# Dziennik Urzędowy C 324/1 pa

| | ISSN 1977-1002 |
| --- | --- |
| Dziennik Urzędowy
  Unii Europejskiej | C 324 |
| | |
| Wydanie polskie | Informacje i zawiadomienia | Rocznik 631 października 2020 |

ISSN 1977-1002

Dziennik Urzędowy

Unii Europejskiej

C 324

Wydanie polskie

Informacje i zawiadomienia

Rocznik 631 października 2020

---

| Spis treści | Strona |
| --- | --- |
| | I   Rezolucje, zalecenia i opinie |
| | REZOLUCJE |
| | Komitet Regionów |
| | 139. sesja plenarna KR-u (posiedzenie mieszane Interactio), 30.6.2020–2.7.2020 |
| 2020/C 324/01 | Rezolucja Europejskiego Komitetu Regionów – Zaktualizowane wieloletnie ramy finansowe oraz plan inwestycyjny na rzecz zrównoważonej Europy | 1 |
| 2020/C 324/02 | Rezolucja Europejskiego Komitetu Regionów – Priorytety Europejskiego Komitetu Regionów na lata 2020–2025 – Europa bliżej obywateli za pośrednictwem wsi, miast i regionów | 8 |
| 2020/C 324/03 | Rezolucja Europejskiego Komitetu Regionów – Propozycje Europejskiego Komitetu Regionów w związku z programem prac Komisji Europejskiej na 2021 r. | 16 |
| | OPINIE |
| | Komitet Regionów |
| | 139. sesja plenarna KR-u (posiedzenie mieszane Interactio), 30.6.2020–2.7.2020 |
| 2020/C 324/04 | Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Wdrażanie umów o wolnym handlu: perspektywa regionalna i lokalna | 21 |
| 2020/C 324/05 | Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Ocena adekwatności ramowej dyrektywy wodnej, dyrektywy w sprawie ochrony wód podziemnych, dyrektywy w sprawie środowiskowych norm jakości i dyrektywy powodziowej | 28 |
| 2020/C 324/06 | Opinia perspektywiczna Europejskiego Komitetu Regionów – Przyszłość unijnej polityki czystego powietrza w ramach dążenia do osiągnięcia zerowego poziomu emisji zanieczyszczeń | 35 |
| 2020/C 324/07 | Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – W kierunku planu działania na rzecz czystego wodoru – wkład władz lokalnych i regionalnych w neutralną dla klimatu Europę | 41 |
| 2020/C 324/08 | Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Zintensyfikowanie działań UE na rzecz ochrony i odtwarzania światowych lasów | 48 |

Spis treści

Strona

I   Rezolucje, zalecenia i opinie

REZOLUCJE

Komitet Regionów

139. sesja plenarna KR-u (posiedzenie mieszane Interactio), 30.6.2020–2.7.2020

2020/C 324/01

Rezolucja Europejskiego Komitetu Regionów – Zaktualizowane wieloletnie ramy finansowe oraz plan inwestycyjny na rzecz zrównoważonej Europy

1

2020/C 324/02

Rezolucja Europejskiego Komitetu Regionów – Priorytety Europejskiego Komitetu Regionów na lata 2020–2025 – Europa bliżej obywateli za pośrednictwem wsi, miast i regionów

8

2020/C 324/03

Rezolucja Europejskiego Komitetu Regionów – Propozycje Europejskiego Komitetu Regionów w związku z programem prac Komisji Europejskiej na 2021 r.

16

OPINIE

Komitet Regionów

139. sesja plenarna KR-u (posiedzenie mieszane Interactio), 30.6.2020–2.7.2020

2020/C 324/04

Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Wdrażanie umów o wolnym handlu: perspektywa regionalna i lokalna

21

2020/C 324/05

Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Ocena adekwatności ramowej dyrektywy wodnej, dyrektywy w sprawie ochrony wód podziemnych, dyrektywy w sprawie środowiskowych norm jakości i dyrektywy powodziowej

28

2020/C 324/06

Opinia perspektywiczna Europejskiego Komitetu Regionów – Przyszłość unijnej polityki czystego powietrza w ramach dążenia do osiągnięcia zerowego poziomu emisji zanieczyszczeń

35

2020/C 324/07

Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – W kierunku planu działania na rzecz czystego wodoru – wkład władz lokalnych i regionalnych w neutralną dla klimatu Europę

41

2020/C 324/08

Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Zintensyfikowanie działań UE na rzecz ochrony i odtwarzania światowych lasów

48

---

| | III   Akty przygotowawcze |
| --- | --- |
| | Komitet Regionów |
| | 139. sesja plenarna KR-u (posiedzenie mieszane Interactio), 30.6.2020–2.7.2020 |
| 2020/C 324/09 | Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Pakiet usługowy: zaktualizowane stanowisko europejskich władz lokalnych i regionalnych | 53 |
| 2020/C 324/10 | Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Europejskie prawo o klimacie: ustanowienie ram na rzecz osiągnięcia neutralności klimatycznej | 58 |
| 2020/C 324/11 | Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji | 74 |

III   Akty przygotowawcze

Komitet Regionów

139. sesja plenarna KR-u (posiedzenie mieszane Interactio), 30.6.2020–2.7.2020

2020/C 324/09

Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Pakiet usługowy: zaktualizowane stanowisko europejskich władz lokalnych i regionalnych

53

2020/C 324/10

Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Europejskie prawo o klimacie: ustanowienie ram na rzecz osiągnięcia neutralności klimatycznej

58

2020/C 324/11

Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji

74

---

| PL | |
| --- | --- |

PL

---

I Rezolucje, zalecenia i opinie

REZOLUCJE

Komitet Regionów

139. sesja plenarna KR-u (posiedzenie mieszane Interactio), 30.6.2020–2.7.2020

| 1.10.2020 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 324/1 |
| --- | --- | --- | --- |

1.10.2020

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 324/1

---

Rezolucja Europejskiego Komitetu Regionów – Zaktualizowane wieloletnie ramy finansowe oraz plan inwestycyjny na rzecz zrównoważonej Europy

(2020/C 324/01)

EUROPEJSKI KOMITET REGIONÓW

Zaktualizowane wieloletnie ramy finansowe oraz Europejski Instrument na rzecz Odbudowy

| 1. | Pozytywnie ocenia wniosek Komisji dotyczący kolejnych wieloletnich ram finansowych (WRF) w wysokości 1 100 mld EUR oraz Europejskiego Instrumentu na rzecz Odbudowy („Next Generation EU”) w wysokości 750 mld EUR, które mogą otworzyć drogę do silniejszej, bardziej zrównoważonej, spójnej i odpornej Unii. Jest to pierwsza odpowiedź na nadciągające skutki kryzysu wywołanego przez pandemię COVID-19 oraz rozwiązanie uwzględniające cele długoterminowe Unii. |
| --- | --- |

1.

| 2. | Uznaje starania podjęte przez Komisję, by odpowiedzieć na obawy państw członkowskich najbardziej dotkniętych kryzysem oraz tych, których regiony są nadal słabiej rozwinięte, przy jednoczesnym dążeniu do osiągnięcia równowagi pomiędzy koniecznością przyznawania dotacji a efektem dźwigni instrumentów finansowych. |
| --- | --- |

2.

| 3. | Ma jednak obawy związane z tym, że kwota 1 100 mld EUR wskazana w zaktualizowanym wniosku w zakresie WRF jest o 34,6 mld EUR niższa niż podana we wniosku Komisji z 2018 r., a tym bardziej niższa niż stanowiska przekazane przez KR i Parlament Europejski, co zmniejsza zdolność UE do realizacji jej celów długoterminowych. Właśnie w takiej sytuacji konieczny jest odpowiedni i bardziej znaczący udział KR-u i Parlamentu Europejskiego. |
| --- | --- |

3.

| 4. | Stwierdza, że zwiększenie marginesu elastyczności dla budżetu UE poprzez tymczasowe podwyższenie pułapu zasobów własnych o 0,6 % DNB UE zapewnia Unii większy budżet na wsparcie jej odbudowy oraz na realizację jej ambicji, o których mowa w programie strategicznym UE. |
| --- | --- |

4.

| 5. | Przyjmuje do wiadomości propozycje zapowiedziane przez Komisję dotyczące potencjalnych nowych zasobów własnych związanych z celami planu odbudowy, przy czym podkreśla, że dwa lata po pierwszym wniosku w sprawie WRF na okres po roku 2020 r. Komisja nadal nie zgłosiła propozycji ustawodawczych dotyczących rzeczywistych zasobów własnych i jednocześnie ponawia wezwanie do Komisji o pilne przedstawienie konkretnych propozycji ustawodawczych w tym zakresie, np. dotyczących podatku od tworzyw sztucznych i handlu uprawnieniami do emisji. |
| --- | --- |

5.

| 6. | Obstaje przy tym, że zarówno WRF, jak i plan odbudowy muszą koncentrować się na spójności jako podstawowej wartości Unii Europejskiej przy podejmowaniu poważnych wyzwań, takich jak m.in. wyjście z kryzysu wywołanego przez pandemię COVID-19, Europejski Zielony Ład, cele zrównoważonego rozwoju, Europejski filar praw socjalnych, a także pobudzanie konkurencyjności i pokonywanie nierówności oraz transformacja cyfrowa, dzięki czemu żadne grupy osób ani miejsca nie zostaną pozostawione w tyle. |
| --- | --- |

6.

| 7. | Podkreśla, że władze lokalne i regionalne odpowiadają za jedną trzecią wydatków publicznych oraz dwie trzecie inwestycji publicznych, a także wdrażają 70 % całego prawodawstwa UE, realizują 70 % działań na rzecz łagodzenia zmian klimatycznych oraz 90 % polityk w zakresie adaptacji do zmian klimatu. Dlatego należy podjąć zasadniczą decyzję dotyczącą potrzeby zaangażowania wszystkich władz lokalnych i regionalnych z punktu widzenia opracowania, konsultacji, wdrażania i zarządzania funduszami, jak również nadać obowiązkowy charakter zasadzie stanowiącej, że państwa członkowskie muszą umożliwić wszystkim organom władz lokalnych czerpanie korzyści z funduszy na inwestycje, takich jak zintegrowane inwestycje terytorialne, oraz ich wykorzystywanie. |
| --- | --- |

7.

Spójność w centrum odbudowy

| 8. | Podkreśla fakt, że asymetryczny wpływ pandemii COVID-19 na spójność gospodarczą, społeczną i terytorialną UE oraz jej regionów wymaga odpowiedniej reakcji politycznej. |
| --- | --- |

8.

| 9. | Pozytywnie ocenia wniosek Komisji Europejskiej w zakresie zapewnienia, by polityka spójności stanowiła długoterminową politykę inwestycyjną na rzecz silnej UE, oraz zapewnienia dodatkowych inwestycji w ramach nowej inicjatywy wsparcia uzupełniającego pod nazwą REACT-UE, a także pozytywnie ocenia podejście, które zapewnia współmierność udzielanego wsparcia do wpływu kryzysu. Ciągłość ma zatem kluczowe znaczenie dla władz lokalnych i regionalnych przy przechodzeniu do etapów odbudowy i udzielania wsparcia osobom i miejscom najbardziej potrzebującym. Łącznie wnioski te stanowią natychmiastową i skuteczną odpowiedź na pandemię COVID-19 wraz z jej konsekwencjami społecznymi i gospodarczymi, przy czym podkreśla się, że elastyczne aspekty tego nowego programu nie powinny być zarządzane centralnie i że powinny zostać wdrożone w trybie zarządzania dzielonego, z poszanowaniem prerogatyw władz lokalnych i regionalnych. |
| --- | --- |

9.

| 10. | Wzywa do ujednoznacznienia współzależności pomiędzy poszczególnymi nowymi mechanizmami, jak np. React EU, Fundusz Sprawiedliwej Transformacji czy Instrument na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, w celu uniknięcia dodatkowych komplikacji i nałożenia cięższych restrykcji krajowych przez państwa członkowskie. |
| --- | --- |

10.

| 11. | Zwraca uwagę, że proponowane przedłużenie dotychczasowych programów operacyjnych powinno umożliwiać błyskawiczną realizację kluczowych inwestycji. Wzywa do sprawnej akceptacji propozycji zmierzających do zwiększenia elastyczności i rozszerzenia zakresu obszarów objętych wsparciem, w tym m.in. usług ochrony zdrowia, turystyki, rolnictwa, szkolnictwa, sektorów kultury oraz MSP, co umożliwi miastom i regionom inwestowanie środków tam, gdzie jest to najbardziej potrzebne zgodnie z zasadami polityki spójności. |
| --- | --- |

11.

| 12. | Ma obawy co do tymczasowego charakteru niektórych zasileń, w szczególności w przypadku polityki spójności i rozwoju wsi, który nie odpowiada długoterminowym potrzebom w zakresie rozwoju, oraz co do wstępnych cięć dokonanych przez Komisję w stosunku do wniosków z 2018 r. Pozytywnie ocenia więc wniosek Komisji w zakresie weryfikacji przydziału środków dla poszczególnych krajów w ramach polityki spójności w 2024 r. pod kątem ewentualnego dodania do puli środków tej polityki kolejnych 10 mld EUR bez utraty przez którekolwiek z państw członkowskich jakiejkolwiek części przydzielonych środków. |
| --- | --- |

12.

| 13. | Negatywnie ocenia fakt, że Komisja nie cofnęła swojej decyzji o wyłączeniu EFRROW z rozporządzenia w sprawie wspólnych przepisów, co niesie ze sobą ryzyko zahamowania (tak bardzo potrzebnego) zintegrowanego rozwoju obszarów miejskich i wiejskich. |
| --- | --- |

13.

| 14. | Negatywnie ocenia fakt, że przydział środków finansowych jest kierowany na działania na szczeblu państw członkowskich, a nie na szczeblu lokalnym i regionalnym, pomimo że wiele kompetencji w zakresie opieki zdrowotnej, środków socjalnych i odporności jest realizowanych na poziomie lokalnym i/lub regionalnym, a tym samym podkreśla konieczność poszanowania zasad partnerstwa, decentralizacji i wielopoziomowego sprawowania rządów. |
| --- | --- |

14.

| 15. | Przypomina o znaczeniu europejskiej współpracy terytorialnej we wspieraniu transgranicznego współdziałania między ludźmi, społecznościami i przedsiębiorstwami i eliminowaniu szkodliwych skutków kryzysu oraz w przyspieszeniu naprawy gospodarczej. Współpraca ta będzie niezbędna do zapewnienia ożywienia gospodarczego i pod tym względem nowy instrument na rzecz międzyregionalnych inwestycji innowacyjnych będzie miał zasadnicze znaczenie dla wspierania rozwoju europejskich przemysłowych łańcuchów wartości i innowacji, zgodnie ze strategiami inteligentnej specjalizacji. |
| --- | --- |

15.

| 16. | Pozytywnie ocenia fakt, że przeprowadzono ocenę oddziaływania terytorialnego dla oddziaływań o charakterze asymetrycznym na szczeblu regionalnym w towarzyszącym dokumencie roboczym służb Komisji. |
| --- | --- |

16.

| 17. | Pozytywnie ocenia dbałość o silne powiązanie ze strategicznymi celami polityk UE (Zielony Ład, cyfryzacja) oraz to, że Komisja przedstawia je jako narzędzia odbudowy europejskiej, niemniej jednak negatywnie ocenia fakt, że Europejski filar praw socjalnych nie znalazł się w centrum strategii odbudowy gospodarczej UE. |
| --- | --- |

17.

| 18. | Uznaje za istotny fakt, iż odbudowa zgodnie z silną polityką spójności jest realizowana w sposób uwzględniający założenia aktywnej pomocniczości. |
| --- | --- |

18.

Plan odbudowy i europejski semestr

| 19. | Pozytywnie ocenia ambitny wniosek Komisji w zakresie Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności, który umożliwi udzielenie szeroko zakrojonego wsparcia finansowego dla niezbędnych inwestycji i reform, a także przypomina, że władze lokalne i regionalne opowiadają za ponad połowę inwestycji publicznych, a więc muszą być w stanie otrzymać dostateczne wsparcie w ramach tej inicjatywy. Podkreśla w tym kontekście, że realizacja Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności poprzez programy krajowe niesie ze sobą ryzyko braku odpowiedniego informowania obywateli i komunikowania się z nimi na temat działań UE. |
| --- | --- |

19.

| 20. | Zwraca się do Komisji Europejskiej o zapewnienie spójności planów odbudowy oraz unikania dublowania i nadmiaru obciążeń biurokratyczno-administracyjnych, mając na uwadze efektywność i realizację wspólnego celu, jakim jest możliwie najszybsze przełamanie kryzysu klimatycznego, gospodarczego i społecznego. |
| --- | --- |

20.

| 21. | Podkreśla, że silne powiązanie Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności z europejskim semestrem zwiększa pilność głębokiej reformy europejskiego semestru i unijnego zarządzania gospodarczego na rzecz przejrzystego, pluralistycznego i demokratycznego procesu. Jeżeli europejski semestr nie zostanie zreformowany, Instrument na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności może doprowadzić do dalszej centralizacji, odgórnego podejścia w planach odbudowy oraz powrotu do polityk nieuwzględniających spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej między państwami członkowskimi i w ich obrębie oraz utrudniających pilnie potrzebne inwestycje publiczne na rzecz zrównoważonej odbudowy UE. |
| --- | --- |

21.

| 22. | Dlatego jest zdania, że jeżeli europejski semestr ma stać się pełnoprawnym i efektywnym mechanizmem realizacji, powinien on uwzględniać zasady partnerstwa i wielopoziomowego sprawowania rządów oraz wymiar terytorialny. Tym samym realizacja propozycji KR-u w zakresie kodeksu postępowania dotyczącego angażowania w ramach semestru władz lokalnych i regionalnych na poziomie krajowym oraz Europejskiego Komitetu Regionów na poziomie europejskim jeszcze bardziej zyskuje na pilności. |
| --- | --- |

22.

| 23. | Wspiera ambicję Komisji polegającą na wzmocnieniu odbudowy UE oraz jej odporności i autonomii strategicznej poprzez uzupełnienie programu InvestEU i utworzenie Instrumentu na rzecz Inwestycji Strategicznych |
| --- | --- |

23.

| 24. | Pozytywnie ocenia propozycję nowego instrumentu wsparcia wypłacalności, który ożywi gospodarkę UE poprzez zachęcanie do prywatnych inwestycji oraz przygotowywanie przedsiębiorstw ze wszystkich sektorów gospodarki na bardziej neutralną pod względem emisji dwutlenku węgla i cyfrową przyszłość. Należy realizować tę propozycję szybko, przy czym przydałyby się wytyczne służące zapewnieniu zgodności inwestycji z priorytetami UE, aby umożliwić realizację celu instrumentu polegającego na pomaganiu przedsiębiorstwom, które w innej sytuacji byłyby rentowne, w przetrwaniu aktualnego kryzysu. Jednocześnie podkreśla się, że wsparcie to musi zostać udzielone na podstawie przejrzystych kryteriów, uwzględniających nie tylko konkretny wpływ na sektor i region, ale także finansowe wsparcie publiczne otrzymywane z innych źródeł. |
| --- | --- |

24.

Bardziej odporna i zielona Unia

| 25. | Pozytywnie ocenia znaczne podwyższenie puli Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji (FST) dla regionów, w których występują istotne problemy w zakresie transformacji energetycznej, do łącznej kwoty 40 mld EUR. Wzywa jednak do wzięcia pod uwagę regionów, które – w oczekiwaniu na skuteczne środki regulacyjne na rzecz ochrony klimatu – zainwestowały bardzo wcześnie i bardzo obszernie w odnawialne źródła energii i technologie związane z energią ze źródeł odnawialnych oraz będą nadal to czynić. Zwraca uwagę na szczególny kontekst regionów zależnych od paliw kopalnych i o odizolowanych systemach energetycznych, jak ma to miejsce w przypadku wysp i regionów najbardziej oddalonych. Jest jednak głęboko zaniepokojony faktem, że środki finansowe potrzebne do dekarbonizacji unijnej gospodarki wykraczają daleko poza propozycje Komisji Europejskiej. |
| --- | --- |

25.

| 26. | Pozytywnie ocenia samodzielny Program UE dla zdrowia (EU4Health), obejmujący dodatkowe środki w wysokości 7,7 mld EUR, co daje łącznie 9,4 mld w ramach trzeciego filaru planu odbudowy dla Europy i jest zgodne z przedstawionymi niedawno żądaniami politycznymi KR. Nalega, by instrument ten pozostał stałym zobowiązaniem w zakresie ochrony zdrowia w budżecie UE, a nie tylko tymczasowym instrumentem w ramach WRF na lata 2021–2027. |
| --- | --- |

26.

| 27. | Wzywa do dalszego wzmacniania aspektów regionalnych i lokalnych w działaniach związanych z ochroną zdrowia, w szczególności w zakresie transgranicznej opieki zdrowotnej i opieki zdrowotnej w regionach najbardziej oddalonych, oraz zwraca uwagę, że ze względu na zdecentralizowany charakter systemów ochrony zdrowia w niektórych wypadkach państwa członkowskie i Komisja Europejska muszą bardziej zaangażować samorządy regionalne w reagowanie kryzysowe na zagrożenia związane ze zdrowiem oraz stosować się do ich zaleceń w zakresie rozdziału środków. |
| --- | --- |

27.

| 28. | Pozytywnie ocenia zasilenie mechanizmu rescEU o 2 mld EUR w celu wypracowania stałej zdolności do zarządzania wszelkiego rodzaju kryzysami, w szczególności poprzez ustanowienie infrastruktury do reagowania kryzysowego, zdolności transportowej i zespołów wsparcia w sytuacjach nadzwyczajnych. Obstaje przy tym, że tymczasowy jednorazowy instrument to za mało i że konieczne jest zobowiązanie długoterminowe wraz ze zwiększonym budżetem. Pozytywnie ocenia zobowiązanie Komisji, zgodne z duchem pozostawania w gotowości, do wyciągania wniosków z aktualnej pandemii i zasilania programów takich jak m.in. rescEU czy „Horyzont Europa”. |
| --- | --- |

28.

| 29. | Zgadza się z koniecznością dalszego rozwijania możliwości UE w zakresie reagowania na sytuacje kryzysowe i katastrofy oraz popiera wniosek Komisji dotyczący zasilenia i uelastycznienia jej narzędzi kryzysowych, jak np. Fundusz Solidarności UE oraz rezerwa na rezerwa na rzecz solidarności i pomocy nadzwyczajnej. Podkreśla jednak, że proponowane narzędzia i działania muszą także uwzględniać potrzeby i okoliczności na poziomie lokalnym i regionalnym, zwłaszcza na obszarach znajdujących się w szczególnie trudnej sytuacji, takich jak regiony najbardziej oddalone. |
| --- | --- |

29.

| 30. | Przypomina o wartości dodanej obszarów wiejskich dla powodzenia projektu europejskiego, w szczególności w obliczu sytuacji ekstremalnych. Regiony oraz władze lokalne opracowują innowacyjne rozwiązania i zaspokajają kluczowe potrzeby w zakresie bezpieczeństwa żywności w Europie, również dla pozostałej części ludności Europy. Aktualny kryzys wymaga zmian w paradygmacie społecznym, gospodarczym i terytorialnym, które umożliwią zmniejszenie luki oraz poprawę powiązań i współpracy pomiędzy obszarami miejskimi a wiejskimi. |
| --- | --- |

30.

| 31. | Negatywnie ocenia wniosek Komisji dotyczący zmniejszenia budżetu EFRROW w porównaniu z poprzednim okresem programowania, który jest niezgodny z unijnym celem spójności terytorialnej. Pozytywnie ocenia dodatkowe wsparcie na poziomie 15 mld EUR przewidziane na rozwój wsi, niemniej jednak podkreśla, że ten drobny wzrost nie rekompensuje cięcia w budżecie na poziomie 28 % zaproponowanego przez Komisję Europejską dla EFRROW w 2018 r. Ponadto negatywnie ocenia zmniejszenie przez Komisję Europejską w zaktualizowanym wniosku w zakresie WRF finansowania wspólnej polityki rolnej o 9 % względem WRF na lata 2014–2020. |
| --- | --- |

31.

| 32. | Apeluje o zwiększenie budżetu programu POSEI, w którym ustanawia się szczególne środki dla rolnictwa w regionach najbardziej oddalonych, a tym samym o uchylenie proponowanego przez Komisję zmniejszenia środków na okres 2021–2027. |
| --- | --- |

32.

| 33. | Podkreśla, że finansowanie Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju Obszarów Wiejskich musi odzwierciedlać potrzeby i ambicje wskazane w niedawno opublikowanej strategii „od pola do stołu” i strategii na rzecz bioróżnorodności oraz wspierać rolników i obszary wiejskie w dokonywaniu niezbędnych zmian strukturalnych umożliwiających transformację w kierunku bardziej zrównoważonych systemów żywnościowych. Strategia na rzecz bioróżnorodności potrzebuje jednak konkretnych narzędzi i solidnego finansowania oraz musi zostać opracowana wspólnie z regionami i miastami, które będą ją realizować. |
| --- | --- |

33.

| 34. | Ponownie wyraża zdecydowany sprzeciw wobec rozwiązań proponowanych przez Komisję Europejską, które w porównaniu z obecną sytuacją pogarszają sytuację władz lokalnych i regionalnych, jeśli chodzi o termin wykorzystania rocznych przydziałów z programów UE oraz poziom płatności zaliczkowych, a zwłaszcza współfinansowania projektów. |
| --- | --- |

34.

| 35. | Pozytywnie ocenia zwiększenie o 10,5 mld EUR środków w ramach Instrumentu Sąsiedztwa oraz Współpracy Międzynarodowej i Rozwojowej względem ostatniego wniosku w zakresie WFR, które zwiększa pulę instrumentu do 86 mld EUR, z czego 1 mld EUR zostanie udostępnione już w 2020 r. |
| --- | --- |

35.

| 36. | Popiera zamiar pobudzania wzrostu po pandemii poprzez inwestowanie w infrastrukturę transportową o znaczeniu krytycznym oraz połączenia transgraniczne w celu promowania zielonej transformacji w kierunku mobilności bezemisyjnej, w szczególności poprzez budowę miliona punktów ładowania pojazdów elektrycznych. Zwraca uwagę, że dostępność czystych paliw jest istotna dla spójności terytorialnej i społecznej, a niższy popyt w obszarach wiejskich i wyspiarskich powinien być rekompensowany za pomocą specjalnego programu, podobnego do programu WiFi4EU dla obszarów wiejskich. |
| --- | --- |

36.

| 37. | Negatywnie ocenia fakt, że ogólna podstawa nowego programu „Prawa i Wartości”, który ma służyć finansowaniu działań na rzecz ochrony podstawowych praw i wartości oraz promowaniu aktywnego obywatelstwa europejskiego, nie została zwiększona w sposób umożliwiający sprostanie ogromnym wyzwaniom w tym zakresie w niektórych państwach członkowskich. |
| --- | --- |

37.

| 38. | Przypomina, że Zielony Ład miał służyć jako strategia transformacji zapewniająca ochronę środowiska, będącego fundamentem naszego życia, oraz podkreśla, że energie odnawialne, czyste technologie, gospodarka o obiegu zamkniętym oraz transformacja cyfrowa otwierają doskonałe możliwości dla gospodarki i przemysłu w zakresie generowania wzrostu, tworzenia miejsc pracy i budowania nowego modelu dobrobytu. |
| --- | --- |

38.

| 39. | Wskazuje, że KR w pełni wspiera realizację Zielonego Ładu i rozwój Paktu na rzecz Klimatu poprzez skoordynowane i przekrojowe działania i inicjatywy zapewniające należyte uwzględnienie wielopoziomowego sprawowania rządów i różnorodności terytorialnej oraz zasady niepozostawiania nikogo (osób ani regionów) w tyle. Uznaje, że regiony i miasta to odpowiednie podmioty do przyspieszania tego procesu, realizowanego poprzez szereg działań, w tym zamówienia publiczne, remonty budynków, czysty transport, lepszą gospodarkę odpadami, udoskonalenia cyfrowe oraz zrównoważoną transformację turystyki. |
| --- | --- |

39.

| 40. | W tym kontekście zwraca się o dodatkowe instrumenty zapewniające władzom lokalnych i regionalnym bezpośredni dostęp do środków unijnych na potrzeby zrównoważonych działań podejmowanych przez nie w ramach nowych wieloletnich ram finansowych, jak np. istniejący instrument na rzecz miast European City Facility w ramach programu Horyzont 2020. |
| --- | --- |

40.

| 41. | Wzywa do bardziej elastycznego wykorzystania nowych środków w ramach WRF, aby umożliwić ocenę i dostosowanie kosztów rzeczywistych związanych z transformacją w kierunku zrównoważonego rozwoju i ekologicznej odbudowy gospodarki, oraz zachęca do opartych na współpracy inicjatyw publiczno-prywatnych dotyczących innowacji, realizowanych pod kierunkiem miast i regionów. |
| --- | --- |

41.

| 42. | Opowiada się za tym, by finansowanie ze środków unijnych zawsze podlegało ocenie pod względem wpływu na klimat oraz pod kątem zrównoważonego rozwoju. Dotacje, programy pomocowe i programy wsparcia bezpośrednio lub pośrednio szkodliwe dla środowiska należy poddać rewizji pod kątem ich spójności z celami w zakresie klimatu i zrównoważonego rozwoju. |
| --- | --- |

42.

| 43. | Niepokoi się luką inwestycyjną w zakresie zielonej transformacji, niedawno oszacowaną na 470 mld EUR rocznie, a także podkreśla, że pilnie potrzebny jest szczegółowy plan jej finansowania. |
| --- | --- |

43.

| 44. | Pozytywnie ocenia proponowaną „falę renowacji” i zwraca się o dostateczne finansowanie oraz zaangażowanie całego łańcucha wartości w działania na rzecz odbudowy gospodarczej. Biorąc pod uwagę skrajne różnice pomiędzy poszczególnymi terytoriami, regiony i miasta powinny otrzymać autonomię w zakresie planowania, a w szczególności realizacji swoich planów, a także bezpośredni dostęp do europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych. W skład europejskich ram powinny wchodzić działania w zakresie szkoleń i dzielenia się wiedzą, umożliwiające promowanie dostępnych synergii oraz zwiększanie wydajności wykorzystania środków. |
| --- | --- |

44.

Unia zorientowana na przyszłość

| 45. | Pozytywnie ocenia zasilenie programu „Horyzont Europa” środkami w wysokości 7,8 mld EUR na potrzeby programu „Cyfrowa Europa” oraz zasilenie instrumentu „Łącząc Europę” w sektorze transportu kwotą 1,5 mld EUR. Dodatkowe środki na badania, w szczególności w obszarze zdrowia, zielonej gospodarki oraz Europejskiej Rady ds. Innowacji, mają oddziaływanie wyraźnie lokalne. Podkreśla, że w wielu przypadkach to regionalny poziom władzy odpowiada za uniwersytety i instytuty badawcze i w ten sposób może pośrednio korzystać z tych programów. Zauważa, że w przydziale środków na badania konieczny jest element konkurencji, aby w dziedzinie badań i innowacji móc przebić się w globalnej rywalizacji oraz by wzmacniać europejskie konsorcja badawcze. |
| --- | --- |

45.

| 46. | Ma jednak obawy co do następujących cięć w obszarach energii i usług cyfrowych instrumentu „Łącząc Europę”. |
| --- | --- |

46.

| 47. | Pozytywnie ocenia propozycje Komisji Europejskiej dotyczące Europejskiego Funduszu Społecznego Plus mające na celu zasilenie wsparcia dla działań podejmujących problem bezrobocia wśród młodzieży i ubóstwa wśród dzieci, a także dodatkowe skoncentrowanie się na wspieraniu siły roboczej w zielonej i cyfrowej transformacji oraz podwojenie Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji (EFG). |
| --- | --- |

47.

| 48. | Pozytywnie ocenia wniosek Komisji dotyczący zwiększenia, przynajmniej w niewielkim stopniu, inwestycji w młodych ludzi oraz w kulturę i branżę kreatywną poprzez zasilenie programu ERASMUS dodatkowymi środkami w wysokości +3,4 mld EUR oraz programu „Kreatywna Europa” kwotą 150 mln EUR. Niepokoi się jednak tym, że podane zwiększenia nadal są niższe od propozycji Komisji z maja 2018 r. i obstaje przy żądaniu potrojenia liczby uczestników programu ERASMUS (1) oraz przeznaczenia 2 mld EUR na program „Kreatywna Europa” (2). |
| --- | --- |

48.

| 49. | Pochwala zwrócenie szczególnej uwagi na kulturę, dziedzictwo kulturowe oraz branżę audiowizualną i kreatywną, które wraz z turystyką poniosły ogromne konsekwencje kryzysu, i popiera możliwość skorzystania przez nie z inicjatywy REACT-UE. |
| --- | --- |

49.

| 50. | Wzywa do zapewnienia w kontekście planu odbudowy gospodarczej UE odpowiednich, obejmujących krótką, średnią i długą perspektywę ram dla regionów o niskim poziomie dywersyfikacji gospodarczej, wyspecjalizowanych w sektorach, które najbardziej ucierpiały wskutek pandemii COVID-19. |
| --- | --- |

50.

| 51. | Podkreśla znaczenie przeglądu polityki edukacyjnej Unii Europejskiej, a także konieczność aktualizacji Planu działania w dziedzinie edukacji cyfrowej, potrzebnego na okres po pandemii COVID-19, aby pomóc regionom i regionom słabiej rozwiniętym w przygotowaniu się i wypracowaniu edukacji cyfrowej, co wesprze te obszary, na które pod tym kątem wpływa przepaść cyfrowa. |
| --- | --- |

51.

Plan inwestycyjny na rzecz zrównoważonej Europy (3)

| 52. | Jest zdania, iż nie można pozwolić, by kryzys wywołany pandemią COVID-19 zakłócił ambicje europejskie w zakresie realizacji celów zrównoważonego rozwoju i osiągnięcia neutralności klimatycznej do roku 2050, które pozostaną realne wyłącznie, jeżeli będą szły w parze z odpowiednimi środkami finansowymi oraz odpowiednimi ramami fiskalnymi i regulacyjnymi. |
| --- | --- |

52.

| 53. | Pozytywnie ocenia ambicję Komisji Europejskiej, jaką jest zmobilizowanie w ciągu nadchodzącej dekady 1 bln EUR zrównoważonych inwestycji prywatnych i publicznych, jednak ma obawy, że: (i) stanowiłoby to jedynie względnie niewielki odsetek łącznych niezbędnych inwestycji, których poziom sama Komisja Europejska szacuje na 260 mld EUR rocznie do 2030 r.; (b) szacunek ten ogranicza się do inwestycji w obszarze klimatu i energii, natomiast realizacja szerszych celów w zakresie zrównoważonego rozwoju, w tym inwestycji w kapitał społeczny i ludzki, wymagałaby jeszcze większych kwot; (c) wskazana kwota 1 bln EUR zasadniczo nie polega na „dodatkowych” nowych środkach ani inicjatywach, ale na bieżących lub już zaplanowanych politykach i instrumentach UE. |
| --- | --- |

53.

| 54. | Ubolewa nad tym, że kwota nominalna planu wydaje się być przeszacowana, natomiast sam plan wydaje się niedofinansowany oraz ograniczony w swym zakresie, jako że pomija kluczowe aspekty społeczno-gospodarcze. |
| --- | --- |

54.

| 55. | Wskazuje, że od energii po transport czy budownictwo mieszkaniowe, władze lokalne i regionalne są kluczowymi aktorami w realizacji inwestycji niezbędnych do transformacji w kierunku zrównoważonego rozwoju, a więc jest zdania, że cele planu nie mogą zostać zrealizowane bez skutecznego zaangażowania władz lokalnych i regionalnych i żałuje, że fakt ten wydaje się być pominięty przez Komisję. |
| --- | --- |

55.

| 56. | Jest zdania, że inwestowanie w transformację w kierunku zrównoważonego modelu gospodarczego wymaga systemu finansowego i fiskalnego zachęcającego inwestorów do zrównoważonego inwestowania i w tym kontekście pozytywnie ocenia kontynuowanie przez Komisję prac nad zrównoważonym finansowaniem, jednak przypomina o konieczności szybkiego rozszerzenia ram, tak by obejmowały również zrównoważony rozwój społeczny (4). |
| --- | --- |

56.

| 57. | Wyraża przekonanie, że opodatkowanie może, poprzez odpowiednie sygnały cenowe, kształtować zrównoważone zachowania producentów, użytkowników i konsumentów, a zatem wzywa Radę do szybkiego przyjęcia proponowanych przepisów dotyczących podatku od towarów i usług (VAT), tak aby państwa członkowskie mogły lepiej wykorzystywać stawki VAT na rzecz zwiększonych ambicji w zakresie ochrony środowiska. |
| --- | --- |

57.

| 58. | Ostrożnie podchodzi do wskazanych przez Komisję planów wprowadzenia nowych przepisów dotyczących zielonych zamówień publicznych. Nawet jeżeli narzędzie to może być przydatne w przedmiotowym zakresie, wiele organów publicznych nadal pracuje nad dostosowaniem się do aktualnych ram po reformie z 2014 r., tak więc dalsze wymogi legislacyjne powinny być proste, ale skuteczne (5). Pozytywnie ocenia zapowiedź Komisji, że przyszłe zaktualizowane wytyczne w zakresie pomocy państwa zapewnią organom publicznym większą elastyczność w promowaniu transformacji w kierunku zrównoważonego modelu gospodarczego i towarzyszeniu temu procesowi. |
| --- | --- |

58.

| 59. | Wyraża przekonanie, że w świetle wniosków wynikających z ich zawieszenia w odpowiedzi na kryzys wywołany pandemią COVID-19 reguły fiskalne UE powinny lepiej uwzględniać długoterminowe cele UE. |
| --- | --- |

59.

| 60. | Podkreśla konieczność podjęcia w ramach wspólnych działań wszystkich instytucji UE specjalnych starań na rzecz informowania w przystępny sposób obywateli oraz miliona polityków lokalnych i regionalnych wyłonionych w wyborach w UE o nowych możliwościach wynikających z WRF. |
| --- | --- |

60.

Bruksela, dnia 2 lipca 2020 r.

Apostolos TZITZIKOSTAS

Przewodniczący Europejskiego Komitetu Regionów

---

(1)  Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Erasmus: program na rzecz kształcenia, szkolenia, młodzieży i sportu (Dz.U. C 168 z 16.5.2019, s. 49).

1

(2)  Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Program „Kreatywna Europa” i nowy europejski program na rzecz kultury Dz.U. C 168 z 16.5.2019, s. 37).

2

(3)  Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów „Plan inwestycyjny na rzecz zrównoważonej Europy. Plan inwestycyjny na rzecz Europejskiego Zielonego Ładu” (COM(2020) 21 final).

3

(4)  Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Plan działania: finansowanie zrównoważonego wzrostu gospodarczego (Dz.U. C 86 z 7.3.2019, s. 24).

4

(5)  Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Sprawozdanie z wdrażania dyrektyw dotyczących zamówień publicznych (Dz.U. C 39 z 5.2.2020, s. 43).

5

---

| 1.10.2020 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 324/8 |
| --- | --- | --- | --- |

1.10.2020

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 324/8

---

Rezolucja Europejskiego Komitetu Regionów – Priorytety Europejskiego Komitetu Regionów na lata 2020–2025 – Europa bliżej obywateli za pośrednictwem wsi, miast i regionów

(2020/C 324/02)

Europejski Komitet Regionów (KR) jest zgromadzeniem politycznym powołanym do życia na mocy Traktatów UE. Zapewnia reprezentację instytucjonalną wszystkim obszarom terytorialnym, regionom, miastom i gminom.

Unia Europejska uwzględniająca lokalne i regionalne potrzeby i obawy wzmacnia tym samym legitymizację demokratyczną i poczucie współodpowiedzialności, a także wnosi większą wartość dodaną – zarówno do strategii UE, jak i pod względem ich skuteczności w terenie – z korzyścią dla obywateli. Aby osiągnąć ten cel, Europejski Komitet Regionów ściśle współpracuje z Komisją Europejską, Parlamentem Europejskim i Radą Unii Europejskiej, a także z różnymi poziomami sprawowania rządów w państwach członkowskich. Obecna sytuacja w UE wymaga stałego wzmacniania tej współpracy i zapewniania, by głos regionów, miast i gmin był coraz bardziej obecny w polityce UE i w jej procesie legislacyjnym.

Od kryzysu do odbudowy: w kierunku odpornej, zrównoważonej i spójnej Unii Europejskiej

W ostatnich latach Unia Europejska stanęła w obliczu bezprecedensowych wyzwań: poważny kryzys finansowy i głębokie recesje gospodarcze, wyzwania społeczne i terytorialne, zielona i cyfrowa transformacja, niestabilność w sąsiedztwie i w systemie globalnym oraz migracja. Pandemia związana z COVID-19 wystawia na dalszą próbę solidarność UE i bierze pod lupę naszą zdolność do radzenia sobie z sytuacjami nadzwyczajnymi, które wywierają istotną presję na nasze służby zdrowia oraz usługi społeczne i publiczne. Najnowszy kryzys nie tylko unaocznił potrzebę przyjęcia skoordynowanej reakcji w oparciu o znacząco wzmocniony budżet UE, ale również konieczność dalszego wspierania miliona europejskich władz lokalnych i regionalnych działających na pierwszej linii frontu w celu ochrony obywateli i gospodarek lokalnych oraz reagowania na sytuacje nadzwyczajne (1).

UE musi zwiększyć swą odporność społeczną, gospodarczą i środowiskową we wszystkich regionach i miastach.
  Wspierana przez odpowiednio finansowane inwestycje europejskie, UE musi zadbać o to, by jej polityki i programy zaspokajały potrzeby społeczności lokalnych. Miasta i regiony są siłą napędową gospodarki europejskiej. Władze lokalne i regionalne odgrywają zasadniczą rolę w formułowaniu i wdrażaniu unijnych polityk, dlatego też UE musi skuteczniej i w większym stopniu angażować miasta i regiony w europejski proces decyzyjny poprzez praktyczny i dobrze zorganizowany wielopoziomowy proces sprawowania rządów. Europa musi przyspieszyć cyfryzację i spotęgować zdolności innowacyjne we współpracy z państwami członkowskimi oraz władzami lokalnymi i regionalnymi w całej UE. Szybsza i sprawiedliwsza odbudowa gospodarcza wymaga wzmocnienia europejskiej solidarności, odpowiedzialności oraz partnerstw i musi iść w parze z zaangażowaniem UE na rzecz zielonego, trwałego i terytorialnie zrównoważonego wzrostu gospodarczego stanowiącego wsparcie dla każdego regionu i miasta.

Europejski Komitet Regionów (KR) skupi się zatem na następujących priorytetach i kluczowych działaniach w swej bieżącej pięcioletniej kadencji (2020–2025):

Zbliżanie Europy do obywateli: wzmacnianie demokracji w UE i współpraca w sprawie przyszłości naszej Unii

Misją KR-u jest zbliżenie Europy do jej obywateli i wzmocnienie europejskiej demokracji na wszystkich poziomach, aby skuteczniej reagować na potrzeby obywateli i odzyskać ich zaufanie do Unii Europejskiej i jej instytucji. KR będzie pracować nad zapewnieniem wszystkim regionom oraz dużym i małym miastom i wsiom wsparcia ze strony UE w radzeniu sobie z krótko- i długoterminowymi skutkami pandemii związanej z COVID-19. KR będzie również kontynuować działania na rzecz poprawy jakości prawodawstwa unijnego i lepszego przewidywania jego oddziaływania terytorialnego oraz promowania zasady aktywnej pomocniczości. Aby zrealizować tę misję, KR wykorzysta legislacyjne i polityczne prace swoich członków i zainteresowanych podmiotów oraz prowadzone przez nich działania w różnych obszarach polityki. Ponadto KR opracuje kampanię komunikacyjną koncentrującą się na fundamentalnej roli władz lokalnych i regionalnych w demokracji europejskiej, która będzie obejmować przygotowanie i udział w konferencji w sprawie przyszłości Europy. Jednym ze sposobów osiągnięcia tego celu będzie sporządzanie dorocznego barometru lokalnego i regionalnego, będącego swoistym corocznym punktem odniesienia opartym na rzetelnych danych statystycznych, integracyjnym podejściu i udziale członków KR-u i odpowiednich zainteresowanych stron, w ramach którego przewiduje się organizowanie plenarnej debaty politycznej wysokiego szczebla.

W ramach powyższego celu KR nada priorytet następującym kluczowym działaniom:

| 1. | Będzie podnosić świadomość i promować działania na szczeblu lokalnym i regionalnym na temat podstawowych wartości UE: poszanowania godności ludzkiej, wolności, demokracji, równości, praworządności i poszanowania praw człowieka, które muszą być chronione i przestrzegane nawet w sytuacjach nadzwyczajnych. KR zobowiązuje się określić, jakie działania byłyby odpowiednie na szczeblu lokalnym i regionalnym wobec środków podejmowanych przez UE. Będzie także utrzymywać dialog z obywatelami, by zniwelować lukę między instytucjami unijnymi a społecznościami lokalnymi. |
| --- | --- |

1.

Będzie podnosić świadomość i promować działania na szczeblu lokalnym i regionalnym na temat podstawowych wartości UE: poszanowania godności ludzkiej, wolności, demokracji, równości, praworządności i poszanowania praw człowieka, które muszą być chronione i przestrzegane nawet w sytuacjach nadzwyczajnych. KR zobowiązuje się określić, jakie działania byłyby odpowiednie na szczeblu lokalnym i regionalnym wobec środków podejmowanych przez UE. Będzie także utrzymywać dialog z obywatelami, by zniwelować lukę między instytucjami unijnymi a społecznościami lokalnymi.

| 2. | Ponowi apel o umożliwienie mu pełnego uczestnictwa i sprawiedliwej reprezentacji we wszystkich organach konferencji w sprawie przyszłości Europy. Podobnie jak w przypadku kryzysów gospodarczych i klimatycznych, pandemia pokazała, że pogłębiona refleksja nad europejską demokracją i polityką jest dziś potrzebna bardziej niż kiedykolwiek, i że konferencja w sprawie przyszłości Europy będzie ważną okazję do przedyskutowania unijnego projektu z obywatelami oraz władzami lokalnymi i regionalnymi, a także do zaproponowania – przed kolejnymi wyborami do Parlamentu Europejskiego – nowego sposobu funkcjonowania UE, w tym przeglądu Traktatów, z myślą o pełnym zaangażowaniu miast i regionów w kształtowanie polityki. |
| --- | --- |

2.

Ponowi apel o umożliwienie mu pełnego uczestnictwa i sprawiedliwej reprezentacji we wszystkich organach konferencji w sprawie przyszłości Europy. Podobnie jak w przypadku kryzysów gospodarczych i klimatycznych, pandemia pokazała, że pogłębiona refleksja nad europejską demokracją i polityką jest dziś potrzebna bardziej niż kiedykolwiek, i że konferencja w sprawie przyszłości Europy będzie ważną okazję do przedyskutowania unijnego projektu z obywatelami oraz władzami lokalnymi i regionalnymi, a także do zaproponowania – przed kolejnymi wyborami do Parlamentu Europejskiego – nowego sposobu funkcjonowania UE, w tym przeglądu Traktatów, z myślą o pełnym zaangażowaniu miast i regionów w kształtowanie polityki.

| 3. | Zwróci się do państw członkowskich UE i jej instytucji o podtrzymanie, rozwijanie i wzmocnienie zobowiązań uzgodnionych w deklaracji berlińskiej z 2007 r. i deklaracji rzymskiej z 2017 r., a mianowicie o uznanie, że zadania i współpraca powinny być dzielone między wszystkie poziomy sprawowania rządów, w tym między władze lokalne i regionalne, w celu zwiększenia skuteczności, jedności, demokracji i odporności Unii Europejskiej. Ostateczny tekst wspólnego stanowiska odnośnie do konferencji w sprawie przyszłości Europy powinien zostać przyjęty w duchu współpracy instytucjonalnej. |
| --- | --- |

3.

Zwróci się do państw członkowskich UE i jej instytucji o podtrzymanie, rozwijanie i wzmocnienie zobowiązań uzgodnionych w deklaracji berlińskiej z 2007 r. i deklaracji rzymskiej z 2017 r., a mianowicie o uznanie, że zadania i współpraca powinny być dzielone między wszystkie poziomy sprawowania rządów, w tym między władze lokalne i regionalne, w celu zwiększenia skuteczności, jedności, demokracji i odporności Unii Europejskiej. Ostateczny tekst wspólnego stanowiska odnośnie do konferencji w sprawie przyszłości Europy powinien zostać przyjęty w duchu współpracy instytucjonalnej.

| 4. | Opracuje model stałego i zorganizowanego dialogu z obywatelami za pośrednictwem władz lokalnych i regionalnych, między innymi w kontekście konferencji w sprawie przyszłości Europy, co umożliwi dwukierunkowy proces komunikacji między obywatelami a instytucjami UE. Pod tym względem bogate doświadczenie i istniejące najlepsze praktyki w zakresie demokracji deliberatywnej na szczeblu lokalnym i regionalnym oraz duża liczba sieci stworzonych przez demokratycznie wybranych radnych lokalnych i regionalnych są kluczowymi atutami, które KR wniesie w debatę w sprawie przyszłości Europy. |
| --- | --- |

4.

Opracuje model stałego i zorganizowanego dialogu z obywatelami za pośrednictwem władz lokalnych i regionalnych, między innymi w kontekście konferencji w sprawie przyszłości Europy, co umożliwi dwukierunkowy proces komunikacji między obywatelami a instytucjami UE. Pod tym względem bogate doświadczenie i istniejące najlepsze praktyki w zakresie demokracji deliberatywnej na szczeblu lokalnym i regionalnym oraz duża liczba sieci stworzonych przez demokratycznie wybranych radnych lokalnych i regionalnych są kluczowymi atutami, które KR wniesie w debatę w sprawie przyszłości Europy.

| 5. | Będzie wspierać władze lokalne i regionalne w jak najlepszym wykorzystaniu nowych instrumentów technologii cyfrowych i narzędzi ICT. Technologie cyfrowe mają istotny potencjał, jeśli chodzi o zapewnianie innowacyjnych rozwiązań wobec gospodarczych, społecznych i technologicznych problemów naszych czasów. W ten sposób mogą usprawnić świadczenie usług publicznych, ułatwić komunikację między ludźmi, zwiększyć udział obywateli na nowe i różne sposoby, wzmocnić przejrzystość, inkluzywność, rozliczalność i zdolność reagowania w ramach procesu decyzyjnego, poprawić zarządzanie na szczeblu lokalnym oraz uzupełnić i wzmocnić demokrację. Dlatego należy znacząco poprawić odporność i niezależność systemów cyfrowych oraz ich dostawców. |
| --- | --- |

5.

Będzie wspierać władze lokalne i regionalne w jak najlepszym wykorzystaniu nowych instrumentów technologii cyfrowych i narzędzi ICT. Technologie cyfrowe mają istotny potencjał, jeśli chodzi o zapewnianie innowacyjnych rozwiązań wobec gospodarczych, społecznych i technologicznych problemów naszych czasów. W ten sposób mogą usprawnić świadczenie usług publicznych, ułatwić komunikację między ludźmi, zwiększyć udział obywateli na nowe i różne sposoby, wzmocnić przejrzystość, inkluzywność, rozliczalność i zdolność reagowania w ramach procesu decyzyjnego, poprawić zarządzanie na szczeblu lokalnym oraz uzupełnić i wzmocnić demokrację. Dlatego należy znacząco poprawić odporność i niezależność systemów cyfrowych oraz ich dostawców.

| 6. | Będzie promować różnorodność w procesie decyzyjnym na szczeblu europejskim, krajowym, lokalnym i regionalnym – zarówno w ramach KR-u, jak i poza nim – poprzez popieranie środków na rzecz inkluzywności i równości płci oraz zapobieganie i zwalczanie dyskryminacji ze względu na płeć (2), pochodzenie rasowe i etniczne (3), wyznanie, niepełnosprawność, wiek (4) i dyskryminacji z dowolnego powodu. |
| --- | --- |

6.

Będzie promować różnorodność w procesie decyzyjnym na szczeblu europejskim, krajowym, lokalnym i regionalnym – zarówno w ramach KR-u, jak i poza nim – poprzez popieranie środków na rzecz inkluzywności i równości płci oraz zapobieganie i zwalczanie dyskryminacji ze względu na płeć (2), pochodzenie rasowe i etniczne (3), wyznanie, niepełnosprawność, wiek (4) i dyskryminacji z dowolnego powodu.

| 7. | Będzie aktywnie uczestniczyć w kampanii informacyjnej i komunikacyjnej zwalczającej stereotypy związane z płcią, która zostanie zainicjowana przez Komisję Europejską jako platforma umożliwiająca podmiotom lokalnym i regionalnym wymianę najlepszych praktyk w tej dziedzinie. |
| --- | --- |

7.

Będzie aktywnie uczestniczyć w kampanii informacyjnej i komunikacyjnej zwalczającej stereotypy związane z płcią, która zostanie zainicjowana przez Komisję Europejską jako platforma umożliwiająca podmiotom lokalnym i regionalnym wymianę najlepszych praktyk w tej dziedzinie.

| 8. | Będzie wspierać i wzmacniać mniejszości w Europie, w szczególności poprzez inicjatywę „Pakiet bezpieczeństwa dla mniejszości” [„Minority SafePack”]. |
| --- | --- |

8.

Będzie wspierać i wzmacniać mniejszości w Europie, w szczególności poprzez inicjatywę „Pakiet bezpieczeństwa dla mniejszości” [„Minority SafePack”].

| 9. | Stanie się punktem odniesienia dla wszystkich władz lokalnych i regionalnych w Europie, także dla tych niereprezentowanych w KR-ze, poprzez wzmocnienie tożsamości politycznej KR-u i jego stosunków z głównymi rodzinami politycznymi, rządami krajowymi, wybranymi przedstawicielami na szczeblu lokalnym i regionalnym, europejskimi i krajowymi stowarzyszeniami władz regionalnych i lokalnych oraz biurami regionalnymi w Brukseli, jak również poprzez zacieśnienie współpracy z nimi. |
| --- | --- |

9.

Stanie się punktem odniesienia dla wszystkich władz lokalnych i regionalnych w Europie, także dla tych niereprezentowanych w KR-ze, poprzez wzmocnienie tożsamości politycznej KR-u i jego stosunków z głównymi rodzinami politycznymi, rządami krajowymi, wybranymi przedstawicielami na szczeblu lokalnym i regionalnym, europejskimi i krajowymi stowarzyszeniami władz regionalnych i lokalnych oraz biurami regionalnymi w Brukseli, jak również poprzez zacieśnienie współpracy z nimi.

| 10. | Będzie wspierał demokrację przedstawicielską poprzez silniejsze współdziałanie z parlamentami na szczeblu europejskim, krajowym, regionalnym i lokalnym, jak również poprzez wymianę najlepszych praktyk w zakresie narzędzi służących pobudzaniu demokracji przedstawicielskiej i uczestniczącej, w tym wzmacnianiu budżetów partycypacyjnych. Zapewnienie praworządności, demokracji i dobrych rządów musi być warunkiem wstępnym uzyskania unijnego finansowania. |
| --- | --- |

10.

Będzie wspierał demokrację przedstawicielską poprzez silniejsze współdziałanie z parlamentami na szczeblu europejskim, krajowym, regionalnym i lokalnym, jak również poprzez wymianę najlepszych praktyk w zakresie narzędzi służących pobudzaniu demokracji przedstawicielskiej i uczestniczącej, w tym wzmacnianiu budżetów partycypacyjnych. Zapewnienie praworządności, demokracji i dobrych rządów musi być warunkiem wstępnym uzyskania unijnego finansowania.

| 11. | Wykorzysta analizy opartych na dowodach w celu monitorowania i promowania decentralizacji kompetencji lokalnych i regionalnych oraz finansów na szczeblu niższym niż krajowy, a także funkcjonowania demokracji lokalnej w UE. |
| --- | --- |

11.

Wykorzysta analizy opartych na dowodach w celu monitorowania i promowania decentralizacji kompetencji lokalnych i regionalnych oraz finansów na szczeblu niższym niż krajowy, a także funkcjonowania demokracji lokalnej w UE.

| 12. | Stworzy narzędzia cyfrowe służące mapowaniu kompetencji finansowych i w rożnych dziedzinach polityki i wykorzysta synergie z istniejącymi narzędziami stosowanymi przez organizacje unijne, krajowe i międzynarodowe. |
| --- | --- |

12.

Stworzy narzędzia cyfrowe służące mapowaniu kompetencji finansowych i w rożnych dziedzinach polityki i wykorzysta synergie z istniejącymi narzędziami stosowanymi przez organizacje unijne, krajowe i międzynarodowe.

| 13. | Będzie wspierać i propagować istotne prace wykonywane przez władze lokalne i regionalne będące na pierwszej linii frontu w walce z pandemią COVID-19 oraz z kryzysem gospodarczo-społecznym. Pandemia unaoczniła znaczenie właściwego stosowania zasady aktywnej pomocniczości, a także, z jednej strony, zasadniczą rolę władz lokalnych i regionalnych, a z drugiej potrzebę koordynacji i wsparcia na szczeblu europejskim. |
| --- | --- |

13.

Będzie wspierać i propagować istotne prace wykonywane przez władze lokalne i regionalne będące na pierwszej linii frontu w walce z pandemią COVID-19 oraz z kryzysem gospodarczo-społecznym. Pandemia unaoczniła znaczenie właściwego stosowania zasady aktywnej pomocniczości, a także, z jednej strony, zasadniczą rolę władz lokalnych i regionalnych, a z drugiej potrzebę koordynacji i wsparcia na szczeblu europejskim.

| 14. | Zanalizuje nowe inicjatywy UE w różnych dziedzinach polityki, by zapewnić uwzględnienie wymiaru terytorialnego i spełnienie wymogu dotyczącego wnoszenia przez UE wartości dodanej, zgodnie z zaleceniami grupy zadaniowej ds. zasad pomocniczości, proporcjonalności i „robić mniej, ale efektywniej” oraz wytycznymi w sprawie lepszego stanowienia prawa. |
| --- | --- |

14.

Zanalizuje nowe inicjatywy UE w różnych dziedzinach polityki, by zapewnić uwzględnienie wymiaru terytorialnego i spełnienie wymogu dotyczącego wnoszenia przez UE wartości dodanej, zgodnie z zaleceniami grupy zadaniowej ds. zasad pomocniczości, proporcjonalności i „robić mniej, ale efektywniej” oraz wytycznymi w sprawie lepszego stanowienia prawa.

| 15. | Ograniczy obciążenia administracyjne i zmniejszy koszty wdrażania ponoszone przez regiony i miasta poprzez naleganie na uproszczenie prawodawstwa i – bardziej ogólnie – poprzez ostrzeganie przed praktyką nadmiernie rygorystycznego wdrażania. |
| --- | --- |

15.

Ograniczy obciążenia administracyjne i zmniejszy koszty wdrażania ponoszone przez regiony i miasta poprzez naleganie na uproszczenie prawodawstwa i – bardziej ogólnie – poprzez ostrzeganie przed praktyką nadmiernie rygorystycznego wdrażania.

| 16. | Zacieśni współpracę z Komisją Europejską, Parlamentem Europejskim i Radą Europejską, miedzy innymi za pośrednictwem sieci centrów regionalnych i platforma ds. dostosowania się do wymogów przyszłości, by skuteczniej kształtować politykę UE dzięki opartym na dowodach informacjom zwrotnym od zainteresowanych stron na szczeblu lokalnym i regionalnym. |
| --- | --- |

16.

Zacieśni współpracę z Komisją Europejską, Parlamentem Europejskim i Radą Europejską, miedzy innymi za pośrednictwem sieci centrów regionalnych i platforma ds. dostosowania się do wymogów przyszłości, by skuteczniej kształtować politykę UE dzięki opartym na dowodach informacjom zwrotnym od zainteresowanych stron na szczeblu lokalnym i regionalnym.

| 17. | Będzie propagować znaczenie samorządu lokalnego w Unii Europejskiej oraz w relacjach z krajami kandydującymi i potencjalnymi krajami kandydującymi oraz krajami partnerskimi sąsiedztwa wschodniego i śródziemnomorskiego. |
| --- | --- |

17.

Będzie propagować znaczenie samorządu lokalnego w Unii Europejskiej oraz w relacjach z krajami kandydującymi i potencjalnymi krajami kandydującymi oraz krajami partnerskimi sąsiedztwa wschodniego i śródziemnomorskiego.

| 18. | Będzie wspierać globalne działania UE poprzez propagowanie między innymi takich wartości i zasad jak prawa człowieka, demokracja, praworządność, zrównoważony rozwój i włączenie społeczne, przy ścisłej współpracy z partnerami śródziemnomorskimi i wschodnimi. |
| --- | --- |

18.

Będzie wspierać globalne działania UE poprzez propagowanie między innymi takich wartości i zasad jak prawa człowieka, demokracja, praworządność, zrównoważony rozwój i włączenie społeczne, przy ścisłej współpracy z partnerami śródziemnomorskimi i wschodnimi.

| 19. | Będzie zachęcać parlamenty regionalne do zaangażowania się w projekt pilotażowy „KR – CALRE” w celu zainicjowania debat politycznych na temat kluczowych kwestii związanych z UE, takich jak przygotowanie rocznych programów prac Komisji Europejskiej. |
| --- | --- |

19.

Będzie zachęcać parlamenty regionalne do zaangażowania się w projekt pilotażowy „KR – CALRE” w celu zainicjowania debat politycznych na temat kluczowych kwestii związanych z UE, takich jak przygotowanie rocznych programów prac Komisji Europejskiej.

| 20. | Zadba o to, by UE wspierała skuteczne uczestnictwo i zaangażowanie młodzieży, w tym poprzez współpracę strukturalną z unijnym koordynatorem ds. młodzieży, a także by wzmacniała takie środki jak gwarancja dla młodzieży, aby poprawić perspektywy zapewnienia wysokiej jakości zatrudnienia i edukacji, oraz by stworzyła europejską gwarancję dla dzieci. |
| --- | --- |

20.

Zadba o to, by UE wspierała skuteczne uczestnictwo i zaangażowanie młodzieży, w tym poprzez współpracę strukturalną z unijnym koordynatorem ds. młodzieży, a także by wzmacniała takie środki jak gwarancja dla młodzieży, aby poprawić perspektywy zapewnienia wysokiej jakości zatrudnienia i edukacji, oraz by stworzyła europejską gwarancję dla dzieci.

| 21. | Będzie kontynuować współpracę z Młodymi Demokratycznie Wybranymi Politykami (YEPs) w ramach zainicjowanego przez KR programu YEP w celu tworzenia ściślejszych relacji między przyszłymi pokoleniami wybranych polityków szczebla lokalnego i regionalnego a europejskimi i krajowymi procesami kształtowania polityki. |
| --- | --- |

21.

Będzie kontynuować współpracę z Młodymi Demokratycznie Wybranymi Politykami (YEPs) w ramach zainicjowanego przez KR programu YEP w celu tworzenia ściślejszych relacji między przyszłymi pokoleniami wybranych polityków szczebla lokalnego i regionalnego a europejskimi i krajowymi procesami kształtowania polityki.

| 22. | Będzie promować różnorodność kulturową w ramach naszej lokalnej, regionalnej, krajowej i europejskiej tożsamości oraz różne języki i tradycje stanowiące nasze europejskie dziedzictwo kulturowe. Podkreśli, że sektor kultury i kreatywny, które odgrywają pewną rolę w lokalnej gospodarce jako pracodawcy, ale również w życiu społecznym wspólnot lokalnych, zostały poważnie dotknięte pandemią i potrzebują wsparcia. Wniesie wkład w Nowy europejski program na rzecz kultury, w tym poprzez działanie na rzecz uwzględnienia w różnych funduszach UE inwestycji w kulturę oraz umacnianie synergii między kulturą a innymi obszarami polityki, takimi jak turystyka, polityka regionalna, edukacja, młodzież, badania naukowe i innowacje. |
| --- | --- |

22.

Będzie promować różnorodność kulturową w ramach naszej lokalnej, regionalnej, krajowej i europejskiej tożsamości oraz różne języki i tradycje stanowiące nasze europejskie dziedzictwo kulturowe. Podkreśli, że sektor kultury i kreatywny, które odgrywają pewną rolę w lokalnej gospodarce jako pracodawcy, ale również w życiu społecznym wspólnot lokalnych, zostały poważnie dotknięte pandemią i potrzebują wsparcia. Wniesie wkład w Nowy europejski program na rzecz kultury, w tym poprzez działanie na rzecz uwzględnienia w różnych funduszach UE inwestycji w kulturę oraz umacnianie synergii między kulturą a innymi obszarami polityki, takimi jak turystyka, polityka regionalna, edukacja, młodzież, badania naukowe i innowacje.

