ai4bharat/Pralekha huggingface dataset:
ਮਹਿਲਾ ਤੇ ਬਾਲ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕੁਪੋਸ਼ਣ
ਪੰਜ ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਕਾਰਨ ਕੁਪੋਸ਼ਣ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਲਾਗਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਟਾਕਰੇ ਨੂੰ ਘਟਾ ਕੇ ਰੋਗ ਅਤੇ ਮੌਤ ਦਰ ਨੂੰ ਵਧਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕੁਪੋਸ਼ਣ ਵਾਲੇ ਬੱਚੇ ਸਧਾਰਣ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲੋਂ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਲਾਗ ਲੱਗਣ ਦੇ ਲਈ ਵੱਧ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਸਾਲ 2005-06 ਵਿੱਚ ਤੀਜੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਰਿਵਾਰਕ ਸਿਹਤ ਸਰਵੇਖਣ ਦੁਆਰਾ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਮੌਤ ਦਰ  74.3 ਸੀ ਜੋ ਸਾਲ 2015-16 ਵਿੱਚ ਚੌਥੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਰਿਵਾਰਕ ਸਿਹਤ ਸਰਵੇਖਣ ਦੁਆਰਾ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਘਟ ਕੇ 49.7 ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ।
ਇਹ ਮੰਤਰਾਲਾ ਆਂਗਣਵਾੜੀ ਸੇਵਾਵਾਂ, ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮਾਤਰੂ ਵੰਦਨਾ ਯੋਜਨਾ ਅਤੇ ਅੰਬ੍ਰੇਲਾ ਇੰਟੀਗ੍ਰੇਟਡ ਚਾਈਲਡ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਸਰਵਿਸਿਜ਼ ਸਕੀਮ  ਅਧੀਨ ਕਿਸ਼ੋਰ ਲੜਕੀਆਂ ਲਈ ਯੋਜਨਾ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੁਪੋਸ਼ਣ ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਹੱਲ ਕਰਨ ਲਈ ਨਿਸ਼ਾਨਾਬੰਦ ਦਖਲ ਵਜੋਂ ਲਾਗੂ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਤਹਿਤ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੌਰਾਨ ਅਲਾਟ / ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਵਰਤੇ ਗਏ ਫੰਡਾਂ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਅਨੁਲਗ I, II ਅਤੇ III ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਪੋਸ਼ਣ ਅਭਿਯਾਨ ਮਾਰਚ, 2018 ਵਿੱਚ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ, ਕਨਵਰਜਿੰਸ/ ਮਿਲਾਪ ਅਤੇ ਜਨ ਅੰਦੋਲਨ ਦਾ ਲਾਭ ਲੈ ਕੇ ਸਮੇਂਬੱਧ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ 6 ਸਾਲ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ, ਕਿਸ਼ੋਰ ਕੁੜੀਆਂ, ਗਰਭਵਤੀ ਮਹਿਲਾਵਾਂ ਅਤੇ ਦੁੱਧ ਪਿਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਦੀ ਪੋਸ਼ਣ ਸਬੰਧੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਸੁਧਾਰ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਪੋਸ਼ਣ ਅਭਿਯਾਨ ਤਹਿਤ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੌਰਾਨ ਅਲਾਟ ਕੀਤੇ / ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਤੇ ਵਰਤੇ ਗਏ ਫੰਡਾਂ ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਅਨੁਲਗ IV ਵਿੱਚ ਹੈ।
ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਕੇਂਦਰੀ ਮਹਿਲਾ ਅਤੇ ਬਾਲ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀਮਤੀ ਸਮ੍ਰਿਤੀ ਜ਼ੁਬਿਨ ਇਰਾਨੀ ਨੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਅੱਜ ਇੱਕ ਲਿਖਤੀ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ।
ਹੁਨਰ ਵਿਕਾਸ ਤੇ ਉੱਦਮ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਅਰਧ-ਕੁਸ਼ਲ ਅਤੇ ਹੁਨਰਮੰਦ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀਆਂ
ਰਾਜ ਦੇ ਹੁਨਰ ਵਿਕਾਸ ਮਿਸ਼ਨਾਂ  ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਹੇਠ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਹੁਨਰ ਕਮੇਟੀਆਂ , ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਸਮੇਤ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਹੁਨਰ ਦੇ ਪਾੜੇ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਮੰਗ ਦਾ ਮੁਲਾਂਕਣ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਅਹਿਮ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਡੀਐੰਸਸੀ’ਜ਼ ਨੂੰ ਜ਼ਿਲਾ ਹੁਨਰ ਵਿਕਾਸ ਯੋਜਨਾਵਾਂ  ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੌਂਪੀ ਗਈ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਵਿਕੇਂਦਰੀਕ੍ਰਿਤ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਡੀਐੱਸਸੀ’ਜ਼ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਧਾਉਣ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਹੁਨਰ ਵਿਕਾਸ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੀ ਸਪੁਰਦਗੀ ਦੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਤਾ ਲਈ, ਹੁਨਰ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਉੱਦਮ ਮੰਤਰਾਲੇ  ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਨਾਲ ਮਹਾਤਮਾ ਗਾਂਧੀ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਫੈਲੋਜ਼ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਫੈਲੋ ਪ੍ਰੀਮੀਅਰ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਕਾਦਮਿਕ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਤਾਇਨਾਤ ਹਨ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਜ਼ਮੀਨੀ ਵਿਹਾਰਕ ਤਜ਼ਰਬੇ ਦਾ ਇੰਕ ਅੰਤਰਨਿਹਿੱਤ ਹਿੱਸਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਤੱਕ 31 ਰਾਜਾਂ/ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਕੁੱਲ 512 ਡੀਐੱਸਡੀਪੀ’ਜ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਹਨ। ਡੀਐੱਸਡੀਪੀ’ਜ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸੈਕਟਰਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਿੱਥੇ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਮੌਕੇ ਅਤੇ ਹੁਨਰ ਦੀ ਮੰਗ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।
ਗਰੀਬ ਕਲਿਆਣ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਅਭਿਆਨ  ਦੇ ਤਹਿਤ ਪਛਾਣੇ ਗਏ ਪਰਵਾਸੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਹੁਨਰ ਸਿਖਲਾਈ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਐੱਮਐੱਸਡੀਈ ਨੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਕੌਸ਼ਲ ਵਿਕਾਸ ਯੋਜਨਾ  ਤਹਿਤ ਪਰਤੇ ਪਰਵਾਸੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਲਈ ਟਿਕਾਊ ਰੋਜ਼ੀ ਰੋਟੀ ਦੇ ਮੌਕਿਆਂ ਲਈ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ-ਖਾਸ ਮੰਗ-ਅਧਾਰਿਤ ਹੁਨਰ /ਅੋਰੀਐਂਟੇਸ਼ਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਅਸਾਮ, ਬਿਹਾਰ, ਓਡੀਸ਼ਾ, ਰਾਜਸਥਾਨ, ਮੱਧ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਅਤੇ ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਦੇ 6 ਰਾਜਾਂ ਦੇ 119 ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮ ਤਹਿਤ ਹੁਣ ਤੱਕ ਸਿਖਲਾਈ ਪ੍ਰਾਪਤ ਪਰਵਾਸੀ ਮਜ਼ਦੂਰਾਂ ਦੀ ਕੁਲ ਗਿਣਤੀ 70,823 ਹੈ।
ਸਿਖਲਾਈ ਲਈ ਨੌਕਰੀਆਂ ਦੀ ਚੋਣ ਕਰਦਿਆਂ, ਸਥਾਨਕ/ ਜ਼ਿਲ੍ਹਾ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਪਲੇਸਮੈਂਟ/ ਨੌਕਰੀ ਦੇ ਮੌਕੇ, ਸਵੈ-ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੇ ਸਮਰਥਨ ਲਈ ਬੈਂਕ ਲੋਨ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਅਤੇ ਸਥਾਨਕ ਸਿਖਲਾਈ ਕੇਂਦਰਾਂ ਵਿੰਚ ਉਪਲੱਬਧ ਮੌਜੂਦਾ ਨੌਕਰੀਆਂ ਦੇ ਮੇਲ ਵਰਗੇ ਕਾਰਕਾਂ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਡੀਐੱਸਸੀ’ਜ਼ ਦੁਆਰਾ ਵਿਕਸਤ ਡੀਐੱਸਡੀਪੀ’ਜ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸੈਕਟਰਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਨਕ ਆਰਥਿਕਤਾ ਵਿੱਚ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਪੀ.ਐੱਮ.ਕੇ.ਵਾਈ.