ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਫਤਰ
ਆਈਪੀਐੱਸ ਪ੍ਰੋਬੇਸ਼ਨਰਾਂ ਦੇ ‘ਦੀਕਸ਼ਾਂਤ ਪਰੇਡ’ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਵਿੱਚ ਵੀਡੀਓ ਕਾਨਫਰੰਸ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਸੰਬੋਧਨ ਦਾ ਮੂਲ-ਪਾਠ
ਨਮਸਕਾਰ !
ਦੀਕਸ਼ਾਂਤ ਪਰੇਡ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਕੇਂਦਰੀ ਪਰਿਸ਼ਦ ਦੇ ਮੇਰੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਸ਼੍ਰੀ ਅਮਿਤ ਸ਼ਾਹ ਜੀ, ਡਾ. ਜਿਤੇਂਦਰ ਸਿੰਘ ਜੀ, ਜੀ ਕਿਸ਼ਨ ਰੈੱਡੀ ਜੀ, ਸਰਦਾਰ ਵੱਲਭ ਭਾਈ ਪਟੇਲ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪੁਲਿਸ ਅਕਾਦਮੀ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀਗਣ ਅਤੇ ਯੁਵਾ ਜੋਸ਼ ਨਾਲ ਭਾਰਤੀ ਪੁਲਿਸ ਸੇਵਾ ਨੂੰ ਅਗਵਾਈ ਦੇਣ ਦੇ ਲਈ ਤਿਆਰ 71 ਆਰ ਆਰ ਦੇ ਮੇਰੇ ਸਾਰੇ ਯੁਵਾ ਸਾਥੀਓ!
ਉਂਝ ਮੈਂ ਲਗਾਤਾਰ ਤੁਹਾਡੇ ਇੱਥੋਂ ਨਿਕਲਣ ਵਾਲੇ ਸਭ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਰੂਬਰੂ ਵਿੱਚ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਸੀ। ਮੇਰਾ ਸੁਭਾਗ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ ਕਿ ਮੇਰੇ ਨਿਵਾਸ ਸਥਾਨ ’ਤੇ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਬੁਲਾਉਂਦਾ ਸੀ, ਗੱਪਾਂ- ਗੋਸ਼ਠੀ ਵੀ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਲੇਕਿਨ ਕੋਰੋਨਾ ਦੇ ਕਾਰਨ ਜੋ ਪਰਿਸਥਿਤੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ ਹਨ, ਉਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਮੌਕਾ ਗਵਾਉਣਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਲੇਕਿਨ ਮੈਨੂੰ ਪੱਕਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ ਕਿ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਕਦੇ ਨਾ ਕਦੇ ਆਪ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਭੇਂਟ ਹੋ ਹੀ ਜਾਵੇਗੀ।
ਸਾਥੀਓ,
ਲੇਕਿਨ ਇੱਕ ਗੱਲ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਤੱਕ ਤੁਸੀਂ ਇੱਕ ਟ੍ਰੇਨੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇੱਕ ਸ਼ੈਲਟਰ ਹੈ ਇੱਕ protective environment ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗਲਤੀ ਕਰਾਂਗੇ ਤਾਂ ਸਾਥੀ ਵੀ ਹਨ, ਸੰਭਾਲਣਗੇ, ਤੁਹਾਡੇ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਹਨ ਉਹ ਵੀ ਸੰਭਾਲ਼ ਲੈਣਗੇ। ਲੇਕਿਨ ਰਾਤੋਂ-ਰਾਤ ਸਥਿਤੀ ਬਦਲ ਜਾਵੇਗੀ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਇੱਥੋਂ ਤੁਸੀਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲੋਗੇ, ਤੁਸੀਂ protective environment ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹੋਵੋਗੇ। ਸਧਾਰਣ ਮਾਨਵੀ ਤੁਹਾਨੂੰ, ਨਵੇਂ ਹੋ ਅਨੁਭਵ ਹਾਲੇ ਨਹੀਂ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਸਮਝੇਗਾ। ਉਹ ਤਾਂ ਇਹ ਸਮਝੇਗਾ ਕਿ ਭਈ ਤੁਸੀ ਤਾਂ ਯੂਨੀਫਾਰਮ ਵਿੱਚ ਹੋ, ਤੁਸੀਂ ਤਾਂ ਸਾਹਿਬ ਹੋ, ਮੇਰਾ ਇਹ ਕੰਮ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਅਰੇ ਆਪ ਤੋ ਸਾਹਿਬ ਹੋ, ਤੁਸੀਂ ਅਜਿਹਾ ਕਿਵੇਂ ਕਰਦੇ ਹੋ? ਯਾਨੀ ਤੁਹਾਡੀ ਵੱਲ ਦੇਖਣ ਦਾ ਨਜ਼ਰੀਆ ਬਿਲਕੁਲ ਬਦਲ ਜਾਵੇਗਾ।
ਅਜਿਹੇ ਸਮੇਂ ਤੁਸੀਂ ਕਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਕਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਉੱਥੋਂ ਕਾਰਜਰਤ ਕਰਦੇ ਹੋ, ਇਸ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਬਰੀਕੀ ਨਾਲ ਦੇਖਿਆ ਜਾਵੇਗਾ।
ਮੈਂ ਚਾਹਾਂਗਾ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ੁਰੂ ਦੇ ਕਾਲਖੰਡ ਵਿੱਚ ਜਿਤਨੇ over conscious ਰਹਿਣ, ਜ਼ਰੂਰ ਰਹਿਣ ਕਿਉਂਕਿ First impression is the last impression. ਅਗਰ ਤੁਹਾਡੀ ਇੱਕ ਛਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹੀ ਬਣ ਗਈ ਕਿ ਭਈ ਇਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਫ਼ਸਰ ਹਨ, ਫਿਰ ਤੁਸੀਂ ਕਿਤੇ ਵੀ ਟਰਾਂਸਫਰ ਕਰੋਗੇ, ਉਹ ਤੁਹਾਡੀ ਛਵੀ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ travel ਕਰਦੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਉਸ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਹਰ ਆਉਣ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਮਾਂ ਲਗ ਜਾਵੇਗਾ। ਤੁਸੀਂ ਬਹੁਤ carefully ਇਹ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੋ।
ਦੂਸਰਾ, ਸਮਾਜ ਵਿਵਸਥਾ ਦਾ ਇੱਕ ਦੋਸ਼ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਵੀ ਜਦੋਂ ਚੁਣ ਕੇ ਦਿੱਲੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦੇ ਹਾਂ ਤਾਂ ਦੋ-ਚਾਰ ਲੋਕ ਸਾਡੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਇੰਝ ਹੀ ਚਿਪਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪਤਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਕਿ ਕੌਣ ਹਨ। ਅਤੇ ਥੋੜ੍ਹੇ ਹੀ ਦਿਨ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਲਗ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਸਾਹਿਬ ਗੱਡੀ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਦੱਸ ਦੇਣਾ ਵਿਵਸਥਾ ਕਰ ਦੇਵਾਂਗਾ। ਪਾਣੀ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਬੋਲੋ ਸਾਹਿਬ। ਅਜਿਹਾ ਕਰੋ, ਹਾਲੇ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਖਾਣਾ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ, ਇਸ ਭਵਨ ਦਾ ਖਾਣਾ ਚੰਗਾ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਚਲੋ ਉੱਥੇ ਖਾਣਾ ਹੈ ਮੈਂ ਲੈ ਆਵਾਂ ਕੀ? ਪਤਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਇਹ ਸੇਵਾਦਾਰ ਕੌਣ ਹਨ।
ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਜਿੱਥੇ ਜਾਓਗੇ ਜ਼ਰੂਰ ਅਜਿਹੀ ਇੱਕ ਟੋਲੀ ਹੋਵੋਗੀ ਜੋ, ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਨੂੰ ਵੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਕਿ ਭਈ ਨਵੇਂ ਹੋ, ਇਲਾਕਾ ਨਵਾਂ ਹੈ, ਅਤੇ ਅਗਰ ਉਸ ਚੱਕਰ ਵਿੱਚ ਫਸ ਗਏ ਤਾਂ ਫਿਰ ਨਿਕਲਣਾ ਬਹੁਤ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ। ਆਪ ਕਸ਼ਟ ਹੋ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਤਾਂ ਕਸ਼ਟ, ਨਵਾਂ ਇਲਾਕਾ ਹੈ ਤਾਂ ਨਵਾਂ ਇਲਾਕਾ, ਆਪਣੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਕੰਨਾਂ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਦਿਮਾਗ ਨਾਲ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਣ ਦਾ ਪ੍ਰਯਤਨ ਕਰੋ। ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਿਤਨਾ ਹੋ ਸਕੇ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਕੰਨਾਂ ਨੂੰ ਫਿਲਟਰ ਲਗਾ ਦਿਓ।
ਤੁਹਾਨੂੰ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਵਿੱਚ success ਹੋਣਾ ਹੈ ਤਾਂ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੇ ਕੰਨਾਂ ਨੂੰ ਫਿਲਟਰ ਲਗਾ ਦਿਓ। ਮੈਂ ਇਹ ਨਹੀਂ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ ਕੰਨ ਨੂੰ ਤਾਲਾ ਲਗਾਓ। ਮੈਂ ਫਿਲਟਰ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਇਸ ਨਾਲ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਜੋ ਜ਼ਰੂਰੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਹਨ ਜੋ ਤੁਹਾਡੇ career ਦੇ ਲਈ ਤੁਹਾਡੀ ਡਿਊਟੀ ਦੇ ਲਈ ਇੱਕ ਇਨਸਾਨ ਦੇ ਨਾਤੇ ਉਹ ਫਿਲਟਰ ਕੀਤੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਜਦੋਂ ਤੁਹਾਡੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਜਾਣਗੀਆਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬਹੁਤ ਕੰਮ ਆਉਣਗੀਆਂ। ਸਾਰਾ ਕੂੜਾ-ਕਚਰਾ, ਵਰਨਾ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਦੇਖੋ ਕੋਈ ਵੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਲੋਕ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ dustbin ਮੰਨ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਅਤੇ ਜਿਤਨਾ ਵੱਡਾ ਆਦਮੀ, ਓਨਾ ਵੱਡਾdustbin ਮੰਨਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੂੜਾ-ਕਚਰਾ ਸੁੱਟਦੇ ਹੀ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅਤੇ ਅਸੀਂ ਵੀ ਉਸ ਕੂੜੇ-ਕਚਰੇ ਨੂੰ ਸੰਪਤੀ ਮੰਨ ਲੈਂਦੇ ਹਾਂ। ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਮਨ-ਮੰਦਿਰ ਨੂੰ ਜਿਤਨਾ ਸਾਫ਼ ਰੱਖਾਂਗੇ , ਓਨਾ ਫਾਇਦਾ ਹੋਵੇਗਾ।
ਦੂਸਰਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ - ਕੀ ਕਦੇ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਥਾਣੇ ਦੇ ਕਲਚਰ ’ਤੇ ਬਲ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸਾਡਾ ਥਾਣਾ ਇੱਕ ਸਮਾਜਿਕ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦਾ ਕੇਂਦਰ ਕਿਵੇਂ ਬਣੇ, ਉਸ ਦਾ environment, ਅੱਜ ਥਾਣਾ ਦੇਖੋ ਸਵੱਛਤਾ ਦਾ ਭਾਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਠੀਕ ਹੈ। ਕੁਝ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਥਾਣੇ ਬਹੁਤ ਪੁਰਾਣੇ ਹਨ, ਜਰਜਰ ਹਨ, ਇਹ ਮੈਂ ਜਾਣਦਾ ਹਾਂ, ਲੇਕਿਨ ਸਾਫ਼-ਸੁਥਰਾ ਰੱਖਣਾ ਤਾਂ ਕੋਈ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਕੰਮ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਅਸੀਂ ਤੈਅ ਕਰੀਏ ਕਿ ਮੈਂ ਜਿੱਥੇ ਜਾਵਾਂਗਾ ਮੇਰੇ ਹੱਥ ਦੇ ਹੇਠਾਂ 50 - 100 - 200, ਜੋ ਵੀ ਥਾਣੇ ਹੋਣਗੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ 12-15 ਚੀਜ਼ਾਂ ਮੈਂ ਕਾਗਜ਼ ’ਤੇ ਤੈਅ ਕਰਾਂਗਾ, ਇਹ ਬਿਲਕੁਲ ਪੱਕਾ ਕਰ ਦੇਵਾਂਗਾ। ਵਿਅਕਤੀ ਨੂੰ ਮੈਂ ਬਦਲ ਪਾਵਾਂ, ਨਾ ਬਦਲ ਪਾਵਾਂ, ਵਿਵਸਥਾ ਨੂੰ ਮੈਂ ਬਦਲ ਸਕਦਾ ਹਾਂ। ਮੈਂ environment ਨੂੰ ਬਦਲ ਸਕਦਾ ਹਾਂ। ਕੀ ਤੁਹਾਡੀ priority ਵਿੱਚ ਇਹ ਚੀਜ਼ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਦੇਖੋ ਫਾਈਲਾਂ ਕਿਵੇਂ ਰੱਖਣੀਆਂ, ਚੀਜ਼ਾਂ ਕਿਵੇਂ ਰੱਖਣੀਆਂ, ਕੋਈ ਆਏ ਤਾਂ ਬੁਲਾਉਣਾ, ਬਿਠਾਉਣਾ, ਇਹ ਛੋਟੀਆਂ-ਛੋਟੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਤੁਸੀਂ ਕਰ ਲਓ।
ਕੁਝ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਲੋਕ ਜਦੋਂ ਨਵੀਂ ਡਿਊਟੀ ‘ਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਮੇਰਾ ਰੋਹਬ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਦਿਖਾਵਾਂ। ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮੈਂ ਡਰਾ ਦੇਵਾਂ, ਮੈਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਪਣਾ ਹੁਕਮਾ ਛੱਡ ਦੇਵਾਂ। ਅਤੇ ਜੋ anti-social element ਹਨ ਉਹ ਤਾਂ ਮੇਰੇ ਨਾਮ ਤੋਂ ਹੀ ਕੰਬਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਜੋ ਸਿੰਘਮ ਵਾਲੀਆਂ ਫਿਲਮਾਂ ਦੇਖ ਕੇ ਜੋ ਵੱਡੇ ਬਣਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਵਿੱਚ ਇਹ ਭਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਕਾਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕੰਮ ਛੁਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਤੁਸੀਂ, ਤੁਹਾਡੇ ਹੱਥ ਦੇ ਨੀਚੇ ਜੇਕਰ 100-200 ਲੋਕ ਹਨ, 500 ਲੋਕ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਆਲਿਟੀ ਵਿੱਚ ਚੇਂਜ ਕਿਵੇਂ ਆਏ, ਇੱਕ ਅੱਛੀ ਟੀਮ ਕਿਵੇਂ ਬਣੇ, ਤੁਹਾਡੀ ਸੋਚ ਅਨੁਸਾਰ ਅੱਛਾ, ਤੁਸੀਂ ਦੇਖੋ, ਤੁਹਾਡਾ ਦੇਖਣ ਦਾ ਤਰੀਕਾ ਬਦਲ ਜਾਵੇਗਾ।
ਸਧਾਰਨ ਮਾਨਵੀ ‘ਤੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਕਿ ਸਧਾਰਨ ਮਾਨਵੀ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰੇਮ ਦਾ ਸੇਤੂ ਜੋੜਨਾ ਹੈ, ਤੈਅ ਕਰ ਲਓ। ਅਗਰ ਤੁਸੀਂ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਦਾ ਕਰੋਗੇ ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਉਮਰ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਲੇਕਿਨ ਪ੍ਰੇਮ ਦਾ ਸੇਤੂ ਜੋੜਾਂਗੇ ਤਾਂ ਰਿਟਾਇਰ ਹੋ ਜਾਓਗੇ ਤਦ ਵੀ ਜਿੱਥੇ ਤੁਹਾਡੀ ਪਹਿਲੀ ਡਿਊਟੀ ਰਹੀ ਹੋਵੇਗੀ, ਉੱਥੋਂ ਦੇ ਲੋਕ ਤੁਹਾਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਨਗੇ ਕਿ 20 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਅਜਿਹਾ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਅਫਸਰ ਸਾਡੇ ਇੱਥੇ ਆਇਆ ਸੀ, ਭਾਸ਼ਾ ਤਾਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ ਸੀ, ਲੇਕਿਨ ਜੋ ਉਸ ਦਾ ਵਿਵਹਾਰ ਸੀ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦਿਲਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਿਆ ਸੀ। ਤੁਸੀਂ ਇੱਕ ਵਾਰ ਜਨ-ਸਧਾਰਨ ਦੇ ਦਿਲ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਲਓਗੇ, ਸਭ ਬਦਲ ਜਾਵੇਗਾ।
ਇੱਕ ਪੁਲਿਸਿੰਗ ਵਿੱਚ ਮਾਨਤਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਜਦੋਂ ਨਵਾਂ-ਨਵਾਂ ਸੀਐੱਮ ਬਣਿਆ ਤਾਂ ਗੁਜਰਾਤ ਵਿੱਚ ਦੀਵਾਲੀ ਦੇ ਬਾਅਦ ਨਵਾਂ ਸਾਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਤਾਂ ਸਾਡੇ ਇੱਥੇ ਇੱਕ ਫੰਕਸ਼ੋਨ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਦੀਵਾਲੀ ਮਿਲਣ ਦਾ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਉਸ ਵਿੱਚ regular ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਮੈਂ ਵੀ ਜਾਂਦਾ ਹਾਂ। ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਪਹਿਲਾਂ ਜੋ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਜਾਂਦੇ ਸਨ ਉਹ ਜਾ ਕੇ ਮੰਚ ‘ਤੇ ਬੈਠਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਬੋਲਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਸ਼ੁਭਕਾਮਨਾਵਾਂ ਦੇ ਕੇ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦੇ ਸਨ। ਮੈਂ ਉੱਥੇ ਜਿੰਨੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਦਾ ਸੀ, ਤਾਂ ਮੈਂ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਜਦੋਂ ਗਿਆ ਤਾਂ ਉੱਥੇ ਜੋ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਰੋਕਿਆ। ਬੋਲੇ, ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਨਾਲ ਹੱਥ ਕਿਉਂ ਮਿਲਿਆ ਰਹੇ ਹੋ, ਨਾ ਮਿਲਾਓ। ਹੁਣ ਉਸ ਵਿੱਚ ਕਾਂਸਟੇਸਬਲ ਵੀ ਹੁੰਦੇ ਸਨ, ਛੋਟੇ-ਮੋਟੇ ਹਰ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਮੁਲਾਜ਼ਿਮ ਹੁੰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਕਰੀਬ 100-150 ਦੀ gathering ਹੁੰਦੀ ਸੀ। ਮੈਂ ਕਿਹਾ ਕਿਉਂ? ਅਰੇ ਬੋਲੇ, ਸਾਹਿਬ ਤੁਹਾਡੇ ਤਾਂ ਹੱਥ ਅਜਿਹੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਹੱਥ ਮਿਲਾਉਂਦੇ-ਮਿਲਾਉਂਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਸ਼ਾਮ ਨੂੰ ਤੁਹਾਡੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਸੋਜ ਆ ਜਾਵੇਗੀ ਅਤੇ treatment ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ। ਮੈਂ ਕਿਹਾ, ਇਹ ਕਿਉਂ ਸੋਚਿਆ ਤੁਸੀਂ ? ਉਹ ਵੀ ਸਮਝਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਿਲ ਰਿਹਾ ਹਾਂ ਉਸ ਦਾ ਹੱਥ ਬੜਾ ਸਧਾਰਨ ਹੈ ਤਾਂ ਮੈਂ ਉਸ ਨਾਲ ਉਸੇ ਪ੍ਰਕਾਰ ਨਾਲ ਮਿਲਾਂਗਾ। ਲੇਕਿਨ ਇੱਕ ਸੋਚ, ਪੁਲਿਸ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਹੋਵੇਗਾ। ਉਹ ਗਾਲੀ ਬੋਲੇਗਾ, ਤੂੰ-ਤੂੰ ਫਟਕਾਰ ਕਰੇਗਾ, ਇਹ ਕਲਪਨਾ ਗਲਤ ਹੈ ਜੀ।
ਇਸ ਕੋਰੋਨਾ ਕਾਲਖੰਡ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇਹ ਜੋ ਯੂਨੀਫਾਰਮ ਵਿੱਚ ਜੋ ਬਣੀ-ਬਣਾਈ ਛਵੀ ਹੈ, ਉਹ ਪੁਲਿਸ real ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਉਹ ਵੀ ਇੱਕ ਇਨਸਾਨ ਹੈ। ਉਹ ਵੀ ਆਪਣੀ ਡਿਊਟੀ ਮਾਨਵਤਾ ਦੇ ਹਿਤ ਦੇ ਲਈ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਹ ਇਸ ਜਨ-ਸਧਾਰਨ ਵਿੱਚ ਭਰੇਗਾ ਸਾਡੇ ਆਪਣੇ ਵਿਵਹਾਰ ਨਾਲ। ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਵਿਵਹਾਰ ਨਾਲ ਇਹ ਪੂਰਾ character ਕਿਵੇਂ ਬਦਲ ਸਕਦੇ ਹਾਂ?
ਉਸੇ ਪ੍ਰਕਾਰ ਨਾਲ ਮੈਂ ਦੇਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ political leaders ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੁਕਾਬਲਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਯੂਨੀਫਾਰਮ ਵਿੱਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਅਜਿਹਾ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੈਂ ਅਜਿਹਾ ਕਰਾਂਗਾ ਤਾਂ ਮੇਰਾ ਬਰਾਬਰ ਜਮੇਗਾ ਅਤੇ 5-50 ਤਾਲੀਆਂ ਵਜਾਉਣ ਉਹ ਤਾਂ ਮਿਲ ਹੀ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਸਾਨੂੰ ਭੁੱਲਣਾ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ ਕਿ ਅਸੀਂ ਇੱਕ democratic ਵਿਵਸਥਾ ਹਾਂ। ਲੋਕਤੰਤਰ ਵਿੱਚ ਦਲ ਕੋਈ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਜਨ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਦਾ ਇੱਕ ਬੜਾ ਮਹੱਤਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਜਨ-ਪ੍ਰਤੀਨਿਧੀ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕਰਨ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਲੋਕਤਾਂਤ੍ਰਿਕ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਕਰਨਾ। ਉਸ ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਡੇ differences ਹੋਣ ਤਾਂ ਵੀ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਤਰੀਕੇ ਨੂੰ ਸਾਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਮੇਰਾ ਆਪਣਾ ਅਨੁਭਵ ਦੱਸ ਰਿਹਾ ਹਾਂ। ਮੈਂ ਜਦੋਂ ਨਵਾਂ-ਨਵਾਂ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਬਣਿਆ ਤਾਂ ਇਹ ਜੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ ਨਾ ਅਤੁਲ, ਉਹ ਉਸ ਸਮੇਂ ਮੈਨੂੰ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦੇ ਰਹੇ ਸੀ। ਅਤੇ ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅੰਡਰ ਟ੍ਰੇਂਡ ਹੋਇਆ ਹਾਂ। ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਮੇਰੇ security in charge ਸਨ। CM Security ਦੇ।
ਤਾਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਕੀ ਹੋਇਆ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਪੁਲਿਸ, ਤਾਮਝਾਮ, ਮੈਨੂੰ mentally ਮੈਂ ਫਿੱਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਮੈਨੂੰ ਬਹੁਤ ਅਟਪਟਾ ਲਗਦਾ ਹੈ, ਲੇਕਿਨ ਮਜਬੂਰਨ ਮੈਨੂੰ ਉਸ ਵਿੱਚ ਰਹਿਣਾ ਪੈਂਦਾ ਸੀ। ਅਤੇ ਕਦੇ-ਕਦੇ ਮੈਂ ਕਾਨੂੰਨ-ਨਿਯਮ ਤੋੜ ਕੇ ਕਾਰ ਤੋਂ ਉਤਰ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਭੀੜ ਵਿੱਚ ਉਤਰ ਕੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਹੱਥ ਮਿਲਾ ਲੈਂਦਾ ਸੀ। ਤਾਂ ਇੱਕ ਦਿਨ ਅਤੁਲ ਕਰਵਲ ਨੇ ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਟਾਈਮ ਲਿਆ। ਮੇਰੇ ਚੈਂਬਰ ਵਿੱਚ ਮਿਲਣ ਆਏ। ਸ਼ਾਇਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਹੈ ਕਿ ਨਹੀਂ ਮੈਨੂੰ ਪਤਾ ਨਹੀਂ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਮੈਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀ। ਕਾਫ਼ੀ ਜੂਨੀਅਰ ਸਨ ਉਹ, ਮੈਂ ਅੱਜ ਤੋਂ 20 ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹਾਂ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਅੱਖ ਵਿੱਚ ਅੱਖ ਮਿਲਾ ਕੇ ਆਪਣੀ ਨਾਰਾਜ਼ਗੀ ਵਿਅਕਤ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਸਾਹਿਬ ਤੁਸੀਂ ਇਵੇਂ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੇ, ਕਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਉਤਰ ਸਕਦੇ, ਤੁਸੀਂ ਇਵੇਂ ਭੀੜ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੇ। ਮੈਂ ਕਿਹਾ, ਭਾਈ ਮੇਰੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਦੇ ਤੁਸੀਂ ਮਾਲਿਕ ਹੋ ਕੀ? ਇਹ ਤੁਸੀਂ ਤੈਅ ਕਰੋਗੇ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਕੀ ਕਰਨਾ ਹੈ ਕੀ ਨਹੀਂ ? ਉਹ ਜ਼ਰਾ ਵੀ ਹਿੱਲੇ ਨਹੀਂ, ਮੈਂ ਉਸ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਬੋਲ ਰਿਹਾ ਹਾਂ ਅੱਜ। ਉਹ ਜ਼ਰਾ ਵੀ ਹਿੱਲੇ ਨਹੀਂ, ਡਿੱਗੇ ਨਹੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਸਾਫ਼ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਾਹਿਬ ਤੁਸੀਂ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਨਹੀਂ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਰਾਜ ਦੀ ਸੰਪਤੀ ਹੋ। ਅਤੇ ਮੇਰੀ ਇਸ ਸੰਪਤੀ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣਾ ਜ਼ਿੰਮੇਦਾਰੀ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਿਯਮਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਇਹ ਮੇਰਾ ਤਾਕੀਦ ਰਹੇਗੀ ਅਤੇ ਮੈਂ ਨਿਯਮਾਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕਰਵਾਵਾਂਗਾ।
ਇੱਕ ਹੋਰ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ-ਦੇਖੋ ਇਨ੍ਹੀਂ ਦਿਨੀਂ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਨੇ ਬਹੁਤ ਬੜੀ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਾਨੂੰ ਜੋ ਕੰਮ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਡੀ Constabulary level ਦੀ ਜੋ information ਹੁੰਦੀ ਸੀ, intelligence ਹੁੰਦੀ ਸੀ, ਉਸ ਤੋਂ ਪੁਲਿਸਿੰਗ ਦਾ ਕੰਮ ਚੰਗੇ ਢੰਗ ਨਾਲ ਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਬਦਕਿਸਮਤੀ ਨਾਲ ਉਸ ਵਿੱਚ ਥੋੜ੍ਹੀ ਕਮੀ ਆਈ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ compromise ਨਾ ਹੋਣ ਦਿਓ। Constabulary level ਦੀ intelligence ਪੁਲਿਸਿੰਗ ਦੇ ਲਈ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੀ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕਮੀ ਨਾ ਆਉਣ ਦਿਓ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੀਆਂ assets, ਆਪਣੇ ਰਿਸੋਰਸਸ, ਇਸ ਨੂੰ ਜਿੰਨਾ ਪਣਪਾ ਸਕਦੇ ਹੋ, ਪਣਪਾਓ, ਪਰ ਥਾਣੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬਲ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰੋਤਸਾਹਿਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਲੇਕਿਨ ਇਨ੍ਹੀਂ ਦਿਨੀਂ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਇਤਨੀ ਬੜੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਸਰਲਤਾ ਨਾਲ ਉਪਲਬਧ ਹੈ, ਇਨ੍ਹੀਂ ਦਿਨੀਂ ਜਿਤਨੇ ਵੀ ਕ੍ਰਾਈਮ detect ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਬਹੁਤ ਮਦਦ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਚਾਹੇ ਸੀਸੀਟੀਵੀ ਕੈਮਰਾ ਫੁਟੇਜ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਮੋਬਾਈਲ ਟ੍ਰੈਕਿੰਗ ਹੋਵੇ, ਤੁਹਾਡੀ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਮਦਦ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਚੰਗੀ ਚੀਜ਼ ਹੈ ਲੇਕਿਨ ਇਨ੍ਹੀਂ ਦਿਨੀਂ ਜਿਤਨੇ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਲੋਕ suspend ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਵੀ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਕਿਤੇ ਬਦਤਮੀਜ਼ੀ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਕਿਤੇ ਗੁੱਸਾ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਕਈ ਬੈਲੰਸ ਖੋ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਕਦੇ ਜ਼ਰੂਰਤ ਤੋਂ ਅਧਿਕ ਕੁਝ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਦੂਰ ਕੋਈ ਵੀਡੀਓ ਉਤਾਰਦਾ ਹੈ, ਪਤਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਉਹ ਵੀਡੀਓ ਵਾਇਰਲ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ ਇਤਨਾ ਵੱਡਾ ਮੀਡੀਆ ਦਾ ਪ੍ਰੈਸ਼ਰ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵੈਸੇ ਵੀ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਬੋਲਣ ਦੇ ਲਈ ਜ਼ਿਆਦਾ ਲੋਕ ਮਿਲ ਹੀ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਆਖ਼ਿਰਕਾਰ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਲਈ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ suspend ਕਰਨਾ ਹੀ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਪੂਰੇ career ਵਿੱਚ ਧੱਬਾ ਲਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਜਿਵੇਂ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਮਦਦ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਮੁਸੀਬਤ ਵੀ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ trained ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ। ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਨੂੰ ਸਕਾਰਾਤਮਕ ਅੱਛੇ ਤੋਂ ਅੱਛਾ, ਜ਼ਿਆਦਾ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਉਪਯੋਗ ਕਿਵੇਂ ਹੋਵੇ, ਇਸ ਉੱਤੇ ਬਲ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਮੈਂ ਦੇਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਪੂਰੇ ਬੈਚ ਵਿੱਚ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਦੇ background ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਬਹੁਤ ਹਨ। ਅੱਜ information ਦੀ ਕਮੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਜੀ। ਅੱਜ information ਦਾ analysis ਅਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚੋਂ ਹੀ ਸਹੀ ਚੀਜ਼ ਕੱਢਣਾ, big data ਅਤੇ artificial intelligence, social media ਇਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਆਪਣੇ- ਆਪ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਨਵੇਂ ਹਥਿਆਰ ਬਣ ਗਏ ਹਨ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਟੋਲੀ ਬਣਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜੋੜਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਅਤੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਨਹੀਂ ਹੈ ਕਿ ਹਰ ਕੋਈ ਵਧੀ ਹੋਈ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਦਾ ਐਕਸਪਰਟ ਹੋਵੇ।
ਮੈਂ ਇੱਕ ਉਦਾਹਰਣ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ। ਜਦੋਂ ਮੈਂ ਸੀਐੱਮ ਸੀ ਤਾਂ ਮੇਰੀ ਸਿਕਿਊਰਿਟੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕਾਂਸਟੇਬਲ ਸੀ। ਕਾਂਸਟੇਬਲ ਜਾਂ ਥੋੜ੍ਹਾ ਉਸ ਤੋਂ ਉੱਪਰ ਦਾ ਹੋਵੇਗਾ, ਮੈਨੂੰ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ, ਯੂਪੀਏ ਗਵਰਨਮੈਂਟ ਸੀ ਅਤੇ ਇੱਕ email, ਉਹ email correct ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਅਤੇ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਲਈ ਇਹ ਚਿੰਤਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਸੀ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ। ਤਾਂ ਇਹ ਚੀਜ਼ਾਂ ਅਖ਼ਬਾਰ ਵਿੱਚ ਵੀ ਆਈਆਂ। ਮੇਰੀ ਟੋਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਮ 12ਵੀਂ ਜਮਾਤ ਪੜ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਇੱਕ ਨੌਜਵਾਨ ਸੀ, ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਲਈ। ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਜਾਵੋਗੇ, ਉਸ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ correct ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਸ਼ਾਇਦ ਗ੍ਰਹਿ ਮੰਤਰੀ ਚਿਦੰਬਰਮ ਜੀ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਬੁਲਾਇਆ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਦਿੱਤਾ। ਯਾਨੀ ਕਿ ਕੁਝ ਹੀ ਅਜਿਹੇ ਲੋਕ ਹੁੰਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਾਸ ਵਿਧਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਸਾਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਢੂੰਡਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਉਪਯੋਗ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਲਗਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਅਗਰ ਇਹ ਤੁਸੀਂ ਕਰਦੇ ਹੋ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਦੇਖੋ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਨਵੇਂ ਹਥਿਆਰ ਬਣ ਜਾਣਗੇ, ਇਹ ਤੁਹਾਡੀ ਨਵੀਂ ਸ਼ਕਤੀ ਬਣ ਜਾਵੇਗੀ। ਅਗਰ ਤੁਹਾਡੇ ਪਾਸ 100 ਪੁਲਿਸ ਦਾ ਬਲ ਹੈ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਧਨਾਂ 'ਤੇ ਅਗਰ ਤੁਹਾਡੀ ਤਾਕਤ ਆ ਗਈ, information ਦੇ analysis ਵਿੱਚ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਦਾ ਉਪਯੋਗ ਕੀਤਾ; ਤੁਸੀਂ 100 ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਜਾਵੋਗੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਹੋ ਜਾਣਗੇ ਇਤਨੀ ਤਾਕਤ ਵਧ ਜਾਵੇਗੀ, ਤੁਸੀਂ ਉਸ 'ਤੇ ਜ਼ੋਰ ਦਿਓ।
ਦੂਸਰਾ, ਤੁਸੀਂ ਦੇਖਿਆ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਪਹਿਲਾਂ natural calamities ਹੁੰਦੀਆਂ ਸਨ, ਬਹੁਤ ਹੜ੍ਹ ਆ ਗਿਆ, ਭੂਚਾਲ ਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਕੋਈ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਐਕਸੀਡੈਂਟ ਹੋ ਗਿਆ, ਸਾਈਕਲੋਨ ਆ ਗਿਆ। ਤਾਂ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਫੌਜ ਦੇ ਲੋਕ ਉੱਥੇ ਪਹੁੰਚਦੇ ਸਨ। ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਲਗਦਾ ਸੀ ਭਈ ਚਲੋ ਇਹ ਫੌਜ ਦੇ ਲੋਕ ਆ ਗਏ ਹਨ, ਹੁਣ ਇਸ ਮੁਸੀਬਤ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਣ ਦੇ ਲਈ ਸਾਨੂੰ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਮਦਦ ਮਿਲ ਜਾਵੇਗੀ, ਇਹ ਵੱਡਾ ਸੁਭਾਵਿਕ ਬਣ ਗਿਆ ਸੀ। ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ SDRF ਅਤੇ NDRF ਦੇ ਕਾਰਨ ਸਾਡੀ ਪੁਲਿਸ ਫੋਰਸ ਦੇ ਹੀ ਜਵਾਨ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਜੋ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਜਿਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਨਾਲ ਟੀਵੀ ਦਾ ਧਿਆਨ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ‘ਤੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਪੈਸ਼ਲ ਯੂਨੀਫਾਰਮ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ, ਅਤੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੌੜ ਰਹੇ ਹਨ, ਮਿੱਟੀ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੌੜ ਰਹੇ ਹਨ, ਪੱਥਰਾਂ ‘ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਵੱਡੀਆਂ-ਵੱਡੀਆਂ ਸ਼ਿਲਾਵਾਂ ਉਠਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਨੇ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਪਹਿਚਾਣ ਬਣਾ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਪੁਲਿਸ ਵਿਭਾਗ ਦੀ।
ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸਾਰਿਆਂ ਨੂੰ ਤਾਕੀਦ ਕਰਾਂਗਾ ਕਿ ਆਪ ਆਪਣੇ ਇਲਾਕੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ SDRF ਅਤੇ NDRF ਦੇ ਕੰਮ ਲਈ ਜਿਤਨੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਟੋਲੀਆਂ ਤੁਸੀਂ ਤਿਆਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਰਨੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ। ਤੁਹਾਡੇ ਪੁਲਿਸ ਬੇੜੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਅਤੇ ਉਸ ਇਲਾਕੇ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ।
ਅਗਰ ਆਪ natural calamities ਵਿੱਚ ਜਨਤਾ ਦੀ ਮਦਦ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਬਲ ਦੀ ਕਿਉਂਕਿ ਡਿਊਟੀ ਤਾਂ ਤੁਹਾਡੀ ਆ ਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਲੇਕਿਨ ਇਹ ਇੱਕ ਮਹਾਰਤ ਹੈ ਤਾਂ ਬੜੀ ਅਸਾਨੀ ਨਾਲ ਇਸ ਡਿਊਟੀ ਨੂੰ ਤੁਸੀਂ ਸੰਭਾਲ਼ ਸਕਦੇ ਹੋ ਅਤੇ ਇਨ੍ਹੀਂ ਦਿਨੀਂ ਇਸ ਦੀ requirement ਵਧਦੀ ਚਲੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਅਤੇ through NDRF, through SDRF ਤੁਸੀਂ ਪੂਰੇ ਪੁਲਿਸ ਬੇੜੇ ਦੀ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਛਵੀ, ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਪਹਿਚਾਣ ਅੱਜ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਬਣ ਰਹੀ ਹੈ।
ਗਰਵ ਦੇ ਨਾਲ ਅੱਜ ਦੇਸ਼ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਦੇਖੋ ਭਈ ਇਸ ਸੰਕਟ ਦੀ ਘੜੀ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚ ਗਏ, ਇਮਾਰਤ ਗਿਰ ਗਈ, ਲੋਕ ਦਬੇ ਸਨ, ਪਹੁੰਚ ਗਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੱਢਿਆ।
ਮੈਂ ਚਾਹਾਂਗਾ ਕਿ ਅਨੇਕ ਅਜਿਹੇ ਖੇਤਰ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਤੁਸੀਂ ਦੇਖਿਆ ਹੋਵੇਗਾ training ਦਾ ਬਹੁਤ ਵੱਡਾ ਮੱਹਤਵ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ training ਨੂੰ ਕਦੇ ਘੱਟ ਨਾ ਆਂਕੀਏ। ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰੀ ਮੁਲਾਜ਼ਿਮ ਦੇ ਲਈ training ਨੂੰ punishment ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਯਾਨੀ ਕੋਈ ਨਿਕੰਮਾ ਅਫਸਰ ਹੋਵੇਗਾ ਤਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦੇ ਕੰਮ ਵਿੱਚ ਲਗਾਇਆ ਹੋਵੇਗਾ, ਅਜਿਹਾ impression ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਨੂੰ ਇਤਨਾ ਨੀਚੇ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਡੀ ਸਾਰੀ good governance ਦੀਆਂ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦੀ ਜੜ ਵਿੱਚ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚੋਂ ਸਾਨੂੰ ਬਾਹਰ ਆਉਣਾ ਹੋਵੇਗਾ।
ਦੇਖੋ ਮੈਂ ਅਤੁਲ ਕਰਵਾਲ ਦੀ ਦੁਬਾਰਾ ਤਾਰੀਫ ਕਰਨਾ ਚਾਹਾਂਗਾ ਅੱਜ। ਅਤੁਲ ਨੂੰ ਉਸ ਦਾ, ਉਹ ਵੀ technology background ਦੇ ਹਨ, ਐਵਰੇਸਟ ਹੋ ਆਏ ਹਨ, ਬੜੇ ਸਾਹਸਿਕ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਲਈ ਪੁਲਿਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਵੀ ਪਦ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਮੈਂ ਨਹੀਂ ਮੰਨਦਾ ਹਾਂ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਹੈ। ਲੇਕਿਨ ਅੱਜ ਤੋਂ ਕੁਝ ਸਾਲ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਖੁਦ ਨੇ choice ਨਾਲ ਲਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਆਕੇ ਕੰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਸ ਵਾਰ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਖੁਦ ਨੇ choice ਨਾਲ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਤਾਂ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦਾ ਕੰਮ ਦਿਓ ਅਤੇ ਉਹ ਅੱਜ ਉੱਥੇ ਆਏ ਹਨ। ਇਸ ਦੀ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਅਹਿਮੀਅਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ ਜੀ। ਮੈਂ ਚਾਹਾਂਗਾ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਮਹੱਤਵ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ।
ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇੱਕ ਮਿਸ਼ਨ ਕਰਮਯੋਗੀ, ਹੁਣੇ ਦੋ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕੈਬਨਿਟ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਬਹੁਤ ਬੜੀ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਠਾ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ ਇਸ ਟ੍ਰੇਨਿਗ ਦੀ activity ਨੂੰ। ਇੱਕ ਮਿਸ਼ਨ ਕਰਮਯੋਗੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੇਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ।
ਮੈਨੂੰ ਲਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਇੱਕ ਆਪਣਾ ਅਨੁਭਵ ਹੋਰ ਦੱਸਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ। ਮੈਂ ਗੁਜਰਾਤ ਇੱਕ 72 ਘੰਟੇ ਦਾ capsule ਬਣਾਇਆ ਸੀ ਮੈਂ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦਾ ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਅਫਸਰਾਂ ਨੂੰ ਤਿੰਨ-ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਦੇ ਲਈ ਸਭ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਮੁਲਾਜ਼ਿਮ ਦੇ ਲਈ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਸੀ 72 ਘੰਟੇ ਕੀਤੀ। ਅਤੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਖੁਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਫੀਡਬੈਕ ਲੈਂਦਾ ਸੀ ਕੀ ਅਨੁਭਵ ਹੋਇਆ।
ਜਦੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਦਾ ਕਾਲਖੰਡ ਸੀ ਤਾਂ ਇੱਕ 250 ਲੋਕ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਲਈ ਸੀ, ਮੈਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ਕੀਤੀ, ਪੁੱਛਿਆ ਭਾਈ ਕਿਵੇਂ ਰਿਹਾ ਇਨ੍ਹਾਂ 72 ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ ? ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਸਾਹਿਬ 72 ਘੰਟਿਆਂ ਨੂੰ ਜ਼ਰਾ ਵਧਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਸਾਡੇ ਲਈ ਬਹੁਤ ਉਪਯੋਗੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਕੁਝ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੁਲਿਸ ਵਾਲਾ ਖੜ੍ਹਾ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਨੂੰ ਮੈਂ ਪੁੱਛਿਆ ਕਿ ਭਾਈ ਤੁਹਾਡਾ ਕੀ ਅਨੁਭਵ ਹੈ ? ਤਾਂ ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਕਿਹਾ, ਸਾਹਿਬ ਇਨ੍ਹਾਂ 72 ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਹੁਣ ਤੱਕ ਪੁਲਿਸ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਇਨ੍ਹਾਂ 72 ਘੰਟਿਆਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇਨਸਾਨ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੀ ਬਹੁਤ ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਸੀ। ਉਹ ਕਹਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਮਾਨਤਾ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਮੈਂ ਇਨਸਾਨ ਹਾਂ, ਸਭ ਲੋਕ ਇਹੀ ਦੇਖਦੇ ਸਨ ਕਿ ਮੈਂ ਪੁਲਿਸਵਾਲਾ ਹਾਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ 72 ਘੰਟਿਆਂ ਦੀ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤਾ ਕਿ ਮੈਂ ਸਿਰਫ ਪੁਲਿਸ ਨਹੀਂ ਹਾਂ, ਮੈਂ ਇੱਕ ਇਨਸਾਨ ਹਾਂ।
ਦੇਖੋ, ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦੀ ਇਹ ਤਾਕਤ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਸਾਨੂੰ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ, ਹੁਣ ਜਿਵੇਂ ਤੁਹਾਡੇ ਇੱਥੇ ਪਰੇਡ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੱਕਾ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਪਰੇਡ ਦੇ ਜੋ ਘੰਟੇ ਹਨ ਇੱਕ ਮਿੰਟ ਘੱਟ ਨਹੀਂ ਹੋਣ ਦੇਵਾਂਗੇ। ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੀ ਸਿਹਤ ਦੀ ਜਿਤਨੀ ਚਿੰਤਾ ਕਰੋ, ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ ਨੂੰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪੁੱਛਦੇ ਰਹੋ, ਸਿਹਤ ਕਿਵੇਂ ਹੈ, ਐਕਸਰਸਾਈਜ਼ ਕਰਦੇ ਹੋ ਨਹੀਂ ਕਰਦੇ ਹੋ, weight ਕੰਟਰੋਲ ਰੱਖਦੇ ਹੋ ਕਿ ਨਹੀਂ ਰੱਖਦੇ ਹੋ, ਮੈਡੀਕਲ ਚੈੱਕਅੱਪ ਕਰਾਉਂਦੇ ਹੋ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਉਦੇ ਹੋ। ਇੰਨਾ ਸਾਰੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ‘ਤੇ ਬਲ ਦਿਓ ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਹਾਡਾ ਖੇਤਰ ਅਜਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਜਿਸ ਵਿੱਚ physical fitness ਸਿਰਫ ਯੂਨੀਫਾਰਮ ਵਿੱਚ ਚੰਗੇ ਦਿਖਣ ਦੇ ਲਈ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਤੁਹਾਡੀ ਡਿਊਟੀ ਹੀ ਅਜਿਹੀ ਹੈ ਕਿ ਤੁਹਾਨੂੰ ਇਸ ਨੂੰ ਕਰਨਾ ਪਵੇਗਾ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਨੂੰ ਅਗਵਾਈ ਕਰਨੀ ਹੋਵੇਗੀ। ਅਤੇ ਸਾਡੇ ਇੱਥੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ
ਯਤ੍ ਯਤ੍ ਆਚਰਤਿ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ:,
ਤਤ੍, ਤਤ੍, ਇਵ, ਇਤਰ:, ਜਨ,
ਸ:, ਯਤ੍ ਪ੍ਰਮਾਣਮ੍ ਕੁਰੂਤੇ, ਲੋਕ:,
ਤਤ੍, ਅਨੁਵਤਤੇ।।21।।
ਅਰਥਾਤ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਲੋਕ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਚਰਣ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਬਾਕੀ ਲੋਕ ਵੀ ਵੈਸਾ ਹੀ ਆਚਰਣ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਮੈਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਜਨਾਂ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਤੁਸੀਂ ਉਸ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠਤਾ ਨੂੰ ਸਿੱਧ ਕਰਨ ਦੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਇੱਕ ਅਵਸਰ ਮਿਲਿਆ ਹੈ, ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇੱਕ ਜ਼ਿੰਮੇਦਾਰੀ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਅਤੇ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਨਾਲ ਅੱਜ ਮਾਨਵ ਜਾਤੀ ਗੁਜਰ ਰਹੀ ਹੈ, ਉਸ ਮਾਨਵ ਜਾਤੀ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਦੇ ਲਈ ਸਾਡੇ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਤਿਰੰਗੇ ਦੀ ਆਨ-ਬਾਨ-ਸ਼ਾਨ ਦੇ ਲਈ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਸੰਵਿਧਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਪੂਰਨ ਸਮਰਪਣ ਦੇ ਨਾਲ ਸੇਵਾ ਪਰਮੋ ਧਰਮ:; ਰੂਲ ਦੀ ਆਪਣੀ ਇੱਕ ਮਹੱਤਤਾ ਹੈ ਲੇਕਿਨ ਰੋਲ, ਇਸ ਦੀ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਮਹੱਤਤਾ ਹੈ।
ਮੈਂ rule based ਕੰਮ ਕਰਾਂਗਾ ਕਿ role based ਕੰਮ ਕਰਾਂਗਾ। ਅਗਰ ਸਾਡਾ role based ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਨਾਂਗੇ ਤਾਂ rule ਤਾਂ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਫੌਲੋ ਹੋ ਜਾਣਗੇ। ਅਤੇ ਸਾਡਾ ਰੋਲ perfectly ਅਸੀਂ ਪਾਲਣ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੋਰ ਵਧ ਜਾਵੇਗਾ।
ਮੈਂ ਫਿਰ ਇੱਕ ਵਾਰ ਆਪ ਸਭ ਨੂੰ ਬਹੁਤ-ਬਹੁਤ ਸ਼ੁਭਕਾਮਨਾਵਾਂ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ ਅਤੇ ਮੈਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ ਕਿ ਖਾਕੀ ਦਾ ਸਨਮਾਨ ਵਧਾਉਣ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਡੀ ਤਰਫੋਂ ਕੋਈ ਕਮੀ ਨਹੀਂ ਰਹੇਗੀ। ਮੇਰੀ ਤਰਫੋਂ ਵੀ ਤੁਹਾਡੀ, ਤੁਹਾਡੇ ਪਰਿਵਾਰਜਨਾਂ ਦੀ, ਤੁਹਾਡੇ ਸਨਮਾਨ ਦੀ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਜ਼ਿੰਮੇਦਾਰੀਆਂ ਨਿਭਾਉਣ ਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਸ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਕਮੀ ਨਹੀਂ ਆਉਣ ਦੇਵਾਂਗਾ। ਇਸ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਦੇ ਨਾਲ ਅੱਜ ਦੇ ਇਸ ਸ਼ੁਭ ਅਵਸਰ ‘ਤੇ ਅਨੇਕ-ਅਨੇਕ ਸ਼ੁਭਕਾਮਨਾਵਾਂ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮੈਂ ਸ਼ੁਭਾਸਤੇਬੰਧਾ ਕਹਿੰਦਾ ਹਾਂ!
ਧੰਨਵਾਦ!