ਵਣਜ ਤੇ ਉਦਯੋਗ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਨਿਰਮਾਣ ਖੇਤਰ ਤੋਂ ਨਿਰਯਾਤ
ਪਿਛਲੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵਪਾਰਕ ਬਰਾਮਦਾਂ 'ਤੇ ਮੁੱਖ ਵਸਤੂਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਅਨੁਸਾਰ ਅੰਕੜੇ ਹੇਠਲੀ ਸੂਚੀ ਅਨੁਸਾਰ ਹਨ।
ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਬਰਾਮਦ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਨ ਲਈ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਕਦਮ ਚੁੱਕੇ ਹਨ:
-
ਮੌਜੂਦਾ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਪਾਰ ਨੀਤੀ  ਦੀ ਮੱਧ-ਮਿਆਦ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਦਸੰਬਰ 2017 ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ।
-
ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਵਪਾਰ ਨੀਤੀ  ਨੂੰ ਕੋਵਿਡ -19 ਮਹਾਮਾਰੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇੱਕ ਸਾਲ 31-3-2021 ਤੱਕ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
-
ਪਹਿਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਦੀ ਸ਼ਿਪਮੈਂਟ ਰੁਪਿਆ ਨਿਰਯਾਤ ਕ੍ਰੈਡਿਟ 'ਤੇ ਵਿਆਜ ਸਮਾਨਤਾ ਸਕੀਮ ਨੂੰ ਵੀ ਇੱਕ ਸਾਲ ਅਰਥਾਤ 31-3-2021 ਤੱਕ ਵਧਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
-
ਨਿਰਯਾਤ ਉਤਪਾਦਾਂ  'ਤੇ ਡਿਊਟੀਆਂ ਅਤੇ ਟੈਕਸਾਂ ਦੀ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਯੋਜਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
-
ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਆਫ ਓਰੀਜਨ ਦੇ ਲਈ ਸਾਂਝਾ ਡਿਜੀਟਲ ਪਲੇਟਫਾਰਮ ਨਿਰਯਾਤਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਵਪਾਰ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਅਤੇ ਐਫਟੀਏ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
-
ਖੇਤੀਬਾੜੀ, ਬਾਗਬਾਨੀ, ਪਸ਼ੂ ਪਾਲਣ, ਮੱਛੀ ਪਾਲਣ ਅਤੇ ਖੁਰਾਕ ਪ੍ਰੋਸੈਸਿੰਗ ਖੇਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਨਿਰਯਾਤ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ "ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਨਿਰਯਾਤ ਨੀਤੀ" ਲਾਗੂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
-
12 ਚੈਂਪੀਅਨ ਸਰਵਿਸਿਜ਼ ਸੈਕਟਰਾਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਾਰਜ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਦਿਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦੇ ਨਿਰਯਾਤ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਅਤੇ ਵਿਭਿੰਨਤਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ।
-
ਹਰੇਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਨਿਰਯਾਤ ਸਮਰੱਥਾ ਵਾਲੇ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਕੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਨੂੰ ਬਰਾਮਦ ਕੇਂਦਰ ਵਜੋਂ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨਾ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਬਰਾਮਦ ਲਈ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣਾ ਅਤੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਵਿੱਚ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਥਾਨਕ ਬਰਾਮਦਕਾਰਾਂ / ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਦਾ ਸਹਿਯੋਗ ਕਰਨਾ।
-
ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਪਾਰ, ਸੈਰ-ਸਪਾਟਾ, ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਅਤੇ ਨਿਵੇਸ਼ ਟੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਿਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿਚਲੇ ਭਾਰਤੀ ਮਿਸ਼ਨਾਂ ਦੀ ਸਰਗਰਮ ਭੂਮਿਕਾ ਵਿੱਚ ਵਾਧਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
-
ਪੈਕਜ ਨੇ ਘਰੇਲੂ ਉਦਯੋਗ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬੈਂਕਿੰਗ ਅਤੇ ਵਿੱਤੀ ਖੇਤਰ ਦੀਆਂ ਰਾਹਤ ਉਪਾਵਾਂ, ਖ਼ਾਸਕਰ ਐਮਐਸਐਮਈਜ਼, ਜੋ ਬਰਾਮਦਾਂ ਵਿਚ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ ਬਣਦੇ ਹਨ, ਲਈ ਸਹਾਇਤਾ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਅਨੁਲੱਗ
ਪਿਛਲੇ ਪੰਜ ਸਾਲਾਂ ਦੌਰਾਨ ਭਾਰਤ ਦਾ ਮੁੱਖ ਵਸਤੂ ਸਮੂਹਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਬਰਾਮਦ
ਲੱਖ ਡਾਲਰ ਵਿੱਚ
|
|
S. No
|
|
ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਸਤੂ ਸਮੂਹ
|
|
2015-16
|
|
2016-17
|
|
2017-18
|
|
2018-19
|
|
2019-20
|
|
1
|
|
ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਦਾ ਸਮਾਨ
|
|
61949.53
|
|
67216.12
|
|
78695.69
|
|
83621.65
|
|
78704.38
|
|
2
|
|
ਪੈਟਰੋਲੀਅਮ ਉਤਪਾਦ
|
|
30582.64
|
|
31545.27
|
|
37465.08
|
|
46553.58
|
|
41288.73
|
|
3
|
|
ਰਤਨ ਅਤੇ ਗਹਿਣੇ
|
|
39284.27
|
|
43412.75
|
|
41544.44
|
|
40251.03
|
|
35898.48
|
|
4
|
|
ਜੈਵਿਕ ਅਤੇ ਗ਼ੈਰ ਜੈਵਿਕ ਰਸਾਇਣ
|
|
13696.98
|
|
14476.87
|
|
18508.5
|
|
22379.30
|
|
22082.78
|
|
5
|
|
ਡਰੱਗਜ਼ ਅਤੇ ਫਾਰਮਾਸਿਊਟੀਕਲ
|
|
16909.49
|
|
16785.01
|
|
17282.81
|
|
19146.55
|
|
20703.46
|
|
6
|
|
ਸਾਰੇ ਟੈਕਸਟਾਈਲ ਦਾ ਆਰਐਮਜੀ
|
|
16964.36
|
|
17368.16
|
|
16706.94
|
|
16138.29
|
|
15488.06
|
|
7
|
|
ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਚੀਜ਼ਾਂ
|
|
5959.52
|
|
5962.94
|
|
6393.12
|
|
8829.43
|
|
11700.57
|
|
8
|
|
ਸੂਤੀ ਯਾਰਨ / ਫੈਬਸ / ਮੇਡਅਪਸ, ਹੈਂਡਲੂਮ ਉਤਪਾਦ ਆਦਿ।
|
|
10119.36
|
|
9862.21
|
|
10260.36
|
|
11215.15
|
|
10027.73
|
|
9
|
|
ਪਲਾਸਟਿਕ ਅਤੇ ਲਿਨੋਲੀਅਮ
|
|
5764.18
|
|
5796.47
|
|
6851.13
|
|
8607.48
|
|
7551.55
|
|
10
|
|
ਸਮੁੰਦਰੀ ਉਤਪਾਦ
|
|
4767.51
|
|
5903.05
|
|
7389.22
|
|
6802.56
|
|
6722.06
|
|
11
|
|
ਚੌਲ
|
|
5846.62
|
|
5733.77
|
|
7806.15
|
|
7750.61
|
|
6403.23
|
|
12
|
|
ਮੈਨ-ਮੇਡ ਯਾਰਨ / ਫੈਬਸ / ਮੇਡਅਪਸ ਆਦਿ।
|
|
4621.66
|
|
4557.08
|
|
4826.33
|
|
4980.51
|
|
4821.42
|
|
13
|
|
ਚਮੜੇ ਅਤੇ ਚਮੜੇ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ
|
|
5407.84
|
|
5165.61
|
|
5289.13
|
|
5140.85
|
|
4658.48
|
|
14
|
|
ਅਬਰਕ, ਕੋਲਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਧਾਤ, ਖਣਿਜ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
|
|
3656.04
|
|
3578.15
|
|
3776.88
|
|
4254.71
|
|
3948.40
|
|
15
|
|
ਮੀਟ, ਡੇਅਰੀ ਅਤੇ ਪੋਲਟਰੀ ਉਤਪਾਦ
|
|
4575.47
|
|
4368.79
|
|
4610.06
|
|
4363.72
|
|
3714.30
|
|
16
|
|
ਮਸਾਲੇ
|
|
2541.46
|
|
2851.95
|
|
3115.37
|
|
3322.45
|
|
3621.37
|
|
17
|
|
ਚੀਨੀ ਦੇ ਉਤਪਾਦ ਅਤੇ ਕੱਚ ਦੇ ਉਤਪਾਦ
|
|
1712.05
|
|
1856.61
|
|
2131.78
|
|
2649.16
|
|
2870.65
|
|
18
|
|
ਕੱਚਾ ਲੋਹਾ
|
|
191.46
|
|
1533.53
|
|
1471.06
|
|
1317.29
|
|
2624.96
|
|
19
|
|
ਫਲ ਅਤੇ ਸਬਜ਼ੀਆਂ
|
|
2268.81
|
|
2454.72
|
|
2513.33
|
|
2540.90
|
|
2380.48
|
|
20
|
|
ਹੈਂਡੀਕ੍ਰਾਫਟਸ: ਹੱਥ ਨਾਲ ਬਣਾਇਆ ਕਾਰਪੇਟ
|
|
1648.00
|
|
1926.73
|
|
1823.34
|
|
1838.08
|
|
1797.85
|
|
21
|
|
ਅਨਾਜ ਤਿਆਰੀ ਅਤੇ ਫੁਟਕਲ ਪ੍ਰੋਸੈਸਡ ਵਸਤਾਂ
|
|
1319.75
|
|
1270.84
|
|
1416.64
|
|
1555.45
|
|
1527.04
|
|
22
|
|
ਕਾਰਪੇਟ
|
|
1440.07
|
|
1490.19
|
|
1429.82
|
|
1481.85
|
|
1373.30
|
|
23
|
|
ਤੇਲ ਦੇ ਬੀਜ
|
|
1246.89
|
|
1355.24
|
|
1174.34
|
|
1156.77
|
|
1318.06
|
|
24
|
|
ਤੰਬਾਕੂ
|
|
982.01
|
|
958.68
|
|
934.25
|
|
981.33
|
|
905.16
|
|
25
|
|
ਤੇਲ ਦਾ ਭੋਜਨ
|
|
553.01
|
|
805.43
|
|
1093.16
|
|
1508.65
|
|
827.89
|
|
26
|
|
ਚਾਹ
|
|
720.03
|
|
731.26
|
|
837.36
|
|
830.93
|
|
826.53
|
|
27
|
|
ਕਾਫੀ
|
|
783.87
|
|
842.85
|
|
968.57
|
|
822.34
|
|
738.86
|
|
28
|
|
ਕਾਜੂ
|
|
768.55
|
|
786.93
|
|
922.41
|
|
654.43
|
|
566.82
|
|
29
|
|
ਮੈਟ ਸਮੇਤ ਪਟਸਨ ਦੇ ਉਤਪਾਦ ਤੋਂ
|
|
295.36
|
|
309.94
|
|
335.08
|
|
324.93
|
|
342.61
|
|
30
|
|
ਹੋਰ ਅਨਾਜ
|
|
261.18
|
|
212.31
|
|
248.59
|
|
348.97
|
|
205.20
|
|
31
|
|
ਹੋਰ
|
|
15453.12
|
|
14732.97
|
|
15705.22
|
|
18709.16
|
|
17720.63
|
|
|
|
ਭਾਰਤ ਦਾ ਕੁੱਲ ਨਿਰਯਾਤ
|
|
262291.09
|
|
275852.43
|
|
303526.16
|
|
330078.09
|
|
313361.04
ਸਰੋਤ: ਡੀਜੀਸੀਆਈ ਐਂਡ ਐਸ, ਕੋਲਕਾਤਾ
ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਵਣਜ ਤੇ ਉਦਯੋਗ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਮੰਤਰੀ ਸ੍ਰੀ ਹਰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਪੁਰੀ ਨੇ ਅੱਜ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲਿਖਤੀ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ।