శాస్త్ర విజ్ఞాన- సాంకేతిక విజ్ఞాన మంత్రిత్వ శాఖ
7 వ అంతర్జాతీయ యోగా దినోత్సవం సందర్భంగా యోగాకు శాస్త్రీయ విధానాన్ని డిఎస్టి ప్రోత్సహిస్తుంది
అంతర్జాతీయ యోగా దినోత్సవం సందర్భంగా ఏర్పాటు చేసిన వెబ్నార్లో గుండె ఆరోగ్యాన్ని మెరుగుపరచడానికి యోగా యొక్క ప్రాముఖ్యత హైలైట్ చేయబడింది.
"ఆరోగ్యం, మనస్సు, హృదయం మరియు యోగా మధ్య సంబంధం ఉంది. మరియు ఆరోగ్యకరమైన మరియు సమతుల్య జీవితాన్ని గడపడానికి ధ్యానం మనకు ఎంతో సహాయపడుతుంది" అని సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ విభాగం  కార్యదర్శి ప్రొఫెసర్ అశుతోష్ శర్మ డిఎస్టిలోని సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ ఆఫ్ యోగా అండ్ మెడిటేషన్ . నిర్వహించిన వెబ్నార్లో తెలిపారు. యోగా యొక్క అర్ధాన్ని మరియు మానవ శ్రేయస్సులో దాని పాత్రను ఆయన వివరించారు. మరియు ఈ దిశలో డిఎస్టి యొక్క ప్రయత్నాలను సత్యం ద్వారా వివరించారు. దీర్ఘకాలిక మానసిక మరియు శారీరక శ్రేయస్సు కోసం యోగా వెనుక ఉన్న శాస్త్రాన్ని అర్థం చేసుకోవడం చాలా ముఖ్యం అని నొక్కి చెప్పిన ఆయన..ఇప్పుడు సైన్స్ తో పాటు యోగా మరియు ధ్యానంలో సాంకేతికతను చేర్చాల్సిన సమయం వచ్చిందని అన్నారు.
న్యూఢిల్లీలోని ఆల్ ఇండియా ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ మెడికల్ సైన్సెస్కు చెందిన ప్రొఫెసర్ కెకె దీపక్ తన ఉపన్యాసంలో..యోగా ద్వారా వైవిధ్యమైన గుండె జబ్బులు మరియు పరిస్థితులను సమగ్రంగా పరిష్కరించగల మార్గాలను వివరించారు. యోగాభ్యాసం వ్యక్తులకు మంచి స్థితిస్థాపకత, అనుకూల సామర్థ్యం మరియు గుండె యొక్క వివిధ పరిస్థితులకు అనుగుణంగా ఉంటుంది. నాడీ వ్యవస్థపై విధించిన సవాళ్లకు ఇవి బాగా అనుకూలంగా ఉంటాయని చెప్పారు. నెమ్మదిగా శ్వాసించడం వల్ల కదలికలు లేదా రక్త ప్రవాహానికి సంబంధించిన సవాళ్లు మరియు సంక్షోభాలకు మనం బాగా అనుకూలంగా ఉంటాయని అందుబాటులో ఉన్న శాస్త్రీయ ఆధారాలు చెబుతున్నాయి. అలాగే మంట, ఒత్తిడి మరియు హైపోక్సియా  తగ్గించడానికి యోగా ఉపయోగపడుతుంది. యోగా గుండె లయ సమస్యలకు గురికావడం తగ్గిస్తుంది.
