గనుల మంత్రిత్వ శాఖ
గనుల శాఖ మంత్రుల జాతీయ సదస్సు ఖనిజ రంగాన్ని 'ఆత్మ నిర్భర్'గా మార్చడం తో పాటు సుస్థిరమైన గనుల రంగ అభివృద్ధిని ప్రోత్సహించే దిశలో మరో అడుగు
గనుల శాఖ మంత్రుల జాతీయ సదస్సును ప్రారంభించిన గనులు, బొగ్గు, పార్లమెంటరీ వ్యవహారాల శాఖ మంత్రి శ్రీ ప్రహ్లాద్ జోషి
కేంద్ర గనులు, బొగ్గు, పార్లమెంటరీ వ్యవహారాల మంత్రి శ్రీ ప్రహ్లాద్ జోషి గనుల శాఖ మంత్రుల జాతీయ సదస్సు ని శుక్రవారం హైదరాబాద్ హయత్ లో ప్రారంభించారు. ఈ సదస్సు హైదరాబాద్ లోని, గచ్చిబౌలి, హయత్ లో, 10 సెప్టెంబర్ 2022 వరకూ కొనసాగుతుంది. గనుల మంత్రుల జాతీయ సదస్సు ఖనిజ రంగాన్ని ‘ఆత్మ నిర్భర్’గా మార్చడంతో పాటు భారతదేశంలో సుస్థిరమైన గనుల రంగ అభివృద్ధి ని ప్రోత్సహించే దిశలో మరో అడుగు.
ఈ కార్యక్రమానికి 11 రాష్ట్రాలకు చెందిన గనుల మంత్రులు, ప్రధాన కార్యదర్శులు/ప్రత్యేక కార్యదర్శులు  మరియు 19 రాష్ట్రాలు మరియు ,1 కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలకు చెందిన డి జి ఎం లతో పాటు గనుల మంత్రిత్వ శాఖ, బొగ్గు మంత్రిత్వ శాఖ మరియు ఉక్కు మంత్రిత్వ శాఖ అధికారులు,గనులు బొగ్గు మరియు ఉక్కు మంత్రిత్వ శాఖలోని 14 కేంద్ర ప్రభుత్వ రంగ సంస్థల నుండి సి ఎం డీలు  మరియు 10 నోటిఫైడ్ ప్రైవేట్ అన్వేషణ సంస్థల అధిపతులు కార్యక్రమానికి హాజరు అవ్వనున్నారు.
ఈ రంగంలో సులభతమైన వ్యాపారం  ను పెంచేందుకు కేంద్ర ప్రభుత్వం అనేక సంస్కరణలను ప్రవేశపెట్టింది. ఖనిజ లోహాల బ్లాకుల అన్వేషణ వల్ల పెట్టుబడిదారులకు బ్లాక్ల వేలం సులభతరం చేయడం వల్ల ఈ రంగం లో పోటీతత్వాన్ని మరింత పెంచడం ద్వారా 7 సంవత్సరాలలో ఖనిజాల ఉత్పత్తి 200% పెరగటానికి అవకాశం కల్పించింది. మనం అమృత్ కాల్లోకి ప్రవేశిస్తున్న ఈ సందర్భంగా కేంద్రం తీసుకొచ్చిన కొత్త విధాన సంస్కరణల వ్యూహాలను అభివృద్ధి చేయడం, సాధించాల్సిన వ్యూహాలపై చర్చించడానికి కేంద్ర ప్రభుత్వం గనుల మంత్రుల జాతీయ సదస్సును నిర్వహించింది. 2047 నాటికి మైనింగ్ రంగానికి సంబంధించిన అమృత్ కాల్ లక్ష్యాలను సాధించాలని నిర్ణయించారు.
