ప్రధాన మంత్రి కార్యాలయం
ఉత్తరప్రదేశ్లోని ప్రయాగ్రాజ్లో మహిళా-కేంద్రీకృత కార్యక్రమాల ప్రారంభోత్సవంలో ప్రధానమంత్రి ప్రసంగం
భారత్ మాతా కీ జై!
భారత్ మాతా కీ జై!
ఈ కార్యక్రమంలో యుపి యొక్క శక్తివంతమైన మరియు కర్మయోగి ముఖ్యమంత్రి శ్రీ యోగి ఆదిత్యనాథ్ గారు, ప్రయాగ్ రాజ్ యొక్క ప్రముఖ నాయకుడు మరియు ఉప ముఖ్యమంత్రి కేశవ్ ప్రసాద్ మౌర్య గారు, కేంద్ర మంత్రివర్గంలోని నా సహచరులు సాధ్వి నిరంజన్ జ్యోతి జీ మరియు శ్రీ. అనుప్రియా పటేల్ జీ, ఉత్తరప్రదేశ్ ప్రభుత్వ మంత్రులు డాక్టర్ మహేంద్ర సింగ్ జీ, రాజేంద్ర ప్రతాప్ సింగ్ మోతీ జీ, శ్రీ సిద్ధార్థనాథ్ సింగ్ గారు, నంద్ గోపాల్ గుప్తా నంది గారు, శ్రీ శ్రీ స్వాతి సింగ్ గారు, శ్రీ గులాబో దేవి గారు, శ్రీ నీలమా కతియార్ గారు, పార్లమెంటులో ని నా సహచరులు రీటా బహుగుణ గారు, శ్రీ హేమమాలిని గారు, శ్రీ కేశవరీ దేవి పటేల్ గారు, డాక్టర్ సంఘమిత్ర మౌర్య గారు, శ్రీ. గీతా శక్య గారు, శ్రీ కాంత కర్దామ్ గారు, శ్రీ మాసీమా ద్వివేది గారు, డా. రమేష్ చంద్ బింద్ గారు, ప్రయాగ్ రాజ్ మేయర్ శ్రీ. అభిలాష గుప్తా గారు, జిల్లా పంచాయితీ అధ్యక్షుడు డాక్టర్ వి.కె. సింగ్ గారు, ఎమ్మెల్యేలు మరియు ఇతర ప్రజా ప్రతినిధులు అందరూ, మరియు యుపి యొక్క శక్తికి చిహ్నం నా తల్లులు మరియు సోదరీమణులు! మీ అందరికీ నా అభినందనలు!
గంగామాత, యమునా, సరస్వతి పవిత్ర ఒడ్డున నెలకొని ఉన్న ప్రయాగ్రాజ్ భూమికి నా శిరస్సు వంచి నమస్కరిస్తున్నాను. ధర్మం, జ్ఞానం, న్యాయం అనే ‘త్రివేణి’ ప్రవహించే నేల ఇది. పుణ్యక్షేత్రాల పుణ్యక్షేత్రమైన ప్రయాగ్రాజ్ సందర్శన ఎల్లప్పుడూ అసమానమైన స్వచ్ఛత మరియు శక్తిని వెదజల్లుతుంది. నేను గత సంవత్సరం ఫిబ్రవరిలో కుంభ సమయంలో ఈ పుణ్యభూమికి వచ్చి సంగమంలో స్నానం చేసి అతీంద్రియ ఆనందాన్ని అనుభవించాను. అటువంటి పవిత్రమైన తీర్థరాజ్ ప్రయాగకు నేను ముకుళిత హస్తాలతో నమస్కరిస్తున్నాను. ఈరోజు హిందీ సాహిత్యంలో ప్రముఖ రచయిత మహావీర్ ప్రసాద్ ద్వివేదీ వర్ధంతి కూడా. చాలా కాలం పాటు ‘సరస్వతి’కి ఎడిటర్గా పనిచేసిన ద్వివేదీకి నా నివాళులర్పిస్తున్నాను.
