ఆరోగ్య, కుటుంబ సంక్షేమ మంత్రిత్వ శాఖ
అసంక్రమిత వ్యాధుల నివారణ, నియంత్రణపై తాజా పరిస్థితి
724 జిల్లా ఎన్సిడి క్లినిక్లు, 210 కార్డియాక్ కేర్ సెంటర్లు, 326 డిస్ట్రిక్ట్ డే కేర్ సెంటర్లు, 6110 కమ్యూనిటీ హెల్త్ సెంటర్లు ఎన్ క్లినిక్లు ఏర్పాటు
2009-10 నుండి 2016-17 వరకు పొగాకు వినియోగం ప్రాబల్యంలో 17.3% సాపేక్ష తగ్గింపు, 2020కి నిర్దేశించబడిన లక్ష్యాన్ని అధిగమించింది
ఆరోగ్య, కుటుంబ సంక్షేమ శాఖ, జాతీయ ఆరోగ్య మిషన్ లో భాగంగా నాన్-కమ్యూనికేబుల్ డిసీజెస్  నివారణ, నియంత్రణ కోసం జాతీయ కార్యక్రమం కింద రాష్ట్రాలు/యుటి లకు సాంకేతిక, ఆర్థిక సహాయాన్ని అందిస్తుంది. రాష్ట్రాలు/యుటిల నుండి స్వీకరించిన ప్రతిపాదనల ఆధారంగా సహాయం, అందుబాటులో వనరుల బట్టి ఉంటుంది. ఈ కార్యక్రమం మౌలిక సదుపాయాలను బలోపేతం చేయడం, మానవ వనరుల అభివృద్ధి, ఆరోగ్య రక్షణపై అవగాహన కల్పించడం, ముందస్తు రోగ నిర్ధారణ, నిర్వహణ, తగిన స్థాయి ఆరోగ్య సంరక్షణ సదుపాయానికి సిఫార్సు చేయడంపై దృష్టి పెడుతుంది. నాన్-కమ్యూనికేబుల్ డిసీజెస్  జిల్లా స్థాయి వరకు, అంతకంటే తక్కువ కార్యకలాపాల కోసం, రాష్ట్రాలకు ఎన్హెచ్ఎం కింద 60:40 నిష్పత్తిలో  ఆర్థిక సహాయం అందిస్తారు . ఎన్ పి -ఎన్ సిడి కింద, 724 జిల్లా NCD క్లినిక్లు, 210 కార్డియాక్ కేర్ సెంటర్, 326 డిస్ట్రిక్ట్ డే కేర్ సెంటర్లు, 6110 కమ్యూనిటీ హెల్త్ సెంటర్లు ఎన్ సిడి క్లినిక్లు ఏర్పాటు అయ్యాయి.
జాతీయ ఆరోగ్య విధానం , 2017, 2010 బేస్లైన్ స్థాయిల నుండి 2020 నాటికి పొగాకు వినియోగంలో 15%, 2025 నాటికి 30% సాపేక్ష తగ్గింపు లక్ష్యాన్ని నిర్దేశిస్తుంది. గ్లోబల్ అడల్ట్ టొబాకో రెండవ రౌండ్ నివేదిక ప్రకారం సర్వే , 2009-10 నుండి 2016-17 వరకు పొగాకు వినియోగంలో 17.3% సాపేక్ష తగ్గింపు ఉంది. దీంతో 2020లో నిర్దేశించుకున్న లక్ష్యం నెరవేరింది. 2025 నాటికి పొగాకు వినియోగాన్ని తగ్గించాలనే లక్ష్యాన్ని మరింతగా సాధించేందుకు ప్రభుత్వం అనేక చర్యలు చేపట్టింది. పొగాకు ఉత్పత్తుల వినియోగాన్ని నియంత్రించడానికి సిగరెట్లు, ఇతర పొగాకు ఉత్పత్తులు  చట్టం, 2003  అనే సమగ్ర చట్టం రూపొందించారు. పొగాకు, రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికల్ 47లో పొందుపరిచిన విధంగా సాధారణంగా ప్రజారోగ్యాన్ని మెరుగుపరిచే లక్ష్యంతో, ఉన్న నిబంధనలు బహిరంగ ప్రదేశాల్లో ధూమపానాన్ని నిషేధించాయి; మైనర్లకు, వారిచే పొగాకు ఉత్పత్తుల అమ్మకంపై నిషేధం, విద్యాసంస్థలకు 100 గజాల పరిథిలో పొగాకు ఉత్పత్తుల అమ్మకం; పొగాకు ఉత్పత్తుల ప్రత్యక్ష, పరోక్ష ప్రకటనలపై నిషేధం, నిర్దేశిత ఆరోగ్య హెచ్చరికలను తప్పనిసరిగా ప్రదర్శించడం తప్పనిసరి .
