ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਫਤਰ
ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿੱਚ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਕੋਆਪਰੇਸ਼ਨ ਐਂਡ ਕਨਵੈਨਸ਼ਨ ਸੈਂਟਰ – ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਦੇ ਉਦਘਾਟਨ ਸਮੇਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਸੰਬੋਧਨ ਦਾ ਮੂਲ-ਪਾਠ
ਹਰ ਹਰ ਮਹਾਦੇਵ! ਹਰ ਹਰ ਮਹਾਦੇਵ! ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਹਾਜ਼ਰ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੀ ਰਾਜਪਾਲ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਆਨੰਦੀਬੇਨ ਪਟੇਲ ਜੀ, ਉਰਜਾਵਾਨ ਅਤੇ ਲੋਕਪ੍ਰਿਅ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀਮਾਣ ਯੋਗੀ ਆਦਿੱਤਿਆਨਾਥ ਜੀ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਜਪਾਨ ਦੇ ਐਂਬੈਸਡਰ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਸੁਜੁਕੀ ਸਾਤੋਸ਼ੀ ਜੀ, ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਰਾਧਾ ਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਜੀ, ਕਾਸ਼ੀ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਬੁੱਧਜਨ, ਅਤੇ ਸਨਮਾਨਿਤ ਸਾਥੀਓ!
ਹੁਣੇ ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਕਾਸ਼ੀਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਕਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਇਸ ਵਾਰ ਕਾਫੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਤੁਹਾਡੇ ਦਰਮਿਆਨ ਆਉਣ ਦਾ ਸੁਭਾਗ ਮਿਲਿਆ। ਲੇਕਿਨ ਬਨਾਰਸ ਦਾ ਮਿਜਾਜ ਅਜਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਅਰਸਾ ਭਲੇ ਹੀ ਲੰਬਾ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਲੇਕਿਨ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਜਦੋਂ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਭਰਪੂਰ ਰਸ ਇੱਕ ਸਾਥ ਹੀ ਭਰ ਕੇ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਦੇਖੋ, ਭਲੇ ਦਿਨ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੋ ਗਏ ਹੋਣ, ਲੇਕਿਨ ਜਦੋਂ ਕਾਸ਼ੀ ਨੇ ਬੁਲਾਇਆ ਤਾਂ ਬਨਾਰਸ ਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਇਕੱਠੇ ਇਤਨੇ ਵਿਕਾਸ ਕੰਮਾਂ ਦੀ ਝੜੀ ਲਗਾ ਦਿੱਤੀ। ਇੱਕ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਅੱਜ ਮਹਾਦੇਵ ਦੇ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਨਾਲ ਕਾਸ਼ੀਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਗੰਗਾ ਵਹਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਹੀ ਸੈਂਕੜੇ ਕਰੋੜ ਦੀਆਂ ਅਨੇਕ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਦਾ ਲੋਕਾਰਪਣ ਅਤੇ ਨੀਂਹ ਪੱਥਰ ਰੱਖਿਆ, ਅਤੇ ਹੁਣ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ convention ਸੈਂਟਰ! ਕਾਸ਼ੀ ਦਾ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਵੈਭਵ ਆਪਣੇ ਆਧੁਨਿਕ ਸਰੂਪ ਯਾਨੀ ਇੱਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਨਾਲ ਆਧੁਨਿਕ ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਅਸਤਿੱਤਵ ਵਿੱਚ ਆ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਾਸ਼ੀ ਬਾਰੇ ਤਾਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹੀ ਹਨ, ਬਾਬਾ ਦੀ ਇਹ ਨਗਰੀ ਕਦੇ ਥਮਦੀ ਨਹੀਂ, ਕਦੇ ਥਕਦੀ ਨਹੀਂ, ਕਦੇ ਰੁਕਦੀ ਨਹੀਂ! ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਇਸ ਨਵੀਂ ਉਚਾਈ ਨੇ ਕਾਸ਼ੀ ਦੇ ਇਸ ਸੁਭਾਅ ਨੂੰ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫਿਰ ਸਿੱਧ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਕੋਰੋਨਾ ਕਾਲ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਦੁਨੀਆ ਰੁੱਕ ਸੀ ਗਈ, ਤਦ ਕਾਸ਼ੀ ਸੰਯਮਿਤ ਤਾਂ ਹੋਈ, ਅਨੁਸ਼ਾਸ਼ਿਤ ਵੀ ਹੋਈ, ਲੇਕਿਨ ਸਿਰਜਣ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਧਾਰਾ ਅਵਿਰਲ ਵਗਦੀ ਰਹੀ। ਕਾਸ਼ੀ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਇਹ ਆਯਾਮ, ਇਹ ‘ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਕੋਆਪਰੇਸ਼ਨ ਐਂਡ ਕਨਵੈਨਸ਼ਨ ਸੈਂਟਰ-ਰੁਦਰਾਕਸ਼’ ਅੱਜ ਇਸੇ ਰਚਨਾਤਮਕਤਾ ਦਾ, ਇਸੇ ਗਤੀਸ਼ੀਲਤਾ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਆਪ ਸਭ ਨੂੰ, ਕਾਸ਼ੀ ਦੇ ਹਰ ਇੱਕ ਜਨ ਨੂੰ ਇਸ ਉਪਲਬਧੀ ਦੇ ਲਈ ਹਾਰਦਿਕ ਵਧਾਈ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਨਾਲ ਮੈਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਰਮ ਮਿੱਤਰ ਜਪਾਨ ਨੂੰ, ਜਪਾਨ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ, ਪ੍ਰਾਇਮ ਮਿਨਿਸਟਰ ਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ੁਗਾ ਯੋਸ਼ੀਹਿਦੇ ਨੂੰ ਅਤੇ ਐਂਬੇਸਡਰ ਸ਼੍ਰੀ ਸੁਜੁਕੀ ਸਾਤੋਸ਼ੀ ਜੀ ਦਾ ਬਹੁਤ-ਬਹੁਤ ਧੰਨਵਾਦ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਅਤੇ ਹੁਣੇ ਅਸੀਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਜੀ ਦਾ ਵੀਡੀਓ ਸੰਦੇਸ਼ ਵੀ ਦੇਖਿਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਯਤਨਾਂ ਨਾਲ ਕਾਸ਼ੀ ਨੂੰ ਇਹ ਉਪਹਾਰ ਮਿਲਿਆ ਹੈ। ਪ੍ਰਾਇਮ ਮਿਨਿਸਟਰ ਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ੁਗਾ ਯੋਸ਼ੀਹਿਦੇ ਜੀ ਉਸ ਸਮੇਂ ਚੀਫ਼ ਕੈਬਿਨਟ ਸੈਕ੍ਰੇਟਰੀ ਸਨ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਤੱਕ, ਲਗਾਤਾਰ ਉਹ ਇਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਵਿੱਚ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਰੂਪ ਨਾਲ involve ਰਹੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਸ ਆਪਣੇਪਨ ਲਈ ਹਰ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ਵਾਸੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਭਾਰੀ ਹੈ।
ਸਾਥੀਓ,
ਅੱਜ ਦੇ ਇਸ ਆਯੋਜਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਿਅਕਤੀ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਮ ਲੈਣਾ ਮੈਂ ਭੁੱਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ। ਜਪਾਨ ਦੇ ਹੀ ਮੇਰੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਮਿੱਤਰ - ਸ਼ਿੰਜ਼ੋ ਆਬੇ ਜੀ। ਮੈਨੂੰ ਯਾਦ ਹੈ, ਸ਼ਿੰਜ਼ੋ ਆਬੇ ਜੀ ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਕਾਸ਼ੀ ਆਏ ਸਨ, ਤਾਂ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਦੇ ਆਇਡੀਆ ’ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਮੇਰੀ ਲੰਬੀ ਚਰਚਾ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤੁਰੰਤ ਹੀ ਆਪਣੇ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਆਇਡੀਆ ’ਤੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਨੂੰ ਕਿਹਾ। ਇਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਜਪਾਨ ਦਾ ਜੋ ਕਲਚਰ ਹੈ, ਚਿਰਪਰੀਚਿਤ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਹੈ perfection ਅਤੇ ਪਲਾਨਿੰਗ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਇਸ ’ਤੇ ਕੰਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਅੱਜ ਇਹ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਇਮਾਰਤ ਕਾਸ਼ੀ ਦੀ ਸ਼ੋਭਾ ਵਧਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਇਮਾਰਤ ਵਿੱਚ ਆਧੁਨਿਕਤਾ ਦੀ ਚਮਕ ਵੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਆਭਾ ਵੀ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਜਪਾਨ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਦਾ connect ਵੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਲਈ ਅਨੇਕਾਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਦਾ ਸਕੋਪ ਵੀ ਹੈ। ਮੇਰੀ ਜਪਾਨ ਯਾਤਰਾ ਦੇ ਸਮੇਂ ਅਸੀਂ ਦੋਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ, people to people relations ਵਿੱਚ ਇਸ ਆਪਣੇਪਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਸੀ, ਅਸੀਂ ਜਪਾਨ ਨਾਲ ਅਜਿਹੇ ਹੀ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸਬੰਧ ਦੀ ਰੂਪ-ਰੇਖਾ ਖਿੱਚੀ ਸੀ। ਮੈਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਹੈ ਕਿ ਅੱਜ ਦੋਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਯਤਨਾਂ ਨਾਲ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮਿਠਾਸ ਦਾ ਨਵਾਂ ਅਧਿਆਇ ਲਿਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਕਾਸ਼ੀ ਦੇ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਹੁਣੇ ਕੁਝ ਹਫ਼ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜਪਾਨੀ ਜ਼ੈਨ ਗਾਰਡਨ ਐਂਡ ਕਾਇਜ਼ੈਨ ਅਕੈਡਮੀ ਦਾ ਵੀ ਲੋਕ-ਅਰਪਣ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਜਿਵੇਂ ਇਹ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਜਪਾਨ ਦੀ ਤਰਫੋਂ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਪ੍ਰੇਮ ਦੀ ਮਾਲਾ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੈ, ਉਵੇਂ ਹੀ ਜ਼ੈਨ ਗਾਰਡਨ ਵੀ ਦੋਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਆਪਸੀ ਪ੍ਰੇਮ ਦੀ ਸੁਗੰਧ ਫੈਲਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਚਾਹੇ strategic area ਹੋਵੇ ਜਾਂ economic area, ਜਪਾਨ ਅੱਜ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਭਰੋਸੇਯੋਗ ਦੋਸਤਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਸਾਡੀ ਦੋਸਤੀ ਨੂੰ ਇਸ ਪੂਰੇ ਖੇਤਰ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ natural partnerships ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਆਧੁਨਿਕ ਇਨਫ੍ਰਾਸਟ੍ਰਰਕਚਰ ਅਤੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਵੀ ਕਈ ਅਹਿਮ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਸ ਵਿੱਚ ਜਪਾਨ ਸਾਡਾ ਸਾਂਝੀਦਾਰ ਹੈ। ਮੁੰਬਈ- ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਹਾਈਸਪੀਡ ਰੇਲ ਹੋਵੇ, ਦਿੱਲੀ-ਮੁੰਬਈ ਇੰਡਸਟ੍ਰੀਅਲ ਕੌਰੀਡੋਰ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਡੈਡੀਕੇਟਿਡ ਫ੍ਰੇਟ ਕੌਰੀਡੋਰ ਹੋਵੇ, ਜਪਾਨ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਬਣ ਰਹੇ ਇਹ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਸ ਨਿਊ ਇੰਡੀਆ ਦੀ ਤਾਕਤ ਬਣਨ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਸਾਥੀਓ,
ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਜਪਾਨ ਦੀ ਸੋਚ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡਾ ਵਿਕਾਸ ਸਾਡੀ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵਿਕਾਸ ਸਰਬਮੁਖੀ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਸਭ ਦੇ ਲਈ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਜੋੜਨ ਵਾਲਾ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਾਡੇ ਪੁਰਾਣਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ-
ਤਤ੍ਰ ਅਸ਼ਰੁ ਬਿੰਦੁਤੋ ਜਾਤਾ, ਮਹਾ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਵ੍ਰਿਕਸ਼ਾਕਾ:। ਮਮ ਆਗਿਆ ਮਹਾਸੇਨ, ਸਰਵੇਸ਼ਾਮ੍ ਹਿਤ ਕਾਮਯਯਾ ॥

ਅਰਥਾਤ, ਸਭ ਦੇ ਹਿਤ ਲਈ, ਸਭ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਭਗਵਾਨ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਅੱਖ ਤੋਂ ਡਿੱਗੀ ਅੱਥਰੂ ਬੂੰਦ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ। ਸ਼ਿਵ ਤਾਂ ਸਭ ਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅੱਥਰੂ ਬੂੰਦ ਮਨੁੱਖ ਮਾਤ੍ਰ ਲਈ ਪਿਆਰ ਦਾ, ਪ੍ਰੇਮ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੀ ਤਾਂ ਹੈ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਹ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਕਨਵੈਨਸ਼ਨ ਸੈਂਟਰ-ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਵੀ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਆਪਸੀ ਪ੍ਰੇਮ, ਕਲਾ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਜੋੜਨ ਦਾ ਇੱਕ ਮਾਧਿਅਮ ਬਣੇਗਾ। ਅਤੇ ਕਾਸ਼ੀ ਦੀ ਗੱਲ ਹੀ ਕੀ ਕਾਸ਼ੀ ਤਾਂ ਵੈਸੇ ਵੀ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਜੀਵੰਤ ਸ਼ਹਿਰ ਹੈ। ਸ਼ਿਵ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਸਾਰਨਾਥ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਬੁੱਧ ਤੱਕ, ਕਾਸ਼ੀ ਨੇ ਆਧਿਆਤਮ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਕਲਾ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਨੂੰ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਸੰਜੋ ਕੇ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਅੱਜ ਦੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਤਬਲਾ ਵਿੱਚ ‘ਬਨਾਰਸਬਾਜ’ ਦੀ ਸ਼ੈਲੀ ਹੋਵੇ, ਠੁਮਰੀ, ਦਾਦਰਾ, ਖਿਆਲ, ਟੱਪਾ ਅਤੇ ਧਰੁਪਦ ਹੋਵੇ, ਧਮਾਰ, ਕਜਰੀ, ਚੈਤੀ, ਹੋਰੀ ਜਿਹੀਆਂ ਬਨਾਰਸ ਦੀਆਂ ਚਰਚਿਤ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਗਾਇਨ ਸ਼ੈਲੀਆਂ ਹੋਣ, ਸਾਰੰਗੀ ਅਤੇ ਪਖਾਵਜ ਹੋਣ, ਜਾਂ ਸ਼ਹਿਨਾਈ ਹੋਵੇ, ਮੇਰੇ ਬਨਾਰਸ ਦੇ ਤਾਂ ਰੋਮ-ਰੋਮ ਤੋਂ ਗੀਤ ਸੰਗੀਤ ਅਤੇ ਕਲਾ ਝਰਦੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਗੰਗਾ ਦੇ ਘਾਟਾਂ ’ਤੇ ਕਿੰਨੀਆਂ ਹੀ ਕਲਾਵਾਂ ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਗਿਆਨ ਸਿਖਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਮਾਨਵਤਾ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਕਿਤਨੇ ਗੰਭੀਰ ਚਿੰਤਨ ਇਸ ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਹੋਏ ਹਨ। ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ, ਬਨਾਰਸ ਗੀਤ-ਸੰਗੀਤ ਦਾ, ਧਰਮ-ਆਧਿਆਤਮ ਦਾ, ਅਤੇ ਗਿਆਨ-ਵਿਗਿਆਨ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਗਲੋਬਲ ਸੈਂਟਰ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਾਥੀਓ,
ਬੌਧਿਕ ਵਿਮਰਸ਼ਾਂ ਦੇ ਲਈ, ਵੱਡੀ ਸੈਮੀਨਾਰਸ ਅਤੇ ਕਲਚਰਲ events ਦੇ ਲਈ ਬਨਾਰਸ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਇਡੀਅਲ ਲੋਕੇਸ਼ਨ ਹੈ। ਦੇਸ਼ ਵਿਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਲੋਕ ਇੱਥੇ ਆਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇੱਥੇ ਰੁਕਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਵਿੱਚ ਅਗਰ ਇੱਥੇ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ events ਲਈ ਸੁਵਿਧਾ ਮਿਲੇਗੀ, ਇਨਫ੍ਰਾਸਟ੍ਰਕਚਰ ਹੋਵੇਗਾ ਤਾਂ ਸੁਭਾਵਿਕ ਹੈ, ਵੱਡੀ ਸੰਖਿਆ ਵਿੱਚ ਕਲਾ ਜਗਤ ਦੇ ਲੋਕ ਬਨਾਰਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਥਮਿਕਤਾ ਦੇਣਗੇ। ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸੰਭਾਵਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸਾਕਾਰ ਕਰੇਗਾ, ਦੇਸ਼ ਵਿਦੇਸ਼ ਤੋਂ ਕਲਚਰਲ ਐਕਸਚੇਂਜ ਦਾ ਇੱਕ ਸੈਂਟਰ ਬਣੇਗਾ। ਉਦਾਹਰਣ ਦੇ ਤੌਰ ’ਤੇ ਬਨਾਰਸ ਵਿੱਚ ਜੋ ਕਵੀ ਸੰਮੇਲਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਫੈਨ ਪੂਰੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਕਵੀ ਸੰਮੇਲਨਾਂ ਨੂੰ ਵੈਸ਼ਵਿਕ ਪ੍ਰਾਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਸ ਸੈਂਟਰ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ 12 ਸੌ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਬੈਠਣ ਦੀ ਵਿਵਸਥਾ ਦੇ ਨਾਲ ਸਭਾਗਾਰ ਅਤੇ ਸੰਮੇਲਨ ਕੇਂਦਰ ਵੀ ਹਨ, ਪਾਰਕਿੰਗ ਸੁਵਿਧਾ ਵੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਦਿੱਵਯਾਂਗਜਨ ਲਈ ਵੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਇੰਤਜ਼ਾਮ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਿਛਲੇ 6-7 ਵਰ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਬਨਾਰਸ ਦੇ handicraft ਅਤੇ ਸ਼ਿਲਪ ਨੂੰ ਵੀ ਪ੍ਰਮੋਟ ਕਰਨ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਕਰਨ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਕਾਫੀ ਕੰਮ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਨਾਰਸੀ ਸਿਲਕ ਅਤੇ ਬਨਾਰਸੀ ਸ਼ਿਲਪ ਨੂੰ ਫਿਰ ਤੋਂ ਨਵੀਂ ਪਹਿਚਾਣ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ, ਇੱਥੇ ਵਪਾਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਵੀ ਵਧ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਇਨ੍ਹਾਂ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰੇਗਾ। ਇਸ ਇਨਫ੍ਰਾਸਟ੍ਰਰਕਚਰ ਦਾ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ business activities ਵਿੱਚ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਸਾਥੀਓ,
ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਵਨਾਥ ਨੇ ਤਾਂ ਖ਼ੁਦ ਹੀ ਕਿਹਾ ਹੈ –
ਸਰਵ ਕਸ਼ੇਤਰੇਸ਼ੁ ਭੂਪ੍ਰਿਸ਼ਠੇ ਕਾਸ਼ੀ ਕਸ਼ੇਤ੍ਰਮ੍ ਚ ਮੇ ਵਪੁ:।

ਅਰਥਾਤ, ਕਾਸ਼ੀ ਦਾ ਤਾਂ ਪੂਰਾ ਖੇਤਰ ਹੀ ਮੇਰਾ ਸਰੂਪ ਹੈ। ਕਾਸ਼ੀ ਤਾਂ ਸਾਖਿਆਤ ਸ਼ਿਵ ਹੀ ਹੈ। ਹੁਣ ਜਦੋਂ ਪਿਛਲੇ 7 ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਇਤਨੇ ਸਾਰੇ ਵਿਕਾਸ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਨਾਲ ਕਾਸ਼ੀ ਦਾ ਸ਼ਿੰਗਾਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸ਼ਿੰਗਾਰ ਬਿਨਾ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਦੇ ਕਿਵੇਂ ਪੂਰਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਸੀ ? ਹੁਣ ਜਦੋਂ ਇਹ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਕਾਸ਼ੀ ਨੇ ਧਾਰਨ ਕਰ ਲਿਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਾਸ਼ੀ ਦਾ ਵਿਕਾਸ ਹੋਰ ਜ਼ਿਆਦਾ ਚਮਕੇਗਾ, ਅਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਾਸ਼ੀ ਦੀ ਸ਼ੋਭਾ ਵਧੇਗੀ। ਹੁਣ ਇਹ ਕਾਸ਼ੀਵਾਸੀਆਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਦਾਰੀ ਹੈ, ਮੈਂ ਆਪ ਸਭ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤਾਕੀਦ ਵੀ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਕਿ ਰੁਦਰਾਕਸ਼ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੀ ਪੂਰੀ ਵਰਤੋਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਰਨੀ ਹੈ। ਕਾਸ਼ੀ ਦੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਸੁੰਦਰਤਾ ਨੂੰ, ਕਾਸ਼ੀ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਤਿਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਸੈਂਟਰ ਨਾਲ ਜੋੜਨਾ ਹੈ। ਆਪ ਜਦੋਂ ਇਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰੋਗੇ ਤਾਂ ਆਪ ਕਾਸ਼ੀ ਦੇ ਨਾਲ ਪੂਰੇ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਅਤੇ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਵੀ ਜੋੜੋਗੇ। ਜਿਵੇਂ-ਜਿਵੇਂ ਇਹ ਸੈਂਟਰ ਸਰਗਰਮ ਹੋਵੇਗਾ, ਇਸ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਭਾਰਤ-ਜਪਾਨ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਪਹਿਚਾਣ ਮਿਲੇਗੀ। ਮੈਨੂੰ ਪੂਰਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ, ਮਹਾਦੇਵ ਦੇ ਅਸ਼ੀਰਵਾਦ ਨਾਲ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੈਂਟਰ ਕਾਸ਼ੀ ਦੀ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਪਹਿਚਾਣ ਬਣੇਗਾ, ਕਾਸ਼ੀ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਨਵੀਂ ਗਤੀ ਦੇਵੇਗਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ੁਭਕਾਮਨਾਵਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਮੈਂ ਆਪਣੀ ਗੱਲ ਸਮਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਫਿਰ ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਪਾਨ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਜਪਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਜੀ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਨਾਲ ਆਭਾਰ ਵਿਅਕਤ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਅਤੇ ਬਾਬਾ ਨੂੰ ਇਹ ਹੀ ਪ੍ਰਾਰਥਨਾ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਆਪ ਸਭ ਨੂੰ ਸੁਅਸਥ ਰੱਖਣ, ਖੁਸ਼ ਰੱਖਣ, ਸਜਗ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਕੋਰੋਨਾ ਦੇ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰੋਟੋਕੋਲ ਦਾ ਪਾਲਨ ਕਰਨ ਦੀ ਆਦਤ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ। ਆਪ ਸਭ ਦਾ ਬਹੁਤ-ਬਹੁਤ ਧੰਨਵਾਦ! ਹਰ-ਹਰ ਮਹਾਦੇਵ।