz zmniejszenia bezrobocia osób młodych, w szczególności przez lepsze dostosowanie edukacji do potrzeb rynku pracy, zwiększenie dostępności programów przyuczania do zawodu i uczenia się poprzez praktykę, usprawnienie pomocy dla niezarejestrowanych osób młodych oraz zacieśnianie współpracy między szkołami a pracodawcami, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Zwiększenie uczestnictwa osób dorosłych w uczeniu się przez całe życie w celu dostosowania podaży umiejętności do popytu na nie. Zwalczanie segmentacji rynku pracy przez zwiększenie wysiłków na rzecz zapewnienia łatwiejszego przechodzenia z zatrudnienia na czas określony do stałego zatrudnienia oraz przez ograniczenie nadmiernego wykorzystywania umów cywilnoprawnych. |
| --- | --- |

2.

Zwiększenie wysiłków na rzecz zmniejszenia bezrobocia osób młodych, w szczególności przez lepsze dostosowanie edukacji do potrzeb rynku pracy, zwiększenie dostępności programów przyuczania do zawodu i uczenia się poprzez praktykę, usprawnienie pomocy dla niezarejestrowanych osób młodych oraz zacieśnianie współpracy między szkołami a pracodawcami, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Zwiększenie uczestnictwa osób dorosłych w uczeniu się przez całe życie w celu dostosowania podaży umiejętności do popytu na nie. Zwalczanie segmentacji rynku pracy przez zwiększenie wysiłków na rzecz zapewnienia łatwiejszego przechodzenia z zatrudnienia na czas określony do stałego zatrudnienia oraz przez ograniczenie nadmiernego wykorzystywania umów cywilnoprawnych.

| 3. | Kontynuowanie starań w celu podniesienia współczynnika aktywności zawodowej kobiet, w szczególności przez dążenie do zwiększenia dostępności wysokiej jakości, przystępnej cenowo opieki nad dziećmi i edukacji przedszkolnej oraz zapewnienie stabilnego finansowania. Włączenie rolników do powszechnego systemu emerytalnego, poczynając od przyspieszenia tworzenia systemu szacowania i rejestracji dochodów rolników. Stopniowe wycofanie specjalnego systemu emerytalnego dla górników w celu włączenia ich do powszechnego systemu emerytalnego. Poparcie ogólnej reformy emerytalnej nasileniem działań na rzecz zwiększenia szans starszych pracowników na zatrudnienie, tak aby podnieść wiek dezaktywizacji zawodowej. |
| --- | --- |

3.

Kontynuowanie starań w celu podniesienia współczynnika aktywności zawodowej kobiet, w szczególności przez dążenie do zwiększenia dostępności wysokiej jakości, przystępnej cenowo opieki nad dziećmi i edukacji przedszkolnej oraz zapewnienie stabilnego finansowania. Włączenie rolników do powszechnego systemu emerytalnego, poczynając od przyspieszenia tworzenia systemu szacowania i rejestracji dochodów rolników. Stopniowe wycofanie specjalnego systemu emerytalnego dla górników w celu włączenia ich do powszechnego systemu emerytalnego. Poparcie ogólnej reformy emerytalnej nasileniem działań na rzecz zwiększenia szans starszych pracowników na zatrudnienie, tak aby podnieść wiek dezaktywizacji zawodowej.

| 4. | Poprawę skuteczności bodźców podatkowych we wspieraniu badań i rozwoju w sektorze prywatnym w ramach dążenia do zacieśnienia powiązań między polityką w obszarach badań, innowacji i przemysłu, a także lepsze dostosowanie istniejących instrumentów do poszczególnych etapów cyklu innowacji. |
| --- | --- |

4.

Poprawę skuteczności bodźców podatkowych we wspieraniu badań i rozwoju w sektorze prywatnym w ramach dążenia do zacieśnienia powiązań między polityką w obszarach badań, innowacji i przemysłu, a także lepsze dostosowanie istniejących instrumentów do poszczególnych etapów cyklu innowacji.

| 5. | Odnowienie i rozbudowę mocy wytwórczych oraz poprawę efektywności w całym łańcuchu energetycznym. Przyspieszenie i rozszerzenie rozbudowy sieci elektroenergetycznej, w tym transgranicznych połączeń międzysystemowych z sąsiednimi państwami członkowskimi, oraz budowę gazociągu międzysystemowego z Litwą. Zapewnienie skutecznej realizacji projektów inwestycyjnych w dziedzinie kolejnictwa bez dalszych opóźnień i poprawa zdolności administracyjnych w tym sektorze. Przyspieszenie starań na rzecz zwiększenia zasięgu stacjonarnej łączności szerokopasmowej. Poprawę gospodarowania odpadami. |
| --- | --- |

5.

Odnowienie i rozbudowę mocy wytwórczych oraz poprawę efektywności w całym łańcuchu energetycznym. Przyspieszenie i rozszerzenie rozbudowy sieci elektroenergetycznej, w tym transgranicznych połączeń międzysystemowych z sąsiednimi państwami członkowskimi, oraz budowę gazociągu międzysystemowego z Litwą. Zapewnienie skutecznej realizacji projektów inwestycyjnych w dziedzinie kolejnictwa bez dalszych opóźnień i poprawa zdolności administracyjnych w tym sektorze. Przyspieszenie starań na rzecz zwiększenia zasięgu stacjonarnej łączności szerokopasmowej. Poprawę gospodarowania odpadami.

| 6. | Podjęcie dalszych działań w celu poprawy otoczenia biznesu przez uproszczenie egzekwowania umów i wymogów dotyczących pozwoleń na budowę. Zwiększenie wysiłków na rzecz ograniczenia kosztów i czasu związanych z przestrzeganiem przepisów prawa podatkowego przez przedsiębiorstwa. Dokończenie będącej w toku reformy, której celem jest ułatwienie dostępu do zawodów regulowanych. |
| --- | --- |

6.

Podjęcie dalszych działań w celu poprawy otoczenia biznesu przez uproszczenie egzekwowania umów i wymogów dotyczących pozwoleń na budowę. Zwiększenie wysiłków na rzecz ograniczenia kosztów i czasu związanych z przestrzeganiem przepisów prawa podatkowego przez przedsiębiorstwa. Dokończenie będącej w toku reformy, której celem jest ułatwienie dostępu do zawodów regulowanych.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P.C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Podtrzymaną na 2014 r. decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

2

(3)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 63.

3

(4)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25).

4

(5)  Na podstawie art. 9 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

5

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/102 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/102

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Portugalii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Portugalię programu stabilności na 2014 r.

2014/C 247/20

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 2,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | Portugalia została objęta programem dostosowań makroekonomicznych do dnia 17 maja 2014 r. zgodnie z art. 1 ust. 2 decyzji wykonawczej Rady 2011/344/UE (3), stanowiącym, że pomoc finansowa miała być udostępniana przez okres trzech lat. W dniu 23 kwietnia 2014 r. Rada postanowiła (4) wydłużyć okres udostępnienia pomocy finansowej o sześć tygodni, aby umożliwić kompleksową i szczegółową ocenę przestrzegania warunków programu oraz prawidłowej wypłaty ostatniej transzy pożyczki. Zgodnie z art. 12 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 472/2013 (5) na okres trwania programu Portugalia została zatem wyłączona z monitorowania i oceny w ramach europejskiego semestru na rzecz koordynacji polityki gospodarczej. Po zakończeniu wspomnianego programu Portugalia powinna obecnie zostać ponownie w pełni włączona w ramy europejskiego semestru. |
| --- | --- |

(4)

Portugalia została objęta programem dostosowań makroekonomicznych do dnia 17 maja 2014 r. zgodnie z art. 1 ust. 2 decyzji wykonawczej Rady 2011/344/UE (3), stanowiącym, że pomoc finansowa miała być udostępniana przez okres trzech lat. W dniu 23 kwietnia 2014 r. Rada postanowiła (4) wydłużyć okres udostępnienia pomocy finansowej o sześć tygodni, aby umożliwić kompleksową i szczegółową ocenę przestrzegania warunków programu oraz prawidłowej wypłaty ostatniej transzy pożyczki. Zgodnie z art. 12 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 472/2013 (5) na okres trwania programu Portugalia została zatem wyłączona z monitorowania i oceny w ramach europejskiego semestru na rzecz koordynacji polityki gospodarczej. Po zakończeniu wspomnianego programu Portugalia powinna obecnie zostać ponownie w pełni włączona w ramy europejskiego semestru.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1176/2011 (6), przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) Parlamentu Europejskiego i Rady nr 1176/2011 (6), przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | Na podstawie rozporządzenia (UE) nr 472/2013 Portugalia została zwolniona z obowiązku przedkładania krajowego programu reform i programu stabilności w czasie obowiązywania programu dostosowań makroekonomicznych. W dniu 30 kwietnia 2014 r. przedłożyła jednak zaktualizowany dokument dotyczący strategii budżetowej (Documento de Estratégia Orçamental), a także pismo rządu przedstawiające aktualny stan realizacji celów strategii „Europa 2020”. W dniu 17 maja 2014 r. w dokumencie zatytułowanym „The Road to Growth, a medium-term reform strategy for Portugal” („Droga do wzrostu, średniookresowa strategia reform dla Portugalii”) rząd przedstawił wdrażany obecnie program reform oraz nowe inicjatywy sprzyjające trwałemu wzrostowi. |
| --- | --- |

(7)

Na podstawie rozporządzenia (UE) nr 472/2013 Portugalia została zwolniona z obowiązku przedkładania krajowego programu reform i programu stabilności w czasie obowiązywania programu dostosowań makroekonomicznych. W dniu 30 kwietnia 2014 r. przedłożyła jednak zaktualizowany dokument dotyczący strategii budżetowej (Documento de Estratégia Orçamental), a także pismo rządu przedstawiające aktualny stan realizacji celów strategii „Europa 2020”. W dniu 17 maja 2014 r. w dokumencie zatytułowanym „The Road to Growth, a medium-term reform strategy for Portugal” („Droga do wzrostu, średniookresowa strategia reform dla Portugalii”) rząd przedstawił wdrażany obecnie program reform oraz nowe inicjatywy sprzyjające trwałemu wzrostowi.

| (8) | Celem strategii budżetowej nakreślonej w dokumencie dotyczącym strategii budżetowej na 2014 r. jest trwałe skorygowanie nadmiernego deficytu do 2015 r. oraz osiągnięcie do 2017 r. średniookresowego celu budżetowego. Istotą strategii jest plan obniżenia w 2014 r. deficytu budżetowego do 4,0 % PKB, a następnie do 2,5 % PKB w 2015 r. zgodnie z celami określonymi w zaleceniu wydanym w ramach procedury nadmiernego deficytu z dnia 21 czerwca 2013 r., a następnie potwierdzonymi w 12. przeglądzie programu dostosowań makroekonomicznych. Jednakże w dniu 30 maja 2014 r. Trybunał Konstytucyjny unieważnił środki konsolidacyjne, których szacowany wpływ na wyniki budżetowe w 2014 r. wynosił ok. 0,4 % PKB i które mogłyby przynieść dalsze skutki w 2015 r. Aby osiągnąć uzgodnione cele, rząd będzie musiał wprowadzić środki zastępcze o podobnej wartości. Dwa orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego są wciąż zawisłe, co uniemożliwia pełne podliczenie potrzebnych środków. Ze względu na ograniczony czas, jaki jest dostępny, rząd może stanąć w obliczu konieczności wykorzystania środków mniej sprzyjających wzrostowi gospodarczemu, zwłaszcza po stronie dochodów. Na lata po 2015 r. potwierdzono w strategii zamiar osiągnięcia celu średniookresowego do 2017 r. przez zapewnienie wysiłku strukturalnego na poziomie 0,5 % PKB w 2016 r. oraz obniżenie deficytu strukturalnego do poziomu 0,5 % w 2017 r. Zgodnie z założeniami strategii dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych osiągnie najwyższy poziom (około 130,2 % PKB) w 2014 r., a następnie począwszy od 2015 r. zacznie się stopniowo obniżać. Scenariusz makroekonomiczny leżący u podstaw prognoz budżetowych zawartych w strategii jest zgodny z wiosenną prognozą Komisji i był analizowany przez radę ds. finansów publicznych. W związku z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego konieczne będą zmiany do strategii budżetowej na 2014 r. w celu osiągnięcia docelowego deficytu na poziomie 4 % PKB. Wciąż istnieje jednak ryzyko oddalenia się od tego celu, szczególnie ze względu na brak pewności prawa i statystyczne skutki operacji, których celem jest efektywniejsze zarządzanie nadwyżką zadłużenia niektórych przedsiębiorstw państwowych.
  Podstawą korekty budżetowej na 2015 r. będą środki konsolidacji budżetowej wynoszące 0,8 % PKB, co uznaje się za wystarczające do osiągnięcia docelowej wartości na poziomie 2,5 % PKB. Na podstawie oceny strategii budżetowej rządu oraz prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że cele strategii są zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu. |
| --- | --- |

(8)

Celem strategii budżetowej nakreślonej w dokumencie dotyczącym strategii budżetowej na 2014 r. jest trwałe skorygowanie nadmiernego deficytu do 2015 r. oraz osiągnięcie do 2017 r. średniookresowego celu budżetowego. Istotą strategii jest plan obniżenia w 2014 r. deficytu budżetowego do 4,0 % PKB, a następnie do 2,5 % PKB w 2015 r. zgodnie z celami określonymi w zaleceniu wydanym w ramach procedury nadmiernego deficytu z dnia 21 czerwca 2013 r., a następnie potwierdzonymi w 12. przeglądzie programu dostosowań makroekonomicznych. Jednakże w dniu 30 maja 2014 r. Trybunał Konstytucyjny unieważnił środki konsolidacyjne, których szacowany wpływ na wyniki budżetowe w 2014 r. wynosił ok. 0,4 % PKB i które mogłyby przynieść dalsze skutki w 2015 r. Aby osiągnąć uzgodnione cele, rząd będzie musiał wprowadzić środki zastępcze o podobnej wartości. Dwa orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego są wciąż zawisłe, co uniemożliwia pełne podliczenie potrzebnych środków. Ze względu na ograniczony czas, jaki jest dostępny, rząd może stanąć w obliczu konieczności wykorzystania środków mniej sprzyjających wzrostowi gospodarczemu, zwłaszcza po stronie dochodów. Na lata po 2015 r. potwierdzono w strategii zamiar osiągnięcia celu średniookresowego do 2017 r. przez zapewnienie wysiłku strukturalnego na poziomie 0,5 % PKB w 2016 r. oraz obniżenie deficytu strukturalnego do poziomu 0,5 % w 2017 r. Zgodnie z założeniami strategii dług brutto sektora instytucji rządowych i samorządowych osiągnie najwyższy poziom (około 130,2 % PKB) w 2014 r., a następnie począwszy od 2015 r. zacznie się stopniowo obniżać. Scenariusz makroekonomiczny leżący u podstaw prognoz budżetowych zawartych w strategii jest zgodny z wiosenną prognozą Komisji i był analizowany przez radę ds. finansów publicznych. W związku z orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego konieczne będą zmiany do strategii budżetowej na 2014 r. w celu osiągnięcia docelowego deficytu na poziomie 4 % PKB. Wciąż istnieje jednak ryzyko oddalenia się od tego celu, szczególnie ze względu na brak pewności prawa i statystyczne skutki operacji, których celem jest efektywniejsze zarządzanie nadwyżką zadłużenia niektórych przedsiębiorstw państwowych.

Podstawą korekty budżetowej na 2015 r. będą środki konsolidacji budżetowej wynoszące 0,8 % PKB, co uznaje się za wystarczające do osiągnięcia docelowej wartości na poziomie 2,5 % PKB. Na podstawie oceny strategii budżetowej rządu oraz prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem Rady (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że cele strategii są zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu.

| (9) | Konsolidacja budżetowa powinna być wzmocniona dalszymi reformami systemu zarządzania finansami publicznymi. W szczególności pomimo postępów poczynionych w ramach programu dostosowań makroekonomicznych należy dokończyć kompleksową reformę ramowej ustawy budżetowej, a oprócz tego potrzebne są dalsze wysiłki w celu rygorystycznego zapewnienia kontroli wydatków przez wykonanie ustawy o kontroli zobowiązań oraz w celu zapobiegania dalszej kumulacji zaległości sektora publicznego. Kluczowe znaczenie będzie mieć dalsza restrukturyzacja przedsiębiorstw państwowych, zapewnienie ich stabilności finansowej oraz ścisła kontrola wydatków na świadczenia emerytalne i opiekę zdrowotną. Po stronie dochodów istnieje możliwość zwiększenia prowzrostowego charakteru systemu podatkowego i dalszego promowania przestrzegania przepisów podatkowych. |
| --- | --- |

(9)

Konsolidacja budżetowa powinna być wzmocniona dalszymi reformami systemu zarządzania finansami publicznymi. W szczególności pomimo postępów poczynionych w ramach programu dostosowań makroekonomicznych należy dokończyć kompleksową reformę ramowej ustawy budżetowej, a oprócz tego potrzebne są dalsze wysiłki w celu rygorystycznego zapewnienia kontroli wydatków przez wykonanie ustawy o kontroli zobowiązań oraz w celu zapobiegania dalszej kumulacji zaległości sektora publicznego. Kluczowe znaczenie będzie mieć dalsza restrukturyzacja przedsiębiorstw państwowych, zapewnienie ich stabilności finansowej oraz ścisła kontrola wydatków na świadczenia emerytalne i opiekę zdrowotną. Po stronie dochodów istnieje możliwość zwiększenia prowzrostowego charakteru systemu podatkowego i dalszego promowania przestrzegania przepisów podatkowych.

| (10) | Portugalia zmaga się z wyzwaniami dotyczącymi bezrobocia, które pomimo niedawnego spadku wciąż jest bardzo wysokie, zwłaszcza wśród osób młodych. Stopa bezrobocia wynosiła w 2013 r. 16,4 %, a bezrobocie wśród młodzieży – na poziomie 38,1 % – znacznie przewyższało unijną średnią, podobnie jak odsetek młodzieży niekształcącej się, niepracującej ani nieszkolącej się. Tradycyjnie wysoki w Portugalii wskaźnik zatrudnienia w przedziale wiekowym 20–64 lat wyraźnie się obniżył od początku kryzysu gospodarczego, z poziomu 73,1 % w 2008 r. do 65,6 % w 2013 r. Jeśli chodzi o bezrobocie młodzieży, w kontekście celów gwarancji dla młodzieży do najważniejszych problemów należą: niewielka skuteczność w docieraniu do niezarejestrowanych młodych ludzi oraz konieczność lepszego dostosowania kształcenia i szkolenia do potrzeb rynku pracy. W ramach programu dostosowań makroekonomicznych Portugalia wdrożyła szeroki wachlarz reform rynku pracy, których celem jest rozluźnienie nadmiernie restrykcyjnych przepisów dotyczących ochrony zatrudnienia, uelastycznienie mechanizmów ustalania wynagrodzeń i poprawa funkcjonowania publicznych służb zatrudnienia oraz polityk aktywizacji. Pewne wyzwania wciąż jednak istnieją, w szczególności konieczność zaradzenia segmentacji rynku pracy i zwiększenia elastyczności płac w zależności od panującej sytuacji gospodarczej. Niezależna ocena skutków niedawnych reform na system ochrony zatrudnienia pomogłaby oszacować w szczególności ich wpływ na tworzenie miejsc pracy, niepewność zatrudnienia, ogólne koszty pracy oraz liczbę odwołań od zwolnienia z pracy kierowanych do sądów i wyniku tych postępowań. Dostosowania gospodarcze, które okazały się niezbędne w związku z kryzysem, miały negatywne skutki pod kątem ubóstwa, pomimo starań podejmowanych, aby złagodzić ich niekorzystne skutki społeczne. |
| --- | --- |

(10)

Portugalia zmaga się z wyzwaniami dotyczącymi bezrobocia, które pomimo niedawnego spadku wciąż jest bardzo wysokie, zwłaszcza wśród osób młodych. Stopa bezrobocia wynosiła w 2013 r. 16,4 %, a bezrobocie wśród młodzieży – na poziomie 38,1 % – znacznie przewyższało unijną średnią, podobnie jak odsetek młodzieży niekształcącej się, niepracującej ani nieszkolącej się. Tradycyjnie wysoki w Portugalii wskaźnik zatrudnienia w przedziale wiekowym 20–64 lat wyraźnie się obniżył od początku kryzysu gospodarczego, z poziomu 73,1 % w 2008 r. do 65,6 % w 2013 r. Jeśli chodzi o bezrobocie młodzieży, w kontekście celów gwarancji dla młodzieży do najważniejszych problemów należą: niewielka skuteczność w docieraniu do niezarejestrowanych młodych ludzi oraz konieczność lepszego dostosowania kształcenia i szkolenia do potrzeb rynku pracy. W ramach programu dostosowań makroekonomicznych Portugalia wdrożyła szeroki wachlarz reform rynku pracy, których celem jest rozluźnienie nadmiernie restrykcyjnych przepisów dotyczących ochrony zatrudnienia, uelastycznienie mechanizmów ustalania wynagrodzeń i poprawa funkcjonowania publicznych służb zatrudnienia oraz polityk aktywizacji. Pewne wyzwania wciąż jednak istnieją, w szczególności konieczność zaradzenia segmentacji rynku pracy i zwiększenia elastyczności płac w zależności od panującej sytuacji gospodarczej. Niezależna ocena skutków niedawnych reform na system ochrony zatrudnienia pomogłaby oszacować w szczególności ich wpływ na tworzenie miejsc pracy, niepewność zatrudnienia, ogólne koszty pracy oraz liczbę odwołań od zwolnienia z pracy kierowanych do sądów i wyniku tych postępowań. Dostosowania gospodarcze, które okazały się niezbędne w związku z kryzysem, miały negatywne skutki pod kątem ubóstwa, pomimo starań podejmowanych, aby złagodzić ich niekorzystne skutki społeczne.

| (11) | Portugalia poczyniła znaczne postępy w zakresie reformy systemu kształcenia, wprowadzając szereg środków służących zwalczaniu przedwczesnego kończenia nauki oraz podniesieniu odsetka osób z wyższym wykształceniem i poprawie dopasowania umiejętności do potrzeb rynku pracy. Niemniej jednak istotne znaczenie nadal ma pełne wykonanie i efektywne wykorzystanie środków finansowych. W szczególności należy redukować niedopasowanie umiejętności, między innymi poprzez poprawę jakości i atrakcyjności kształcenia i szkolenia zawodowego, w tym dwutorowego kształcenia i szkolenia zawodowego, wspieranie włączenia pracodawców w opracowywanie programów kształcenia oraz zapewnienie odpowiednich szkoleń w miejscu pracy i przyuczania do zawodu. Konieczne jest też skuteczne wdrożenie usług poradnictwa i doradztwa zawodowego dla uczniów szkół średnich i wyższych, zgodnie z potrzebami rynku pracy i prognozowanym zapotrzebowaniem na umiejętności; trzeba także wzmocnić powiązania z sektorem przedsiębiorstw. |
| --- | --- |

(11)

Portugalia poczyniła znaczne postępy w zakresie reformy systemu kształcenia, wprowadzając szereg środków służących zwalczaniu przedwczesnego kończenia nauki oraz podniesieniu odsetka osób z wyższym wykształceniem i poprawie dopasowania umiejętności do potrzeb rynku pracy. Niemniej jednak istotne znaczenie nadal ma pełne wykonanie i efektywne wykorzystanie środków finansowych. W szczególności należy redukować niedopasowanie umiejętności, między innymi poprzez poprawę jakości i atrakcyjności kształcenia i szkolenia zawodowego, w tym dwutorowego kształcenia i szkolenia zawodowego, wspieranie włączenia pracodawców w opracowywanie programów kształcenia oraz zapewnienie odpowiednich szkoleń w miejscu pracy i przyuczania do zawodu. Konieczne jest też skuteczne wdrożenie usług poradnictwa i doradztwa zawodowego dla uczniów szkół średnich i wyższych, zgodnie z potrzebami rynku pracy i prognozowanym zapotrzebowaniem na umiejętności; trzeba także wzmocnić powiązania z sektorem przedsiębiorstw.

| (12) | W ramach programu dostosowań makroekonomicznych Portugalia uczyniła wiele, aby poprawić kapitał regulacyjny sektora bankowego i wzmocnić ramy nadzoru oraz restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji w tym sektorze. Pewne istotne problemy nadal jednak istnieją, co rodzi konieczność ich uważnego monitorowania i zarządzania nimi; jednym z tych problemów jest rentowność portugalskich banków. Z danych za pierwszy kwartał 2014 r. wynika, że niektóre banki objęte pomocą odnotowały dodatni wynik finansowy. Jakość aktywów wciąż jest jednym z głównych problemów, gdyż wskaźnik utraty wartości jest nadal wysoki: na poziomie około 6 % kredytów brutto ogółem, a wskaźnik kredytów zagrożonych także jest podwyższony (10,6 %), szczególnie w segmencie kredytów dla przedsiębiorstw (ponad 16 %), jak wynika z danych dostępnych na koniec 2013 r. Portugalia przyjęła szereg środków ułatwiających kredytowanie rentownych spółek, ale warunki finansowania są nadal trudne, zwłaszcza dla MŚP, a wybór innych sposobów finansowania przedsiębiorstw niż środki bankowe pozostaje ograniczony. W 2013 r. liczba nowo udzielonych kredytów dla MŚP spadła w porównaniu z 2012 r. o 4,8 %. Średnie stopy procentowe w przypadku nowych kredytów dla portugalskich przedsiębiorstw nieco się obniżyły od początku 2013 r., ale wciąż są znacznie wyższe od średniej stopy procentowej w strefie euro. Ze względu na wysoką nadwyżkę zadłużenia przedsiębiorstw oraz konieczność dalszego zmniejszenia udziału finansowania dłużnego w sektorze bankowym zdolność banków do udzielania kredytów rentownym przedsiębiorstwom z zachowaniem rozsądnego kosztu takiego kredytu pozostaje ograniczona. |
| --- | --- |

(12)

W ramach programu dostosowań makroekonomicznych Portugalia uczyniła wiele, aby poprawić kapitał regulacyjny sektora bankowego i wzmocnić ramy nadzoru oraz restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji w tym sektorze. Pewne istotne problemy nadal jednak istnieją, co rodzi konieczność ich uważnego monitorowania i zarządzania nimi; jednym z tych problemów jest rentowność portugalskich banków. Z danych za pierwszy kwartał 2014 r. wynika, że niektóre banki objęte pomocą odnotowały dodatni wynik finansowy. Jakość aktywów wciąż jest jednym z głównych problemów, gdyż wskaźnik utraty wartości jest nadal wysoki: na poziomie około 6 % kredytów brutto ogółem, a wskaźnik kredytów zagrożonych także jest podwyższony (10,6 %), szczególnie w segmencie kredytów dla przedsiębiorstw (ponad 16 %), jak wynika z danych dostępnych na koniec 2013 r. Portugalia przyjęła szereg środków ułatwiających kredytowanie rentownych spółek, ale warunki finansowania są nadal trudne, zwłaszcza dla MŚP, a wybór innych sposobów finansowania przedsiębiorstw niż środki bankowe pozostaje ograniczony. W 2013 r. liczba nowo udzielonych kredytów dla MŚP spadła w porównaniu z 2012 r. o 4,8 %. Średnie stopy procentowe w przypadku nowych kredytów dla portugalskich przedsiębiorstw nieco się obniżyły od początku 2013 r., ale wciąż są znacznie wyższe od średniej stopy procentowej w strefie euro. Ze względu na wysoką nadwyżkę zadłużenia przedsiębiorstw oraz konieczność dalszego zmniejszenia udziału finansowania dłużnego w sektorze bankowym zdolność banków do udzielania kredytów rentownym przedsiębiorstwom z zachowaniem rozsądnego kosztu takiego kredytu pozostaje ograniczona.

| (13) | W celu zapewnienia wydajności i stabilności sektora energetycznego, a także obniżenia kosztów energii dla gospodarki uchwalono dwa pakiety środków w ramach programu dostosowań makroekonomicznych. Czynsze dzierżawne w sektorze energetycznym muszą jednak zostać dodatkowo obniżone, a problem wysokiego i rosnącego długu taryfowego – rozwiązany. W tym celu Portugalia ogłosiła niedawno trzeci pakiet środków obejmujący przedłużenie do 2015 r. obowiązywania opłaty specjalnej nałożonej na operatorów energetycznych w 2014 r. Ponadto nierozwiązane pozostają kwestie poprawy transgranicznego połączenia sieci energetycznych oraz szybszej realizacji projektów dotyczących elektrycznych i gazowych połączeń międzysystemowych; kwestie te wymagają zdecydowanych działań, by zakończyć izolację Półwyspu Iberyjskiego od unijnego rynku energii. W sektorze transportu w ramach programu poczyniono pewne postępy, zwłaszcza w postaci poprawy konkurencyjności portugalskich portów, opracowania kompleksowego i długofalowego planu dotyczącego transportu (po zajęciu się słabymi punktami i pewnymi brakami), a także poprawy otoczenia regulacyjnego. Potrzebne są jednak dalsze środki w celu skutecznego wdrożenia wspomnianego kompleksowego, długofalowego planu dotyczącego transportu oraz planu działania w dziedzinie reformy portów. Należy także podjąć kroki zmierzające do zapewnienia niezależności i odpowiednich uprawnień organu regulacyjnego ds. transportu, a także do stabilności finansowej przedsiębiorstw państwowych działających w tym sektorze; należy też poprawić wydajność transportu kolejowego i konkurencję w tym sektorze. |
| --- | --- |

(13)

W celu zapewnienia wydajności i stabilności sektora energetycznego, a także obniżenia kosztów energii dla gospodarki uchwalono dwa pakiety środków w ramach programu dostosowań makroekonomicznych. Czynsze dzierżawne w sektorze energetycznym muszą jednak zostać dodatkowo obniżone, a problem wysokiego i rosnącego długu taryfowego – rozwiązany. W tym celu Portugalia ogłosiła niedawno trzeci pakiet środków obejmujący przedłużenie do 2015 r. obowiązywania opłaty specjalnej nałożonej na operatorów energetycznych w 2014 r. Ponadto nierozwiązane pozostają kwestie poprawy transgranicznego połączenia sieci energetycznych oraz szybszej realizacji projektów dotyczących elektrycznych i gazowych połączeń międzysystemowych; kwestie te wymagają zdecydowanych działań, by zakończyć izolację Półwyspu Iberyjskiego od unijnego rynku energii. W sektorze transportu w ramach programu poczyniono pewne postępy, zwłaszcza w postaci poprawy konkurencyjności portugalskich portów, opracowania kompleksowego i długofalowego planu dotyczącego transportu (po zajęciu się słabymi punktami i pewnymi brakami), a także poprawy otoczenia regulacyjnego. Potrzebne są jednak dalsze środki w celu skutecznego wdrożenia wspomnianego kompleksowego, długofalowego planu dotyczącego transportu oraz planu działania w dziedzinie reformy portów. Należy także podjąć kroki zmierzające do zapewnienia niezależności i odpowiednich uprawnień organu regulacyjnego ds. transportu, a także do stabilności finansowej przedsiębiorstw państwowych działających w tym sektorze; należy też poprawić wydajność transportu kolejowego i konkurencję w tym sektorze.

| (14) | Flagowym projektem była reforma wdrożona w dziedzinie rynku najmu i dzierżawy na obszarach miejskich, której celem było ożywienie rynku mieszkaniowego, m.in. przez lepsze zrównoważenie praw i obowiązków wynajmujących i lokatorów, uelastycznienie czasu obowiązywania umów oraz zachęty do wykonywania prac remontowych. Potrzeba jednak dalszych działań, aby móc kompleksowo ocenić skutki tej reformy na podstawie danych dotyczących najważniejszych czynników rynkowych oraz szarej strefy obecnej na portugalskim rynku wynajmu. Portugalia poczyniła znaczne postępy, jeśli chodzi o poprawę otoczenia biznesu, przede wszystkim promując lepsze warunki ramowe, wspierając kulturę przedsiębiorczości i usprawniając postępowania w związku z niewypłacalnością dla przedsiębiorstw w trudnej sytuacji. Więcej uwagi należy teraz poświęcić wdrażaniu. Odnotowano postępy w zakresie uproszczenia procedur administracyjnych i licencyjnych, ale wielu działań wciąż nie ukończono. Potrzebne są dalsze wysiłki w celu wyeliminowania przeszkód dla konkurencji w sektorze usług (przede wszystkim przez przyjęcie zmian sektorowych) i w zakresie usług świadczonych w ramach wolnych zawodów (przez przyjęcie przepisów dotyczących pozostałych organizacji zawodowych). Jeśli chodzi o regulację i konkurencję, potrzebne są dalsze działania w celu zapewnienia niezależności i autonomii krajowych organów regulacyjnych w poszczególnych sektorach oraz organu ds. konkurencji. Zobowiązania płatnicze organów publicznych wciąż regulowane są z dużym opóźnieniem. |
| --- | --- |

(14)

Flagowym projektem była reforma wdrożona w dziedzinie rynku najmu i dzierżawy na obszarach miejskich, której celem było ożywienie rynku mieszkaniowego, m.in. przez lepsze zrównoważenie praw i obowiązków wynajmujących i lokatorów, uelastycznienie czasu obowiązywania umów oraz zachęty do wykonywania prac remontowych. Potrzeba jednak dalszych działań, aby móc kompleksowo ocenić skutki tej reformy na podstawie danych dotyczących najważniejszych czynników rynkowych oraz szarej strefy obecnej na portugalskim rynku wynajmu. Portugalia poczyniła znaczne postępy, jeśli chodzi o poprawę otoczenia biznesu, przede wszystkim promując lepsze warunki ramowe, wspierając kulturę przedsiębiorczości i usprawniając postępowania w związku z niewypłacalnością dla przedsiębiorstw w trudnej sytuacji. Więcej uwagi należy teraz poświęcić wdrażaniu. Odnotowano postępy w zakresie uproszczenia procedur administracyjnych i licencyjnych, ale wielu działań wciąż nie ukończono. Potrzebne są dalsze wysiłki w celu wyeliminowania przeszkód dla konkurencji w sektorze usług (przede wszystkim przez przyjęcie zmian sektorowych) i w zakresie usług świadczonych w ramach wolnych zawodów (przez przyjęcie przepisów dotyczących pozostałych organizacji zawodowych). Jeśli chodzi o regulację i konkurencję, potrzebne są dalsze działania w celu zapewnienia niezależności i autonomii krajowych organów regulacyjnych w poszczególnych sektorach oraz organu ds. konkurencji. Zobowiązania płatnicze organów publicznych wciąż regulowane są z dużym opóźnieniem.

| (15) | Wdrażając program dostosowań makroekonomicznych, poczyniono odpowiednie postępy w kwestii racjonalizacji i modernizacji administracji publicznej pod względem zatrudnienia, polityki płacowej, warunków pracy, efektywności organizacyjnej i jakości świadczonych usług. Niektóre z planowanych elementów reformy nie zostały jednak jeszcze ukończone, a przejrzystość nadal wymaga poprawy. Pomimo znacznych postępów poczynionych w celu zwiększenia efektywności systemu sądowego potrzebne są dalsze usprawnienia, zwłaszcza pod względem długości postępowań, odsetka spraw zakończonych, liczby spraw zawisłych oraz procedur monitorowania i oceny. |
| --- | --- |

(15)

Wdrażając program dostosowań makroekonomicznych, poczyniono odpowiednie postępy w kwestii racjonalizacji i modernizacji administracji publicznej pod względem zatrudnienia, polityki płacowej, warunków pracy, efektywności organizacyjnej i jakości świadczonych usług. Niektóre z planowanych elementów reformy nie zostały jednak jeszcze ukończone, a przejrzystość nadal wymaga poprawy. Pomimo znacznych postępów poczynionych w celu zwiększenia efektywności systemu sądowego potrzebne są dalsze usprawnienia, zwłaszcza pod względem długości postępowań, odsetka spraw zakończonych, liczby spraw zawisłych oraz procedur monitorowania i oceny.

| (16) | Na podstawie przeprowadzonej analizy Komisja doszła do wniosku, że pomyślne wdrożenie programu dostosowań makroekonomicznych miało decydujące znaczenie dla opanowania czynników ryzyka ekonomicznego i finansowego, a także dla zmniejszenia zakłóceń równowagi. Portugalia przyjęła w ramach programu różnorodne i trudne reformy strukturalne, które zaczynają przynosić skutki w postaci większej konkurencyjności i powracającego wzrostu gospodarczego, ale aby można było ocenić wpływ reform na funkcjonowanie gospodarki, potrzebne są dalsze działania. Należy zatem nadal monitorować wszystkie wdrożone reformy, tak aby ocenić, czy przyczyniają się one do stymulowania konkurencyjności, wzrostu produkcji i zatrudnienia. |
| --- | --- |

(16)

Na podstawie przeprowadzonej analizy Komisja doszła do wniosku, że pomyślne wdrożenie programu dostosowań makroekonomicznych miało decydujące znaczenie dla opanowania czynników ryzyka ekonomicznego i finansowego, a także dla zmniejszenia zakłóceń równowagi. Portugalia przyjęła w ramach programu różnorodne i trudne reformy strukturalne, które zaczynają przynosić skutki w postaci większej konkurencyjności i powracającego wzrostu gospodarczego, ale aby można było ocenić wpływ reform na funkcjonowanie gospodarki, potrzebne są dalsze działania. Należy zatem nadal monitorować wszystkie wdrożone reformy, tak aby ocenić, czy przyczyniają się one do stymulowania konkurencyjności, wzrostu produkcji i zatrudnienia.

| (17) | Zważywszy na fakt, że od momentu zakończenia programu dostosowań makroekonomicznych, który zostanie oficjalnie zakończony w dniu 28 czerwca 2014 r., Portugalia zostanie ponownie w pełni włączona w proces europejskiego semestru, Komisja dokonała oceny dokumentów przedstawionych przez Portugalię. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Portugalii, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na szczeblu UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji dla Portugalii w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–8. |
| --- | --- |

(17)

Zważywszy na fakt, że od momentu zakończenia programu dostosowań makroekonomicznych, który zostanie oficjalnie zakończony w dniu 28 czerwca 2014 r., Portugalia zostanie ponownie w pełni włączona w proces europejskiego semestru, Komisja dokonała oceny dokumentów przedstawionych przez Portugalię. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Portugalii, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na szczeblu UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji dla Portugalii w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–8.

| (18) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała strategię budżetową rządu, a jej opinia (7) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. Poniższe zalecenia przygotowano w świetle zakończenia programu dostosowań makroekonomicznych, a zatem uwzględniono w nich wynikające z niego osiągnięcia, tak aby zagwarantować jego trwałość. |
| --- | --- |

(18)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała strategię budżetową rządu, a jej opinia (7) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. Poniższe zalecenia przygotowano w świetle zakończenia programu dostosowań makroekonomicznych, a zatem uwzględniono w nich wynikające z niego osiągnięcia, tak aby zagwarantować jego trwałość.

| (19) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia dla tych państw członkowskich, których walutą jest euro (8). Jako kraj, którego walutą jest euro, Portugalia powinna zapewnić pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń, |
| --- | --- |

(19)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia dla tych państw członkowskich, których walutą jest euro (8). Jako kraj, którego walutą jest euro, Portugalia powinna zapewnić pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń,

NINIEJSZYM ZALECA Portugalii podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Wdrożenie niezbędnych działań na rzecz konsolidacji budżetowej na 2014 r., tak aby osiągnąć cele budżetowe i zapobiec akumulowaniu się nowych zaległości. Na 2015 r. – wdrożenie zmienionej strategii budżetowej w celu obniżenia deficytu do poziomu 2,5 % PKB zgodnie z celem określonym w zaleceniu wydanym w ramach procedury nadmiernego deficytu, przy osiągnięciu wymaganej korekty strukturalnej. Jak najszybsze zastąpienie działań konsolidacyjnych, uznanych za niezgodne z konstytucją przez Trybunał Konstytucyjny, działaniami o podobnej wartości i jakości. Korektę nadmiernego deficytu należy przeprowadzić w sposób trwały i sprzyjający wzrostowi, przy ograniczonym stosowaniu środków jednorazowych lub tymczasowych. Po skorygowaniu nadmiernego deficytu – kontynuowanie planowanej rocznej korekty strukturalnej w kierunku celu średniookresowego, zgodnie z wymogiem zapewnienia rocznej korekty strukturalnej wynoszącej co najmniej 0,5 % PKB (lub więcej w okresie dobrej koniunktury) oraz zapewnienia zgodności z regułą dotyczącą zadłużenia, tak aby ustabilizować wysoki obecnie ogólny wskaźnik zadłużenia. Priorytetowe potraktowanie konsolidacji budżetowej opartej na wydatkach oraz dalsze zwiększenie efektywności i jakości wydatków publicznych. Utrzymanie pod ścisłą kontrolą wydatków administracji na szczeblu centralnym, regionalnym i lokalnym. Kontynuowanie restrukturyzacji przedsiębiorstw państwowych. Opracowanie do końca 2014 r. nowych kompleksowych środków w ramach bieżącej reformy systemu emerytalnego, aby poprawić jego średniookresową stabilność. Kontrolę wzrostu wydatków na opiekę zdrowotną i kontynuowanie reformy szpitali. Dokonanie przeglądu systemu podatkowego i zwiększenie jego prowzrostowego charakteru. Kontynuowanie poprawy przestrzegania przepisów podatkowych i walki z uchylaniem się od opodatkowania przez zwiększenie efektywności administracji podatkowej. Wzmocnienie systemu zarządzania finansami publicznymi przez szybkie sfinalizowanie i wdrożenie gruntownej nowelizacji ramowej ustawy budżetowej przed końcem 2014 r. Zapewnienie ścisłego przestrzegania przepisów o kontroli zobowiązań. Skuteczne wdrożenie jednolitej skali wynagrodzeń i dodatków w sektorze publicznym począwszy od 2015 r. |
| --- | --- |

1.

Wdrożenie niezbędnych działań na rzecz konsolidacji budżetowej na 2014 r., tak aby osiągnąć cele budżetowe i zapobiec akumulowaniu się nowych zaległości. Na 2015 r. – wdrożenie zmienionej strategii budżetowej w celu obniżenia deficytu do poziomu 2,5 % PKB zgodnie z celem określonym w zaleceniu wydanym w ramach procedury nadmiernego deficytu, przy osiągnięciu wymaganej korekty strukturalnej. Jak najszybsze zastąpienie działań konsolidacyjnych, uznanych za niezgodne z konstytucją przez Trybunał Konstytucyjny, działaniami o podobnej wartości i jakości. Korektę nadmiernego deficytu należy przeprowadzić w sposób trwały i sprzyjający wzrostowi, przy ograniczonym stosowaniu środków jednorazowych lub tymczasowych. Po skorygowaniu nadmiernego deficytu – kontynuowanie planowanej rocznej korekty strukturalnej w kierunku celu średniookresowego, zgodnie z wymogiem zapewnienia rocznej korekty strukturalnej wynoszącej co najmniej 0,5 % PKB (lub więcej w okresie dobrej koniunktury) oraz zapewnienia zgodności z regułą dotyczącą zadłużenia, tak aby ustabilizować wysoki obecnie ogólny wskaźnik zadłużenia. Priorytetowe potraktowanie konsolidacji budżetowej opartej na wydatkach oraz dalsze zwiększenie efektywności i jakości wydatków publicznych. Utrzymanie pod ścisłą kontrolą wydatków administracji na szczeblu centralnym, regionalnym i lokalnym. Kontynuowanie restrukturyzacji przedsiębiorstw państwowych. Opracowanie do końca 2014 r. nowych kompleksowych środków w ramach bieżącej reformy systemu emerytalnego, aby poprawić jego średniookresową stabilność. Kontrolę wzrostu wydatków na opiekę zdrowotną i kontynuowanie reformy szpitali. Dokonanie przeglądu systemu podatkowego i zwiększenie jego prowzrostowego charakteru. Kontynuowanie poprawy przestrzegania przepisów podatkowych i walki z uchylaniem się od opodatkowania przez zwiększenie efektywności administracji podatkowej. Wzmocnienie systemu zarządzania finansami publicznymi przez szybkie sfinalizowanie i wdrożenie gruntownej nowelizacji ramowej ustawy budżetowej przed końcem 2014 r. Zapewnienie ścisłego przestrzegania przepisów o kontroli zobowiązań. Skuteczne wdrożenie jednolitej skali wynagrodzeń i dodatków w sektorze publicznym począwszy od 2015 r.

| 2. | Utrzymanie ewolucji minimalnego wynagrodzenia za pracę zgodnie z celami dotyczącymi wspierania zatrudnienia i konkurencyjności. Zapewnienie systemu ustalania wynagrodzeń, który będzie sprzyjał dostosowaniu płac do wydajności na poziomie sektorów lub przedsiębiorstw. Zbadanie, w porozumieniu z partnerami społecznymi i zgodnie z praktyką krajową, możliwości tymczasowego, wzajemnie uzgodnionego, zawieszenia układów zbiorowych w poszczególnych przedsiębiorstwach. Do września 2014 r. przedstawienie propozycji w zakresie tymczasowego, wzajemnie uzgodnionego, zawieszenia układów zbiorowych w poszczególnych przedsiębiorstwach oraz w zakresie przeglądu istniejących układów zbiorowych. |
| --- | --- |

2.

Utrzymanie ewolucji minimalnego wynagrodzenia za pracę zgodnie z celami dotyczącymi wspierania zatrudnienia i konkurencyjności. Zapewnienie systemu ustalania wynagrodzeń, który będzie sprzyjał dostosowaniu płac do wydajności na poziomie sektorów lub przedsiębiorstw. Zbadanie, w porozumieniu z partnerami społecznymi i zgodnie z praktyką krajową, możliwości tymczasowego, wzajemnie uzgodnionego, zawieszenia układów zbiorowych w poszczególnych przedsiębiorstwach. Do września 2014 r. przedstawienie propozycji w zakresie tymczasowego, wzajemnie uzgodnionego, zawieszenia układów zbiorowych w poszczególnych przedsiębiorstwach oraz w zakresie przeglądu istniejących układów zbiorowych.

| 3. | Przedstawienie do marca 2015 r. niezależnej oceny niedawnych reform systemu ochrony zatrudnienia wraz z planem działania w sprawie ewentualnych dalszych reform służących zwalczaniu segmentacji rynku pracy. Kontynuowanie bieżącej reformy aktywnej polityki rynku pracy i publicznych służb zatrudnienia, zmierzającej do zwiększenia wskaźnika zatrudnienia i współczynnika aktywności zawodowej, przede wszystkim przez poprawę systemów poradnictwa zawodowego, pomocy w poszukiwaniu pracy oraz systemu aktywizacji i systemu sankcji z myślą o zmniejszeniu bezrobocia długotrwałego i o integracji na rynku pracy osób najbardziej od niego oddalonych. Zajęcie się problemem wysokiej stopy bezrobocia wśród młodzieży, przede wszystkim przez skuteczne prognozowanie zapotrzebowania na umiejętności i dotarcie do młodych osób niezarejestrowanych, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Zapewnienie odpowiedniego zasięgu pomocy socjalnej , w tym programu minimalnego dochodu, a równocześnie zapewnienie skutecznej aktywizacji beneficjentów świadczeń. |
| --- | --- |

3.

Przedstawienie do marca 2015 r. niezależnej oceny niedawnych reform systemu ochrony zatrudnienia wraz z planem działania w sprawie ewentualnych dalszych reform służących zwalczaniu segmentacji rynku pracy. Kontynuowanie bieżącej reformy aktywnej polityki rynku pracy i publicznych służb zatrudnienia, zmierzającej do zwiększenia wskaźnika zatrudnienia i współczynnika aktywności zawodowej, przede wszystkim przez poprawę systemów poradnictwa zawodowego, pomocy w poszukiwaniu pracy oraz systemu aktywizacji i systemu sankcji z myślą o zmniejszeniu bezrobocia długotrwałego i o integracji na rynku pracy osób najbardziej od niego oddalonych. Zajęcie się problemem wysokiej stopy bezrobocia wśród młodzieży, przede wszystkim przez skuteczne prognozowanie zapotrzebowania na umiejętności i dotarcie do młodych osób niezarejestrowanych, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Zapewnienie odpowiedniego zasięgu pomocy socjalnej , w tym programu minimalnego dochodu, a równocześnie zapewnienie skutecznej aktywizacji beneficjentów świadczeń.

| 4. | Poprawę jakości systemu kształcenia i jego dostosowania do potrzeb rynku pracy, tak aby ograniczyć przedwczesne kończenie nauki i poprawić słabe wyniki kształcenia. Zapewnienie efektywnych wydatków publicznych na kształcenie i zmniejszenie niedopasowania umiejętności, m.in. przez poprawę jakości i atrakcyjności kształcenia i szkolenia zawodowego oraz promowanie współpracy z sektorem przedsiębiorstw. Poprawę współpracy między publicznymi ośrodkami badawczymi a biznesem i wspieranie transferu wiedzy. |
| --- | --- |

4.

Poprawę jakości systemu kształcenia i jego dostosowania do potrzeb rynku pracy, tak aby ograniczyć przedwczesne kończenie nauki i poprawić słabe wyniki kształcenia. Zapewnienie efektywnych wydatków publicznych na kształcenie i zmniejszenie niedopasowania umiejętności, m.in. przez poprawę jakości i atrakcyjności kształcenia i szkolenia zawodowego oraz promowanie współpracy z sektorem przedsiębiorstw. Poprawę współpracy między publicznymi ośrodkami badawczymi a biznesem i wspieranie transferu wiedzy.

| 5. | Monitorowanie poziomu płynności banków i ewentualnych niedoborów kapitału, m.in. poprzez kontrole merytoryczne na miejscu i przeprowadzanie testów warunków skrajnych. Dokonywanie oceny planów naprawczych banków, a w razie potrzeby także wprowadzenie usprawnień w procedurze oceny. Wdrożenie kompleksowej strategii zmniejszenia nadwyżki zadłużenia przedsiębiorstw i zwiększenie wysiłków na rzecz poszerzenia możliwości finansowania, w tym dla przedsiębiorstw na wczesnym etapie rozwoju, przez poprawę efektywności instrumentów restrukturyzacji długu (zwłaszcza PER i SIREVE) w przypadku rentownych przedsiębiorstw, ustanowienie zachęt dla banków i dłużników do podejmowania restrukturyzacji na wczesnym etapie oraz zwiększenie dostępności finansowania udzielanego przez rynek kapitałowy. Zapewnienie, by wskazane środki wspierały realokację finansowania w kierunku wydajnych sektorów gospodarki, w tym do rentownych MŚP, przy jednoczesnym unikaniu zagrożeń dla finansów publicznych i stabilności finansowej. Wdrożenie do końca września 2014 r. systemu wczesnego ostrzegania, głównie w celach nadzorczych, w celu identyfikacji przedsiębiorstw, w tym MŚP, dla których prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania z powodu nadmiernego poziomu zadłużenia jest wysokie; system ten może pośrednio wspomagać wczesną restrukturyzację długu przedsiębiorstw. |
| --- | --- |

5.

Monitorowanie poziomu płynności banków i ewentualnych niedoborów kapitału, m.in. poprzez kontrole merytoryczne na miejscu i przeprowadzanie testów warunków skrajnych. Dokonywanie oceny planów naprawczych banków, a w razie potrzeby także wprowadzenie usprawnień w procedurze oceny. Wdrożenie kompleksowej strategii zmniejszenia nadwyżki zadłużenia przedsiębiorstw i zwiększenie wysiłków na rzecz poszerzenia możliwości finansowania, w tym dla przedsiębiorstw na wczesnym etapie rozwoju, przez poprawę efektywności instrumentów restrukturyzacji długu (zwłaszcza PER i SIREVE) w przypadku rentownych przedsiębiorstw, ustanowienie zachęt dla banków i dłużników do podejmowania restrukturyzacji na wczesnym etapie oraz zwiększenie dostępności finansowania udzielanego przez rynek kapitałowy. Zapewnienie, by wskazane środki wspierały realokację finansowania w kierunku wydajnych sektorów gospodarki, w tym do rentownych MŚP, przy jednoczesnym unikaniu zagrożeń dla finansów publicznych i stabilności finansowej. Wdrożenie do końca września 2014 r. systemu wczesnego ostrzegania, głównie w celach nadzorczych, w celu identyfikacji przedsiębiorstw, w tym MŚP, dla których prawdopodobieństwo niewykonania zobowiązania z powodu nadmiernego poziomu zadłużenia jest wysokie; system ten może pośrednio wspomagać wczesną restrukturyzację długu przedsiębiorstw.

| 6. | Wdrożenie drugiego i trzeciego pakietu środków w sektorze energetycznym, których celem jest obniżenie kosztów energii dla gospodarki, przy jednoczesnym wyeliminowaniu długu taryfowego związanego z energią elektryczną do 2020 r., oraz uważne monitorowanie wdrożenia. Poprawę transgranicznej integracji sieci energetycznych oraz przyspieszenie realizacji projektów w zakresie elektrycznych i gazowych połączeń międzysystemowych. Wdrożenie kompleksowego i długofalowego planu dotyczącego transportu oraz szczegółowego programu reform sektora portowego. Zakończenie przyznawania koncesji w dziedzinie transportu w obszarach metropolitalnych Lizbony i Porto. Zapewnienie, by negocjacje w sprawie dotychczasowych koncesji portowych oraz nowych programów zezwoleń koncentrowały się na wynikach i były zgodne z zasadami rynku wewnętrznego, zwłaszcza z zasadami udzielania zamówień publicznych. Zapewnienie przed końcem września 2014 r. całkowitej niezależności i funkcjonalności krajowego organu regulacyjnego ds. transportu (AMT). Zapewnienie stabilności finansowej przedsiębiorstw państwowych działających w sektorze transportu. Poprawę efektywności i konkurencji w sektorze kolejowym przez wdrożenie planu na rzecz konkurencyjności CP Carga, po przeniesieniu terminali towarowych, przy zapewnieniu niezależności zarządu państwowej infrastruktury i przedsięwzięć kolejowych. |
| --- | --- |

6.

Wdrożenie drugiego i trzeciego pakietu środków w sektorze energetycznym, których celem jest obniżenie kosztów energii dla gospodarki, przy jednoczesnym wyeliminowaniu długu taryfowego związanego z energią elektryczną do 2020 r., oraz uważne monitorowanie wdrożenia. Poprawę transgranicznej integracji sieci energetycznych oraz przyspieszenie realizacji projektów w zakresie elektrycznych i gazowych połączeń międzysystemowych. Wdrożenie kompleksowego i długofalowego planu dotyczącego transportu oraz szczegółowego programu reform sektora portowego. Zakończenie przyznawania koncesji w dziedzinie transportu w obszarach metropolitalnych Lizbony i Porto. Zapewnienie, by negocjacje w sprawie dotychczasowych koncesji portowych oraz nowych programów zezwoleń koncentrowały się na wynikach i były zgodne z zasadami rynku wewnętrznego, zwłaszcza z zasadami udzielania zamówień publicznych. Zapewnienie przed końcem września 2014 r. całkowitej niezależności i funkcjonalności krajowego organu regulacyjnego ds. transportu (AMT). Zapewnienie stabilności finansowej przedsiębiorstw państwowych działających w sektorze transportu. Poprawę efektywności i konkurencji w sektorze kolejowym przez wdrożenie planu na rzecz konkurencyjności CP Carga, po przeniesieniu terminali towarowych, przy zapewnieniu niezależności zarządu państwowej infrastruktury i przedsięwzięć kolejowych.

| 7. | Dalszą poprawę oceny rynku mieszkaniowego, m.in. przez ustanowienie do końca 2014 r. bardziej systematycznych ram monitorowania i raportowania, a ponadto wydanie kompleksowego sprawozdania na temat szarej strefy obecnej na tym rynku. Kontynuowanie starań na rzecz przeprowadzenia kolejnego spisu obciążeń regulacyjnych, tak aby objąć nim do marca 2015 r. nieuwzględnione dotąd sektory. Przyjęcie i wdrożenie do końca września 2014 r. oczekujących na to rozporządzeń dotyczących licencji oraz nowelizacji przepisów sektorowych. Wyeliminowanie do końca września 2014 r. pozostałych ograniczeń w sektorze usług świadczonych w ramach wolnych zawodów, a także uchwalenie zmienionych przepisów dotyczących organizacji zawodowych, które to przepisy nie zostały jeszcze przyjęte w ramach programu dostosowań makroekonomicznych. Wyeliminowanie opóźnień w regulowaniu zobowiązań płatniczych sektora publicznego. Zapewnienie odpowiednich zasobów krajowym organom regulacyjnym i krajowemu organowi ds. konkurencji. |
| --- | --- |

7.

Dalszą poprawę oceny rynku mieszkaniowego, m.in. przez ustanowienie do końca 2014 r. bardziej systematycznych ram monitorowania i raportowania, a ponadto wydanie kompleksowego sprawozdania na temat szarej strefy obecnej na tym rynku. Kontynuowanie starań na rzecz przeprowadzenia kolejnego spisu obciążeń regulacyjnych, tak aby objąć nim do marca 2015 r. nieuwzględnione dotąd sektory. Przyjęcie i wdrożenie do końca września 2014 r. oczekujących na to rozporządzeń dotyczących licencji oraz nowelizacji przepisów sektorowych. Wyeliminowanie do końca września 2014 r. pozostałych ograniczeń w sektorze usług świadczonych w ramach wolnych zawodów, a także uchwalenie zmienionych przepisów dotyczących organizacji zawodowych, które to przepisy nie zostały jeszcze przyjęte w ramach programu dostosowań makroekonomicznych. Wyeliminowanie opóźnień w regulowaniu zobowiązań płatniczych sektora publicznego. Zapewnienie odpowiednich zasobów krajowym organom regulacyjnym i krajowemu organowi ds. konkurencji.

| 8. | Kontynuowanie racjonalizacji i modernizacji administracji publicznej na szczeblu centralnym, regionalnym i lokalnym. Wdrożenie reform służących poprawie efektywności systemu sądowego i zwiększeniu jego przejrzystości. Zwiększenie działań na rzecz oceny wdrożenia reform podejmowanych w ramach programu dostosowań makroekonomicznych, a także planowanych i przyszłych reform. W szczególności włączenie do procesu legislacyjnego obowiązkowych i systematycznych ocen ex ante i ex post. Ustanowienie niezależnej pod względem operacyjnym centralnej jednostki oceniającej na szczeblu rządowym, odpowiedzialnej za ocenę i składającej co pół roku sprawozdania z wdrożenia tych reform, m.in. pod kątem zgodności z przeprowadzoną ex ante oceną skutków, w razie potrzeby wraz z działaniami naprawczymi. |
| --- | --- |

8.

Kontynuowanie racjonalizacji i modernizacji administracji publicznej na szczeblu centralnym, regionalnym i lokalnym. Wdrożenie reform służących poprawie efektywności systemu sądowego i zwiększeniu jego przejrzystości. Zwiększenie działań na rzecz oceny wdrożenia reform podejmowanych w ramach programu dostosowań makroekonomicznych, a także planowanych i przyszłych reform. W szczególności włączenie do procesu legislacyjnego obowiązkowych i systematycznych ocen ex ante i ex post. Ustanowienie niezależnej pod względem operacyjnym centralnej jednostki oceniającej na szczeblu rządowym, odpowiedzialnej za ocenę i składającej co pół roku sprawozdania z wdrożenia tych reform, m.in. pod kątem zgodności z przeprowadzoną ex ante oceną skutków, w razie potrzeby wraz z działaniami naprawczymi.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P.C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Utrzymana na rok 2014 decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

2

(3)  Decyzja wykonawcza Rady 2011/344/UE z dnia 30 maja 2011 r. w sprawie przyznania Portugalii pomocy finansowej Unii (Dz.U. L 159 z 17.6.2011, s. 88).

3

(4)  Decyzja wykonawcza Rady 2014/234/UE z dnia 23 kwietnia 2014 r. zmieniająca decyzję wykonawczą 2011/344/UE z dnia 30 maja 2011 r. w sprawie przyznania Portugalii pomocy finansowej Unii (Dz.U. L 125 z 26.4.2014, s. 75).

4

(5)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 472/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru gospodarczego i budżetowego nad państwami członkowskimi należącymi do strefy euro dotkniętymi lub zagrożonymi poważnymi trudnościami w odniesieniu do ich stabilności finansowej (Dz.U. L 140 z 27.5.2013, s. 1).

5

(6)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25).

6

(7)  Na podstawie art. 5 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1466/97.

7

(8)  Zob. s. 141 niniejszego Dziennika Urzędowego.

8

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/109 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/109

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Rumunii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Rumunię programu konwergencji na 2014 r.

2014/C 247/21

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 9 ust. 2,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r. Rada, na podstawie wniosków Komisji, przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r. Rada, na podstawie wniosków Komisji, przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (3) w sprawie krajowego programu reform Rumunii na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Rumunię w 2013 r. programu konwergencji na lata 2012–2016. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (3) w sprawie krajowego programu reform Rumunii na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Rumunię w 2013 r. programu konwergencji na lata 2012–2016.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła również, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła również, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 6 maja 2014 r. Rumunia przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 5 maja 2014 r. – program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 6 maja 2014 r. Rumunia przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 5 maja 2014 r. – program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (8) | W dniu 22 października 2013 r., Rada przyjęła decyzję 2013/531/UE (4) w sprawie udzielenia Rumunii do września 2015 r. średnioterminowej pomocy finansowej w wysokości 2 mld EUR. Z powodu niestabilnych przepływów kapitałowych, z jakimi borykają się przede wszystkim rynki wschodzące, zagrożeń dla scenariusza makroekonomicznego i utrzymujących się słabości w sektorze bankowym za właściwą uznano zapobiegawczą średnioterminową pomoc finansową dla Rumunii w ramach instrumentu wsparcia bilansu płatniczego dla państw członkowskich spoza strefy euro. O ile w obecnej sytuacji rynkowej Rumunia nie zamierza występować o wypłatę jakiejkolwiek transzy środków, zapobiegawcza pomoc ma ułatwić konsolidację stabilności makroekonomicznej, budżetowej i finansowej, a poprzez kontynuowanie reform strukturalnych – zwiększyć odporność i potencjał wzrostu gospodarki. Protokół ustaleń z dnia 6 listopada 2013 r. oraz jego kolejne uzupełnienia określające warunki, jakie mają być spełnione w ramach zapobiegawczej pomocy UE, uzupełniają i wspierają zalecenia dla poszczególnych krajów w ramach europejskiego semestru. Zapobiegawcza pomoc UE będzie uzależniona od wdrożenia kompleksowego programu polityki gospodarczej, koncentrującego się zwłaszcza na środkach reformy strukturalnej obejmujących zalecenia dla poszczególnych krajów dotyczące zdolności administracyjnych, reform rynków produktowych, otoczenia biznesu, rynków pracy, emerytur, przedsiębiorstw państwowych i ochrony zdrowia. Program ten nie zwalnia rządu z pełnej realizacji wszystkich zaleceń dla tego kraju. Ustalanie priorytetów polityki, wdrażanie i koordynację, które są konieczne do realizacji protokołu ustaleń i zaleceń dla poszczególnych krajów, należy podejmować w sposób spójny, zgodnie z decyzjami priorytetowymi. |
| --- | --- |

(8)

W dniu 22 października 2013 r., Rada przyjęła decyzję 2013/531/UE (4) w sprawie udzielenia Rumunii do września 2015 r. średnioterminowej pomocy finansowej w wysokości 2 mld EUR. Z powodu niestabilnych przepływów kapitałowych, z jakimi borykają się przede wszystkim rynki wschodzące, zagrożeń dla scenariusza makroekonomicznego i utrzymujących się słabości w sektorze bankowym za właściwą uznano zapobiegawczą średnioterminową pomoc finansową dla Rumunii w ramach instrumentu wsparcia bilansu płatniczego dla państw członkowskich spoza strefy euro. O ile w obecnej sytuacji rynkowej Rumunia nie zamierza występować o wypłatę jakiejkolwiek transzy środków, zapobiegawcza pomoc ma ułatwić konsolidację stabilności makroekonomicznej, budżetowej i finansowej, a poprzez kontynuowanie reform strukturalnych – zwiększyć odporność i potencjał wzrostu gospodarki. Protokół ustaleń z dnia 6 listopada 2013 r. oraz jego kolejne uzupełnienia określające warunki, jakie mają być spełnione w ramach zapobiegawczej pomocy UE, uzupełniają i wspierają zalecenia dla poszczególnych krajów w ramach europejskiego semestru. Zapobiegawcza pomoc UE będzie uzależniona od wdrożenia kompleksowego programu polityki gospodarczej, koncentrującego się zwłaszcza na środkach reformy strukturalnej obejmujących zalecenia dla poszczególnych krajów dotyczące zdolności administracyjnych, reform rynków produktowych, otoczenia biznesu, rynków pracy, emerytur, przedsiębiorstw państwowych i ochrony zdrowia. Program ten nie zwalnia rządu z pełnej realizacji wszystkich zaleceń dla tego kraju. Ustalanie priorytetów polityki, wdrażanie i koordynację, które są konieczne do realizacji protokołu ustaleń i zaleceń dla poszczególnych krajów, należy podejmować w sposób spójny, zgodnie z decyzjami priorytetowymi.

| (9) | Celem strategii budżetowej określonym w programie konwergencji na 2014 r. jest osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego dotyczącego deficytu strukturalnego na poziomie 1 % PKB w 2015 r., co odzwierciedla wymóg paktu stabilności i wzrostu, a następnie utrzymanie tego poziomu. Rumunia korzysta w 2014 r. z możliwości tymczasowego odchylenia od ścieżki dostosowania prowadzącej do średniookresowego celu budżetowego dozwolonego w przypadku wspólnie finansowanych projektów. Tymczasowe odchylenie ma zostać wyrównane w kolejnym roku. Program konwergencji zakłada stabilizację (ponownie obliczonego) salda strukturalnego w 2014 r., a następnie jego poprawę o 0,8 % PKB w 2015 r. W 2014 i 2015 r. przewiduje się tempo wzrostu wydatków zgodne z wartością odniesienia dla wydatków. Przewiduje się, że w 2015 r. wskaźnik długu do PKB sięgnie 40 %, a w latach 2016–2017 – spadnie. Ogólnie rzecz biorąc, określona w programie konwergencji strategia budżetowa jest zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Scenariusz makroekonomiczny, na którym oparto prognozy budżetowe, jest wykonalny. Jest on, ogólnie rzecz biorąc, zgodny z prognozą służb Komisji z wiosny 2014 r. Szacunkowa wartość potencjalnego PKB, będąca podstawą założeń programu konwergencji, jest jednak nieco wyższa przede wszystkim z powodu bardziej optymistycznych perspektyw rynku pracy. Plany budżetowe na 2014 r. obarczone są ryzykiem spadku związanym z kontrolą wydatków i niższym, niż zakładano, poziomem poboru podatków. Ponadto na okres od 2015 r. nie sprecyzowano jeszcze środków leżących u podstaw proponowanej ścieżki fiskalnej.
  Z prognozy Komisji wynika, że mimo niewielkiego pogorszenia się w 2014 r. salda strukturalnego, biorąc pod uwagę tymczasowe odchylenie dozwolone w przypadku wspólnie finansowanych projektów, Rumunia spełnia w 2014 r. wymogi paktu stabilności i wzrostu. Jeżeli chodzi o 2015 r., istnieje ryzyko znacznego odchylenia od wymaganej ścieżki korekty strukturalnej, przy uwzględnieniu koniecznej kompensacji za tymczasowe odchylenie dozwolone w przypadku wspólnie finansowanych projektów. W 2015 r. w przypadku Rumunii przewidywane jest ponadto odchylenie od wartości odniesienia dla wydatków. Na podstawie własnej oceny programu konwergencji oraz prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że program konwergencji wykazuje ryzyko znaczącego odejścia od wymogów funkcji zapobiegawczej w 2015 r. |
| --- | --- |

(9)

Celem strategii budżetowej określonym w programie konwergencji na 2014 r. jest osiągnięcie średniookresowego celu budżetowego dotyczącego deficytu strukturalnego na poziomie 1 % PKB w 2015 r., co odzwierciedla wymóg paktu stabilności i wzrostu, a następnie utrzymanie tego poziomu. Rumunia korzysta w 2014 r. z możliwości tymczasowego odchylenia od ścieżki dostosowania prowadzącej do średniookresowego celu budżetowego dozwolonego w przypadku wspólnie finansowanych projektów. Tymczasowe odchylenie ma zostać wyrównane w kolejnym roku. Program konwergencji zakłada stabilizację (ponownie obliczonego) salda strukturalnego w 2014 r., a następnie jego poprawę o 0,8 % PKB w 2015 r. W 2014 i 2015 r. przewiduje się tempo wzrostu wydatków zgodne z wartością odniesienia dla wydatków. Przewiduje się, że w 2015 r. wskaźnik długu do PKB sięgnie 40 %, a w latach 2016–2017 – spadnie. Ogólnie rzecz biorąc, określona w programie konwergencji strategia budżetowa jest zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Scenariusz makroekonomiczny, na którym oparto prognozy budżetowe, jest wykonalny. Jest on, ogólnie rzecz biorąc, zgodny z prognozą służb Komisji z wiosny 2014 r. Szacunkowa wartość potencjalnego PKB, będąca podstawą założeń programu konwergencji, jest jednak nieco wyższa przede wszystkim z powodu bardziej optymistycznych perspektyw rynku pracy. Plany budżetowe na 2014 r. obarczone są ryzykiem spadku związanym z kontrolą wydatków i niższym, niż zakładano, poziomem poboru podatków. Ponadto na okres od 2015 r. nie sprecyzowano jeszcze środków leżących u podstaw proponowanej ścieżki fiskalnej.

Z prognozy Komisji wynika, że mimo niewielkiego pogorszenia się w 2014 r. salda strukturalnego, biorąc pod uwagę tymczasowe odchylenie dozwolone w przypadku wspólnie finansowanych projektów, Rumunia spełnia w 2014 r. wymogi paktu stabilności i wzrostu. Jeżeli chodzi o 2015 r., istnieje ryzyko znacznego odchylenia od wymaganej ścieżki korekty strukturalnej, przy uwzględnieniu koniecznej kompensacji za tymczasowe odchylenie dozwolone w przypadku wspólnie finansowanych projektów. W 2015 r. w przypadku Rumunii przewidywane jest ponadto odchylenie od wartości odniesienia dla wydatków. Na podstawie własnej oceny programu konwergencji oraz prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że program konwergencji wykazuje ryzyko znaczącego odejścia od wymogów funkcji zapobiegawczej w 2015 r.

| (10) | Jednym z głównych problemów pozostają nadal oszustwa podatkowe i unikanie opodatkowania w dziedzinie VAT, w tym procedury transgraniczne, podatki akcyzowe, składki na ubezpieczenie społeczne i podatek dochodowy. Wymierne postępy w zwalczaniu pracy nierejestrowanej są ograniczone, a skuteczność strategii przestrzegania przepisów prawa podatkowego obniżają brak realistycznych i wiążących środków wykonawczych oraz niewystarczające działania prewencyjne. Trwa ukierunkowana na zwiększenie efektywności reforma administracji podatkowej; transgraniczna współpraca administracyjna, zwłaszcza w dziedzinie VAT, jest nadal słaba. Klin podatkowy w przypadku osób o niskich i średnich dochodach pozostaje wysoki, co stanowi zachętę do podejmowania pracy nierejestrowanej i deklarowania niepełnej kwoty zarobków. Nastąpił pewien postęp w dziedzinie podatków środowiskowych, gdyż poprawiono system opodatkowania pojazdów i podniesiono akcyzę na paliwo, która jest teraz automatycznie indeksowana. Rumunia stoi przed zagrożeniem długoterminowej stabilności spowodowanym głównie wydatkami związanymi ze starzeniem się społeczeństwa. Istnieją obawy dotyczące stabilności i adekwatności systemu emerytalnego ze względu na niski odsetek osób zatrudnionych płacących składki w stosunku do osób pobierających świadczenia emerytalne. Rumunia podjęła kroki w kierunku zrównania wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn od 2035 r. |
| --- | --- |

(10)

Jednym z głównych problemów pozostają nadal oszustwa podatkowe i unikanie opodatkowania w dziedzinie VAT, w tym procedury transgraniczne, podatki akcyzowe, składki na ubezpieczenie społeczne i podatek dochodowy. Wymierne postępy w zwalczaniu pracy nierejestrowanej są ograniczone, a skuteczność strategii przestrzegania przepisów prawa podatkowego obniżają brak realistycznych i wiążących środków wykonawczych oraz niewystarczające działania prewencyjne. Trwa ukierunkowana na zwiększenie efektywności reforma administracji podatkowej; transgraniczna współpraca administracyjna, zwłaszcza w dziedzinie VAT, jest nadal słaba. Klin podatkowy w przypadku osób o niskich i średnich dochodach pozostaje wysoki, co stanowi zachętę do podejmowania pracy nierejestrowanej i deklarowania niepełnej kwoty zarobków. Nastąpił pewien postęp w dziedzinie podatków środowiskowych, gdyż poprawiono system opodatkowania pojazdów i podniesiono akcyzę na paliwo, która jest teraz automatycznie indeksowana. Rumunia stoi przed zagrożeniem długoterminowej stabilności spowodowanym głównie wydatkami związanymi ze starzeniem się społeczeństwa. Istnieją obawy dotyczące stabilności i adekwatności systemu emerytalnego ze względu na niski odsetek osób zatrudnionych płacących składki w stosunku do osób pobierających świadczenia emerytalne. Rumunia podjęła kroki w kierunku zrównania wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn od 2035 r.

| (11) | Nieefektywne wykorzystanie zasobów oraz złe zarządzanie zwiększają zagrożenie dla stabilności finansów publicznych w sektorze opieki zdrowotnej. Powszechne nieformalne opłaty w publicznej opiece zdrowotnej utrudniają dostępność i skuteczność systemu oraz obniżają jego jakość. Zapoczątkowano już reformy mające na celu poprawę efektywności i stabilności finansowej sektora opieki zdrowotnej, lecz konieczne są dalsze działania. Wdrażanie niektórych środków opóźnia się; w tym procesie brakuje wystarczającego finansowania, spowalniają go także niewielkie zasoby służby zdrowia. Opłacalność systemu zwiększy się dzięki ograniczeniu nadmiernego korzystania z opieki szpitalnej oraz wzmocnieniu podstawowej opieki zdrowotnej i systemów skierowań. Zapoczątkowano dalsze reformy systemu opieki zdrowotnej mające na celu poprawę zdrowia społeczeństwa, między innymi poprzez wspieranie sprawiedliwego dostępu do dobrej jakości usług zdrowotnych. |
| --- | --- |

(11)

Nieefektywne wykorzystanie zasobów oraz złe zarządzanie zwiększają zagrożenie dla stabilności finansów publicznych w sektorze opieki zdrowotnej. Powszechne nieformalne opłaty w publicznej opiece zdrowotnej utrudniają dostępność i skuteczność systemu oraz obniżają jego jakość. Zapoczątkowano już reformy mające na celu poprawę efektywności i stabilności finansowej sektora opieki zdrowotnej, lecz konieczne są dalsze działania. Wdrażanie niektórych środków opóźnia się; w tym procesie brakuje wystarczającego finansowania, spowalniają go także niewielkie zasoby służby zdrowia. Opłacalność systemu zwiększy się dzięki ograniczeniu nadmiernego korzystania z opieki szpitalnej oraz wzmocnieniu podstawowej opieki zdrowotnej i systemów skierowań. Zapoczątkowano dalsze reformy systemu opieki zdrowotnej mające na celu poprawę zdrowia społeczeństwa, między innymi poprzez wspieranie sprawiedliwego dostępu do dobrej jakości usług zdrowotnych.

| (12) | Głównymi wyzwaniami dla rumuńskiego rynku pracy pozostają: wysoki poziom bierności zawodowej, niewystarczające wykorzystanie potencjału siły roboczej i konieczność podniesienia jakości i wydajności pracy. Jakość usług publicznego systemu poszukiwania pracy i przekwalifikowania zawodowego jest nadal niska, mimo pewnych środków o ograniczonym zasięgu. Ograniczone zasoby publicznych służb zatrudnienia i brak pomiaru wyników zmniejszają skuteczność zindywidualizowanych usług dla osób poszukujących pracy, usług dla pracodawców oraz integracji aktywnej i pasywnej polityki rynku pracy. Odsetek młodzieży niekształcącej się, niepracującej ani nieszkolącej się jest w Rumunii wysoki i nadal rośnie (17,3 % w 2013 r.). Krajowa strategia na rzecz aktywnego starzenia się mająca na celu zwiększenie wskaźnika zatrudnienia starszych pracowników została opóźniona i ma być gotowa przed końcem 2014 r. |
| --- | --- |

(12)

Głównymi wyzwaniami dla rumuńskiego rynku pracy pozostają: wysoki poziom bierności zawodowej, niewystarczające wykorzystanie potencjału siły roboczej i konieczność podniesienia jakości i wydajności pracy. Jakość usług publicznego systemu poszukiwania pracy i przekwalifikowania zawodowego jest nadal niska, mimo pewnych środków o ograniczonym zasięgu. Ograniczone zasoby publicznych służb zatrudnienia i brak pomiaru wyników zmniejszają skuteczność zindywidualizowanych usług dla osób poszukujących pracy, usług dla pracodawców oraz integracji aktywnej i pasywnej polityki rynku pracy. Odsetek młodzieży niekształcącej się, niepracującej ani nieszkolącej się jest w Rumunii wysoki i nadal rośnie (17,3 % w 2013 r.). Krajowa strategia na rzecz aktywnego starzenia się mająca na celu zwiększenie wskaźnika zatrudnienia starszych pracowników została opóźniona i ma być gotowa przed końcem 2014 r.

| (13) | Nie ma przejrzystych wytycznych – określonych przy udziale partnerów społecznych – w zakresie ustalania minimalnych płac, których celem byłoby wspieranie zatrudnienia i konkurencyjności przy utrzymaniu dochodu z pracy w sposób trwały. |
| --- | --- |

(13)

Nie ma przejrzystych wytycznych – określonych przy udziale partnerów społecznych – w zakresie ustalania minimalnych płac, których celem byłoby wspieranie zatrudnienia i konkurencyjności przy utrzymaniu dochodu z pracy w sposób trwały.

| (14) | Reforma systemu edukacji z 2011 r., wytyczająca długoterminowy plan podnoszenia jakości edukacji na wszystkich poziomach, nie jest jeszcze w pełni wdrożona z powodu niewystarczających zasobów finansowych i ludzkich. W wyniku gwałtownego spadku popularności kształcenia i szkolenia zawodowego w okresie ubiegłych 20 lat, zainicjowano w ostatnich latach szereg reform i projektów pilotażowych, jednak poziom dostępności kształcenia i szkolenia zawodowego, jego dostosowania do potrzeb rynku pracy i angażowania się przedsiębiorstw w prowadzenie praktyk w miejscu pracy oraz przyuczanie do zawodu jest nadal niski. W przypadku osób z wyższym wykształceniem cały czas występuje znaczny problem niedopasowania umiejętności, a powiązania pomiędzy środowiskiem biznesowym i akademickim są nadal słabe, czego odzwierciedleniem jest wysoka stopa bezrobocia oraz duża liczba absolwentów uniwersytetów pracujących w zawodach nieodpowiadających ich wykształceniu lub zatrudnionych na stanowiskach poniżej poziomu ich kwalifikacji. Udział w uczeniu się przez całe życie nadal jest jednym z najniższych w Unii. Odsetek osób wcześnie kończących naukę należy nadal do najwyższych w Unii i jest obecnie wyższy niż przed 2010 r.; problem ten dotyczy głównie Romów. Zatrudnienie kobiet jest utrudnione przez niewystarczającą ofertę przystępnych cenowo, ale dobrej jakości placówek opieki nad dziećmi i ograniczony dostęp do nich, w szczególności w przypadku dzieci w wieku do 3 lat. |
| --- | --- |

(14)

Reforma systemu edukacji z 2011 r., wytyczająca długoterminowy plan podnoszenia jakości edukacji na wszystkich poziomach, nie jest jeszcze w pełni wdrożona z powodu niewystarczających zasobów finansowych i ludzkich. W wyniku gwałtownego spadku popularności kształcenia i szkolenia zawodowego w okresie ubiegłych 20 lat, zainicjowano w ostatnich latach szereg reform i projektów pilotażowych, jednak poziom dostępności kształcenia i szkolenia zawodowego, jego dostosowania do potrzeb rynku pracy i angażowania się przedsiębiorstw w prowadzenie praktyk w miejscu pracy oraz przyuczanie do zawodu jest nadal niski. W przypadku osób z wyższym wykształceniem cały czas występuje znaczny problem niedopasowania umiejętności, a powiązania pomiędzy środowiskiem biznesowym i akademickim są nadal słabe, czego odzwierciedleniem jest wysoka stopa bezrobocia oraz duża liczba absolwentów uniwersytetów pracujących w zawodach nieodpowiadających ich wykształceniu lub zatrudnionych na stanowiskach poniżej poziomu ich kwalifikacji. Udział w uczeniu się przez całe życie nadal jest jednym z najniższych w Unii. Odsetek osób wcześnie kończących naukę należy nadal do najwyższych w Unii i jest obecnie wyższy niż przed 2010 r.; problem ten dotyczy głównie Romów. Zatrudnienie kobiet jest utrudnione przez niewystarczającą ofertę przystępnych cenowo, ale dobrej jakości placówek opieki nad dziećmi i ograniczony dostęp do nich, w szczególności w przypadku dzieci w wieku do 3 lat.