తల్లులారా, సోదరీమణులారా,
ప్రయాగ్రాజ్ వేలాది సంవత్సరాలుగా మన మాతృశక్తికి ప్రతీక అయిన గంగా-యమునా-సరస్వతి సంగమ భూమి. నేడు ఈ తీర్థయాత్ర నగరం కూడా అటువంటి అద్భుతమైన స్త్రీ మరియు శక్తి సంగమానికి సాక్షిగా మారింది. మీరందరూ మాకు మీ ప్రేమను, ఆశీస్సులను అందించడానికి రావడం మా అదృష్టం. తల్లులు మరియు సోదరీమణులు, నేను ఇక్కడికి రాకముందు ‘బ్యాంకింగ్ సఖీలు’, స్వయం సహాయక సంఘాలతో అనుబంధం ఉన్న సోదరీమణులు మరియు కన్యా సుమంగళ యోజన లబ్ధిదారులతో సంభాషించాను. అలాంటి భావాలు మరియు నమ్మకమైన పదాలు! తల్లులు మరియు సోదరీమణులారా, ఇక్కడ మనకు ఒక సామెత ఉంది - “प्रत्यक्षे किम् प्रमाणम्”
అంటే, స్పష్టంగా కనిపించేదానికి రుజువు అవసరం లేదు. యూపీ అభివృద్ధికి, మహిళా సాధికారత కోసం చేస్తున్న కృషిని దేశం మొత్తం గమనిస్తోంది. ముఖ్యమంత్రి కన్యా సుమంగళ యోజన పథకంలో లక్ష మందికి పైగా లబ్ధిదారుల కుమార్తెల ఖాతాలకు కోట్లాది రూపాయలను బదిలీ చేసే భాగ్యం ఇప్పుడే నాకు లభించింది. గ్రామాల్లోని పేదలకు, ఆడబిడ్డలకు ఈ పథకం గొప్ప ఆసరాగా మారుతోంది. యూపీ ప్రారంభించిన ‘బ్యాంక్ సఖి’ ప్రచారం మహిళలకు ఉపాధి అవకాశాలతో పాటు వారి జీవితాల్లో కూడా పెనుమార్పులు తీసుకొస్తోంది. డైరెక్ట్ బెనిఫిట్ ట్రాన్స్ఫర్  ద్వారా వివిధ ప్రభుత్వ పథకాల నుండి తమ ఖాతాలోకి వెళ్లే డబ్బును విత్డ్రా చేసుకోవడానికి వారు ఇకపై బ్యాంకుకు వెళ్లాల్సిన అవసరం లేదు. ‘బ్యాంకు సఖీ’ సహాయంతో గ్రామాల్లోని వారి ఇళ్ల వద్ద డబ్బును పొందుతున్నారు. అంటే ‘బ్యాంక్ సఖీ’ బ్యాంకును గ్రామాలకు తీసుకొచ్చింది. ఇది చిన్న పని అని అనుకునే వారికి ‘బ్యాంక్ సఖీల’ పాత్ర ఎంత ముఖ్యమో కూడా చెప్పాలనుకుంటున్నాను. యూపీ ప్రభుత్వం ఈ ‘బ్యాంక్ సఖి’లపై దాదాపు 75,000 కోట్ల లావాదేవీల బాధ్యతను అప్పగించింది. గ్రామాల్లో ఉంటున్న నా చెల్లెళ్లు, కూతుళ్లు రూ.75 వేల కోట్ల వ్యాపారం చేస్తున్నారు. మరిన్ని లావాదేవీలు, మరింత ఆదాయం! ఈ ‘బ్యాంక్ సఖి’లలో చాలా మంది సోదరీమణులు, కొన్ని సంవత్సరాల క్రితం వరకు, తమ స్వంత బ్యాంకు ఖాతాలు కూడా కలిగి ఉండరు. కానీ నేడు డిజిటల్ బ్యాంకింగ్ అధికారం ఈ మహిళల చేతుల్లోనే ఉంది. అందుకే యూపీలో పనులు ఎలా జరుగుతున్నాయో దేశం చూస్తోంది. అందుకే నేను ఇలా అంటున్నాను: “प्रत्यक्षे किम् प्रमाणम्”
తల్లులారా, సోదరీమణులారా,
