జల శక్తి మంత్రిత్వ శాఖ
ఒడిశాలోని గజపతి జిల్లాలోని మధురాంబ గ్రామ ప్రజల్లో ఆశలు రేకెత్తిస్తున్న జల్ జీవన్ మిషన్.
ఒడిశా విజయగాథ
ఒడిశాలోని గజపతి జిల్లాలోని మధురాంబ గ్రామ ప్రజలు దశాబ్దాలుగా నీటి సమస్యను ఎదుర్కొన్నారు, ఇది వేసవిలో తీవ్రమవుతుంది. 2018 వరకు, గ్రామంలోని నివాసితులు తమ తాగునీటి అవసరాలను తీర్చడానికి ప్రతిరోజూ ఇబ్బందులు పడ్డారు. సమీపంలో నీరు లేకపోవడంతో వారి జీవనం కష్టంగా మారింది. గ్రామంలోని నాలుగు చేతిపంపులు నిర్వాసితులందరికీ నీటి అవసరాలను తీర్చాయి. వేసవిలో భూగర్భ జలాలు అడుగంటిపోవడంతో చేతిపంపుల నుంచి నీటిని తోడుకోవడానికి కూడా నీరు దొరకక ప్రజలు నీటి కోసం చాలా దూరం నడిచి వెళ్లాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడింది.
2019 ఆగస్టులో జల్ జీవన్ మిషన్ ప్రారంభించడంతో మధురాంబ గ్రామ ప్రజలకు ఆశాకిరణం ఆవిర్భవించింది. గ్రామ వికాస్, ఇప్పటికే ఈ ప్రాంతంలో పనిచేస్తున్న ఒక పౌర సమాజ సంస్థ, అందించిన అవకాశాన్ని సద్వినియోగం చేసుకుంది మరియు వారి కష్టాలను ముగించడానికి సాధ్యమైన పరిష్కారంతో సంఘాన్ని సంప్రదించింది. గ్రామంలో భాగస్వామ్య సమావేశం ఏర్పాటు చేయబడింది, దీనిలో కేంద్ర ప్రభుత్వం ప్రారంభించిన 'హర్ జల్ ఘర్' కార్యక్రమం గురించి ప్రజలకు తెలియజేయబడింది, ఇది 2024 నాటికి ప్రతి గ్రామీణ ఇంటికీ కుళాయి నీటి కనెక్షన్తో చేరాలని లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. గ్రామంలోని ప్రతి ఇంటికి వారు కార్యక్రమంలో చేరడానికి సిద్ధంగా ఉంటే కుళాయి నీటి కనెక్షన్ పొందండి, పబ్లిక్ హెల్త్ ఇంజనీరింగ్ విభాగం అధికారుల మద్దతుతో గ్రామ కార్యాచరణ ప్రణాళికను సిద్ధం చేయండి, గ్రామ సభలో ప్రణాళికను ఆమోదించండి మరియు పరిశీలన మరియు అమలు కోసం జిల్లా పరిపాలనకు సమర్పించండి.
కమ్యూనిటీ మిషన్లో భాగం కావడానికి సిద్ధంగా ఉంది మరియు వారి ఇళ్లలో మూడు కుళాయి కనెక్షన్లను ఇన్స్టాల్ చేయమని అభ్యర్థించింది, ఇది కేవలం 'జీవన సౌలభ్యాన్ని' అందించడమే కాకుండా అదే సమయంలో ముఖ్యంగా మహిళలు మరియు యువతులు ఎదుర్కొంటున్న కష్టాలను అంతం చేస్తుంది. కుటుంబ అవసరాలను తీర్చడానికి నీటిని సేకరించడం ప్రాథమిక బాధ్యత. చాలా సందర్భాలలో, చిన్నపిల్లలు తమ తల్లికి నీరు తీసుకురావడానికి పాఠశాల నుండి మానేశారు, అయితే తల్లి కుటుంబంలోని వృద్ధ సభ్యులకే కాకుండా పశువులకు కూడా సంరక్షణ ఇచ్చేది. మూడు కుళాయి కనెక్షన్ కోసం అభ్యర్థన ఏమిటంటే, వంటగదిలో త్రాగడానికి మరియు భోజనం చేయడానికి, స్నానాల గదిలో స్నానం చేయడానికి మరియు బట్టలు ఉతకడానికి మరియు మూడవది టాయిలెట్లలో వినియోగానికి నీటిని అందించడం.