ਵਾਈ. 3.0 ਦੇ ਅਧੀਨ ਜੋ ਕਿ 15.01.2021 ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ, ਹੁਨਰ ਸਿਖਲਾਈ ਨੂੰ ਮੰਗ-ਅਧਾਰਿਤ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਡੀਐੱਸਸੀ’ਜ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜ਼ਿਲ੍ਹੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਨੌਕਰੀ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸੁਨਿਸ਼ਚਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਇਹ ਪ੍ਰਭਾਵ ਹੋਏਗਾ ਕਿ ਨੌਕਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮੁਹਾਰਤ ਪ੍ਰਾਪਤ ਉਮੀਦਵਾਰ ਉਸੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਰੁਜ਼ਗਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਗੇ।
ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਕੇਂਦਰੀ ਹੁਨਰ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਉੱਦਮ ਮੰਤਰੀ ਸ੍ਰੀ ਧਰਮੇਂਦਰ ਪ੍ਰਧਾਨ ਨੇ ਅੱਜ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲਿਖਤੀ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ।
ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਮਾਮਲੇ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਨਵੀਂ ਮੰਜ਼ਿਲ ਸਕੀਮ
ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਹੁਨਰ ਵਿਕਾਸ ਅਤੇ ਉਦਮਤਾ ਮੰਤਰਾਲੇ, ਕੱਪੜਾ ਮੰਤਰਾਲੇ, ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਮੰਤਰਾਲੇ, ਮਹਿਲਾ ਅਤੇ ਬਾਲ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰਾਲੇ ਅਤੇ ਪੇਂਡੂ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀਆਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਰਾਹੀਂ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀਆਂ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਅਤੇ ਘੱਟ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਧਿਕਾਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਵਰਗਾਂ ਸਮੇਤ ਹਰ ਵਰਗ ਦੀ ਭਲਾਈ ਅਤੇ ਉੱਨਤੀ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਲਾਗੂ ਕੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਬਾਰੇ ਮੰਤਰਾਲਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਛੇ  ਕੇਂਦਰੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸੂਚਿਤ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਭਾਈਚਾਰਿਆਂ ਦੇ ਸਮਾਜਿਕ-ਆਰਥਿਕ ਅਤੇ ਵਿੱਦਿਅਕ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਲਈ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਯੋਜਨਾਵਾਂ ਲਾਗੂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਬਾਰੇ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਸਕੂਲ ਛੱਡਣ ਦਾ ਰਸਮੀ ਸਰਟੀਫਿਕੇਟ ਨਹੀਂ ਹੈ, ਭਾਵ ਸਕੂਲ ਛੱਡਣ ਵਾਲੇ ਜਾਂ ਮਦਰੱਸੇ ਵਰਗੀਆਂ ਕਮਿਊਨਿਟੀ ਸਿੱਖਿਆ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਪੜ੍ਹੇ-ਲਿਖੇ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਲਾਭ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਲਈ 8 ਅਗਸਤ 2015 ਨੂੰ ਵਿਸ਼ਵ ਬੈਂਕ ਤੋਂ 50% ਫੰਡਿੰਗ ਨਾਲ 'ਨਵੀਂ ਮੰਜ਼ਿਲ' ਨਾਮ ਦੀ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਸੈਕਟਰ ਯੋਜਨਾ  ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। ਸਕੀਮ ਨੇ ਰਸਮੀ ਸਿੱਖਿਆ  ਅਤੇ ਹੁਨਰਾਂ ਦਾ ਸੁਮੇਲ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਲਾਭਪਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਰੋਜ਼ਗਾਰ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਦੇ ਯੋਗ ਬਣਾਇਆ। 