పిల్లలు మరియు గర్భిణులు మరియు బాలింతలకు మహిళలకు టేక్ హోమ్ రేషన్ బాధ్యతను కూడా యుపి అప్పగించింది. ఈ పౌష్టికాహారాన్ని ఇప్పుడు స్వయం సహాయక సంఘాల మహిళలు తయారు చేస్తారు. ఇది కూడా ఏటా వేల కోట్ల రూపాయలతో కూడిన భారీ పని. ఈరోజు శంకుస్థాపన చేసిన 202 సప్లిమెంటరీ న్యూట్రిషన్ మ్యానుఫ్యాక్చరింగ్ యూనిట్ల ద్వారా స్వయం సహాయక సంఘాల మహిళలు కూడా ఆదాయం పొందుతారు మరియు గ్రామాల రైతులు కూడా భారీ ప్రయోజనం పొందుతారు. మహిళలు తమ కర్మాగారాల్లో పౌష్టికాహారాన్ని తయారు చేసేందుకు గ్రామాల నుండే పంటలు, ధాన్యాలను కొనుగోలు చేస్తారు. ఈ సాధికారత ప్రయత్నాలే UPలో మహిళల జీవితాలను మార్చడం ప్రారంభించాయి. ప్రభుత్వం స్వయం సహాయక సంఘాలకు వివిధ రంగాలలో సహాయంగా ఇచ్చే 1,000 కోట్ల రూపాయలను వాయిదాగా బదిలీ చేసే అవకాశం ఈ రోజు నాకు లభించింది. ఇప్పుడు యూపీ అభివృద్ధి స్రవంతి ఎవరి వల్లా ఆగడం లేదు. ఉత్తరప్రదేశ్లోని మహిళలు, తల్లులు, సోదరీమణులు మరియు కుమార్తెలు మునుపటి ప్రభుత్వాల శకాన్ని తిరిగి రానివ్వకూడదని నిర్ణయించుకున్నారు. యూపీలోని మహిళలకు డబుల్ ఇంజన్ ప్రభుత్వం ఇచ్చిన అపూర్వమైన భద్రత మరియు గౌరవం వారి గౌరవాన్ని పెంచింది.
సోదర, సోదరీ మణులారా,
తల్లులు, సోదరీమణులు మరియు కుమార్తెల జీవితం తరాలను ప్రభావితం చేస్తుంది మరియు తరాలను కూడా సృష్టిస్తుంది. కూతురి సామర్థ్యాలు, ఆమె విద్య మరియు ఆమె నైపుణ్యాలు కుటుంబానికి మాత్రమే కాకుండా సమాజం మరియు దేశం యొక్క దిశను నిర్ణయిస్తాయి. అందువల్ల, 2014లో మా భారతి యొక్క భారీ కలలు మరియు ఆకాంక్షలను సాకారం చేయడానికి మేము చొరవ తీసుకున్నప్పుడు, దేశంలోని కుమార్తెల నమ్మకానికి కొత్త శక్తిని అందించడం ద్వారా ప్రారంభించాము. అందుకే, ఆడపిల్ల పుట్టినప్పటి నుంచి జీవిత చక్రంలో ప్రతి దశలోనూ మహిళలకు సాధికారత కల్పించేందుకు ప్రణాళికలు, ప్రచారాలు చేశాం.
మిత్రులారా,
బేటీ బచావో, బేటీ పఢావో ప్రచారం ద్వారా ఆడపిల్లలను కడుపులోనే చంపి పుట్టకుండా ఉండేలా సమాజ చైతన్యాన్ని మేల్కొల్పేందుకు ప్రయత్నించాం. ఫలితంగా నేడు దేశంలోని అనేక రాష్ట్రాల్లో ఆడపిల్లల సంఖ్య బాగా పెరిగింది. ప్రసూతి సెలవులు ఆరు నెలలకు పొడిగించబడ్డాయి, తద్వారా ప్రసవం తర్వాత తమ బిడ్డ యొక్క ప్రాథమిక సంరక్షణ గురించి చింతించకుండా తల్లులు తమ పనిని కొనసాగించవచ్చు.
మిత్రులారా,
పేద కుటుంబాలలో గర్భధారణ సమయంలో తల్లి ఆరోగ్యం ఆందోళన కలిగించే ప్రధాన కారణం. అందుకే గర్భిణులకు వ్యాధి నిరోధక టీకాలు వేయడం, ఆసుపత్రుల్లో ప్రసవం చేయడం, గర్భధారణ సమయంలో పౌష్టికాహారం వంటి వాటిపై ప్రత్యేక దృష్టి సారించాం. ప్రధాన్ మంత్రి మాతృ వందన యోజన కింద, గర్భిణీ స్త్రీల బ్యాంకు ఖాతాలో రూ. 5,000 జమ చేయబడుతుంది, తద్వారా వారు సరైన ఆహారం తీసుకోవచ్చు. ఇప్పటివరకు రెండు కోట్ల మందికి పైగా అక్కాచెల్లెళ్లకు దాదాపు రూ.10 వేల కోట్లు అందించారు.