| (15) | Ograniczanie ubóstwa jest wciąż jednym z głównych wyzwań. Pomimo stosunkowo stabilnej sytuacji zatrudnienia, maleje dochód brutto gospodarstw domowych i zwiększają się nierówności dochodów. Szczególnie zagrożone są rodziny z dziećmi. Odnotowano jedynie ograniczone postępy w przyspieszaniu przechodzenia od instytucjonalnej do alternatywnej opieki nad dziećmi pozbawionymi opieki rodziców. Nadal duża liczba osób niepełnosprawnych jest umieszczana w dużych domach opieki, a usługi publiczne dla niepełnosprawnych nie są wystarczająco rozwinięte. Niski odsetek osób korzystających ze świadczeń społecznych, ich niewielki zakres i niedostateczna adekwatność obniżają skuteczność świadczeń społecznych w ograniczaniu ubóstwa. Opóźniono wprowadzenie minimalnego dochodu umożliwiającego włączenie, łączącego trzy istniejące świadczenia społeczne (minimalny dochód gwarantowany, dodatek rodzinny i dopłata do kosztów ogrzewania) planowanego na 2015 r. W 2012 r. rozpoczęto wdrażanie krajowej strategii integracji Romów, ale jej dotychczasowe wyniki są skromne ze względu na przydział niewystarczających środków finansowych na realizację kluczowych planów działania. Przegląd wspomnianej strategii i wdrożenie zmienionych planów działania są opóźnione. |
| --- | --- |

(15)

Ograniczanie ubóstwa jest wciąż jednym z głównych wyzwań. Pomimo stosunkowo stabilnej sytuacji zatrudnienia, maleje dochód brutto gospodarstw domowych i zwiększają się nierówności dochodów. Szczególnie zagrożone są rodziny z dziećmi. Odnotowano jedynie ograniczone postępy w przyspieszaniu przechodzenia od instytucjonalnej do alternatywnej opieki nad dziećmi pozbawionymi opieki rodziców. Nadal duża liczba osób niepełnosprawnych jest umieszczana w dużych domach opieki, a usługi publiczne dla niepełnosprawnych nie są wystarczająco rozwinięte. Niski odsetek osób korzystających ze świadczeń społecznych, ich niewielki zakres i niedostateczna adekwatność obniżają skuteczność świadczeń społecznych w ograniczaniu ubóstwa. Opóźniono wprowadzenie minimalnego dochodu umożliwiającego włączenie, łączącego trzy istniejące świadczenia społeczne (minimalny dochód gwarantowany, dodatek rodzinny i dopłata do kosztów ogrzewania) planowanego na 2015 r. W 2012 r. rozpoczęto wdrażanie krajowej strategii integracji Romów, ale jej dotychczasowe wyniki są skromne ze względu na przydział niewystarczających środków finansowych na realizację kluczowych planów działania. Przegląd wspomnianej strategii i wdrożenie zmienionych planów działania są opóźnione.

| (16) | Głównym wyzwaniem dla Rumunii są nadal niewielkie zdolności administracji publicznej w zakresie opracowywania i realizacji polityki, które – nie pozwalając na świadczenie usług publicznych o wystarczającej jakości – utrudniają ogólny rozwój kraju, otoczenie biznesu i możliwości inwestycji publicznych. W 2013 r. przeanalizowano strukturalne przyczyny słabych zdolności administracyjnych. Przygotowywana jest obecnie w oparciu o to strategia na lata 2014–2020 na rzecz wzmocnienia administracji publicznej, która ma być ukończona do połowy 2014 r. |
| --- | --- |

(16)

Głównym wyzwaniem dla Rumunii są nadal niewielkie zdolności administracji publicznej w zakresie opracowywania i realizacji polityki, które – nie pozwalając na świadczenie usług publicznych o wystarczającej jakości – utrudniają ogólny rozwój kraju, otoczenie biznesu i możliwości inwestycji publicznych. W 2013 r. przeanalizowano strukturalne przyczyny słabych zdolności administracyjnych. Przygotowywana jest obecnie w oparciu o to strategia na lata 2014–2020 na rzecz wzmocnienia administracji publicznej, która ma być ukończona do połowy 2014 r.

| (17) | Współczynnik wykorzystania środków unijnych, mimo znacznych postępów, jest nadal jednym z najniższych w Unii. Niezmiennie słabe systemy zarządzania i kontroli oraz praktyki w zakresie zamówień publicznych mogą się odbić na przygotowaniach do następnej serii programów i ich realizacji. Nadal wyzwaniem jest planowanie strategiczne i ustalanie priorytetów polityk przez rząd oraz ustalanie priorytetów polityk i wieloletnie planowanie budżetowe na szczeblu właściwych ministerstw zajmujących się ważnymi inwestycjami. Przepisy o zamówieniach publicznych są niestabilne i niespójne. Struktura instytucjonalna, z wieloma podmiotami i często nakładającym się zakresem obowiązków, nie jest w stanie uporać się z niedociągnięciami i udzielić stosownych wskazań instytucjom zamawiającym. Problemem instytucji zamawiających nadal jest korupcja i konflikty interesów. System kontroli ex ante konfliktów interesów w udzielaniu zamówień publicznych ma zacząć funkcjonować do końca 2014 r. |
| --- | --- |

(17)

Współczynnik wykorzystania środków unijnych, mimo znacznych postępów, jest nadal jednym z najniższych w Unii. Niezmiennie słabe systemy zarządzania i kontroli oraz praktyki w zakresie zamówień publicznych mogą się odbić na przygotowaniach do następnej serii programów i ich realizacji. Nadal wyzwaniem jest planowanie strategiczne i ustalanie priorytetów polityk przez rząd oraz ustalanie priorytetów polityk i wieloletnie planowanie budżetowe na szczeblu właściwych ministerstw zajmujących się ważnymi inwestycjami. Przepisy o zamówieniach publicznych są niestabilne i niespójne. Struktura instytucjonalna, z wieloma podmiotami i często nakładającym się zakresem obowiązków, nie jest w stanie uporać się z niedociągnięciami i udzielić stosownych wskazań instytucjom zamawiającym. Problemem instytucji zamawiających nadal jest korupcja i konflikty interesów. System kontroli ex ante konfliktów interesów w udzielaniu zamówień publicznych ma zacząć funkcjonować do końca 2014 r.

| (18) | Niska jakość przepisów i brak przejrzystości i przewidywalności ram regulacyjnych są utrudnieniem dla przedsiębiorstw i obywateli. Procedury związane z uzyskaniem energii elektrycznej, załatwianiem pozwoleń na budowę i płaceniem podatków są nadal skomplikowane. Kolejnym wyzwaniem, jeśli chodzi o rumuńskie otoczenie biznesu, są niejasne przepisy dotyczące własności ziemi – w rejestrze gruntów uwzględnionych jest mniej niż 50 % nieruchomości, a jedynie około 15 % wpisów dotyczących nieruchomości jest sprawdzanych i rejestrowanych elektroniczne. Rumunia dokonała pewnych postępów w zakresie poprawy jakości, niezależności i efektywności systemu sądowego oraz zwalczania korupcji, kwestie te są jednak przedmiotem zastrzeżeń ze strony przedsiębiorstw starających się skutecznie dochodzić swoich roszczeń. Środki odnoszące się do uczciwego postępowania i środki antykorupcyjne napotykają nadal silny opór w kręgach polityki i administracji. |
| --- | --- |

(18)

Niska jakość przepisów i brak przejrzystości i przewidywalności ram regulacyjnych są utrudnieniem dla przedsiębiorstw i obywateli. Procedury związane z uzyskaniem energii elektrycznej, załatwianiem pozwoleń na budowę i płaceniem podatków są nadal skomplikowane. Kolejnym wyzwaniem, jeśli chodzi o rumuńskie otoczenie biznesu, są niejasne przepisy dotyczące własności ziemi – w rejestrze gruntów uwzględnionych jest mniej niż 50 % nieruchomości, a jedynie około 15 % wpisów dotyczących nieruchomości jest sprawdzanych i rejestrowanych elektroniczne. Rumunia dokonała pewnych postępów w zakresie poprawy jakości, niezależności i efektywności systemu sądowego oraz zwalczania korupcji, kwestie te są jednak przedmiotem zastrzeżeń ze strony przedsiębiorstw starających się skutecznie dochodzić swoich roszczeń. Środki odnoszące się do uczciwego postępowania i środki antykorupcyjne napotykają nadal silny opór w kręgach polityki i administracji.

| (19) | W 2013 r. zaprzestano regulacji cen na rynku energii elektrycznej dla odbiorców przemysłowych, trwa też wycofanie się z regulowanych cen gazu i energii elektrycznej. Dużym wyzwaniem jest efektywność i przejrzystość w zarządzaniu przedsiębiorstwami państwowymi w tych sektorach. Deregulacja cen energii ma stanowić zachętę do podniesienia efektywności energetycznej, jednak w celu dalszej poprawy efektywności energetycznej w sektorze budownictwa mieszkaniowego, ciepłownictwa, przemysłu i transportu miejskiego konieczne są konkretne środki i przydzielenie zasobów. Integracja rumuńskich rynków energii elektrycznej i gazu z rynkami UE jest jeszcze niekompletna i nadal istnieją znaczne przeszkody w realizacji gazociągów transgranicznych, co pozwoliłoby na zwiększenie zróżnicowania dostaw. |
| --- | --- |

(19)

W 2013 r. zaprzestano regulacji cen na rynku energii elektrycznej dla odbiorców przemysłowych, trwa też wycofanie się z regulowanych cen gazu i energii elektrycznej. Dużym wyzwaniem jest efektywność i przejrzystość w zarządzaniu przedsiębiorstwami państwowymi w tych sektorach. Deregulacja cen energii ma stanowić zachętę do podniesienia efektywności energetycznej, jednak w celu dalszej poprawy efektywności energetycznej w sektorze budownictwa mieszkaniowego, ciepłownictwa, przemysłu i transportu miejskiego konieczne są konkretne środki i przydzielenie zasobów. Integracja rumuńskich rynków energii elektrycznej i gazu z rynkami UE jest jeszcze niekompletna i nadal istnieją znaczne przeszkody w realizacji gazociągów transgranicznych, co pozwoliłoby na zwiększenie zróżnicowania dostaw.

| (20) | Słabo rozwinięta podstawowa infrastruktura transportowa w Rumunii w dalszym ciągu jest istotnym czynnikiem ograniczającym wzrost gospodarczy. Szybko rosnąca liczba pojazdów i niska jakość infrastruktury drogowej wpływają hamująco na działalność przedsiębiorstw i gospodarkę. Zły stan sieci kolejowej wpływa niekorzystnie na jej bezpieczeństwo i niezawodność. Możliwości transportu towarowego na śródlądowych drogach wodnych są nadal niedostatecznie wykorzystane, zwłaszcza na Dunaju. Nieefektywność przedsiębiorstw państwowych w sektorze transportu i nieprzejrzyste zarządzanie nimi hamuje rozwój infrastruktur sieciowych. |
| --- | --- |

(20)

Słabo rozwinięta podstawowa infrastruktura transportowa w Rumunii w dalszym ciągu jest istotnym czynnikiem ograniczającym wzrost gospodarczy. Szybko rosnąca liczba pojazdów i niska jakość infrastruktury drogowej wpływają hamująco na działalność przedsiębiorstw i gospodarkę. Zły stan sieci kolejowej wpływa niekorzystnie na jej bezpieczeństwo i niezawodność. Możliwości transportu towarowego na śródlądowych drogach wodnych są nadal niedostatecznie wykorzystane, zwłaszcza na Dunaju. Nieefektywność przedsiębiorstw państwowych w sektorze transportu i nieprzejrzyste zarządzanie nimi hamuje rozwój infrastruktur sieciowych.

| (21) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Rumunii. Komisja dokonała oceny krajowego programu reform i programu konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki fiskalnej i polityki społeczno-gospodarczej w Rumunii, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru przedstawiono poniżej w zaleceniach 1–8. |
| --- | --- |

(21)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Rumunii. Komisja dokonała oceny krajowego programu reform i programu konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki fiskalnej i polityki społeczno-gospodarczej w Rumunii, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru przedstawiono poniżej w zaleceniach 1–8.

| (22) | W świetle tej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 2 poniżej. |
| --- | --- |

(22)

W świetle tej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 2 poniżej.

NINIEJSZYM ZALECA Rumunii podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Wdrożenie programu pomocy finansowej UE/MFW poprzez pełne uwzględnienie warunków w zakresie polityki określonych w protokole ustaleń z dnia 6 listopada 2013 r. oraz jego kolejnych uzupełnieniach, który uzupełnia i wspiera realizację zaleceń dla Rumunii. |
| --- | --- |

1.

Wdrożenie programu pomocy finansowej UE/MFW poprzez pełne uwzględnienie warunków w zakresie polityki określonych w protokole ustaleń z dnia 6 listopada 2013 r. oraz jego kolejnych uzupełnieniach, który uzupełnia i wspiera realizację zaleceń dla Rumunii.

| 2. | Wdrożenie strategii budżetowej na 2014 r., znaczne wzmocnienie wysiłku budżetowego w celu osiągnięcia celu średniookresowego w 2015 r. zgodnie z zobowiązaniami podjętymi w ramach programu bilansu płatniczego i jak to zapisano w programie konwergencji na 2014 r., w szczególności poprzez określenie odpowiednich środków, oraz utrzymanie średniookresowego celu budżetowego w dalszych latach. Lepszy pobór podatków poprzez dalszą realizację wszechstronnej strategii podatkowej i zwiększenie wysiłków na rzecz ograniczania oszustw związanych z VAT. Zwalczanie pracy nierejestrowanej. Zmniejszenie obciążeń podatkowych w przypadku osób o niskich i średnich dochodach w sposób niemający wpływu na budżet. Zakończenie reformy emerytalnej rozpoczętej w 2010 r. poprzez zrównanie wieku emerytalnego mężczyzn i kobiet. |
| --- | --- |

2.

Wdrożenie strategii budżetowej na 2014 r., znaczne wzmocnienie wysiłku budżetowego w celu osiągnięcia celu średniookresowego w 2015 r. zgodnie z zobowiązaniami podjętymi w ramach programu bilansu płatniczego i jak to zapisano w programie konwergencji na 2014 r., w szczególności poprzez określenie odpowiednich środków, oraz utrzymanie średniookresowego celu budżetowego w dalszych latach. Lepszy pobór podatków poprzez dalszą realizację wszechstronnej strategii podatkowej i zwiększenie wysiłków na rzecz ograniczania oszustw związanych z VAT. Zwalczanie pracy nierejestrowanej. Zmniejszenie obciążeń podatkowych w przypadku osób o niskich i średnich dochodach w sposób niemający wpływu na budżet. Zakończenie reformy emerytalnej rozpoczętej w 2010 r. poprzez zrównanie wieku emerytalnego mężczyzn i kobiet.

| 3. | Szybszą realizację reform w sektorze opieki zdrowotnej w celu zwiększenia jego efektywności, jakości i dostępności, w tym dla osób w niekorzystnej sytuacji oraz społeczności izolowanych i mieszkających na odległych terenach. Zwiększenie wysiłków w celu ograniczenia zjawiska nieformalnych opłat poprzez właściwe systemy zarządzania i kontroli. |
| --- | --- |

3.

Szybszą realizację reform w sektorze opieki zdrowotnej w celu zwiększenia jego efektywności, jakości i dostępności, w tym dla osób w niekorzystnej sytuacji oraz społeczności izolowanych i mieszkających na odległych terenach. Zwiększenie wysiłków w celu ograniczenia zjawiska nieformalnych opłat poprzez właściwe systemy zarządzania i kontroli.

| 4. | Wzmocnienie aktywnych środków rynku pracy oraz zdolności krajowego urzędu pośrednictwa pracy. Zwracanie szczególnej uwagi na aktywizację zawodową niezarejestrowanych osób młodych. Wzmocnienie środków zwiększających szanse starszych pracowników na rynku pracy. Określenie, z udziałem partnerów społecznych, przejrzystych wytycznych w zakresie ustalania minimalnych płac, przy uwzględnieniu warunków gospodarczych i rynku pracy. |
| --- | --- |

4.

Wzmocnienie aktywnych środków rynku pracy oraz zdolności krajowego urzędu pośrednictwa pracy. Zwracanie szczególnej uwagi na aktywizację zawodową niezarejestrowanych osób młodych. Wzmocnienie środków zwiększających szanse starszych pracowników na rynku pracy. Określenie, z udziałem partnerów społecznych, przejrzystych wytycznych w zakresie ustalania minimalnych płac, przy uwzględnieniu warunków gospodarczych i rynku pracy.

| 5. | Poprawę jakości i dostępu do kształcenia i szkolenia zawodowego, przyuczania do zawodu, szkolnictwa wyższego i uczenia się przez całe życie i dostosowanie ich do potrzeb rynku pracy. Zapewnienie lepszego dostępu do wczesnej edukacji oraz opieki nad dziećmi. |
| --- | --- |

5.

Poprawę jakości i dostępu do kształcenia i szkolenia zawodowego, przyuczania do zawodu, szkolnictwa wyższego i uczenia się przez całe życie i dostosowanie ich do potrzeb rynku pracy. Zapewnienie lepszego dostępu do wczesnej edukacji oraz opieki nad dziećmi.

| 6. | W celu zmniejszenia problemu ubóstwa, poprawę efektywności i skuteczności transferów socjalnych, szczególnie w przypadku dzieci, kontynuowanie reformy pomocy społecznej poprzez wzmocnienie jej powiązań ze środkami aktywizacji zawodowej. Zintensyfikowanie wysiłków na rzecz wdrożenia przewidzianych środków sprzyjających integracji Romów na rynku pracy, podniesienie frekwencji szkolnej i ograniczenie zjawiska wczesnego kończenia nauki, dzięki partnerskiemu podejściu i solidnemu mechanizmowi monitorowania. |
| --- | --- |

6.

W celu zmniejszenia problemu ubóstwa, poprawę efektywności i skuteczności transferów socjalnych, szczególnie w przypadku dzieci, kontynuowanie reformy pomocy społecznej poprzez wzmocnienie jej powiązań ze środkami aktywizacji zawodowej. Zintensyfikowanie wysiłków na rzecz wdrożenia przewidzianych środków sprzyjających integracji Romów na rynku pracy, podniesienie frekwencji szkolnej i ograniczenie zjawiska wczesnego kończenia nauki, dzięki partnerskiemu podejściu i solidnemu mechanizmowi monitorowania.

| 7. | Zintensyfikowanie wysiłków na rzecz wzmocnienia zdolności administracji publicznej, zwłaszcza poprzez podniesienie efektywności, poprawę zarządzania zasobami ludzkimi, narzędzi decyzyjnych i narzędzi koordynacji na poszczególnych poziomach administracji rządowej i pomiędzy nimi; oraz poprawę przejrzystości, uczciwości i odpowiedzialności. Przyspieszenie wykorzystania środków unijnych, wzmocnienie systemów zarządzania i kontroli oraz poprawę zdolności planowania strategicznego w tym w zakresie jego wieloletniego elementu budżetowego. Przezwyciężenie utrzymujących się niedociągnięć w zamówieniach publicznych. Dalszą poprawę jakości i skuteczności systemu sądownictwa, zwalczanie korupcji na wszystkich poziomach oraz zapewnienie skutecznego wykonywania decyzji sądu. |
| --- | --- |

7.

Zintensyfikowanie wysiłków na rzecz wzmocnienia zdolności administracji publicznej, zwłaszcza poprzez podniesienie efektywności, poprawę zarządzania zasobami ludzkimi, narzędzi decyzyjnych i narzędzi koordynacji na poszczególnych poziomach administracji rządowej i pomiędzy nimi; oraz poprawę przejrzystości, uczciwości i odpowiedzialności. Przyspieszenie wykorzystania środków unijnych, wzmocnienie systemów zarządzania i kontroli oraz poprawę zdolności planowania strategicznego w tym w zakresie jego wieloletniego elementu budżetowego. Przezwyciężenie utrzymujących się niedociągnięć w zamówieniach publicznych. Dalszą poprawę jakości i skuteczności systemu sądownictwa, zwalczanie korupcji na wszystkich poziomach oraz zapewnienie skutecznego wykonywania decyzji sądu.

| 8. | Wspieranie konkurencyjności i efektywności w przemyśle energetycznym i transportowym. Przyspieszenie reformy ładu korporacyjnego przedsiębiorstw państwowych w sektorach energii i transportu oraz zwiększenie ich efektywności. Poprawę i usprawnienie polityki w dziedzinie efektywności energetycznej. Priorytetowe potraktowanie poprawy transgranicznej integracji sieci energetycznych oraz umożliwienia fizycznego odwrócenia przepływu gazu we wzajemnych połączeniach sieci gazowych. |
| --- | --- |

8.

Wspieranie konkurencyjności i efektywności w przemyśle energetycznym i transportowym. Przyspieszenie reformy ładu korporacyjnego przedsiębiorstw państwowych w sektorach energii i transportu oraz zwiększenie ich efektywności. Poprawę i usprawnienie polityki w dziedzinie efektywności energetycznej. Priorytetowe potraktowanie poprawy transgranicznej integracji sieci energetycznych oraz umożliwienia fizycznego odwrócenia przepływu gazu we wzajemnych połączeniach sieci gazowych.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P.C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Podtrzymaną na 2014 r. decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

2

(3)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 67.

3

(4)  Decyzja Rady 2013/531/UE z dnia 22 października 2013 r. w sprawie udzielenia Rumunii zapobiegawczo średnioterminowej pomocy finansowej Unii (Dz.U. L 286 z 29.10.2013, s. 1).

4

(5)  Na podstawie art. 9 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

5

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/115 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/115

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Słowenii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Słowenię programu stabilności na 2014 r.

2014/C 247/22

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 2,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (2), w szczególności jego art. 6 ust. 1,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swoich krajowych politykach gospodarczych i politykach zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swoich krajowych politykach gospodarczych i politykach zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Słowenii na 2013 rok oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Słowenię zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2016. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (5), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Słowenii na 2014 r. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Słowenii na 2013 rok oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Słowenię zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2016. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (5), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Słowenii na 2014 r.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Słowenię jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Słowenię jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji fiskalnej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji fiskalnej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji fiskalnej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji fiskalnej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Słowenii, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że w Słowenii nadal występują nadmierne zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają monitorowania i kontynuowania zdecydowanych działań politycznych. Mimo że dzięki korekcie makroekonomicznej oraz działaniom politycznym podjętym przez Słowenię zakłócenia te zaczęły słabnąć w 2013 r., rozmiary potrzebnej korekty sprawiają, że wciąż obecne są znaczne zagrożenia. Dokładniej mówiąc, wynikają one ze struktury gospodarczej charakteryzującej się słabym ładem korporacyjnym, wysokim poziomem zaangażowania państwa w gospodarkę, stratami pod względem konkurencyjności kosztowej, nadwyżką zadłużenia przedsiębiorstw i znacznym wzrostem długu sektora instytucji rządowych i samorządowych; zagrożenia te wymagają bardzo uważnej obserwacji. Pomimo istotnych postępów w zakresie naprawy bilansów banków wciąż potrzebne są zdecydowane działania w celu pełnego wdrożenia wszechstronnej strategii dla sektora bankowego obejmującej restrukturyzację, prywatyzację i ściślejszy nadzór. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Słowenii, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że w Słowenii nadal występują nadmierne zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają monitorowania i kontynuowania zdecydowanych działań politycznych. Mimo że dzięki korekcie makroekonomicznej oraz działaniom politycznym podjętym przez Słowenię zakłócenia te zaczęły słabnąć w 2013 r., rozmiary potrzebnej korekty sprawiają, że wciąż obecne są znaczne zagrożenia. Dokładniej mówiąc, wynikają one ze struktury gospodarczej charakteryzującej się słabym ładem korporacyjnym, wysokim poziomem zaangażowania państwa w gospodarkę, stratami pod względem konkurencyjności kosztowej, nadwyżką zadłużenia przedsiębiorstw i znacznym wzrostem długu sektora instytucji rządowych i samorządowych; zagrożenia te wymagają bardzo uważnej obserwacji. Pomimo istotnych postępów w zakresie naprawy bilansów banków wciąż potrzebne są zdecydowane działania w celu pełnego wdrożenia wszechstronnej strategii dla sektora bankowego obejmującej restrukturyzację, prywatyzację i ściślejszy nadzór.

| (8) | W dniu 5 marca 2014 r. Komisja wystosowała niezależne zalecenie dla Słowenii, w którym zwróciła się do władz o podjęcie dalszych działań mających na celu zapewnienie pełnej zgodności z zaleceniem Rady wydanym w ramach procedury nadmiernego deficytu oraz o przedstawienie sprawozdania na temat dodatkowych środków w osobnej sekcji programu stabilności na 2014 r. |
| --- | --- |

(8)

W dniu 5 marca 2014 r. Komisja wystosowała niezależne zalecenie dla Słowenii, w którym zwróciła się do władz o podjęcie dalszych działań mających na celu zapewnienie pełnej zgodności z zaleceniem Rady wydanym w ramach procedury nadmiernego deficytu oraz o przedstawienie sprawozdania na temat dodatkowych środków w osobnej sekcji programu stabilności na 2014 r.

| (9) | W dniu 15 kwietnia 2014 r. Słowenia przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 24 kwietnia 2014 r. – program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(9)

W dniu 15 kwietnia 2014 r. Słowenia przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r., a w dniu 24 kwietnia 2014 r. – program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (10) | Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie stabilności na 2014 r. jest skorygowanie nadmiernego deficytu do 2015 r. oraz osiągnięcie do 2017 r. średniookresowego celu budżetowego. W programie stabilności potwierdzono poprzedni średniookresowy cel dotyczący zrównoważonego budżetu, który jest zgodny z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Prognozy wskazują jednak na to, że do 2017 r. nie uda się osiągnąć średniookresowego celu, jeśli chodzi o (ponownie obliczone) saldo strukturalne. W programie stabilności założono obniżenie deficytu poniżej poziomu 3 % PKB w 2015 r. zgodnie z celem określonym w zaleceniu wydanym w ramach procedury nadmiernego deficytu. W programie stabilności przewiduje się, że po 2015 r. nastąpi stały spadek deficytu, a następnie przejście do nadwyżki wielkości 0,3 % PKB w 2018 r. Zgodnie z prognozą zawartą w programie stabilności dług sektora instytucji rządowych i samorządowych osiągnie najwyższy poziom (81,1 % PKB) w 2015 r., a następnie spadnie w 2016 r. do 76 %. Ogólnie rzecz biorąc, określona w programie stabilności strategia budżetowa jest zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się prognozy budżetowe w programie stabilności i który został przygotowany przez niezależny organ (Instytut ds. Analiz Makroekonomicznych i Rozwoju), jest ostrożny. W programie stabilności wskazano pewne środki dodatkowe, które przy odpowiednim wysiłku fiskalnym pomogą zmniejszyć powstałą lukę. Na tej podstawie uważa się, że program stabilności stanowi częściową odpowiedź na niezależne zalecenie Komisji. Nadal istnieje jednak ryzyko pogorszenia się sytuacji, ponieważ środki będące podstawą programu stabilności są niedostatecznie szczegółowe, a wiele z nich nie zostało jeszcze przyjętych.
  Wszystkie potencjalne dodatkowe potrzeby w zakresie dokapitalizowania banków, wynikające z przeprowadzonych w 2013 r. w Słowenii oceny jakości aktywów i testu warunków skrajnych, spowodowałyby wzrost wskaźników deficytu i zadłużenia, natomiast wszelkie przychody z pomyślnej prywatyzacji państwowych jednostek lub banków, których nie uwzględniono w prognozach programu, zmniejszyłyby obciążenie wynikające z zadłużenia. Na podstawie prognozy Komisji wysiłek fiskalny w latach 2013–2014 jest niedostateczny, a uzyskana za jego pomocą (skorygowana) zmiana salda strukturalnego jest mniejsza od docelowej o 1,4 % PKB, zaś kwota środków szacowanych jako niezbędne w zaleceniu wydanym w ramach procedury nadmiernego deficytu, jest niższa o 0,5 % PKB. Na 2015 r. w programie stabilności przewidziano deficyt zgodny z zaleceniem w ramach procedury nadmiernego deficytu, natomiast w prognozie służb Komisji z wiosny 2014 r. przewidziano deficyt na poziomie 3,1 % PKB. |
| --- | --- |

(10)

Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie stabilności na 2014 r. jest skorygowanie nadmiernego deficytu do 2015 r. oraz osiągnięcie do 2017 r. średniookresowego celu budżetowego. W programie stabilności potwierdzono poprzedni średniookresowy cel dotyczący zrównoważonego budżetu, który jest zgodny z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Prognozy wskazują jednak na to, że do 2017 r. nie uda się osiągnąć średniookresowego celu, jeśli chodzi o (ponownie obliczone) saldo strukturalne. W programie stabilności założono obniżenie deficytu poniżej poziomu 3 % PKB w 2015 r. zgodnie z celem określonym w zaleceniu wydanym w ramach procedury nadmiernego deficytu. W programie stabilności przewiduje się, że po 2015 r. nastąpi stały spadek deficytu, a następnie przejście do nadwyżki wielkości 0,3 % PKB w 2018 r. Zgodnie z prognozą zawartą w programie stabilności dług sektora instytucji rządowych i samorządowych osiągnie najwyższy poziom (81,1 % PKB) w 2015 r., a następnie spadnie w 2016 r. do 76 %. Ogólnie rzecz biorąc, określona w programie stabilności strategia budżetowa jest zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się prognozy budżetowe w programie stabilności i który został przygotowany przez niezależny organ (Instytut ds. Analiz Makroekonomicznych i Rozwoju), jest ostrożny. W programie stabilności wskazano pewne środki dodatkowe, które przy odpowiednim wysiłku fiskalnym pomogą zmniejszyć powstałą lukę. Na tej podstawie uważa się, że program stabilności stanowi częściową odpowiedź na niezależne zalecenie Komisji. Nadal istnieje jednak ryzyko pogorszenia się sytuacji, ponieważ środki będące podstawą programu stabilności są niedostatecznie szczegółowe, a wiele z nich nie zostało jeszcze przyjętych.

Wszystkie potencjalne dodatkowe potrzeby w zakresie dokapitalizowania banków, wynikające z przeprowadzonych w 2013 r. w Słowenii oceny jakości aktywów i testu warunków skrajnych, spowodowałyby wzrost wskaźników deficytu i zadłużenia, natomiast wszelkie przychody z pomyślnej prywatyzacji państwowych jednostek lub banków, których nie uwzględniono w prognozach programu, zmniejszyłyby obciążenie wynikające z zadłużenia. Na podstawie prognozy Komisji wysiłek fiskalny w latach 2013–2014 jest niedostateczny, a uzyskana za jego pomocą (skorygowana) zmiana salda strukturalnego jest mniejsza od docelowej o 1,4 % PKB, zaś kwota środków szacowanych jako niezbędne w zaleceniu wydanym w ramach procedury nadmiernego deficytu, jest niższa o 0,5 % PKB. Na 2015 r. w programie stabilności przewidziano deficyt zgodny z zaleceniem w ramach procedury nadmiernego deficytu, natomiast w prognozie służb Komisji z wiosny 2014 r. przewidziano deficyt na poziomie 3,1 % PKB.

| (11) | Ponadto z prognozy Komisji wynika, że wysiłek fiskalny, mierzony zarówno jako (skorygowana) zmiana salda strukturalnego, jak i kwota niezbędnych środków dyskrecjonalnych, które należy wdrożyć, będzie nieco niższy od poziomu zaleconego przez Radę na 2015 r. Rada – na podstawie swojej oceny programu stabilności oraz prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97 – jest zdania, że aby zapewnić pełną zgodność z zaleceniem wydanym w ramach procedury nadmiernego deficytu, w 2014 r. i w latach późniejszych potrzebne będą dodatkowe starania, obejmujące niezbędny wysiłek strukturalny. |
| --- | --- |

(11)

Ponadto z prognozy Komisji wynika, że wysiłek fiskalny, mierzony zarówno jako (skorygowana) zmiana salda strukturalnego, jak i kwota niezbędnych środków dyskrecjonalnych, które należy wdrożyć, będzie nieco niższy od poziomu zaleconego przez Radę na 2015 r. Rada – na podstawie swojej oceny programu stabilności oraz prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97 – jest zdania, że aby zapewnić pełną zgodność z zaleceniem wydanym w ramach procedury nadmiernego deficytu, w 2014 r. i w latach późniejszych potrzebne będą dodatkowe starania, obejmujące niezbędny wysiłek strukturalny.

| (12) | W odniesieniu do reguł fiskalnych w 2013 r. parlament zatwierdził konstytucyjną podstawę ustanowienia reguły dotyczącej równowagi/nadwyżki budżetu sektora instytucji rządowych i samorządowych w kategoriach strukturalnych. Wciąż nie przyjęto jednak koniecznych przepisów wykonawczych, a mianowicie ustawy o regułach fiskalnych, która początkowo miała wejść w życie do listopada 2013 r. Należy przede wszystkim ustanowić niezbędną podstawę prawną w celu zdefiniowania roli, zakresu kompetencji i niezależności funkcjonującej rady budżetowej. Ukończenie w terminie kompleksowego przeglądu wydatków wszystkich użytkowników budżetu w kluczowym obszarze wydatków, jakim jest opieka zdrowotna, mogłoby pomóc we wskazaniu środków umożliwiających konsolidację budżetową oraz określeniu możliwości zwiększenia wydajności i opłacalności. |
| --- | --- |

(12)

W odniesieniu do reguł fiskalnych w 2013 r. parlament zatwierdził konstytucyjną podstawę ustanowienia reguły dotyczącej równowagi/nadwyżki budżetu sektora instytucji rządowych i samorządowych w kategoriach strukturalnych. Wciąż nie przyjęto jednak koniecznych przepisów wykonawczych, a mianowicie ustawy o regułach fiskalnych, która początkowo miała wejść w życie do listopada 2013 r. Należy przede wszystkim ustanowić niezbędną podstawę prawną w celu zdefiniowania roli, zakresu kompetencji i niezależności funkcjonującej rady budżetowej. Ukończenie w terminie kompleksowego przeglądu wydatków wszystkich użytkowników budżetu w kluczowym obszarze wydatków, jakim jest opieka zdrowotna, mogłoby pomóc we wskazaniu środków umożliwiających konsolidację budżetową oraz określeniu możliwości zwiększenia wydajności i opłacalności.

| (13) | W 2013 r. zalecono Słowenii wzmocnienie długoterminowej stabilności systemu emerytalnego oraz poprawę wydajności, opłacalności i jakości sektora opieki długoterminowej. Słowenia poczyniła niewielkie postępy w zakresie środków podjętych w celu realizacji tego zalecenia. Ocena reformy emerytalnej z 2012 r. została zakończona w kwietniu 2014 r., a pierwsze ustalenia są pozytywne. Mimo dokonania pewnych oszczędności budżetowych poziom emerytur pozostał niezmieniony. Słowenia stoi w obliczu wysokiego ryzyka pod względem stabilności budżetowej w perspektywie średnio- i długookresowej, wynikającego przede wszystkim ze wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa, czego można się spodziewać w związku z sytuacją demograficzną Słowenii. Dlatego też w celu ustabilizowania łącznych wydatków w średnim i długim okresie przy równoczesnym zapewnieniu adekwatności świadczeń emerytalnych i dostępu do usług opieki długoterminowej, w perspektywie średniookresowej potrzebna będzie reforma systemu emerytalnego i systemu opieki długoterminowej. Władze planują opracowanie białej księgi w sprawie kompleksowej reformy emerytalnej. Pod koniec 2013 r. przyjęto plan reformy opieki długoterminowej, a stosowne przepisy ustawodawcze są oczekiwane przed końcem 2014 r. Istnieje jednak ryzyko opóźnienia ze względu na powolne tempo trwającej reorganizacji systemu ubezpieczeń zdrowotnych. |
| --- | --- |

(13)

W 2013 r. zalecono Słowenii wzmocnienie długoterminowej stabilności systemu emerytalnego oraz poprawę wydajności, opłacalności i jakości sektora opieki długoterminowej. Słowenia poczyniła niewielkie postępy w zakresie środków podjętych w celu realizacji tego zalecenia. Ocena reformy emerytalnej z 2012 r. została zakończona w kwietniu 2014 r., a pierwsze ustalenia są pozytywne. Mimo dokonania pewnych oszczędności budżetowych poziom emerytur pozostał niezmieniony. Słowenia stoi w obliczu wysokiego ryzyka pod względem stabilności budżetowej w perspektywie średnio- i długookresowej, wynikającego przede wszystkim ze wzrostu wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa, czego można się spodziewać w związku z sytuacją demograficzną Słowenii. Dlatego też w celu ustabilizowania łącznych wydatków w średnim i długim okresie przy równoczesnym zapewnieniu adekwatności świadczeń emerytalnych i dostępu do usług opieki długoterminowej, w perspektywie średniookresowej potrzebna będzie reforma systemu emerytalnego i systemu opieki długoterminowej. Władze planują opracowanie białej księgi w sprawie kompleksowej reformy emerytalnej. Pod koniec 2013 r. przyjęto plan reformy opieki długoterminowej, a stosowne przepisy ustawodawcze są oczekiwane przed końcem 2014 r. Istnieje jednak ryzyko opóźnienia ze względu na powolne tempo trwającej reorganizacji systemu ubezpieczeń zdrowotnych.

| (14) | Sytuacja na rynku pracy pogorszyła się. Bezrobocie osiągnęło w 2013 r. poziom 10,3 %, a bezrobocie wśród młodzieży wzrosło w tym samym roku do 21,6 %, natomiast odsetek młodzieży niekształcącej się, niepracującej ani nieszkolącej się wzrósł w latach 2011–2013 o 2,1 punktu procentowego. Przyjęta w 2013 r. ocena reformy rynku pracy wskazuje na zmniejszającą się segmentację na umowy na czas nieokreślony i umowy na czas określony, choć towarzyszy temu częstsze stosowanie innych rodzajów umów czasowych, natomiast wpływ środków zachęcających do zatrudniania osób w starszym wieku i osób młodych jest nadal nieokreślony. Do rozwiązania problemu segmentacji rynku pracy przyczynia się także lepsze uregulowanie pracy studentów. W czasie gdy nowa ustawa czeka na zatwierdzenie, pozostają wątpliwości co do tego, czy zostaną w niej odpowiednio naprawione niedociągnięcia poprzednich przepisów. Postępy rządu w realizacji ubiegłorocznego zalecenia dotyczącego minimalnego wynagrodzenia są niewielkie, gdyż nadal jest ono indeksowane wyłącznie wskaźnikiem inflacji, mimo że ustawa o wynagrodzeniu minimalnym umożliwia indeksację innymi wskaźnikami ekonomicznymi. Niewielkie są również postępy w opracowaniu skutecznych, zindywidualizowanych instrumentów aktywnej polityki rynku pracy oraz w eliminowaniu niedopasowania umiejętności. |
| --- | --- |

(14)

Sytuacja na rynku pracy pogorszyła się. Bezrobocie osiągnęło w 2013 r. poziom 10,3 %, a bezrobocie wśród młodzieży wzrosło w tym samym roku do 21,6 %, natomiast odsetek młodzieży niekształcącej się, niepracującej ani nieszkolącej się wzrósł w latach 2011–2013 o 2,1 punktu procentowego. Przyjęta w 2013 r. ocena reformy rynku pracy wskazuje na zmniejszającą się segmentację na umowy na czas nieokreślony i umowy na czas określony, choć towarzyszy temu częstsze stosowanie innych rodzajów umów czasowych, natomiast wpływ środków zachęcających do zatrudniania osób w starszym wieku i osób młodych jest nadal nieokreślony. Do rozwiązania problemu segmentacji rynku pracy przyczynia się także lepsze uregulowanie pracy studentów. W czasie gdy nowa ustawa czeka na zatwierdzenie, pozostają wątpliwości co do tego, czy zostaną w niej odpowiednio naprawione niedociągnięcia poprzednich przepisów. Postępy rządu w realizacji ubiegłorocznego zalecenia dotyczącego minimalnego wynagrodzenia są niewielkie, gdyż nadal jest ono indeksowane wyłącznie wskaźnikiem inflacji, mimo że ustawa o wynagrodzeniu minimalnym umożliwia indeksację innymi wskaźnikami ekonomicznymi. Niewielkie są również postępy w opracowaniu skutecznych, zindywidualizowanych instrumentów aktywnej polityki rynku pracy oraz w eliminowaniu niedopasowania umiejętności.

