ਨਵੀਂਨ ਅਤੇ ਨਵਿਆਉਣਯੋਗ ਊਰਜਾ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਭਾਰਤ ਜੀ-20 ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਹਿਯੋਗ ਅਤੇ ਭਾਈਵਾਲੀ ਨਾਲ ਇੱਕ ਤੇਜ਼, ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਅਤੇ ਨਿਆਂਪੂਰਨ ਊਰਜਾ ਤਬਦੀਲੀ ਲਈ ਵਚਨਬੱਧ ਹੈ - ਸ਼੍ਰੀ ਭੁਪਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਭੱਲਾ, ਐੱਮਐੱਨਆਰਈ ਸਕੱਤਰ
ਭਾਰਤ ਦੀ ਜੀ 20 ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਦੀ ਤੀਜੀ ਊਰਜਾ ਪਰਿਵਰਤਨ ਕਾਰਜ ਸਮੂਹ  ਮੀਟਿੰਗ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, ਨਵੀਂ ਅਤੇ ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਮੰਤਰਾਲੇ , ਭਾਰਤੀ ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਵਿਕਾਸ ਏਜੰਸੀ  ਅਤੇ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਏਜੰਸੀ  ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ 'ਨਵੀਂ ਅਤੇ ਉਭਰਦੀ ਊਰਜਾ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਲਈ ਘੱਟ ਕੀਮਤ ਵਾਲੀ ਵਿੱਤ' 'ਤੇ ਅਧਿਕਾਰਤ ਸਮਾਗਮ ਅੱਜ ਮੁੰਬਈ ਵਿੱਚ ਆਯੋਜਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। ਇਸ ਸਮਾਗਮ ਨੇ ਨੀਤੀ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ, ਵਿੱਤੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਡਿਵੈਲਪਰਾਂ ਨੂੰ ਉਭਰਦੀਆਂ ਨਾਜ਼ੁਕ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ - ਹਾਈਡ੍ਰੋਜਨ, ਆਫਸ਼ੋਰ ਵਿੰਡ, ਊਰਜਾ ਭੰਡਾਰਨ ਅਤੇ ਕਾਰਬਨ ਕੈਪਚਰ ਯੂਟਿਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਐਂਡ ਸਟੋਰੇਜ  ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਟ੍ਰੈਜੈਕਟਰੀ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਊਰਜਾ ਪਰਿਵਰਤਨ ਲਈ ਲਾਗਤ-ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਵਿੱਤ ਦੇ ਅਨੁਮਾਨ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਮੰਚ 'ਤੇ ਇਕੱਠੇ ਕੀਤਾ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਦੇ ਅਧੀਨ ਊਰਜਾ ਪਰਿਵਰਤਨ ਕਾਰਜ ਸਮੂਹ  ਵਲੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਛੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਤਰਜੀਹੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਵਜੋਂ ਘੱਟ ਲਾਗਤ ਵਾਲੇ ਵਿੱਤ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਜੀ 20 ਦੀ ਭਾਰਤ ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਅਧੀਨ ਐੱਮਐੱਨਆਰਈ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਆਈਆਰਈਐੱਨਏ ਦੁਆਰਾ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀ ਗਈ "ਊਰਜਾ ਤਬਦੀਲੀ ਲਈ ਘੱਟ ਲਾਗਤ ਵਾਲੇ ਵਿੱਤ" ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ, ਜੀ 20 ਈਟੀਡਬਲਿਊਜੀ ਸਾਈਡ ਈਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਇਹ ਰਿਪੋਰਟ ਜੀ 20 ਦੇਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਘੱਟ ਲਾਗਤ ਵਾਲੇ ਪੂੰਜੀ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਇੱਕ ਵਿਆਪਕ ਟੂਲ ਬਾਕਸ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਬਿਜਲੀ ਮੰਤਰਾਲੇ ਵਲੋਂ ਇੰਡੀਅਨ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ ਮੈਨੇਜਮੈਂਟ, ਅਹਿਮਦਾਬਾਦ ਅਤੇ ਐੱਨਟੀਪੀਸੀ ਐੱਨਈਟੀਆਰਏ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ ਦੋ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਦਾ ਸਿਰਲੇਖ ਹੈ “ਨਵੇਂ ਯੁੱਗ ਦੀ ਗੰਭੀਰ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਲਈ ਵਿੱਤੀ ਲੋੜਾਂ: ਸੀਓ2 ਕੈਪਚਰ ਯੂਟੀਲਾਈਜ਼ੇਸ਼ਨ ਐਂਡ ਸਟੋਰੇਜ਼ ” ਅਤੇ “ਨਵੇਂ ਯੁੱਗ ਦੀਆਂ ਅਹਿਮ ਤਕਨਾਲੌਜੀਆਂ ਲਈ ਵਿੱਤੀ ਲੋੜਾਂ: ਬੈਟਰੀ ਊਰਜਾ ਭੰਡਾਰਣ ” ਨੂੰ ਸਾਈਡ ਈਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਗਿਆ।