మిత్రులారా,
కుమార్తెలు సరిగ్గా చదువుకోవడానికి మరియు వారు మధ్యలో పాఠశాలను విడిచిపెట్టాల్సిన అవసరం లేదని మేము నిరంతరం కృషి చేసాము. పాఠశాలల్లో బాలికల కోసం ప్రత్యేక మరుగుదొడ్లను నిర్మించడం లేదా నిరుపేదలకు శానిటరీ ప్యాడ్లను అందుబాటులో ఉంచడం వంటి ఏ ప్రయత్నంలోనూ మా ప్రభుత్వం వెనుకబడి లేదు. సుకన్య సమృద్ధి యోజన కింద సుమారు 2.5 కోట్ల మంది బాలికల ఖాతాలు తెరవబడ్డాయి. వారు పెద్దయ్యాక వారి కలలను నెరవేర్చడానికి ఈ డబ్బుపై వడ్డీ రేటు కూడా ఎక్కువగా ఉంచబడింది. స్కూలు మరియు కాలేజీ నుంచి వారి కెరీర్ వరకు మరియు వారి ఇంటి వరకు ప్రతి అడుగులోనూ మహిళల సౌలభ్యం మరియు ఆరోగ్యం కొరకు అత్యంత శ్రద్ధ తీసుకోబడుతోంది. స్వచ్ఛ భారత్ మిషన్ కింద కోట్లాది మరుగుదొడ్ల నిర్మాణం, ఉజ్వల పథకం కింద నిరుపేద సోదరీమణులకు గ్యాస్ కనెక్షన్ సౌకర్యం, ఇంటింటికీ కుళాయి నీరు అందేలా చేయడంతో అక్కాచెల్లెళ్ల జీవితాలు అద్బుతంగా మారాయి.
మిత్రులారా,
ఆయుష్మాన్ భారత్ పథకం ద్వారా అత్యధికంగా లబ్ధి పొందింది మన సోదరీమణులే. ఆసుపత్రుల్లో ప్రసవాలైనా, ఇతర చికిత్సలైనా డబ్బు లేకపోవడంతో అక్కాచెల్లెళ్ల ప్రాణాలకు ముప్పు వాటిల్లింది. 5 లక్షల వరకు ఉచిత చికిత్స సౌకర్యం కల్పించడంతో వారి బాధలు కూడా తీరాయి. భారతీయ సమాజంలో తల్లులు మరియు సోదరీమణులకు ఎల్లప్పుడూ ఉన్నతమైన హోదా ఇవ్వబడింది. కానీ ఈ రోజు నేను మొత్తం దేశం దృష్టిని ఒక వాస్తవం వైపు కూడా ఆకర్షించాలనుకుంటున్నాను. దశాబ్దాలు మరియు శతాబ్దాలుగా, అటువంటి వ్యవస్థ ప్రబలంగా ఉంది, ప్రతి ఇల్లు మరియు ఆస్తిపై పురుషులకు మాత్రమే హక్కులు ఉన్నాయి. ఇల్లు, పొలం, ఉద్యోగం లేదా దుకాణం ఏదైనా సరే, పురుషులు మాత్రమే హక్కుదారులు. నేడు మన ప్రభుత్వ పథకాలు ఈ అసమానతను దూరం చేస్తున్నాయి. ప్రధాన మంత్రి ఆవాస్ యోజన దీనికి అతిపెద్ద ఉదాహరణ. ప్రధానమంత్రి ఆవాస్ యోజన కింద అందజేస్తున్న ఇళ్లు ప్రాధాన్యతా ప్రాతిపదికన మహిళల పేరిట ఉన్నాయి. నేను యూపీ గురించి మాట్లాడితే, ప్రధానమంత్రి ఆవాస్ యోజన కింద 30 లక్షలకు పైగా ఇళ్లు నిర్మించబడ్డాయి. వీటిలో దాదాపు 25 లక్షల ఇళ్లు మహిళల పేరిట రిజిస్ట్రేషన్ అయ్యాయి. యూపీలో తొలిసారిగా 25 లక్షల మంది మహిళలు తమ ఇళ్లను పొందారని మీరు ఊహించవచ్చు. తరతరాలుగా ఏ స్త్రీ పేరు మీదా ఆస్తి లేని కుటుంబాలు మొదటిసారిగా స్త్రీ పేరు మీద ఇల్లు కలిగి ఉన్నాయి. ఇదే నిజమైన మహిళా సాధికారత మరియు అభివృద్ధి.