సదస్సు సందర్భంగా, గౌరవనీయ గనుల శాఖ మంత్రి ‘ది మైనింగ్ ఎరీనా’ అనే డిజిటల్ వేదికను ప్రారంభించారు. ఇది గనుల మంత్రిత్వ శాఖ యొక్క పథకాలను, కార్యక్రమాలను గురించి ప్రజలకు ప్రత్యక్ష అనుభవాన్ని మరియు సమాచారాన్ని అందించే ఒక ఇంటరాక్టివ్ వేదిక. ఇది గనుల రంగ అభివృద్ధి కోసం మంత్రిత్వ శాఖ నిర్వహిస్తున్న పాత్ర బాధ్యతలు, విజయాలపై మరియు మంత్రిత్వ శాఖ యొక్క అనుబంధ కార్యాలయాలు, కేంద్ర ప్రభుత్వ రంగ సంస్థల  మరియు స్వయంప్రతిపత్త సంస్థల యొక్క సమగ్ర సమాచారాన్ని అందిస్తుంది.
గనుల రంగంలో ప్రయత్నాలు మరియు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు నేషనల్ మినరల్ ఎక్స్ప్లోరేషన్ ట్రస్ట్  నిధులను సమర్థవంతంగా వినియోగించుకోవడంపై చర్చలు జరిగాయి. నేషనల్ మినరల్ ఎక్స్ప్లోరేషన్ ట్రస్ట్ ని కేంద్ర ప్రభుత్వం 14 ఆగస్ట్, 2015న స్థాపించింది. 28 మార్చి, 2021 నాటి గనులు మరియు ఖనిజాల  చట్టానికి ఇటీవలి చేసిన సవరణల తర్వాత ఎన్ ఎం ఈ టీ  ఇప్పుడు "లాభాపేక్ష లేని స్వయం ప్రతిపత్తి గల సంస్థ"గా ఉంది .ఎన్ ఎం ఈ టీ  ఇప్పటివరకు ఆమోదించబడిన 238ప్రాజెక్టులలో 513.85 కోట్ల రూపాయల వ్యయంతో 132 ప్రాజెక్టులు ఇప్పటి వరకు పూర్తి చేయబడ్డాయి. గనుల మంత్రిత్వ శాఖ 10 ప్రైవేట్ ఎక్స్ప్లోరేషన్ ఏజెన్సీలను నోటిఫై చేసింది. ఈ నోటిఫైడ్ ప్రైవేట్ ఎక్స్ప్లోరేషన్ ఏజెన్సీలు నేషనల్ మినరల్ ఎక్స్ప్లోరేషన్ ట్రస్ట్ నుండి నిధులు పొందేందుకు అర్హులు. ఎన్ పి ఈ ఏ  ప్రతినిధి కూడా డెలిగెట్స్ తో సంభాషించారు.
ఖనిజ రంగంలో వేలం ప్రక్రియపై జరిగిన ప్రదర్శన, వేలం విధానం పారదర్శకతను ఎలా మెరుగుపరిచిందో మరియు రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలకు ఆదాయాన్ని ఎలా పెంచిందో తెలియజేసింది. ఖనిజ ఉత్పత్తిని పెంచడం, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల ఆదాయాలను పెంచడం, ఉపాధి కల్పన, వ్యాపార సౌలభ్యాన్ని మెరుగుపరచడం మొదలైన లక్ష్యంతో ఎం ఎం డి ఆర్  చట్టం 2016, 2020 మరియు 2021లో సవరించబడింది. 10 రాష్ట్రాల్లో ఇప్పటివరకు 206 మినరల్ బ్లాక్లు వేలం వేయబడ్డాయి. ఈ సవరణలతో సంవత్సరానికి వేలం వేయబడే బ్లాకుల సంఖ్య 3 రెట్లు పెరిగింది, దీని ఫలితంగా రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల ఆదాయాలు కూడా గణనీయంగా పెరిగాయి, రాష్ట్ర ప్రభుత్వాల ప్రస్తుత వేలం పరిస్థితిని కూడా ఎజెండా లో చేర్చారు. కర్ణాటక, ఒడిశా, మధ్యప్రదేశ్, ఛత్తీస్గఢ్, మహారాష్ట్ర, ఆంధ్రప్రదేశ్, గుజరాత్ వంటి ఏడు రాష్ట్రాలు తమ రాష్ట్రాలలో ఖనిజ లభ్యత సంభావ్యత మరియు ఈ రంగంలో ఎదుర్కొంటున్న సవాళ్లను వివరించారు
