ਸੂਚਨਾ ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਸ਼੍ਰੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਜਾਵਡੇਕਰ ਨੇ ਐੱਨਐੱਫਏਆਈ ਵਿੱਚ ਪੁਨਰ ਸਥਾਪਿਤ ਜਯਕਰ ਬੰਗਲੇ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਕੀਤਾ ਫ਼ਿਲਮ ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਲਈ ਡਿਜੀਟਲ ਫ਼ਿਲਮ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਅਤੇ ਡਿਜੀਟਲ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇਖਣ ਦੇ ਸਥਾਨ ਦੀ ਸੁਵਿਧਾ
ਸੂਚਨਾ ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ, ਵਣ ਅਤੇ ਜਲਵਾਯੂ ਪਰਿਵਰਤਨ ਮੰਤਰੀ, ਸ਼੍ਰੀ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਜਾਵਡੇਕਰ ਨੇ ਅੱਜ ਨੈਸ਼ਨਲ ਫ਼ਿਲਮ ਆਰਕਾਈਵ ਆਵ੍ ਇੰਡੀਆ  ਵਿੱਚ ਪੁਨਰ ਸਥਾਪਿਤ, ਪੁਣੇ ਦੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈਰੀਟੇਜ ਸਟ੍ਰਕਚਰ ਜਯਕਰ ਬੰਗਲੇ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਬੰਗਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਡਿਜੀਟਲ ਫ਼ਿਲਮ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਹੋਵੇਗੀ ਜਿੱਥੇ ਫ਼ਿਲਮ ਖੋਜਕਾਰ ਪੁਰਾਲੇਖ ਦੇ ਸਮ੍ਰਿੱਧ  ਫ਼ਿਲਮ ਡੇਟਾਬੇਸ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇੱਥੇ ਐੱਨਐੱਫਏਆਈ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਤੋਂ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇਖਣ ਲਈ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਸਥਾਨ ਵੀ ਉਪਲੱਬਧ ਹੋਵੇਗਾ। ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਇਸ ਅਵਸਰ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਸਪੈਸ਼ਲ ਪੁਸਤਿਕਾ ‘ਪਰੰਪਰਾ : ਐਨ ਓਡ ਟੂ ਜਯਕਰ ਬੰਗਲਾ’ ਵੀ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ, ਜੋ ਬੰਗਲੇ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਦੇ ਨਾਲ - ਨਾਲ ਇਸ ਦੇ ਸੁਧਾਰ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਦਾ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਵਰਣਨ ਕਰਦੀ ਹੈ । ਇਸ ਪੁਸਤਿਕਾ ਦੀ ਇੱਕ ਖ਼ਾਸ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾ ਸ਼ਬਾਨਾ ਆਜ਼ਮੀ ਅਤੇ ਰੇਹਾਨਾ ਸੁਲਤਾਨ ਸਹਿਤ ਕੁਝ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਫ਼ਿਲਮ ਕਲਾਕਾਰਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਨੁਭਵ ਹਨ, ਜੋ ਐੱਫਟੀਆਈਆਈ ਗਰਲਸ ਹੋਸਟਲ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਜਯਕਰ ਬੰਗਲੇ ਵਿੱਚ ਰੁਕੇ ਸਨ । ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਐੱਨਐੱਫਏਆਈ ਵਿੱਚ ਫ਼ਿਲਮਾਂ ਦੇਖਣ ਲਈ ਸਲਾਟ ਦੀ ਬੁਕਿੰਗ ਲਈ ਇੱਕ ਮੋਬਾਈਲ ਐਪ ਵੀ ਲਾਂਚ ਕੀਤਾ ।
ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜਯਕਰ ਬੰਗਲੇ ਦਾ ਪੁਣੇ ਦੀ ਕਲਾ ਅਤੇ ਵਾਸਤੂਕਲਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਸਥਾਨ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਦੇ ਸੁਧਾਰ ਦੇ ਬਾਅਦ ਇਸ ਨੂੰ ਫਿਲਮ ਖੋਜਕਾਰਾਂ ਲਈ ਉਪਯੋਗ ਵਿੱਚ ਲਿਆਂਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ । ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਵਕੀਲ ਐੱਮਆਰ ਜਯਕਰ ਦੀ ਪੜਪੋਤੀ ਸੁਸ਼੍ਰੀ ਪ੍ਰਸੰਨਾ ਗੋਖਲੇ ਨੂੰ ਸਨਮਾਨਿਤ ਵੀ ਕੀਤਾ ਜੋ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਇਸ ਅਵਸਰ ਉੱਤੇ ਮੌਜੂਦ ਸਨ । ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਇਸ ਭਵਨ ਦੇ ਸੁਧਾਰ ਲਈ ਕੀਤੇ ਗਏ ਯਤਨਾਂ ਲਈ ਸੀਸੀਡਬਲਿਊ ਅਤੇ ਸੰਭਾਲ਼ ਟੀਮ ਦੇ ਨਾਲ - ਨਾਲ ਐੱਨਐੱਫਏਆਈ ਟੀਮ ਦੀ ਵੀ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ।
ਪਹਿਲੀ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਹੈਰੀਟੇਜ ਸਟ੍ਰਕਚਰ ਵਾਲੇ ਇਸ ਬੰਗਲੇ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਨੇਤਾ, ਸੰਵਿਧਾਨ - ਸਭਾ ਦੇ ਮੈਂਬਰ ਅਤੇ ਪੁਣੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਵਾਈਸ ਚਾਂਸਲਰ ਬੈਰਿਸਟਰ ਐੱਮਆਰ ਜਯਕਰ ਦੁਆਰਾ 1940 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ । ਪਿਛਲੇ ਕਈ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਇਸ ਬੰਗਲੇ ਦੀ ਮਲਕੀਅਤ ਇੰਡੀਅਨ ਲਾਅ ਸੁਸਾਇਟੀ ਤੋਂ ਐੱਫਟੀਆਈਆਈ ਅਤੇ ਫਿਰ ਐੱਨਐੱਫਏਆਈ ਤੱਕ ਤਬਦੀਲੀ ਹੁੰਦੀ ਰਹੀ। 1973 ਦੇ ਬਾਅਦ ਤੋਂ ਐੱਨਐੱਫਏਆਈ ਨੇ ਇਸ ਦੇ ਪਰਿਸਰ ਤੋਂ ਆਪਣਾ ਕਾਰਜ ਸੰਚਾਲਨ ਕੀਤਾ ।
ਇਸ ਬੰਗਲੇ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਵਾਸਤੂਕਲਾ ਦੀ ਟੁਡੋਰ ਸ਼ੈਲੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜੋ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਗ੍ਰੇਟ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪੁਣੇ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਨੋਖੀ ਸ਼ੈਲੀ ਹੈ । ਉਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਰੂਪ ਨਾਲ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤੇ ਗਏ ਬੰਗਲੇ ਵਿੱਚ ਲੱਕੜੀ ਦਾ ਫਰਸ਼, ਲੱਕੜੀ ਦੀ ਤੰਗ ਪੌੜੀ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਵਾਸਤੂਕਲਾ ਦੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਪੈਮਾਨੇ ਉੱਤੇ ਕਿਤਾਬਾਂ ਦੀਆਂ ਅਲਮਾਰੀਆਂ ਹਨ ਜੋ ਲਗਭਗ ਛੱਤ ਤੱਕ ਫੈਲੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ । ਦੋ ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਬੰਗਲਾ ਇੱਕ ਭਾਰ ਉਠਾਉਣ ਵਾਲੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ  ਵਿੱਚ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚੂਨੇ ਦੇ ਖਰਲ ਨਾਲ ਸਟੋਨ ਐਸ਼ਲਰਸ ਚਿਣਾਈ, ਸਾਫ਼ ਅੰਦਰੂਨੀ ਸਜਾਵਟ, ਸੈਰੇਮਿਕ ਟਾਇਲਾਂ ਅਤੇ ਲੱਕੜੀ ਦੀ ਛੱਤ ਦਾ ਉਪਯੋਗ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ।
ਕਈ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਤੱਕ ਬੰਗਲੇ ਦੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਹਿੱਸਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਕਿਉਂਕਿ 1990 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਆਰਕਾਈਵ ਦੀਆਂ ਮੁੱਖ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਵਰਤਮਾਨ ਭਵਨ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ । ਇਸ ਲਈ ਇਹ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਕਿ ਇਸ ਨੂੰ ਵਿਆਪਕ ਰੂਪ ਨਾਲ ਬਦਲਣ ਲਈ ਇਸ ਦਾ ਪੁਨਰ ਸੁਥਾਪਨ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ । ਇਸ ਦੇ ਉੱਥਾਨ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਨਿਯਮ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਪਰਿਯੋਜਨਾ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ । ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸਮ੍ਰੱਗੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨਾ । ਪਹਿਲੇ ਪੜਾਅ ਵਿੱਚ, ਬਾਅਦ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸੰਯੋਜਨਾਂ ਅਤੇ ਫੇਰਬਦਲਾਂ ਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨੀ ਪੂਰਵਕ ਹਟਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਨਾਲ ਕਿ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਹੋਂਦ ਕਈ ਵਰ੍ਹਿਆਂ ਦੇ ਬਾਅਦ ਵੀ ਬਣੀ ਰਹਿ ਸਕੇ। ਢਾਂਚੇ ਦੇ ਵਿਰਾਸਤੀ ਦੀ ਸਟੇਟਸ ਬਣਾਈ ਰੱਖਦੇ ਹੋਏ, ਵਰਤਮਾਨ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਉਪਯੋਗਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਦੇ ਹੋਏ ਨਵੀਂ ਟੈਕਨੋਲਜੀ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕੀਤੀ ਗਈ । ਬੰਗਲੇ ਦਾ ਪੁਨਰ- ਸਥਾਪਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਸੰਭਵ ਮੌਲਿਕ ਰੂਪ ਅਤੇ ਅਨੁਕੂਲ ਪੁਨਰ ਉਪਯੋਗ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ।
ਐੱਨਐੱਫਏਆਈ ਦੇ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਮਗਦੁਮ ਨੇ ਕਿਹਾ “ਅਸੀਂ ਅਦੁੱਤੀ ਵਾਸਤੂਕਲਾ ਅਤੇ ਸੁਹਜਾਤਮਕ ਗੁਣ ਨੂੰ ਬਹਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਸਾ ਜਿਸ ਦੇ ਨਾਲ ਕਿ ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਦੇ ਗੌਰਵ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲਿਆਂਦਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਸ ਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਵਿਰਾਸਤ ਦੇ ਢਾਂਚੇ ਦੀ ਸੰਭਾਲ ਕਰਨਾ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਮਕਾਲੀ ਬਣਾਉਣਾ ਸੀ ਤਾਕਿ ਇਹ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਪ੍ਰੇਮੀਆਂ ਲਈ ਸੁਲੱਭ ਹੋ ਸਕੇ । ਡਿਜੀਟਲ ਫ਼ਿਲਮ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ ਅਤੇ ਫ਼ਿਲਮ ਦੇਖਣ ਲਈ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਸਥਾਨ ਦੀ ਸੁਵਿਧਾ ਇਸ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਉਠਾਏ ਗਏ ਕਦਮ ਹਨ । ਅਸੀਂ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ ਕਿ ਇਹ ਸਥਾਨ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਦਾ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰ ਬਣੇ, ਜਿੱਥੇ ਫ਼ਿਲਮ ਪ੍ਰੇਮੀ ਸਾਰਥਕ ਚਰਚਾਵਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜ ਸਕਣ।”
ਡੀਐੱਮ/ਪੀਐੱਮ
(Visitor Counter : 77