పొగాకు నియంత్రణ దిశగా ప్రయత్నాలను మరింత వేగవంతం చేసేందుకు, ప్రభుత్వం 2007-08లో జాతీయ పొగాకు నియంత్రణ కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభించింది. జాతీయ పొగాకు నియంత్రణ కార్యక్రమం పిల్లలు, యువకుల రక్షణకు ప్రత్యేక ప్రాధాన్యతనిస్తూ పొగాకు వినియోగాన్ని నిరుత్సాహపరచడం లక్ష్యంగా పెట్టుకుంది. ఇది పొగాకు వినియోగం హానికరమైన ప్రభావాల గురించి సాధారణ, నిరంతర ప్రజా చైతన్య ప్రచారాల ద్వారా అవగాహన కల్పించడానికి కూడా ఉపయోగపడుతుంది. పొగాకు వాడకాన్ని విడిచిపెట్టడానికి సిద్ధంగా ఉన్న పొగాకు వినియోగదారులను చేరుకోవడానికి నేషనల్ టొబాకో క్విట్లైన్ పొగాకు విరమణ సేవలను అందిస్తుంది. రాష్ట్రాలు/యుటీ లు ఎప్పటికప్పుడు సిఓపిటీఏ అమలు కోసం డ్రైవ్లను చేపడతాయి. ఎన్ఫోర్స్మెంట్ ప్రయత్నాలను రాష్ట్ర పొగాకు నియంత్రణ సెల్స్ ,జిల్లా పొగాకు నియంత్రణ సెల్స్ కూడా పర్యవేక్షిస్తాయి. అదనంగా, మంత్రిత్వ శాఖ కోఫ్తా చట్టంలో, 2003లోని సెక్షన్-6ను సమర్థవంతంగా అమలు చేయడం కోసం “పొగాకు రహిత విద్యా సంస్థ  కోసం మార్గదర్శకాలు” కూడా జారీ చేసింది. జాతీయ ఆరోగ్య విధానం  ప్రకారం, అసంక్రమిత వ్యాధుల లక్ష్యం 2025 నాటికి హృదయ సంబంధ వ్యాధులు, క్యాన్సర్, మధుమేహం, దీర్ఘకాలిక శ్వాసకోశ వ్యాధుల నుండి అకాల మరణాలను 25% తగ్గిస్తుంది. సాధారణ ఎన్సిడిల నివారణ, నియంత్రణ, స్క్రీనింగ్ కోసం జనాభా ఆధారిత చొరవ అంటే మధుమేహం, రక్తపోటు, సాధారణ క్యాన్సర్ల కోసం దేశంలో ప్రారంభించారు. సమగ్ర ప్రాథమిక ఆరోగ్య సంరక్షణలో భాగంగా కూడా. చొరవ కింద, 30 సంవత్సరాల కంటే ఎక్కువ వయస్సు ఉన్న వ్యక్తులు వారి స్క్రీనింగ్ కోసం లక్ష్యంగా పెట్టుకున్నారు. ఈ సాధారణ ఎన్సిడీల స్క్రీనింగ్ అనేది ఆయుష్మాన్ భారత్ - హెల్త్ అండ్ వెల్నెస్ సెంటర్ల క్రింద సర్వీస్ డెలివరీలో అంతర్భాగం.
ఆయుష్మాన్ భారత్ హెల్త్ వెల్నెస్ సెంటర్ పథకం ద్వారా సమగ్ర ప్రాథమిక ఆరోగ్య సంరక్షణ కింద, వెల్నెస్ కార్యకలాపాలను ప్రోత్సహించడం, సమాజ స్థాయిలో లక్ష్య కమ్యూనికేషన్ ద్వారా ఎన్సిడిల నివారణ అంశం బలోపేతం చేయడం జరిగింది. ఎన్సిడిల గురించి ప్రజలకు అవగాహన పెంచడానికి, ఆరోగ్యకరమైన జీవనశైలిని ప్రోత్సహించడానికి అంతర్జాతీయ, జాతీయ ఆరోగ్య దినోత్సవాల పరిశీలన, నిరంతర సమాజ అవగాహన కోసం ప్రింట్, ఎలక్ట్రానిక్, సోషల్ మీడియాను ఉపయోగించడం వంటి ఇతర కార్యక్రమాలు ఉన్నాయి. ఇంకా, ఎఫ్ఎస్ఎస్ఏఈ ద్వారా ఆరోగ్యకరమైన ఆహారం ప్రచారం జరుగుతుంది. ఫిట్ ఇండియా ఉద్యమాన్ని యువజన వ్యవహారాలు, క్రీడల మంత్రిత్వ శాఖ అమలు చేస్తుంది. వివిధ యోగా సంబంధిత కార్యకలాపాలను ఆయుష్ మంత్రిత్వ శాఖ నిర్వహిస్తుంది. అదనంగా, ఎన్పి-ఎన్సీడీ వారి ప్రోగ్రామ్ ఇంప్లిమెంటేషన్ ప్లాన్స్ ప్రకారం రాష్ట్రాలు/యుటీలు చేపట్టే హృదయ సంబంధ వ్యాధుల కోసం అవగాహన కల్పన కార్యకలాపాలకు ఎన్ హెచ్ఎం కింద ఆర్థిక సహాయాన్ని అందిస్తుంది.
కేంద్ర ఆరోగ్య, కుటుంబ సంక్షేమ శాఖ సహాయ మంత్రి డాక్టర్ భారతి ప్రవీణ్ పవార్ ఈరోజు లోక్సభలో లిఖితపూర్వక సమాధానంలో తెలిపారు.