title: "Rechknaaken"
text: "\u00dcs di Naam al sair, sen di Rechknaaken (Vertebra) di Knaaken, hurfan di Rech wukset es.\n\nDiirter, wat Rechnaaken haa, jit da uk Rechknaakendiirter (Vertebrata).\n\nRechknaaken en Rechwark\n\nDi miist Lir haa jen Dai me di \"Hexenschu\u00df\" t\u00f6 d\u00f6n. \nFuar't miist hangt dit me di Bjenskiiwen t\u00f6hop, wat twesken di Rechknaaken sit.\n\nDi Rech heer somtirs Swaarheren me di Mensk, wat hi \u0101procht hual skel.\nDit kumt senerk, wan di Rech fan jen Sir boowen hent\u00f6 di \u00fc\u0111er Sir \u00f6nern Druk fo (Diagonaali Last).\nEn \u00fc\u0111er Gr\u00fcn ken uk wiis, wan em leenger forkiirt sit of liit. \nFan en kuul Rech ken dit uk diarhen kum, wan forskelig Muskeln diarfan hart uur. \nDa halt em h\u00f6msalev forkiirt, en di Muskeln ken di Rech ek rocht bienachtler hual.\n\nDa ken't diart\u00f6 kum, dat di Bjenskiiv twesken L5 en S1 (Lumbaal-Rechknaak 5 en Sakral-Rechknaak 1, jit uk Kr\u00fczbiin) t\u00f6 jen Sir twesken di Knaaken \u00fctdr\u00fckt uur. \nWan dit pasiaret, da ken di Bjenskiiv \u00fcp en Nerv dr\u00fcki, en dit ken siir d\u00f6 of Leemungen maaki. \n\nEm skel diart\u00f6 weet, dat benen di Rechknaaken H\u00f6\u00f6ler sen, hur di \"Kabelboom\" d\u00f6\u00f6rgiar, wat fan't \"St\u00fc\u00fcrgiraat\"  (Di Brain) kumt en aural di Biskiiren diarfan henstj\u00fc\u00fcrt. \nDi \"Kabel\" sen di Nerven, en di kum aural langs di Rechknaaken t\u00f6 biiring Siren \u00fct, t\u00f6'n Bisp\u00f6l hent\u00f6 di Maag of dat Hart. Bi L5 / S1 kum di Nerven fuar di Biiner \u00fct, en diaraur ken em ek rocht of gaar ek laap, wan didiar Bjenskiiv \u00fcp di Nerv dr\u00fckt.\n\nWan dit t\u00f6hop kumt, snaket em fan en \"Hexenschu\u00df\", man ofitsiel jit dit Lumbo-Ischialgie of Bjenskiiwen-Fuarfal.\nDi Nerv jit da uk ek \"Kabel fuar di Biin\", dit es di Intervertebraal-Nerv, uk Nervus intervertebralis.\n\nRechmark\nBenen di Rechknaaken giar di \"Kabelboom\" dial, dat Rechmark.\nFuar't miist sen dit Forleengeringen fan di Brain, wat di Biskiiren fan di Organi hoogstj\u00fc\u00fcri en di Reaktsjoonen t\u00f6beek.\nDit skel em h\u00f6m man ek sa iinfach fuarstair:\nBenen di Rechknaaken es en komplitsiaret Systeem fan forskeligst Wiitighaiern \u00fcs Bl\u00f6\u00f6r en en ekstra Wiitighair, wat Liquor jit, en alis es fol fan Brainhir en Nerven, Veenen en Arteerien. Des aarbert t\u00f6hop me jit san Systeem, wat trinjem di Rechknaaken \u0101pgair.\n\nSkelter\n\nHiilkunde\nBiologii"