| (15) | Rząd poczynił znaczne postępy, jeśli chodzi o realizację zaleceń dotyczących stabilności sektora bankowego, przeprowadzenie wiarygodnej oceny jakości aktywów oraz testu warunków skrajnych, szybkie dokapitalizowanie banków oraz przeniesienie kredytów zagrożonych do spółki zarządzającej aktywami bankowymi. Do ukończenia tych prac jest jednak wciąż daleko i potrzebne są zdecydowane działania w celu sfinalizowania i pełnego wdrożenia kompleksowej strategii na rzecz sektora bankowego, ogłoszonej w grudniu 2013 r. i obejmującej restrukturyzację, prywatyzację i ściślejszy nadzór. Poziom kredytów zagrożonych w systemie bankowym jest nadal wysoki. Ważne jest zatem, aby banki zadbały o wewnętrzną zdolność do asekuracji kredytów zagrożonych, m.in. przez wzmocnienie jednostek odpowiedzialnych za wewnętrzne zarządzanie aktywami i restrukturyzację, a także aby przyspieszyły procedury postępowania w odniesieniu do kredytów zagrożonych, przy maksymalizowaniu środków uzyskanych z egzekucji i utrzymaniu rentownych działalności. Każde kolejne przeniesienie takich kredytów do spółki zarządzającej aktywami bankowymi powinno być starannie przygotowane, co pozwoli na szybką i wydajną restrukturyzację kredytów dla przedsiębiorstw, szczególnie w przypadku złożonych, wewnętrznie powiązanych kredytów dla grup kapitałowych. Oczekiwana jest kompleksowa strategia zarządzania oraz biznesplan, które uzasadnią cele dotyczące wykupu odnoszące się do spółki zarządzającej aktywami bankowymi. Na podstawie doświadczeń wynikających z oceny jakości aktywów i testu warunków skrajnych uzasadnione są dalsze zdecydowane działania poprawiające zarządzanie i nadzór w odniesieniu do wszystkich banków, w szczególności państwowych, polegające na wzmocnieniu zarządzania ryzykiem, poprawie procesów przyznawania kredytu oraz poprawę jakości i dostępności danych, tak aby obniżyć poziom kredytów zagrożonych oraz zahamować wzrost ryzyka w przyszłości. |
| --- | --- |

(15)

Rząd poczynił znaczne postępy, jeśli chodzi o realizację zaleceń dotyczących stabilności sektora bankowego, przeprowadzenie wiarygodnej oceny jakości aktywów oraz testu warunków skrajnych, szybkie dokapitalizowanie banków oraz przeniesienie kredytów zagrożonych do spółki zarządzającej aktywami bankowymi. Do ukończenia tych prac jest jednak wciąż daleko i potrzebne są zdecydowane działania w celu sfinalizowania i pełnego wdrożenia kompleksowej strategii na rzecz sektora bankowego, ogłoszonej w grudniu 2013 r. i obejmującej restrukturyzację, prywatyzację i ściślejszy nadzór. Poziom kredytów zagrożonych w systemie bankowym jest nadal wysoki. Ważne jest zatem, aby banki zadbały o wewnętrzną zdolność do asekuracji kredytów zagrożonych, m.in. przez wzmocnienie jednostek odpowiedzialnych za wewnętrzne zarządzanie aktywami i restrukturyzację, a także aby przyspieszyły procedury postępowania w odniesieniu do kredytów zagrożonych, przy maksymalizowaniu środków uzyskanych z egzekucji i utrzymaniu rentownych działalności. Każde kolejne przeniesienie takich kredytów do spółki zarządzającej aktywami bankowymi powinno być starannie przygotowane, co pozwoli na szybką i wydajną restrukturyzację kredytów dla przedsiębiorstw, szczególnie w przypadku złożonych, wewnętrznie powiązanych kredytów dla grup kapitałowych. Oczekiwana jest kompleksowa strategia zarządzania oraz biznesplan, które uzasadnią cele dotyczące wykupu odnoszące się do spółki zarządzającej aktywami bankowymi. Na podstawie doświadczeń wynikających z oceny jakości aktywów i testu warunków skrajnych uzasadnione są dalsze zdecydowane działania poprawiające zarządzanie i nadzór w odniesieniu do wszystkich banków, w szczególności państwowych, polegające na wzmocnieniu zarządzania ryzykiem, poprawie procesów przyznawania kredytu oraz poprawę jakości i dostępności danych, tak aby obniżyć poziom kredytów zagrożonych oraz zahamować wzrost ryzyka w przyszłości.

| (16) | Rząd poczynił niewielkie postępy we wdrażaniu zaleceń dotyczących ładu korporacyjnego w przedsiębiorstwach państwowych, które zapewniają jedną szóstą łącznej wartości dodanej i tworzą złożoną sieć krajowych banków, grup ubezpieczeniowych i przedsiębiorstw niefinansowych, w których istnieją znaczne krzyżowe powiązania kapitałowe. Poziom wpływów państwa jest źródłem poważnych zagrożeń dla finansów publicznych, zarówno bezpośrednio, jak i pośrednio, poprzez zobowiązania wynikające z gwarancji. Spójna strategia zarządzania przedsiębiorstwami państwowymi połączona z ulepszonym ładem korporacyjnym stworzyłaby korzystniejsze warunki, przyciągające bezpośrednie inwestycje zagraniczne. Mimo podjęcia w maju 2013 r. pierwszych kroków w postaci sporządzenia wstępnego wykazu 15 spółek przeznaczonych do szybszej prywatyzacji dotychczasowe postępy są niejednolite, a ryzyko niedotrzymania terminów – duże. Nowe przepisy będące podstawą portfela długu państwowego Słowenii – instrumentu konsolidującego zarządzanie mieniem państwowym – wprowadzono, z pewnym opóźnieniem, w kwietniu 2014 r. Oczekiwana jest kompleksowa strategia i dokładna klasyfikacja aktywów kluczowych i innych niż kluczowe, w tym aktywów przeznaczonych do prywatyzacji. Konieczne będzie określenie i wdrożenie odpowiednich środków w celu zabezpieczenia procesu restrukturyzacji oraz osiągnięcia jego celów, w tym między innymi zmaksymalizowanie kwot uzyskanych przez wierzycieli z egzekucji oraz sporządzenie wykazu najpilniejszych restrukturyzacji wymagających bezzwłocznej asekuracji. |
| --- | --- |

(16)

Rząd poczynił niewielkie postępy we wdrażaniu zaleceń dotyczących ładu korporacyjnego w przedsiębiorstwach państwowych, które zapewniają jedną szóstą łącznej wartości dodanej i tworzą złożoną sieć krajowych banków, grup ubezpieczeniowych i przedsiębiorstw niefinansowych, w których istnieją znaczne krzyżowe powiązania kapitałowe. Poziom wpływów państwa jest źródłem poważnych zagrożeń dla finansów publicznych, zarówno bezpośrednio, jak i pośrednio, poprzez zobowiązania wynikające z gwarancji. Spójna strategia zarządzania przedsiębiorstwami państwowymi połączona z ulepszonym ładem korporacyjnym stworzyłaby korzystniejsze warunki, przyciągające bezpośrednie inwestycje zagraniczne. Mimo podjęcia w maju 2013 r. pierwszych kroków w postaci sporządzenia wstępnego wykazu 15 spółek przeznaczonych do szybszej prywatyzacji dotychczasowe postępy są niejednolite, a ryzyko niedotrzymania terminów – duże. Nowe przepisy będące podstawą portfela długu państwowego Słowenii – instrumentu konsolidującego zarządzanie mieniem państwowym – wprowadzono, z pewnym opóźnieniem, w kwietniu 2014 r. Oczekiwana jest kompleksowa strategia i dokładna klasyfikacja aktywów kluczowych i innych niż kluczowe, w tym aktywów przeznaczonych do prywatyzacji. Konieczne będzie określenie i wdrożenie odpowiednich środków w celu zabezpieczenia procesu restrukturyzacji oraz osiągnięcia jego celów, w tym między innymi zmaksymalizowanie kwot uzyskanych przez wierzycieli z egzekucji oraz sporządzenie wykazu najpilniejszych restrukturyzacji wymagających bezzwłocznej asekuracji.

| (17) | Ramy prawne dotyczące niewypłacalności zostały zmienione w 2013 r. w celu ułatwienia terminowego rozwiązywania zagrożonych kredytów, ale nowe przepisy są wciąż w dużej mierze niesprawdzone. Wysoki poziom zadłużenia i trudna sytuacja finansowa ograniczają zdolność przedsiębiorstw do inwestowania w przyszłe projekty. Pilnie potrzebna restrukturyzacja finansowa i operacyjna sektora przedsiębiorstw nie rozpoczęła się jeszcze na dużą skalę. Niezbędny jest całościowy obraz poszczególnych rodzajów ekspozycji kredytowych w systemie bankowym do przyspieszenia asekuracji kredytów zagrożonych oraz ułatwienia negocjacji restrukturyzacyjnych, zwłaszcza w przypadku złożonych, wewnętrznie powiązanych kredytów dla grup kapitałowych. Inicjatywę we wsparciu i przyspieszeniu tego procesu mógłby przejąć scentralizowany zespół złożony z doświadczonych przedstawicieli wszystkich zainteresowanych stron. W międzyczasie konieczne jest szybkie i skuteczne zamknięcie kilku pilnych spraw powierzonych spółce zarządzającej aktywami bankowymi. |
| --- | --- |

(17)

Ramy prawne dotyczące niewypłacalności zostały zmienione w 2013 r. w celu ułatwienia terminowego rozwiązywania zagrożonych kredytów, ale nowe przepisy są wciąż w dużej mierze niesprawdzone. Wysoki poziom zadłużenia i trudna sytuacja finansowa ograniczają zdolność przedsiębiorstw do inwestowania w przyszłe projekty. Pilnie potrzebna restrukturyzacja finansowa i operacyjna sektora przedsiębiorstw nie rozpoczęła się jeszcze na dużą skalę. Niezbędny jest całościowy obraz poszczególnych rodzajów ekspozycji kredytowych w systemie bankowym do przyspieszenia asekuracji kredytów zagrożonych oraz ułatwienia negocjacji restrukturyzacyjnych, zwłaszcza w przypadku złożonych, wewnętrznie powiązanych kredytów dla grup kapitałowych. Inicjatywę we wsparciu i przyspieszeniu tego procesu mógłby przejąć scentralizowany zespół złożony z doświadczonych przedstawicieli wszystkich zainteresowanych stron. W międzyczasie konieczne jest szybkie i skuteczne zamknięcie kilku pilnych spraw powierzonych spółce zarządzającej aktywami bankowymi.

| (18) | Pomimo potencjału Słowenii wartość bezpośrednich inwestycji zagranicznych w tym kraju należy do najniższych w Unii (w 2012 r. wynosiła 34,1 % PKB, zaś średnia unijna – 47,1 % PKB). Mimo że prywatyzacja i restrukturyzacja przedsiębiorstw otwierają wiele nowych możliwości przed prywatnymi inwestorami, dowody wskazują na to, że niedostatecznie rozwinięte otoczenie i kultura biznesu utrudniają Słowenii pełne wykorzystanie tego faktu. W 2012 r. rozpoczął się proces deregulacji zawodów regulowanych, a liczba tych zawodów zmniejszyła się jak dotąd z 323 do 262. Dalsza deregulacja przyczyniłaby się do zwiększenia liczby krajowych i zagranicznych usługodawców, a tym samym do zwiększenia konkurencyjności. Środki, które mają poprawić otoczenie biznesu i przedsiębiorczość, mogłyby być bardziej spójne. W tym kontekście strategia inteligentnej specjalizacji przygotowywana w ramach europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych na lata 2014–2020 stanie się okazją do skoncentrowania się na kluczowych środkach, takich jak tworzenie zbywalnych, innowacyjnych produktów. |
| --- | --- |

(18)

Pomimo potencjału Słowenii wartość bezpośrednich inwestycji zagranicznych w tym kraju należy do najniższych w Unii (w 2012 r. wynosiła 34,1 % PKB, zaś średnia unijna – 47,1 % PKB). Mimo że prywatyzacja i restrukturyzacja przedsiębiorstw otwierają wiele nowych możliwości przed prywatnymi inwestorami, dowody wskazują na to, że niedostatecznie rozwinięte otoczenie i kultura biznesu utrudniają Słowenii pełne wykorzystanie tego faktu. W 2012 r. rozpoczął się proces deregulacji zawodów regulowanych, a liczba tych zawodów zmniejszyła się jak dotąd z 323 do 262. Dalsza deregulacja przyczyniłaby się do zwiększenia liczby krajowych i zagranicznych usługodawców, a tym samym do zwiększenia konkurencyjności. Środki, które mają poprawić otoczenie biznesu i przedsiębiorczość, mogłyby być bardziej spójne. W tym kontekście strategia inteligentnej specjalizacji przygotowywana w ramach europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych na lata 2014–2020 stanie się okazją do skoncentrowania się na kluczowych środkach, takich jak tworzenie zbywalnych, innowacyjnych produktów.

| (19) | Przygotowanie wniosków legislacyjnych, które pozwolą gruntownie zreformować sektor publiczny w Słowenii, znajduje się na wczesnym etapie (mają one zostać przyjęte do stycznia 2015 r.). W tym kontekście Słowenia musi przywrócić jakość i wiarygodność administracji publicznej. Słowenia poczyniła pewne postępy, jeśli chodzi o poprawę jakości systemu sądowego, a także zmniejszyła liczbę spraw zawisłych. Dzięki reformie systemu zarządzania sprawami w ramach wymiaru sprawiedliwości w sprawach handlowych i cywilnych poprawiło się funkcjonowanie systemu sądownictwa. Ostatnio odnotowane pozytywne tendencje w postępowaniu procesowym w sprawach cywilnych i handlowych zostały utrzymane. |
| --- | --- |

(19)

Przygotowanie wniosków legislacyjnych, które pozwolą gruntownie zreformować sektor publiczny w Słowenii, znajduje się na wczesnym etapie (mają one zostać przyjęte do stycznia 2015 r.). W tym kontekście Słowenia musi przywrócić jakość i wiarygodność administracji publicznej. Słowenia poczyniła pewne postępy, jeśli chodzi o poprawę jakości systemu sądowego, a także zmniejszyła liczbę spraw zawisłych. Dzięki reformie systemu zarządzania sprawami w ramach wymiaru sprawiedliwości w sprawach handlowych i cywilnych poprawiło się funkcjonowanie systemu sądownictwa. Ostatnio odnotowane pozytywne tendencje w postępowaniu procesowym w sprawach cywilnych i handlowych zostały utrzymane.

| (20) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła kompleksową analizę słoweńskiej polityki gospodarczej. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Słowenii, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–8. |
| --- | --- |

(20)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła kompleksową analizę słoweńskiej polityki gospodarczej. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Słowenii, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–8.

| (21) | W świetle tej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(21)

W świetle tej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej.

| (22) | W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada przeanalizowała krajowy program reform i program stabilności. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 1–8 poniżej. |
| --- | --- |

(22)

W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada przeanalizowała krajowy program reform i program stabilności. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 1–8 poniżej.

| (23) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia dla tych państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako kraj, którego walutą jest euro, Słowenia powinna zapewnić pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń, |
| --- | --- |

(23)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia dla tych państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako kraj, którego walutą jest euro, Słowenia powinna zapewnić pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń,

NINIEJSZYM ZALECA Słowenii podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Wzmocnienie strategii budżetowej za pomocą dostatecznie szczegółowych środków strukturalnych na 2014 r. i późniejsze lata, aby zapewnić trwałą korektę nadmiernego deficytu do 2015 r., przez osiągnięcie korekty strukturalnej określonej w zaleceniu Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu. Trwała korekta zakłóceń równowagi budżetowej wymaga wiarygodnego wdrażania ambitnych reform strukturalnych w celu zwiększenia zdolności dostosowawczej oraz pobudzenia wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. Po skorygowaniu nadmiernego deficytu – kontynuowanie korekty strukturalnej na poziomie co najmniej 0,5 % PKB rocznie i na wyższym poziomie w sprzyjających warunkach gospodarczych lub w przypadku konieczności spełnienia reguły dotyczącej zadłużenia w celu uzyskania stałej tendencji spadkowej wskaźnika długu sektora instytucji rządowych i samorządowych. Aby poprawić wiarygodność polityki budżetowej, ukończenie procesu przyjęcia reguły dotyczącej równowagi/nadwyżki budżetu sektora instytucji rządowych i samorządowych w kategoriach strukturalnych, nadanie średniookresowym ramom budżetowym wiążącego, wszechstronnego i przejrzystego charakteru oraz ustanowienie niezbędnej dla funkcjonującej rady budżetowej podstawy prawnej, definiującej zakres jej kompetencji w procedurze budżetowej oraz wprowadzającej jasne rozwiązania proceduralne potrzebne do monitorowania wyników budżetowych, tak szybko jak to możliwe. Przeprowadzenie do końca 2014 r. kompleksowego przeglądu wydatków w obszarze opieki zdrowotnej obejmującego organy władz państwowych i lokalnych, bezpośrednich i pośrednich użytkowników budżetu oraz gminne zakłady gospodarki komunalnej i gminnych usługodawców, w celu wprowadzenia oszczędności budżetowych w 2015 r. i w latach późniejszych. |
| --- | --- |

1.

Wzmocnienie strategii budżetowej za pomocą dostatecznie szczegółowych środków strukturalnych na 2014 r. i późniejsze lata, aby zapewnić trwałą korektę nadmiernego deficytu do 2015 r., przez osiągnięcie korekty strukturalnej określonej w zaleceniu Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu. Trwała korekta zakłóceń równowagi budżetowej wymaga wiarygodnego wdrażania ambitnych reform strukturalnych w celu zwiększenia zdolności dostosowawczej oraz pobudzenia wzrostu gospodarczego i zatrudnienia. Po skorygowaniu nadmiernego deficytu – kontynuowanie korekty strukturalnej na poziomie co najmniej 0,5 % PKB rocznie i na wyższym poziomie w sprzyjających warunkach gospodarczych lub w przypadku konieczności spełnienia reguły dotyczącej zadłużenia w celu uzyskania stałej tendencji spadkowej wskaźnika długu sektora instytucji rządowych i samorządowych. Aby poprawić wiarygodność polityki budżetowej, ukończenie procesu przyjęcia reguły dotyczącej równowagi/nadwyżki budżetu sektora instytucji rządowych i samorządowych w kategoriach strukturalnych, nadanie średniookresowym ramom budżetowym wiążącego, wszechstronnego i przejrzystego charakteru oraz ustanowienie niezbędnej dla funkcjonującej rady budżetowej podstawy prawnej, definiującej zakres jej kompetencji w procedurze budżetowej oraz wprowadzającej jasne rozwiązania proceduralne potrzebne do monitorowania wyników budżetowych, tak szybko jak to możliwe. Przeprowadzenie do końca 2014 r. kompleksowego przeglądu wydatków w obszarze opieki zdrowotnej obejmującego organy władz państwowych i lokalnych, bezpośrednich i pośrednich użytkowników budżetu oraz gminne zakłady gospodarki komunalnej i gminnych usługodawców, w celu wprowadzenia oszczędności budżetowych w 2015 r. i w latach późniejszych.

| 2. | Uzgodnienie, na podstawie konsultacji społecznych, środków, które zapewnią stabilność systemu emerytalnego i adekwatność świadczeń emerytalnych po 2020 r., obejmujących korekty kluczowych parametrów, takich jak powiązanie ustawowego wieku emerytalnego ze wzrostem średniego trwania życia czy też zachęcanie do wpłacania indywidualnych składek w ramach drugiego filaru systemu emerytalnego. Zahamowanie wzrostu wydatków na opiekę długoterminową związanych ze starzeniem się poprzez kierowanie świadczeń do osób najbardziej potrzebujących i częściowe odchodzenie od opieki zinstytucjonalizowanej na rzecz opieki domowej. |
| --- | --- |

2.

Uzgodnienie, na podstawie konsultacji społecznych, środków, które zapewnią stabilność systemu emerytalnego i adekwatność świadczeń emerytalnych po 2020 r., obejmujących korekty kluczowych parametrów, takich jak powiązanie ustawowego wieku emerytalnego ze wzrostem średniego trwania życia czy też zachęcanie do wpłacania indywidualnych składek w ramach drugiego filaru systemu emerytalnego. Zahamowanie wzrostu wydatków na opiekę długoterminową związanych ze starzeniem się poprzez kierowanie świadczeń do osób najbardziej potrzebujących i częściowe odchodzenie od opieki zinstytucjonalizowanej na rzecz opieki domowej.

| 3. | Opracowanie do końca 2014 r. – w wyniku konsultacji z partnerami społecznymi i zgodnie z praktyką krajową – kompleksowego porozumienia społecznego, zapewniającego, by ewolucja wynagrodzeń, w tym minimalnego wynagrodzenia za pracę, wspierała konkurencyjność, popyt krajowy i tworzenie miejsc pracy. Ponowne zdefiniowanie składników minimalnego wynagrodzenia i zweryfikowanie systemu jego indeksacji. Przedsięwzięcie kroków w celu dalszego zmniejszenia segmentacji, zwłaszcza przez większą skuteczność zachęt do zatrudniania osób młodych i pracowników w starszym wieku, a także rozwiązanie problemu umów cywilnoprawnych. Przyjęcie ustawy o pracy studenckiej. Priorytetowe potraktowanie niezarejestrowanej młodzieży przy zapewnieniu odpowiednich zdolności publicznych służb zatrudnienia. Zwiększenie poziomu zatrudnienia osób nisko wykwalifikowanych i pracowników w starszym wieku, dostosowanie warunków pracy do dłuższej aktywności zawodowej i skoncentrowanie zasobów na zindywidualizowanych środkach aktywnej polityki rynku pracy oraz na poprawie ich skuteczności. Rozwiązanie problemu niedopasowania umiejętności przez podniesienie atrakcyjności kształcenia i szkolenia zawodowego oraz dalszy rozwój współpracy z zainteresowanymi stronami przy ocenie potrzeb rynku pracy. |
| --- | --- |

3.

Opracowanie do końca 2014 r. – w wyniku konsultacji z partnerami społecznymi i zgodnie z praktyką krajową – kompleksowego porozumienia społecznego, zapewniającego, by ewolucja wynagrodzeń, w tym minimalnego wynagrodzenia za pracę, wspierała konkurencyjność, popyt krajowy i tworzenie miejsc pracy. Ponowne zdefiniowanie składników minimalnego wynagrodzenia i zweryfikowanie systemu jego indeksacji. Przedsięwzięcie kroków w celu dalszego zmniejszenia segmentacji, zwłaszcza przez większą skuteczność zachęt do zatrudniania osób młodych i pracowników w starszym wieku, a także rozwiązanie problemu umów cywilnoprawnych. Przyjęcie ustawy o pracy studenckiej. Priorytetowe potraktowanie niezarejestrowanej młodzieży przy zapewnieniu odpowiednich zdolności publicznych służb zatrudnienia. Zwiększenie poziomu zatrudnienia osób nisko wykwalifikowanych i pracowników w starszym wieku, dostosowanie warunków pracy do dłuższej aktywności zawodowej i skoncentrowanie zasobów na zindywidualizowanych środkach aktywnej polityki rynku pracy oraz na poprawie ich skuteczności. Rozwiązanie problemu niedopasowania umiejętności przez podniesienie atrakcyjności kształcenia i szkolenia zawodowego oraz dalszy rozwój współpracy z zainteresowanymi stronami przy ocenie potrzeb rynku pracy.

| 4. | Ukończenie prywatyzacji NKBM w 2014 r. zgodnie z planem, przygotowanie Abanka do prywatyzacji w 2015 r., kontynuowanie szybkiego wdrażania planów restrukturyzacji banków otrzymujących pomoc państwa oraz niezbędnej konsolidacji sektora bankowego. Na podstawie wniosków z oceny jakości aktywów i testu warunków skrajnych – ukończenie w sierpniu 2014 r. prac nad kompleksowym planem działania dla banków, obejmującym konkretne środki poprawiające zarządzanie, nadzór, zarządzanie ryzykiem, proces przyznawania kredytu oraz jakość i dostępność danych. Zwiększenie zdolności banków do asekuracji kredytów zagrożonych przez wzmocnienie działów odpowiedzialnych za wewnętrzne zarządzanie aktywami i restrukturyzację. Doprecyzowanie zakresu kompetencji spółki zarządzającej aktywami banków przez opublikowanie do września 2014 r. wszechstronnej strategii zarządzania i biznesplanu szczegółowo określających rolę tej spółki w restrukturyzacji jej aktywów, cele dotyczące wykupu, budżety, plany zarządzania aktywami i spodziewaną rentowność, przy zapewnieniu odpowiednich zasobów. |
| --- | --- |

4.

Ukończenie prywatyzacji NKBM w 2014 r. zgodnie z planem, przygotowanie Abanka do prywatyzacji w 2015 r., kontynuowanie szybkiego wdrażania planów restrukturyzacji banków otrzymujących pomoc państwa oraz niezbędnej konsolidacji sektora bankowego. Na podstawie wniosków z oceny jakości aktywów i testu warunków skrajnych – ukończenie w sierpniu 2014 r. prac nad kompleksowym planem działania dla banków, obejmującym konkretne środki poprawiające zarządzanie, nadzór, zarządzanie ryzykiem, proces przyznawania kredytu oraz jakość i dostępność danych. Zwiększenie zdolności banków do asekuracji kredytów zagrożonych przez wzmocnienie działów odpowiedzialnych za wewnętrzne zarządzanie aktywami i restrukturyzację. Doprecyzowanie zakresu kompetencji spółki zarządzającej aktywami banków przez opublikowanie do września 2014 r. wszechstronnej strategii zarządzania i biznesplanu szczegółowo określających rolę tej spółki w restrukturyzacji jej aktywów, cele dotyczące wykupu, budżety, plany zarządzania aktywami i spodziewaną rentowność, przy zapewnieniu odpowiednich zasobów.

| 5. | Dalszą realizację – według określonego harmonogramu – prywatyzacji ogłoszonych w 2013 r. Przyjęcie strategii dotyczącej portfela długu państwowego Słowenii zawierającej jasną klasyfikację aktywów zgodnie z terminami i definicjami określonymi w ustawie o portfelu długu państwowego Słowenii z 2014 r. Zobowiązanie się, do listopada 2014 r., do opracowania krótkoterminowego (obejmującego od roku do dwóch lat) programu zbycia w odniesieniu do szeregu odpowiednio dobranych aktywów w jasno określonym przedziale czasowym. Pełne wdrożenie programu jako instrumentu zarządzania aktywami należącymi do państwa oraz zbycie aktywów przeznaczonych do tego zgodnie z ustawami o zarządzaniu w terminie określonym przepisami prawa. Przyjęcie i wdrożenie, do września 2014 r., kodeksu ładu korporacyjnego dla przedsiębiorstw państwowych w celu zapewnienia profesjonalnego, przejrzystego i niezależnego zarządzania. |
| --- | --- |

5.

Dalszą realizację – według określonego harmonogramu – prywatyzacji ogłoszonych w 2013 r. Przyjęcie strategii dotyczącej portfela długu państwowego Słowenii zawierającej jasną klasyfikację aktywów zgodnie z terminami i definicjami określonymi w ustawie o portfelu długu państwowego Słowenii z 2014 r. Zobowiązanie się, do listopada 2014 r., do opracowania krótkoterminowego (obejmującego od roku do dwóch lat) programu zbycia w odniesieniu do szeregu odpowiednio dobranych aktywów w jasno określonym przedziale czasowym. Pełne wdrożenie programu jako instrumentu zarządzania aktywami należącymi do państwa oraz zbycie aktywów przeznaczonych do tego zgodnie z ustawami o zarządzaniu w terminie określonym przepisami prawa. Przyjęcie i wdrożenie, do września 2014 r., kodeksu ładu korporacyjnego dla przedsiębiorstw państwowych w celu zapewnienia profesjonalnego, przejrzystego i niezależnego zarządzania.

| 6. | Ukończenie prac nad centralnym planem restrukturyzacji przedsiębiorstw do końca 2014 r., z jasno określonymi priorytetami i skutecznym procesem wdrożenia. Ustanowienie na szczeblu centralnym zespołu ds. restrukturyzacji przedsiębiorstw, odpowiedzialnego za monitorowanie i koordynację całego procesu restrukturyzacji, zapewniającego niezbędną wiedzę fachową, wskazówki i porady oraz ułatwiającego proces negocjacji między wszystkimi zainteresowanymi stronami. Sporządzenie wykazu najpilniej potrzebnych restrukturyzacji przy zmaksymalizowaniu środków uzyskanych przez wierzycieli z egzekucji. Wspieranie stosowania dostępnych mechanizmów prawnych i międzynarodowych sprawdzonych praktyk w odniesieniu do wszystkich zainteresowanych stron w procesie restrukturyzacji. Ocena do września 2014 r. najnowszych zmian w przepisach dotyczących niewypłacalności oraz gotowość do wprowadzenia ewentualnych środków dodatkowych, które okażą się niezbędne. Dalsze skrócenie czasu trwania postępowań sądowych w pierwszej instancji w sprawach cywilnych i handlowych, w tym w sprawach dotyczących niewypłacalności, oraz zmniejszenie liczby spraw zawisłych, szczególnie spraw egzekucyjnych i dotyczących niewypłacalności. |
| --- | --- |

6.

Ukończenie prac nad centralnym planem restrukturyzacji przedsiębiorstw do końca 2014 r., z jasno określonymi priorytetami i skutecznym procesem wdrożenia. Ustanowienie na szczeblu centralnym zespołu ds. restrukturyzacji przedsiębiorstw, odpowiedzialnego za monitorowanie i koordynację całego procesu restrukturyzacji, zapewniającego niezbędną wiedzę fachową, wskazówki i porady oraz ułatwiającego proces negocjacji między wszystkimi zainteresowanymi stronami. Sporządzenie wykazu najpilniej potrzebnych restrukturyzacji przy zmaksymalizowaniu środków uzyskanych przez wierzycieli z egzekucji. Wspieranie stosowania dostępnych mechanizmów prawnych i międzynarodowych sprawdzonych praktyk w odniesieniu do wszystkich zainteresowanych stron w procesie restrukturyzacji. Ocena do września 2014 r. najnowszych zmian w przepisach dotyczących niewypłacalności oraz gotowość do wprowadzenia ewentualnych środków dodatkowych, które okażą się niezbędne. Dalsze skrócenie czasu trwania postępowań sądowych w pierwszej instancji w sprawach cywilnych i handlowych, w tym w sprawach dotyczących niewypłacalności, oraz zmniejszenie liczby spraw zawisłych, szczególnie spraw egzekucyjnych i dotyczących niewypłacalności.

| 7. | Ograniczenie czynników utrudniających prowadzenie działalności w Słowenii w obszarach kluczowych dla rozwoju gospodarczego, tak aby zwiększyć atrakcyjność kraju pod kątem bezpośrednich inwestycji zagranicznych, zwłaszcza poprzez szybszą liberalizację zawodów regulowanych, zmniejszenie obciążeń administracyjnych, obejmujące uproszczenie procedur udzielania zezwoleń. Zapewnienie dostatecznej autonomii budżetowej urzędowi ochrony konkurencji oraz zwiększenie jego niezależności instytucjonalnej. Usprawnienie priorytetów i zapewnienie spójności między strategią na rzecz badań naukowych i innowacji z 2011 r. oraz strategią polityki przemysłowej z 2013 r. a przygotowywanymi strategiami w zakresie inteligentnej specjalizacji i transportu; zapewnienie ich szybkiego wykonania oraz ocena ich skuteczności. |
| --- | --- |

7.

Ograniczenie czynników utrudniających prowadzenie działalności w Słowenii w obszarach kluczowych dla rozwoju gospodarczego, tak aby zwiększyć atrakcyjność kraju pod kątem bezpośrednich inwestycji zagranicznych, zwłaszcza poprzez szybszą liberalizację zawodów regulowanych, zmniejszenie obciążeń administracyjnych, obejmujące uproszczenie procedur udzielania zezwoleń. Zapewnienie dostatecznej autonomii budżetowej urzędowi ochrony konkurencji oraz zwiększenie jego niezależności instytucjonalnej. Usprawnienie priorytetów i zapewnienie spójności między strategią na rzecz badań naukowych i innowacji z 2011 r. oraz strategią polityki przemysłowej z 2013 r. a przygotowywanymi strategiami w zakresie inteligentnej specjalizacji i transportu; zapewnienie ich szybkiego wykonania oraz ocena ich skuteczności.

| 8. | Wdrożenie skutecznych środków zwalczania korupcji, poprawa przejrzystości i rozliczalności, a także wprowadzenie procedur zewnętrznej oceny wyników i kontroli jakości. |
| --- | --- |

8.

Wdrożenie skutecznych środków zwalczania korupcji, poprawa przejrzystości i rozliczalności, a także wprowadzenie procedur zewnętrznej oceny wyników i kontroli jakości.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P.C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25.

2

(3)  Utrzymana na rok 2014 decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s .49).

3

(4)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 75.

4

(5)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie wspólnych przepisów dotyczących monitorowania i oceny projektów planów budżetowych oraz zapewnienia korekty nadmiernego deficytu w państwach członkowskich należących do strefy euro (Dz.U. L 140 z 27.5.2013, s. 11).

5

(6)  Na podstawie art. 5 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

6

(7)  Zob. s. 141 niniejszego Dziennika Urzędowego.

7

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/122 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/122

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Słowacji na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Słowację programu stabilności na 2014 r.

2014/C 247/23

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 2,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swoich krajowych politykach gospodarczych i politykach zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (2), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swoich krajowych politykach gospodarczych i politykach zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję w sprawie działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję w sprawie działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (3) w sprawie krajowego programu reform Słowacji na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Słowację zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2016. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (4), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Słowacji na 2014 r. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (3) w sprawie krajowego programu reform Słowacji na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Słowację zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2016. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (4), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Słowacji na 2014 r.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 (5), przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym nie wskazano Słowacji jako jednego z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 (5), przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym nie wskazano Słowacji jako jednego z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 23 kwietnia 2014 r. Słowacja przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r. oraz swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 23 kwietnia 2014 r. Słowacja przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r. oraz swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (8) | Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie stabilności na 2014 r. jest zapewnienie trwałości korekty nadmiernego deficytu oraz osiągnięcie do 2017 r. średniookresowego celu przewidującego deficyt strukturalny na poziomie ok. 0,5 % PKB. Ten średniookresowy cel jest bardziej rygorystyczny od wymogów paktu stabilności i wzrostu. Deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych Słowacji został trwale obniżony do poziomu poniżej 3 % PKB w 2013 r. Planowana (ponownie obliczona) zmiana salda strukturalnego na 2014 r. oznacza, że Słowacja w istotny sposób odchodzi od ścieżki korekty zmierzającej do osiągnięcia celu średniookresowego. Planowana w 2015 r. poprawa w wysokości 0,3 % PKB byłaby zgodna z zasadami paktu stabilności i wzrostu. W kolejnych latach program stabilności nie zapewniałby odpowiedniego dostosowania w kierunku celu średniookresowego. Zarówno w 2014 r., jak i w 2015 r. wydatki rosłyby w tempie zgodnym z wartością odniesienia dotyczącą wydatków. W programie stabilności przewiduje się, że największa część działań konsolidacyjnych zmierzających do osiągnięcia celu średniookresowego zostanie podjęta w 2016 i 2017 r. Ogólnie rzecz biorąc, ścieżka korekty w kierunku celu średniookresowego niesie ryzyko dotyczące zgodności z wymogami paktu stabilności i wzrostu. W programie stabilności przewiduje się, że dług sektora instytucji rządowych i samorządowych powinien w całym okresie programowania utrzymać się poniżej wartości referencyjnej wynoszącej 60 % PKB. Scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się prognozy budżetowe w programie stabilności i który został zatwierdzony przez niezależny organ (Komitet Prognoz Makroekonomicznych), jest wykonalny.
  Środki już określone ilościowo nie zapewniają osiągnięcia celów fiskalnych określonych przez władze. Ponadto nie określono w wystarczającym stopniu wszystkich środków po stronie dochodów; z kolei realizacja reform oszczędnościowych administracji publicznej wciąż może być zagrożona, podczas gdy koszty wynagrodzeń w sektorze publicznym mogą przekroczyć wartości przewidziane w budżecie, podobnie jak miało to miejsce w przeszłości. Z drugiej strony dane liczbowe przedstawione w programie stabilności nie uwzględniają jeszcze oszczędności pochodzących z uruchomienia hamulca zadłużenia krajowego. Zgodnie z prognozą służb Komisji z wiosny 2014 r., w której uwzględniono wpływ oszczędności po stronie wydatków dzięki zastosowaniu hamulca zadłużenia, odejście od ścieżki korekty byłoby w 2014 r. mniejsze, niż przewiduje się w programie stabilności, natomiast na 2015 r. prognozuje się wystarczającą korektę strukturalną, a wartość odniesienia dotycząca wydatków zostałaby osiągnięta zarówno w 2014, jak i w 2015 r. |
| --- | --- |

(8)

Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie stabilności na 2014 r. jest zapewnienie trwałości korekty nadmiernego deficytu oraz osiągnięcie do 2017 r. średniookresowego celu przewidującego deficyt strukturalny na poziomie ok. 0,5 % PKB. Ten średniookresowy cel jest bardziej rygorystyczny od wymogów paktu stabilności i wzrostu. Deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych Słowacji został trwale obniżony do poziomu poniżej 3 % PKB w 2013 r. Planowana (ponownie obliczona) zmiana salda strukturalnego na 2014 r. oznacza, że Słowacja w istotny sposób odchodzi od ścieżki korekty zmierzającej do osiągnięcia celu średniookresowego. Planowana w 2015 r. poprawa w wysokości 0,3 % PKB byłaby zgodna z zasadami paktu stabilności i wzrostu. W kolejnych latach program stabilności nie zapewniałby odpowiedniego dostosowania w kierunku celu średniookresowego. Zarówno w 2014 r., jak i w 2015 r. wydatki rosłyby w tempie zgodnym z wartością odniesienia dotyczącą wydatków. W programie stabilności przewiduje się, że największa część działań konsolidacyjnych zmierzających do osiągnięcia celu średniookresowego zostanie podjęta w 2016 i 2017 r. Ogólnie rzecz biorąc, ścieżka korekty w kierunku celu średniookresowego niesie ryzyko dotyczące zgodności z wymogami paktu stabilności i wzrostu. W programie stabilności przewiduje się, że dług sektora instytucji rządowych i samorządowych powinien w całym okresie programowania utrzymać się poniżej wartości referencyjnej wynoszącej 60 % PKB. Scenariusz makroekonomiczny, na którym opierają się prognozy budżetowe w programie stabilności i który został zatwierdzony przez niezależny organ (Komitet Prognoz Makroekonomicznych), jest wykonalny.

Środki już określone ilościowo nie zapewniają osiągnięcia celów fiskalnych określonych przez władze. Ponadto nie określono w wystarczającym stopniu wszystkich środków po stronie dochodów; z kolei realizacja reform oszczędnościowych administracji publicznej wciąż może być zagrożona, podczas gdy koszty wynagrodzeń w sektorze publicznym mogą przekroczyć wartości przewidziane w budżecie, podobnie jak miało to miejsce w przeszłości. Z drugiej strony dane liczbowe przedstawione w programie stabilności nie uwzględniają jeszcze oszczędności pochodzących z uruchomienia hamulca zadłużenia krajowego. Zgodnie z prognozą służb Komisji z wiosny 2014 r., w której uwzględniono wpływ oszczędności po stronie wydatków dzięki zastosowaniu hamulca zadłużenia, odejście od ścieżki korekty byłoby w 2014 r. mniejsze, niż przewiduje się w programie stabilności, natomiast na 2015 r. prognozuje się wystarczającą korektę strukturalną, a wartość odniesienia dotycząca wydatków zostałaby osiągnięta zarówno w 2014, jak i w 2015 r.

| (9) | Jakkolwiek zarówno w programie stabilności, jak i w krajowym programie reform deklaruje się zamiar zwiększenia wydatków sprzyjających wzrostowi gospodarczemu, wydaje się, że nie ma to pełnego pokrycia w planach będących podstawą tych zamierzeń. Na 2014 r. przewiduje się wzrost wydatków z budżetu państwa na edukację, ale w kolejnych latach wydatki te są ograniczane. Na podstawie oceny programu stabilności oraz prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że w 2014 r. zachodzi ryzyko odejścia od ścieżki korekty zmierzającej do celu średniookresowego, natomiast w 2015 r. spodziewane jest odpowiednie skorygowanie działań. |
| --- | --- |

(9)

Jakkolwiek zarówno w programie stabilności, jak i w krajowym programie reform deklaruje się zamiar zwiększenia wydatków sprzyjających wzrostowi gospodarczemu, wydaje się, że nie ma to pełnego pokrycia w planach będących podstawą tych zamierzeń. Na 2014 r. przewiduje się wzrost wydatków z budżetu państwa na edukację, ale w kolejnych latach wydatki te są ograniczane. Na podstawie oceny programu stabilności oraz prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że w 2014 r. zachodzi ryzyko odejścia od ścieżki korekty zmierzającej do celu średniookresowego, natomiast w 2015 r. spodziewane jest odpowiednie skorygowanie działań.

| (10) | W odpowiedzi na wymogi określone w Traktacie o stabilności, koordynacji i zarządzaniu Słowacja wprowadziła w listopadzie 2013 r. zasadę zrównoważonego budżetu. Ramy budżetowe osłabia jednak brak wiążących i egzekwowalnych pułapów wydatków. W programie stabilności na 2013 r. przewidziano co prawda ich wprowadzenie, dotąd jednak zapowiedzi tej nie zrealizowano, a Słowacja pozostaje krajem o średnim ryzyku dotyczącym stabilności finansów publicznych; przewiduje się, że wydatki na opiekę zdrowotną będą głównym czynnikiem wzrostu kosztów starzenia się społeczeństwa, które wyniosą 2 % PKB – stanowi to drugą najwyższą przewidywaną wartość wzrostu wydatków na opiekę zdrowotną wśród wszystkich państw członkowskich. Problemy odczuwane są przede wszystkim w dziedzinach opieki nad pacjentem i podstawowej opieki zdrowotnej. W grudniu 2013 r. rząd przyjął strategiczne ramy na rzecz zdrowia na lata 2014–2030, które mają służyć zwiększeniu opłacalności. Obecnie potrzebne są szczegółowe plany realizacji tej strategii. |
| --- | --- |

(10)

W odpowiedzi na wymogi określone w Traktacie o stabilności, koordynacji i zarządzaniu Słowacja wprowadziła w listopadzie 2013 r. zasadę zrównoważonego budżetu. Ramy budżetowe osłabia jednak brak wiążących i egzekwowalnych pułapów wydatków. W programie stabilności na 2013 r. przewidziano co prawda ich wprowadzenie, dotąd jednak zapowiedzi tej nie zrealizowano, a Słowacja pozostaje krajem o średnim ryzyku dotyczącym stabilności finansów publicznych; przewiduje się, że wydatki na opiekę zdrowotną będą głównym czynnikiem wzrostu kosztów starzenia się społeczeństwa, które wyniosą 2 % PKB – stanowi to drugą najwyższą przewidywaną wartość wzrostu wydatków na opiekę zdrowotną wśród wszystkich państw członkowskich. Problemy odczuwane są przede wszystkim w dziedzinach opieki nad pacjentem i podstawowej opieki zdrowotnej. W grudniu 2013 r. rząd przyjął strategiczne ramy na rzecz zdrowia na lata 2014–2030, które mają służyć zwiększeniu opłacalności. Obecnie potrzebne są szczegółowe plany realizacji tej strategii.

| (11) | Słowacja poczyniła postępy w zakresie poprawy przestrzegania przepisów prawa podatkowego, a realizacja planu działania w celu zwalczania oszustw podatkowych postępuje – jak dotąd wprowadzono około połowę przewidzianych w nim środków. Dzięki temu zaobserwowano w 2013 r. poprawę efektywności słowackiego systemu podatkowego, szczególnie w zakresie VAT, chociaż nadal potrzebna jest konsolidacja działań oraz zwiększenie zdolności analitycznych i kontrolnych administracji podatkowej, a ujednolicenie poboru podatków, ceł i składek na ubezpieczenie społeczne postępuje wolniej, niż planowano. Aby kontynuować konsolidację budżetową sprzyjającą wzrostowi gospodarczemu, Słowacja mogłaby w większym stopniu wykorzystywać podatki wpływające mniej niekorzystnie na wzrost, w szczególności pobierane okresowo podatki majątkowe i podatki środowiskowe. W tym kontekście brak jest postępów w zakresie reformy pobieranych okresowo podatków majątkowych i powiązania ich z wartością rynkową majątku. Przychody z tego podatku pozostają – w ujęciu względnym – na niezmiennie niskim poziomie od 2000 r. W 2013 r. rząd wprowadził środki służące zmniejszeniu znacznej dysproporcji klina podatkowego pomiędzy pracownikami najemnymi a osobami samozatrudnionymi, niemniej zaobserwowana w 2012 r. znaczna różnica w efektywnych stawkach podatkowych tych dwóch grup utrzymuje się. |
| --- | --- |

(11)

Słowacja poczyniła postępy w zakresie poprawy przestrzegania przepisów prawa podatkowego, a realizacja planu działania w celu zwalczania oszustw podatkowych postępuje – jak dotąd wprowadzono około połowę przewidzianych w nim środków. Dzięki temu zaobserwowano w 2013 r. poprawę efektywności słowackiego systemu podatkowego, szczególnie w zakresie VAT, chociaż nadal potrzebna jest konsolidacja działań oraz zwiększenie zdolności analitycznych i kontrolnych administracji podatkowej, a ujednolicenie poboru podatków, ceł i składek na ubezpieczenie społeczne postępuje wolniej, niż planowano. Aby kontynuować konsolidację budżetową sprzyjającą wzrostowi gospodarczemu, Słowacja mogłaby w większym stopniu wykorzystywać podatki wpływające mniej niekorzystnie na wzrost, w szczególności pobierane okresowo podatki majątkowe i podatki środowiskowe. W tym kontekście brak jest postępów w zakresie reformy pobieranych okresowo podatków majątkowych i powiązania ich z wartością rynkową majątku. Przychody z tego podatku pozostają – w ujęciu względnym – na niezmiennie niskim poziomie od 2000 r. W 2013 r. rząd wprowadził środki służące zmniejszeniu znacznej dysproporcji klina podatkowego pomiędzy pracownikami najemnymi a osobami samozatrudnionymi, niemniej zaobserwowana w 2012 r. znaczna różnica w efektywnych stawkach podatkowych tych dwóch grup utrzymuje się.

| (12) | Na rynku pracy nadal występują liczne trudności. Bezrobocie utrzymuje się na poziomie ok. 14 % i w przeważającej części jest to bezrobocie długoterminowe, co wskazuje na strukturalny charakter tego problemu w Słowacji. Słowacja poczyniła pewien postęp w kierunku zmniejszenia klina podatkowego dla nisko opłacanych pracowników, którzy wchodzą na rynek pracy po długim okresie bezrobocia; konieczne są jednak monitorowanie i ocena efektywności tych środków. W pozostałych obszarach poczyniono jedynie ograniczone postępy – mianowicie w zakresie zwiększenia zdolności publicznych służb zatrudnienia do świadczenia zindywidualizowanych usług oraz ściślejszego powiązania środków aktywizujących i pomocy społecznej. Co się tyczy bezrobocia młodzieży, publiczne służby zatrudnienia mają ograniczone możliwości wczesnej interwencji, dostosowywania usług do profilu osób poszukujących pracy oraz docierania do niezarejestrowanych osób młodych. Istnieje zatem potrzeba działania w tych obszarach, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Konieczne są działania bardziej ukierunkowane na te osoby poszukujące pracy, które są w najbardziej niekorzystnej sytuacji – w tym na Romów, wśród których stopa zatrudnienia jest ciągle bardzo niska. Brak odpowiednich placówek opieki nad dziećmi, zwłaszcza tymi poniżej trzeciego roku życia, utrudnia matkom powrót na rynek pracy. |
| --- | --- |

(12)

Na rynku pracy nadal występują liczne trudności. Bezrobocie utrzymuje się na poziomie ok. 14 % i w przeważającej części jest to bezrobocie długoterminowe, co wskazuje na strukturalny charakter tego problemu w Słowacji. Słowacja poczyniła pewien postęp w kierunku zmniejszenia klina podatkowego dla nisko opłacanych pracowników, którzy wchodzą na rynek pracy po długim okresie bezrobocia; konieczne są jednak monitorowanie i ocena efektywności tych środków. W pozostałych obszarach poczyniono jedynie ograniczone postępy – mianowicie w zakresie zwiększenia zdolności publicznych służb zatrudnienia do świadczenia zindywidualizowanych usług oraz ściślejszego powiązania środków aktywizujących i pomocy społecznej. Co się tyczy bezrobocia młodzieży, publiczne służby zatrudnienia mają ograniczone możliwości wczesnej interwencji, dostosowywania usług do profilu osób poszukujących pracy oraz docierania do niezarejestrowanych osób młodych. Istnieje zatem potrzeba działania w tych obszarach, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Konieczne są działania bardziej ukierunkowane na te osoby poszukujące pracy, które są w najbardziej niekorzystnej sytuacji – w tym na Romów, wśród których stopa zatrudnienia jest ciągle bardzo niska. Brak odpowiednich placówek opieki nad dziećmi, zwłaszcza tymi poniżej trzeciego roku życia, utrudnia matkom powrót na rynek pracy.

| (13) | Słabe dostosowanie edukacji do potrzeb rynku pracy nie sprzyja dostępności wykwalifikowanych pracowników. Wyniki uczniów w ramach kształcenia obowiązkowego są poniżej średniej UE i znacznie się obniżają. Wydatki publiczne na edukację pozostają niskie pomimo niedawnej podwyżki płac nauczycieli; kształcenie zawodowe nauczycieli jest udoskonalane, również w aspekcie praktycznym, ale działania te muszą być kontynuowane. Pomimo wysiłków rządu na rzecz reformy kształcenia i szkolenia zawodowego oraz subsydiowania miejsc pracy dla młodych ludzi stopa bezrobocia młodzieży wciąż należy do najwyższych w Unii, a przejście od edukacji do zatrudnienia jest nadal uciążliwe. Stosunkowo niski odsetek programów studiów licencjackich zorientowanych na zatrudnienie oraz niewystarczająca współpraca z pracodawcami to powody słabego dostosowania szkolnictwa wyższego do potrzeb rynku pracy. Poprawa jakości szkolnictwa wyższego i współpracy między przedsiębiorstwami a instytucjami edukacyjnymi pomogłaby również zwiększyć zdolności innowacyjne gospodarki. Plany przedstawione w strategii inteligentnej specjalizacji zmierzają we właściwym kierunku, ale wymagają skutecznego wdrożenia. Utrzymująca się mała dostępność oferty – o dobrej jakości – wczesnej edukacji i opieki nad dziećmi negatywnie wpływa na osiągnięcia edukacyjne, szczególnie wśród Romów. Prowadzone dotąd inicjatywy służące poprawie wyników szkolnych uczniów romskich w nadmiernym stopniu opierają się na projektach współfinansowanych przez UE. |
| --- | --- |

(13)

Słabe dostosowanie edukacji do potrzeb rynku pracy nie sprzyja dostępności wykwalifikowanych pracowników. Wyniki uczniów w ramach kształcenia obowiązkowego są poniżej średniej UE i znacznie się obniżają. Wydatki publiczne na edukację pozostają niskie pomimo niedawnej podwyżki płac nauczycieli; kształcenie zawodowe nauczycieli jest udoskonalane, również w aspekcie praktycznym, ale działania te muszą być kontynuowane. Pomimo wysiłków rządu na rzecz reformy kształcenia i szkolenia zawodowego oraz subsydiowania miejsc pracy dla młodych ludzi stopa bezrobocia młodzieży wciąż należy do najwyższych w Unii, a przejście od edukacji do zatrudnienia jest nadal uciążliwe. Stosunkowo niski odsetek programów studiów licencjackich zorientowanych na zatrudnienie oraz niewystarczająca współpraca z pracodawcami to powody słabego dostosowania szkolnictwa wyższego do potrzeb rynku pracy. Poprawa jakości szkolnictwa wyższego i współpracy między przedsiębiorstwami a instytucjami edukacyjnymi pomogłaby również zwiększyć zdolności innowacyjne gospodarki. Plany przedstawione w strategii inteligentnej specjalizacji zmierzają we właściwym kierunku, ale wymagają skutecznego wdrożenia. Utrzymująca się mała dostępność oferty – o dobrej jakości – wczesnej edukacji i opieki nad dziećmi negatywnie wpływa na osiągnięcia edukacyjne, szczególnie wśród Romów. Prowadzone dotąd inicjatywy służące poprawie wyników szkolnych uczniów romskich w nadmiernym stopniu opierają się na projektach współfinansowanych przez UE.

| (14) | W dziedzinie energetyki Słowacja poczyniła postępy w pracach zmierzających do zwiększenia liczby międzysystemowych połączeń elektrycznych i gazowych z sąsiednimi państwami; nadal potrzebne są jednak działania w kierunku poprawy funkcjonowania słowackiego rynku energii, w szczególności zwiększenia przejrzystości mechanizmu ustalania taryf. Do finansowania z UE w nowym okresie programowania przedstawiono pakiet środków służących zwiększeniu efektywności energetycznej. |
| --- | --- |

(14)

W dziedzinie energetyki Słowacja poczyniła postępy w pracach zmierzających do zwiększenia liczby międzysystemowych połączeń elektrycznych i gazowych z sąsiednimi państwami; nadal potrzebne są jednak działania w kierunku poprawy funkcjonowania słowackiego rynku energii, w szczególności zwiększenia przejrzystości mechanizmu ustalania taryf. Do finansowania z UE w nowym okresie programowania przedstawiono pakiet środków służących zwiększeniu efektywności energetycznej.

| (15) | Trwająca reforma administracji publicznej spowoduje jej większe ukierunkowanie na klienta, ale jakość i efektywność funkcjonowania organów publicznych nadal jest niezadowalająca. Utrzymująca się wysoka rotacja personelu związana z cyklem politycznym, w połączeniu ze słabym zarządzaniem kadrami i z niewielkimi zdolnościami analitycznymi, utrudnia merytoryczne kształtowanie polityki. Słowacja nadal uzyskuje słabe wyniki pod względem międzynarodowych wskaźników korupcji i poczyniła niewielki postęp w zakresie poprawy efektywności i przejrzystości swojego systemu sądowego. Jakość warunków biznesowych na Słowacji pogarsza się, a w dziedzinie wsparcia dla szybko rozwijających się firm nastąpiła stagnacja. Słowacja przeprowadziła ostatnio reformę przepisów o zamówieniach publicznych z myślą o poprawie ich przejrzystości i efektywności, ale stosowanie tych przepisów jest nadal problematyczne, a wpływ reformy zamówień publicznych z 2013 r. pozostaje ograniczony. |
| --- | --- |

(15)

Trwająca reforma administracji publicznej spowoduje jej większe ukierunkowanie na klienta, ale jakość i efektywność funkcjonowania organów publicznych nadal jest niezadowalająca. Utrzymująca się wysoka rotacja personelu związana z cyklem politycznym, w połączeniu ze słabym zarządzaniem kadrami i z niewielkimi zdolnościami analitycznymi, utrudnia merytoryczne kształtowanie polityki. Słowacja nadal uzyskuje słabe wyniki pod względem międzynarodowych wskaźników korupcji i poczyniła niewielki postęp w zakresie poprawy efektywności i przejrzystości swojego systemu sądowego. Jakość warunków biznesowych na Słowacji pogarsza się, a w dziedzinie wsparcia dla szybko rozwijających się firm nastąpiła stagnacja. Słowacja przeprowadziła ostatnio reformę przepisów o zamówieniach publicznych z myślą o poprawie ich przejrzystości i efektywności, ale stosowanie tych przepisów jest nadal problematyczne, a wpływ reformy zamówień publicznych z 2013 r. pozostaje ograniczony.

| (16) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Słowacji. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej na Słowacji, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia ogólnego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na szczeblu UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–6. |
| --- | --- |

(16)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Słowacji. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej na Słowacji, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia ogólnego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na szczeblu UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–6.

| (17) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności Słowacji, a opinia Rady (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(17)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności Słowacji, a opinia Rady (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej.

| (18) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na podstawie tej analizy Rada wydała osobne zalecenia skierowane do państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako kraj, którego walutą jest euro, Słowacja powinna również zapewnić pełne i terminowe wykonanie tych zaleceń, |
| --- | --- |

(18)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na podstawie tej analizy Rada wydała osobne zalecenia skierowane do państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako kraj, którego walutą jest euro, Słowacja powinna również zapewnić pełne i terminowe wykonanie tych zaleceń,

NINIEJSZYM ZALECA Słowacji podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Po skorygowaniu nadmiernego deficytu – wzmocnienie środków budżetowych na 2014 r. w świetle pojawiającego się odstępstwa o 0,3 % PKB od wymogów funkcji zapobiegawczej paktu stabilności i wzrostu na podstawie prognozy służb Komisji z wiosny 2014 r. Zapewnienie w 2015 r. wymaganej korekty na poziomie 0,1 % PKB zmierzającej do osiągnięcia celu średniookresowego, z uwzględnieniem spodziewanych niekorzystnych warunków gospodarczych. Następnie, do czasu osiągnięcia celu średniookresowego – dążenie do rocznej korekty strukturalnej w wysokości 0,5 % PKB jako wartości odniesienia. Dalsze wzmacnianie ram budżetowych, m.in. poprzez wprowadzenie wiążących i egzekwowalnych pułapów wydatków. Poprawę długoterminowej stabilności finansów publicznych poprzez zwiększenie efektywności kosztowej sektora opieki zdrowotnej, w szczególności dzięki racjonalizacji opieki szpitalnej i zarządzania szpitalami oraz udoskonaleniu podstawowej opieki zdrowotnej. |
| --- | --- |

1.

Po skorygowaniu nadmiernego deficytu – wzmocnienie środków budżetowych na 2014 r. w świetle pojawiającego się odstępstwa o 0,3 % PKB od wymogów funkcji zapobiegawczej paktu stabilności i wzrostu na podstawie prognozy służb Komisji z wiosny 2014 r. Zapewnienie w 2015 r. wymaganej korekty na poziomie 0,1 % PKB zmierzającej do osiągnięcia celu średniookresowego, z uwzględnieniem spodziewanych niekorzystnych warunków gospodarczych. Następnie, do czasu osiągnięcia celu średniookresowego – dążenie do rocznej korekty strukturalnej w wysokości 0,5 % PKB jako wartości odniesienia. Dalsze wzmacnianie ram budżetowych, m.in. poprzez wprowadzenie wiążących i egzekwowalnych pułapów wydatków. Poprawę długoterminowej stabilności finansów publicznych poprzez zwiększenie efektywności kosztowej sektora opieki zdrowotnej, w szczególności dzięki racjonalizacji opieki szpitalnej i zarządzania szpitalami oraz udoskonaleniu podstawowej opieki zdrowotnej.

| 2. | Poprawę efektywności administracji podatkowej dzięki zwiększeniu jej zdolności kontrolnych, zdolności w zakresie oceny ryzyka i w zakresie windykacji należności. Powiązanie podstawy opodatkowania nieruchomości z ich wartością rynkową. |
| --- | --- |

2.

Poprawę efektywności administracji podatkowej dzięki zwiększeniu jej zdolności kontrolnych, zdolności w zakresie oceny ryzyka i w zakresie windykacji należności. Powiązanie podstawy opodatkowania nieruchomości z ich wartością rynkową.

| 3. | Skuteczniejsze zajęcie się długotrwałym bezrobociem za pomocą środków aktywizacji, edukacji drugiej szansy oraz szkoleń wysokiej jakości, dostosowanych do potrzeb. Zwiększenie zdolności publicznych służb zatrudnienia w zakresie zarządzania sprawami, zindywidualizowanego poradnictwa i aktywizacji osób poszukujących pracy oraz ściślejsze powiązanie środków aktywizujących i pomocy społecznej. Skuteczne zwalczanie bezrobocia młodzieży dzięki lepszej wczesnej interwencji, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Poprawę zachęt dla kobiet do podejmowania zatrudnienia poprzez zwiększenie dostępności placówek opieki nad dziećmi, zwłaszcza dla dzieci poniżej trzeciego roku życia. |
| --- | --- |

3.

Skuteczniejsze zajęcie się długotrwałym bezrobociem za pomocą środków aktywizacji, edukacji drugiej szansy oraz szkoleń wysokiej jakości, dostosowanych do potrzeb. Zwiększenie zdolności publicznych służb zatrudnienia w zakresie zarządzania sprawami, zindywidualizowanego poradnictwa i aktywizacji osób poszukujących pracy oraz ściślejsze powiązanie środków aktywizujących i pomocy społecznej. Skuteczne zwalczanie bezrobocia młodzieży dzięki lepszej wczesnej interwencji, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Poprawę zachęt dla kobiet do podejmowania zatrudnienia poprzez zwiększenie dostępności placówek opieki nad dziećmi, zwłaszcza dla dzieci poniżej trzeciego roku życia.

| 4. | Podjęcie działań na rzecz podniesienia jakości nauczania w celu poprawy wyników edukacyjnych. Udoskonalenie oferty uczenia się poprzez praktykę w miejscu pracy w przedsiębiorstwach w ramach kształcenia i szkolenia zawodowego. Modyfikację działań w zakresie akredytacji, finansowania i zarządzania w celu stymulowania tworzenia ukierunkowanych zawodowo programów studiów na poziomie licencjackim. Poprawę jakości i adekwatności bazy naukowej oraz wdrożenie planów na rzecz skutecznego transferu wiedzy i współpracy środowisk akademickich, badawczych i biznesowych. Przyjęcie środków systemowych w celu poprawy dostępności wysokiej jakości edukacji przedszkolnej i szkolnej sprzyjającej włączaniu społecznemu dla społeczności marginalizowanych, w tym Romów, oraz działanie na rzecz powszechniejszego korzystania przez nich z oferty szkolenia zawodowego i szkolnictwa wyższego. |
| --- | --- |

4.

Podjęcie działań na rzecz podniesienia jakości nauczania w celu poprawy wyników edukacyjnych. Udoskonalenie oferty uczenia się poprzez praktykę w miejscu pracy w przedsiębiorstwach w ramach kształcenia i szkolenia zawodowego. Modyfikację działań w zakresie akredytacji, finansowania i zarządzania w celu stymulowania tworzenia ukierunkowanych zawodowo programów studiów na poziomie licencjackim. Poprawę jakości i adekwatności bazy naukowej oraz wdrożenie planów na rzecz skutecznego transferu wiedzy i współpracy środowisk akademickich, badawczych i biznesowych. Przyjęcie środków systemowych w celu poprawy dostępności wysokiej jakości edukacji przedszkolnej i szkolnej sprzyjającej włączaniu społecznemu dla społeczności marginalizowanych, w tym Romów, oraz działanie na rzecz powszechniejszego korzystania przez nich z oferty szkolenia zawodowego i szkolnictwa wyższego.

| 5. | Nasilenie działań służących usprawnieniu funkcjonowania rynku energii, w szczególności dzięki większej publicznej przejrzystości ram regulacyjnych oraz dzięki zbadaniu czynników powodujących wysokich opłat za korzystanie z sieci elektroenergetycznej, szczególnie w przypadku konsumentów przemysłowych. Dalsze rozwijanie – z wykorzystaniem dotychczasowych postępów – połączeń międzysystemowych z sąsiednimi państwami, w tym z Ukrainą, zgodnie z protokołem ustaleń podpisanym w kwietniu. |
| --- | --- |

5.

Nasilenie działań służących usprawnieniu funkcjonowania rynku energii, w szczególności dzięki większej publicznej przejrzystości ram regulacyjnych oraz dzięki zbadaniu czynników powodujących wysokich opłat za korzystanie z sieci elektroenergetycznej, szczególnie w przypadku konsumentów przemysłowych. Dalsze rozwijanie – z wykorzystaniem dotychczasowych postępów – połączeń międzysystemowych z sąsiednimi państwami, w tym z Ukrainą, zgodnie z protokołem ustaleń podpisanym w kwietniu.

| 6. | Podjęcie działań, m.in. poprzez nowelizację ustawy o służbie cywilnej, na rzecz wzmocnienia niezależności służby publicznej. Przyjęcie strategii na rzecz poprawy zarządzania zasobami ludzkimi w administracji publicznej. Zwiększenie starań na rzecz wzmocnienia zdolności analitycznych w kluczowych ministerstwach w celu przyjmowania polityk opierających się na podstawach merytorycznych oraz w celu zwiększenia jakości oceny skutków polityk. Podjęcie kroków w celu zwalczania korupcji oraz nasilenie działań służących poprawie efektywności i jakości systemu sądowego. Wprowadzenie środków na rzecz poprawy warunków biznesowych, w tym dla MŚP. Nasilenie działań służących poprawie efektywności zamówień publicznych. |
| --- | --- |

6.

Podjęcie działań, m.in. poprzez nowelizację ustawy o służbie cywilnej, na rzecz wzmocnienia niezależności służby publicznej. Przyjęcie strategii na rzecz poprawy zarządzania zasobami ludzkimi w administracji publicznej. Zwiększenie starań na rzecz wzmocnienia zdolności analitycznych w kluczowych ministerstwach w celu przyjmowania polityk opierających się na podstawach merytorycznych oraz w celu zwiększenia jakości oceny skutków polityk. Podjęcie kroków w celu zwalczania korupcji oraz nasilenie działań służących poprawie efektywności i jakości systemu sądowego. Wprowadzenie środków na rzecz poprawy warunków biznesowych, w tym dla MŚP. Nasilenie działań służących poprawie efektywności zamówień publicznych.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P.C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Utrzymana na rok 2014 decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

2

(3)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 71.

3

(4)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie wspólnych przepisów dotyczących monitorowania i oceny projektów planów budżetowych oraz zapewnienia korekty nadmiernego deficytu w państwach członkowskich należących do strefy euro (Dz.U. L 140 z 27.5.2013, s. 11).

4

(5)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25).

5

(6)  Na podstawie art. 5 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

6

(7)  Zob. s. 141 niniejszego Dziennika Urzędowego.

7

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/127 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/127

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Finlandii na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Finlandię programu stabilności na 2014 r.

2014/C 247/24

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 2,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (2), w szczególności jego art. 6 ust. 1,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro, z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i w strefie euro, z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję co do działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Finlandii na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Finlandię zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2017. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (5), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Finlandii na 2014 r. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Finlandii na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Finlandię zaktualizowanego programu stabilności na lata 2012–2017. W dniu 15 listopada 2013 r., zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 (5), Komisja przedstawiła swoją opinię na temat projektu planu budżetowego Finlandii na 2014 r.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Finlandię jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Finlandię jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | Dnia 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Finlandii, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. Analiza doprowadziła Komisję do wniosku, że w Finlandii nadal występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają monitorowania i działań politycznych. Szczególnej i ciągłej uwagi wymagają słabe wyniki w zakresie wywozu w ostatnich latach, spowodowane restrukturyzacją przemysłu oraz kosztowymi i pozakosztowymi czynnikami wpływającymi na konkurencyjność. |
| --- | --- |

(7)

Dnia 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Finlandii, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. Analiza doprowadziła Komisję do wniosku, że w Finlandii nadal występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają monitorowania i działań politycznych. Szczególnej i ciągłej uwagi wymagają słabe wyniki w zakresie wywozu w ostatnich latach, spowodowane restrukturyzacją przemysłu oraz kosztowymi i pozakosztowymi czynnikami wpływającymi na konkurencyjność.

| (8) | W dniu 17 kwietnia 2014 r. Finlandia przedłożyła swój krajowy program reform oraz swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(8)

W dniu 17 kwietnia 2014 r. Finlandia przedłożyła swój krajowy program reform oraz swój program stabilności na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (9) | Celem strategii budżetowej przedstawionej w programie stabilności na 2014 r. jest powrót do średniookresowego celu budżetowego w roku 2015, utrzymanie salda strukturalnego powyżej tego celu w pozostałym okresie objętym programem stabilności oraz, począwszy od 2017 r., zrównoważenie budżetu sektora instytucji rządowych i samorządowych. Średniookresowy cel budżetowy Finlandii, jakim jest deficyt strukturalny na poziomie 0,5 % PKB, odzwierciedla wymogi paktu stabilności i wzrostu. Finlandia osiągnęła swój cel średniookresowy w 2013 r. i planuje pozostać blisko niego w 2014 r., zapewniając równocześnie zgodność z wartością odniesienia dla wydatków. Finlandia planuje przekroczyć swój cel średniookresowy w 2015 r. i nadal zachowuje zgodność z wartością odniesienia dla wydatków. Jest to generalnie zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Jednocześnie jej wskaźnik zadłużenia brutto stale rośnie; przewiduje się, że w 2015 r. przekroczy on tymczasowo próg 60 % PKB, głównie ze względu na słabą sytuację makroekonomiczną. Scenariusz makroekonomiczny, na którym oparto prognozy budżetowe w programie stabilności, który nie został opracowany w sposób niezależny, jest wykonalny, choć nieco bardziej optymistyczny niż przedstawiona wiosną prognoza służb Komisji dotycząca wzrostu gospodarczego w 2014 r. i 2015 r. W prognozie służb Komisji z wiosny 2014 r. przewiduje się pogorszenie salda strukturalnego o 0,3 % PKB w 2014 r., co wiąże się z odchyleniem od celu średniookresowego, oraz jego poprawę o 0,6 % PKB w 2015 r. przy prognozowanym zachowaniu wartości odniesienia dotyczącej wydatków we wskazanych latach. Rada – na podstawie swojej oceny programu stabilności i prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97 – jest zdania, że można oczekiwać, że Finlandia osiągnie cele swojego programu stabilności, które są zasadniczo zgodne paktem stabilności i wzrostu. |
| --- | --- |

(9)

Celem strategii budżetowej przedstawionej w programie stabilności na 2014 r. jest powrót do średniookresowego celu budżetowego w roku 2015, utrzymanie salda strukturalnego powyżej tego celu w pozostałym okresie objętym programem stabilności oraz, począwszy od 2017 r., zrównoważenie budżetu sektora instytucji rządowych i samorządowych. Średniookresowy cel budżetowy Finlandii, jakim jest deficyt strukturalny na poziomie 0,5 % PKB, odzwierciedla wymogi paktu stabilności i wzrostu. Finlandia osiągnęła swój cel średniookresowy w 2013 r. i planuje pozostać blisko niego w 2014 r., zapewniając równocześnie zgodność z wartością odniesienia dla wydatków. Finlandia planuje przekroczyć swój cel średniookresowy w 2015 r. i nadal zachowuje zgodność z wartością odniesienia dla wydatków. Jest to generalnie zgodne z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Jednocześnie jej wskaźnik zadłużenia brutto stale rośnie; przewiduje się, że w 2015 r. przekroczy on tymczasowo próg 60 % PKB, głównie ze względu na słabą sytuację makroekonomiczną. Scenariusz makroekonomiczny, na którym oparto prognozy budżetowe w programie stabilności, który nie został opracowany w sposób niezależny, jest wykonalny, choć nieco bardziej optymistyczny niż przedstawiona wiosną prognoza służb Komisji dotycząca wzrostu gospodarczego w 2014 r. i 2015 r. W prognozie służb Komisji z wiosny 2014 r. przewiduje się pogorszenie salda strukturalnego o 0,3 % PKB w 2014 r., co wiąże się z odchyleniem od celu średniookresowego, oraz jego poprawę o 0,6 % PKB w 2015 r. przy prognozowanym zachowaniu wartości odniesienia dotyczącej wydatków we wskazanych latach. Rada – na podstawie swojej oceny programu stabilności i prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97 – jest zdania, że można oczekiwać, że Finlandia osiągnie cele swojego programu stabilności, które są zasadniczo zgodne paktem stabilności i wzrostu.

| (10) | Ze względu na wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet Finlandia stoi przed wysokim ryzykiem utraty stabilności finansowej w perspektywie długookresowej. Finlandia dostrzegła lukę w stabilności finansów publicznych i w 2013 r. opracowała program polityki strukturalnej zmierzający do usunięcia tej luki i umożliwienia powrotu na ścieżkę wzrostu gospodarczego. Kolejnym ważnym krokiem są pułapy wydatków instytucji rządowych na szczeblu centralnym oraz plan budżetowy sektora instytucji rządowych i samorządowych na lata 2015–2018 z marca 2014 r., w którym przewidziano środki dostosowawcze, reformy strukturalne oraz inwestycje napędzające wzrost gospodarczy. Środki dostosowawcze po stronie dochodów dotyczą głównie podniesienia podatków: dochodowego i od produktów. |
| --- | --- |

(10)

Ze względu na wpływ starzenia się społeczeństwa na budżet Finlandia stoi przed wysokim ryzykiem utraty stabilności finansowej w perspektywie długookresowej. Finlandia dostrzegła lukę w stabilności finansów publicznych i w 2013 r. opracowała program polityki strukturalnej zmierzający do usunięcia tej luki i umożliwienia powrotu na ścieżkę wzrostu gospodarczego. Kolejnym ważnym krokiem są pułapy wydatków instytucji rządowych na szczeblu centralnym oraz plan budżetowy sektora instytucji rządowych i samorządowych na lata 2015–2018 z marca 2014 r., w którym przewidziano środki dostosowawcze, reformy strukturalne oraz inwestycje napędzające wzrost gospodarczy. Środki dostosowawcze po stronie dochodów dotyczą głównie podniesienia podatków: dochodowego i od produktów.

| (11) | Wydajność usług publicznych nie dotrzymuje kroku zmianom w zakresie wydajności w sektorze prywatnym. Finlandia przygotowuje reformy administracyjne dotyczące struktury władz gminnych, opieki zdrowotnej i usług socjalnych. Reforma struktury władz gminnych opiera się na dobrowolnym łączeniu gmin, czemu towarzyszą zachęty finansowe oferowane przez państwo. Nadal nie ma pewności co do ostatecznych rezultatów dobrowolnych połączeń. Opieka społeczna i zdrowotna ma być zapewniona przez pięciu regionalnych usługodawców, a gminy nadal będą uczestniczyć w świadczeniu tych usług. Szczegóły nadal nie są znane, a wniosek ustawodawczy planowany jest na jesień 2014 r. Nowe struktury powinny powstać na początku 2017 r. Ustawa z lipca 2013 r. dotycząca wspierania zdolności funkcjonowania osób starszych i kładąca większy nacisk na profilaktykę, rehabilitację i samodzielne funkcjonowanie powinna się przyczynić do ograniczenia zapotrzebowania na opiekę instytucjonalną i ograniczyć koszty opieki długoterminowej w przyszłości. |
| --- | --- |

(11)

Wydajność usług publicznych nie dotrzymuje kroku zmianom w zakresie wydajności w sektorze prywatnym. Finlandia przygotowuje reformy administracyjne dotyczące struktury władz gminnych, opieki zdrowotnej i usług socjalnych. Reforma struktury władz gminnych opiera się na dobrowolnym łączeniu gmin, czemu towarzyszą zachęty finansowe oferowane przez państwo. Nadal nie ma pewności co do ostatecznych rezultatów dobrowolnych połączeń. Opieka społeczna i zdrowotna ma być zapewniona przez pięciu regionalnych usługodawców, a gminy nadal będą uczestniczyć w świadczeniu tych usług. Szczegóły nadal nie są znane, a wniosek ustawodawczy planowany jest na jesień 2014 r. Nowe struktury powinny powstać na początku 2017 r. Ustawa z lipca 2013 r. dotycząca wspierania zdolności funkcjonowania osób starszych i kładąca większy nacisk na profilaktykę, rehabilitację i samodzielne funkcjonowanie powinna się przyczynić do ograniczenia zapotrzebowania na opiekę instytucjonalną i ograniczyć koszty opieki długoterminowej w przyszłości.

| (12) | Głównym wyzwaniem w zakresie rynku pracy, przed którym stoi Finlandia, jest nadal podaż pracy w długiej perspektywie, liczba osób opuszczających rynek pracy przewyższa bowiem obecnie liczbę osób wchodzących na ten rynek. Zaspokojenie popytu na siłę roboczą w przyszłości wymaga wydłużenia kariery zawodowej oraz zwiększenia podaży pracy. W rządowym programie z 2013 r. dotyczącym polityki strukturalnej przewidziano środki mające na celu wydłużenie kariery zawodowej oraz poprawę podaży pracy, jak również zapewnienie zachęt do podejmowania pracy. Finlandia ogranicza możliwości wcześniejszego zaprzestania aktywności zawodowej. Niektóre z nich nadal jednak istnieją, np. możliwość pobierania, w określonych warunkach, zasiłku przez starsze osoby bezrobotne aż do momentu przejścia na emeryturę (tzw. „unemployment tunnel”). Wprowadzony niedawno współczynnik średniego trwania życia oraz potrojenie stopy przyrostu świadczeń wydają się mieć ograniczony wpływ na praktyki w zakresie emerytur. Ponieważ średnia długość życia rośnie szybciej, niż przewidywano, a ludzie nie pracują dłużej, istnieje ponadto ryzyko obniżenia adekwatności świadczeń emerytalnych. Finlandia postawiła sobie za cel, że do 2025 r. podniesie rzeczywisty wiek przejścia na emeryturę do poziomu co najmniej 62,4 lat. Osiągnięcie tego celu bez wprowadzania środków, takich jak podniesienie ustawowego wieku emerytalnego oraz nasilenie wysiłków zmierzających do poprawy szans na zatrudnienie pracowników w starszym wieku, wydaje się wątpliwe. Partnerzy społeczni pracują obecnie nad swoją propozycją reformy emerytalnej, którą nowy rząd ma przeprowadzić po wyborach powszechnych wiosną 2015 r. i która ma wejść w życie na początku 2017 r. Finlandia podjęła ważne i ambitne działania mające zaradzić bezrobociu młodzieży i bezrobociu długotrwałemu. Trwała poprawa potrzebnych zawodowych umiejętności grup docelowych oraz ich perspektyw na rynku pracy wymaga czasu. |
| --- | --- |

(12)

Głównym wyzwaniem w zakresie rynku pracy, przed którym stoi Finlandia, jest nadal podaż pracy w długiej perspektywie, liczba osób opuszczających rynek pracy przewyższa bowiem obecnie liczbę osób wchodzących na ten rynek. Zaspokojenie popytu na siłę roboczą w przyszłości wymaga wydłużenia kariery zawodowej oraz zwiększenia podaży pracy. W rządowym programie z 2013 r. dotyczącym polityki strukturalnej przewidziano środki mające na celu wydłużenie kariery zawodowej oraz poprawę podaży pracy, jak również zapewnienie zachęt do podejmowania pracy. Finlandia ogranicza możliwości wcześniejszego zaprzestania aktywności zawodowej. Niektóre z nich nadal jednak istnieją, np. możliwość pobierania, w określonych warunkach, zasiłku przez starsze osoby bezrobotne aż do momentu przejścia na emeryturę (tzw. „unemployment tunnel”). Wprowadzony niedawno współczynnik średniego trwania życia oraz potrojenie stopy przyrostu świadczeń wydają się mieć ograniczony wpływ na praktyki w zakresie emerytur. Ponieważ średnia długość życia rośnie szybciej, niż przewidywano, a ludzie nie pracują dłużej, istnieje ponadto ryzyko obniżenia adekwatności świadczeń emerytalnych. Finlandia postawiła sobie za cel, że do 2025 r. podniesie rzeczywisty wiek przejścia na emeryturę do poziomu co najmniej 62,4 lat. Osiągnięcie tego celu bez wprowadzania środków, takich jak podniesienie ustawowego wieku emerytalnego oraz nasilenie wysiłków zmierzających do poprawy szans na zatrudnienie pracowników w starszym wieku, wydaje się wątpliwe. Partnerzy społeczni pracują obecnie nad swoją propozycją reformy emerytalnej, którą nowy rząd ma przeprowadzić po wyborach powszechnych wiosną 2015 r. i która ma wejść w życie na początku 2017 r. Finlandia podjęła ważne i ambitne działania mające zaradzić bezrobociu młodzieży i bezrobociu długotrwałemu. Trwała poprawa potrzebnych zawodowych umiejętności grup docelowych oraz ich perspektyw na rynku pracy wymaga czasu.

| (13) | Finlandia podjęła również działania na rzecz poprawy ogólnych warunków sprzyjających konkurencji i osiągnęła pewne postępy we wdrażaniu programu na rzecz uczciwej konkurencji. Połączono organy odpowiedzialne za konkurencję i ochronę konsumentów, a nowa struktura jest na wczesnym etapie wdrażania. Ustawa o konkurencji określa teraz pułap pozycji dominującej na detalicznym rynku produktów konsumpcyjnych, a fińskiemu organowi ds. konkurencji i konsumentów przyznano szczególne uprawnienia do interweniowania w określonych warunkach w przypadku zaangażowania podmiotów publicznych w działania zakłócające konkurencję na rynku. Rynek detaliczny w Finlandii jest bardzo skoncentrowany, a pewne elementy obowiązujących przepisów potencjalnie osłabiają skuteczność konkurencji i wzmacniają pozycję dwóch liderów rynku detalicznego. Jednym z przykładów są wymogi w zakresie zagospodarowania przestrzennego, które są rygorystyczne szczególnie w przypadku dużych kompleksów handlowych. Przepisy dotyczące użytkowania gruntów i zagospodarowania przestrzennego są obecnie przedmiotem przeglądu, który daje szansę na ich poprawienie pod kątem uczciwej konkurencji. Regulacje dotyczące sektora detalicznego w Finlandii należą do najbardziej rygorystycznych wśród państw członkowskich i wprowadzają przeszkody dla konkurencji spowodowane regulacją dużych placówek sprzedaży detalicznej. |
| --- | --- |

(13)

Finlandia podjęła również działania na rzecz poprawy ogólnych warunków sprzyjających konkurencji i osiągnęła pewne postępy we wdrażaniu programu na rzecz uczciwej konkurencji. Połączono organy odpowiedzialne za konkurencję i ochronę konsumentów, a nowa struktura jest na wczesnym etapie wdrażania. Ustawa o konkurencji określa teraz pułap pozycji dominującej na detalicznym rynku produktów konsumpcyjnych, a fińskiemu organowi ds. konkurencji i konsumentów przyznano szczególne uprawnienia do interweniowania w określonych warunkach w przypadku zaangażowania podmiotów publicznych w działania zakłócające konkurencję na rynku. Rynek detaliczny w Finlandii jest bardzo skoncentrowany, a pewne elementy obowiązujących przepisów potencjalnie osłabiają skuteczność konkurencji i wzmacniają pozycję dwóch liderów rynku detalicznego. Jednym z przykładów są wymogi w zakresie zagospodarowania przestrzennego, które są rygorystyczne szczególnie w przypadku dużych kompleksów handlowych. Przepisy dotyczące użytkowania gruntów i zagospodarowania przestrzennego są obecnie przedmiotem przeglądu, który daje szansę na ich poprawienie pod kątem uczciwej konkurencji. Regulacje dotyczące sektora detalicznego w Finlandii należą do najbardziej rygorystycznych wśród państw członkowskich i wprowadzają przeszkody dla konkurencji spowodowane regulacją dużych placówek sprzedaży detalicznej.

| (14) | Głównym wyzwaniem dla fińskiej gospodarki jest przywrócenie wzrostu i konkurencyjności. Finlandia zajmuje bardzo wysoką pozycję w międzynarodowych rankingach konkurencyjności, w latach 2007–2012 traciła jednak udziały w rynku eksportowym najszybciej w całej Unii. Udział przedsiębiorstw w dziedzinie badań i rozwoju maleje, a krajowy cel w zakresie wydatków na badania i rozwój wydaje się być jeszcze trudniejszy do osiągnięcia. Kluczową kwestią w przypadku fińskiego systemu badań naukowych i innowacji jest wydajność, z jaką inwestycje w ten sektor przekładają się na nowe innowacyjne produkty i usługi. Obecne inwestycje nie są wystarczające, by potencjał badawczy i rozwojowy znalazł swoje przełożenie w postaci nowych produktów. Ograniczona liczba dużych przedsiębiorstw eksportowych sprzedających wąski asortyment produktów, jak również niższa skłonność małych przedsiębiorstw do działalności wywozowej ma wpływ na wyniki handlowe i potencjalny wzrost gospodarczy. Zapewnienie dalszego ukierunkowanego wsparcia mniejszym przedsiębiorstwom, umożliwiającego im rozwój na międzynarodową skalę, mogłoby zwiększyć potencjał eksportowy. Finlandia rozpoczęła reformy dotyczące zdolności tworzenia innowacyjnych produktów oraz wspierające dywersyfikację przemysłu, w tym kompleksową reformę instytutów badawczych i finansowania badań naukowych. W rządowym programie z 2013 r. dotyczącym polityki strukturalnej, w pułapach wydatków instytucji rządowych oraz w planie budżetowym na lata 2015–2018 z marca 2014 r. przewidziano nie tylko środki dostosowawcze, lecz ujęto również inicjatywy wspierające wzrost gospodarczy i innowacje. Finlandia mogłaby również odnieść korzyści z dywersyfikacji dostaw energii, tym bardziej że polega na jednym tylko źródle dostaw gazu. |
| --- | --- |

(14)

Głównym wyzwaniem dla fińskiej gospodarki jest przywrócenie wzrostu i konkurencyjności. Finlandia zajmuje bardzo wysoką pozycję w międzynarodowych rankingach konkurencyjności, w latach 2007–2012 traciła jednak udziały w rynku eksportowym najszybciej w całej Unii. Udział przedsiębiorstw w dziedzinie badań i rozwoju maleje, a krajowy cel w zakresie wydatków na badania i rozwój wydaje się być jeszcze trudniejszy do osiągnięcia. Kluczową kwestią w przypadku fińskiego systemu badań naukowych i innowacji jest wydajność, z jaką inwestycje w ten sektor przekładają się na nowe innowacyjne produkty i usługi. Obecne inwestycje nie są wystarczające, by potencjał badawczy i rozwojowy znalazł swoje przełożenie w postaci nowych produktów. Ograniczona liczba dużych przedsiębiorstw eksportowych sprzedających wąski asortyment produktów, jak również niższa skłonność małych przedsiębiorstw do działalności wywozowej ma wpływ na wyniki handlowe i potencjalny wzrost gospodarczy. Zapewnienie dalszego ukierunkowanego wsparcia mniejszym przedsiębiorstwom, umożliwiającego im rozwój na międzynarodową skalę, mogłoby zwiększyć potencjał eksportowy. Finlandia rozpoczęła reformy dotyczące zdolności tworzenia innowacyjnych produktów oraz wspierające dywersyfikację przemysłu, w tym kompleksową reformę instytutów badawczych i finansowania badań naukowych. W rządowym programie z 2013 r. dotyczącym polityki strukturalnej, w pułapach wydatków instytucji rządowych oraz w planie budżetowym na lata 2015–2018 z marca 2014 r. przewidziano nie tylko środki dostosowawcze, lecz ujęto również inicjatywy wspierające wzrost gospodarczy i innowacje. Finlandia mogłaby również odnieść korzyści z dywersyfikacji dostaw energii, tym bardziej że polega na jednym tylko źródle dostaw gazu.

| (15) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Finlandii. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki budżetowej i polityki społeczno-gospodarczej w Finlandii, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–5. |
| --- | --- |

(15)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Finlandii. Oceniła krajowy program reform i program stabilności. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki budżetowej i polityki społeczno-gospodarczej w Finlandii, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–5.

| (16) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(16)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program stabilności, a jej opinia (6) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej.

| (17) | W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada zbadała krajowy program reform i program stabilności. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 2, 4 i 5 poniżej. |
| --- | --- |

(17)

W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada zbadała krajowy program reform i program stabilności. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 2, 4 i 5 poniżej.

| (18) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia skierowane do państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako jedno z państw członkowskich, których walutą jest euro, Finlandia powinna zapewnić pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń, |
| --- | --- |

(18)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła również analizę polityki gospodarczej strefy euro jako całości. Na tej podstawie Rada wydała osobne zalecenia skierowane do państw członkowskich, których walutą jest euro (7). Jako jedno z państw członkowskich, których walutą jest euro, Finlandia powinna zapewnić pełne i terminowe wdrożenie również tych zaleceń,

NINIEJSZYM ZALECA Finlandii podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Ograniczenie pojawiającej się luki w stosunku do średniookresowego celu budżetowego, zapewnienie powrotu do niego w 2015 r. oraz zgodne z planem przestrzeganie go w latach późniejszych. Zapewnienie spełnienia kryterium zadłużenia, przy jednoczesnej realizacji polityki budżetowej sprzyjającej wzrostowi. Szybkie wdrożenie reform określonych w programie dotyczącym polityki strukturalnej, pułapach wydatków instytucji rządowych oraz planie budżetowym na lata 2015–2018 w celu zmniejszenia luki w stabilności finansów publicznych oraz poprawy warunków wzrostu gospodarczego. |
| --- | --- |

1.

Ograniczenie pojawiającej się luki w stosunku do średniookresowego celu budżetowego, zapewnienie powrotu do niego w 2015 r. oraz zgodne z planem przestrzeganie go w latach późniejszych. Zapewnienie spełnienia kryterium zadłużenia, przy jednoczesnej realizacji polityki budżetowej sprzyjającej wzrostowi. Szybkie wdrożenie reform określonych w programie dotyczącym polityki strukturalnej, pułapach wydatków instytucji rządowych oraz planie budżetowym na lata 2015–2018 w celu zmniejszenia luki w stabilności finansów publicznych oraz poprawy warunków wzrostu gospodarczego.

| 2. | Zagwarantowanie skutecznego wdrożenia rozpoczętych reform administracyjnych dotyczących struktury władz gminnych oraz usług socjalnych i opieki zdrowotnej, tak aby zapewnić wzrost efektywności kosztowej w ramach świadczenia usług publicznych. |
| --- | --- |

2.

Zagwarantowanie skutecznego wdrożenia rozpoczętych reform administracyjnych dotyczących struktury władz gminnych oraz usług socjalnych i opieki zdrowotnej, tak aby zapewnić wzrost efektywności kosztowej w ramach świadczenia usług publicznych.

| 3. | Poprawę wykorzystania pełnego potencjału siły roboczej na rynku pracy, m.in. poprzez podniesienie wskaźnika zatrudnienia i szans na zatrudnienie starszych pracowników oraz podniesienie rzeczywistego wieku przejścia na emeryturę przez ograniczenie możliwości wcześniejszego przejścia na emeryturę oraz dostosowanie wieku emerytalnego lub świadczeń emerytalnych do zmian w zakresie średniego dalszego trwania życia. Poprawę perspektyw młodzieży i osób długotrwale bezrobotnych na rynku pracy, ze szczególnym naciskiem na szkolenia zawodowe oraz ukierunkowane środki aktywizacji zawodowej. |
| --- | --- |

3.

Poprawę wykorzystania pełnego potencjału siły roboczej na rynku pracy, m.in. poprzez podniesienie wskaźnika zatrudnienia i szans na zatrudnienie starszych pracowników oraz podniesienie rzeczywistego wieku przejścia na emeryturę przez ograniczenie możliwości wcześniejszego przejścia na emeryturę oraz dostosowanie wieku emerytalnego lub świadczeń emerytalnych do zmian w zakresie średniego dalszego trwania życia. Poprawę perspektyw młodzieży i osób długotrwale bezrobotnych na rynku pracy, ze szczególnym naciskiem na szkolenia zawodowe oraz ukierunkowane środki aktywizacji zawodowej.

| 4. | Kontynuowanie starań na rzecz zwiększenia konkurencji na rynkach produktów i usług, szczególnie w sektorze detalicznym, przez wdrożenie nowego programu na rzecz uczciwej konkurencji, w tym zmian w ustawie o użytkowaniu gruntów i zabudowie, tak by w większym stopniu sprzyjała ona uczciwej konkurencji. |
| --- | --- |

4.

Kontynuowanie starań na rzecz zwiększenia konkurencji na rynkach produktów i usług, szczególnie w sektorze detalicznym, przez wdrożenie nowego programu na rzecz uczciwej konkurencji, w tym zmian w ustawie o użytkowaniu gruntów i zabudowie, tak by w większym stopniu sprzyjała ona uczciwej konkurencji.

| 5. | Kontynuowanie działań zwiększających zdolności Finlandii do tworzenia innowacyjnych produktów, usług i przedsiębiorstw zapewniających wysoki wzrost gospodarczy w szybko zmieniających się warunkach oraz kontynuowanie dywersyfikacji przemysłu, w szczególności przez poprawę otoczenia biznesowego w celu zwiększenia inwestycji w Finlandii, a także dalsze ułatwianie mniejszym przedsiębiorstwom wejścia na rynki zagraniczne. Przyspieszenie budowy transgranicznego gazociągu łączącego Finlandię z Estonią. |
| --- | --- |

5.

Kontynuowanie działań zwiększających zdolności Finlandii do tworzenia innowacyjnych produktów, usług i przedsiębiorstw zapewniających wysoki wzrost gospodarczy w szybko zmieniających się warunkach oraz kontynuowanie dywersyfikacji przemysłu, w szczególności przez poprawę otoczenia biznesowego w celu zwiększenia inwestycji w Finlandii, a także dalsze ułatwianie mniejszym przedsiębiorstwom wejścia na rynki zagraniczne. Przyspieszenie budowy transgranicznego gazociągu łączącego Finlandię z Estonią.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P.C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25.

2

(3)  Utrzymane na 2014 r. decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

3

(4)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 24.

4

(5)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie wspólnych przepisów dotyczących monitorowania i oceny projektów planów budżetowych oraz zapewnienia korekty nadmiernego deficytu w państwach członkowskich należących do strefy euro (Dz.U. L 140 z 27.5.2013, s. 11).

5

(6)  Na podstawie art. 5 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 1466/97.

6

(7)  Zob. s. 141 niniejszego Dziennika Urzędowego.

7

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/132 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/132

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Szwecji na 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Szwecję programu konwergencji na 2014 r.

2014/C 247/25

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 9 ust. 2,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (2), w szczególności jego art. 6 ust. 1,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityk gospodarczych i skupiającej się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie trwałego wzrostu gospodarczego i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swoich krajowych politykach gospodarczych i politykach zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swoich krajowych politykach gospodarczych i politykach zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję w sprawie działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw lub rządów państw członkowskich podjęli decyzję w sprawie Paktu na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślającego spójne ramy działania na poziomie krajowym, unijnym i strefy euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję w sprawie działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Szwecji z 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Szwecję zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2012–2016. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Szwecji z 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Szwecję zaktualizowanego programu konwergencji na lata 2012–2016.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Szwecję jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr na rzecz koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Także w dniu 13 listopada 2013 r. Komisja, na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Szwecję jako jedno z państw członkowskich, w przypadku których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Rada Europejska podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki swojej szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Szwecji, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że w Szwecji w dalszym ciągu występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają monitorowania i działań politycznych. W szczególności uwagi nadal wymaga rozwój sytuacji w zakresie zadłużenia gospodarstw domowych w połączeniu z niewydolnościami na rynku nieruchomości mieszkaniowych. Duża nadwyżka na rachunku obrotów bieżących nie stwarza wprawdzie takiego ryzyka jak duże deficyty, częściowo wynika też z konieczności delewarowania, jednak Komisja – w ramach europejskiego semestru – będzie obserwować sytuację na rachunku obrotów bieżących w Szwecji. |
| --- | --- |

(7)

W dniu 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki swojej szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Szwecji, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że w Szwecji w dalszym ciągu występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają monitorowania i działań politycznych. W szczególności uwagi nadal wymaga rozwój sytuacji w zakresie zadłużenia gospodarstw domowych w połączeniu z niewydolnościami na rynku nieruchomości mieszkaniowych. Duża nadwyżka na rachunku obrotów bieżących nie stwarza wprawdzie takiego ryzyka jak duże deficyty, częściowo wynika też z konieczności delewarowania, jednak Komisja – w ramach europejskiego semestru – będzie obserwować sytuację na rachunku obrotów bieżących w Szwecji.

| (8) | W dniu 16 kwietnia 2014 r. Szwecja przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r. oraz swój program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(8)

W dniu 16 kwietnia 2014 r. Szwecja przedłożyła swój krajowy program reform na 2014 r. oraz swój program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (9) | Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie konwergencji na 2014 r. jest zapewnienie nadwyżki sektora instytucji rządowych i samorządowych w wysokości średnio 1 % PKB w trakcie cyklu koniunkturalnego, zgodnie z ramami budżetowymi Szwecji. W programie konwergencji potwierdzono średniookresowy cel budżetowy – określony w poprzednim programie konwergencji – jakim jest osiągnięcie deficytu strukturalnego na poziomie 1 % PKB, co odzwierciedla wymogi paktu stabilności i wzrostu. Na podstawie (ponownie obliczonego) salda strukturalnego w programie konwergencji przewiduje się wynik, który przekracza średniookresowy cel budżetowy w całym okresie objętym programem. W programie konwergencji prognozuje się, że dług sektora instytucji rządowych i samorządowych, który utrzymuje się znacznie poniżej wartości referencyjnej 60 % PKB, zmaleje z 41,5 % PKB w 2014 r. do 35 % w 2017 r. Ogólnie rzecz biorąc, określona w programie konwergencji strategia budżetowa jest zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Scenariusz makroekonomiczny, na którym oparto prognozy budżetowe w programie konwergencji, jest wykonalny. Jeżeli chodzi o długoterminową stabilność finansów publicznych, wydatki na opiekę długoterminową stanowią duży udział w PKB, a w perspektywie długookresowej przewiduje się znaczne ich zwiększenie, aby w wystarczający sposób uwzględnić starzenie się społeczeństwa, w związku z czym wydatki te w Szwecji w 2060 r. będą wynosić 6,4 % PKB. Szwecja musiałaby zająć się tą kwestią, zapewniając wystarczające nadwyżki pierwotne, a następnie ograniczać wzrost wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa w celu zapewnienia długoterminowej stabilności budżetowej. Rada – na podstawie swojej oceny programu konwergencji z 2014 r. i prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97 – jest zdania, że program konwergencji Szwecji jest zgodny z zasadami paktu stabilności i wzrostu, a cele budżetowe obarczone są niewielkim ryzykiem. |
| --- | --- |

(9)

Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie konwergencji na 2014 r. jest zapewnienie nadwyżki sektora instytucji rządowych i samorządowych w wysokości średnio 1 % PKB w trakcie cyklu koniunkturalnego, zgodnie z ramami budżetowymi Szwecji. W programie konwergencji potwierdzono średniookresowy cel budżetowy – określony w poprzednim programie konwergencji – jakim jest osiągnięcie deficytu strukturalnego na poziomie 1 % PKB, co odzwierciedla wymogi paktu stabilności i wzrostu. Na podstawie (ponownie obliczonego) salda strukturalnego w programie konwergencji przewiduje się wynik, który przekracza średniookresowy cel budżetowy w całym okresie objętym programem. W programie konwergencji prognozuje się, że dług sektora instytucji rządowych i samorządowych, który utrzymuje się znacznie poniżej wartości referencyjnej 60 % PKB, zmaleje z 41,5 % PKB w 2014 r. do 35 % w 2017 r. Ogólnie rzecz biorąc, określona w programie konwergencji strategia budżetowa jest zgodna z wymogami paktu stabilności i wzrostu. Scenariusz makroekonomiczny, na którym oparto prognozy budżetowe w programie konwergencji, jest wykonalny. Jeżeli chodzi o długoterminową stabilność finansów publicznych, wydatki na opiekę długoterminową stanowią duży udział w PKB, a w perspektywie długookresowej przewiduje się znaczne ich zwiększenie, aby w wystarczający sposób uwzględnić starzenie się społeczeństwa, w związku z czym wydatki te w Szwecji w 2060 r. będą wynosić 6,4 % PKB. Szwecja musiałaby zająć się tą kwestią, zapewniając wystarczające nadwyżki pierwotne, a następnie ograniczać wzrost wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa w celu zapewnienia długoterminowej stabilności budżetowej. Rada – na podstawie swojej oceny programu konwergencji z 2014 r. i prognozy Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97 – jest zdania, że program konwergencji Szwecji jest zgodny z zasadami paktu stabilności i wzrostu, a cele budżetowe obarczone są niewielkim ryzykiem.

| (10) | Problemem pozostaje wysokie zadłużenie sektora prywatnego, a zwłaszcza szwedzkich gospodarstw domowych. Ponadto wpływ sektora finansowego na gospodarstwa domowe, w przeciwieństwie do sektora przedsiębiorstw, rósł proporcjonalnie do zadłużenia sektora gospodarstw domowych wynoszącego obecnie 83 % PKB, czyli około 160 % dochodu do dyspozycji. Zadłużenie jest powodowane stałym wzrostem akcji kredytowej i wolnym tempem spłaty kredytów hipotecznych. W przypadku wzrostu stóp procentowych, spadku cen domów lub niekorzystnego rozwoju sytuacji makroekonomicznej wysokie zadłużenie sektora gospodarstw domowych byłoby czynnikiem ryzyka. Miałoby to wpływ na sytuację gospodarstw domowych i strukturę ich konsumpcji. Mogłoby to także mieć niekorzystny wtórny wpływ na sektor bankowy poprzez wzrost liczby kredytów zagrożonych i kosztu finansowania przez rynek. Szwecja nie zapowiedziała ani nie przyjęła żadnych środków służących zajęciu się problemem preferencyjnego traktowania zadłużenia w systemie opodatkowania związanym z sektorem mieszkaniowym, co można by zrobić w ramach przesunięcia obciążeń podatkowych bez zwiększania całkowitego obciążenia podatkowego. Szwecja podjęła jednak pewne działania zachęcające do ostrożnego udzielania pożyczek, wprowadzając w maju 2013 r. 15 % pułap ważenia ryzyka dla ekspozycji hipotecznych; zapowiedziano też dalsze jego zwiększenie. Jednak praktyki w zakresie spłaty są nadal rozluźnione, z bardzo długimi okresami spłat charakteryzującymi się współczynnikami pokrycia należności zabezpieczeniem w wysokości poniżej 75 %, nie podjęto też zdecydowanych środków w tym zakresie, zważywszy na dobrowolny charakter zalecenia z października 2013 r. w sprawie indywidualnych planów spłat. Szwedzkie Stowarzyszenie Bankowców w swoim zaleceniu z marca 2014 r. wprowadziło zaostrzenie, wzywając do obniżenia spłaty do 70 % współczynnika pokrycia należności zabezpieczeniem. Szwecja zajęła się także problemem preferencyjnego traktowania zadłużenia w systemie opodatkowania przedsiębiorstw poprzez dalsze wzmocnienie ograniczeń w zakresie możliwości odliczania odsetek, obejmując tymi ograniczeniami od stycznia 2013 r. wszelkie rodzaje pożyczek wewnątrz grup kapitałowych i wprowadzając tak zwaną możliwość odliczania dla inwestorów, która może ograniczyć rozwiązania sprzyjające zadłużeniu w zakresie opodatkowania. Z początkiem 2013 r. obniżono także podatek od przedsiębiorstw z 26,3 % do 22 %. |
| --- | --- |

(10)

Problemem pozostaje wysokie zadłużenie sektora prywatnego, a zwłaszcza szwedzkich gospodarstw domowych. Ponadto wpływ sektora finansowego na gospodarstwa domowe, w przeciwieństwie do sektora przedsiębiorstw, rósł proporcjonalnie do zadłużenia sektora gospodarstw domowych wynoszącego obecnie 83 % PKB, czyli około 160 % dochodu do dyspozycji. Zadłużenie jest powodowane stałym wzrostem akcji kredytowej i wolnym tempem spłaty kredytów hipotecznych. W przypadku wzrostu stóp procentowych, spadku cen domów lub niekorzystnego rozwoju sytuacji makroekonomicznej wysokie zadłużenie sektora gospodarstw domowych byłoby czynnikiem ryzyka. Miałoby to wpływ na sytuację gospodarstw domowych i strukturę ich konsumpcji. Mogłoby to także mieć niekorzystny wtórny wpływ na sektor bankowy poprzez wzrost liczby kredytów zagrożonych i kosztu finansowania przez rynek. Szwecja nie zapowiedziała ani nie przyjęła żadnych środków służących zajęciu się problemem preferencyjnego traktowania zadłużenia w systemie opodatkowania związanym z sektorem mieszkaniowym, co można by zrobić w ramach przesunięcia obciążeń podatkowych bez zwiększania całkowitego obciążenia podatkowego. Szwecja podjęła jednak pewne działania zachęcające do ostrożnego udzielania pożyczek, wprowadzając w maju 2013 r. 15 % pułap ważenia ryzyka dla ekspozycji hipotecznych; zapowiedziano też dalsze jego zwiększenie. Jednak praktyki w zakresie spłaty są nadal rozluźnione, z bardzo długimi okresami spłat charakteryzującymi się współczynnikami pokrycia należności zabezpieczeniem w wysokości poniżej 75 %, nie podjęto też zdecydowanych środków w tym zakresie, zważywszy na dobrowolny charakter zalecenia z października 2013 r. w sprawie indywidualnych planów spłat. Szwedzkie Stowarzyszenie Bankowców w swoim zaleceniu z marca 2014 r. wprowadziło zaostrzenie, wzywając do obniżenia spłaty do 70 % współczynnika pokrycia należności zabezpieczeniem. Szwecja zajęła się także problemem preferencyjnego traktowania zadłużenia w systemie opodatkowania przedsiębiorstw poprzez dalsze wzmocnienie ograniczeń w zakresie możliwości odliczania odsetek, obejmując tymi ograniczeniami od stycznia 2013 r. wszelkie rodzaje pożyczek wewnątrz grup kapitałowych i wprowadzając tak zwaną możliwość odliczania dla inwestorów, która może ograniczyć rozwiązania sprzyjające zadłużeniu w zakresie opodatkowania. Z początkiem 2013 r. obniżono także podatek od przedsiębiorstw z 26,3 % do 22 %.

| (11) | Szwedzki rynek nieruchomości mieszkaniowych, charakteryzujący się gwałtownymi wzrostami cen w ostatnich dwóch dziesięcioleciach, nadal pozostaje potencjalnym źródłem braku stabilności. Niewydolności wciąż mają negatywny wpływ na podaż na rynku nieruchomości mieszkaniowych, co wynika w szczególności ze złożonych procedur planowania, ograniczonej konkurencji w sektorze budowlanym i wysokiego stopnia kontroli czynszów. Wraz z opodatkowaniem sprzyjającym zadłużeniu, niewydolności te wpływają na powstawanie zwyżkowego trendu w cenach domów. Szwecja podjęła pewne środki w odniesieniu do rynku wynajmu mieszkań, wydają się one jednak niewystarczające, aby zaradzić leżącemu u ich podstaw problemowi strukturalnemu związanemu z dużym brakiem elastyczności systemu wynajmu mieszkań. W przedstawionym w dniu 9 kwietnia 2014 r. przez rząd wiosennym projekcie ustawy nie zawarto żadnych środków odnoszących się do rynku wynajmu mieszkań. Szwecja przyjęła środki zmierzające do usunięcia nieskutecznych elementów w procedurach podziału na strefy i planowania oraz monopolu gmin na planowanie, poprzez nałożenie na gminy wymogu uwzględniania perspektywy regionalnej przy określaniu potrzeb mieszkaniowych. Środki te zmierzają w dobrym kierunku; dotychczas nie wszystkie jeszcze wdrożono, nie przewidziano też żadnych sankcji dla gmin, które tego nie zrobią. |
| --- | --- |

(11)

Szwedzki rynek nieruchomości mieszkaniowych, charakteryzujący się gwałtownymi wzrostami cen w ostatnich dwóch dziesięcioleciach, nadal pozostaje potencjalnym źródłem braku stabilności. Niewydolności wciąż mają negatywny wpływ na podaż na rynku nieruchomości mieszkaniowych, co wynika w szczególności ze złożonych procedur planowania, ograniczonej konkurencji w sektorze budowlanym i wysokiego stopnia kontroli czynszów. Wraz z opodatkowaniem sprzyjającym zadłużeniu, niewydolności te wpływają na powstawanie zwyżkowego trendu w cenach domów. Szwecja podjęła pewne środki w odniesieniu do rynku wynajmu mieszkań, wydają się one jednak niewystarczające, aby zaradzić leżącemu u ich podstaw problemowi strukturalnemu związanemu z dużym brakiem elastyczności systemu wynajmu mieszkań. W przedstawionym w dniu 9 kwietnia 2014 r. przez rząd wiosennym projekcie ustawy nie zawarto żadnych środków odnoszących się do rynku wynajmu mieszkań. Szwecja przyjęła środki zmierzające do usunięcia nieskutecznych elementów w procedurach podziału na strefy i planowania oraz monopolu gmin na planowanie, poprzez nałożenie na gminy wymogu uwzględniania perspektywy regionalnej przy określaniu potrzeb mieszkaniowych. Środki te zmierzają w dobrym kierunku; dotychczas nie wszystkie jeszcze wdrożono, nie przewidziano też żadnych sankcji dla gmin, które tego nie zrobią.

| (12) | Istnieją dowody na to, że – pomimo wysokich nakładów – wyniki w nauce w szkolnictwie obowiązkowym mierzone według międzynarodowej oceny umiejętności uczniów są gorsze niż w pierwszych latach XXI w., a wyniki Szwecji we wszystkich trzech badanych dziedzinach (czytanie, matematyka i nauki ścisłe) są obecnie gorsze zarówno od średniej UE, jak i OECD. Zwiększyła się ponadto zależność między pochodzeniem społeczno-gospodarczym a wynikami, pogłębiły się też różnice pomiędzy szkołami. Proponowane przez rząd środki są wprawdzie krokiem w dobrą stronę, wydaje się jednak, że konieczne będą radykalniejsze zmiany strukturalne. Szwecja zamierza przeprowadzić w tym celu przegląd skuteczności systemu szkolnictwa, aby przywrócić wysokie wyniki. |
| --- | --- |

(12)

Istnieją dowody na to, że – pomimo wysokich nakładów – wyniki w nauce w szkolnictwie obowiązkowym mierzone według międzynarodowej oceny umiejętności uczniów są gorsze niż w pierwszych latach XXI w., a wyniki Szwecji we wszystkich trzech badanych dziedzinach (czytanie, matematyka i nauki ścisłe) są obecnie gorsze zarówno od średniej UE, jak i OECD. Zwiększyła się ponadto zależność między pochodzeniem społeczno-gospodarczym a wynikami, pogłębiły się też różnice pomiędzy szkołami. Proponowane przez rząd środki są wprawdzie krokiem w dobrą stronę, wydaje się jednak, że konieczne będą radykalniejsze zmiany strukturalne. Szwecja zamierza przeprowadzić w tym celu przegląd skuteczności systemu szkolnictwa, aby przywrócić wysokie wyniki.

| (13) | Na rynku pracy sytuacja młodzieży, osób niskowykwalifikowanych oraz osób ze środowisk migracyjnych jest nadal słaba. Bezrobocie młodzieży nadal przewyższa średnią UE. Rząd podjął wprawdzie działania w tej kwestii, wydaje się jednak, że trudności mogą być związane z problemami w dziedzinie kształcenia polegającymi na tym, że z systemu edukacji wychodzi niewystarczający odsetek młodych ludzi posiadających umiejętności niezbędne do pomyślnej integracji na rynku pracy. Jeżeli chodzi o integrację na rynku pracy oraz kształcenie i szkolenie, Szwecja przyjęła środki ułatwiające przejście od kształcenia do zatrudnienia (reforma przyuczania do zawodu obejmująca „wynagrodzenie ucznia”) oraz pomoc w uzyskaniu przez młodych ludzi doświadczenia zawodowego („zatrudnienie wprowadzające do zawodu”). Wprowadzenie wczesnych środków dla osób najbardziej potrzebujących wzmocniło de facto to przejście. Jednak zasięg i zakres w odniesieniu do niezarejestrowanych osób, które nie uczą się, nie pracują ani nie szkolą się, jest nadal słaby. Szwecja dokłada także starań, aby przyspieszyć integrację osób ze środowisk migracyjnych, nadal jednak boryka się z problemem, jaki stanowią zwłaszcza takie osoby pochodzące spoza Unii. Szwecja przeprowadza aktualnie ocenę skuteczności obecnej obniżonej stawki VAT na usługi restauracyjne i cateringowe, która ma wspierać tworzenie miejsc pracy. Ostateczna ocena ma być gotowa w styczniu 2016 r. |
| --- | --- |

(13)

Na rynku pracy sytuacja młodzieży, osób niskowykwalifikowanych oraz osób ze środowisk migracyjnych jest nadal słaba. Bezrobocie młodzieży nadal przewyższa średnią UE. Rząd podjął wprawdzie działania w tej kwestii, wydaje się jednak, że trudności mogą być związane z problemami w dziedzinie kształcenia polegającymi na tym, że z systemu edukacji wychodzi niewystarczający odsetek młodych ludzi posiadających umiejętności niezbędne do pomyślnej integracji na rynku pracy. Jeżeli chodzi o integrację na rynku pracy oraz kształcenie i szkolenie, Szwecja przyjęła środki ułatwiające przejście od kształcenia do zatrudnienia (reforma przyuczania do zawodu obejmująca „wynagrodzenie ucznia”) oraz pomoc w uzyskaniu przez młodych ludzi doświadczenia zawodowego („zatrudnienie wprowadzające do zawodu”). Wprowadzenie wczesnych środków dla osób najbardziej potrzebujących wzmocniło de facto to przejście. Jednak zasięg i zakres w odniesieniu do niezarejestrowanych osób, które nie uczą się, nie pracują ani nie szkolą się, jest nadal słaby. Szwecja dokłada także starań, aby przyspieszyć integrację osób ze środowisk migracyjnych, nadal jednak boryka się z problemem, jaki stanowią zwłaszcza takie osoby pochodzące spoza Unii. Szwecja przeprowadza aktualnie ocenę skuteczności obecnej obniżonej stawki VAT na usługi restauracyjne i cateringowe, która ma wspierać tworzenie miejsc pracy. Ostateczna ocena ma być gotowa w styczniu 2016 r.

| (14) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę szwedzkiej polityki gospodarczej. Oceniła krajowy program reform i program konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Szwecji, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia ogólnego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na szczeblu UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–4. |
| --- | --- |

(14)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę szwedzkiej polityki gospodarczej. Oceniła krajowy program reform i program konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla stabilnej polityki fiskalnej i społeczno-gospodarczej w Szwecji, ale także ich zgodność z przepisami i wytycznymi UE, ze względu na konieczność wzmocnienia ogólnego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na szczeblu UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały przedstawione poniżej w zaleceniach 1–4.

| (15) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej, |
| --- | --- |

(15)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej,

| (16) | W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada przeanalizowała krajowy program reform i program konwergencji. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 2 i 3 poniżej, |
| --- | --- |

(16)

W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada przeanalizowała krajowy program reform i program konwergencji. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 2 i 3 poniżej,

NINIEJSZYM ZALECA Szwecji podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Dalszą realizację polityki budżetowej sprzyjającej wzrostowi i zachowanie należytej sytuacji budżetowej, z zapewnieniem przestrzegania średniookresowego celu budżetowego w całym okresie objętym programem konwergencji, także z myślą o trudnościach z utrzymaniem długoterminowej stabilności finansów publicznych wynikających ze starzenia się społeczeństwa. |
| --- | --- |

1.

Dalszą realizację polityki budżetowej sprzyjającej wzrostowi i zachowanie należytej sytuacji budżetowej, z zapewnieniem przestrzegania średniookresowego celu budżetowego w całym okresie objętym programem konwergencji, także z myślą o trudnościach z utrzymaniem długoterminowej stabilności finansów publicznych wynikających ze starzenia się społeczeństwa.

| 2. | Złagodzenie wzrostu akcji kredytowej w sektorze gospodarstw domowych i zadłużenia sektora prywatnego. W tym celu – ograniczanie skutków rozwiązań sprzyjających zadłużeniu w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych poprzez stopniowe ograniczanie możliwości odliczania od podatku odsetek od kredytów hipotecznych lub zwiększenie pobieranych okresowo podatków majątkowych. Podjęcie dalszych kroków w celu zwiększenia tempa spłaty kredytów hipotecznych. |
| --- | --- |

2.

Złagodzenie wzrostu akcji kredytowej w sektorze gospodarstw domowych i zadłużenia sektora prywatnego. W tym celu – ograniczanie skutków rozwiązań sprzyjających zadłużeniu w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych poprzez stopniowe ograniczanie możliwości odliczania od podatku odsetek od kredytów hipotecznych lub zwiększenie pobieranych okresowo podatków majątkowych. Podjęcie dalszych kroków w celu zwiększenia tempa spłaty kredytów hipotecznych.

| 3. | Dalszą poprawę efektywności rynku nieruchomości mieszkaniowych przez dalsze reformy systemu ustalania czynszów. W szczególności dopuszczenie bardziej zorientowanych na rynek poziomów czynszów poprzez odejście od systemu wartości użytkowej i dalszą liberalizację pewnych segmentów rynku wynajmu mieszkań, a także umożliwienie większej swobody zawierania umów między indywidualnymi najemcami a właścicielami. Skrócenie i uproszczenie procedur planowania i odwoływania się poprzez ograniczenie i łączenie wymogów administracyjnych, harmonizowanie między gminami wymogów i standardów budowlanych oraz zwiększanie przejrzystości w przypadku procedur przydzielania gruntów. Zachęcanie gmin do udostępniania własnych gruntów pod nowe projekty mieszkaniowe. |
| --- | --- |

3.

Dalszą poprawę efektywności rynku nieruchomości mieszkaniowych przez dalsze reformy systemu ustalania czynszów. W szczególności dopuszczenie bardziej zorientowanych na rynek poziomów czynszów poprzez odejście od systemu wartości użytkowej i dalszą liberalizację pewnych segmentów rynku wynajmu mieszkań, a także umożliwienie większej swobody zawierania umów między indywidualnymi najemcami a właścicielami. Skrócenie i uproszczenie procedur planowania i odwoływania się poprzez ograniczenie i łączenie wymogów administracyjnych, harmonizowanie między gminami wymogów i standardów budowlanych oraz zwiększanie przejrzystości w przypadku procedur przydzielania gruntów. Zachęcanie gmin do udostępniania własnych gruntów pod nowe projekty mieszkaniowe.

| 4. | Podjęcie odpowiednich środków w celu poprawy podstawowych umiejętności oraz ułatwienie przejścia od kształcenia do rynku pracy, między innymi dzięki szerszemu stosowaniu szkolenia poprzez praktykę w miejscu pracy i przyuczania do zawodu. Zwiększenie wysiłków na rzecz skuteczniejszego ukierunkowania środków związanych z rynkiem pracy i kształceniem na słabo wykształconych młodych ludzi i osoby ze środowisk migracyjnych. Poszerzenie objęcia wczesną interwencją i zasięgiem młodych ludzi, którzy nie są zarejestrowani w publicznych służbach zatrudnienia. |
| --- | --- |

4.

Podjęcie odpowiednich środków w celu poprawy podstawowych umiejętności oraz ułatwienie przejścia od kształcenia do rynku pracy, między innymi dzięki szerszemu stosowaniu szkolenia poprzez praktykę w miejscu pracy i przyuczania do zawodu. Zwiększenie wysiłków na rzecz skuteczniejszego ukierunkowania środków związanych z rynkiem pracy i kształceniem na słabo wykształconych młodych ludzi i osoby ze środowisk migracyjnych. Poszerzenie objęcia wczesną interwencją i zasięgiem młodych ludzi, którzy nie są zarejestrowani w publicznych służbach zatrudnienia.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P.C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25.

2

(3)  Utrzymana na rok 2014 decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. w sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich na rok 2014 (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

3

(4)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 86.

4

(5)  Na podstawie art. 9 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

5

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/136 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/136

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie krajowego programu reform Zjednoczonego Królestwa z 2014 r. oraz zawierające opinię Rady na temat przedstawionego przez Zjednoczone Królestwo programu konwergencji na 2014 r.

2014/C 247/26

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 121 ust. 2 i art. 148 ust. 4,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 9 ust. 2,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (2), w szczególności jego art. 6 ust. 1,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając rezolucje Parlamentu Europejskiego,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Zatrudnienia,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Ochrony Socjalnej,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityki gospodarczej, która skupia się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie zrównoważonego rozwoju i konkurencyjności. |
| --- | --- |

(1)

W dniu 26 marca 2010 r. Rada Europejska przyjęła wniosek Komisji dotyczący wprowadzenia nowej strategii na rzecz zatrudnienia i wzrostu gospodarczego, zatytułowanej „Europa 2020”, opartej na ściślejszej koordynacji polityki gospodarczej, która skupia się na najważniejszych obszarach wymagających podjęcia działań służących pobudzeniu europejskiego potencjału w dziedzinie zrównoważonego rozwoju i konkurencyjności.

| (2) | W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia. |
| --- | --- |

(2)

W dniu 13 lipca 2010 r., na podstawie wniosków Komisji, Rada przyjęła zalecenie w sprawie ogólnych wytycznych polityk gospodarczych państw członkowskich i Unii (na lata 2010–2014), a w dniu 21 października 2010 r. – decyzję dotyczącą wytycznych w sprawie polityki zatrudnienia państw członkowskich (3), które razem stanowią „zintegrowane wytyczne”. Państwa członkowskie zostały poproszone o uwzględnienie zintegrowanych wytycznych w swojej krajowej polityce gospodarczej i polityce zatrudnienia.

| (3) | W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw i rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na szczeblu krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję w sprawie działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów. |
| --- | --- |

(3)

W dniu 29 czerwca 2012 r. szefowie państw i rządów państw członkowskich przyjęli Pakt na rzecz wzrostu gospodarczego i zatrudnienia, nakreślający spójne ramy działania na szczeblu krajowym, unijnym i w strefie euro z wykorzystaniem wszelkich możliwych dźwigni, instrumentów i polityk. Podjęli oni decyzję w sprawie działań, które należy przedsięwziąć w państwach członkowskich, i w szczególności wyrazili pełną gotowość do realizacji celów strategii „Europa 2020” oraz wdrożenia zaleceń dla poszczególnych krajów.

| (4) | W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Zjednoczonego Królestwa na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Zjednoczone Królestwo zaktualizowanego programu konwergencji na okres od 2012–2013 do 2017–2018. |
| --- | --- |

(4)

W dniu 9 lipca 2013 r. Rada przyjęła zalecenie (4) w sprawie krajowego programu reform Zjednoczonego Królestwa na 2013 r. oraz wydała opinię na temat przedstawionego przez Zjednoczone Królestwo zaktualizowanego programu konwergencji na okres od 2012–2013 do 2017–2018.

| (5) | W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r., na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, Komisja przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Zjednoczone Królestwo jako jedno z państw członkowskich, dla których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji. |
| --- | --- |

(5)

W dniu 13 listopada 2013 r. Komisja przyjęła roczną analizę wzrostu gospodarczego, rozpoczynając tym samym europejski semestr koordynacji polityki gospodarczej w 2014 r. Również w dniu 13 listopada 2013 r., na podstawie rozporządzenia (UE) nr 1176/2011, Komisja przyjęła sprawozdanie w ramach mechanizmu ostrzegania, w którym wskazała Zjednoczone Królestwo jako jedno z państw członkowskich, dla których przeprowadzona zostanie szczegółowa ocena sytuacji.

| (6) | W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu gospodarczego i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej. |
| --- | --- |

(6)

W dniu 20 grudnia 2013 r. Rada Europejska zatwierdziła priorytety dotyczące zapewnienia stabilności finansowej, konsolidacji budżetowej i działań wspierających wzrost gospodarczy. Podkreśliła potrzebę dążenia do zróżnicowanej konsolidacji budżetowej sprzyjającej wzrostowi gospodarczemu, przywrócenia gospodarce normalnych warunków kredytowania, wspierania wzrostu gospodarczego i konkurencyjności, rozwiązania problemu bezrobocia i społecznych skutków kryzysu, jak również modernizacji administracji publicznej.

| (7) | Dnia 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Zjednoczonego Królestwa, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że w Zjednoczonym Królestwie nadal występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają monitorowania i działań politycznych. Nadal należy zwracać uwagę zwłaszcza na zadłużenie gospodarstw domowych związane z wysokim poziomem długów hipotecznych i charakterystyką strukturalną rynku nieruchomości mieszkaniowych, a także na niekorzystne zmiany pod względem udziału w rynkach eksportowych. Ryzyko w sektorze nieruchomości mieszkaniowych wynika z utrzymywania się niewystarczającej podaży strukturalnej tych nieruchomości; stałe ograniczenia podaży, w szczególności w Londynie, oraz stosunkowo powolna reakcja podaży na wzrost popytu w dalszym ciągu powodują wzrost cen nieruchomości mieszkaniowych, w szczególności w Londynie i na południowym wschodzie kraju, oraz popychają kupujących do zaciągania wysokich kredytów hipotecznych. Mimo że jest mało prawdopodobne, by spadek udziału w rynkach eksportowych stanowił ryzyko w perspektywie krótkookresowej, to jednak w połączeniu z deficytem na rachunku obrotów bieżących stanowi wyzwanie strukturalne. Wyzwanie to jest związane z niedoborem wykwalifikowanej kadry oraz z brakami w zakresie infrastruktury. Jeżeli chodzi o finanse publiczne, to nie przewiduje się, by Zjednoczone Królestwo dotrzymało terminu skorygowania nadmiernego deficytu ustalonego przez Radę a średni roczny wysiłek fiskalny odbiega od zalecenia. |
| --- | --- |

(7)

Dnia 5 marca 2014 r. Komisja opublikowała wyniki szczegółowej oceny sytuacji dotyczącej Zjednoczonego Królestwa, na podstawie art. 5 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011. W wyniku analizy Komisja doszła do wniosku, że w Zjednoczonym Królestwie nadal występują zakłócenia równowagi makroekonomicznej, które wymagają monitorowania i działań politycznych. Nadal należy zwracać uwagę zwłaszcza na zadłużenie gospodarstw domowych związane z wysokim poziomem długów hipotecznych i charakterystyką strukturalną rynku nieruchomości mieszkaniowych, a także na niekorzystne zmiany pod względem udziału w rynkach eksportowych. Ryzyko w sektorze nieruchomości mieszkaniowych wynika z utrzymywania się niewystarczającej podaży strukturalnej tych nieruchomości; stałe ograniczenia podaży, w szczególności w Londynie, oraz stosunkowo powolna reakcja podaży na wzrost popytu w dalszym ciągu powodują wzrost cen nieruchomości mieszkaniowych, w szczególności w Londynie i na południowym wschodzie kraju, oraz popychają kupujących do zaciągania wysokich kredytów hipotecznych. Mimo że jest mało prawdopodobne, by spadek udziału w rynkach eksportowych stanowił ryzyko w perspektywie krótkookresowej, to jednak w połączeniu z deficytem na rachunku obrotów bieżących stanowi wyzwanie strukturalne. Wyzwanie to jest związane z niedoborem wykwalifikowanej kadry oraz z brakami w zakresie infrastruktury. Jeżeli chodzi o finanse publiczne, to nie przewiduje się, by Zjednoczone Królestwo dotrzymało terminu skorygowania nadmiernego deficytu ustalonego przez Radę a średni roczny wysiłek fiskalny odbiega od zalecenia.

| (8) | 30 kwietnia 2014 r. Zjednoczone Królestwo przedłożyło swój krajowy program reform na 2014 r. oraz program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia wzajemnych powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie. |
| --- | --- |

(8)

30 kwietnia 2014 r. Zjednoczone Królestwo przedłożyło swój krajowy program reform na 2014 r. oraz program konwergencji na 2014 r. W celu uwzględnienia wzajemnych powiązań między tymi dwoma programami poddano je jednoczesnej ocenie.

| (9) | Zgodnie z art. 4 protokołu (nr 15) w sprawie niektórych postanowień dotyczących Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej obowiązek wynikający z art. 126 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej , dotyczący unikania nadmiernego deficytu budżetowego, nie ma zastosowania do Zjednoczonego Królestwa. Zgodnie z art. 5 protokołu Zjednoczone Królestwo podejmuje wysiłki w celu uniknięcia nadmiernego deficytu budżetowego. Dnia 8 lipca 2008 r. Rada stwierdziła, zgodnie z art. 104 ust. 6 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, że w Zjednoczonym Królestwie występuje nadmierny deficyt. |
| --- | --- |

(9)

Zgodnie z art. 4 protokołu (nr 15) w sprawie niektórych postanowień dotyczących Zjednoczonego Królestwa Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej obowiązek wynikający z art. 126 ust. 1 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej , dotyczący unikania nadmiernego deficytu budżetowego, nie ma zastosowania do Zjednoczonego Królestwa. Zgodnie z art. 5 protokołu Zjednoczone Królestwo podejmuje wysiłki w celu uniknięcia nadmiernego deficytu budżetowego. Dnia 8 lipca 2008 r. Rada stwierdziła, zgodnie z art. 104 ust. 6 Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską, że w Zjednoczonym Królestwie występuje nadmierny deficyt.

| (10) | Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie konwergencji na 2014 r. jest zrównoważenie dostosowanego cyklicznie salda budżetu bieżącego przed końcem obejmującego kolejnych pięć lat okresu, który obecnie kończy się w latach 2018–2019. Program konwergencji nie obejmuje celu średniookresowego przewidzianego w pakcie stabilności i wzrostu. Deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych szacuje się na 5,0 % PKB w latach 2014–2015, co stanowi spadek z rekordowych 11,4 % PKB w latach 2009–2010. Oznacza to niedotrzymanie wyznaczonego przez Radę terminu korekty nadmiernego deficytu. Zgodnie z programem konwergencji nadmierny deficyt zostanie skorygowany do poziomu 2,4 % PKB w latach 2016–2017, a więc dwa lata po terminie wyznaczonym przez Radę. Z programu konwergencji wynika, że (ponownie obliczona) nadwyżka strukturalna w sektorze instytucji rządowych i samorządowych poprawi się w ciągu jednego roku o 0,3 punktu procentowego do 4,4 % PKB w latach 2014–2015. Plany budżetowe nie są wystarczające do osiągnięcia średniego rocznego wysiłku fiskalnego zalecanego, by skorygować nadmierny deficyt. W programie konwergencji przewidziano w związku z tym, że roczna poprawa (ponownie obliczonego) salda strukturalnego wyniesie 0,8 punktu procentowego w latach 2015–2016 i 1,3 punktu procentowego w latach 2016–2017. Zasadniczo program konwergencji jest tylko częściowo zgodny z wymogami paktu stabilności i wzrostu. |
| --- | --- |

(10)

Celem strategii budżetowej nakreślonej w programie konwergencji na 2014 r. jest zrównoważenie dostosowanego cyklicznie salda budżetu bieżącego przed końcem obejmującego kolejnych pięć lat okresu, który obecnie kończy się w latach 2018–2019. Program konwergencji nie obejmuje celu średniookresowego przewidzianego w pakcie stabilności i wzrostu. Deficyt sektora instytucji rządowych i samorządowych szacuje się na 5,0 % PKB w latach 2014–2015, co stanowi spadek z rekordowych 11,4 % PKB w latach 2009–2010. Oznacza to niedotrzymanie wyznaczonego przez Radę terminu korekty nadmiernego deficytu. Zgodnie z programem konwergencji nadmierny deficyt zostanie skorygowany do poziomu 2,4 % PKB w latach 2016–2017, a więc dwa lata po terminie wyznaczonym przez Radę. Z programu konwergencji wynika, że (ponownie obliczona) nadwyżka strukturalna w sektorze instytucji rządowych i samorządowych poprawi się w ciągu jednego roku o 0,3 punktu procentowego do 4,4 % PKB w latach 2014–2015. Plany budżetowe nie są wystarczające do osiągnięcia średniego rocznego wysiłku fiskalnego zalecanego, by skorygować nadmierny deficyt. W programie konwergencji przewidziano w związku z tym, że roczna poprawa (ponownie obliczonego) salda strukturalnego wyniesie 0,8 punktu procentowego w latach 2015–2016 i 1,3 punktu procentowego w latach 2016–2017. Zasadniczo program konwergencji jest tylko częściowo zgodny z wymogami paktu stabilności i wzrostu.

| (11) | Jak dotąd konsolidacji dokonywano głownie poprzez cięcia wydatków, można więc rozważyć możliwość uzyskania dochodów poprzez zwiększenie bazy podatkowej. W Zjednoczonym Królestwie zrezygnowano z dużej części potencjalnych wpływów podatkowych, w szczególności w przypadku podatków pośrednich. Zgodnie z programem konwergencji prognozuje się, że relacja długu do PKB wzrośnie do 93,1 % w latach 2015–2016, a następnie spadnie do 86,6 % w latach 2018–2019. Scenariusz makroekonomiczny Zjednoczonego Królestwa, na którym oparto prognozy budżetowe we wspomnianym programie konwergencji, jest wykonalny. Potencjalnym zagrożeniem dla prognoz budżetowych jest niższy od oczekiwanego wzrost wynikający z ograniczenia konsumpcji prywatnej w wyniku obniżenia płac oraz utrudniająca inwestycje niepewność. Prognozy są jednak zgodne z prognozą służb Komisji z wiosny 2014 r., w której również nie przewidziano korekty nadmiernego deficytu w terminie określonym przez Radę. Ponadto zgodnie z prognozą Komisji (skorygowana) zmiana salda strukturalnego w latach 2010–2014 jest niższa o średnio 0,6 % PKB rocznie od zalecanej; prognozuje się, że w 2015 r. również będzie ona niewystarczająca. Na podstawie oceny programu konwergencji i prognoz Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że niezbędne są dodatkowe środki, by zapewnić zgodność z zaleceniem wydanym w ramach procedury nadmiernego deficytu. |
| --- | --- |

(11)

Jak dotąd konsolidacji dokonywano głownie poprzez cięcia wydatków, można więc rozważyć możliwość uzyskania dochodów poprzez zwiększenie bazy podatkowej. W Zjednoczonym Królestwie zrezygnowano z dużej części potencjalnych wpływów podatkowych, w szczególności w przypadku podatków pośrednich. Zgodnie z programem konwergencji prognozuje się, że relacja długu do PKB wzrośnie do 93,1 % w latach 2015–2016, a następnie spadnie do 86,6 % w latach 2018–2019. Scenariusz makroekonomiczny Zjednoczonego Królestwa, na którym oparto prognozy budżetowe we wspomnianym programie konwergencji, jest wykonalny. Potencjalnym zagrożeniem dla prognoz budżetowych jest niższy od oczekiwanego wzrost wynikający z ograniczenia konsumpcji prywatnej w wyniku obniżenia płac oraz utrudniająca inwestycje niepewność. Prognozy są jednak zgodne z prognozą służb Komisji z wiosny 2014 r., w której również nie przewidziano korekty nadmiernego deficytu w terminie określonym przez Radę. Ponadto zgodnie z prognozą Komisji (skorygowana) zmiana salda strukturalnego w latach 2010–2014 jest niższa o średnio 0,6 % PKB rocznie od zalecanej; prognozuje się, że w 2015 r. również będzie ona niewystarczająca. Na podstawie oceny programu konwergencji i prognoz Komisji, zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1466/97, Rada jest zdania, że niezbędne są dodatkowe środki, by zapewnić zgodność z zaleceniem wydanym w ramach procedury nadmiernego deficytu.

| (12) | Zjednoczone Królestwo podjęło środki zarówno po stronie popytu, jak i podaży na rynku nieruchomości mieszkaniowych. Chociaż podaż nowych nieruchomości wzrosła, to nadal utrzymuje się na niskim poziomie i znacznie odbiega od popytu. W połączeniu z niskimi stopami procentowymi i mniej restrykcyjnymi warunkami uzyskania kredytu hipotecznego (np. podwyższeniem odsetka dochodów, jaki można przeznaczać na spłatę kredytu) doprowadziło to do wzrostu cen nieruchomości mieszkaniowych w niektórych częściach Zjednoczonego Królestwa, w szczególności w Londynie. Niewystarczająca podaż od dawna jest zjawiskiem strukturalnym i prawdopodobnie będzie nadal występować w perspektywie średniookresowej. Należy podjąć działania, aby jeszcze bardziej zwiększyć podaż nieruchomości mieszkaniowych – tworząc odpowiednie zachęty do zwiększania podaży na poziomie lokalnym. Władze powinny nadal monitorować ceny nieruchomości mieszkaniowych i poziom zadłużenia hipotecznego; powinny też być przygotowane do zastosowania odpowiednich środków, w tym do dostosowania w razie konieczności programu gwarancji kredytowych Help to Buy 2. Istnieje konieczność zwiększenia przejrzystości wykorzystania i wpływu makroostrożnościowych regulacji sektora nieruchomości mieszkaniowych, które mógłby wprowadzić Komitet Polityki Finansowej w odpowiedzi na nadmierny wzrost cen nieruchomości mieszkaniowych i zadłużenia hipotecznego. Należy rozważyć reformę opodatkowania gruntów i nieruchomości, aby złagodzić zakłócenia na rynku nieruchomości mieszkaniowych. |
| --- | --- |

(12)

Zjednoczone Królestwo podjęło środki zarówno po stronie popytu, jak i podaży na rynku nieruchomości mieszkaniowych. Chociaż podaż nowych nieruchomości wzrosła, to nadal utrzymuje się na niskim poziomie i znacznie odbiega od popytu. W połączeniu z niskimi stopami procentowymi i mniej restrykcyjnymi warunkami uzyskania kredytu hipotecznego (np. podwyższeniem odsetka dochodów, jaki można przeznaczać na spłatę kredytu) doprowadziło to do wzrostu cen nieruchomości mieszkaniowych w niektórych częściach Zjednoczonego Królestwa, w szczególności w Londynie. Niewystarczająca podaż od dawna jest zjawiskiem strukturalnym i prawdopodobnie będzie nadal występować w perspektywie średniookresowej. Należy podjąć działania, aby jeszcze bardziej zwiększyć podaż nieruchomości mieszkaniowych – tworząc odpowiednie zachęty do zwiększania podaży na poziomie lokalnym. Władze powinny nadal monitorować ceny nieruchomości mieszkaniowych i poziom zadłużenia hipotecznego; powinny też być przygotowane do zastosowania odpowiednich środków, w tym do dostosowania w razie konieczności programu gwarancji kredytowych Help to Buy 2. Istnieje konieczność zwiększenia przejrzystości wykorzystania i wpływu makroostrożnościowych regulacji sektora nieruchomości mieszkaniowych, które mógłby wprowadzić Komitet Polityki Finansowej w odpowiedzi na nadmierny wzrost cen nieruchomości mieszkaniowych i zadłużenia hipotecznego. Należy rozważyć reformę opodatkowania gruntów i nieruchomości, aby złagodzić zakłócenia na rynku nieruchomości mieszkaniowych.

| (13) | Zjednoczone Królestwo nadal walczy z problemem bezrobocia i niepełnego zatrudnienia oraz ze szczególnymi problemami związanymi z bezrobociem młodzieży. Wyraźnym problemem jest wyposażenie młodych ludzi w umiejętności i doświadczenie zawodowe wymagane przez rynek pracy, a także zwiększenie dostępności przyuczania do zawodu. Pomaga to zrozumieć, dlaczego wykorzystanie subsydiowania wynagrodzeń oferowanego przez program „Youth Contract” utrzymuje się na poziomie niższym od prognozowanego. Problemem dla rynku pracy jest niedopasowanie umiejętności osób poszukujących pracy do potrzeb rynkul; władze podejmują próby przekwalifikowania siły roboczej, aby rozwiązać zarówno problem bezrobocia, jak i problem braku pracowników o wysokich kwalifikacjach zawodowych i technicznych. Podjęto już próbę podniesienia jakości programów przyuczania do zawodu, jednak niezbędne są dalsze wysiłki. Ponadto system kwalifikacji w dalszym ciągu jest bardzo złożony. Należy go zoptymalizować, aby ułatwić powszechne uznawanie kwalifikacji i podnieść poziom zaangażowania pracodawców. |
| --- | --- |

(13)

Zjednoczone Królestwo nadal walczy z problemem bezrobocia i niepełnego zatrudnienia oraz ze szczególnymi problemami związanymi z bezrobociem młodzieży. Wyraźnym problemem jest wyposażenie młodych ludzi w umiejętności i doświadczenie zawodowe wymagane przez rynek pracy, a także zwiększenie dostępności przyuczania do zawodu. Pomaga to zrozumieć, dlaczego wykorzystanie subsydiowania wynagrodzeń oferowanego przez program „Youth Contract” utrzymuje się na poziomie niższym od prognozowanego. Problemem dla rynku pracy jest niedopasowanie umiejętności osób poszukujących pracy do potrzeb rynkul; władze podejmują próby przekwalifikowania siły roboczej, aby rozwiązać zarówno problem bezrobocia, jak i problem braku pracowników o wysokich kwalifikacjach zawodowych i technicznych. Podjęto już próbę podniesienia jakości programów przyuczania do zawodu, jednak niezbędne są dalsze wysiłki. Ponadto system kwalifikacji w dalszym ciągu jest bardzo złożony. Należy go zoptymalizować, aby ułatwić powszechne uznawanie kwalifikacji i podnieść poziom zaangażowania pracodawców.

| (14) | Władze podejmują działania w celu rozwiązania problemu słabych zachęt do podejmowania pracy, przede wszystkim w przypadku odbiorców świadczeń społecznych – wprowadzono program „Universal Credit”, który umożliwia osobom rozpoczynającym pracę zatrzymanie większej części otrzymywanych świadczeń. Program ten może wywrzeć pozytywny wpływ na zatrudnienie pod warunkiem zapewnienia jego skutecznej realizacji i odpowiednich usług wsparcia, również w zakresie interakcji z innymi świadczeniami. Skupienie uwagi na powrocie do pracy znalazło też odzwierciedlenie w ograniczeniu rocznego dostosowania wielu świadczeń dla osób w wieku produkcyjnym i ulg podatkowych do 1 % rocznie do 2016 r. |
| --- | --- |

(14)

Władze podejmują działania w celu rozwiązania problemu słabych zachęt do podejmowania pracy, przede wszystkim w przypadku odbiorców świadczeń społecznych – wprowadzono program „Universal Credit”, który umożliwia osobom rozpoczynającym pracę zatrzymanie większej części otrzymywanych świadczeń. Program ten może wywrzeć pozytywny wpływ na zatrudnienie pod warunkiem zapewnienia jego skutecznej realizacji i odpowiednich usług wsparcia, również w zakresie interakcji z innymi świadczeniami. Skupienie uwagi na powrocie do pracy znalazło też odzwierciedlenie w ograniczeniu rocznego dostosowania wielu świadczeń dla osób w wieku produkcyjnym i ulg podatkowych do 1 % rocznie do 2016 r.

| (15) | Zjednoczone Królestwo w dalszym ciągu podejmuje działania w celu zwiększenia stopy zatrudnienia rodziców poprzez poprawienie dostępu do wysokiej jakości i przystępnej cenowo opieki nad dziećmi. Stale wprowadza programy, które mają zwiększyć przystępność cenową opieki nad dziećmi zarówno dla rodziców pracujących w pełnym, jak i niepełnym wymiarze czasu pracy, uwzględniając różne poziomy dochodów. Jednak koszt opieki nad dziećmi w dalszym ciągu należy do najwyższych w Unii i stanowi problem przede wszystkim dla drugich żywicieli rodziny i osób samotnie wychowujących dzieci. |
| --- | --- |

(15)

Zjednoczone Królestwo w dalszym ciągu podejmuje działania w celu zwiększenia stopy zatrudnienia rodziców poprzez poprawienie dostępu do wysokiej jakości i przystępnej cenowo opieki nad dziećmi. Stale wprowadza programy, które mają zwiększyć przystępność cenową opieki nad dziećmi zarówno dla rodziców pracujących w pełnym, jak i niepełnym wymiarze czasu pracy, uwzględniając różne poziomy dochodów. Jednak koszt opieki nad dziećmi w dalszym ciągu należy do najwyższych w Unii i stanowi problem przede wszystkim dla drugich żywicieli rodziny i osób samotnie wychowujących dzieci.

| (16) | Pod względem dostępu do finansowania w 2013 r. warunki na rynkach kredytowych poprawiły się, jednak wzrost akcji kredytowej nadal jest słaby i potrzeba więcej czasu, aby przekonać się, czy dotychczasowa polityka okaże się skuteczna. Utrzymują się szczególne problemy związane z dostępem do kredytowania dla MŚP. Podczas gdy duże przedsiębiorstwa mogą uzyskać finansowanie bezpośrednio na rynkach hurtowych i skorzystać z dobrze rozwiniętej w Zjednoczonym Królestwie oferty usług finansowych, MŚP, które chcą uzyskać finansowanie zewnętrzne, są w znacznym stopniu uzależnione od banków. Poczyniono znaczne postępy w zakresie realizacji ubiegłorocznego zalecenia dotyczącego konkurencji w bankowości poprzez tworzenie nowych banków, nazywanych bankami konkurencyjnymi (za przykład może posłużyć TSB, który jednak nie jest jeszcze w pełni niezależny). |
| --- | --- |

(16)

Pod względem dostępu do finansowania w 2013 r. warunki na rynkach kredytowych poprawiły się, jednak wzrost akcji kredytowej nadal jest słaby i potrzeba więcej czasu, aby przekonać się, czy dotychczasowa polityka okaże się skuteczna. Utrzymują się szczególne problemy związane z dostępem do kredytowania dla MŚP. Podczas gdy duże przedsiębiorstwa mogą uzyskać finansowanie bezpośrednio na rynkach hurtowych i skorzystać z dobrze rozwiniętej w Zjednoczonym Królestwie oferty usług finansowych, MŚP, które chcą uzyskać finansowanie zewnętrzne, są w znacznym stopniu uzależnione od banków. Poczyniono znaczne postępy w zakresie realizacji ubiegłorocznego zalecenia dotyczącego konkurencji w bankowości poprzez tworzenie nowych banków, nazywanych bankami konkurencyjnymi (za przykład może posłużyć TSB, który jednak nie jest jeszcze w pełni niezależny).

| (17) | W grudniu 2013 r. Zjednoczone Królestwo opublikowało zaktualizowany krajowy plan infrastruktury: długoterminowe i strategiczne podejście do planowania, zakładania, finansowania i tworzenia infrastruktury. Nakreślono w nim sięgające 2020 r. plan realizacji perspektywicznych inwestycji kapitałowych o łącznej wysokości przekraczającej 375 mld GBP (ok. 460 mld EUR). Znaczna część planów (340 mld GBP, tj. ok. 420 mld EUR) dotyczy inwestycji w sektory energii i transportu. Planuje się, że około 3/4 finansowania ma pochodzić ze źródeł prywatnych, a pozostała część – ze środków publicznych. Choć plan ten stanowi właściwą inicjatywę, to pozostają wątpliwości dotyczące finansowania przez sektor prywatny, pewności regulacyjnej i terminowego wydawania zezwoleń na budowę. Należy wzmocnić mechanizmy ograniczania ryzyka związanego z finansowaniem i wykonaniem planów przy jednoczesnym zapewnieniu przejrzystości planowanych i faktycznych wydatków na infrastrukturę. |
| --- | --- |

(17)

W grudniu 2013 r. Zjednoczone Królestwo opublikowało zaktualizowany krajowy plan infrastruktury: długoterminowe i strategiczne podejście do planowania, zakładania, finansowania i tworzenia infrastruktury. Nakreślono w nim sięgające 2020 r. plan realizacji perspektywicznych inwestycji kapitałowych o łącznej wysokości przekraczającej 375 mld GBP (ok. 460 mld EUR). Znaczna część planów (340 mld GBP, tj. ok. 420 mld EUR) dotyczy inwestycji w sektory energii i transportu. Planuje się, że około 3/4 finansowania ma pochodzić ze źródeł prywatnych, a pozostała część – ze środków publicznych. Choć plan ten stanowi właściwą inicjatywę, to pozostają wątpliwości dotyczące finansowania przez sektor prywatny, pewności regulacyjnej i terminowego wydawania zezwoleń na budowę. Należy wzmocnić mechanizmy ograniczania ryzyka związanego z finansowaniem i wykonaniem planów przy jednoczesnym zapewnieniu przejrzystości planowanych i faktycznych wydatków na infrastrukturę.

| (18) | W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Zjednoczonego Królestwa. Oceniła krajowy program reform i program konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki fiskalnej i polityki społeczno-gospodarczej w Zjednoczonym Królestwie, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały odzwierciedlone poniżej w zaleceniach 1–6. |
| --- | --- |

(18)

W ramach europejskiego semestru Komisja przeprowadziła wszechstronną analizę polityki gospodarczej Zjednoczonego Królestwa. Oceniła krajowy program reform i program konwergencji. Wzięła pod uwagę nie tylko ich znaczenie dla zrównoważonego charakteru polityki fiskalnej i polityki społeczno-gospodarczej w Zjednoczonym Królestwie, ale także stopień przestrzegania przepisów i wytycznych UE, ze względu na konieczność wzmocnienia całościowego zarządzania gospodarczego w Unii przez wnoszenie na poziomie UE wkładu w przyszłe decyzje krajowe. Zalecenia Komisji w ramach europejskiego semestru zostały odzwierciedlone poniżej w zaleceniach 1–6.

| (19) | W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji Zjednoczonego Królestwa, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej. |
| --- | --- |

(19)

W świetle powyższej oceny Rada przeanalizowała program konwergencji Zjednoczonego Królestwa, a jej opinia (5) znajduje odzwierciedlenie w szczególności w zaleceniu 1 poniżej.

| (20) | W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada zbadała krajowy program reform i program konwergencji Zjednoczonego Królestwa. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 2, 3, 5 i 6 poniżej, |
| --- | --- |

(20)

W świetle dokonanej przez Komisję szczegółowej oceny sytuacji i powyższej oceny Rada zbadała krajowy program reform i program konwergencji Zjednoczonego Królestwa. Jej zalecenia na podstawie art. 6 rozporządzenia (UE) nr 1176/2011 znajdują odzwierciedlenie w zaleceniach 2, 3, 5 i 6 poniżej,

NINIEJSZYM ZALECA Zjednoczonemu Królestwu podjęcie w latach 2014–2015 działań mających na celu:

| 1. | Wzmocnienie strategii budżetowej oraz podjęcie próby trwałego skorygowania nadmiernego deficytu zgodnie z zaleceniem Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu. Stosowanie zróżnicowanego, sprzyjającego wzrostowi gospodarczemu podejścia do restrykcyjnej polityki budżetowej poprzez priorytetowe potraktowanie wydatków kapitałowych. Aby wspomóc konsolidację budżetową, należy rozważyć podniesienie dochodów poprzez poszerzenie bazy podatkowej. Usunięcie strukturalnych przeszkód związanych z infrastrukturą, niedopasowaniem umiejętności i dostępem MŚP do finansowania w celu pobudzenia wzrostu wywozu towarów i usług. |
| --- | --- |

1.

Wzmocnienie strategii budżetowej oraz podjęcie próby trwałego skorygowania nadmiernego deficytu zgodnie z zaleceniem Rady w ramach procedury nadmiernego deficytu. Stosowanie zróżnicowanego, sprzyjającego wzrostowi gospodarczemu podejścia do restrykcyjnej polityki budżetowej poprzez priorytetowe potraktowanie wydatków kapitałowych. Aby wspomóc konsolidację budżetową, należy rozważyć podniesienie dochodów poprzez poszerzenie bazy podatkowej. Usunięcie strukturalnych przeszkód związanych z infrastrukturą, niedopasowaniem umiejętności i dostępem MŚP do finansowania w celu pobudzenia wzrostu wywozu towarów i usług.

| 2. | Zwiększenie przejrzystości wykorzystania i wpływu makroostrożnościowych regulacji sektora mieszkalnictwa wprowadzanych przez Komitet Polityki Finansowej Banku Anglii. Podjęcie odpowiednich środków w celu zareagowania na szybki wzrost cen nieruchomości na obszarach odpowiadających za znaczną część wzrostu gospodarczego w Zjednoczonym Królestwie, w szczególności w Londynie, i ograniczenie ryzyka związanego z wysokim zadłużeniem hipotecznym. Monitorowanie programu Help to Buy 2 i w razie konieczności jego dostosowanie. Rozważenie reform opodatkowania gruntów i nieruchomości, w tym środków dotyczących ponownej wyceny nieruchomości, aby złagodzić zakłócenia na rynku nieruchomości mieszkaniowych. Kontynuowanie wysiłków na rzecz zwiększenia podaży nieruchomości mieszkaniowych. |
| --- | --- |

2.

Zwiększenie przejrzystości wykorzystania i wpływu makroostrożnościowych regulacji sektora mieszkalnictwa wprowadzanych przez Komitet Polityki Finansowej Banku Anglii. Podjęcie odpowiednich środków w celu zareagowania na szybki wzrost cen nieruchomości na obszarach odpowiadających za znaczną część wzrostu gospodarczego w Zjednoczonym Królestwie, w szczególności w Londynie, i ograniczenie ryzyka związanego z wysokim zadłużeniem hipotecznym. Monitorowanie programu Help to Buy 2 i w razie konieczności jego dostosowanie. Rozważenie reform opodatkowania gruntów i nieruchomości, w tym środków dotyczących ponownej wyceny nieruchomości, aby złagodzić zakłócenia na rynku nieruchomości mieszkaniowych. Kontynuowanie wysiłków na rzecz zwiększenia podaży nieruchomości mieszkaniowych.

| 3. | Utrzymanie zaangażowania w program „Youth Contract”, w szczególności poprzez rozwijanie umiejętności, których potrzebują pracodawcy. Zagwarantowanie zaangażowania pracodawców poprzez położenie nacisku na rozwiązanie problemu niedopasowania umiejętności dzięki zapewnieniu potencjalnym pracownikom bardziej zaawansowanych umiejętności i wyższych kwalifikacji oraz poszerzeniu oferty przyuczania do zawodu. Zmniejszenie liczby młodych ludzi o bardzo niskich umiejętnościach. |
| --- | --- |

3.

Utrzymanie zaangażowania w program „Youth Contract”, w szczególności poprzez rozwijanie umiejętności, których potrzebują pracodawcy. Zagwarantowanie zaangażowania pracodawców poprzez położenie nacisku na rozwiązanie problemu niedopasowania umiejętności dzięki zapewnieniu potencjalnym pracownikom bardziej zaawansowanych umiejętności i wyższych kwalifikacji oraz poszerzeniu oferty przyuczania do zawodu. Zmniejszenie liczby młodych ludzi o bardzo niskich umiejętnościach.

| 4. | Kontynuowanie wysiłków na rzecz ograniczenia ubóstwa dzieci w gospodarstwach domowych o niskich dochodach poprzez zapewnienie, by program „Universal Credit” i inne reformy systemu opieki społecznej dawały odpowiednie świadczenia połączone ze skutecznymi zachętami do podjęcia pracy i usługami wsparcia. Zwiększenie dostępności przystępnej cenowo opieki nad dziećmi. |
| --- | --- |

4.

Kontynuowanie wysiłków na rzecz ograniczenia ubóstwa dzieci w gospodarstwach domowych o niskich dochodach poprzez zapewnienie, by program „Universal Credit” i inne reformy systemu opieki społecznej dawały odpowiednie świadczenia połączone ze skutecznymi zachętami do podjęcia pracy i usługami wsparcia. Zwiększenie dostępności przystępnej cenowo opieki nad dziećmi.

| 5. | Kontynuowanie wysiłków na rzecz zwiększenia dostępu MŚP do finansowania bankowego i pozabankowego. Zapewnienie skutecznego funkcjonowania Business Banku i wspieranie zwiększonej obecności banków konkurencyjnych. |
| --- | --- |

5.

Kontynuowanie wysiłków na rzecz zwiększenia dostępu MŚP do finansowania bankowego i pozabankowego. Zapewnienie skutecznego funkcjonowania Business Banku i wspieranie zwiększonej obecności banków konkurencyjnych.

| 6. | Podjęcie działań następczych dotyczących krajowego planu infrastruktury poprzez zwiększenie przewidywalności procesu planowania oraz zagwarantowanie pewności w zakresie zobowiązań do finansowania. Zapewnienie przejrzystości i rozliczalności poprzez zapewnienie spójnych i terminowych informacji na temat realizacji planu. |
| --- | --- |

6.

Podjęcie działań następczych dotyczących krajowego planu infrastruktury poprzez zwiększenie przewidywalności procesu planowania oraz zagwarantowanie pewności w zakresie zobowiązań do finansowania. Zapewnienie przejrzystości i rozliczalności poprzez zapewnienie spójnych i terminowych informacji na temat realizacji planu.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P. C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25.

2

(3)  Utrzymana na rok 2014 decyzją Rady 2014/322/UE z dnia 6 maja 2014 r. sprawie wytycznych dotyczących polityki zatrudnienia państw członkowskich (Dz.U. L 165 z 4.6.2014, s. 49).

3

(4)  Dz.U. C 217 z 30.7.2013, s. 93.

4

(5)  Na podstawie art. 9 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 1466/97.