Zrozumienie głębokich przemian społecznych związanych z cyfrowymi, środowiskowymi i demograficznymi wyzwaniami i reagowanie na te przemiany w celu budowania odpornych społeczności regionalnych i lokalnych

Obecne przemiany klimatyczne i cyfrowe, jak również transformacje demograficzne oraz skutki wewnętrznych i zewnętrznych przepływów migracyjnych wywierają głęboki wpływ na wszystkie europejskie regiony, miasta, miejscowości i wsie. W ramach powyższego priorytetu misja KR-u polegać będzie na zanalizowaniu i określeniu rozwiązań, dzięki którym władze lokalne i regionalne będą mogły odpowiednio ustosunkować się do przemian społecznych dokonujących się w miejscu zamieszkania obywateli. Pandemia COVID-19 wymaga przeprowadzenia refleksji na temat tego, jaka powinna być nasza reakcja na te wyzwania w momencie, gdy Europa i państwa członkowskie pokazują, jak daleko gotowe są pójść, by ratować życie ludzkie i gospodarkę. Obecny kryzys zwiększył potrzebę pogłębionej refleksji na temat polityki, kompetencji i ogólnego funkcjonowania Unii Europejskiej. Dlatego KR z zadowoleniem przyjmuje ważną debatę na temat wszystkich obszarów polityki UE w ramach konferencji w sprawie przyszłości Europy i liczy na ogólną dyskusję i analizę pod kątem zasady pomocniczości. Aby zrealizować tę misję, KR wykorzysta prace legislacyjne i polityczne swoich członków i zainteresowanych podmiotów oraz prowadzone przez nich działania w różnych obszarach polityki, a jednocześnie wniesie wkład w Europejski Zielony Ład i w realizację celów zrównoważonego rozwoju. Działania te zostaną uzupełnione o kampanię komunikacyjną kierowaną przez KR. Doroczny barometr lokalny i regionalny również przyczyni się do realizacji tego priorytetu.

KR nada priorytet następującym kluczowym działaniom:

| 23. | Będzie promować plan opracowany w odpowiedzi na kryzys COVID-19 oparty na realizacji celów zrównoważonego rozwoju na szczeblu lokalnym i regionalnym oraz inicjatyw w ramach Europejskiego Zielonego Ładu. |
| --- | --- |

23.

Będzie promować plan opracowany w odpowiedzi na kryzys COVID-19 oparty na realizacji celów zrównoważonego rozwoju na szczeblu lokalnym i regionalnym oraz inicjatyw w ramach Europejskiego Zielonego Ładu.

| 24. | Przyczyni się do osiągnięcia celów w zakresie ograniczenia emisji dwutlenku węgla do 2030 r., by osiągnąć neutralność klimatyczną do 2050 r. poprzez zachęcanie do podejmowania ambitnych i zdecydowanych działań na szczeblu lokalnym i regionalnym za pośrednictwem paktu klimatycznego i innych odpowiednich inicjatyw lokalnych i regionalnych na rzecz zrównoważonego rozwoju. |
| --- | --- |

24.

Przyczyni się do osiągnięcia celów w zakresie ograniczenia emisji dwutlenku węgla do 2030 r., by osiągnąć neutralność klimatyczną do 2050 r. poprzez zachęcanie do podejmowania ambitnych i zdecydowanych działań na szczeblu lokalnym i regionalnym za pośrednictwem paktu klimatycznego i innych odpowiednich inicjatyw lokalnych i regionalnych na rzecz zrównoważonego rozwoju.

| 25. | Będzie promować, z wykorzystaniem strategii inteligentnej specjalizacji i innych instrumentów w ramach coraz intensywniejszych partnerstw europejskich i lokalnej współpracy publiczno-prywatnej, możliwości podnoszenia kompetencji profesjonalnych i nabywania kwalifikacji w tych dziedzinach, miejscach pracy i technologiach, które są niezbędne do zapewnienia większej zrównoważoności, wartości dodanej i odporności na szczeblu lokalnym i regionalnym. |
| --- | --- |

25.

Będzie promować, z wykorzystaniem strategii inteligentnej specjalizacji i innych instrumentów w ramach coraz intensywniejszych partnerstw europejskich i lokalnej współpracy publiczno-prywatnej, możliwości podnoszenia kompetencji profesjonalnych i nabywania kwalifikacji w tych dziedzinach, miejscach pracy i technologiach, które są niezbędne do zapewnienia większej zrównoważoności, wartości dodanej i odporności na szczeblu lokalnym i regionalnym.

| 26. | Wniesie wkład w ambitną politykę UE w dziedzinie środowiska i zapewni integrację polityki w ramach wszystkich programów działań w zakresie środowiska. Zapewni odpowiednie uwzględnienie wymiaru lokalnego i regionalnego podczas przygotowywania i wdrażania trzech głównych priorytetów środowiskowych Europejskiego Zielonego Ładu, dotyczących różnorodności biologicznej, gospodarki o obiegu zamkniętym i zerowego poziomu emisji zanieczyszczeń. Przy planowaniu polityki w zakresie środowiska i klimatu uwzględni możliwość ich praktycznego wdrożenia w różnego rodzaju społecznościach. |
| --- | --- |

26.

Wniesie wkład w ambitną politykę UE w dziedzinie środowiska i zapewni integrację polityki w ramach wszystkich programów działań w zakresie środowiska. Zapewni odpowiednie uwzględnienie wymiaru lokalnego i regionalnego podczas przygotowywania i wdrażania trzech głównych priorytetów środowiskowych Europejskiego Zielonego Ładu, dotyczących różnorodności biologicznej, gospodarki o obiegu zamkniętym i zerowego poziomu emisji zanieczyszczeń. Przy planowaniu polityki w zakresie środowiska i klimatu uwzględni możliwość ich praktycznego wdrożenia w różnego rodzaju społecznościach.

| 27. | Wesprze opracowanie Paktu na rzecz Klimatu i weźmie w tym udział poprzez skoordynowane i przekrojowe działania i inicjatywy, w tym poprzez wkłady ustalone na szczeblu lokalnym i zaangażowanie polityczne regionów i miast, w trosce o to, by Pakt opierał się na wielopoziomowym sprawowaniu rządów, skutecznym upowszechnianiu dobrych praktyk i na tym, by nie pozostawić w tyle żadnej osoby ani żadnego regionu. |
| --- | --- |

27.

Wesprze opracowanie Paktu na rzecz Klimatu i weźmie w tym udział poprzez skoordynowane i przekrojowe działania i inicjatywy, w tym poprzez wkłady ustalone na szczeblu lokalnym i zaangażowanie polityczne regionów i miast, w trosce o to, by Pakt opierał się na wielopoziomowym sprawowaniu rządów, skutecznym upowszechnianiu dobrych praktyk i na tym, by nie pozostawić w tyle żadnej osoby ani żadnego regionu.

| 28. | Określi przewidywany wpływ transformacji energetycznej, cyfrowej i w zakresie mobilności na nasze społeczności. Opracuje stosowne strategie i wesprze ich szybkie wdrożenie, aby zmaksymalizować ich pozytywny wpływ i zmniejszyć ich negatywne skutki lokalne. |
| --- | --- |

28.

Określi przewidywany wpływ transformacji energetycznej, cyfrowej i w zakresie mobilności na nasze społeczności. Opracuje stosowne strategie i wesprze ich szybkie wdrożenie, aby zmaksymalizować ich pozytywny wpływ i zmniejszyć ich negatywne skutki lokalne.

| 29. | Wzmocni odporność lokalną poprzez działania służące przystosowaniu się do zmiany klimatu i zwiększy lokalne zdolności reagowania na ekstremalne zdarzenia pogodowe, których częstotliwość i nasilenie wzrasta, zwłaszcza poprzez udostępnienie władzom lokalnym i regionalnym zasobów niezbędnych do zarządzania katastrofami za pośrednictwem wzmocnionego Unijnego Mechanizmu Ochrony Ludności i Funduszu Solidarności UE. |
| --- | --- |

29.

Wzmocni odporność lokalną poprzez działania służące przystosowaniu się do zmiany klimatu i zwiększy lokalne zdolności reagowania na ekstremalne zdarzenia pogodowe, których częstotliwość i nasilenie wzrasta, zwłaszcza poprzez udostępnienie władzom lokalnym i regionalnym zasobów niezbędnych do zarządzania katastrofami za pośrednictwem wzmocnionego Unijnego Mechanizmu Ochrony Ludności i Funduszu Solidarności UE.

| 30. | Przyczyni się do wyznaczenia celu dotyczącego osiągnięcia zerowego poziomu emisji zanieczyszczeń, by budować nietoksyczne środowisko, oraz przygotuje i wesprze władze regionalne i lokalne w realizacji ambitnych celów UE w ramach planu działania na rzecz osiągnięcia zerowego poziomu zanieczyszczenia wody, powietrza i gleby. Wniesie wkład w przegląd pakietu dotyczącego mobilności w miastach na podstawie lekcji płynących z wdrażania planów zrównoważonej mobilności miejskiej i przygotuje organy transportu publicznego do reagowania na czynniki zewnętrzne będące zagrożeniem dla świadczenia bezpiecznych i chronionych usług w dziedzinie mobilności. |
| --- | --- |

30.

Przyczyni się do wyznaczenia celu dotyczącego osiągnięcia zerowego poziomu emisji zanieczyszczeń, by budować nietoksyczne środowisko, oraz przygotuje i wesprze władze regionalne i lokalne w realizacji ambitnych celów UE w ramach planu działania na rzecz osiągnięcia zerowego poziomu zanieczyszczenia wody, powietrza i gleby. Wniesie wkład w przegląd pakietu dotyczącego mobilności w miastach na podstawie lekcji płynących z wdrażania planów zrównoważonej mobilności miejskiej i przygotuje organy transportu publicznego do reagowania na czynniki zewnętrzne będące zagrożeniem dla świadczenia bezpiecznych i chronionych usług w dziedzinie mobilności.

| 31. | Zadba o to, by przy opracowywaniu, ocenie i wdrażaniu krajowych planów w dziedzinie energii i klimatu, krajowych strategii długoterminowych i krajowych długoterminowych strategii renowacji należycie uwzględniono głos i wkład władz lokalnych i regionalnych w ramach wielopoziomowego dialogu na temat klimatu i energii prowadzonego w państwach członkowskich. |
| --- | --- |

31.

Zadba o to, by przy opracowywaniu, ocenie i wdrażaniu krajowych planów w dziedzinie energii i klimatu, krajowych strategii długoterminowych i krajowych długoterminowych strategii renowacji należycie uwzględniono głos i wkład władz lokalnych i regionalnych w ramach wielopoziomowego dialogu na temat klimatu i energii prowadzonego w państwach członkowskich.

| 32. | Wesprze Komisję Europejską w skutecznym opracowaniu i przeprowadzeniu fali renowacji i uczynieniu z tego centralnego elementu strategii naprawy gospodarczej po zakończeniu pandemii. |
| --- | --- |

32.

Wesprze Komisję Europejską w skutecznym opracowaniu i przeprowadzeniu fali renowacji i uczynieniu z tego centralnego elementu strategii naprawy gospodarczej po zakończeniu pandemii.

| 33. | Wesprze cel Komisji Europejskiej dotyczący etykietowania produktów niepowodujących wylesiania oraz ochrony i odbudowy lasów na całym świecie. |
| --- | --- |

33.

Wesprze cel Komisji Europejskiej dotyczący etykietowania produktów niepowodujących wylesiania oraz ochrony i odbudowy lasów na całym świecie.

| 34. | Podejmie działania na rzecz zlikwidowania przepaści cyfrowej i będzie promować powszechniejsze korzystanie z cyfrowego uczenia się oraz cyfryzację lokalnych i regionalnych usług publicznych, w tym dzięki wsparciu z programu „Cyfrowa Europa” 2021–2027, aby zmniejszyć obciążenia administracyjne i pobudzić zrównoważony wzrost lokalnego biznesu i odpornej gospodarki, a także przyczynić się do budowania bardziej zrównoważonej i zielonej Europy. |
| --- | --- |

34.

Podejmie działania na rzecz zlikwidowania przepaści cyfrowej i będzie promować powszechniejsze korzystanie z cyfrowego uczenia się oraz cyfryzację lokalnych i regionalnych usług publicznych, w tym dzięki wsparciu z programu „Cyfrowa Europa” 2021–2027, aby zmniejszyć obciążenia administracyjne i pobudzić zrównoważony wzrost lokalnego biznesu i odpornej gospodarki, a także przyczynić się do budowania bardziej zrównoważonej i zielonej Europy.

| 35. | Wesprze działania na szczeblu regionalnym i lokalnym mające zapewnić powszechne nabycie umiejętności informatycznych i w zakresie korzystania z mediów oraz będzie pracować nad stworzeniem europejskich ram dla ukierunkowanego na człowieka i godnego zaufania wykorzystania sztucznej inteligencji. |
| --- | --- |

35.

Wesprze działania na szczeblu regionalnym i lokalnym mające zapewnić powszechne nabycie umiejętności informatycznych i w zakresie korzystania z mediów oraz będzie pracować nad stworzeniem europejskich ram dla ukierunkowanego na człowieka i godnego zaufania wykorzystania sztucznej inteligencji.

| 36. | Zwróci się do Komisji Europejskiej, państw członkowskich UE oraz ich regionów i miast, by wsparły przyspieszenie modernizacji i cyfryzacji systemów kształcenia i szkolenia, w tym niezbędnych inwestycji w infrastrukturę edukacyjną i wyposażenie, a także by wsparły zatrudnienie w gospodarce lokalnej. Wniesie wkład w wysiłki na rzecz wznowienia działań w ramach programu Erasmus + i Europejskiego Korpusu Solidarności. Europejski obszar edukacji i zaktualizowany europejski program na rzecz umiejętności stanowią dwa ważne kierunki działań i zapewniania wsparcia na podstawie przyszłego programu Erasmus. |
| --- | --- |

36.

Zwróci się do Komisji Europejskiej, państw członkowskich UE oraz ich regionów i miast, by wsparły przyspieszenie modernizacji i cyfryzacji systemów kształcenia i szkolenia, w tym niezbędnych inwestycji w infrastrukturę edukacyjną i wyposażenie, a także by wsparły zatrudnienie w gospodarce lokalnej. Wniesie wkład w wysiłki na rzecz wznowienia działań w ramach programu Erasmus + i Europejskiego Korpusu Solidarności. Europejski obszar edukacji i zaktualizowany europejski program na rzecz umiejętności stanowią dwa ważne kierunki działań i zapewniania wsparcia na podstawie przyszłego programu Erasmus.

| 37. | Poprawi łączność szerokopasmową i wprowadzanie sieci 5G na szczeblu lokalnym i regionalnym zarówno na obszarach miejskich, jak i wiejskich, oraz określi przyszłe potrzeby inwestycyjne. |
| --- | --- |

37.

Poprawi łączność szerokopasmową i wprowadzanie sieci 5G na szczeblu lokalnym i regionalnym zarówno na obszarach miejskich, jak i wiejskich, oraz określi przyszłe potrzeby inwestycyjne.

| 38. | Zadba o to, by władze lokalne i regionalne mogły przyczynić się do realizacji przyszłej strategii „od pola do stołu” i czerpać z niej korzyści; zainicjuje lokalne rady ds. żywności, wzmocni więzi między lokalnymi producentami i konsumentami żywności, będzie promować zdrowe żywienie oraz podnosić świadomość na temat marnotrawienia żywności; uwzględni finansowe potrzeby gospodarstw rolnych wdrażających niezbędne środki w zakresie klimatu, środowiska i różnorodności biologicznej. |
| --- | --- |

38.

Zadba o to, by władze lokalne i regionalne mogły przyczynić się do realizacji przyszłej strategii „od pola do stołu” i czerpać z niej korzyści; zainicjuje lokalne rady ds. żywności, wzmocni więzi między lokalnymi producentami i konsumentami żywności, będzie promować zdrowe żywienie oraz podnosić świadomość na temat marnotrawienia żywności; uwzględni finansowe potrzeby gospodarstw rolnych wdrażających niezbędne środki w zakresie klimatu, środowiska i różnorodności biologicznej.

| 39. | Będzie stawiać czoła zwiększonemu wyzwaniu związanemu z drenażem mózgów i wzmacniać regionalne ekosystemy innowacji poprzez wzmocnienie spójności terytorialnej, wspieranie gospodarki dobrobytu i promowanie badań naukowych i innowacji, w tym dzięki wsparciu ze strony programu „Horyzont Europa”, funduszy ESI i różnych krajowych instrumentów finansowania. Jak najszybciej uruchomi inicjatywy dotyczące prognozowania terytorialnego oraz działania mające na celu wzmocnienie odporności regionów i miast w wymiarze społecznym, gospodarczym i zdrowotnym. |
| --- | --- |

39.

Będzie stawiać czoła zwiększonemu wyzwaniu związanemu z drenażem mózgów i wzmacniać regionalne ekosystemy innowacji poprzez wzmocnienie spójności terytorialnej, wspieranie gospodarki dobrobytu i promowanie badań naukowych i innowacji, w tym dzięki wsparciu ze strony programu „Horyzont Europa”, funduszy ESI i różnych krajowych instrumentów finansowania. Jak najszybciej uruchomi inicjatywy dotyczące prognozowania terytorialnego oraz działania mające na celu wzmocnienie odporności regionów i miast w wymiarze społecznym, gospodarczym i zdrowotnym.

| 40. | Przyczyni się do realizacji globalnej strategii europejskiej dotyczącej zmian demograficznych, która obejmie wszystkie wyzwania demograficzne i przedstawi szeroko zakrojone, skoordynowane i integracyjne rozwiązania UE w tym obszarze, mając na uwadze przekrojowy charakter tego problemu i jego wpływ na każdą dziedzinę polityki UE. |
| --- | --- |

40.

Przyczyni się do realizacji globalnej strategii europejskiej dotyczącej zmian demograficznych, która obejmie wszystkie wyzwania demograficzne i przedstawi szeroko zakrojone, skoordynowane i integracyjne rozwiązania UE w tym obszarze, mając na uwadze przekrojowy charakter tego problemu i jego wpływ na każdą dziedzinę polityki UE.

| 41. | Zadba o to, by UE opracowała kompleksową, humanitarną i sprawiedliwą politykę migracyjną i by nie pozostawiała swych państw członkowskich, regionów przygranicznych, wysp i regionów najbardziej oddalonych samym sobie w sprostaniu kryzysowi migracyjnemu, ponieważ jest to kwestia o wymiarze zarówno europejskim, jak i krajowym. Wesprze wymianę najlepszych praktyk między władzami regionalnymi i lokalnymi w zakresie integracji migrantów. |
| --- | --- |

41.

Zadba o to, by UE opracowała kompleksową, humanitarną i sprawiedliwą politykę migracyjną i by nie pozostawiała swych państw członkowskich, regionów przygranicznych, wysp i regionów najbardziej oddalonych samym sobie w sprostaniu kryzysowi migracyjnemu, ponieważ jest to kwestia o wymiarze zarówno europejskim, jak i krajowym. Wesprze wymianę najlepszych praktyk między władzami regionalnymi i lokalnymi w zakresie integracji migrantów.

| 42. | Zapewni regionalny i lokalny wkład w reformę polityki migracyjnej UE, w tym takich jej aspektów jak integracja, sprawiedliwe procedury powrotu i polityka azylowa, by móc odpowiednio reagować na obecne i przyszłe tendencje migracyjne. Będzie działać na rzecz eliminowania przyczyn migracji we współpracy z krajami pochodzenia i tranzytu osób potrzebujących ochrony humanitarnej, a także na rzecz ochrony granic zewnętrznych UE; będzie dążyć do zapobiegania migracji nieuregulowanej i walczyć z handlem ludźmi. |
| --- | --- |

42.

Zapewni regionalny i lokalny wkład w reformę polityki migracyjnej UE, w tym takich jej aspektów jak integracja, sprawiedliwe procedury powrotu i polityka azylowa, by móc odpowiednio reagować na obecne i przyszłe tendencje migracyjne. Będzie działać na rzecz eliminowania przyczyn migracji we współpracy z krajami pochodzenia i tranzytu osób potrzebujących ochrony humanitarnej, a także na rzecz ochrony granic zewnętrznych UE; będzie dążyć do zapobiegania migracji nieuregulowanej i walczyć z handlem ludźmi.

| 43. | Będzie propagować kulturę poszanowania praworządności na szczeblu lokalnym i regionalnym jako niezbędnego warunku procesu integracji europejskiej i jako podstawowej wartości UE, zapisanej w Traktatach i zgodnej z konstytucyjnymi tradycjami państw członkowskich. |
| --- | --- |

43.

Będzie propagować kulturę poszanowania praworządności na szczeblu lokalnym i regionalnym jako niezbędnego warunku procesu integracji europejskiej i jako podstawowej wartości UE, zapisanej w Traktatach i zgodnej z konstytucyjnymi tradycjami państw członkowskich.

| 44. | Zwróci się do UE – przy poszanowaniu partnerów społecznych i systemów krajowych – o ochronę miejsc pracy i zapewnienie odbudowy gospodarczej na podstawie pozytywnej konwergencji społeczno-gospodarczej i zapewnieniu wszystkim lepszych praw socjalnych i warunków pracy, w tym osobom pracującym w nowych formach zatrudnienia, takich jak praca za pośrednictwem platform internetowych i gospodarka fuch, a także osobom pracującym w gospodarce tradycyjnej, mikroprzedsiębiorstwach i w sektorze kultury. Jest świadom tego, że dwie trzecie wszystkich miejsc pracy tworzonych jest przez MŚP, z których większość jest silnie zakorzeniona w społecznościach lokalnych i w związku z czym stanowi istotną część europejskiej tkanki społecznej. KR w dalszym ciągu promuje ERP i inne działania w całej Europie w celu rozwijania i zwiększania przedsiębiorczości, zwłaszcza wśród młodzieży. |
| --- | --- |

44.

Zwróci się do UE – przy poszanowaniu partnerów społecznych i systemów krajowych – o ochronę miejsc pracy i zapewnienie odbudowy gospodarczej na podstawie pozytywnej konwergencji społeczno-gospodarczej i zapewnieniu wszystkim lepszych praw socjalnych i warunków pracy, w tym osobom pracującym w nowych formach zatrudnienia, takich jak praca za pośrednictwem platform internetowych i gospodarka fuch, a także osobom pracującym w gospodarce tradycyjnej, mikroprzedsiębiorstwach i w sektorze kultury. Jest świadom tego, że dwie trzecie wszystkich miejsc pracy tworzonych jest przez MŚP, z których większość jest silnie zakorzeniona w społecznościach lokalnych i w związku z czym stanowi istotną część europejskiej tkanki społecznej. KR w dalszym ciągu promuje ERP i inne działania w całej Europie w celu rozwijania i zwiększania przedsiębiorczości, zwłaszcza wśród młodzieży.

| 45. | Będzie ułatwiać współpracę na rzecz rozwoju między miastami i regionami i propagować ONZ-towskie cele zrównoważonego rozwoju, aby objąć rolę lidera w stawianiu czoła globalnym wyzwaniom, takim jak konflikty i niestabilność polityczna oraz niestabilność gospodarcza, migracja i zmiana klimatu. |
| --- | --- |

45.

Będzie ułatwiać współpracę na rzecz rozwoju między miastami i regionami i propagować ONZ-towskie cele zrównoważonego rozwoju, aby objąć rolę lidera w stawianiu czoła globalnym wyzwaniom, takim jak konflikty i niestabilność polityczna oraz niestabilność gospodarcza, migracja i zmiana klimatu.

| 46. | Będzie wymieniać się dobrymi praktykami z władzami lokalnymi i regionalnymi krajów przystępujących do UE, sąsiadujących krajów partnerskich i krajów globalnego Południa, oraz ułatwiać im dostęp do ukierunkowanego wsparcia ze strony UE. |
| --- | --- |

46.

Będzie wymieniać się dobrymi praktykami z władzami lokalnymi i regionalnymi krajów przystępujących do UE, sąsiadujących krajów partnerskich i krajów globalnego Południa, oraz ułatwiać im dostęp do ukierunkowanego wsparcia ze strony UE.

Zapewnienie, aby Unia Europejska stałe służyła swoim obywatelom i miejscom, w których żyją, w oparciu o takie podstawowe wartości jak spójność społeczna, gospodarcza i terytorialna.

Misja KR-u polegać będzie na zapewnieniu poszanowania spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej w ramach unijnych strategii, które wpływają na ludzi i miejsca, w których mieszkają (strategie ukierunkowane na konkretne obszary). Aby zrealizować tę misję, KR wykorzysta legislacyjne i polityczne prace swoich członków, partnerów i zainteresowanych podmiotów oraz prowadzone przez nich działania w różnych obszarach polityki. Będzie nadal wykorzystywał uruchomienie Sojuszu na rzecz Spójności, wskazując na wartość dodaną spójności jako polityki i jako podstawowej wartości leżącej u podstaw wszystkich strategii unijnych. Skupi się na roli regionów i miast w realizacji planu naprawy gospodarczej UE. Do realizacji tej misji przyczyni się również organizowanie Europejskiego Tygodnia Regionów i Miast oraz przeprowadzanie dorocznego barometru lokalnego i regionalnego.

KR nada priorytet następującym kluczowym działaniom:

| 47. | Opowie się za wprowadzeniem wieloletnich ram finansowych (WRF) jako kluczowego narzędzia solidarności europejskiej na miarę ambitnych celów UE dotyczących realizacji wszystkich unijnych priorytetów oraz jako bardziej przejrzystego i zrozumiałego dla obywateli narzędzia zapewniającego wartość dodaną i uwzględniającego ONZ-owskie cele zrównoważonego rozwoju, wdrażanie Europejskiego filaru praw socjalnych i nowe priorytety określone w Europejskim Zielonym Ładzie. |
| --- | --- |

47.

Opowie się za wprowadzeniem wieloletnich ram finansowych (WRF) jako kluczowego narzędzia solidarności europejskiej na miarę ambitnych celów UE dotyczących realizacji wszystkich unijnych priorytetów oraz jako bardziej przejrzystego i zrozumiałego dla obywateli narzędzia zapewniającego wartość dodaną i uwzględniającego ONZ-owskie cele zrównoważonego rozwoju, wdrażanie Europejskiego filaru praw socjalnych i nowe priorytety określone w Europejskim Zielonym Ładzie.

| 48. | Będzie przyczyniał się do wzmocnienia polityki spójności, o podstawowym znaczeniu od początków UE, poprzez inteligentne wdrażanie Europejskiego Funduszu Społecznego, Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i Funduszu Spójności, przy zapewnieniu znaczącego wpływu na wszystkie regiony europejskie. |
| --- | --- |

48.

Będzie przyczyniał się do wzmocnienia polityki spójności, o podstawowym znaczeniu od początków UE, poprzez inteligentne wdrażanie Europejskiego Funduszu Społecznego, Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego i Funduszu Spójności, przy zapewnieniu znaczącego wpływu na wszystkie regiony europejskie.

| 49. | Będzie nadal propagować silną i skuteczną unijną politykę spójności skierowaną do wszystkich regionów UE. Jest ona niezbędna nie tylko do tego, by pomóc miastom i regionom wyjść z kryzysu związanego z COVID-19, ale także by stawić czoła innym istotnym wyzwaniom o silnym wymiarze terytorialnym, których skutki są nierównomierne – zarówno w obrębie poszczególnych regionów i miast Europy, jak i pomiędzy nimi. Mowa tu w szczególności o zmianie klimatu i przejściu na gospodarkę bezemisyjną i transformację cyfrową oraz o zmianach demograficznych i migracji. |
| --- | --- |

49.

Będzie nadal propagować silną i skuteczną unijną politykę spójności skierowaną do wszystkich regionów UE. Jest ona niezbędna nie tylko do tego, by pomóc miastom i regionom wyjść z kryzysu związanego z COVID-19, ale także by stawić czoła innym istotnym wyzwaniom o silnym wymiarze terytorialnym, których skutki są nierównomierne – zarówno w obrębie poszczególnych regionów i miast Europy, jak i pomiędzy nimi. Mowa tu w szczególności o zmianie klimatu i przejściu na gospodarkę bezemisyjną i transformację cyfrową oraz o zmianach demograficznych i migracji.

| 50. | Podkreśli potrzebę odpowiedniego i stabilnego finansowania unijnej polityki spójności i wspólnej polityki rolnej, aby w pełni osiągnąć ich cel; wesprze także lokalne gospodarki oraz władze lokalne i regionalne w efektywnym wykorzystaniu środków, które zostały obecnie przydzielone w celu ożywienia gospodarki europejskiej. |
| --- | --- |

50.

Podkreśli potrzebę odpowiedniego i stabilnego finansowania unijnej polityki spójności i wspólnej polityki rolnej, aby w pełni osiągnąć ich cel; wesprze także lokalne gospodarki oraz władze lokalne i regionalne w efektywnym wykorzystaniu środków, które zostały obecnie przydzielone w celu ożywienia gospodarki europejskiej.

| 51. | W związku z oczekiwanym asymetrycznym oddziaływaniem terytorialnym kryzysu związanego z COVID-19, wnosi o to, by w ramach nowego Fundusz Odbudowy przeznaczyć środki na cele regionalne i lokalne. Zadba o to, by nowy instrument nie został utworzony kosztem budżetu polityki spójności oraz by inwestycje były skoordynowane z interwencjami finansowymi UE w celu maksymalizacji efektu dźwigni i uniknięcia fragmentacji i centralizacji. |
| --- | --- |

51.

W związku z oczekiwanym asymetrycznym oddziaływaniem terytorialnym kryzysu związanego z COVID-19, wnosi o to, by w ramach nowego Fundusz Odbudowy przeznaczyć środki na cele regionalne i lokalne. Zadba o to, by nowy instrument nie został utworzony kosztem budżetu polityki spójności oraz by inwestycje były skoordynowane z interwencjami finansowymi UE w celu maksymalizacji efektu dźwigni i uniknięcia fragmentacji i centralizacji.

| 52. | Zwróci uwagę na to, że pandemia COVID-19 wymaga od UE zwiększenia bezpieczeństwa zdrowotnego oraz wzmocnienia zasobów własnych w dziedzinie zdrowia i zaopatrzenia w środki medyczne, w tym w środki ochrony indywidualnej. Obejmuje to m.in. zapewnienie zapisów prawnych umożliwiających w razie potrzeby szybkie i łatwe składanie zamówień lub inicjowanie procesów produkcyjnych. Dodatkowo należy wspierać władze lokalne i regionalne w zwiększaniu zdolności reagowania w przypadku kryzysów i katastrof. Z uwagi na to, że władze lokalne i regionalne mają do odegrania ważną rolę w świadczeniu obywatelom usług socjalnych i w zakresie publicznej opieki zdrowotnej, KR opowie się za skoordynowaniem działań UE i zapewnieniem wsparcia dla krajowych, regionalnych i lokalnych struktur gotowości na wypadek klęsk żywiołowych, by móc reagować na zagrożenia dla zdrowia i sytuacje kryzysowe zgodnie z zasadą pomocniczości. |
| --- | --- |

52.

Zwróci uwagę na to, że pandemia COVID-19 wymaga od UE zwiększenia bezpieczeństwa zdrowotnego oraz wzmocnienia zasobów własnych w dziedzinie zdrowia i zaopatrzenia w środki medyczne, w tym w środki ochrony indywidualnej. Obejmuje to m.in. zapewnienie zapisów prawnych umożliwiających w razie potrzeby szybkie i łatwe składanie zamówień lub inicjowanie procesów produkcyjnych. Dodatkowo należy wspierać władze lokalne i regionalne w zwiększaniu zdolności reagowania w przypadku kryzysów i katastrof. Z uwagi na to, że władze lokalne i regionalne mają do odegrania ważną rolę w świadczeniu obywatelom usług socjalnych i w zakresie publicznej opieki zdrowotnej, KR opowie się za skoordynowaniem działań UE i zapewnieniem wsparcia dla krajowych, regionalnych i lokalnych struktur gotowości na wypadek klęsk żywiołowych, by móc reagować na zagrożenia dla zdrowia i sytuacje kryzysowe zgodnie z zasadą pomocniczości.

| 53. | Zapewni odporność cykli gospodarczych poprzez wzmocnienie przestrzennej konwergencji łańcuchów produkcyjnych w Europie. |
| --- | --- |

53.

Zapewni odporność cykli gospodarczych poprzez wzmocnienie przestrzennej konwergencji łańcuchów produkcyjnych w Europie.

| 54. | Będzie promować wykorzystanie zrównoważonych strategii rozwoju miejskiego do pobudzenia wzrostu gospodarczego, tworzenia miejsc pracy, zapewniania godnej pracy i włączenia społecznego, zgodnie z celami odnowionej karty lipskiej i agendy miejskiej UE. |
| --- | --- |

54.

Będzie promować wykorzystanie zrównoważonych strategii rozwoju miejskiego do pobudzenia wzrostu gospodarczego, tworzenia miejsc pracy, zapewniania godnej pracy i włączenia społecznego, zgodnie z celami odnowionej karty lipskiej i agendy miejskiej UE.

| 55. | Będzie pracować na rzecz odnowionych ram zarządzania gospodarczego, w tym paktu stabilności i wzrostu, wykorzystując lekcje płynące z kryzysu, w celu poprawy reguł fiskalnych UE poprzez wprowadzenie złotej reguły budżetowej w odniesieniu do zrównoważonych inwestycji, w tym poprzez współfinansowanie funduszy strukturalnych i inwestycyjnych w ramach nadrzędnego celu, jakim jest zrównoważone planowanie finansowe. |
| --- | --- |

55.

Będzie pracować na rzecz odnowionych ram zarządzania gospodarczego, w tym paktu stabilności i wzrostu, wykorzystując lekcje płynące z kryzysu, w celu poprawy reguł fiskalnych UE poprzez wprowadzenie złotej reguły budżetowej w odniesieniu do zrównoważonych inwestycji, w tym poprzez współfinansowanie funduszy strukturalnych i inwestycyjnych w ramach nadrzędnego celu, jakim jest zrównoważone planowanie finansowe.

| 56. | Będzie monitorować skutki pandemii i jej negatywne konsekwencje dla długotrwałego zatrudnienia w gospodarce UE na szczeblu lokalnym i regionalnym. Podkreśli znaczenie ponownego przemyślenia unijnych strategii w zakresie przemysłu i przedsiębiorczości i skupienia się na zrównoważonych aspektach wzrostu, aby doprowadzić do szybkiego ożywienia gospodarczego. Będzie promować innowacyjne ekosystemy, gospodarkę społeczną i inteligentną specjalizację oraz wspierać strategie przemysłowe ukierunkowane na konkretne obszary. |
| --- | --- |

56.

Będzie monitorować skutki pandemii i jej negatywne konsekwencje dla długotrwałego zatrudnienia w gospodarce UE na szczeblu lokalnym i regionalnym. Podkreśli znaczenie ponownego przemyślenia unijnych strategii w zakresie przemysłu i przedsiębiorczości i skupienia się na zrównoważonych aspektach wzrostu, aby doprowadzić do szybkiego ożywienia gospodarczego. Będzie promować innowacyjne ekosystemy, gospodarkę społeczną i inteligentną specjalizację oraz wspierać strategie przemysłowe ukierunkowane na konkretne obszary.

| 57. | Będzie monitorować stosowanie kodeksu postępowania w zakresie partnerstwa, by zapewnić pełne zaangażowanie władz lokalnych i regionalnych w przygotowanie umów o partnerstwie i programów na lata 2021–2027. Zasady partnerstwa i wielopoziomowego sprawowania rządów powinny również przyświecać zarządzaniu europejskim semestrem. |
| --- | --- |

57.

Będzie monitorować stosowanie kodeksu postępowania w zakresie partnerstwa, by zapewnić pełne zaangażowanie władz lokalnych i regionalnych w przygotowanie umów o partnerstwie i programów na lata 2021–2027. Zasady partnerstwa i wielopoziomowego sprawowania rządów powinny również przyświecać zarządzaniu europejskim semestrem.

| 58. | Zaapeluje o umożliwienie miastom i regionom bezpośredniego dostępu do unijnego finansowania w celu wdrażania Europejskiego Zielonego Ładu i dopilnuje, by władze lokalne i regionalne były zaangażowane w opracowywanie planów dotyczących sprawiedliwej transformacji i wdrażanie Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji. |
| --- | --- |

58.

Zaapeluje o umożliwienie miastom i regionom bezpośredniego dostępu do unijnego finansowania w celu wdrażania Europejskiego Zielonego Ładu i dopilnuje, by władze lokalne i regionalne były zaangażowane w opracowywanie planów dotyczących sprawiedliwej transformacji i wdrażanie Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji.

| 59. | Zadba o to, by środki na rzez uproszczenia europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych przynosiły korzyść regionom, miastom i osobom fizycznym. Pomoże zwalczać niewłaściwe zarządzanie funduszami UE i oszustwa oraz zapobiegać tym zjawiskom. |
| --- | --- |

59.

Zadba o to, by środki na rzez uproszczenia europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych przynosiły korzyść regionom, miastom i osobom fizycznym. Pomoże zwalczać niewłaściwe zarządzanie funduszami UE i oszustwa oraz zapobiegać tym zjawiskom.

| 60. | Przyczyni się do skuteczniejszego i lepszego funkcjonowania jednolitego rynku, nie tylko poprzez określenie barier dla czterech swobód na szczeblu lokalnym i regionalnym i zachęcanie do uproszczenia procedur administracyjnych, ale także poprzez podkreślanie, że władze lokalne i regionalne są zasadniczym elementem wdrażania i egzekwowania przepisów dotyczących jednolitego rynku. W związku z tym zwróci uwagę na to, że swoboda przemieszczania się ma bardzo głębokie konsekwencje dla jednolitego rynku i będzie przestrzegać przed wszelką jego dalszą fragmentacją. |
| --- | --- |

60.

Przyczyni się do skuteczniejszego i lepszego funkcjonowania jednolitego rynku, nie tylko poprzez określenie barier dla czterech swobód na szczeblu lokalnym i regionalnym i zachęcanie do uproszczenia procedur administracyjnych, ale także poprzez podkreślanie, że władze lokalne i regionalne są zasadniczym elementem wdrażania i egzekwowania przepisów dotyczących jednolitego rynku. W związku z tym zwróci uwagę na to, że swoboda przemieszczania się ma bardzo głębokie konsekwencje dla jednolitego rynku i będzie przestrzegać przed wszelką jego dalszą fragmentacją.

| 61. | Rozszerzy Sojusz na rzecz Spójności, by zachęcać zainteresowane podmioty sektora publicznego i prywatnego do propagowania polityki spójności, i będzie wykazywać wartość dodaną, jaką UE wnosi dla każdego obywatela europejskiego i dla zasad demokracji poprzez monitorowanie wpływu inwestycji finansowanych przez UE oraz informowanie o nich. |
| --- | --- |

61.

Rozszerzy Sojusz na rzecz Spójności, by zachęcać zainteresowane podmioty sektora publicznego i prywatnego do propagowania polityki spójności, i będzie wykazywać wartość dodaną, jaką UE wnosi dla każdego obywatela europejskiego i dla zasad demokracji poprzez monitorowanie wpływu inwestycji finansowanych przez UE oraz informowanie o nich.

| 62. | Będzie monitorować tymczasowe ramy pomocy państwa oraz późniejsze środki działań o tym samym charakterze, co pozwoli na zapewnienie ukierunkowanego wsparcia w celu ratowania miejsc pracy w sektorach i regionach szczególnie dotkniętych pandemią. Podkreśli, że w tym kontekście bardziej elastyczne przepisy dotyczące pomocy państwa miałyby na celu „zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce państwa członkowskiego” i że cel ten pozostanie aktualny długo po grudniu 2020 r., kiedy to wygasną tymczasowe ramy pomocy państwa. W związku z tym zwróci się do Komisji, by była gotowa przedłużyć ramy tymczasowe lub umożliwić podobną elastyczność w celu wsparcia odbudowy gospodarczej sektorów i regionów dotkniętych kryzysem. |
| --- | --- |

62.

Będzie monitorować tymczasowe ramy pomocy państwa oraz późniejsze środki działań o tym samym charakterze, co pozwoli na zapewnienie ukierunkowanego wsparcia w celu ratowania miejsc pracy w sektorach i regionach szczególnie dotkniętych pandemią. Podkreśli, że w tym kontekście bardziej elastyczne przepisy dotyczące pomocy państwa miałyby na celu „zaradzenie poważnym zaburzeniom w gospodarce państwa członkowskiego” i że cel ten pozostanie aktualny długo po grudniu 2020 r., kiedy to wygasną tymczasowe ramy pomocy państwa. W związku z tym zwróci się do Komisji, by była gotowa przedłużyć ramy tymczasowe lub umożliwić podobną elastyczność w celu wsparcia odbudowy gospodarczej sektorów i regionów dotkniętych kryzysem.

| 63. | Będzie wspierać gromadzenie i rozpowszechnianie informacji związanych z elastycznością procedur udzielania zamówień publicznych, ponieważ w obecnych okolicznościach umożliwiają one instytucjom zamawiającym stosowanie procedury negocjacyjnej przy jednoczesnym zmniejszeniu wymogów proceduralnych. |
| --- | --- |

63.

Będzie wspierać gromadzenie i rozpowszechnianie informacji związanych z elastycznością procedur udzielania zamówień publicznych, ponieważ w obecnych okolicznościach umożliwiają one instytucjom zamawiającym stosowanie procedury negocjacyjnej przy jednoczesnym zmniejszeniu wymogów proceduralnych.

| 64. | Wesprze unijny program działań na rzecz obszarów wiejskich, by zaradzić ich wyludnianiu i uniknąć zagrożenia ubóstwem w tych regionach oraz zapewnić zrównoważone i kompleksowe podejście do europejskiego rozwoju terytorialnego. |
| --- | --- |

64.

Wesprze unijny program działań na rzecz obszarów wiejskich, by zaradzić ich wyludnianiu i uniknąć zagrożenia ubóstwem w tych regionach oraz zapewnić zrównoważone i kompleksowe podejście do europejskiego rozwoju terytorialnego.

| 65. | Wykaże aktywność w podejmowaniu działań następczych w związku z działaniami KR-u dotyczącymi inteligentnych wsi i będzie propagować tę koncepcję wśród instytucji europejskich, promować inicjatywy na rzecz innowacji i modernizacji obszarów wiejskich oraz przyjmie strategię na rzecz zrównoważonej i inteligentnej mobilności w ramach programu inteligentnych ośrodków turystycznych. |
| --- | --- |

65.

Wykaże aktywność w podejmowaniu działań następczych w związku z działaniami KR-u dotyczącymi inteligentnych wsi i będzie propagować tę koncepcję wśród instytucji europejskich, promować inicjatywy na rzecz innowacji i modernizacji obszarów wiejskich oraz przyjmie strategię na rzecz zrównoważonej i inteligentnej mobilności w ramach programu inteligentnych ośrodków turystycznych.

| 66. | Będzie nalegać na to, aby w przypadku sytuacji kryzysowej wymagającej tymczasowego zamknięcia granic lub ich ściślejszego monitorowania, UE i jej państwa członkowskie uzgodniły wspólne wiążące zasady i procedury gwarantujące swobodę przemieszczania się w UE. Odnotowuje, że transgraniczne obszary gospodarcze i społeczne mają ogromną wartość dla UE. |
| --- | --- |

66.

Będzie nalegać na to, aby w przypadku sytuacji kryzysowej wymagającej tymczasowego zamknięcia granic lub ich ściślejszego monitorowania, UE i jej państwa członkowskie uzgodniły wspólne wiążące zasady i procedury gwarantujące swobodę przemieszczania się w UE. Odnotowuje, że transgraniczne obszary gospodarcze i społeczne mają ogromną wartość dla UE.

| 67. | Podkreśli, że podczas kryzysu związanego z COVID-19 podmioty lokalne i regionalne – pomimo wielu zamkniętych granic i bezprecedensowych ograniczeń – wykazały podziwu godną przedsiębiorczość w znajdowaniu sposobów na kontynuowanie współpracy transgranicznej i transnarodowej, demonstrując prawdziwą solidarności między obywatelami Europy. Kryzys ten przypomina, że Europa bez granic jest jednym z kluczowych osiągnięć integracji europejskiej, które należy chronić. Angażowanie się w projekty oparte na kontaktach międzyludzkich, a także w projekty transgraniczne na małą skalę, które tworzą strukturę sieci transgranicznych i projektów na dużą skalę poprzez budowanie wzajemnego zaufania między uczestnikami, powinno pozostać stałym priorytetem Unii Europejskiej i jej instytucji. |
| --- | --- |

67.

Podkreśli, że podczas kryzysu związanego z COVID-19 podmioty lokalne i regionalne – pomimo wielu zamkniętych granic i bezprecedensowych ograniczeń – wykazały podziwu godną przedsiębiorczość w znajdowaniu sposobów na kontynuowanie współpracy transgranicznej i transnarodowej, demonstrując prawdziwą solidarności między obywatelami Europy. Kryzys ten przypomina, że Europa bez granic jest jednym z kluczowych osiągnięć integracji europejskiej, które należy chronić. Angażowanie się w projekty oparte na kontaktach międzyludzkich, a także w projekty transgraniczne na małą skalę, które tworzą strukturę sieci transgranicznych i projektów na dużą skalę poprzez budowanie wzajemnego zaufania między uczestnikami, powinno pozostać stałym priorytetem Unii Europejskiej i jej instytucji.

| 68. | Potwierdzi znaczenie europejskiej współpracy terytorialnej i zapewni jej niezbędne środki budżetowe – dla wielu władz regionalnych współpraca ta okazała się niezbędna dla wymiany wiedzy fachowej oraz najlepszych praktyk w celu stawienia czoła kluczowym wyzwaniom, jak również dla budowania więzi międzyludzkich między władzami regionalnymi w wymiarze transgranicznym. |
| --- | --- |

68.

Potwierdzi znaczenie europejskiej współpracy terytorialnej i zapewni jej niezbędne środki budżetowe – dla wielu władz regionalnych współpraca ta okazała się niezbędna dla wymiany wiedzy fachowej oraz najlepszych praktyk w celu stawienia czoła kluczowym wyzwaniom, jak również dla budowania więzi międzyludzkich między władzami regionalnymi w wymiarze transgranicznym.

| 69. | Będzie zachęcać do inwestycji publicznych na wyspach oraz w słabo zaludnionych i najbardziej oddalonych regionach poprzez dalsze dostosowanie zasad pomocy państwa, zwiększenie współfinansowania europejskiego w ramach polityki spójności i rozwijanie współpracy terytorialnej z państwami trzecimi. |
| --- | --- |

69.

Będzie zachęcać do inwestycji publicznych na wyspach oraz w słabo zaludnionych i najbardziej oddalonych regionach poprzez dalsze dostosowanie zasad pomocy państwa, zwiększenie współfinansowania europejskiego w ramach polityki spójności i rozwijanie współpracy terytorialnej z państwami trzecimi.

| 70. | Wesprze uaktualnienie ogólnego systemu zarządzania polityką spójności, zwłaszcza poprzez uproszczenie procedur administracyjnych na wszystkich szczeblach rządzenia. |
| --- | --- |

70.

Wesprze uaktualnienie ogólnego systemu zarządzania polityką spójności, zwłaszcza poprzez uproszczenie procedur administracyjnych na wszystkich szczeblach rządzenia.

| 71. | Zaapeluje o pełne terytorialne wdrożenie Europejskiego filaru praw socjalnych oraz Silnej Europy socjalnej na rzecz sprawiedliwej transformacji. |
| --- | --- |

71.

Zaapeluje o pełne terytorialne wdrożenie Europejskiego filaru praw socjalnych oraz Silnej Europy socjalnej na rzecz sprawiedliwej transformacji.

| 72. | Wesprze utworzenie przez Komisję Europejską regionalnego wymiaru europejskiej tablicy wyników społecznych, w ścisłej współpracy z państwami członkowskimi. |
| --- | --- |

72.

Wesprze utworzenie przez Komisję Europejską regionalnego wymiaru europejskiej tablicy wyników społecznych, w ścisłej współpracy z państwami członkowskimi.

| 73. | Zwiększy odporność regionalnych ekosystemów innowacji na szkodliwe skutki przyszłych potencjalnych sytuacji nadzwyczajnych dzięki urzeczywistnieniu europejskiej przestrzeni badawczej, by zapewnić swobodne przemieszczanie się naukowców oraz swobodny przepływ wiedzy naukowej i technologii. Będzie też promować synergie między programem „Horyzont Europa” a innymi unijnymi programami finansowania oraz kontynuować owocną współpracę w ramach platformy wymiany wiedzy i międzyinstytucjonalnego projektu „Spotkania świata nauki z regionami”. |
| --- | --- |

73.

Zwiększy odporność regionalnych ekosystemów innowacji na szkodliwe skutki przyszłych potencjalnych sytuacji nadzwyczajnych dzięki urzeczywistnieniu europejskiej przestrzeni badawczej, by zapewnić swobodne przemieszczanie się naukowców oraz swobodny przepływ wiedzy naukowej i technologii. Będzie też promować synergie między programem „Horyzont Europa” a innymi unijnymi programami finansowania oraz kontynuować owocną współpracę w ramach platformy wymiany wiedzy i międzyinstytucjonalnego projektu „Spotkania świata nauki z regionami”.

| 74. | Wniesie wkład w przegląd rozporządzenia w sprawie TEN-T oraz powiązanego finansowania i zwróci uwagę na konieczność stworzenia brakujących połączeń w transgranicznej infrastrukturze transportowej w celu połączenia wszystkich miast i regionów w Unii na obszarach centralnych i peryferyjnych, w tym na obszarach najbardziej oddalonych. |
| --- | --- |

74.

Wniesie wkład w przegląd rozporządzenia w sprawie TEN-T oraz powiązanego finansowania i zwróci uwagę na konieczność stworzenia brakujących połączeń w transgranicznej infrastrukturze transportowej w celu połączenia wszystkich miast i regionów w Unii na obszarach centralnych i peryferyjnych, w tym na obszarach najbardziej oddalonych.

Europejski Komitet Regionów wykorzysta wszystkie swoje zasoby i wpływy polityczne w celu wzmocnienia Europy. Komitet będzie dążył do przekształcenia UE poprzez ochronę podstawowych praw obywateli oraz zapewnienie skuteczności i efektywności polityk i inwestycji UE, aby Unia stała się bardziej konkurencyjna, zrównoważona i odporna i mogła spełnić oczekiwania swych obywateli.

Bruksela, dnia 2 lipca 2020 r.

Apostolos TZITZIKOSTAS

Przewodniczący Europejskiego Komitetu Regionów

---

(1)  Deklaracja Europejskiego Komitetu Regionów – „Władze lokalne i regionalne jako podmioty europejskiej reakcji na kryzys COVID-19”.

1

(2)  Dyrektywa Rady 2004/113/WE z dnia 13 grudnia 2004 r. wprowadzająca w życie zasadę równego traktowania mężczyzn i kobiet w zakresie dostępu do towarów i usług oraz dostarczania towarów i usług (Dz.U. L 373 z 21.12.2004, s. 37).

2

(3)  Dyrektywa Rady 2000/43/WE z dnia 29 czerwca 2000 r. wprowadzająca w życie zasadę równego traktowania osób bez względu na pochodzenie rasowe lub etniczne (Dz.U. L 180 z 19.7.2000, s. 22).

3

(4)  COM(2008) 426: Wniosek dotyczący dyrektywy w sprawie wprowadzenia w życie zasady równego traktowania osób.

4

---

| 1.10.2020 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 324/16 |
| --- | --- | --- | --- |

1.10.2020

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 324/16

---

Rezolucja Europejskiego Komitetu Regionów – Propozycje Europejskiego Komitetu Regionów w związku z programem prac Komisji Europejskiej na 2021 r.

(2020/C 324/03)

EUROPEJSKI KOMITET REGIONÓW

uwzględniając:

| — | dostosowany program prac Komisji na 2020 r. (1), |
| --- | --- |

—

dostosowany program prac Komisji na 2020 r. (1),

| — | protokół o współpracy z Komisją Europejską z lutego 2012 r., |
| --- | --- |

—

protokół o współpracy z Komisją Europejską z lutego 2012 r.,

| — | priorytety KR-u na pięcioletnią kadencję (2020–2025), |
| --- | --- |

—

priorytety KR-u na pięcioletnią kadencję (2020–2025),

zachęca Komisję Europejską, by w ramach swego programu prac na 2021 r.:

| 1. | Położyła większy nacisk na dobrostan społeczny i zrównoważenie środowiskowe w ramach modelu społecznej gospodarki rynkowej i realizacji oenzetowowskich celów zrównoważonego rozwoju w odpowiedzi na alarmujące skutki kryzysu COVID-19. |
| --- | --- |

1.

Położyła większy nacisk na dobrostan społeczny i zrównoważenie środowiskowe w ramach modelu społecznej gospodarki rynkowej i realizacji oenzetowowskich celów zrównoważonego rozwoju w odpowiedzi na alarmujące skutki kryzysu COVID-19.

| 2. | Zadbała o to, by strategia wychodzenia z pandemii była w pełni zgodna z celami Zielonego Ładu i ze zobowiązaniami UE w ramach porozumienia paryskiego, a jednocześnie skupiała się na ochronie zdrowia obywateli Europy i przywróceniu wzrostu gospodarczego w UE. Przyjmowane przepisy klimatyczne muszą w pełni uznawać zróżnicowanie geograficzne, gospodarcze i społeczne terytoriów Europy i wzmacniać zasadę wielopoziomowego sprawowania rządów w ramach przemian prowadzących do neutralności klimatycznej. |
| --- | --- |

2.

Zadbała o to, by strategia wychodzenia z pandemii była w pełni zgodna z celami Zielonego Ładu i ze zobowiązaniami UE w ramach porozumienia paryskiego, a jednocześnie skupiała się na ochronie zdrowia obywateli Europy i przywróceniu wzrostu gospodarczego w UE. Przyjmowane przepisy klimatyczne muszą w pełni uznawać zróżnicowanie geograficzne, gospodarcze i społeczne terytoriów Europy i wzmacniać zasadę wielopoziomowego sprawowania rządów w ramach przemian prowadzących do neutralności klimatycznej.

| 3. | Współpracowała z KR-em, by zwiększyć dostrzegalność takich działań dzięki lokalnemu wymiarowi Zielonego Ładu i by pozyskać dla nich wsparcie publiczne. |
| --- | --- |

3.

Współpracowała z KR-em, by zwiększyć dostrzegalność takich działań dzięki lokalnemu wymiarowi Zielonego Ładu i by pozyskać dla nich wsparcie publiczne.

| 4. | Uwzględniła wymiar zdrowia w Zielonym Ładzie, przez promowanie zdrowego stylu życia wszystkich obywateli, dalsze analizowanie istniejących już powiązań i synergii między zdrowiem, środowiskiem, energią, gospodarką, miejscami pracy, konkurencyjnością i ochroną klimatu, a jednocześnie zaproponowała jasną strategię pozwalającą po zakończeniu pandemii budować odporne obszary, gospodarkę i społeczeństwo w ramach przyjętych przez ONZ celów zrównoważonego rozwoju. |
| --- | --- |

4.

Uwzględniła wymiar zdrowia w Zielonym Ładzie, przez promowanie zdrowego stylu życia wszystkich obywateli, dalsze analizowanie istniejących już powiązań i synergii między zdrowiem, środowiskiem, energią, gospodarką, miejscami pracy, konkurencyjnością i ochroną klimatu, a jednocześnie zaproponowała jasną strategię pozwalającą po zakończeniu pandemii budować odporne obszary, gospodarkę i społeczeństwo w ramach przyjętych przez ONZ celów zrównoważonego rozwoju.

| 5. | Podjęła dalsze kroki w kierunku ograniczania obciążeń władz krajowych, regionalnych i lokalnych podczas podejmowanych przez nie wysiłków w walce z kryzysem COVID-19 i skorzystała z wszelkich dostępnych funduszy, by wyjść naprzeciw potrzebom europejskich systemów ochrony zdrowia. Szybkie rozprzestrzenianie się wirusa stało się ogromnym obciążeniem zarówno dla ochrony zdrowia, jak i opieki społecznej, a jednocześnie trzeba się również przygotować na „drugą falę”. W planowaniu transgranicznego reagowania na pandemie należy wspierać regionalne sztaby kryzysowe obejmujące wszystkie poziomy władzy. Sztaby te reagowałyby na bieżącą sytuację sanitarną i nie ograniczałyby swoich działań do granic państw. |
| --- | --- |

5.

Podjęła dalsze kroki w kierunku ograniczania obciążeń władz krajowych, regionalnych i lokalnych podczas podejmowanych przez nie wysiłków w walce z kryzysem COVID-19 i skorzystała z wszelkich dostępnych funduszy, by wyjść naprzeciw potrzebom europejskich systemów ochrony zdrowia. Szybkie rozprzestrzenianie się wirusa stało się ogromnym obciążeniem zarówno dla ochrony zdrowia, jak i opieki społecznej, a jednocześnie trzeba się również przygotować na „drugą falę”. W planowaniu transgranicznego reagowania na pandemie należy wspierać regionalne sztaby kryzysowe obejmujące wszystkie poziomy władzy. Sztaby te reagowałyby na bieżącą sytuację sanitarną i nie ograniczałyby swoich działań do granic państw.

| 6. | Współpracowała z KR-em na rzecz poszerzenia wiedzy i potencjału instytucji zarządzających w celu jak najlepszego spożytkowania możliwości wynikających z Zielonego Ładu, a jednocześnie zachęcała do bardziej bezpośredniego dostępu władz lokalnych i regionalnych do funduszy UE, by zrealizować cele Zielonego Ładu. Przy tym powinna szczególnie wspierać obszary przygraniczne poprzez szybsze wprowadzenie europejskiego mechanizmu transgranicznego (ECBM). |
| --- | --- |

6.

Współpracowała z KR-em na rzecz poszerzenia wiedzy i potencjału instytucji zarządzających w celu jak najlepszego spożytkowania możliwości wynikających z Zielonego Ładu, a jednocześnie zachęcała do bardziej bezpośredniego dostępu władz lokalnych i regionalnych do funduszy UE, by zrealizować cele Zielonego Ładu. Przy tym powinna szczególnie wspierać obszary przygraniczne poprzez szybsze wprowadzenie europejskiego mechanizmu transgranicznego (ECBM).

| 7. | Promowała Pakt na rzecz klimatu jako wspólne przedsięwzięcie pozwalające wzmocnić współpracę między władzami lokalnymi i regionalnymi, instytucjami europejskimi i obywatelami, by walczyć ze zmianą klimatu i z kryzysem gospodarczym wywołanym przez pandemię COVID-19, i jako punkt odniesienia dla wszystkich zainteresowanych podmiotów w procesie przygotowania i wdrożenia lokalnych paktów na rzecz klimatu i wymiany najlepszych sposobów postępowania. |
| --- | --- |

7.

Promowała Pakt na rzecz klimatu jako wspólne przedsięwzięcie pozwalające wzmocnić współpracę między władzami lokalnymi i regionalnymi, instytucjami europejskimi i obywatelami, by walczyć ze zmianą klimatu i z kryzysem gospodarczym wywołanym przez pandemię COVID-19, i jako punkt odniesienia dla wszystkich zainteresowanych podmiotów w procesie przygotowania i wdrożenia lokalnych paktów na rzecz klimatu i wymiany najlepszych sposobów postępowania.

| 8. | Stworzyła forum ekologicznej naprawy gospodarczej, w ramach którego mogłyby współpracować KR, Komisja Europejska, władze lokalne i regionalne oraz inne zainteresowane podmioty w celu wdrażania Zielonego Ładu w nowych ramach odbudowy gospodarczej po pandemii COVID-19. |
| --- | --- |

8.

Stworzyła forum ekologicznej naprawy gospodarczej, w ramach którego mogłyby współpracować KR, Komisja Europejska, władze lokalne i regionalne oraz inne zainteresowane podmioty w celu wdrażania Zielonego Ładu w nowych ramach odbudowy gospodarczej po pandemii COVID-19.

| 9. | Zadbała o to, by ambitny cel zerowego zanieczyszczenia – na rzecz środowiska wolnego od toksyn – przewidziany w Zielonym Ładzie, pozostał zasadniczą częścią zielonej odbudowy. Ambitny plan działania dotyczący zerowego zanieczyszczenia wody, powietrza i gleb jest nieodzowny, w szczególności z uwagi na to, że przełoży się on na ochronę zdrowia. |
| --- | --- |

9.

Zadbała o to, by ambitny cel zerowego zanieczyszczenia – na rzecz środowiska wolnego od toksyn – przewidziany w Zielonym Ładzie, pozostał zasadniczą częścią zielonej odbudowy. Ambitny plan działania dotyczący zerowego zanieczyszczenia wody, powietrza i gleb jest nieodzowny, w szczególności z uwagi na to, że przełoży się on na ochronę zdrowia.

| 10. | Przyjęła ambitniejsze cele w związku z przyszłą strategią UE na rzecz ochrony różnorodności biologicznej, by powstrzymać jej utratę i pozwolić UE wieść prym na świecie w ochronie i przywracaniu tej różnorodności, która ma zasadnicze znaczenie dla przeciwdziałania przyszłym pandemiom i ograniczania ich skutków. Należy także dążyć do szybkiego wdrożenia europejskiej strategii leśnej, by zagwarantować stosowanie odpowiednich mechanizmów w celu wymiany najlepszych sposobów postępowania i ich powielania. |
| --- | --- |

10.

Przyjęła ambitniejsze cele w związku z przyszłą strategią UE na rzecz ochrony różnorodności biologicznej, by powstrzymać jej utratę i pozwolić UE wieść prym na świecie w ochronie i przywracaniu tej różnorodności, która ma zasadnicze znaczenie dla przeciwdziałania przyszłym pandemiom i ograniczania ich skutków. Należy także dążyć do szybkiego wdrożenia europejskiej strategii leśnej, by zagwarantować stosowanie odpowiednich mechanizmów w celu wymiany najlepszych sposobów postępowania i ich powielania.

| 11. | Promowała zrównoważoną i lokalną produkcję żywności podczas wdrażania inicjatyw ogłoszonych w ramach strategii od pola do stołu, chroniąc w ten sposób różnorodność biologiczną, gleby, wody, ekosystemy morskie i dbając o dobry poziom dochodów dla rolników UE i zapewniając producentom rolnym uczciwe ceny rynkowe na uczciwej pozycji rynkowej poprzez dostosowanie produkcji do popytu na rynku w sposób ogólnie wiążący, w szczególności w sytuacji kryzysu na rynku. Należy także zapewnić wsparcie dla rolników i obszarów wiejskich we wprowadzaniu niezbędnych zmian strukturalnych, pozwalających na przejście do zrównoważonych systemów żywnościowych. |
| --- | --- |

11.

Promowała zrównoważoną i lokalną produkcję żywności podczas wdrażania inicjatyw ogłoszonych w ramach strategii od pola do stołu, chroniąc w ten sposób różnorodność biologiczną, gleby, wody, ekosystemy morskie i dbając o dobry poziom dochodów dla rolników UE i zapewniając producentom rolnym uczciwe ceny rynkowe na uczciwej pozycji rynkowej poprzez dostosowanie produkcji do popytu na rynku w sposób ogólnie wiążący, w szczególności w sytuacji kryzysu na rynku. Należy także zapewnić wsparcie dla rolników i obszarów wiejskich we wprowadzaniu niezbędnych zmian strukturalnych, pozwalających na przejście do zrównoważonych systemów żywnościowych.

| 12. | Opracowała plan działania na rzecz wdrożenia Europejskiego filaru praw socjalnych, który przyczyni się do wzmocnienia społecznego wymiaru UE i złagodzenia skutków trwających przemian ekologicznych i cyfrowych. KR podkreśla, że wdrażanie Europejskiego filaru praw socjalnych ma istotny aspekt terytorialny i że tablica wyników zawierająca wskaźniki społeczne, która obecnie odzwierciedla jedynie średnie krajowe, powinna zostać uzupełniona o dodatkowe dane regionalne. |
| --- | --- |

12.

Opracowała plan działania na rzecz wdrożenia Europejskiego filaru praw socjalnych, który przyczyni się do wzmocnienia społecznego wymiaru UE i złagodzenia skutków trwających przemian ekologicznych i cyfrowych. KR podkreśla, że wdrażanie Europejskiego filaru praw socjalnych ma istotny aspekt terytorialny i że tablica wyników zawierająca wskaźniki społeczne, która obecnie odzwierciedla jedynie średnie krajowe, powinna zostać uzupełniona o dodatkowe dane regionalne.

| 13. | Uwzględniła w planie wdrażania Europejskiego filaru praw socjalnych europejską gwarancję dla dzieci skierowaną przeciwko ubóstwu i wykluczeniu dzieci w UE. |
| --- | --- |

13.

Uwzględniła w planie wdrażania Europejskiego filaru praw socjalnych europejską gwarancję dla dzieci skierowaną przeciwko ubóstwu i wykluczeniu dzieci w UE.

| 14. | Zbadała potencjał gospodarki społecznej i przygotowała „plan działania na rzecz gospodarki społecznej”, którego zasady zostałyby włączone w różne strategie społeczno-gospodarcze Unii Europejskiej, co przełożyłoby się na bardziej ekologiczne i sprawiedliwe przemiany i na plan odbudowy po pandemii COVID-19 całkowicie niwelujący pokaźne różnice w systemach oświaty, umiejętnościach i miejscach pracy, priorytetowo traktujący bezrobocie młodzieży i promujący równowagę płci. |
| --- | --- |

14.

Zbadała potencjał gospodarki społecznej i przygotowała „plan działania na rzecz gospodarki społecznej”, którego zasady zostałyby włączone w różne strategie społeczno-gospodarcze Unii Europejskiej, co przełożyłoby się na bardziej ekologiczne i sprawiedliwe przemiany i na plan odbudowy po pandemii COVID-19 całkowicie niwelujący pokaźne różnice w systemach oświaty, umiejętnościach i miejscach pracy, priorytetowo traktujący bezrobocie młodzieży i promujący równowagę płci.

| 15. | Przedstawiła plan ambitnej reformy paktu stabilności i wzrostu, uwzględniający cel w zakresie zrównoważonych finansów publicznych i doświadczenia wynikające z kryzysu wywołanego pandemią COVID-19. |
| --- | --- |

15.

Przedstawiła plan ambitnej reformy paktu stabilności i wzrostu, uwzględniający cel w zakresie zrównoważonych finansów publicznych i doświadczenia wynikające z kryzysu wywołanego pandemią COVID-19.

| 16. | Pomogła pozyskać inwestycje publiczne i prywatne, które mogłyby mieć konkretny wpływ na gospodarkę realną na poziomie lokalnym i regionalnym, uwzględniając przy tym szczególną sytuację regionów najbardziej oddalonych. |
| --- | --- |

16.