వైజ్-కిరణ్ డివిజన్ హెడ్, డిఎస్టి డాక్టర్ నిషా మెండిరట్టా కూడా యోగా యొక్క ప్రాముఖ్యతను పరిగణనలోకి తీసుకుని డిఎస్టి 'సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ ఆఫ్ యోగా అండ్ మెడిటేషన్  అనే ప్రత్యేక కార్యక్రమాన్ని ప్రారంభించినట్లు పేర్కొన్నారు. ప్రాథమిక ప్రక్రియలు మరియు యంత్రాంగాల పరంగా యోగా మరియు ధ్యానం యొక్క శారీరక మరియు మానసిక ఆరోగ్యం మరియు శ్రేయస్సుతో పాటు శరీరం, మెదడు మరియు మనస్సుపై ప్రభావం చూపడం సత్యం లక్ష్యంగా ఉందని ఆమె ఉద్ఘాటించారు. సత్యం కింద 100 కి పైగా ప్రాజెక్టులకు మద్దతు లభించిందని, పీర్ రివ్యూ జర్నల్స్లో సుమారు 40 పరిశోధనా పత్రాలు ప్రచురించాయని ఆమె పేర్కొన్నారు. 70 కి పైగా సంస్థలు సత్యం కార్యక్రమంతో సంబంధం కలిగి ఉన్నాయని తెలిపారు.
జీవనశైలికి సంబంధించిన వ్యాధులు , ఆర్థరైటిస్, వెన్నునొప్పి, మూత్రపిండ సంబంధిత వ్యాధి, క్యాన్సర్, సిఓపిడి, మహిళల ఆరోగ్యం  మరియు మొదలైనవి. ఈ కార్యక్రమం కింద నిధులు సమకూర్చిన అధ్యయనాలు స్కిజోఫ్రెనియా, మూర్ఛ, చిత్తవైకల్యం, తేలికపాటి అభిజ్ఞా బలహీనత, నిద్ర, ఆటిజం స్పెక్ట్రం రుగ్మత, పార్కిన్సన్స్ వ్యాధి, మల్టిపుల్ స్క్లెరోసిస్, మరియు ఆందోళన, డిప్రెషన్, ఆత్మహత్య వంటి సామాజిక సమస్యలను పరిష్కరించడంలో యోగా గణనీయమైన మెరుగుదలకు దారితీస్తుందని తేలింది. ఆల్కహాల్ & ఓపియాయిడ్ మీద ఆధారపడటం, ఇంటర్నెట్ యొక్క అధిక వినియోగం మరియు మొదలైనవి కూడా ఇందులో ఉన్నాయి. సానుకూల ఫలితాల ఆధారంగా చాలా మంది పరిశోధకులు యోగాను క్లినికల్ ప్రాక్టీస్లో యాడ్ ఆన్ థెరపీగా సూచించారు. కొవిడ్19 ను ఎదుర్కోవడంలో యోగా యొక్క ప్రభావాన్ని అన్వేషించడానికి సత్యం కింద ప్రత్యేక కార్యక్రమం కూడా ప్రకటించబడింది.
డిఎస్టి యొక్క విజ్ఞన్ జ్యోతి ప్రోగ్రాం కింద చేరిన 9 నుంచి 12వ తరగతికి చెందిన సుమారు 10000 మంది బాలికలు యోగా సెషన్లో పాల్గొన్నారు. యోగా నిపుణుడు డాక్టర్ అరుంధతి రే, బెంగుళూరులోని ఎస్-వ్యాస అసిస్టెంట్ ప్రొఫెసర్తో పాటు యోగా సెషన్లో సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ విభాగం అధికారులు కూడా పాల్గొన్నారు. సైన్స్ అండ్ టెక్నాలజీ ఆఫ్ యోగా అండ్ మెడిటేషన్  ప్రోగ్రాం కింద డిఎస్టీ మద్దతు ఉన్న ఒక నెల రోజుల "ఇంటర్నేషనల్ యోగాకాన్ 2021" లో ప్రపంచంలోని వివిధ ప్రాంతాల ప్రముఖులు ఆన్లైన్లో పాల్గొన్నారు.
వివిధ రకాల కార్యకలాపాలతో అంతర్జాతీయ యోగా దినోత్సవాన్ని డిఎస్టీ జరుపుకోవడం ప్రజల్లో యోగాకు శాస్త్రీయ విధానాన్ని ప్రాచుర్యం పొందడంలో సహాయపడుతుంది