సోదర, సోదరీ మణులారా,
ఈ రోజు నేను మీకు మరొక పథకం గురించి తెలియజేయాలనుకుంటున్నాను. ఇది కేంద్ర ప్రభుత్వ స్వామిత్వ యోజన. స్వామిత్వ పథకం కింద దేశవ్యాప్తంగా గ్రామాల్లోని ఇళ్లు, భూములను డ్రోన్ల ద్వారా మ్యాపింగ్ చేసి ‘ఘరౌనీ’ లేదా ఆస్తి పత్రాలను యజమానులకు అందజేస్తున్నారు. ‘ఘరౌని’ని అందజేసేటప్పుడు మహిళలకు ప్రాధాన్యత ఇస్తున్నారు. రాబోయే కొన్నేళ్లలో యోగి జీ ప్రభుత్వం ఉత్తరప్రదేశ్లోని గ్రామాల్లోని ప్రతి ఇంటి మ్యాపింగ్ను పూర్తి చేసి ‘ఘరౌని’ని అందజేస్తుంది. అప్పుడు ఇళ్ల కాగితాలు మహిళల పేరు మీద, తల్లుల పేరిట ఉంటాయి.
మిత్రులారా,
ఉపాధి కోసం మరియు కుటుంబం యొక్క ఆదాయాన్ని పెంచే పథకాలలో మహిళలను సమాన భాగస్వాములుగా చేస్తున్నారు. ముద్ర యోజన గ్రామాల్లోని పేద కుటుంబాలకు చెందిన కొత్త మహిళా వ్యవస్థాపకులను ప్రోత్సహిస్తోంది. ఈ పథకం కింద మంజూరు చేసిన మొత్తం రుణాల్లో 70 శాతం మహిళలకు ఇచ్చారు. దీన్ దయాళ్ అంత్యోదయ యోజన ద్వారా దేశవ్యాప్తంగా స్వయం సహాయక బృందాలు మరియు గ్రామీణ సంస్థలతో కూడా మహిళలు అనుసంధానం చేయబడుతున్నారు. మహిళా స్వయం సహాయక బృందాల సోదరీమణులు ఆత్మనిర్భర్ భారత్ ప్రచారానికి ఛాంపియన్లుగా నేను భావిస్తాను. ఈ స్వయం సహాయక బృందాలు వాస్తవానికి జాతీయ సహాయ సమూహాలు. అందువల్ల, నేషనల్ లైవ్లీహుడ్ మిషన్ కింద ఇచ్చే సహాయం 2014 కు ముందు ఐదు సంవత్సరాలకు భిన్నంగా గత ఏడు సంవత్సరాలలో దాదాపు 13 రెట్లు పెరిగింది. ఇంతకు ముందు ప్రతి స్వయం సహాయక బృందం గ్యారెంటీ లేకుండా రూ.10 లక్షల వరకు రుణాలు పొందేది, ఇప్పుడు ఈ పరిమితిని కూడా రూ. 20 లక్షలకు రెట్టింపు చేశారు.
తల్లులారా, సోదరీమణులారా,
నగరాలైనా, పల్లెలైనా సరే.. మన ప్రభుత్వం స్త్రీల ప్రతి చిన్న, పెద్ద సమస్యను దృష్టిలో ఉంచుకుని నిర్ణయాలు తీసుకుంటోంది. కరోనా కాలంలో మీ ఇంటి పొయ్యి మండుతూనే ఉండేలా మా ప్రభుత్వం ఉచిత రేషన్ను అందించింది. మహిళలు రాత్రి షిఫ్టుల్లో కూడా పని చేసేందుకు వీలుగా మా ప్రభుత్వం నిబంధనలను సడలించింది. గనుల్లో పనిచేసే మహిళలపై ఎలాంటి ఆంక్షలు ఉన్నా మా ప్రభుత్వం తొలగించింది. మన ప్రభుత్వం బాలికల కోసం దేశవ్యాప్తంగా సైనిక్ పాఠశాలల తలుపులు తెరిచింది. అత్యాచారం వంటి క్రూరమైన నేరాల సత్వర విచారణ కోసం మన ప్రభుత్వం దేశవ్యాప్తంగా దాదాపు 700 ఫాస్ట్ ట్రాక్ కోర్టులను ఏర్పాటు చేసింది. ముస్లిం సోదరీమణులను అఘాయిత్యాల నుంచి కాపాడేందుకు ట్రిపుల్ తలాక్కు వ్యతిరేకంగా చట్టం చేసింది మన ప్రభుత్వమే.