Pomogła pozyskać inwestycje publiczne i prywatne, które mogłyby mieć konkretny wpływ na gospodarkę realną na poziomie lokalnym i regionalnym, uwzględniając przy tym szczególną sytuację regionów najbardziej oddalonych.

| 17. | Zaproponowała w trybie pilnym głęboką reformę europejskiego semestru i zarządzania gospodarczego UE na rzecz przejrzystego, inkluzywnego i demokratycznego procesu. Silny związek Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności z europejskim semestrem zwiększa pilną potrzebę przeprowadzenia reform w celu uniknięcia dalszej centralizacji i podejścia odgórnego w planach naprawczych oraz w celu priorytetowego traktowania spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej między państwami członkowskimi i w ich obrębie oraz dążenia do wysokiej jakości inwestycji publicznych niezbędnych do trwałego ożywienia gospodarczego w UE. Zreformowany europejski semestr, jako ogólna europejska strategia gospodarcza wdrażająca cele zrównoważonego rozwoju w całej UE, powinien uwzględniać zasady partnerstwa i wielopoziomowego sprawowania rządów oraz wymiar terytorialny, zgodnie z propozycją KR-u w sprawie kodeksu postępowania dotyczącego udziału w semestrze europejskim władz lokalnych i regionalnych na szczeblu krajowym oraz Europejskiego Komitetu Regionów na szczeblu europejskim. |
| --- | --- |

17.

Zaproponowała w trybie pilnym głęboką reformę europejskiego semestru i zarządzania gospodarczego UE na rzecz przejrzystego, inkluzywnego i demokratycznego procesu. Silny związek Instrumentu na rzecz Odbudowy i Zwiększania Odporności z europejskim semestrem zwiększa pilną potrzebę przeprowadzenia reform w celu uniknięcia dalszej centralizacji i podejścia odgórnego w planach naprawczych oraz w celu priorytetowego traktowania spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej między państwami członkowskimi i w ich obrębie oraz dążenia do wysokiej jakości inwestycji publicznych niezbędnych do trwałego ożywienia gospodarczego w UE. Zreformowany europejski semestr, jako ogólna europejska strategia gospodarcza wdrażająca cele zrównoważonego rozwoju w całej UE, powinien uwzględniać zasady partnerstwa i wielopoziomowego sprawowania rządów oraz wymiar terytorialny, zgodnie z propozycją KR-u w sprawie kodeksu postępowania dotyczącego udziału w semestrze europejskim władz lokalnych i regionalnych na szczeblu krajowym oraz Europejskiego Komitetu Regionów na szczeblu europejskim.

| 18. | Zajęła się szczególnym narażeniem europejskich łańcuchów wartości na kryzysy, obnażonym przez pandemię COVID-19; określiła najsłabsze ogniwa i zdywersyfikowała źródła w łańcuchach dostaw UE, ograniczając ich zależność od pojedynczych krajów, w zrównoważony sposób wzmacniając europejskie zaplecze przemysłowe oraz zabezpieczając strategiczną autonomię przemysłową UE; stworzyła strategię dotyczącą klastrów, jako centralną część wszelkich przemysłowych strategii politycznych UE, tak by wzmocnić rozwój europejskich światowej klasy klastrów łączących klastry, sieci i ekosystemy regionalne. |
| --- | --- |

18.

Zajęła się szczególnym narażeniem europejskich łańcuchów wartości na kryzysy, obnażonym przez pandemię COVID-19; określiła najsłabsze ogniwa i zdywersyfikowała źródła w łańcuchach dostaw UE, ograniczając ich zależność od pojedynczych krajów, w zrównoważony sposób wzmacniając europejskie zaplecze przemysłowe oraz zabezpieczając strategiczną autonomię przemysłową UE; stworzyła strategię dotyczącą klastrów, jako centralną część wszelkich przemysłowych strategii politycznych UE, tak by wzmocnić rozwój europejskich światowej klasy klastrów łączących klastry, sieci i ekosystemy regionalne.

| 19. | Nalegała na lepsze wdrażanie rozdziałów dotyczących handlu i zrównoważonego rozwoju (TSD) w umowach handlowych UE i skupiła się na poprawie społeczno-gospodarczych i terytorialnych skutków umów handlowych, w tym przyszłej umowy z Wielką Brytanią, przez przeprowadzenie bardziej szczegółowych analiz sektorowych i geograficznych, przy jednoczesnym wzmocnieniu warunkowości TSD w umowach o wolnym handlu. KR zgadza się z Komisją Europejską, że wolny, sprawiedliwy i otwarty handel może funkcjonować jedynie z silną i skuteczną Światową Organizacją Handlu (WTO), i popiera zamiar rozpoczęcia kompleksowej inicjatywy na rzecz reformy WTO. |
| --- | --- |

19.

Nalegała na lepsze wdrażanie rozdziałów dotyczących handlu i zrównoważonego rozwoju (TSD) w umowach handlowych UE i skupiła się na poprawie społeczno-gospodarczych i terytorialnych skutków umów handlowych, w tym przyszłej umowy z Wielką Brytanią, przez przeprowadzenie bardziej szczegółowych analiz sektorowych i geograficznych, przy jednoczesnym wzmocnieniu warunkowości TSD w umowach o wolnym handlu. KR zgadza się z Komisją Europejską, że wolny, sprawiedliwy i otwarty handel może funkcjonować jedynie z silną i skuteczną Światową Organizacją Handlu (WTO), i popiera zamiar rozpoczęcia kompleksowej inicjatywy na rzecz reformy WTO.

| 20. | Zadbała o pełne angażowanie władz lokalnych i regionalnych w przygotowanie i wdrażanie umów partnerstwa i programów na lata 2021–2027. |
| --- | --- |

20.

Zadbała o pełne angażowanie władz lokalnych i regionalnych w przygotowanie i wdrażanie umów partnerstwa i programów na lata 2021–2027.

| 21. | Zadbała o to, by większa elastyczność w wykorzystaniu funduszy spójności w ramach zasad pomocy państwowej, która jest niezbędna dla wsparcia odbudowy gospodarczej regionów i miast oraz obszarów wiejskich po pandemii COVID-19, nie doprowadziła do centralizacji władzy i do odebrania organom lokalnym i regionalnym ich prerogatyw. |
| --- | --- |

21.

Zadbała o to, by większa elastyczność w wykorzystaniu funduszy spójności w ramach zasad pomocy państwowej, która jest niezbędna dla wsparcia odbudowy gospodarczej regionów i miast oraz obszarów wiejskich po pandemii COVID-19, nie doprowadziła do centralizacji władzy i do odebrania organom lokalnym i regionalnym ich prerogatyw.

| 22. | Zorganizowała szczyt miejski poświęcony zrównoważonemu rozwojowi miast, korzystając z doświadczeń agendy miejskiej dla UE i odnowionej karty lipskiej. |
| --- | --- |

22.

Zorganizowała szczyt miejski poświęcony zrównoważonemu rozwojowi miast, korzystając z doświadczeń agendy miejskiej dla UE i odnowionej karty lipskiej.

| 23. | Oparła się na wniosku dotyczącym „fali renowacji”, jak również na planie działania w ramach partnerstwa miejskiego na rzecz mieszkalnictwa przyjętym w listopadzie 2018 r. w celu przygotowania europejskiego programu na rzecz mieszkalnictwa pozwalającego uwzględnić tę problematykę w strategiach UE mających na nią wpływ. |
| --- | --- |

23.

Oparła się na wniosku dotyczącym „fali renowacji”, jak również na planie działania w ramach partnerstwa miejskiego na rzecz mieszkalnictwa przyjętym w listopadzie 2018 r. w celu przygotowania europejskiego programu na rzecz mieszkalnictwa pozwalającego uwzględnić tę problematykę w strategiach UE mających na nią wpływ.

| 24. | Zaproponowała spójną i ambitną agendę UE na rzecz obszarów wiejskich, ukierunkowaną w szczególności na regiony oddalone, które są często zaniedbywane, a przez to kształtowała ściślejsze powiązania z obywatelami, żyjącymi na obszarach wiejskich, a zatem z definicji bardziej odizolowanymi od centralnych systemów sprawowania rządów. Ożywienie małych miasteczek i społeczności na obszarach wiejskich pozwoliłoby UE okazać im wymierne wsparcie i wzmocnić swoją legitymację na tych obszarach. |
| --- | --- |

24.

Zaproponowała spójną i ambitną agendę UE na rzecz obszarów wiejskich, ukierunkowaną w szczególności na regiony oddalone, które są często zaniedbywane, a przez to kształtowała ściślejsze powiązania z obywatelami, żyjącymi na obszarach wiejskich, a zatem z definicji bardziej odizolowanymi od centralnych systemów sprawowania rządów. Ożywienie małych miasteczek i społeczności na obszarach wiejskich pozwoliłoby UE okazać im wymierne wsparcie i wzmocnić swoją legitymację na tych obszarach.

| 25. | Zareagowała zdecydowanie na wyzwania, przed którymi staje turystyka europejska, zarówno za pośrednictwem krótkofalowego finansowania, jak i długofalowej strategii wychodzenia z kryzysu, co przełożyłoby się na większą odporność i zrównoważenie branży turystyki w przyszłości. W tym celu polityka spójności prowadzona w ramach długoterminowego budżetu unijnego na lata 2021–2027 musi gwarantować lepsze wykorzystanie potencjału kultury i turystyki. Nacisk należy kłaść nadal na konkurencyjność gospodarczą poprzez badania i innowacje, transformację cyfrową oraz europejski program w sprawie turystyki europejskiej. |
| --- | --- |

25.

Zareagowała zdecydowanie na wyzwania, przed którymi staje turystyka europejska, zarówno za pośrednictwem krótkofalowego finansowania, jak i długofalowej strategii wychodzenia z kryzysu, co przełożyłoby się na większą odporność i zrównoważenie branży turystyki w przyszłości. W tym celu polityka spójności prowadzona w ramach długoterminowego budżetu unijnego na lata 2021–2027 musi gwarantować lepsze wykorzystanie potencjału kultury i turystyki. Nacisk należy kłaść nadal na konkurencyjność gospodarczą poprzez badania i innowacje, transformację cyfrową oraz europejski program w sprawie turystyki europejskiej.

| 26. | Wdrożyła uaktualniony Plan działania w dziedzinie edukacji cyfrowej, by wziąć w pełni pod uwagę skutki pandemii COVID-19 i nową sytuację w sektorze oświaty i szkoleń. Plan działania powinien także stać się katalizatorem szybkiego rozwoju narzędzi służących nauczaniu na odległość w regionach, miastach i na obszarach wiejskich, w mniej rozwiniętych regionach, szczególnie w szkołach, sprawiając, że umiejętności cyfrowe i w zakresie mediów staną się integralnym elementem uczenia się przez całe życie i że plan będzie platformą dzielenia się przez europejskie miasta i regiony oraz podmioty na całym świecie dobrymi praktykami. |
| --- | --- |

26.

Wdrożyła uaktualniony Plan działania w dziedzinie edukacji cyfrowej, by wziąć w pełni pod uwagę skutki pandemii COVID-19 i nową sytuację w sektorze oświaty i szkoleń. Plan działania powinien także stać się katalizatorem szybkiego rozwoju narzędzi służących nauczaniu na odległość w regionach, miastach i na obszarach wiejskich, w mniej rozwiniętych regionach, szczególnie w szkołach, sprawiając, że umiejętności cyfrowe i w zakresie mediów staną się integralnym elementem uczenia się przez całe życie i że plan będzie platformą dzielenia się przez europejskie miasta i regiony oraz podmioty na całym świecie dobrymi praktykami.

| 27. | Aktywnie angażowała władze lokalne i regionalne w ukończenie jednolitego rynku cyfrowego, korzystając z ich kluczowej roli w świadczeniu usług cyfrowych na rzecz obywateli i tworząc infrastrukturę cyfrową, jak również zarządzając nią. Należy także zadbać o ścisłe monitorowanie i analizowanie zrównoważonych procesów przemian cyfrowych w regionach i miastach Europy, ze szczególnym uwzględnieniem znaczących różnic między miastami a obszarami wiejskimi. |
| --- | --- |

27.

Aktywnie angażowała władze lokalne i regionalne w ukończenie jednolitego rynku cyfrowego, korzystając z ich kluczowej roli w świadczeniu usług cyfrowych na rzecz obywateli i tworząc infrastrukturę cyfrową, jak również zarządzając nią. Należy także zadbać o ścisłe monitorowanie i analizowanie zrównoważonych procesów przemian cyfrowych w regionach i miastach Europy, ze szczególnym uwzględnieniem znaczących różnic między miastami a obszarami wiejskimi.

| 28. | Przeznaczyła większe fundusze i zadbała o edukację w związku z szybkim i wszechstronnym wdrożeniem infrastruktury cyfrowej, a w szczególności technologii 5G w UE, w tym w ramach przyszłego unijnego funduszu odbudowy gospodarczej, a jednocześnie o dostępność szerokopasmowego łącza internetowego i odpowiedniego sprzętu na obszarach wiejskich, górzystych i na wyspach, w regionach najbardziej oddalonych oraz na obszarach, które zmagają się z wyzwaniami demograficznymi. |
| --- | --- |

28.

Przeznaczyła większe fundusze i zadbała o edukację w związku z szybkim i wszechstronnym wdrożeniem infrastruktury cyfrowej, a w szczególności technologii 5G w UE, w tym w ramach przyszłego unijnego funduszu odbudowy gospodarczej, a jednocześnie o dostępność szerokopasmowego łącza internetowego i odpowiedniego sprzętu na obszarach wiejskich, górzystych i na wyspach, w regionach najbardziej oddalonych oraz na obszarach, które zmagają się z wyzwaniami demograficznymi.

| 29. | Wsparła wdrażanie europejskiego obszaru edukacji do 2025 r. w ścisłej synergii z europejską przestrzenią badawczą, by zapewnić wysokiej jakości edukację i szkolenia, a także równe i sprawiedliwe traktowanie w oświacie, jako odpowiedź na zmiany demograficzne oraz zjawisko drenażu mózgów. Komisja powinna również angażować KR w kształtowanie i wdrażanie w przyszłości środków w zakresie edukacji i szkoleń, jak również we wdrażanie Nowego europejskiego programu na rzecz umiejętności i Planu działania w dziedzinie edukacji cyfrowej. |
| --- | --- |

29.

Wsparła wdrażanie europejskiego obszaru edukacji do 2025 r. w ścisłej synergii z europejską przestrzenią badawczą, by zapewnić wysokiej jakości edukację i szkolenia, a także równe i sprawiedliwe traktowanie w oświacie, jako odpowiedź na zmiany demograficzne oraz zjawisko drenażu mózgów. Komisja powinna również angażować KR w kształtowanie i wdrażanie w przyszłości środków w zakresie edukacji i szkoleń, jak również we wdrażanie Nowego europejskiego programu na rzecz umiejętności i Planu działania w dziedzinie edukacji cyfrowej.

| 30. | Przedstawiła naukową ocenę wpływu pandemii COVID-19 na przemiany demograficzne i zadbała o to, by przyszłe decyzje były dopasowane do lokalnych potrzeb i lokalnej specyfiki. |
| --- | --- |

30.

Przedstawiła naukową ocenę wpływu pandemii COVID-19 na przemiany demograficzne i zadbała o to, by przyszłe decyzje były dopasowane do lokalnych potrzeb i lokalnej specyfiki.

| 31. | Potraktowała priorytetowo wsparcie dla organizacji – w tym non-profit – jak również dla MŚP, indywidualnych artystów i pracowników w świecie kultury i w sektorze kreatywnym, gdyż te właśnie podmioty i osoby ucierpiały szczególnie w związku z wybuchem pandemii COVID-19. W procesie usprawniania obowiązujących w UE ram strategicznych w dziedzinie kultury i w ramach kolejnego programu „Kreatywna Europa” należy w szczególny sposób skoncentrować się na wzmocnieniu bogatej, europejskiej tkanki kulturowej, jak również lokalnej specyfiki i dziedzictwa oraz na ich zabezpieczeniu. |
| --- | --- |

31.

Potraktowała priorytetowo wsparcie dla organizacji – w tym non-profit – jak również dla MŚP, indywidualnych artystów i pracowników w świecie kultury i w sektorze kreatywnym, gdyż te właśnie podmioty i osoby ucierpiały szczególnie w związku z wybuchem pandemii COVID-19. W procesie usprawniania obowiązujących w UE ram strategicznych w dziedzinie kultury i w ramach kolejnego programu „Kreatywna Europa” należy w szczególny sposób skoncentrować się na wzmocnieniu bogatej, europejskiej tkanki kulturowej, jak również lokalnej specyfiki i dziedzictwa oraz na ich zabezpieczeniu.

| 32. | Zadbała o to, by unijne wsparcie pokryzysowe dla krajów kandydujących do członkostwa w UE i potencjalnych przyszłych kandydatów dotarło do lokalnych społeczności i o to, by dostatecznie angażowano w jego ramach władze lokalne i regionalne oraz wzmacniano ich możliwości działania, gdyż władze te mają zasadnicze znaczenie w demokratycznym umocowaniu zaangażowania UE w tych krajach. Jednocześnie nadal należy podkreślać zagrożenia związane z zawłaszczaniem struktur państwa na szczeblu lokalnym i przeciwdziałać temu zjawisku naruszającemu podstawy demokracji. |
| --- | --- |

32.

Zadbała o to, by unijne wsparcie pokryzysowe dla krajów kandydujących do członkostwa w UE i potencjalnych przyszłych kandydatów dotarło do lokalnych społeczności i o to, by dostatecznie angażowano w jego ramach władze lokalne i regionalne oraz wzmacniano ich możliwości działania, gdyż władze te mają zasadnicze znaczenie w demokratycznym umocowaniu zaangażowania UE w tych krajach. Jednocześnie nadal należy podkreślać zagrożenia związane z zawłaszczaniem struktur państwa na szczeblu lokalnym i przeciwdziałać temu zjawisku naruszającemu podstawy demokracji.

| 33. | Zwiększyła wsparcie UE ukierunkowane na potrzeby władz lokalnych i regionalnych i ich stowarzyszeń w państwach partnerskich, w szczególności w krajach partnerskich południowego basenu Morza Śródziemnego oraz Partnerstwa Wschodniego, by stworzyć nową dynamikę na rzecz reform decentralizacyjnych i poprawić wyniki w dziedzinie sprawowania rządów, jak również wzmocnić dostrzegalność korzyści płynących ze strategii politycznych UE na wszystkich obszarach i na wszystkich poziomach zarządzania w krajach partnerskich. Powinno to obejmować stworzenie Szkoły Administracji Publicznej Partnerstwa Wschodniego jak zaproponowano we wspólnym komunikacie nt. polityki na rzecz Partnerstwa Wschodniego po 2020 r. |
| --- | --- |

33.

Zwiększyła wsparcie UE ukierunkowane na potrzeby władz lokalnych i regionalnych i ich stowarzyszeń w państwach partnerskich, w szczególności w krajach partnerskich południowego basenu Morza Śródziemnego oraz Partnerstwa Wschodniego, by stworzyć nową dynamikę na rzecz reform decentralizacyjnych i poprawić wyniki w dziedzinie sprawowania rządów, jak również wzmocnić dostrzegalność korzyści płynących ze strategii politycznych UE na wszystkich obszarach i na wszystkich poziomach zarządzania w krajach partnerskich. Powinno to obejmować stworzenie Szkoły Administracji Publicznej Partnerstwa Wschodniego jak zaproponowano we wspólnym komunikacie nt. polityki na rzecz Partnerstwa Wschodniego po 2020 r.

| 34. | Przyczyniła się do osiągnięcia celów zrównoważonego rozwoju, w tym przez aktywne zaangażowanie władz lokalnych i regionalnych w krajach partnerskich i wspieranie współpracy typu peer-to-peer w duchu partnerstwa i solidarności, w szczególności w świetle poważnych skutków pandemii COVID-19 na świecie i środków służących jej ograniczeniu. |
| --- | --- |

34.

Przyczyniła się do osiągnięcia celów zrównoważonego rozwoju, w tym przez aktywne zaangażowanie władz lokalnych i regionalnych w krajach partnerskich i wspieranie współpracy typu peer-to-peer w duchu partnerstwa i solidarności, w szczególności w świetle poważnych skutków pandemii COVID-19 na świecie i środków służących jej ograniczeniu.

| 35. | Zaangażowała władze lokalne i regionalne w realizację i monitorowanie unijnej strategii na rzecz równości płci oraz uwzględniła środki i narzędzia zwiększające odporność na skutki kryzysu COVID-19 w kwestiach związanych z płcią. |
| --- | --- |

35.

Zaangażowała władze lokalne i regionalne w realizację i monitorowanie unijnej strategii na rzecz równości płci oraz uwzględniła środki i narzędzia zwiększające odporność na skutki kryzysu COVID-19 w kwestiach związanych z płcią.

| 36. | Wykorzystała konferencję w sprawie przyszłości Europy jako sposobność do przemyśleń wraz z obywatelami oraz władzami lokalnymi i regionalnymi nad UE jako projektem opartym na podstawowych wartościach, takich jak demokracja, prawa podstawowe i praworządność, jak również nad koniecznymi zmianami w obecnych ramach instytucjonalnych w celu poprawy skuteczności i umocowania, jak również poczucia odpowiedzialności obywateli za projekt europejski. |
| --- | --- |

36.

Wykorzystała konferencję w sprawie przyszłości Europy jako sposobność do przemyśleń wraz z obywatelami oraz władzami lokalnymi i regionalnymi nad UE jako projektem opartym na podstawowych wartościach, takich jak demokracja, prawa podstawowe i praworządność, jak również nad koniecznymi zmianami w obecnych ramach instytucjonalnych w celu poprawy skuteczności i umocowania, jak również poczucia odpowiedzialności obywateli za projekt europejski.

| 37. | W pełni angażowała KR oraz krajowe i regionalne parlamenty o kompetencjach ustawodawczych we wszystkie gremia konferencji w sprawie przyszłości Europy, zbliżając tym samym ten proces jak najbardziej do obywatela, oraz współpracowała z KR-em w tworzeniu pilotażowego modelu stałego i strukturalnego dialogu z obywatelami za pośrednictwem władz lokalnych i regionalnych umożliwiającego dwukierunkową komunikację między obywatelami i instytucjami UE, która mogłaby później służyć długofalowemu usprawnieniu procesu decyzyjnego w UE. |
| --- | --- |

37.

W pełni angażowała KR oraz krajowe i regionalne parlamenty o kompetencjach ustawodawczych we wszystkie gremia konferencji w sprawie przyszłości Europy, zbliżając tym samym ten proces jak najbardziej do obywatela, oraz współpracowała z KR-em w tworzeniu pilotażowego modelu stałego i strukturalnego dialogu z obywatelami za pośrednictwem władz lokalnych i regionalnych umożliwiającego dwukierunkową komunikację między obywatelami i instytucjami UE, która mogłaby później służyć długofalowemu usprawnieniu procesu decyzyjnego w UE.

| 38. | Wzmogła wysiłki, by zwalczać dezinformację, w tym na poziomie lokalnym i regionalnym, przez wsparcie niezależnych weryfikatorów informacji, kompetencji medialnych i dziennikarstwa wysokiej jakości, a jednocześnie podkreślała, że zwalczanie dezinformacji nie może być wykorzystywane jako usprawiedliwienie cenzury i ograniczania wolności słowa. |
| --- | --- |

38.

Wzmogła wysiłki, by zwalczać dezinformację, w tym na poziomie lokalnym i regionalnym, przez wsparcie niezależnych weryfikatorów informacji, kompetencji medialnych i dziennikarstwa wysokiej jakości, a jednocześnie podkreślała, że zwalczanie dezinformacji nie może być wykorzystywane jako usprawiedliwienie cenzury i ograniczania wolności słowa.

| 39. | Przyjęła wszechstronne podejście do migracji, integracji i polityki azylowej, oparte na zasadach poszanowania podstawowych praw człowieka, pomocniczości, solidarności i zobowiązaniach międzynarodowych UE i jej państw członkowskich, a także zadbała o zwiększenie wspólnych wysiłków na rzecz ochrony zewnętrznych granic UE i wzmocniła walkę z nielegalną migracją i handlem ludźmi oraz współpracę z partnerami UE i z krajami pochodzenia i tranzytu. Należy również wzmocnić wsparcie dla władz lokalnych i regionalnych w ich zasadniczej roli w polityce integracji. |
| --- | --- |

39.

Przyjęła wszechstronne podejście do migracji, integracji i polityki azylowej, oparte na zasadach poszanowania podstawowych praw człowieka, pomocniczości, solidarności i zobowiązaniach międzynarodowych UE i jej państw członkowskich, a także zadbała o zwiększenie wspólnych wysiłków na rzecz ochrony zewnętrznych granic UE i wzmocniła walkę z nielegalną migracją i handlem ludźmi oraz współpracę z partnerami UE i z krajami pochodzenia i tranzytu. Należy również wzmocnić wsparcie dla władz lokalnych i regionalnych w ich zasadniczej roli w polityce integracji.

| 40. | Poszła dalej drogą dobrej współpracy z KR-em w zakresie lepszego stanowienia prawa i promowania koncepcji „aktywnej pomocniczości”, a mianowicie przez sieć regionalnych centrów ds. oceny wdrożenia polityki UE (RegHub) oraz jego nową rolę w platformie ds. dostosowania się do wymogów przyszłości oraz przez wspieranie KR-u w tworzeniu RegHub 2.0, by mógł on jeszcze skuteczniej i na czas przekazywać informacje zwrotne na temat doświadczeń z wdrażania polityki UE na poziomie lokalnym i regionalnym. Komisja powinna potwierdzić i rozwinąć te zasady w swym kolejnym komunikacie w sprawie lepszego stanowienia prawa. |
| --- | --- |

40.

Poszła dalej drogą dobrej współpracy z KR-em w zakresie lepszego stanowienia prawa i promowania koncepcji „aktywnej pomocniczości”, a mianowicie przez sieć regionalnych centrów ds. oceny wdrożenia polityki UE (RegHub) oraz jego nową rolę w platformie ds. dostosowania się do wymogów przyszłości oraz przez wspieranie KR-u w tworzeniu RegHub 2.0, by mógł on jeszcze skuteczniej i na czas przekazywać informacje zwrotne na temat doświadczeń z wdrażania polityki UE na poziomie lokalnym i regionalnym. Komisja powinna potwierdzić i rozwinąć te zasady w swym kolejnym komunikacie w sprawie lepszego stanowienia prawa.

| 41. | Wzięła pod uwagę debaty na temat przyszłego programu prac Komisji Europejskiej, które odbyły się w parlamentach regionalnych, w związku z wnioskami grupy zadaniowej KE do spraw pomocniczości i proporcjonalności i projektem pilotażowym uruchomionym przez Europejski Komitet Regionów oraz Konferencję Europejskich Regionalnych Zgromadzeń Ustawodawczych (CALRE). |
| --- | --- |

41.

Wzięła pod uwagę debaty na temat przyszłego programu prac Komisji Europejskiej, które odbyły się w parlamentach regionalnych, w związku z wnioskami grupy zadaniowej KE do spraw pomocniczości i proporcjonalności i projektem pilotażowym uruchomionym przez Europejski Komitet Regionów oraz Konferencję Europejskich Regionalnych Zgromadzeń Ustawodawczych (CALRE).

KR zobowiązuje swojego przewodniczącego do przekazania niniejszej rezolucji instytucjom UE oraz prezydencjom Rady UE.

Bruksela, dnia 2 lipca 2020 r.

Apostolos TZITZIKOSTAS

Przewodniczący Europejskiego Komitetu Regionów

---

(1)  COM(2020) 440 final.

1

---

OPINIE

Komitet Regionów

139. sesja plenarna KR-u (posiedzenie mieszane Interactio), 30.6.2020–2.7.2020

| 1.10.2020 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 324/21 |
| --- | --- | --- | --- |

1.10.2020

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 324/21

---

Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Wdrażanie umów o wolnym handlu: perspektywa regionalna i lokalna

(2020/C 324/04)

| Sprawozdawca: | Michael MURPHY (IE/EPL), radny, członek rady hrabstwa Tipperary |
| --- | --- |
| Dokument źródłowy: | Sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów z wdrażania umów o wolnym handlu 1 stycznia 2018 r.–31 grudnia 2018 r.
  COM(2019) 455 final |

Sprawozdawca:

Michael MURPHY (IE/EPL), radny, członek rady hrabstwa Tipperary

Dokument źródłowy:

Sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów z wdrażania umów o wolnym handlu 1 stycznia 2018 r.–31 grudnia 2018 r.

COM(2019) 455 final

ZALECENIA POLITYCZNE

EUROPEJSKI KOMITET REGIONÓW

Uwagi ogólne

| 1. | Z zadowoleniem przyjmuje roczne sprawozdanie Komisji na temat wdrażania umów o wolnym handlu; uważa, że jest to nie tylko kluczowy krok w kierunku zwiększenia przejrzystości, ale także skuteczny instrument rzetelnego i pogłębionego informowania społeczeństwa o wynegocjowanych przez UE umowach handlowych. |
| --- | --- |

1.

| 2. | Podkreśla ważny potencjał unijnej polityki handlowej w zakresie realizacji celów UE, w szczególności w odniesieniu do zrównoważonego wzrostu gospodarczego, realizacji celów zrównoważonego rozwoju, zatrudnienia, tworzenia miejsc pracy i inwestycji w UE. Jednocześnie rozumie jednak, że kryzys związany z COVID-19 stanowi poważny wstrząs dla gospodarki europejskiej i światowej oraz spowoduje zakłócenia możliwości wynikających z globalnego handlu dla europejskich MŚP. Według ostatniego badania przeprowadzonego przez DG TRADE przewiduje się, że w 2020 r. nastąpi spadek światowego handlu o 10 %–16 %. Dla UE-27 przewiduje się spadek o 9 %–15 % w przypadku wywozu poza UE-27, co odpowiada spadkowi o 282–470 mld EUR (1). |
| --- | --- |

2.

| 3. | Przypomina, że 36 milionów miejsc pracy w UE zależy od eksportu poza UE, z czego 13,7 miliona to miejsca pracy zajmowane przez kobiety. Ponadto przypomina, że w latach 2000–2017 liczba miejsc pracy w UE wspieranych przez eksport do reszty świata wzrosła o 66 %, co stanowi 14,3 mln dodatkowych miejsc pracy, jak również że udział zatrudnienia w UE wspieranego przez sprzedaż towarów i usług do reszty świata wzrósł w stosunku do całkowitego zatrudnienia z 10,1 % w 2000 r. do 15,3 % w 2017 r (2). Z niepokojem zauważa, że w związku z pandemią COVID-19 w 2020 r. MOP szacuje, że w samej Europie utraconych zostanie 12 mln miejsc pracy. |
| --- | --- |

3.

| 4. | Podkreśla znaczenie wolnego handlu międzynarodowego opartego na zasadach, który przynosi korzyści wszystkim partnerom handlowym. Wzywa Komisję do ochrony interesów handlowych UE i do walki z rosnącą tendencją do protekcjonizmu. |
| --- | --- |

4.

| 5. | Zauważa, że skutki unijnych umów o wolnym handlu są widoczne na poziomie regionalnym. Wzywa zatem Komisję, aby zapewniała KR-owi systematyczne aktualizacje i odpowiednio wcześniej uwzględniała w negocjacjach możliwe skutki handlu na poziomie lokalnym i regionalnym. |
| --- | --- |

5.

| 6. | Uważa, że umowy o wolnym handlu powinny być dostosowane do MŚP, podobnie jak MŚP powinny być przystosowane do umów o wolnym handlu. Podkreśla w związku z tym kluczową rolę władz lokalnych i regionalnych w dostosowywaniu umów o wolnym handlu do lokalnych MŚP. |
| --- | --- |

6.

| 7. | Podkreśla wspólną odpowiedzialność na wszystkich szczeblach sprawowania rządów za zapewnienie sprawiedliwego podziału korzyści płynących z globalizacji oraz złagodzenie jej negatywnych skutków. |
| --- | --- |

7.

| 8. | Jest zaniepokojony, że eskalacja środków niezgodnych z przepisami WTO oraz zagrożenie przebijania się wzajemnie coraz to nowymi, pozataryfowymi, dyskryminującymi ustaleniami stają się nową normą w handlu światowym. Uważa, że istniejące unijne programy wsparcia i ich kontrola powinny zostać poddane ponownej ocenie – zgodnie z regułami konkurencji UE, w celu wsparcia i odciążenia regionów dotkniętych wojnami handlowymi. |
| --- | --- |

8.

| 9. | Wyraża zadowolenie w związku z powołaniem przez Komisję w dniu 22 grudnia 2017 r. grupy doradczej ds. umów handlowych UE w celu zwiększenia przejrzystości i inkluzywności polityki handlowej UE. Zauważa, że żaden z jej 28 ekspertów (3) nie reprezentuje organu władzy lokalnej lub regionalnej bądź stowarzyszenia. Wzywa Komisję, aby utrzymała grupę ekspertów ds. umów handlowych w jej obecnej formie i zachowała Komitet Regionów w roli obserwatora. Gdyby ogólna struktura grupy ekspertów miała ulec zmianie, KR zwraca się o to, by został zaproszony do udziału jako członek. |
| --- | --- |

9.

| 10. | Z zadowoleniem przyjmuje fakt, że 29–31 % handlu UE jest objęte umowami preferencyjnymi. |
| --- | --- |

10.

Zalecenia powiązane z COVID-19

| 11. | Z zadowoleniem przyjmuje zapowiedź Komisji dotyczącą rozpoczęcia procedury przeglądu polityki handlowej, co doprowadzi do powstania nowej strategii do końca roku. KR wzywa jednak Komisję do zagwarantowania, że przegląd ten zapewni należytą staranność i zwróci uwagę na kwestię wdrażania umów o wolnym handlu w regionach i miastach państw członkowskich. |
| --- | --- |

11.

| 12. | Pandemia COVID 19 uwypukliła fakt, że globalne gospodarki są ze sobą ściśle powiązane i w czasie kryzysu żadne państwo nie jest w stanie samodzielnie zaspokoić swoich potrzeb produkcyjnych. Dlatego też, aby zapewnić sprawiedliwy, otwarty i oparty na zasadach światowy system handlu, KR wzywa Komisję Europejską do kontynuowania prac nad reformą WTO. Zauważa w tym kontekście, że w przypadkach zakłócenia konkurencji na rynku światowym UE musi w pełni wykorzystać swoje instrumenty ochrony handlu i opracować nowe narzędzia w celu rozwiązania problemu zakłócających konkurencję praktyk państw trzecich. |
| --- | --- |

12.

| 13. | Wzywa Komisję Europejską do kontynuowania prac nad rozwiązaniem problemu zakłóceń konkurencji na jednolitym rynku, spowodowanych dotacjami zagranicznymi. W związku z tym KR oczekuje na opublikowanie białej księgi Komisji w sprawie instrumentu dotyczącego dotacji zagranicznych. Postępy w tej dziedzinie pracy są szczególnie istotne dla zapewnienia równych warunków działania dla przedsiębiorstw z UE w obszarach takich jak zamówienia publiczne. |
| --- | --- |

13.

| 14. | Zauważa, że ostatecznie to regiony i ich rządy znajdują się na pierwszej linii, jeśli chodzi o kryzys i jego skutki dla zdrowia i gospodarki. W związku z tym uważa, że UE musi pracować nad stworzeniem strategicznych zapasów kluczowego sprzętu w celu przygotowania regionów na przyszłe pandemie. W związku z tym z zadowoleniem przyjmuje przedstawioną przez Komisję koncepcję „otwartej autonomii strategicznej” mającą na celu dywersyfikację globalnych łańcuchów dostaw, a także przeniesienie z powrotem produkcji niektórych materiałów o krytycznym znaczeniu. |
| --- | --- |

14.

| 15. | Z zadowoleniem przyjmuje nowy wniosek w sprawie WRF z 27 maja, w tym nowe tymczasowe wzmocnienie REACT-EU i instrumentu New Generation EU. W tym kontekście KR z zadowoleniem przyjmuje dodatkowe fundusze przeznaczone na politykę spójności, które można wykorzystać w celu zwalczania ekonomicznego wpływu kryzysu, w tym poprzez zapewnienie inwestycji i płynności w MŚP w terenie, zwłaszcza w sektorach najbardziej dotkniętych kryzysem. Zapewni to uratowanie wielu przedsiębiorstw i miejsc pracy. |
| --- | --- |

15.

| 16. | Z zadowoleniem przyjmuje uproszczenie stosowania szeregu unijnych programów finansowania, w tym programu InvestEU, w świetle kryzysu związanego z COVID-19. Apeluje jednak do Komisji Europejskiej, by kontynuowała system lepszego dostępu do finansowania w ramach szeregu programów wykraczających poza pandemię, tak aby umożliwić europejskim MŚP przekształcenie technologii cyfryzacji i dekarbonizacji w opłacalne możliwości tworzenia trwałego wzrostu gospodarczego i tworzenia miejsc pracy. |
| --- | --- |

16.

Wykorzystanie pełnego potencjału umów handlowych – perspektywa regionalna i biznesowa

| 17. | Zdecydowanie zgadza się z opinią Komisji, że unijne przedsiębiorstwa mogą odnosić korzyści z umów handlowych UE tylko wtedy, gdy posiadają stosowne informacje na temat treści tych umów i rozumieją sposób ich funkcjonowania w praktyce. Podkreśla potrzebę zaangażowania przedstawicieli regionów w działania na rzecz poprawy wdrażania umów o wolnym handlu. W tym kontekście podkreśla znaczenie opracowania planów działania w zakresie wdrażania umów o wolnym handlu, które to plany byłyby dostosowane do poszczególnych państw członkowskich, ich regionów i regionalnych interesów gospodarczych. |
| --- | --- |

17.

| 18. | Zauważa z niepokojem, że złożoność reguł pochodzenia i formularzy administracyjnych wymaganych przez partnerów handlowych UE w celu przyznania preferencji przedsiębiorstwom z UE, a także wysiłek włożony w udowodnienie preferencyjnego pochodzenia wydają się nieproporcjonalnie duże dla unijnych MŚP, ponieważ nie mają one takich samych zasobów jak duże przedsiębiorstwa. |
| --- | --- |

18.

| 19. | Powtarza zajmowane od wielu lat stanowisko, że przyszłe umowy handlowe UE nie mogą uniemożliwiać władzom na wszystkich szczeblach świadczenia, wspierania lub regulowania usług publicznych ani powstrzymywać tych władz przed rozszerzeniem zakresu usług oferowanych społeczeństwu. |
| --- | --- |

19.

| 20. | Przypomina, że większość działalności eksportowej MŚP odbywa się głównie na jednolitym rynku (4), a tylko około połowa MŚP sprzedaje swoje towary poza UE-28 (5). Ponadto zauważa, że działalność ta jest również wysoce skoncentrowana – sześć państw członkowskich (6) odpowiada za ponad dwie trzecie całkowitego wywozu z UE dokonywanego przez MŚP. |
| --- | --- |

20.

| 21. | Podkreśla, że zgodnie z niedawnym badaniem przeprowadzonym przez KR i Eurochambres skuteczne wdrożenie umów handlowych wymaga (7):






  a) | wyeliminowania braków w wiedzy o umowach o wolnym handlu UE przez zapewnienie praktycznych informacji o tym, w jaki sposób MŚP mogą skorzystać z danej umowy o wolnym handlu w praktyce, oraz przez wzmożenie działań informacyjnych prowadzonych w społecznościach przedsiębiorców na poziomie regionalnym i lokalnym (szkolenia, seminaria, warsztaty, akcje objazdowe itp.); |
| --- | --- | --- |

21.

a)

wyeliminowania braków w wiedzy o umowach o wolnym handlu UE przez zapewnienie praktycznych informacji o tym, w jaki sposób MŚP mogą skorzystać z danej umowy o wolnym handlu w praktyce, oraz przez wzmożenie działań informacyjnych prowadzonych w społecznościach przedsiębiorców na poziomie regionalnym i lokalnym (szkolenia, seminaria, warsztaty, akcje objazdowe itp.);

| b) | zwiększenia przyjazności dla użytkownika dostępnych bezpłatnych narzędzi wspierania przedsiębiorstw i MŚP, jak również zwiększenia świadomości społeczeństwa na temat ich istnienia; |
| --- | --- |

b)

zwiększenia przyjazności dla użytkownika dostępnych bezpłatnych narzędzi wspierania przedsiębiorstw i MŚP, jak również zwiększenia świadomości społeczeństwa na temat ich istnienia;

| c) | rozwiązania problemu złożoności i braku spójności reguł pochodzenia i procedur celnych; |
| --- | --- |

c)

rozwiązania problemu złożoności i braku spójności reguł pochodzenia i procedur celnych;

| d) | szybkiego wdrożenia bezpłatnego internetowego kalkulatora reguł pochodzenia jako dodatkowej pierwszej linii wsparcia dla unijnych MŚP, aby ułatwić im odnalezienie się w zawiłościach tych reguł w umowach handlowych UE. |
| --- | --- |

d)

szybkiego wdrożenia bezpłatnego internetowego kalkulatora reguł pochodzenia jako dodatkowej pierwszej linii wsparcia dla unijnych MŚP, aby ułatwić im odnalezienie się w zawiłościach tych reguł w umowach handlowych UE.

| 22. | Jest zdania, że należy zrobić więcej w zakresie rozpowszechniania informacji na temat funkcjonowania handlu międzynarodowego, szczególnie na szczeblu państw członkowskich i ich władz lokalnych i regionalnych, które dzięki swojej wiedzy na temat lokalnych MŚP i bliskiemu kontaktowi z nimi mają do odegrania kluczową rolę. W związku z tym dostrzega dla KR-u i Komisji Europejskiej okazję do systematycznej współpracy na rzecz rozpowszechniania odpowiednich informacji i opracowywania odpowiednich interaktywnych narzędzi, takich jak np. kalkulator reguł pochodzenia dla MŚP. |
| --- | --- |

22.

| 23. | Z zadowoleniem przyjmuje zaawansowane prace Komisji nad portalem internetowym integrującym bazę danych dotyczących dostępu do rynku i bazę danych unijnego punktu informacyjnego ds. handlu. |
| --- | --- |

23.

| 24. | Ponadto z zadowoleniem przyjmuje istniejące narzędzia wykorzystywane przez Komisję Europejską do promowania i wspierania unijnych MŚP podejmujących działania zmierzające do internacjonalizacji, tak aby zwiększyć konkurencyjność tych przedsiębiorstw na całym świecie. Podkreśla również potrzebę zapewnienia, aby narzędzia te były stosowane w oparciu o podejście oddolne. |
| --- | --- |

24.

| 25. | Z zaniepokojeniem odnosi się do przedstawionych w sprawozdaniu Komisji nierozstrzygniętych problemów z partnerami handlowymi, w szczególności do tego, że nadal istnieją bariery w dostępie unijnych produktów do wielu rynków w krajach partnerskich. Wysoki priorytet należy nadać wzajemnemu niebiurokratycznemu uznawaniu standardów technicznych. |
| --- | --- |

25.

Aby globalne zaangażowanie gospodarcze nie prowadziło do nierówności między regionami UE

| 26. | Jest zdania, że pomimo ogólnego wzrostu gospodarczego w następstwie zawieranych umów o wolnym handlu mogą ucierpieć pewne sektory gospodarki, a wraz z nimi regiony, w których sektory te są obecne. |
| --- | --- |

26.

| 27. | Popiera stanowisko Komisji, że umowy handlowe UE mają duży potencjał w zakresie wywozu produktów rolnych z UE, ale jest zaniepokojony tym, że w projekcie sprawozdania okresowego dotyczącego oceny wpływu na zrównoważony rozwój umowy handlowej z Mercosurem zasugerowano, że oczekuje się negatywnych skutków dla rolnictwa i obszarów wiejskich w UE. Z tego względu niektóre państwa członkowskie odrzucają tę umowę w jej obecnej formie. Podkreśla również, że porozumienie z Mercosurem powinno być oceniane pod kątem celu zmniejszenia emisji gazów cieplarnianych. W związku z tym ratyfikacja porozumienia UE-Mercosur powinna być uzależniona od podjęcia środków odwracających obecny rekordowy poziom wylesiania w brazylijskiej Amazonii. |
| --- | --- |

27.

| 28. | Podkreśla, że z badania przeprowadzonego przez KR we współpracy z Eurochambres dotyczącego wdrażania umów o wolnym handlu wynika, że dla regionów rosnąca presja konkurencyjna ze strony przedsiębiorstw zagranicznych, gdy wejdą już w życie umowy handlowe UE, również jest niepokojącym czynnikiem (8). |
| --- | --- |

28.

| 29. | Podkreśla, że – jak zwrócono uwagę w badaniu EPRS (9) opartym na analizie przepływów handlowych w niektórych państwach członkowskich – wyniki eksportowe regionów są dodatnio i silnie skorelowane z PKB oraz że handel jest silnie skoncentrowany w kilku regionach w każdym analizowanym państwie członkowskim. |
| --- | --- |

29.

| 30. | Przypomina, że w dokumencie otwierającym debatę w sprawie wykorzystania możliwości płynących z globalizacji i w dokumencie otwierającym debatę na temat przyszłości finansów UE Komisja Europejska uznała terytorialnie nierównomierny wpływ globalizacji, podkreślając, że chociaż korzyści płynące z globalizacji są szeroko rozpowszechnione, to jej koszty często mają charakter lokalny. |
| --- | --- |

30.

| 31. | Podkreśla, że rozwiązanie przedstawionych powyżej nierówności wymaga ogólnounijnych działań, aby zagwarantować, że żadna osoba ani żaden region nie pozostaną w tyle. |
| --- | --- |

31.

| 32. | Jest głęboko przekonany, że oceny oddziaływania terytorialnego mogą być potężnym narzędziem do identyfikowania i ilościowego określenia możliwego asymetrycznego wpływu umów handlowych na regiony europejskie na wczesnym etapie, umożliwiając tym samym zainteresowanym obszarom wdrożenie właściwej polityki publicznej w celu przeciwdziałania takiemu wpływowi. Uważa to za kluczowy element przy formułowaniu rozsądnej i przejrzystej polityki handlowej opartej na dowodach. |
| --- | --- |

32.

| 33. | Kładzie szczególny nacisk na rolę polityki spójności dla poprawy konkurencyjności regionów UE w ramach ukierunkowanych inwestycji dostosowanych do potrzeb konkretnego obszaru w kluczowych sektorach, takich jak infrastruktura sieci, badania i innowacje, MŚP, usługi informatyczne, działania w zakresie środowiska naturalnego i klimatu, wysokiej jakości zatrudnienie i włączenie społeczne. |
| --- | --- |

33.

| 34. | W obliczu istotnych dowodów dotyczących struktury regionalnej w handlu międzynarodowym przypomina, że jeżeli UE chce wprowadzić dalszą liberalizację handlu, absolutnie konieczne jest, aby każda ważna inicjatywa w tej dziedzinie poprzedzona była ocenami skutków koncentrującymi się na możliwych konsekwencjach dla szczebla krajowego, a zwłaszcza niższego niż krajowy. |
| --- | --- |

34.

| 35. | Przyjmuje z zadowoleniem fakt, że w swoim planie odbudowy dla Europy z maja 2020 r. Komisja Europejska zaproponowała wzmocnienie swoich narzędzi reagowania na sytuacje kryzysowe, w tym Europejskiego Funduszu Dostosowania do Globalizacji, i uelastycznienie ich, tak aby w razie potrzeby zasoby mogły być uruchamiane szybko i w wymaganej skali. Oczekuje, że Komisja szybko przedstawi swój wniosek i powtarza (10) w tym kontekście, że poprzedni wniosek w sprawie EFDG dotyczący okresu finansowania 2021–2027 przewidywał stosunkowo wysokie progi kwalifikowalności (co najmniej 250 zwolnień) (11) i niski budżet jest w wysokości około 225 mln EUR rocznie. |
| --- | --- |

35.

Polityka handlowa jako kluczowy instrument poprawy zrównoważoności

| 36. | Jest głęboko przekonany, że polityka handlowa ma do odegrania ważną rolę w zagwarantowaniu obywatelom i przedsiębiorstwom w Europie i poza nią korzyści z globalizacji na płaszczyźnie gospodarczej, społecznej, terytorialnej i środowiskowej. |
| --- | --- |

36.

| 37. | Przypomina, że zgodnie ze specjalnym badaniem Eurobarometr z 2019 r. (12) odnotowano wzrost odsetka respondentów zgłaszających obawy dotyczące negatywnego wpływu handlu międzynarodowego na środowisko, przy czym to samo badanie wykazało wzrost liczby respondentów, którzy uważają, że właśnie ze względu na wpływ handlu międzynarodowego na środowisko nie mogą stwierdzić, że niesie on korzyści. |
| --- | --- |

37.

| 38. | Przypomina, że Zielony Ład ma integrować politykę handlową z polityką gospodarczą, polityką regulacyjną i polityką konkurencji w ramach kompleksowych działań, aby prowadzić do poprawy stanu środowiska i wytyczenia ambitnych celów środowiskowych dla całego przemysłu. |
| --- | --- |

38.

| 39. | Uważa, że mechanizm przeciwdziałający ucieczce emisji gazów cieplarnianych mógłby zostać wykorzystany do przywrócenia równych warunków konkurencji. Zauważa jednak, że środek ten musi równoważyć obawy dotyczące środowiska, handlu i uczciwości zasad, aby uniknąć działań odwetowych wymierzonych w eksport z państw UE, co szkodziłoby unijnemu przemysłowi. |
| --- | --- |

39.

| 40. | Zdecydowanie popiera 15-punktowy plan działania Komisji jako kluczowy instrument zwiększania skuteczności rozdziałów dotyczących handlu i zrównoważonego rozwoju, które stanowią część wszystkich nowoczesnych umów handlowych zawieranych przez UE. Można to jednak wdrożyć wyłącznie za pomocą odpowiednich klauzul umożliwiających egzekwowanie i weryfikowalność wymogów w zakresie zrównoważonego rozwoju oraz nakładanie sankcji w przypadku ich naruszenia. |
| --- | --- |

40.

| 41. | W związku z pytaniem, czy nieprzestrzeganie postanowień dotyczących handlu i zrównoważonego rozwoju powinno prowadzić do pewnych konsekwencji dla handlu (związanych z handlem), KR popiera pogląd, że w przypadku krajów uciekających się do nieuczciwej konkurencji, na przykład poprzez obniżenie standardów odnoszących się do podstawowych konwencji MOP lub standardów w zakresie zrównoważonego rozwoju, należy przewidzieć sankcje. |
| --- | --- |

41.

| 42. | Podkreśla potrzebę sprawniejszego wdrażania rozdziałów dotyczących handlu i zrównoważonego rozwoju zawartych w unijnych umowach handlowych za pomocą środków miękkich oraz poprzez lepsze wykorzystanie zasobów dyplomatycznych UE i państw członkowskich. |
| --- | --- |

42.

| 43. | Domaga się ponadto, by w unijnych umowach handlowych zawarto rygorystyczne przepisy dotyczące nieprawidłowo lub nieuczciwie określanych cen transferowych oraz uchylania się spółek giełdowych od opodatkowania. |
| --- | --- |

43.

| 44. | Podziela pogląd, że postanowienia dotyczące handlu i zrównoważonego rozwoju mogą, poprzez handel, doprowadzić do poprawy w obszarach takich jak godna praca, ochrona środowiska i przeciwdziałanie zmianie klimatu, tak aby osiągnąć skuteczną i zrównoważoną zmianę polityki (13) w państwach trzecich. Jednocześnie zwraca uwagę, że kwestie te są z definicji wynikiem procesów demokratycznych w ramach porządku konstytucyjnego danego kraju. |
| --- | --- |

44.

| 45. | W związku z tym z zadowoleniem przyjmuje decyzję Komisji o powołaniu głównego urzędnika ds. egzekwowania przepisów handlowych, który będzie ściśle monitorował wdrażanie środków ochrony klimatu, ochrony środowiska i ochrony pracy zapisanych w umowach handlowych UE. Jest przekonany, że główny urzędnik ds. egzekwowania przepisów handlowych ustanowi solidne kanały komunikacji ze społeczeństwem obywatelskim oraz władzami lokalnymi i regionalnymi. Apeluje do Komisji Europejskiej o zapewnienie temu organowi wystarczających zasobów, aby mógł realizować swoje cele. |
| --- | --- |

45.

| 46. | W związku z tym odsyła jednak do badania KR-u „Wymiar demokratyczny negocjacji UE w sprawie umów handlowych: rola i odpowiedzialność obywateli oraz władz lokalnych i regionalnych”, w którym podkreśla się, że sama dostępność informacji jest niewystarczająca do zapewnienia przejrzystego i partycypacyjnego procesu i że należy raczej zwrócić szczególną uwagę na mechanizmy na szczeblu krajowym i lokalnym mające zagwarantować dostęp do takich informacji. Zwłaszcza władze lokalne i regionalne podkreślają częsty brak formalnych mechanizmów dialogu ze szczeblem krajowym w sprawie polityki handlowej. Brak ten jest jeszcze bardziej odczuwalny na poziomie UE. |
| --- | --- |

46.

| 47. | Jednocześnie uważa, że unijna polityka handlowa nie może podważać wysiłków UE w zakresie pomocy rozwojowej w krajach trzecich i apeluje o zrównoważone podejście do wolnego handlu w odniesieniu do słabszych gospodarek. Przypomina o znaczeniu zarówno wolnego, jak i sprawiedliwego handlu, podkreślając potencjał zmniejszenia ubóstwa poprzez międzyregionalną i wewnątrzregionalną integrację gospodarczą. Apeluje o większą spójność polityki w międzynarodowych sektorach handlu i rozwoju i odnotowuje przejście UE od międzynarodowego wsparcia na rzecz rozwoju do podejścia opartego na większej liczbie partnerstw. |
| --- | --- |

47.

Łagodzenie negatywnego wpływu wyjątkowych wydarzeń na poszczególne sektory i regiony

| 48. | Wzywa wszystkie kluczowe instytucje do zwrócenia szczególnej uwagi na istniejące powiązania handlowe między regionami UE-27 a Zjednoczonym Królestwem. To od tego w dużej mierze będzie zależeć, jak wystąpienie Zjednoczonego Królestwa z UE wpłynie na ich gospodarki. Należy opracować odpowiednie środki dla sektorów i obszarów, które szczególnie dotkliwie odczułyby skutki brexitu. |
| --- | --- |

48.

| 49. | Z zadowoleniem przyjmuje zalecenia Komisji Europejskiej dla Rady z 3 lutego 2020 r. dotyczące otwarcia negocjacji w sprawie nowego partnerstwa ze Zjednoczonym Królestwem. Jest zdania, że Komisja Europejska musi zadbać o to, by wynegocjowana umowa chroniła interesy UE. |
| --- | --- |

49.

| 50. | Odnosi się do dokumentu przedstawiającego stanowisko hiszpańskiej delegacji do Komitetu Regionów (14), wyrażając ubolewanie, że decyzja USA o nałożeniu dodatkowych ceł na produkty europejskie w wysokości 7,496 mld USD ze względu na dotacje dla producenta samolotów Airbus przyznane przez UE i niektóre rządy państw członkowskich, uderzy głównie w produkty rolne i rolno-spożywcze produkowane w państwach członkowskich UE. |
| --- | --- |

50.

| 51. | Podkreśla, że amerykańskie cła na produkty ze stali doprowadziły do poważnego przekierowania handlu wyrobami ze stali z państw trzecich; produkty te są coraz bardziej obecne na rynku europejskim. W świetle niekorzystnego otoczenia gospodarczego sektora stalowego należy ponownie zweryfikować skuteczność unijnych środków ochronnych w celu uniknięcia dalszych szkód dla rodzimych przedsiębiorstw tego sektora. W takiej ocenie konieczne będzie uważne rozważenie wycofania dotychczasowych podwyżek kontyngentów taryfowych. |
| --- | --- |

51.

Zapewnienie równych warunków działania dla przedsiębiorstw w UE w ramach systemu handlowego opartego na określonych zasadach

| 52. | Przypomina, że sankcje UE nałożone na państwa trzecie z różnych powodów geopolitycznych niepowiązanych z handlem spotykają się z sankcjami odwetowymi, które niewspółmiernie uderzają w niektóre regiony posiadające związki handlowe z tymi państwami trzecimi. Jest zdania, że należy zapewnić odpowiednią równowagę między przyjęciem środków wyrównawczych a zachowaniem konkurencji i że należy ponownie ocenić istniejące unijne programy pomocowe, tak aby wspierać regiony ponoszące negatywne konsekwencje wojen handlowych. |
| --- | --- |

52.

| 53. | Zwraca uwagę na ostatnie apele o bardziej asertywną politykę handlową UE zabezpieczającą technologie, przedsiębiorstwa i rynki przed nieuczciwymi praktykami handlowymi z zewnątrz oraz jest zdania, że UE potrzebuje bardziej aktywnej polityki handlowej umożliwiającej ochronę unijnych przedsiębiorstw za pomocą odpowiednich środków wyrównawczych, które będą nadążać za ostatnimi zmianami w łańcuchach wartości, oraz za pomocą wiążących ram prawnych dotyczących konfliktów handlowych. Pochwala poparcie UE dla multilateralizmu i kilka przedstawionych pomysłów na reformę WTO, a także aktywne stanowisko Komisji w kwestii impasu w sprawie Organu Apelacyjnego WTO, tj. tymczasowe ustalenia odwoławcze z Kanadą i Norwegią. |
| --- | --- |

53.

| 54. | Zauważa jednak, że chociaż – racjonalnie – żaden kraj nie może odizolować się od globalizacji bez ponoszenia ogromnych kosztów, ryzyko załamania się wielostronnego systemu handlowego jest realne. Dlatego UE musi zastanowić się nad planem B. |
| --- | --- |

54.

| 55. | Zdecydowanie popiera wniosek Komisji dotyczący zmiany rozporządzenia dotyczącego wykonywania praw w celu zapewnienia Komisji możliwości uruchamiania środków zaradczych w sytuacjach, w których partner uniemożliwia dotarcie w sporze do punktu, w którym można by udzielić takiego zezwolenia. |
| --- | --- |

55.

| 56. | Podziela pogląd, że UE musi zacząć stosować ofensywne narzędzia służące zapewnieniu wzajemności i zwalczaniu protekcjonizmu w dostępie do rynków zamówień publicznych w państwach trzecich. |
| --- | --- |

56.

| 57. | Wyraża zatem ubolewanie z powodu braku postępów w negocjacjach międzyinstytucjonalnych w sprawie zmienionego wniosku dotyczącego instrumentu dotyczącego udzielania zamówień publicznych w kontekście międzynarodowym (15), przedstawionego przez Komisję w 2016 r. |
| --- | --- |

57.

Bruksela, dnia 2 lipca 2020 r.

Apostolos TZITZIKOSTAS

Przewodniczący Europejskiego Komitetu Regionów

---

(1)  https://trade.ec.europa.eu/doclib/docs/2020/may/tradoc_158764.pdf

1

(2)  http://trade.ec.europa.eu/doclib/docs/2018/november/tradoc_157516.pdf

2

(3)  http://trade.ec.europa.eu/doclib/docs/2017/december/tradoc_156487.pdf

3

(4)  EPRS, Wdrożenie CETA: MŚP i regiony w centrum uwagi, badanie przeprowadzane na wniosek KR-u, 18 listopada 2019 r., dostępne pod adresem http://www.europarl.europa.eu/thinktank/en/document.html?reference=EPRS_IDA(2019)644179.

4

Wdrożenie CETA: MŚP i regiony w centrum uwagi,

(5)  Badanie Eurobarometr Flash 421, Internationalisation of Small and Medium-sized Enterprises [Internacjonalizacja małych i średnich przedsiębiorstw], październik 2015 r.

5

(6)  Belgia, Niemcy, Hiszpania, Włochy, Niderlandy oraz Zjednoczone Królestwo.

6

(7)  Badanie Eurochambres i KR-u „Wdrażanie umów o wolnym handlu – wyzwania i szanse dla przedsiębiorstw i regionów”, https://cor.europa.eu/en/events/Documents/ECON/Survey_Note_CoR-Eurochambres_Survey_15_November_2019.pdf.

7

(8)  Badanie Europejskiego Komitetu Regionów i Eurochambres na temat wdrażania umów o wolnym handlu, sierpień–październik 2019 r.

8

(9)  EPRS, Interakcje między handlem, inwestycjami i tendencjami w przemyśle UE: regiony UE i handel międzynarodowy, badanie przeprowadzane na wniosek KR-u, 27 października 2017 r., dostępne pod adresem http://www.europarl.europa.eu/thinktank/en/document.html?reference=EPRS_STU(2017)608695.

9

Interakcje między handlem, inwestycjami i tendencjami w przemyśle UE: regiony UE i handel międzynarodowy,

(10)  Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Wzmocnienie odporności regionów: kompetencje dla miast i regionów w obliczu globalizacji (DZ.U. C 54 z 13.2.2018, s. 32).

10

(11)  Wziąwszy zwłaszcza pod uwagę, że program USA będący odpowiednikiem funduszu (instrument pomocy w dostosowaniu do rynku – TAA) nie przewiduje osiągnięcia minimalnego progu zwolnień.

11

(12)  http://ec.europa.eu/commfrontoffice/publicopinion/index.cfm/Survey/getSurveyDetail/instruments/SPECIAL/surveyKy/2246

12

https://ec.europa.eu/commission/presscorner/detail/pl/ip_19_6294

(13)  Parlament Europejski, Free trade or geo-economics? Trends in world trade (Wolny handel czy geoekonomia? Trendy w światowym handlu), Departament Tematyczny ds. Stosunków Zewnętrznych, Dyrekcja Generalna ds. Polityki Zewnętrznej Unii Europejskiej, wrzesień 2019 r.

13

Free trade or geo-economics? Trends in world trade

(14)  Stanowisko hiszpańskiej delegacji do Komitetu Regionów w sprawie skutków sporów handlowych i ustanowienia nowych ceł na produkty rolne i rolno-spożywcze dla gospodarek regionalnych i lokalnych w UE – https://cor.europa.eu/pl/news/Pages/US-tariffs-on-EU-agri-food-products.aspx.

14

(15)  https://trade.ec.europa.eu/doclib/docs/2019/march/tradoc_157728.pdf

15

---

| 1.10.2020 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 324/28 |
| --- | --- | --- | --- |

1.10.2020

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 324/28

---

Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Ocena adekwatności ramowej dyrektywy wodnej, dyrektywy w sprawie ochrony wód podziemnych, dyrektywy w sprawie środowiskowych norm jakości i dyrektywy powodziowej

(2020/C 324/05)

| Sprawozdawca: | Piotr CAŁBECKI (PL/EPL), marszałek województwa kujawsko-pomorskiego |
| --- | --- |
| Dokumenty źródłowe: | SEC(2019) 438
  SWD(2019) 439
  SWD(2019) 440 |

Sprawozdawca:

Piotr CAŁBECKI (PL/EPL), marszałek województwa kujawsko-pomorskiego

Dokumenty źródłowe:

SEC(2019) 438

SWD(2019) 439

SWD(2019) 440

ZALECENIA POLITYCZNE

EUROPEJSKI KOMITET REGIONÓW

A.   Wprowadzenie

| 1. | Z zadowoleniem przyjmuje terminową ocenę adekwatności ramowej dyrektywy wodnej i dyrektywy powodziowej zgodnie z art. 19 ust. 2 ramowej dyrektywy wodnej, który stanowi, że „Komisja dokonuje przeglądu niniejszej dyrektywy najpóźniej w ciągu 19 lat od dnia jej wejścia w życie i proponuje konieczne zmiany”. |
| --- | --- |

1.

| 2. | Stwierdza, że woda jest najważniejszym wspólnym dobrem i ograniczonym zasobem, który należy chronić i wykorzystywać w sposób zrównoważony, zarówno pod względem jakościowym, jak i ilościowym. Jego ochrona i zarządzanie nim wykraczają poza granice regionalne i narodowe, ponieważ 60 % dorzeczy w UE rozciąga się na terytorium więcej niż jednego państwa członkowskiego. |
| --- | --- |

2.

| 3. | Zwraca uwagę, że sektory zależne od wody w UE generują rocznie 3,4 bln EUR, co odpowiada 26 % rocznej wartości dodanej brutto UE, i zatrudniają ok. 44 mln osób. Jednocześnie zauważa z zaniepokojeniem, że tylko 40 % wód powierzchniowych Europy ma zgodnie z ocenami dobry stan ekologiczny, a tylko 38 % – dobry stan chemiczny (1). |
| --- | --- |

3.

| 4. | Biorąc pod uwagę pandemię COVID-19, wzywa do lepszej sterylizacji ścieków, do zwiększenia badań nad lepszym przechowywaniem ścieków (ścieków z zawartością fekaliów i ścieków bytowych) oraz do zwiększenia wykorzystania rozwiązań opartych na zasobach przyrody w celu wyeliminowania wszelkich zagrożeń epidemiologicznych dla jakości wody. |
| --- | --- |

4.

| 5. | Podkreśla, że woda jest podstawowym elementem środowiska i egzystencji ludzkiej. Władze lokalne i regionalne w państwach członkowskich mają do odegrania kluczową rolę w monitorowaniu i działaniach zapobiegawczych i zaradczych w zakresie uzyskiwania i gwarantowania wysokiej jakości wody. Miasta i regiony są pionierami, jeśli chodzi o zapewnianie powszechnego dostępu do wody i infrastruktury sanitarnej jako prawa podstawowego. Ważne jest, by przezwyciężyć brak wiedzy fachowej, biurokratyzację i brak wielopoziomowego podejścia, które negatywnie wpływają na efektywność i mogą sprawić, że stosowanie dobrych praktyk na szczeblu lokalnym i regionalnym stanie się niemożliwe. |
| --- | --- |

5.

| 6. | Zwraca uwagę na znaczenie wody dla obywateli europejskich, którzy postanowili poświęcić jedną z pierwszych europejskich inicjatyw europejskich kwestiom związanym z polityką wodną UE. Omawiana ocena adekwatności wynika również ze zobowiązań Komisji podjętych w odpowiedzi na europejską inicjatywę obywatelską „Right2Water” (2) dotyczącą wspierania dostępu do wody i urządzeń sanitarnych. |
| --- | --- |

6.

B.   Wnioski z oceny adekwatności

| 7. | Odnotowuje ocenę adekwatności, zgodnie z którą dyrektywy są w dużej mierze adekwatne do zakładanych celów, choć pewne ich elementy mogłyby zostać poprawione. Dyrektywy doprowadziły do wyższego poziomu ochrony wód i zarządzania ryzykiem powodziowym. Fakt, że cele ramowej dyrektywy wodnej nie zostały jeszcze w pełni zrealizowane, wynika w dużej mierze z niewystarczającego finansowania, powolnego wdrażania i niewystarczającego uwzględnienia celów środowiskowych w politykach sektorowych, a nie z jakichkolwiek niedociągnięć w prawodawstwie. |
| --- | --- |

7.

| 8. | Ocena adekwatności wskazuje chemikalia jako obszar, w którym można uzyskać poprawę i osiągnąć lepsze wyniki. Chociaż istnieją pewne dowody na to, że ramowa dyrektywa wodna, dyrektywa w sprawie środowiskowych norm jakości (EQSD) i dyrektywa w sprawie wód podziemnych (GWD) doprowadziły do zmniejszenia zanieczyszczenia chemicznego wód UE, w analizie wskazano trzy obszary, w których obecne ramy prawne nie są optymalne: różnice krajowe (różnice w wykazach lokalnych zanieczyszczeń i zróżnicowanie poziomów wartości dopuszczalnych, których nie powinny przekraczać); wykaz substancji priorytetowych (długotrwały proces); oraz fakt, że w ramach EQSD i GWD ocenia się zagrożenie dla ludzi i środowiska głównie w odniesieniu do pojedynczych substancji, bez uwzględnienia połączonego oddziaływania mieszanin, i w sposób nieunikniony obejmuje się jedynie niewielką część substancji obecnych w środowisku. |
| --- | --- |

8.

| 9. | Zauważa, że jakość wody pitnej jest nadal zagrożona. Z tego względu ubolewa nad faktem, że ocena adekwatności nie skupia się na wdrażaniu art. 7 ramowej dyrektywy wodnej, który dotyczy niepogarszania jakości jednolitych części wód wykorzystywanych do poboru wody pitnej oraz zmniejszenia poziomu uzdatniania wymaganego przy produkcji wody pitnej. Podmioty gospodarcze zajmujące się wodą pitną powinny móc polegać na wysokiej jakości zasobach wody w celu obniżenia kosztów uzdatniania wody. Wzywa Komisję i współprawodawców do zapewnienia wysokich standardów jakości i bezpieczeństwa oraz spójności polityki w świetle przekształcenia dyrektywy w sprawie wody pitnej, w tym przepisów dotyczących dostępu do wody (3). |
| --- | --- |

9.

| 10. | Wyraża rozczarowanie faktem, że ocena adekwatności nie zawiera pogłębionej analizy wpływu wyroku Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w sprawie Wezery (4). Stosowanie klauzul dotyczących pogorszenia i poprawy stanu, o których mowa w art. 4 ust. 1, oraz klauzul wyłączających określonych w art. 4 ust. 4–7 ramowej dyrektywy wodnej prowadzi do niepewności prawnej zarówno dla podmiotów gospodarczych, jak i organów. W szczególności należy dokładniej zbadać, jak wpływa to na środki mające na celu ochronę środowiska (np. oczyszczalnie ścieków) lub na działania na rzecz dostosowania do zmiany klimatu oraz zarządzania energią i zasobami. |
| --- | --- |

10.

| 11. | Podkreśla, że w związku z tym, że obecnie ponad połowa wszystkich europejskich jednolitych części wód podlega wyłączeniom, wyzwania związane z osiągnięciem do 2027 r. pozytywnych rezultatów są, delikatnie ujmując, znaczne i mało prawdopodobne jest, że cele te zostaną zrealizowane do 2027 r. Podkreśla w związku z tym, że należy znacznie zwiększyć wysiłki i zasoby oraz zapewnić lepsze wdrażanie i egzekwowanie ramowej dyrektywy wodnej. Z naciskiem stwierdza, że nawet po 2027 r. należy kontynuować ochronę wód w ramach ramowej dyrektywy wodnej. |
| --- | --- |

11.

| 12. | Wzywa Komisję do uzupełnienia oceny o doświadczenia tych państw członkowskich, które stosują ramową dyrektywę wodną zgodnie z zasadami wyroku w sprawie Wezery. Godne ubolewania jest to, że liczne kraje nie dokonują odpowiedniej transpozycji dyrektywy. Jednak nie jest to powód do ignorowania problemów natury prawnej, które występują tam, gdzie nie ma odpowiedniej transpozycji. |
| --- | --- |

12.

C.   Spójność między politykami: ramowa dyrektywa wodna i inne przepisy europejskie

| 13. | Wzywa do mniej schematycznego myślenia w odniesieniu do wody oraz do większej spójności i koordynacji wszystkich wzajemnie powiązanych aktów prawnych UE, w szczególności w kontekście obaw związanych ze zmianą klimatu, gospodarką o obiegu zamkniętym i nowymi substancjami zanieczyszczającymi. Gospodarka wodna odporna na zmianę klimatu powinna być uwzględniana we wszystkich politykach UE oraz należy wytyczyć w ramowej dyrektywie wodnej jasny i ambitny cel dotyczący zarówno łagodzenia zmiany klimatu, jak i przystosowania się do niej. |
| --- | --- |

13.

| 14. | Podkreśla powiązania między ramową dyrektywą wodną a dyrektywami ramowymi w innych obszarach polityki, w których kluczową rolę odgrywają władze lokalne i regionalne, takich jak: planowanie przestrzenne, rolnictwo, produkcja energii, w szczególności energii wodnej (i dostawy energii), termiczne wykorzystanie wody do celów ogrzewania i chłodzenia, transport wodny, zdrowie ludzi, turystyka, wdrożenie dyrektywy dotyczącej oczyszczania ścieków komunalnych i dyrektywy azotanowej itp. |
| --- | --- |

14.

| 15. | Z zadowoleniem przyjmuje w związku z tym równoległą ocenę dyrektywy dotyczącej oczyszczania ścieków komunalnych, która jest centralnym filarem usług związanych ze ściekami w Europie. Wyniki tej oceny są podobne do wyników oceny adekwatności: istnieje potrzeba skutecznego wdrażania dostępnych instrumentów prawnych, co uruchomi istotne korzyści społeczne i środowiskowe. Ubolewa jednak, że w ocenie nie przeanalizowano skuteczności dyrektywy dotyczącej oczyszczania ścieków komunalnych w odniesieniu do odprowadzania ścieków przemysłowych do systemów zbierania i oczyszczalni ścieków komunalnych. Ponadto wyraża ubolewanie z powodu nieistnienia analizy prawnej dotyczącej tego, jak brak spójności między art. 4 ramowej dyrektywy wodnej a art. 10, 7 i 2 ust. 9 dyrektywy dotyczącej oczyszczania ścieków komunalnych wpływa na najbardziej wydajne oczyszczalnie ścieków w Europie. |
| --- | --- |

15.

| 16. | Ponadto podkreśla rozbieżności w podejściu państw członkowskich w zakresie fosforu i eutrofizacji oraz zachęca do większej spójności między dyrektywą dotyczącą oczyszczania ścieków komunalnych a ramową dyrektywą wodną. |
| --- | --- |

16.

| 17. | Uważa za istotne, by Komisja Europejska dążyła do zwiększenia egzekwowania zobowiązań prawnych dotyczących kluczowych oddziaływań na środowisko wodne, takich jak zobowiązania wynikające z dyrektywy azotanowej i dyrektywy dotyczącej oczyszczania ścieków komunalnych. Należy zwrócić szczególną uwagę na nowe szkodliwe mikrozanieczyszczenia, takie jak mikrodrobiny plastiku i produkty farmaceutyczne, ponieważ obecne technologie stosowane w oczyszczalniach ścieków nie są w pełni wystarczające do usuwania mikrozanieczyszczeń. |
| --- | --- |

17.

| 18. | Podkreśla, że do głównych obciążeń dla gruntów i wód podziemnych należą rolnictwo intensywne, w tym pobór wody i zanieczyszczenie pestycydami, nawozami i pozostałościami leków z antybiotyków pochodzenia zwierzęcego. Kolejna wspólna polityka rolna musi w pełni uwzględniać wpływ działalności rolniczej na wodę i sprzyjać bardziej przyjaznym praktykom w tym zakresie. Rozwiązania mogą obejmować propozycje dotyczące rozszerzenia warunkowości środowiskowej dla dostępu do płatności na wszystkie przepisy ramowej dyrektywy wodnej, promowanie bardziej ekologicznej produkcji rolnej przez „ekoprogramy”, a także zachęcanie do dialogu i wymiany najlepszych praktyk, w których biorą udział operatorzy systemów wodnych, odpowiednie organizacje pozarządowe i rolnicy. |
| --- | --- |

18.

| 19. | Przypomina, że woda jest głównym czynnikiem decydującym o dobrze funkcjonującej biosferze, wydajności biologicznej i zdolności absorpcyjnej oraz że wpływa ona na działania wielu różnych sektorów gospodarki, w szczególności rolnictwa, energii i przemysłu, i że sama podlega ich wpływowi. Trwające lub przyszłe dyskusje w ramach obecnego cyklu legislacyjnego są doskonałą okazją do zapewnienia, by woda oraz nadrzędne cele ramowej dyrektywy wodnej były uwzględniane w politykach obejmujących inne sektory. Podkreśla, że Europejski Zielony Ład określa ambitne cele dotyczące ograniczenia zużycia zasobów, zanieczyszczenia i toksyczności. Dlatego też mając na względzie pełną spójność polityki, strategie takie jak „nowy plan działania na rzecz gospodarki o obiegu zamkniętym”, „plan działania na rzecz eliminacji zanieczyszczeń”, nowe strategie „różnorodność biologiczna” lub „od pola do stołu” powinny wyraźnie uwzględniać cele ramowej dyrektywy wodnej. |
| --- | --- |

19.

| 20. | Podkreśla potencjał wykorzystania odzyskanej wody do nawadniania w rolnictwie w celu zmniejszenia niedoboru wody, wspierania przystosowania się do zmiany klimatu i promowania gospodarki o obiegu zamkniętym. W związku z tym z zadowoleniem przyjmuje przyjęcie rozporządzenia w sprawie minimalnych wymogów dotyczących ponownego wykorzystania wody przez Radę i Parlament Europejski i podtrzymuje swoje stanowisko w sprawie ponownego wykorzystania wody wyrażone w odpowiedniej opinii (5). |
| --- | --- |

20.

| 21. | Zachęca Komisję do ustanowienia w pełni operacyjnego systemu monitorowania na potrzeby regularnego gromadzenia zaktualizowanych zmierzonych danych na temat pozostałości pestycydów w środowisku (w szczególności w glebie i wodzie), możliwie w oparciu o udane doświadczenia z systemem monitorowania gleby LUCAS (badanie terenowe użytkowania gruntów i pokrycia terenu). |
| --- | --- |

21.

| 22. | Wyraża zadowolenie, że 13 stycznia 2020 r. Komisja podjęła decyzję o zakazie stosowania tiakloprydu, pestycydu na bazie neonikotynoidów, który wywołuje obawy dotyczące środowiska, w szczególności w odniesieniu do wpływu na wody gruntowe, i został uznany za niebezpieczny dla zdrowia ludzkiego przez Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności. Opowiada się także za zakazem stosowania glifosatu oraz taką WPR, która przyczyni się do rezygnacji ze stosowania pestycydów. |
| --- | --- |

22.

D.   Kolejne kroki mające na celu osiągnięcie dobrego stanu jednolitych części wód UE

| 23. | Zdecydowanie podkreśla, że ramowa dyrektywa wodna stała się kamieniem milowym w zakresie poprawy stanu zasobów wodnych w Europie oraz punktem odniesienia dla innych kontynentów. Biorąc jednak pod uwagę pojawiające się wyzwania (np. zmiany klimatu, mikrodrobiny plastiku, produkty farmaceutyczne, chemikalia, antybiotyki itp.) oraz nowe rozwiązania (nowe technologie i metody), które pojawiły się w ciągu ostatnich 20 lat, a także w świetle celów zrównoważonego rozwoju i Europejskiego Zielonego Ładu, pilnie konieczne jest uaktualnienie tej dyrektywy. |
| --- | --- |

23.

| 24. | W związku z tym wzywa do zmiany modelu, by biosfera była postrzegana w sposób ewolucyjny (podnoszenie świadomości obywateli, że biosfera zawsze się zmienia) i bardziej ekosystemowy (uwzględnienie zrównoważonego charakteru zlewni i dekarbonizacji), a także do promowania lepszego zrozumienia procesów ekologicznych, w tym obiegu wody, węgla, azotu i fosforu. |
| --- | --- |

24.

| 25. | Zwraca uwagę, że w kontekście nowego modelu każda zlewnia powinna być uznawana za wyjątkowy „Platoński superorganizm”, w którym połączenie geomorfologii, klimatu, ekosystemów (zmiany wprowadzane przez człowieka i naturalne) oraz różnych form działalności człowieka ma wpływ na cykl wodny i stan ekologiczny. Należy wziąć to pod uwagę nie tylko z perspektywy bezpieczeństwa i zasobów, ale przede wszystkim jako sposób na zapewnienie zrównoważonej przyszłości, zdrowia i dobrej jakości życia dla wszystkich. |
| --- | --- |

25.

| 26. | Pragnie, by wnioski z oceny adekwatności przyśpieszyły rozwój transdyscyplinarnego, integracyjnego paradygmatu i powiązanych innowacyjnych rozwiązań w celu osiągnięcia zerowego poziomu zanieczyszczenia powietrza, wody i gleby w ramach Europejskiego Zielonego Ładu. Uważa, że konieczne jest zachowanie i przywrócenie różnorodności biologicznej w rzekach, jeziorach, na terenach podmokłych i w ujściach rzek, a także zapobieganie szkodom powodowanym powodziami i ich minimalizowanie. |
| --- | --- |

26.

| 27. | Wzywa do opracowania nowego, całościowego wymiaru ramowej dyrektywy wodnej, w ramach którego zapobieganie powodziom powinno być zintegrowane z zarządzaniem zapobieganiem suszom oraz środkami mającymi na celu zwiększenie zrównoważonego potencjału zlewni (co z perspektywy ekohydrologicznej składa się z pięciu elementów: wody, różnorodności biologicznej, odporności na zmianę klimatu, usług ekosystemowych dla społeczeństwa i innych aspektów, w szczególności kultury i edukacji). |
| --- | --- |

27.

| 28. | Podkreśla potrzebę opracowania i wdrożenia najlepszych praktyk zarządzania i innowacyjnych technologii mających na celu zmniejszenie mikrozanieczyszczeń, w tym zanieczyszczenia pestycydami, antybiotykami, mikrodrobinami plastiku i innymi substancjami niebezpiecznymi. Podkreśla, że należy zająć się problemem zanieczyszczeń u ich źródła za pomocą kompleksowego podejścia w oparciu o procedury na podstawie informacji i uczestnictwa oraz z udziałem obywateli. W ramach takiego podejścia wszystkie podmioty odgrywają rolę, a preferowane są najsprawiedliwsze i najbardziej opłacalne rozwiązania. Rozwiązania należy dostosować do warunków lokalnych, z uwzględnieniem konsekwencji braku wdrażania, i odpowiedzieć na odpowiednio zidentyfikowane potrzeby i względy długoterminowe, a nie opierać się na „łatwych rozwiązaniach technologicznych”, jak podkreślono w ocenie adekwatności przeprowadzonej przez Komisję Europejską. |
| --- | --- |

28.

| 29. | Wzywa do zwiększenia badań i innowacji w zakresie dywersyfikacji źródeł wody w celu zapewnienia bezpieczeństwa wodnego, w szczególności w odniesieniu do miast europejskich, które przyciągają coraz większą liczbę obywateli, oraz regionów Europy coraz bardziej dotkniętych przez długie okresy suszy. |
| --- | --- |

29.

| 30. | Proponuje pilne wdrożenie innowacyjnych narzędzi mających na celu osiągnięcie dobrego stanu ekologicznego w zlewniach europejskich, takich jak ekohydrologiczne rozwiązania oparte na zasobach przyrody (EH-NBS, zob. sprawozdanie UNESCO dotyczące rozwoju zasobów wodnych „Nature-Based Solutions for Water”). Zwraca uwagę, że rozwiązania EH-NBS podnoszą efektywność infrastruktury hydrotechnicznej, zwłaszcza w krajobrazie rolniczym i miejskim, pod względem łagodzenia zmiany klimatu i przystosowania się do niej, oraz zwiększają wielowymiarowy potencjał zlewni w kontekście zrównoważonego rozwoju (obejmujący elementy dotyczące wody, różnorodności biologicznej, usług ekosystemowych dla społeczeństwa, odporności na zmianę klimatu, kultury i edukacji) (6). Promują również podejście holistyczne poprzez zachęcanie do przyjmowania transdyscyplinarnego podejścia w nauce i edukacji w zakresie zrównoważonego rozwoju. |
| --- | --- |

30.

| 31. | Zwraca uwagę na małe i średnie oczyszczalnie ścieków, które mają stały problem z okresowym spadkiem efektywności, i zaleca korzystanie z systemu EH-NBS – biofiltracji za pomocą sekwencyjnej sedymentacji – w celu zmniejszenia zanieczyszczenia w punktach wypływu z myślą o uzyskaniu dobrego stanu ekologicznego ekosystemów słodkowodnych. |
| --- | --- |

31.

| 32. | Podkreśla, że zgodnie z niedawnym sprawozdaniem z oceny zasobów wodnych rozwiązania EH-NBS stosuje się jedynie w 5 % inwestycji związanych z wodą, podczas gdy odsetek ten powinien być wyższy. Zanieczyszczenia ze źródeł rozproszonych i wody opadowe na obszarach miejskich stanowią niemal 50 % ogólnych zanieczyszczeń w zlewni (zanieczyszczenia rozproszone pochodzące z wód opadowych z krajobrazu rolnego i obszarów miejskich, a także z obszarów infrastruktury transportowej, oraz ładunek fosforu i azotu z rozproszonych źródeł zanieczyszczeń, np. w Morzu Bałtyckim). Są one najbardziej skutecznie ograniczane przez EH-NBS. Oznacza to, że należy stosować EH-NBS dziesięciokrotnie częściej niż obecnie, tak aby złagodzić skutki zanieczyszczenia, głównie poprzez rozwiązania oparte na zasobach przyrody (NBS) wdrażane w ramach zasad ekohydrologicznych. |
| --- | --- |

32.

| 33. | Podkreśla, że w związku ze zwiększeniem się skutków zmiany klimatu dyrektywa powodziowa powinna zostać włączona do ramowej dyrektywy wodnej, aby zwiększyć zasilanie wód gruntowych oraz zdolność retencyjną dolin rzecznych dzięki retencji na równinach zalewowych i w polderach oraz przywróceniu poziomu wód w sąsiednich jeziorach i na terenach podmokłych. Podkreśla, że kluczowe jest zwiększenie zdolności retencyjnej zlewni, gdyż woda – poprzez stymulację produktywności biologicznej – zwiększa akumulację węgla i obieg składników odżywczych, a tym samym zapobiega przedostawaniu się substancji odżywczych do wody i atmosfery oraz eutrofizacji i toksycznym zakwitom planktonu. |
| --- | --- |

33.

| 34. | Podkreśla, że wspólna polityka rolna, dyrektywa azotanowa oraz rozporządzenie w sprawie środków ochrony roślin powinny zostać zharmonizowane z ramową dyrektywą wodną, aby zmniejszyć zanieczyszczenia ze źródeł rozproszonych (azot i fosfor), które w ostatnim czasie odpowiadały za 20–50 % ładunku substancji biogennych trafiającego do jezior, zbiorników i stref przybrzeżnych. W regionach, w których skoncentrowana jest przemysłowa hodowla zwierząt, osiągnięcie tego celu wydaje się trudne, jeśli WPR i polityka krajowa nie przyczynią się do znacznego ograniczenia tej formy hodowli zgodnie z celami wyznaczonymi w ramach Zielonego Ładu oraz w ramach strategii na rzecz różnorodności biologicznej i strategii „od pola do stołu”. Można się do tego przyczynić również poprzez budowę wysoce efektywnych stref ekotonów wodno-lądowych, na które składają się bariery denitryfikacyjne i geochemiczne. Podkreśla, że zwiększenie złożoności krajobrazu rolniczego (ekotony wodno-lądowe, rzędy drzew i pasy ochronne) zmniejsza straty wody z gleby spowodowane silnymi wiatrami, ale również zapobiega utracie materii organicznej i węgla z gleby. W związku z tym do strategii dotyczącej biogospodarki należy włączyć takie metody, a także inne środki mające na celu zwiększenie zdolności retencyjnej w krajobrazie. Mogłoby to znacznie zwiększyć wychwytywanie i składowanie dwutlenku węgla, co jest jednym z priorytetów Zielonego Ładu. |
| --- | --- |

34.

| 35. | Podkreśla, że ze względu na to, że wody opadowe na obszarach miejskich mogą być źródłem 10–20 % ładunku substancji biogennych trafiającego do zlewni, skuteczne łagodzenie tego wpływu, zwłaszcza na nowo zabudowanych obszarach, można osiągnąć przez tanie zaawansowane rozwiązania EH-NBS, takie jak sekwencyjne systemy sedymentacyjno-biofiltrujące i systemy hybrydowe łączące tradycyjną infrastrukturę hydrotechniczną z rozwiązaniami EH-NBS. Powinno to iść w parze ze środkami mającymi na celu dostosowanie zabudowy do zmieniającego się klimatu. Tam, gdzie to możliwe, rozwiązania takie powinny być również stosowane w odniesieniu do zasobów budowlanych. |
| --- | --- |

35.

| 36. | Przypomina, że w swojej opinii w sprawie reformy WPR proponuje, by do następnej WPR włączyć pięć wymiernych celów środowiskowych (do 2027 r.), w tym zagwarantować, że 100 % wód powierzchniowych i podziemnych będzie zgodne z dyrektywą dotyczącą azotanów, bez żadnych wyjątków. |
| --- | --- |

36.

| 37. | Zwraca uwagę, że ramy czasowe wdrożenia środków zawartych w odpowiednich planach gospodarowania wodami w dorzeczu są zbyt krótkie, ponieważ ich skutki w środowisku mogą się pojawiać dopiero po okresie o wiele dłuższym niż cykl sześcioletni. Dlatego też zaleca przedłużenie perspektywy planowania o co najmniej dwa kolejne okresy do 2039 r. oraz zachęca władze lokalne i regionalne do opracowania innowacyjnych projektów długoterminowych (7). |
| --- | --- |

37.

| 38. | Uważa, że w niektórych państwach członkowskich w planach dotyczących gospodarowania wodami w dorzeczu oraz planach krajowych brakuje często rozwiązań w odniesieniu do osiedli o niskim ryzyku powodziowych, a budowa takich osiedli, w tym remonty sprzyjające ochronie przed powodzią, stała się niemożliwa. W tym kontekście Komisja i jej agencje powinny w większym stopniu wspierać państwa członkowskie w znalezieniu wykonalnych rozwiązań. |
| --- | --- |

38.

| 39. | Podkreśla potrzebę większej spójności między ramową dyrektywą wodną, dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/128/WE (8) ustanawiającą ramy wspólnotowego działania na rzecz zrównoważonego stosowania pestycydów zgodnie z celami UE w zakresie ochrony środowiska oraz rozporządzeniem (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady (9) w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH) w celu zwiększenia wysiłków w zakresie monitorowania, a następnie określenia najlepszych rozwiązań. Niebezpieczne chemikalia muszą zostać zatrzymane u źródła, a producentów chemikaliów wprowadzanych do obrotu należy zobowiązać do większej odpowiedzialności. |
| --- | --- |

39.

| 40. | Wzywa do zbadania możliwości wykorzystania jednolitych części wód w ramach wdrażania Zielonego Ładu, w szczególności możliwości hodowli alg jako naturalnych środków wychwytywania dwutlenku węgla oraz neutralnego pod względem emisji dwutlenku węgla źródła energii i paszy dla zwierząt gospodarskich. |
| --- | --- |

40.

| 41. | Uważa, że wdrożenie Agendy na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030 i 17 celów zrównoważonego rozwoju ONZ powinno stanowić integralny element zmienionej ramowej dyrektywy wodnej. |
| --- | --- |

41.

| 42. | Wzywa KE do lepszego powiązania ramowej dyrektywy wodnej z lokalnymi i regionalnymi uwarunkowaniami terytorialnymi. Ze względu na stosunkową niestabilność lokalnych i regionalnych regionów górzystych i górskich ze względu na warunki klimatyczne oraz – w szczególności w przypadku jednolitych części wód rzek Półwyspu Apenińskiego – ich coraz bardziej okresowy charakter, odniesienie do warunków określonych dla tego rodzaju części wód (i prawdopodobnie ustanowione dla nich metodologie monitorowania) nie odzwierciedla celów w odpowiedni sposób. Prowadzi to do klasyfikacji, która zaniża ich jakość nawet w przypadku braku presji antropogenicznej – jest to element o znaczeniu krytycznym, którego wagę jeszcze zwiększa zmiana klimatu. |
| --- | --- |

42.

| 43. | Wzywa Komisję, aby pomogła zwiększyć potencjał wdrożeniowy w miastach i regionach w całej UE poprzez poszerzanie istniejących platform wymiany najlepszych praktyk i wiedzy fachowej, a także zapewnienie narzędzi finansowych służących wspieraniu transferu innowacyjnych metod i rozwiązań systemowych między regionami. |
| --- | --- |

43.

| 44. | Uważa, że biorąc pod uwagę kulturowy, historyczny i społeczny wymiar jednolitych części wód, ramową dyrektywę wodną z jej wszechstronnym zakresem należy stosować w celu propagowania transdyscyplinarnej współpracy i przejrzystości oraz wzmocnienia pozycji obywateli jako „zainteresowanych stron”, tak aby mogli oni wyrażać swoje opinie w procesie podejmowania decyzji, w tym w odniesieniu do aspektów ekonomicznych obejmujących wszystkie usługi środowiskowe, a nie tylko te związane z zaopatrzeniem w wodę i jej uzdatnianiem. |
| --- | --- |

44.

| 45. | W tym kontekście, zgodnie z zasadami dobrego zarządzania, wzywa do opracowania metodologii regularnego dialogu między wszystkimi zainteresowanymi stronami, decydentami, organizacjami społecznymi i naukowcami („nauka obywatelska”) w celu zwiększenia ich zaangażowania w rozwój i wdrażanie innowacyjnych rozwiązań. |
| --- | --- |

45.

| 46. | Zachęca władze krajowe, regionalne i lokalne do udziału w programie „Water Erasmus”, który umożliwia personelowi technicznemu odwiedzenie partnerów w innych państwach członkowskich i poznawanie ich praktyk w zakresie gospodarki wodnej. Należy zwiększyć skalę wymiany tego rodzaju, jak również innych inicjatyw, takich jak warsztaty techniczne, ponieważ stanowią one okazję do podnoszenia świadomości, wspierania dialogu, uczenia się o rozwiązaniach i budowania potencjału. |
| --- | --- |

46.

| 47. | Wzywa Komisję do wdrożenia wszelkich środków w celu uniknięcia jakiegokolwiek marnotrawstwa zasobów wodnych oraz w celu właściwego utrzymania infrastruktury pozwalającej zarządzać przepływem wód. |
| --- | --- |

47.

| 48. | Wzywa Komisję do przypomnienia wszystkim instytucjom krajowym i lokalnym, że woda jest podstawowym dobrem publicznym, w celu lepszego wdrażania polityki w zakresie ustalania cen wody zgodnie z zasadą zwrotu kosztów zapisaną w art. 9 ramowej dyrektywy wodnej, a także do odnoszenia się do gospodarstw domowych, rolnictwa i przemysłu jako „użytkowników wody”. Komisja powinna również zalecić stosowanie środków taryfowych zachęcających do oszczędności wody, takich jak taryfy letnie czy opłaty hurtowe. Ponadto należy w pełni stosować zasadę „zanieczyszczający płaci” za pomocą zrównoważonych instrumentów finansowych, takich jak rozszerzona odpowiedzialność producenta. |
| --- | --- |

48.

| 49. | Podkreśla, że kurczące się globalne zasoby wody oznaczają, że dostęp do nich jest niejednorodny, co może prowadzić do konfliktów regionalnych i globalnych. Aby temu zapobiec, bardzo ważne jest dzielenie się nowymi paradygmatami, nowymi metodami i nowymi rozwiązaniami systemowymi z całym światem, zwłaszcza z obszarami, na których zasoby wodne są ograniczone, takimi jak Afryka i Bliski Wschód. Proponuje, aby Komisja zbadała potencjał współpracy z międzynarodowym programem hydrologicznym UNESCO w celu wzmocnienia wiodącej roli Europy w osiąganiu zrównoważonego charakteru zasobów wody na świecie. |
| --- | --- |

49.

| 50. | Wzywa do egzekwowania ochrony źródeł wody również w krajach kandydujących i przystępujących do UE. |
| --- | --- |

50.

Bruksela, dnia 2 lipca 2020 r.

Apostolos TZITZIKOSTAS

Przewodniczący Europejskiego Komitetu Regionów

---

(1)  Sprawozdanie EEA nr 7/2018, s. 6.

1

(2)  https://europa.eu/citizens-initiative/water-and-sanitation-are-human-right-water-public-good-not-commodity_pl

2

(3)  Komisja Europejska, wniosek dotyczący dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie jakości wody przeznaczonej do spożycia przez ludzi (COM(2017) 753 final – 2017/0332(COD)).

3

(4)  Komunikat prasowy Trybunał Sprawiedliwości https://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2015-07/cp150074pl.pdf.

4

Pełny tekst wyroku Trybunału Sprawiedliwości http://curia.europa.eu/juris/document/document.jsf?text=&docid=165446&pageIndex=0&doclang=PL&mode=lst&dir=&occ=first&part=1&cid=1784620.

(5)  Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie minimalnych wymogów dotyczących ponownego wykorzystania wody (Dz.U. C 86 z 7.3.2019, s. 353).

5

(6)  Ecohydrology as an integrative science from molecular to basin scale: historical evolution, advancements and implementation activities [Ekohydrologia jako inkluzywna nauka od skali molekularnej do skali zlewni: rozwój historyczny, postępy i realizacja];

6

Prof. M. Zalewski, Ecohydrology and Hydrologic Engineering: Regulation of Hydrology-Biota Interactions for Sustainability [Ekohydrologia i inżynieria hydrologiczna: Regulacja interakcji między hydrologią a fauną i florą na rzecz zrównoważonego rozwoju].

(7)  Jednym z przykładów jest ponowne wprowadzenie łososia, który w latach 50. XX wieku stopniowo zniknął z Renu. Komisja ds. Renu rozpoczęła wdrażanie konkretnych środków w 1991 r., ale wyniki były widoczne dopiero po 20 latach.

7

(8)  Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/128/WE z dnia 21 października 2009 r. ustanawiająca ramy wspólnotowego działania na rzecz zrównoważonego stosowania pestycydów (Dz.U. L 309 z 24.11.2009, s. 71).

8

(9)  Rozporządzenie (WE) nr 1907/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 18 grudnia 2006 r. w sprawie rejestracji, oceny, udzielania zezwoleń i stosowanych ograniczeń w zakresie chemikaliów (REACH), utworzenia Europejskiej Agencji Chemikaliów, zmieniające dyrektywę 1999/45/WE oraz uchylające rozporządzenie Rady (EWG) nr 793/93 i rozporządzenie Komisji (WE) nr 1488/94, jak również dyrektywę Rady 76/769/EWG i dyrektywy Komisji 91/155/EWG, 93/67/EWG, 93/105/WE i 2000/21/WE (Dz.U. L 396 z 30.12.2006, s. 1).

9

---

| 1.10.2020 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 324/35 |
| --- | --- | --- | --- |

1.10.2020

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 324/35

---

Opinia perspektywiczna Europejskiego Komitetu Regionów – Przyszłość unijnej polityki czystego powietrza w ramach dążenia do osiągnięcia zerowego poziomu emisji zanieczyszczeń

(2020/C 324/06)

| Sprawozdawca: | János Ádám KARÁCSONY (HU/EPL), członek rady Tahitótfalu |
| --- | --- |
| Dokument źródłowy: | Opinia perspektywiczna |

Sprawozdawca:

János Ádám KARÁCSONY (HU/EPL), członek rady Tahitótfalu

Dokument źródłowy:

Opinia perspektywiczna

ZALECENIA POLITYCZNE

EUROPEJSKI KOMITET REGIONÓW

Uwagi wstępne

| 1. | Z zadowoleniem przyjmuje Europejski Zielony Ład (1) zaproponowany przez Komisję Europejską, dążenie do zerowego poziomu emisji zanieczyszczeń z myślą o nietoksycznym środowisku – co jest jednym z trzech priorytetów wskazanych przez nowego komisarza ds. środowiska – a przede wszystkim plan działania na rzecz osiągnięcia zerowego poziomu emisji zanieczyszczeń wody, powietrza i gleby, który ma zostać przyjęty w 2021 r. |
| --- | --- |

1.

| 2. | Odnotowuje rosnące poparcie obywateli dla ambitnych działań UE na rzecz poprawy jakości powietrza, jak wynika ze specjalnego badania Eurobarometr z 2019 r. dotyczącego nastawienia do jakości powietrza. Rosnące zaniepokojenie w związku z zanieczyszczeniem powietrza w kontekście silnej mobilizacji młodych ludzi na rzecz środowiska stanowi punkt wyjścia dla ambitnych działań w tej dziedzinie. |
| --- | --- |

2.

| 3. | Zauważa, że zanieczyszczenie powietrza jest nadal największym zagrożeniem dla zdrowia w UE i odpowiada co roku za prawie 500 tys. przedwczesnych zgonów (dziesięć razy więcej niż w przypadku wypadków drogowych). Zanieczyszczenie powietrza wiąże się z chorobami układu oddechowego i układu krążenia, udarami i nowotworami. Wywiera także znaczący niekorzystny wpływ na klimat, ekosystemy, środowisko zbudowane – w tym dziedzictwo kulturowe – i gospodarkę. |
| --- | --- |

3.

| 4. | Zwraca uwagę na znaczenie uwzględnienia wniosków wyciągniętych z pandemii COVID-19 w przyszłej polityce. Z jednej strony istnieje potencjalny związek między zanieczyszczeniem powietrza a powagą konsekwencji zakażenia wirusem COVID-19 (2), dlatego walka z zanieczyszczeniem powietrza musi być głównym priorytetem unijnego planu odbudowy. Z drugiej strony znaczne zmniejszenie ruchu, produkcji przemysłowej i innych rodzajów działalności w czasie ograniczeń w przemieszczaniu się doprowadziło do znacznie mniejszego zanieczyszczenia powietrza oraz zanieczyszczenia hałasem. Pomogło to uświadomić obywatelom, że zdrowsze środowisko, mniejszy ruch, bardziej otwarte przestrzenie publiczne i rozwiązania oparte na zasobach przyrody mają zasadnicze znaczenie dla ich dobrostanu. Istnieje silne poparcie dla tej historycznej szansy na zbudowanie czegoś lepszego. |
| --- | --- |

4.

| 5. | Odnotowuje, że w ostatnich latach jakość powietrza w Europie stale się poprawia, ale wiele państw członkowskich nie spełnia obowiązujących norm, a w przypadku ponad połowy z nich toczy się obecnie postępowanie w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego. Zaznacza także, że poziom pyłu drobnego (PM 2,5), który jest jednym z najbardziej niebezpiecznych form zanieczyszczenia dla układu oddechowego człowieka, nie obniżył się w Europie w żaden znaczący sposób. |
| --- | --- |

5.

| 6. | Docenia prace prowadzone przez państwa członkowskie, instytucje europejskie i organizacje międzynarodowe mające na celu przeanalizowanie zanieczyszczenia powietrza i rozwiązanie tego problemu (3). |
| --- | --- |

6.

| 7. | Ponawia apel o zintegrowane podejście, ambitną politykę europejską dotyczącą źródeł zanieczyszczenia oraz powiązanie unijnej polityki w zakresie emisji z polityką UE w zakresie imisji – zarówno pod względem celów, jak i ram czasowych (4). Wzywa do uwzględnienia wniosków z konsultacji przeprowadzonych przez sieć centrów regionalnych KR-u (5), w ramach których zanalizowano wdrożenie unijnych dyrektyw w sprawie jakości powietrza i w sprawie krajowych poziomów emisji (NEC), a także zaleceń z opinii „W kierunku ósmego unijnego programu działań w zakresie środowiska” (EAP) (6). |
| --- | --- |

7.

| 8. | Przypomina o szczególnej odpowiedzialności władz lokalnych i regionalnych w tej dziedzinie wobec przyszłych pokoleń oraz obywateli w dzisiejszych czasach, zwłaszcza wobec słabszych grup społecznych, i jest przekonany – na podstawie doświadczenia nabytego w ciągu całego kryzysu związanego z COVID-19 – że zmiana jest możliwa. W związku z tym formułuje następujące zalecenia: |
| --- | --- |

8.

Ewentualne nowe inicjatywy

Środki ustawodawcze

| 9. | Zwraca uwagę, że ustalenia wypływające z oceny adekwatności wykazały, iż dyrektywy w sprawie jakości powietrza okazały się częściowo skuteczne dla poprawy jakości powietrza, ale istnieją dalsze możliwości poprawy. KR sugeruje, by w trakcie tego przeglądu uwzględnić ewentualne – na podstawie zaleceń WHO – włączenie cząstek ultradrobnych i sadzy (black carbon – BC), które mają poważne niekorzystne skutki dla zdrowia. Jeśli chodzi o konsekwencje dla zdrowia, należy odejść od oceny jakości powietrza i skoncentrować się raczej na mierzeniu narażenia ludzi na zanieczyszczenie powietrza. Oczekuje przedłożenia odpowiednich wniosków ustawodawczych we właściwym czasie i zamierza wnieść wkład w ten proces – kiedy i jeśli uzna to za stosowne – poprzez zgłoszenie propozycji uwzględniających lokalny i regionalny punkt widzenia. |
| --- | --- |

9.

| 10. | Zgadza się, że obecne przepisy dotyczące monitorowania stanowią dobrą podstawę do pozyskiwania porównywalnych, wiarygodnych danych dotyczących pomiarów jakości powietrza. Należy jednak dokonać dalszej harmonizacji systemów monitorowania zatwierdzonych przez poszczególne państwa członkowskie. KR zaleca większe zaangażowanie władz lokalnych i regionalnych w wyznaczanie konkretnych miejsc pomiarowych. |
| --- | --- |

10.

| 11. | Wskazuje, że zgodnie ze sprawozdaniem Europejskiego Trybunału Obrachunkowego unijne normy jakości powietrza zostały wyznaczone prawie 20 lat temu; niektóre z nich są znacznie niższe niż wytyczne WHO czy poziom zalecany w oparciu o najnowsze dowody naukowe dotyczące wpływu na zdrowie ludzi. |
| --- | --- |

11.

| 12. | Popiera zamiar Komisji Europejskiej, by zaproponować dalsze dostosowanie norm jakości powietrza do wytycznych WHO, które są obecnie poddawane przeglądowi, ale zwraca uwagę na kilka kwestii poruszonych poniżej. Biorąc pod uwagę dużą liczbę państw członkowskich, które nie spełniają obecnych norm, należy przewidzieć dalszą pomoc w zakresie wdrażania tam, gdzie jest to konieczne, oraz odpowiednie i ściśle monitorowane harmonogramy osiągania zgodności. KR uważa, że podejście oparte na normach emisji jest szczególnie skuteczne i zaleca w związku z tym zwrócenie większej uwagi na zaostrzenie tych norm. Jednocześnie Komitet z zadowoleniem przyjmuje fakt, że niektóre państwa członkowskie, regiony lub miasta mogą – jeśli chcą – stosować z własnej inicjatywy bardziej rygorystyczne wartości graniczne i część z nich już to robi. |
| --- | --- |

12.

| 13. | Podkreśla potrzebę skoncentrowania się w większym stopniu na rozporządzeniu w sprawie emisji, co jest lepszym sposobem zapewnienia czystego powietrza poprzez ograniczenie emisji u źródła (zapobieganie zanieczyszczeniom). Dyrektywa w sprawie krajowych pułapów emisji (dyrektywa NEC) wyznacza państwom członkowskim ambitne zobowiązania w zakresie redukcji, ale potrzebne są również ogólnounijne przepisy sektorowe. Prawodawstwo UE może zapewnić bardziej wyrównane warunki działania, gdyż bardziej rygorystyczne wymogi dotyczące redukcji emisji na poziomie lokalnym mogą mieć negatywne skutki gospodarcze. Prawodawstwo UE powinno również zapobiegać przenoszeniu zanieczyszczeń do innego miejsca, np. między sąsiednimi miastami, krajami lub kontynentami lub w wyniku wywozu samochodów z silnikami diesla z miast Europy Zachodniej, które zakazują korzystania z takich samochodów, do Europy Wschodniej, Afryki lub innych części świata. Większą uwagę należy poświęcić obszarom, które w ostatnim czasie nie były objęte regulacjami, takim jak: żegluga (śródlądowa), emisje niespalinowe z transportu drogowego (zużycie hamulców i ogumienia), zespoły prądnicowe z silnikiem wysokoprężnym (energia w miastach), lotnictwo, małe (<1 MWth) obiekty energetycznego spalania jak piece oraz kotły drzewne i węglowe stosowane do ogrzewania mieszkań. Szczególną uwagę należy zwrócić na emisje zanieczyszczeń w rzeczywistych warunkach jazdy i użytkowania. |
| --- | --- |

13.

Finansowanie

| 14. | Zwraca uwagę na ogólny brak ukierunkowania finansowania unijnego na działania w zakresie jakości powietrza, na opracowanie i wdrożenie planów ochrony powietrza oraz ogólnie na monitorowanie w czasie rzeczywistym jakości powietrza i jej poprawę. Procedura uzyskiwania finansowania jest uważana za uciążliwą i będzie musiała zostać znacznie uproszczona w celu zapewnienia powodzenia wniosków o finansowanie. Pozyskiwanie środków na to finansowanie powinno być oparte na zasadzie „zanieczyszczający płaci”. |
| --- | --- |

14.

| 15. | Odnotowuje, że poważne zanieczyszczenia pyłem zawieszonym dotykają zwłaszcza duże aglomeracje miejskie, silnie uprzemysłowione regiony i najuboższe obszary w UE, które jednocześnie borykają się w wielu wypadkach z ubóstwem energetycznym. Dlatego też należy zająć się transformacją sektorową (w dziedzinie rolnictwa, transportu, przemysłu i energii) i zanieczyszczeniem powietrza w sposób zintegrowany, stosując podejście dostosowane do potrzeb. Finansowanie ma zasadnicze znaczenie, ponieważ na powodzenie realizacji programów jakości powietrza wpływają w znacznym stopniu zasoby finansowe. Ponadto niektóre regiony borykają się nie tylko z niekorzystnymi warunkami społeczno-gospodarczymi, ale również z niekorzystnymi warunkami geograficznymi i klimatycznymi, w związku z czym potrzebują dodatkowego wsparcia na walkę z zanieczyszczeniem powietrza. |
| --- | --- |

15.

| 16. | Podkreśla wyzwania stojące przed społecznościami lokalnymi i regionalnymi w związku z transformacją w kierunku zrównoważonego rozwoju, w tym poprawą jakości powietrza. KR z zadowoleniem przyjmuje komunikat KE „Budżet UE napędza plan odbudowy Europy” i zwraca się do Komisji Europejskiej, by uprościła i zwiększyła dostęp do możliwości finansowania z UE, zwłaszcza z EFRR, LIFE i EFRROW oraz Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji, jako sposobu osiągnięcia szerzej zakrojonych celów, które będą także korzystne dla jakości powietrza, zwłaszcza tych, które zostały włączone do planów ochrony powietrza na mocy dyrektyw w sprawie jakości powietrza. W tym kontekście należy koniecznie zapewnić spójność między projektami finansowanymi przez UE a strategiami wdrażanymi przez władze krajowe, regionalne i lokalne w celu maksymalizacji skutków. W związku z tym wzywa państwa członkowskie oraz Komisję Europejską do wspierania ścisłej współpracy z władzami lokalnymi i regionalnymi przy opracowywaniu odpowiednich strategii, polityk i programów. |
| --- | --- |

16.

| 17. | Wzywa do wprowadzenia zachęt lub form uznania dla władz lokalnych i regionalnych osiągających pozytywne wyniki. |
| --- | --- |

17.

Poprawa wdrażania

Wielopoziomowe sprawowanie rządów, współpraca, wdrażanie i egzekwowanie

| 18. | Zauważa, że w ocenie adekwatności wskazano problemy z wdrażaniem i zwrócono uwagę, że niedostateczne plany ochrony powietrza i brak zaangażowania państw członkowskich w podejmowanie odpowiednich działań doprowadziły do znacznych opóźnień w spełnianiu norm jakości powietrza. Wskazuje, że istotną przyczyną ograniczonej skuteczności planów ochrony powietrza były również dawne limity emisji dla pojazdów w UE, które nie były odpowiednie dla rzeczywistych warunków jazdy. |
| --- | --- |

18.

| 19. | Odnotowuje, że zanieczyszczenie powietrza ma różne źródła: naturalne, transgraniczne, krajowe, regionalne i lokalne (również na poziomie ulic). Zwalczanie zanieczyszczenia powietrza wymaga zmniejszenia emisji na wszystkich poziomach, z których każdy musi wziąć na siebie część odpowiedzialności. Skuteczna poprawa będzie wymagać ścisłej i skuteczniejszej współpracy i komunikacji między różnymi poziomami sprawowania rządów. Władze regionalne mogłyby odgrywać rolę koordynującą między poziomem lokalnym a krajowym, a dobre praktyki należy gromadzić i rozpowszechniać. Należy rozszerzyć współpracę na przedsiębiorstwa, organy naukowe i inne zainteresowane strony oraz ogół społeczeństwa. |
| --- | --- |

19.

| 20. | Zauważa, że specjalne narzędzia, takie jak TAIEX-EIR Peer-to-peer, są już dostępne i z powodzeniem stosowane przez niektóre państwa członkowskie oraz władze lokalne i regionalne. |
| --- | --- |

20.

| 21. | Z zadowoleniem przyjmuje wysiłki zmierzające do zawarcia międzynarodowego porozumienia w sprawie transgranicznego zanieczyszczania powietrza. Zarówno Komisja Europejska, jak i państwa członkowskie są ściśle zaangażowane w prace niektórych grup roboczych, grup zadaniowych i w programy współpracy w ramach Konwencji w sprawie transgranicznego zanieczyszczania powietrza na dalekie odległości (Konwencja LRTAP) (lub w skrócie konwencja w ramach Europejskiej Komisji Gospodarczej ONZ). KR z zadowoleniem przyjmuje również powołanie w ubiegłym roku Forum ds. Międzynarodowej Współpracy w dziedzinie Zanieczyszczenia Powietrza, które mogłoby przyspieszyć poprawę jakości powietrza na całym świecie poprzez rozpowszechnianie zgromadzonej dotychczas wiedzy i dzielenie się nią. Podkreśla również, że współpraca transgraniczna między władzami lokalnymi i regionalnymi (zarówno w UE, jak i poza jej granicami) może być istotna i że instrument, jakim jest europejskie ugrupowanie współpracy terytorialnej (EUWT) może zapewnić użyteczne ramy dla takich inicjatyw. |
| --- | --- |

21.

| 22. | Podkreśla potrzebę współpracy międzysektorowej i spójności odpowiednich obszarów polityki. Środki powinny uwzględniać w zintegrowany sposób wszystkie źródła zanieczyszczenia powietrza: transport (zarówno drogowy, jak i inny), energia (w tym ogrzewanie gospodarstw domowych), sektor rolnictwa i przemysł, a jednocześnie uwzględniać inne ważne obszary takie jak zmiana klimatu lub zdrowie. Polityki te mogą być wzajemnie korzystne (np. środki służące oszczędzaniu energii), ale w niektórych przypadkach mogą mieć negatywny wpływ na jakość powietrza (np. promowanie spalania biomasy lub wsparcie dla samochodów z silnikiem diesla). Należy wykorzystać efekt synergii i unikać środków przynoszących efekt przeciwny do zamierzonego. Aby pomóc w osiągnięciu obecnych celów dotyczących jakości powietrza, należy zastosować wszystkie odpowiednie środki przewidziane w Europejskim Zielonym Ładzie: plan działania na rzecz eliminacji zanieczyszczeń, strategię na rzecz bioróżnorodności 2030, strategię „od pola do stołu”, plan działania UE dotyczący gospodarki o obiegu zamkniętym, zrównoważoną i inteligentną mobilność oraz prawo o klimacie. |
| --- | --- |

22.

| 23. | Stwierdza, że rolnictwo jest do tej pory najmniej skutecznym sektorem, jeśli chodzi o zmniejszanie emisji (amoniak jest prekursorem cząstek stałych). Chociaż środki mające na celu ograniczenie emisji w rolnictwie są już dostępne i opłacalne technicznie i ekonomicznie, to nie są jeszcze powszechnie stosowane. Po przeprowadzeniu szeregu reform w celu poprawy zrównoważenia środowiskowego WPR powinna lepiej uwzględniać te cele. Podczas negocjacji nad przyszłością WPR po 2020 r. należy rozważyć nowe lub bardziej rygorystyczne środki, np. ekoprogramy. |
| --- | --- |

23.

| 24. | Z zadowoleniem przyjmuje fakt, że Komisja Europejska zamierza podjąć dalsze działania na rzecz mobilności bezemisyjnej. Należy rozważyć zharmonizowanie w całej Europie stref niskiej emisji, a jeszcze bardziej stref bezemisyjnych. Mając świadomość tego, że ograniczenie zanieczyszczeń na obszarach, w których wprowadzono środki izolacji podczas pandemii COVID-19 ma charakter tymczasowy, miasta podjęły już działania mające na celu ograniczenie skutków ruchu drogowego – poszerzyły chodniki, wyznaczyły pasy dla mikromobilnych środków transportu, ograniczyły prędkość itp. Stało się również jasne, że należy pilnie przyznać fundusze (UE) dla przedsiębiorstw transportu publicznego, by zapewnić im ciągłość funkcjonowania, odnowić flotę w oparciu o mniej zanieczyszczające pojazdy i zapobiec przejściu na prywatny transport zmotoryzowany. Podkreśla, że podczas rozważania i proponowania bardziej rygorystycznych norm emisji dla pojazdów napędzanych benzyną i olejem napędowym należy uwzględnić konkurencyjność producentów unijnych. Zwraca się o sporządzenie planu, zgodnie z którym silniki spalinowe wewnętrznego spalania byłyby wycofywane z ruchu drogowego, i docenia państwa członkowskie, regiony i miasta, które określiły już ostateczną datę zakończenia dopuszczania do ruchu samochodów z silnikiem spalinowym wewnętrznego spalania. Sprzeciwia się premii za zakup pojazdów z takimi silnikami. Proponuje m.in. dalsze promowanie technologii pojazdów bezemisyjnych i przyspieszenie inwestycji w europejską sieć kolejową jako jedną z realnych alternatyw dla osób dojeżdżających do pracy. |
| --- | --- |

24.

| 25. | Zwraca uwagę na problem ogrzewania mieszkań paliwami stałymi. Wydaje się, że obecne przepisy w sprawie ekoprojektu nie przynoszą odpowiedniego rozwiązania. W związku z tym oczekuje, że Komisja Europejska zajmie się tą kwestią w kontekście inicjatyw związanych ze zrównoważonymi produktami w ramach strategii na rzecz gospodarki o obiegu zamkniętym. Ponadto należy udzielić znaczącej pomocy osobom o niskich dochodach (ubóstwo energetyczne) – nie tylko w celu zastąpienia starych urządzeń, ale również w celu zapewnienia obsługi i konserwacji po przystępnych cenach bardziej energooszczędnych urządzeń, a także rozważyć zachęty ad hoc do remontu budynków w celu poprawy ich charakterystyki energetycznej. Komisja Europejska powinna również rozważyć wprowadzenie przepisów dotyczących jakości paliw wykorzystywanych do ogrzewania budynków mieszkalnych i stworzyć w tym celu odpowiednie zachęty, w tym finansowe. |
| --- | --- |

25.

| 26. | Wzywa państwa członkowskie do pilnego wdrożenia i aktualizacji krajowych programów ograniczania zanieczyszczenia powietrza oraz do uwzględnienia wkładu władz lokalnych i regionalnych przy opracowywaniu i przeglądzie tych programów. |
| --- | --- |

26.

Zaangażowanie społeczne

| 27. | Zauważa, że należy w większym stopniu wykorzystywać istniejące rozwiązania informatyczne, aplikacje na telefony komórkowe i inne odpowiednie narzędzia do informowania i uświadamiania społeczeństwa na temat „niewidzialnego zabójcy”. Informacje powinny być łatwe do zrozumienia i uzyskania oraz powinny obejmować aspekty zdrowotne. Obecna strona internetowa europejskiego wskaźnika jakości powietrza (7) dostarcza wyczerpujących informacji na temat jakości powietrza w Europie, ale jest mało znana i musi zostać szerzej rozpropagowana. Należy ją też ulepszyć poprzez modelowanie w celu dostarczenia informacji na temat jakości powietrza regionom, mniejszym wsiom i obszarom wiejskim, gdzie jakość powietrza nie jest mierzona przez stacje monitorujące. |
| --- | --- |

27.

| 28. | Zaleca wzmożenie wysiłków na rzecz nauk obywatelskich. Zastosowania nauk obywatelskich nie mogą zastąpić danych z monitorowania, gdyż dostarczane przez nie dane są znacznie niższej jakości, co należy jasno uświadomić obywatelom, ale mogą je uzupełnić poprzez dostarczanie lepszych informacji na temat tendencji w zakresie zanieczyszczenia powietrza, a jednocześnie aktywnie angażować społeczeństwo i zwiększać świadomość obywateli. Należy wspierać i przyspieszać wysiłki badawcze mające na celu poprawę niezawodności (tanich) czujników. Ponadto należy przyjąć z zadowoleniem równie ważne prace prowadzone na bieżąco przez Europejski Komitet Normalizacyjny (CEN) w zakresie norm dotyczących kompaktowych monitorów jakości powietrza oraz modelowania jakości powietrza. |
| --- | --- |

28.

| 29. | Zaleca informowanie ogółu społeczeństwa na temat zarówno problemów, jak i usprawnień, które wykazują potencjalne pozytywne skutki działań, w tym na temat potencjału bezemisyjnych form energii, takich jak energia odnawialna czy jądrowa, co umożliwi państwom członkowskim oraz władzom lokalnym i regionalnym uzyskanie poparcia dla działań. |
| --- | --- |

29.

| 30. | Zwraca uwagę, że obywatele mają do odegrania główną rolę w ograniczaniu zanieczyszczenia powietrza, w szczególności poprzez zmianę własnego zachowania w wielu różnych aspektach życia, w tym w zakresie mobilności, ogrzewania, żywności, ale również ogólnej konsumpcji, a duża liczba obywateli ma nadal niską świadomość tego faktu (choć poziom świadomości społecznej jest znacznie zróżnicowany w obrębie UE). Zmniejszenie emisji zależy od tego wkładu, w związku z czym obywatele powinni być w większym stopniu angażowani w proces decyzyjny podczas opracowywania planów i środków dotyczących jakości powietrza, począwszy od najwcześniejszego etapu. Ponadto oprócz środków regulacyjnych plany ochrony powietrza powinny obejmować również działania krzewiące i wspierające świadomość obywatelek i obywateli oraz zmiany ich zachowań związanych z mobilnością, np. rzadsze korzystanie z samochodu. Władze lokalne i regionalne mogą ułatwić te działania za pomocą takich systemów jak Claircity. Wzywa jednak także do uznawania i szerokiego rozpowszechniania inicjatyw lokalnych angażujących obywateli, takich jak sadzenie drzew i tworzenie zielonych ścian w miastach, które oczyszczają i schładzają miejskie powietrze. |
| --- | --- |

30.

Harmonizacja, wytyczne i akty wykonawcze

| 31. | Opowiada się za dalszymi wytycznymi dotyczącymi sprawozdawczości i modelowania jakości powietrza, opracowanymi specjalnie dla władz lokalnych i regionalnych ze względu na ich istotną rolę w tym sektorze. Narzędzia sprawozdawcze (w tym e-sprawozdawczość) powinny uwzględniać potrzeby władz lokalnych. Władze lokalne nie zawsze będą dysponować personelem posiadającym niezbędne umiejętności techniczne lub wymagany poziom języka angielskiego. Usprawnienia w zakresie e-sprawozdawczości powinny uwzględniać specyfikę użytkowników lokalnych i regionalnych, a jednocześnie zapewniać spójność między obowiązkami sprawozdawczymi przyznanymi władzom lokalnym i regionalnym a ich uprawnieniami i zasobami w tym sektorze. |
| --- | --- |

31.

Udział w sieci i inicjatywach

| 32. | Odnotowuje dużą liczbę już dostępnych inicjatyw i sieci zajmujących się kwestiami zanieczyszczenia powietrza (partnerstwo agendy miejskiej na rzecz jakości powietrza, panel ekspertów ds. czystego powietrza w miastach (na mocy Konwencji LRTAP (8)), Forum na rzecz Czystego Powietrza, Porozumienie Burmistrzów itp.). Wiele z nich wnosi znaczną wartość dodaną w politykę ochrony powietrza, a KR zachęca władze lokalne i regionalne do większego zaangażowania w te działania na szczeblu UE. |
| --- | --- |

32.

| 33. | Z zadowoleniem przyjmuje nową inicjatywę Komisji Europejskiej „Porozumienie w sprawie zielonego miasta” (GCA) mającą na celu poprawę wdrażania prawodawstwa UE w zakresie ochrony środowiska. Porozumienie GCA lub Techniczna Platforma Współpracy w zakresie Środowiska ustanowiona przez KR i Komisję Europejską mogłyby stanowić użyteczne narzędzie ukierunkowujące władze lokalne i regionalne na najlepsze inicjatywy w zależności od ich potrzeb. Platformy te powinny również pomóc w gromadzeniu i klasyfikowaniu dostępnych narzędzi, dokumentów zawierających wytyczne lub innego odpowiedniego wsparcia dostępnego w ramach konwencji genewskiej, Komisji Europejskiej, Wspólnego Centrum Badawczego, Europejskiej Agencji Środowiska lub jakiejkolwiek innej sieci czy organizacji mogącej wesprzeć władze lokalne i regionalne w ich wysiłkach na rzecz poprawy jakości powietrza. Należy również zapewnić specjalistyczną wiedzę i wsparcie techniczne (np. opracowanie lokalnych wykazów emisji, wyznaczanie stref niskiej emisji, stosowanie modelu SHERPA itp.), ponieważ władze lokalne i regionalne potrzebują szkoleń, aby korzystać z tych narzędzi. |
| --- | --- |

33.

Dalsze kroki

| 34. | Wzywa Komisję Europejską do zaostrzenia na poziomie UE określonych aspektów przepisów dotyczących emisji oraz do podjęcia dalszych kroków w celu zapewnienia skutecznej i wzmocnionej współpracy horyzontalnej i wertykalnej, a jednocześnie do zachęcenia państw członkowskich oraz władz lokalnych i regionalnych do znalezienia lepszych metod współpracy i komunikacji. |
| --- | --- |

34.

| 35. | Zaleca zapewnienie łatwo dostępnych środków finansowych na działania w zakresie jakości powietrza dla władz lokalnych i akredytowanych stowarzyszeń zajmujących się jakością powietrza, które są odpowiedzialne za plany ochrony powietrza w wyznaczonych strefach jakości powietrza, w pierwszej kolejności dla stref o wyższym poziomie zanieczyszczenia. |
| --- | --- |

35.

| 36. | Zwraca uwagę na potrzebę koordynacji i zarządzania odpowiednimi sieciami, inicjatywami, narzędziami i wytycznymi, które są już źródłem szerokiej wiedzy i doświadczenia i które pomogłyby władzom lokalnym i regionalnym usprawnić ich działania w celu osiągnięcia czystszego powietrza w oparciu o dodatkową wiedzę techniczną i wytyczne. |
| --- | --- |

36.

Bruksela, dnia 2 lipca 2020 r.

Apostolos TZITZIKOSTAS

Przewodniczący Europejskiego Komitetu Regionów

---

(1)  https://ec.europa.eu/info/strategy/priorities-2019-2024/european-green-deal_pl

1

(2)  Zgodnie z niedawno opublikowanym badaniem dotyczącym oceny poziomów dwutlenku azotu (NO2) jako czynnika przyczyniającego się do umieralności na koronawirusa (COVID-19) 78 % z 4 443 zgonów odnotowano w czterech regionach północnych Włoch i w jednym regionie położonym wokół Madrytu w Hiszpanii. Te pięć regionów miało najgorszą kombinację poziomów NO2 i warunków przepływu powietrza, co uniemożliwiało rozpraszanie się zanieczyszczenia powietrza.

2

2

2

(3)  Komisja Europejska rozwinęła i wdrożyła ramy unijnej polityki czystego powietrza: dyrektywa określająca zobowiązania w sprawie redukcji krajowych poziomów emisji, która zastąpiła dyrektywę w sprawie krajowych poziomów emisji, wprowadziła wymogi ograniczenia emisji w latach 2020–2029 i począwszy od 2030 r., Forum na rzecz Czystego Powietrza sprawdziło się jako miejsce dyskusji w sprawie jakości powietrza; opublikowano wnioski z oceny adekwatności dyrektyw w sprawie jakości powietrza. Rada UE przyjęła niedawno konkluzje w sprawie poprawy jakości powietrza. Europejski Trybunał Obrachunkowy opublikował sprawozdanie specjalne nr 23/2018 „Zanieczyszczenie powietrza – nasze zdrowie nadal nie jest wystarczająco chronione” (Dz.U. C 324 z 13.9.2018, s. 12), a Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) dokonuje obecnie przeglądu wytycznych w sprawie jakości powietrza w celu ewentualnego przygotowania nowych wytycznych w 2021 r.

3

(4)  Pakiet środków „Czyste powietrze dla Europy” https://cor.europa.eu/pl/our-work/Pages/OpinionTimeline.aspx?opIdMR-1217-2014.

4

(5)  https://cor.europa.eu/pl/news/Pages/consultation-air-quality.aspx

5

(6)  Dz.U. C 168 z 16.5.2019, s. 27.

6

(7)  http://airindex.eea.europa.eu

7

(8)  Konwencja w sprawie transgranicznego zanieczyszczania powietrza na dalekie odległości.