ਸ਼੍ਰੀ ਪ੍ਰਦੀਪ ਕੁਮਾਰ ਦਾਸ, ਚੇਅਰਮੈਨ ਅਤੇ ਮੈਨੇਜਿੰਗ ਡਾਇਰੈਕਟਰ, ਆਈਆਰਈਡੀਏ ਨੇ ਈਟੀਡਬਲਿਊਜੀ ਸਾਈਡ-ਈਵੈਂਟ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਡੈਲੀਗੇਟਾਂ ਅਤੇ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਦਾ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤਾ। ਸ਼੍ਰੀ ਸੁਨੀਲ ਨਾਇਰ, ਚੀਫ ਜਨਰਲ ਮੈਨੇਜਰ, ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਆਫ ਇੰਡੀਆ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਆਭਾ ਸ਼ੁਕਲਾ, ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਸਕੱਤਰ ਊਰਜਾ, ਮਹਾਰਾਸ਼ਟਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਭਾਸ਼ਣ ਦਿੱਤਾ।
ਸ਼੍ਰੀ ਭੁਪਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਭੱਲਾ, ਸਕੱਤਰ, ਨਵੀਂ ਅਤੇ ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਮੰਤਰਾਲੇ , ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਉਦਘਾਟਨੀ ਭਾਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ, “ਊਰਜਾ ਤਬਦੀਲੀ ਇੱਕ ਤਕਨੀਕੀ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਵਿਵਹਾਰਕ ਵਿਕਲਪ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਲਾਭ ਇਸਦੀ ਲਾਗਤ ਤੋਂ ਕਾਫ਼ੀ ਵੱਧ ਹਨ। ਭਾਰਤ, ਜੀ-20 ਦੀ ਪ੍ਰਧਾਨਗੀ ਰਾਹੀਂ, ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਹਿਯੋਗ ਅਤੇ ਸਹਿਯੋਗ ਰਾਹੀਂ ਇੱਕ ਤੇਜ਼, ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰ ਅਤੇ ਨਿਆਂਪੂਰਨ ਊਰਜਾ ਤਬਦੀਲੀ ਲਈ ਵਚਨਬੱਧ ਹੈ।"
ਬਿਜਲੀ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਸਕੱਤਰ ਸ਼੍ਰੀ ਆਲੋਕ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੁੱਖ ਭਾਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ, “ਭਾਰਤ ਅੱਜ ਜੀ-20 ਦੇਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਦੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਊਰਜਾ ਪਰਿਵਰਤਨ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੇ ਅਪਾਰ ਮੌਕਿਆਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੈ।”
ਆਈਆਰਈਐੱਨਏ ਦੇ ਡਿਪਟੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ-ਜਨਰਲ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਗੌਰੀ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਗਲੋਬਲ ਊਰਜਾ ਪਰਿਵਰਤਨ ਲਈ ਵਿਸ਼ਵ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਦੀ ਤੈਨਾਤੀ ਦੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪੈਮਾਨੇ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਘੱਟ ਲਾਗਤ ਵਾਲੇ ਵਿੱਤ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।"
ਡਾ. ਰੋਲੈਂਡ ਰੋਸ਼, ਡਾਇਰੈਕਟਰ, ਆਈਆਈਟੀਸੀ, ਆਈਆਰਈਐੱਨਏ ਨੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਸੈਟਿੰਗ ਪੇਸ਼ਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਅਤੇ ਕਿਹਾ, “ਸੌਰ ਅਤੇ ਪੌਣ ਊਰਜਾ ਤੈਨਾਤੀ, ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਨਵੀਨਤਾ ਅਤੇ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਊਰਜਾ ਪਰਿਵਰਤਨ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ ਦੀ ਤੈਨਾਤੀ ਲਈ ਘੱਟ ਲਾਗਤ ਵਾਲੇ ਵਿੱਤ ਦੀ ਮਹੱਤਤਾ - ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਗ੍ਰੀਨ ਹਾਈਡ੍ਰੋਜਨ, ਆਫਸ਼ੋਰ ਪੌਣ, ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਭੰਡਾਰਣ ਲਈ ਤਾਲਮੇਲ ਵਾਲੀਆਂ ਨੀਤੀਆਂ ਦੇ ਮਹੱਤਵ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਕੇਸ ਸਟੱਡੀ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ।"
ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਗੌਰੀ ਸਿੰਘ, ਡਿਪਟੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ-ਜਨਰਲ, ਆਈਆਰਈਐੱਨਏ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀ ਡੈਨ ਡੋਰਨਰ, ਰਣਨੀਤਕ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਦੇ ਦਫਤਰ, ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਊਰਜਾ ਏਜੰਸੀ  ਦੇ ਮੁਖੀ ਵਲੋਂ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਦੋ ਪੈਨਲ ਵਿਚਾਰ-ਵਟਾਂਦਰੇ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਆਈਆਈਟੀ ਬੰਬੇ, ਇਕਵਿਨਰ, ਜੇਐੱਸਡਬਲਿਊ ਗਰੁੱਪ, ਰਿਲਾਇੰਸ ਨਿਊ ਐਨਰਜੀ, ਐਗਜ਼ਿਮ ਬੈਂਕ, ਏਸ਼ੀਅਨ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਬੈਂਕ, ਐਨਆਈਆਈਐੱਫ, ਪਾਵਰ ਫਾਈਨਾਂਸ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ  ਅਤੇ ਡੈਨਮਾਰਕ ਤੋਂ ਜਲਵਾਯੂ ਰਾਜਦੂਤ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਾਂ ਨੇ ਪੈਨਲ ਚਰਚਾ ਵਿੱਚ ਹਿੱਸਾ ਲਿਆ।
"ਨਵੀਂ ਅਤੇ ਉਭਰ ਰਹੀਆਂ ਊਰਜਾ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ" 'ਤੇ ਪਹਿਲਾ ਪੈਨਲ ਉਭਰਦੀਆਂ ਤਕਨਾਲੋਜੀਆਂ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਦੀ ਚਾਲ, ਦਰ ਅਤੇ ਤੈਨਾਤੀ ਦੇ ਪੈਮਾਨੇ ਅਤੇ ਪਰਿਵਰਤਨ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਊਰਜਾ ਪਰਿਵਰਤਨ ਲਈ ਘੱਟ ਲਾਗਤ ਵਾਲੇ ਵਿੱਤ ਦੇ ਅਨੁਮਾਨ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ-ਵਟਾਂਦਰਾ ਕਰਨ 'ਤੇ ਕੇਂਦਰਿਤ ਹੈ। "ਨਿਵੇਸ਼ ਜੁਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਵਿੱਤੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ  ਅਤੇ ਬਹੁਪੱਖੀ ਵਿਕਾਸ ਬੈਂਕਾਂ  ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ" ਵਿਸ਼ੇ 'ਤੇ ਦੂਜੀ ਪੈਨਲ ਚਰਚਾ ਨੇ ਪੂੰਜੀ ਦੀ ਲਾਗਤ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਸਹੀ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਨੂੰ ਸਥਾਪਤ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਉਤਪ੍ਰੇਰਕ ਵਜੋਂ ਜਨਤਕ ਖੇਤਰ ਦੁਆਰਾ ਨਿਭਾਈ ਗਈ ਭੂਮਿਕਾ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਨਿਵੇਸ਼ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਦੇ ਸਕਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨਵੀਨਤਾਕਾਰੀ ਵਿੱਤੀ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ।
ਸਮਾਪਤੀ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਸ਼੍ਰੀ ਦਿਨੇਸ਼ ਡੀ ਜਗਦਲੇ, ਸੰਯੁਕਤ ਸਕੱਤਰ, ਨਵੀਂ ਅਤੇ ਅਖੁੱਟ ਊਰਜਾ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤੀਆਂ ਗਈਆਂ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਟਿਕਾਊ ਅਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਊਰਜਾ ਪਰਿਵਰਤਨ ਨੂੰ ਵਿੱਤ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨ ਲਈ ਅੱਗੇ ਵਧਣ ਦੇ ਰਾਹ 'ਤੇ ਦਿਲਚਸਪ ਵਿਚਾਰ-ਵਟਾਂਦਰੇ ਲਈ ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਮਹਿਮਾਨਾਂ ਅਤੇ ਪੈਨਲ ਮੈਂਬਰਾਂ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਕੀਤਾ।