title: "Eestlun"
text: "Eestlun, amtelk Republiik faan Eestlun (\u00fc\u00fcb Eestnisk: Eesti an Eesti Vabariik) as en lun uun a nuurduast faan Euroopa.  Uun a nuurd an a waast leit at Uastsia an uun a uast Ruslun.  At lun hee 1.315.944 lidj (1. Janewoore 2016).  At hoodsteed as Tallinn.\n\nGeografii\n\nGeograafisk Laag\nEestlun leit twesken 59.5\u00b0 an 57.3\u00b0 (faan a nuurd tu a s\u00fc\u00fcd) an 21.5\u00b0 an 28.1\u00b0 (faan a waast tu a uast). At lun as amanbi aachtsis letjer \u00fc\u00fcs Tjiisklun. At lun dialt grensen m\u00e4 tau lunen. Det lingst grens (333 km) faan't lun wurt m\u00e4 Letlun an det kurtst (324 km) m\u00e4 R\u00fcslun diald. A eeg faan Eestlun bi de Uastsia as 3794 km lung an lingt faan a m\u00f6s faan de Narva Struum uun a nuurduast tu nai bi Metsapoole uun a s\u00fc\u00fcdwaast.\n\nLunskap\n\nStruumer\nDe lingst struum uun Eestlun as de V\u00f5handu Struum, wat sin kwel uun a s\u00fc\u00fcduast faan't lun hee. A struum leept tu a nuurduast iin uun de L\u00e4mmij\u00e4rv (of Warem Sia).\n\nBerger\nEestlun hee bluat letj berger. De huuchst berig faan't lun as de Suur Munam\u00e4gi (of Grat Ai Berig), wat uun a s\u00fc\u00fcduast faan't lun leit an 318 m huuch as.\n\nEilunen\nD\u00f6n fjauer gratst eilunen faan't lun san Saaremaa (2673 km\u00b2), Hiiumaa (989 km\u00b2), Muhu (198 km\u00b2) an Vormsi (93 km\u00b2).\n\nSteeden\nD\u00f6n tjiin gratst steeden uun't lun san:\n\nIndialing faan Ferwalting\n\nAt lun hee 15 lunkreiser (\u00fc\u00fcb Estnisk: maakonnad)\n\nHistoore \n\nUun det 13. juarhunert wurd at nuurddial faan Denemark an't s\u00fc\u00fcddial faan't lun faan de Tjiisk Orden besaatet. Efter de Liifluns Krich (1558-1583) wurd at nuurddial dial faan Sweeden an at s\u00fc\u00fcddial dial faan Poolen. Uun det 17. juarhunert fool at s\u00fc\u00fcddial oner sweedsk kontrol. \n\nFaan 1710 tu de Iarst W\u00e4\u00e4ltkrich wurd at Eestlun faan daaling dial faan R\u00fcslun. A nuurddial faan't lun wiar det Eestlun Guwernement an a s\u00fc\u00fcddial wiar dial faan det Liiflun Guwernement. Uun de Iarst W\u00e4\u00e4ltkrich wurd at lun wurd faan det tjiisk armee besaat. Eestlun wurd 24. Febrewoore 1918 suwereen. Det rocht suwereniteet faan Eestlun wurd uun a freihaidskrich (1918\u20131920) jin\u2019t Sowjetr\u00fcslun wonen. A stridjen begand 28. Nofember 1918, \u00fc\u00fcs at Sowjetr\u00fcslun Narva uungreeb. F\u00f6r\u2019t iarst hed jo Eesten \u00fc\u00fcs uk Leten an leeder de tjiisk baltisk lunsweer, diar uun\u2019t lun efter't aanj faan de Iarst W\u00e4\u00e4ltkrich ferblewen hed, am at lun jin a R\u00fcsen weeret. A Eesten fing halep heerbi f\u00f6\u00f6r faan Finlun, Sweeden an Denemark. Al trii lunen s\u00e4\u00e4nd trupen, an uk fersurgingg\u00fc\u00fcder. Faan\u2019t sia holep det Royal Navy a Eesten am jo f\u00f6\u00f6r\u2019t r\u00fcs floot tu bewaarin. Oner\u2019t feering faan generool Johann Laidoner, loket a Eesten, a R\u00fcsen al tu aanj Janewoore 1919 faan\u2019t lun tu driiwen.\n\nFaan 1938 tu 1940 wiar Konstantin P\u00e4ts president faan't lun. At lun wurd 1940-1941 faan't Sowjetunioon an faan 1941-1945 faan Tjiisklun besaatet. Det wiar \u00fc\u00fcs det Eestnisk SSR dial faan't Sowjetunioon faan 1945 tu 1991. Do wurd at lun weler suwereen. Det wurd 1. Mei 2004 lasmoot faan det Europeeisk Unioon.\n\nPolitiik\nA president faan't lun sant de 11. Oktuuber 2021 as Alar Karis. 2016-2021 wiar Kersti Kaljulaid at president.\n\nKwelen \n\nEestlun"