మహిళా, శిశు అభివృద్ధి మంత్రిత్వ శాఖ
అంగన్వాడీ సేవలు, ఆర్.ఎం.కె. ల గోధుమ ఆధారిత పోషకాహార కార్యక్రమం 
రాష్ట్రీయ మహిళా కోష్  స్థాపించబడిన సమయంలో, ఇది ఒక మధ్యవర్తిత్వ సంస్థ  ద్వారా పేద మహిళలకు రాయితీతో కూడిన సూక్ష్మ-ఆర్థిక రుణాలు పంపిణీ చేసే ప్రాంతాల్లో పనిచేస్తున్న ఒక ప్రముఖ ప్రభుత్వ సంస్థ. అయితే, కొంత కాలంగా, ప్రధాన మంత్రి ముద్రా యోజన, స్టాండ్-అప్ ఇండియా తో పాటు, డి.ఏ.వై-ఎన్.ఆర్.ఎల్.ఎం.  కింద మహిళా-ఎస్.హెచ్.జి. ఉద్యమం వంటి వివిధ ప్రభుత్వ కార్యక్రమాల ద్వారా మహిళా పారిశ్రామికవేత్తలకు గణనీయమైన ప్రత్యామ్నాయ ఋణ సదుపాయం కల్పించే యంత్రాంగాలు అందుబాటులోకి రావడంతో, ఆర్.ఎం.కె. దాని ఔచిత్యాన్ని కోల్పోయింది. ఆర్థిక మంత్రిత్వ శాఖ ఏర్పాటు చేసిన వ్యయ నిర్వహణ కమిషన్ సిఫార్సులతో పాటు, ఆర్థిక వ్యవహారాల శాఖ ప్రధాన ఆర్థిక సలహాదారు రూపొందించిన ప్రభుత్వ సంస్థల హేతుబద్ధీకరణ నివేదికకు అనుగుణంగా, సామర్థ్యాన్ని మెరుగుపరచి, అందుబాటులో ఉన్న వనరులను గరిష్టంగా ఉపయోగించుకోడానికి వీలుగా ప్రభుత్వం ఆర్.ఎం.కె. ని మూసివేయాలని నిర్ణయించింది.
75వ స్వాతంత్య్ర దినోత్సవం సందర్భంగా గౌరవనీయులైన ప్రధానమంత్రి చేసిన ప్రసంగానికి అనుగుణంగా, 2024 నాటికి ప్రతి ప్రభుత్వ పథకం ద్వారా బలవర్థకమైన బియ్యాన్ని అందించాలి. తదనుగుణంగా, 2021-22 ఆర్థిక సంవత్సరం 2వ త్రైమాసికంలో 21 రాష్ట్రాలు / కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాలకు బలవర్ధకమైన బియ్యాన్ని  కేటాయించారు. అదేవిధంగా, ఐరన్, ఫోలిక్ యాసిడ్, విటమిన్ బి-12 వంటి సూక్ష్మ పోషకాల లోపం వల్ల ఉత్పన్నమయ్యే పోషకాహార లోపం, రక్తహీనతతో పోరాడుతున్న స్త్రీలు, పిల్లలకు సహాయపడుతున్న అన్ని రాష్ట్రాలు / కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాలకు 3వ త్రైమాసికం నుంచి సాధారణ బియ్యానికి బదులుగా ఫోర్టిఫైడ్ బియ్యం మాత్రమే కేటాయించడం జరిగింది. అంగన్వాడీ సేవల గోధుమ ఆధారిత పోషకాహార కార్యక్రమం  కింద, ఈ మంత్రిత్వ శాఖ ఇప్పటివరకు 2021-22 ఆర్థిక సంవత్సరంలో 7,31,962 మెట్రిక్ టన్నుల బలవర్ధక బియ్యాన్ని, అదేవిధంగా 2022-23 ఆర్ధిక సంవత్సరంలో 12,26,115 మెట్రిక్ టన్నుల బలవర్ధక బియ్యాన్ని అన్ని రాష్ట్రాలు / కేంద్రపాలిత ప్రాంతాలకు కేటాయించింది.
