ਹਾਊਸਿੰਗ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਮਾਮਲੇ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਭਾਰਤ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਟੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਸਰਬੋਤਮ ਪਹੁੰਚ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ: ਹਰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਪੁਰੀ
ਜੀ.ਆਰ.ਆਈ.ਐੱਚ.ਏ. ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਵਿਵਹਾਰਕ ਤਬਦੀਲੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਰਤਾ ਅਤੇ ਸਵੱਛਤਾ ਲਈ ਇਮਾਰਤਾਂ ਦਾ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰਣਾਲੀ
ਸ਼ਹਿਰ ਮੌਜੂਦਾ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਨੂੰ ਸੰਤੁਲਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵੱਡੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲੈਂਦੇ ਹਨ
12 ਵੇਂ ਜੀ.ਆਰ.ਆਈ.ਐੱਚ.ਏ. ਸੰਮੇਲਨ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ
ਹਾਊਸਿੰਗ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਮਾਮਲੇ ਮੰਤਰਾਲਾ ਵਿੱਚ ਰਾਜ ਮੰਤੀ  ਸ਼੍ਰੀ ਹਰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਪੁਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਇਕ ਸੰਪੂਰਨ ਪਹੁੰਚ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਸੰਤੁਲਨ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਂਦੀ ਹੋਵੇ ,ਇਸ ਦੇ ਅਧਾਰ ਨੂੰ ਟਿਕਾਉ ਬਣਾਈ ਰੱਖਦਿਆਂ ਭਾਰਤ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਟੀਚਿਆਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ । ਅੱਜ ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਿਖੇ 12 ਵੇਂ ਜੀ.ਆਰ.ਆਈ.ਐੱਚ.ਏ. ਵਰਚੁਅਲ ਸੰਮੇਲਨ ਦੇ ਉਦਘਾਟਨੀ ਸੈਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕਰਦਿਆਂ ਸ੍ਰੀ ਪੁਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਜੀ.ਆਰ.ਆਈ.ਐੱਚ.ਏ. ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਇਮਾਰਤ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਕੋਈ ਵਿਅਕਤੀ ਆਰਕੀਟੈਕਚਰਲ ਡਿਜ਼ਾਇਨ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਸਤਿਕਾਰ, ਸਮਝ ਅਤੇ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦੀ ਪ੍ਰਬਲ ਭਾਵਨਾ ਮਹਿਸੂਸ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਸ੍ਰੀ ਪੁਰੀ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਇਮਾਰਤਾਂ ਸਥਿਰਤਾ ਅਤੇ ਸਵੱਛਤਾ ਲਈ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਵਿਵਹਾਰਕ ਤਬਦੀਲੀ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। 12 ਵੇਂ ਜੀ.ਆਰ.ਆਈ.ਐੱਚ.ਏ. ਵਰਚੁਅਲ ਸੰਮੇਲਨ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਹੈ ‘ਲਚਕੀਲੇ ਆਵਾਸ ਨੂੰ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤ ਕਰਨਾ’। ਭਾਰਤ ਦੇ ਮਾਨਯੋਗ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਸ਼੍ਰੀ ਵੈਂਕਈਆ ਨਾਇਡੂ ਨੇ ਗ੍ਰਹਿ ਕੌਂਸਲ ਅਤੇ ਲੋਕ ਨਿਰਮਾਣ ਵਿਭਾਗ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵਿਚਾਲੇ ਹੋਏ ਵਿਸ਼ਾਲ ਸਹਿਕਾਰਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਿਆਂ ਸਮਾਗਮ ਦੌਰਾਨ ਸ਼ਸ਼ਵਾਟ ਰਸਾਲੇ ਅਤੇ ‘30 ਕਹਾਣੀਆਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਇਮਾਰਤਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ’ਕਿਤਾਬ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ। ਵਰਚੁਅਲ ਸੰਮੇਲਨ ਵਿਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਜੀ.ਆਰ.ਆਈ.ਐੱਚ.ਏ. ਕੌਂਸਲ ਅਤੇ ਟੀਈਆਰਆਈ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਜਨਰਲ ਡਾ ਅਜੈ ਮਾਥੁਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਭਾਗੀਦਾਰ ਮੌਜੂਦ ਸਨ।
ਸ਼੍ਰੀ ਪੁਰੀ ਨੇ ਸਮੂਹ ਸਬੰਧਤ ਹਿੱਸੇਦਾਰਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਣ ਲਈ ਵਰਚੁਅਲ ਸੰਮੇਲਨ ਆਯੋਜਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਹੈਬੇਟੇਟ ਅਸੈਸਮੈਂਟ  ਕੌਂਸਲ ਲਈ ਗ੍ਰੀਨ ਰੇਟਿੰਗ ਦੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਸੰਮੇਲਨ ਦੌਰਾਨ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰੇ ਨਾਲ ਗਿਆਨ ਦੀ ਸਾਂਝ ਸਾਂਝੀ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਹਰੇ ਅਤੇ ਟਿਕਾਊ ਰਿਹਾਇਸ਼ੀ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਲਈ ਉਤਸ਼ਾਹ ਮਿਲੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਵਾਤਾਵਰਣ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਅਤੇ ਮੌਸਮ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਰਜੀਹ ਨੂੰ ਸਾਡੀ ਕੌਮ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਲਈ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਜੋਂ ਮਾਨਤਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਵੱਧ ਰਹੇ ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਨ ਬਾਰੇ ਬੋਲਦਿਆਂ ਸ੍ਰੀ ਹਰਦੀਪ ਸਿੰਘ ਪੁਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸ਼ਹਿਰੀ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਸਾਡੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਲੋੜੀਂਦੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ ਅਤੇ ਨਾਲ ਹੀ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਜਨਸੰਖਿਆ ਤਬਦੀਲੀ ਦੀ ਵਿਸ਼ਾਲਤਾ, ਸਥਿਰਤਾ ਨਾਲ ਨਜਿੱਠਣ ਦੇ ਵੀ ਯੋਗ ਹੋਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸ਼ਹਿਰ ਭਵਿੱਖ ਦੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਦੀਆਂ ਜ਼ਰੂਰਤਾਂ ਨਾਲ ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਾਉਣ, ਟਿਕਾਉ ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਾਈ ਰੱਖਣ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਉੱਤੇ ਵੱਧ ਰਹੇ ਸ਼ਹਿਰੀਕਰਨ ਦੇ ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਵੱਡੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। “ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੇ ਇਸ ਦੌਰ ਨੇ ਇਹ ਸਾਬਤ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰੀ ਸਮਾਰਟ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚਾ ਅਸੰਭਾਵਿਤ ਬਾਹਰੀਆਂ ਦਾ ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਸਾਡੀ ਕਿਵੇਂ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਹਾਊਸਿੰਗ ਅਤੇ ਰੀਅਲ ਅਸਟੇਟ ਸੈਕਟਰ ਵਿੱਚ ਨਿਰਮਾਣ ਟੈਕਨਾਲੌਜੀ ਸੁਧਾਰਾਂ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਲਈ ਵੱਖ ਵੱਖ ਉਪਾਅ ਕੀਤੇ ਹਨ। ਮਕਾਨ ਅਤੇ ਸ਼ਹਿਰੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੇ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਜਨਵਰੀ 2019 ਵਿਚ ਗਲੋਬਲ ਹਾਊਸਿੰਗ ਟੈਕਨਾਲੌਜੀ ਚੈਲੰਜ ਇੰਡੀਆ  ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ ਜਿਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਮਕਾਨ ਉਸਾਰੀ ”ਦੀ ਇਕ ਮਿਸਾਲੀ ਤਬਦੀਲੀ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਟਿਕਾਊ, ਹਰੀ ਅਤੇ ਬਿਪਤਾ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਉੱਤਮ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀਆਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਮੁੱਖਧਾਰਾ ਵਿਚ ਲਿਆਉਣਾ ਸੀ।, ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਸਾਰੀ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਸਾਲ  ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, 54 ਪ੍ਰਮਾਣਿਤ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਛੇ ਨਵੀਨਤਾਕਾਰੀ ਤਕਨੀਕਾਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 6 ਲਾਈਟ ਹਾਊਸ ਪ੍ਰਾਜੈਕਟ  ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਲਈ ਜੀਐਚਟੀਸੀ-ਇੰਡੀਆ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਕਨੀਕੀ ਖੇਤਰਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਇੰਦੌਰ , ਰਾਜਕੋਟ , ਚੇਨਈ , ਰਾਂਚੀ , ਅਗਰਤਲਾ  ਅਤੇ ਛੇ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਲਗਭਗ 1000 ਘਰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬੁਨਿਆਦੀ ਢਾਂਚੇ ਦੀਆਂ ਸਹੂਲਤਾਂ ਨਾਲ ਬਣਨਗੇ। ਲਖਨ.  ਉਸਨੇ ਅੱਗੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕਿਫਾਇਤੀ ਸਸਟੇਨੇਬਲ ਹਾਊਸਿੰਗ ਐਕਸਿਲਰੇਟਰਸ - ਇੰਡੀਆ  ਪਹਿਲਕਦਮੀ ਦੁਆਰਾ, ਸਰੋਤ-ਕੁਸ਼ਲ, ਲਚਕੀਲੇ ਅਤੇ ਟਿਕਾਊ ਨਿਰਮਾਣ ਲਈ ਨਵੀਨਤਾਕਾਰੀ ਸਮੱਗਰੀ, ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਅਤੇ ਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਨ ਲਈ ਪੰਜ ਇਨਕਿਊਬੇਸ਼ਨ ਸੈਂਟਰ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ।
ਭਾਰਤ ਵਿਚ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ 'ਤੇ ਬੋਲਦਿਆਂ ਹਾਊਸਿੰਗ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਭਾਰਤ ਕੋਲ ਤੱਟਵਰਤੀ ਅਤੇ ਨਦੀਆਂ ਦੀ ਘਾਟ ਨਹੀਂ ਹੈ ਪਰ ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੀ ਮੁੜ ਵਰਤੋਂ ਅਤੇ ਸਾਫ- ਸਫ਼ਾਈ ਲਈ ਇਕ ਬਹੁਤ ਵਿਆਪਕ ਰਣਨੀਤੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਗ੍ਰੀਨ ਬਿਲਡਿੰਗਜ਼ ਇਹ ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋਣਗੀਆਂ ਕਿ ਅਸੀਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸਰੋਤਾਂ ਦੀ ਵਧੇਰੇ ਦੁਰ- ਵਰਤੋਂ ਨਾ ਕਰੀਏ । ਉਨ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਗ੍ਰੀਨ ਬਿਲਡਿੰਗਜ਼ 17 ਸਥਿਰ ਵਿਕਾਸ ਟੀਚਿਆਂ  ਵਿਚੋਂ 9 ਨੂੰ ਪੁਰਾ ਕਰ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ. ਉਨ੍ਹਾਂ ਜੀ.ਆਰ.ਆਈ.ਐੱਚ.ਏ. ਕੌਂਸਲ ਦੀ ਰੇਟਿੰਗ ਸੰਸਕਰਣ  ਦਾ ਅਪਗ੍ਰੇਡ ਕੀਤਾ, । ਜੀ.ਆਰ.ਆਈ.ਐੱਚ.ਏ. 2019 ਦੇ ਉਦਘਾਟਨ ਲਈ ਜੀ.ਆਰ.ਆਈ.ਐੱਚ.ਏ. ਨੂੰ ਵਧਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜੋ ਐਸ ਡੀ ਜੀ ਨਾਲ ਸਾਡੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਹੋਰ ਨੇੜਿਓਂ ਜੋੜਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸ੍ਰੀ ਪੁਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਮਾਨਯੋਗ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰੇਂਦਰ ਮੋਦੀ ਦੀਆਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸ਼ਹਿਰੀ ਵਿਕਾਸ ਫਲੈਗਸ਼ਿਪ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਖੇਡ ਬਦਲਣ ਵਾਲਾ ਪੋ੍ਗਰਾਮ ਸਾਬਤ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਕੋਵਿਡ -19 ਮਹਾਂਮਾਰੀ ਦੌਰਾਨ ਸ਼ਹਿਰੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸੇਵਾਵਾਂ ਤਕ ਪਹੁੰਚਦਿਆਂ, ਸਮਾਜਕ ਦੂਰੀਆਂ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਸੁਰੱਖਿਆ ਦੇ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ । ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅੱਗੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਾਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਹੁਣ ਕੋਵਿਡ-19 ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਹਰੀ ਰਿਕਵਰੀ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਆਰਥਿਕ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤੀ, ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਅਨੁਕੂਲ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀਾਂ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਆਪਣੀਆਂ ਸੜਕਾਂ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਥਾਵਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੁੜ ਸੁਰਜੀਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ । ਹਾਲ ਹੀ ਵਿਚ ਜਲਵਾਯੂ-ਸਮਾਰਟ ਸਿਟੀਜ ਅਸੈਸਮੈਂਟ ਫਰੇਮਵਰਕ  2.0 ਅਤੇ 'ਸਟ੍ਰੀਟਜ਼ ਫਾਰ ਪੀਪਲ ਚੈਲੇਂਜ' ਦਾ ਮੰਤਵ ਸਾਡੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਨੂੰ ਕੇਂਦਰਿਤ, ਪੈਦਲ ਯਾਤਰੀਆਂ ਲਈ ਦੋਸਤਾਨਾ ਅਤੇ ਜਲਵਾਯੂ ਪ੍ਰਤੀਰੋਧਕ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਮੰਤਵ ਹੈ।
ਸ੍ਰੀ ਪੁਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਵੱਛ ਭਾਰਤ ਮਿਸ਼ਨ ਨੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮੇਟਿਕ ਦਖਲਅੰਦਾਜ਼ੀ ਅਤੇ ਨਾਗਰਿਕ-ਅਗਵਾਈ ਵਾਲੇ ਨੈਟਵਰਕ ਰਾਹੀਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਵੱਛਤਾ ਅਤੇ ਸਫਾਈ ਦੇ ਵਤੀਰੇ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਲਿਆਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਗੁਣਵਤਾ ਕਾਇਮ ਰੱਖੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਮਾਰਟ ਸਿਟੀਜ਼ ਮਿਸ਼ਨ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੇ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਅਤੇ ਵਿਆਪਕ ਵਿਕਾਸ ਲਈ ਕੰਮ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਸ੍ਰੀ ਪੁਰੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਕੋਵਿਡ -19 ਪ੍ਰਤਿਕ੍ਰਿਆ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਸਮਾਰਟ ਸਿਟੀ ਮਿਸ਼ਨ ਤਹਿਤ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ 47 ਇੰਟੀਗਰੇਟਡ ਕਮਾਂਡ ਅਤੇ ਕੰਟਰੋਲ ਸੈਂਟਰ  ਸੰਕਟ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਅਦਾਰੇ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਜਿਓਸਪੇਟੀਅਲ ਮੈਪਿੰਗ ਵਰਗੀਆਂ ਵੱਖ ਵੱਖ ਤਕਨੀਕੀ ਕਾਢਾਂ ਦਾ ਲਾਭ ਉਠਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਧਰਤੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਅਤੇ ਟੈਲੀਮੇਡੀਸਾਈਨ ਸੇਵਾਵਾਂ.ਵਿਚ ਸਹਾਇਤਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।