12 జూలై 2022న న్యూఢిల్లీలో జరిగిన 6వ జాతీయ గనులు మరియు ఖనిజాల సదస్సులో ఉత్తమ పనితీరు కనబరిచిన రాష్ట్రాలకు ప్రదానం చేసిన రాష్ట్రీయ ఖనిజ్ వికాస్ పురస్కారాల విశేషాలను ఈ సదస్సులో ప్రదర్శించారు. 2019 ఆర్థిక సంవత్సరం నుంచి దేశంలో ఖనిజ ఉత్పత్తిని పెంచేందుకు గనుల అన్వేషణ, వేలం, నిర్వహణలో చొరవ చూపే రాష్ట్రాలను ప్రోత్సహించేందుకు జాతీయ స్థాయి అవార్డులు 'రాష్ట్రీయ ఖనిజ్ వికాస్ పురస్కార్'ను ఈ ఏడాది ప్రారంభంలో గనుల మంత్రిత్వ శాఖ అందించింది. 2019 -20, 2020-21 లకు కలిసి కేటగిరీ - I: ఇనుప ఖనిజం, సున్నపురాయి మరియు బాక్సైట్:, కేటగిరీ - II: ఇతర ఖనిజాలు, మైనర్ ఖనిజాలు కాకుండా ఇతర ఖనిజాలు, ఐరన్ బాక్సైట్ మరియు సున్నపురాయి, మరియు కేటగిరీ-III: మైస్,గ్రానైట్ వంటి మైనర్ ఖనిజాలు మార్బుల్ మొదలైన మూడు విభాగాలలో అవార్డులు ఇవ్వబడ్డాయి. అవార్డులలో ట్రోఫీ, ఫలకం మరియు నగదు పురస్కారాలు ఉన్నాయి. 1వ, 2వ మరియు 3వ బహుమతి విజేతలకు వరుసగా 3 కోట్లు, 2 కోట్లు మరియు 1 కోట్ల నగదు పురస్కారాలు అందించబడ్డాయి. మొత్తం నగదు పురస్కారం రూ. కోటి జాతీయ అవార్డు మరియు ప్రోత్సాహకాల రూపంలో గనుల మంత్రిత్వ శాఖ ద్వారా ఢిల్లీలో జూలై 2022లో ప్రదానం చేయబడింది.
బొగ్గు మంత్రిత్వ శాఖ 10 సెప్టెంబర్ 2022న జాతీయ సమావేశాలను నిర్వహిస్తుంది. బొగ్గు రంగంలో సంస్కరణలు మరియు వాటి ప్రభావం, బొగ్గు గనుల కోసం భూసేకరణ, బొగ్గు సరఫరా రవాణా మరియు కేటాయించిన బొగ్గు గనుల నిర్వహణ వంటి అంశాలను సమావేశ చర్చనీయాంశాలుగా ప్రణాళిక ను రూపొందించారు
గనుల మంత్రుల జాతీయ సమావేశం ఖనిజ రంగాన్ని 'ఆత్మ నిర్భర్'గా మార్చడం కోసం స్థిరమైన గనుల రంగ అభివద్ధి ని ప్రోత్సహించే దిశలో మరో అడుగు. రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు మరియు కేంద్ర ప్రభుత్వం పరస్పర సహకారంతో పనిచేసినప్పుడే ఈ అమృత్ కాల్ లో స్వావలంబన స్వయంసమృద్ది లక్ష్యం నెరవేరుతుంది.