8

---

| 1.10.2020 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 324/41 |
| --- | --- | --- | --- |

1.10.2020

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 324/41

---

Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – W kierunku planu działania na rzecz czystego wodoru – wkład władz lokalnych i regionalnych w neutralną dla klimatu Europę

(2020/C 324/07)

| Sprawozdawczyni: | Birgit HONÉ (DE/PES), minister spraw federalnych i europejskich oraz rozwoju regionalnego Dolnej Saksonii |
| --- | --- |
| Dokument źródłowy: | Opinia z inicjatywy własnej |

Sprawozdawczyni:

Birgit HONÉ (DE/PES), minister spraw federalnych i europejskich oraz rozwoju regionalnego Dolnej Saksonii

Dokument źródłowy:

Opinia z inicjatywy własnej

ZALECENIA POLITYCZNE

EUROPEJSKI KOMITET REGIONÓW

Znaczenie z punktu widzenia neutralnej dla klimatu UE 2050

| 1. | Z dużym zadowoleniem przyjmuje to, że Rada Europejska zatwierdziła cel, jakim jest osiągnięcie przez UE neutralności klimatycznej do 2050 r., oraz że Komisja dąży w swoim wniosku do zapisania Europejskiego prawa o klimacie (1) w prawodawstwie unijnym. |
| --- | --- |

1.

| 2. | Podkreśla, że zwłaszcza po kryzysie związanym z COVID-19 ważne jest generowanie zrównoważonego pod względem środowiskowym i społecznym wzrostu gospodarczego. Europejski Zielony Ład (2) obejmujący energooszczędne i zasobooszczędne oraz przyjazne dla klimatu innowacje technologiczne i społeczne musi być jednym z kluczowych elementów ożywienia gospodarczego po epidemii COVID-19. Czysty wodór jako taka przyszłościowa technologia musi być obecnie w UE silnie promowany. |
| --- | --- |

2.

| 3. | Z dużym zadowoleniem przyjmuje zatem, że Komisja już teraz spełni postulat z tej opinii dotyczący opracowania strategii UE dotyczącej wodoru (3). Ocenia również pozytywnie, że zmieniony wniosek w sprawie wieloletnich ram finansowych UE na lata 2021–2027 wraz z towarzyszącym mu planem odbudowy umożliwia w większym stopniu rozwój czystej gospodarki wodorowej, oraz wzywa Radę i Parlament Europejski, by utrzymały te możliwości w toku procesu ustawodawczego. |
| --- | --- |

3.

| 4. | Przypomina, że cel neutralności klimatycznej oznacza całkowite przekształcenie dostaw energii elektrycznej, chłodzenia i ciepła i w szczególności wymaga głębokich zmian przemyśle transporcie. Koniecznych będzie wiele różnych rozwiązań technologicznych opartych na energii ze źródeł odnawialnych. Aby jednak posunąć naprzód rozwój obiecujących technologii, należy zapewnić także w ich przypadku możliwość ukierunkowanego wsparcia. Czysty wodór oraz pochodne syntetyczne produkty podstawowe i paliwa (4) będą miały zasadnicze znaczenie dla osiągnięcia tego celu w przyszłości i dlatego wymagają szczególnego wsparcia. Szczególny akcent należy położyć na zielony wodór pochodzący z odnawialnych źródeł energii. |
| --- | --- |

4.

| 5. | Jest zdania, że na tym wczesnym etapie rozwoju rynku korzystne jest otwarte podejście w odniesieniu do potencjalnych zastosowań czystego wodoru, gdyż w wielu sektorach możliwe jest realne wykorzystanie pewnych ilości czystego wodoru. Za niezbędne uważa skoncentrowanie się na obiecujących zastosowaniach w trakcie rozwoju rynku. |
| --- | --- |

5.

| 6. | W związku z tym zwraca uwagę, że ze względu na straty wynikające z konwersji czysty wodór i e-paliwa wykazują – w porównaniu z bezpośrednim wykorzystaniem energii elektrycznej ze źródeł odnawialnych – mniejszą efektywność, co w perspektywie długoterminowej prawdopodobnie doprowadzi do wyższych kosztów dla wielu zastosowań. Z tego powodu w perspektywie średnio- i długoterminowej priorytetowe zastosowania czystego wodoru/e-paliw są przewidziane tam, gdzie stosuje się wodór jako surowiec, lub w wypadku, gdy środki z zakresu efektywności energetycznej i elektryfikacja bezpośrednia nie stanowią rozwiązania (np. produkcja amoniaku i stali, transport ciężarowy i długodystansowy, procesy wysokotemperaturowe, sezonowe magazynowanie energii elektrycznej) oraz w tych częściach środowiska zabudowanego i systemu ciepłowniczego, gdzie pompy ciepła lub sieci cieplne nie są skuteczne. |
| --- | --- |

6.

| 7. | Proponuje, aby Komisja zbadała potencjał produkcji zielonego wodoru w UE, także w mniej rozwiniętych regionach NUTS2, i w regionach sąsiadujących (np. Bliski Wschód i Afryka Północna), ze szczególnym uwzględnieniem konkurencji w zakresie bezpośredniego wykorzystania energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii, ponieważ kompleksowa i szczegółowa znajomość realistycznego potencjału różnych scenariuszy stanowi istotną podstawę ekologicznej gospodarki wodorowej w Europie. Ponadto można by zbadać, w jakim stopniu niebieski wodór może być wykorzystany jako rozwiązanie przejściowe. |
| --- | --- |

7.

| 8. | Zaleca, aby państwa członkowskie uwzględniły promowanie ekologicznej gospodarki wodorowej podczas aktualizacji krajowych planów w dziedzinie energii i klimatu w 2023 r., a także opracowały zintegrowane krajowe strategie w zakresie wodoru wraz z aktami wykonawczymi w ścisłej współpracy ze wszystkimi zainteresowanymi stronami. Opracowując i wdrażając te projekty, państwa członkowskie powinny ściśle współpracować z władzami lokalnymi i regionalnymi lub ich krajowymi i regionalnymi stowarzyszeniami oraz środowiskiem naukowym. Zaleca się aby każdy kraj członkowski zbadał potencjał produkcji zielonego wodoru. |
| --- | --- |

8.

Aspekty związane ze zrównoważonym rozwojem

| 9. | Zaznacza, że w perspektywie długoterminowej zrównoważoną metodę produkcji wodoru przedstawia wyłącznie wodór, który uzyskuje się w elektrolizie wody z wykorzystaniem energii elektrycznej z odnawialnych źródeł energii (zielony wodór). Dlatego też zielony wodór musi być centralnym elementem wysiłków podejmowanych przez UE i państwa członkowskie w kontekście rozwoju gospodarki wodorowej. Zanim jednak dostępne będą wystarczające ilości, przejściowe rozwiązania technologiczne – takie jak niebieski wodór – mogą pomóc w zmniejszeniu emisji CO2 z produkcji wodoru. Należy przy tym zapewnić, by nie utrudniało to przechodzenia na zielony wodór w ramach rozwijania gospodarki wodorowej. Rozwiązania przejściowe muszą przynieść realne znaczące korzyści pod względem kosztów i szybkości wdrażania w odniesieniu do zielonego wodoru i nie mogą tworzyć długoterminowej zależności od obranej drogi. |
| --- | --- |

9.

| 10. | Uważa, że konieczna jest kompleksowa i przejrzysta klasyfikacja i certyfikacja zgodności z zasadami zrównoważonego rozwoju w odniesieniu do wodoru/e-paliw, a także szerokie i obowiązkowe korzystanie z opracowanych na ich podstawie certyfikatów. Rynek zielonego wodoru może się rozwijać tylko dzięki ambitnym, jednoznacznym i zróżnicowanym certyfikatom, dzięki którym możliwe jest także rozróżnienie pomiędzy niebieskim a zielonym wodorem. KR wzywa Komisję do zaangażowania się w posuwanie naprzód procesu klasyfikacji gazów w ramach Europejskiego Forum Organów Nadzoru Gazu (Forum Madryckie) i do szybkiego przedstawienia wniosku w sprawie systemu klasyfikacji i certyfikacji zgodnego z obowiązującymi przepisami w sprawie gwarancji pochodzenia energii ze źródeł odnawialnych. W związku z tym wzywa do rozważenia połączenia istniejących równoległych systemów gwarancji pochodzenia (art. 19 dyrektywy w sprawie odnawialnych źródeł energii OZE II) i certyfikatów zrównoważonego rozwoju (art. 25–31 dyrektywy w sprawie odnawialnych źródeł energii OZE II). Komisja powinna wspierać rozpowszechnianie w skali międzynarodowej mającego powstać europejskiego systemu certyfikatów/gwarancji pochodzenia. |
| --- | --- |

10.

Szczególna rola regionów

| 11. | Podkreśla, że zielony wodór stwarza możliwość zdecentralizowanej produkcji i stosowania, a zatem może stanowić część bardziej zdecentralizowanych dostaw energii w przyszłości, zgodnie z długoterminową strategią Komisji „Czysta planeta dla wszystkich” (5) wspieraną przez KR (6). Zielony wodór może sprzyjać rozwojowi regionalnemu i lokalnemu, ponieważ w regionach i gminach możliwe jest tworzenie ważnych elementów łańcucha wartości, co może mieć pozytywny wpływ na zatrudnienie i MŚP. Ponadto nadmiar ciepła z produkcji zielonego wodoru może zasilać lokalne i regionalne dostawy ciepła, a wodór, powstający jako produkt uboczny w niektórych procesach, może być wykorzystywany lokalnie i regionalnie w ramach odzysku wodoru. |
| --- | --- |

11.

| 12. | Wyraźnie podkreśla, że władze lokalne i regionalne odgrywają kluczową rolę we wdrażaniu gospodarki wodorowej. Wiele z nich opracowuje strategie w zakresie wodoru, programy wsparcia i konkretne projekty, np. w kontekście „europejskiego partnerstwa na rzecz dolin wodorowych” (European Hydrogen Valleys Partnership) (7). Szczegółowa znajomość lokalnych uwarunkowań, powiązania z lokalnymi podmiotami, kontrola procesów planowania i udzielania zezwoleń oraz różne regionalne i lokalne możliwości zapewniania zachęt i wsparcia, zamówienia publiczne oraz kompetencje w zakresie kształcenia i szkolenia zawodowego i akademickiego sprawiają, że samorządy są podmiotami niezbędnymi dla rozwoju rynku. |
| --- | --- |

12.

| 13. | Podkreśla, że przy opracowywaniu regionalnych strategii i programów wsparcia w zakresie zielonego wodoru regiony mogą wziąć na siebie ważną rolę łącznika z myślą o zintegrowanym rozwoju regionalnych łańcuchów wartości w dziedzinie zielonego wodoru. Bliskie sąsiedztwo miejsc produkcji i wykorzystania umożliwia im w pierwszej kolejności budowę regionalnych sieci wodorowych, których zasięg można z czasem zwiększać. Scentralizowaną produkcję wodoru na dużą skalę w klastrach przemysłowych można połączyć ze zdecentralizowanym popytem ze strony przemysłu, transportu, budynków i na użytek bilansowania sieci w otoczeniu klastrów przemysłowych, na szczeblu regionalnym, krajowym i międzynarodowym (łączenie sektorów). Przy tym szczególnie atrakcyjna może być lokalizacja w pobliżu portów, ponieważ w długim okresie są one korzystnie położone także z punktu widzenia importu wodoru czy e-paliw. KR wzywa Komisję Europejską, by wspierała opracowywanie i wdrażanie takich regionalnych strategii i programów w zakresie łańcuchów wartości i klastrów zielonego wodoru. |
| --- | --- |

13.

Koordynacja rozwoju rynku

| 14. | Przypomina, że rynek zielonego wodoru nie może rozwijać się bez istotnych inwestycji, w tym inwestycji sektora prywatnego. Mogą one zostać uruchomione tylko wtedy, gdy istnieje zaufanie do długoterminowego rozwoju rynku. Ambitne i wiążące cele, jasne ramy prawne, wyraźna strategia i konkretny plan działania na rzecz zielonego wodoru mogą pomóc w budowaniu zaufania. |
| --- | --- |

14.

| 15. | Wzywa Komisję, aby w zapowiadanej strategii UE w zakresie wodoru ujęła ogólnoeuropejską wizję w szczególności w zakresie zielonego wodoru na lata 2030 i 2050 oraz aby przedstawiła potencjalne możliwości w zakresie obszarów wykorzystywania zielonego wodoru, jego wprowadzenia na rynek i wspierania dalszych innowacji z uwzględnieniem zaleceń zawartych w niniejszej opinii. |
| --- | --- |

15.

| 16. | Wzywa Komisję, by wraz z unijną strategią w zakresie wodoru przedstawiła zintegrowany plan działania, obejmujący środki nieustawodawcze i ustawodawcze, na rzecz budowy europejskiej czystej gospodarki wodorowej i rynku wewnętrznego wodoru stawiającego na pierwszym miejscu zielony wodór, który to plan będzie oparty na zaleceniach niniejszej opinii i zaleceniach strategicznego forum ds. ważnych projektów stanowiących przedmiot wspólnego europejskiego zainteresowania. Strategia UE w zakresie wodoru powinna obejmować ambitne cele w zakresie zdolności wytwarzania zielonego wodoru, oparte na analizie potencjału produkcyjnego poszczególnych regionów, oraz promować systematyczne rozszerzanie produkcji i zastosowania wodoru wraz z tworzeniem odpowiednich łańcuchów wartości. Powinna wnosić wkład w ogólnounijną koordynację w zakresie rozwoju podaży, popytu i infrastruktury, a także w koordynację działań regulacyjnych i wsparcia na szczeblu UE, państw członkowskich oraz władz lokalnych i regionalnych, ze szczególnym uwzględnieniem przedstawionej ważnej roli łącznika, jaką odgrywają regiony w rozwijaniu skali produkcji i stosowania zielonego wodoru w ramach transformacji dotyczącej energetyki i produktów podstawowych. |
| --- | --- |

16.

| 17. | Postrzega rozwój ekologicznej gospodarki wodorowej za filar niezbędny dla zrównoważonej polityki przemysłowej zapowiedzianej w Europejskim Zielonym Ładzie. Zwraca uwagę, że aby zielony wodór stał się konkurencyjny, konieczne jest rozwinięcie technologii elektrolizerów do skali gigawatów. Produkcja elektrolizerów w państwach członkowskich UE stwarza przy tym nowe szanse (miejsca pracy) i międzynarodowy potencjał eksportowy. KR wzywa Komisję Europejską do jej wspierania. Podkreśla znaczenie zaangażowania regionów europejskich – wraz z przemysłem – w rozwój międzysektorowych łańcuchów wartości wodoru, łączących podaż, infrastrukturę i popyt. Apeluje do Komisji, by w kontekście wdrażania nowej strategii przemysłowej dla Europy (8) wspierała wiodące rynki ekologicznych technologii i systemów wodorowych oraz ich stosowanie w odniesieniu do produkcji neutralnej dla klimatu, zwłaszcza w przemyśle stalowym, cementowym i chemicznym. Wzywa do szybkiego przyjęcia przez Komisję zapowiedzianej strategii UE na rzecz czystej stali oraz do skoncentrowania się na wykorzystaniu zielonego wodoru. |
| --- | --- |

17.

| 18. | Z dużym zadowoleniem przyjmuje zapowiedziane w nowej strategii przemysłowej utworzenie europejskiego sojuszu na rzecz czystego wodoru. Apeluje, by szybko wdrożyć tę inicjatywę oraz ukierunkować ją na zielony wodór, aby umożliwić UE odgrywanie wiodącej roli w tej kluczowej technologii dzięki temu, że sojusz ten będzie wnosił wkład w koordynację i wymianę wiedzy i doświadczeń. Wzywa do konsekwentnej realizacji zapowiedzianego przez Komisję włączania regionów i MŚP w ten sojusz. |
| --- | --- |

18.

| 19. | Zwraca uwagę, że coraz większa integracja sektorów poprzez wykorzystanie tych samych źródeł energii wymaga bardziej systemowego podejścia do sektorów. KR podkreśla, że przedstawiona przez Komisję strategia zintegrowanego systemu energetycznego i strategia UE w zakresie wodoru (9) muszą zaakcentować systemowe znaczenie zielonego wodoru w integracji sektorowej z innymi formami energii, takimi jak energia elektryczna, gazy odnawialne i paliwa elektroniczne, oraz jego znaczenie w przyszłym systemie energetycznym i gospodarczym, a także określać sposoby wdrażania korzystne dla tego systemu. Muszą one określać sposoby wdrażania korzystne dla tego systemu, wskazujące w jaki sposób dostosowane i nowe przepisy rynkowe mogą szybko doprowadzić do powstania sprawnie funkcjonującego rynku wodoru, który z jednej strony pozwala na dynamiczny rozwój produkcji i wykorzystania wodoru, a z drugiej strony jest dobrze zintegrowany z rynkami energii elektrycznej i gazu. |
| --- | --- |

19.

Wspierające prawodawstwo ramowe i rozwój infrastruktury w ramach Europejskiego Zielonego Ładu

| 20. | Podkreśla, że dynamiczny rozwój energii ze źródeł odnawialnych w produkcji energii elektrycznej stanowi podstawę rozwoju rynku zielonego wodoru w Europie. Wzywa do przeglądu dyrektywy w sprawie odnawialnych źródeł energii (OZE II) w świetle przyjęcia bardziej rygorystycznych celów UE w zakresie klimatu do 2030 r.; szczególnie należy zwiększyć unijny cel dotyczący udziału energii ze źródeł odnawialnych w końcowym zużyciu energii brutto. Zachęca państwa członkowskie oraz władze lokalne i regionalne do wyznaczania ambitnych celów krajowych, regionalnych i lokalnych w zakresie rozwoju odnawialnych źródeł energii, takich jak energia wiatrowa i słoneczna. Oczekuje, że ogłoszona przez Komisję strategia na rzecz morskiej energii odnawialnej nada impuls rozwojowi tego sektora, między innymi zapewniając finansowanie innowacyjnych projektów produkcji zielonego wodoru na obszarach morskich. |
| --- | --- |

20.

| 21. | Zaleca, aby Komisja zbadała, czy poprzez dyrektywę OZE II i akty delegowane zostaną zapewnione wystarczające zachęty do stosowania e-paliw w oparciu o emisje przemysłowe CO2 lub o wychwytywanie i utylizację dwutlenku węgla (CCU) w fazie przejściowej. Należy jednak zadbać o to, by uniknięto również podwójnego rozliczania redukcji emisji gazów cieplarnianych, jak i pełnego rozliczania e-paliw jako energii pochodzącej ze źródeł odnawialnych. |
| --- | --- |

21.

| 22. | Wzywa ponadto do szybkiego opracowania aktów delegowanych na podstawie dyrektywy w sprawie odnawialnych źródeł energii (OZE II), aby wyjaśnić klasyfikację energii elektrycznej z sieci zasilającej wykorzystywanej do produkcji wodoru (art. 27) i minimalne wymogi dotyczące redukcji emisji gazów cieplarnianych w odniesieniu do paliw syntetycznych (art. 25). |
| --- | --- |

22.

| 23. | Podkreśla, że przy wykorzystywaniu energii elektrycznej z sieci do produkcji wodoru należy zapewnić prowadzenie elektrolizy w sposób odpowiadający potrzebom sieci i systemu (zarządzanie popytem). Apeluje, aby w strategii UE w zakresie wodoru i w odpowiednich strategiach na poziomie krajowym i regionalnym przewidziano stworzenie dodatkowych zdolności produkcji zielonej energii elektrycznej do celów elektrolizy. |
| --- | --- |

23.

| 24. | Zwraca uwagę, że internalizacja kosztów zewnętrznych tworzy równe warunki działania dla różnych źródeł energii i zwiększa atrakcyjność gospodarczą zielonego wodoru. Popiera w związku z tym kompleksowy przegląd dyrektywy w sprawie opodatkowania energii w celu ujednolicenia opodatkowania energii z celami Europejskiego Zielonego Ładu oraz objęcia wodoru i e-paliw zakresem dyrektywy. Zachęca państwa członkowskie, by wykorzystywały dostępne już możliwości wprowadzania opodatkowania ekologicznego i przeznaczyły te dodatkowe dochody na zmniejszenia obciążeń podatkowych niskoemisyjnej energii elektrycznej. |
| --- | --- |

24.

| 25. | Podkreśla, że unijny system handlu uprawnieniami do emisji (EU ETS) zapewnia znaczące zachęty do redukcji emisji gazów cieplarnianych w energochłonnych gałęziach przemysłu (np. w przemyśle chemicznym i stalowym), dla których zielony wodór stanowi kluczową opcję dekarbonizacji. W przeglądzie dyrektywy w sprawie handlu emisjami należy uwzględnić nowe cele w zakresie klimatu na 2030 r., np. poprzez zwiększenie współczynnika liniowego redukcji. Pewność inwestycyjną można zwiększyć poprzez wprowadzenie ceny minimalnej do systemu EU ETS. |
| --- | --- |

25.

| 26. | Popiera opracowanie zgodnego z zasadami WTO mechanizmu dostosowywania cen na granicach z uwzględnieniem emisji CO2 (10) w odniesieniu do importowanych z państw trzecich produktów, których wytworzenie wiąże się z wysokimi emisjami i które silnie konkurują w skali międzynarodowej. Taki system – w połączeniu ze zmienionym systemem EU ETS – mógłby stanowić istotną zachętę do stosowania zielonego wodoru w energochłonnych sektorach przemysłu. |
| --- | --- |

26.

| 27. | Wzywa Komisję do dokonania przeglądu rozporządzenia w sprawie wytycznych dotyczących transeuropejskiej infrastruktury energetycznej (TEN-E) (11) oraz unijnych przepisów dotyczących europejskiego rynku gazu, w szczególności dyrektywy gazowej 2009/73/WE (12), aby umożliwić dynamiczny rozwój ekologicznej gospodarki wodorowej i transportu wodoru na całym obszarze UE. Obejmuje to np. określenie jednolitych i jasnych norm (np. dopuszczalnego udziału wodoru w sieci gazu ziemnego), odpowiednie dostosowanie wymogów dotyczących projektów będących przedmiotem wspólnego zainteresowania w zakresie TEN-E, skoordynowane planowanie infrastruktury elektroenergetycznej i gazowej, przekształcenie infrastruktury gazowej oraz sformułowanie jasnych zasad dotyczących zatłaczania certyfikowanego wodoru wytwarzanego z wykorzystaniem energii ze źródeł odnawialnych do sieci gazu ziemnego. Konieczne jest także opracowanie podstawy prawnej dla publicznych sieci wodorowych niedyskryminacyjnym dostępem do sieci. KR zwraca uwagę, że rozwój i rozbudowa wyspecjalizowanych sieci wodorowych stanowi istotny warunek dostępności wodoru w czystej postaci dla zastosowań priorytetowych, w przypadku których prawdopodobnie nie będzie alternatyw dla wodoru. |
| --- | --- |

27.

| 28. | Uważa, że przegląd rozporządzenia w sprawie transeuropejskiej sieci transportowej (TEN-T) powinien kłaść większy nacisk na niskoemisyjne technologie napędu samochodów ciężarowych, autokarów i statków żeglugi śródlądowej, takie jak silniki elektryczne zasilane wodorowymi ogniwami paliwowymi lub prądem poprzez sieć trakcyjną oraz innymi rodzajami energii spełniającymi wymogi w zakresie zrównoważonego rozwoju i redukcji emisji. Rozwój odpowiedniej infrastruktury wzdłuż korytarzy sieci bazowej jest niezbędnym warunkiem rozpowszechnienia tych technologii. Instrument „Łącząc Europę” powinien zapewnić wystarczające środki na ten cel. Przegląd dyrektywy w sprawie rozwoju infrastruktury paliw alternatywnych umożliwia określenie szczegółowych wymogów dotyczących gęstości sieci stacji paliw wodorowych w państwach członkowskich. |
| --- | --- |

28.

| 29. | Domaga się, aby Komisja umożliwiła wsparcie tworzenia infrastruktury rurociągów do przesyłu wodoru (budowa nowych rurociągów lub przekształcenie istniejących gazociągów) i tworzenia infrastruktury do jego magazynowania. Zaznacza, że rozwój i finansowanie transgranicznej infrastruktury wodorowej pomiędzy klastrami przemysłowymi stwarzają szanse gospodarcze. Z uwagi na planowanie przestrzenne i efektywność kosztową zalecana jest współpraca z innymi sektorami, które wymagają nowej infrastruktury energetycznej. |
| --- | --- |

29.

| 30. | Wzywa Komisję, aby w ramach zapowiedzianej strategii na rzecz zrównoważonej i inteligentnej mobilności priorytetowo potraktowała stosowanie zielonego wodoru i e-paliw jako uzupełnienie dla mobilności elektrycznej w obszarach ciężarowego, pasażerskiego transportu publicznego, transportu wodnego i lotniczego. Wymaga to jasnego i wiarygodnego planu działania oraz europejskich ram prawnych umożliwiających wspieranie korzystania z pojazdów niskoemisyjnych w ramach istniejących systemów poboru opłat drogowych. |
| --- | --- |

30.

Wsparcie za pomocą środków finansowych i regulacyjnych oraz pomoc państwa

| 31. | Podkreśla, że rozwój gospodarki zielonego wodoru, w szczególności rozwój produkcji, musi być finansowany ze środków publicznych, ponieważ zielony wodór nie jest obecnie opłacalny ekonomicznie. Zaznacza, że przegląd wytycznych w sprawie pomocy państwa na ochronę środowiska i cele związane z energią powinien utrzymać lub zwiększyć pole manewru dla instrumentów wsparcia w celu stymulowania wczesnego rozwoju rynku. |
| --- | --- |

31.

| 32. | Przypomina, że zarówno koszty inwestycji, jak i koszty energii elektrycznej stanowią istotną część kosztów produkcji zielonego wodoru. Zasadniczo dostępne są zarówno instrumenty po stronie podaży, jak i popytu w celu wspierania produkcji zielonego wodoru. Mogą mieć one podobne skutki w zależności od ich konstrukcji. Dopłaty inwestycyjne oraz dotacje na zasilanie są możliwymi instrumentami podażowymi. KR podkreśla, że doświadczenie w sektorze energii elektrycznej pokazuje, iż gwarantowane przez pewien okres dochody mogą umożliwić zwiększenie zdolności produkcyjnej. Niemniej, aby stworzyć presję konkurencyjną, zarówno dotacje na zasilanie, jak i dopłaty inwestycyjne mogą być przedmiotem przetargu od samego początku. |
| --- | --- |

32.

| 33. | Podkreśla, że środki regulacyjne mogą generować popyt na zielony wodór w niektórych sektorach lub obszarach zastosowań, co z kolei stymuluje rozwój produkcji. Cele w zakresie redukcji emisji gazów cieplarnianych w odpowiednich sektorach mogą generować wiarygodny popyt na zielony wodór lub e-paliwa w połączeniu z takimi instrumentami jak obowiązkowe limity domieszek do paliw (np. transport lotniczy i morski), limity emisji gazów cieplarnianych dla dostawców paliwa lub limity emisji CO2 dla floty (np. w przypadku samochodów ciężarowych lub autokarów). W tym kontekście KR wzywa państwa członkowskie, by podczas wdrażania dyrektywy w sprawie odnawialnych źródeł energii (OZE II) wykorzystały istniejące prawne pole manewru w celu promowania zielonego wodoru i e-paliw. Alternatywę dla zastosowań już obecnie wymagających dużych ilości wodoru mogą stanowić kontrakty różnic kursowych (Carbon Contracts for Difference), które kompensują różnicę między rzeczywistymi kosztami redukcji emisji ponoszonymi przez użytkowników a obecną ceną emisji dwutlenku węgla. |
| --- | --- |

33.

| 34. | Zwraca uwagę, że zamówienia publiczne mogą również generować namacalny i przewidywalny popyt. Władze lokalne i regionalne mogą odegrać ważną rolę w tym zakresie, ponieważ parki samochodowe gmin i przedsiębiorstw komunalnych (np. pojazdy do sprzątania ulic, śmieciarki, transport publiczny) stają się coraz częściej interesującymi zastosowaniami zielonego wodoru i innych neutralnych dla klimatu technologii napędowych. |
| --- | --- |

34.

| 35. | Z zadowoleniem przyjmuje inicjatywy na rzecz utworzenia ważnego projektu stanowiącego przedmiot wspólnego europejskiego zainteresowania (IPCEI) dla zielonego wodoru. Zachęca Komisję do stworzenia ram prawnych dla projektów IPCEI dotyczących zielonego wodoru, a także do późniejszego wykorzystania go przez państwa członkowskie, a tym samym do utorowania drogi dla dużych projektów demonstracyjnych. Szczególną uwagę należy poświęcić tworzeniu synergii między różnymi projektami IPCEI dotyczącymi wodoru w celu uniknięcia dylematu „co było pierwsze: jajko czy kura” w rozwoju łańcucha wartości zielonego wodoru. |
| --- | --- |

35.

| 36. | Wzywa do zwiększenia wsparcia dla projektów demonstracyjnych dotyczących zielonego wodoru pochodzącego z funduszu innowacyjnego i funduszu modernizacyjnego w ramach EU ETS oraz do ukierunkowanego wsparcia zielonego wodoru w ramach programu InvestEU. Zachęca państwa członkowskie i regiony do wykorzystania w następnym okresie finansowania europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych, w tym Interreg, na budowę i wzmocnienie regionalnych, lokalnych i międzyregionalnych klastrów wodorowych. Podkreśla potrzebę osiągnięcia na wszystkich szczeblach synergii między tymi funduszami, IPCEI, instrumentem „Łącząc Europę” i finansowaniem badań naukowych. |
| --- | --- |

36.

| 37. | Z zadowoleniem przyjmuje przyjętą przez Europejski Bank Inwestycyjny (EBI) nową politykę finansowania w sektorze energetycznym, w tym kształt nowego podejścia do finansowania w ramach programu usług doradczych InnovFin Advisory. W związku z tym apeluje o znaczne wspieranie przez EBI zielonego wodoru, z wykorzystaniem rozwiązań finansowych, z których mogą korzystać także MŚP i władze lokalne i regionalne lub wspierające je banki. |
| --- | --- |

37.

| 38. | Uważa, że pojedynczy punkt kontaktowy na szczeblu UE mógłby znacznie ułatwić dostęp do finansowania projektów przedsiębiorstwom, w tym MŚP, oraz regionom i miastom. |
| --- | --- |

38.

| 39. | Zaleca, aby państwa członkowskie, w ścisłej współpracy z władzami lokalnymi i regionalnymi lub ich krajowymi i regionalnymi stowarzyszeniami, uzupełniały wsparcie unijne krajowymi programami na rzecz projektów demonstracyjnych na większą skalę i żywych laboratoriów, a także na rzecz usieciowienia w skali kraju regionów produkujących wodór i wymiany między nimi. |
| --- | --- |

39.

| 40. | Podkreśla, że potrzebne są długoterminowe sygnały, aby ukierunkować przepływy finansowe i kapitałowe sektora prywatnego na inwestycje w zieloną transformację wraz z gospodarką zielonego wodoru, również na rzecz innowacyjnych MŚP. Oczekuje wsparcia Komisji w tym względzie w zapowiedzianej strategii zrównoważonego finansowania. |
| --- | --- |

40.

Badania naukowe i innowacje

| 41. | Podkreśla kluczową rolę badań i innowacji również podczas wdrażania na dużą skalę produkcji i stosowania zielonego wodoru. Muszą one dążyć do obniżenia kosztów we wszystkich ogniwach łańcucha wartości oraz do poprawy przewidywalności, wydajności i żywotności instalacji. W związku z tym zaleca, by w programie „Horyzont Europa” położono wyraźny nacisk na zielony wodór, w tym w ramach Misji na rzecz Zielonego Ładu, planu EPSTE i Europejskiej Rady ds. Innowacji (EIC). |
| --- | --- |

41.

| 42. | Z zadowoleniem przyjmuje wniosek Komisji dotyczący wdrożenia europejskiego partnerstwa na rzecz czystego wodoru w ramach programu „Horyzont Europa” jako następcy Wspólnego Przedsiębiorstwa na rzecz Technologii Ogniw Paliwowych i Technologii Wodorowych (FCH) (13). Zaleca poprawienie wyposażenia finansowego, mechanizmu i struktury partnerstwa w porównaniu ze Wspólnym Przedsiębiorstwem FCH z należytym uwzględnieniem szczególnego znaczenia władz lokalnych i regionalnych w celu wsparcia projektów demonstracyjnych dotyczących zielonego wodoru, w tym w ramach europejskiego partnerstwa na rzecz dolin wodorowych (European Hydrogen Valleys Partnership). Podkreśla, że ważnym celem partnerstwa musi być poprawa wymiany wiedzy i doświadczeń między regionami, między instytucjami UE, państwami członkowskimi oraz władzami lokalnymi i regionalnymi, a także między przedsiębiorstwami. |
| --- | --- |

42.

| 43. | Zachęca państwa członkowskie oraz władze lokalne i regionalne, by w ramach swoich kompetencji w zakresie szkolnictwa wyższego i zawodowego propagowały kształcenie i szkolenie wykwalifikowanych pracowników i badaczy w całym łańcuchu wartości zielonego wodoru. Powinny one również ustanowić i doskonalić odpowiednie usługi doradcze, w szczególności dla MŚP. KR wzywa Komisję do wspierania takich starań, w szczególności w kontekście zapowiedzianego w nowej strategii przemysłowej dla Europy (14) nowego europejskiego paktu na rzecz umiejętności i europejskiego obszaru edukacji. |
| --- | --- |

43.

Wymiar międzynarodowy

| 44. | Zwraca uwagę, że w perspektywie długoterminowej znaczna część popytu na paliwa wodorowe/e-paliwa może zostać zaspokojona przez przywóz z regionów o bardzo dobrych zasobach odnawialnych. Jednak w odniesieniu do importowanych paliw wodorowych/e-paliw muszą obowiązywać równie ambitne kryteria zrównoważonego rozwoju. Zaleca uwzględnienie w planie działania dotyczącym zielonego wodoru zarówno produkcji zielonego wodoru/e-paliw w krajach trzecich, jak i transportu do UE. KR zachęca również Komisję do nawiązania współpracy na wczesnym etapie z potencjalnymi krajami eksportującymi, a także z innymi krajami importującymi (np. z Japonią) w celu wspierania skoordynowanego rozwoju międzynarodowej czystej gospodarki wodorowej, stawiającej na pierwszym miejscu zielony wodór. Powinno temu towarzyszyć wzmocnienie odpowiednich inicjatyw międzynarodowych, takich jak inicjatywa wodorowa w ramach forum ministerialnego dotyczącego czystej energii oraz inicjatywa „Mission Innovation”. Podobnie jak w przypadku European Hydrogen Valleys Partnership, również tutaj należy zaangażować władze lokalne i regionalne. |
| --- | --- |

44.

Bruksela, dnia 2 lipca 2020 r.

Apostolos TZITZIKOSTAS

Przewodniczący Europejskiego Komitetu Regionów

---

(1)  Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego ramy na potrzeby osiągnięcia neutralności klimatycznej i zmieniającego rozporządzenie (UE) 2018/1999 (Europejskie prawo o klimacie) (COM(2020) 80 final).

1

(2)  Komunikat Komisji – Europejski Zielony Ład (COM(2019) 640 final).

2

(3)  Zob. plan działania, Ares(2020)2722353.

3

(4)  W dalszej części odnośnie do paliw syntetycznych stosowany jest uproszczony termin „e-paliwa”.

4

(5)  COM(2018) 773 final.

5

(6)  Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Wdrażanie porozumienia paryskiego poprzez innowacyjną i zrównoważoną transformację energetyczną na poziomie lokalnym i regionalnym (Dz.U. C 39 z 5.2.2020, s. 72); Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Czysta planeta dla wszystkich. Europejska długoterminowa wizja strategiczna dobrze prosperującej, nowoczesnej, konkurencyjnej i neutralnej dla klimatu gospodarki (Dz.U. C 404 z 29.11.2019, s. 58).

6

(7)  W ramach platformy inteligentnej specjalizacji (S3P).

7

(8)  COM(2020) 102 final.

8

(9)  Zob. Plan działania Komisji Europejskiej – Ares(2020) 2722353.

9

(10)  Zob. wstępna ocena skutków regulacji Ares(2020) 1350037.

10

(11)  Zob. wstępna ocena skutków regulacji Ares(2020) 2487772.

11

(12)  Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady 2009/73/WE z dnia 13 lipca 2009 r. dotycząca wspólnych zasad rynku wewnętrznego gazu ziemnego i uchylająca dyrektywę 2003/55/WE (Dz.U. L 211 z 14.8.2009, s. 94).

12

(13)  Zob. wstępna ocena skutków regulacji Ares(2019) 4972390.

13

(14)  COM(2020) 102 final.

14

---

| 1.10.2020 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 324/48 |
| --- | --- | --- | --- |

1.10.2020

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 324/48

---

Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Zintensyfikowanie działań UE na rzecz ochrony i odtwarzania światowych lasów

(2020/C 324/08)

| Sprawozdawca: | Roby BIWER (LU/PES), radny gminy Bettembourg, Luksemburg |
| --- | --- |
| Dokument źródłowy: | Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów – Zintensyfikowanie działań UE na rzecz ochrony i odtwarzania światowych lasów
  COM(2019) 352 final |

Sprawozdawca:

Roby BIWER (LU/PES), radny gminy Bettembourg, Luksemburg

Dokument źródłowy:

Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów – Zintensyfikowanie działań UE na rzecz ochrony i odtwarzania światowych lasów

COM(2019) 352 final

ZALECENIA POLITYCZNE

EUROPEJSKI KOMITET REGIONÓW

| 1. | Z zadowoleniem przyjmuje zobowiązanie Komisji Europejskiej do wzmożenia wysiłków na rzecz ochrony i odtworzenia lasów planety, jednak z ubolewaniem odnotowuje ograniczony zakres propozycji zawartych we wniosku. |
| --- | --- |

1.

| 2. | Uznaje wysiłki podejmowane przez Unię Europejską w ostatnich dziesięcioleciach w celu zwiększenia lesistości, również dzięki szeroko zakrojonym programom zalesiania oraz restrykcyjnym przepisom państw członkowskich dotyczącym lasów, które zapewniają ponowne zalesianie i naturalny odrost. Niemniej jest zaniepokojony alarmującym tempem globalnej degradacji lasów, zwłaszcza lasów pierwotnych, co obejmuje zarówno lasy naturalne, jak i zarządzane (1). |
| --- | --- |

2.

| 3. | Podkreśla znaczenie lasów pierwotnych jako bardzo aktywnych obszarów różnorodności biologicznej zapewniających usługi ekosystemowe przyczyniające się do zdrowia ludzkiego (wykorzystanie w farmakologii, żywieniu, rośliny lecznicze) i włączenia społecznego (zdrowie psychiczne, wspieranie zatrudnienia na obszarach wiejskich, ekoturystyka itp.), a także ich kluczową rolę w ochronie środowiska naturalnego przed pustynnieniem, powodziami, degradacją struktury hydrogeologicznej, erozją gleby, ekstremalnymi warunkami pogodowymi, utratą opadów, zanieczyszczeniem powietrza itp. Uznaje także, że lasy hodowane przez człowieka, jak również lasy, którymi gospodaruje się w sposób zrównoważony, oraz dojrzałe lasy rodzime przyczyniają się do ochrony i zachowania różnorodności biologicznej. |
| --- | --- |

3.

| 4. | Przyznaje, że wylesianie jest bardzo złożonym zjawiskiem o wielu podłożach, z których głównym jest coraz większe zapotrzebowanie rosnącej populacji na żywność, paszę, bioenergię drewno i inne towary. Podkreśla, że wylesianie jest drugim pod względem wielkości źródłem antropogenicznych emisji gazów cieplarnianych oraz główną przyczyną utraty różnorodności biologicznej (2). |
| --- | --- |

4.

| 5. | Podkreśla, że zapobieganie wylesianiu może mieć wielorakie korzyści dla ekosystemów i ludzi, między innymi w związku z zachowaniem różnorodności biologicznej, ograniczeniem emisji gazów cieplarnianych poprzez pochłanianie dwutlenku węgla – co jest jednym z najskuteczniejszych środków łagodzenia zmiany klimatu – oraz świadczeniem usług ekosystemowych, które mogą napędzać zrównoważony wzrost, a także ze względu na nową biogospodarkę leśną opartą na racjonalnym i zrównoważonym wykorzystywaniu zasobów. |
| --- | --- |

5.

| 6. | Wzywa Komisję i państwa członkowskie do przedstawienia środków regulacyjnych i zaleceń dostosowanych do krajowych, regionalnych i lokalnych specyficznych różnic w celu skutecznego zwalczania wszelkich form wylesiania i degradacji pierwotnych ekosystemów leśnych gromadzących zasoby węgla pierwiastkowego i będących źródłem różnorodności biologicznej, przy jednoczesnym zapewnieniu odpowiedniego finansowania. |
| --- | --- |

6.

| 7. | Podkreśla, że odbudowa lasów, zwłaszcza w najbardziej wylesionych regionach Europy, pozostaje jedną z najskuteczniejszych strategii łagodzenia zmiany klimatu i przystosowania się do niej. W tym względzie coraz istotniejszą rolę mogłaby odgrywać ekspansja systemów rolno-leśnych polegająca na sadzeniu drzew na gruntach uprawnych i pastwiskach oraz wokół nich. |
| --- | --- |

7.

| 8. | Apeluje o spójność polityki z myślą o dostosowaniu wysiłków, celów i wyników poszczególnych strategii politycznych, w tym nowej WPR (wspólnej polityki rolnej), międzynarodowych zobowiązań UE, w tym europejskiej strategii ochrony różnorodności biologicznej do 2030 r., Agendy na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030, porozumienia paryskiego w sprawie zmiany klimatu, polityki handlowej i Europejskiego Zielonego Ładu, a to wszystko w ramach kompleksowej strategii zrównoważonego rozwoju obejmującej jasne cele i środki wykonawcze oraz z należytym uwzględnieniem równowagi społecznej, gospodarczej i środowiskowej. |
| --- | --- |

8.

Priorytet 1: Zmniejszanie śladu gruntowego UE związanego z konsumpcją i zagwarantowanie konsumpcji w UE produktów z łańcuchów dostaw niepowodujących wylesiania

| 9. | Podkreśla, że UE musi zagwarantować konsumpcję produktów z łańcuchów dostaw niepowodujących wylesiania w państwach trzecich, co jest centralnym punktem procesu ochrony i odbudowy lasów na świecie. Wzywa UE do włączenia konsumentów w cały proces w celu wywarcia wpływu na rynki, które polegają na problematycznym przekształcaniu lasów pierwotnych w celu wytwarzania popularnych produktów takich jak kawa, kakao i olej palmowy oraz hodowli zwierząt gospodarskich. |
| --- | --- |

9.

| 10. | Zwraca uwagę na poważne naruszenia praw człowieka i niszczenie środowiska w różnych łańcuchach dostaw produktów (np. soja, olej palmowy, cukier, kakao, wołowina, surowiec do produkcji biopaliw) i podkreśla, że dobrowolne inicjatywy sektora prywatnego i finansowego okazały się dotychczas niewystarczające, by powstrzymać i odwrócić globalną tendencję do wylesiania. Wzywa więc Komisję do wprowadzenia obowiązku przestrzegania norm należytej staranności w odniesieniu do praw człowieka i kwestii środowiskowych (3). |
| --- | --- |

10.

| 11. | Zwraca uwagę, że w wielu państwach członkowskich i regionach UE głównym zagrożeniem dla ochrony ekosystemów leśnych są pożary lasów. Kluczowe znaczenie ma ułatwianie władzom lokalnym i regionalnym dalszego zwiększania odporności na klęski żywiołowe, biorąc pod uwagę, że reagują one jako pierwsze. Opanowanie klęsk żywiołowych dzięki działaniom lokalnych społeczności jest najszybszym i najskuteczniejszym sposobem ograniczania szkód spowodowanych przez pożary lasów. |
| --- | --- |

11.

| 12. | Wzywa Komisję do podjęcia różnorodnych działań w celu zachęcenia konsumentów do aktywnego angażowania się w wybór, promowanie i stosowanie bardziej zrównoważonych towarów. Może to obejmować m.in. ustanowienie specjalnych systemów certyfikacji UE w odniesieniu do produktów niepowodujących wylesiania, uwzględnienie systemu certyfikacji dostępnego już dla produktów leśnych, w tym zarówno w zakresie gospodarki leśnej, jak i łańcucha kontroli pochodzenia produktu (4), w ramach bardziej kompleksowej oceny, również w odniesieniu do produktów innych niż leśne, co obejmuje: zrównoważoną gospodarkę leśną; gospodarkę leśną i systemy produkcji oparte na mniejszym wykorzystaniu zasobów naturalnych (np. wody), substancji chemicznych (np. pestycydów) i energii (paliw kopalnych i ogólnie energii ze źródeł nieodnawialnych); aspekty niepowodujące wylesiania podczas wytwarzania produktów innych niż leśne; propagowanie produktów o ograniczonym śladzie transportowym (np. oznakowanie obszaru, ślad węglowy); ocenę cyklu życia produktów w celu określenia ich wpływu na środowisko oraz umożliwienia porównania ich efektywności środowiskowej. |
| --- | --- |

12.

| 13. | Wzywa Komisję do wzmożenia wysiłków w walce z nielegalnym pozyskiwaniem drewna poprzez pełne i skuteczne wdrożenie unijnego planu prac FLEGT (egzekwowanie prawa, zarządzanie i handel w dziedzinie leśnictwa) na lata 2018–2022, w szczególności poprzez wzmocnienie wdrażania rozporządzenia UE w sprawie drewna. |
| --- | --- |

13.

| 14. | Apeluje do Komisji o usprawnienie komunikacji oraz promowanie wśród konsumentów produktów zrównoważonego leśnictwa poprzez opracowanie specjalnej etykiety wskazującej na wskaźnik wylesiania danego produktu oraz poprawę lub zintegrowanie już dostępnych europejskich baz danych i systemów informacyjnych (np. baza danych dotyczących oznakowania ekologicznego) z produktami niepowodującymi wylesiania, co powinno być łatwe do rozpoznania. |
| --- | --- |

14.

| 15. | Wzywa Komisję do ustanowienia procedur sprawdzania dokładności informacji i ocen zgromadzonych w europejskim systemie informacyjnym w celu zwiększenia zaufania do dostarczanych informacji, włączając w to rygorystyczne wymogi dotyczące identyfikowalności gwarantujące pochodzenie produktów, a także do wzmocnienia systemów monitorowania i egzekwowania w celu zapobiegania nadużyciom i nieprawidłowemu etykietowaniu produktów. Sugeruje rozważenie innych polityk w zakresie źródeł zaopatrzenia, zwłaszcza w krajach o wysokim wskaźniku wylesiania i niskiej liczbie świadectw i/lub wysokim odsetku nielegalnego pozyskiwania drewna, np. wprowadzenia obowiązku udowodnienia, że produkty zostały pozyskane w sposób zrównoważony, w tym dostarczenia dokumentacji na temat wymiany materiału między podmiotami oraz informacji na temat polityki zamówień publicznych wszystkich stron w łańcuchu dostaw. |
| --- | --- |

15.

| 16. | Wzywa wszystkie instytucje i agencje UE do dawania przykładu poprzez zmianę zachowań, zamówienia publiczne i umowy ramowe na stosowanie wyłącznie produktów zrównoważonego leśnictwa. Ponadto zachęca swoich pracowników i członków do kompensowania emisji dwutlenku węgla związanych z przelotami w kontekście pracy w KR-ze poprzez finansowe wsparcie projektów zrównoważonego leśnictwa. |
| --- | --- |

16.

| 17. | Zaznacza, że zamówienia publiczne, odpowiadające za około 14 % PKB UE, stanowią potencjalnie silną dźwignię dla zapewnienia bardziej zrównoważonych zamówień na dostawy towarów, usług i robót przez przedsiębiorstwa. W tym celu wprowadzenie – w ramach dyrektywy 2014/24/UE w sprawie zamówień publicznych – zakazu publicznych zakupów produktów powstałych w wyniku wylesiania może przynieść istotne pozytywne skutki z punktu widzenia promowania produktów niepowodujących wylesiania. |
| --- | --- |

17.

| 18. | Zwraca uwagę, że zachęcanie do zmiany zachowań konsumentów w kierunku zdrowszego odżywiania się na bazie roślin, zawierającego dużo warzyw i owoców (które powinny być certyfikowane jako niepowodujące wylesiania), a tym samym zmniejszenie globalnego spożycia mięsa, może być korzystne dla zdrowia obywateli i planety i je chronić zgodnie z deklaracją Good Food Cities C40 (5). Taka zmiana powinna uwzględniać zalecenia zawarte w strategii „od pola do stołu”, w której zachęca się do wprowadzenia w możliwie największym stopniu lokalnej, zrównoważonej z punktu widzenia środowiska naturalnego i korzystnej dla zdrowia ludzi konsumpcji. |
| --- | --- |

18.

| 19. | Zachęca Komisję do tworzenia synergii i powiązań z aktualnymi projektami i inicjatywami dotyczącymi tworzenia lasów miejskich i podmiejskich oraz korytarzy ekologicznych na szczeblu lokalnym i regionalnym, krajowym i europejskim oraz poza Europą. Wskazuje, że inicjatywy te przynoszą wiele korzyści środowiskowych i społecznych (usługi ekosystemowe) osobom mieszkającym w połączonych miastach. Korzyści te obejmują czyste powietrze, regulację przepływu wody, ochronę gleby przed erozją wodną i wietrzną, odbudowę zdegradowanych obszarów, odporność na klęski żywiołowe i zmianę klimatu, niższe temperatury dzienne w lecie, dostawy żywności, większą różnorodność biologiczną w miastach, lepsze zdrowie fizyczne i psychiczne, wyższe wartości nieruchomości itd. |
| --- | --- |

19.

| 20. | Wzywa do zaangażowania w te działania obywateli europejskich oraz władz lokalnych i regionalnych, podmiotów komercyjnych i zainteresowanych stron, które sprzedają swoje produkty na rynku europejskim (np. przedsiębiorstwom wielonarodowym). Podkreśla ich rolę w ochronie lasów oraz potrzebę zwiększenia przejrzystości sprawozdawczości przedsiębiorstw w zakresie obowiązków społecznych i środowiskowych (zgodnie z dyrektywą 2014/95/UE). |
| --- | --- |

20.

Priorytet 2: Nawiązywanie partnerstw z państwami będącymi producentami w celu ograniczenia eksploatacji lasów i zapewnienia, aby unijna współpraca na rzecz rozwoju nie powodowała wylesiania. Priorytet 3: Rozwijanie współpracy międzynarodowej w celu powstrzymania procesu wylesiania i degradacji lasów oraz propagowania odtworzenia lasów.

| 21. | Zwraca uwagę, że wylesianie najczęściej ma miejsce w krajach nienależących do UE. Większość drewna wyprodukowanego w tych krajach jest wykorzystywana lokalnie, a mimo to poziom korzystania z certyfikacji drewna pozostaje niski, ponieważ koszty uzyskania certyfikatu są zbyt wysokie, zwłaszcza w przypadku drobnych producentów rolnych, którzy konkurują tańszym drewnem konwencjonalnym, a nawet pozyskanym nielegalnie. Podobnie należy zwrócić szczególną uwagę na to, w jaki sposób certyfikować produkty leśne, takie jak kauczuk naturalny, wytwarzane przez dużą liczbę drobnych producentów rolnych. |
| --- | --- |

21.

| 22. | Apeluje o poprawę edukacji ekologicznej w krajach rozwijających się, gdzie znajdują się lasy pierwotne. Stanowi to kluczowy aspekt podnoszenia świadomości w tych krajach na temat znaczenia ich własnych zasobów środowiskowych. Wskazuje, że bezpośrednie zaangażowanie obywateli w inicjatywy w dziedzinie edukacji ekologicznej może przynieść wiele korzyści, takich jak:






  a) | większa wiedza na temat znaczenia usług ekosystemowych zapewnianych społeczeństwu przez lasy, którymi gospodaruje się w sposób zrównoważony, oraz lasy pierwotne; |
| --- | --- | --- |

22.

a)

większa wiedza na temat znaczenia usług ekosystemowych zapewnianych społeczeństwu przez lasy, którymi gospodaruje się w sposób zrównoważony, oraz lasy pierwotne;

| b) | uznanie wielu bezpośrednich i pośrednich korzyści płynących ze zrównoważonej gospodarki leśnej; |
| --- | --- |

b)

uznanie wielu bezpośrednich i pośrednich korzyści płynących ze zrównoważonej gospodarki leśnej;

| c) | większe prawdopodobieństwo uzyskania korzystnych wyników w lokalnych działaniach mających na celu ograniczenie wylesiania i degradacji lasów; większe możliwości przekształcenia ochrony zasobów naturalnych w zrównoważone gospodarowanie nimi, co przyczyni się do ekologicznych miejsc pracy oraz zielonego wzrostu dla lokalnej ludności itp. |
| --- | --- |

c)

większe prawdopodobieństwo uzyskania korzystnych wyników w lokalnych działaniach mających na celu ograniczenie wylesiania i degradacji lasów; większe możliwości przekształcenia ochrony zasobów naturalnych w zrównoważone gospodarowanie nimi, co przyczyni się do ekologicznych miejsc pracy oraz zielonego wzrostu dla lokalnej ludności itp.

| 23. | Zwraca uwagę, ze Komisja Europejska powinna rozważyć możliwość zaproponowania, by lasy pierwotne były traktowane jako obiekty dziedzictwa UNESCO, tak aby pomóc w ochronie przed ich wylesianiem i zwiększyć szanse na zwrócenie uwagi społeczeństwa na ochronę tych lasów. |
| --- | --- |

23.

| 24. | Podkreśla, że obok wielofunkcyjności różnorodność biologiczna stanowi kluczowy element, który należy uwzględnić przy omawianiu ram polityki leśnej UE. Zwraca uwagę, że wylesianiu lasów pierwotnych czy dojrzałych lasów rodzimych za każdym razem towarzyszy utrata różnorodności biologicznej, która jest charakterystyczna dla lasów i której przywrócenie jest trudne, ponieważ dany obszar ulega znacznej degradacji. |
| --- | --- |

24.

| 25. | Przyjmuje z zadowoleniem nową ogólnoeuropejską strategię ochrony różnorodności biologicznej na okres do 2030 r, w ramach której podniesiono poziom ambicji dla UE, tak by pobudzić do działań mających na celu powstrzymanie utraty różnorodności biologicznej i degradacji ekosystemów w całej Europie oraz zdobyć dla UE pozycję światowego lidera w przeciwdziałaniu globalnemu kryzysowi różnorodności biologicznej, np. poprzez utworzenie obszarów chronionych na co najmniej 30 % powierzchni, wprowadzenie prawnie wiążących celów odbudowy zasobów przyrodniczych i ściślejszej ochrony pozostałych lasów pierwotnych i wiekowych, zrównoważone gospodarowanie lasami wtórnymi (6), restytucję zdegradowanych ekosystemów poprzez odbudowę lasów, gleb i terenów podmokłych oraz stworzenie terenów zielonych w miastach. |
| --- | --- |

25.

| 26. | Apeluje o podjęcie o wiele większych wysiłków, by osiągnąć cele związane z leśnictwem w ramach nowej unijnej strategii ochrony różnorodności biologicznej na okres do 2030 r. oraz uzgodnić ambitne globalne ramy polityki w zakresie różnorodności biologicznej na okres po 2020 r., które zostałyby przyjęte na następnej 15. Konferencji Stron Konwencji o różnorodności biologicznej (CBD COP15 ONZ), również w oparciu o ocenę realizacji strategii w okresie do 2020 r. |
| --- | --- |

26.

| 27. | Podkreśla, że umowy handlowe oceniane są pod kątem celu ograniczenia emisji gazów cieplarnianych i opierają się na zrównoważonym rozwoju. Wzywa do rozszerzenia rozdziałów umów dotyczących zrównoważonej gospodarki leśnej i przeciwdziałaniu wylesianiu oraz do włączenia wylesiania do ocen oddziaływania na środowisko. Ze względu na to, że wylesianie w brazylijskim regionie Amazonii osiągnęło rekordowy poziom wskutek 84-procentowego wzrostu liczby pożarów lasów deszczowych (7), wzywa UE i państwa członkowskie do zawieszenia ratyfikacji umowy UE–Mercosur, dopóki rząd Brazylii nie odwróci tej tendencji. |
| --- | --- |

27.

| 28. | Wzywa do zwiększenia wkładu aktywnego, adaptatywnego i partycypacyjnego leśnictwa w strategię leśną UE na okres po 2020 r. na rzecz zachowania i zwiększenia różnorodności biologicznej, co pozwoli zapewnić pełne korzyści, jakie mogą przynieść różnorodność biologiczna i usługi ekosystemowe. Wszystkie te działania i wysiłki powinny przyczyniać się do realizacji bardziej ambitnej globalnej polityki w dziedzinie różnorodności biologicznej, w ramach której Europa apeluje o odpowiedzialne przywództwo. |
| --- | --- |

28.

Priorytet 4: Przekierowanie środków finansowych w celu wsparcia bardziej zrównoważonych praktyk w zakresie użytkowania gruntów. Priorytet 5: Wsparcie w zakresie dostępności i jakości informacji na temat lasów i łańcuchów dostaw towarów, a także dostępu do wspomnianych informacji. Wspieranie badań i innowacji

| 29. | Zaznacza, że środki wprowadzone przez Komisję w celu ochrony i odbudowy lasów w UE i na świecie są szeroko rozpowszechniane wśród obywateli europejskich w celu zwiększenia ich skuteczności i poparcia dla nich. |
| --- | --- |

29.

| 30. | Wzywa Komisję do utworzenia europejskiej bazy danych, w której gromadzono by bieżące i zakończone projekty między UE a państwami trzecimi oraz projekty dwustronne między państwami członkowskimi UE a krajami trzecimi z myślą o ocenie ich wpływu na lasy na całym świecie. Podkreśla zaangażowanie władz lokalnych i regionalnych we wdrażanie tych projektów. |
| --- | --- |

30.

| 31. | Wzywa UE do zainicjowania strategii na rzecz uprzemysłowienia, cyfryzacji i dekarbonizacji (I2D) w celu promowania alternatywnych ekomateriałów na bazie drewna, o których pochodzeniu i śladzie węglowym będzie się informować konsumentów. Strategia powinna zachęcać do certyfikacji produktów niepowodujących wylesiania z myślą o zwiększeniu ich wykorzystania w takich sektorach jak budownictwo, tekstylia, chemia czy przemysł opakowaniowy. |
| --- | --- |

31.

| 32. | Wzywa UE do dalszego rozwijania programów w zakresie badań i monitorowania, takich jak Copernicus, unijny program obserwacji i monitorowania Ziemi oraz inne programy monitorowania w celu nadzorowania łańcucha dostaw towarów z myślą o umożliwieniu identyfikacji produktów, których wytwarzanie spowodowało wylesianie lub degradację środowiska, i ostrzegania o takich produktach. |
| --- | --- |

32.

| 33. | Apeluje do Komisji o rozważenie możliwości utworzenia Europejskiej Agencji Leśnictwa w świetle znaczenia ochrony i odbudowy lasów na świecie. |
| --- | --- |

33.

Bruksela, dnia 2 lipca 2020 r.

Apostolos TZITZIKOSTAS

Przewodniczący Europejskiego Komitetu Regionów

---

(1)  https:/ /www.cbd.int/forest/definitions.shtml

1

(2)  https://www.sciencedirect.com/science/article/pii/S0959378018314365#fig0005

2

(3)  Należyta staranność w odniesieniu do praw człowieka rozumiana jest zazwyczaj jako środki, za pomocą których przedsiębiorstwa mogą zidentyfikować negatywny wpływ ich działalności lub działań powiązanych z ich relacjami biznesowymi na prawa człowieka, zapobiegać mu, łagodzić jego skutki i rozliczać się z niego. https://corporatejustice.org/priorities/13-human-rights-due-diligence.

3

(4)  Np. Rada Dobrej Gospodarki Leśnej (Forest Stewardship Council®, FSC®), program uznawania systemów certyfikacji lasów (Programme for the Endorsement of Forest Certification TM, PEFC) itp.

4

(5)  Zgodnie z deklaracją miasta zobowiązują się do: dostosowania polityki w zakresie zamówień publicznych na dostawy żywności do wytycznych dla diety planetarnej (w idealnym scenariuszu żywność powinna pochodzić z rolnictwa ekologicznego) oraz wspierania ogólnego zwiększenia spożycia zdrowych produktów roślinnych w miastach dzięki odchodzeniu od niezrównoważonego i niezdrowego odżywiania (https://www.c40.org/press_releases/good-food-cities).

5

(6)  https:/ /www.cbd.int/forest/definitions.shtml

6

(7)  Brazylijski Krajowy Instytut Badań Kosmicznych, 2019 r.

7

---

III Akty przygotowawcze

Komitet Regionów

139. sesja plenarna KR-u (posiedzenie mieszane Interactio), 30.6.2020–2.7.2020

| 1.10.2020 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 324/53 |
| --- | --- | --- | --- |

1.10.2020

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 324/53

---

Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Pakiet usługowy: zaktualizowane stanowisko europejskich władz lokalnych i regionalnych

(2020/C 324/09)

| Sprawozdawca: | Jean-Luc VANRAES (BE/Renew E.), radny gminy Uccle |
| --- | --- |
| Dokumenty źródłowe: | Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie wprowadzenia europejskiej e-karty usług oraz powiązanych mechanizmów administracyjnych
  COM(2016) 824 final
  Wniosek dotyczący dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ram prawnych i operacyjnych europejskiej e-karty usług wprowadzonej rozporządzeniem... [rozporządzenie ESC]
  COM(2016) 823 final
  Wniosek dotyczący dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie analizy proporcjonalności przed przyjęciem nowych regulacji dotyczących zawodów
  COM(2016) 822 final
  Wniosek dotyczący dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie egzekwowania dyrektywy 2006/123/WE dotyczącej usług na rynku wewnętrznym, określającej procedurę powiadomień w odniesieniu do systemów zezwoleń i wymogów dotyczących usług oraz zmieniającej dyrektywę 2006/123/WE i rozporządzenie (UE) nr 1024/2012 w sprawie współpracy administracyjnej za pośrednictwem systemu wymiany informacji na rynku wewnętrznym
  COM(2016) 821 final
  Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów w sprawie zaleceń dotyczących reformy zawodów regulowanych
  COM(2016) 820 final |

Sprawozdawca:

Jean-Luc VANRAES (BE/Renew E.), radny gminy Uccle

Dokumenty źródłowe:

Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie wprowadzenia europejskiej e-karty usług oraz powiązanych mechanizmów administracyjnych

COM(2016) 824 final

Wniosek dotyczący dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ram prawnych i operacyjnych europejskiej e-karty usług wprowadzonej rozporządzeniem... [rozporządzenie ESC]

COM(2016) 823 final

Wniosek dotyczący dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie analizy proporcjonalności przed przyjęciem nowych regulacji dotyczących zawodów

COM(2016) 822 final

Wniosek dotyczący dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie egzekwowania dyrektywy 2006/123/WE dotyczącej usług na rynku wewnętrznym, określającej procedurę powiadomień w odniesieniu do systemów zezwoleń i wymogów dotyczących usług oraz zmieniającej dyrektywę 2006/123/WE i rozporządzenie (UE) nr 1024/2012 w sprawie współpracy administracyjnej za pośrednictwem systemu wymiany informacji na rynku wewnętrznym

COM(2016) 821 final

Komunikat Komisji do Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów w sprawie zaleceń dotyczących reformy zawodów regulowanych

COM(2016) 820 final

ZALECENIA POLITYCZNE

EUROPEJSKI KOMITET REGIONÓW

Waga i pilna potrzeba urzeczywistnienia jednolitego rynku usług

| 1. | Uznaje, że jednolity rynek jest ważnym osiągnięciem polityki UE stanowiącej podstawę konkurencyjności Europy, dobrobytu i dobrostanu konsumentów. Podkreśla, że sprawnie funkcjonujący jednolity rynek przyczynia się również do pobudzenia wzrostu gospodarczego, innowacji i zatrudnienia na szczeblu regionalnym i lokalnym oraz że władze regionalne i lokalne, jako istotni nabywcy publiczni, czerpią korzyści z lepszego funkcjonowania jednolitego rynku, w tym usług. |
| --- | --- |

1.

| 2. | Odnotowuje, że prace nad urzeczywistnieniem jednolitego rynku wciąż trwają i że nadal istnieją duże bariery. Podkreśla, że jego wdrożenie i pogłębienie wymagają większego zaangażowania podmiotów instytucjonalnych na wszystkich poziomach sprawowania rządów oraz że w szczególności państwa członkowskie ponoszą dużą odpowiedzialność za zapewnienie skutecznego wdrożenia. |
| --- | --- |

2.

| 3. | Akcentuje, że wnioski dotyczące polityki jednolitego rynku mogą mieć istotne skutki terytorialne, które należy odpowiednio ocenić. Oceny oddziaływania terytorialnego przyczyniają się do pomiaru możliwych skutków wniosków ustawodawczych w kompleksowy i wyważony sposób, gdyż obejmują wielorakie aspekty, i mają zasadnicze znaczenie dla wielu regionów, które nie uczestniczą bezpośrednio w procesie legislacyjnym, lecz wdrażają prawodawstwo. Przypomina, że KR jest gotów wnieść do tych ocen swą wiedzę fachową. |
| --- | --- |

3.

| 4. | Apeluje, by wdrożenie jednolitego rynku odbywało się z jak największym poszanowaniem zasad lokalnej samorządności. Przypomina, że w Europejskiej karcie samorządu lokalnego (1) uznano, iż władze lokalne są jednym z głównych filarów każdego ustroju demokratycznego, że ochrona i wzmocnienie lokalnej samorządności wnosi istotny wkład w budowę Europy opartej na zasadach demokracji i decentralizacji władzy oraz że wymaga to, by władze lokalne miały szeroki zakres autonomii w zakresie swych obowiązków, sposobu ich wykonywania i stosowanych w tym celu środków, a także zasobów potrzebnych w tym celu. |
| --- | --- |

4.

| 5. | Uważa, że należy rozważyć bardziej zdecentralizowane podejście do wdrażania jednolitego rynku, obejmujące powierzenie odpowiedzialności za monitorowanie i kontrolowanie właściwego stosowania prawa UE agencjom na szczeblu państw członkowskich, na wzór zdecentralizowanego podejścia do stosowania unijnych reguł konkurencji. Uważa, że takie zdecentralizowane podejście pomogłoby zarówno w zmniejszeniu obciążenia administracyjnego na wszystkich szczeblach, jak i we wzbudzeniu poczucia odpowiedzialności państw członkowskich za jednolity rynek, co ma zasadnicze znaczenie dla jego właściwego funkcjonowania. |
| --- | --- |

5.

| 6. | Zwraca uwagę, że wiele wciąż istniejących znacznych barier gospodarczych występuje w dziedzinie usług. |
| --- | --- |

6.

| 7. | Podkreśla, że usługi są głównym elementem europejskiej gospodarki, odpowiadają za około 70 % zarówno PKB, jak i miejsc pracy (2). Zwraca jednak uwagę, że sektor usług w UE charakteryzuje się powolnym wzrostem wydajności i słabą konkurencją oraz ogromną różnorodnością sektorów usługowych o różnej specyfice. Odnotowuje, że wewnątrzunijny handel usługami stanowi zaledwie jedną trzecią wewnątrzunijnego handlu towarami i nie wykazuje żadnych oznak nadrabiania zaległości. |
| --- | --- |

7.

| 8. | Podkreśla, że nieuzasadnione bariery w transgranicznym świadczeniu usług wynikające głównie z odmiennych krajowych przepisów i procedur należą do głównych przyczyn słabych wyników tego sektora i że ich usunięcie zwiększyłoby szanse usługodawców i klientów na pełne wykorzystanie potencjału jednolitego rynku. Zaznacza, że dalsze działania w tym zakresie muszą być podejmowane przy uwzględnieniu wykazanych potrzeb usługodawców. Podkreśla że ogromna różnorodność sektorów usług może wymagać przyjęcia podejścia bardziej nakierowanego na poszczególne sektory oraz że władze regionalne i lokalne mogłyby odegrać ważną rolę w rozwiązywaniu pojawiających się problemów. |
| --- | --- |

8.

| 9. | Podkreśla, że usługi zapewniają istotny pośredni wkład w gospodarkę jako część globalnych łańcuchów wartości oraz że konkurencyjne usługi, zwłaszcza usługi biznesowe, są kluczowe dla wydajności i konkurencyjności kosztowej w innych sektorach, takich jak produkcja, mających zasadnicze znaczenie dla gospodarki regionalnej i lokalnej. |
| --- | --- |

9.

| 10. | Wskazuje, że potencjał dyrektywy usługowej, dziesięć lat po jej wejściu w życie, w zakresie poprawy swobodnego przepływu usług nie został jeszcze w pełni wykorzystany oraz że usługodawcy w wielu sektorach usługowych nadal zmagają się z licznymi barierami przy rozpoczynaniu działalności w innym państwie członkowskim lub podczas tymczasowego świadczenia usług transgranicznych. Zauważa, że zgodnie z szacunkami wyeliminowanie barier w handlu transgranicznym i inwestycjach dotyczących usług na podstawie ram już stworzonych przez dyrektywę usługową mogłoby zwiększyć unijny PKB o 1,7 %. |
| --- | --- |

10.

| 11. | Odnotowuje, że z wniosków ustawodawczych Komisji w pakiecie usługowym przyjęto tylko jeden, a mianowicie dyrektywę w sprawie analizy proporcjonalności przed przyjęciem nowych regulacji dotyczących zawodów. Zauważa ponadto, że wnioski ustawodawcze dotyczące europejskiej e-karty usług są blokowane w procesie legislacyjnym oraz że bardzo powoli postępuje przyjęcie proponowanej dyrektywy określającej procedurę powiadomień w odniesieniu do systemów zezwoleń i wymogów dotyczących usług. |
| --- | --- |

11.

| 12. | Zwraca się do Komisji o przeanalizowanie najbardziej rozpowszechnionych rodzajów działalności gospodarczej i zawodowej w każdym państwie członkowskim, w ramach których można by już teraz czerpać korzyści z obowiązującej dyrektywy usługowej, tak by można było jak najszybciej sporządzić kompleksowy wykaz niepotrzebnych kosztów i utrudnień dla przedsiębiorców. Wzywa również Komisję do opracowania w trybie pilnym zalecenia zawierającego standardowy model pojedynczego punktu kontaktowego przewidzianego w art. 6 dyrektywy, tak aby państwa członkowskie dysponowały wspólnym wzorem maksymalnie ułatwiającym usługodawcom konsultowanie się we własnym języku, jak ma to miejsce – bardzo skutecznie i przy minimalnych kosztach tłumaczeń – w przypadku przepisów technicznych. |
| --- | --- |

12.

| 13. | Odnotowuje, że wyrok TSUE w sprawie Visser Vastgoed (3) może mieć istotne konsekwencje dla władz lokalnych i regionalnych. Jest zdania, że należy je uwzględnić w prawodawstwie UE i że proponowana dyrektywa w sprawie powiadomień stanowi właściwe ramy dla realizacji tego celu. |
| --- | --- |

13.

| 14. | Uważa, że konsekwencje sprawy Visser Vastgoed mogą się nie ograniczać do obowiązków powiadomienia o planach zagospodarowania przestrzennego, które dotyczą co prawda usług detalicznych, lecz mają potencjalnie o wiele większy zasięg. |
| --- | --- |

14.

| 15. | Uznaje znaczenie sprawnie funkcjonującego jednolitego rynku dla regionów przygranicznych i uważa, że instrumenty współpracy transgranicznej UE takie jak EUWT (4) mogą odegrać w tym zakresie przydatną rolę. |
| --- | --- |

15.

Europejska e-karta usług

| 16. | Przyjmuje do wiadomości, że Parlament Europejski odrzucił wniosek Komisji w sprawie e-karty usług i zwrócił się do Komisji o wycofanie tego dossier. Zauważa ponadto, że Rada nie była w stanie wypracować wspólnego stanowiska w tej sprawie i przypomina, że aby wspierać przedsiębiorstwa świadczące usługi transgraniczne, należy prawidłowo wdrożyć środki przewidziane w obecnej dyrektywie usługowej, takie jak choćby pojedyncze punkty kontaktowe. |
| --- | --- |

16.

| 17. | Przypomina współprawodawcom, że w pierwotnym założeniu wniosku, które nie zostało osiągnięte, e-karta usług miała zmniejszyć złożoność procedur administracyjnych i koszty ponoszone przez usługodawców transgranicznych, zwłaszcza MŚP, na etapie dopełniania formalności administracyjnych. |
| --- | --- |

17.

| 18. | Zwraca uwagę, że bez wdrożenia e-karty usług usługodawcy transgraniczni nadal ponoszą te same koszty dopełniania formalności administracyjnych i że e-karta usług miała je zmniejszyć o połowę, co byłoby bardzo korzystne dla MŚP. |
| --- | --- |

18.

| 19. | Dlatego też przypomina potrzebę podjęcia istotnych kroków w zakresie uproszczenia procedur administracyjnych z punktu widzenia usługodawców i zbędnych kosztów, które nadal ponoszą. Zwraca jednak uwagę, że obciążenie legislacyjne, techniczne i administracyjne dla władz lokalnych i regionalnych związane z wprowadzeniem e-karty usług musi być proporcjonalne do oczekiwanych korzyści. |
| --- | --- |

19.

| 20. | Przypomina współprawodawcom, że dyrektywa usługowa stanowi, iż państwa członkowskie nie mogą powielać wymogów równoważnych z wymogami, które usługodawca spełnił już w innym państwie członkowskim. Odnotowuje jednak, że zasadę tę nadal niewystarczająco stosuje się w praktyce, w związku z czym usługodawcy muszą często spełnić te same wymogi co przedsiębiorstwa krajowe, choć wywiązali się już z równoważnych lub podobnych wymogów w rodzimym państwie członkowskim. |
| --- | --- |

20.

| 21. | Zwraca uwagę współprawodawców na to, że złożoność współpracy między organami krajowymi oraz wynikające z niej obciążenia administracyjne związane z proponowaną procedurą e-karty usług były jednym z głównych powodów, dla których nie udało się osiągnąć kompromisu w negocjacjach w tej sprawie. W związku z tym zwraca się do Komisji Europejskiej o to, by przy opracowywaniu przyszłych wniosków skupiła się na prostych i jasnych zasadach współpracy między organami. |
| --- | --- |

21.

| 22. | Zwraca uwagę, że znaczne różnice między państwami członkowskimi pod względem wymogów dotyczących formy prawnej i własności udziałów są również nadal przeszkodą w swobodzie przedsiębiorczości w sektorze usług biznesowych. |
| --- | --- |

22.

| 23. | Odnotowuje również, że usługodawcy mają poważne trudności w uzyskaniu wymaganego prawnie ubezpieczenia od odpowiedzialności zawodowej, gdy starają się zaoferować usługi w innym państwie członkowskim. |
| --- | --- |

23.

| 24. | Zwraca również uwagę, że krajowe przepisy sektorowe nie zawsze wprowadzają konieczne rozróżnienie między wymogami obowiązującymi usługodawców starających się rozpocząć działalność gospodarczą a usługodawcami pragnącymi świadczyć tymczasowo usługi transgraniczne, co prowadzi do niepewności i nieproporcjonalnych wymogów regulacyjnych odnośnie do usługodawców transgranicznych. |
| --- | --- |

24.

| 25. | Ubolewa, że wspomniane wyżej przeszkody nie zostały zniesione i nadal przyczyniają się do niskiej integracji usług na jednolitym rynku w ramach ustanowionych już w dyrektywie usługowej. |
| --- | --- |

25.

| 26. | Dlatego też nalega, by pozostałe instytucje osiągnęły porozumienie w celu rozstrzygnięcia kwestii, które ma rozwiązać wniosek ustawodawczy dotyczący e-karty, dzięki czemu możliwe będzie lepsze wdrożenie dyrektywy usługowej w terenie. |
| --- | --- |

26.

| 27. | Dostrzega różne podejścia państw członkowskich do kryteriów kwalifikowalności usługodawców do udziału w przetargach, co może stanowić przeszkodę w urzeczywistnieniu jednolitego rynku. Dlatego też potencjał instrumentów UE należy wykorzystać do usprawnienia tych podejść tam, gdzie jest to możliwe. |
| --- | --- |

27.

| 28. | Zwraca uwagę na przepisy dyrektywy usługowej mające na celu zwiększenie działalności transgranicznej oraz rozwój rzeczywistego jednolitego rynku usług dzięki większej zbieżności zasad wykonywania zawodu na szczeblu europejskim i wzywa Komisję Europejską do zaproponowania inicjatyw zachęcających stowarzyszenia zawodowe na szczeblu europejskim do wykorzystania tych możliwości do ułatwienia swobodnego przepływu usługodawców. |
| --- | --- |

28.

| 29. | Podkreśla znaczenie dyrektywy usługowej i jej wkładu w swobodny przepływ usług na jednolitym rynku. Jednocześnie podkreśla, że przedsiębiorstwa, w szczególności MŚP, i organy publiczne stoją w obliczu wielu wyzwań związanych ze stosowaniem przepisów dyrektywy. |
| --- | --- |

29.

Procedura powiadomień

| 30. | Odnotowuje wyrok TSUE w sprawie Visser Vastgoed oraz niepewność prawa, jaką może pociągać on za sobą dla władz lokalnych i regionalnych (5), w szczególności w odniesieniu do kwestii obowiązku powiadomienia. Jednocześnie jego zakres może się nie ograniczać do usług detalicznych i planowania przestrzennego, lecz może mieć wpływ na inne działania regulacyjne władz lokalnych i regionalnych. |
| --- | --- |

30.

| 31. | Zauważa, że poprawa procedury powiadomień w ramach pakietu usługowego jest okazją do rozwiązania problemów, na które zwrócił uwagę wyrok TSUE, i wzywa współprawodawców do skoncentrowania wysiłków na opracowaniu rozwiązań w trakcie obecnych negocjacji dotyczących procedury powiadamiania, które zapewniłyby również niezbędną pewność prawa. |
| --- | --- |

31.

| 32. | Podkreśla, że wiele władz lokalnych i regionalnych musi sprostać wyzwaniom dotyczącym zdolności i zasobów, by podołać obciążeniom administracyjnym związanym z obecnym prawnym obowiązkiem powiadomienia – w świetle wyroku TSUE – i że wszelkie nowe procedury powiadomień powinny to brać pod uwagę, by jak najbardziej zmniejszyć obciążenia administracyjne. |
| --- | --- |

32.

| 33. | Wskazuje na potrzebę znalezienia właściwej równowagi między działaniami potrzebnymi do wypełnienia obowiązków powiadomienia a wartością dodaną dla osiągnięcia celów dyrektywy usługowej z uwzględnieniem faktu, że większość przepisów lokalnych i regionalnych ma nieznaczny wpływ na jednolity rynek i jest prawdopodobnie zgodna z wymogami dyrektywy usługowej. |
| --- | --- |

33.

| 34. | Akcentuje, że wszelkie nowe procedury powiadomień nie powinny prowadzić do zbędnych opóźnień w przyjmowaniu przepisów lokalnych i regionalnych, gdyż opóźnienia wywierają negatywny wpływ na wszystkie zainteresowane strony i utrudniają działalność gospodarczą oraz inwestycje (na przykład w handel detaliczny i powiązaną z nim rozbudowę nieruchomości). |
| --- | --- |

34.

| 35. | Apeluje, by Komisja Europejska wykazała się wystarczającą przejrzystością i otwartością na dialog w kontekście jakiejkolwiek nowej procedury powiadomień, szczególnie na tym etapie procedury, kiedy ocenia ona zgodność danego przepisu lokalnego lub regionalnego z dyrektywą usługową. |
| --- | --- |

35.

| 36. | Podkreśla potrzebę skutecznego wdrożenia dyrektywy usługowej i w związku z tym sugeruje, by Komisja Europejska opracowała zestaw kryteriów ilościowych i/lub jakościowych w celu stwierdzenia, jaki rodzaj przepisów lokalnych i regionalnych mógłby zostać zwolniony z obowiązku powiadomienia na mocy dyrektywy usługowej w taki sposób, by zwolnienie to nie utrudniało wdrożenia tejże dyrektywy. |
| --- | --- |

36.

| 37. | Proponuje, by Komisja i Europejska zbadała wykonalność zdecentralizowanych aspektów wdrażania, w tym powiadomień, związanych z kryteriami ilościowymi i/lub jakościowymi, gdyż może to zwiększyć skuteczność wdrażania i umożliwić dokładniejszą ocenę interesu publicznego na szczeblu lokalnym i regionalnym i tym samym zapewnić poszanowanie zasady samorządności lokalnej i zasady pomocniczości. |
| --- | --- |

37.

| 38. | Podkreśla wagę zasad niedyskryminacji, proporcjonalności i interesu publicznego stosowanych w dyrektywie usługowej i zwraca uwagę w lokalnym i regionalnym kontekście regulacyjnym, że motyw 9 dyrektywy usługowej wyraźnie wyłącza z zakresu jej stosowania przepisy dotyczące zagospodarowania lub użytkowania terenu oraz planowania przestrzennego w miastach i na wsi. |
| --- | --- |

38.

Bruksela, dnia 1 lipca 2020 r.

Apostolos TZITZIKOSTAS

Przewodniczący Europejskiego Komitetu Regionów

---

(1)  Rada Europy, 1985 r.

1

(2)  Dokument roboczy służb Komisji „Sprawozdanie z funkcjonowania jednolitego rynku za 2019 r.”, SWD(2019) 444 final.

2

(3)  Sprawy połączone C-360/15 i C-31/16, w sprawie których wyrok wydano 30 stycznia 2018 r.

3

(4)  Europejskie ugrupowanie współpracy terytorialnej.

4

(5)  W UE jest ponad 95 000 gmin, między którymi istnieją znaczne różnice pod względem wielkości i zdolności. W Niemczech i Austrii dyrektywa usługowa i ustanowiony w niej obowiązek powiadomienia mogłyby dotyczyć łącznie nawet 250 000 lokalnych planów zagospodarowania przestrzennego (sprawozdanie okresowe z 15 stycznia 2020 r. ze zleconego przez KR badania na temat konsekwencji dyrektywy KE o powiadomieniach dla władz lokalnych i regionalnych w świetle wyroku TSUE ze stycznia 2018 r.).

5

---

| 1.10.2020 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 324/58 |
| --- | --- | --- | --- |

1.10.2020

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 324/58

---

Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Europejskie prawo o klimacie: ustanowienie ram na rzecz osiągnięcia neutralności klimatycznej

(2020/C 324/10)

| Sprawozdawca: | Juan Manuel MORENO BONILLA (ES/EPL), premier rządu wspólnoty autonomicznej Andaluzja |
| --- | --- |
| Dokument źródłowy: | Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego ramy na potrzeby osiągnięcia neutralności klimatycznej i zmieniającego rozporządzenie (UE) 2018/1999 (Europejskie prawo o klimacie)
  COM(2020) 80 final |

Sprawozdawca:

Juan Manuel MORENO BONILLA (ES/EPL), premier rządu wspólnoty autonomicznej Andaluzja

Dokument źródłowy:

Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego ramy na potrzeby osiągnięcia neutralności klimatycznej i zmieniającego rozporządzenie (UE) 2018/1999 (Europejskie prawo o klimacie)

COM(2020) 80 final

I.   ZALECANE POPRAWKI

Poprawka 1

Motyw 5

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| (5) | Działania w dziedzinie klimatu podejmowane przez Unię
  i
   państwa członkowskie powinny mieć na celu ochronę ludzi i naszej planety, dobrobytu, dostatku, zdrowia, integralności ekosystemów i różnorodności biologicznej przed zagrożeniem wynikającym ze zmiany klimatu, w kontekście agendy na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030 i w dążeniu do realizacji celów porozumienia paryskiego, oraz w celu osiągnięcia jak największego dobrobytu w granicach planety oraz zwiększenia odporności i zmniejszenia wrażliwości społeczeństwa na zmianę klimatu. |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

(5)

Działania w dziedzinie klimatu podejmowane przez Unię
  i
   państwa członkowskie powinny mieć na celu ochronę ludzi i naszej planety, dobrobytu, dostatku, zdrowia, integralności ekosystemów i różnorodności biologicznej przed zagrożeniem wynikającym ze zmiany klimatu, w kontekście agendy na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030 i w dążeniu do realizacji celów porozumienia paryskiego, oraz w celu osiągnięcia jak największego dobrobytu w granicach planety oraz zwiększenia odporności i zmniejszenia wrażliwości społeczeństwa na zmianę klimatu.

| (5) | Działania w dziedzinie klimatu podejmowane przez Unię i państwa członkowskie
  oraz władze regionalne i lokalne
  powinny mieć na celu ochronę ludzi i naszej planety, dobrobytu, dostatku, zdrowia, integralności ekosystemów i różnorodności biologicznej przed zagrożeniem wynikającym ze zmiany klimatu, w kontekście agendy na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030 i w dążeniu do realizacji celów porozumienia paryskiego, oraz w celu osiągnięcia jak największego dobrobytu w granicach planety oraz zwiększenia odporności i zmniejszenia wrażliwości społeczeństwa na zmianę klimatu. |
| --- | --- |

(5)

Działania w dziedzinie klimatu podejmowane przez Unię i państwa członkowskie
  oraz władze regionalne i lokalne
  powinny mieć na celu ochronę ludzi i naszej planety, dobrobytu, dostatku, zdrowia, integralności ekosystemów i różnorodności biologicznej przed zagrożeniem wynikającym ze zmiany klimatu, w kontekście agendy na rzecz zrównoważonego rozwoju 2030 i w dążeniu do realizacji celów porozumienia paryskiego, oraz w celu osiągnięcia jak największego dobrobytu w granicach planety oraz zwiększenia odporności i zmniejszenia wrażliwości społeczeństwa na zmianę klimatu.

Uzasadnienie

Działania na szczeblu lokalnym i regionalnym mają zasadnicze znaczenie dla realizacji celu neutralności klimatycznej, uznanego w porozumieniu paryskim i w pełnej zgodności z celami przedstawionymi w motywie. Wobec tego nieuwzględnienie w nim władz lokalnych i regionalnych byłoby przejawem zaniedbania.

Poprawka 2

Motyw 14

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| (14) | Dostosowanie się do zmiany klimatu jest kluczowym elementem długoterminowej, światowej reakcji na tę zmianę. Dlatego państwa członkowskie i Unia powinny zwiększyć swoje zdolności adaptacyjne, wzmocnić odporność i zmniejszyć wrażliwość na zmianę klimatu zgodnie z art. 7 porozumienia paryskiego, jak również zmaksymalizować korzyści płynące z innych polityk i prawodawstwa dotyczących środowiska. Państwa członkowskie powinny przyjąć kompleksowe krajowe strategie i plany w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu. |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

(14)

Dostosowanie się do zmiany klimatu jest kluczowym elementem długoterminowej, światowej reakcji na tę zmianę. Dlatego państwa członkowskie i Unia powinny zwiększyć swoje zdolności adaptacyjne, wzmocnić odporność i zmniejszyć wrażliwość na zmianę klimatu zgodnie z art. 7 porozumienia paryskiego, jak również zmaksymalizować korzyści płynące z innych polityk i prawodawstwa dotyczących środowiska. Państwa członkowskie powinny przyjąć kompleksowe krajowe strategie i plany w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu.

| (14) | Dostosowanie się do zmiany klimatu jest kluczowym elementem długoterminowej, światowej reakcji na tę zmianę. Dlatego państwa członkowskie i Unia powinny zwiększyć swoje zdolności adaptacyjne, wzmocnić odporność i zmniejszyć wrażliwość na zmianę klimatu zgodnie z art. 7 porozumienia paryskiego, jak również zmaksymalizować korzyści płynące z innych polityk i prawodawstwa dotyczących środowiska. Państwa członkowskie powinny przyjąć kompleksowe krajowe strategie i plany w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu
  , uwzględniające zróżnicowanie obszarów Europy pod względem gospodarczym, społecznym i geograficznym oraz specyfikę regionów najbardziej oddalonych
  . |
| --- | --- |

(14)

Dostosowanie się do zmiany klimatu jest kluczowym elementem długoterminowej, światowej reakcji na tę zmianę. Dlatego państwa członkowskie i Unia powinny zwiększyć swoje zdolności adaptacyjne, wzmocnić odporność i zmniejszyć wrażliwość na zmianę klimatu zgodnie z art. 7 porozumienia paryskiego, jak również zmaksymalizować korzyści płynące z innych polityk i prawodawstwa dotyczących środowiska. Państwa członkowskie powinny przyjąć kompleksowe krajowe strategie i plany w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu
  , uwzględniające zróżnicowanie obszarów Europy pod względem gospodarczym, społecznym i geograficznym oraz specyfikę regionów najbardziej oddalonych
  .

Uzasadnienie

Czynniki terytorialne odgrywają kluczową rolę przy dokonywaniu wyboru właściwej polityki służącej wzmocnieniu odporności i działań dostosowawczych. Cechy geograficzne, klimatyczne, społeczne i gospodarcze mają zasadnicze znaczenie dla oceny i ustalania podatności na zagrożenia, dla zarządzania ryzykiem oraz opracowywania scenariuszy na przyszłość związanych ze zmiennymi klimatycznymi. Utworzenie instrumentów prognostycznych dotyczących przystosowania i budowania odporności, które można dostosowywać do różnych sytuacji na poziomie regionalnym i lokalnym, stanowiłoby ogromny krok naprzód w rozwoju tych strategii.

Poprawka 3

Motyw 17

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| (17) | Komisja w swoim komunikacie „Europejski Zielony Ład” zapowiedziała, że zamierza ocenić i przedstawić wnioski dotyczące podwyższenia unijnego celu w zakresie obniżenia emisji gazów cieplarnianych na 2030 r., aby zapewnić jego spójność z celem neutralności klimatycznej na 2050 r. W tym komunikacie Komisja podkreśliła, że do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej powinny przyczynić się wszystkie obszary polityki Unii i wszystkie sektory powinny odegrać w tym swoją rolę.
  Do
  września 2020 r. Komisja powinna, w oparciu o kompleksową ocenę skutków i z uwzględnieniem dokonanej przez siebie analizy zintegrowanych krajowych planów w dziedzinie energii i klimatu, przedłożonych Komisji zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1999 (1), dokonać przeglądu unijnego celu klimatycznego na 2030 r. i zbadać opcje wprowadzenia nowego celu na 2030 r. na poziomie
  50–
  55 % redukcji emisji w porównaniu z poziomem z 1990 r. Jeżeli uzna za stosowne skorygowanie unijnego celu na 2030 r., powinna przedłożyć Parlamentowi Europejskiemu i Radzie wnioski w sprawie wprowadzenia zmian do niniejszego rozporządzenia. Poza tym Komisja powinna do 30 czerwca 2021 r. ocenić, w jaki sposób należałoby zmienić unijne akty prawne wdrażające ten cel, aby osiągnąć redukcję emisji na poziomie
  50–
  55 % w porównaniu z 1990 r. |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

(17)

Komisja w swoim komunikacie „Europejski Zielony Ład” zapowiedziała, że zamierza ocenić i przedstawić wnioski dotyczące podwyższenia unijnego celu w zakresie obniżenia emisji gazów cieplarnianych na 2030 r., aby zapewnić jego spójność z celem neutralności klimatycznej na 2050 r. W tym komunikacie Komisja podkreśliła, że do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej powinny przyczynić się wszystkie obszary polityki Unii i wszystkie sektory powinny odegrać w tym swoją rolę.
  Do
  września 2020 r. Komisja powinna, w oparciu o kompleksową ocenę skutków i z uwzględnieniem dokonanej przez siebie analizy zintegrowanych krajowych planów w dziedzinie energii i klimatu, przedłożonych Komisji zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1999 (1), dokonać przeglądu unijnego celu klimatycznego na 2030 r. i zbadać opcje wprowadzenia nowego celu na 2030 r. na poziomie
  50–
  55 % redukcji emisji w porównaniu z poziomem z 1990 r. Jeżeli uzna za stosowne skorygowanie unijnego celu na 2030 r., powinna przedłożyć Parlamentowi Europejskiemu i Radzie wnioski w sprawie wprowadzenia zmian do niniejszego rozporządzenia. Poza tym Komisja powinna do 30 czerwca 2021 r. ocenić, w jaki sposób należałoby zmienić unijne akty prawne wdrażające ten cel, aby osiągnąć redukcję emisji na poziomie
  50–
  55 % w porównaniu z 1990 r.

| (17) | Komisja w swoim komunikacie „Europejski Zielony Ład” zapowiedziała, że zamierza ocenić i przedstawić wnioski dotyczące podwyższenia unijnego celu w zakresie obniżenia emisji gazów cieplarnianych na 2030 r., aby zapewnić jego spójność z celem neutralności klimatycznej na 2050 r. W tym komunikacie Komisja podkreśliła, że do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej powinny przyczynić się wszystkie obszary polityki Unii i wszystkie sektory powinny odegrać w tym swoją rolę.
  Jak najszybciej, a najpóźniej do początku
  września 2020 r. Komisja powinna, w oparciu o kompleksową ocenę skutków i z uwzględnieniem dokonanej przez siebie analizy zintegrowanych krajowych planów w dziedzinie energii i klimatu, przedłożonych Komisji zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1999 (1), dokonać przeglądu unijnego celu klimatycznego na 2030 r. i zbadać opcje wprowadzenia nowego celu na 2030 r. na poziomie
  przynajmniej
  55 % redukcji emisji w porównaniu z poziomem z 1990 r. Jeżeli uzna za stosowne skorygowanie unijnego celu na 2030 r., powinna przedłożyć Parlamentowi Europejskiemu i Radzie wnioski w sprawie wprowadzenia zmian do niniejszego rozporządzenia. Poza tym Komisja powinna do 30 czerwca 2021 r. ocenić, w jaki sposób należałoby zmienić unijne akty prawne wdrażające ten cel, aby osiągnąć redukcję emisji na poziomie
  przynajmniej
  55 % w porównaniu z 1990 r. |
| --- | --- |

(17)

Komisja w swoim komunikacie „Europejski Zielony Ład” zapowiedziała, że zamierza ocenić i przedstawić wnioski dotyczące podwyższenia unijnego celu w zakresie obniżenia emisji gazów cieplarnianych na 2030 r., aby zapewnić jego spójność z celem neutralności klimatycznej na 2050 r. W tym komunikacie Komisja podkreśliła, że do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej powinny przyczynić się wszystkie obszary polityki Unii i wszystkie sektory powinny odegrać w tym swoją rolę.
  Jak najszybciej, a najpóźniej do początku
  września 2020 r. Komisja powinna, w oparciu o kompleksową ocenę skutków i z uwzględnieniem dokonanej przez siebie analizy zintegrowanych krajowych planów w dziedzinie energii i klimatu, przedłożonych Komisji zgodnie z rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1999 (1), dokonać przeglądu unijnego celu klimatycznego na 2030 r. i zbadać opcje wprowadzenia nowego celu na 2030 r. na poziomie
  przynajmniej
  55 % redukcji emisji w porównaniu z poziomem z 1990 r. Jeżeli uzna za stosowne skorygowanie unijnego celu na 2030 r., powinna przedłożyć Parlamentowi Europejskiemu i Radzie wnioski w sprawie wprowadzenia zmian do niniejszego rozporządzenia. Poza tym Komisja powinna do 30 czerwca 2021 r. ocenić, w jaki sposób należałoby zmienić unijne akty prawne wdrażające ten cel, aby osiągnąć redukcję emisji na poziomie
  przynajmniej
  55 % w porównaniu z 1990 r.

Uzasadnienie

Jeżeli chcemy zagwarantować, że europejski plan naprawy gospodarczej będzie ekologiczny, a obecne inwestycje doprowadzą do osiągnięcia celów na 2030 r. i ostatecznie także celów na 2050 r., należy jak najszybciej opublikować ocenę skutków ram legislacyjnych do 2030 r. i musi ona być ambitna.

Poprawka 4

Motyw 18

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| (18) | Aby Unia i państwa członkowskie pozostały na właściwej drodze do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej i postępów w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu, Komisja powinna regularnie oceniać dokonane postępy. Jeżeli zbiorowe postępy poczynione przez państwa członkowskie w dążeniu do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej lub w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu będą niewystarczające lub jeżeli unijne środki będą niespójne z celem

  neutralności klimatycznej

  lub nieadekwatne pod względem zwiększania zdolności adaptacyjnych, wzmacniania odporności lub zmniejszania podatności na zmianę klimatu, Komisja powinna wprowadzić niezbędne środki zgodnie z Traktatami. Komisja powinna również regularnie oceniać odpowiednie środki krajowe i wydawać zalecenia, jeżeli stwierdzi, że środki zastosowane przez państwo członkowskie są niespójne z celem neutralności klimatycznej lub nieadekwatne pod względem zwiększania zdolności adaptacyjnych, wzmacniania odporności lub zmniejszania podatności na zmianę klimatu. |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

(18)

Aby Unia i państwa członkowskie pozostały na właściwej drodze do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej i postępów w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu, Komisja powinna regularnie oceniać dokonane postępy. Jeżeli zbiorowe postępy poczynione przez państwa członkowskie w dążeniu do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej lub w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu będą niewystarczające lub jeżeli unijne środki będą niespójne z celem

  neutralności klimatycznej

  lub nieadekwatne pod względem zwiększania zdolności adaptacyjnych, wzmacniania odporności lub zmniejszania podatności na zmianę klimatu, Komisja powinna wprowadzić niezbędne środki zgodnie z Traktatami. Komisja powinna również regularnie oceniać odpowiednie środki krajowe i wydawać zalecenia, jeżeli stwierdzi, że środki zastosowane przez państwo członkowskie są niespójne z celem neutralności klimatycznej lub nieadekwatne pod względem zwiększania zdolności adaptacyjnych, wzmacniania odporności lub zmniejszania podatności na zmianę klimatu.

| (18) | Aby Unia i państwa członkowskie pozostały na właściwej drodze do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej i postępów w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu, Komisja powinna regularnie
  mierzyć i
  oceniać dokonane postępy
  , udostępniając opinii publicznej wszystkie istotne dane
  . Jeżeli zbiorowe postępy poczynione przez państwa członkowskie w dążeniu do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej lub w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu będą niewystarczające
  (nieosiągnięcie celów ilościowych lub niedotrzymanie terminów)
  lub jeżeli unijne środki będą niespójne z celem
  uzyskania neutralności klimatycznej do 2050 r.
  lub nieadekwatne pod względem zwiększania zdolności adaptacyjnych, wzmacniania odporności lub zmniejszania podatności na zmianę klimatu, Komisja powinna wprowadzić niezbędne środki zgodnie z Traktatami. Komisja powinna również regularnie oceniać odpowiednie środki krajowe i wydawać zalecenia, jeżeli stwierdzi, że środki zastosowane przez państwo członkowskie są niespójne z celem neutralności klimatycznej lub nieadekwatne pod względem zwiększania zdolności adaptacyjnych, wzmacniania odporności lub zmniejszania podatności na zmianę klimatu. |
| --- | --- |

(18)

Aby Unia i państwa członkowskie pozostały na właściwej drodze do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej i postępów w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu, Komisja powinna regularnie
  mierzyć i
  oceniać dokonane postępy
  , udostępniając opinii publicznej wszystkie istotne dane
  . Jeżeli zbiorowe postępy poczynione przez państwa członkowskie w dążeniu do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej lub w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu będą niewystarczające
  (nieosiągnięcie celów ilościowych lub niedotrzymanie terminów)
  lub jeżeli unijne środki będą niespójne z celem
  uzyskania neutralności klimatycznej do 2050 r.
  lub nieadekwatne pod względem zwiększania zdolności adaptacyjnych, wzmacniania odporności lub zmniejszania podatności na zmianę klimatu, Komisja powinna wprowadzić niezbędne środki zgodnie z Traktatami. Komisja powinna również regularnie oceniać odpowiednie środki krajowe i wydawać zalecenia, jeżeli stwierdzi, że środki zastosowane przez państwo członkowskie są niespójne z celem neutralności klimatycznej lub nieadekwatne pod względem zwiększania zdolności adaptacyjnych, wzmacniania odporności lub zmniejszania podatności na zmianę klimatu.

Uzasadnienie

Skuteczne monitorowanie postępów może przyczynić się do poprawy widoczności i przejrzystości działań mających na celu osiągnięcie neutralności klimatycznej oraz do wzrostu poczucia odpowiedzialności za te działania. Z tego względu dane powinny być dostępne przez cały czas, a nie tylko w ramach sprawozdań okresowych, przy czym także w tym wypadku należy ściśle określić datę docelową.

Poprawka 5

Motyw 20

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| (20) | Ponieważ w stymulowaniu transformacji w kierunku neutralności klimatycznej znaczącą rolę do odegrania mają obywatele i społeczności, należy wspierać duże zaangażowanie publiczne i społeczne. Komisja powinna zatem współpracować ze wszystkimi grupami społeczeństwa, aby
  umożliwić im podejmowanie działań
  na rzecz neutralności klimatycznej i budowania odpornego na zmianę klimatu społeczeństwa, oraz wzmocnić ich pozycję, w tym poprzez wprowadzenie Europejskiego Paktu na rzecz Klimatu. |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

(20)

Ponieważ w stymulowaniu transformacji w kierunku neutralności klimatycznej znaczącą rolę do odegrania mają obywatele i społeczności, należy wspierać duże zaangażowanie publiczne i społeczne. Komisja powinna zatem współpracować ze wszystkimi grupami społeczeństwa, aby
  umożliwić im podejmowanie działań
  na rzecz neutralności klimatycznej i budowania odpornego na zmianę klimatu społeczeństwa, oraz wzmocnić ich pozycję, w tym poprzez wprowadzenie Europejskiego Paktu na rzecz Klimatu.

| (20) | Ponieważ w stymulowaniu transformacji w kierunku neutralności klimatycznej znaczącą rolę do odegrania mają obywatele i społeczności, należy wspierać duże zaangażowanie publiczne i społeczne. Komisja powinna zatem współpracować ze wszystkimi grupami społeczeństwa, aby
  poszerzyć wzajemną współpracę, wymianę informacji i podejmowane wspólnie działania uświadamiające
  na rzecz neutralności klimatycznej i budowania odpornego na zmianę klimatu społeczeństwa, w tym poprzez wprowadzenie Europejskiego Paktu na rzecz Klimatu
  jako innowacyjnego narzędzia zarządzania w celu włączenia władz lokalnych i regionalnych, a także całego społeczeństwa obywatelskiego i wszystkich obywateli
  . |
| --- | --- |

(20)

Ponieważ w stymulowaniu transformacji w kierunku neutralności klimatycznej znaczącą rolę do odegrania mają obywatele i społeczności, należy wspierać duże zaangażowanie publiczne i społeczne. Komisja powinna zatem współpracować ze wszystkimi grupami społeczeństwa, aby
  poszerzyć wzajemną współpracę, wymianę informacji i podejmowane wspólnie działania uświadamiające
  na rzecz neutralności klimatycznej i budowania odpornego na zmianę klimatu społeczeństwa, w tym poprzez wprowadzenie Europejskiego Paktu na rzecz Klimatu
  jako innowacyjnego narzędzia zarządzania w celu włączenia władz lokalnych i regionalnych, a także całego społeczeństwa obywatelskiego i wszystkich obywateli
  .

Uzasadnienie

Zbudowanie neutralności klimatycznej i odpornego na zmianę klimatu społeczeństwa powinno rozpocząć się od wymiany informacji i od działań uświadamiających społeczeństwo. Wzmocnienie tych instrumentów to zadanie, w którym przewodnią rolę może odgrywać Komisja, opracowując i wdrażając kierunki polityki publicznej, które są odpowiednie w wymiarze przekrojowym, natomiast wymagane działania są właściwe dla kierunków polityki sektorowej będących w stosownych przypadkach przedmiotem zamierzonych działań organów administracji państwowej, regionalnej i lokalnej.

Poprawka 6

Motyw 21

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| (21) | Aby zapewnić przewidywalność i pewność wszystkim podmiotom gospodarczym, w tym firmom, pracownikom, inwestorom i konsumentom, aby zapewnić nieodwracalność przejścia na neutralność klimatyczną, aby zapewnić z czasem stopniową redukcję oraz pomóc w ocenie spójności środków i postępów z celem neutralności klimatycznej,
  należy przekazać Komisji uprawnienia do przyjęcia aktów zgodnie z art. 290 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej w odniesieniu do wyznaczenia trajektorii
  redukcji emisji gazów cieplarnianych w Unii
  mającej
  na celu osiągnięcie zerowej emisji gazów cieplarnianych netto do 2050 r. Szczególnie ważne jest, aby w czasie
  prac przygotowawczych
  Komisja prowadziła stosowne konsultacje, w tym na poziomie ekspertów,
  oraz aby konsultacje te prowadzone były zgodnie z zasadami ustanowionymi w Porozumieniu międzyinstytucjonalnym z dnia 13 kwietnia 2016 r. w sprawie lepszego stanowienia prawa
  .
  W szczególności, aby zapewnić udział na równych zasadach Parlamentu Europejskiego i Rady w przygotowaniu aktów delegowanych, instytucje te otrzymują wszelkie dokumenty w tym samym czasie co eksperci państw członkowskich, a eksperci tych instytucji mogą systematycznie brać udział w posiedzeniach grup eksperckich Komisji zajmujących się przygotowaniem aktów delegowanych
  . |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

(21)

Aby zapewnić przewidywalność i pewność wszystkim podmiotom gospodarczym, w tym firmom, pracownikom, inwestorom i konsumentom, aby zapewnić nieodwracalność przejścia na neutralność klimatyczną, aby zapewnić z czasem stopniową redukcję oraz pomóc w ocenie spójności środków i postępów z celem neutralności klimatycznej,
  należy przekazać Komisji uprawnienia do przyjęcia aktów zgodnie z art. 290 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej w odniesieniu do wyznaczenia trajektorii
  redukcji emisji gazów cieplarnianych w Unii
  mającej
  na celu osiągnięcie zerowej emisji gazów cieplarnianych netto do 2050 r. Szczególnie ważne jest, aby w czasie
  prac przygotowawczych
  Komisja prowadziła stosowne konsultacje, w tym na poziomie ekspertów,
  oraz aby konsultacje te prowadzone były zgodnie z zasadami ustanowionymi w Porozumieniu międzyinstytucjonalnym z dnia 13 kwietnia 2016 r. w sprawie lepszego stanowienia prawa
  .
  W szczególności, aby zapewnić udział na równych zasadach Parlamentu Europejskiego i Rady w przygotowaniu aktów delegowanych, instytucje te otrzymują wszelkie dokumenty w tym samym czasie co eksperci państw członkowskich, a eksperci tych instytucji mogą systematycznie brać udział w posiedzeniach grup eksperckich Komisji zajmujących się przygotowaniem aktów delegowanych
  .

| (21) | Aby zapewnić przewidywalność i pewność wszystkim podmiotom gospodarczym, w tym firmom, pracownikom, inwestorom i konsumentom, aby zapewnić nieodwracalność przejścia na neutralność klimatyczną, aby zapewnić z czasem stopniową redukcję oraz pomóc w ocenie spójności środków i postępów z celem neutralności klimatycznej,
  Komisja zaproponuje trajektorię
  redukcji emisji gazów cieplarnianych w Unii
  mającą
  na celu osiągnięcie zerowej emisji gazów cieplarnianych netto do 2050 r. Szczególnie ważne jest, aby w czasie
  sporządzania wniosku
  Komisja prowadziła stosowne konsultacje, w tym na poziomie ekspertów
  oraz administracji państw członkowskich, w tym władz lokalnych i regionalnych
  . |
| --- | --- |

(21)

Aby zapewnić przewidywalność i pewność wszystkim podmiotom gospodarczym, w tym firmom, pracownikom, inwestorom i konsumentom, aby zapewnić nieodwracalność przejścia na neutralność klimatyczną, aby zapewnić z czasem stopniową redukcję oraz pomóc w ocenie spójności środków i postępów z celem neutralności klimatycznej,
  Komisja zaproponuje trajektorię
  redukcji emisji gazów cieplarnianych w Unii
  mającą
  na celu osiągnięcie zerowej emisji gazów cieplarnianych netto do 2050 r. Szczególnie ważne jest, aby w czasie
  sporządzania wniosku
  Komisja prowadziła stosowne konsultacje, w tym na poziomie ekspertów
  oraz administracji państw członkowskich, w tym władz lokalnych i regionalnych
  .

Uzasadnienie

Usunięcie wszelkich odniesień do wyznaczania trajektorii w drodze aktów delegowanych. Komisja powinna ograniczyć się do zaproponowania trajektorii i oceny postępów.

Poprawka 7

Artykuł 2 ustęp 2

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| Właściwe instytucje Unii i państwa członkowskie wprowadzają odpowiednio na poziomie unijnym i krajowym środki niezbędne, by umożliwić wspólne
  osiągnięcie
  celu neutralności klimatycznej określonego w ust. 1, z uwzględnieniem znaczenia wspierania sprawiedliwości i solidarności między państwami członkowskimi. | Właściwe instytucje Unii i państwa członkowskie wprowadzają odpowiednio na poziomie unijnym i krajowym środki niezbędne, by umożliwić wspólne
  wdrożenie
  celu neutralności klimatycznej określonego w ust. 1
  w europejskich miastach i regionach
  , z uwzględnieniem znaczenia wspierania sprawiedliwości i solidarności między państwami członkowskimi. |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

Właściwe instytucje Unii i państwa członkowskie wprowadzają odpowiednio na poziomie unijnym i krajowym środki niezbędne, by umożliwić wspólne
  osiągnięcie
  celu neutralności klimatycznej określonego w ust. 1, z uwzględnieniem znaczenia wspierania sprawiedliwości i solidarności między państwami członkowskimi.

Właściwe instytucje Unii i państwa członkowskie wprowadzają odpowiednio na poziomie unijnym i krajowym środki niezbędne, by umożliwić wspólne
  wdrożenie
  celu neutralności klimatycznej określonego w ust. 1
  w europejskich miastach i regionach
  , z uwzględnieniem znaczenia wspierania sprawiedliwości i solidarności między państwami członkowskimi.

Uzasadnienie

Wdrażanie przepisów dotyczących klimatu zależy głównie od europejskich miast i regionów. W związku z tym konieczna wydaje się zmiana brzmienia.

Poprawka 8

Artykuł 2 ustęp 3

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| Do
  września 2020 r. Komisja dokonuje przeglądu unijnego celu klimatycznego na 2030 r., o którym mowa w art. 2 ust. 11 rozporządzenia (UE) 2018/1999, w świetle celu neutralności klimatycznej określonego w art. 2 ust. 1 i bada opcje wprowadzenia nowego celu na 2030 r. na poziomie
  50–
  55 % redukcji emisji w porównaniu z poziomem z 1990 r. Jeżeli Komisja uzna za stosowne skorygowanie tego celu, przedkłada w tej sprawie odpowiednie wnioski Parlamentowi Europejskiemu i Radzie. | Jak najszybciej, a najpóźniej do początku
  września 2020 r. Komisja dokonuje przeglądu unijnego celu klimatycznego na 2030 r., o którym mowa w art. 2 ust. 11 rozporządzenia (UE) 2018/1999, w świetle celu neutralności klimatycznej określonego w art. 2 ust. 1 i bada opcje wprowadzenia nowego celu na 2030 r. na poziomie
  przynajmniej
  55 % redukcji emisji w porównaniu z poziomem z 1990 r. Jeżeli Komisja uzna za stosowne skorygowanie tego celu, przedkłada w tej sprawie odpowiednie wnioski Parlamentowi Europejskiemu i Radzie. |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

Do
  września 2020 r. Komisja dokonuje przeglądu unijnego celu klimatycznego na 2030 r., o którym mowa w art. 2 ust. 11 rozporządzenia (UE) 2018/1999, w świetle celu neutralności klimatycznej określonego w art. 2 ust. 1 i bada opcje wprowadzenia nowego celu na 2030 r. na poziomie
  50–
  55 % redukcji emisji w porównaniu z poziomem z 1990 r. Jeżeli Komisja uzna za stosowne skorygowanie tego celu, przedkłada w tej sprawie odpowiednie wnioski Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.

Jak najszybciej, a najpóźniej do początku
  września 2020 r. Komisja dokonuje przeglądu unijnego celu klimatycznego na 2030 r., o którym mowa w art. 2 ust. 11 rozporządzenia (UE) 2018/1999, w świetle celu neutralności klimatycznej określonego w art. 2 ust. 1 i bada opcje wprowadzenia nowego celu na 2030 r. na poziomie
  przynajmniej
  55 % redukcji emisji w porównaniu z poziomem z 1990 r. Jeżeli Komisja uzna za stosowne skorygowanie tego celu, przedkłada w tej sprawie odpowiednie wnioski Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.

Uzasadnienie

Poprawka opiera się na tej samej logice co poprawka do punktu 17.

Poprawka 9

Artykuł 3

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| Trajektoria prowadząca do osiągnięcia neutralności klimatycznej | Trajektoria prowadząca do osiągnięcia neutralności klimatycznej |
| 1.   Komisja jest uprawniona do
  przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 9 celem uzupełnienia
  niniejszego rozporządzenia poprzez
  wyznaczenie
  trajektorii na poziomie Unii prowadzącej do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej określonego w art. 2 ust. 1 do 2050 r. Najpóźniej w terminie sześciu miesięcy od każdego globalnego przeglądu, o którym mowa w art. 14 porozumienia paryskiego, Komisja dokonuje
  przeglądu tej trajektorii
  . | 1.   Komisja jest uprawniona do
  proponowania zmian do
  niniejszego rozporządzenia poprzez
  sugerowanie
  trajektorii na poziomie Unii prowadzącej do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej określonego w art. 2 ust. 1 do 2050 r. Najpóźniej w terminie sześciu miesięcy od każdego globalnego przeglądu, o którym mowa w art. 14 porozumienia paryskiego, Komisja dokonuje oceny
  postępów w realizacji celu dotyczącego neutralności klimatycznej
  . |
| 2.   Punktem wyjścia trajektorii jest unijny cel klimatyczny na 2030 r. określony w art. 2 ust. 3. | 2.   Punktem wyjścia trajektorii jest unijny cel klimatyczny na 2030 r. określony w art. 2 ust. 3. |
| 3.   Przy
  ustalaniu
  trajektorii zgodnie z ust. 1 Komisja bierze pod uwagę następujące kwestie: | 3.   Przy
  proponowaniu
  trajektorii zgodnie z ust. 1 Komisja bierze pod uwagę następujące kwestie: |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

Trajektoria prowadząca do osiągnięcia neutralności klimatycznej

Trajektoria prowadząca do osiągnięcia neutralności klimatycznej

1.   Komisja jest uprawniona do
  przyjmowania aktów delegowanych zgodnie z art. 9 celem uzupełnienia
  niniejszego rozporządzenia poprzez
  wyznaczenie
  trajektorii na poziomie Unii prowadzącej do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej określonego w art. 2 ust. 1 do 2050 r. Najpóźniej w terminie sześciu miesięcy od każdego globalnego przeglądu, o którym mowa w art. 14 porozumienia paryskiego, Komisja dokonuje
  przeglądu tej trajektorii
  .

1.   Komisja jest uprawniona do
  proponowania zmian do
  niniejszego rozporządzenia poprzez
  sugerowanie
  trajektorii na poziomie Unii prowadzącej do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej określonego w art. 2 ust. 1 do 2050 r. Najpóźniej w terminie sześciu miesięcy od każdego globalnego przeglądu, o którym mowa w art. 14 porozumienia paryskiego, Komisja dokonuje oceny
  postępów w realizacji celu dotyczącego neutralności klimatycznej
  .

2.   Punktem wyjścia trajektorii jest unijny cel klimatyczny na 2030 r. określony w art. 2 ust. 3.

2.   Punktem wyjścia trajektorii jest unijny cel klimatyczny na 2030 r. określony w art. 2 ust. 3.

3.   Przy
  ustalaniu
  trajektorii zgodnie z ust. 1 Komisja bierze pod uwagę następujące kwestie:

3.   Przy
  proponowaniu
  trajektorii zgodnie z ust. 1 Komisja bierze pod uwagę następujące kwestie:

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Usunięcie wszelkich odniesień do wyznaczania trajektorii w drodze aktów delegowanych. Komisja powinna ograniczyć się do zaproponowania trajektorii i oceny postępów.

Poprawka 10

Poprawka 10

Artykuł 3 ustęp 3 litera e)

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| e) | uczciwość i solidarność między państwami członkowskimi i w obrębie każdego z nich; |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

e)

uczciwość i solidarność między państwami członkowskimi i w obrębie każdego z nich;

| e) | uczciwość i solidarność między państwami członkowskimi i w obrębie każdego z nich
  , przy pełnym uwzględnieniu spójności terytorialnej UE
  ; |
| --- | --- |

e)

uczciwość i solidarność między państwami członkowskimi i w obrębie każdego z nich
  , przy pełnym uwzględnieniu spójności terytorialnej UE
  ;

, przy pełnym uwzględnieniu spójności terytorialnej UE

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Kryteria ustalenia trajektorii prowadzącej do osiągnięcia neutralności klimatycznej powinny w jednoznaczny sposób uwzględniać spójność regionalną w UE.

Poprawka 11

Poprawka 11

Artykuł 3 ustęp 3 litery k) i l) (nowe)

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| | k) | zobowiązanie do objęcia pozycji światowego lidera w przechodzeniu na neutralność klimatyczną; |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

k)

k)

zobowiązanie do objęcia pozycji światowego lidera w przechodzeniu na neutralność klimatyczną;

zobowiązanie do objęcia pozycji światowego lidera w przechodzeniu na neutralność klimatyczną;

| l) | ocena śladu węglowego i śladu wodnego oraz wpływu na różnorodność biologiczną w stosunkach handlowych z państwami trzecimi, a także zobowiązania UE wynikające z odpowiednich traktatów międzynarodowych. |
| --- | --- |

l)

l)

ocena śladu węglowego i śladu wodnego oraz wpływu na różnorodność biologiczną w stosunkach handlowych z państwami trzecimi, a także zobowiązania UE wynikające z odpowiednich traktatów międzynarodowych.

ocena śladu węglowego i śladu wodnego oraz wpływu na różnorodność biologiczną w stosunkach handlowych z państwami trzecimi, a także zobowiązania UE wynikające z odpowiednich traktatów międzynarodowych.

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Unia Europejska postawiła sobie za zadanie, by zajmować liczącą się i wpływową pozycję na arenie międzynarodowej i działać w sposób modelowy, jeśli chodzi o ekologiczną, sprawiedliwą i solidarną transformację, którą muszą wdrożyć państwa i regiony, by zrealizować cel neutralności klimatycznej do roku 2050, nie pozostawiając nikogo samemu sobie. Z uwagi na charakter i globalny wymiar oddziaływania klimatycznego i jego skutki społeczno-ekonomiczne, których nie ograniczają granice, należy skorzystać z tej okazji, by uwzględnić ten solenny zamiar Unii Europejskiej, włączając do przepisów obowiązek uwzględniania przy ustalaniu trajektorii prowadzącej do neutralności klimatycznej wymogu, by we wszystkich kierunkach polityki i działaniach zostały zawarte zobowiązania do stosowania wobec pozostałych krajów i regionów „pozawspólnotowych”, z którymi są utrzymywane stosunki o dowolnym charakterze, tych samych zasad będących podstawą rozporządzenia.

Poza tym jest wskazane, aby Unia Europejska uwzględniała ślad węglowy i ślad wodny produktów pochodzących z państw trzecich, ponieważ będzie to służyło nie tylko wspieraniu konkurencyjności naszej gospodarki, ale i wzmacnianiu przewodniej roli w dziedzinie neutralności klimatycznej poprzez wymóg stosowania norm o zasięgu ogólnoświatowym.

Poprawka 12

Poprawka 12

Artykuł 4 ustęp 2

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| 2.   Państwa członkowskie opracowują i wdrażają strategie i plany adaptacyjne, które obejmują kompleksowe ramy zarządzania ryzykiem, w oparciu o solidne scenariusze odniesienia dotyczące klimatu i wrażliwości oraz oceny postępów. | 2.   Państwa członkowskie opracowują i wdrażają strategie i plany adaptacyjne, które obejmują kompleksowe ramy zarządzania ryzykiem, w oparciu o solidne scenariusze odniesienia dotyczące klimatu i wrażliwości oraz oceny postępów.


  Państwa członkowskie zapewniają włączenie perspektywy regionalnej i lokalnej oraz sytuacji regionów najbardziej oddalonych w proces rozwoju i wdrażania swoich strategii i planów przystosowawczych. |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

2.   Państwa członkowskie opracowują i wdrażają strategie i plany adaptacyjne, które obejmują kompleksowe ramy zarządzania ryzykiem, w oparciu o solidne scenariusze odniesienia dotyczące klimatu i wrażliwości oraz oceny postępów.

2.   Państwa członkowskie opracowują i wdrażają strategie i plany adaptacyjne, które obejmują kompleksowe ramy zarządzania ryzykiem, w oparciu o solidne scenariusze odniesienia dotyczące klimatu i wrażliwości oraz oceny postępów.

Państwa członkowskie zapewniają włączenie perspektywy regionalnej i lokalnej oraz sytuacji regionów najbardziej oddalonych w proces rozwoju i wdrażania swoich strategii i planów przystosowawczych.

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Konsekwencje zmiany klimatu mają różny zakres i sposób oddziaływania na poszczególnych obszarach, co jest zależne od wielu czynników. Oddziałują w różny sposób pod względem stopnia zagrożenia, ekspozycji i narażenia z uwagi na sytuację geograficzną i warunki społeczno-gospodarcze.

Z tego względu przy ocenie ryzyka związanego z oddziaływaniem zmiany klimatu konieczne jest dokonanie rozróżnienia na szczeblu regionalnym, a nawet lokalnym, w zależności od czynników geograficznych i społeczno-gospodarczych. Wobec tego, pomimo globalnego wymiaru problemu, jakim jest zmiana klimatu, przystosowanie musi odbywać się w sposób dopasowany do charakterystyki poszczególnych terytoriów, w zależności od typu oddziaływania i jego szczegółowego wymiaru. Nie stanowi to przeszkody dla opierania rozwoju tych kierunków polityki na wspólnych strategiach o szerszym zakresie, którym obowiązkowo muszą być one podporządkowane.

Poprawka 13

Poprawka 13

Artykuł 5 ustęp 2a (nowy)

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| | 2a)
     
  Ocenę, o której mowa w ust. 1, i przegląd, o którym mowa w ust. 2, przeprowadza się w oparciu o wspólny dla całej UE system informacji, dostępny dla opinii publicznej, w którym gromadzi się informacje generowane przez poszczególne podmioty zaangażowane w realizację celu neutralności klimatycznej i postępów w zakresie przystosowania. Należy ustanowić wymogi gwarantujące normalizację i jednolitość informacji, dzięki którym będą one składać się z łatwych do znalezienia, dostępnych, interoperatywnych i możliwych do ponownego wykorzystania danych. System ten będzie korzystał z możliwości oferowanych przez cyfryzację i nowe technologie. |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

2a)
     
  Ocenę, o której mowa w ust. 1, i przegląd, o którym mowa w ust. 2, przeprowadza się w oparciu o wspólny dla całej UE system informacji, dostępny dla opinii publicznej, w którym gromadzi się informacje generowane przez poszczególne podmioty zaangażowane w realizację celu neutralności klimatycznej i postępów w zakresie przystosowania. Należy ustanowić wymogi gwarantujące normalizację i jednolitość informacji, dzięki którym będą one składać się z łatwych do znalezienia, dostępnych, interoperatywnych i możliwych do ponownego wykorzystania danych. System ten będzie korzystał z możliwości oferowanych przez cyfryzację i nowe technologie.

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Wobec potrzeby zaangażowania całego społeczeństwa w realizację celów ustanowionych w Europejskim prawie o klimacie zasadnicze znaczenie ma dysponowanie wysokiej jakości zweryfikowanymi informacjami, które będą stanowić podstawę dla podejmowania decyzji i definiowania odpowiednich kierunków polityki i środków. Z tego względu należy określić najlepsze praktyki w dziedzinie gromadzenia i przekazywania informacji, a także znormalizować i ujednolicić sposób ich przetwarzania. Jednocześnie konieczne jest utworzenie systemu ciągłego ulepszania wspomnianych informacji i wykorzystanie potencjału, jaki oferują nowe technologie, jeśli chodzi o ułatwienie wymiany danych między zaangażowanymi podmiotami, tak aby skorzystać z ewentualnych synergii i optymalizować zasoby.

Poprawka 14

Poprawka 14

Artykuł 5 ustęp 3

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| 3.   Jeżeli na podstawie oceny, o której mowa w ust. 1
  i 2
  Komisja stwierdza, że środki unijne są niespójne z celem neutralności klimatycznej określonym w art. 2 ust. 1 lub nieadekwatne w celu zapewnienia postępów w zakresie przystosowania, o których mowa w art. 4, lub że postępy na drodze do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej lub przystosowania się do zmiany klimatu, o których mowa w art. 4, są niewystarczające, wprowadza niezbędne środki zgodnie z Traktatami w tym samym czasie, w którym dokonuje przeglądu trajektorii, o której mowa w art. 3 ust. 1. | 3.   Jeżeli na podstawie oceny, o której mowa w ust. 1
  , i przeglądu, o którym mowa w ust. 2,
  Komisja stwierdza, że środki unijne są niespójne z celem neutralności klimatycznej określonym w art. 2 ust. 1 lub nieadekwatne w celu zapewnienia postępów w zakresie przystosowania, o których mowa w art. 4, lub że postępy na drodze do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej lub przystosowania się do zmiany klimatu, o których mowa w art. 4, są niewystarczające, wprowadza niezbędne środki zgodnie z Traktatami w tym samym czasie, w którym dokonuje przeglądu trajektorii, o której mowa w art. 3 ust. 1. |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

3.   Jeżeli na podstawie oceny, o której mowa w ust. 1
  i 2
  Komisja stwierdza, że środki unijne są niespójne z celem neutralności klimatycznej określonym w art. 2 ust. 1 lub nieadekwatne w celu zapewnienia postępów w zakresie przystosowania, o których mowa w art. 4, lub że postępy na drodze do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej lub przystosowania się do zmiany klimatu, o których mowa w art. 4, są niewystarczające, wprowadza niezbędne środki zgodnie z Traktatami w tym samym czasie, w którym dokonuje przeglądu trajektorii, o której mowa w art. 3 ust. 1.

3.   Jeżeli na podstawie oceny, o której mowa w ust. 1
  , i przeglądu, o którym mowa w ust. 2,
  Komisja stwierdza, że środki unijne są niespójne z celem neutralności klimatycznej określonym w art. 2 ust. 1 lub nieadekwatne w celu zapewnienia postępów w zakresie przystosowania, o których mowa w art. 4, lub że postępy na drodze do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej lub przystosowania się do zmiany klimatu, o których mowa w art. 4, są niewystarczające, wprowadza niezbędne środki zgodnie z Traktatami w tym samym czasie, w którym dokonuje przeglądu trajektorii, o której mowa w art. 3 ust. 1.

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Celem jest zwiększenie spójności tekstu poprzez doprecyzowanie odesłań w obrębie artykułu na podstawie wskazanych ustępów.

Poprawka 15

Poprawka 15

Artykuł 6 ustęp 2a (nowy)

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| | 2a)
     
  W jednej z sekcji systemu informacji wymienionego w art. 5 ust. 2a gromadzi się strategie, środki i najlepsze praktyki, aby ułatwić dostosowanie środków państw członkowskich do zaleceń Komisji. |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

2a)
     
  W jednej z sekcji systemu informacji wymienionego w art. 5 ust. 2a gromadzi się strategie, środki i najlepsze praktyki, aby ułatwić dostosowanie środków państw członkowskich do zaleceń Komisji.

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Mając na celu ułatwienie w jak największym stopniu przyjęcia zaleceń Komisji przez państwa członkowskie, uznaje się za konieczne, aby państwom tym były udostępnione wysokiej jakości zweryfikowane informacje, które będą stanowić podstawę dla podejmowania decyzji i definiowania odpowiednich kierunków polityki i środków. Należy zwiększyć bazę wiedzy, ułatwić komunikację między innowacyjnymi inicjatywami i strategiami i wzmocnić przekazywanie najlepszych praktyk na szczeblu UE, tak aby pobudzać solidarność między państwami członkowskimi, wykorzystywać synergie i optymalizować zasoby.

Poprawka 16

Poprawka 16

Artykuł 7 ustęp 1 litera f) (nowa)

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| | f) | dodatkowych informacjach od lokalnych i regionalnych organów władzy na temat postępów i skutków terytorialnych. |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

f)

f)

dodatkowych informacjach od lokalnych i regionalnych organów władzy na temat postępów i skutków terytorialnych.

dodatkowych informacjach od lokalnych i regionalnych organów władzy na temat postępów i skutków terytorialnych.

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Z uwagi na kluczową rolę, jaką we wdrażaniu poszczególnych kierunków polityki objętych ramami prawa klimatycznego będą odgrywały europejskie regiony i miasta, koniecznie należy brać ich opinie pod uwagę przy rozważaniach na temat przeglądów trajektorii prowadzącej do neutralności klimatycznej.

Poprawka 17

Poprawka 17

Artykuł 7 ustęp 1 litera e)

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| e) | wszelkich dodatkowych informacjach na temat zrównoważonych środowiskowo inwestycji Unii i państw członkowskich, w tym w miarę możliwości, inwestycji spójnych z rozporządzeniem (UE) 2020/... [rozporządzenie w sprawie taksonomii]. |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

e)

wszelkich dodatkowych informacjach na temat zrównoważonych środowiskowo inwestycji Unii i państw członkowskich, w tym w miarę możliwości, inwestycji spójnych z rozporządzeniem (UE) 2020/... [rozporządzenie w sprawie taksonomii].

| e) | wszelkich dodatkowych informacjach na temat zrównoważonych środowiskowo inwestycji Unii i państw członkowskich
  oraz władz regionalnych i lokalnych
  , w tym w miarę możliwości, inwestycji spójnych z rozporządzeniem (UE) 2020/... [rozporządzenie w sprawie taksonomii]. |
| --- | --- |

e)

wszelkich dodatkowych informacjach na temat zrównoważonych środowiskowo inwestycji Unii i państw członkowskich
  oraz władz regionalnych i lokalnych
  , w tym w miarę możliwości, inwestycji spójnych z rozporządzeniem (UE) 2020/... [rozporządzenie w sprawie taksonomii].

oraz władz regionalnych i lokalnych

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Wprawdzie inwestycje władz regionalnych i lokalnych mają mniejszą wartość niż inwestycje Unii i państw członkowskich, lecz ich uwzględnianie zagwarantuje pełne poszanowanie zróżnicowania terytorialnego Unii Europejskiej w każdym przeglądzie trajektorii prowadzącej do neutralności klimatycznej. Ponadto europejskie regiony i miasta często stanowią centralne punkty innowacji pod względem zrównoważoności i należy je uwzględniać w odpowiedni sposób przy ustalaniu ambitnych celów na przyszłość.

Poprawka 18

Poprawka 18

Artykuł 8

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| Komisja współpracuje ze wszystkimi grupami społeczeństwa, aby umożliwić im podejmowanie działań na rzecz neutralności klimatycznej i budowania odpornego na zmianę klimatu społeczeństwa
  oraz wzmocnić ich pozycję
  . Komisja ułatwia sprzyjający włączeniu społecznemu i dostępny dla wszystkich proces na wszystkich poziomach, w tym na poziomie krajowym, regionalnym i lokalnym, oraz z udziałem partnerów społecznych, obywateli i społeczeństwa obywatelskiego, zmierzający do wymiany najlepszych praktyk i określenia działań oraz wkładu na rzecz osiągnięcia celów niniejszego rozporządzenia. Poza tym Komisja może również korzystać z wielopoziomowych dialogów w dziedzinie klimatu i energii ustanowionych przez państwa członkowskie zgodnie z art. 11 rozporządzenia (UE) 2018/1999. | Komisja współpracuje ze wszystkimi grupami społeczeństwa, aby umożliwić im podejmowanie
  kompleksowych
  działań na rzecz neutralności klimatycznej i budowania odpornego na zmianę klimatu społeczeństwa. Komisja ułatwia sprzyjający włączeniu społecznemu i dostępny dla wszystkich proces na wszystkich poziomach, w tym na poziomie krajowym, regionalnym i lokalnym, oraz z udziałem partnerów społecznych, obywateli i społeczeństwa obywatelskiego, zmierzający do wymiany najlepszych praktyk i określenia działań oraz wkładu na rzecz osiągnięcia celów niniejszego rozporządzenia.
  W szczególności w ramach wychodzenia z kryzysu związanego z COVID-19 Komisja powinna opierać się na bezpośrednich powiązaniach między obywatelami, lokalnymi przedsiębiorstwami i ich władzami lokalnymi i regionalnymi oraz wspierać te powiązania, ponieważ będą one podstawą budowania społeczeństwa odpornego na zmianę klimatu i uzyskania wsparcia ze strony społeczności.
  Poza tym Komisja może również korzystać z wielopoziomowych dialogów w dziedzinie klimatu i energii ustanowionych przez państwa członkowskie zgodnie z art. 11 rozporządzenia (UE) 2018/1999
  oraz z działań z zakresu Europejskiego Paktu na rzecz Klimatu
  . |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

Komisja współpracuje ze wszystkimi grupami społeczeństwa, aby umożliwić im podejmowanie działań na rzecz neutralności klimatycznej i budowania odpornego na zmianę klimatu społeczeństwa
  oraz wzmocnić ich pozycję
  . Komisja ułatwia sprzyjający włączeniu społecznemu i dostępny dla wszystkich proces na wszystkich poziomach, w tym na poziomie krajowym, regionalnym i lokalnym, oraz z udziałem partnerów społecznych, obywateli i społeczeństwa obywatelskiego, zmierzający do wymiany najlepszych praktyk i określenia działań oraz wkładu na rzecz osiągnięcia celów niniejszego rozporządzenia. Poza tym Komisja może również korzystać z wielopoziomowych dialogów w dziedzinie klimatu i energii ustanowionych przez państwa członkowskie zgodnie z art. 11 rozporządzenia (UE) 2018/1999.

oraz wzmocnić ich pozycję

Komisja współpracuje ze wszystkimi grupami społeczeństwa, aby umożliwić im podejmowanie
  kompleksowych
  działań na rzecz neutralności klimatycznej i budowania odpornego na zmianę klimatu społeczeństwa. Komisja ułatwia sprzyjający włączeniu społecznemu i dostępny dla wszystkich proces na wszystkich poziomach, w tym na poziomie krajowym, regionalnym i lokalnym, oraz z udziałem partnerów społecznych, obywateli i społeczeństwa obywatelskiego, zmierzający do wymiany najlepszych praktyk i określenia działań oraz wkładu na rzecz osiągnięcia celów niniejszego rozporządzenia.
  W szczególności w ramach wychodzenia z kryzysu związanego z COVID-19 Komisja powinna opierać się na bezpośrednich powiązaniach między obywatelami, lokalnymi przedsiębiorstwami i ich władzami lokalnymi i regionalnymi oraz wspierać te powiązania, ponieważ będą one podstawą budowania społeczeństwa odpornego na zmianę klimatu i uzyskania wsparcia ze strony społeczności.
  Poza tym Komisja może również korzystać z wielopoziomowych dialogów w dziedzinie klimatu i energii ustanowionych przez państwa członkowskie zgodnie z art. 11 rozporządzenia (UE) 2018/1999
  oraz z działań z zakresu Europejskiego Paktu na rzecz Klimatu
  .

kompleksowych

W szczególności w ramach wychodzenia z kryzysu związanego z COVID-19 Komisja powinna opierać się na bezpośrednich powiązaniach między obywatelami, lokalnymi przedsiębiorstwami i ich władzami lokalnymi i regionalnymi oraz wspierać te powiązania, ponieważ będą one podstawą budowania społeczeństwa odpornego na zmianę klimatu i uzyskania wsparcia ze strony społeczności.

oraz z działań z zakresu Europejskiego Paktu na rzecz Klimatu

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Zbudowanie neutralności klimatycznej i odpornego na zmianę klimatu społeczeństwa powinno rozpocząć się od wymiany informacji i działań uświadamiających społeczeństwo. Wzmocnienie tych instrumentów to zadanie, w którym przewodnią rolę może odgrywać Komisja, opracowując i wdrażając kierunki polityki publicznej, które są odpowiednie w wymiarze przekrojowym, natomiast wymagane działania są właściwe dla kierunków polityki sektorowej będących w stosownych przypadkach przedmiotem zamierzonych działań organów administracji państwowej, regionalnej i lokalnej. Potrzebna jest ekologiczna odbudowa gospodarcza. Jednak aby ją urzeczywistnić, obywatele i przedsiębiorstwa w Europie muszą poprzeć ten projekt. W związku z tym władze lokalne i regionalne mają do odegrania istotną rolę.

Poprawka 19

Poprawka 19

Artykuł 9

| Tekst zaproponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| Wykonywanie przekazanych uprawnień





  1.
     
  Powierzenie Komisji uprawnień do przyjmowania aktów delegowanych, o których mowa w art. 3 ust. 1, podlega warunkom określonym w niniejszym artykule.






  2.
     
  Uprawnienia do przyjmowania aktów delegowanych, o których mowa w art. 3 ust. 1, powierza się Komisji na czas nieokreślony od dnia ... [OP: [data wejścia w niniejszego rozporządzenia] r.






  3.
     
  Przekazanie uprawnień, o którym mowa w art. 3. ust. 1, może zostać w dowolnym momencie odwołane przez Parlament Europejski lub przez Radę. Decyzja o odwołaniu kończy przekazanie określonych w niej uprawnień. Decyzja o odwołaniu staje się skuteczna od następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub w określonym w tej decyzji późniejszym terminie. Nie wpływa ona na ważność już obowiązujących aktów delegowanych.






  4.
     
  Przed przyjęciem aktu delegowanego Komisja konsultuje się z ekspertami wyznaczonymi przez każde państwo członkowskie zgodnie z zasadami określonymi w Porozumieniu międzyinstytucjonalnym w sprawie lepszego stanowienia prawa z dnia 13 kwietnia 2016 r.






  5.
     
  Niezwłocznie po przyjęciu aktu delegowanego Komisja przekazuje go równocześnie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.






  6.
     
  Akt delegowany przyjęty na podstawie art. 3 wchodzi w życie tylko wówczas, gdy ani Parlament Europejski, ani Rada nie wyraziły sprzeciwu w terminie dwóch miesięcy od przekazania tego aktu Parlamentowi Europejskiemu i Radzie, lub gdy, przed upływem tego terminu, zarówno Parlament Europejski, jak i Rada poinformowały Komisję, że nie wniosą sprzeciwu. Termin ten przedłuża się o dwa miesiące z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady. | |

Tekst zaproponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

Wykonywanie przekazanych uprawnień

Wykonywanie przekazanych uprawnień

1.
     
  Powierzenie Komisji uprawnień do przyjmowania aktów delegowanych, o których mowa w art. 3 ust. 1, podlega warunkom określonym w niniejszym artykule.

2.
     
  Uprawnienia do przyjmowania aktów delegowanych, o których mowa w art. 3 ust. 1, powierza się Komisji na czas nieokreślony od dnia ... [OP: [data wejścia w niniejszego rozporządzenia] r.

3.
     
  Przekazanie uprawnień, o którym mowa w art. 3. ust. 1, może zostać w dowolnym momencie odwołane przez Parlament Europejski lub przez Radę. Decyzja o odwołaniu kończy przekazanie określonych w niej uprawnień. Decyzja o odwołaniu staje się skuteczna od następnego dnia po jej opublikowaniu w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej lub w określonym w tej decyzji późniejszym terminie. Nie wpływa ona na ważność już obowiązujących aktów delegowanych.

4.
     
  Przed przyjęciem aktu delegowanego Komisja konsultuje się z ekspertami wyznaczonymi przez każde państwo członkowskie zgodnie z zasadami określonymi w Porozumieniu międzyinstytucjonalnym w sprawie lepszego stanowienia prawa z dnia 13 kwietnia 2016 r.

5.
     
  Niezwłocznie po przyjęciu aktu delegowanego Komisja przekazuje go równocześnie Parlamentowi Europejskiemu i Radzie.

6.
     
  Akt delegowany przyjęty na podstawie art. 3 wchodzi w życie tylko wówczas, gdy ani Parlament Europejski, ani Rada nie wyraziły sprzeciwu w terminie dwóch miesięcy od przekazania tego aktu Parlamentowi Europejskiemu i Radzie, lub gdy, przed upływem tego terminu, zarówno Parlament Europejski, jak i Rada poinformowały Komisję, że nie wniosą sprzeciwu. Termin ten przedłuża się o dwa miesiące z inicjatywy Parlamentu Europejskiego lub Rady.

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Stosowanie aktów delegowanych przez Komisję Europejską w celu dokonania przeglądu celów jest niezgodne z art. 290 TFUE.

II.   ZALECENIA POLITYCZNE

ZALECENIA POLITYCZNE

EUROPEJSKI KOMITET REGIONÓW

| 1. | Odnotowuje, że Europejski Zielony Ład jest jedną z inicjatyw przewodnich UE, ale podkreśla, że nowa strategia na rzecz wzrostu europejskiego projektu, jak również niedawno opublikowany komunikat Komisji Europejskiej w sprawie budżetu UE wzmacniają plan naprawy gospodarczej w celu zapewnienia szybkiej i pełnej odbudowy po obecnym kryzysie sanitarnym i gospodarczym. Zaznacza, że głównym celem Zielonego Ładu musi być transformacja w kierunku neutralności klimatycznej najpóźniej do 2050 r., z jednoczesnym stymulowaniem szybkiego i zrównoważonego ożywienia gospodarczego; przyznaje bowiem, że tego rodzaju transformacja niesie ze sobą nowe możliwości dla Europy i jej obywateli, prowadzące do budowania odporniejszego społeczeństwa i odporniejszej gospodarki. |
| --- | --- |

1.

Odnotowuje, że Europejski Zielony Ład jest jedną z inicjatyw przewodnich UE, ale podkreśla, że nowa strategia na rzecz wzrostu europejskiego projektu, jak również niedawno opublikowany komunikat Komisji Europejskiej w sprawie budżetu UE wzmacniają plan naprawy gospodarczej w celu zapewnienia szybkiej i pełnej odbudowy po obecnym kryzysie sanitarnym i gospodarczym. Zaznacza, że głównym celem Zielonego Ładu musi być transformacja w kierunku neutralności klimatycznej najpóźniej do 2050 r., z jednoczesnym stymulowaniem szybkiego i zrównoważonego ożywienia gospodarczego; przyznaje bowiem, że tego rodzaju transformacja niesie ze sobą nowe możliwości dla Europy i jej obywateli, prowadzące do budowania odporniejszego społeczeństwa i odporniejszej gospodarki.

| 2. | Popiera uznanie unijnego celu neutralności klimatycznej w perspektywie długoterminowej za pośrednictwem odpowiedniego wiążącego prawnie celu jako koniecznego kroku na drodze do ukierunkowania projektu europejskiego w stronę nieodwracalnej neutralności klimatycznej do 2050 r. Zobowiązanie to jest konieczne do umocnienia pozycji Unii Europejskiej jako światowego lidera w dziedzinie działań na rzecz klimatu i ambasadora utrzymania wysokiego poziomu ambicji pod względem sprowadzenia emisji gazów cieplarnianych do poziomu zero netto, jak również w świetle znaczenia, jakie ma zwiększone pochłanianie gazów cieplarnianych, a także budowania zaufania naszych współobywateli, przedsiębiorstw i społeczeństwa obywatelskiego, przy zagwarantowaniu sprzyjających włączeniu społecznemu i skoordynowanych wysiłków. W tym kontekście ważne byłoby również rozważenie niezbędnych kierunków polityki na okres po 2050 r., gdyż istnieje prawdopodobieństwo, że w dalszym ciągu konieczny będzie wtedy zrównoważony system ujemnych emisji. W tym kontekście ważne jest również opracowanie koncepcji międzypokoleniowej sprawiedliwości w sprawach klimatu i uwzględnienie jej w obecnym i przyszłym procesie podejmowania decyzji. |
| --- | --- |

2.

Popiera uznanie unijnego celu neutralności klimatycznej w perspektywie długoterminowej za pośrednictwem odpowiedniego wiążącego prawnie celu jako koniecznego kroku na drodze do ukierunkowania projektu europejskiego w stronę nieodwracalnej neutralności klimatycznej do 2050 r. Zobowiązanie to jest konieczne do umocnienia pozycji Unii Europejskiej jako światowego lidera w dziedzinie działań na rzecz klimatu i ambasadora utrzymania wysokiego poziomu ambicji pod względem sprowadzenia emisji gazów cieplarnianych do poziomu zero netto, jak również w świetle znaczenia, jakie ma zwiększone pochłanianie gazów cieplarnianych, a także budowania zaufania naszych współobywateli, przedsiębiorstw i społeczeństwa obywatelskiego, przy zagwarantowaniu sprzyjających włączeniu społecznemu i skoordynowanych wysiłków. W tym kontekście ważne byłoby również rozważenie niezbędnych kierunków polityki na okres po 2050 r., gdyż istnieje prawdopodobieństwo, że w dalszym ciągu konieczny będzie wtedy zrównoważony system ujemnych emisji. W tym kontekście ważne jest również opracowanie koncepcji międzypokoleniowej sprawiedliwości w sprawach klimatu i uwzględnienie jej w obecnym i przyszłym procesie podejmowania decyzji.

| 3. | Zauważa, że aktualny kryzys zdrowotny jedynie uwidacznia konieczność transformacji ku bardziej zrównoważonemu i odporniejszemu społeczeństwu oraz bardziej zrównoważonej i odporniejszej gospodarce, ponieważ dalsze ignorowanie zmiany klimatu może mieć poważniejsze konsekwencje w skali światowej. Podkreśla, że transformacja ta powinna być sprawiedliwa, stopniowa i trwała, gdyż krótkoterminowe rozwiązania o charakterze niezrównoważonym mogą przynieść szkody zamiast korzyści na drodze w kierunku neutralności klimatycznej. |
| --- | --- |

3.

Zauważa, że aktualny kryzys zdrowotny jedynie uwidacznia konieczność transformacji ku bardziej zrównoważonemu i odporniejszemu społeczeństwu oraz bardziej zrównoważonej i odporniejszej gospodarce, ponieważ dalsze ignorowanie zmiany klimatu może mieć poważniejsze konsekwencje w skali światowej. Podkreśla, że transformacja ta powinna być sprawiedliwa, stopniowa i trwała, gdyż krótkoterminowe rozwiązania o charakterze niezrównoważonym mogą przynieść szkody zamiast korzyści na drodze w kierunku neutralności klimatycznej.

| 4. | Podkreśla, że Europejskie prawo o klimacie powinno również gwarantować, że środki wdrożone w celu osiągnięcia zerowej emisji gazów cieplarnianych netto będą sprzyjać osiągnięciu innych celów priorytetowych w zakresie ochrony środowiska, takich jak ochrona różnorodności biologicznej czy zarządzanie obszarami chronionymi, i nie będą tych celów naruszać. |
| --- | --- |

4.

Podkreśla, że Europejskie prawo o klimacie powinno również gwarantować, że środki wdrożone w celu osiągnięcia zerowej emisji gazów cieplarnianych netto będą sprzyjać osiągnięciu innych celów priorytetowych w zakresie ochrony środowiska, takich jak ochrona różnorodności biologicznej czy zarządzanie obszarami chronionymi, i nie będą tych celów naruszać.

| 5. | Wzywa Komisję do rozważenia wpływu wyjścia Zjednoczonego Królestwa z UE na osiągnięcie celów neutralności klimatycznej i wszelkich celów pośrednich; przypomina, że Zjednoczone Królestwo jest obecnie drugim co do wielkości emitentem CO2 w UE, przy czym obecne i planowane redukcje znacznie przekraczają średnią UE, a prawnie wiążący krajowy cel w zakresie klimatu wynosi ok. 57 % do 2030 r. (1). |
| --- | --- |

5.

Wzywa Komisję do rozważenia wpływu wyjścia Zjednoczonego Królestwa z UE na osiągnięcie celów neutralności klimatycznej i wszelkich celów pośrednich; przypomina, że Zjednoczone Królestwo jest obecnie drugim co do wielkości emitentem CO2

1

| 6. | Przypomina niedawno przyjętą deklarację „Władze lokalne i regionalne jako podmioty europejskiej reakcji na kryzys COVID-19”, a ponadto zwraca uwagę, że Europejski Zielony Ład musi być centralnym elementem tego unijnego planu naprawczego, aby przekształcić kryzys w szansę na pilne rozwiązanie problemu zmiany klimatu i wzmocnienie spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej UE. |
| --- | --- |

6.

Przypomina niedawno przyjętą deklarację „Władze lokalne i regionalne jako podmioty europejskiej reakcji na kryzys COVID-19”, a ponadto zwraca uwagę, że Europejski Zielony Ład musi być centralnym elementem tego unijnego planu naprawczego, aby przekształcić kryzys w szansę na pilne rozwiązanie problemu zmiany klimatu i wzmocnienie spójności gospodarczej, społecznej i terytorialnej UE.

| 7. | Uważa, że niezbędne jest włączenie wszystkich odpowiednich władz szczebla niższego niż krajowy w opracowanie krajowych planów w dziedzinie energii i klimatu oraz długoterminowych polityk krajowych poprzez rzeczywisty, inkluzywny i wielopoziomowy dialog oparty na doświadczeniach regionalnych i lokalnych. Zgadza się w związku z tym, że należy włączyć wielopoziomowy dialog dotyczący klimatu i energii w ramy europejskiego ustawodawstwa w dziedzinie klimatu. Podkreśla jednak konieczność stosowania bardziej systematycznego podejścia do włączenia władz lokalnych i regionalnych w procesy przechodzenia na neutralność klimatyczną – zarówno w europejski proces podejmowania decyzji, jak i w negocjacje międzynarodowe – i ponawia wezwanie, by państwa członkowskie i Komisja Europejska ustanowiły stałą Platformę Wielopoziomowego Dialogu w sprawie Energii (2) w celu wspierania aktywnego zaangażowania władz lokalnych i regionalnych, organizacji społeczeństwa obywatelskiego, społeczności przedsiębiorców i innych odpowiednich zainteresowanych stron w zarządzanie transformacją energetyczną |
| --- | --- |

7.

Uważa, że niezbędne jest włączenie wszystkich odpowiednich władz szczebla niższego niż krajowy w opracowanie krajowych planów w dziedzinie energii i klimatu oraz długoterminowych polityk krajowych poprzez rzeczywisty, inkluzywny i wielopoziomowy dialog oparty na doświadczeniach regionalnych i lokalnych. Zgadza się w związku z tym, że należy włączyć wielopoziomowy dialog dotyczący klimatu i energii w ramy europejskiego ustawodawstwa w dziedzinie klimatu. Podkreśla jednak konieczność stosowania bardziej systematycznego podejścia do włączenia władz lokalnych i regionalnych w procesy przechodzenia na neutralność klimatyczną – zarówno w europejski proces podejmowania decyzji, jak i w negocjacje międzynarodowe – i ponawia wezwanie, by państwa członkowskie i Komisja Europejska ustanowiły stałą Platformę Wielopoziomowego Dialogu w sprawie Energii (2

| 8. | Podkreśla, że z uwagi na fakt, że udział obywateli ma zasadnicze znaczenie dla uzyskania znaczących postępów w zakresie neutralności klimatycznej, inicjatywy promujące oddolne przekazywanie informacji zwrotnej i wspierające wymianę informacji i edukację na poziomie podstawowym należy uznać za nieoceniony przyczynek do sukcesu Europejskiego Zielonego Ładu. W tym kontekście proponuje włączenie Europejskiego Paktu na rzecz Klimatu do Europejskiego prawa o klimacie i zaznacza, że pakt powinien zostać ukształtowany jako innowacyjne narzędzie zarządzania, by umożliwić dwustronną komunikację, współpracę i wymianę informacji między poziomami, sektorami i obszarami w celu poprawy skuteczności i legitymacji unijnej polityki w dziedzinie klimatu. Podkreśla, że odpowiedni udział społeczeństwa i innych zainteresowanych stron nie tylko zwiększa prawdopodobieństwo akceptacji tych kierunków polityki, ale również sprzyja szerokiemu zakresowi i przejrzystości pomiaru postępów, a tym samym wzmacnia poczucie własnej skuteczności obywateli i organizacji lokalnych w procesie transformacji. |
| --- | --- |

8.

Podkreśla, że z uwagi na fakt, że udział obywateli ma zasadnicze znaczenie dla uzyskania znaczących postępów w zakresie neutralności klimatycznej, inicjatywy promujące oddolne przekazywanie informacji zwrotnej i wspierające wymianę informacji i edukację na poziomie podstawowym należy uznać za nieoceniony przyczynek do sukcesu Europejskiego Zielonego Ładu. W tym kontekście proponuje włączenie Europejskiego Paktu na rzecz Klimatu do Europejskiego prawa o klimacie i zaznacza, że pakt powinien zostać ukształtowany jako innowacyjne narzędzie zarządzania, by umożliwić dwustronną komunikację, współpracę i wymianę informacji między poziomami, sektorami i obszarami w celu poprawy skuteczności i legitymacji unijnej polityki w dziedzinie klimatu. Podkreśla, że odpowiedni udział społeczeństwa i innych zainteresowanych stron nie tylko zwiększa prawdopodobieństwo akceptacji tych kierunków polityki, ale również sprzyja szerokiemu zakresowi i przejrzystości pomiaru postępów, a tym samym wzmacnia poczucie własnej skuteczności obywateli i organizacji lokalnych w procesie transformacji.

| 9. | Przypomina, że ujednolicone podejście nie jest odpowiednie do walki ze zmianą klimatu, i podkreśla zróżnicowanie europejskich regionów pod względem klimatu, środowiska, krajobrazu, mobilności oraz struktury gospodarczej i społecznej. Zaznacza, że Europejskie prawo o klimacie stanowi ramy regulacyjne, które będą ukierunkowywać poszczególne polityki na cel klimatyczny, i że powodzenie tych strategii będzie zależeć w znacznym stopniu od władz lokalnych i regionalnych. Podkreśla też, że władze lokalne i regionalne, jako poziom sprawowania rządów najbliższy obywatelom, odgrywają istotną rolę w zarządzaniu zdecentralizowanym wytwarzaniem energii poprzez konsumpcję własną, wytwarzanie rozproszone i inteligentne sieci, promowanie inwestycji i powiązanie kierunków polityki energetycznej i klimatycznej ze środkami przyjmowanymi w zakresie mieszkalnictwa, ubóstwa energetycznego i transportu. |
| --- | --- |

9.

Przypomina, że ujednolicone podejście nie jest odpowiednie do walki ze zmianą klimatu, i podkreśla zróżnicowanie europejskich regionów pod względem klimatu, środowiska, krajobrazu, mobilności oraz struktury gospodarczej i społecznej. Zaznacza, że Europejskie prawo o klimacie stanowi ramy regulacyjne, które będą ukierunkowywać poszczególne polityki na cel klimatyczny, i że powodzenie tych strategii będzie zależeć w znacznym stopniu od władz lokalnych i regionalnych. Podkreśla też, że władze lokalne i regionalne, jako poziom sprawowania rządów najbliższy obywatelom, odgrywają istotną rolę w zarządzaniu zdecentralizowanym wytwarzaniem energii poprzez konsumpcję własną, wytwarzanie rozproszone i inteligentne sieci, promowanie inwestycji i powiązanie kierunków polityki energetycznej i klimatycznej ze środkami przyjmowanymi w zakresie mieszkalnictwa, ubóstwa energetycznego i transportu.

| 10. | Podkreśla, że Europejskie prawo o klimacie jako centralny filar Europejskiego Zielonego Ładu i ustawa ramowa dla osiągnięcia celu neutralności klimatycznej powinno zapewnić, by wszystkie unijne środki były zgodne z zasadą „nie szkodzić”, oraz aby, zgodnie z zasadą aktywnej pomocniczości, w pełni respektowały wszystkie szczeble władzy jako podmioty zaangażowane w europejski proces podejmowania decyzji, a nie jako zainteresowane strony. |
| --- | --- |

10.

Podkreśla, że Europejskie prawo o klimacie jako centralny filar Europejskiego Zielonego Ładu i ustawa ramowa dla osiągnięcia celu neutralności klimatycznej powinno zapewnić, by wszystkie unijne środki były zgodne z zasadą „nie szkodzić”, oraz aby, zgodnie z zasadą aktywnej pomocniczości, w pełni respektowały wszystkie szczeble władzy jako podmioty zaangażowane w europejski proces podejmowania decyzji, a nie jako zainteresowane strony.

| 11. | Apeluje o to, by decyzje dotyczące zasadniczych kwestii realizacji celów w zakresie zmiany klimatu nie były podejmowane poprzez akty delegowane, bo ograniczyłoby to możliwości współdecydowania przez władze lokalne i regionalne. W tym kontekście KR uważa, że określenie trajektorii osiągania celu w zakresie neutralności klimatycznej jest właśnie taką zasadniczą decyzją. |
| --- | --- |

11.

Apeluje o to, by decyzje dotyczące zasadniczych kwestii realizacji celów w zakresie zmiany klimatu nie były podejmowane poprzez akty delegowane, bo ograniczyłoby to możliwości współdecydowania przez władze lokalne i regionalne. W tym kontekście KR uważa, że określenie trajektorii osiągania celu w zakresie neutralności klimatycznej jest właśnie taką zasadniczą decyzją.

| 12. | Nadal twierdzi, że dla realizacji celów ustanowionych w Europejskim prawie o klimacie zasadnicze znaczenie ma dysponowanie wysokiej jakości zweryfikowanymi informacjami, które będą stanowić podstawę dla podejmowania decyzji i określania odpowiednich kierunków polityki i środków. Zmiana klimatu oddziałuje na poziomie terytorialnym i bezpośrednio wpływa na regiony i gminy. Za opracowanie i przekazywanie wykazów krajowych odpowiadają organy administracji krajowej poszczególnych państw. Dla poprawy jakości pomiarów istotne jest opracowanie metodyki w drodze współpracy między UE, państwami członkowskimi oraz szczeblem lokalnym i regionalnym, tak aby gminy i regiony mogły sporządzać swoje wykazy według tych samych kryteriów w ramach podejścia terytorialnego. Informacje te pozwoliłyby określić szczegółowe scenariusze emisji gazów cieplarnianych umożliwiających opracowanie planów działania dostosowanych do sytuacji społeczno-gospodarczej i środowiskowej poszczególnych regionów oraz konkretnych celów sektorowych. Ponadto monitorowanie prowadzone z perspektywy regionalnej i lokalnej umożliwia lepszą analizę ewentualnego odchylenia od trajektorii zdefiniowanych w planach i pomaga w przygotowaniu środków koniecznych do jego korekty. |
| --- | --- |

12.

Nadal twierdzi, że dla realizacji celów ustanowionych w Europejskim prawie o klimacie zasadnicze znaczenie ma dysponowanie wysokiej jakości zweryfikowanymi informacjami, które będą stanowić podstawę dla podejmowania decyzji i określania odpowiednich kierunków polityki i środków. Zmiana klimatu oddziałuje na poziomie terytorialnym i bezpośrednio wpływa na regiony i gminy. Za opracowanie i przekazywanie wykazów krajowych odpowiadają organy administracji krajowej poszczególnych państw. Dla poprawy jakości pomiarów istotne jest opracowanie metodyki w drodze współpracy między UE, państwami członkowskimi oraz szczeblem lokalnym i regionalnym, tak aby gminy i regiony mogły sporządzać swoje wykazy według tych samych kryteriów w ramach podejścia terytorialnego. Informacje te pozwoliłyby określić szczegółowe scenariusze emisji gazów cieplarnianych umożliwiających opracowanie planów działania dostosowanych do sytuacji społeczno-gospodarczej i środowiskowej poszczególnych regionów oraz konkretnych celów sektorowych. Ponadto monitorowanie prowadzone z perspektywy regionalnej i lokalnej umożliwia lepszą analizę ewentualnego odchylenia od trajektorii zdefiniowanych w planach i pomaga w przygotowaniu środków koniecznych do jego korekty.

| 13. | Stwierdza, że skuteczne monitorowanie postępów może zwiększyć widoczność i przejrzystość starań zmierzających do osiągnięcia neutralności klimatycznej i poczucie odpowiedzialności za te wysiłki oraz że dla uzyskania takich rezultatów dane na potrzeby monitorowania postępów w ramach europejskiego prawa klimatycznego należy w stosownych przypadkach gromadzić na szczeblu regionalnym, a nie krajowym. Proponuje, by zapewnić łatwy dostęp opinii publicznej do zgromadzonych danych w sposób ciągły, a nie tylko w postaci okresowych sprawozdań, ponieważ zaangażowanie zainteresowanych stron w proces monitorowania może stać się elementem o kluczowym znaczeniu dla utrzymania realistycznej i społecznie akceptowanej trajektorii prowadzącej do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej do 2050 r. |
| --- | --- |

13.

Stwierdza, że skuteczne monitorowanie postępów może zwiększyć widoczność i przejrzystość starań zmierzających do osiągnięcia neutralności klimatycznej i poczucie odpowiedzialności za te wysiłki oraz że dla uzyskania takich rezultatów dane na potrzeby monitorowania postępów w ramach europejskiego prawa klimatycznego należy w stosownych przypadkach gromadzić na szczeblu regionalnym, a nie krajowym. Proponuje, by zapewnić łatwy dostęp opinii publicznej do zgromadzonych danych w sposób ciągły, a nie tylko w postaci okresowych sprawozdań, ponieważ zaangażowanie zainteresowanych stron w proces monitorowania może stać się elementem o kluczowym znaczeniu dla utrzymania realistycznej i społecznie akceptowanej trajektorii prowadzącej do osiągnięcia celu neutralności klimatycznej do 2050 r.

| 14. | Podtrzymuje opinię, że w rozporządzeniu w sprawie zarządzania należy zapisać przepisy gwarantujące, że wkłady ustalane na szczeblu krajowym będą uwzględniały rozbicie wkładów ustalanych na szczeblu regionalnym i lokalnym, tak aby uznać rolę władz na poziomie niższym od krajowego w realizowaniu międzynarodowych zobowiązań w zakresie klimatu: „Zarządzanie w zakresie klimatu po 2020 r., perspektywa europejska i globalna – wkład w 24. konferencję stron UNFCCC COP24”, Andrew Varah Cooper. |
| --- | --- |

14.

Podtrzymuje opinię, że w rozporządzeniu w sprawie zarządzania należy zapisać przepisy gwarantujące, że wkłady ustalane na szczeblu krajowym będą uwzględniały rozbicie wkładów ustalanych na szczeblu regionalnym i lokalnym, tak aby uznać rolę władz na poziomie niższym od krajowego w realizowaniu międzynarodowych zobowiązań w zakresie klimatu: „Zarządzanie w zakresie klimatu po 2020 r., perspektywa europejska i globalna – wkład w 24. konferencję stron UNFCCC COP24”, Andrew Varah Cooper.

| 15. | Podkreśla, że włączenie celów lokalnych i regionalnych nie tylko zwiększyłoby przejrzystość i poprawiłoby jakość i szczegółowość ogólnych wysiłków w dziedzinie monitorowania postępów, ale również przyniosłoby wielkie korzyści pod względem współpracy i synergii między wszystkimi szczeblami władzy, zarówno w zakresie działań, jak i przydziału środków budżetowych. W znacznym stopniu zmniejszyłoby to ryzyko, że poszczególne kierunki polityki objęte ramami europejskiego prawa klimatycznego mogłyby mieć potencjalnie szkodliwe skutki dla spójności regionalnej Europy. |
| --- | --- |

15.

Podkreśla, że włączenie celów lokalnych i regionalnych nie tylko zwiększyłoby przejrzystość i poprawiłoby jakość i szczegółowość ogólnych wysiłków w dziedzinie monitorowania postępów, ale również przyniosłoby wielkie korzyści pod względem współpracy i synergii między wszystkimi szczeblami władzy, zarówno w zakresie działań, jak i przydziału środków budżetowych. W znacznym stopniu zmniejszyłoby to ryzyko, że poszczególne kierunki polityki objęte ramami europejskiego prawa klimatycznego mogłyby mieć potencjalnie szkodliwe skutki dla spójności regionalnej Europy.

| 16. | Zaznacza, że bezpośredni przydział odpowiednich środków finansowych na działania dostosowane na poziomie regionalnym i lokalnym zgodnie z celami przyjętymi na poszczególnych szczeblach nie tylko wywarłby silny wpływ cykliczny, ale również prowadziłby do aktywizacji społeczeństwa w strukturach uczestnictwa. |
| --- | --- |

16.

Zaznacza, że bezpośredni przydział odpowiednich środków finansowych na działania dostosowane na poziomie regionalnym i lokalnym zgodnie z celami przyjętymi na poszczególnych szczeblach nie tylko wywarłby silny wpływ cykliczny, ale również prowadziłby do aktywizacji społeczeństwa w strukturach uczestnictwa.

| 17. | Sugeruje, że wnioski z oceny środków krajowych, wraz ze sprawozdaniem na temat stanu unii energetycznej, powinny zawierać rozdział lokalny i regionalny w celu nadania większej przejrzystości i szczegółowości wysiłkom w zakresie monitorowania postępów w całej Unii Europejskiej. Komitet Regionów oferuje wsparcie przy opracowaniu tego rozdziału. |
| --- | --- |

17.

Sugeruje, że wnioski z oceny środków krajowych, wraz ze sprawozdaniem na temat stanu unii energetycznej, powinny zawierać rozdział lokalny i regionalny w celu nadania większej przejrzystości i szczegółowości wysiłkom w zakresie monitorowania postępów w całej Unii Europejskiej. Komitet Regionów oferuje wsparcie przy opracowaniu tego rozdziału.

| 18. | Ponawia wezwanie do utworzenia europejskiego obserwatorium neutralności klimatycznej, które przyczyni się do wykonania krajowych obowiązków w zakresie składania sprawozdań w ramach zarządzania unią energetyczną. Powinno ono w sposób niezależny i jawny udostępniać aktualną wiedzę naukową o zmianie klimatu i scenariuszach jej ograniczenia decydentom i ogółowi społeczeństwa. Równocześnie należy przeprowadzić nowy audyt kompetencji UE w ramach panoramy umiejętności UE. Obserwatorium powinno też pomóc w mapowaniu i nadzorowaniu specyfiki i słabych punktów terytoriów europejskich, aby zapobiec odrzuceniu procesu transformacji. Europejski Zielony Ład to nowa strategia wzrostu UE i centralny filar unijnej strategii zrównoważonej odbudowy gospodarczej po pandemii COVID-19; w związku z tym harmonizacja wdrażania kierunków polityki z rozwojem kompetencji ma zasadnicze znaczenie dla formułowania strategii politycznych, które zniosą próbę czasu, i dla budowania sprawiedliwego społeczeństwa oraz stabilnej, rosnącej gospodarki. |
| --- | --- |

18.

Ponawia wezwanie do utworzenia europejskiego obserwatorium neutralności klimatycznej, które przyczyni się do wykonania krajowych obowiązków w zakresie składania sprawozdań w ramach zarządzania unią energetyczną. Powinno ono w sposób niezależny i jawny udostępniać aktualną wiedzę naukową o zmianie klimatu i scenariuszach jej ograniczenia decydentom i ogółowi społeczeństwa. Równocześnie należy przeprowadzić nowy audyt kompetencji UE w ramach panoramy umiejętności UE. Obserwatorium powinno też pomóc w mapowaniu i nadzorowaniu specyfiki i słabych punktów terytoriów europejskich, aby zapobiec odrzuceniu procesu transformacji. Europejski Zielony Ład to nowa strategia wzrostu UE i centralny filar unijnej strategii zrównoważonej odbudowy gospodarczej po pandemii COVID-19; w związku z tym harmonizacja wdrażania kierunków polityki z rozwojem kompetencji ma zasadnicze znaczenie dla formułowania strategii politycznych, które zniosą próbę czasu, i dla budowania sprawiedliwego społeczeństwa oraz stabilnej, rosnącej gospodarki.

| 19. | Podkreśla, że skuteczność wysiłków w dziedzinie udziału społeczeństwa zależy nie tylko od zbierania informacji ze wszystkich sektorów społeczeństwa, ale także od zapewniania im odpowiednich informacji na temat konsekwencji ich wkładu. Zrównoważone rozwiązania wymagają współpracy zainteresowanych stron, nie tylko w zakresie funkcjonowania i utrzymania systemów, ale również w procesie podejmowania decyzji. Z tego względu wysiłki w dziedzinie udziału społeczeństwa skupiające się wyłącznie na jednokierunkowej komunikacji nie wystarczają, by zachęcać do zmiany zachowania. |
| --- | --- |

19.

Podkreśla, że skuteczność wysiłków w dziedzinie udziału społeczeństwa zależy nie tylko od zbierania informacji ze wszystkich sektorów społeczeństwa, ale także od zapewniania im odpowiednich informacji na temat konsekwencji ich wkładu. Zrównoważone rozwiązania wymagają współpracy zainteresowanych stron, nie tylko w zakresie funkcjonowania i utrzymania systemów, ale również w procesie podejmowania decyzji. Z tego względu wysiłki w dziedzinie udziału społeczeństwa skupiające się wyłącznie na jednokierunkowej komunikacji nie wystarczają, by zachęcać do zmiany zachowania.

| 20. | Opowiada się za wykorzystaniem energii ze źródeł odnawialnych do realizacji celów klimatycznych. Natomiast nie uznaje energii jądrowej za zrównoważoną technologię przyszłości i odrzuca jej zwiększone stosowanie. |
| --- | --- |

20.

Opowiada się za wykorzystaniem energii ze źródeł odnawialnych do realizacji celów klimatycznych. Natomiast nie uznaje energii jądrowej za zrównoważoną technologię przyszłości i odrzuca jej zwiększone stosowanie.

| 21. | Przypomina, że europejskie władze lokalne i regionalne są częścią bogatej i zróżnicowanej struktury sprawowania rządów i struktury demokratycznej UE i trzeba je traktować jako takie. W tym kontekście podkreśla, że nie należy uznawać udziału władz lokalnych i regionalnych za element realizacji udziału społeczeństwa ani ograniczać go do określonych działań, lecz powinien on umożliwiać systematyczny wkład organów władzy regionalnej i lokalnej w całym cyklu opracowania kierunków polityki, a także oceny i przeglądu istniejących organów ustawodawczych. W związku z tym zwraca uwagę, że porozumienie paryskie uznaje ważną rolę wielopoziomowego sprawowania rządów w polityce klimatycznej i potrzebę współpracy z regionami i miastami, oraz przypomina, że zgodnie z art. 2 tego porozumienia strony zobowiązały się do dostosowania publicznych i prywatnych przepływów finansowych do celów porozumienia i do rozwoju odpornego na zmianę klimatu. W ramach prawa o klimacie należy dzięki istniejącym i nowo ustanowionym procesom sprawozdawczości i przeglądu stworzyć podstawę dla pełnego uzgodnienia przepływów finansowych z celami porozumienia paryskiego na szczeblu unijnym i krajowym. |
| --- | --- |

21.

Przypomina, że europejskie władze lokalne i regionalne są częścią bogatej i zróżnicowanej struktury sprawowania rządów i struktury demokratycznej UE i trzeba je traktować jako takie. W tym kontekście podkreśla, że nie należy uznawać udziału władz lokalnych i regionalnych za element realizacji udziału społeczeństwa ani ograniczać go do określonych działań, lecz powinien on umożliwiać systematyczny wkład organów władzy regionalnej i lokalnej w całym cyklu opracowania kierunków polityki, a także oceny i przeglądu istniejących organów ustawodawczych. W związku z tym zwraca uwagę, że porozumienie paryskie uznaje ważną rolę wielopoziomowego sprawowania rządów w polityce klimatycznej i potrzebę współpracy z regionami i miastami, oraz przypomina, że zgodnie z art. 2 tego porozumienia strony zobowiązały się do dostosowania publicznych i prywatnych przepływów finansowych do celów porozumienia i do rozwoju odpornego na zmianę klimatu. W ramach prawa o klimacie należy dzięki istniejącym i nowo ustanowionym procesom sprawozdawczości i przeglądu stworzyć podstawę dla pełnego uzgodnienia przepływów finansowych z celami porozumienia paryskiego na szczeblu unijnym i krajowym.

| 22. | Przypomina istotne problemy związane z energią jądrową z punktu widzenia zrównoważoności (zarówno z punktu widzenia surowców, jak i nierozwiązanej kwestii odpadów jądrowych) i zaleca zatem, aby osiągnięcie celów klimatycznych opierało się głównie na energii ze źródeł odnawialnych zamiast na zwiększonym wykorzystaniu energii jądrowej, bez uszczerbku dla art. 194 TFUE. |
| --- | --- |

22.

Przypomina istotne problemy związane z energią jądrową z punktu widzenia zrównoważoności (zarówno z punktu widzenia surowców, jak i nierozwiązanej kwestii odpadów jądrowych) i zaleca zatem, aby osiągnięcie celów klimatycznych opierało się głównie na energii ze źródeł odnawialnych zamiast na zwiększonym wykorzystaniu energii jądrowej, bez uszczerbku dla art. 194 TFUE.

Bruksela, dnia 2 lipca 2020 r.

Apostolos TZITZIKOSTAS

Przewodniczący Europejskiego Komitetu Regionów

---

(1)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1999 z dnia 11 grudnia 2018 r. w sprawie zarządzania unią energetyczną i działaniami w dziedzinie klimatu, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 663/2009 i (WE) nr 715/2009, dyrektyw Parlamentu Europejskiego i Rady 94/22/WE, 98/70/WE, 2009/31/WE, 2009/73/WE, 2010/31/UE, 2012/27/UE i 2013/30/UE, dyrektyw Rady 2009/119/WE i (UE) 2015/652 oraz uchylenia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 525/2013 (Dz.U. L 328 z 21.12.2018, s. 1).

1

(1)  Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1999 z dnia 11 grudnia 2018 r. w sprawie zarządzania unią energetyczną i działaniami w dziedzinie klimatu, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 663/2009 i (WE) nr 715/2009, dyrektyw Parlamentu Europejskiego i Rady 94/22/WE, 98/70/WE, 2009/31/WE, 2009/73/WE, 2010/31/UE, 2012/27/UE i 2013/30/UE, dyrektyw Rady 2009/119/WE i (UE) 2015/652 oraz uchylenia rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 525/2013 (Dz.U. L 328 z 21.12.2018, s. 1).

1

(1)  O. Geden, F. Schenuit, Climate Neutrality as Long-term Strategy: The EU’s Net Zero Target and Its Consequences for Member States, sierpień 2019 r.

1

Climate Neutrality as Long-term Strategy: The EU’s Net Zero Target and Its Consequences for Member States

(2)  Stanowisko takie wyraził już KR w wielu opiniach: „Zarządzanie unią energetyczną i czysta energia”, sprawozdawca: Bruno Hranić (HR/EPL); „Czysta planeta dla wszystkich – Europejska długoterminowa wizja strategiczna dobrze prosperującej, nowoczesnej, konkurencyjnej i neutralnej dla klimatu gospodarki”, sprawozdawca: Michele Emiliano (IT/PES), „Zarządzanie w zakresie klimatu po 2020 r., perspektywa europejska i globalna – wkład w 24. konferencję stron UNFCCC COP24”, sprawozdawca: Andrew Varah Cooper (UK/EA), a także w rezolucji w sprawie Zielonego Ładu przyjętej w grudniu 2019 r.

2

---

| 1.10.2020 | PL | Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej | C 324/74 |
| --- | --- | --- | --- |

1.10.2020

PL

Dziennik Urzędowy Unii Europejskiej

C 324/74

---

Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji

(2020/C 324/11)

| Sprawozdawca generalny: | Vojko OBERSNEL (HR/PES), członek lokalnych władz wykonawczych: miasto Rijeka |
| --- | --- |
| Dokumenty źródłowe: | Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji
  COM(2020) 22 final
  Zmieniony wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego Plus, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, a także przepisy finansowe na potrzeby tych funduszy oraz na potrzeby Funduszu Azylu i Migracji, Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Instrumentu na rzecz Zarządzania Granicami i Wiz
  COM(2020) 23 final
  Zmieniony wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji
  COM(2020) 460 final |

Sprawozdawca generalny:

Vojko OBERSNEL (HR/PES), członek lokalnych władz wykonawczych: miasto Rijeka

Dokumenty źródłowe:

Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji

COM(2020) 22 final

Zmieniony wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego Plus, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, a także przepisy finansowe na potrzeby tych funduszy oraz na potrzeby Funduszu Azylu i Migracji, Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Instrumentu na rzecz Zarządzania Granicami i Wiz

COM(2020) 23 final

Zmieniony wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji

COM(2020) 460 final

I.   ZALECANE POPRAWKI

Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji

COM(2020) 22 final

Poprawka 1

Motyw 13

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| Aby zapewnić elastyczność w programowaniu zasobów FST w ramach celu „Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu”, należy umożliwić przygotowanie odrębnego programu FST lub programowanie zasobów FST w ramach co najmniej jednego odrębnego priorytetu objętego programem wspieranym przez Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego („EFRR”), Europejski Fundusz Społeczny Plus („EFS+”) lub Fundusz Spójności. Zgodnie z art. 21a rozporządzenia (UE) [nowe RWP] zasoby FST
  powinny
  być uzupełniane dodatkowymi środkami z EFRR i EFS+. Odpowiednie kwoty przesunięte z EFRR i EFS+ powinny odpowiadać rodzajowi operacji określonych w terytorialnych planach sprawiedliwej transformacji. | Aby zapewnić elastyczność w programowaniu zasobów FST w ramach celu „Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu”, należy umożliwić przygotowanie odrębnego programu FST lub programowanie zasobów FST w ramach co najmniej jednego odrębnego priorytetu objętego programem wspieranym przez Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego („EFRR”), Europejski Fundusz Społeczny Plus („EFS+”) lub Fundusz Spójności. Zgodnie z art. 21a rozporządzenia (UE) [nowe RWP] zasoby FST
  mogłyby
  być uzupełniane dodatkowymi środkami z EFRR i EFS+. Odpowiednie kwoty przesunięte z EFRR i EFS+ powinny odpowiadać rodzajowi operacji określonych w terytorialnych planach sprawiedliwej transformacji. |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

Aby zapewnić elastyczność w programowaniu zasobów FST w ramach celu „Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu”, należy umożliwić przygotowanie odrębnego programu FST lub programowanie zasobów FST w ramach co najmniej jednego odrębnego priorytetu objętego programem wspieranym przez Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego („EFRR”), Europejski Fundusz Społeczny Plus („EFS+”) lub Fundusz Spójności. Zgodnie z art. 21a rozporządzenia (UE) [nowe RWP] zasoby FST
  powinny
  być uzupełniane dodatkowymi środkami z EFRR i EFS+. Odpowiednie kwoty przesunięte z EFRR i EFS+ powinny odpowiadać rodzajowi operacji określonych w terytorialnych planach sprawiedliwej transformacji.

Aby zapewnić elastyczność w programowaniu zasobów FST w ramach celu „Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu”, należy umożliwić przygotowanie odrębnego programu FST lub programowanie zasobów FST w ramach co najmniej jednego odrębnego priorytetu objętego programem wspieranym przez Europejski Fundusz Rozwoju Regionalnego („EFRR”), Europejski Fundusz Społeczny Plus („EFS+”) lub Fundusz Spójności. Zgodnie z art. 21a rozporządzenia (UE) [nowe RWP] zasoby FST
  mogłyby
  być uzupełniane dodatkowymi środkami z EFRR i EFS+. Odpowiednie kwoty przesunięte z EFRR i EFS+ powinny odpowiadać rodzajowi operacji określonych w terytorialnych planach sprawiedliwej transformacji.

Uzasadnienie

Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji jest propozycją polityczną, która powinna wykraczać poza obecny budżet na politykę spójności. Większość proponowanych działań, które mają być wspierane przez ten Fundusz (art. 4), byłaby już w praktyce możliwa w ramach celów polityki 1 i 2 EFRR i EFS+.

Poprawka 2

Artykuł 2

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| Zgodnie z art. [4 ust. 1] akapit drugi rozporządzenia (UE) [nowe RWP] FST przyczynia się do realizacji pojedynczego celu szczegółowego, jakim jest umożliwienie regionom i obywatelom łagodzenia społecznych, gospodarczych i środowiskowych skutków transformacji w kierunku gospodarki neutralnej dla klimatu. | Zgodnie z art. [4 ust. 1] akapit drugi rozporządzenia (UE) [nowe RWP] FST przyczynia się do realizacji pojedynczego celu szczegółowego, jakim jest umożliwienie regionom i obywatelom łagodzenia społecznych, gospodarczych i środowiskowych skutków transformacji w kierunku gospodarki neutralnej dla klimatu
  , w zgodności z celami porozumienia paryskiego, celem UE dotyczącym osiągnięcia neutralności klimatycznej do 2050 r. oraz celami w zakresie ograniczenia emisji do 2030 r
  . |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

Zgodnie z art. [4 ust. 1] akapit drugi rozporządzenia (UE) [nowe RWP] FST przyczynia się do realizacji pojedynczego celu szczegółowego, jakim jest umożliwienie regionom i obywatelom łagodzenia społecznych, gospodarczych i środowiskowych skutków transformacji w kierunku gospodarki neutralnej dla klimatu.

Zgodnie z art. [4 ust. 1] akapit drugi rozporządzenia (UE) [nowe RWP] FST przyczynia się do realizacji pojedynczego celu szczegółowego, jakim jest umożliwienie regionom i obywatelom łagodzenia społecznych, gospodarczych i środowiskowych skutków transformacji w kierunku gospodarki neutralnej dla klimatu
  , w zgodności z celami porozumienia paryskiego, celem UE dotyczącym osiągnięcia neutralności klimatycznej do 2050 r. oraz celami w zakresie ograniczenia emisji do 2030 r
  .

Uzasadnienie

Określając cel Funduszu, należy wyraźnie odnieść się do celów porozumienia paryskiego, celu UE dotyczącego osiągnięcia neutralności klimatycznej do 2050 r. oraz celów w zakresie redukcji emisji do roku 2030.

Poprawka 3

Artykuł 3 ustęp 1

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| 1.   FST
  wspiera cel „Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu” we wszystkich państwach członkowskich
  . | 1.   FST
  służy finansowaniu środków łagodzących społeczne, społeczno-gospodarcze i środowiskowe skutki transformacji w dotkniętych nią regionach lub obszarach działalności
  . |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

1.   FST
  wspiera cel „Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu” we wszystkich państwach członkowskich
  .

1.   FST
  służy finansowaniu środków łagodzących społeczne, społeczno-gospodarcze i środowiskowe skutki transformacji w dotkniętych nią regionach lub obszarach działalności
  .

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Nie wymaga uzasadnienia.

Poprawka 4

Poprawka 4

Artykuł 4 ustęp 2

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| 2.   Zgodnie z ust. 1 FST wspiera
  wyłącznie
  następujące działania: | 2.   Zgodnie z ust. 1 FST wspiera następujące działania: |
| a) | inwestycje produkcyjne w MŚP, w tym przedsiębiorstwa typu start-up, prowadzące do dywersyfikacji gospodarczej i restrukturyzacji ekonomicznej; |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

2.   Zgodnie z ust. 1 FST wspiera
  wyłącznie
  następujące działania:

2.   Zgodnie z ust. 1 FST wspiera następujące działania:

a)

inwestycje produkcyjne w MŚP, w tym przedsiębiorstwa typu start-up, prowadzące do dywersyfikacji gospodarczej i restrukturyzacji ekonomicznej;

| a) | zrównoważone
  inwestycje produkcyjne w MŚP, w tym przedsiębiorstwa typu start-up, prowadzące do dywersyfikacji gospodarczej i restrukturyzacji ekonomicznej; |
| --- | --- |

a)

zrównoważone
  inwestycje produkcyjne w MŚP, w tym przedsiębiorstwa typu start-up, prowadzące do dywersyfikacji gospodarczej i restrukturyzacji ekonomicznej;

zrównoważone

| b) | inwestycje w tworzenie nowych przedsiębiorstw, w tym poprzez inkubatory przedsiębiorczości i usługi konsultingowe; |
| --- | --- |

b)

inwestycje w tworzenie nowych przedsiębiorstw, w tym poprzez inkubatory przedsiębiorczości i usługi konsultingowe;

| b) | inwestycje w tworzenie nowych przedsiębiorstw
  o istotnym znaczeniu dla transformacji w kierunku zrównoważonego rozwoju
  , w tym poprzez inkubatory przedsiębiorczości i usługi konsultingowe; |
| --- | --- |

b)

inwestycje w tworzenie nowych przedsiębiorstw
  o istotnym znaczeniu dla transformacji w kierunku zrównoważonego rozwoju
  , w tym poprzez inkubatory przedsiębiorczości i usługi konsultingowe;

o istotnym znaczeniu dla transformacji w kierunku zrównoważonego rozwoju

| c) | inwestycje w działania badawcze i innowacyjne oraz wspieranie transferu zaawansowanych technologii; |
| --- | --- |

c)

inwestycje w działania badawcze i innowacyjne oraz wspieranie transferu zaawansowanych technologii;

| c) | inwestycje w 
  zrównoważone
  działania badawcze i innowacyjne oraz wspieranie transferu zaawansowanych technologii; |
| --- | --- |

c)

inwestycje w 
  zrównoważone
  działania badawcze i innowacyjne oraz wspieranie transferu zaawansowanych technologii;

zrównoważone

| d) | inwestycje we wdrażanie technologii i infrastruktur zapewniających przystępną cenowo czystą energię, w redukcję emisji gazów cieplarnianych, efektywność energetyczną i energię ze źródeł odnawialnych; |
| --- | --- |

d)

inwestycje we wdrażanie technologii i infrastruktur zapewniających przystępną cenowo czystą energię, w redukcję emisji gazów cieplarnianych, efektywność energetyczną i energię ze źródeł odnawialnych;

| d) | inwestycje we wdrażanie technologii i infrastruktur
  społecznych
  zapewniających przystępną cenowo czystą
  , bezpieczną i zrównoważoną
  energię, w redukcję emisji gazów cieplarnianych, efektywność energetyczną i energię ze źródeł odnawialnych; |
| --- | --- |

d)

inwestycje we wdrażanie technologii i infrastruktur
  społecznych
  zapewniających przystępną cenowo czystą
  , bezpieczną i zrównoważoną
  energię, w redukcję emisji gazów cieplarnianych, efektywność energetyczną i energię ze źródeł odnawialnych;

społecznych

, bezpieczną i zrównoważoną

| e) | inwestycje w cyfryzację i łączność cyfrową; |
| --- | --- |

e)

inwestycje w cyfryzację i łączność cyfrową;

| e) | inwestycje
  wspierające wdrożenie dyrektywy UE 2018/2001 w sprawie promowania stosowania energii ze źródeł odnawialnych (art. 15 ust. 3), dyrektywy UE 2010/31 w sprawie charakterystyki energetycznej budynków (art. 9 i 11) oraz dyrektywy UE 2012/27 w sprawie efektywności energetycznej (art. 14 ust. 4); |
| --- | --- |

e)

inwestycje
  wspierające wdrożenie dyrektywy UE 2018/2001 w sprawie promowania stosowania energii ze źródeł odnawialnych (art. 15 ust. 3), dyrektywy UE 2010/31 w sprawie charakterystyki energetycznej budynków (art. 9 i 11) oraz dyrektywy UE 2012/27 w sprawie efektywności energetycznej (art. 14 ust. 4);

wspierające wdrożenie dyrektywy UE 2018/2001 w sprawie promowania stosowania energii ze źródeł odnawialnych (art. 15 ust. 3), dyrektywy UE 2010/31 w sprawie charakterystyki energetycznej budynków (art. 9 i 11) oraz dyrektywy UE 2012/27 w sprawie efektywności energetycznej (art. 14 ust. 4);

| f) | inwestycje w regenerację, dekontaminację i renaturalizację terenów oraz projekty zmieniające ich przeznaczenie; |
| --- | --- |

f)

inwestycje w regenerację, dekontaminację i renaturalizację terenów oraz projekty zmieniające ich przeznaczenie;

| f) | inwestycje
  w cyfryzację i łączność cyfrową; |
| --- | --- |

f)

f)

inwestycje
  w cyfryzację i łączność cyfrową;

inwestycje

| g) | inwestycje we wzmacnianie gospodarki o obiegu zamkniętym w tym poprzez zapobieganie powstawaniu odpadów i ograniczanie ich ilości, efektywne gospodarowanie zasobami, ponowne wykorzystywanie, naprawy oraz recykling; |
| --- | --- |

g)

inwestycje we wzmacnianie gospodarki o obiegu zamkniętym w tym poprzez zapobieganie powstawaniu odpadów i ograniczanie ich ilości, efektywne gospodarowanie zasobami, ponowne wykorzystywanie, naprawy oraz recykling;

| g
  ) | inwestycje w regenerację, dekontaminację i renaturalizację terenów oraz projekty zmieniające ich przeznaczenie
  , zgodnie z zasadą „zanieczyszczający płaci”, określoną w art. 2 pkt 122 rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu
  ; |
| --- | --- |

g
  )

g

inwestycje w regenerację, dekontaminację i renaturalizację terenów oraz projekty zmieniające ich przeznaczenie
  , zgodnie z zasadą „zanieczyszczający płaci”, określoną w art. 2 pkt 122 rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu
  ;

, zgodnie z zasadą „zanieczyszczający płaci”, określoną w art. 2 pkt 122 rozporządzenia Komisji (UE) nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznającego niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu

| h) | podnoszenie i zmiana kwalifikacji
  pracowników
  ; |
| --- | --- |

h)

podnoszenie i zmiana kwalifikacji
  pracowników
  ;

pracowników

| h) | inwestycje we wzmacnianie gospodarki o obiegu zamkniętym w tym poprzez zapobieganie powstawaniu odpadów i ograniczanie ich ilości, efektywne gospodarowanie zasobami, ponowne wykorzystywanie, naprawy oraz recykling; |
| --- | --- |

h)

h)

inwestycje we wzmacnianie gospodarki o obiegu zamkniętym w tym poprzez zapobieganie powstawaniu odpadów i ograniczanie ich ilości, efektywne gospodarowanie zasobami, ponowne wykorzystywanie, naprawy oraz recykling;

| i) | pomoc w poszukiwaniu pracy dla osób poszukujących pracy; |
| --- | --- |

i)

pomoc w poszukiwaniu pracy dla osób poszukujących pracy;

| i) | podnoszenie i zmiana kwalifikacji
  siły roboczej
  ; |
| --- | --- |

i)

i)

podnoszenie i zmiana kwalifikacji
  siły roboczej
  ;

siły roboczej

| j) | aktywne włączanie osób poszukujących pracy; |
| --- | --- |

j)

aktywne włączanie osób poszukujących pracy;

| j) | pomoc w poszukiwaniu pracy dla osób poszukujących pracy; |
| --- | --- |

j)

j)

pomoc w poszukiwaniu pracy dla osób poszukujących pracy;

| k) | pomoc techniczną. |
| --- | --- |

k)

pomoc techniczną.

| k) | aktywne włączanie osób poszukujących pracy; |
| --- | --- |

k)

k)

aktywne włączanie osób poszukujących pracy;

| l) | wszelkie inne konkretne działania uzgodnione między właściwymi władzami lokalnymi i regionalnymi na danym terytorium, państwem członkowskim i Komisją Europejską, wpisujące się w strategie rozwoju lokalnego i przyczyniające się do przejścia na gospodarkę UE neutralną pod względem emisji do 2050 r.; |
| --- | --- |

l)

wszelkie inne konkretne działania uzgodnione między właściwymi władzami lokalnymi i regionalnymi na danym terytorium, państwem członkowskim i Komisją Europejską, wpisujące się w strategie rozwoju lokalnego i przyczyniające się do przejścia na gospodarkę UE neutralną pod względem emisji do 2050 r.;

wszelkie inne konkretne działania uzgodnione między właściwymi władzami lokalnymi i regionalnymi na danym terytorium, państwem członkowskim i Komisją Europejską, wpisujące się w strategie rozwoju lokalnego i przyczyniające się do przejścia na gospodarkę UE neutralną pod względem emisji do 2050 r.;

| m) | pomoc techniczną. |
| --- | --- |

m)

m)

pomoc techniczną.

Uzasadnienie

Uzasadnienie

| — | Wszelkie inwestycje w ochronę środowiska powinny być zgodne z zasadą, że koszt działań mających na celu usunięcie zanieczyszczenia powinna ponosić strona, która spowodowała zanieczyszczenie. |
| --- | --- |

—

Wszelkie inwestycje w ochronę środowiska powinny być zgodne z zasadą, że koszt działań mających na celu usunięcie zanieczyszczenia powinna ponosić strona, która spowodowała zanieczyszczenie.

| — | Podnoszenie kwalifikacji i przekwalifikowanie nie powinno ograniczać się do pracowników, lecz obejmować również szkolenie osób bezrobotnych, osób poszukujących pracy itp. ukierunkowane na stanowiska pracy w zielonej gospodarce. |
| --- | --- |

—

Podnoszenie kwalifikacji i przekwalifikowanie nie powinno ograniczać się do pracowników, lecz obejmować również szkolenie osób bezrobotnych, osób poszukujących pracy itp. ukierunkowane na stanowiska pracy w zielonej gospodarce.

| — | Ponadto należy zapewnić większą elastyczność przy wyborze wspieranego projektu, jeżeli władze lokalne i regionalne na danym terytorium, państwo członkowskie i Komisja Europejska wyrażają na to zgodę. |
| --- | --- |

—

Ponadto należy zapewnić większą elastyczność przy wyborze wspieranego projektu, jeżeli władze lokalne i regionalne na danym terytorium, państwo członkowskie i Komisja Europejska wyrażają na to zgodę.

Poprawka 5

Poprawka 5

Artykuł 5 litera a)

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| a) | likwidacji ani budowy elektrowni jądrowych; |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

a)

likwidacji ani budowy elektrowni jądrowych;

| a) | likwidacji ani budowy elektrowni jądrowych
  , ani jakiejkolwiek innej formy inwestycji w elektrownie jądrowe
  ; |
| --- | --- |

a)

likwidacji ani budowy elektrowni jądrowych
  , ani jakiejkolwiek innej formy inwestycji w elektrownie jądrowe
  ;

, ani jakiejkolwiek innej formy inwestycji w elektrownie jądrowe

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Nie wymaga uzasadnienia.

Poprawka 6

Poprawka 6

Artykuł 5 litera d)

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| d) | inwestycji w zakresie produkcji, przetwarzania, dystrybucji, składowania lub spalania paliw kopalnych; |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

d)

inwestycji w zakresie produkcji, przetwarzania, dystrybucji, składowania lub spalania paliw kopalnych;

| d) | inwestycji w zakresie
  wydobycia,
  produkcji, przetwarzania, dystrybucji, składowania lub spalania paliw kopalnych
  , w tym również w zakresie otwierania nowych kopalń węglowych
  ; |
| --- | --- |

d)

inwestycji w zakresie
  wydobycia,
  produkcji, przetwarzania, dystrybucji, składowania lub spalania paliw kopalnych
  , w tym również w zakresie otwierania nowych kopalń węglowych
  ;

wydobycia,

, w tym również w zakresie otwierania nowych kopalń węglowych

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji nie powinien wspierać otwierania lub ponownego otwierania kopalń węgla, ale ograniczenie to nie powinno być rozszerzone na inne rodzaje górnictwa (dotyczącego metalu, minerałów przemysłowych, skały ozdobnej itp.), które jest działalnością gospodarczą tworzącą wysokiej jakości długoterminowe zatrudnienie.

Poprawka 7

Poprawka 7

Dodać ustęp na końcu artykułu 5

| Tekst proponowany przez Komisję | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| | Nie udziela się wsparcia na działania w regionie NUTS 3, w którym w czasie trwania programu zaplanowano na podstawie terytorialnego planu sprawiedliwej transformacji otwarcie nowej kopalni węgla kamiennego, węgla brunatnego lub łupku bitumicznego bądź odkrywkowej kopalni torfu lub ponowne otwarcie czasowo wycofanej z eksploatacji kopalni węgla kamiennego, węgla brunatnego lub łupku bitumicznego bądź odkrywkowej kopalni torfu. |

Tekst proponowany przez Komisję

Poprawka KR-u

Nie udziela się wsparcia na działania w regionie NUTS 3, w którym w czasie trwania programu zaplanowano na podstawie terytorialnego planu sprawiedliwej transformacji otwarcie nowej kopalni węgla kamiennego, węgla brunatnego lub łupku bitumicznego bądź odkrywkowej kopalni torfu lub ponowne otwarcie czasowo wycofanej z eksploatacji kopalni węgla kamiennego, węgla brunatnego lub łupku bitumicznego bądź odkrywkowej kopalni torfu.

Nie udziela się wsparcia na działania w regionie NUTS 3, w którym w czasie trwania programu zaplanowano na podstawie terytorialnego planu sprawiedliwej transformacji otwarcie nowej kopalni węgla kamiennego, węgla brunatnego lub łupku bitumicznego bądź odkrywkowej kopalni torfu lub ponowne otwarcie czasowo wycofanej z eksploatacji kopalni węgla kamiennego, węgla brunatnego lub łupku bitumicznego bądź odkrywkowej kopalni torfu.

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Celem wsparcia jest pomoc w przejściu na gospodarkę bezemisyjną, to zaś wyklucza otwieranie nowych kopalń i/lub pól wydobycia torfu bądź ponowne otwieranie istniejących.

Poprawka 8

Poprawka 8

Artykuł 6 ustęp 1 akapit drugi

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| Komisja zatwierdza program tylko wówczas, gdy wybór terytoriów najbardziej dotkniętych procesem transformacji przedstawiony w odpowiednim terytorialnym planie sprawiedliwej transformacji został należycie uzasadniony, a terytorialny plan sprawiedliwej transformacji jest zgodny
  z
   krajowym planem państwa członkowskiego w dziedzinie energii i klimatu. | Komisja zatwierdza program tylko wówczas, gdy wybór terytoriów najbardziej dotkniętych procesem transformacji przedstawiony w odpowiednim terytorialnym planie sprawiedliwej transformacji został należycie uzasadniony, a terytorialny plan sprawiedliwej transformacji
  zawiera zobowiązanie do osiągnięcia celów porozumienia paryskiego, celu UE dotyczącego osiągnięcia neutralności klimatycznej do 2050 r. i celów w zakresie ograniczenia emisji do 2030 r., jak też
  jest zgodny
  ze strategiami terytorialnymi, o których mowa w art. [23] rozporządzenia (UE) [nowe RWP],
  krajowym planem państwa członkowskiego w dziedzinie energii i klimatu
  oraz Europejskim filarem praw socjalnych
  . |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

Komisja zatwierdza program tylko wówczas, gdy wybór terytoriów najbardziej dotkniętych procesem transformacji przedstawiony w odpowiednim terytorialnym planie sprawiedliwej transformacji został należycie uzasadniony, a terytorialny plan sprawiedliwej transformacji jest zgodny
  z
   krajowym planem państwa członkowskiego w dziedzinie energii i klimatu.

z

Komisja zatwierdza program tylko wówczas, gdy wybór terytoriów najbardziej dotkniętych procesem transformacji przedstawiony w odpowiednim terytorialnym planie sprawiedliwej transformacji został należycie uzasadniony, a terytorialny plan sprawiedliwej transformacji
  zawiera zobowiązanie do osiągnięcia celów porozumienia paryskiego, celu UE dotyczącego osiągnięcia neutralności klimatycznej do 2050 r. i celów w zakresie ograniczenia emisji do 2030 r., jak też
  jest zgodny
  ze strategiami terytorialnymi, o których mowa w art. [23] rozporządzenia (UE) [nowe RWP],
  krajowym planem państwa członkowskiego w dziedzinie energii i klimatu
  oraz Europejskim filarem praw socjalnych
  .

zawiera zobowiązanie do osiągnięcia celów porozumienia paryskiego, celu UE dotyczącego osiągnięcia neutralności klimatycznej do 2050 r. i celów w zakresie ograniczenia emisji do 2030 r., jak też

ze strategiami terytorialnymi, o których mowa w art. [23] rozporządzenia (UE) [nowe RWP],

oraz Europejskim filarem praw socjalnych

Poprawka 9

Poprawka 9

Artykuł 6 ustęp 2

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| Priorytet lub priorytety FST obejmują zasoby FST, na które składają się całość lub część środków FST przydzielonych państwom członkowskim oraz środki
  przesunięte
  zgodnie z art. [21a] rozporządzenia (UE) [nowe RWP].
  Łączna wysokość
  środków z EFRR i EFS+ przesuwanych do
  priorytetu
  FST
  powinna być równa co najmniej 1,5 -krotności
  kwoty wsparcia z FST na cele tego priorytetu
  , ale nie może przekroczyć trzykrotności tej kwoty
  . | Priorytet lub priorytety FST obejmują zasoby FST, na które składają się całość lub część środków FST przydzielonych państwom członkowskim oraz środki
  , które instytucje zarządzające mogą postanowić przesunąć
  zgodnie z art. [21a] rozporządzenia (UE) [nowe RWP].
  Wysokość
  środków z EFRR i EFS+ przesuwanych do FST
  nie powinna przekroczyć 1,5 -krotności
  kwoty wsparcia z FST na cele tego priorytetu. |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

Priorytet lub priorytety FST obejmują zasoby FST, na które składają się całość lub część środków FST przydzielonych państwom członkowskim oraz środki
  przesunięte
  zgodnie z art. [21a] rozporządzenia (UE) [nowe RWP].
  Łączna wysokość
  środków z EFRR i EFS+ przesuwanych do
  priorytetu
  FST
  powinna być równa co najmniej 1,5 -krotności
  kwoty wsparcia z FST na cele tego priorytetu
  , ale nie może przekroczyć trzykrotności tej kwoty
  .

przesunięte

Łączna wysokość

priorytetu

powinna być równa co najmniej 1,5 -krotności

, ale nie może przekroczyć trzykrotności tej kwoty

Priorytet lub priorytety FST obejmują zasoby FST, na które składają się całość lub część środków FST przydzielonych państwom członkowskim oraz środki
  , które instytucje zarządzające mogą postanowić przesunąć
  zgodnie z art. [21a] rozporządzenia (UE) [nowe RWP].
  Wysokość
  środków z EFRR i EFS+ przesuwanych do FST
  nie powinna przekroczyć 1,5 -krotności
  kwoty wsparcia z FST na cele tego priorytetu.

, które instytucje zarządzające mogą postanowić przesunąć

Wysokość

nie powinna przekroczyć 1,5 -krotności

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Należy zapewnić państwom członkowskim większą elastyczność w decydowaniu o kwotach, które mają być przesuwane z EFRR i EFS+ do FST. Ograniczyłoby to również ewentualne umorzenia w przypadku niskiej zdolności absorpcyjnej na obszarach najbardziej dotkniętych transformacją.

Poprawka 10

Poprawka 10

Dodać akapit na końcu artykułu 6 ust. 2

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| | Komisja zatwierdza przesunięcia środków z EFRR i EFS+ do priorytetu FST tylko wtedy, jeśli łączna kwota przesunięć nie przekracza 20 % pierwotnej alokacji środków z EFRR i EFS+ na dany program operacyjny (liczonej dla każdego z tych funduszy osobno). |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

Komisja zatwierdza przesunięcia środków z EFRR i EFS+ do priorytetu FST tylko wtedy, jeśli łączna kwota przesunięć nie przekracza 20 % pierwotnej alokacji środków z EFRR i EFS+ na dany program operacyjny (liczonej dla każdego z tych funduszy osobno).

Komisja zatwierdza przesunięcia środków z EFRR i EFS+ do priorytetu FST tylko wtedy, jeśli łączna kwota przesunięć nie przekracza 20 % pierwotnej alokacji środków z EFRR i EFS+ na dany program operacyjny (liczonej dla każdego z tych funduszy osobno).

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Uzgodnienie tekstu legislacyjnego z treścią uzasadnienia.

Poprawka 11

Poprawka 11

Artykuł 7 ustęp 1

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| 1.   Państwa członkowskie przygotowują, wspólnie z właściwymi organami danych terytoriów, co najmniej jeden terytorialny plan sprawiedliwej transformacji obejmujący dotknięte terytorium lub terytoria odpowiadające poziomowi
  3
  wspólnej klasyfikacji jednostek terytorialnych do celów statystycznych („regiony na poziomie NUTS
  3
  ”) ustanowionej rozporządzeniem (WE) nr 1059/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady zmienionym rozporządzeniem Komisji (WE) nr 868/2014 albo części tych regionów, zgodnie ze wzorem określonym w załączniku II. Terytoria te powinny stanowić obszary najbardziej dotknięte negatywnymi skutkami gospodarczymi i społecznymi transformacji, w szczególności pod względem spodziewanej utraty miejsc pracy w sektorach produkcji i wykorzystania paliw kopalnych oraz potrzeb w zakresie przekształcenia procesów produkcyjnych zakładów przemysłowych o najwyższej intensywności emisji gazów cieplarnianych. | 1.   Państwa członkowskie przygotowują, wspólnie z właściwymi organami danych terytoriów, co najmniej jeden terytorialny plan sprawiedliwej transformacji obejmujący dotknięte terytorium lub terytoria odpowiadające poziomowi
  2
  wspólnej klasyfikacji jednostek terytorialnych do celów statystycznych („regiony na poziomie NUTS
  2
  ”) ustanowionej rozporządzeniem (WE) nr 1059/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady zmienionym rozporządzeniem Komisji (WE) nr 868/2014 albo części tych regionów, zgodnie ze wzorem określonym w załączniku II. Terytoria te powinny stanowić obszary najbardziej dotknięte negatywnymi skutkami gospodarczymi i społecznymi transformacji, w szczególności pod względem spodziewanej utraty miejsc pracy w sektorach produkcji i wykorzystania paliw kopalnych oraz potrzeb w zakresie przekształcenia procesów produkcyjnych zakładów przemysłowych o najwyższej intensywności emisji gazów cieplarnianych. |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

1.   Państwa członkowskie przygotowują, wspólnie z właściwymi organami danych terytoriów, co najmniej jeden terytorialny plan sprawiedliwej transformacji obejmujący dotknięte terytorium lub terytoria odpowiadające poziomowi
  3
  wspólnej klasyfikacji jednostek terytorialnych do celów statystycznych („regiony na poziomie NUTS
  3
  ”) ustanowionej rozporządzeniem (WE) nr 1059/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady zmienionym rozporządzeniem Komisji (WE) nr 868/2014 albo części tych regionów, zgodnie ze wzorem określonym w załączniku II. Terytoria te powinny stanowić obszary najbardziej dotknięte negatywnymi skutkami gospodarczymi i społecznymi transformacji, w szczególności pod względem spodziewanej utraty miejsc pracy w sektorach produkcji i wykorzystania paliw kopalnych oraz potrzeb w zakresie przekształcenia procesów produkcyjnych zakładów przemysłowych o najwyższej intensywności emisji gazów cieplarnianych.

1.   Państwa członkowskie przygotowują, wspólnie z właściwymi organami danych terytoriów, co najmniej jeden terytorialny plan sprawiedliwej transformacji obejmujący dotknięte terytorium lub terytoria odpowiadające poziomowi
  2
  wspólnej klasyfikacji jednostek terytorialnych do celów statystycznych („regiony na poziomie NUTS
  2
  ”) ustanowionej rozporządzeniem (WE) nr 1059/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady zmienionym rozporządzeniem Komisji (WE) nr 868/2014 albo części tych regionów, zgodnie ze wzorem określonym w załączniku II. Terytoria te powinny stanowić obszary najbardziej dotknięte negatywnymi skutkami gospodarczymi i społecznymi transformacji, w szczególności pod względem spodziewanej utraty miejsc pracy w sektorach produkcji i wykorzystania paliw kopalnych oraz potrzeb w zakresie przekształcenia procesów produkcyjnych zakładów przemysłowych o najwyższej intensywności emisji gazów cieplarnianych.

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Negatywne skutki uboczne transformacji nie będą się ograniczać do terytoriów na poziomie NUTS 3, ale najprawdopodobniej dotkną również okoliczne obszary. Z tego powodu oraz w celu uproszczenia zarządzania właściwsze wydaje się skoncentrowanie wsparcia na poziomie NUTS 2.

Poprawka 12

Poprawka 12

Artykuł 7 ustęp 2 litera b) (nowa)

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| | b) | (nowa) wyraźne zobowiązanie na rzecz społecznie sprawiedliwej i uczciwej transformacji ekologicznej w ramach realizacji porozumienia paryskiego; |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

b)

b)

(nowa) wyraźne zobowiązanie na rzecz społecznie sprawiedliwej i uczciwej transformacji ekologicznej w ramach realizacji porozumienia paryskiego;

(nowa) wyraźne zobowiązanie na rzecz społecznie sprawiedliwej i uczciwej transformacji ekologicznej w ramach realizacji porozumienia paryskiego;

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Terytorialne plany sprawiedliwej transformacji terytorialnej powinny zostać zatwierdzone tylko wtedy, jeśli zawierają wyraźne zobowiązanie na rzecz osiągnięcia celów porozumienia paryskiego, co podkreśliła Rada Europejska 18 października 2019 r.

Poprawka 13

Poprawka 13

Artykuł 7 ustęp 2 litera c) (nowa)

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| | c) | (nowa) wyraźne zobowiązanie na rzecz osiągnięcia przez UE neutralności klimatycznej do 2050 r. oraz osiągnięcia celów UE w zakresie ograniczenia emisji do 2030 r.; |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

c)

c)

(nowa) wyraźne zobowiązanie na rzecz osiągnięcia przez UE neutralności klimatycznej do 2050 r. oraz osiągnięcia celów UE w zakresie ograniczenia emisji do 2030 r.;

(nowa) wyraźne zobowiązanie na rzecz osiągnięcia przez UE neutralności klimatycznej do 2050 r. oraz osiągnięcia celów UE w zakresie ograniczenia emisji do 2030 r.;

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Terytorialne plany sprawiedliwej transformacji terytorialnej powinny zostać zatwierdzone tylko wtedy, jeśli zawierają wyraźne zobowiązanie na rzecz osiągnięcia przez UE neutralności klimatycznej do roku 2050 oraz osiągnięcia unijnych celów w zakresie redukcji emisji do 2030 r., co podkreśliła Rada Europejska 12 grudnia 2019 r.

Poprawka 14

Poprawka 14

Artykuł 7 ustęp 2 litera c)

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| c) | ocenę wyzwań związanych z transformacją, przed którymi stoją terytoria najbardziej dotknięte jej negatywnymi skutkami, w tym społecznymi, gospodarczymi i środowiskowymi skutkami przejścia na gospodarkę neutralną dla klimatu; wskazanie liczby miejsc pracy, które zostaną potencjalnie dotknięte skutkami transformacji lub utracone; potrzeby i cele w zakresie rozwoju, które mają być osiągnięte do 2030 r., związane z zaprzestaniem na tych terytoriach działalności charakteryzującej się wysoką intensywnością emisji gazów cieplarnianych lub z jej przekształceniem; |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

c)

ocenę wyzwań związanych z transformacją, przed którymi stoją terytoria najbardziej dotknięte jej negatywnymi skutkami, w tym społecznymi, gospodarczymi i środowiskowymi skutkami przejścia na gospodarkę neutralną dla klimatu; wskazanie liczby miejsc pracy, które zostaną potencjalnie dotknięte skutkami transformacji lub utracone; potrzeby i cele w zakresie rozwoju, które mają być osiągnięte do 2030 r., związane z zaprzestaniem na tych terytoriach działalności charakteryzującej się wysoką intensywnością emisji gazów cieplarnianych lub z jej przekształceniem;

| c) | ocenę wyzwań związanych z transformacją, przed którymi stoją terytoria najbardziej dotknięte jej negatywnymi skutkami, w tym społecznymi, gospodarczymi i środowiskowymi skutkami przejścia na gospodarkę neutralną dla klimatu; wskazanie liczby miejsc pracy, które zostaną potencjalnie dotknięte skutkami transformacji lub utracone; potrzeby i cele w zakresie rozwoju, które mają być osiągnięte do 2030 r., związane z zaprzestaniem na tych terytoriach działalności charakteryzującej się wysoką intensywnością emisji gazów cieplarnianych lub z jej przekształceniem;
  a także ocenę negatywnych skutków ubocznych transformacji dla sąsiednich regionów; |
| --- | --- |

c)

ocenę wyzwań związanych z transformacją, przed którymi stoją terytoria najbardziej dotknięte jej negatywnymi skutkami, w tym społecznymi, gospodarczymi i środowiskowymi skutkami przejścia na gospodarkę neutralną dla klimatu; wskazanie liczby miejsc pracy, które zostaną potencjalnie dotknięte skutkami transformacji lub utracone; potrzeby i cele w zakresie rozwoju, które mają być osiągnięte do 2030 r., związane z zaprzestaniem na tych terytoriach działalności charakteryzującej się wysoką intensywnością emisji gazów cieplarnianych lub z jej przekształceniem;
  a także ocenę negatywnych skutków ubocznych transformacji dla sąsiednich regionów;

a także ocenę negatywnych skutków ubocznych transformacji dla sąsiednich regionów;

Uzasadnienie

Uzasadnienie

W terytorialnych planach sprawiedliwej transformacji należy odpowiednio ocenić wszystkie możliwe negatywne skutki uboczne.

Poprawka 15

Poprawka 15

Artykuł 7 ustęp 2 litera f)

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| f) | opis mechanizmów zarządzania obejmujących zasady partnerstwa, planowane środki w zakresie monitorowania i oceny oraz odpowiedzialne organy; |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

f)

opis mechanizmów zarządzania obejmujących zasady partnerstwa, planowane środki w zakresie monitorowania i oceny oraz odpowiedzialne organy;

| f) | opis mechanizmów zarządzania obejmujących zasady partnerstwa, planowane środki w zakresie monitorowania i oceny oraz odpowiedzialne organy,
  jeżeli są one różne od elementów już opisanych w programie, zdefiniowanych w załączniku V do rozporządzenia (UE) [nowe RWP]; władze lokalne i regionalne muszą być w pełni zaangażowane we wszystkie aspekty tych działań
  . |
| --- | --- |

f)

opis mechanizmów zarządzania obejmujących zasady partnerstwa, planowane środki w zakresie monitorowania i oceny oraz odpowiedzialne organy,
  jeżeli są one różne od elementów już opisanych w programie, zdefiniowanych w załączniku V do rozporządzenia (UE) [nowe RWP]; władze lokalne i regionalne muszą być w pełni zaangażowane we wszystkie aspekty tych działań
  .

jeżeli są one różne od elementów już opisanych w programie, zdefiniowanych w załączniku V do rozporządzenia (UE) [nowe RWP]; władze lokalne i regionalne muszą być w pełni zaangażowane we wszystkie aspekty tych działań

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Należy podawać jedynie informacje inne niż te opisane już w programie zgodnie z formularzem „Wzór programów wspieranych z EFRR (cel »Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu«), EFS+, FST, Funduszu Spójności i EFMR – art. 16 ust. 3)” (załącznik V do rozporządzenia w sprawie wspólnych przepisów). Propozycja ta służy uproszczeniu.
  Ponadto należy postrzegać władze lokalne i regionalne jako integralne zainteresowane strony w tym procesie.

Ponadto należy postrzegać władze lokalne i regionalne jako integralne zainteresowane strony w tym procesie.

Poprawka 16

Poprawka 16

Artykuł 7 ustęp 2 litera h)

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| h) | w przypadku, gdy wsparcie na rzecz inwestycji produkcyjnych jest udzielane przedsiębiorstwom innym niż MŚP:
  wyczerpujący wykaz takich operacji i przedsiębiorstw oraz
  uzasadnienie konieczności udzielenia takiego wsparcia za pomocą analizy luk dowodzącej, że w przypadku braku inwestycji spodziewana liczba straconych miejsc pracy przewyższy liczbę nowych miejsc pracy; |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

h)

w przypadku, gdy wsparcie na rzecz inwestycji produkcyjnych jest udzielane przedsiębiorstwom innym niż MŚP:
  wyczerpujący wykaz takich operacji i przedsiębiorstw oraz
  uzasadnienie konieczności udzielenia takiego wsparcia za pomocą analizy luk dowodzącej, że w przypadku braku inwestycji spodziewana liczba straconych miejsc pracy przewyższy liczbę nowych miejsc pracy;

wyczerpujący wykaz takich operacji i przedsiębiorstw oraz

| h) | w przypadku, gdy wsparcie na rzecz
  zrównoważonych
  inwestycji produkcyjnych jest udzielane przedsiębiorstwom innym niż MŚP: uzasadnienie konieczności udzielenia takiego wsparcia za pomocą analizy luk dowodzącej, że w przypadku braku inwestycji spodziewana liczba straconych miejsc pracy przewyższy liczbę nowych miejsc pracy; |
| --- | --- |

h)

w przypadku, gdy wsparcie na rzecz
  zrównoważonych
  inwestycji produkcyjnych jest udzielane przedsiębiorstwom innym niż MŚP: uzasadnienie konieczności udzielenia takiego wsparcia za pomocą analizy luk dowodzącej, że w przypadku braku inwestycji spodziewana liczba straconych miejsc pracy przewyższy liczbę nowych miejsc pracy;

zrównoważonych

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Przedstawienie wyczerpującego wykazu operacji i przedsiębiorstw (dużych przedsiębiorstw) na etapie programowania FST nie wydaje się czymś szczególnie łatwym i może prowadzić do opóźnień już na samym początku okresu programowania. Ponadto takie podejście kłóci się z podjętymi wysiłkami w zakresie uproszczenia, których wynikiem była między innymi rezygnacja z odrębnych procedur mających zastosowanie do dużych projektów zgodnie z art. 100–103 obecnego rozporządzenia w sprawie wspólnych przepisów.

Poprawka 17

Poprawka 17

Artykuł 7 ustęp 2 litera i)

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| i) | w przypadku, gdy wsparcie inwestycji jest udzielane w celu osiągnięcia redukcji emisji gazów cieplarnianych pochodzących z działań wymienionych w załączniku I do dyrektywy 2003/87/WE:
  wyczerpujący wykaz operacji, które mają zostać objęte wsparciem, oraz
  uzasadnienie, że przyczynią się
  one
  do przejścia na gospodarkę neutralną dla klimatu i do znacznej redukcji emisji gazów cieplarnianych, przewyższającej znacząco odpowiednie poziomy odniesienia ustanowione do celów przydziału bezpłatnych uprawnień na podstawie dyrektywy 2003/87/WE, przy jednoczesnym spełnieniu warunku, że operacje te są konieczne do ochrony znacznej liczby miejsc pracy; |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

i)

w przypadku, gdy wsparcie inwestycji jest udzielane w celu osiągnięcia redukcji emisji gazów cieplarnianych pochodzących z działań wymienionych w załączniku I do dyrektywy 2003/87/WE:
  wyczerpujący wykaz operacji, które mają zostać objęte wsparciem, oraz
  uzasadnienie, że przyczynią się
  one
  do przejścia na gospodarkę neutralną dla klimatu i do znacznej redukcji emisji gazów cieplarnianych, przewyższającej znacząco odpowiednie poziomy odniesienia ustanowione do celów przydziału bezpłatnych uprawnień na podstawie dyrektywy 2003/87/WE, przy jednoczesnym spełnieniu warunku, że operacje te są konieczne do ochrony znacznej liczby miejsc pracy;

wyczerpujący wykaz operacji, które mają zostać objęte wsparciem, oraz

one

| i) | w przypadku, gdy wsparcie inwestycji jest udzielane w celu osiągnięcia redukcji emisji gazów cieplarnianych pochodzących z działań wymienionych w załączniku I do dyrektywy 2003/87/WE: uzasadnienie, że
  operacje, które mają zostać objęte wsparciem,
  przyczynią się do przejścia na gospodarkę neutralną dla klimatu i do znacznej redukcji emisji gazów cieplarnianych, przewyższającej znacząco odpowiednie poziomy odniesienia ustanowione do celów przydziału bezpłatnych uprawnień na podstawie dyrektywy 2003/87/WE, przy jednoczesnym spełnieniu warunku, że operacje te są konieczne do ochrony znacznej liczby miejsc pracy; |
| --- | --- |

i)

w przypadku, gdy wsparcie inwestycji jest udzielane w celu osiągnięcia redukcji emisji gazów cieplarnianych pochodzących z działań wymienionych w załączniku I do dyrektywy 2003/87/WE: uzasadnienie, że
  operacje, które mają zostać objęte wsparciem,
  przyczynią się do przejścia na gospodarkę neutralną dla klimatu i do znacznej redukcji emisji gazów cieplarnianych, przewyższającej znacząco odpowiednie poziomy odniesienia ustanowione do celów przydziału bezpłatnych uprawnień na podstawie dyrektywy 2003/87/WE, przy jednoczesnym spełnieniu warunku, że operacje te są konieczne do ochrony znacznej liczby miejsc pracy;

operacje, które mają zostać objęte wsparciem,

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Przedstawienie wyczerpującego wykazu operacji na etapie programowania FST nie wydaje się czymś szczególnie łatwym i może prowadzić do opóźnień już na samym początku okresu programowania.

Poprawka 18

Poprawka 18

Artykuł 8a (nowy)

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| | Artykuł 8a





  1.
     
  Tworzy się platformę sprawiedliwej transformacji (zwaną dalej „platformą”), nadzorowaną i bezpośrednio zarządzaną przez Komisję Europejską, aby umożliwić dwustronną i wielostronną wymianę zdobytych doświadczeń i najlepszych praktyk we wszystkich sektorach dotkniętych skutkami transformacji.






  2.
     
  Platforma składa się z dwóch elementów:










  a) | techniczne grupy robocze, zajmujące się konkretnymi wyzwaniami w danych regionach oraz ułatwiające wymianę doświadczeń i najlepszych praktyk w zakresie przygotowywania zarówno terytorialnych planów sprawiedliwej transformacji, jak i poszczególnych operacji. Techniczne grupy robocze, które powinny obejmować władze lokalne i regionalne, są tworzone zgodnie z potrzebami operacyjnymi FST, z uwzględnieniem sektorowego zakresu wspieranych operacji.



  Grupy te ściśle współpracują z Centrum Doradztwa InvestEU ustanowionym na podstawie art. 20 rozporządzenia (UE) [nowy program InvestEU] i z odpowiednimi służbami Europejskiego Banku Inwestycyjnego w celu zapewnienia władzom lokalnym i regionalnym niezbędnej wiedzy technicznej i praktycznej w zakresie dostępu do finansowania dostępnego w ramach Programu InvestEU, a także za pośrednictwem EBI. |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

Artykuł 8a

1.
     
  Tworzy się platformę sprawiedliwej transformacji (zwaną dalej „platformą”), nadzorowaną i bezpośrednio zarządzaną przez Komisję Europejską, aby umożliwić dwustronną i wielostronną wymianę zdobytych doświadczeń i najlepszych praktyk we wszystkich sektorach dotkniętych skutkami transformacji.

2.
     
  Platforma składa się z dwóch elementów:

a)

techniczne grupy robocze, zajmujące się konkretnymi wyzwaniami w danych regionach oraz ułatwiające wymianę doświadczeń i najlepszych praktyk w zakresie przygotowywania zarówno terytorialnych planów sprawiedliwej transformacji, jak i poszczególnych operacji. Techniczne grupy robocze, które powinny obejmować władze lokalne i regionalne, są tworzone zgodnie z potrzebami operacyjnymi FST, z uwzględnieniem sektorowego zakresu wspieranych operacji.

| b) | Coroczne Forum Regionów Objętych Sprawiedliwą Transformacją (zwane dalej „Forum”), organizowane wspólnie z Europejskim Komitetem Regionów. Umożliwia ono koordynację kierunków polityki i ich transpozycję do działań operacyjnych prowadzonych przez techniczne grupy robocze. |
| --- | --- |

b)

Coroczne Forum Regionów Objętych Sprawiedliwą Transformacją (zwane dalej „Forum”), organizowane wspólnie z Europejskim Komitetem Regionów. Umożliwia ono koordynację kierunków polityki i ich transpozycję do działań operacyjnych prowadzonych przez techniczne grupy robocze.

3.
     
  Komisja podejmuje szczegółowe ustalenia dotyczące mechanizmów zarządzania platformą, członkostwa w niej, jej funkcjonowania oraz budżetu. Zostanie zapewnione zrównoważone uczestnictwo wszystkich poziomów sprawowania rządów.

4.
     
  Koszty operacyjne platformy są pokrywane ze środków przeznaczonych na pomoc techniczną, o której mowa w art. 3 ust. 2 akapit trzeci.

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Należy dodać praktyczne ustalenia dotyczące powołania platformy sprawiedliwej transformacji, tak by zapewnić większą jasność co do jej celów i funkcjonowania.

Poprawka 19

Poprawka 19

Artykuł 10 ustęp 4

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| 4.   Przed przyjęciem aktu delegowanego Komisja konsultuje się z ekspertami wyznaczonymi przez każde państwo członkowskie zgodnie z zasadami określonymi w Porozumieniu międzyinstytucjonalnym w sprawie lepszego stanowienia prawa z dnia 13 kwietnia 2016 r. | 4.   Przed przyjęciem aktu delegowanego Komisja konsultuje się z ekspertami wyznaczonymi przez każde państwo członkowskie
  i prowadzi konsultacje z zainteresowanymi stronami
  zgodnie z zasadami określonymi w Porozumieniu międzyinstytucjonalnym w sprawie lepszego stanowienia prawa z dnia 13 kwietnia 2016 r. |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

4.   Przed przyjęciem aktu delegowanego Komisja konsultuje się z ekspertami wyznaczonymi przez każde państwo członkowskie zgodnie z zasadami określonymi w Porozumieniu międzyinstytucjonalnym w sprawie lepszego stanowienia prawa z dnia 13 kwietnia 2016 r.

4.   Przed przyjęciem aktu delegowanego Komisja konsultuje się z ekspertami wyznaczonymi przez każde państwo członkowskie
  i prowadzi konsultacje z zainteresowanymi stronami
  zgodnie z zasadami określonymi w Porozumieniu międzyinstytucjonalnym w sprawie lepszego stanowienia prawa z dnia 13 kwietnia 2016 r.

Zmieniony wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego Plus, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, a także przepisy finansowe na potrzeby tych funduszy oraz na potrzeby Funduszu Azylu i Migracji, Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Instrumentu na rzecz Zarządzania Granicami i Wiz

Zmieniony wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego Plus, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego, a także przepisy finansowe na potrzeby tych funduszy oraz na potrzeby Funduszu Azylu i Migracji, Funduszu Bezpieczeństwa Wewnętrznego i Instrumentu na rzecz Zarządzania Granicami i Wiz

COM(2020) 23 final

COM(2020) 23 final

Poprawka 20

Poprawka 20

Artykuł 21a ustęp 1

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| Kwotę środków dostępnych dla FST w ramach celu „Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu” zgodnie z art. [3] rozporządzenia (UE) [rozporządzenie FST] uzupełnia się środkami z EFRR, z EFS+ lub z ich kombinacji, dla kategorii regionów, do której należy dane terytorium. Całkowita kwota środków z EFRR i EFS+ przesuniętych do FST wynosi co najmniej
  półtorakrotność
  kwoty wsparcia FST, ale nie może przekroczyć
  trzykrotności
  kwoty tego wsparcia. W żadnym przypadku środki przesuwane z EFRR albo z EFS+ nie mogą przekroczyć 20 % odpowiednich środków z EFRR i EFS+ przydzielonych danemu państwu członkowskiemu. (...) | Kwotę środków dostępnych dla FST w ramach celu „Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu” zgodnie z art. [3] rozporządzenia (UE) [rozporządzenie FST] uzupełnia się środkami z EFRR, z EFS+ lub z ich kombinacji, dla kategorii regionów, do której należy dane terytorium
  , poprzez dobrowolny transfer
  . Całkowita kwota środków z EFRR i EFS+ przesuniętych do FST wynosi co najmniej
  połowę
  kwoty wsparcia FST, ale nie może przekroczyć
  półtorakrotności
  kwoty tego wsparcia. W żadnym przypadku środki przesuwane z EFRR albo z EFS+ nie mogą przekroczyć 20 % odpowiednich środków z EFRR i EFS+ przydzielonych danemu państwu członkowskiemu. (...) |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

Kwotę środków dostępnych dla FST w ramach celu „Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu” zgodnie z art. [3] rozporządzenia (UE) [rozporządzenie FST] uzupełnia się środkami z EFRR, z EFS+ lub z ich kombinacji, dla kategorii regionów, do której należy dane terytorium. Całkowita kwota środków z EFRR i EFS+ przesuniętych do FST wynosi co najmniej
  półtorakrotność
  kwoty wsparcia FST, ale nie może przekroczyć
  trzykrotności
  kwoty tego wsparcia. W żadnym przypadku środki przesuwane z EFRR albo z EFS+ nie mogą przekroczyć 20 % odpowiednich środków z EFRR i EFS+ przydzielonych danemu państwu członkowskiemu. (...)

półtorakrotność

trzykrotności

Kwotę środków dostępnych dla FST w ramach celu „Inwestycje na rzecz zatrudnienia i wzrostu” zgodnie z art. [3] rozporządzenia (UE) [rozporządzenie FST] uzupełnia się środkami z EFRR, z EFS+ lub z ich kombinacji, dla kategorii regionów, do której należy dane terytorium
  , poprzez dobrowolny transfer
  . Całkowita kwota środków z EFRR i EFS+ przesuniętych do FST wynosi co najmniej
  połowę
  kwoty wsparcia FST, ale nie może przekroczyć
  półtorakrotności
  kwoty tego wsparcia. W żadnym przypadku środki przesuwane z EFRR albo z EFS+ nie mogą przekroczyć 20 % odpowiednich środków z EFRR i EFS+ przydzielonych danemu państwu członkowskiemu. (...)

, poprzez dobrowolny transfer

połowę

półtorakrotności

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Należy zapewnić państwom członkowskim większą elastyczność w decydowaniu o kwotach, które mają być przesuwane z EFRR i EFS+ do FST. Ograniczyłoby to ewentualne umorzenia w przypadku niskiej zdolności absorpcyjnej na obszarach najbardziej dotkniętych transformacją.

Poprawka 21

Poprawka 21

Artykuł 59 ustęp 3a (nowy)

| Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską | Poprawka KR-u |
| --- | --- |
| | 3a.
     
  W przypadku operacji wspieranych ze środków FST zgodnie z rozporządzeniem (UE) [rozporządzenie FST] wsparcie z FST podlega zwrotowi, jeżeli w ciągu dziesięciu lat od końcowej płatności na rzecz państwa członkowskiego, które otrzymało wsparcie, na terytorium, na którym to wsparcie wykorzystano, zostanie otwarta nowa kopalnia węgla kamiennego, węgla brunatnego lub łupku bitumicznego bądź odkrywkowa kopalnia torfu lub zostanie ponownie otwarta tymczasowo wycofana z eksploatacji kopalnia węgla kamiennego, węgla brunatnego lub łupku bitumicznego bądź odkrywkowa kopalnia torfu. |

Tekst zaproponowany przez Komisję Europejską

Poprawka KR-u

3a.
     
  W przypadku operacji wspieranych ze środków FST zgodnie z rozporządzeniem (UE) [rozporządzenie FST] wsparcie z FST podlega zwrotowi, jeżeli w ciągu dziesięciu lat od końcowej płatności na rzecz państwa członkowskiego, które otrzymało wsparcie, na terytorium, na którym to wsparcie wykorzystano, zostanie otwarta nowa kopalnia węgla kamiennego, węgla brunatnego lub łupku bitumicznego bądź odkrywkowa kopalnia torfu lub zostanie ponownie otwarta tymczasowo wycofana z eksploatacji kopalnia węgla kamiennego, węgla brunatnego lub łupku bitumicznego bądź odkrywkowa kopalnia torfu.

Uzasadnienie

Uzasadnienie

Celem wsparcia jest pomoc regionom w przejściu na gospodarkę bezemisyjną, to zaś wyklucza otwieranie nowych kopalń i/lub pól wydobycia torfu bądź ponowne otwieranie istniejących.

II.   ZALECENIA POLITYCZNE

ZALECENIA POLITYCZNE

EUROPEJSKI KOMITET REGIONÓW

| 1. | Z radością wita ustanowienie Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji, który będzie podstawowym narzędziem wspierania regionów najbardziej dotkniętych transformacją w kierunku neutralności klimatycznej. |
| --- | --- |

1.

Z radością wita ustanowienie Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji, który będzie podstawowym narzędziem wspierania regionów najbardziej dotkniętych transformacją w kierunku neutralności klimatycznej.

| 2. | Z zadowoleniem przyjmuje, że we wniosku dotyczącym tego Funduszu uwzględniono najważniejsze zalecenia KR-u przedstawione w opinii w sprawie społeczno-gospodarczych zmian strukturalnych w europejskich regionach górniczych (1). |
| --- | --- |

2.

Z zadowoleniem przyjmuje, że we wniosku dotyczącym tego Funduszu uwzględniono najważniejsze zalecenia KR-u przedstawione w opinii w sprawie społeczno-gospodarczych zmian strukturalnych w europejskich regionach górniczych (1

| 3. | Pozytywnie ocenia to, że Fundusz będzie zapewniał wsparcie wszystkim państwom członkowskim, aczkolwiek będzie nadal ukierunkowany wyłącznie na regiony najbardziej dotknięte transformacją. Ponadto w celu właściwego skoncentrowania środków Funduszu i zapewnienia jego skuteczności oraz ustalenia minimalnej intensywności pomocy należy wziąć pod uwagę jedynie liczbę ludności w regionie dotkniętym transformacją. |
| --- | --- |

3.

Pozytywnie ocenia to, że Fundusz będzie zapewniał wsparcie wszystkim państwom członkowskim, aczkolwiek będzie nadal ukierunkowany wyłącznie na regiony najbardziej dotknięte transformacją. Ponadto w celu właściwego skoncentrowania środków Funduszu i zapewnienia jego skuteczności oraz ustalenia minimalnej intensywności pomocy należy wziąć pod uwagę jedynie liczbę ludności w regionie dotkniętym transformacją.

| 4. | Z zadowoleniem przyjmuje proponowane środki w wysokości 11 270 459 000 EUR (w cenach bieżących) dla Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji z wieloletnich ram finansowych na lata 2021–2027 oraz dodatkowe 32 803 000 000 EUR (w cenach bieżących) z Europejskiego Instrumentu na rzecz Odbudowy jako potężny impuls do realizacji celów Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji. Z niepokojem zauważa, że liczby wyrażone w cenach bieżących mogą prowadzić do mniejszej przejrzystości i porównywalności przydziałów między działami WRF. Wzywa Radę, by uwzględniła tę kwotę jako rzeczywiste dodatkowe środki w negocjacjach w sprawie wieloletnich ram finansowych na lata 2021–2027. |
| --- | --- |

4.

Z zadowoleniem przyjmuje proponowane środki w wysokości 11 270 459 000 EUR (w cenach bieżących) dla Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji z wieloletnich ram finansowych na lata 2021–2027 oraz dodatkowe 32 803 000 000 EUR (w cenach bieżących) z Europejskiego Instrumentu na rzecz Odbudowy jako potężny impuls do realizacji celów Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji. Z niepokojem zauważa, że liczby wyrażone w cenach bieżących mogą prowadzić do mniejszej przejrzystości i porównywalności przydziałów między działami WRF. Wzywa Radę, by uwzględniła tę kwotę jako rzeczywiste dodatkowe środki w negocjacjach w sprawie wieloletnich ram finansowych na lata 2021–2027.

| 5. | Zauważa z zaniepokojeniem, że dodatkowe środki finansowane w ramach Europejskiego Instrumentu na rzecz Odbudowy prowadzące do podjęcia dodatkowych zobowiązań w latach 2021–2024 będą wywierać ogromną presję na instytucje zarządzające i beneficjentów końcowych w celu przygotowania, wdrożenia i wydatkowania prawie 75 % całkowitej kwoty środków w ciągu pierwszych czterech lat nowego okresu programowania. |
| --- | --- |

5.

Zauważa z zaniepokojeniem, że dodatkowe środki finansowane w ramach Europejskiego Instrumentu na rzecz Odbudowy prowadzące do podjęcia dodatkowych zobowiązań w latach 2021–2024 będą wywierać ogromną presję na instytucje zarządzające i beneficjentów końcowych w celu przygotowania, wdrożenia i wydatkowania prawie 75 % całkowitej kwoty środków w ciągu pierwszych czterech lat nowego okresu programowania.

| 6. | Z aprobatą przyjmuje inicjatywę Komisji, by przejście do 2050 r. na gospodarkę neutralną dla klimatu, uwzględniającą klimat i zrównoważoną pod względem ekologicznym wesprzeć za pomocą ukierunkowanych środków oraz by w specjalny sposób i z użyciem dodatkowych zasobów wesprzeć obszary najsilniej dotknięte negatywnymi skutkami transformacji w kierunku neutralności klimatycznej. Zaznacza, że te dodatkowe fundusze nie mogą w żadnym wypadku pochodzić z budżetu przeznaczonego na politykę spójności. Podkreśla, że silny budżet na politykę spójności musi pozostać głównym priorytetem wspierania działań w dziedzinie klimatu na szczeblu terytorialnym. |
| --- | --- |

6.

Z aprobatą przyjmuje inicjatywę Komisji, by przejście do 2050 r. na gospodarkę neutralną dla klimatu, uwzględniającą klimat i zrównoważoną pod względem ekologicznym wesprzeć za pomocą ukierunkowanych środków oraz by w specjalny sposób i z użyciem dodatkowych zasobów wesprzeć obszary najsilniej dotknięte negatywnymi skutkami transformacji w kierunku neutralności klimatycznej. Zaznacza, że te dodatkowe fundusze nie mogą w żadnym wypadku pochodzić z budżetu przeznaczonego na politykę spójności. Podkreśla, że silny budżet na politykę spójności musi pozostać głównym priorytetem wspierania działań w dziedzinie klimatu na szczeblu terytorialnym.

| 7. | Wnosi, by Komisja Europejska umieściła nowy Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji w dziale 2 („Spójność i wartości”) WRF na lata 2021–2027 zamiast w dziale 3 („Zasoby naturalne i środowisko”), i ponownie wyraża sprzeciw wobec planowanych cięć w polityce spójności. Przypomina apel KR-u, by całe krajowe współfinansowanie europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych było wyłączone z obliczeń deficytu w ramach paktu stabilności i wzrostu. Jest zdania, że to samo powinno mieć zastosowanie do Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji. |
| --- | --- |

7.

Wnosi, by Komisja Europejska umieściła nowy Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji w dziale 2 („Spójność i wartości”) WRF na lata 2021–2027 zamiast w dziale 3 („Zasoby naturalne i środowisko”), i ponownie wyraża sprzeciw wobec planowanych cięć w polityce spójności. Przypomina apel KR-u, by całe krajowe współfinansowanie europejskich funduszy strukturalnych i inwestycyjnych było wyłączone z obliczeń deficytu w ramach paktu stabilności i wzrostu. Jest zdania, że to samo powinno mieć zastosowanie do Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji.

| 8. | Podkreśla szczególne trudności regionów w wysokim stopniu zależnych od paliw kopalnych i posiadających odizolowane systemy energetyczne, takich jak regiony najbardziej oddalone. Zaznacza, że rozwój koszyka energetycznego – w odniesieniu do terytorium, wody, odpadów i energii – ma kluczowe znaczenie dla przyjętej przez te regiony strategii energetycznej na rzecz gospodarki neutralnej pod względem emisji. |
| --- | --- |

8.

Podkreśla szczególne trudności regionów w wysokim stopniu zależnych od paliw kopalnych i posiadających odizolowane systemy energetyczne, takich jak regiony najbardziej oddalone. Zaznacza, że rozwój koszyka energetycznego – w odniesieniu do terytorium, wody, odpadów i energii – ma kluczowe znaczenie dla przyjętej przez te regiony strategii energetycznej na rzecz gospodarki neutralnej pod względem emisji.

| 9. | Odnotowuje zaktualizowane szacunki Komisji Europejskiej, według których trzy filary mechanizmu sprawiedliwej transformacji doprowadzą do inwestycji w wysokości 150 mld EUR do 2030 r. Żywi jednak obawy co do spodziewanego efektu dźwigni oraz wykonalności prywatnych inwestycji w przypadku niektórych możliwych projektów. |
| --- | --- |

9.

Odnotowuje zaktualizowane szacunki Komisji Europejskiej, według których trzy filary mechanizmu sprawiedliwej transformacji doprowadzą do inwestycji w wysokości 150 mld EUR do 2030 r. Żywi jednak obawy co do spodziewanego efektu dźwigni oraz wykonalności prywatnych inwestycji w przypadku niektórych możliwych projektów.

| 10. | Domaga się, by nie udzielano wsparcia z tytułu FST lub mechanizmu sprawiedliwej transformacji na inwestycje w regionach NUTS-3, w których władze publiczne zezwoliły na otwarcie nowej kopalni węgla kamiennego, węgla brunatnego lub łupku bitumicznego bądź odkrywkowej kopalni torfu lub ponowne otwarcie czasowo wycofanej z eksploatacji kopalni węgla kamiennego, węgla brunatnego lub łupku bitumicznego bądź odkrywkowej kopalni torfu. |
| --- | --- |

10.

Domaga się, by nie udzielano wsparcia z tytułu FST lub mechanizmu sprawiedliwej transformacji na inwestycje w regionach NUTS-3, w których władze publiczne zezwoliły na otwarcie nowej kopalni węgla kamiennego, węgla brunatnego lub łupku bitumicznego bądź odkrywkowej kopalni torfu lub ponowne otwarcie czasowo wycofanej z eksploatacji kopalni węgla kamiennego, węgla brunatnego lub łupku bitumicznego bądź odkrywkowej kopalni torfu.

| 11. | Z zadowoleniem przyjmuje fakt, że wypłata pożyczek na rzecz sektora publicznego powinna być ograniczona do projektów, które mają wymierny wpływ na wyzwania społeczne, gospodarcze lub środowiskowe po przejściu na gospodarkę neutralną dla klimatu. |
| --- | --- |

11.

Z zadowoleniem przyjmuje fakt, że wypłata pożyczek na rzecz sektora publicznego powinna być ograniczona do projektów, które mają wymierny wpływ na wyzwania społeczne, gospodarcze lub środowiskowe po przejściu na gospodarkę neutralną dla klimatu.

| 12. | Zwraca uwagę, że w procesie przechodzenia na gospodarkę neutralną dla klimatu władze lokalne i regionalne muszą również finansować projekty, które nie generują wystarczającego strumienia dochodów własnych i nie otrzymują wsparcia w ramach innych programów unijnych. W tym kontekście z zadowoleniem przyjmuje wniosek dotyczący rozporządzenia w sprawie instrumentu pożyczkowego sektora publicznego w ramach mechanizmu sprawiedliwej transformacji, który wspiera podmioty sektora publicznego w ich potrzebach inwestycyjnych wynikających z wyzwań związanych z transformacją opisanych w planach sprawiedliwej transformacji. |
| --- | --- |

12.

Zwraca uwagę, że w procesie przechodzenia na gospodarkę neutralną dla klimatu władze lokalne i regionalne muszą również finansować projekty, które nie generują wystarczającego strumienia dochodów własnych i nie otrzymują wsparcia w ramach innych programów unijnych. W tym kontekście z zadowoleniem przyjmuje wniosek dotyczący rozporządzenia w sprawie instrumentu pożyczkowego sektora publicznego w ramach mechanizmu sprawiedliwej transformacji, który wspiera podmioty sektora publicznego w ich potrzebach inwestycyjnych wynikających z wyzwań związanych z transformacją opisanych w planach sprawiedliwej transformacji.

| 13. | Zwraca uwagę na zróżnicowane doświadczenie i wykorzystanie przez władze lokalne i regionalne w całej UE możliwości korzystania z mechanizmów finansowych EBI. Aby zapewnić powodzenie filaru 3 mechanizmu sprawiedliwej transformacji, wzywa Komisję Europejską do zagwarantowania, że odpowiednie państwa członkowskie zapewnią dostateczną praktyczną i techniczną pomoc dla tych władz lokalnych i regionalnych, które pragną skorzystać z odnośnych mechanizmów finansowych EBI. |
| --- | --- |

13.

Zwraca uwagę na zróżnicowane doświadczenie i wykorzystanie przez władze lokalne i regionalne w całej UE możliwości korzystania z mechanizmów finansowych EBI. Aby zapewnić powodzenie filaru 3 mechanizmu sprawiedliwej transformacji, wzywa Komisję Europejską do zagwarantowania, że odpowiednie państwa członkowskie zapewnią dostateczną praktyczną i techniczną pomoc dla tych władz lokalnych i regionalnych, które pragną skorzystać z odnośnych mechanizmów finansowych EBI.

| 14. | Przyjmuje do wiadomości wzajemne dopasowanie zakresów wsparcia z Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji (FST), EFRR i EFS+, gdyż większość działań wspieranych w ramach tego pierwszego funduszu może być również finansowana w ramach celów objętych funduszami EFRR i EFS+. |
| --- | --- |

14.

Przyjmuje do wiadomości wzajemne dopasowanie zakresów wsparcia z Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji (FST), EFRR i EFS+, gdyż większość działań wspieranych w ramach tego pierwszego funduszu może być również finansowana w ramach celów objętych funduszami EFRR i EFS+.

| 15. | Wyraża obawy dotyczące opóźnień, które Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji może spowodować w kontekście głównych programów w ramach polityki spójności. Ponadto wyraża zaniepokojenie, że ten nowy Fundusz może uczynić zarządzanie tymi programami bardziej złożonym i zbiurokratyzowanym. |
| --- | --- |

15.

Wyraża obawy dotyczące opóźnień, które Fundusz na rzecz Sprawiedliwej Transformacji może spowodować w kontekście głównych programów w ramach polityki spójności. Ponadto wyraża zaniepokojenie, że ten nowy Fundusz może uczynić zarządzanie tymi programami bardziej złożonym i zbiurokratyzowanym.

| 16. | Uważa za godne ubolewania, że intencją wniosku Komisji jest tworzenie programów na poziomie NUTS 3 zamiast NUTS 2, tymczasem to na tym drugim poziomie wdraża się główne programy polityki spójności. Propozycja ta stoi w sprzeczności z ideą obszarów funkcjonalnych, które niekoniecznie są identyczne z obszarami administracyjnymi NUTS 3. KR podkreśla, że należy wymagać tylko jednego odpowiedniego planu terytorialnego na poziomie NUTS 2. |
| --- | --- |

16.

Uważa za godne ubolewania, że intencją wniosku Komisji jest tworzenie programów na poziomie NUTS 3 zamiast NUTS 2, tymczasem to na tym drugim poziomie wdraża się główne programy polityki spójności. Propozycja ta stoi w sprzeczności z ideą obszarów funkcjonalnych, które niekoniecznie są identyczne z obszarami administracyjnymi NUTS 3. KR podkreśla, że należy wymagać tylko jednego odpowiedniego planu terytorialnego na poziomie NUTS 2.

| 17. | Apeluje o rozszerzenie zakresu wsparcia z Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji, tak aby władze lokalne i regionalne mogły w porozumieniu z Komisją Europejską i państwami członkowskimi włączyć do swoich terytorialnych planów sprawiedliwej transformacji dodatkowe kwalifikujące się projekty. Ponadto wzywa do uwzględnienia bezrobocia, zwłaszcza wśród młodzieży, jako istotnego wskaźnika podziału środków przeznaczonych na ten Fundusz. |
| --- | --- |

17.

Apeluje o rozszerzenie zakresu wsparcia z Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji, tak aby władze lokalne i regionalne mogły w porozumieniu z Komisją Europejską i państwami członkowskimi włączyć do swoich terytorialnych planów sprawiedliwej transformacji dodatkowe kwalifikujące się projekty. Ponadto wzywa do uwzględnienia bezrobocia, zwłaszcza wśród młodzieży, jako istotnego wskaźnika podziału środków przeznaczonych na ten Fundusz.

| 18. | Domaga się, by zainteresowane podmioty lokalne i regionalne zostały ściśle włączone w opracowywanie terytorialnych planów sprawiedliwej transformacji, biorąc pod uwagę, że zarządzanie Funduszem na rzecz Sprawiedliwej Transformacji będzie miało charakter dzielony oraz że zasoby z EFRR i EFS+ są blisko powiązane ze wsparciem z FST. |
| --- | --- |

18.

Domaga się, by zainteresowane podmioty lokalne i regionalne zostały ściśle włączone w opracowywanie terytorialnych planów sprawiedliwej transformacji, biorąc pod uwagę, że zarządzanie Funduszem na rzecz Sprawiedliwej Transformacji będzie miało charakter dzielony oraz że zasoby z EFRR i EFS+ są blisko powiązane ze wsparciem z FST.

| 19. | Wnosi, by Komisja udzieliła dokładniejszych wskazówek na temat tego, jak zamierza wspierać instytucje zarządzające i regiony w opracowywaniu terytorialnych planów sprawiedliwej transformacji, zważywszy że wniosek dotyczący rozporządzenia w sprawie FST, w tym i załączniki do niego, może nadal podlegać istotnym modyfikacjom. Ostrzega przed dodatkowymi opóźnieniami w przygotowaniu tych programów, w przypadku których wsparcie z FST jest uzależnione od wsparcia z EFRR i EFS+, ze względu na obowiązek zatwierdzenia terytorialnych planów sprawiedliwej transformacji. |
| --- | --- |

19.

Wnosi, by Komisja udzieliła dokładniejszych wskazówek na temat tego, jak zamierza wspierać instytucje zarządzające i regiony w opracowywaniu terytorialnych planów sprawiedliwej transformacji, zważywszy że wniosek dotyczący rozporządzenia w sprawie FST, w tym i załączniki do niego, może nadal podlegać istotnym modyfikacjom. Ostrzega przed dodatkowymi opóźnieniami w przygotowaniu tych programów, w przypadku których wsparcie z FST jest uzależnione od wsparcia z EFRR i EFS+, ze względu na obowiązek zatwierdzenia terytorialnych planów sprawiedliwej transformacji.

| 20. | Podkreśla, że terytoria dotknięte skutkami transformacji nie powinny być zobowiązane do tego, by przedstawiać w swoich terytorialnych planach sprawiedliwej transformacji wyczerpujące wykazy przedsiębiorstw lub operacji, którym potencjalnie mogłyby udzielić wsparcia, ponieważ taki wymóg mógłby powodować opóźnienia w przyjmowaniu planów i rodzić niepotrzebne obciążenia administracyjne dla instytucji zarządzających. Zaznacza w tym kontekście, że we wniosku Komisji dotyczącym nowego rozporządzenia w sprawie wspólnych przepisów zrezygnowano z odrębnej procedury odnośnie do przyjmowania dużych projektów i że wprowadzenie obowiązku sporządzania takiego wykazu beneficjentów i/lub operacji mogłoby ponownie zmienić ten stan rzeczy. |
| --- | --- |

20.

Podkreśla, że terytoria dotknięte skutkami transformacji nie powinny być zobowiązane do tego, by przedstawiać w swoich terytorialnych planach sprawiedliwej transformacji wyczerpujące wykazy przedsiębiorstw lub operacji, którym potencjalnie mogłyby udzielić wsparcia, ponieważ taki wymóg mógłby powodować opóźnienia w przyjmowaniu planów i rodzić niepotrzebne obciążenia administracyjne dla instytucji zarządzających. Zaznacza w tym kontekście, że we wniosku Komisji dotyczącym nowego rozporządzenia w sprawie wspólnych przepisów zrezygnowano z odrębnej procedury odnośnie do przyjmowania dużych projektów i że wprowadzenie obowiązku sporządzania takiego wykazu beneficjentów i/lub operacji mogłoby ponownie zmienić ten stan rzeczy.

| 21. | Domaga się, aby wysokość środków przesuwanych do FST ograniczyć do 20 % pierwotnych alokacji z EFRR i EFS+ na dany program operacyjny. Proponuje, by przyznać instytucjom zarządzającym więcej elastyczności, nadając przesunięciom charakter dobrowolny zgodnie z art. 6 ust. 2 wniosku dotyczącego rozporządzenia, tak aby przesunięte środki mogły stanowić maksymalnie 1,5-krotność kwoty przydzielonej z FST i to jedynie za zgodą odnośnych władz lokalnych i regionalnych. |
| --- | --- |

21.

Domaga się, aby wysokość środków przesuwanych do FST ograniczyć do 20 % pierwotnych alokacji z EFRR i EFS+ na dany program operacyjny. Proponuje, by przyznać instytucjom zarządzającym więcej elastyczności, nadając przesunięciom charakter dobrowolny zgodnie z art. 6 ust. 2 wniosku dotyczącego rozporządzenia, tak aby przesunięte środki mogły stanowić maksymalnie 1,5-krotność kwoty przydzielonej z FST i to jedynie za zgodą odnośnych władz lokalnych i regionalnych.

| 22. | Podkreśla, jak ważne jest, by uniknąć zbędnych obciążeń administracyjnych, wyraźnie przewidując ocenę skutków ex ante systemu programowania i monitorowania FST. |
| --- | --- |

22.

Podkreśla, jak ważne jest, by uniknąć zbędnych obciążeń administracyjnych, wyraźnie przewidując ocenę skutków ex ante

| 23. | Zauważa, że priorytety inwestycyjne FST zostaną określone w odpowiednich sprawozdaniach krajowych, stanowiących część procesu europejskiego semestru. Podkreśla, że regiony nadal nie są formalnie zaangażowane w ten proces, i uważa, że należy przypisać większą rolę władzom lokalnym i regionalnym z myślą o realizacji celów FST. |
| --- | --- |

23.

Zauważa, że priorytety inwestycyjne FST zostaną określone w odpowiednich sprawozdaniach krajowych, stanowiących część procesu europejskiego semestru. Podkreśla, że regiony nadal nie są formalnie zaangażowane w ten proces, i uważa, że należy przypisać większą rolę władzom lokalnym i regionalnym z myślą o realizacji celów FST.

| 24. | Z zadowoleniem przyjmuje, że w rozporządzeniu określono konkretne elementy, które należy uwzględnić w terytorialnych planach sprawiedliwej transformacji. Wzywa władzę ustawodawczą, by uzupełniła te elementy o wyraźne zobowiązanie na rzecz realizacji celów porozumienia paryskiego, celu UE, jakim jest osiągnięcie neutralności klimatycznej do 2050 r., oraz unijnych celów w zakresie ograniczenia emisji do 2030 r. |
| --- | --- |

24.

Z zadowoleniem przyjmuje, że w rozporządzeniu określono konkretne elementy, które należy uwzględnić w terytorialnych planach sprawiedliwej transformacji. Wzywa władzę ustawodawczą, by uzupełniła te elementy o wyraźne zobowiązanie na rzecz realizacji celów porozumienia paryskiego, celu UE, jakim jest osiągnięcie neutralności klimatycznej do 2050 r., oraz unijnych celów w zakresie ograniczenia emisji do 2030 r.

| 25. | Zwraca uwagę, że platforma dla regionów górniczych w okresie transformacji została początkowo utworzona jako platforma skupiająca się na regionach wydobycia węgla, w których nadal prowadzona jest działalność wydobywcza, oraz że w drugiej fazie planowano rozszerzenie tej inicjatywy na wszystkie regiony wysokoemisyjne. Podkreśla, że regiony znajdujące się w fazie transformacji będą musiały zmierzyć się z podobnymi przeszkodami, a zatem nowa platforma powinna zapewniać usługi doradcze, pomagać instytucjom zarządzającym i beneficjentom w opracowywaniu projektów i praktycznej ich realizacji w terenie, a także służyć jako miejsce wymiany dobrych praktyk. |
| --- | --- |

25.

Zwraca uwagę, że platforma dla regionów górniczych w okresie transformacji została początkowo utworzona jako platforma skupiająca się na regionach wydobycia węgla, w których nadal prowadzona jest działalność wydobywcza, oraz że w drugiej fazie planowano rozszerzenie tej inicjatywy na wszystkie regiony wysokoemisyjne. Podkreśla, że regiony znajdujące się w fazie transformacji będą musiały zmierzyć się z podobnymi przeszkodami, a zatem nowa platforma powinna zapewniać usługi doradcze, pomagać instytucjom zarządzającym i beneficjentom w opracowywaniu projektów i praktycznej ich realizacji w terenie, a także służyć jako miejsce wymiany dobrych praktyk.

| 26. | W tym kontekście z zadowoleniem przyjmuje utworzenie platformy sprawiedliwej transformacji, która powinna opierać się na pozytywnych doświadczeniach z regionami wysokoemisyjnymi i z innymi regionami, którym udało się z powodzeniem przejść od paliw kopalnych do czystych źródeł energii. Zaznacza, że platforma ta powinna zapewnić, aby wszystkie odpowiednie służby Komisji i EBI blisko ze sobą współpracowały w celu zajęcia się zmianami strukturalnymi w regionach dotkniętych transformacją. Zobowiązuje się do ścisłego włączenia się w działalność platformy sprawiedliwej transformacji, w szczególności poprzez współorganizację z Komisją Europejską Corocznego Forum Regionów Objętych Sprawiedliwą Transformacją. |
| --- | --- |

26.

W tym kontekście z zadowoleniem przyjmuje utworzenie platformy sprawiedliwej transformacji, która powinna opierać się na pozytywnych doświadczeniach z regionami wysokoemisyjnymi i z innymi regionami, którym udało się z powodzeniem przejść od paliw kopalnych do czystych źródeł energii. Zaznacza, że platforma ta powinna zapewnić, aby wszystkie odpowiednie służby Komisji i EBI blisko ze sobą współpracowały w celu zajęcia się zmianami strukturalnymi w regionach dotkniętych transformacją. Zobowiązuje się do ścisłego włączenia się w działalność platformy sprawiedliwej transformacji, w szczególności poprzez współorganizację z Komisją Europejską Corocznego Forum Regionów Objętych Sprawiedliwą Transformacją.

| 27. | Podkreśla, że przepisy UE w zakresie pomocy państwa muszą pozwalać na elastyczność w wypadku, gdy kwalifikujące się regiony będące w okresie transformacji chcą przyciągnąć inwestycje prywatne. Ponawia apel do Komisji, by przy opracowywaniu nowych wytycznych uwzględniła również problemy związane ze zmianami strukturalnymi w regionach dotkniętych transformacją oraz zadbała o to, by regiony te dysponowały wystarczającą elastycznością, aby móc realizować swoje projekty w sposób opłacalny społecznie i ekonomicznie. |
| --- | --- |

27.

Podkreśla, że przepisy UE w zakresie pomocy państwa muszą pozwalać na elastyczność w wypadku, gdy kwalifikujące się regiony będące w okresie transformacji chcą przyciągnąć inwestycje prywatne. Ponawia apel do Komisji, by przy opracowywaniu nowych wytycznych uwzględniła również problemy związane ze zmianami strukturalnymi w regionach dotkniętych transformacją oraz zadbała o to, by regiony te dysponowały wystarczającą elastycznością, aby móc realizować swoje projekty w sposób opłacalny społecznie i ekonomicznie.

| 28. | Wskazuje, że wsparcie za pośrednictwem Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji dla inwestycji produkcyjnych w przedsiębiorstwach innych niż MŚP nie powinno ograniczać się do tych obszarów, które kwalifikują się do pomocy państwa w rozumieniu art. 107 ust. 3 lit. a) i c) TFUE zgodnie z istniejącymi przepisami w zakresie pomocy państwa. Prawo dotyczące pomocy państwa powinno natomiast umożliwiać wszystkim obszarom korzystającym z Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji wczesne i skuteczne przeciwdziałanie zagrożeniu związanemu z utratą miejsc pracy. Należy to zapewnić również poprzez odpowiednie dostosowanie ogólnego rozporządzenia w sprawie wyłączeń grupowych. |
| --- | --- |

28.

Wskazuje, że wsparcie za pośrednictwem Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji dla inwestycji produkcyjnych w przedsiębiorstwach innych niż MŚP nie powinno ograniczać się do tych obszarów, które kwalifikują się do pomocy państwa w rozumieniu art. 107 ust. 3 lit. a) i c) TFUE zgodnie z istniejącymi przepisami w zakresie pomocy państwa. Prawo dotyczące pomocy państwa powinno natomiast umożliwiać wszystkim obszarom korzystającym z Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji wczesne i skuteczne przeciwdziałanie zagrożeniu związanemu z utratą miejsc pracy. Należy to zapewnić również poprzez odpowiednie dostosowanie ogólnego rozporządzenia w sprawie wyłączeń grupowych.

| 29. | Zaznacza, że obszary najbardziej dotknięte transformacją w kierunku gospodarki neutralnej dla klimatu powinny mieć możliwość aktywnego przeciwdziałania powiązanej zmianie strukturalnej na jak najwcześniejszym etapie. Dlatego opowiada się za tym, by przyszłe dostosowania przepisów dotyczących pomocy państwa, np. za pośrednictwem nowej wytycznej Komisji Europejskiej opartej na art. 107 ust. 3 lit. b) lub c) TFUE, gwarantowały, że pomoc będzie dozwolona niezależnie od statusu obszaru objętego pomocą na podstawie obowiązujących przepisów. |
| --- | --- |

29.

Zaznacza, że obszary najbardziej dotknięte transformacją w kierunku gospodarki neutralnej dla klimatu powinny mieć możliwość aktywnego przeciwdziałania powiązanej zmianie strukturalnej na jak najwcześniejszym etapie. Dlatego opowiada się za tym, by przyszłe dostosowania przepisów dotyczących pomocy państwa, np. za pośrednictwem nowej wytycznej Komisji Europejskiej opartej na art. 107 ust. 3 lit. b) lub c) TFUE, gwarantowały, że pomoc będzie dozwolona niezależnie od statusu obszaru objętego pomocą na podstawie obowiązujących przepisów.

| 30. | Dostrzega rolę strategii inteligentnej specjalizacji jako jednych z kluczowych narzędzi wdrażania Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji. |
| --- | --- |

30.

Dostrzega rolę strategii inteligentnej specjalizacji jako jednych z kluczowych narzędzi wdrażania Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji.

| 31. | Podkreśla, że Europejski Komitet Regionów przeprowadził ankietę w celu przeanalizowania zmian niezbędnych do uregulowania pomocy państwa w związku ze zmianami strukturalnymi w europejskich regionach górniczych (2). Zaznacza, że w konkluzjach podkreślono, iż proces transformacji powinien być wsparty pomocą państwa, tak aby przyciągnąć przedsiębiorstwa, które mogłyby kompensować straty związane z zatrudnieniem i tworzeniem wartości oraz że zasady pomocy państwa powinny umożliwiać większą elastyczność, w szczególności w odniesieniu do inwestycji w infrastrukturę energetyczną, efektywność energetyczną, a także inwestycji związanych z energią i energią ze źródeł odnawialnych. |
| --- | --- |

31.

Podkreśla, że Europejski Komitet Regionów przeprowadził ankietę w celu przeanalizowania zmian niezbędnych do uregulowania pomocy państwa w związku ze zmianami strukturalnymi w europejskich regionach górniczych (2

| 32. | Z zadowoleniem przyjmuje, że wniosek ustawodawczy opiera się na zorientowanym na spójność artykule 175 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, i uważa, że we wniosku jasno wskazano jego europejską wartość dodaną oraz że jest zgodny z zasadami pomocniczości i proporcjonalności. |
| --- | --- |

32.

Z zadowoleniem przyjmuje, że wniosek ustawodawczy opiera się na zorientowanym na spójność artykule 175 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej, i uważa, że we wniosku jasno wskazano jego europejską wartość dodaną oraz że jest zgodny z zasadami pomocniczości i proporcjonalności.

Bruksela, dnia 2 lipca 2020 r.

Apostolos TZITZIKOSTAS

Przewodniczący Europejskiego Komitetu Regionów

---

(1)  Opinia Europejskiego Komitetu Regionów – Transformacja społeczno-gospodarcza regionów górniczych w Europie (Dz.U. C 39 z 5.2.2020, s. 58).

1

(2)  https://cor.europa.eu/pl/news/Pages/report-coal.aspx

2

---