డబ్ల్యు.బి.ఎన్.పి. కింద, గర్భిణీ స్త్రీలు, పాలిచ్చే తల్లులతో పాటు 6 సంవత్సరాల కంటే తక్కువ వయస్సు ఉన్న పిల్లలకు అంగన్వాడీలలో వేడిగా వండిన భోజనం , టేక్ హోమ్ రేషన్  తయారీకి మిల్లెట్ల సరఫరాపై కూడా ప్రాధాన్యత ఇవ్వడం జరిగింది. మిల్లెట్స్  చాలా పుష్టికరమైనవి, అధిక పోషక పదార్ధాలను కలిగి ఉంటాయి. వీటిలో ఉండే ప్రోటీన్, ఎసెన్షియల్ ఫ్యాటీ యాసిడ్, డైటరీ ఫైబర్, బి-విటమిన్లు, కాల్షియం, ఐరన్, జింక్, ఫోలిక్ యాసిడ్ వంటి ఖనిజాలతో పాటు ఇతర సూక్ష్మ-పోషకాలు రక్తహీనతను, స్త్రీలు, పిల్లల్లో సాధారణంగా కలిగే ఇతర సూక్ష్మ పోషక లోపాలను ఎదుర్కోవడంలో సహాయపడతాయి. మిషన్ సక్షం అంగన్వాడీ, పోషణ్ 2.0 మార్గదర్శకాల ప్రకారం, ఈ మిల్లెట్స్  ను కనీసం వారానికి ఒకసారి తప్పనిసరిగా సరఫరా చేయాలి, రుచికరమైన రూపంలో టి.హెచ్.ఆర్., మరియు హెచ్.సి.ఎం. లలో కలపాలి. హర్యానా రాష్ట్ర ప్రభుత్వానికి 2022-23 ఆర్ధిక సంవత్సరంలో, 1694.3 మెట్రిక్ టన్నుల బజ్రా కేటాయించడం జరిగింది.
మంత్రిత్వ శాఖ 2021 జనవరి, 13వ తేదీన క్రమబద్ధీకరించిన మార్గదర్శకాలను జారీ చేసింది. రాష్ట్రాలు / కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాలు అనుబంధ పౌష్టికాహార నాణ్యత, ఆహార భద్రత, పోషకాల కూర్పుకు సంబంధించిన నిబంధనలను సూచిస్తూ, ఆహార భద్రత, ప్రమాణాల చట్టం, 2006 కింద నిర్దేశిత ప్రమాణాలకు అనుగుణంగా ఉండేలా చూసుకోవాలని ఆ మార్గదర్శకాల్లో సూచించింది. అదేవిధంగా, మిషన్ సక్షం అంగన్వాడీ, పోషణ్ 2.0 కోసం పథకం మార్గదర్శకాల కింద, భారత ఆహార భద్రత, ప్రమాణాల సాధికార సంస్థ  యాజమాన్యంలోని లేదా అధీకృత ప్రయోగశాలల ద్వారా నాణ్యత పరీక్షలు జరిగేలా చూడాలని రాష్ట్రాలు/కేంద్ర పాలిత ప్రాంతాలకు సూచించడం జరిగింది. రాష్ట్ర ప్రభుత్వాలు, కేంద్ర పాలిత ప్రాంత పాలనా యంత్రాంగాలు ఆహార నాణ్యతా ప్రమాణాలు, పరీక్షలకు కట్టుబడి ఉండటం కోసం ఎఫ్.ఎస్.ఎస్.ఏ.ఐ. యాజమాన్యంలోని / నమోదిత / జాబితాలో ఉన్న / గుర్తింపు పొందిన ప్రయోగశాలల ద్వారా కాలానుగుణ తనిఖీలు, అనుబంధ పోషకాహార పరీక్షలు నిర్వహించాలి.
కేంద్ర మహిళా, శిశు అభివృద్ధి శాఖ మంత్రి శ్రీమతి స్మృతి జుబిన్ ఇరానీ ఈరోజు రాజ్యసభకు లిఖితపూర్వకంగా సమర్పించిన సమాధానంలో ఈ సమాచారాన్ని పొందుపరిచారు.