కుళాయి నీరు సులభంగా లభ్యం కావడం వల్ల ప్రజలకు నీరు వృథా కాకుండా చూసేందుకు ప్రతి ఇంటికి నీటి మీటర్లను ఏర్పాటు చేశారు. నీటి వినియోగం ఆధారంగా వినియోగదారు రుసుము వసూలు చేయబడింది. నీటి మీటర్ను అమర్చడం ప్రతిబంధకంగా పనిచేస్తుందని, ఉపయోగించకుండా ప్రవహించే నీటితో కుళాయిని తెరిచి ఉంచితే ఎక్కువ వినియోగదారు ఛార్జీలు చెల్లించాల్సి ఉంటుందని ప్రజలకు చెప్పారు. నీళ్లను న్యాయబద్ధంగా వినియోగించడం ప్రజల మనసులో నాటుకుంది. విలేజ్ వాటర్ & శానిటేషన్ కమిటీ  వారు యూజర్ ఛార్జీని వసూలు చేయడానికి బిల్లును జారీ చేసినందున మీటర్ రీడింగ్ను తనిఖీ చేశారు.
గ్రామంలో కుళాయి నీటి కనెక్షన్లు అందించినప్పటి నుండి, VWSC తన విధులను సజావుగా నిర్వహిస్తోంది. VWSC సభ్యులు సంఘం నుండి సేకరించిన వినియోగదారు ఛార్జీ పథకం కింద సృష్టించబడిన నీటి సరఫరా నిర్మాణం యొక్క ఆపరేషన్ & నిర్వహణ యొక్క ఏకైక ప్రయోజనం కోసం తెరిచిన స్టేట్ బ్యాంక్ ఖాతాలో జమ చేయబడుతుంది.
శ్రీ మండల్, “మేము ఓవర్ హెడ్ ట్యాంక్కు నీటిని ఎత్తిపోయడానికి సౌరశక్తిని ఉపయోగిస్తున్నాము. ఇంటి నుండి సేకరించిన వినియోగదారు రుసుము నీటి సరఫరా నిర్మాణాల నిర్వహణ, ఓవర్హెడ్ ట్యాంక్ యొక్క క్లోరినేషన్, ఫీల్డ్ టెస్ట్ కిట్ల సేకరణ మరియు నిర్వహణ అలాగే అవసరమైనప్పుడు నీటి సరఫరా నిర్మాణాల మరమ్మత్తు కోసం సాధారణ శుభ్రత మరియు నిర్వహణ కోసం ఉపయోగించబడుతుంది.
సంఘం వారి పంచాయతీని 'జల్ ప్రబుద్ గావ్'గా మార్చడానికి కృషి చేస్తోంది, దీని కోసం వారు బూడిద నీటి నిర్వహణ ప్రణాళికను అభివృద్ధి చేశారు. వంటగది మరియు స్నానపు ప్రదేశం నుండి ప్రవహించే నీరు కిచెన్ గార్డెన్ వైపు మళ్ళించబడుతుంది, ఇది భూగర్భ జల స్థాయిని రీఛార్జ్ చేయడంలో సహాయపడుతుంది. గ్రామం కొన్ని సంవత్సరాల క్రితం ఉన్నదానికి పూర్తి మార్పును చూసింది. ఇది గ్రామస్తులకు ప్రాథమిక అవసరాలను అందించడమే కాకుండా అదే సమయంలో వలసలను పరిష్కరించడంలో సహాయపడుతుంది, వారికి ఉపాధి మరియు సమయం ద్వారా జీవనోపాధి అవకాశాలను అందిస్తుంది.
జల్ జీవన్ మిషన్,
నిజంగా జీవితాలను మారుస్తుంది.