# Publicatieblad C 375/2020

| | ISSN 1977-0995 |
| --- | --- |
| Publicatieblad
  van de Europese Unie | C 375 |
| | |
| Uitgave in de Nederlandse taal | Mededelingen en bekendmakingen | 63e jaargang6 november 2020 |

ISSN 1977-0995

Publicatieblad

van de Europese Unie

C 375

Uitgave in de Nederlandse taal

Mededelingen en bekendmakingen

63e jaargang6 november 2020

---

| Inhoud | Bladzijde |
| --- | --- |
| | II   Mededelingen |
| | MEDEDELINGEN VAN DE INSTELLINGEN, ORGANEN EN INSTANTIES VAN DE EUROPESE UNIE |
| | Europese Commissie |
| 2020/C 375/01 | Mededeling van de Commissie — Gescheiden inzameling van gevaarlijk huishoudelijk afval | 1 |
| | Europese Centrale Bank |
| 2020/C 375/02 | Wijziging van het ethische kader van de ECB
  (De tekst vervangt deel 0 van de ECB-personeelsverordeningen en -regelingen houdende het ethische kader van de tekst die is gepubliceerd in Publicatieblad C 204 van 20 juni 2015, blz. 3 ) | 25 |
| | Europese Commissie |
| 2020/C 375/03 | Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak M.9953 — CalSTRS/Altitude Group/AI THD) (
  1
  ) | 42 |
| 2020/C 375/04 | Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak M.10003 — DWS/Vertex Bioenergy) (
  1
  ) | 43 |
| 2020/C 375/05 | Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak M.9619 — CDC/EDF/ENGIE/La Poste) (
  1
  ) | 44 |
| 2020/C 375/06 | Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak M.8130 — Imerys/Alteo certain assets) (
  1
  ) | 45 |

Inhoud

Bladzijde

II   Mededelingen

MEDEDELINGEN VAN DE INSTELLINGEN, ORGANEN EN INSTANTIES VAN DE EUROPESE UNIE

Europese Commissie

2020/C 375/01

Mededeling van de Commissie — Gescheiden inzameling van gevaarlijk huishoudelijk afval

1

Europese Centrale Bank

2020/C 375/02

Wijziging van het ethische kader van de ECB
  (De tekst vervangt deel 0 van de ECB-personeelsverordeningen en -regelingen houdende het ethische kader van de tekst die is gepubliceerd in Publicatieblad C 204 van 20 juni 2015, blz. 3 )

(De tekst vervangt deel 0 van de ECB-personeelsverordeningen en -regelingen houdende het ethische kader van de tekst die is gepubliceerd in Publicatieblad C 204 van 20 juni 2015, blz. 3 )

25

Europese Commissie

2020/C 375/03

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak M.9953 — CalSTRS/Altitude Group/AI THD) (
  1
  )

1

42

2020/C 375/04

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak M.10003 — DWS/Vertex Bioenergy) (
  1
  )

1

43

2020/C 375/05

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak M.9619 — CDC/EDF/ENGIE/La Poste) (
  1
  )

1

44

2020/C 375/06

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie (Zaak M.8130 — Imerys/Alteo certain assets) (
  1
  )

1

45

---

| | IV   Informatie |
| --- | --- |
| | INFORMATIE AFKOMSTIG VAN DE INSTELLINGEN, ORGANEN EN INSTANTIES VAN DE EUROPESE UNIE |
| | Europese Commissie |
| 2020/C 375/07 | Wisselkoersen van de euro — 5 november 2020 | 46 |
| 2020/C 375/08 | Besluit van de Commissie van 22 juli 2020 houdende opdracht aan de centrale administrateur van het EU-transactielogboek om in het EU-transactielogboek de wijzigingen aan te brengen in de nationale luchtvaarttoewijzingstabellen voor luchtvaartemissierechten die in 2020 kosteloos zijn toe te wijzen door de lidstaten die vliegtuigexploitanten administreren die vluchten vanuit de EU naar Zwitserland hebben uitgevoerd | 47 |

IV   Informatie

INFORMATIE AFKOMSTIG VAN DE INSTELLINGEN, ORGANEN EN INSTANTIES VAN DE EUROPESE UNIE

Europese Commissie

2020/C 375/07

Wisselkoersen van de euro — 5 november 2020

46

2020/C 375/08

Besluit van de Commissie van 22 juli 2020 houdende opdracht aan de centrale administrateur van het EU-transactielogboek om in het EU-transactielogboek de wijzigingen aan te brengen in de nationale luchtvaarttoewijzingstabellen voor luchtvaartemissierechten die in 2020 kosteloos zijn toe te wijzen door de lidstaten die vliegtuigexploitanten administreren die vluchten vanuit de EU naar Zwitserland hebben uitgevoerd

47

---

| | V   Bekendmakingen |
| --- | --- |
| | PROCEDURES IN VERBAND MET DE UITVOERING VAN HET GEMEENSCHAPPELIJK MEDEDINGINGSBELEID |
| | Europese Commissie |
| 2020/C 375/09 | Voorafgaande aanmelding van een concentratie (Zaak M.9989 — BB Holding Investment/Duferdofin-Nucor) Voor de vereenvoudigde procedure in aanmerking komende zaak (
  1
  ) | 57 |

V   Bekendmakingen

PROCEDURES IN VERBAND MET DE UITVOERING VAN HET GEMEENSCHAPPELIJK MEDEDINGINGSBELEID

Europese Commissie

2020/C 375/09

Voorafgaande aanmelding van een concentratie (Zaak M.9989 — BB Holding Investment/Duferdofin-Nucor) Voor de vereenvoudigde procedure in aanmerking komende zaak (
  1
  )

1

57

---

| | |
| --- | --- |
| | (1)   Voor de EER relevante tekst. |

---

(1)   Voor de EER relevante tekst.

1

| NL | |
| --- | --- |

NL

---

II Mededelingen

MEDEDELINGEN VAN DE INSTELLINGEN, ORGANEN EN INSTANTIES VAN DE EUROPESE UNIE

Europese Commissie

| 6.11.2020 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 375/1 |
| --- | --- | --- | --- |

6.11.2020

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 375/1

---

Mededeling van de Commissie

Gescheiden inzameling van gevaarlijk huishoudelijk afval

(2020/C 375/01)

Inhoudsopgave

| 1. | INLEIDING | 2 |
| --- | --- | --- |

1.

| 2. | BESTE PRAKTIJKEN BIJ DE INZAMELING VAN GEVAARLIJK HUISHOUDELIJK AFVAL | 3 |
| --- | --- | --- |

2.

| 2.1. | Huishoudchemicaliën | 6 |
| --- | --- | --- |

2.1.

| 2.1.1. | Huishoudelijke schoonmaakproducten en persoonlijke verzorgingsproducten | 7 |
| --- | --- | --- |

2.1.1.

| 2.1.2. | Verven, vernissen, inkt en lijmen | 7 |
| --- | --- | --- |

2.1.2.

| 2.1.3. | Huishoudelijke en tuinpesticiden | 8 |
| --- | --- | --- |

2.1.3.

| 2.1.4. | Fotochemicaliën | 8 |
| --- | --- | --- |

2.1.4.

| 2.1.5. | Verpakking | 9 |
| --- | --- | --- |

2.1.5.

| 2.2. | Huishoudelijk afval uit de gezondheidszorg | 9 |
| --- | --- | --- |

2.2.

| 2.2.1. | Farmaceutische producten | 9 |
| --- | --- | --- |

2.2.1.

| 2.2.2. | Scherpe voorwerpen en ander potentieel infectueus afval | 10 |
| --- | --- | --- |

2.2.2.

| 2.3. | Bouw- en sloopafval | 11 |
| --- | --- | --- |

2.3.

| 2.3.1. | Asbestafval | 11 |
| --- | --- | --- |

2.3.1.

| 2.3.2. | Behandeld hout | 12 |
| --- | --- | --- |

2.3.2.

| 2.3.3. | Koolteer en met teer behandelde producten | 13 |
| --- | --- | --- |

2.3.3.

| 2.4. | Afval van onderhoud van voertuigen | 13 |
| --- | --- | --- |

2.4.

| 2.4.1. | Oliefilters en verontreinigde absorberende materialen | 13 |
| --- | --- | --- |

2.4.1.

| 2.4.2. | Automobielproducten, poetsmiddelen, antivriesvloeistoffen | 14 |
| --- | --- | --- |

2.4.2.

| 2.5. | Kwikhoudend afval (niet vallend onder AEEA) | 14 |
| --- | --- | --- |

2.5.

| 3. | SUCCESFACTOREN VOOR DE GESCHEIDEN INZAMELING VAN GEVAARLIJK HUISHOUDELIJK AFVAL | 15 |
| --- | --- | --- |

3.

| 3.1. | Economische prikkels | 15 |
| --- | --- | --- |

3.1.

| 3.2 | . Toegesneden faciliteiten voor gescheiden inzameling | 16 |
| --- | --- | --- |

3.2

| 3.3 | . Bewustmaking en communicatie | 18 |
| --- | --- | --- |

3.3

| 3.4. | Handhaving | 21 |
| --- | --- | --- |

3.4.

| 4. | REFERENTIES | 22 |
| --- | --- | --- |

4.

| BIJLAGE — Koppelingen naar voorbeelden van goede communicatiepraktijken | 24 |
| --- | --- |

1.   INLEIDING

Deze richtsnoeren zijn opgesteld in het licht van artikel 20, lid 4, van Richtlijn 2008/98/EG van het Europees Parlement en de Raad van 19 november 2008 betreffende afvalstoffen (1) (hierna “de kaderrichtlijn afvalstoffen” genoemd), op grond waarvan de Commissie richtsnoeren moet vaststellen voor de gescheiden inzameling van fracties van gevaarlijke afvalstoffen afkomstig uit huishoudens om de lidstaten bij te staan en te faciliteren bij de uitvoering van de in artikel 20, lid 1, van de kaderrichtlijn afvalstoffen neergelegde verplichting tot gescheiden inzameling.

Het hoofddoel van deze richtsnoeren is risico’s voor de gezondheid van de mens en voor het milieu, en met name voor werknemers die met afval werken, te voorkomen door de uitvoering van de gescheiden inzameling van door huishoudens voortgebracht gevaarlijk afval te vergemakkelijken. Het doel is ook om de hoeveelheid en de kwaliteit van materialen voor de voorbereiding voor hergebruik en nuttige toepassing te verbeteren door te voorkomen dat andere materiaalstromen verontreinigd raken, wat leidt tot afvalverwerking die grondstoffen op de lagere niveaus van de afvalhiërarchie blokkeert, overeenkomstig de doelstellingen van de kaderrichtlijn afvalstoffen (2). Doel van dit document is een overzicht te geven van beste praktijken bij de uitvoering van de verplichting tot gescheiden inzameling uit de hele EU, met name op regionaal en lokaal niveau. Hoewel deze richtsnoeren betrekking hebben op het doeltreffende beheer van gevaarlijk huishoudelijk afval, moet in gedachten worden gehouden dat preventie en vermindering de prioriteit blijven, in overeenstemming met de afvalhiërarchie. Daarom zijn bewustmakingscampagnes om het gebruik van gevaarlijke producten thuis tot een minimum te beperken van essentieel belang.

Deze richtsnoeren zijn gericht tot de autoriteiten van de lidstaten op lokaal, regionaal en centraal niveau en tot afvalbeheerders. Het doel is bijstand te verlenen en hun taak voor de ontwikkeling en uitvoering van programma’s voor gescheiden inzameling van gevaarlijk huishoudelijk afval te vergemakkelijken.

Image 1

Bron: Op basis van de Wereldbank (2018) en Eurostat (2008) (3).

Gevaarlijk huishoudelijk afval (“GHA”) vertegenwoordigt doorgaans ongeveer 1 gewichtspercent van stedelijk afval (met uitzondering van afgedankte elektrische en elektronische apparatuur — “AEEA”) (4). Dit komt neer (5) op 1 tot 6 kg per inwoner per jaar. Gegevens op nationaal niveau zijn echter moeilijk te vergelijken, aangezien landen verschillende verslagleggingsprocedures en categorieën (bv. met inbegrip van AEEA of eetbare vetten) toepassen.

Het overgrote deel van het stedelijk afval, waarvan huishoudelijk afval de belangrijkste bron is, is doorgaans afkomstig van zes afvalstromen (zie figuur 1). Hoewel GHA als kleine fractie onder “andere” wordt ondergebracht, is het belang ervan relatief hoger doordat het de hoogwaardige recycling van alle andere fracties potentieel belemmert, en vanwege veiligheidsoverwegingen.

Deze richtsnoeren hebben niet specifiek betrekking op de afvalstromen die onder andere afvalwetgeving van de Unie vallen, zoals batterijen, AEEA, afgewerkte olie of afgedankte voertuigen, waarvoor reeds specifieke inzamelings- en beheerregelingen bestaan. De lessen die uit de werking van deze meer specifieke inzamelingsregelingen zijn getrokken en mogelijke synergieën met deze regelingen kunnen echter relevant zijn voor de gescheiden inzameling van gevaarlijk huishoudelijk afval.

Deze richtsnoeren zijn niet bindend. Het Hof van Justitie van de Europese Unie (HvJ-EU) blijft de exclusieve autoriteit om het EU-recht uit te leggen.

2.   BESTE PRAKTIJKEN BIJ DE INZAMELING VAN GEVAARLIJK HUISHOUDELIJK AFVAL

GHA omvat een breed scala aan materialen met uiteenlopende gevaarlijke eigenschappen. Een gevaarlijke afvalstof is in artikel 3, lid 2, van de kaderrichtlijn afvalstoffen gedefinieerd als “een afvalstof die een of meer van de in bijlage III genoemde gevaarlijke eigenschappen bezit”. Voorbeelden van dit soort afval, dat gewoonlijk door huishoudens wordt gegenereerd, zijn onder meer: verven en vernissen, tuinpesticiden, schoonmaakproducten, bepaalde niet-gebruikte geneesmiddelen en bepaalde afvalstoffen van doe-het-zelfactiviteiten voor woning- en voertuigenonderhoud.

De criteria voor de indeling van afvalstoffen die verband houden met de eigenschappen die de afvalstoffen gevaarlijk kunnen maken, worden in deze bijlage beschreven en moeten in voorkomend geval worden gebruikt bij het indelen van de afvalstoffen als gevaarlijk of niet-gevaarlijk, rekening houdend met de oorsprong en het type ervan en de opname in de Europese afvalstoffenlijst (Beschikking 2000/532/EG) (6).

De afvalstoffenlijst bevat een referentienomenclatuur voor de identificatie en de indeling van afvalstoffen en is bindend voor afvalstoffen die als gevaarlijk moeten worden beschouwd. De daarin genoemde afvalstoffen zijn onderverdeeld in verschillende hoofdstukken en subhoofdstukken volgens hun oorsprong en samenstelling. De afvalstoffen kunnen volledig worden geïdentificeerd aan de hand van een code van zes cijfers. In deze lijst zijn gevaarlijke afvalstoffen aangeduid met een asterisk (*).

De stappen die moeten worden ondernomen om een afvalcode toe te wijzen aan een bepaalde afvalstroom en de rangorde die moet worden toegepast bij het raadplegen van de verschillende hoofdstukken, worden beschreven in de bijlage bij Beschikking 2000/532/EG. Verdere richtsnoeren betreffende de indeling van afvalstoffen en de toewijzing van afvalcodes zijn terug te vinden in de mededeling van de Commissie inzake technische richtsnoeren voor de indeling van afvalstoffen (7).

Zowel de eigenschappen als de verwerking van de verschillende soorten gevaarlijk huishoudelijk afval verschillen aanzienlijk van elkaar, maar op basis van de screening van bestaande beste praktijken voor de inzameling van gevaarlijk huishoudelijk afval zijn de volgende systemen voor gescheiden inzameling van afval geïdentificeerd:

| — | periodieke ophaling op een specifieke locatie (bv. mobiel inzamelpunt) of deur-tot-deur-inzameling (frequentie van twee weken of meer); |
| --- | --- |

—

periodieke ophaling op een specifieke locatie (bv. mobiel inzamelpunt) of deur-tot-deur-inzameling (frequentie van twee weken of meer);

| — | terugname in de winkel; |
| --- | --- |

—

terugname in de winkel;

| — | storting bij milieuparken. |
| --- | --- |

—

storting bij milieuparken.

In de EU wordt ongeveer twee derde van het GHA dat gescheiden is ingezameld, ingezameld bij milieuparken en het resterende derde wordt grotendeels ingezameld via periodieke ophaling, met name bij mobiele inzamelpunten. Voor sommige afvalstromen bestaan er inzamelpunten in winkels, bijvoorbeeld voor batterijen en AEEA (8).

Bepaald GHA blijft ontsnappen aan passende procedures voor storting (9) en wordt verwijderd via de restafvalbak of, in beperkte mate, gestort op manieren die een aanzienlijk risico inhouden voor de gezondheid en het milieu, zoals lozing via het riool (10).

Image 2

| Goede praktijk voorbeeld 1 (11)

  Het Groothertogdom Luxemburg beschikt over een geïntegreerd systeem voor afvalinzameling dat voorziet in uitgebreide en kosteloze inzamelingsvoorzieningen voor GHA: 18 stationaire inzamelpunten waar burgers hun gevaarlijke stoffen heen kunnen brengen (d.w.z. één punt per 35 000 inwoners), viermaal per jaar worden mobiele ophalingen uitgevoerd en op verzoek vindt ophaling aan huis plaats. Via het systeem wordt meer dan 5 kg GHA per inwoner opgehaald per jaar (12).
  Er zijn communicatiecampagnes gepland voor specifieke groepen, zoals mensen die in flatgebouwen wonen, waarbij gebruik wordt gemaakt van digitale instrumenten en specifieke ondersteunende diensten. In de meest omvattende inzamelingssystemen kunnen bewoners van flatgebouwen tot 27 verschillende soorten afval gescheiden storten, met inbegrip van GHA. |
| --- |

Goede praktijk voorbeeld 1 (11)

Het Groothertogdom Luxemburg beschikt over een geïntegreerd systeem voor afvalinzameling dat voorziet in uitgebreide en kosteloze inzamelingsvoorzieningen voor GHA: 18 stationaire inzamelpunten waar burgers hun gevaarlijke stoffen heen kunnen brengen (d.w.z. één punt per 35 000 inwoners), viermaal per jaar worden mobiele ophalingen uitgevoerd en op verzoek vindt ophaling aan huis plaats. Via het systeem wordt meer dan 5 kg GHA per inwoner opgehaald per jaar (12).

Er zijn communicatiecampagnes gepland voor specifieke groepen, zoals mensen die in flatgebouwen wonen, waarbij gebruik wordt gemaakt van digitale instrumenten en specifieke ondersteunende diensten. In de meest omvattende inzamelingssystemen kunnen bewoners van flatgebouwen tot 27 verschillende soorten afval gescheiden storten, met inbegrip van GHA.

| Goede praktijk voorbeeld 2

  De milieudiensten in de regio Helsinki (Finland) hebben vijftig containers geplaatst in het grootstedelijke gebied om kosteloos een brede waaier aan afvalstromen in te zamelen, onder meer GHA. De containers bevinden zich bij benzinestations, supermarkten en andere winkels voor een optimale toegankelijkheid. Om de beveiliging ervan te waarborgen, zijn de containers alleen toegankelijk tijdens de openingstijden en is de lokale politie betrokken bij de ondersteuning van onbemande voorzieningen. De containers zijn geschikt voor het volgende GHA:






  — | koelvloeistoffen, rem- en koppelingsvloeistoffen; |
| --- | --- |

Goede praktijk voorbeeld 2

De milieudiensten in de regio Helsinki (Finland) hebben vijftig containers geplaatst in het grootstedelijke gebied om kosteloos een brede waaier aan afvalstromen in te zamelen, onder meer GHA. De containers bevinden zich bij benzinestations, supermarkten en andere winkels voor een optimale toegankelijkheid. Om de beveiliging ervan te waarborgen, zijn de containers alleen toegankelijk tijdens de openingstijden en is de lokale politie betrokken bij de ondersteuning van onbemande voorzieningen. De containers zijn geschikt voor het volgende GHA:

—

koelvloeistoffen, rem- en koppelingsvloeistoffen;

| — | afgewerkte olie, oliefilters en ander oliehoudend afval; |
| --- | --- |

—

afgewerkte olie, oliefilters en ander oliehoudend afval;

| — | oplosmiddelen zoals terpentijn, thinner en aceton (ook nagellakremovers); |
| --- | --- |

—

oplosmiddelen zoals terpentijn, thinner en aceton (ook nagellakremovers);

| — | wasvloeistoffen op basis van oplosmiddelen; |
| --- | --- |

—

wasvloeistoffen op basis van oplosmiddelen;

| — | verven, lijmen, vernissen en houtconserveringsmiddelen; |
| --- | --- |

—

verven, lijmen, vernissen en houtconserveringsmiddelen;

| — | sterke zuren, zoals zwavelzuur; |
| --- | --- |

—

sterke zuren, zoals zwavelzuur;

| — | drukhouders die gas bevatten of gas hebben bevat; |
| --- | --- |

—

drukhouders die gas bevatten of gas hebben bevat;

| — | spuitbussen; |
| --- | --- |

—

spuitbussen;

| — | alkalische wasvloeistoffen; |
| --- | --- |

—

alkalische wasvloeistoffen;

| — | bestrijdings- en ontsmettingsmiddelen; |
| --- | --- |

—

bestrijdings- en ontsmettingsmiddelen;

| — | fotochemicaliën. |
| --- | --- |

—

fotochemicaliën.

Er is ook een deel GHA dat alleen bij milieuparken kan worden gestort: elektrisch en elektronisch afval (kosteloos), geïmpregneerd hout (kosteloos) en afval dat asbest bevat (10 EUR per 100 liter in 2015).

| Goede praktijk voorbeeld 3 (13)

  In Odense (Denemarken) krijgt elk huishouden een rode bak van 40 liter voor de opslag en het vervoer van GHA. De bak kan op vier manieren worden ingezameld:






  — | rechtstreekse inzameling aan huis, op verzoek en tegen een vergoeding; |
| --- | --- |

Goede praktijk voorbeeld 3 (13)

In Odense (Denemarken) krijgt elk huishouden een rode bak van 40 liter voor de opslag en het vervoer van GHA. De bak kan op vier manieren worden ingezameld:

—

rechtstreekse inzameling aan huis, op verzoek en tegen een vergoeding;

| — | ophaling aan appartementenblokken met een mobiele vrachtwagen die is aangepast voor GHA; |
| --- | --- |

—

ophaling aan appartementenblokken met een mobiele vrachtwagen die is aangepast voor GHA;

| — | levering door huishoudens aan een van twee bemande ontvangstpunten voor GHA; |
| --- | --- |

—

levering door huishoudens aan een van twee bemande ontvangstpunten voor GHA;

| — | levering door huishoudens tijdens bepaalde weekends aan gewone milieuparken. |
| --- | --- |

—

levering door huishoudens tijdens bepaalde weekends aan gewone milieuparken.

In Odense wordt 300 ton GHA/jaar ingezameld, wat overeenkomt met ongeveer 1,6 kg per inwoner per jaar. Het grootste deel van het GHA betreft verven en vernissen, die 66 tot 75 % van al het ingezamelde GHA vertegenwoordigen. Het overige deel betreft een combinatie van zuren, bestrijdingsmiddelen, spuitbussen en diverse andere chemicaliën.

Aangezien de inzameling wordt beheerd door opgeleid personeel, zijn de kwaliteit en homogeniteit van de ingezamelde afvalstromen hoog. De inzameling van gevaarlijk afval wordt voornamelijk gefinancierd uit de algemene afvalvergoeding die door alle huishoudens in de gemeente wordt betaald. De kosten per inwoner bedragen ongeveer 3,3 EUR per jaar (gebaseerd op de in 2014 gerapporteerde informatie).

| Goede praktijk voorbeeld 4 (14)

  In Parijs (Frankrijk) wordt naast milieuparken en inzameling aan huis op verzoek gebruikgemaakt van “trimobiles” (mobiele inzamelpunten die op voertuigen met drie wielen zijn geïnstalleerd). Deze voertuigen kunnen in minder dan een uur worden omgevormd tot een mobiel inzamelpunt. In 2012 bestond het netwerk uit zes mobiele inzamelpunten die op dertig verschillende locaties werden ingezet.
  De frequentie van de inzameldienst is afhankelijk van de lokale omstandigheden en varieert van één tot zeven keer per maand. Elke eenheid blijft gedurende een halve dag op dezelfde locatie. Er worden verschillende afvalfracties ingezameld, met inbegrip van bouw- en sloopafval, AEEA en hout. In deze mobiele inzamelpunten is het afvangpercentage hoog: 65 % van al het verzamelde GHA in de doelgebieden. In 2017 werd 323 ton gevaarlijk afval ingezameld (15).
  De dienst wordt alleen verleend aan huishoudens en is kosteloos. Het systeem wordt voornamelijk gefinancierd door de lokale autoriteiten en bedraagt ongeveer 2 EUR per inwoner per jaar voor zowel de mobiele inzamelpunten als de traditionele milieuparken. De regeling voor uitgebreide producentenverantwoordelijkheid voor AEEA maakt een klein deel uit van de totale financiering. In Parijs bedragen de kosten van het via “trimobiles” ingezamelde afval ongeveer 300 EUR/ton, terwijl de kosten van een traditioneel milieupark ongeveer 75 EUR/ton bedragen (op basis van de rapportage van 2014). |
| --- |

Goede praktijk voorbeeld 4 (14)

In Parijs (Frankrijk) wordt naast milieuparken en inzameling aan huis op verzoek gebruikgemaakt van “trimobiles” (mobiele inzamelpunten die op voertuigen met drie wielen zijn geïnstalleerd). Deze voertuigen kunnen in minder dan een uur worden omgevormd tot een mobiel inzamelpunt. In 2012 bestond het netwerk uit zes mobiele inzamelpunten die op dertig verschillende locaties werden ingezet.

De frequentie van de inzameldienst is afhankelijk van de lokale omstandigheden en varieert van één tot zeven keer per maand. Elke eenheid blijft gedurende een halve dag op dezelfde locatie. Er worden verschillende afvalfracties ingezameld, met inbegrip van bouw- en sloopafval, AEEA en hout. In deze mobiele inzamelpunten is het afvangpercentage hoog: 65 % van al het verzamelde GHA in de doelgebieden. In 2017 werd 323 ton gevaarlijk afval ingezameld (15).

De dienst wordt alleen verleend aan huishoudens en is kosteloos. Het systeem wordt voornamelijk gefinancierd door de lokale autoriteiten en bedraagt ongeveer 2 EUR per inwoner per jaar voor zowel de mobiele inzamelpunten als de traditionele milieuparken. De regeling voor uitgebreide producentenverantwoordelijkheid voor AEEA maakt een klein deel uit van de totale financiering. In Parijs bedragen de kosten van het via “trimobiles” ingezamelde afval ongeveer 300 EUR/ton, terwijl de kosten van een traditioneel milieupark ongeveer 75 EUR/ton bedragen (op basis van de rapportage van 2014).

| Goede praktijk voorbeeld 5 (16)

  Tallinn (Estland) gebruikt gerenoveerde zeecontainers voorzien van rekken, laden en passende opslag als inzamelpunten voor GHA. De containers worden op centrale locaties geplaatst om de nabijheid voor de burgers te waarborgen. Door deze praktijk is de inzameling van GHA gestegen van 12 ton (0,03 kg/inwoner/jaar) in 2000 tot 158 ton (0,4 kg/inwoner/jaar) in 2013.
  De kosten van één dergelijke afvalinzamelingscontainer varieerde in 2005 van 3 700 EUR tot 4 500 EUR afhankelijk van de grootte van de container (20‐30 m3). De kosten voor het beheer van één inzamelpunt varieerde van 46 EUR per maand in 2004 tot 70 EUR per maand in 2013. |
| --- |

Goede praktijk voorbeeld 5 (16)

Tallinn (Estland) gebruikt gerenoveerde zeecontainers voorzien van rekken, laden en passende opslag als inzamelpunten voor GHA. De containers worden op centrale locaties geplaatst om de nabijheid voor de burgers te waarborgen. Door deze praktijk is de inzameling van GHA gestegen van 12 ton (0,03 kg/inwoner/jaar) in 2000 tot 158 ton (0,4 kg/inwoner/jaar) in 2013.

De kosten van één dergelijke afvalinzamelingscontainer varieerde in 2005 van 3 700 EUR tot 4 500 EUR afhankelijk van de grootte van de container (20‐30 m3). De kosten voor het beheer van één inzamelpunt varieerde van 46 EUR per maand in 2004 tot 70 EUR per maand in 2013.

2.1.   Huishoudchemicaliën

In de meeste lidstaten zamelen gemeenten huishoudchemicaliën reeds gescheiden in. Dit gebeurt meestal via periodieke ophalingen en bij milieuparken, en aan de hand van aanvullende mechanismen, via distributeurs die dit op vrijwillige basis doen.

De inzameling en verwerking van gevaarlijke huishoudchemicaliën wordt voornamelijk gefinancierd door de gemeenten. De organisatie en financiering van de inzameling en verwerking kunnen ook onderworpen zijn aan regelingen voor uitgebreide producentenverantwoordelijkheid, zoals in Frankrijk sinds 2011 het geval is. In Frankrijk hebben een aantal van die sectorale regelingen betrekking op huishoudchemicaliën die zijn samengebracht onder de term “specifiek diffuus afval” (déchets diffus spécifiques (17)), dat door huishoudens wordt voorgebracht en waarin pyrotechnische producten, koolwaterstoffen, brandblusapparaten, lijmen, oplosmiddelen en gebruikelijke huishoudchemicaliën zijn opgenomen. Pyrotechnische toestellen worden verzameld via een netwerk van scheepsbevoorraders, op basis van een contract met de sectorale regeling Aper Pyro.

| Goede praktijk voorbeeld 6

  In Brussel (België) kunnen burgers huishoudelijk chemisch afval afgeven bij de mobiele vrachtwagen “Proxy Chimik”. De vrachtwagen stopt regelmatig op ongeveer 100 locaties in Brussel en blijft 45 minuten op elk punt. De frequentie van de dienst is eenmaal per maand of eenmaal per twee maanden, afhankelijk van de locatie.
  In 2012 werd de hoeveelheid GHA die via dit soort mobiele inzameling werd opgehaald, geraamd op 0,4 kg per hoofd van de bevolking. De afvalstoffen worden ter plaatse gecontroleerd voordat ze worden aanvaard om verontreiniging en gezondheidsrisico’s te voorkomen en om het potentieel van nuttige toepassing ervan te maximaliseren (d.w.z. dat vloeistoffen en vaste stoffen gescheiden en in hun oorspronkelijke verpakking moeten worden afgegeven en dat de naam van het product op de verpakking moet worden aangebracht). Het personeel krijgt een chemische basisopleiding om de afvalaanvaardingscriteria toe te passen.
  De voorlichting omvat: duidelijke instructies voor burgers, brochures, websites en mobiele toepassingen om burgers te informeren over het tijdschema voor de inzameling. Er wordt overheidsfinanciering verleend om de inzameling van GHA kosteloos te houden voor de burgers. |
| --- |

Goede praktijk voorbeeld 6

In Brussel (België) kunnen burgers huishoudelijk chemisch afval afgeven bij de mobiele vrachtwagen “Proxy Chimik”. De vrachtwagen stopt regelmatig op ongeveer 100 locaties in Brussel en blijft 45 minuten op elk punt. De frequentie van de dienst is eenmaal per maand of eenmaal per twee maanden, afhankelijk van de locatie.

In 2012 werd de hoeveelheid GHA die via dit soort mobiele inzameling werd opgehaald, geraamd op 0,4 kg per hoofd van de bevolking. De afvalstoffen worden ter plaatse gecontroleerd voordat ze worden aanvaard om verontreiniging en gezondheidsrisico’s te voorkomen en om het potentieel van nuttige toepassing ervan te maximaliseren (d.w.z. dat vloeistoffen en vaste stoffen gescheiden en in hun oorspronkelijke verpakking moeten worden afgegeven en dat de naam van het product op de verpakking moet worden aangebracht). Het personeel krijgt een chemische basisopleiding om de afvalaanvaardingscriteria toe te passen.

De voorlichting omvat: duidelijke instructies voor burgers, brochures, websites en mobiele toepassingen om burgers te informeren over het tijdschema voor de inzameling. Er wordt overheidsfinanciering verleend om de inzameling van GHA kosteloos te houden voor de burgers.

2.1.1.   Huishoudelijke schoonmaakproducten en persoonlijke verzorgingsproducten

Schoonmaakproducten en persoonlijke verzorgingsproducten (cosmetica, haarkleurmiddelen, nagellak, nagellakremover enz.) vallen, wanneer zij gevaarlijk zijn, onder het toepassingsgebied van de volgende relevante codes uit de afvalstoffenlijst:

| 20 01 13* | – | oplosmiddelen; |
| --- | --- | --- |
| 20 01 14* | – | zuren; |
| 20 01 29* | – | detergentia die gevaarlijke stoffen bevatten. |

20 01 13*

–

oplosmiddelen;

20 01 14*

–

zuren;

20 01 29*

–

detergentia die gevaarlijke stoffen bevatten.

Veel schoonmaakproducten voor dagelijks gebruik in huishoudens kunnen na verwijdering gevaarlijk afval worden omdat zij vaak oplosmiddelen, zuren, basen, schuurmiddelen, oppervlakteactieve stoffen, witmakers en andere gevaarlijke bestanddelen bevatten. Zij kunnen onder meer ontvlambaar of bijtend zijn.

Gescheiden inzameling bevordert de volgende vorm van verwerking: Huishoudelijke schoonmaakproducten en persoonlijke verzorgingsproducten worden in het algemeen verbrand. Het hergebruik van persoonlijke verzorgingsproducten, zoals cosmetische producten, is niet gebruikelijk, maar er bestaan enkele initiatieven onder leiding van ngo’s.

2.1.2.   Verven, vernissen, inkt en lijmen

Verven zijn mengsels van oplosmiddelen, pigmenten, mineralen, harsen, oppervlakteactieve stoffen en andere additieven. Een fractie van het product eindigt na het reinigen van borstels en recipiënten in het riool en in oppervlaktewateren. Tijdens het gebruik en aan het einde van hun levensduur geven verven op basis van oplosmiddelen vluchtige organische stoffen af in de lucht.

Afvalstoffen van verf en oplosmiddelen die gevaarlijke stoffen bevatten, vertegenwoordigen een aanzienlijk deel van het GHA. De toepasselijke code in de afvalstoffenlijst is:

| 20 01 27* | – | verf, inkt, lijm en hars die gevaarlijke stoffen bevatten. |
| --- | --- | --- |

20 01 27*

–

verf, inkt, lijm en hars die gevaarlijke stoffen bevatten.

| Goede praktijk voorbeeld 7

  “RePaint” is een netwerk in het hele VK voor hergebruik van verf (gesponsord door een grote verfdistributeur om deskundigheid, zichtbaarheid en financiering in te brengen) dat verfresten inzamelt, deze weer verwerkt in nieuwe verf en daarna kosteloos of tegen een lage prijs opnieuw verdeelt onder personen, gemeenschappen en liefdadigheidsorganisaties. Om verontreiniging te vermijden, worden strikte aanvaardingscriteria gevolgd (verf wordt bijvoorbeeld alleen aanvaard als deze nog in de oorspronkelijke recipiënt zit).
  RePaint beheert meer dan 74 afgiftepunten zoals milieuparken of voorzieningen die door vrijwilligers worden beheerd, en herverdeelt meer dan 300 000 liter verf per jaar. De jaarlijkse kosten van het beheer van een afgiftepunt bedragen bijna 10 000 EUR naargelang de omvang en de locatie ervan. |
| --- |

Goede praktijk voorbeeld 7

“RePaint” is een netwerk in het hele VK voor hergebruik van verf (gesponsord door een grote verfdistributeur om deskundigheid, zichtbaarheid en financiering in te brengen) dat verfresten inzamelt, deze weer verwerkt in nieuwe verf en daarna kosteloos of tegen een lage prijs opnieuw verdeelt onder personen, gemeenschappen en liefdadigheidsorganisaties. Om verontreiniging te vermijden, worden strikte aanvaardingscriteria gevolgd (verf wordt bijvoorbeeld alleen aanvaard als deze nog in de oorspronkelijke recipiënt zit).

RePaint beheert meer dan 74 afgiftepunten zoals milieuparken of voorzieningen die door vrijwilligers worden beheerd, en herverdeelt meer dan 300 000 liter verf per jaar. De jaarlijkse kosten van het beheer van een afgiftepunt bedragen bijna 10 000 EUR naargelang de omvang en de locatie ervan.

Gescheiden inzameling bevordert de volgende vorm van verwerking: De meest gangbare verwerking van afgedankte verf in de EU is verbranding, maar hergebruik en recycling komen ook voor. Het storten van verf met oplosmiddelen (20 01 27*) is niet toegestaan overeenkomstig artikel 5, lid 3, van Richtlijn 1999/31/EG betreffende het storten van afvalstoffen (18) waarin het storten van vloeibare afvalstoffen en van afvalstoffen die ontvlambaar zijn, wordt verboden.

2.1.3.   Huishoudelijke en tuinpesticiden

Pesticiden zijn stoffen die als werkzame stof zijn opgenomen in gewasbeschermingsmiddelen en biociden. Hoewel huishoudelijke pesticiden specifiek voor niet-professioneel of thuisgebruik zijn samengesteld, bevatten ze werkzame stoffen die giftig zijn voor andere dan de beoogde planten en dieren, met name voor planten (herbiciden), insecten (insecticiden) of schimmels (fungiciden). Sommige pesticiden kunnen persistent en bioaccumulerend zijn, kunnen toxisch zijn bij inname, en ook irriterend voor de ogen en de huid. De mate waarin gezondheids- en milieurisico’s van de verwijdering van deze producten worden vermeden, hangt sterk af van de mate waarin consumenten de verwijderingsinstructies naleven. Het inzamelingssysteem dat in de lidstaten voor deze afvalstof het vaakst wordt toegepast, is de inzameling via huishoudens bij het lokale milieupark.

De toepasselijke code uit de afvalstoffenlijst voor huishoudelijke pesticiden is:

| 20 01 19* | – | pesticiden. |
| --- | --- | --- |

20 01 19*

–

pesticiden.

Gescheiden inzameling bevordert de volgende vorm van verwerking: Afvalstoffen van huishoudelijke tuinpesticiden en chemicaliën zijn doorgaans niet geschikt voor recycling. Afvalbeheerregelingen zijn over het algemeen gericht op de vermindering van het gebruik ervan en op de correcte verwijdering aan het einde van de levensduur. In de meeste gevallen wordt afval van pesticiden vernietigd door verbranding bij hoge temperaturen.

2.1.4.   Fotochemicaliën

Deze categorie gevaarlijk afval is afgenomen sinds de opkomst van de digitale fotografie, maar sommige huishoudens ontwikkelen nog steeds fotografische film en maken afdrukken met behulp van grote hoeveelheden gevaarlijke chemische stoffen. Vloeibaar afval van het fotografische proces bevat stoffen zoals hydrokinine, natriumsulfiet, zilver, kwikchloride, cadmium, ferrocyanide, zuren en formaldehyde. Deze worden aangetroffen in het afval van het procesbad, het afval van de kleurontwikkelaar, het bleekmiddel, het fixeermiddel en het fixeerafval. De toepasselijke code in de afvalstoffenlijst is:

| 20 01 17* | – | fotochemicaliën. |
| --- | --- | --- |

20 01 17*

–

fotochemicaliën.

Duitsland en Denemarken verplichten de eigenaren van fotografiewinkels om dit afval van huishoudens kosteloos terug te nemen. Zij zijn ook verantwoordelijk voor de verwijdering ervan.

Gescheiden inzameling bevordert de volgende vorm van verwerking: Fotochemisch afval wordt doorgaans gerecycleerd en wordt financieel aangedreven door de extractie van zilver. Elektrolyse is een gangbare, maar kapitaalintensieve methode om zilver terug te winnen.

2.1.5.   Verpakking

Verpakkingsafval dat gevaarlijke stoffen en mengsels bevat (zoals de in de bovenstaande punten vermelde stoffen) wordt als gevaarlijk afval beschouwd en kan afzonderlijk worden ingezameld bij het milieupark, of via periodieke ophaling van gevaarlijk huishoudelijk afval. De volgende categorie in de afvalstoffenlijst is van toepassing:

| 15 01 10* | – | verpakking die resten van gevaarlijke stoffen bevat of daarmee is verontreinigd. |
| --- | --- | --- |

15 01 10*

–

verpakking die resten van gevaarlijke stoffen bevat of daarmee is verontreinigd.

Verdere richtsnoeren over de indeling van recipiënten van gevaarlijke stoffen en mengsels, en over het feit of zij als “leeg” moeten worden beschouwd, zijn terug te vinden in de mededeling van de Commissie inzake technische richtsnoeren voor de indeling van afvalstoffen (19). Lege verpakkingen van huishoudens worden doorgaans ingezameld als onderdeel van regelingen voor gescheiden inzameling of als gemengd stedelijk afval.

2.2.   Huishoudelijk afval uit de gezondheidszorg

2.2.1.   Farmaceutische producten

Er is een brede waaier aan farmaceutische producten zoals pijnstillers, antibiotica, hormoonvervangende geneesmiddelen, orale geneesmiddelen voor chemotherapie en antidepressiva terug te vinden in huishoudens, en volgens sommige ramingen wordt een aanzienlijk deel ervan afval (20). Krachtens Richtlijn 2001/83/EG tot vaststelling van een communautair wetboek betreffende geneesmiddelen voor menselijk gebruik (artikel 127 ter) (21) moeten de lidstaten erop toezien dat er adequate inzamelingssystemen voorhanden zijn voor geneesmiddelen die niet zijn gebruikt of waarvan de houdbaarheidstermijn is verstreken. De lidstaten voeren deze verplichting uit door van apotheken of milieuparken (22) te eisen dat zij afval van farmaceutische producten aanvaarden. Andere locaties voor inzameling die in de EU worden gebruikt, zijn onder meer verpleeghuizen en rusthuizen. De inzamelingsperioden variëren van inzamelingsacties van een dag, tot voortdurende inzameling of periodieke inzameling.

De relevante codes uit de afvalstoffenlijst zijn:

| 20 01 31* | – | cytotoxische en cytostatische geneesmiddelen; |
| --- | --- | --- |
| 20 01 32 | – | niet onder 20 01 31* vallende geneesmiddelen. |

20 01 31*

–

cytotoxische en cytostatische geneesmiddelen;

20 01 32

–

niet onder 20 01 31* vallende geneesmiddelen.

De gescheiden inzameling van farmaceutisch afval is belangrijk, ongeacht de indeling van specifieke producten als gevaarlijk of niet-gevaarlijk afval, aangezien het van huishoudens in het milieu kan terechtkomen. Zo bevat de lozing van afvalwater uit zuiveringsinstallaties van stedelijk afvalwater (rioolwater) uitgescheiden farmaceutische producten evenals niet-gebruikte farmaceutische producten die worden weggegooid via gootstenen en toiletten (23). Afvalwaterzuiveringsinstallaties zijn in de eerste plaats ontworpen voor de behandeling van excreta en andere conventionele organische stoffen, en niet voor de verwijdering van farmaceutische producten. Bijgevolg worden farmaceutische producten en de residuen ervan, steeds vaker teruggevonden in oppervlaktewateren (24) (25).

Om de inzameling te financieren hebben lidstaten zoals Frankrijk (26) en Spanje (27) regelingen voor uitgebreide producentenverantwoordelijkheid vastgesteld voor farmaceutische producten waarvan de houdbaarheidstermijn is verstreken.

Gescheiden inzameling bevordert de volgende vorm van verwerking: De ingezamelde geneesmiddelen waarvan de houdbaarheidstermijn is verstreken, worden doorgaans bij hoge temperaturen verbrand.

| Goede praktijk voorbeeld 8

  In Frankrijk is een regeling voor uitgebreide producentenverantwoordelijkheid ingevoerd via de organisatie “Cyclamed” die de gescheiden inzameling van farmaceutische producten coördineert. Cyclamed organiseert bewustmakingscampagnes voor patiënten en partnerschappen met alle actoren in de farmaceutische toeleveringsketen. Meer dan 21 000 apotheken, 200 distributeurs en 190 laboratoria nemen deel aan het systeem. Cyclamed is erin geslaagd 62 % van de niet-gebruikte geneesmiddelen in te zamelen. Het totale ingezamelde volume bedraagt 10 500 ton, of 162 g per inwoner per jaar.
  De totale kosten van het inzamelingssysteem bedragen ongeveer 10 miljoen EUR, afkomstig van een bijdrage van de producenten van 0,0032 EUR excl. btw per doos geneesmiddelen. Ongeveer 50 % van de kosten houdt verband met de afvalverwijdering (250 EUR/ton), met inbegrip van de kosten voor de verbranding (120 EUR/ton), de opslag en het vervoer (28). De aankoop van de inzamelingsbakken die aan de apotheken worden gegeven vertegenwoordigen ongeveer 25 % van de totale kosten, communicatie 10 % en algemeen beheer 5 %. De overige kosten bestaan uit studies, onderzoek en diverse kosten. |
| --- |

Goede praktijk voorbeeld 8

In Frankrijk is een regeling voor uitgebreide producentenverantwoordelijkheid ingevoerd via de organisatie “Cyclamed” die de gescheiden inzameling van farmaceutische producten coördineert. Cyclamed organiseert bewustmakingscampagnes voor patiënten en partnerschappen met alle actoren in de farmaceutische toeleveringsketen. Meer dan 21 000 apotheken, 200 distributeurs en 190 laboratoria nemen deel aan het systeem. Cyclamed is erin geslaagd 62 % van de niet-gebruikte geneesmiddelen in te zamelen. Het totale ingezamelde volume bedraagt 10 500 ton, of 162 g per inwoner per jaar.

De totale kosten van het inzamelingssysteem bedragen ongeveer 10 miljoen EUR, afkomstig van een bijdrage van de producenten van 0,0032 EUR excl. btw per doos geneesmiddelen. Ongeveer 50 % van de kosten houdt verband met de afvalverwijdering (250 EUR/ton), met inbegrip van de kosten voor de verbranding (120 EUR/ton), de opslag en het vervoer (28). De aankoop van de inzamelingsbakken die aan de apotheken worden gegeven vertegenwoordigen ongeveer 25 % van de totale kosten, communicatie 10 % en algemeen beheer 5 %. De overige kosten bestaan uit studies, onderzoek en diverse kosten.

2.2.2.   Scherpe voorwerpen en ander potentieel infectueus afval

Infectueus afval is afval dat levensvatbare micro-organismen of hun toxinen bevat waarvan bekend is of waarvan op betrouwbare wijze wordt aangenomen dat zij ziekten veroorzaken bij de mens of bij andere levende organismen (bijlage III bij de kaderrichtlijn afvalstoffen). Dit soort afval wordt gewoonlijk geproduceerd in ziekenhuizen, laboratoria en daarmee samenhangende gezondheidszorgvoorzieningen. Vergelijkbare afvalstoffen kunnen echter voortvloeien uit zelfbehandeling en zelfcontrole door patiënten thuis, zonder tussenkomst van gezondheidspersoneel. Hieronder vallen ook door patiënten gebruikte naalden om specifieke aandoeningen, met inbegrip van diabetes, te behandelen en afval van diagnostische toestellen voor zelftests met betrekking tot overdraagbare infectieziekten. De Wereldgezondheidsorganisatie verstrekt informatie over de verschillende categorieën infectueuze stoffen, evenals over categorieën afval uit de gezondheidszorg (29). Specifieke nationale regels voor de inzameling en verwerking van dergelijk afval zijn in het algemeen van toepassing op afval dat wordt geproduceerd in gezondheidszorgvoorzieningen, zoals ziekenhuizen, laboratoria en dierengeneeskundige klinieken, maar niet op gezondheidszorgafval dat thuis wordt geproduceerd, waarvoor doorgaans geen andere regeling voor gescheiden inzameling bestaat dan die voor gebruikte farmaceutische producten (zoals hierboven is beschreven).

Er is geen geschikte lijst van afvalcodes voor gescheiden ingezameld infectueus stedelijk afval. Momenteel zijn de mogelijke codes in de afvalstoffenlijst die van toepassing zijn op dergelijk in huishoudens voortgebracht afval in toepassing van de methodologie in de bijlage bij Beschikking 2000/532/EG:

| 20 03 01 | – | gemengd stedelijk afval; |
| --- | --- | --- |
| 20 03 99 | – | niet elders genoemd stedelijk afval. |

20 03 01

–

gemengd stedelijk afval;

20 03 99

–

niet elders genoemd stedelijk afval.

| Goede praktijk voorbeeld 9

  Frankrijk heeft een regeling voor uitgebreide producentenverantwoordelijkheid ingevoerd voor bepaalde potentieel infectueuze medische producten, met name scherpe voorwerpen, testkits en afgedankte medische apparatuur. De organisatie “DASTRI” werd opgericht om namens de producenten aan deze verplichting te voldoen. Ze biedt specifieke recipiënten aan die “naaldentrommels” worden genoemd en moeten worden teruggestuurd naar apotheken die met DASTRI samenwerken.
  In zes jaar werden 12 miljoen recipiënten voor scherpe voorwerpen verdeeld onder patiënten en in 2018 werd 83 % van de scherpe voorwerpen veilig ingezameld en verwerkt.
  Als gevolg van de COVID‐19-pandemie, die in maart 2020 werd afgekondigd, hebben sommige lidstaten of hun regio’s specifieke inzamelingsregelingen (30) tot stand gebracht voor gemengd afval uit huishoudens met door COVID‐19 getroffen patiënten. Zoals is vermeld in de door het Europees Centrum voor ziektepreventie en ‐bestrijding (ECDC) uitgegeven richtsnoeren (31) en verder is weerspiegeld in de door de diensten van de Commissie uitgegeven richtsnoeren (32), wordt dergelijk afval in het algemeen echter samen met de ongesorteerde stedelijke afvalfracties ingezameld, zonder dat hiervoor specifieke inzamelingsmaatregelen zijn voorzien.
  Gescheiden inzameling bevordert de volgende vorm van verwerking: Infectueus afval wordt in het algemeen verwerkt via verbranding door afvalverwerkers die gemachtigd zijn om infectueus afval aan te nemen. Als alternatief kunnen infectueuze afvalstoffen worden verwerkt door middel van stoomsterilisatie of chemische behandeling. Een uitgebreid overzicht (33) van technologieën voor de verwerking van afval uit de gezondheidszorg is in 2019 gepubliceerd door de Wereldgezondheidsorganisatie. |
| --- |

Goede praktijk voorbeeld 9

Frankrijk heeft een regeling voor uitgebreide producentenverantwoordelijkheid ingevoerd voor bepaalde potentieel infectueuze medische producten, met name scherpe voorwerpen, testkits en afgedankte medische apparatuur. De organisatie “DASTRI” werd opgericht om namens de producenten aan deze verplichting te voldoen. Ze biedt specifieke recipiënten aan die “naaldentrommels” worden genoemd en moeten worden teruggestuurd naar apotheken die met DASTRI samenwerken.

In zes jaar werden 12 miljoen recipiënten voor scherpe voorwerpen verdeeld onder patiënten en in 2018 werd 83 % van de scherpe voorwerpen veilig ingezameld en verwerkt.

Als gevolg van de COVID‐19-pandemie, die in maart 2020 werd afgekondigd, hebben sommige lidstaten of hun regio’s specifieke inzamelingsregelingen (30) tot stand gebracht voor gemengd afval uit huishoudens met door COVID‐19 getroffen patiënten. Zoals is vermeld in de door het Europees Centrum voor ziektepreventie en ‐bestrijding (ECDC) uitgegeven richtsnoeren (31) en verder is weerspiegeld in de door de diensten van de Commissie uitgegeven richtsnoeren (32), wordt dergelijk afval in het algemeen echter samen met de ongesorteerde stedelijke afvalfracties ingezameld, zonder dat hiervoor specifieke inzamelingsmaatregelen zijn voorzien.

Gescheiden inzameling bevordert de volgende vorm van verwerking: Infectueus afval wordt in het algemeen verwerkt via verbranding door afvalverwerkers die gemachtigd zijn om infectueus afval aan te nemen. Als alternatief kunnen infectueuze afvalstoffen worden verwerkt door middel van stoomsterilisatie of chemische behandeling. Een uitgebreid overzicht (33) van technologieën voor de verwerking van afval uit de gezondheidszorg is in 2019 gepubliceerd door de Wereldgezondheidsorganisatie.

2.3.   Bouw- en sloopafval

2.3.1.   Asbestafval

De term asbest beschrijft een groep van nature voorkomende minerale silicaatvezels van de serpentijn- en amfiboolgroepen. Asbest is een gevaarlijk mineraal met een vezelige structuur die bij inademing ernstige, potentieel dodelijke gezondheidseffecten op lange termijn met zich meebrengt, waaronder kanker. Het werd in het verleden op grote schaal gebruikt voor isolatie en andere doeleinden, vanwege de brand- en hittebestendigheid.

Asbest is een stof die als kankerverwekkende stof van categorie 1 is ingedeeld (34), en volgens bijlage III van de kaderrichtlijn afvalstoffen is afval dat een dergelijke stof bevat en een concentratiegrenswaarde van 0,1 % overschrijdt als gevaarlijk ingedeeld. Een aantal vermeldingen op de afvalstoffenlijst is van toepassing op asbesthoudend afval dat kan worden gegenereerd in huishoudens, hetzij als gevolg van sloop- of renovatiewerkzaamheden, hetzij als gevolg van het afdanken van bepaalde (oude) apparatuur:

| 16 02 12* | – | afgedankte apparatuur die vrije asbestvezels bevat; |
| --- | --- | --- |
| 16 02 15* | – | uit afgedankte apparatuur verwijderde gevaarlijke onderdelen; |
| 17 06 01* | – | asbesthoudend isolatiemateriaal; |
| 17 06 05* | – | asbesthoudende bouwmaterialen. |

16 02 12*

–

afgedankte apparatuur die vrije asbestvezels bevat;

16 02 15*

–

uit afgedankte apparatuur verwijderde gevaarlijke onderdelen;

17 06 01*

–

asbesthoudend isolatiemateriaal;

17 06 05*

–

asbesthoudende bouwmaterialen.

Hoewel de productie van asbest verboden is in de EU krachtens de beperking in punt 6 van bijlage XVII bij REACH (35), is het nog steeds ruim aanwezig in een aantal materialen en producten met een lange levenscyclus, bv. materialen die terug te vinden zijn in gebouwen zoals beton, dakbedekking, isolatie, leidingen enz. Burgers die doe-het-zelf-activiteiten uitvoeren leveren ook (gebonden, niet-brokkelig) asbestafval af bij milieuparken in verschillende landen. Er moet worden opgemerkt dat alle lidstaten wetgeving hebben ingevoerd die de bescherming van werknemers tegen de risico’s van blootstelling aan asbest op het werk aan strikte regels onderwerpt, overeenkomstig Richtlijn 2009/148/EG (36). Werkzaamheden met asbesthoudende materialen mogen alleen worden uitgevoerd door opgeleide vakmensen en mogen niet worden ondernomen als doe-het-zelf-activiteit.

| Goede praktijk voorbeeld 10

  In Londen (VK) is een dienst op aanvraag voorzien voor de ophaling van verpakt asbest. Burgers kunnen door middel van een subsidie jaarlijks eenmaal kosteloos 15 m3 asbest (of zeven bouwvakkerszakken puin) aan huis laten ophalen. Om de kostenefficiëntie te verbeteren, wordt de dienst uitbesteed aan via mededinging geselecteerde particuliere contractanten. |
| --- |

Goede praktijk voorbeeld 10

In Londen (VK) is een dienst op aanvraag voorzien voor de ophaling van verpakt asbest. Burgers kunnen door middel van een subsidie jaarlijks eenmaal kosteloos 15 m3 asbest (of zeven bouwvakkerszakken puin) aan huis laten ophalen. Om de kostenefficiëntie te verbeteren, wordt de dienst uitbesteed aan via mededinging geselecteerde particuliere contractanten.

| Goede praktijk voorbeeld 11

  Het Vlaamse Gewest (België) streeft ernaar tegen 2040 “asbestveilig” te zijn. Een van de beleidsmaatregelen maakt het voor huishoudens mogelijk om hun niet-brokkelige (gebonden) asbest dat gegenereerd is door doe-het-zelf-renovatiewerken naar een milieupark te brengen, of om een ophaling aan huis te vragen, met behulp van geregistreerde zakken die vooraf bij de gemeente kunnen worden aangekocht. Wanneer huishoudens dat asbest naar een milieupark brengen, is dit kosteloos tot maximaal 200 kg/inwoner of 1 m3 of 10 dakplaten per jaar. Door een cofinancieringsformule is de vergoeding voor deze dienst voor burgers gedaald tot slechts 30 EUR voor een zak, die een capaciteit heeft om ongeveer twintig gegolfde dakplaten in te zamelen. De resultaten tonen aan dat de hoeveelheid asbest die wordt afgegeven bij milieuparken gelijk blijft, ook al wordt de mogelijkheid geboden om het asbestafval thuis te laten ophalen, wat erop wijst dat er geen sprake is van een verschuiving van milieuparken naar deur-tot-deur-inzameling. Hieruit blijkt dat inzameling aan huis belangrijk is om de verwijdering van asbestafval uit huizen te versnellen.
  Gescheiden inzameling bevordert de volgende vorm van verwerking: Hoewel er alternatieve verwerkingsmethoden bestaan (37), is het storten van asbestafval nog steeds de best beschikbare techniek. Vóór het storten kunnen aanvullende stabilisatiemaatregelen worden genomen om het risico van vrijkomende vezels te beperken. |
| --- |

Goede praktijk voorbeeld 11

Het Vlaamse Gewest (België) streeft ernaar tegen 2040 “asbestveilig” te zijn. Een van de beleidsmaatregelen maakt het voor huishoudens mogelijk om hun niet-brokkelige (gebonden) asbest dat gegenereerd is door doe-het-zelf-renovatiewerken naar een milieupark te brengen, of om een ophaling aan huis te vragen, met behulp van geregistreerde zakken die vooraf bij de gemeente kunnen worden aangekocht. Wanneer huishoudens dat asbest naar een milieupark brengen, is dit kosteloos tot maximaal 200 kg/inwoner of 1 m3 of 10 dakplaten per jaar. Door een cofinancieringsformule is de vergoeding voor deze dienst voor burgers gedaald tot slechts 30 EUR voor een zak, die een capaciteit heeft om ongeveer twintig gegolfde dakplaten in te zamelen. De resultaten tonen aan dat de hoeveelheid asbest die wordt afgegeven bij milieuparken gelijk blijft, ook al wordt de mogelijkheid geboden om het asbestafval thuis te laten ophalen, wat erop wijst dat er geen sprake is van een verschuiving van milieuparken naar deur-tot-deur-inzameling. Hieruit blijkt dat inzameling aan huis belangrijk is om de verwijdering van asbestafval uit huizen te versnellen.

Gescheiden inzameling bevordert de volgende vorm van verwerking: Hoewel er alternatieve verwerkingsmethoden bestaan (37), is het storten van asbestafval nog steeds de best beschikbare techniek. Vóór het storten kunnen aanvullende stabilisatiemaatregelen worden genomen om het risico van vrijkomende vezels te beperken.

2.3.2.   Behandeld hout

Houtafval wordt geproduceerd door huishoudelijke renovatie- en reparatiewerkzaamheden met structurele en niet-structurele elementen, bijvoorbeeld raam- en deurlijsten, scheidingsmuren en dakelementen, hout uit dekzeilen, omheiningen en andere houten constructies voor buiten. Om te voorkomen dat het hout desintegreert, wordt het geïmpregneerd met houtconserveringsmiddelen. Sommige op grote schaal gebruikte conserveringsmiddelen zoals gechromeerd koperarsenaat, creosoot en pentachloorfenol zijn ernstig beperkt of verboden, maar het hout dat ermee behandeld was moet nog steeds verwijderd worden (38) (39). De overeenkomstige code in de afvalstoffenlijst voor dit huishoudelijk afval is:

| 20 01 37* | – | hout dat gevaarlijke stoffen bevat. |
| --- | --- | --- |

20 01 37*

–

hout dat gevaarlijke stoffen bevat.

Doorgaans kunnen huishoudens behandeld hout naar een milieupark brengen.

Gescheiden inzameling bevordert de volgende vorm van verwerking: De preferente verwerkingsmethode van met gechromeerd koperarsenaat behandeld en ander behandeld hout is verbranding, met geavanceerde luchtverontreinigingsbewaking, gezien de volatiliteit van arseen in rookgas.

2.3.3.   Koolteer en met teer behandelde producten

Koolteer werd vaak gebruikt als bindmiddel in de wegenbouw, voordat het werd vervangen door bitumen. Houten spoorbielzen werden gedurende vele decennia ook behandeld met koolteercreosoot, als conserveermiddel. Vandaag de dag is het gebruik van creosoot voor de behandeling van hout zeer beperkt en vastgelegd in Verordening (EG) nr. 1907/2006 (REACH) (40), bijlage XVII, punt 31.

Afval dat koolteer bevat, wordt als gevaarlijk ingedeeld omdat het aanzienlijke hoeveelheden polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAK’s), een groep kankerverwekkende verbindingen, bevat. Afval van asfalt dat koolteer bevat, wordt als gevaarlijk afval beschouwd wanneer het gehalte aan koolteer > 0,1 % is. De term koolteer beschrijft een aantal complexe stoffen, afkomstig van kool, die zijn ingedeeld als kankerverwekkende stoffen van categorie 1A in bijlage VI van de CLP-verordening (41) en die overeenkomstig bijlage III bij de kaderrichtlijn afvalstoffen als gevaarlijk worden ingedeeld indien de concentratie gelijk is aan of groter is dan 0,1 %. Van gebruikte spoorbielzen is bekend dat zij zijn hergebruikt in tuinen om muren of grond te stabiliseren en deze worden behandeld in het deel hierboven over houtafval. Koolteer is ook te vinden in producten als gekoolteerde platen of dakbedekking die bijvoorbeeld werden gebruikt als onderdeel van daken van tuinhuizen. Sommige daarvan kunnen bij reparatie of vervanging aanleiding geven tot aanzienlijke hoeveelheden gevaarlijk afval.

De volgende codes van de afvalstoffenlijst zijn van toepassing:

| 17 03 01* | – | bitumineuze mengsels die koolteer bevatten; |
| --- | --- | --- |
| 17 03 03* | – | koolteer en met teer behandelde producten; |
| 20 01 37* | – | hout dat gevaarlijke stoffen bevat (zie punt 3.3.2. hierboven). |

17 03 01*

–

bitumineuze mengsels die koolteer bevatten;

17 03 03*

–

koolteer en met teer behandelde producten;

20 01 37*

–

hout dat gevaarlijke stoffen bevat (zie punt 3.3.2. hierboven).

In de regel kunnen huishoudens deze afvalstoffen naar een milieupark brengen.

Gescheiden inzameling bevordert de volgende vorm van verwerking: Afhankelijk van de regelgeving en de infrastructuur in een land wordt deze afvalcategorie ofwel thermisch behandeld (verbranding), ofwel gestort op stortplaatsen, hoewel dit slecht scoort in de afvalhiërarchie.

2.4.   Afval van onderhoud van voertuigen

2.4.1.   Oliefilters en verontreinigde absorberende materialen

Oliefilters van auto’s kunnen deel gaan uitmaken van huishoudelijk afval wanneer doe-het-zelf-automobilisten hun eigen auto onderhouden. Deze activiteiten kunnen ook andere met olie geïmpregneerde afvalstoffen opleveren, zoals doeken en handschoenen. Geschat wordt dat alleen al in het VK 1 100 ton (42) afgewerkte olie per jaar wordt verwijderd in dergelijke gebruikte filters, vaak als gemengd stedelijk afval. De volgende codes van de afvalstoffenlijst zijn van toepassing:

| 15 02 02* | – | absorbentia, filtermateriaal (inclusief niet elders genoemde oliefilters), poetsdoeken en beschermende kleding die met gevaarlijke stoffen zijn verontreinigd; |
| --- | --- | --- |
| 16 01 07* | – | oliefilters. |

15 02 02*

–

absorbentia, filtermateriaal (inclusief niet elders genoemde oliefilters), poetsdoeken en beschermende kleding die met gevaarlijke stoffen zijn verontreinigd;

16 01 07*

–

oliefilters.

Dergelijk afval kan worden overgebracht naar geautoriseerde inrichtingen die dergelijk afval genereren in het kader van hun beroepsactiviteit, zoals garages en auto-onderdelenwinkels (dit kan gepaard gaan met de betaling van een vergoeding) of naar een milieupark met gebruikmaking van gespecialiseerde containers voor de inzameling om lekkage te voorkomen en verder vervoer te vergemakkelijken.

Gescheiden inzameling bevordert de volgende vorm van verwerking: Gebruikte oliefilters zijn recyclebaar omdat ze van staal zijn. Eventueel achtergebleven olie kan met behulp van filterpersen worden teruggewonnen.

2.4.2.   Automobielproducten, poetsmiddelen, antivriesvloeistoffen

Veel van de stoffen en mengsels die in auto’s worden gebruikt, of voor de reiniging en het onderhoud ervan, zijn gevaarlijk voor de gezondheid en het milieu. Zo is het primaire bestanddeel van antivries ethyleenglycol, een giftige stof. Antivries moet net als andere vloeistoffen in de auto, zoals remvloeistoffen of smeerolie, periodiek worden ververst. De toepasselijke codes van de afvalstoffenlijst zijn:

| 16 01 13* | – | remvloeistoffen; |
| --- | --- | --- |
| 16 01 14* | – | antivriesvloeistoffen die gevaarlijke stoffen bevatten; |
| 20 01 26* | – | niet onder 20 01 25 vallende oliën en vetten. |

16 01 13*

–

remvloeistoffen;

16 01 14*

–

antivriesvloeistoffen die gevaarlijke stoffen bevatten;

20 01 26*

–

niet onder 20 01 25 vallende oliën en vetten.