5

---

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/141 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/141

---

ZALECENIE RADY

z dnia 8 lipca 2014 r.

w sprawie wdrażania ogólnych wytycznych dotyczących polityki gospodarczej państw członkowskich, których walutą jest euro

2014/C 247/27

RADA UNII EUROPEJSKIEJ,

uwzględniając Traktat o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, w szczególności jego art. 136 w związku z art. 121 ust. 2,

uwzględniając rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (1), w szczególności jego art. 5 ust. 2,

uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (2), w szczególności jego art. 6 ust. 1,

uwzględniając zalecenie Komisji Europejskiej,

uwzględniając konkluzje Rady Europejskiej,

uwzględniając opinię Komitetu Ekonomiczno-Finansowego,

uwzględniając opinię Komitetu Polityki Gospodarczej,

a także mając na uwadze, co następuje:

| (1) | Obecna sytuacja gospodarcza w strefie euro charakteryzuje się stopniowym, choć wciąż niestabilnym, ożywieniem koniunktury. W 2013 r. i na początku 2014 r. inflacja w strefie euro wyraźnie spadła, a jej wzrost w okresie objętym prognozą ma być powolny wskutek zastoju, a także w wyniku korekt cen względnych w gospodarkach najbardziej narażonych i wcześniejszego wzrostu kursu wymiany euro. Co więcej, mimo że ożywienie daje się zauważyć na coraz większym obszarze, rozbieżności między państwami członkowskimi, których walutą jest euro („państwami członkowskimi strefy euro”) są nadal znaczne. |
| --- | --- |

(1)

Obecna sytuacja gospodarcza w strefie euro charakteryzuje się stopniowym, choć wciąż niestabilnym, ożywieniem koniunktury. W 2013 r. i na początku 2014 r. inflacja w strefie euro wyraźnie spadła, a jej wzrost w okresie objętym prognozą ma być powolny wskutek zastoju, a także w wyniku korekt cen względnych w gospodarkach najbardziej narażonych i wcześniejszego wzrostu kursu wymiany euro. Co więcej, mimo że ożywienie daje się zauważyć na coraz większym obszarze, rozbieżności między państwami członkowskimi, których walutą jest euro („państwami członkowskimi strefy euro”) są nadal znaczne.

| (2) | Strefa euro jest czymś więcej niż tylko sumą tworzących ją państw. Kryzys gospodarczy i finansowy wyraźnie pokazał łączące je bliskie powiązania i uwypuklił konieczność wprowadzenia ściślejszej koordynacji polityki budżetowej, finansowej i strukturalnej państw członkowskich strefy euro, tak aby zapewnić spójny kurs polityki dla całej strefy. Podpisując w dniu 2 marca 2012 r. Traktat o stabilności, koordynacji i zarządzaniu w unii gospodarczej i walutowej, państwa członkowskie strefy euro zobowiązały się do wprowadzenia pakietu dalekosiężnych reform oraz koordynacji polityki. Wejście w życie w 2013 r. rozporządzeń wchodzących w skład tzw. dwupaku (3) przyczyniło się do dalszego zacieśnienia koordynacji polityki budżetowej i gospodarczej w strefie euro. Państwa członkowskie strefy euro ponoszą szczególną odpowiedzialność za skuteczne wdrożenie nowych zasad zarządzania. Wymaga to większej presji ze strony innych członków, sprzyjającej wdrażaniu reform krajowych i ostrożnej polityce budżetowej, dokładniejszej oceny tych reform z perspektywy strefy euro, ograniczenia ewentualnych skutków ubocznych dla innych państw strefy oraz wspierania polityk mających szczególne znaczenie dla dobrze funkcjonującej UGW. Wymaga to również właściwej komunikacji w odniesieniu do strategii strefy euro. |
| --- | --- |

(2)

Strefa euro jest czymś więcej niż tylko sumą tworzących ją państw. Kryzys gospodarczy i finansowy wyraźnie pokazał łączące je bliskie powiązania i uwypuklił konieczność wprowadzenia ściślejszej koordynacji polityki budżetowej, finansowej i strukturalnej państw członkowskich strefy euro, tak aby zapewnić spójny kurs polityki dla całej strefy. Podpisując w dniu 2 marca 2012 r. Traktat o stabilności, koordynacji i zarządzaniu w unii gospodarczej i walutowej, państwa członkowskie strefy euro zobowiązały się do wprowadzenia pakietu dalekosiężnych reform oraz koordynacji polityki. Wejście w życie w 2013 r. rozporządzeń wchodzących w skład tzw. dwupaku (3) przyczyniło się do dalszego zacieśnienia koordynacji polityki budżetowej i gospodarczej w strefie euro. Państwa członkowskie strefy euro ponoszą szczególną odpowiedzialność za skuteczne wdrożenie nowych zasad zarządzania. Wymaga to większej presji ze strony innych członków, sprzyjającej wdrażaniu reform krajowych i ostrożnej polityce budżetowej, dokładniejszej oceny tych reform z perspektywy strefy euro, ograniczenia ewentualnych skutków ubocznych dla innych państw strefy oraz wspierania polityk mających szczególne znaczenie dla dobrze funkcjonującej UGW. Wymaga to również właściwej komunikacji w odniesieniu do strategii strefy euro.

| (3) | Ze względu na wysoki stopień powiązania między państwami członkowskimi strefy euro, takie skutki uboczne związane z wdrożeniem reform strukturalnych mogą być istotne i należy je brać pod uwagę, aby zapewnić optymalny kształt polityki i jej optymalne wdrożenie zarówno w poszczególnych państwach członkowskich strefy euro, jak i na całym jej obszarze. Na przykład większa zgodność działań związanych z wdrażaniem reform ułatwiłaby zapewnienie niezbędnej konwergencji między państwami członkowskimi. Kluczowe znaczenie w tym względzie mają prowadzone na wczesnym etapie dyskusje na temat planów reform w państwach członkowskich strefy euro na podstawie istniejących praktyk, a także skuteczne wdrożenie procedury dotyczącej zakłóceń równowagi makroekonomicznej. |
| --- | --- |

(3)

Ze względu na wysoki stopień powiązania między państwami członkowskimi strefy euro, takie skutki uboczne związane z wdrożeniem reform strukturalnych mogą być istotne i należy je brać pod uwagę, aby zapewnić optymalny kształt polityki i jej optymalne wdrożenie zarówno w poszczególnych państwach członkowskich strefy euro, jak i na całym jej obszarze. Na przykład większa zgodność działań związanych z wdrażaniem reform ułatwiłaby zapewnienie niezbędnej konwergencji między państwami członkowskimi. Kluczowe znaczenie w tym względzie mają prowadzone na wczesnym etapie dyskusje na temat planów reform w państwach członkowskich strefy euro na podstawie istniejących praktyk, a także skuteczne wdrożenie procedury dotyczącej zakłóceń równowagi makroekonomicznej.

| (4) | Jednym z kluczowych wyzwań politycznych, przed którymi stoi strefa euro, jest obniżenie długu publicznego poprzez zróżnicowaną, sprzyjającą wzrostowi politykę budżetową połączoną ze stymulowaniem potencjału wzrostu strefy euro i ze zwalczaniem społecznych skutków kryzysu. Dzięki wysiłkom konsolidacyjnym włożonym w ostatnich latach sytuacja budżetowa w strefie euro poprawiła się, ale w przypadku szeregu państw członkowskich strefy euro należy kontynuować korektę budżetową, aby obniżyć bardzo wysokie zadłużenie. Wszystkie państwa członkowskie strefy euro powinny podnieść jakość finansów publicznych w celu zwiększenia wydajności i zatrudnienia. |
| --- | --- |

(4)

Jednym z kluczowych wyzwań politycznych, przed którymi stoi strefa euro, jest obniżenie długu publicznego poprzez zróżnicowaną, sprzyjającą wzrostowi politykę budżetową połączoną ze stymulowaniem potencjału wzrostu strefy euro i ze zwalczaniem społecznych skutków kryzysu. Dzięki wysiłkom konsolidacyjnym włożonym w ostatnich latach sytuacja budżetowa w strefie euro poprawiła się, ale w przypadku szeregu państw członkowskich strefy euro należy kontynuować korektę budżetową, aby obniżyć bardzo wysokie zadłużenie. Wszystkie państwa członkowskie strefy euro powinny podnieść jakość finansów publicznych w celu zwiększenia wydajności i zatrudnienia.

| (5) | Inwestycje w strefie euro wyraźnie spadły w początkowej fazie kryzysu, a ich poziom nie powrócił jeszcze do długoterminowej średniej. Słaby wzrost inwestycji wynika z połączonego wpływu zmniejszania zadłużenia w sektorze prywatnym, rozdrobnienia rynku finansowego i niezbędnej konsolidacji budżetowej, która doprowadziła do zmniejszenia inwestycji publicznych. Zwiększenie inwestycji w infrastrukturę i umiejętności jest niezbędne, aby utrzymać ożywienie koniunktury i wesprzeć potencjalny wzrost gospodarczy. Duża część tych inwestycji musi pochodzić z sektora prywatnego, ale organy władz publicznych mogą odegrać istotną rolę w zapewnieniu sprzyjających warunków. |
| --- | --- |

(5)

Inwestycje w strefie euro wyraźnie spadły w początkowej fazie kryzysu, a ich poziom nie powrócił jeszcze do długoterminowej średniej. Słaby wzrost inwestycji wynika z połączonego wpływu zmniejszania zadłużenia w sektorze prywatnym, rozdrobnienia rynku finansowego i niezbędnej konsolidacji budżetowej, która doprowadziła do zmniejszenia inwestycji publicznych. Zwiększenie inwestycji w infrastrukturę i umiejętności jest niezbędne, aby utrzymać ożywienie koniunktury i wesprzeć potencjalny wzrost gospodarczy. Duża część tych inwestycji musi pochodzić z sektora prywatnego, ale organy władz publicznych mogą odegrać istotną rolę w zapewnieniu sprzyjających warunków.

| (6) | Przepływ kredytowy do gospodarki realnej w strefie euro jest wciąż zduszony, a rozdrobnienie rynku finansowego – nadal wysokie pomimo niższej presji na dług publiczny. Dostęp do finansowania, szczególnie dla MŚP, wciąż jest utrudniony w wielu państwach członkowskich, co może być zagrożeniem dla ożywienia koniunktury. Konieczne są zatem inicjatywy zmierzające do przywrócenia przepływu kredytowego, pogłębienia rynków kapitałowych i wzmocnienia finansowania gospodarki w perspektywie długoterminowej. Takie działania jak ukończenie naprawy bilansów banków, dalsze wzmacnianie buforów kapitałowych, tam gdzie to jest nadal potrzebne, oceny jakości aktywów i testy warunków skrajnych pomagają we wskazaniu istniejących nadal słabych punktów i zwiększeniu zaufania do całego sektora. W tworzeniu unii bankowej dokonano znacznych postępów, w szczególności takich jak ustanowienie jednolitego mechanizmu nadzorczego oraz porozumienie w sprawie jednolitego mechanizmu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji. |
| --- | --- |

(6)

Przepływ kredytowy do gospodarki realnej w strefie euro jest wciąż zduszony, a rozdrobnienie rynku finansowego – nadal wysokie pomimo niższej presji na dług publiczny. Dostęp do finansowania, szczególnie dla MŚP, wciąż jest utrudniony w wielu państwach członkowskich, co może być zagrożeniem dla ożywienia koniunktury. Konieczne są zatem inicjatywy zmierzające do przywrócenia przepływu kredytowego, pogłębienia rynków kapitałowych i wzmocnienia finansowania gospodarki w perspektywie długoterminowej. Takie działania jak ukończenie naprawy bilansów banków, dalsze wzmacnianie buforów kapitałowych, tam gdzie to jest nadal potrzebne, oceny jakości aktywów i testy warunków skrajnych pomagają we wskazaniu istniejących nadal słabych punktów i zwiększeniu zaufania do całego sektora. W tworzeniu unii bankowej dokonano znacznych postępów, w szczególności takich jak ustanowienie jednolitego mechanizmu nadzorczego oraz porozumienie w sprawie jednolitego mechanizmu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji.

| (7) | Kryzys finansowy odsłonił pewne luki w strukturze unii gospodarczej i walutowej. W dniu 28 listopada 2012 r. Komisja przedstawiła plan działania na rzecz pogłębionej i rzeczywistej unii gospodarczej i walutowej, aby zapoczątkować tym samym europejską debatę w tej sprawie. W dniu 5 grudnia 2012 r. przewodniczący Rady Europejskiej, w ścisłej współpracy z przewodniczącym Komisji Europejskiej, przewodniczącym Eurogrupy i prezesem Europejskiego Banku Centralnego, przedstawił sprawozdanie oparte na szeregu punktów planu działania Komisji, określające ramy czasowe oraz etapy procesu tworzenia unii gospodarczej i walutowej. Parlament Europejski wyraził swoją opinię w rezolucji z dnia 20 listopada 2012 r. Od tego czasu poczyniono znaczne postępy. Rada Europejska przedstawiła kolejne opinie w grudniu 2013 r. Dalszy rozwój UGW będzie wymagał stopniowej realizacji działań, łączącej dyscyplinę i solidarne podejście. W tzw. sześciopaku (4) i dwupaku przewidziano pierwszy przegląd ich wdrażania jeszcze przed końcem 2014 r. |
| --- | --- |

(7)

Kryzys finansowy odsłonił pewne luki w strukturze unii gospodarczej i walutowej. W dniu 28 listopada 2012 r. Komisja przedstawiła plan działania na rzecz pogłębionej i rzeczywistej unii gospodarczej i walutowej, aby zapoczątkować tym samym europejską debatę w tej sprawie. W dniu 5 grudnia 2012 r. przewodniczący Rady Europejskiej, w ścisłej współpracy z przewodniczącym Komisji Europejskiej, przewodniczącym Eurogrupy i prezesem Europejskiego Banku Centralnego, przedstawił sprawozdanie oparte na szeregu punktów planu działania Komisji, określające ramy czasowe oraz etapy procesu tworzenia unii gospodarczej i walutowej. Parlament Europejski wyraził swoją opinię w rezolucji z dnia 20 listopada 2012 r. Od tego czasu poczyniono znaczne postępy. Rada Europejska przedstawiła kolejne opinie w grudniu 2013 r. Dalszy rozwój UGW będzie wymagał stopniowej realizacji działań, łączącej dyscyplinę i solidarne podejście. W tzw. sześciopaku (4) i dwupaku przewidziano pierwszy przegląd ich wdrażania jeszcze przed końcem 2014 r.

NINIEJSZYM ZALECA państwom członkowskim strefy euro podjęcie, indywidualnie lub wspólnie, nie naruszając kompetencji Rady w odniesieniu do koordynacji polityki gospodarczej państw członkowskich, ale w szczególności w kontekście koordynacji polityki gospodarczej w ramach Eurogrupy, następujących działań w latach 2014–2015:

| 1. | Wspieranie i monitorowanie, w ścisłej współpracy z Komisją, wdrażania reform strukturalnych w tych obszarach, które są najistotniejsze dla sprawnego funkcjonowania strefy euro, tak aby wesprzeć wzrost i konwergencję oraz korektę nierównowagi wewnętrznej i zewnętrznej. Ocenę i wspieranie postępów w realizacji zobowiązań dotyczących reform w państwach członkowskich strefy euro, które borykają się z nadmiernymi zakłóceniami, a także we wdrażaniu reform w tych państwach członkowskich strefy euro, w których występują zakłócenia wymagające zdecydowanych działań, w celu ograniczenia negatywnych skutków ubocznych w pozostałej części strefy euro. Zachęcanie do kontynuowania właściwej polityki w państwach odnotowujących dużą nadwyżkę na rachunku obrotów bieżących, tak aby przyczynić się do pozytywnych skutków ubocznych. Regularne odbywanie dyskusji merytorycznych na temat reform strukturalnych na rynku pracy i rynkach produktowych mogących przynieść istotne skutki uboczne, przy skoncentrowaniu się na zmniejszeniu wysokiego klina podatkowego w odniesieniu do opodatkowania pracy i na reformie rynków usług. |
| --- | --- |

1.

Wspieranie i monitorowanie, w ścisłej współpracy z Komisją, wdrażania reform strukturalnych w tych obszarach, które są najistotniejsze dla sprawnego funkcjonowania strefy euro, tak aby wesprzeć wzrost i konwergencję oraz korektę nierównowagi wewnętrznej i zewnętrznej. Ocenę i wspieranie postępów w realizacji zobowiązań dotyczących reform w państwach członkowskich strefy euro, które borykają się z nadmiernymi zakłóceniami, a także we wdrażaniu reform w tych państwach członkowskich strefy euro, w których występują zakłócenia wymagające zdecydowanych działań, w celu ograniczenia negatywnych skutków ubocznych w pozostałej części strefy euro. Zachęcanie do kontynuowania właściwej polityki w państwach odnotowujących dużą nadwyżkę na rachunku obrotów bieżących, tak aby przyczynić się do pozytywnych skutków ubocznych. Regularne odbywanie dyskusji merytorycznych na temat reform strukturalnych na rynku pracy i rynkach produktowych mogących przynieść istotne skutki uboczne, przy skoncentrowaniu się na zmniejszeniu wysokiego klina podatkowego w odniesieniu do opodatkowania pracy i na reformie rynków usług.

| 2. | Koordynację polityki budżetowej w państwach członkowskich strefy euro, w ścisłej współpracy z Komisją, w szczególności podczas opracowywania projektów planu budżetowego, tak aby zapewnić spójny i sprzyjający wzrostowi kurs polityki budżetowej w całej strefie euro. Poprawę jakości i stabilności finansów publicznych poprzez priorytetowe traktowanie inwestycji materialnych i niematerialnych na poziomie krajowym i unijnym. Dopilnowanie, by została zapewniona silna rola krajowych przepisów budżetowych, w tym krajowych rad budżetowych. |
| --- | --- |

2.

Koordynację polityki budżetowej w państwach członkowskich strefy euro, w ścisłej współpracy z Komisją, w szczególności podczas opracowywania projektów planu budżetowego, tak aby zapewnić spójny i sprzyjający wzrostowi kurs polityki budżetowej w całej strefie euro. Poprawę jakości i stabilności finansów publicznych poprzez priorytetowe traktowanie inwestycji materialnych i niematerialnych na poziomie krajowym i unijnym. Dopilnowanie, by została zapewniona silna rola krajowych przepisów budżetowych, w tym krajowych rad budżetowych.

| 3. | Zapewnienie odporności systemu bankowego, przede wszystkim przez podjęcie niezbędnych działań w następstwie oceny jakości aktywów i testów warunków skrajnych, a także przez wdrożenie przepisów dotyczących unii bankowej oraz kontynuowanie prac przewidzianych na okres przejściowy jednolitego mechanizmu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji. Stymulowanie inwestycji w sektor prywatny oraz zwiększenie przepływu kredytowego do gospodarki poprzez działania służące poprawie dostępu MŚP do kredytów, pogłębieniu rynków kapitałowych, odbudowie rynku sekurytyzacji, w oparciu o propozycje i terminy określone w komunikacie Komisji w sprawie finansowania długoterminowego gospodarki europejskiej. |
| --- | --- |

3.

Zapewnienie odporności systemu bankowego, przede wszystkim przez podjęcie niezbędnych działań w następstwie oceny jakości aktywów i testów warunków skrajnych, a także przez wdrożenie przepisów dotyczących unii bankowej oraz kontynuowanie prac przewidzianych na okres przejściowy jednolitego mechanizmu restrukturyzacji i uporządkowanej likwidacji. Stymulowanie inwestycji w sektor prywatny oraz zwiększenie przepływu kredytowego do gospodarki poprzez działania służące poprawie dostępu MŚP do kredytów, pogłębieniu rynków kapitałowych, odbudowie rynku sekurytyzacji, w oparciu o propozycje i terminy określone w komunikacie Komisji w sprawie finansowania długoterminowego gospodarki europejskiej.

| 4. | Kontynuowanie prac nad pogłębieniem unii gospodarczej i walutowej oraz przyczynienie się do poprawy ram nadzoru ekonomicznego w ramach przeglądów przewidzianych na koniec 2014 r. |
| --- | --- |

4.

Kontynuowanie prac nad pogłębieniem unii gospodarczej i walutowej oraz przyczynienie się do poprawy ram nadzoru ekonomicznego w ramach przeglądów przewidzianych na koniec 2014 r.

Sporządzono w Brukseli dnia 8 lipca 2014 r.

W imieniu Rady

P. C. PADOAN

Przewodniczący

---

(1)  Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1.

1

(2)  Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25.

2

(3)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 472/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru gospodarczego i budżetowego nad państwami członkowskimi należącymi do strefy euro dotkniętymi lub zagrożonymi poważnymi trudnościami w odniesieniu do ich stabilności finansowej (Dz.U. L 140 z 27.5.2013, s. 1); rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 473/2013 z dnia 21 maja 2013 r. w sprawie wspólnych przepisów dotyczących monitorowania i oceny projektów planów budżetowych oraz zapewnienia korekty nadmiernego deficytu w państwach członkowskich należących do strefy euro (Dz.U. L 140 z 27.5.2013, s. 11).

3

(4)  Rozporządzenie Rady (UE) nr 1177/2011 z dnia 8 listopada 2011 r. zmieniające rozporządzenie (WE) nr 1467/97 w sprawie przyspieszenia i wyjaśnienia procedury nadmiernego deficytu (Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 33); dyrektywa Rady 2011/85/UE z dnia 8 listopada 2011 r. w sprawie wymogów dla ram budżetowych państw członkowskich (Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 41); rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1173/2011 z dnia 16 listopada 2011 r.w sprawie skutecznego egzekwowania nadzoru budżetowego w strefie euro (Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 1); rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1174/2011z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie środków egzekwowania korekty nadmiernych zakłóceń równowagi makroekonomicznej w strefie euro (Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 8); rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1175/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. zmieniające rozporządzenie Rady (WE) nr 1466/97 w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 12); rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1176/2011 z dnia 16 listopada 2011 r. w sprawie zapobiegania zakłóceniom równowagi makroekonomicznej i ich korygowania (Dz.U. L 306 z 23.11.2011, s. 25).

4

---

II Komunikaty

KOMUNIKATY INSTYTUCJI, ORGANÓW I JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH UNII EUROPEJSKIEJ

Rada

| 29.7.2014 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 247/144 |
| --- | --- | --- | --- |

29.7.2014

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 247/144

---

NOTA WYJAŚNIAJĄCA

Dokument wyjaśniający do zaleceń Rady dla państw członkowskich w ramach europejskiego semestru 2014

2014/C 247/28

Zgodnie z art. 2-ab ust. 2 rozporządzenia Rady nr 1466/97/WE (1) w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych, stanowiącym część sekcji pt. „Dialog gospodarczy”: „Oczekuje się, że co do zasady Rada zastosuje się do zaleceń i wniosków Komisji lub publicznie wyjaśni swoje stanowisko”.

Zgodnie z tą zasadą „przestrzegaj lub wyjaśnij” Rada niniejszym przedstawia następujące wyjaśnienia do uzgodnionych zmian – z którymi Komisja się nie zgadza – do zaleceń Rady w sprawie zaleceń dla poszczególnych krajów (CSR) w odniesieniu do poszczególnych państw członkowskich w kontekście europejskiego semestru 2014.

Rada uzgodniła również – przy pełnym poparciu Komisji – dodanie kilku fragmentów, a także merytoryczne lub techniczne zmiany do zaleceń (2).

BELGIA

CSR 3

Tekst zaproponowany przez Komisję:

Kontrolę przyszłych wydatków publicznych związanych ze starzeniem się społeczeństwa, zwłaszcza kosztów emerytur oraz opieki długoterminowej, przez zwiększenie wysiłków w celu zmniejszenia różnicy między rzeczywistym wiekiem przejścia na emeryturę a ustawowym wiekiem emerytalnym, zredukowanie możliwości wcześniejszego przejścia na emeryturę, propagowanie aktywnego starzenia się, dostosowanie ustawowego wieku emerytalnego i wymogów dotyczących stażu pracy do zmian średniego trwania życia i poprawę efektywności kosztowej wydatków publicznych na opiekę długoterminową.

Uzgodniony tekst:

Kontrolę przyszłych wydatków publicznych związanych ze starzeniem się społeczeństwa, zwłaszcza kosztów emerytur oraz opieki długoterminowej, przez zwiększenie wysiłków w celu zmniejszenia różnicy między rzeczywistym wiekiem przejścia na emeryturę a ustawowym wiekiem emerytalnym, zredukowanie możliwości wcześniejszego przejścia na emeryturę, propagowanie aktywnego starzenia się, dostosowanie ustawowego wieku emerytalnego i wymogów dotyczących stażu pracy do zmian średniego trwania życia i poprawę efektywności kosztowej wydatków publicznych na opiekę długoterminową.

Wyjaśnienie:

Uzgodniono, że głównym wyzwaniem w Belgii pozostaje zwiększenie rzeczywistego wieku przejścia na emeryturę w związku z luką między rzeczywistym wiekiem przejścia na emeryturę a ustawowym wiekiem emerytalnym. Minimalny wiek i staż pracy wymagane do wcześniejszego przechodzenia na emeryturę są podnoszone w ramach ważnej przeprowadzanej właśnie reformy; zwiększenie ustawowego wieku emerytalnego w krótkiej perspektywie powiększyłoby tę lukę i byłoby reformą przeprowadzoną w niewłaściwym momencie.

BUŁGARIA

W zaleceniach, z którymi Komisja się nie zgadza, nie wprowadzono żadnych zmian.

REPUBLIKA CZESKA

W zaleceniach, z którymi Komisja się nie zgadza, nie wprowadzono żadnych zmian.

DANIA

Brak zmian w zaleceniach.

NIEMCY

W zaleceniach, z którymi Komisja się nie zgadza, nie wprowadzono żadnych zmian.

ESTONIA

W zaleceniach, z którymi Komisja się nie zgadza, nie wprowadzono żadnych zmian.

IRLANDIA

W zaleceniach, z którymi Komisja się nie zgadza, nie wprowadzono żadnych zmian.

HISZPANIA

CSR 5

Tekst zaproponowany przez Komisję:

Wdrożenie Planu działania na rzecz włączenia społecznego na lata 2013–2016 i przeprowadzenie oceny jego skuteczności z uwzględnieniem wszystkich jego celów. Wzmocnienie zdolności administracyjnych i koordynacji między służbami zatrudnienia i służbami społecznymi w celu stworzenia zintegrowanych procedur wspierania osób objętych ryzykiem oraz usprawnienie procedur wsparcia osób zaprzestających korzystania z systemów minimalnego dochodu i wracających na rynek pracy. Lepsze ukierunkowanie programów pomocy dla rodzin oraz wysokiej jakości usług, sprzyjających rodzinom o niskich dochodach wychowującym dzieci, aby zapewnić progresywność i skuteczność transferów socjalnych.

Uzgodniony tekst:

Wdrożenie Planu działania na rzecz włączenia społecznego na lata 2013–2016 i przeprowadzenie oceny jego skuteczności z uwzględnieniem wszystkich jego celów. Wzmocnienie zdolności administracyjnych i koordynacji między służbami zatrudnienia i służbami społecznymi w celu stworzenia zintegrowanych procedur wspierania osób objętych ryzykiem oraz usprawnienie procedur
  oraz stymulowanie, wśród administracji publicznych odpowiedzialnych za systemy minimalnego dochodu, usprawnionych procedur na rzecz wsparcia osób zaprzestających korzystania z systemów minimalnego dochodu i wracających na rynek pracy. Lepsze ukierunkowanie programów pomocy dla rodzin oraz wysokiej jakości usług, sprzyjających rodzinom o niskich dochodach wychowującym dzieci, aby zapewnić progresywność i skuteczność transferów socjalnych.

Wyjaśnienie:

Brzmienie to w większym stopniu odpowiada podziałowi uprawnień w obrębie administracji publicznej w obszarze usług socjalnych i systemów minimalnego dochodu, gdzie państwo współpracuje na szczeblu technicznym i politycznym z regionami, co może doprowadzić do usprawnienia procedur.

FRANCJA

W zaleceniach, z którymi Komisja się nie zgadza, nie wprowadzono żadnych zmian.

CHORWACJA

W zaleceniach, z którymi Komisja się nie zgadza, nie wprowadzono żadnych zmian.

WŁOCHY

W zaleceniach, z którymi Komisja się nie zgadza, nie wprowadzono żadnych zmian.

ŁOTWA

Brak zmian w zaleceniach.

LITWA

CSR 3

Tekst zaproponowany przez Komisję:

Lepsze ukierunkowanie środków aktywnej polityki rynku pracy na osoby o niskich kwalifikacjach oraz długotrwale bezrobotne. Poprawę zakresu oraz adekwatności zasiłków dla bezrobotnych i powiązanie ich z aktywizacją zawodową. Rozwiązanie utrzymującego się problemu niedopasowania umiejętności poprzez lepsze dopasowanie kształcenia do rynku pracy oraz promowanie uczenia się przez całe życie. Priorytetowe traktowanie programów przyuczania do zawodu oraz wzmocnienie partnerstw z sektorem prywatnym, by zwiększyć szanse młodych ludzi na rynku pracy. Przegląd – we współpracy z partnerami społecznymi – adekwatności prawa pracy, zwłaszcza pod kątem przepisów dotyczących umów o pracę i regulujących czas pracy.

Uzgodniony tekst:

Lepsze ukierunkowanie środków aktywnej polityki rynku pracy na osoby o niskich kwalifikacjach oraz długotrwale bezrobotne. Poprawę zakresu oraz adekwatności zasiłków dla bezrobotnych i powiązanie ich z aktywizacją zawodową. Rozwiązanie utrzymującego się problemu niedopasowania umiejętności poprzez lepsze dopasowanie kształcenia do rynku pracy, między innymi w oparciu o systemy prognozowania zapotrzebowania na umiejętności, oraz promowanie uczenia się przez całe życie. Priorytetowe traktowanie programów przyuczania do zawodu, innych form uczenia się poprzez praktykę w miejscu pracy oraz wzmocnienie partnerstw z sektorem prywatnym, by zwiększyć szanse młodych ludzi na rynku pracy. Przegląd – we współpracy z partnerami społecznymi – adekwatności prawa pracy, zwłaszcza pod kątem przepisów dotyczących umów o pracę i regulujących czas pracy.

Wyjaśnienie:

We wnioskach z przeprowadzonych przez EMCO działań w zakresie wielostronnego nadzoru uznano rolę prowadzonych na Litwie reform dotyczących szkolenia poprzez praktykę w miejscu pracy oraz potrzebę opracowania i rozwoju planów służących zwiększeniu efektywności kształcenia i szkolenia zawodowego.

LUKSEMBURG

CSR 2

Tekst zaproponowany przez Komisję:

W celu zapewnienia stabilności budżetowej, ograniczenie wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa poprzez racjonalizację opieki długoterminowej pod względem kosztów, kontynuację reformy emerytur w celu podniesienia rzeczywistego wieku przejścia na emeryturę, w tym poprzez ograniczenie wcześniejszych emerytur i powiązanie ustawowego wieku emerytalnego ze średnim dalszym trwaniem życia. Podjęcie zdecydowanych działań w celu zwiększenia współczynnika aktywności zawodowej starszych pracowników, w tym poprzez poprawę ich zdolności do zatrudnienia dzięki programom uczenia się przez całe życie.

Uzgodniony tekst:

W celu zapewnienia stabilności budżetowej, ograniczenie wydatków związanych ze starzeniem się społeczeństwa poprzez racjonalizację opieki długoterminowej pod względem kosztów, kontynuację reformy emerytur w celu podniesienia rzeczywistego wieku przejścia na emeryturę, w tym poprzez ograniczenie wcześniejszych emerytur i powiązanie ustawowego wieku emerytalnego, poprzez dostosowanie wieku emerytalnego lub świadczeń emerytalnych do zmian średniego dalszego trwania życia. Podjęcie zdecydowanych działań w celu zwiększenia współczynnika aktywności zawodowej starszych pracowników, w tym poprzez poprawę ich zdolności do zatrudnienia dzięki programom uczenia się przez całe życie.

Wyjaśnienie:

Zmiana ta została uzgodniona, ponieważ w sytuacji, gdy ustawowy wiek emerytalny ustalono na 65 lat, a rzeczywisty wiek przejścia na emeryturę wynosi poniżej 60, konieczne jest najpierw wyeliminowanie luki między rzeczywistym a ustawowym wiekiem emerytalnym.

CSR 4

Tekst zaproponowany przez Komisję:

Kontynuowanie wysiłków w ramach spójnej strategii na rzecz ograniczenia bezrobocia młodzieży wśród nisko wykwalifikowanych osób poszukujących pracy ze środowisk migracyjnych, w tym poprzez ulepszenie struktury i monitorowania aktywnej polityki rynku pracy, rozwiązanie problemu niedopasowania umiejętności i ograniczenie czynników finansowych zniechęcających do pracy. Przyspieszenie w tym celu wdrożenia reformy kształcenia ogólnego i zawodowego oraz szkolenia, tak by umiejętności młodych ludzi w większym stopniu odpowiadały potrzebom rynku pracy.

Uzgodniony tekst:

Kontynuowanie wysiłków na rzecz ograniczenia bezrobocia młodzieży wśród nisko wykwalifikowanych osób poszukujących pracy, w tym tych ze środowisk migracyjnych, w ramach spójnej strategii, m.in. poprzez ulepszenie struktury i monitorowania aktywnej polityki rynku pracy, rozwiązanie problemu niedopasowania umiejętności i ograniczenie czynników finansowych zniechęcających do pracy. Przyspieszenie w tym celu wdrożenia reformy kształcenia ogólnego i zawodowego oraz szkolenia, tak by umiejętności młodych ludzi w większym stopniu odpowiadały potrzebom rynku pracy.

Wyjaśnienie:

Informacje zamieszczone w przeglądzie sytuacji w dziedzinie zatrudnienia wskazują na wyzwanie dla Luksemburga w zakresie bezrobocia młodzieży. W przeprowadzonych przez EMCO działaniach w zakresie wielostronnego nadzoru z zadowoleniem przyjęto ustanowienie gwarancji dla młodzieży i jej zwiększone skoncentrowanie się na osobach ze środowisk migracyjnych.

WĘGRY

W zaleceniach, z którymi Komisja się nie zgadza, nie wprowadzono żadnych zmian.

MALTA

CSR 2

Tekst zaproponowany przez Komisję:

Przyspieszenie obecnej reformy emerytur, w szczególności poprzez znaczne przyspieszenie planowanego podniesienia ustawowego wieku emerytalnego, a następnie poprzez powiązanie go ze zmianami w zakresie średniego dalszego trwania życia. Dopilnowanie, by kompleksowa reforma systemu opieki zdrowotnej przyniosła korzyści w postaci efektywnego kosztowo i zrównoważonego wykorzystania dostępnych zasobów, takie jak wzmocnienie opieki podstawowej.

Uzgodniony tekst:

Aby zapewnić długoterminową stabilność finansów publicznych, kontynuowanie
  Przyspieszenie obecnej reformy emerytur, jak na przykład przez w szczególności poprzez znaczne przyspieszenie planowanego
  już uchwalonego podniesienia ustawowego wieku emerytalnego, a następnie poprzez powiązanie go ze zmianami w zakresie średniego dalszego trwania życia. Dopilnowanie, by kompleksowa reforma systemu opieki zdrowotnej przyniosła korzyści w postaci efektywnego kosztowo i zrównoważonego wykorzystania dostępnych zasobów, takie jak wzmocnienie opieki podstawowej.

Wyjaśnienie:

Reforma emerytalna jest właśnie prowadzona na Malcie. Konkretnie, Malta ponownie stwierdza, że wynik prac grupy roboczej ds. emerytur jest planowany na październik 2014 r. Grupa sporządzi całościową strategię mającą na celu zajęcie się kwestiami adekwatności i stabilności emerytur na Malcie. Malta zgadza się z celem polegającym na zapewnieniu długoterminowej stabilności, jednak potrzebna jest większa swoboda w odniesieniu do środków służących jej osiągnięciu, ponieważ nakazy przyniosą efekt przeciwny do zamierzonego, gdyż raczej usztywnią, niż ułatwią dalsze przeprowadzanie reformy emerytalnej. Proponowana zmiana jest zgodna z brzmieniem zawartym w zaleceniu dla poszczególnych krajów z 2013 r., które przewidywało środki wedle uznania, w opozycji do nakazowego brzmienia, które jest proponowane w zaleceniu dla poszczególnych krajów w 2014 r.

NIDERLANDY

CSR 2

Tekst zaproponowany przez Komisję:

Zintensyfikowanie reformy rynku mieszkaniowego poprzez szybsze wprowadzenie ograniczenia możliwości odliczania od podatku odsetek od kredytów hipotecznych oraz zapewnienie bardziej rynkowych mechanizmów ustalania cen na rynku wynajmu, a także dalsze powiązanie stawek czynszu z dochodami gospodarstw domowych w sektorze lokali socjalnych. Monitorowanie wyników reform na rynku lokali socjalnych pod względem dostępności i przystępności cenowej dla gospodarstw domowych o niskich dochodach. Podejmowanie dalszych wysiłków na rzecz ukierunkowania polityki w zakresie mieszkalnictwa socjalnego na wspieranie najbardziej potrzebujących gospodarstw domowych.

Uzgodniony tekst:

Gdy pozwoli na to sytuacja gospodarcza – z
  Zintensyfikowanie reformy rynku mieszkaniowego poprzez szybsze wprowadzenie ograniczenia możliwości odliczania od podatku odsetek od kredytów hipotecznych oraz zapewnienie bardziej rynkowych mechanizmów ustalania cen na rynku wynajmu, a także dalsze powiązanie stawek czynszu z dochodami gospodarstw domowych w sektorze lokali socjalnych. Monitorowanie wyników reform na rynku lokali socjalnych pod względem dostępności i przystępności cenowej dla gospodarstw domowych o niskich dochodach. Podejmowanie dalszych wysiłków na rzecz ukierunkowania polityki w zakresie mieszkalnictwa socjalnego na wspieranie najbardziej potrzebujących gospodarstw domowych.

Wyjaśnienie:

Uzgodniono, że szybka realizacja reformy odliczania od podatku odsetek od kredytów hipotecznych stanowi ryzyko w obecnej sytuacji gospodarczej, zwłaszcza gdy ponad 1 milion gospodarstw domowych charakteryzuje negatywny bilans pożyczki hipotecznej (hipoteka przewyższa wartość ich domu). Dlatego odniesienie do sytuacji gospodarczej, w której miałyby miejsce takie reformy, uznano za szczególnie istotne w tym zaleceniu.

AUSTRIA

CSR 2

Tekst zaproponowany przez Komisję:

Poprawę długoterminowej stabilności systemu emerytalnego, zwłaszcza przez szybszą harmonizację ustawowego wieku emerytalnego mężczyzn i kobiet oraz przez jego powiązanie ze średnim trwaniem życia. Monitorowanie wdrożenia ostatnich reform ograniczających dostęp do wcześniejszego przechodzenia na emeryturę. Dalszą poprawę efektywności kosztowej i zrównoważonego charakteru usług opieki zdrowotnej i opieki długoterminowej.

Uzgodniony tekst:

Poprawę długoterminowej stabilności systemu emerytalnego, zwłaszcza przez szybszą harmonizację ustawowego wieku emerytalnego mężczyzn i kobiet, przez zwiększenie rzeczywistego wieku przejścia na emeryturę oraz przez jego powiązanie
  dostosowanie wieku emerytalnego do zmian średniego trwania życia. Monitorowanie wdrożenia ostatnich reform ograniczających dostęp do wcześniejszego przechodzenia na emeryturę. Dalszą poprawę efektywności kosztowej i zrównoważonego charakteru usług opieki zdrowotnej i opieki długoterminowej.

Wyjaśnienie:

Tekst zalecenia zawiera brzmienie podobne do uzgodnionego w odniesieniu do innych państw członkowskich. Uzgodniono, że istnieją różne sposoby zwiększania rzeczywistego wieku przejścia na emeryturę i co za tym idzie radzenia sobie z wyzwaniami, przed którymi stoi system emerytalny i stabilność finansów publicznych. Pierwotny tekst Komisji skupiający się wyłącznie na zwiększeniu (ustawowego) wieku emerytalnego wydawał się zbyt nakazowy i wąsko określony. Nowy tekst przypomina tekst poprzednio przyjęty przez Radę, ostatnio w sprawozdaniu na temat stabilności za 2012 r. z dnia 12 lutego 2013 r.

POLSKA

W zaleceniach, z którymi Komisja się nie zgadza, nie wprowadzono żadnych zmian.

PORTUGALIA

CSR 3

Tekst zaproponowany przez Komisję:

Zajęcie się problemem wysokiej stopy bezrobocia wśród młodzieży, przede wszystkim przez skuteczne prognozowanie zapotrzebowania na umiejętności i dotarcie do młodych osób nigdzie niezarejestrowanych, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Podwyższenie progu kwalifikowalności do objęcia programem minimalnego dochodu. Dopilnowanie, by pomoc socjalna miała odpowiedni zasięg, a równocześnie zagwarantowanie skutecznej aktywizacji zawodowej beneficjentów świadczeń.

Uzgodniony tekst:

Zajęcie się problemem wysokiej stopy bezrobocia wśród młodzieży, przede wszystkim przez skuteczne prognozowanie zapotrzebowania na umiejętności i dotarcie do młodych osób nigdzie niezarejestrowanych, zgodnie z celami gwarancji dla młodzieży. Podwyższenie progu kwalifikowalności do objęcia programem minimalnego dochodu. Dopilnowanie, by pomoc socjalna, w tym system minimalnego dochodu, miała odpowiedni zasięg, a równocześnie zagwarantowanie skutecznej aktywizacji zawodowej beneficjentów świadczeń.

Wyjaśnienie:

Jest to obszar kompetencji państwa członkowskiego i tekst kompromisowy służy propagowaniu adekwatności zasięgu pomocy społecznej.

RUMUNIA

W zaleceniach, z którymi Komisja się nie zgadza, nie wprowadzono żadnych zmian.

SŁOWENIA

CSR 2

Tekst zaproponowany przez Komisję:

Uzgodnienie, na podstawie konsultacji społecznych, środków, które zapewnią stabilność systemu emerytalnego po 2020 r., obejmujących korekty kluczowych parametrów, takich jak powiązanie ustawowego wieku emerytalnego ze wzrostem średniego trwania życia czy też zachęcanie do wpłacania indywidualnych składek w ramach drugiego filaru systemu emerytalnego. Zahamowanie wzrostu wydatków na opiekę długoterminową związanych ze starzeniem się poprzez kierowanie świadczeń do osób najbardziej potrzebujących i częściowe odchodzenie od opieki zinstytucjonalizowanej na rzecz opieki domowej.

Uzgodniony tekst:

Uzgodnienie, na podstawie konsultacji społecznych, środków, które zapewnią stabilność systemu emerytalnego i adekwatność świadczeń emerytalnych po 2020 r., obejmujących korekty kluczowych parametrów, takich jak powiązanie ustawowego wieku emerytalnego ze wzrostem średniego trwania życia czy też zachęcanie do wpłacania indywidualnych składek w ramach drugiego filaru systemu emerytalnego. Zahamowanie wzrostu wydatków na opiekę długoterminową związanych ze starzeniem się poprzez kierowanie świadczeń do osób najbardziej potrzebujących i częściowe odchodzenie od opieki zinstytucjonalizowanej na rzecz opieki domowej.

Wyjaśnienie:

Uzgodniono, że w zaleceniu należy oddać, że dalszy spadek stopy zastąpienia groziłby dodatkowo wzrostem wskaźnika ubóstwa ludzi w wieku powyżej 65 lat i obciążyłby wydatki socjalne.

SŁOWACJA

W zaleceniach, z którymi Komisja się nie zgadza, nie wprowadzono żadnych zmian.

FINLANDIA

CSR 3

Tekst zaproponowany przez Komisję:

Poprawę wykorzystania pełnego potencjału siły roboczej na rynku pracy, m.in. poprzez podniesienie wskaźnika zatrudnienia i szans na zatrudnienie starszych pracowników, ograniczenie możliwości wcześniejszego przejścia na emeryturę oraz dostosowanie ustawowego wieku emerytalnego do zmian w zakresie średniego dalszego trwania życia. Poprawę perspektyw osób młodych i długotrwale bezrobotnych na rynku pracy, ze szczególnym naciskiem na szkolenia zawodowe oraz ukierunkowane środki aktywizacji zawodowej.

Uzgodniony tekst:

Poprawę wykorzystania pełnego potencjału siły roboczej na rynku pracy, m.in. poprzez podniesienie wskaźnika zatrudnienia i szans na zatrudnienie starszych pracowników oraz poprzez podniesienie rzeczywistego wieku przejścia na emeryturę, ograniczenie możliwości wcześniejszego przejścia na emeryturę oraz dostosowanie ustawowego wieku emerytalnego lub świadczeń emerytalnych do zmian w zakresie średniego dalszego trwania życia. Poprawę perspektyw osób młodych i długotrwale bezrobotnych na rynku pracy, ze szczególnym naciskiem na szkolenia zawodowe oraz ukierunkowane środki aktywizacji zawodowej.

Wyjaśnienie:

Tekst zalecenia zawiera brzmienie podobne do uzgodnionego w odniesieniu do innych państw członkowskich. Uzgodniono, że istnieją różne sposoby zwiększania rzeczywistego wieku przejścia na emeryturę i co za tym idzie radzenia sobie z wyzwaniami, przed którymi stoi system emerytalny i stabilność finansów publicznych. Pierwotny tekst Komisji, skupiający się wyłącznie na zwiększeniu (ustawowego) wieku emerytalnego, wydawał się zbyt nakazowy i wąsko określony. Nowy tekst przypomina tekst poprzednio przyjęty przez Radę, ostatnio w sprawozdaniu na temat stabilności za 2012 r. z dnia 12 lutego 2013 r.

SZWECJA

Brak zmian w zaleceniach.

ZJEDNOCZONE KRÓLESTWO

W zaleceniach, z którymi Komisja się nie zgadza, nie wprowadzono żadnych zmian.

STREFA EURO

W zaleceniach, z którymi Komisja się nie zgadza, nie wprowadzono żadnych zmian.

---

(1)  Rozporządzenie Rady nr 1466/97/WE z dnia 7 lipca 1997 r. w sprawie wzmocnienia nadzoru pozycji budżetowych oraz nadzoru i koordynacji polityk gospodarczych (Dz.U. L 209 z 2.8.1997, s. 1).

(2)  Tekst ze zmianami – kursywą, a wykreślony: przekreślony.

---