ai4bharat/Pralekha huggingface dataset:
ਖਾਣ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਸ਼੍ਰੀ ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਜੋਸ਼ੀ ਨੇ ਮਾਈਨਿੰਗ ਅਡਵਾਂਸਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਆਤਮਨਿਰਭਰ ਭਾਰਤ ਲਈ ਆਰਐਂਡਡੀ ਪੋਰਟਲ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ
ਕੇਂਦਰੀ ਕੋਲਾ, ਖਾਣਾਂ ਅਤੇ ਸੰਸਦੀ ਮਾਮਲੇ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਜੋਸ਼ੀ ਨੇ 15 ਜੂਨ, 2020 ਨੂੰ ਖਾਣ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਯੋਜਨਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸਕੀਮ ਲਈ ਆਤਮਨਿਰਭਰ ਭਾਰਤ ਲਈ ‘ਸਤਯਭਾਮਾ’   ਪੋਰਟਲ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਪੋਰਟਲ ਦਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ, ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਲਾਗੂਕਰਨ ਦਾ ਕਾਰਜ ਮਾਈਨਸ ਇੰਫਰਮੈਟਿਕਸ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਦੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਫਰਮੈਟਿਕਸ ਸੈਂਟਰ  ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਮੌਕੇ ’ਤੇ ਖਾਣ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਸ਼੍ਰੀ ਸੁਸ਼ੀਲ ਕੁਮਾਰ ਅਤੇ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਹੋਰ ਸੀਨੀਅਰ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਸਨ।
ਕੇਂਦਰੀ ਕੋਲਾ, ਖਾਣਾਂ ਅਤੇ ਸੰਸਦੀ ਮਾਮਲੇ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਜੋਸ਼ੀ ਨੇ ਪੋਰਟਲ ਲਾਂਚ ਦੇ ਮੌਕੇ ’ਤੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਮਾਈਨਿੰਗ ਅਤੇ ਖਣਿਜ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਖੋਜ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਨ ਦੇਣ ਲਈ ਡਿਜੀਟਲ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ’ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ। ਸ਼੍ਰੀ ਜੋਸ਼ੀ ਨੇ ਮਾਈਨਿੰਗ ਅਤੇ ਖਣਿਜ ਖੇਤਰ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਅਤੇ ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਤਮਨਿਰਭਰਤ ਭਾਰਤ ਲਈ ਨਵੀਨ ਖੋਜ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਕਾਰਜ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ।
ਮੌਜੂਦਾ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਉਲਟ ਜਿੱਥੇ ਖੋਜ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ/ਖੋਜਕਰਤਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਭੌਤਿਕ ਰੂਪ ਨਾਲ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਸਤਯਭਾਮਾ ਪੋਰਟਲ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਅਤੇ ਫੰਡਾਂ/ਗ੍ਰਾਂਟਾਂ ਦੇ ਉਪਯੋਗ ਦੇ ਨਾਲ ਨਾਲ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਪ੍ਰਸਤਾਵਾਂ ਦੀ ਔਨਲਾਈਨ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਖੋਜਕਰਤਾ ਪੋਰਟਲ ਵਿੱਚ ਇਲੈਕਟ੍ਰੌਨਿਕ ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਗਤੀ ਰਿਪੋਰਟ ਅਤੇ ਅੰਤਿਮ ਨਿਗਰਾਨੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਪੋਰਟਲ ’ਤੇ ਇੱਕ ਯੂਜ਼ਰ ਮੈਨੂਅਲ ਵੀ ਉਪਲੱਬਧ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਪ੍ਰਸਤਾਵਾਂ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਲਈ ਕਦਮਵਾਰ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਦਰਸਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਪੋਰਟਲ ਨੀਤੀ ਆਯੋਗ ਦੇ ਐੱਨਜੀਓ ਦਰਪਣ ਪੋਰਟਲ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਖਾਣ ਮੰਤਰਾਲਾ ਅਕਾਦਮਿਕ ਸੰਸਥਾਨਾਂ, ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ, ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਥਾਨਾਂ ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨਕ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗਿਕ ਖੋਜ ਵਿਭਾਗ ਤੋਂ ਮਾਨਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਆਰ ਐਂਡ ਡੀ ਸੰਸਥਾਨਾਂ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੇ ਲਾਭ ਲਈ ਖਾਣ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਸਕੀਮ ਤਹਿਤ ਖੋਜ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਲਈ ਫੰਡ ਉਪਲੱਬਧ ਕਰਾਉਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਕਿ ਅਪਲਾਇਡ ਜਿਓਸਾਇੰਸਜ਼, ਖਣਿਜਾਂ ਦੀ ਖੋਜ, ਮਾਈਨਿੰਗ ਅਤੇ ਸਬੰਧਿਤ ਖੇਤਰ, ਖਣਿਜ ਪ੍ਰੋਸੈੱਸਿੰਗ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਖਣਿਜ ਸਰੋਤਾਂ ਦੇ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਉਪਯੋਗ ਅਤੇ ਸੰਭਾਲ਼ ਵਿੱਚ ਖੋਜ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਪੋਰਟਲ ਸਕੀਮ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ੀਲਤਾ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕਰੇਗਾ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸੰਸਥਾਨਾਂ ਜਿੱਥੇ ਖੋਜ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਨੂੰ ਫੰਡ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ, ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ-ਭਾਰਤੀ ਵਿਗਿਆਨ ਸੰਸਥਾਨ, ਬੰਗਲੁਰੂ, ਭਾਰਤੀ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਸੰਸਥਾਨ , ਖੜਕਪੁਰ, ਆਈਆਈਟੀ-ਇੰਡੀਅਨ ਸਕੂਲ ਆਵ੍ ਮਾਈਨਸ, ਧਨਬਾਦ, ਆਈਆਈਟੀ, ਰੁੜਕੀ, ਆਈਆਈਟੀ, ਬੰਬੇ, ਆਈਆਈਟੀ, ਦਿੱਲੀ, ਆਈਆਈਟੀ, ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ, ਆਈਆਈਟੀ, ਮਦਰਾਸ ਚੇਨਈ, ਸੀਐੱਸਆਈਆਰ-ਮਿਨਰਲਸ ਐਂਡ ਮੈਟੀਰੀਅਲਸ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ, ਭੁਵਨੇਸ਼ਵਰ, ਸੀਐੱਸਆਈਆਰ-ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅੰਤਰਵਿਸ਼ਾ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਸੰਸਥਾਨ, ਆਈਸੀਏਆਰ-ਕੇਂਦਰੀ ਖੁਸ਼ਕ ਜ਼ੋਨ ਖੋਜ ਸੰਸਥਾਨ, ਸੀਐੱਸਆਈਆਰ-ਭੂ-ਭੌਤਿਕੀ ਖੋਜ ਸੰਸਥਾਨ, ਸੀਐੱਸਆਈਆਰ-ਐੱਨਐੱਮਐੱਲ, ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਸੰਸਥਾਨ, ਰਾਉਰਕੇਲਾ, ਜਵਾਹਰ ਲਾਲ ਨਹਿਰੂ ਅਲੂਮੀਨੀਅਮ ਖੋਜ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੇਂਦਰ, ਨਾਗਪੁਰ, ਨੈਸ਼ਨਲ ਇੰਸਟੀਟਿਊਟ ਆਵ੍ ਰਾਕ ਮਕੈਨਿਕਸ, ਬੰਗਲੁਰੂ, ਨਾਨਫੈਰਸ ਮੈਟੀਰਿਅਲਸ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਡਿਵਲਪਮੈਂਟ ਸੈਂਟਰ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਆਦਿ।
ਸਤਯਭਾਮਾ ਪੋਰਟਲ ਨੂੰ research.mines.gov.in. ’ਤੇ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸਕੀਮ ਬਾਰੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਖਾਣ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨਾਲ met4-mines[at]gov[dot]in ’ਤੇ ਸੰਪਰਕ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਵਿਗਿਆਨ ਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਐੱਸਸੀਟੀਆਈਐੱਮਐੱਸਟੀ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨੇ ਕੋਵਿਡ-19 ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਲਈ ਕੀਟਾਣੂ ਰਹਿਤ ਬੈਰੀਅਰ-ਜਾਂਚ ਬੂਥ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ
ਇਹ ਜਾਂਚ ਬੂਥ ਟੈਲੀਫੋਨ ਬੂਥ ਵਾਂਗ ਬੰਦ ਹੋਵੇਗਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਦੀ ਟ੍ਰਾਂਸਮਿਸ਼ਨ ਰੋਕਣ ਲਈ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸਿੱਧਾ ਸੰਪਰਕ ਬਣਾਏ ਬਿਨਾ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਜਾਂਚ ਹੋ ਸਕੇਗੀ
ਬੂਥ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਅਲਟਰਾਵਾਇਲਟ  ਲਾਈਟ ਹਰ ਮਰੀਜ਼ ਦੇ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਚੈਂਬਰ ਨੂੰ ਕੀਟਾਣੂ ਰਹਿਤ ਕਰੇਗੀ
ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ  ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਪ੍ਰੋ.ਆਸ਼ੂਤੋਸ਼ ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਸਾਰੇ ਕਲੀਨੀਕਲ ਯੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ ਸੋਚ ਵਿਚਾਰ ਕੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੁਰੱਖਿਆਤਮਕ ਬੂਥ, ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਟ੍ਰਾਂਸਮਿਸ਼ਨ ਰੋਕਣ ਲਈ ਇੱਕ ਚੰਗਾ ਕਦਮ ਹੈ"
ਸ਼੍ਰੀ ਚਿਤ੍ਰ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਇੰਸਟੀਟਿਊਟ ਫਾਰ ਮੈਡੀਕਲ ਸਾਇੰਸਿਜ਼ ਐਂਡ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ , ਜੋ ਕਿ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ  ਤਹਿਤ ਇੱਕ ਖੁਦਮੁਖਤਿਆਰ ਸੰਸਥਾਨ ਹੈ, ਨੇ ਕੋਵਿਡ-19 ਮਰੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਜਾਂਚ ਲਈ ਇੱਕ ਕੀਟਾਣੂ ਰਹਿਤ ਬੈਰੀਅਰ-ਜਾਂਚ ਬੂਥ ਦਾ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਤਿਆਰ ਕਰਕੇ ਵਿਕਸਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਆਧੁਨਿਕ ਕੀਟਾਣੂ ਰਹਿਤ ਜਾਂਚ ਬੂਥ ਇੱਕ ਟੈਲੀਫੋਨ ਬੂਥ ਵਾਂਗ ਬੰਦ ਹੋਵੇਗਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਦੀ ਟ੍ਰਾਂਸਮਿਸ਼ਨ ਰੋਕਣ ਲਈ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸਿੱਧੇ ਸੰਪਰਕ ਬਿਨਾ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਜਾਂਚ ਹੋ ਸਕੇਗੀ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲੈਂਪ, ਟੇਬਲ ਫੈਨ, ਰੈਕ ਅਤੇ ਅਲਟਰਾ ਵਾਇਲਟ  ਲਾਈਟ ਮੌਜੂਦ ਹੋਣਗੇ।
ਬੂਥ ਵਿੱਚ ਜੋ ਅਲਟਰਾ ਵਾਇਲਟ  ਲਾਈਟ ਸਥਾਪਿਤ ਹੋਵੇਗੀ ਉਹ ਹਰ ਮਰੀਜ਼ ਦੇ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬੂਥ ਨੂੰ ਕੀਟਾਣੂ ਰਹਿਤ ਕਰੇਗੀ। ਬੂਥ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਅਲਟਰਾ ਵਾਇਲਟ  ਲਾਈਟ ਦੀ ਵੇਵ ਲੈਂਥ 254ਐੱਨਐੱਮ ਹੋਵੇਗੀ ਜਿਸ ਦੀ ਰੇਟਿੰਗ 15 ਵਾਟ ਦੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਹ ਲਾਈਟ 3 ਮਿੰਟ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵਧੇਰੇ ਵਾਇਰਲ ਲੋਡ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰ ਦੇਵੇਗੀ। ਬੂਥ ਦੇ ਅੰਦਰ ਦਸਤਾਨਿਆਂ ਦਾ ਜੋੜਾ ਮੌਜੂਦ ਰਹੇਗਾ ਜਿਸ ਰਾਹੀਂ ਕਿ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਸਰੀਰਕ ਜਾਂਚ ਹੋ ਸਕੇਗੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਬੂਥ ਵਿੱਚ ਦਾਖ਼ਲ ਹੋਣ ਵੇਲੇ ਇੱਕ ਐਂਟਰੀ ਫਰੇਮ ਬਣਿਆ ਹੋਵੇਗਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚੋਂ ਚੈਂਬਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਸਟੈਥੋਸਕੋਪ ਭੇਜਿਆ ਜਾ ਸਕੇਗਾ। ਇਸ ਨਾਲ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਸਟੈਥੋਸਕੋਪ ਮਰੀਜ਼ ਦੇ ਸਰੀਰ 'ਤੇ ਲਗਾ ਕੇ ਉਸ ਦੇ ਦਿਲ ਅਤੇ ਸਾਹ ਦੀ ਅਵਾਜ਼ ਸੁਣਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ।
ਜਾਂਚ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਮਰੀਜ਼ ਨੂੰ ਚੈਂਬਰ ਖਾਲੀ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਹਾ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ 3 ਮਿੰਟ ਲਈ ਅਲਟਰਾ ਵਾਇਲਟ  ਲਾਈਟ ਜਗਾਈ ਜਾਵੇਗੀ। ਇਹ ਕੰਮ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਗਲੇ ਮਰੀਜ਼ ਦੀ ਜਾਂਚ ਇਸੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਇਹ ਜਾਂਚ ਬੂਥ 210 ਸੀਐੱਮ X150ਸੀਐੱਮ X120ਸੀਐੱਮ X 150cmX 120cm,) ਦਾ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਮਰੀਜ਼ ਲਈ ਕਾਫੀ ਜਗ੍ਹਾ ਹੋਵੇਗੀ।
ਵਿਗਿਆਨ ਅਤੇ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ  ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਪ੍ਰੋ. ਆਸ਼ੂਤੋਸ਼ ਸ਼ਰਮਾ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਡਾਕਟਰਾਂ ਅਤੇ ਫਰੰਟਲਾਈਨ ਮੈਡੀਕਲ ਵਰਕਰਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਉੱਚ ਸਮਰੱਥਾ ਵਾਲੇ ਵਾਇਰਸ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਵੇਲੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚ ਮਿਆਰਾਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਹੀ ਸਾਡੀ ਪਹਿਲ ਹੈ। ਸਾਰੇ ਕਲੀਨੀਕਲ ਯੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਲੈਸ ਸੋਚ ਵਿਚਾਰ ਕੇ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੁਰੱਖਿਆਤਮਕ ਬੂਥ, ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਟ੍ਰਾਂਸਮਿਸ਼ਨ ਰੋਕਣ ਲਈ ਇੱਕ ਚੰਗਾ ਕਦਮ ਹੈ।"
ਐੱਸਸੀਟੀਆਈਐੱਮਐੱਸਟੀ ਦੀ ਇਨੋਵੇਟਰਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਮੁਰਲੀਧਰਨ ਸੀਵੀ, ਸ਼੍ਰੀ ਰਮੇਸ਼ ਬਾਬੂ ਵੀ., ਸ਼੍ਰੀ ਡੀਐੱਸ ਨਾਗੇਸ਼, ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਸੌਰਵ ਐੱਸ ਨਾਇਰ, ਇੰਜੀਨੀਅਰ ਅਰਵਿੰਦ ਕੁਮਾਰ ਪਰਜਾਪਤੀ, ਡਾ. ਸਿਵਾ ਕੁਮਾਰ ਕੇਜੀਵੀ ਅਤੇ ਟੀਮ ਦੇ ਆਰਟੀਫਿਸ਼ਲ ਇਨਟਰਨਲ ਆਰਗਨ  ਅਤੇ ਡਵੀਜ਼ਨ ਆਵ੍ ਐਕਸਟਰਾ ਕਾਰਪੋਰੀਅਲ ਡਿਵਾਈਸਿਜ਼  ਐੱਸਸੀਟੀਆਈਐੱਮਐੱਸਟੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਜਾਂਚ ਬੂਥ ਦੀ ਤਕਨੀਕੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਫਲਾਈਟੈੱਕ ਇੰਡਸਟ੍ਰੀਜ਼ ਤ੍ਰਿਵੈਂਦਰਮ ਨੂੰ ਟ੍ਰਾਂਸਫਰ ਕੀਤੀ ਜਾ ਚੁੱਕੀ ਹੈ।
, ਪੀਆਰਓ, ਐੱਸਸੀਟੀਆਈਐੱਮਐੱਸਟੀ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ, ਮੋਬਾਈਲ: 9656815943, ਈਮੇਲ: pro@sctimst.ac.in)
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਫਤਰ
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਸ਼੍ਰੀ ਬੁੱਧਦੇਵ ਦਾਸਗੁਪਤਾ ਦੇ ਅਕਾਲ ਚਲਾਣੇ ‘ਤੇ ਸੋਗ ਪ੍ਰਗਟਾਇਆ
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ, ਸ਼੍ਰੀ ਨਰੇਂਦਰ ਮੋਦੀ ਨੇ ਫ਼ਿਲਮਕਾਰ, ਵਿਚਾਰਕ ਅਤੇ ਕਵੀ ਸ਼੍ਰੀ ਬੁੱਧਦੇਵ ਦਾਸਗੁਪਤਾ ਦੇ ਅਕਾਲ ਚਲਾਣੇ ‘ਤੇ ਗਹਿਰਾ ਦੁਖ ਪ੍ਰਗਟਾਇਆ ਹੈ।
ਇੱਕ ਟਵੀਟ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ:
“ਸ਼੍ਰੀ ਬੁੱਧਦੇਵ ਦਾਸਗੁਪਤਾ ਦੇ ਅਕਾਲ ਚਲਾਣੇ ਤੋਂ ਦੁਖੀ ਹਾਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਵਿਭਿੰਨ ਕਾਰਜਾਂ ਨੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਹਰ ਵਰਗ ਨੂੰ ਛੂਹਿਆ ਹੈ। ਫ਼ਿਲਮਕਾਰ ਹੋਣ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਉਹ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਵਿਚਾਰਕ ਅਤੇ ਕਵੀ ਵੀ ਸਨ। ਦੁਖ ਦੀ ਇਸ ਘੜੀ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਵਿਚਾਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਿਵਾਰ ਅਤੇ ਅਨੇਕ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਕਾਂ ਨਾਲ ਹਨ। ਓਮ ਸ਼ਾਂਤੀ।”
ਵਿੱਤ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਵਿਸਤਾਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ
ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਭਾਰਤ ਪੌਣ ਊਰਜਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਚੌਥੇ, ਸੌਰ ਊਰਜਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪੰਜਵੇਂ ਅਤੇ ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਦੀ ਕੁੱਲ ਸਥਾਪਿਤ ਸਮਰੱਥਾ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਪੰਜਵੇਂ ਸਥਾਨ ‘ਤੇ
ਕੁੱਲ ਬਿਜਲੀ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਸਾਲ 2014-15 ਦੇ 6% ਤੋਂ ਵਧਕੇ ਸਾਲ 2018-19 ਵਿੱਚ 10% ਹੋ ਗਈ
ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਪਲਾਂਟਾਂ ਵਿੱਚ ਵਾਧੂ ਨਿਵੇਸ਼ ਸਾਲ 2022 ਤੱਕ ਲਗਭਗ 80 ਅਰਬ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦਾ ਹੋਵੇਗਾ ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਾਲ 2023-2030 ਦੀ ਮਿਆਦ ਦੌਰਾਨ 250 ਅਰਬ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦਾ ਹੋਵੇਗਾ
ਕੇਂਦਰੀ ਵਿੱਤ ਅਤੇ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਮਾਮਲੇ ਮੰਤਰੀ, ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਨਿਰਮਲਾ ਸੀਤਾਰਮਣ ਨੇ ਅੱਜ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ 2018-19 ਦੀ ਆਰਥਿਕ ਸਮੀਖਿਆ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ। ਆਰਥਿਕ ਸਮੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਸਰੋਤ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਸਾਧਨ ਹੈ। ਸਮੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ‘ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੰਸਾਧਨਾਂ ’ਤੇ ਨਿਯੰਤਰਣ ਊਰਜਾ ਸੁਰੱਖਿਆ, ਇੱਕ ਮਜ਼ਬੂਤ ਅਰਥਵਿਵਸਥਾ ਅਤੇ ਜਲਵਾਯੂ ਪਰਿਵਰਤਨ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਦੇ ਨਾਲ ਊਰਜਾ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਬਦਲਾਅ ਲਿਆਉਣ ਅਤੇ ਸਮਾਜਕ ਸਮਾਨਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਸਬੰਧੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਜ਼ਨ ਦਾ ਇੱਕ ਹਿੱਸਾ ਹੈ।’ ਸਮੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਂਜ ਤਾਂ ਊਰਜਾ ਤੱਕ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਵਧਾਉਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ, ਲੇਕਿਨ ਇਸ ਨਾਲ ਹੀ ਇਹ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਕਿ ਵਿਕਸਿਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਜ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਵਾਤਾਵਰਣ ਨੂੰ ਇਤਿਹਾਸਿਕ ਰੂਪ ਨਾਲ ਹੋਏ ਭਾਰੀ ਨੁਕਸਾਨ ਦੇ ਬਜਾਏ ਇਹ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਾਤਾਵਰਣ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇ।
ਆਰਥਿਕ ਸਮੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗੱਲ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਵੀ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਵਿਸਤਾਰ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਸਮੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਇਹ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਸੰਪੂਰਨ ਬਿਜਲੀ ਮਿਸ਼ਰਣ ਜਾ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧਦੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਆਰਥਿਕ ਸਮੀਖਿਆ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਾਲ 2018 - 19 ਵਿੱਚ ਕੁਲ ਬਿਜਲੀ ਉਤਪਾਦਨ ਵਿੱਚ ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ  ਦੀ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਲਗਭਗ 10 % ਆਂਕੀ ਗਈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਸਾਲ 2014-15 ਵਿੱਚ ਇਹ ਹਿੱਸੇਦਾਰੀ ਲਗਭਗ 6% ਹੀ ਸੀ। ਸਮੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ‘ਹੁਣ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਭਾਰਤ ਪੌਣ ਊਰਜਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਚੌਥੇ, ਸੌਰ ਊਰਜਾ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਪੰਜਵੇਂ ਅਤੇ ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਦੀ ਸੰਪੂਰਨ ਸਥਾਪਿਤ ਸਮਰੱਥਾ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਪੰਜਵੇਂ ਸਥਾਨ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਿਆ ਹੈ। ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਦੀ ਕੁੱਲ ਸਥਾਪਿਤ ਸਮਰੱਥਾ  31 ਮਾਰਚ, 2014 ਦੇ 35 ਗੀਗਾਵਾਟ ਤੋਂ ਦੁੱਗਣੀ ਤੋਂ ਵੀ ਅਧਿਕ ਹੋਕੇ 31 ਮਾਰਚ, 2019 ਤੱਕ 78 ਗੀਗਾਵਾਟ  ਦੇ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ। ਸਾਲ 2022 ਤੱਕ 175 ਗੀਗਾਵਾਟ ਦੀ ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਅਧਾਰਿਤ ਬਿਜਲੀ ਦੀ ਸਥਾਪਿਤ ਸਮਰੱਥਾ ਹਾਸਲ ਕਰਨਾ ਹੈ । ’
ਆਰਥਿਕ ਸਮੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸਾਲ 2022 ਤੱਕ ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਦੇ ਪਲਾਂਟਾਂ  ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਅੱਜ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ‘ਤੇ ਲਗਭਗ 80 ਅਰਬ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦਾ ਹੋਵੇਗਾ ਅਤੇ ਸਾਲ 2023 ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸਾਲ 2030 ਤੱਕ ਦੀ ਅਵਧੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਤਕਰੀਬਨ 250 ਅਰਬ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਦੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਸ ਲਈ ਸਲਾਨਾ ਅਧਾਰ ‘ਤੇ ਅਗਲੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਅਤੇ ਉਸਦੇ ਬਾਅਦ 30 ਅਰਬ ਅਮਰੀਕੀ ਡਾਲਰ ਤੋਂ ਵੀ ਅਧਿਕ ਦੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਅਵਸਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣ ਦੀ ਆਸ ਹੈ।
ਆਰਥਿਕ ਸਮੀਖਿਆ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਉਂਜ ਤਾਂ ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਕਈ ਗੁਣਾ ਵਧਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਲੇਕਿਨ ਜੈਵਿਕ ਈਂਧਣ ਅਧਾਰਿਤ ਊਰਜਾ ਦੇ ਅੱਗੇ ਵੀ ਬਿਜਲੀ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਰੋਤ ਬਣੇ ਰਹਿਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ।
ਸਿਹਤ ਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ, ਡਾ. ਮਨਸੁਖ ਮਾਂਡਵੀਯਾ ਨੇ ਪਟਿਆਲਾ ਵਿੱਚ ਐੱਨਈਈਟੀ ਪੀਜੀ ਕੇਂਦਰ ਦਾ ਅਚਾਨਕ ਦੌਰਾ ਕਰ ਕੇ ਐੱਨਈਈਟੀ ਪੀਜੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੇ ਸੰਚਾਲਨ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕੀਤੀ
ਐੱਨਈਈਟੀ ਪੀਜੀ 2023 ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਰੀਆਂ ਵਿਵਸਥਾਵਾਂ ਦਾ ਸਰਵੇਖਣ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਪਰਸਪਰ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ
ਐੱਨਈਈਟੀ ਪੀਜੀ 2023 ਦਾ ਸੰਚਾਲਨ ਐੱਨਬੀਈਐੱਮਐੱਸ ਦੁਆਰਾ 277 ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲੇ 902 ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਕੇਂਦਰਾਂ ‘ਤੇ 2,08,898 ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਦੇ ਲਈ ਕੰਪਿਊਟਰ ਅਧਾਰਿਤ ਪਲੈਟਫਾਰਮ ‘ਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ
ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਅਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰੀ, ਡਾ. ਮਨਸੁਖ ਮਾਂਡਵੀਯਾ ਨੇ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿਵਸਥਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੇ ਸੰਚਾਲਨ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕਰਨ ਦੇ ਲਈ ਪਟਿਆਲਾ ਵਿੱਚ ਐੱਨਈਈਟੀ ਪੀਜੀ ਕੇਂਦਰ ਦਾ ਅਚਾਨਕ ਨਿਰੀਖਣ ਕੀਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਨਾਲ ਵੀ ਮੁਲਾਕਾਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਪਰਸਪਰ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਹੈ ਕਿ ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਚਿਕਿਤਸਾ ਵਿਗਿਆਨ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਬੋਰਡ  ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਕੇਂਦਰ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਜਾਰੀ ਹੈ।
ਐੱਨਈਈਟੀ ਪੀਜੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਵਧਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕੇਂਦਰੀ ਸਿਹਤ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਕੇਂਦਰ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਤੋਂ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਮੈਨੂੰ ਪਟਿਆਲਾ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਦੇ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਦੇ ਨਾਲ ਪਰਸਪਰ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਨ ਦਾ ਅਵਸਰ ਮਿਲਿਆ। ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਅੱਜ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੇ ਲਈ ਸ਼ੁਭਕਾਮਨਾਵਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।”
ਐੱਨਈਈਟੀ ਪੀਜੀ 2023 ਦਾ ਸੰਚਾਲਨ ਐੱਨਬੀਈਐੱਮਐੱਸ ਦੁਆਰਾ 277 ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲੇ 902 ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਕੇਂਦਰਾਂ ‘ਤੇ 2,08,898 ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਦੇ ਲਈ ਕੰਪਿਊਟਰ ਅਧਾਰਿਤ ਪਲੈਟਫਾਰਮ ‘ਤੇ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅਨੁਚਿਤ ਸਾਧਨਾਂ ਦੇ ਉਪਯੋਗ ਦੇ ਲਈ ਐੱਨਬੀਈਐੱਮਐੱਸ ਦੀ ਜ਼ੀਰੋ ਟੋਲਰੈਂਸ ਪੋਲਿਸੀ ਦੇ ਇੱਕ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਸਾਰੇ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਕੇਂਦਰਾਂ ‘ਤੇ ਕੜੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਰੱਖੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਲੇਕਿਨ ਇਹ ਬਾਇਓਮੈਟ੍ਰਿਕ ਵੈਰੀਫਿਕੇਸ਼ਨ, ਸੀਸੀਟੀਵੀ ਨਿਗਰਾਨੀ, ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਵੈਰੀਫੇਕਸ਼ਨ, ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ ਜੈਮਰ ਆਦਿ ਤੱਕ ਹੀ ਸੀਮਿਤ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਐੱਨਬੀਈਐੱਮਐੱਸ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ, ਡਾ. ਅਭਿਜਾਤ ਸ਼ੇਠ ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕਮਾਂਡ ਸੈਂਟਰ ਤੋਂ ਐੱਨਈਈਟੀ ਪੀਜੀ ਦੇ ਸੰਚਾਲਨ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। 90 ਮੈਂਬਰਾਂ ਦੀ ਟੀਮ ਵਿਭਿੰਨ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਕੇਂਦਰਾਂ ਦਾ ਅਚਾਨਕ ਨਿਰੀਖਣ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਟੀਮ ਵਿੱਚ ਐੱਨਬੀਈਐੱਮਐੱਸ ਦੇ ਗਵਰਨਿੰਗ ਬੋਡੀ ਮੈਂਬਰਸ, ਐੱਨਬੀਈਐੱਮਐੱਸ ਅਧਿਕਾਰੀ ਅਤੇ ਟੀਸੀਐੱਸ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਐੱਨਈਈਟੀ ਪੀਜੀ ਦੇ ਸੰਚਾਲਨ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਦੇ ਮੁੱਦਿਆਂ ਦੇ ਸਮਾਧਾਨ ਦੇ ਲਈ ਐੱਨਬੀਈਐੱਮਐੱਸ ਦੇ ਦਵਾਰਕਾ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਮਾਂਡ ਸੈਂਟਰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਇਹ ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨਾ ਹੈ ਕਿ ਐੱਨਈਈਟੀ-ਪੀਜੀ ਅਖਿਲ ਭਾਰਤੀ ਅਧਾਰ ‘ਤੇ ਸੁਚਾਰੂ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਸੰਚਾਲਿਤ ਹੋਵੇ। ਕਮਾਂਡ ਸੈਂਟਰ ਵਿਭਿੰਨ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਕੇਂਦਰਾਂ ਤੋਂ ਲਾਈਵ ਫੀਡ ਵੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਰਿਸਪੋਂਸ ਟੀਮ ਦੇ ਇੱਕ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਐੱਨਬੀਈਐੱਮਐੱਸ ਦੇ ਦਵਾਰਕਾ ਦਫ਼ਤਰ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਚੌਕੀ ਅਤੇ ਮੈਡੀਕਲ ਸਹਾਇਤਾ ਕਮਰਾ ਵੀ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਟੀਸੀਐੱਸ ਦੁਆਰਾ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਰਵਿਲਾਂਸ ਕਮਾਂਡ ਸੈਂਟਰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਅਤਿਆਧੁਨਿਕ ਤਕਨੀਕ ਵਾਲੇ 10 ਐਸੋਸੀਏਟ ਹਨ। ਐੱਨਈਈਟੀ ਪੀਜੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੀ ਸੰਵੇਦਨਸ਼ੀਲਤਾ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ ਪਟਨਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਮਰਪਿਤ ਸੁਰੱਖਿਆ ਕਮਾਂਡ ਸੈਂਟਰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਸਮਾਂ ‘ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਅਤੇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਵੇ, ਇਹ ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਲਈ ਪ੍ਰਚਾਲਨ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਦੇ ਲਈ ਖੇਤਰੀ ਕਮਾਨ ਕੇਂਦਰ ਵੀ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਟੀਸੀਐੱਸ ਆਈਓਐੱਨ ਇਸ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਦੇ ਆਯੋਜਨ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਐੱਨਬੀਈਐੱਮਐੱਸ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਿਤ ਕਮਾਂਡ ਸੈਂਟਰ ਵਿੱਚ 25 ਟੀਸੀਐੱਸ ਟੀਮ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਉਪਲਬਧ ਹਨ। ਕਈ ਕੇਂਦਰਾਂ ‘ਤੇ ਲਾਈਵ ਸੀਸੀਟੀਵੀ ਤੋਂ ਵੀ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਸਾਰੇ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਕੇਂਦਰਾਂ ‘ਤੇ ਲੋੜੀਂਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਬਿਨਾ ਰੁਕਾਵਟ ਬਿਜਲੀ ਸਪਲਾਈ ਉਪਲਬਧ ਕਰਵਾਉਣ ਦੇ ਲਈ ਸੂਚਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਐੱਨਈਈਟੀ-ਪੀਜੀ ਸਫਲਤਾਪੂਰਵਕ ਅੱਜ ਸਵੇਰੇ 09.00 ਵਜੇ ਕੇਂਦਰਾਂ ‘ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਦੁਪਹਿਰ 12:30 ਵਜੇ ਸਮਾਪਤ ਹੋਇਆ।
ਪਰਸੋਨਲ,ਲੋਕ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਤੇ ਪੈਨਸ਼ਨ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਡੀਏਆਰਪੀਜੀ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਨੇ ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰਾਲੇ / ਵਿਭਾਗਾਂ ਅਤੇ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰਾਂ / ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਕੋਵਿਡ - 19 ਜਨਤਕ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕੀਤੀ
ਨਾਗਰਿਕ ਕੇਂਦ੍ਰਿਤ ਸੇਵਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਮਾਂ ਬੱਧ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵੰਡ ਕਰਨ ਲਈ ਮਹਾਮਾਰੀ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਸਮਾਂਬੱਧ ਅਤੇ ਗੁਣਵੱਤਾ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਸਮਾਧਾਨ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ‘ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ
ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਸੁਧਾਰ ਅਤੇ ਜਨਤਕ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਵਿਭਾਗ  ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਨੇ ਅੱਜ 84 ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰਾਲੇ / ਵਿਭਾਗਾਂ ਅਤੇ ਰਾਜ/ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਦੇ ਨਾਲ ਦੋ ਸਮੀਖਿਆ ਬੈਠਕਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਕੀਤੀ । ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮਹਾਮਾਰੀ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸਮਾਂਬੱਧ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਨਿਪਟਾਰਾ ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਅਪਣਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਪਾਇਆ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮਹਾਮਾਰੀ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਜਨਤਕ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਲਈ ਇੱਕ ਸਮਰਪਿਤ ਕੋਵਿਡ-19 ਪੋਰਟਲ ਦਾ ਸੰਚਾਲਨ, ਹਰ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪਹਿਚਾਣ ਸੰਖਿਆ ਦੇਣਾ, ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਦਾ 11 ਸ਼੍ਰੇਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਰਗੀਕਰਨ ਕਰਨਾ, ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਨਿਪਟਾਰਾ ਮਿਆਦ ਨੂੰ 60 ਦਿਨ ਤੋਂ ਘਟਾ ਕੇ 3 ਦਿਨ ਕਰਨਾ, ਆਟੋ ਜੇਨਰੇਟਿਡ ਈ- ਮੇਲ ਰਿਮਾਇੰਡਰਸ, ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ‘ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਦੈਨਿਕ ਅਧਾਰ ‘ਤੇ ਰਿਪੋਰਟ ਦੇਣਾ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹੈ।
30 ਮਾਰਚ, 2020 ਤੋਂ 3 ਮਈ, 2021 ਦੀ ਮਿਆਦ ਵਿੱਚ ਡੀਏਆਰਪੀਜੀ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਜਨਤਕ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਨਿਵਾਰਣ ਅਤੇ ਨਿਗਰਾਨੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ  ਪੋਰਟਲ ‘ਤੇ ਜਨਤਕ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਦੇ 1.92 ਲੱਖ ਮਾਮਲੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ । ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 1.66 ਲੱਖ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦਾ ਸਮਾਧਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰਾਲੇ/ਵਿਭਾਗਾਂ ਨੇ 1.16 ਲੱਖ ਜਨਤਕ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਮਾਮਲਿਆਂ ਅਤੇ ਰਾਜਾਂ/ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਨੇ 0.50 ਲੱਖ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦਾ ਸਮਾਧਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। 1 ਮਾਰਚ, 2021 ਤੋਂ 3 ਮਈ, 2021 ਦੀ ਮਿਆਦ ਵਿੱਚ ਸੀਪੀਜੀਆਰਏਐੱਮਐੱਸ ਪੋਰਟਲ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਦੇ 14137 ਮਾਮਲੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਹਨ । ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ 9267 ਮਾਮਲਿਆਂ ਦਾ ਨਿਪਟਾਰਾ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ।
ਡੀਏਆਰਪੀਜੀ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸੀਪੀਜੀਆਰਏਐੱਮਐੱਸ ਸੁਧਾਰਾਂ ਦੇ ਜਲਦੀ ਲਾਗੂਕਰਨ ਵਿੱਚ ਰੋਡਮੈਪ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸੀਪੀਜੀਆਰਏਐੱਮਐੱਸ ਦੇ ਨਾਲ ਰਾਜ ਪੋਰਟਲਾਂ ਦਾ ਏਕੀਕਰਨ, ਸੀਪੀਜੀਆਰਏਐੱਮਐੱਸ ਦੇ ਨਾਲ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪੋਰਟਲਾਂ ਦਾ ਏਕੀਕਰਨ, ਸ਼ਿਕਾਇਤਾਂ ਦੇ ਮੂਲ ਕਾਰਨ ਦਾ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਣ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਣਾਲੀਗਤ ਸੁਧਾਰ ਲਿਆਉਣ ਅਤੇ ਅਪੀਲੀ ਅਥਾਰਟੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਸੰਚਾਲਨ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ । ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਾਰੇ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਤਾਕੀਦ ਕੀਤੀ ਕਿ ਉਹ ਮਹਾਮਾਰੀ ਦੀ ਮਿਆਦ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਸਮਾਧਾਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਨਾਗਰਿਕ ਕੇਂਦਰੀਤਾ ‘ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਿਓ।
<><><>
ਐੱਸਐੱਨਸੀ
(Visitor Counter : 109
ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਖਰੀਫ ਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਬਿਜਾਈ ਖੇਤਰ ਦੀ ਕਵਰੇਜ ਵਿੱਚ 13.92 % ਦਾ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ
ਜੂਟ ਅਤੇ ਮੇਸਤਾ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਸਾਰੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਦੇ ਬਿਜਾਈ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਵਾਧਾ ਦਰਜ
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ, ਸਹਿਕਾਰਤਾ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨ ਭਲਾਈ ਵਿਭਾਗ, ਕੌਵਿਡ 19 ਮਹਾਮਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਖੇਤ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਦੀਆਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਲਈ ਕਈ ਉਪਰਾਲੇ ਉਪਾਅ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
1. ਖਰੀਫ ਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਹੇਠ ਰਕਬੇ ਦੀ ਬਿਜਾਈ ਦੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀਜਨਕ ਪ੍ਰਗਤੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ:
ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਖਰੀਫ ਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਦੇ ਰਕਬੇ ਦੀ ਬਿਜਾਈ ਦਾ ਖੇਤਰ ਇਸ ਤਰਾਂ ਹੈ:
31.07.2020 ਤੱਕ, ਕੁੱਲ ਖਰੀਫ ਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਬਿਜਾਈ 882.18 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਰਕਬੇ 'ਤੇ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਇਹ 774.38 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਰਕਬਾ ਸੀ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਬਿਜਾਈ ਦਾ ਰਕਬਾ 13.92 % ਵਧਿਆ ਹੈ। ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਬਿਜਾਈ ਦਾ ਖੇਤਰ ਇਸ ਤਰਾਂ ਹੈ:
ਚਾਵਲ: ਝੋਨੇ ਹੇਠ ਤਕਰੀਬਨ 266.60 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈਕਟੇਅਰ ਖੇਤਰਫਲ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਸੇ ਮਿਆਦ ਦੌਰਾਨ ਰਕਬਾ 223.96 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਖੇਤਰਫਲ ਸੀ।
ਦਾਲ਼ਾਂ: ਦਾਲ਼ਾਂ ਦੀ ਬਿਜਾਈ ਹੇਠ ਲਗਭਗ 111.91 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਰਕਬੇ ਦੀ ਕਵਰੇਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ , ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਇਸੇ ਮਿਆਦ ਦੇ ਦੌਰਾਨ 93.84 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਸੀ।
ਮੋਟੇ ਅਨਾਜ: ਮੋਟੇ ਅਨਾਜ ਅਧੀਨ ਬਿਜਾਈ ਦੇ ਰਕਬੇ ਦੀ ਕਵਰੇਜ ਤਕਰੀਬਨ 188.34 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਸ ਅਰਸੇ ਦੌਰਾਨ ਇਹ 139.26 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਸੀ ।
ਤੇਲ ਬੀਜ: ਤੇਲ ਬੀਜਾਂ ਦੇ ਹੇਠ ਬਿਜਾਈ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਕਵਰੇਜ ਕੁੱਲ 175.34 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਰਕਬੇ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਇਸੇ ਮਿਆਦ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਖੇਤਰਫਲ 150.12 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਸੀ।
ਗੰਨਾ: ਗੰਨੇ ਹੇਠ ਰਕਬਾ ਤਕਰੀਬਨ 51.78 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈ , ਜੋ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਸੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ 51.20 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਸੀ।
ਜੂਟ ਅਤੇ ਮੇਸਤਾ: ਜੂਟ ਅਤੇ ਮੇਸਤਾ ਅਧੀਨ ਬਿਜਾਈ ਹੇਠਲਾ ਰਕਬਾ ਤਕਰੀਬਨ 6.95 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈ. ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਇਸੇ ਮਿਆਦ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਇਹ ਰਕਬਾ 7.05 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਸੀ।
ਕਪਾਹ: ਕਪਾਹ ਹੇਠ ਬਿਜਾਈ ਖੇਤਰ ਦੀ ਕਵਰੇਜ ਲਗਭਗ 1081.95 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਸ ਅਰਸੇ ਵਿੱਚ ਇਹ 121.25 ਲੱਖ ਹੈਕਟੇਅਰ ਸੀ ।
ਇਸ ਲਈ, ਕੁੱਲ ਮਿਲਾ ਕੇ ਕੋਵਿਡ -19 ਦਾ ਖਰੀਫ ਦੀਆਂ ਫਸਲਾਂ ਦੇ ਬਿਜਾਈ ਹੇਠਲੇ ਰਕਬੇ ਦੀ ਪ੍ਰਗਤੀ 'ਤੇ ਕੋਈ ਅਸਰ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ ।
2. 30.07.2020 ਤੱਕ, ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਆਮ ਨਾਲੋਂ  1 % ਘੱਟ 447.1 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਬਾਰਸ਼ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਜੋ ਇਸ ਮਿਆਦ ਦੇ ਦੌਰਾਨ  ਤੱਕ, 447.3 ਮਿਲੀਮੀਟਰ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਕੇਂਦਰੀ ਜਲ ਕਮਿਸ਼ਨ  ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ 123 ਜਲ ਭੰਡਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੀ ਇਸੇ ਮਿਆਦ ਵਿੱਚ ਰਿਕਾਰਡ ਕੀਤੇ ਗਏ ਜਲ ਭੰਡਾਰਨ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਇਸ ਵਾਰ 141% ਜਲ ਭੰਡਾਰਨ ਹੋਣ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਵਧੇਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਲਈ ਇੱਥੇ ਕਲਿੱਕ ਕਰੋ
Click here for more details
ਸੂਚਨਾ ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਜਾਵਡੇਕਰ ਨੇ ਅੱਜ ਪੁਣੇ ਵਾਸੀਆਂ ਨਾਲ ਬੈਠਕੇ ‘ਮਨ ਕੀ ਬਾਤ’ ਸੁਣੀ
ਪੁਣੇ ਦੇ ਨਿਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਅੱਜ ਕੇਂਦਰੀ ਵਾਤਾਵਰਣ, ਵਣ ਤੇ ਜਲਵਾਯੂ ਅਤੇ ਸੂਚਨਾ ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਮੰਤਰੀ, ਸ਼੍ਰੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਜਾਵਡੇਕਰ ਨਾਲ ਬੈਠ ਕੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੀ ਮਨ ਕੀ ਬਾਤ ਸੁਣੀ । ਇਹ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼੍ਰੀ ਨਰੇਂਦਰ ਮੋਦੀ ਦੇ ਦੂਜੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੌਰਾਨ ਮਨ ਕੀ ਬਾਤ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਕੜੀ ਹੈ । ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਦੂਰਦਰਸ਼ਨ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵੱਡੇ ਪਰਦੇ ਉੱਤੇ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ।
ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਬਾਅਦ ਸਰੋਤਿਆਂ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਕੇਂਦਰੀ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਜਲ ਸੰਭਾਲ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਉੱਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿੱਤਾ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਮਨ ਕੀ ਬਾਤ ਵਿੱਚ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਸੀ ।
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਅੱਜ ਮਨ ਕੀ ਬਾਤ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ “ਜਲ ਦੀ ਕਮੀ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ । ਤੁਹਾਨੂੰ ਹੈਰਾਨੀ ਹੋਵੇਗੀ ਕਿ ਪੂਰੇ ਸਾਲ ਵਿੱਚ ਵਰਖਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਜਲ ਦਾ ਕੇਵਲ 8% ਹੀ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸੰਭਾਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ । ਸਿਰਫ ਤੇ ਸਿਰਫ 8% ! ਹੁਣ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਸਮਾਧਾਨ ਲੱਭਿਆ ਜਾਵੇ । ਮੈਂ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ ਕਿ ਵਰਤਮਾਨ ਦੀਆਂ ਹੋਰ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਸੀਂ ਇਸ ਸੰਕਟ ਦਾ ਸਮਾਧਾਨ ਵੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਹਿਭਾਗਿਤਾ , ਜਨਭਾਗੀਦਾਰੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਾਕਤ , ਜਨਸ਼ਕਤੀ ਦੁਆਰਾ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਾਂ । ਅਸੀਂ 135 ਕਰੋੜ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ, ਸਹਿਯੋਗ ਅਤੇ ਸੰਕਲਪ ਦੁਆਰਾ ਇਸ ਸਮੱਸਿਆ ਦਾ ਸਮਾਧਾਨ ਲੱਭਣ ਲਈ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਸੰਕਲਪ ਹਾਂ।’’
ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਕਾਫ਼ੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ।
ਡੀਜੇਐੱਮ/ਐੱਮਆਈ/ਡੀਆਰ
(Visitor Counter : 48
ਸਿਹਤ ਤੇ ਪਰਿਵਾਰ ਭਲਾਈ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਕੋਲ ਕੋਵਿਡ-19 ਟੀਕੇ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ
ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ 199.41 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਟੀਕੇ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੇ ਗਏ
ਰਾਜਾਂ/ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਕੋਲ ਹੁਣ ਵੀ 6.75 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ ਅਤਿਰਿਕਤ ਅਤੇ ਅਣਵਰਤੀਆਂ ਖੁਰਾਕਾਂ ਮੌਜੂਦ ਹਨ
ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਕੋਵਿਡ-19 ਟੀਕਾਕਰਣ ਦਾ ਦਾਇਰਾ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਟੀਕੇ ਲਗਾਉਣ ਦੀ ਗਤੀ ਨੂੰ ਤੇਜ਼ ਕਰਨ ਦੇ ਲਈ ਪ੍ਰਤੀਬੱਧ ਹੈ। ਰਾਸ਼ਟਰਵਿਆਪੀ ਕੋਵਿਡ-19 ਟੀਕਾਕਰਣ 16 ਜਨਵਰੀ 2021 ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਕੋਵਿਡ-19 ਦੇ ਟੀਕੇ ਨੂੰ ਸਭ ਦੇ ਲਈ ਉਪਲਬਧ ਕਰਵਾਉਣ ਲਈ ਨਵਾਂ ਪੜਾਅ 21 ਜੂਨ 2021 ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਟੀਕਾਕਰਣ ਮੁਹਿੰਮ ਦੀ ਗਤੀ ਨੂੰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਟੀਕੇ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਵਧਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਦੇ ਤਹਿਤ ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਟੀਕੇ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਬਾਰੇ ਪਹਿਲਾ ਸੂਚਨਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਕਿ ਉਹ ਬਿਹਤਰ ਯੋਜਨਾ ਦੇ ਨਾਲ ਟੀਕੇ ਲਗਾਉਣ ਦਾ ਬੰਦੋਬਸਤ ਕਰ ਸਕਣ ਅਤੇ ਟੀਕੇ ਦੀ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਨੂੰ ਦਰੁਸਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ।
ਰਾਸ਼ਟਰਵਿਆਪੀ ਟੀਕਾਕਰਣ ਮੁਹਿੰਮ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਮੁਫ਼ਤ ਕੋਵਿਡ ਟੀਕੇ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਨ ਸਹਿਯੋਗ ਦੇ ਰਹੀ ਹੈ। ਟੀਕੇ ਦੀ ਸਰਬ-ਉਪਲਬਧਤਾ ਦੇ ਨਵੇਂ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ, ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਟੀਕਾ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਤੋਂ 75% ਟੀਕੇ ਖਰੀਦ ਕੇ ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਮੁਫ਼ਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੇਗੀ।
|
|
ਵੈਕਸੀਨ ਖੁਰਾਕਾਂ
|
|

|
|
ਹੁਣ ਤੱਕ ਹੋਈ ਸਪਲਾਈ
|
|
1,99,41,29,995
|
|
ਬਕਾਇਆ ਟੀਕੇ
|
|
6,75,31,140
ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਹੁਣ ਤੱਕ ਮੁਫ਼ਤ ਅਤੇ ਸਿੱਧੇ ਰਾਜ ਸਰਕਾਰ ਖਰੀਦ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਵੈਕਸੀਨ ਦੀਆਂ 199.41 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ  ਖੁਰਾਕਾਂ ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਉਪਲਬਧ ਕਰਵਾਈਆਂ ਗਈਆਂ ਹਨ।
ਹੁਣ ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਕੋਵਿਡ ਵੈਕਸੀਨ 6.75 ਕਰੋੜ ਤੋਂ ਵੱਧ  ਅਤਿਰਿਕਤ ਅਤੇ ਬਿਨਾ ਇਸਤੇਮਾਲ ਹੋਈਆਂ ਖੁਰਾਕਾਂ ਉਪਲਬਧ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਗਾਇਆ ਜਾਣਾ ਹੈ।
ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸ਼ਿਲਪ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਹਸਤਕਲਾ ਅਕਾਦਮੀ ਵਿੱਚ ਬੱਬਾਰਾ ਮਹਿਲਾ ਕੇਂਦਰ ਦੁਆਰਾ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆਈ ਆਦਿਵਾਸੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਕੱਪੜਾ ਕਲਾ ਦਾ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸੰਗ੍ਰਹਿਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ
ਭਾਰਤੀ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਮੰਤਰਾਲੇ ਅਤੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆਈ ਹਾਈ ਕਮਿਸ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ‘ਜਰਰਾਚਾਰਾ: ਡਰਾਈ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੰਡ’ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਦਾ ਆਯੋਜਨ
ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਮੰਤਰਾਲਾ ਜੀ20-2023 ਦੇ ਲਈ ਤਮਾਮ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਲਿਆਉਣਅਤੇ ਜੀ20 ਨੂੰ ਜਨਤਾ ਤੱਕ ਲੈ ਕੇ ਜਾਣ ਦੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਮੂਲ ਭਾਵਨਾ ਵਿੱਚ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆਈ ਹਾਈ ਕਮਿਸ਼ਨ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ01 ਤੋਂ 17 ਮਾਰਚ, 2023 ਤੱਕ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸ਼ਿਲਪ ਮਿਊਜ਼ੀਅਮ ਅਤੇ ਹਸਤਕਲਾ ਅਕਾਦਮੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੱਪੜਾ ਕਲਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਦੀ ਮੇਜ਼ਬਾਨੀ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
‘ਜਰਰਾਚਾਰਾ:ਡਰਾਈ ਸੀਜ਼ਨ ਵਿੰਡ’ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆਦੇ ਅਰਨਹੇਮ ਲੈਂਡ, ਉੱਤਰੀ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਦੂਰ-ਦੁਰਾਡੇ ਕਲਾ ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕਬੱਬਾਰਾ ਮਹਿਲਾ ਕੇਂਦਰ  ਦੁਆਰਾਆਦਿਵਾਸੀ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਕੱਪੜਾ ਕਲਾ ਦੇ ਇੱਕ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਵਿੱਚ ਸਮਕਾਲੀ ਮਾਧਿਅਮਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਬਿਰਤਾਂਤਾਂ ਦਾ ਚਿੱਤਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਦਿਖਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਦਰਸਾਈਆਂ ਜਾਣ ਵਾਲੀਆਂ ਕੱਪੜੇ ਦੀਆਂ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਦੇ ਮਾਧਿਅਮ ਨਾਲ਼ ਸਮਝਣ ’ਤੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਅਜਿਹਾ ਪ੍ਰਤੀਤ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਉੱਤਰੀ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਦੇ ਕਿਸੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਯਾਤਰਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ।
ਇਸਦਾ ਸਿਰਲੇਖ, ਜਰਰਾਚਾਰਾ ਇੱਕ ਰੂਪਕ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕਿਵੇਂ ਬੱਬਾਰਾ ਮਹਿਲਾ ਕੇਂਦਰ ਵਿਭਿੰਨ ਆਦਿਵਾਸੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰਾਂ ਅਤੇ ਕਹਾਣੀਆਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਾਥ ਲੈ ਕੇ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਠੀਕ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਜਰਰਾਚਾਰਾ ਦੀਆਂ ਹਵਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਘੁਲ਼ੇ-ਮਿਲ਼ੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨੇ ਆਦਿਵਾਸੀ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਮਾਰੋਹ, ਨਾਚ ਅਤੇ ਰੀਤੀ ਰਿਵਾਜਾਂ ਦੇ ਲਈ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਇਕੱਠੇ ਜੋੜ ਕੇ ਰੱਖਿਆ ਹੈ।
ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫੈਸ਼ਨ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਸੰਸਥਾਨ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਤੋਂ ਡਾ: ਸੁਧਾ ਢੀਂਗਰਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਰੂਬੀ ਕਸ਼ਯਪ ਸੂਦ ਨੇ ਇਸ ਬਿਹਤਰੀਨ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨੀ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਸੁਨੰਦਾ ਡਾਵਰ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਨਰਗਿਸ ਜ਼ੈਦੀ ਨੇ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ ਹੈ।
ਰੇਲ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਵੱਲੋਂ ਦੇਵਲਾਲੀ  ਤੋਂ ਦਾਨਾਪੁਰ  ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਪਾਰਸਲ ਟਰੇਨ ‘ਕਿਸਾਨ ਰੇਲ’ ਕੱਲ੍ਹ ਯਾਨੀ 07 ਅਗਸਤ, 2020 ਤੋਂ ਹਫ਼ਤਾਵਰੀ ਅਧਾਰ ’ਤੇ ਸ਼ੁਰੂ
ਇਹ ਕੇਂਦਰੀ ਬਜਟ 2020-21 ਵਿੱਚ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ ਵੱਲੋਂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਐਲਾਨ ਦਾ ਪਾਲਣ ਹੈ
ਇਹ ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਰੇਲ ਨਾਸ਼ਵਾਨ ਉਪਜ ਦੀ ਨਿਰਵਿਘਨ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੇਗੀ, ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਰੇਲ ਦੇ ਭਾੜੇ ’ਤੇ ਆਮ ਰੇਲ ਦੇ ਪਾਰਸਲ ਟੈਰਿਫ ਅਨੁਸਾਰ ‘ਪੀ’ ਸਕੇਲ ’ਤੇ ਕਿਰਾਇਆ ਲਿਆ ਜਾਵੇਗਾ
ਕੇਂਦਰੀ ਬਜਟ 2020-21 ਵਿੱਚ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ‘ਨਾਸ਼ਵਾਦ ਵਸਤਾਂ ਦੁੱਧ, ਮਾਸ ਅਤੇ ਮੱਛੀ ਸਮੇਤ ਦੀ ਨਿਰਵਿਘਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੋਲਡ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ’ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਇੱਕ ਕਿਸਾਨ ਰੇਲ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰੇਗਾ।
ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਵਿੱਤ ਮੰਤਰੀ ਵੱਲੋਂ ਚਾਲੂ ਵਿੱਤ ਸਾਲ ਦੇ ਕੇਂਦਰੀ ਬਜਟ ਵਿੱਚ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਦੇਵਲਾਲੀ ਤੋਂ ਕੱਲ੍ਹ ਸਵੇਰੇ 07/08/2020 ਤੋਂ 11.00 ਵਜੇ ਦੇਵਲਾਲੀ ਤੋਂ ਦਾਨਾਪੁਰ ਤੱਕ ਪਹਿਲੀ ‘ਕਿਸਾਨ ਰੇਲ’ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਕੇਂਦਰੀ ਖੇਤੀ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨ ਕਲਿਆਣ, ਗ੍ਰਾਮੀਣ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਪੰਚਾਇਤ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਨਰੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਤੋਮਰ ਅਤੇ ਰੇਲਵੇ ਅਤੇ ਵਣਜ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਪੀਯੂਸ਼ ਗੋਇਲ ਵੀਡਿਓ ਕਾਨਫਰੰਸਿੰਗ ਰਾਹੀਂ ਰੇਲ ਨੂੰ ਹਰੀ ਝੰਡੀ ਦਿਖਾਉਣਗੇ।
ਇਸ ਆਯੋਜਨ ਵਿੱਚ ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਹੋਰ ਉੱਘੇ ਲੋਕ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋਣਗੇ। ਰੇਲ ਹਫ਼ਤਾਵਰੀ ਅਧਾਰ ’ਤੇ 10+2 ਵੀਪੀ’ਜ਼ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ ਸੰਰਚਨਾ ਨਾਲ ਚੱਲੇਗੀ। ਰੇਲ 18.45 ਵਜੇ ਦਾਨਾਪੁਰ ਪਹੁੰਚੇਗੀ। ਅਗਲੇ ਦਿਨ 31.45 ਵਜੇ 1519 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਕਵਰ ਕਰੇਗੀ।
ਇਹ ਰੇਲ ਨਾਸ਼ਵਾਨ ਵਸਤੂਆਂ ਦੀ ਨਿਰਵਿਘਨ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰੇਗੀ। ਇਹ ਰੇਲ 2022 ਤੱਕ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਨੂੰ ਦੁੱਗਣਾ ਕਰਨ ਦੇ ਟੀਚੇ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਦਮ ਹੈ। ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਦਾ ਟੀਚਾ ਕਿਸਾਨ ਰੇਲ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਨਾਲ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਦੁੱਗਣੀ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਇਹ ਰੇਲ ਘੱਟ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਸਬਜ਼ੀਆਂ, ਫਲਾਂ ਵਰਗੇ ਖੇਤੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਨੂੰ ਬਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੇਗੀ। ਇਸ ਰੇਲ ਰਾਹੀਂ ਫਰੋਜਨ ਕੰਟੇਨਰਾਂ ਨਾਲ ਮੱਛੀ, ਮਾਸ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਸਮੇਤ ਹੋਰ ਨਾਸ਼ਵਾਨ ਵਸਤਾਂ ਲਈ ਨਿਰਵਿਘਨ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਕੋਲਡ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।
ਕੇਂਦਰੀ ਰੇਲਵੇ ਦੇ ਉੱਪਰ ਭੁਸਾਵਾਲ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਮੁੱਖ ਰੂਪ ਨਾਲ ਇੱਕ ਖੇਤੀ ਆਧਰਿਤ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਹੈ। ਨਾਸਿਕ ਅਤੇ ਆਸਪਾਸ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਤਾਜੀਆਂ ਸਬਜ਼ੀਆਂ, ਫਲ, ਫੁੱਲ, ਹੋਰ ਨਾਸ਼ਵਾਨ ਵਸਤਾਂ, ਪਿਆਜ਼ ਅਤੇ ਹੋਰ ਖੇਤੀ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦਾ ਭਾਰੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਉਤਪਾਦਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਾਸ਼ਵਾਨ ਵਸਤਾਂ ਮੁੱਖ ਰੂਪ ਨਾਲ ਪਟਨਾ, ਪ੍ਰਯਾਗਰਾਜ, ਕਟਨੀ, ਸਤਨਾ ਆਦਿ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਆਸਪਾਸ ਲੈ ਕੇ ਜਾਈਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਇਸ ਰੇਲ ਨੂੰ ਨਾਸਿਕ ਰੋਡ, ਮਨਮਾਡ, ਜਲਗਾਓਂ, ਭੂਸਾਵਾਲ, ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ, ਖੰਡਵਾ, ਇਤਾਰਸੀ, ਜਬਲਪੁਰ, ਸਤਨਾ, ਕਟਨੀ, ਮਾਨਿਕਪੁਰ, ਪ੍ਰਯਾਗਰਾਜ ਛੋਕੀ, ਪੰਡਿਤ ਦੀਨਦਿਆਲ ਉਪਾਧਿਆਏ ਨਗਰ ਅਤੇ ਬਕਸਰ ਲਈ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਲਈ ਚਾਰਜ ਦਰਾਂ ਨਿਮਨ ਅਨੁਸਾਰ ਹਨ:
ਪ੍ਰਤੀ ਟਨ ਭਾੜਾ
|
|
ਨਾਸਿਕ ਰੋਡ/ਦੇਵਲਾਲੀ ਤੋਂ ਦਾਨਾਪੁਰ
|
|
4001 ਰੁਪਏ
|
|
ਮਨਮਾਡ ਤੋਂ ਦਾਨਾਪੁਰ
|
|
3849 ਰੁਪਏ
|
|
ਜਲਗਾਓਂ ਤੋਂ ਦਾਨਾਪੁਰ
|
|
3513 ਰੁਪਏ
|
|
ਭੂਸਾਵਾਲ ਤੋਂ ਦਾਨਾਪੁਰ
|
|
3459 ਰੁਪਏ
|
|
ਬੁਰਹਾਨਪੁਰ ਤੋਂ ਦਾਨਾਪੁਰ
|
|
3323 ਰੁਪਏ
|
|
ਖੰਡਵਾ ਤੋਂ ਦਾਨਾਪੁਰ
|
|
3148 ਰੁਪਏ
ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ ਇਸਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਿੰਗਲ ਵਸਤੂ ਸਪੈਸ਼ਲ ਟਰੇਨਾਂ ਚਲਾਉਂਦੀ ਹੈ ਜਿਵੇਂ ਕੇਲਾ ਸਪੈਸ਼ਲ ਆਦਿ। ਪਰ ਇਹ ਪਹਿਲੀ ਬਹੁ ਵਸਤੂਆਂ ਵਾਲੀ ਟਰੇਨ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਅਨਾਰ, ਕੇਲਾ, ਅੰਗੂਰ ਆਦਿ ਵਰਗੇ ਫਲ ਅਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਸ਼ਿਮਲਾ ਮਿਰਚ, ਫੁੱਲ ਗੋਭੀ, ਡਰੱਮਸਟਿੱਕਸ, ਗੋਭੀ, ਪਿਆਜ਼, ਮਿਰਚਾਂ ਆਦਿ ਹੋਣਗੀਆਂ। ਸਥਾਨਕ ਕਿਸਾਨਾਂ, ਲੋਡਰਾਂ, ਏਪੀਐੱਮਸੀ ਅਤੇ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨਾਲ ਤੇਜ ਮਾਰਕੀਟਿੰਗ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਮੰਗ ਨੂੰ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਮੀਦ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਕਿ ਟਰੇਨ ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਸੰਭਾਲਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਕਿਸਾਨਾਂ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਮਦਦ ਮਿਲੇਗੀ ਕਿਉਂਕਿ ਇਸ ਰੇਲ ਦਾ ਭਾੜਾ ਆਮ ਰੇਲ  ਦੇ ਪਾਰਸਲ ਟੈਰਿਫ ਅਨੁਸਾਰ ਵਸੂਲਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।