Onjuist beheer van afgewerkte olie omvat het laten wegstromen in het riool en in de bodem, verbranding in vreugdevuren of in oliebranders, en het samen met de gebruikte filters afvoeren via de restafvalbak. Dergelijk afval kan worden overgebracht naar geautoriseerde inrichtingen die dit afval genereren in het kader van hun beroepsactiviteit, zoals garages, auto-onderdelenwinkels of benzinestations.

Gescheiden inzameling bevordert de volgende vorm van verwerking: Gebruikte antivries kan worden gerecycled en de oorspronkelijke eigenschappen kunnen worden hersteld. Gerecyclede antivries kan worden gebruikt als motorkoelvloeistof of het ethyleenglycol kan worden gewonnen en hergebruikt in de kunststofindustrie. Motorolie kan worden behandeld en geregenereerd tot basisolie of worden gebruikt als brandstof. Er gaat echter veel olie verloren, vooral door verbranding tijdens de gebruiksfase.

2.5.   Kwikhoudend afval (niet vallend onder AEEA)

Kwik is zeer giftig voor mens en dier bij inademing of inname. Het is ook giftig voor in het water voorkomende organismen. Kwikhoudend afval van huishoudens omvat oude kwikhoudende batterijen en kwikthermometers. Deze vallen onder de volgende rubrieken van de afvalstoffenlijst:

| 20 01 21* | – | tl-buizen en ander kwikhoudend afval; |
| --- | --- | --- |
| 20 01 33* | – | onder 16 06 01, 16 06 02 of 16 06 03 vermelde batterijen en accu’s alsmede ongesorteerde mengsels van batterijen en accu’s die dergelijke batterijen en accu’s bevatten. |

20 01 21*

–

tl-buizen en ander kwikhoudend afval;

20 01 33*

–

onder 16 06 01, 16 06 02 of 16 06 03 vermelde batterijen en accu’s alsmede ongesorteerde mengsels van batterijen en accu’s die dergelijke batterijen en accu’s bevatten.

Het totale verbruik van kwik in meetapparatuur in de EU27 in 2007 werd tussen 7 en 17 ton geschat. De belangrijkste toepassingen waren sfygmomanometers, huisbarometers, koortsthermometers en thermometers voor laboratorium- en industriële toepassingen. Het op de markt brengen van kwikhoudende meettoestellen is nu verboden krachtens Verordening (EG) nr. 1907/2006 (REACH) (43) (bijlage XVII, punt 18, onder a)) en het kwikverbruik voor aan het grote publiek verkochte apparatuur (zoals koortsthermometers en -barometers) is in 2009 gestopt (44).

De meeste lidstaten verzamelen deze apparatuur samen met andere soorten gevaarlijk afval en scheiden deze daarna afzonderlijk voor recycling. Een aanzienlijk deel van het kwik in thermometers en andere meetapparatuur dat in huishoudens wordt gebruikt, wordt echter nog steeds onjuist verwijderd via gemengd restafval.

Gescheiden inzameling bevordert de volgende vorm van verwerking: Kwikhoudend afval moet worden gerecycled of behandeld in een installatie die gevaarlijk afval mag behandelen. Onder andere in Duitsland, Frankrijk, Oostenrijk en Zweden bestaan kwikterugwinningseenheden. De handel in kwik is zeer gereguleerd en wordt gecontroleerd krachtens Verordening (EU) nr. 2017/852 betreffende kwik. (45). Afval dat kwik bevat, wordt in het algemeen behandeld en gestabiliseerd voor het permanent wordt verwijderd in ondergrondse opslagfaciliteiten zoals zoutmijnen of in speciaal aangelegde stortplaatsen.

3.   SUCCESFACTOREN VOOR DE GESCHEIDEN INZAMELING VAN GEVAARLIJK HUISHOUDELIJK AFVAL

De aanpak van de organisatie van de gescheiden inzameling is in vele studies geanalyseerd (46). Gebleken is dat succesvolle systemen voor gescheiden inzameling een geïntegreerde aanpak volgen die betrekking heeft op de volgende vier elementen: zij geven economische prikkels, zij voorzien in duidelijke regels voor de rechtshandhaving, zij voorzien in een toegesneden gescheiden inzamelingsinfrastructuur en zij communiceren actief en regelmatig met de doelgroep (afvalproducerende huishoudens). Deze elementen bleken gemeenschappelijk te zijn voor alle systemen voor gescheiden inzameling, inclusief die voor gevaarlijk huishoudelijk afval.

Een analyse van de beste praktijken in de lidstaten heeft ertoe geleid dat de Commissie heeft vastgesteld dat de volgende factoren in aanzienlijke mate bijdragen tot de effectiviteit van de systemen voor gescheiden inzameling, met name voor GHA, ten aanzien van de hoeveelheid verzameld afval.

3.1.   Economische prikkels

De hieronder aangegeven instrumenten worden gezamenlijk beoordeeld als succesvol bevorderend voor het gescheiden inzamelen, met inbegrip van gescheiden inzameling bij de bron door burgers in Europa.

Uitgebreide producentenverantwoordelijkheid (EPR) verschuift de financiële en/of operationele verantwoordelijkheid voor het beheer van afvalstoffen van de gemeenten naar de producenten van goederen. EPR draagt bij tot een betere scheiding en recycling door het ter beschikking stellen van een adequate infrastructuur en de benodigde communicatie, en door het financieren van de nettokosten van de exploitatie van de inzameldienst en verdere behandeling volgens de afvalhiërarchie, alsmede door bewustmaking. EPR heeft haar verdiensten bewezen voor de recycling van vele afvalstromen, zoals verpakking, elektronica, batterijen en voertuigen.

De kaderrichtlijn afvalstoffen, die in 2018 is herzien, bevat in haar artikelen 8 en 8 bis de algemene beginselen die moeten worden gevolgd bij de uitvoering van de regelingen voor uitgebreide producentenverantwoordelijkheid. Een belangrijk aspect is de differentiëring in de vergoedingen die door de producenten worden betaald afhankelijk van duurzaamheidscriteria, waarbij rekening wordt gehouden met bijvoorbeeld de duurzaamheid, repareerbaarheid, herbruikbaarheid, recyclebaarheid van hun producten of de aanwezigheid van gevaarlijke stoffen daarin. In het geval van huishoudelijke gevaarlijke producten zou “eco-differentiatie” verbeteringen op het niveau van het ontwerp van het product kunnen ondersteunen om de schadelijkheid ervan te beperken (kwalitatieve preventie) en de (kwantitatieve) afvalpreventie, de recyclebaarheid of de herbruikbaarheid ervan te vergroten.

Gedifferentieerde tariefstelling (Diftar) verplicht huishoudens tot het betalen voor het storten van gemengd afval. Dit wordt meestal ten uitvoer gelegd door middel van geëtiketteerd afvalzakken die vooraf moeten worden aangeschaft of door middel van straatcontainers die uitsluitend na identificatie van de gebruiker met een persoonlijke kaart zullen worden geopend. Het is van cruciaal belang dat gemengd afval relatief duur is, terwijl recyclebare en andere gesorteerde stromen (bijna) kosteloos kunnen worden gestort. Dit geeft een duidelijke prikkel om afval aan de bron sorteren.

Met de kracht van financiële prikkels is Diftar een doeltreffend instrument gebleken om gescheiden inzameling aan de bron te bevorderen.

| Goede praktijk voorbeeld 12

  Vlaanderen (47) (België) is dankzij het Diftar-systeem een voorloper in scheiding aan de bron. Het variabele gedeelte van de gemeentelijke belasting op afval dat door huishoudens wordt betaald, moet tussen 0,1 en 0,3 EUR/kg blijven voor restafval of tussen 0,75 en 2,25 EUR voor een zak van 60 liter. Diftar werkt gewoonlijk via geregistreerde zakken of afvalbakken met streepjescodes. Voor appartementsgebouwen en zeer dichtbevolkte gebieden kunnen (ondergrondse) openbare containers worden gebruikt die na betaling of identificatie via een badge automatisch worden geopend.
  Heffingen en vergoedingen voor storten en verbranden treffen burgers niet rechtstreeks, maar stimuleren gemeenten en afvalbeheerders om de doeltreffendheid van afvalscheiding, inzameling en recycling in hun gebied te verbeteren. Deze heffingen en belastingen (48) dragen bij tot de internalisering van de externe kosten van verwijdering (uitstoot van kooldioxide en methaan, lucht- en grondwaterverontreiniging) en de externe voordelen van recycling (energiebesparingen, vermindering van de milieu- en gezondheidseffecten van de winning van nieuwe grondstoffen).
  In een statiegeldsysteem betaalt de consument statiegeld bij de aankoop van een product zoals een gebottelde drank en ontvangt hij een restitutie bij het retourneren van de fles (49). Het systeem wordt doorgaans op drankverpakkingen toegepast, maar bestaat ook voor terug te nemen goederen zoals propaangascilinders voor buiten koken. Dankzij de financiële prikkel leiden statiegeldsystemen tot een bijna onmiddellijke verhoging van de recyclingpercentages tot boven de 90 %.
  Van de bovengenoemde instrumenten worden de eerste drie (EPR, Diftar en belastingen op het storten en verbranden van afval) beschouwd als essentiële economische instrumenten om de toepassing van de afvalhiërarchie, zoals is weergegeven in bijlage IV bis bij de kaderrichtlijn afvalstoffen, te stimuleren.
  Advies goede praktijk:






  — | Het aanbieden van mogelijkheden tot veilige verwijdering van GHA tegen lage of geen kosten voor huishoudens verhoogt de inzamelingspercentages. |
| --- | --- |

Goede praktijk voorbeeld 12

Vlaanderen (47) (België) is dankzij het Diftar-systeem een voorloper in scheiding aan de bron. Het variabele gedeelte van de gemeentelijke belasting op afval dat door huishoudens wordt betaald, moet tussen 0,1 en 0,3 EUR/kg blijven voor restafval of tussen 0,75 en 2,25 EUR voor een zak van 60 liter. Diftar werkt gewoonlijk via geregistreerde zakken of afvalbakken met streepjescodes. Voor appartementsgebouwen en zeer dichtbevolkte gebieden kunnen (ondergrondse) openbare containers worden gebruikt die na betaling of identificatie via een badge automatisch worden geopend.

Heffingen en vergoedingen voor storten en verbranden treffen burgers niet rechtstreeks, maar stimuleren gemeenten en afvalbeheerders om de doeltreffendheid van afvalscheiding, inzameling en recycling in hun gebied te verbeteren. Deze heffingen en belastingen (48) dragen bij tot de internalisering van de externe kosten van verwijdering (uitstoot van kooldioxide en methaan, lucht- en grondwaterverontreiniging) en de externe voordelen van recycling (energiebesparingen, vermindering van de milieu- en gezondheidseffecten van de winning van nieuwe grondstoffen).

In een statiegeldsysteem betaalt de consument statiegeld bij de aankoop van een product zoals een gebottelde drank en ontvangt hij een restitutie bij het retourneren van de fles (49). Het systeem wordt doorgaans op drankverpakkingen toegepast, maar bestaat ook voor terug te nemen goederen zoals propaangascilinders voor buiten koken. Dankzij de financiële prikkel leiden statiegeldsystemen tot een bijna onmiddellijke verhoging van de recyclingpercentages tot boven de 90 %.

Van de bovengenoemde instrumenten worden de eerste drie (EPR, Diftar en belastingen op het storten en verbranden van afval) beschouwd als essentiële economische instrumenten om de toepassing van de afvalhiërarchie, zoals is weergegeven in bijlage IV bis bij de kaderrichtlijn afvalstoffen, te stimuleren.

Advies goede praktijk:

—

Het aanbieden van mogelijkheden tot veilige verwijdering van GHA tegen lage of geen kosten voor huishoudens verhoogt de inzamelingspercentages.

| — | In voorkomend geval kunnen producenten die verantwoordelijk zijn voor het beheer van GHA via EPR zorgen voor de duurzame financiering van de inzamelingsfaciliteiten en met doeltreffende eco-differentiatie ook aanzetten tot veranderingen in het ontwerp om de kosten van het einde van de levensduur van producten tot een minimum te beperken. |
| --- | --- |

—

In voorkomend geval kunnen producenten die verantwoordelijk zijn voor het beheer van GHA via EPR zorgen voor de duurzame financiering van de inzamelingsfaciliteiten en met doeltreffende eco-differentiatie ook aanzetten tot veranderingen in het ontwerp om de kosten van het einde van de levensduur van producten tot een minimum te beperken.

3.2.   Toegesneden faciliteiten voor gescheiden inzameling

Er is een grote verscheidenheid aan manieren om verschillende afvalstromen in te zamelen.

| 1) | Deur-tot-deur-inzameling (één afvalstroom of een gemengde stroom) is met name geschikt voor stedelijke gebieden met een hoge bevolkingsdichtheid, waar de vervoersafstanden klein zijn. Het wordt gewoonlijk gebruikt voor verschillende afvalstromen, zoals voor (frequente) inzameling van droog recyclebaar afval en bioafval, maar zelden voor gevaarlijk huishoudelijk afval (waarschijnlijk vanwege de kleine hoeveelheden, de diversiteit van afvalsoorten en het verhoogde risico op het storten van GHA op het trottoir). |
| --- | --- |

1)

Deur-tot-deur-inzameling (één afvalstroom of een gemengde stroom) is met name geschikt voor stedelijke gebieden met een hoge bevolkingsdichtheid, waar de vervoersafstanden klein zijn. Het wordt gewoonlijk gebruikt voor verschillende afvalstromen, zoals voor (frequente) inzameling van droog recyclebaar afval en bioafval, maar zelden voor gevaarlijk huishoudelijk afval (waarschijnlijk vanwege de kleine hoeveelheden, de diversiteit van afvalsoorten en het verhoogde risico op het storten van GHA op het trottoir).

| 2) | Periodieke ophaalbeurten zijn doorgaans van toepassing op afvalstromen zoals groenafval, GHA en grofvuil. Door het organiseren van periodieke ophaalbeurten bieden gemeenten huishoudens een dienst aan, terwijl zij de frequentie van de inzameling laag houden, bijvoorbeeld een keer per maand. De locatie kan flexibel zijn (vrachtwagens kunnen bijvoorbeeld regelmatig op centrale locaties GHA ophalen) of op verzoek (bv. het thuis inzamelen van verpakt gebonden asbest). Dit wordt meestal georganiseerd of gefaciliteerd door gemeenten, maar wordt soms uitbesteed aan particuliere afvalbeheerders. Gemeenten kunnen de hoeveelheid afval per huishouden dat door de gemeentelijke diensten wordt ingezameld (bv. 2 m3grofvuil per jaar) beperken en identiteitscontroles invoeren om ervoor te zorgen dat de inzameling beperkt blijft tot particuliere huishoudens, met uitsluiting van commerciële of andere activiteiten. |
| --- | --- |

2)

Periodieke ophaalbeurten zijn doorgaans van toepassing op afvalstromen zoals groenafval, GHA en grofvuil. Door het organiseren van periodieke ophaalbeurten bieden gemeenten huishoudens een dienst aan, terwijl zij de frequentie van de inzameling laag houden, bijvoorbeeld een keer per maand. De locatie kan flexibel zijn (vrachtwagens kunnen bijvoorbeeld regelmatig op centrale locaties GHA ophalen) of op verzoek (bv. het thuis inzamelen van verpakt gebonden asbest). Dit wordt meestal georganiseerd of gefaciliteerd door gemeenten, maar wordt soms uitbesteed aan particuliere afvalbeheerders. Gemeenten kunnen de hoeveelheid afval per huishouden dat door de gemeentelijke diensten wordt ingezameld (bv. 2 m3grofvuil per jaar) beperken en identiteitscontroles invoeren om ervoor te zorgen dat de inzameling beperkt blijft tot particuliere huishoudens, met uitsluiting van commerciële of andere activiteiten.

| 3) | Straatcontainers of “breng-systemen”. Gemeenten, organisaties die de verplichtingen inzake uitgebreide producentenverantwoordelijkheid uitvoeren of andere afvalexploitanten plaatsen straatcontainers of “breng-systemen” om een reeks afvalstromen in te verzamelen: restafval, bepaald gevaarlijk huishoudelijk afval, keukenafval, papier en karton, plastic, metaal, glas, verpakking en textiel. Door vuilnisbakken of -containers op centrale openbare locaties te plaatsen, kunnen huishoudens hun afval op elk moment wegbrengen, terwijl de logistiek wordt geoptimaliseerd in vergelijking met de deur-tot-deur-inzameling. |
| --- | --- |

3)

Straatcontainers of “breng-systemen”. Gemeenten, organisaties die de verplichtingen inzake uitgebreide producentenverantwoordelijkheid uitvoeren of andere afvalexploitanten plaatsen straatcontainers of “breng-systemen” om een reeks afvalstromen in te verzamelen: restafval, bepaald gevaarlijk huishoudelijk afval, keukenafval, papier en karton, plastic, metaal, glas, verpakking en textiel. Door vuilnisbakken of -containers op centrale openbare locaties te plaatsen, kunnen huishoudens hun afval op elk moment wegbrengen, terwijl de logistiek wordt geoptimaliseerd in vergelijking met de deur-tot-deur-inzameling.

| 4) | Terugnamepunten — organisaties die de verplichtingen met betrekking tot de uitgebreide producentenverantwoordelijkheid uitvoeren, zorgen voor een reeks afvalstromen voor de mogelijkheid om deze via de winkel terug te geven: drankverpakkingen, AEEA, batterijen en GHA. Terugnamepunten bieden gebruiksvriendelijke oplossingen voor de consument, terwijl de logistiek wordt geoptimaliseerd in vergelijking met de deur-tot-deur-inzameling. |
| --- | --- |

4)

Terugnamepunten — organisaties die de verplichtingen met betrekking tot de uitgebreide producentenverantwoordelijkheid uitvoeren, zorgen voor een reeks afvalstromen voor de mogelijkheid om deze via de winkel terug te geven: drankverpakkingen, AEEA, batterijen en GHA. Terugnamepunten bieden gebruiksvriendelijke oplossingen voor de consument, terwijl de logistiek wordt geoptimaliseerd in vergelijking met de deur-tot-deur-inzameling.

| 5) | Milieuparken — bieden een oplossing waar de gebruikers bijna alle afval bestemd voor nuttige toepassing of verwijdering kunnen wegbrengen, terwijl het op de verzamellocatie aanwezige personeel kan helpen bij het verlenen van bijstand en het controleren van de kwaliteit van het binnenkomende afval. Aangezien het milieupark is gericht op de inzameling van huishoudelijk afval, moet afval dat als gevolg van een beroepsactiviteit is geproduceerd aan het milieupark worden onttrokken, bijvoorbeeld door het opleggen van het vereiste van identificatie met een identiteitskaart en een verbod op grote hoeveelheden.






  Goede praktijk voorbeeld 13

  In Nederland wordt een indicatief aantal van 60 000 inwoners per milieupark aanbevolen (50). In Vlaanderen (België) kan een gemeente kiezen tussen een populatienorm of een afstandsnorm. De eerste impliceert één milieupark per gemeente van minimaal 10 000 inwoners en één extra milieupark per 30 000 inwoners (51). Anderzijds zijn in een intercommunale vereniging alle milieuparken toegankelijk voor alle burgers van de verschillende gemeenten van de vereniging en 90 % van de inwoners moet toegang hebben tot een milieupark binnen 5 km. Steden kiezen doorgaans voor de afstandsnorm en derhalve zal het aantal voorzieningen per aantal inwoners doorgaans lager zijn vanwege de hoge bevolkingsdichtheid.
  Zij erop gewezen dat, hoewel uit de analyse van beste praktijken in verschillende gebieden blijkt dat er geen sprake is van een uniform inzamelingssysteem, er slechts een beperkt aantal gemeenschappelijke elementen zijn die, in verschillende combinaties, een model voor een systeem voor gescheiden inzameling bepalen. Deze elementen zijn in deze richtsnoeren gepresenteerd en besproken. Flexibiliteit in de manier waarop deze elementen worden uitgewerkt en gecombineerd zorgt voor optimalisatie, rekening houdend met de plaatselijke omstandigheden, zoals de bevolkingsdichtheid, de kenmerken van de huisvesting, het klimaat, de beperkingen van de opslagruimte, het inzamelen in historische stadscentra enz.
  Advies goede praktijk:






  — | De uitvoering van een combinatie van verschillende systemen voor gescheiden inzameling resulteert in het algemeen in een grotere efficiëntie van de inzameling, waarbij rekening wordt gehouden met verschillende afvalstromen en verwijderingsgedrag/voorkeuren van de bevolking. |
| --- | --- | --- |

5)

Milieuparken — bieden een oplossing waar de gebruikers bijna alle afval bestemd voor nuttige toepassing of verwijdering kunnen wegbrengen, terwijl het op de verzamellocatie aanwezige personeel kan helpen bij het verlenen van bijstand en het controleren van de kwaliteit van het binnenkomende afval. Aangezien het milieupark is gericht op de inzameling van huishoudelijk afval, moet afval dat als gevolg van een beroepsactiviteit is geproduceerd aan het milieupark worden onttrokken, bijvoorbeeld door het opleggen van het vereiste van identificatie met een identiteitskaart en een verbod op grote hoeveelheden.

Goede praktijk voorbeeld 13

In Nederland wordt een indicatief aantal van 60 000 inwoners per milieupark aanbevolen (50). In Vlaanderen (België) kan een gemeente kiezen tussen een populatienorm of een afstandsnorm. De eerste impliceert één milieupark per gemeente van minimaal 10 000 inwoners en één extra milieupark per 30 000 inwoners (51). Anderzijds zijn in een intercommunale vereniging alle milieuparken toegankelijk voor alle burgers van de verschillende gemeenten van de vereniging en 90 % van de inwoners moet toegang hebben tot een milieupark binnen 5 km. Steden kiezen doorgaans voor de afstandsnorm en derhalve zal het aantal voorzieningen per aantal inwoners doorgaans lager zijn vanwege de hoge bevolkingsdichtheid.

Zij erop gewezen dat, hoewel uit de analyse van beste praktijken in verschillende gebieden blijkt dat er geen sprake is van een uniform inzamelingssysteem, er slechts een beperkt aantal gemeenschappelijke elementen zijn die, in verschillende combinaties, een model voor een systeem voor gescheiden inzameling bepalen. Deze elementen zijn in deze richtsnoeren gepresenteerd en besproken. Flexibiliteit in de manier waarop deze elementen worden uitgewerkt en gecombineerd zorgt voor optimalisatie, rekening houdend met de plaatselijke omstandigheden, zoals de bevolkingsdichtheid, de kenmerken van de huisvesting, het klimaat, de beperkingen van de opslagruimte, het inzamelen in historische stadscentra enz.

Advies goede praktijk:

—

De uitvoering van een combinatie van verschillende systemen voor gescheiden inzameling resulteert in het algemeen in een grotere efficiëntie van de inzameling, waarbij rekening wordt gehouden met verschillende afvalstromen en verwijderingsgedrag/voorkeuren van de bevolking.

| — | Milieuparken zijn de meest gebruikelijke inzamelingsfaciliteiten voor de grote diversiteit aan GHA-stromen. Hun gebruiksvriendelijkheid is van belang voor het verhogen van de hoeveelheid ingezameld GHA: ruime openingstijden, toegankelijke locatie en een hoge dichtheid van milieuparken. |
| --- | --- |

—

Milieuparken zijn de meest gebruikelijke inzamelingsfaciliteiten voor de grote diversiteit aan GHA-stromen. Hun gebruiksvriendelijkheid is van belang voor het verhogen van de hoeveelheid ingezameld GHA: ruime openingstijden, toegankelijke locatie en een hoge dichtheid van milieuparken.

| — | Periodieke ophaalbeurten, ophaalbeurten op aanvraag en mobiele inzamelingspunten vormen een belangrijke aanvulling op de reguliere milieuparken, aangezien zij huishoudens in staat stellen zich dichter bij huis van hun afval te ontdoen. Zij zijn ook nuttig om de ruimtebeperkingen in dichtbevolkte gebieden te verhelpen. Innovatieve inzamelingsfaciliteiten (bv. trimobiles zoals gebruikt in Parijs of aangepaste zeecontainers zoals gebruikt in Tallinn) kunnen efficiënte en kosteneffectieve inzamelingsoplossingen bieden. |
| --- | --- |

—

Periodieke ophaalbeurten, ophaalbeurten op aanvraag en mobiele inzamelingspunten vormen een belangrijke aanvulling op de reguliere milieuparken, aangezien zij huishoudens in staat stellen zich dichter bij huis van hun afval te ontdoen. Zij zijn ook nuttig om de ruimtebeperkingen in dichtbevolkte gebieden te verhelpen. Innovatieve inzamelingsfaciliteiten (bv. trimobiles zoals gebruikt in Parijs of aangepaste zeecontainers zoals gebruikt in Tallinn) kunnen efficiënte en kosteneffectieve inzamelingsoplossingen bieden.

| — | Het deur-tot-deur-inzamelen behaalt over het algemeen de hoogste inzamelingspercentages, met name in dichtbevolkte gebieden. Maar de kosten liggen ook hoger dan bij andere soorten inzamelingen. |
| --- | --- |

—

Het deur-tot-deur-inzamelen behaalt over het algemeen de hoogste inzamelingspercentages, met name in dichtbevolkte gebieden. Maar de kosten liggen ook hoger dan bij andere soorten inzamelingen.

| — | Voor bepaalde afvalstoffen kunnen inzamelingspunten en terugnameverplichtingen in winkels, apotheken en andere professionele faciliteiten deel uitmaken van het inzamelingsnetwerk om het gemakkelijker te maken om afval naar behoren te verwijderen, in plaats van via gemengd stedelijk afval of het spoelen van afval in het rioolstelsel. |
| --- | --- |

—

Voor bepaalde afvalstoffen kunnen inzamelingspunten en terugnameverplichtingen in winkels, apotheken en andere professionele faciliteiten deel uitmaken van het inzamelingsnetwerk om het gemakkelijker te maken om afval naar behoren te verwijderen, in plaats van via gemengd stedelijk afval of het spoelen van afval in het rioolstelsel.

| — | Voor bepaald GHA, zoals asbest, kunnen lokale overheden gezondheidsrisico’s en illegale verwijdering tot een minimum beperken door het aanbieden van stroom-specifieke diensten, bv. het thuis inzamelen van gebonden asbest door middel van de levering van gestandaardiseerde verpakkingen. |
| --- | --- |

—

Voor bepaald GHA, zoals asbest, kunnen lokale overheden gezondheidsrisico’s en illegale verwijdering tot een minimum beperken door het aanbieden van stroom-specifieke diensten, bv. het thuis inzamelen van gebonden asbest door middel van de levering van gestandaardiseerde verpakkingen.

| — | Het bieden van een passende opleiding aan het personeel dat milieuparken beheert, met name inzake de afvalaanvaardingscriteria die op alle milieuparken moeten worden toegepast, draagt bij tot de verbetering van het sorteren en vervolgens tot de kwaliteit van de teruggewonnen materialen. |
| --- | --- |

—

Het bieden van een passende opleiding aan het personeel dat milieuparken beheert, met name inzake de afvalaanvaardingscriteria die op alle milieuparken moeten worden toegepast, draagt bij tot de verbetering van het sorteren en vervolgens tot de kwaliteit van de teruggewonnen materialen.

| — | Het instellen van een systeem voor de bepaling van de hoeveelheid gescheiden ingezameld GHA en de berekening van de ingezamelde hoeveelheid en de inzamelingskosten per inwoner per jaar, is een doeltreffende manier om toezicht te houden op de prestaties van het inzamelingssysteem, om doelstellingen vast te stellen en om de ontwikkeling daarvan in de loop van de tijd te beoordelen. |
| --- | --- |

—

Het instellen van een systeem voor de bepaling van de hoeveelheid gescheiden ingezameld GHA en de berekening van de ingezamelde hoeveelheid en de inzamelingskosten per inwoner per jaar, is een doeltreffende manier om toezicht te houden op de prestaties van het inzamelingssysteem, om doelstellingen vast te stellen en om de ontwikkeling daarvan in de loop van de tijd te beoordelen.

3.3.   Bewustmaking en communicatie

Communicatie is cruciaal om huishoudens te informeren en te motiveren om afval aan de bron te sorteren. Communicatie is noodzakelijk voor het voorlichten over de manier waarop zij moeten sorteren en om een draagvlak tot stand te brengen, maar is op zich maar zelden voldoende om het sorteringsgedrag van een gemeenschap te veranderen. Daarom moet de communicatie gepaard gaan met economische prikkels en handhaving om succesvol te zijn.

| Goede praktijk voorbeeld 14

  Ljubljana (Slovenië) onderscheidt zich met een inzamelingspercentage van recyclebare afvalstoffen van 73 %, dankzij een inzamelingssysteem van deur-tot-deur van bioafval en recyclebaar afval dat wordt ondersteund door milieuparken. Droog recyclebaar afval wordt vaker verzameld dan restafval om het sorteren aan de bron te stimuleren. Het gebruik van sociale media en sms-berichten op de inzamelingsdata, aangepast aan het profiel van elke burger, zijn belangrijk gebleken om dit hoge inzamelingspercentage te behalen. Snaga, het publieke afvalbeheerbedrijf, maakt ook gebruik van sociale media (internet, sms-diensten, Facebook, Twitter) om de gebruiksvriendelijkheid van de inzameldiensten te verbeteren. Ondergrondse inzamelingseenheden in het stadscentrum vergemakkelijken de inzameling zonder visuele overlast. |
| --- |

Goede praktijk voorbeeld 14

Ljubljana (Slovenië) onderscheidt zich met een inzamelingspercentage van recyclebare afvalstoffen van 73 %, dankzij een inzamelingssysteem van deur-tot-deur van bioafval en recyclebaar afval dat wordt ondersteund door milieuparken. Droog recyclebaar afval wordt vaker verzameld dan restafval om het sorteren aan de bron te stimuleren. Het gebruik van sociale media en sms-berichten op de inzamelingsdata, aangepast aan het profiel van elke burger, zijn belangrijk gebleken om dit hoge inzamelingspercentage te behalen. Snaga, het publieke afvalbeheerbedrijf, maakt ook gebruik van sociale media (internet, sms-diensten, Facebook, Twitter) om de gebruiksvriendelijkheid van de inzameldiensten te verbeteren. Ondergrondse inzamelingseenheden in het stadscentrum vergemakkelijken de inzameling zonder visuele overlast.

De volgende elementen moeten in aanmerking worden genomen bij het ontwikkelen van doeltreffende communicatie. Huishoudens kunnen informatie over afvalscheiding ontvangen uit diverse bronnen, zoals EPR-organisaties, lokale overheden en nationale en regionale overheden. Om het effect van deze communicatie zo groot mogelijk te maken en synergieën te creëren, wordt aanbevolen:

| — | om ze in overeenstemming te brengen met het toepassingsgebied en de inhoud; |
| --- | --- |

—

om ze in overeenstemming te brengen met het toepassingsgebied en de inhoud;

| — | om de voorlichtingscampagnes gelijktijdig via verschillende kanalen te laten plaatsvinden: tv, radio, sociale media, websites, kranten, tijdschriften enz.; |
| --- | --- |

—

om de voorlichtingscampagnes gelijktijdig via verschillende kanalen te laten plaatsvinden: tv, radio, sociale media, websites, kranten, tijdschriften enz.;

| — | dat het bericht en de taal worden aangepast aan elke doelgroep en dat er bijzondere inspanningen worden geleverd om kwetsbare huishoudens te bereiken die vaak een beperkte toegang tot informatie hebben; |
| --- | --- |

—

dat het bericht en de taal worden aangepast aan elke doelgroep en dat er bijzondere inspanningen worden geleverd om kwetsbare huishoudens te bereiken die vaak een beperkte toegang tot informatie hebben;

| — | om indicatoren te definiëren en deze te gebruiken om periodiek de mate van bekendheid te meten. Dit maakt het mogelijk campagnes te evalueren en te verfijnen en toekomstige communicatieprioriteiten vast te stellen; |
| --- | --- |

—

om indicatoren te definiëren en deze te gebruiken om periodiek de mate van bekendheid te meten. Dit maakt het mogelijk campagnes te evalueren en te verfijnen en toekomstige communicatieprioriteiten vast te stellen;

| — | om duidelijke aanwijzingen op afvalinzamelingszakken en bij afvalinzamelingspunten te plaatsen om de hoeveelheid niet-doelmaterialen te verminderen. |
| --- | --- |

—

om duidelijke aanwijzingen op afvalinzamelingszakken en bij afvalinzamelingspunten te plaatsen om de hoeveelheid niet-doelmaterialen te verminderen.

| Goede praktijk voorbeeld 15

  Zoals is vermeld in voorbeeld 8 is Cyclamed (52) de EPR-organisatie die de inzameling van geneesmiddelen waarvan de houdbaarheidstermijn is verstreken (of ongebruikte geneesmiddelen) in Frankrijk coördineert en financiert. Met haar communicatiestrategie wil de organisatie ervoor zorgen dat consumenten ongebruikte geneesmiddelen sorteren en aan apotheken teruggeven, en dat zij de verpakking en bijsluiters in de papierbak weggooien. In 2018 werd een inzamelingspercentage van 62 % behaald. De communicatieactiviteiten zijn gericht op consumenten en omvatten apotheken, distributeurs en gemeenten.
  Enkele communicatieacties uit 2018 waren:






  — | Een korte film (< 80 seconden) — beschikbaar via het web en weergegeven op tv-schermen in apotheken. De film legt de instructies voor het sorteren op een eenvoudige en humoristische wijze uit. |
| --- | --- |

Goede praktijk voorbeeld 15

Zoals is vermeld in voorbeeld 8 is Cyclamed (52) de EPR-organisatie die de inzameling van geneesmiddelen waarvan de houdbaarheidstermijn is verstreken (of ongebruikte geneesmiddelen) in Frankrijk coördineert en financiert. Met haar communicatiestrategie wil de organisatie ervoor zorgen dat consumenten ongebruikte geneesmiddelen sorteren en aan apotheken teruggeven, en dat zij de verpakking en bijsluiters in de papierbak weggooien. In 2018 werd een inzamelingspercentage van 62 % behaald. De communicatieactiviteiten zijn gericht op consumenten en omvatten apotheken, distributeurs en gemeenten.

Enkele communicatieacties uit 2018 waren:

—

Een korte film (< 80 seconden) — beschikbaar via het web en weergegeven op tv-schermen in apotheken. De film legt de instructies voor het sorteren op een eenvoudige en humoristische wijze uit.

| — | Spotfilms (12 seconden) — voor televisie, sociale media en elektronische reclameborden (bv. in apotheken) om het bewustzijn te behouden. |
| --- | --- |

—

Spotfilms (12 seconden) — voor televisie, sociale media en elektronische reclameborden (bv. in apotheken) om het bewustzijn te behouden.

| — | Posters, folders en infographics — beschikbaar op de website en uitgestald in apotheken en gemeentelijke terreinen. De belangrijkste cijfers en visuele sorteerinstructies zijn bedoeld om de consument te motiveren om te sorteren. |
| --- | --- |

—

Posters, folders en infographics — beschikbaar op de website en uitgestald in apotheken en gemeentelijke terreinen. De belangrijkste cijfers en visuele sorteerinstructies zijn bedoeld om de consument te motiveren om te sorteren.

| — | Banners — met de belangrijkste boodschap, die apotheken of andere actoren gemakkelijk op hun websites kunnen gebruiken. |
| --- | --- |

—

Banners — met de belangrijkste boodschap, die apotheken of andere actoren gemakkelijk op hun websites kunnen gebruiken.

| — | Een geïllustreerd stripboek — met enkele “spelletjes” die kunnen worden ingevuld. |
| --- | --- |

—

Een geïllustreerd stripboek — met enkele “spelletjes” die kunnen worden ingevuld.

| — | Stickers — met een belangrijke boodschap over sorteren (< 15 woorden) voor apotheken en bestelwagens van distributeurs. |
| --- | --- |

—

Stickers — met een belangrijke boodschap over sorteren (< 15 woorden) voor apotheken en bestelwagens van distributeurs.

| — | Website — met focuspagina’s voor de doelgroepen en partners: consumenten, apotheken, distributeurs en gemeenten. De website heeft interactieve functies, zoals een geolocatie van apotheken die deelnemen en geneesmiddelen waarvan de houdbaarheidstermijn is verstreken innemen, quizzen en getuigenissen. |
| --- | --- |

—

Website — met focuspagina’s voor de doelgroepen en partners: consumenten, apotheken, distributeurs en gemeenten. De website heeft interactieve functies, zoals een geolocatie van apotheken die deelnemen en geneesmiddelen waarvan de houdbaarheidstermijn is verstreken innemen, quizzen en getuigenissen.

| — | Sociale media — een blog, aanwezigheid op Facebook en Twitter. Het aantal volgers wordt gemeten om het effect te beoordelen. |
| --- | --- |

—

Sociale media — een blog, aanwezigheid op Facebook en Twitter. Het aantal volgers wordt gemeten om het effect te beoordelen.

| — | Mobiele app — met een zoekmachine voor geneesmiddelen die actueel wordt gehouden. Pushberichten die kunnen worden aangepast aan de behoeften van de gebruiker en aan de sorteerinstructies van de gebruiker. |
| --- | --- |

—

Mobiele app — met een zoekmachine voor geneesmiddelen die actueel wordt gehouden. Pushberichten die kunnen worden aangepast aan de behoeften van de gebruiker en aan de sorteerinstructies van de gebruiker.

| — | Nieuwsbrief —voor apotheken, met nieuws over het inzamelingssysteem, maar ook met vele andere artikelen om de relevantie en het bereik te vergroten. De invloed wordt via enquêtes bij apotheken gemeten door een extern bedrijf. |
| --- | --- |

—

Nieuwsbrief —voor apotheken, met nieuws over het inzamelingssysteem, maar ook met vele andere artikelen om de relevantie en het bereik te vergroten. De invloed wordt via enquêtes bij apotheken gemeten door een extern bedrijf.

| — | Publicatie — in het tijdschrift voor Franse apothekers met een oproep voor “inzamelingsambassadeurs”. |
| --- | --- |

—

Publicatie — in het tijdschrift voor Franse apothekers met een oproep voor “inzamelingsambassadeurs”.

| — | Regelmatige bijeenkomsten — met de brancheorganisaties om het bewustzijn op peil te houden, feedback te verzamelen om de dienstverlening te verbeteren en te zorgen voor de inzet van alle partners in de toeleveringsketen. |
| --- | --- |

—

Regelmatige bijeenkomsten — met de brancheorganisaties om het bewustzijn op peil te houden, feedback te verzamelen om de dienstverlening te verbeteren en te zorgen voor de inzet van alle partners in de toeleveringsketen.

| — | Andere campagnes — ondersteuning van campagnes en evenementen die door de betrokken bevoegde autoriteiten en andere EPR-organisaties worden georganiseerd om het belang van gescheiden inzameling van alle afvalstromen te benadrukken. |
| --- | --- |

—

Andere campagnes — ondersteuning van campagnes en evenementen die door de betrokken bevoegde autoriteiten en andere EPR-organisaties worden georganiseerd om het belang van gescheiden inzameling van alle afvalstromen te benadrukken.

| — | Op maat gesneden informatie voor gemeenten en aanwezigheid bij door de gemeenten georganiseerde evenementen. |
| --- | --- |

—

Op maat gesneden informatie voor gemeenten en aanwezigheid bij door de gemeenten georganiseerde evenementen.

Advies goede praktijk:

| — | Alle actoren die betrokken zijn bij het beheer van GHA (bv. lokale autoriteiten, afvalverwerkers en organisaties die de verplichtingen van uitgebreide producentenverantwoordelijkheid namens de producenten uitvoeren) moeten duidelijke, consistente en gedetailleerde instructies verstrekken voor de preventie, identificatie, sortering en verwijdering van GHA (onder meer door een betere etikettering van gevaarlijke producten). De berichten moeten eenvoudig zijn om verwarring bij consumenten die met een breed scala van GHA worden geconfronteerd te voorkomen. |
| --- | --- |

—

Alle actoren die betrokken zijn bij het beheer van GHA (bv. lokale autoriteiten, afvalverwerkers en organisaties die de verplichtingen van uitgebreide producentenverantwoordelijkheid namens de producenten uitvoeren) moeten duidelijke, consistente en gedetailleerde instructies verstrekken voor de preventie, identificatie, sortering en verwijdering van GHA (onder meer door een betere etikettering van gevaarlijke producten). De berichten moeten eenvoudig zijn om verwarring bij consumenten die met een breed scala van GHA worden geconfronteerd te voorkomen.

| — | Locaties en openingstijden van milieuparken en andere inzamelingspunten van GHA moeten breed worden gecommuniceerd via verschillende kanalen, met inbegrip van sociale media, waarbij ervoor wordt gezorgd dat de boodschap alle segmenten van de bevolking bereikt. |
| --- | --- |

—

Locaties en openingstijden van milieuparken en andere inzamelingspunten van GHA moeten breed worden gecommuniceerd via verschillende kanalen, met inbegrip van sociale media, waarbij ervoor wordt gezorgd dat de boodschap alle segmenten van de bevolking bereikt.

| — | Het betrekken van lokale belanghebbenden (bv. buurtverenigingen) en sociale groepen bij de inzameling van GHA zorgt voor een betere bewustmaking en betrokkenheid van de burgers. |
| --- | --- |

—

Het betrekken van lokale belanghebbenden (bv. buurtverenigingen) en sociale groepen bij de inzameling van GHA zorgt voor een betere bewustmaking en betrokkenheid van de burgers.

| — | Het ondersteunen van educatieve programma’s die met name gericht zijn op kinderen, die goede ambassadeurs zijn voor goede praktijken op het gebied van afvalbeheer. Door kinderen voor te lichten over het belang en de praktijk van de inzameling van GHA (via cursussen, bezoeken ter plaatse enz.) zullen hun ouders en ouderen ook indirect worden gestimuleerd om afval te sorteren. |
| --- | --- |

—

Het ondersteunen van educatieve programma’s die met name gericht zijn op kinderen, die goede ambassadeurs zijn voor goede praktijken op het gebied van afvalbeheer. Door kinderen voor te lichten over het belang en de praktijk van de inzameling van GHA (via cursussen, bezoeken ter plaatse enz.) zullen hun ouders en ouderen ook indirect worden gestimuleerd om afval te sorteren.

| — | Het verstrekken van informatie aan burgers over de schadelijke gevolgen voor de volksgezondheid en het milieu van de onjuiste verwijdering van gevaarlijk huishoudelijk afval kan bevorderlijk zijn voor het sorteren en verwijderingsgedrag. |
| --- | --- |

—

Het verstrekken van informatie aan burgers over de schadelijke gevolgen voor de volksgezondheid en het milieu van de onjuiste verwijdering van gevaarlijk huishoudelijk afval kan bevorderlijk zijn voor het sorteren en verwijderingsgedrag.

3.4.   Handhaving

Onjuiste inzameling en sortering leiden tot een verslechtering van de kwaliteit van ingezameld afval voor nuttige toepassing. Gevaarlijk huishoudelijk afval dat is ingezameld als onderdeel van gemengd huishoudelijk afval of ander ongevaarlijk afval heeft een negatief effect op het potentieel voor recycling van hoge kwaliteit van dat afval. Hoewel communicatie huishoudens helpt om hun afval goed te sorteren, is een zekere mate van prikkels of controle en handhaving vereist. In de praktijk kunnen de bevoegde autoriteiten de volgende controlemaatregelen uitvoeren:

| — | Visuele controle van transparante afvalinzamelingszakken: zakken moeten als niet-conform worden gemarkeerd en worden achtergelaten bij het ophaalpunt wanneer de zak materialen bevat die geen deel uitmaken van het desbetreffende systeem voor gescheiden inzameling. |
| --- | --- |

—

Visuele controle van transparante afvalinzamelingszakken: zakken moeten als niet-conform worden gemarkeerd en worden achtergelaten bij het ophaalpunt wanneer de zak materialen bevat die geen deel uitmaken van het desbetreffende systeem voor gescheiden inzameling.

| — | Controle op basis van gewicht: een gewicht dat niet past bij de specifieke afvalstroom kan aanleiding geven tot een controle, bijvoorbeeld als de afvalinzamelcontainer voor aluminium en plastic verpakkingen of bioafval ongewoon zwaar is, dan kan dit wijzen op de aanwezigheid van niet-doelmaterialen, zoals aarde. |
| --- | --- |

—

Controle op basis van gewicht: een gewicht dat niet past bij de specifieke afvalstroom kan aanleiding geven tot een controle, bijvoorbeeld als de afvalinzamelcontainer voor aluminium en plastic verpakkingen of bioafval ongewoon zwaar is, dan kan dit wijzen op de aanwezigheid van niet-doelmaterialen, zoals aarde.

| — | Geldboeten: naast de weigering om zakken of afvalbakken die onjuist gescheiden afval bevatten te verwijderen, zijn administratieve geldboeten een doeltreffend instrument om een correct gescheiden inzameling aan de bron te bevorderen. Geldboeten helpen ook te voorkomen dat de geweigerde zakken in de openbare ruimte terechtkomen. Geldboeten moeten echter een aanvulling vormen op adequate economische prikkels, overtuigingskracht en communicatie; zij kunnen deze niet vervangen. |
| --- | --- |

—

Geldboeten: naast de weigering om zakken of afvalbakken die onjuist gescheiden afval bevatten te verwijderen, zijn administratieve geldboeten een doeltreffend instrument om een correct gescheiden inzameling aan de bron te bevorderen. Geldboeten helpen ook te voorkomen dat de geweigerde zakken in de openbare ruimte terechtkomen. Geldboeten moeten echter een aanvulling vormen op adequate economische prikkels, overtuigingskracht en communicatie; zij kunnen deze niet vervangen.

Bij de betreurenswaardige praktijk van ongecontroleerd en illegaal achterlaten van afval (illegale stort) worden de prikkels voor de correcte inzameling en preventie van afval omzeild, wat leidt tot aanzienlijke overlast en schade aan het milieu en de volksgezondheid. Het uitvoeren van een strategie voor de handhaving en het voorkomen van het ongecontroleerd en illegaal achterlaten van afval is een hoeksteen van succesvol afvalbeheer. Door middel van betere prikkels voor de juiste behandeling van GHA neemt illegale stort af, waardoor de overige handhavingsmaatregelen doeltreffender worden.

Nationale of regionale overheden kunnen de prestaties verder verbeteren door gemeenten te benchmarken en de uitwisseling van goede praktijken inzake handhaving te bevorderen. De benchmarking moet worden uitgevoerd ten aanzien van gemeenten of regio’s met vergelijkbare kenmerken. Zo heeft Vlaanderen (België) zijn gemeenten geclusterd in 16 groepen die verschillende doelstellingen voor gescheiden inzameling hebben (53). De kenmerken voor het clusteren omvatten onder meer de leeftijd van de bevolking, migratie, toerisme en urbanisatiegraad. Methodologieën voor het benchmarken van de prestaties van systemen voor gemeentelijke afvalbeheer zijn te vinden in de literatuur (54).

| Goede praktijk voorbeeld 16

  In het Groothertogdom Luxemburg is in de wet afvalstoffenbeheer van 21 maart 2012 bepaald dat appartementsgebouwen moeten beschikken over faciliteiten voor gescheiden afvalinzameling. SuperDrecksKëscht®, het geïntegreerde systeem voor de inzameling van afval, biedt de beheerders van gebouwen kosteloze adviesverlening ter ondersteuning van de lokale uitvoering: bezoeken ter plaatse voor het analyseren van de bestaande situatie, aanbevelingen voor de infrastructuur voor het sorteren en ondersteuning ten behoeve van de communicatie met bewoners. Deze wettelijke verplichting, ondersteund door een geïntegreerde aanpak, heeft bijgedragen tot hoge inzamelingspercentages (55).
  Advies goede praktijk:






  — | De uitvoering van een wettelijke verplichting om een geschikte infrastructuur voor het sorteren van afval in appartementsgebouwen tot stand te brengen stimuleert de beheerders en eigenaren van gebouwen actie te ondernemen. Het combineren van een dergelijke verplichting met praktische ondersteunende diensten (bezoeken ter plaatse, communicatiesjablonen) is een krachtig middel gebleken om het sorteren van GHA in appartementencomplexen te bevorderen ter voorkoming van onjuiste verwijdering. |
| --- | --- |

Goede praktijk voorbeeld 16

In het Groothertogdom Luxemburg is in de wet afvalstoffenbeheer van 21 maart 2012 bepaald dat appartementsgebouwen moeten beschikken over faciliteiten voor gescheiden afvalinzameling. SuperDrecksKëscht®, het geïntegreerde systeem voor de inzameling van afval, biedt de beheerders van gebouwen kosteloze adviesverlening ter ondersteuning van de lokale uitvoering: bezoeken ter plaatse voor het analyseren van de bestaande situatie, aanbevelingen voor de infrastructuur voor het sorteren en ondersteuning ten behoeve van de communicatie met bewoners. Deze wettelijke verplichting, ondersteund door een geïntegreerde aanpak, heeft bijgedragen tot hoge inzamelingspercentages (55).

Advies goede praktijk:

—

De uitvoering van een wettelijke verplichting om een geschikte infrastructuur voor het sorteren van afval in appartementsgebouwen tot stand te brengen stimuleert de beheerders en eigenaren van gebouwen actie te ondernemen. Het combineren van een dergelijke verplichting met praktische ondersteunende diensten (bezoeken ter plaatse, communicatiesjablonen) is een krachtig middel gebleken om het sorteren van GHA in appartementencomplexen te bevorderen ter voorkoming van onjuiste verwijdering.

| — | Door toezicht te houden op de concentraties en soorten onjuist gesorteerd GHA in zakken voor restafval kunnen de afvalverwerkers prioriteiten vaststellen om hun inspanningen op het gebied van handhaving en communicatie te concentreren. |
| --- | --- |

—

Door toezicht te houden op de concentraties en soorten onjuist gesorteerd GHA in zakken voor restafval kunnen de afvalverwerkers prioriteiten vaststellen om hun inspanningen op het gebied van handhaving en communicatie te concentreren.

| — | Door afval dat illegaal gestort is te onderzoeken, kan de identiteit van de overtreder soms worden vastgesteld en dit kan een basis vormen voor een handhavingsmaatregel. Het vaststellen van geldboeten en de perceptie van het risico te worden beboet, leiden tot een gedragsverandering. |
| --- | --- |

—

Door afval dat illegaal gestort is te onderzoeken, kan de identiteit van de overtreder soms worden vastgesteld en dit kan een basis vormen voor een handhavingsmaatregel. Het vaststellen van geldboeten en de perceptie van het risico te worden beboet, leiden tot een gedragsverandering.

4.   REFERENTIES

ACR + (2019) Deposit-refund systems in Europe

Adamcová, D. et al. Household Solid Waste Composition Focusing on Hazardous Waste. Pol. J. Environ. Stud. Vol. 25, nr. 2 (2016), 487-493. http://www.pjoes.com/Household-Solid-Waste-Composition-Focusing-on-Hazardous-Waste,61011,0,2.html

Adème (2017) Les filières à responsabilité élargie du producteur. https://www.conibi.fr/uploads/pdf/comm/FILIERES-REP-EDITION2017.pdf https://www.ademe.fr/sites/default/files/assets/documents/responsabilite_elargie_du_producteur_rep_memo2017_010401.pdf

Amsterdam (2015) Afvalketen in Beeld

Andreasi Bassi, S., Christensen, T.H., Damgaard, A. (2017) Environmental performance of household waste management in Europe — An example of 7 countries, Waste Management, 69, 545-557. https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0956053X17305342

aus der Beek, T. et al. (2016), “Pharmaceuticals in the environment — Global occurrences and perspectives”, Environmental Toxicology and Chemistry, Vol. 35/4, pp. 823-835. http://dx.doi.org/10.1002/etc.3339

Bio Intelligence (2012). Use of economic instruments and waste management performances

Cyclamed (2019) Rapport annuel 2018

D’emweltverwaltung (2018) Plan national de gestion des déchets et ressources

Dijkgraaf, E., Vollebergh, H. (2004) Burn or bury? A social cost comparison of final waste disposal methods, Ecological economics, 5, 233-247

Dubois, M. (2013) Disparity in European taxation of combustible waste, Waste Management 7, 1575-1576

Europese Commissie (2002a), Study on hazardous household waste (HHW) with a main emphasis on hazardous household chemicals (HHC)

Europese Commissie (2002b) Costs for municipal waste management in the EU

EEA (2015) Prevention of hazardous waste in Europe

EEA (2019) Paving the way for a circular economy: insights on status and potential. https://www.eea.europa.eu/publications/circular-economy-in-europe-insights

Eurostat (2008) Municipal solid waste composition EU 27

Giegrich J., Mampel U., Franke B., Müller F., Knappe F. (1993) Eintrag organischer und anorganischer Schadstoffe in den Abfall über Produkte. Ifeu-Institut für Energie- und Umweltforschung Heidelberg GmbH. F+E-Vorhaben nr. 10310602 in contract met Umweltbundesamt Berlin; Heidelberg, december 1993

Lavigne, C., De Jaeger S., Rogge, N. (2019), Identifying the most relevant peers for benchmarking waste management performance: A conditional directional distance Benefit-of-the-Doubt approach, Waste Management, 89, 418-429

Letcher, T. M., & Vallero, D. A. (red.) (2019), Waste: A handbook for management. Academic Press.

Nainggolan D. et al. Ecological Economics 166 (2019) 106402. Consumers in a Circular Economy: Economic Analysis of Household Waste Sorting Behaviour

OESO (2012) Sustainable Materials Management, making better use of resources. https://www.oecd.org/env/waste/smm-makingbetteruseofresources.htm

OVAM (2010) Uitvoeringsplan milieuverantwoord beheer van huishoudelijke afvalstoffen

OVAM (2018) Huishoudelijk afval en gelijkaardig bedrijfsafval

OVAM (2019) Planaanpassing Uitvoeringsplan huishoudelijk afval en gelijkaardig bedrijfsafval goedgekeurd door de Vlaamse Regering op 17 mei 2019

START-project (2008). Management Strategies for Pharmaceuticals in Drinking Water. http://www.start-project.de. Geciteerd in: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2866706/pdf/ehp-118-a210.pdf

UNEP (2016) Guidelines for Framework Legislation for Integrated Waste Management. https://stg-wedocs.unep.org/handle/20.500.11822/22098

Besluit van de Vlaamse Regering tot vaststelling van het Vlaams reglement betreffende het duurzaam beheer van materiaalkringlopen en afvalstoffen (Vlarema) bijlage 5.1.4 https://navigator.emis.vito.be/mijn-navigator?woId=44718 — https://www.ovam.be/sites/default/files/atoms/files/Minimum-%20en%20maximumtarieven%202019%20voor%20huisvuil%20en%20grofvuil.pdf

Worldbank (2018) What a waste 2.0

WRAP (2014) Waste Regulations Route Map.http://www.wrap.org.uk/sites/files/wrap/Route%20Map%20Revised%20Dec%2014.pdf

---

(1)  PB L 312 van 22.11.2008, blz. 3.

(2)  Richtlijn (EU) 2018/851 van het Europees Parlement en de Raad van 30 mei 2018 tot wijziging van Richtlijn 2008/98/EG betreffende afvalstoffen (PB L 150 van 14.6.2018, blz. 109, overweging 41).

(3)  Zie bijvoorbeeld Andreasi et al. (2017) voor een overzicht van de afvalsamenstelling van verschillende afvalstromen.

(4)  Adamcová, D. et al. (2016).

(5)  EEA (2015) en D’emwelverwaltung (2018).

(6)  Beschikking 2000/532/EG van de Commissie van 3 mei 2000 ter vervanging van Beschikking 94/3/EG houdende vaststelling van een lijst van afvalstoffen overeenkomstig artikel 1, onder a), van Richtlijn 75/442/EEG van de Raad betreffende afvalstoffen en Beschikking 94/904/EG van de Raad tot vaststelling van een lijst van gevaarlijke afvalstoffen overeenkomstig artikel 1, lid 4, van Richtlijn 91/689/EEG van de Raad betreffende gevaarlijke afvalstoffen (PB L 226 van 6.9.2000, blz. 3).

(7)  Mededeling van de Commissie — Technische richtsnoeren voor de indeling van afvalstoffen (PB C 124 van 9.4.2018, blz. 1).

(8)  http://ec.europa.eu/environment/waste/studies/pdf/household_report.pdf

(9)  Letcher and Vallero (2019)

(10)  https://ec.europa.eu/environment/waste/studies/pdf/household_report.pdf

(11)  https://ec.europa.eu/environment/waste/studies/pdf/20180227_Haz_Waste_Final_RepV5_clear.pdf

(12)  D’emweltverwaltung (2018).

(13)  https://www.acrplus.org/images/project/R4R/Good_Practices/GP_Odense_hazardous-waste-collection.pdf

(14)  https://www.acrplus.org/images/project/R4R/Good_Practices/GP_ORDIF_mobile-civic amenity site.pdf

(15)  https://cdn.paris.fr/paris/2020/06/10/4beadd723295ce69dcd7acbcbe0a582f.pdf

(16)  https://www.acrplus.org/images/project/R4R/Good_Practices/GP_Tallinn_hazardous-waste-collection.pdf

(17)  https://www.ecologique-solidaire.gouv.fr/dechets-diffus-specifiques-menagers

(18)  Richtlijn 1999/31/EG van de Raad van 26 april 1999 betreffende het storten van afvalstoffen (PB L 182 van 16.7.1999, blz. 1).

(19)  Mededeling van de Commissie — Technische richtsnoeren voor de indeling van afvalstoffen (PB C 124 van 9.4.2018, blz. 1).

(20)  De Duitse Umweltbundesamt raamt dat in totaal ongeveer 30 % van de verkochte hoeveelheden niet gebruikt blijven en worden afgedankt.

(21)  Richtlijn 2001/83/EG van het Europees Parlement en de Raad van 6 november 2001 tot vaststelling van een communautair wetboek betreffende geneesmiddelen voor menselijk gebruik (PB L 311 van 28.11.2001, blz. 67).

(22)  Health care without harm (HCWH). Europa heeft een gegevensbank opgezet om een overzicht te geven van de huidige en eerdere initiatieven van lokale, regionale en nationale ngo’s, Europese projecten en nationale/regionale overheden van EU-lidstaten om de aanwezigheid van geneesmiddelen in het milieu en farmaceutisch afval aan te pakken: http://saferpharma.org/pie-initiatives-database/?_sft_area_of_interest=unused-expired-pharmaceutical-disposal-practices

(23)  OESO 2019 — https://www.oecd.org/chemicalsafety/pharmaceutical-residues-in-freshwater-c936f42d-en.htm

(24)  https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/29890607 en https://doi.org/10.1016/j.scitotenv.2012.04.028

(25)  aus der Beek, T. et al. (2016).

(26)  Ademe (2017).

(27)  https://www.sigre.es/

(28)  https://www.cyclamed.org/wp-content/uploads/2019/09/CYCLAMED_INFOGRAPHIE_2018-3-1024x1024.jpg

(29)  WHO, 2014. Safe management of wastes from health-care activities, https://www.who.int/water_sanitation_health/publications/wastemanag/en/

(30)  Een overzicht per lidstaat/regio is terug te vinden op de COVID‐19-website van ACR+, https://www.acrplus.org/en/municipal-waste-management-covid-19

(31)  https://www.ecdc.europa.eu/en/publications-data/infection-prevention-control-household-management-covid-19

(32)  Waste management in the context of the coronavirus crisis (april 2020), https://ec.europa.eu/info/sites/info/files/waste_management_guidance_dg-env.pdf

(33)  https://www.who.int/water_sanitation_health/publications/technologies-for-the-treatment-of-infectious-and-sharp-waste/en/

(34)  Verordening (EG) nr. 1272/2008 van het Europees Parlement en de Raad van 16 december 2008 betreffende de indeling, etikettering en verpakking van stoffen en mengsels tot wijziging en intrekking van de Richtlijnen 67/548/EEG en 1999/45/EG en tot wijziging van Verordening (EG) nr. 1907/2006 (PB L 353 van 31.12.2008, blz. 1).

(35)  Verordening (EG) nr. 1907/2006 van het Europees Parlement en de Raad van 18 december 2006 inzake de registratie en beoordeling van en de autorisatie en beperkingen ten aanzien van chemische stoffen (REACH), tot oprichting van een Europees Agentschap voor chemische stoffen, houdende wijziging van Richtlijn 1999/45/EG en houdende intrekking van Verordening (EEG) nr. 793/93 van de Raad en Verordening (EG) nr. 1488/94 van de Commissie alsmede Richtlijn 76/769/EEG van de Raad en de Richtlijnen 91/155/EEG, 93/67/EEG, 93/105/EG en 2000/21/EG van de Commissie (PB L 396 van 30.12.2006, blz. 1).

(36)  Richtlijn 2009/148/EG van het Europees Parlement en de Raad van 30 november 2009 betreffende de bescherming van werknemers tegen de risico’s van blootstelling aan asbest op het werk (PB L 330 van 16.12.2009, blz. 28).

(37)  State of the art: asbestos — possible treatment methods in Flanders: constraints and opportunities (2016) https://www.ovam.be/sites/default/files/atoms/files/State%20of%20the%20art%20asbestos%20waste%20treatement.pdf

(38)  https://www.researchgate.net/publication/279340427_Regulations_in_the_European_Union_with_Emphasis_on_Germany_Sweden_and_Slovenia

(39)  In een uitgebreide studie voor het Duitse milieuagentschap (Giegrich et al., 1993) werd geconcludeerd dat arseen de belangrijkste bijdragende factor is voor de kankerverwekkendheid van percolaat van stortplaatsen.

(40)  Zie voetnoot 35.

(41)  Bijvoorbeeld hoogtemperatuurkoolteerpek [EC: 266-028-2].

(42)  http://ec.europa.eu/environment/waste/studies/pdf/household_report.pdf

(43)  Zie voetnoot 35.

(44)  http://ec.europa.eu/environment/chemicals/mercury/pdf/study_report2008.pdf

(45)  Verordening (EU) 2017/852 van het Europees Parlement en de Raad van 17 mei 2017 betreffende kwik, en tot intrekking van Verordening (EG) nr. 1102/2008 (PB L 137 van 24.5.2017, blz. 1).

(46)  Zie onder andere OESO (2012), WRAP (2014), UNEP (2016) en EEA (2019).

(47)  Besluit van de Vlaamse Regering tot vaststelling van het Vlaams reglement betreffende het duurzaam beheer van materiaalkringlopen en afvalstoffen (Vlarema) bijlage 5.1.4.

(48)  Zie voor een uitgebreide discussie over groene belasting https://ex-tax.com/

(49)  Zie ACR+ (2019) voor een overzicht van bestaande statiegeldsystemen in Europa.

(50)  Amsterdam (2015).

(51)  OVAM (2010).

(52)  Cyclamed (2019).

(53)  OVAM (2019).

(54)  Lavigne et al. (2019).

(55)  LU Environment Agency 2015.

---

BIJLAGE

Koppelingen naar voorbeelden van goede communicatiepraktijken

Er zijn vele voorbeelden van boeiende communicatie beschikbaar op het web:

| — | http://www.epa.ie/pubs/reports/waste/wpp/Household_%20hazardous_waste_booklet.pdf |
| --- | --- |

—

http://www.epa.ie/pubs/reports/waste/wpp/Household_%20hazardous_waste_booklet.pdf

| — | http://www.snaga.si/en/separating-and-collecting-waste/hazardous-household-waste |
| --- | --- |

—

http://www.snaga.si/en/separating-and-collecting-waste/hazardous-household-waste

| — | https://communityrepaint.org.uk/help-support/paint-calculation/ |
| --- | --- |

—

https://communityrepaint.org.uk/help-support/paint-calculation/

| — | https://communityrepaint.org.uk/i-have-leftover-paint/give-leftover-paint-new-life/ |
| --- | --- |

—

https://communityrepaint.org.uk/i-have-leftover-paint/give-leftover-paint-new-life/

| — | https://www.ademe.fr/sites/default/files/assets/documents/produits-chimiques-donnees2015-synthese_8907.pdf |
| --- | --- |

—

https://www.ademe.fr/sites/default/files/assets/documents/produits-chimiques-donnees2015-synthese_8907.pdf

| — | https://www.aha-region.de/entsorgung/oeffnungszeiten/?L=0 |
| --- | --- |

—

https://www.aha-region.de/entsorgung/oeffnungszeiten/?L=0

| — | https://www.aha-region.de/entsorgung/sonderabfall/ |
| --- | --- |

—

https://www.aha-region.de/entsorgung/sonderabfall/

| — | https://www.arp-gan.be/pdf/memo_tri.pdf |
| --- | --- |

—

https://www.arp-gan.be/pdf/memo_tri.pdf

| — | https://www.cityoflondon.gov.uk/services/waste-and-recycling/commercial-waste/hazardous-waste-collection |
| --- | --- |

—

https://www.cityoflondon.gov.uk/services/waste-and-recycling/commercial-waste/hazardous-waste-collection

| — | https://www.est-ensemble.fr/decheteries-mobiles |
| --- | --- |

—

https://www.est-ensemble.fr/decheteries-mobiles

| — | https://vanha.hsy.fi/en/residents/sorting/instructions/hazardouswaste/Pages/default.aspx |
| --- | --- |

—

https://vanha.hsy.fi/en/residents/sorting/instructions/hazardouswaste/Pages/default.aspx

| — | https://vanha.hsy.fi/en/residents/sorting/wasteguide/Pages/default.aspx |
| --- | --- |

—

https://vanha.hsy.fi/en/residents/sorting/wasteguide/Pages/default.aspx

| — | https://www.kierratys.info/ |
| --- | --- |

—

https://www.kierratys.info/

| — | https://www.odensewaste.com/awareness-raising/awareness-raising/ |
| --- | --- |

—

https://www.odensewaste.com/awareness-raising/awareness-raising/

| — | https://www.offaly.ie/eng/Services/Environment/News-Publications/Free-drop-off-event-07th-July-2018.pdf |
| --- | --- |

—

https://www.offaly.ie/eng/Services/Environment/News-Publications/Free-drop-off-event-07th-July-2018.pdf

| — | https://www.sdk.lu/images/SDK-EN/PDF/Infoflyer-Residenzen-en-web.pdf |
| --- | --- |

—

https://www.sdk.lu/images/SDK-EN/PDF/Infoflyer-Residenzen-en-web.pdf

| — | https://www.sdk.lu/index.php/en/reverse-consumption/ecological-waste-management-in-the-house/stationary-collection |
| --- | --- |

—

https://www.sdk.lu/index.php/en/reverse-consumption/ecological-waste-management-in-the-house/stationary-collection

| — | https://www.tallinn.ee/eng/A-Guide-to-Sorting-Waste |
| --- | --- |

—

https://www.tallinn.ee/eng/A-Guide-to-Sorting-Waste

| — | www.dastri.fr |
| --- | --- |

—

www.dastri.fr

| — | www.raportaredeseuri.ro |
| --- | --- |

—

www.raportaredeseuri.ro

| — | http://geodechets.fr |
| --- | --- |

—

http://geodechets.fr

| — | www.vaarallinenjate.fi (in het Fins en het Zweeds) |
| --- | --- |

—

www.vaarallinenjate.fi (in het Fins en het Zweeds)

---

Europese Centrale Bank

| 6.11.2020 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 375/25 |
| --- | --- | --- | --- |

6.11.2020

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 375/25

---

WIJZIGING VAN HET ETHISCHE KADER VAN DE ECB

(De tekst vervangt deel 0 van de ECB-personeelsverordeningen en -regelingen houdende het ethische kader van de tekst die is gepubliceerd in Publicatieblad C 204 van 20 juni 2015, blz. 3)

(2020/C 375/02)

Deel III. Deel 0 van de ECB-personeelsverordeningen en -regelingen houdende het ethische kader wordt vervangen door:

“III.   DEEL 0 VAN DE ECB- PERSONEELSVERORDENINGEN HOUDENDE HET ETHISCHE KADER

0.1.   Algemene bepalingen en beginselen

| 0.1.1. | De voorrechten en immuniteiten die personeelsleden uit hoofde van het Protocol betreffende de voorrechten en immuniteiten van de Europese Unie genieten, worden uitsluitend in het belang van de ECB verleend. Niettegenstaande deze voorrechten en immuniteiten dienen personeelsleden hun privéverplichtingen te vervullen en zich te houden aan de vigerende wet- en regelgeving en politieverordeningen. Indien voorrechten en immuniteiten in het geding zijn, stelt het betrokken personeelslid de directie daar onverwijld van in kennis. |
| --- | --- |

0.1.1.

| 0.1.2. | Personeelsleden van een andere organisatie of instelling die zijn gedetacheerd bij de ECB of met verlof zijn om te werken voor de ECB op basis van een ECB-arbeidscontract, worden in beginsel geïntegreerd in het personeelsbestand van de ECB, hebben dezelfde rechten en verplichtingen als de overige personeelsleden en verrichten hun beroepswerkzaamheden ten behoeve van de ECB. |
| --- | --- |

0.1.2.

0.2.   Onafhankelijkheid

0.2.1.   Belangenconflicten

| 0.2.1.1. | Personeelsleden vermijden belangenconflicten bij de uitoefening van hun beroepswerkzaamheden. |
| --- | --- |

0.2.1.1.

| 0.2.1.2. | Onder “belangenconflict” wordt verstaan een situatie waarin personeelsleden persoonlijke belangen hebben die de onpartijdige en objectieve uitvoering van hun beroepswerkzaamheden kunnen beïnvloeden of lijken te beïnvloeden. Onder “persoonlijke belangen” wordt verstaan enig (potentieel) voordeel van financiële of niet-financiële aard voor personeelsleden, hun gezinnen, hun andere familieleden of hun kring van vrienden en kennissen. |
| --- | --- |

0.2.1.2.

| 0.2.1.3. | Personeelsleden die kennis krijgen van een belangenconflict tijdens de uitoefening van hun beroepswerkzaamheden brengen hun lijnmanager hiervan onverwijld op de hoogte. De lijnmanager kan, na hierover het advies te hebben ingewonnen van het Bureau Naleving en Governance, iedere passende maatregel gelasten om een dergelijk belangenconflict te vermijden. Indien het conflict niet opgelost of beperkt kan worden door andere passende maatregelen, kan de lijnmanager personeelsleden ontheffen van verantwoordelijkheid voor de betreffende kwestie. Indien het belangenconflict betrekking heeft op een aanbestedingsprocedure, brengt de lijnmanager het Centrale Dienst Aanbestedingen (Central Procurement Office) of het Comité Aanbestedingen (Procurement Committee), naargelang het geval, op de hoogte, die vervolgens een besluit zullen nemen ten aanzien van de te nemen maatregelen. |
| --- | --- |

0.2.1.3.

| 0.2.1.4. | Voorafgaand aan de benoeming van een kandidaat, zoals gedefinieerd in artikel 1a.1.1, onder a), beoordeelt de ECB aan de hand van de regels voor selectie en benoeming of er sprake is van een belangenconflict als gevolg van de vroegere beroepswerkzaamheden van de kandidaat of diens nauwe band met personeelsleden, leden van de directie van de ECB of leden van andere interne organen van de ECB. Het tot aanstelling bevoegd gezag wint het advies in van het Bureau Naleving en Governance indien het vaststelt dat sprake is van een belangenconflict. |
| --- | --- |

0.2.1.4.

0.2.2.   Giften en gastvrijheid

| 0.2.2.1. | Personeelsleden vragen noch aanvaarden voor zichzelf of een andere persoon enig voordeel dat op enigerlei wijze verband houdt met hun dienstverband bij de ECB. |
| --- | --- |

0.2.2.1.

| 0.2.2.2. | Een “voordeel” is een gift, gastvrijheid of ander voordeel van financiële of niet-financiële aard, die de financiële, juridische of persoonlijke situatie van de ontvanger of enige andere persoon objectief gezien verbetert en waartoe de ontvanger wettelijk geen recht op heeft. Gastvrijheid in lichte mate die wordt aangeboden tijdens een werkgerelateerde vergadering wordt niet als een voordeel beschouwd. Een “voordeel” wordt geacht verband te houden met het dienstverband van een ontvanger bij de ECB indien het wordt aangeboden op basis van de functie van de ontvanger bij de ECB, in plaats van op persoonlijke basis. |
| --- | --- |

0.2.2.2.

| 0.2.2.3. | Bij wijze van uitzondering op artikel 0.2.2.1, en op voorwaarde dat deze niet frequent zijn en niet van dezelfde bron afkomstig zijn, kan het volgende worden geaccepteerd:






  a) | gastvrijheid aangeboden door de private sector ter waarde van hoogstens 50 EUR, indien deze wordt aangeboden in het kader van een werkgerelateerde gelegenheid. Deze uitzondering is niet van toepassing op gastvrijheid die wordt aangeboden door huidige of potentiële leveranciers of door kredietinstellingen in het kader van door de ECB uitgevoerde inspecties ter plaatse of audits, in welk geval geen gastvrijheid mag worden aangenomen; |
| --- | --- | --- |

0.2.2.3.

a)

gastvrijheid aangeboden door de private sector ter waarde van hoogstens 50 EUR, indien deze wordt aangeboden in het kader van een werkgerelateerde gelegenheid. Deze uitzondering is niet van toepassing op gastvrijheid die wordt aangeboden door huidige of potentiële leveranciers of door kredietinstellingen in het kader van door de ECB uitgevoerde inspecties ter plaatse of audits, in welk geval geen gastvrijheid mag worden aangenomen;

| b) | voordelen die worden aangeboden door andere centrale banken, nationale overheidsorganen en Europese en internationale organisaties die binnen de grenzen blijven van wat gebruikelijk en passend wordt geacht; |
| --- | --- |

b)

voordelen die worden aangeboden door andere centrale banken, nationale overheidsorganen en Europese en internationale organisaties die binnen de grenzen blijven van wat gebruikelijk en passend wordt geacht;

| c) | voordelen die worden aangeboden onder specifieke omstandigheden waarvan weigering een belediging zou vormen of de professionele relatie ernstig in gevaar zou brengen. |
| --- | --- |

c)

voordelen die worden aangeboden onder specifieke omstandigheden waarvan weigering een belediging zou vormen of de professionele relatie ernstig in gevaar zou brengen.

| 0.2.2.4. | Personeelsleden rapporteren onverwijld aan het Bureau Naleving en Governance:






  a) | ieder voordeel dat is aanvaard overeenkomstig artikel 0.2.2.3, onder c); |
| --- | --- | --- |

0.2.2.4.

a)

ieder voordeel dat is aanvaard overeenkomstig artikel 0.2.2.3, onder c);

| b) | ieder voordeel waarvan niet duidelijk kan worden vastgesteld dat de waarde hiervan onder de in artikel 0.2.2.3 vastgestelde drempels ligt; |
| --- | --- |

b)

ieder voordeel waarvan niet duidelijk kan worden vastgesteld dat de waarde hiervan onder de in artikel 0.2.2.3 vastgestelde drempels ligt;

| c) | ieder aanbod van voordelen door derden waarvan aanvaarding is verboden. |
| --- | --- |

c)

ieder aanbod van voordelen door derden waarvan aanvaarding is verboden.

Personeelsleden overhandigen alle giften die zijn geaccepteerd in overeenstemming met artikel 0.2.2.3, onder c), aan de ECB. Dergelijke giften worden eigendom van de ECB.

| 0.2.2.5. | De aanvaarding van een voordeel doet in geen geval afbreuk aan, noch beïnvloedt het de objectiviteit en vrijheid van handelen van personeelsleden. |
| --- | --- |

0.2.2.5.

0.2.3.   Aanbesteding

Personeelsleden zorgen voor de juiste uitvoering van aanbestedingsprocedures door objectief, neutraal en fair te blijven, en transparant handelen te verzekeren. Personeelsleden voldoen in het bijzonder aan alle algemene en specifieke regels inzake het vermijden en rapporteren van belangenconflicten, aanvaarding van geschenken en beroepsgeheim.

Personeelsleden communiceren alleen via officiële kanalen en, waar mogelijk, schriftelijk met leveranciers die deelnemen aan een aanbestedingsprocedure.

0.2.4.   Prijzen, eerbewijzen en onderscheidingen

Personeelsleden verkrijgen toestemming van het Bureau Naleving en Governance vooraleer zij in verband met hun werk voor de ECB prijzen, eerbewijzen of onderscheidingen accepteren.

0.2.5.   Verbod op betaling door derden voor de uitoefening van beroepswerkzaamheden

Personeelsleden aanvaarden voor zichzelf geen betalingen van derden met betrekking tot de uitvoering van hun beroepswerkzaamheden. Indien betalingen worden aangeboden door derden, worden deze aan de ECB betaald.

Activiteiten die verband houden met ECB-taken of de verantwoordelijkheden van het personeelslid worden geacht deel uit te maken van de algehele beroepswerkzaamheden van het personeelslid. Bij twijfel beoordeelt en beslist de verantwoordelijke lijnmanager of een activiteit als beroepswerkzaamheid beschouwd moet worden.

0.2.6.   Externe activiteiten

| 0.2.6.1. | Personeelsleden dienen schriftelijk toestemming te verkrijgen alvorens deel te nemen aan een externe activiteit die van beroepsgerelateerde aard is of anderszins uitstijgt boven wat redelijkerwijs als een vrijetijdsactiviteit wordt beschouwd.
  De directeur-generaal Human Resources of diens plaatsvervanger geeft, na overleg met het Bureau Naleving en Governance en de betreffende lijnmanager(s), deze toestemming indien de externe activiteit op geen enkele wijze in de weg staat aan de uitoefening van de beroepswerkzaamheden van het personeelslid jegens de ECB en geen waarschijnlijke bron van belangenconflicten is.
  Dergelijke toestemming wordt gegeven voor een periode van steeds maximaal vijf jaar. |
| --- | --- |

0.2.6.1.

De directeur-generaal Human Resources of diens plaatsvervanger geeft, na overleg met het Bureau Naleving en Governance en de betreffende lijnmanager(s), deze toestemming indien de externe activiteit op geen enkele wijze in de weg staat aan de uitoefening van de beroepswerkzaamheden van het personeelslid jegens de ECB en geen waarschijnlijke bron van belangenconflicten is.

Dergelijke toestemming wordt gegeven voor een periode van steeds maximaal vijf jaar.

| 0.2.6.2. | Bij wijze van uitzondering op artikel 0.2.6.1 is geen toestemming vereist voor externe activiteiten die:






  i) | onbezoldigd zijn, en |
| --- | --- | --- |

0.2.6.2.

i)

onbezoldigd zijn, en

| ii) | zich in het domein van cultuur, wetenschap, onderwijs, sport, liefdadigheid, religie, sociaal of ander liefdadigheidswerk bevinden, en |
| --- | --- |

ii)

zich in het domein van cultuur, wetenschap, onderwijs, sport, liefdadigheid, religie, sociaal of ander liefdadigheidswerk bevinden, en

| iii) | geen verband houden met de ECB of met de beroepswerkzaamheden van het personeelslid jegens de ECB. |
| --- | --- |

iii)

geen verband houden met de ECB of met de beroepswerkzaamheden van het personeelslid jegens de ECB.

| 0.2.6.3. | Onverminderd de bovenvermelde artikelen 0.2.6.1 en 0.2.6.2 mogen personeelsleden zich bezighouden met politieke activiteiten en vakbondsactiviteiten, maar maken daarbij geen gebruik van hun functie bij de ECB en vermelden expliciet dat hun persoonlijke standpunten niet noodzakelijkerwijs die van de ECB weergeven. |
| --- | --- |

0.2.6.3.

| 0.2.6.4. | Personeelsleden die voor een openbaar ambt worden verkozen of aangesteld, stellen de directeur-generaal Human Resources of diens plaatsvervanger daarvan in kennis, die na overleg met de Bureau Naleving en Governance, indachtig het dienstbelang, het belang van de functie, de taken die de functie met zich meebrengt en de beloning en terugbetaling van bij de uitvoering van de taken van het ambt gemaakte onkosten, besluit of het betreffende personeelslid:






  a) | onbetaald verlof om persoonlijke redenen dient aan te vragen; |
| --- | --- | --- |

0.2.6.4.

a)

onbetaald verlof om persoonlijke redenen dient aan te vragen;

| b) | jaarlijks verlof dient aan te vragen; |
| --- | --- |

b)

jaarlijks verlof dient aan te vragen;

| c) | de beroepswerkzaamheden parttime mag uitvoeren; |
| --- | --- |

c)

de beroepswerkzaamheden parttime mag uitvoeren;

| d) | de beroepswerkzaamheden als voorheen mag uitvoeren. |
| --- | --- |

d)

de beroepswerkzaamheden als voorheen mag uitvoeren.

Indien een personeelslid om persoonlijke redenen onbetaald verlof dient aan te vragen of zijn beroepswerkzaamheden parttime mag uitvoeren, strookt de termijn van dit onbetaalde verlof of de parttime werkregeling met de ambtstermijn van het personeelslid.

| 0.2.6.5. | Personeelsleden oefenen externe activiteiten buiten werktijd uit. Bij wijze van uitzondering kan de directeur-generaal of diens plaatsvervanger afwijkingen van deze regel goedkeuren. |
| --- | --- |

0.2.6.5.

| 0.2.6.6. | De directeur-generaal Human Resources of diens plaatsvervanger kan op ieder moment en na overleg met het Bureau Naleving en Governance en het horen van het personeelslid, waar mogelijk, van het personeelslid eisen dat deze externe activiteiten staakt die op enigerlei wijze in de weg staan aan de uitoefening van de beroepswerkzaamheden van het personeelslid jegens de ECB en een waarschijnlijke bron van belangenconflicten zijn, zelfs indien de activiteiten eerder werden goedgekeurd. Indien dit aldus wordt vereist, wordt aan het personeelslid een redelijke periode gegund voor het stopzetten van de externe activiteiten, tenzij een onmiddellijk staken van dergelijke activiteiten noodzakelijk is in het belang van de dienst. |
| --- | --- |

0.2.6.6.

0.2.7.   Betaalde beroepswerkzaamheden van een echtgeno(o)t(e) of erkende partner

Personeelsleden informeren het Bureau Naleving en Governance omtrent enige betaalde beroepswerkzaamheid van hun echtgeno(o)t(e) of erkende partner die mogelijkerwijze leidt tot een belangenconflict. Indien de aard van de beroepswerkzaamheid tot een belangenconflict met de beroepswerkzaamheden van het personeelslid leidt, informeert en adviseert het Bureau Naleving en Governance eerst de verantwoordelijke lijnmanager met betrekking tot de te nemen passende maatregelen om het belangenconflict te beperken, waaronder, indien noodzakelijk, het ontheffen van het personeelslid van verantwoordelijkheid voor de betreffende aangelegenheid.

0.2.8.   Restricties na afloop van het dienstverband

Onderhandelingen over toekomstige beroepswerkzaamheden

| 0.2.8.1. | Bij het onderhandelen over toekomstige beroepswerkzaamheden stellen personeelsleden zich integer en discreet op. Zij informeren het Bureau Naleving en Governance indien de aard van de beroepswerkzaamheid zou kunnen leiden tot een belangenconflict met de overige beroepswerkzaamheden van het personeelslid. Indien er een belangenconflict bestaat, informeert en adviseert het Bureau Naleving en Governance eerst de verantwoordelijke lijnmanager met betrekking tot de te nemen passende maatregelen om het belangenconflict te beperken, waaronder, indien noodzakelijk, het ontheffen van het personeelslid van verantwoordelijkheid voor de betreffende aangelegenheid. |
| --- | --- |

0.2.8.1.

Kennisgevingsverplichtingen

| 0.2.8.2. | Personeelsleden en voormalige personeelsleden stellen het Bureau Naleving en Governance voorafgaande aan aanvaarding van enige beroepswerkzaamheid in kennis gedurende de hiernavolgende kennisgevingsperioden:






  a) | voor personeelsleden in salarisschaal I of hoger en die betrokken zijn bij toezichtactiviteiten: twee jaar vanaf de datum waarop hun betrokkenheid bij toezichtactiviteiten eindigde; |
| --- | --- | --- |

0.2.8.2.

a)

voor personeelsleden in salarisschaal I of hoger en die betrokken zijn bij toezichtactiviteiten: twee jaar vanaf de datum waarop hun betrokkenheid bij toezichtactiviteiten eindigde;

| b) | voor personeelsleden in salarisschalen F/G t/m H en die betrokken zijn bij toezichtactiviteiten: zes maanden vanaf de datum waarop hun betrokkenheid bij toezichtactiviteiten eindigde; |
| --- | --- |

b)

voor personeelsleden in salarisschalen F/G t/m H en die betrokken zijn bij toezichtactiviteiten: zes maanden vanaf de datum waarop hun betrokkenheid bij toezichtactiviteiten eindigde;

| c) | andere personeelsleden in salarisschaal I of hoger: een jaar vanaf de datum waarop zij effectief werden ontheven van hun beroepswerkzaamheden. |
| --- | --- |

c)

andere personeelsleden in salarisschaal I of hoger: een jaar vanaf de datum waarop zij effectief werden ontheven van hun beroepswerkzaamheden.

Afkoelingsperioden

| 0.2.8.3. | Voor de volgende personeelsleden gelden afkoelingsperioden:






  a) | personeelsleden die tijdens hun dienstverband bij de ECB gedurende ten minste zes maanden betrokken waren bij toezichtactiviteiten kunnen alleen werk aanvangen bij:






  1) | een kredietinstelling bij wiens toezicht zij direct betrokken waren na het verstrijken van:






  i) | een jaar indien zij in salarisschaal I of hoger zijn ingedeeld (wat in uitzonderlijke omstandigheden verhoogd kan worden naar twee jaar in overeenstemming met artikel 0.2.8.7); |
| --- | --- | --- | --- | --- |

0.2.8.3.

a)

personeelsleden die tijdens hun dienstverband bij de ECB gedurende ten minste zes maanden betrokken waren bij toezichtactiviteiten kunnen alleen werk aanvangen bij:

1)

een kredietinstelling bij wiens toezicht zij direct betrokken waren na het verstrijken van:

i)

een jaar indien zij in salarisschaal I of hoger zijn ingedeeld (wat in uitzonderlijke omstandigheden verhoogd kan worden naar twee jaar in overeenstemming met artikel 0.2.8.7);

| ii) | zes maanden indien zij in salarisschalen F/G t/m H zijn ingedeeld
  vanaf de datum waarop hun directe betrokkenheid bij het toezicht op de kredietinstelling eindigde; |
| --- | --- |

ii)

zes maanden indien zij in salarisschalen F/G t/m H zijn ingedeeld

vanaf de datum waarop hun directe betrokkenheid bij het toezicht op de kredietinstelling eindigde;

| 2) | een directe concurrent van een dergelijke kredietinstelling na het verstrijken van:






  i) | zes maanden indien zij in salarisschaal I of hoger zijn ingedeeld; |
| --- | --- | --- |

2)

een directe concurrent van een dergelijke kredietinstelling na het verstrijken van:

i)

zes maanden indien zij in salarisschaal I of hoger zijn ingedeeld;

| ii) | drie maanden indien zij in salarisschalen F/G t/m H zijn ingedeeld
  vanaf de datum waarop hun directe betrokkenheid bij het toezicht op de kredietinstelling eindigde; |
| --- | --- |

ii)

drie maanden indien zij in salarisschalen F/G t/m H zijn ingedeeld

vanaf de datum waarop hun directe betrokkenheid bij het toezicht op de kredietinstelling eindigde;

| b) | personeelsleden in salarisschaal I of hoger die ten minste zes maanden werkzaam waren in het directoraat-generaal Economie, het directoraat-generaal Onderzoek, het directoraat-generaal Macroprudentieel Beleid en Financiële Stabiliteit, het directoraat-generaal Markttransacties, het directoraat Risicobeheer, het directoraat-generaal Internationale & Europese Betrekkingen, de vertegenwoordiging van de ECB in Washington, het directoraat-generaal Secretariaat (met uitzondering van (met uitzondering van Afdeling Informatiebeheer) - DIV/IMS), de directieadviseurs, het directoraat-generaal Juridische Zaken, de directoraten-generaal Microprudentieel Toezicht I tot en met IV of het Secretariaat van de Raad van Toezicht mogen pas aanvangen met werken voor een in de Unie gevestigde financiële instelling na het verstrijken van drie maanden vanaf de datum waarop hun werk in deze bedrijfsonderdelen eindigde; |
| --- | --- |

b)

personeelsleden in salarisschaal I of hoger die ten minste zes maanden werkzaam waren in het directoraat-generaal Economie, het directoraat-generaal Onderzoek, het directoraat-generaal Macroprudentieel Beleid en Financiële Stabiliteit, het directoraat-generaal Markttransacties, het directoraat Risicobeheer, het directoraat-generaal Internationale & Europese Betrekkingen, de vertegenwoordiging van de ECB in Washington, het directoraat-generaal Secretariaat (met uitzondering van (met uitzondering van Afdeling Informatiebeheer) - DIV/IMS), de directieadviseurs, het directoraat-generaal Juridische Zaken, de directoraten-generaal Microprudentieel Toezicht I tot en met IV of het Secretariaat van de Raad van Toezicht mogen pas aanvangen met werken voor een in de Unie gevestigde financiële instelling na het verstrijken van drie maanden vanaf de datum waarop hun werk in deze bedrijfsonderdelen eindigde;

| c) | personeelsleden in salarisschaal K of hoger die ten minste zes maanden werkzaam waren in enig ander bedrijfsonderdeel van de ECB mogen pas aanvangen met werken voor een in de Unie gevestigde financiële instelling na het verstrijken van drie maanden vanaf de datum waarop hun werk in deze bedrijfsonderdelen eindigde; |
| --- | --- |

c)

personeelsleden in salarisschaal K of hoger die ten minste zes maanden werkzaam waren in enig ander bedrijfsonderdeel van de ECB mogen pas aanvangen met werken voor een in de Unie gevestigde financiële instelling na het verstrijken van drie maanden vanaf de datum waarop hun werk in deze bedrijfsonderdelen eindigde;

| d) | personeelsleden in salarisschaal I of hoger die tijdens hun dienstverband bij de ECB ten minste zes maanden betrokken waren bij toezicht op betalingssystemen mogen pas aanvangen met werken voor een entiteit bij wiens toezicht zij direct betrokken waren na het verstrijken van zes maanden vanaf de datum waarop hun directe betrokkenheid bij het toezicht op de entiteit eindigde; |
| --- | --- |

d)

personeelsleden in salarisschaal I of hoger die tijdens hun dienstverband bij de ECB ten minste zes maanden betrokken waren bij toezicht op betalingssystemen mogen pas aanvangen met werken voor een entiteit bij wiens toezicht zij direct betrokken waren na het verstrijken van zes maanden vanaf de datum waarop hun directe betrokkenheid bij het toezicht op de entiteit eindigde;

| e) | personeelsleden in salarisschaal I of hoger die tijdens hun dienstverband bij de ECB direct betrokken waren bij de selectie van een leverancier of het beheren van een contract met een toeleverancier mogen pas aanvangen met werken voor een dergelijke leverancier na het verstrijken van:






  1) | zes maanden indien de totale waarde van het contract/ de contracten met deze leverancier meer bedraagt dan 200 000 EUR maar minder dan 1 miljoen EUR; |
| --- | --- | --- |

e)

personeelsleden in salarisschaal I of hoger die tijdens hun dienstverband bij de ECB direct betrokken waren bij de selectie van een leverancier of het beheren van een contract met een toeleverancier mogen pas aanvangen met werken voor een dergelijke leverancier na het verstrijken van:

1)

zes maanden indien de totale waarde van het contract/ de contracten met deze leverancier meer bedraagt dan 200 000 EUR maar minder dan 1 miljoen EUR;

| 2) | een jaar indien de totale waarde van het contract/ de contracten met deze leverancier 1 miljoen EUR of meer bedraagt |
| --- | --- |

2)

een jaar indien de totale waarde van het contract/ de contracten met deze leverancier 1 miljoen EUR of meer bedraagt

vanaf de dag waarop hun betrokkenheid eindigde;

| f) | personeelsleden in salarisschaal I of hoger mogen zich na hun dienstverband bij de ECB alleen bezighouden met lobbyactiviteiten en belangenbehartiging jegens de ECB met betrekking tot zaken waarvoor zij gedurende hun dienstverband voor de ECB verantwoordelijk waren na het verstrijken van zes maanden vanaf de datum waarop hun verantwoordelijkheid voor deze zaken eindigde; |
| --- | --- |

f)

personeelsleden in salarisschaal I of hoger mogen zich na hun dienstverband bij de ECB alleen bezighouden met lobbyactiviteiten en belangenbehartiging jegens de ECB met betrekking tot zaken waarvoor zij gedurende hun dienstverband voor de ECB verantwoordelijk waren na het verstrijken van zes maanden vanaf de datum waarop hun verantwoordelijkheid voor deze zaken eindigde;

| g) | personeelsleden in salarisschaal I of hoger die tijdens hun dienstverband bij de ECB direct betrokken waren bij een rechtsgeschil of een ernstige conflictueuze relatie met een andere entiteit mogen pas aanvangen met werken voor een dergelijke entiteit of voor enige andere partij die optreedt namens die entiteit na het verstrijken van zes maanden vanaf de datum waarop hun directe betrokkenheid eindigde. |
| --- | --- |

g)

personeelsleden in salarisschaal I of hoger die tijdens hun dienstverband bij de ECB direct betrokken waren bij een rechtsgeschil of een ernstige conflictueuze relatie met een andere entiteit mogen pas aanvangen met werken voor een dergelijke entiteit of voor enige andere partij die optreedt namens die entiteit na het verstrijken van zes maanden vanaf de datum waarop hun directe betrokkenheid eindigde.

| 0.2.8.4. | Indien de voorgenomen beroepswerkzaamheid valt onder twee verschillende afkoelingsperioden, is de langere periode van toepassing. |
| --- | --- |

0.2.8.4.

| 0.2.8.5. | Voor personeelsleden wier dienstverband bij de ECB niet langer is dan vier jaar, is de duur van de kennisgevingsverplichtingen en de afkoelingsperioden zoals uiteengezet in de artikelen 0.2.8.2 en 0.2.8.3 niet langer dan de helft van de duur van hun dienstverband bij de ECB. |
| --- | --- |

0.2.8.5.

| 0.2.8.6. | Op verzoek van een personeelslid kan de directie bij uitzondering de in artikel 0.2.8.3 vastgelegde afkoelingsperioden afschaffen of verkorten, indien er bijzondere omstandigheden zijn die belangenconflicten als resultaat van de opvolgende beroepswerkzaamheid uitsluiten. Het personeelslid dient een met redenen omkleed verzoek, inclusief ondersteunend bewijsmateriaal, in bij het Bureau Naleving en Governance voor een besluit door de directie binnen een redelijke termijn. |
| --- | --- |

0.2.8.6.

| 0.2.8.7. | Indien de in artikel 0.2.8.3, onder a) punt 1), i) uiteengezette afkoelingsperiode van toepassing is, kan de directie onder uitzonderlijke omstandigheden en op voorstel van het Bureau Naleving en Governance besluiten om die afkoelingsperiode te verlengen tot maximaal twee jaar indien belangenconflicten aanhouden. |
| --- | --- |

0.2.8.7.

0.3.   Beroepsnormen

0.3.1.   Beroepsgeheim

Personeelsleden houden zich aan regels van de ECB met betrekking tot het beheer en de geheimhouding van documenten, en in het bijzonder vragen zij toestemming voor openbaarmaking van informatie binnen en buiten de ECB, waar nodig.

0.3.2.   Betrekkingen met derden

| 0.3.2.1. | Personeelsleden handelen indachtig de onafhankelijkheid en de reputatie van de ECB en de noodzaak het beroepsgeheim te handhaven. Bij de uitoefening van hun beroepswerkzaamheden vragen noch aanvaarden personeelsleden instructies van enige regering, autoriteit, organisatie of persoon buiten de ECB. Personeelsleden informeren hun lijnmanager indien een derde tracht de ECB te beïnvloeden bij de uitvoering van haar taken.
  Wanneer personeelsleden een mening geven waaromtrent de ECB geen standpunt heeft bepaald, vermelden zij expliciet dat hun persoonlijke standpunten niet noodzakelijkerwijs die van de ECB weergeven. |
| --- | --- |

0.3.2.1.

Wanneer personeelsleden een mening geven waaromtrent de ECB geen standpunt heeft bepaald, vermelden zij expliciet dat hun persoonlijke standpunten niet noodzakelijkerwijs die van de ECB weergeven.

| 0.3.2.2. | Personeelsleden houden een hoge mate van toegankelijkheid aan in hun contacten met andere Europese instellingen, organen, agentschappen en internationale organisaties en zijn alert en houden zich beschikbaar voor tijdige reacties.
  Personeelsleden werken nauw samen met hun collega's van de nationale centrale banken van het Europees Stelsel van Centrale Banken (ESCB) en de nationale bevoegde autoriteiten die deelnemen aan het Gemeenschappelijk Toezichtsmechanisme (GTM), waarbij zij rekening houden met hun verplichtingen jegens de ECB en de onpartijdige rol van de ECB binnen het ESCB. |
| --- | --- |

0.3.2.2.

Personeelsleden werken nauw samen met hun collega's van de nationale centrale banken van het Europees Stelsel van Centrale Banken (ESCB) en de nationale bevoegde autoriteiten die deelnemen aan het Gemeenschappelijk Toezichtsmechanisme (GTM), waarbij zij rekening houden met hun verplichtingen jegens de ECB en de onpartijdige rol van de ECB binnen het ESCB.

| 0.3.2.3. | Personeelsleden betrachten voorzichtigheid in hun betrekkingen met belangengroepen en de media. Personeelsleden verwijzen alle informatieverzoeken door het publiek in het algemeen of de media naar het directoraat-generaal Communicatie en Talendiensten (DG/C) in overeenstemming met de bepalingen die zijn vastgelegd in het Business Practice Handbook. Personeelsleden verwijzen alle informatieverzoeken door het publiek in het algemeen of de media om toegang tot ECB-documenten naar het directoraat-generaal Secretariaat in overeenstemming met de bepalingen die zijn vastgelegd in het Business Practice Handbook. |
| --- | --- |

0.3.2.3.

| 0.3.2.4. | Personeelsleden die wensen te spreken op externe conferenties of seminars of overwegen bij te dragen aan externe publicaties, verzoeken om voorafgaande toestemming in overeenstemming met het Business Practice Handbook en leven de relevante bepalingen na. |
| --- | --- |

0.3.2.4.

| 0.3.2.5. | De artikelen 0.3.2.3 en 0.3.2.4 zijn niet van toepassing op personeelsvertegenwoordigers met betrekking tot zaken die binnen hun mandaat vallen. Personeelsvertegenwoordigers brengen DG/C tijdig op de hoogte van mediacontacten, speeches of externe publicaties. Hun verplichtingen inzake loyaliteit en het beroepsgeheim blijven in alle gevallen volledig van kracht. |
| --- | --- |

0.3.2.5.

0.3.3.   Interne betrekkingen

| 0.3.3.1. | Personeelsleden volgen de instructies van hun managers en de toepasselijke rapportagelijnen op. Indien personeelsleden van mening zijn dat een aan hen gegeven opdracht onregelmatig is, brengen zij hun lijnmanager op de hoogte van hun bezorgdheid, of, indien zij van mening zijn dat hun lijnmanager hun zorgen niet voldoende heeft weggenomen, hun directeur-generaal, directeur of hun plaatsvervangers. Indien de opdracht schriftelijk wordt bevestigd door de directeur-generaal, directeur of hun plaatsvervangers, voeren personeelsleden deze opdracht uit, tenzij deze evident onwettig is. |
| --- | --- |

0.3.3.1.

| 0.3.3.2. | Personeelsleden vragen andere personeelsleden niet om privétaken voor hen of voor anderen uit te voeren. |
| --- | --- |

0.3.3.2.

| 0.3.3.3. | Personeelsleden gedragen zich loyaal jegens hun collega’s. Met name houden personeelsleden ten opzichte van andere personeelsleden geen informatie achter die de uitvoering van het werk zou kunnen beïnvloeden, in het bijzonder met het oog op persoonlijk voordeel, noch verschaffen zij valse, verkeerde of overdreven informatie. Voorts belemmeren noch weigeren zij samenwerking met collega's. |
| --- | --- |

0.3.3.3.

0.3.4.   Respecteren van het beginsel van scheiding tussen toezichtfunctie en monetairbeleidsfunctie

Personeelsleden respecteren het beginsel van scheiding tussen toezichtfunctie en monetairbeleidsfunctie zoals neergelegd in de regelgeving waarin dit beginsel wordt geïmplementeerd.

0.4.   Financiële privétransacties

0.4.1.   Algemene beginselen

| 0.4.1.1. | Personeelsleden betrachten uiterste behoedzaamheid en zorgvuldigheid bij het verrichten van financiële privétransacties voor eigen rekening of voor rekening van een derde, teneinde de reputatie en geloofwaardigheid van de ECB te waarborgen evenals het vertrouwen van het publiek in de integriteit en onpartijdigheid van de personeelsleden van de ECB. Hun financiële privétransacties zijn niet-speculatief, terughoudend en staan in redelijke verhouding tot hun inkomen en vermogen teneinde hun financiële onafhankelijkheid niet in gevaar te brengen. |
| --- | --- |

0.4.1.1.

| 0.4.1.2. | Het Bureau Naleving en Governance kan bindende richtsnoeren uitvaardigen voor de interpretatie en toepassing van dit artikel. Op voorwaarde dat de directie hiervoor toestemming geeft, kan het Bureau Naleving en Governance in het bijzonder nadere financiële privétransacties aanduiden die verboden zijn of onderworpen worden aan voorafgaande toestemming op basis van de artikelen 0.4.2.2 en 0.4.2.3 indien deze transacties in strijd zijn met de activiteiten van de ECB, of als dusdanig kunnen worden opgevat. Het Bureau Naleving en Governance publiceert dergelijke richtsnoeren via de daartoe geëigende kanalen. |
| --- | --- |

0.4.1.2.

| 0.4.1.3. | Personeelsleden mogen ter bevordering van hun eigen of andermans privébelangen geen informatie gebruiken, of trachten te gebruiken, die gerelateerd is aan de activiteiten van de ECB, nationale centrale banken, nationale bevoegde autoriteiten of het Europees Comité voor systeemrisico’s, en welke informatie niet openbaar is gemaakt noch voor het publiek toegankelijk is (hierna “voorwetenschap”).
  Personeelsleden mogen met name geen voordeel putten uit voorwetenschap bij enige financiële privétransactie of bij het aanbevelen of afraden van dergelijke transacties. |
| --- | --- |

0.4.1.3.

Personeelsleden mogen met name geen voordeel putten uit voorwetenschap bij enige financiële privétransactie of bij het aanbevelen of afraden van dergelijke transacties.

| 0.4.1.4. | Bij twijfel over de uitleg van dit artikel vragen personeelsleden advies aan het Bureau Naleving en Governance alvorens een financiële privétransactie te verrichten. |
| --- | --- |

0.4.1.4.

0.4.2.   Categorieën financiële privétransacties

Onverminderd de algemene verplichtingen van de artikelen 0.4.1 en 0.4.3, voldoen personeelsleden aan de regels die van toepassing zijn op de volgende categorieën van:

| a) | vrijgestelde financiële privétransacties; |
| --- | --- |

a)

vrijgestelde financiële privétransacties;

| b) | verboden financiële privétransacties; |
| --- | --- |

b)

verboden financiële privétransacties;

| c) | financiële privétransacties die zijn onderworpen aan voorafgaande toestemming; |
| --- | --- |

c)

financiële privétransacties die zijn onderworpen aan voorafgaande toestemming;

| d) | financiële privétransacties die zijn onderworpen aan rapportage achteraf. |
| --- | --- |

d)

financiële privétransacties die zijn onderworpen aan rapportage achteraf.

0.4.2.1.   Vrijgestelde financiële privétransacties

Onverminderd de algemene verplichtingen uit de artikelen 0.4.1 en 0.4.3, mogen personeelsleden de volgende financiële privétransacties verrichten zonder enige restrictie of kennisgevingsverplichting:

| a) | aan- of verkoop van rechten van deelneming in een collectieve beleggingsregeling ten aanzien waarvan het personeelslid geen invloed heeft op het beleggingsbeleid, behalve regelingen waarvan het hoofddoel is om te beleggen in activa die vallen onder de artikelen 0.4.2.2, onder b), en 0.4.2.3, onder b) en c), evenals overmakingen en deviezentransacties die direct samenhangen met deze aan- of verkoop; |
| --- | --- |

a)

aan- of verkoop van rechten van deelneming in een collectieve beleggingsregeling ten aanzien waarvan het personeelslid geen invloed heeft op het beleggingsbeleid, behalve regelingen waarvan het hoofddoel is om te beleggen in activa die vallen onder de artikelen 0.4.2.2, onder b), en 0.4.2.3, onder b) en c), evenals overmakingen en deviezentransacties die direct samenhangen met deze aan- of verkoop;

| b) | aankoop of aflossing van verzekeringspolissen of lijfrenten; |
| --- | --- |

b)

aankoop of aflossing van verzekeringspolissen of lijfrenten;

| c) | aan- of verkoop van vreemde valuta voor de incidentele aankoop van niet-financiële beleggingen of activa, voor privéreisdoeleinden, of ter dekking van huidige of toekomstige persoonlijke uitgaven in een andere valuta dan die waarin het salaris van het personeelslid wordt uitbetaald; |
| --- | --- |

c)

aan- of verkoop van vreemde valuta voor de incidentele aankoop van niet-financiële beleggingen of activa, voor privéreisdoeleinden, of ter dekking van huidige of toekomstige persoonlijke uitgaven in een andere valuta dan die waarin het salaris van het personeelslid wordt uitbetaald;

| d) | uitgaven, inclusief aan-of verkoop van niet-financiële beleggingen of activa, waaronder onroerend goed; |
| --- | --- |

d)

uitgaven, inclusief aan-of verkoop van niet-financiële beleggingen of activa, waaronder onroerend goed;

| e) | het regelen van hypotheken; |
| --- | --- |

e)

het regelen van hypotheken;

| f) | het overmaken van fondsen van een lopende rekening of spaarrekening in enige valuta van personeelsleden naar een andere lopende rekening of spaarrekening op naam van henzelf of een derde; |
| --- | --- |

f)

het overmaken van fondsen van een lopende rekening of spaarrekening in enige valuta van personeelsleden naar een andere lopende rekening of spaarrekening op naam van henzelf of een derde;

| g) | andere financiële privétransacties die noch verboden, noch onderworpen zijn aan voorafgaande toestemming en waarvan de waarde niet hoger is dan 10 000 EUR binnen een gegeven kalendermaand. Personeelsleden mogen financiële privétransacties niet opsplitsen teneinde deze drempel te omzeilen. |
| --- | --- |

g)

andere financiële privétransacties die noch verboden, noch onderworpen zijn aan voorafgaande toestemming en waarvan de waarde niet hoger is dan 10 000 EUR binnen een gegeven kalendermaand. Personeelsleden mogen financiële privétransacties niet opsplitsen teneinde deze drempel te omzeilen.

0.4.2.2.   Verboden financiële privétransacties

Personeelsleden verrichten geen van de ieder van de hiernavolgende financiële privétransacties:

| a) | transacties met betrekking tot ofwel een particuliere rechtspersoon ofwel individuen waarmee het personeelslid een voortdurende professionele relatie heeft namens de ECB; |
| --- | --- |

a)

transacties met betrekking tot ofwel een particuliere rechtspersoon ofwel individuen waarmee het personeelslid een voortdurende professionele relatie heeft namens de ECB;

| b) | transacties inzake i) individueel verhandelbare obligaties en aandelen die worden uitgegeven door financiële instellingen (met uitzondering van centrale banken) die zijn gevestigd of een dochteronderneming hebben in de Unie; ii) met dergelijke obligaties en aandelen verband houdende derivaten; iii) gecombineerde instrumenten indien een van de componenten valt onder i) of ii), en iv) rechten van deelneming in collectieve beleggingsregelingen waarvan het hoofddoel is om te beleggen in dergelijke obligaties, aandelen of instrumenten. |
| --- | --- |

b)

transacties inzake i) individueel verhandelbare obligaties en aandelen die worden uitgegeven door financiële instellingen (met uitzondering van centrale banken) die zijn gevestigd of een dochteronderneming hebben in de Unie; ii) met dergelijke obligaties en aandelen verband houdende derivaten; iii) gecombineerde instrumenten indien een van de componenten valt onder i) of ii), en iv) rechten van deelneming in collectieve beleggingsregelingen waarvan het hoofddoel is om te beleggen in dergelijke obligaties, aandelen of instrumenten.

0.4.2.3.   Financiële privétransacties waarvoor voorafgaande toestemming vereist is

Personeelsleden vragen de toestemming van het Bureau Naleving en Governance voordat zij de volgende financiële privétransacties verrichten:

| a) | kortetermijnhandel, d.w.z. de aan- of verkoop van activa met hetzelfde internationaal effecten- identificatienummer (ISIN), die in de voorgaande maand zijn aangekocht of verkocht. Toestemming is niet vereist indien de daaropvolgende verkoop geschiedt ter uitvoering van een stop-lossopdracht die door het personeelslid is gegeven aan zijn makelaar; |
| --- | --- |

a)

kortetermijnhandel, d.w.z. de aan- of verkoop van activa met hetzelfde internationaal effecten- identificatienummer (ISIN), die in de voorgaande maand zijn aangekocht of verkocht. Toestemming is niet vereist indien de daaropvolgende verkoop geschiedt ter uitvoering van een stop-lossopdracht die door het personeelslid is gegeven aan zijn makelaar;

| b) | transacties hoger dan 10 000 EUR binnen een gegeven kalendermaand in i) overheidsobligaties uitgegeven door eurogebiedlidstaten; ii) met dergelijke overheidsobligaties verband houdende derivaten; iii) gecombineerde instrumenten indien een van de componenten valt onder i) of ii), en iv) rechten van deelneming in collectieve beleggingsregelingen waarvan het hoofddoel is om te beleggen in dergelijke effecten of instrumenten; |
| --- | --- |

b)

transacties hoger dan 10 000 EUR binnen een gegeven kalendermaand in i) overheidsobligaties uitgegeven door eurogebiedlidstaten; ii) met dergelijke overheidsobligaties verband houdende derivaten; iii) gecombineerde instrumenten indien een van de componenten valt onder i) of ii), en iv) rechten van deelneming in collectieve beleggingsregelingen waarvan het hoofddoel is om te beleggen in dergelijke effecten of instrumenten;

| c) | transacties hoger dan 10 000 EUR binnen een gegeven kalendermaand in i) goud en goudgerelateerde afgeleide instrumenten (met inbegrip van goudgedexeerde effecten); ii) aandelen, obligaties, of daarmee verband houdende afgeleide instrumenten die zijn uitgegeven door ondernemingen waarvan de hoofdactiviteit bestaat uit de winning of de productie van goud; iii) gecombineerde instrumenten indien een van de componenten valt onder i) of ii), en iv) rechten van deelneming in collectieve beleggingsregelingen waarvan het hoofddoel is om te beleggen in dergelijke effecten of instrumenten; |
| --- | --- |

c)

transacties hoger dan 10 000 EUR binnen een gegeven kalendermaand in i) goud en goudgerelateerde afgeleide instrumenten (met inbegrip van goudgedexeerde effecten); ii) aandelen, obligaties, of daarmee verband houdende afgeleide instrumenten die zijn uitgegeven door ondernemingen waarvan de hoofdactiviteit bestaat uit de winning of de productie van goud; iii) gecombineerde instrumenten indien een van de componenten valt onder i) of ii), en iv) rechten van deelneming in collectieve beleggingsregelingen waarvan het hoofddoel is om te beleggen in dergelijke effecten of instrumenten;

| d) | deviezentransacties met uitzondering van de in artikel 0.4.2.1, onder c), opgesomde transacties en die meer dan 10 000 EUR bedragen binnen een gegeven kalendermaand. |
| --- | --- |

d)

deviezentransacties met uitzondering van de in artikel 0.4.2.1, onder c), opgesomde transacties en die meer dan 10 000 EUR bedragen binnen een gegeven kalendermaand.

0.4.2.4.   Financiële privétransacties die achteraf moeten worden gerapporteerd

Iedere financiële privétransactie van meer dan 10 000 EUR binnen een gegeven kalendermaand, die niet onder een van de voorgaande drie categorieën valt, wordt door personeelsleden binnen 30 kalenderdagen na het verrichten ervan gerapporteerd aan het Bureau Naleving en Governance. Het Bureau Naleving en Governance stelt vast welke informatie gerapporteerd moet worden, evenals het rapportageformat en de procedure.

De rapportageverplichting heeft in het bijzonder betrekking op:

| a) | leningen, niet-zijnde hypotheken (inclusief het omschakelen van een vaste naar een variabele regeling of andersom, of de verlenging van een bestaande lening). Personeelsleden geven aan of de lening wordt gebruikt voor de verwerving van financiële instrumenten; |
| --- | --- |

a)

leningen, niet-zijnde hypotheken (inclusief het omschakelen van een vaste naar een variabele regeling of andersom, of de verlenging van een bestaande lening). Personeelsleden geven aan of de lening wordt gebruikt voor de verwerving van financiële instrumenten;

| b) | rentegerelateerde derivaten en derivaten op basis van indexcijfers; |
| --- | --- |

b)

rentegerelateerde derivaten en derivaten op basis van indexcijfers;

| c) | aan- of verkopen van aandelen van instellingen anders dan die vermeld in artikel 0.4.2.2, onder b), en obligaties die worden uitgegeven door dergelijke instellingen. |
| --- | --- |

c)

aan- of verkopen van aandelen van instellingen anders dan die vermeld in artikel 0.4.2.2, onder b), en obligaties die worden uitgegeven door dergelijke instellingen.

0.4.2.5.   Bestaande activa voortvloeiend uit verboden transacties

Personeelsleden mogen activa die voortvloeien uit transacties in de zin van artikel 0.4.2.2 behouden:

| a) | die in hun bezit zijn op het moment waarop zij onderworpen worden aan de in artikel 0.4 vastgestelde restricties; |
| --- | --- |

a)

die in hun bezit zijn op het moment waarop zij onderworpen worden aan de in artikel 0.4 vastgestelde restricties;

| b) | die zij op een later tijdstip verwerven zonder enige handeling van hun kant, in het bijzonder als gevolg van een erfenis, gift, verandering in de samenstelling van hun gezin, of als gevolg van een verandering in de kapitaalstructuur of een wijziging in de zeggenschap van de entiteit waarin het personeelslid activa of rechten bezit; |
| --- | --- |

b)

die zij op een later tijdstip verwerven zonder enige handeling van hun kant, in het bijzonder als gevolg van een erfenis, gift, verandering in de samenstelling van hun gezin, of als gevolg van een verandering in de kapitaalstructuur of een wijziging in de zeggenschap van de entiteit waarin het personeelslid activa of rechten bezit;

| c) | die zij hadden verworven toen de transactie nog niet verboden was.
  Personeelsleden mogen beschikken over de aan deze activa verbonden rechten of deze uitoefenen mits voorafgaand toestemming is verleend door het Bureau Naleving en Governance.
  Personeelsleden vragen advies aan het Bureau Naleving en Governance indien het aanhouden van deze activa een belangenconflict in het leven zou kunnen roepen. In dat geval kan het Bureau Naleving en Governance eisen dat het personeelslid dergelijke activa binnen een redelijke termijn verkoopt, indien een dergelijke verkoop noodzakelijk is ter vermijding van een belangenconflict. |
| --- | --- |

c)

die zij hadden verworven toen de transactie nog niet verboden was.

Personeelsleden mogen beschikken over de aan deze activa verbonden rechten of deze uitoefenen mits voorafgaand toestemming is verleend door het Bureau Naleving en Governance.

Personeelsleden vragen advies aan het Bureau Naleving en Governance indien het aanhouden van deze activa een belangenconflict in het leven zou kunnen roepen. In dat geval kan het Bureau Naleving en Governance eisen dat het personeelslid dergelijke activa binnen een redelijke termijn verkoopt, indien een dergelijke verkoop noodzakelijk is ter vermijding van een belangenconflict.

0.4.2.6.   Verzoek om toestemming

Een verzoek om toestemming in de zin van artikel 0.4.2.3 of artikel 0.4.2.5 wordt ten minste vijf dagen voor de beoogde orderdatum voorgelegd aan het Bureau Naleving en Governance in het door het Bureau Naleving en Governance gespecificeerde format. Het Bureau Naleving en Governance beslist binnen vijf werkdagen over het verzoek, waarbij in het bijzonder en voor zover relevant het volgende wordt overwogen: a) de beroepswerkzaamheden van het personeelslid en diens toegang tot relevante voorwetenschap; b) de speculatieve/niet-speculatieve aard van de transactie; c) de betrokken bedragen, indien aangegeven; d) het reputatierisico voor de ECB, en e) de timing, met name de nabijheid ten opzichte van een vergadering van de besluitvormende organen van de ECB. Het Bureau Naleving en Governance kan bepaalde voorwaarden verbinden aan toestemming. Indien het Bureau Naleving en Governance niet binnen vijf werkdagen reageert op een verzoek om toestemming, wordt toestemming geacht te zijn verleend voor de transactie.

0.4.2.7.   Vermogensbeheer op discretionaire basis door een derde

Financiële transacties worden vrijgesteld van de in artikel 0.4.2.2 tot en met 0.4.2.6 neergelegde restricties voor zover zij worden uitgevoerd door een derde aan wiens beoordelingsbevoegdheid het personeelslid het beheer van zijn financiële privétransacties heeft toevertrouwd op basis van een schriftelijke vermogensbeheersovereenkomst. Deze vrijstelling is onder voorbehoud van toestemming van het Bureau Naleving en Governance. De toestemming wordt verleend indien bewijs wordt verstrekt dat de algemene voorwaarden garanderen dat het personeelslid geen invloed, direct of indirect, kan uitoefenen op enig door de derde te nemen beheersbesluit. Het personeelslid brengt het Bureau Naleving en Governance op de hoogte van iedere wijziging van de algemene voorwaarden van de vermogensbeheersovereenkomst.

0.4.3.   Toezicht op naleving

| 0.4.3.1. | Personeelsleden verschaffen een actuele lijst aan het Bureau Naleving en Governance van:






  a) | hun bankrekeningen, waaronder gezamenlijke rekeningen, bewaarnemingsrekeningen, kredietkaartrekeningen en rekeningen bij effectenmakelaars, en |
| --- | --- | --- |

0.4.3.1.

a)

hun bankrekeningen, waaronder gezamenlijke rekeningen, bewaarnemingsrekeningen, kredietkaartrekeningen en rekeningen bij effectenmakelaars, en

| b) | alle volmachten die derden aan hen hebben verleend in verband met hun bankrekeningen, waaronder bewaarnemingsrekeningen. Personeelsleden mogen slechts over volmachten voor bankrekeningen van derden beschikken en deze gebruiken indien het hen is toegestaan om de relevante bestanden beschikbaar te stellen aan de ECB in de zin van artikel 0.4.3.2. |
| --- | --- |

b)

alle volmachten die derden aan hen hebben verleend in verband met hun bankrekeningen, waaronder bewaarnemingsrekeningen. Personeelsleden mogen slechts over volmachten voor bankrekeningen van derden beschikken en deze gebruiken indien het hen is toegestaan om de relevante bestanden beschikbaar te stellen aan de ECB in de zin van artikel 0.4.3.2.

Personeelsleden zorgen ervoor dat deze lijst wordt geactualiseerd.

| 0.4.3.2. | Met het oog op hun rapportageverplichtingen krachtens artikel 0.4.3, houden personeelsleden bestanden bij voor het afgelopen en huidige kalenderjaar van:






  a) | rekeningafschriften voor alle in artikel 0.4.3.1 vermelde rekeningen; |
| --- | --- | --- |

0.4.3.2.

a)

rekeningafschriften voor alle in artikel 0.4.3.1 vermelde rekeningen;

| b) | alle aan-en verkopen van financiële activa of rechten gedaan door personeelsleden of derden voor rekening en risico van personeelsleden of gedaan door personeelsleden voor rekening en risico van derden; |
| --- | --- |

b)

alle aan-en verkopen van financiële activa of rechten gedaan door personeelsleden of derden voor rekening en risico van personeelsleden of gedaan door personeelsleden voor rekening en risico van derden;

| c) | het afsluiten of wijzigen van hypotheken of andere leningen voor hun eigen rekening en risico of door hen uitgevoerd voor rekening en risico van anderen; |
| --- | --- |

c)

het afsluiten of wijzigen van hypotheken of andere leningen voor hun eigen rekening en risico of door hen uitgevoerd voor rekening en risico van anderen;

| d) | hun handelingen met betrekking tot pensioenplannen, waaronder het Pensioenplan van de ECB; |
| --- | --- |

d)

hun handelingen met betrekking tot pensioenplannen, waaronder het Pensioenplan van de ECB;

| e) | alle volmachten die derden aan hen hebben verleend in verband met hun bankrekeningen, waaronder bewaarnemingsrekeningen; |
| --- | --- |

e)

alle volmachten die derden aan hen hebben verleend in verband met hun bankrekeningen, waaronder bewaarnemingsrekeningen;

| f) | de algemene voorwaarden van enige schriftelijke vermogensbeheersovereenkomst zoals gedefinieerd in artikel 0.4.2.7 en van wijzigingen van een dergelijke overeenkomst. |
| --- | --- |

f)

de algemene voorwaarden van enige schriftelijke vermogensbeheersovereenkomst zoals gedefinieerd in artikel 0.4.2.7 en van wijzigingen van een dergelijke overeenkomst.

| 0.4.3.3. | Onder voorbehoud van goedkeuring door de directie kan het Bureau Naleving en Governance aan een externe dienstverlener verzoeken om de volgende zaken uit te voeren:






  a) | regelmatige controles op naleving met betrekking tot een bepaald percentage personeelsleden zoals vastgesteld door het Bureau Naleving en Governance, en |
| --- | --- | --- |

0.4.3.3.

a)

regelmatige controles op naleving met betrekking tot een bepaald percentage personeelsleden zoals vastgesteld door het Bureau Naleving en Governance, en

| b) | ad-hoc nalevingscontroles die gericht zijn op ofwel een specifieke groep personeelsleden ofwel specifieke soorten transacties. |
| --- | --- |

b)

ad-hoc nalevingscontroles die gericht zijn op ofwel een specifieke groep personeelsleden ofwel specifieke soorten transacties.

Voor de toepassing van dergelijke controles op naleving, kan het Bureau Naleving en Governance aan de personeelsleden verzoeken om, ten aanzien van een gespecificeerde periode, de in artikel 0.4.3.2 vermelde bestanden aan te leveren in een verzegelde envelop voor doorsturing naar de externe dienstverlener. Personeelsleden overleggen deze bestanden binnen de termijn die wordt vastgesteld door het Bureau Naleving en Governance.

| 0.4.3.4. | Onverminderd artikel 0.4.3.5, neemt de externe dienstverlener strikte geheimhouding in acht ten aanzien van alle ontvangen gegevens en documentatie en gebruikt deze alleen voor de uitvoering van nalevingscontroles. |
| --- | --- |

0.4.3.4.

| 0.4.3.5. | Indien de externe dienstverlener aanwijzingen ontdekt die aanleiding geven tot een vermoeden van een schending van professionele verplichtingen door een personeelslid of een schending van contractuele verplichtingen door een externe persoon die werkt voor de ECB en met inachtneming van de restricties uit artikel 0.4 uit hoofde van hun contract, rapporteren zij een dergelijke mogelijke schending samen met de ondersteunende documentatie aan het Bureau Naleving en Governance. Het Bureau Naleving en Governance beoordeelt de mogelijke schending en, indien het vermoeden wordt bevestigd, rapporteert dit aan het bevoegde orgaan of bedrijfsonderdeel of -delen voor, indien noodzakelijk, verder onderzoek of disciplinaire opvolging. Het rapport van de externe dienstverlener, inclusief de ondersteunende documentatie die in overeenstemming met de bovengenoemde regels is ingediend, kan onderdeel uitmaken van interne en/of externe vervolgprocedures. |
| --- | --- |

0.4.3.5.

| 0.4.3.6. | De verplichtingen van personeelsleden op basis van artikel 0.4.3 blijven van kracht tot het einde van het kalenderjaar volgend op het jaar waarin hun dienstverband eindigde. Het in artikel 0.4.1.3 neergelegde verbod op het gebruik van voorwetenschap blijft van kracht zolang de informatie niet openbaar is gemaakt. |
| --- | --- |

0.4.3.6.

0.4bis   Klokkenluidersinstrument en bescherming van klokkenluiders

0.4bis.1.   Definities

Voor de toepassing van dit artikel gelden de volgende definities:

| a) | “inbreuk”: elke illegale activiteit, met inbegrip van fraude of corruptie, waardoor de financiële belangen van de Unie worden geschaad, of elke gedraging in verband met de uitoefening van beroepswerkzaamheden door een bij de activiteiten van de ECB betrokken persoon, die een niet-naleving vormt van de op hen toepasselijke wet- en regelgeving; |
| --- | --- |

a)

“inbreuk”: elke illegale activiteit, met inbegrip van fraude of corruptie, waardoor de financiële belangen van de Unie worden geschaad, of elke gedraging in verband met de uitoefening van beroepswerkzaamheden door een bij de activiteiten van de ECB betrokken persoon, die een niet-naleving vormt van de op hen toepasselijke wet- en regelgeving;

| b) | “identiteit”: informatie die een natuurlijke persoon identificeert of identificeerbaar maakt of die kan leiden tot directe of indirecte identificatie van een natuurlijke persoon, met name aan de hand van identificatiemiddelen als bedoeld in artikel 3, punt 1, van Verordening (EU) 2018/1725 van het Europees Parlement en de Raad (*1); |
| --- | --- |

b)

“identiteit”: informatie die een natuurlijke persoon identificeert of identificeerbaar maakt of die kan leiden tot directe of indirecte identificatie van een natuurlijke persoon, met name aan de hand van identificatiemiddelen als bedoeld in artikel 3, punt 1, van Verordening (EU) 2018/1725 van het Europees Parlement en de Raad (*1);

| c) | “informatie over inbreuken”: informatie, met inbegrip van redelijke vermoedens, over mogelijke inbreuken of over pogingen om dergelijke inbreuken te verbergen; |
| --- | --- |

c)

“informatie over inbreuken”: informatie, met inbegrip van redelijke vermoedens, over mogelijke inbreuken of over pogingen om dergelijke inbreuken te verbergen;

| d) | “bij de activiteiten van de ECB betrokken persoon”: een personeelslid, een personeelslid met een kortetermijnaanstelling, een deelnemer aan het programma voor afgestudeerden, een stagiair of een van de hoge ambtenaren van de ECB; |
| --- | --- |

d)

“bij de activiteiten van de ECB betrokken persoon”: een personeelslid, een personeelslid met een kortetermijnaanstelling, een deelnemer aan het programma voor afgestudeerden, een stagiair of een van de hoge ambtenaren van de ECB;

| e) | “hoge ambtenaren van de ECB”: de ambtenaren bedoeld in de artikelen 1.1, 1.2 en 1.4 van de Gedragscode voor hoge ambtenaren van de Europese Centrale Bank (*2); |
| --- | --- |

e)

“hoge ambtenaren van de ECB”: de ambtenaren bedoeld in de artikelen 1.1, 1.2 en 1.4 van de Gedragscode voor hoge ambtenaren van de Europese Centrale Bank (*2);

| f) | “klokkenluider”: een bij de activiteiten van de ECB betrokken persoon die informatie over inbreuken meldt via een van de meldingskanalen als bedoeld in artikel 0.4bis.2, in artikel 0.5, in Besluit (EU) 2016/456 van de Europese Centrale Bank (ECB/2016/3) (*3) of administratieve circulaire 01/2006 betreffende interne administratieve onderzoeken; |
| --- | --- |

f)

“klokkenluider”: een bij de activiteiten van de ECB betrokken persoon die informatie over inbreuken meldt via een van de meldingskanalen als bedoeld in artikel 0.4bis.2, in artikel 0.5, in Besluit (EU) 2016/456 van de Europese Centrale Bank (ECB/2016/3) (*3) of administratieve circulaire 01/2006 betreffende interne administratieve onderzoeken;

| g) | “getuige”: een is bij de activiteiten van de ECB betrokken persoon, niet zijnde de klokkenluider, die gehouden is samen te werken in het kader van een interne beoordeling van een mogelijke inbreuk, onder meer door het afleggen van getuigenverklaringen uit hoofde van administratieve circulaire 01/2006; |
| --- | --- |

g)

“getuige”: een is bij de activiteiten van de ECB betrokken persoon, niet zijnde de klokkenluider, die gehouden is samen te werken in het kader van een interne beoordeling van een mogelijke inbreuk, onder meer door het afleggen van getuigenverklaringen uit hoofde van administratieve circulaire 01/2006;

| h) | “betrokken persoon”: een bij de activiteiten van de ECB betrokken persoon die in de melding wordt aangeduid als een persoon aan wie de inbreuk wordt toegeschreven of met wie die persoon in verband wordt gebracht; |
| --- | --- |

h)

“betrokken persoon”: een bij de activiteiten van de ECB betrokken persoon die in de melding wordt aangeduid als een persoon aan wie de inbreuk wordt toegeschreven of met wie die persoon in verband wordt gebracht;

| i) | “represaille”: elk direct of indirect handelen of nalaten dat plaatsvindt in een werkgerelateerde context, het gevolg is van het rapporteren van informatie over inbreuken via een van de meldingskanalen als bedoeld in artikel 0.4bis.2, in artikel 0.5, in Besluit (EU) 2016/456 (ECB/2016/3) of in administratieve circulaire 01/2006, of het gevolg is van een getuigenverklaring in verband met een dergelijke melding, en die de klokkenluider of de getuige ongerechtvaardigde schade berokkent of kan berokkenen. Hieronder vallen ook dreigende vergeldingsmaatregelen en pogingen tot represailles; |
| --- | --- |

i)

“represaille”: elk direct of indirect handelen of nalaten dat plaatsvindt in een werkgerelateerde context, het gevolg is van het rapporteren van informatie over inbreuken via een van de meldingskanalen als bedoeld in artikel 0.4bis.2, in artikel 0.5, in Besluit (EU) 2016/456 (ECB/2016/3) of in administratieve circulaire 01/2006, of het gevolg is van een getuigenverklaring in verband met een dergelijke melding, en die de klokkenluider of de getuige ongerechtvaardigde schade berokkent of kan berokkenen. Hieronder vallen ook dreigende vergeldingsmaatregelen en pogingen tot represailles;

| j) | “bevoegde autoriteit”: de autoriteit die is aangewezen om meldingen van informatie over inbreuken die zijn gedaan via het in artikel 0.4bis.2, bedoelde meldingskanaal te beoordelen en feedback te geven aan de klokkenluider en/of die is aangewezen om gevolg te geven aan dergelijke meldingen. |
| --- | --- |

j)

“bevoegde autoriteit”: de autoriteit die is aangewezen om meldingen van informatie over inbreuken die zijn gedaan via het in artikel 0.4bis.2, bedoelde meldingskanaal te beoordelen en feedback te geven aan de klokkenluider en/of die is aangewezen om gevolg te geven aan dergelijke meldingen.

0.4bis.2.   Klokkenluidersinstrument

| 0.4bis.2.1. | Onverminderd de bepalingen aangaande het rapporteren van mogelijke illegale activiteiten in Besluit (EU) 2016/456 (ECB/2016/3), mogelijke schendingen van de waardigheid op het werk in artikel 0.5 en mogelijke schendingen van beroepswerkzaamheden in administratieve circulaire 01/2006, kunnen personeelsleden informatie over inbreuken melden via het daartoe door de ECB opgezette interne rapportageplatform (“het klokkenluidersinstrument”). |
| --- | --- |

0.4bis.2.1.

| 0.4bis.2.2. | Personeelsleden kunnen het klokkenluidersinstrument gebruiken als alternatief rapportagekanaal om zich te kwijten van hun meldingsplicht uit hoofde van Besluit (EU) 2016/456 (ECB/2016/3) of om te rapporteren uit hoofde van administratieve circulaire 01/2006. |
| --- | --- |

0.4bis.2.2.

0.4bis.3.   Beoordeling en opvolging van via het klokkenluidersinstrument gemelde informatie over inbreuken

| 0.4bis.3.1. | De bevoegde autoriteit voor via het klokkenluidersinstrument gemelde informatie over inbreuken, is de volgende:






  a) | de directeur Interne Audit, behalve voor de onder b) of c) genoemde meldingen; |
| --- | --- | --- |

0.4bis.3.1.

a)

de directeur Interne Audit, behalve voor de onder b) of c) genoemde meldingen;

| b) | de president indien de betrokken persoon of een van de betrokken personen de directeur Interne Audit is; |
| --- | --- |

b)

de president indien de betrokken persoon of een van de betrokken personen de directeur Interne Audit is;

| c) | de door de Raad van bestuur aangewezen bevoegde autoriteit is, indien de betrokken persoon of een van de betrokken personen een hoge ambtenaar van de ECB is. |
| --- | --- |

c)

de door de Raad van bestuur aangewezen bevoegde autoriteit is, indien de betrokken persoon of een van de betrokken personen een hoge ambtenaar van de ECB is.

| 0.4bis.3.2. | Via het klokkenluidersinstrument ontvangen meldingen van informatie over inbreuken die binnen het toepassingsgebied van Besluit (EU) 2016/456 (ECB/2016/3) vallen, worden overeenkomstig dat besluit opgevolgd. |
| --- | --- |

0.4bis.3.2.

| 0.4bis.3.3. | Via het klokkenluidersinstrument ontvangen meldingen van informatie over inbreuken die niet binnen het toepassingsgebied van Besluit (EU) 2016/456 (ECB/2016/3) vallen, worden opgevolgd overeenkomstig administratieve circulaire 01/2006.
  Niettegenstaande de eerste alinea is de procedure voor de beoordeling en opvolging van via het klokkenluidersinstrument gemelde informatie over inbreuken waarbij de betrokken persoon of een van de betrokken personen een hoge ambtenaar van de ECB is vastgelegd in een specifiek besluit van de Raad van bestuur. |
| --- | --- |

0.4bis.3.3.

Niettegenstaande de eerste alinea is de procedure voor de beoordeling en opvolging van via het klokkenluidersinstrument gemelde informatie over inbreuken waarbij de betrokken persoon of een van de betrokken personen een hoge ambtenaar van de ECB is vastgelegd in een specifiek besluit van de Raad van bestuur.

0.4bis.4.   Bescherming van klokkenluiders

| 0.4bis.4.1. | De ECB beschermt klokkenluiders door hun identiteit te beschermen en hen tegen represailles te beschermen. |
| --- | --- |

0.4bis.4.1.

| 0.4bis.4.2. | Klokkenluiders komen in aanmerking voor bescherming uit hoofde van dit artikel op voorwaarde dat zij overeenkomstig artikel 0.4bis.7.4, in het licht van de omstandigheden en de informatie waarover zij ten tijde van hun melding beschikten, geacht worden redelijke gronden te hebben gehad om aan te nemen dat de door hen gemelde informatie over inbreuken waarheidsgetrouw was en verband hield met een mogelijke inbreuk.
  Bij de toepassing van het eerste lid mogen klokkenluiders met name:






  a) | geen bescherming genieten wanneer de informatie over gemelde inbreuken bestaat uit:






  i) | een van de volgende opzettelijke of bewuste meldingen van: onjuiste of misleidende informatie, informatie die ten tijde van de melding beschikbaar is in het publieke domein, niet-onderbouwde speculaties of geruchten; of |
| --- | --- | --- | --- |

0.4bis.4.2.

Bij de toepassing van het eerste lid mogen klokkenluiders met name:

a)

geen bescherming genieten wanneer de informatie over gemelde inbreuken bestaat uit:

i)

een van de volgende opzettelijke of bewuste meldingen van: onjuiste of misleidende informatie, informatie die ten tijde van de melding beschikbaar is in het publieke domein, niet-onderbouwde speculaties of geruchten; of

| ii) | betwisting(en) van legitieme management- of bestuurlijke besluiten; |
| --- | --- |

ii)

betwisting(en) van legitieme management- of bestuurlijke besluiten;

| b) | geen bescherming verliezen wanneer de informatie over gemelde inbreuken door een eerlijke vergissing onjuist is. |
| --- | --- |

b)

geen bescherming verliezen wanneer de informatie over gemelde inbreuken door een eerlijke vergissing onjuist is.

0.4bis.5.   Bescherming van de identiteit

| 0.4bis.5.1. | De identiteit van klokkenluiders en getuigen wordt beschermd overeenkomstig de beginselen van deel 2 van het Business Rulebook.
  Onverminderd artikel 7, lid 5, van administratieve circulaire 01/2006 wordt de identiteit van klokkenluiders die zichzelf kenbaar hebben gemaakt, alleen bekendgemaakt:






  a) | op een “need-to-know”-basis, maar niet aan de betrokken persoon of een van de betrokken personen; of |
| --- | --- | --- |

0.4bis.5.1.

Onverminderd artikel 7, lid 5, van administratieve circulaire 01/2006 wordt de identiteit van klokkenluiders die zichzelf kenbaar hebben gemaakt, alleen bekendgemaakt:

a)

op een “need-to-know”-basis, maar niet aan de betrokken persoon of een van de betrokken personen; of

| b) | indien de klokkenluider uitdrukkelijk heeft ingestemd met de bekendmaking; of |
| --- | --- |

b)

indien de klokkenluider uitdrukkelijk heeft ingestemd met de bekendmaking; of

| c) | in de in artikel 6, lid 10, van administratieve circulaire 01/2006 beschreven omstandigheden, evenals waar nodig voor de toepassing van de rechten van de verdediging. |
| --- | --- |

c)

in de in artikel 6, lid 10, van administratieve circulaire 01/2006 beschreven omstandigheden, evenals waar nodig voor de toepassing van de rechten van de verdediging.

| 0.4bis.5.2. | Klokkenluiders kunnen anoniem melding maken via het klokkenluidersinstrument. In dat geval wordt hun identiteit niet bekendgemaakt tenzij en totdat zij ervoor kiezen zichzelf te kenbaar te maken. |
| --- | --- |

0.4bis.5.2.

0.4bis.6.   Bescherming tegen represailles

| 0.4bis.6.1. | Represailles tegen klokkenluiders en getuigen vormen een schending van beroepswerkzaamheden en worden onderworpen aan passende maatregelen, met inbegrip van, en indien nodig, disciplinaire maatregelen. |
| --- | --- |

0.4bis.6.1.

0.4bis.7.   Procedure voor het aanvragen van bescherming tegen represailles

| 0.4bis.7.1. | Klokkenluiders en getuigen kunnen een verzoek om bescherming tegen represailles indienen bij het hoofd van het Bureau Naleving en Governance, samen met alle relevante documenten of informatie ter staving van hun verzoek. Het verzoek wordt ingediend binnen 24 maanden vanaf het tijdstip waarop het handelen of nalaten waarvan wordt gesteld dat het om represailles gaat, heeft plaatsgevonden. |
| --- | --- |

0.4bis.7.1.

| 0.4bis.7.2. | Een dergelijk verzoek mag de verzoeker niet vrijwaren van aansprakelijkheid voor de eigen betrokkenheid, indien van toepassing, bij de door de verzoeker gemelde inbreuk of waarvan de verzoeker een getuige is. |
| --- | --- |

0.4bis.7.2.

| 0.4bis.7.3. | De het hoofd van het Bureau Naleving en Governance behandelt een dergelijk verzoek strikt vertrouwelijk en de identiteit van de verzoeker wordt beschermd overeenkomstig 0.4bis.5.1, ook wanneer de verzoeker een getuige is. |
| --- | --- |

0.4bis.7.3.

| 0.4bis.7.4. | Na ontvangst van het verzoek om bescherming tegen represailles verricht de het hoofd van het Bureau Naleving en Governance onverwijld de volgende handelingen:






  a) | het bevestigen van de ontvangst van het verzoek, en |
| --- | --- | --- |

0.4bis.7.4.

a)

het bevestigen van de ontvangst van het verzoek, en

| b) | controleren of het verzoek om bescherming aan de volgende voorwaarden voldoet:






  i) | de verzoeker is een klokkenluider die in aanmerking komt voor bescherming volgens de voorwaarden van artikel 0.4bis.4.2, of een getuige, en |
| --- | --- | --- |

b)

controleren of het verzoek om bescherming aan de volgende voorwaarden voldoet:

i)

de verzoeker is een klokkenluider die in aanmerking komt voor bescherming volgens de voorwaarden van artikel 0.4bis.4.2, of een getuige, en

| ii) | het vermeende nadelige handelen of nalaten heeft plaatsgevonden, en |
| --- | --- |

ii)

het vermeende nadelige handelen of nalaten heeft plaatsgevonden, en

| iii) | het vermeende nadelige handelen of kan het gevolg zijn van het klokkenluiden of een getuigenverklaring in verband met het klokkenluiden. |
| --- | --- |

iii)

het vermeende nadelige handelen of kan het gevolg zijn van het klokkenluiden of een getuigenverklaring in verband met het klokkenluiden.

| 0.4bis.7.5. | Indien het hoofd van het Bureau Naleving en Governance concludeert dat:






  a) | het verzoek om bescherming niet voldoet aan de voorwaarden van artikel 0.4bis.7.4, onder b), wordt verzoeker daarvan schriftelijk in kennis in kennis gesteld; |
| --- | --- | --- |

0.4bis.7.5.

a)

het verzoek om bescherming niet voldoet aan de voorwaarden van artikel 0.4bis.7.4, onder b), wordt verzoeker daarvan schriftelijk in kennis in kennis gesteld;

| b) | het verzoek om bescherming voldoet aan de voorwaarden van artikel 0.4bis.7.4, onder b), dan:






  i) | kan het hoofd van het Bureau Naleving en Governance tijdelijke beschermende maatregelen aanbevelen overeenkomstig artikel 0.4bis.8; |
| --- | --- | --- |

b)

het verzoek om bescherming voldoet aan de voorwaarden van artikel 0.4bis.7.4, onder b), dan:

i)

kan het hoofd van het Bureau Naleving en Governance tijdelijke beschermende maatregelen aanbevelen overeenkomstig artikel 0.4bis.8;

| ii) | voert de het hoofd van het Bureau Naleving en Governance een beoordeling uit van de mogelijke behoefte aan bescherming, waaronder, indien nodig, door de zaak door te verwijzen naar de bevoegde instantie of het bevoegde bedrijfsonderdeel of de bevoegde bedrijfsonderdelen dat verantwoordelijk is of die verantwoordelijk zijn voor onderzoeken en die de onderzoeken moeten uitvoeren overeenkomstig de toepasselijke regels en de resultaten van de onderzoeken voorleggen aan het hoofd van het Bureau Naleving en Governance. In dit verband rust op de ECB de bewijslast om aan te tonen dat het gemelde handelen of nalaten geen represaille vormde; |
| --- | --- |

ii)

voert de het hoofd van het Bureau Naleving en Governance een beoordeling uit van de mogelijke behoefte aan bescherming, waaronder, indien nodig, door de zaak door te verwijzen naar de bevoegde instantie of het bevoegde bedrijfsonderdeel of de bevoegde bedrijfsonderdelen dat verantwoordelijk is of die verantwoordelijk zijn voor onderzoeken en die de onderzoeken moeten uitvoeren overeenkomstig de toepasselijke regels en de resultaten van de onderzoeken voorleggen aan het hoofd van het Bureau Naleving en Governance. In dit verband rust op de ECB de bewijslast om aan te tonen dat het gemelde handelen of nalaten geen represaille vormde;

| iii) | stelt het hoofd van het Bureau Naleving en Governance de verzoeker daarvan schriftelijk in kennis. |
| --- | --- |

iii)

stelt het hoofd van het Bureau Naleving en Governance de verzoeker daarvan schriftelijk in kennis.

| 0.4bis.7.6. | Indien het hoofd van het Bureau Naleving en Governance, na de in artikel 0.4bis.7.5, onder b), ii), bedoelde beoordeling te hebben uitgevoerd, concludeert dat:






  a) | geen bescherming nodig is, wordt de verzoeker daarvan schriftelijk in kennis gesteld; |
| --- | --- | --- |

0.4bis.7.6.

a)

geen bescherming nodig is, wordt de verzoeker daarvan schriftelijk in kennis gesteld;

| b) | bescherming nodig is, kan het hoofd van het Bureau Naleving en Governance als opvolging de volgende maatregelen aanbevelen:






  i) | na raadpleging van de verzoeker en overeenkomstig artikel 0.4bis.8, maatregelen ter correctie van de schade ten gevolge van de represailles (“corrigerende maatregelen”) en maatregelen ter bescherming van de verzoeker tegen verdere represailles (“beschermingsmaatregelen”), en |
| --- | --- | --- |

b)

bescherming nodig is, kan het hoofd van het Bureau Naleving en Governance als opvolging de volgende maatregelen aanbevelen:

i)

na raadpleging van de verzoeker en overeenkomstig artikel 0.4bis.8, maatregelen ter correctie van de schade ten gevolge van de represailles (“corrigerende maatregelen”) en maatregelen ter bescherming van de verzoeker tegen verdere represailles (“beschermingsmaatregelen”), en

| ii) | in voorkomend geval, alle passende maatregelen tegen degene die represailles toepast, met inbegrip van, en indien nodig, disciplinaire maatregelen. |
| --- | --- |

ii)

in voorkomend geval, alle passende maatregelen tegen degene die represailles toepast, met inbegrip van, en indien nodig, disciplinaire maatregelen.

| 0.4bis.7.7. | Indien het hoofd van het Bureau Naleving en Governance van oordeel is dat er een belangenconflict bestaat bij de beoordeling van een verzoek om bescherming tegen represailles, verwijst het hoofd van het Bureau Naleving en Governance de zaak naar de Chief Services Officer teneinde te bepalen wie overeenkomstig bovengenoemde procedure gevolg geeft aan een dergelijk verzoek. |
| --- | --- |

0.4bis.7.7.

0.4bis.8.   Tijdelijke beschermende en corrigerende maatregelen

| 0.4bis.8.1. | Het hoofd van het Bureau Naleving en Governance kan maatregelen aanbevelen die noodzakelijk en passend zijn om de klokkenluider en de getuigen te beschermen tegen represailles, met inbegrip van tijdelijke beschermende maatregelen en corrigerende maatregelen, mits die maatregelen in overeenstemming zijn met het rechtskader van de ECB. |
| --- | --- |

0.4bis.8.1.

| 0.4bis.8.2. | Het hoofd van het Bureau Naleving en Governance kan te allen tijde, met instemming van de klokkenluider of getuige, aanbevelen dat het directoraat-generaal Human Resources toezicht houdt op de werksituatie van de klokkenluider of getuige. |
| --- | --- |

0.4bis.8.2.

| 0.4bis.8.3. | Het hoofd van het Bureau Naleving en Governance kan de geadresseerden van hun aanbevelingen verzoeken verslag uit te brengen over de uitvoering van de aanbevelingen. Indien het hoofd van het Bureau Naleving en Governance niet tevreden is met de opvolging die aan de betrokken aanbevelingen is gegeven, kan het hoofd van het Bureau Naleving en Governance de president daarvan in kennis stellen. |
| --- | --- |

0.4bis.8.3.

0.4bis.9.   Melding van klokkenluiden

De ECB kan in verkorte of geaggregeerde vorm melding maken van klokkenluiders, zodat individuele personen niet kunnen worden geïdentificeerd.

0.5.   Waardigheid op het werk

| 0.5.1. | Personeelsleden respecteren de waardigheid van hun collega's en onthouden zich van elk ongepast gedrag waardoor anderen vernederd kunnen worden. Zij tonen gevoeligheid en respect ten opzichte van anderen. |
| --- | --- |

0.5.1.

0.5.2.   Definities

Voor de toepassing van het ethische kader gelden de volgende definities:

| 1. | “Waardigheid op het werk”: de afwezigheid van ongepast gedrag. Ongepast gedrag houdt in: iedere vorm van directe or indirecte discriminatie, fysiek geweld, psychologisch geweld (ook wel pesten of psychische intimidatie genoemd) en seksuele intimidatie. |
| --- | --- |

1.

“Waardigheid op het werk”: de afwezigheid van ongepast gedrag. Ongepast gedrag houdt in: iedere vorm van directe or indirecte discriminatie, fysiek geweld, psychologisch geweld (ook wel pesten of psychische intimidatie genoemd) en seksuele intimidatie.

| 2. | “Directe discriminatie”: wordt geacht plaats te vinden indien een persoon vanwege diens nationaliteit, geslacht, ras, etnische afkomst, religie of geloof, invaliditeit, leeftijd of seksuele geaardheid, minder gunstig is of wordt behandeld of zou worden behandeld dan een ander in een vergelijkbare situatie. |
| --- | --- |

2.

“Directe discriminatie”: wordt geacht plaats te vinden indien een persoon vanwege diens nationaliteit, geslacht, ras, etnische afkomst, religie of geloof, invaliditeit, leeftijd of seksuele geaardheid, minder gunstig is of wordt behandeld of zou worden behandeld dan een ander in een vergelijkbare situatie.

| 3. | “Indirecte discriminatie”; wordt geacht plaats te vinden indien een ogenschijnlijk neutrale bepaling, criterium of praktijk een persoon in een specifiek nadelige positie plaatst in vergelijking met een andere persoon op grond van nationaliteit, geslacht, ras, etnische afkomst, religie of geloof, invaliditeit, leeftijd of seksuele geaardheid, tenzij de bepaling, het criterium of de praktijk objectief gerechtvaardigd is. |
| --- | --- |

3.

“Indirecte discriminatie”; wordt geacht plaats te vinden indien een ogenschijnlijk neutrale bepaling, criterium of praktijk een persoon in een specifiek nadelige positie plaatst in vergelijking met een andere persoon op grond van nationaliteit, geslacht, ras, etnische afkomst, religie of geloof, invaliditeit, leeftijd of seksuele geaardheid, tenzij de bepaling, het criterium of de praktijk objectief gerechtvaardigd is.

| 4. | “Fysiek geweld”: het opzettelijk gebruik van fysiek geweld of het dreigen daarmee tegen een andere persoon, resulterend in fysieke, seksuele of psychologische schade. |
| --- | --- |

4.

“Fysiek geweld”: het opzettelijk gebruik van fysiek geweld of het dreigen daarmee tegen een andere persoon, resulterend in fysieke, seksuele of psychologische schade.

| 5. | ‘Psychologisch geweld': iedere vorm van onbehoorlijk gedrag dat plaatsvindt gedurende een bepaalde periode, herhaaldelijk of systematisch is, in de vorm van fysiek gedrag, gesproken of geschreven taalgebruik, gebaren of andere opzettelijke handelingen omvat die de persoonlijkheid, waardigheid of fysieke of psychologische integriteit van enig persoon kunnen aantasten. |
| --- | --- |

5.

‘Psychologisch geweld': iedere vorm van onbehoorlijk gedrag dat plaatsvindt gedurende een bepaalde periode, herhaaldelijk of systematisch is, in de vorm van fysiek gedrag, gesproken of geschreven taalgebruik, gebaren of andere opzettelijke handelingen omvat die de persoonlijkheid, waardigheid of fysieke of psychologische integriteit van enig persoon kunnen aantasten.

| 6. | “Seksuele intimidatie”: ongewenst gedrag van seksuele aard jegens een persoon, met als doel of resultaat die persoon in zijn waardigheid aan te tasten of een intimiderende, vijandige, agressieve of verstorende sfeer te creëren |
| --- | --- |

6.

“Seksuele intimidatie”: ongewenst gedrag van seksuele aard jegens een persoon, met als doel of resultaat die persoon in zijn waardigheid aan te tasten of een intimiderende, vijandige, agressieve of verstorende sfeer te creëren

De ongepastheid van het gedrag wordt objectief beoordeeld vanuit het redelijke perspectief van een derde.

0.5.3.   Procedures

| 0.5.3.1. | Personeelsleden die van mening zijn dat zij het doelwit zijn van ongepast gedrag, kunnen gebruik maken van zowel een informele als een formele procedure. Personeelsleden die een dergelijke procedure opstarten ondervinden daar geen negatieve consequenties van, tenzij in de context van de procedure wordt vastgesteld dat zij opzettelijke valse of kwaadaardige klachten hebben gedaan. |
| --- | --- |

0.5.3.1.

| 0.5.3.2. | Informele procedure
  Onder de informele procedure kan het personeelslid:






  a) | de beweerde overtreder rechtstreeks benaderen; |
| --- | --- | --- |

0.5.3.2.

Onder de informele procedure kan het personeelslid:

a)

de beweerde overtreder rechtstreeks benaderen;

| b) | een vertrouwenspersoon naar hun eigen keuze, inclusief een personeelsvertegenwoordiger, erbij betrekken; |
| --- | --- |

b)

een vertrouwenspersoon naar hun eigen keuze, inclusief een personeelsvertegenwoordiger, erbij betrekken;

| c) | hun lijnmanager erbij betrekken voor direct handelen door het management; of |
| --- | --- |

c)

hun lijnmanager erbij betrekken voor direct handelen door het management; of

| d) | de Social Counsellor erbij betrekken. |
| --- | --- |

d)

de Social Counsellor erbij betrekken.

| 0.5.3.3. | Formele procedure
  Indien het personeelslid van mening is dat de informele procedure niet geschikt is of indien de informele procedure niet succesvol was, kan het betreffende personeelslid de directeur-generaal Human Resources of diens plaatsvervanger verzoeken om passende (interim-)maatregelen te nemen. De directeur-generaal of diens plaatsvervanger behandelt dergelijke verzoeken snel, serieus en vertrouwelijk. Indien noodzakelijk kan de directeur-generaal of diens plaatsvervanger de kwestie rapporteren aan het bevoegde orgaan om te beslissen of een intern administratief onderzoek opgestart moet worden. |
| --- | --- |

0.5.3.3.

Indien het personeelslid van mening is dat de informele procedure niet geschikt is of indien de informele procedure niet succesvol was, kan het betreffende personeelslid de directeur-generaal Human Resources of diens plaatsvervanger verzoeken om passende (interim-)maatregelen te nemen. De directeur-generaal of diens plaatsvervanger behandelt dergelijke verzoeken snel, serieus en vertrouwelijk. Indien noodzakelijk kan de directeur-generaal of diens plaatsvervanger de kwestie rapporteren aan het bevoegde orgaan om te beslissen of een intern administratief onderzoek opgestart moet worden.

| 0.5.3.4. | Managers aan wie ongepast gedrag ter kennis komt dat niet naar behoren afgehandeld kan worden door directe actie van het management rapporteren dit gedrag onverwijld aan de directeur-generaal Human Resources of diens plaatsvervanger, die zullen beslissen ten aanzien van vervolgacties in overeenstemming met artikel 0.5.3. |
| --- | --- |

0.5.3.4.

| 0.5.3.5. | Andere personeelsleden aan wie ongepast gedrag ter kennis komt kunnen dit gedrag rapporteren aan hun lijnmanager of, indien noodzakelijk, rechtstreeks aan de directeur-generaal Human Resources of diens plaatsvervanger. De regels ten aanzien bescherming van personeelsleden die schendingen van professionele verplichtingen rapporteren zijn van overeenkomstige toepassing. |
| --- | --- |

0.5.3.5.

0.6.   Gebruik van ECB-middelen

Personeelsleden respecteren en beschermen ECB-eigendommen. Alle apparatuur en voorzieningen, ongeacht hun aard, stelt de ECB uitsluitend ter beschikking voor officieel gebruik, tenzij privégebruik is toegestaan ofwel overeenkomstig desbetreffende interne regels in het Business Practice Handbook, ofwel met speciale toestemming van de directeur-generaal Human Resources of diens plaatsvervanger. Voor het efficiëntste gebruik van de beschikbare middelen nemen personeelsleden alle redelijke en gepaste kostenbeperkende maatregelen.

0.7.   Tenuitvoerlegging

| 0.7.1 | Onverminderd artikel 0.4.2, kan het Bureau Naleving en Governance, samen met de directeur-generaal Human Resources of diens plaatsvervanger, richtsnoeren uitvaardigen met betrekking tot de interpretatie en toepassing van het ethische kader. |
| --- | --- |

0.7.1

| 0.7.2. | Personeelsleden kunnen het Bureau Naleving en Governance of de directeur-generaal of diens plaatsvervanger verzoeken om in gevallen waarin zij beslissingsbevoegd zijn een leidraad te verschaffen met betrekking tot naleving door hen van het ethische kader. Personeelsgedrag dat volledig in overeenstemming is met het advies dat is gegeven door het Bureau Naleving en Governance of de directeur-generaal Human Resources, wordt geacht te voldoen aan het ethische kader en geeft geen aanleiding tot enige disciplinaire procedure. Een dergelijk advies ontheft personeelsleden echter niet van aansprakelijkheid op basis van nationaal recht. |
| --- | --- |

0.7.2.

---

Europese Commissie

| 6.11.2020 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 375/42 |
| --- | --- | --- | --- |

6.11.2020

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 375/42

---

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie

(Zaak M.9953 — CalSTRS/Altitude Group/AI THD)

(Voor de EER relevante tekst)

(2020/C 375/03)

Op 28 oktober 2020 heeft de Commissie besloten zich niet te verzetten tegen bovenvermelde aangemelde concentratie en deze verenigbaar met de interne markt te verklaren. Dit besluit is gebaseerd op artikel 6, lid 1, onder b), van Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad (1). De volledige tekst van het besluit is slechts beschikbaar in het Engels en zal openbaar worden gemaakt na verwijdering van eventuele bedrijfsgeheimen. De tekst is beschikbaar:

| — | op de website Concurrentie van de Commissie, afdeling Fusies (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebesluiten op te zoeken, onder meer op: naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector, |
| --- | --- |

—

op de website Concurrentie van de Commissie, afdeling Fusies (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebesluiten op te zoeken, onder meer op: naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector,

| — | in elektronische vorm op de EUR-Lex-website (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=nl) onder document nr. 32020M9953. EUR-Lex biedt onlinetoegang tot de communautaire wetgeving. |
| --- | --- |

—

in elektronische vorm op de EUR-Lex-website (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=nl) onder document nr. 32020M9953. EUR-Lex biedt onlinetoegang tot de communautaire wetgeving.

---

(1)  PB L 24 van 29.1.2004, blz. 1.

---

| 6.11.2020 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 375/43 |
| --- | --- | --- | --- |

6.11.2020

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 375/43

---

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie

(Zaak M.10003 — DWS/Vertex Bioenergy)

(Voor de EER relevante tekst)

(2020/C 375/04)

Op 30 oktober 2020 heeft de Commissie besloten zich niet te verzetten tegen bovenvermelde aangemelde concentratie en deze verenigbaar met de interne markt te verklaren. Dit besluit is gebaseerd op artikel 6, lid 1, onder b), van Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad (1). De volledige tekst van het besluit is slechts beschikbaar in het Engels en zal openbaar worden gemaakt na verwijdering van eventuele bedrijfsgeheimen. De tekst is beschikbaar:

| — | op de website Concurrentie van de Commissie, afdeling Fusies (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebesluiten op te zoeken, onder meer op: naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector, |
| --- | --- |

—

op de website Concurrentie van de Commissie, afdeling Fusies (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebesluiten op te zoeken, onder meer op: naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector,

| — | in elektronische vorm op de EUR-Lex-website (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=nl) onder document nr. 32020M10003. EUR-Lex biedt onlinetoegang tot de communautaire wetgeving. |
| --- | --- |

—

in elektronische vorm op de EUR-Lex-website (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=nl) onder document nr. 32020M10003. EUR-Lex biedt onlinetoegang tot de communautaire wetgeving.

---

(1)  PB L 24 van 29.1.2004, blz. 1.

---

| 6.11.2020 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 375/44 |
| --- | --- | --- | --- |

6.11.2020

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 375/44

---

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie

(Zaak M.9619 — CDC/EDF/ENGIE/La Poste)

(Voor de EER relevante tekst)

(2020/C 375/05)

Op 11 augustus 2020 heeft de Commissie besloten zich niet te verzetten tegen bovenvermelde aangemelde concentratie en deze verenigbaar met de interne markt te verklaren. Dit besluit is gebaseerd op artikel 6, lid 1, onder b), van Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad (1). De volledige tekst van het besluit is slechts beschikbaar in het Frans en zal openbaar worden gemaakt na verwijdering van eventuele bedrijfsgeheimen. De tekst is beschikbaar:

| — | op de website Concurrentie van de Commissie, afdeling Fusies (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebesluiten op te zoeken, onder meer op: naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector, |
| --- | --- |

—

op de website Concurrentie van de Commissie, afdeling Fusies (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebesluiten op te zoeken, onder meer op: naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector,

| — | in elektronische vorm op de EUR-Lex-website (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=nl) onder document nr. 32020M9619. EUR-Lex biedt onlinetoegang tot de communautaire wetgeving. |
| --- | --- |

—

in elektronische vorm op de EUR-Lex-website (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=nl) onder document nr. 32020M9619. EUR-Lex biedt onlinetoegang tot de communautaire wetgeving.

---

(1)  PB L 24 van 29.1.2004, blz. 1.

---

| 6.11.2020 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 375/45 |
| --- | --- | --- | --- |

6.11.2020

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 375/45

---

Besluit om geen bezwaar aan te tekenen tegen een aangemelde concentratie

(Zaak M.8130 — Imerys/Alteo certain assets)

(Voor de EER relevante tekst)

(2020/C 375/06)

Op 28 oktober 2016 heeft de Commissie besloten zich niet te verzetten tegen bovenvermelde aangemelde concentratie en deze verenigbaar met de interne markt te verklaren. Dit besluit is gebaseerd op artikel 6, lid 1, onder b), in samenhang met artikel 6, lid 2 van Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad (1). De volledige tekst van het besluit is slechts beschikbaar in het Engels en zal openbaar worden gemaakt na verwijdering van eventuele bedrijfsgeheimen. De tekst is beschikbaar:

| — | op de website Concurrentie van de Commissie, afdeling Fusies (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebesluiten op te zoeken, onder meer op: naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector, |
| --- | --- |

—

op de website Concurrentie van de Commissie, afdeling Fusies (http://ec.europa.eu/competition/mergers/cases/). Deze website biedt verschillende hulpmiddelen om individuele concentratiebesluiten op te zoeken, onder meer op: naam van de onderneming, nummer van de zaak, datum en sector,

| — | in elektronische vorm op de EUR-Lex-website (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=nl) onder document nr. 32016M8130. EUR-Lex biedt onlinetoegang tot de communautaire wetgeving. |
| --- | --- |

—

in elektronische vorm op de EUR-Lex-website (http://eur-lex.europa.eu/homepage.html?locale=nl) onder document nr. 32016M8130. EUR-Lex biedt onlinetoegang tot de communautaire wetgeving.

---

(1)  PB L 24 van 29.1.2004, blz. 1.

---

IV Informatie

INFORMATIE AFKOMSTIG VAN DE INSTELLINGEN, ORGANEN EN INSTANTIES VAN DE EUROPESE UNIE

Europese Commissie

| 6.11.2020 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 375/46 |
| --- | --- | --- | --- |

6.11.2020

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 375/46

---

Wisselkoersen van de euro (1)

5 november 2020

(2020/C 375/07)

1 euro =

| | Munteenheid | Koers |
| --- | --- | --- |
| USD | US-dollar | 1,1855 |
| JPY | Japanse yen | 122,86 |
| DKK | Deense kroon | 7,4467 |
| GBP | Pond sterling | 0,90450 |
| SEK | Zweedse kroon | 10,2770 |
| CHF | Zwitserse frank | 1,0724 |
| ISK | IJslandse kroon | 163,70 |
| NOK | Noorse kroon | 10,8500 |
| BGN | Bulgaarse lev | 1,9558 |
| CZK | Tsjechische koruna | 26,766 |
| HUF | Hongaarse forint | 357,83 |
| PLN | Poolse zloty | 4,5134 |
| RON | Roemeense leu | 4,8648 |
| TRY | Turkse lira | 9,9980 |
| AUD | Australische dollar | 1,6356 |
| CAD | Canadese dollar | 1,5478 |
| HKD | Hongkongse dollar | 9,1922 |
| NZD | Nieuw-Zeelandse dollar | 1,7540 |
| SGD | Singaporese dollar | 1,6014 |
| KRW | Zuid-Koreaanse won | 1 330,68 |
| ZAR | Zuid-Afrikaanse rand | 18,6894 |
| CNY | Chinese yuan renminbi | 7,8331 |
| HRK | Kroatische kuna | 7,5518 |
| IDR | Indonesische roepia | 16 901,14 |
| MYR | Maleisische ringgit | 4,9169 |
| PHP | Filipijnse peso | 57,218 |
| RUB | Russische roebel | 91,7450 |
| THB | Thaise baht | 36,525 |
| BRL | Braziliaanse real | 6,5906 |
| MXN | Mexicaanse peso | 24,5016 |
| INR | Indiase roepie | 87,7405 |

Munteenheid

Koers

USD

US-dollar

1,1855

JPY

Japanse yen

122,86

DKK

Deense kroon

7,4467

GBP

Pond sterling

0,90450

SEK

Zweedse kroon

10,2770

CHF

Zwitserse frank

1,0724

ISK

IJslandse kroon

163,70

NOK

Noorse kroon

10,8500

BGN

Bulgaarse lev

1,9558

CZK

Tsjechische koruna

26,766

HUF

Hongaarse forint

357,83

PLN

Poolse zloty

4,5134

RON

Roemeense leu

4,8648

TRY

Turkse lira

9,9980

AUD

Australische dollar

1,6356

CAD

Canadese dollar

1,5478

HKD

Hongkongse dollar

9,1922

NZD

Nieuw-Zeelandse dollar

1,7540

SGD

Singaporese dollar

1,6014

KRW

Zuid-Koreaanse won

1 330,68

ZAR

Zuid-Afrikaanse rand

18,6894

CNY

Chinese yuan renminbi

7,8331

HRK

Kroatische kuna

7,5518

IDR

Indonesische roepia

16 901,14

MYR

Maleisische ringgit

4,9169

PHP

Filipijnse peso

57,218

RUB

Russische roebel

91,7450

THB

Thaise baht

36,525

BRL

Braziliaanse real

6,5906

MXN

Mexicaanse peso

24,5016

INR

Indiase roepie

87,7405

---

(1)  Bron: door de Europese Centrale Bank gepubliceerde referentiekoers.

---

| 6.11.2020 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 375/47 |
| --- | --- | --- | --- |

6.11.2020

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 375/47

---

BESLUIT VAN DE COMMISSIE

van 22 juli 2020

houdende opdracht aan de centrale administrateur van het EU-transactielogboek om in het EU-transactielogboek de wijzigingen aan te brengen in de nationale luchtvaarttoewijzingstabellen voor luchtvaartemissierechten die in 2020 kosteloos zijn toe te wijzen door de lidstaten die vliegtuigexploitanten administreren die vluchten vanuit de EU naar Zwitserland hebben uitgevoerd

(2020/C 375/08)

DE EUROPESE COMMISSIE,

Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

Gezien Richtlijn 2003/87/EG van het Europees Parlement en de Raad van 13 oktober 2003 tot vaststelling van een systeem voor de handel in broeikasgasemissierechten binnen de Unie en tot wijziging van Richtlijn 96/61/EG van de Raad (1),

Gezien Verordening (EU) nr. 389/2013 van de Commissie van 2 mei 2013 tot instelling van een EU-register overeenkomstig Richtlijn 2003/87/EG van het Europees Parlement en de Raad, Beschikkingen nrs. 280/2004/EG en 406/2009/EG van het Europees Parlement en de Raad en tot intrekking van de Verordeningen (EU) nr. 920/2010 en 1193/2011 van de Commissie (2), en met name artikel 55, lid 3,

Overwegende hetgeen volgt:

| (1) | Bij Besluit 2011/638/EU van de Commissie (3) zijn benchmarks vastgesteld voor de kosteloze toewijzing van broeikasgasemissierechten aan vliegtuigexploitanten overeenkomstig artikel 3 sexies, lid 1, van Richtlijn 2003/87/EG. |
| --- | --- |

(1)

Bij Besluit 2011/638/EU van de Commissie (3) zijn benchmarks vastgesteld voor de kosteloze toewijzing van broeikasgasemissierechten aan vliegtuigexploitanten overeenkomstig artikel 3 sexies, lid 1, van Richtlijn 2003/87/EG.

| (2) | In artikel 28 bis, lid 7, van Richtlijn 2003/87/EG is bepaald dat de tijdelijke afwijking voor vluchten van en naar derde landen alleen van toepassing is op landen waarmee een overeenkomst krachtens artikel 25 of 25 bis van die richtlijn is gesloten in overeenstemming met de bepalingen van die overeenkomst. |
| --- | --- |

(2)

In artikel 28 bis, lid 7, van Richtlijn 2003/87/EG is bepaald dat de tijdelijke afwijking voor vluchten van en naar derde landen alleen van toepassing is op landen waarmee een overeenkomst krachtens artikel 25 of 25 bis van die richtlijn is gesloten in overeenstemming met de bepalingen van die overeenkomst.

| (3) | De overeenkomst tussen de Europese Unie en de Zwitserse Bondsstaat inzake de koppeling van hun regelingen voor de handel in broeikasgasemissierechten (4) (de “koppelingsovereenkomst”) is op 23 november 2017 ondertekend en op 1 januari 2020 in werking getreden. |
| --- | --- |

(3)

De overeenkomst tussen de Europese Unie en de Zwitserse Bondsstaat inzake de koppeling van hun regelingen voor de handel in broeikasgasemissierechten (4) (de “koppelingsovereenkomst”) is op 23 november 2017 ondertekend en op 1 januari 2020 in werking getreden.

| (4) | In bijlage I, punt B, bij de koppelingsovereenkomst inzake het toepassingsgebied is bepaald dat vluchten die vertrekken vanaf een luchtvaartterrein in de EER en aankomen op een luchtvaartterrein dat gelegen is op het grondgebied van Zwitserland, onder het toepassingsgebied van het EU-ETS vallen. |
| --- | --- |

(4)

In bijlage I, punt B, bij de koppelingsovereenkomst inzake het toepassingsgebied is bepaald dat vluchten die vertrekken vanaf een luchtvaartterrein in de EER en aankomen op een luchtvaartterrein dat gelegen is op het grondgebied van Zwitserland, onder het toepassingsgebied van het EU-ETS vallen.

| (5) | Op 18 mei 2020 heeft de Commissie Gedelegeerd Besluit C(2020) 3107 vastgesteld tot wijziging van Richtlijn 2003/87/EG van het Europees Parlement en de Raad wat betreft het uitsluiten van inkomende vluchten vanuit Zwitserland van het EU-emissiehandelssysteem. Zodra dat besluit in werking treedt, moeten de overeenkomstige wijzigingen in de nationale luchtvaarttoewijzingstabellen worden aangebracht. |
| --- | --- |

(5)

Op 18 mei 2020 heeft de Commissie Gedelegeerd Besluit C(2020) 3107 vastgesteld tot wijziging van Richtlijn 2003/87/EG van het Europees Parlement en de Raad wat betreft het uitsluiten van inkomende vluchten vanuit Zwitserland van het EU-emissiehandelssysteem. Zodra dat besluit in werking treedt, moeten de overeenkomstige wijzigingen in de nationale luchtvaarttoewijzingstabellen worden aangebracht.

| (6) | Overeenkomstig artikel 55, lid 3, van Verordening (EU) nr. 389/2013 geeft de Commissie de centrale administrateur van het EU-transactielogboek de opdracht de herziene nationale luchtvaarttoewijzingstabellen in het EU-transactielogboek te uploaden, |
| --- | --- |

(6)

Overeenkomstig artikel 55, lid 3, van Verordening (EU) nr. 389/2013 geeft de Commissie de centrale administrateur van het EU-transactielogboek de opdracht de herziene nationale luchtvaarttoewijzingstabellen in het EU-transactielogboek te uploaden,

BESLUIT:

Enig artikel

De centrale administrateur van het EU-transactielogboek moet de herziene nationale luchtvaarttoewijzingstabellen voor luchtvaartemissierechten die in 2020 kosteloos zijn toe te wijzen door de lidstaten die vliegtuigexploitanten administreren die vluchten vanuit de EU naar Zwitserland hebben uitgevoerd, naar het EU-transactielogboek uploaden. De herziene nationale luchtvaarttoewijzingstabellen zijn opgenomen in de bijlage.

Gedaan te Brussel, 22 juli 2020.

Voor de Commissie

Frans TIMMERMANS

Uitvoerend vicevoorzitter

---

(1)  PB L 275 van 25.10.2003, blz. 32.

1

(2)  PB L 122 van 3.5.2013, blz. 1.

2

(3)  Besluit 2011/638/EU van de Commissie van 26 september 2011 tot vaststelling van benchmarks voor de kosteloze toewijzing van broeikasgasemissierechten aan vliegtuigexploitanten overeenkomstig artikel 3 sexies van Richtlijn 2003/87/EG van het Europees Parlement en de Raad (PB L 252 van 28.9.2011, blz. 20).

3

(4)  PB L 322 van 7.12.2017, blz. 3.

4

---

BIJLAGE I

Wijzigingen in de nationale toewijzingstabel voor 2020 overeenkomstig de overeenkomst tussen de Europese Unie en de Zwitserse Bondsstaat inzake de koppeling van hun regelingen voor de handel in broeikasgasemissierechten, en Gedelegeerd Besluit C(2020) 3107 van de Commissie

Opmerking: De waarden voor 2020 zijn totalen. Zij omvatten de initiële toewijzing voor de vluchten tussen luchtvaartterreinen in de EER en de extra toewijzing voor de vluchten naar en binnen Zwitserland. Deze waarden moeten worden ingevoerd als updates in het XML-bestand van de nationale luchtvaarttoewijzingstabellen.

Lidstaat: Oostenrijk

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 440 | Austrian Airlines AG | 424 300 |
| 19210 | UIA-VB | 3 289 |
| 30323 | International Jet Management GmbH | 157 |
| 33061 | AVCON JET AG | 83 |
| 28567 | Tupack Verpackungen Gesellschaft m.b.H. | 17 |
| 25989 | The Flying Bulls | 16 |
| 45083 | easyJet Europe Airline GmbH | 1 823 642 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

440

Austrian Airlines AG

424 300

19210

UIA-VB

3 289

30323

International Jet Management GmbH

157

33061

AVCON JET AG

83

28567

Tupack Verpackungen Gesellschaft m.b.H.

17

25989

The Flying Bulls

16

45083

easyJet Europe Airline GmbH

1 823 642

Lidstaat: België

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 908 | BRUSSELS AIRLINES | 285 422 |
| 27011 | ASL Airlines Belgium | 110 688 |
| 2344 | SAUDI ARABIAN AIRLINES CORPORATION | 3 031 |
| 32432 | EgyptAir | 315 |
| 29427 | Flying Service | 271 |
| 13457 | EXCLU Flying Partners CVBA | 81 |
| 36269 | EXCLU VF International SAGL | 22 |
| 28582 | EXCLU Inter-Wetail c/o Jet Aviation Business Jets AG | 14 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

908

BRUSSELS AIRLINES

285 422

27011

ASL Airlines Belgium

110 688

2344

SAUDI ARABIAN AIRLINES CORPORATION

3 031

32432

EgyptAir

315

29427

Flying Service

271

13457

EXCLU Flying Partners CVBA

81

36269

EXCLU VF International SAGL

22

28582

EXCLU Inter-Wetail c/o Jet Aviation Business Jets AG

14

Lidstaat: Bulgarije

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 29056 | Bulgaria Air | 81 265 |
| 28445 | BH AIR | 41 204 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

29056

Bulgaria Air

81 265

28445

BH AIR

41 204

Lidstaat: Kroatië

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 12495 | Croatia Airlines hrvatska zrakoplovna tvrtka d.d. | 88 551 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

12495

Croatia Airlines hrvatska zrakoplovna tvrtka d.d.

88 551

Lidstaat: Cyprus

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 7132 | Joannou & Paraskevaides (Aviation) Limited | 30 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

7132

Joannou & Paraskevaides (Aviation) Limited

30

Lidstaat: Tsjechië

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 859 | České aerolinie a.s. | 256 608 |
| 24903 | Smartwings, a.s. | 119 819 |
| 34430 | CAIMITO ENTERPRISES LIMITED | 16 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

859

České aerolinie a.s.

256 608

24903

Smartwings, a.s.

119 819

34430

CAIMITO ENTERPRISES LIMITED

16

Lidstaat: Denemarken

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 9918 | Star Air A/S | 97 822 |
| 32158 | Jet Time A/S | 37 762 |
| 4357 | SUN-AIR of Scandinavia A/S | 6 021 |
| 366 | DAT A/S | 5 855 |
| 142 | P/F Atlantic Airways | 659 |
| 3456 | Air Alsie A/S | 433 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

9918

Star Air A/S

97 822

32158

Jet Time A/S

37 762

4357

SUN-AIR of Scandinavia A/S

6 021

366

DAT A/S

5 855

142

P/F Atlantic Airways

659

3456

Air Alsie A/S

433

Lidstaat: Finland

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 1167 | Finnair Oyj | 504 434 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

1167

Finnair Oyj

504 434

Lidstaat: Frankrijk

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 227 | AIR FRANCE | 1 354 329 |
| 2850 | easyJet Switzerland SA | 168 483 |
| 27518 | ASL AIRLINES FRANCE SA | 60 691 |
| 10326 | NOUVELAIR TUNISIE | 3 172 |
| 5636 | AIR SEYCHELLES | 2 478 |
| 28237 | TWIN JET | 2 023 |
| 258 | ROYAL AIR MAROC | 1 331 |
| 261 | AIR MAURITIUS LIMITED | 796 |
| 22432 | QATAR AMIRI FLIGHT | 276 |
| 159 | TAG AVIATION SUISSE | 147 |
| 1855 | MIDDLE EAST AIRLINES - AIRLIBAN S.A.L. | 40 |
| 19696 | LYRECO | 33 |
| 5432 | SAUDI OGER | 32 |
| 4790 | AIRBY | 25 |
| 30067 | BONGRAIN BENELUX | 23 |
| 4306 | ACCOR SA | 15 |
| 1976 | MARITIME INVESTMENT AND SHIPPING COMPANY LIMITED | 14 |
| 7028 | THE DOW CHEMICAL COMPANY | 34 |
| 26287 | ALTONA | 7 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

227

AIR FRANCE

1 354 329

2850

easyJet Switzerland SA

168 483

27518

ASL AIRLINES FRANCE SA

60 691

10326

NOUVELAIR TUNISIE

3 172

5636

AIR SEYCHELLES

2 478

28237

TWIN JET

2 023

258

ROYAL AIR MAROC

1 331

261

AIR MAURITIUS LIMITED

796

22432

QATAR AMIRI FLIGHT

276

159

TAG AVIATION SUISSE

147

1855

MIDDLE EAST AIRLINES - AIRLIBAN S.A.L.

40

19696

LYRECO

33

5432

SAUDI OGER

32

4790

AIRBY

25

30067

BONGRAIN BENELUX

23

4306

ACCOR SA

15

1976

MARITIME INVESTMENT AND SHIPPING COMPANY LIMITED

14

7028

THE DOW CHEMICAL COMPANY

34

26287

ALTONA

7

Lidstaat: Duitsland

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 1776 | Deutsche Lufthansa AG | 2 152 188 |
| 28944 | Germanwings GmbH | 381 116 |
| 36121 | European Air Transport Leipzig GmbH | 358 714 |
| 1389 | TUIfly GmbH | 216 669 |
| 824 | Condor Flugdienst GmbH i.I. | 205 740 |
| 1652 | Korean Air Lines Co., Ltd | 21 582 |
| 8272 | ASL Airlines (Switzerland) AG | 7 448 |
| 10201 | SunExpress | 1 578 |
| 10690 | PEGASUS HAVA TASIMACILIGI A.S. | 1 350 |
| 2840 | Volkswagen AirService GmbH | 498 |
| 26466 | DC Aviation GmbH | 454 |
| 1778 | Bundesamt für Infrastruktur, Umweltschutz und Dienstleistungen der Bundeswehr | 431 |
| 3647 | Adolf Würth GmbH & Co KG | 159 |
| 2833 | Viessmann Werke GmbH & Co KG | 85 |
| 24270 | Montenegro Airlines | 62 |
| 18991 | SAP SE | 30 |
| 567 | OBO JET-Charter GmbH | 24 |
| 14557 | Steiner-Film Inh. Siegfried Steiner e.K. | 19 |
| 967 | DAS Direct Air Service GmbH & Co. KG | 14 |
| 1323 | WEKA Flugdienst GmbH | 14 |
| 6667 | Bombardier Aerospace Corporation | 13 |
| 30605 | Wheels Aviation Limited | 10 |
| 516 | Bahag Baus Handelsgesellschaft AG Zug/Schweiz Zweigniederlassung Mannheim | 9 |
| 14658 | Bayerische Motoren Werke Aktiengesellschaft | 66 |
| 31614 | Bombardier Transportation GmbH | 11 |
| 32953 | HeidelbergCement AG | 17 |
| 037070 | Trevo Aviation Ltd. | 26 |
| 12648 | Pacelli-Beteiligungs GmbH & co. KG | 4 |
| 6802 | Aero Personal s.a de c.v. | 9 |
| 24784 | Samsung Techwin Co., Ltd. | 2 |
| 16761 | Jetflight Aviation Inc. | 1 |
| 33706 | Arcas Aviation GmbH & Co. KG | 10 |
| 35418 | Challenge Aero AG | 3 |
| 34984 | AMC Aircraft Management Concept | 1 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

1776

Deutsche Lufthansa AG

2 152 188

28944

Germanwings GmbH

381 116

36121

European Air Transport Leipzig GmbH

358 714

1389

TUIfly GmbH

216 669

824

Condor Flugdienst GmbH i.I.

205 740

1652

Korean Air Lines Co., Ltd

21 582

8272

ASL Airlines (Switzerland) AG

7 448

10201

SunExpress

1 578

10690

PEGASUS HAVA TASIMACILIGI A.S.

1 350

2840

Volkswagen AirService GmbH

498

26466

DC Aviation GmbH

454

1778

Bundesamt für Infrastruktur, Umweltschutz und Dienstleistungen der Bundeswehr

431

3647

Adolf Würth GmbH & Co KG

159

2833

Viessmann Werke GmbH & Co KG

85

24270

Montenegro Airlines

62

18991

SAP SE

30

567

OBO JET-Charter GmbH

24

14557

Steiner-Film Inh. Siegfried Steiner e.K.

19

967

DAS Direct Air Service GmbH & Co. KG

14

1323

WEKA Flugdienst GmbH

14

6667

Bombardier Aerospace Corporation

13

30605

Wheels Aviation Limited

10

516

Bahag Baus Handelsgesellschaft AG Zug/Schweiz Zweigniederlassung Mannheim

9

14658

Bayerische Motoren Werke Aktiengesellschaft

66

31614

Bombardier Transportation GmbH

11

32953

HeidelbergCement AG

17

037070

Trevo Aviation Ltd.

26

12648

Pacelli-Beteiligungs GmbH & co. KG

4

6802

Aero Personal s.a de c.v.

9

24784

Samsung Techwin Co., Ltd.

2

16761

Jetflight Aviation Inc.

1

33706

Arcas Aviation GmbH & Co. KG

10

35418

Challenge Aero AG

3

34984

AMC Aircraft Management Concept

1

Lidstaat: Griekenland

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 20514 | AEGEAN AIRLINES S.A. | 396 441 |
| 34624 | OLYMPIC AIR | 208 654 |
| 31109 | SKY EXPRESS S.A. | 3 001 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

20514

AEGEAN AIRLINES S.A.

396 441

34624

OLYMPIC AIR

208 654

31109

SKY EXPRESS S.A.

3 001

Lidstaat: Ierland

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 132 | Aer Lingus Limited | 583 592 |
| 23828 | EMC Ireland | 98 |
| 29120 | Ven Air | 13 |
| 32096 | Prime Aviation JSC | 10 |
| 2079 | Owens-Illinois General inc | 6 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

132

Aer Lingus Limited

583 592

23828

EMC Ireland

98

29120

Ven Air

13

32096

Prime Aviation JSC

10

2079

Owens-Illinois General inc

6

Lidstaat: Italië

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 34831 | Alitalia Società Aerea Italiana S.p.A. | 1 025 637 |
| 8484 | SIRIO S.p.A. | 361 |
| 31311 | MSC Aviation SA | 27 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

34831

Alitalia Società Aerea Italiana S.p.A.

1 025 637

8484

SIRIO S.p.A.

361

31311

MSC Aviation SA

27

Lidstaat: Letland

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 23085 | A/S "AirBaltic Corporation" | 192 796 |
| 21470 | Smartlynx Airlines | 9 207 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

23085

A/S "AirBaltic Corporation"

192 796

21470

Smartlynx Airlines

9 207

Lidstaat: Luxemburg

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 1781 | LUXAIR | 54 596 |
| 26052 | Global Jet Luxembourg | 306 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

1781

LUXAIR

54 596

26052

Global Jet Luxembourg

306

Lidstaat: Malta

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 256 | Air Malta plc | 181 862 |
| 34461 | Comlux Malta Ltd. | 72 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

256

Air Malta plc

181 862

34461

Comlux Malta Ltd.

72

Lidstaat: Nederland

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 1640 | Koninklijke Luchtvaart Maatschappij N.V. | 784 194 |
| 2723 | Transavia Airlines B.V. | 409 478 |
| 1005 | El Al Israel Airlines Ltd | 1 272 |
| 2440 | Shell Aircraft Limited | 29 |
| 29439 | Liberty Global Europe Management B.V. | 27 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

1640

Koninklijke Luchtvaart Maatschappij N.V.

784 194

2723

Transavia Airlines B.V.

409 478

1005

El Al Israel Airlines Ltd

1 272

2440

Shell Aircraft Limited

29

29439

Liberty Global Europe Management B.V.

27

Lidstaat: Noorwegen

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 22212 | Norwegian Air Shuttle ASA | 827 543 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

22212

Norwegian Air Shuttle ASA

827 543

Lidstaat: Polen

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 1763 | POLSKIE LINIE LOTNICZE LOT SPÓŁKA AKCYJNA | 226 673 |
| 36143 | Enter Air spółka z ograniczoną odpowiedzialnością | 132 870 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

1763

POLSKIE LINIE LOTNICZE LOT SPÓŁKA AKCYJNA

226 673

36143

Enter Air spółka z ograniczoną odpowiedzialnością

132 870

Lidstaat: Portugal

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 2656 | Transportes Aéreos Portugueses, S.A. | 525 241 |
| 23781 | Netjets Transportes Aereos SA | 4 460 |
| 32417 | Ibis Participações e Serviços Ltda | 3 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

2656

Transportes Aéreos Portugueses, S.A.

525 241

23781

Netjets Transportes Aereos SA

4 460

32417

Ibis Participações e Serviços Ltda

3

Lidstaat: Roemenië

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 2658 | S.C. TAROM S.A. | 136 559 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

2658

S.C. TAROM S.A.

136 559

Lidstaat: Spanje

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 1475 | IBERIA LAE SA OPERADORA SU | 792 702 |
| 30190 | Vueling Airlines, S.A. | 824 304 |
| 9345 | Air Europa Líneas Aéreas, S.A.U. | 252 480 |
| 11309 | Swiftair SA | 16 917 |
| 6101 | Edelweiss Air AG | 15 813 |
| 32000 | Privilege Style | 13 215 |
| 27226 | Executive Airlines, S.L. | 321 |
| 4402 | Gestair, S.A. | 251 |
| 28586 | Go ahead international | 23 |
| 29804 | PUNTO FA S.L. | 18 |
| 31936 | SQUADRON AVIATION SERVICES, LTD | 2 |
| 4470 | INDUSTRIAS TITAN, S.A. | 12 |
| 36637 | Alba Star, S.A. | 26 142 |
| 40052 | Evelop Airlines, S.L. | 25 785 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

1475

IBERIA LAE SA OPERADORA SU

792 702

30190

Vueling Airlines, S.A.

824 304

9345

Air Europa Líneas Aéreas, S.A.U.

252 480

11309

Swiftair SA

16 917

6101

Edelweiss Air AG

15 813

32000

Privilege Style

13 215

27226

Executive Airlines, S.L.

321

4402

Gestair, S.A.

251

28586

Go ahead international

23

29804

PUNTO FA S.L.

18

31936

SQUADRON AVIATION SERVICES, LTD

2

4470

INDUSTRIAS TITAN, S.A.

12

36637

Alba Star, S.A.

26 142

40052

Evelop Airlines, S.L.

25 785

Lidstaat: Zweden

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 2351 | Scandinavian Airlines System SAS | 1 327 208 |
| 21450 | Braathens Regional Aviation AB | 56 569 |
| 1116 | Försvarsmakten | 93 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

2351

Scandinavian Airlines System SAS

1 327 208

21450

Braathens Regional Aviation AB

56 569

1116

Försvarsmakten

93

Lidstaat: Verenigd Koninkrijk

| ETSID | Naam van de exploitant | 2020 |
| --- | --- | --- |
| 00590 | BRITISH AIRWAYS PLC | 1 349 506 |
| 30131 | TUI Airways Limited | 741 335 |
| 07532 | Jet2.com Limited | 303 689 |
| 5453 | Flybe Limited | 223 596 |
| 12669 | BA CITYFLYER LIMITED | 37 799 |
| 26351 | Air Kilroe Limited (Trading as Eastern Airways) | 24 054 |
| 04744 | Titan Airways Limited | 9 460 |
| 1673 | Kuwait Airways Corporation | 6 307 |
| 17692 | ONUR AIR TASIMACILIK A.S | 2 495 |
| 1801 | MALAYSIA AIRLINES BERHAD | 1 098 |
| 7618 | Gama Aviation (UK) Limited | 508 |
| 26684 | TAG AVIATION UK LTD | 471 |
| 18224 | Uzbekistan Airways | 149 |
| 29929 | ETIHAD AIRWAYS | 232 |
| 201 | Air Canada | 172 |
| 7521 | Formula One Management Limited | 148 |
| 6064 | Dubai Air Wing | 91 |
| 33204 | INEOS Aviation Limited | 119 |
| 23881 | Executive Jet Management, Inc. | 62 |
| 6323 | Banline Aviation Ltd | 41 |
| 9962 | ICELAND FOODS LTD | 28 |
| 1905 | 3M Company | 17 |
| 8849 | Honeywell International, Inc. | 14 |
| 3991 | Sioux Company Ltd | 14 |
| 31943 | AMGEN INC. | 6 |
| 20894 | KOHLER CO | 6 |
| 33938 | AMAC Corporate Jet AG | 7 |
| 4025 | Embraer SA | 7 |
| 29824 | EIE Eagle Inc. Est. | 4 |
| 3751 | The Procter & Gamble Company | 6 |
| 31508 | AL SALAM 319LTD | 3 |
| 28494 | SWISS INTERNATIONAL AIR LINES AG | 289 088 |
| 1703 | Learjet Inc. | 4 |
| 27893 | Merck & Co Inc | 3 |
| 36153 | Bayham Limited | 8 |
| 34153 | Cayley Aviation Ltd. | 2 |
| 46235 | easyJet UK Limited | 1 165 113 |
| 2782 | United Airlines, Inc. | 1 304 |
| 31095 | NetJets Aviation Inc. | 44 |
| 29471 | ExecuJet Europe AG | 137 |
| 2463 | Singapore Airlines Limited | 23 065 |

ETSID

Naam van de exploitant

2020

00590

BRITISH AIRWAYS PLC

1 349 506

30131

TUI Airways Limited

741 335

07532

Jet2.com Limited

303 689

5453

Flybe Limited

223 596

12669

BA CITYFLYER LIMITED

37 799

26351

Air Kilroe Limited (Trading as Eastern Airways)

24 054

04744

Titan Airways Limited

9 460

1673

Kuwait Airways Corporation

6 307

17692

ONUR AIR TASIMACILIK A.S

2 495

1801

MALAYSIA AIRLINES BERHAD

1 098

7618

Gama Aviation (UK) Limited

508

26684

TAG AVIATION UK LTD

471

18224

Uzbekistan Airways

149

29929

ETIHAD AIRWAYS

232

201

Air Canada

172

7521

Formula One Management Limited

148

6064

Dubai Air Wing

91

33204

INEOS Aviation Limited

119

23881

Executive Jet Management, Inc.

62

6323

Banline Aviation Ltd

41

9962

ICELAND FOODS LTD

28

1905

3M Company

17

8849

Honeywell International, Inc.

14

3991

Sioux Company Ltd

14

31943

AMGEN INC.

6

20894

KOHLER CO

6

33938

AMAC Corporate Jet AG

7

4025

Embraer SA

7

29824

EIE Eagle Inc. Est.

4

3751

The Procter & Gamble Company

6

31508

AL SALAM 319LTD

3

28494

SWISS INTERNATIONAL AIR LINES AG

289 088

1703

Learjet Inc.

4

27893

Merck & Co Inc

3

36153

Bayham Limited

8

34153

Cayley Aviation Ltd.

2

46235

easyJet UK Limited

1 165 113

2782

United Airlines, Inc.

1 304

31095

NetJets Aviation Inc.

44

29471

ExecuJet Europe AG

137

2463

Singapore Airlines Limited

23 065

---

V Bekendmakingen

PROCEDURES IN VERBAND MET DE UITVOERING VAN HET GEMEENSCHAPPELIJK MEDEDINGINGSBELEID

Europese Commissie

| 6.11.2020 | NL | Publicatieblad van de Europese Unie | C 375/57 |
| --- | --- | --- | --- |

6.11.2020

NL

Publicatieblad van de Europese Unie

C 375/57

---

Voorafgaande aanmelding van een concentratie

(Zaak M.9989 —
  BB Holding Investment/Duferdofin-Nucor)

Voor de vereenvoudigde procedure in aanmerking komende zaak

(Voor de EER relevante tekst)

(2020/C 375/09)

1.

Deze aanmelding betreft de volgende ondernemingen:

| — | BB Holding Investment SA (“BB Holding Investment”) (Luxemburg); |
| --- | --- |

—

BB Holding Investment SA (“BB Holding Investment”) (Luxemburg);

| — | Duferdofin-Nucor Srl (“Duferdofin-Nucor”) (Italië), dat onder de gezamenlijke zeggenschap staat van BB Holding Investment SA en Nucor European Holdings BV. |
| --- | --- |

—

Duferdofin-Nucor Srl (“Duferdofin-Nucor”) (Italië), dat onder de gezamenlijke zeggenschap staat van BB Holding Investment SA en Nucor European Holdings BV.

BB Holding Investment verkrijgt uitsluitende zeggenschap in de zin van artikel 3, lid 1, onder b), van de concentratieverordening over het geheel van Duferdofin-Nucor.

De concentratie komt tot stand door de verwerving van aandelen.

2.

| — | BB Holding Investment: beheer van ondernemingen die actief zijn in de sectoren energie, scheepvaart en staal; in deze laatste sector is zij in hoofdzaak actief in de handel/distributie van staalproducten; |
| --- | --- |

—

BB Holding Investment: beheer van ondernemingen die actief zijn in de sectoren energie, scheepvaart en staal; in deze laatste sector is zij in hoofdzaak actief in de handel/distributie van staalproducten;

| — | Duferdofin-Nucor: productie en distributie van koolstofstaalproducten, zoals blooms, knuppels en rondstaal, en afgewerkte lange producten, met name zware profielen (balken). |
| --- | --- |

—

Duferdofin-Nucor: productie en distributie van koolstofstaalproducten, zoals blooms, knuppels en rondstaal, en afgewerkte lange producten, met name zware profielen (balken).

3.

Er zij op gewezen dat deze zaak in aanmerking komt voor de vereenvoudigde procedure zoals uiteengezet in de mededeling van de Commissie betreffende een vereenvoudigde procedure voor de behandeling van bepaalde concentraties krachtens Verordening (EG) nr. 139/2004 van de Raad (2).

4.

Deze opmerkingen moeten de Commissie uiterlijk tien dagen na de datum van deze bekendmaking hebben bereikt. De volgende referentie moet altijd worden vermeld:

M.9989 — BB Holding Investment/Duferdofin-Nucor

Opmerkingen kunnen per e-mail, per fax of per post aan de Commissie worden toegezonden. Gelieve de onderstaande contactgegevens te gebruiken:

E-mail: COMP-MERGER-REGISTRY@ec.europa.eu

Fax +32 22964301

Postadres:

| Europese Commissie |
| --- |
| Directoraat-generaal Concurrentie |
| Griffie voor concentraties |
| 1049 Brussel |
| BELGIË |

Europese Commissie

Directoraat-generaal Concurrentie

Griffie voor concentraties

1049 Brussel

BELGIË

---

(1)  PB L 24 van 29.1.2004, blz. 1 (“de concentratieverordening”).

1

(2)  PB C 366 van 14.12.2013, blz. 5.

2

---