మిత్రులారా,
ఎలాంటి వివక్ష లేకుండా కుమార్తెల భవిష్యత్తును సాధికారం చేయడానికి డబుల్ ఇంజిన్ ప్రభుత్వం అలుపెరగకుండా పనిచేస్తోంది. కొద్ది రోజుల క్రితం కేంద్ర ప్రభుత్వం మరో నిర్ణయం తీసుకుంది. ఇంతకు ముందు, కుమారులకు వివాహం యొక్క చట్టబద్ధమైన వయస్సు 21 సంవత్సరాలు, కానీ కుమార్తెలకు అది కేవలం 18 సంవత్సరాలు మాత్రమే. కుమార్తెలు కూడా తమ చదువును కొనసాగించడానికి మరియు సమాన అవకాశాలను పొందడానికి సమయం పొందాలని కోరుకున్నారు. అందువల్ల కుమార్తెలకు వివాహ వయస్సును 21 సంవత్సరాలకు తీసుకురావడానికి ప్రయత్నాలు జరుగుతున్నాయి. కుమార్తెల కోసం దేశం ఈ నిర్ణయం తీసుకుంటోంది, కానీ దీనిని ఎవరు తప్పు గా తీసుకుంటున్నారో ప్రతి ఒక్కరూ గమనిస్తున్నారు.
సోదర, సోదరీ మణులారా,
ఐదేళ్ల క్రితం యూపీ వీధుల్లో మాఫియా రాజ్ ఉండేది! యూపీ ప్రభుత్వంలో గూండాల హవా ఉండేది! ఎవరు ఎక్కువగా బాధపడేవారు? యూపీ నుండి నా సోదరీమణులు మరియు కుమార్తెలు! వీళ్లకు వీధుల్లో నడవడం కష్టంగా ఉండేది. పాఠశాలలు, కళాశాలలకు వెళ్లాలంటేనే వారికి ఇబ్బందిగా మారింది. మీరు ఏమీ చెప్పలేకపోయారు, ఎందుకంటే మీరు పోలీస్ స్టేషన్ని ఆశ్రయిస్తే ఎవరైనా నేరస్థుడికి లేదా రేపిస్ట్కు మద్దతుగా కాల్ చేస్తారు. యోగి జీ ఈ గూండాలను వారి సరైన స్థానంలో ఉంచారు. నేడు యూపీలో హక్కులతోపాటు భద్రత కూడా ఉంది. నేడు యూపీలో వ్యాపారంతోపాటు అవకాశాలు కూడా ఉన్నాయి. మన తల్లులు మరియు సోదరీమణుల ఆశీర్వాదం ఉన్నంత వరకు, ఈ కొత్త యుపిని ఎవరూ తిరిగి చీకటిలోకి నెట్టలేరని నాకు పూర్తి నమ్మకం ఉంది. సోదరులు మరియు సోదరీమణులారా, మన యుపి మరింత ముందుకు సాగుతుందని మరియు కొత్త శిఖరాలను తాకుతుందని ప్రయాగ్రాజ్ పవిత్ర భూమి నుండి ఈ ప్రతిజ్ఞ చేద్దాం. మీ ఆశీర్వాదాలు మరియు మద్దతు కోసం మరియు యుపి పురోగతిలో మీ భాగస్వామ్యం కోసం నేను మరోసారి గౌరవపూర్వకంగా నమస్కరిస్తున్నాను మరియు తల్లులు మరియు సోదరీమణులందరికీ నా హృదయపూర్వక ధన్యవాదాలు. నాతో పాటు చెప్పండి
భారత్ మాతా కీ జై!
భారత్ మాతా కీ జై!
భారత్ మాతా కీ జై!
మీకు చాలా కృతజ్ఞతలు!