1,00,000 ਦੇ ਕੁੱਲ ਟੀਚੇ ਵਿੱਚੋਂ, ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ 99,980 ਲਾਭਪਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਅਲਾਟਮੈਂਟ ਕੀਤੀ ਗਈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 98,712 ਲਾਭਪਾਤਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ 'ਤੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਕੁੱਲ 456.19 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦਾ ਖਰਚ ਆਇਆ ਹੈ। ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਏਜੰਸੀਆਂ  ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਫੰਡਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਲਾਭਪਾਤਰੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜ ਅਨੁਸਾਰ/ਲਿੰਗ ਅਨੁਸਾਰ ਵੇਰਵੇ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੀ ਵੈੱਬਸਾਈਟ www.minorityaffairs.gov.in 'ਤੇ ਉਪਲਬਧ ਹਨ।
ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਕੇਂਦਰੀ ਘੱਟ ਗਿਣਤੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਬਾਰੇ ਮੰਤਰੀ ਸ੍ਰੀਮਤੀ ਸਮ੍ਰਿਤੀ ਜ਼ੁਬਿਨ ਇਰਾਨੀ ਨੇ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲਿਖਤੀ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ।
ਵਿੱਤ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਵਿੱਤੀ ਸਾਲ 2020-21 ਲਈ ਅਕਤੂਬਰ 2020 ਤੱਕ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਖਾਤਿਆਂ ਦੀ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਸਮੀਖਿਆ
ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਅਕਤੂਬਰ 2020 ਤੱਕ ਮਹੀਨਾਵਾਰ ਖਾਤਿਆਂ ਦਾ ਏਕੀਕ੍ਰਿਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਛਾਪੀਆਂ ਹਨ । ਮੁੱਖ ਬਿੰਦੂ ਹੇਠਾਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ:
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਅਕਤੂਬਰ 2020 ਤੱਕ 708300 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ  ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਏ ਹਨ ਜਿਸ ਵਿਚੋਂ 575697 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਮਾਲੀਆ ਟੈਕਸ , 116206 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਗੈਰ ਮਾਲੀਆ ਟੈਕਸ ਹੈ ਅਤੇ 16397 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਗੈਰ ਡੈਬਿਟ ਪੂੰਜੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀਆਂ ਦੇ ਅਤੇ ਗੈਰ ਡੈਬਿਟ ਰਸੀਦਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰਜਿਆਂ ਦੀ ਮੁੜ ਵਸੂਲੀ 10218 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਅਤੇ ਵੀਨਿਵੇਸ਼ ਆਮਦਨੀ 6179 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ ।
ਇਸੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ 297174 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਸੂਬਾ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਟੈਕਸਾਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ 69697 ਕਰੋੜ ਘੱਟ ਹਨ ।
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਕੁੱਲ ਖਰਚੇ 1661454 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ (2020-21 ਬੀ.ਈ. ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ 54.61% ਹਨ ਜਿਸ ਵਿਚੋਂ 1464099 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਮਾਲੀਆ ਖਾਤੇ ਤੋਂ ਅਤੇ 197355 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਪੂੰਜੀ ਖਾਤੇ ਦੇ ਹਨ । ਕੁਲ ਮਾਲੀਆ ਖਰਚੇ ਵਿਚੋਂ 333456 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਵਿਆਜ ਭੁਗਤਾਨਾਂ ਦੇ ਕਾਰਣ ਅਤੇ 185400 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਮੁੱਖ ਸਬਸਿਡੀਆਂ ਦੇ ਹਨ ।
ਆਰ.ਐਮ./ਕੇ.ਐਮ.ਐਨ.
(Visitor Counter : 118
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਫਤਰ
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਟੀਐੱਨ ਸੇਸ਼ਨ ਦੇ ਅਕਾਲ ਚਲਾਣੇ ‘ਤੇ ਸੋਗ ਪ੍ਰਗਟਾਇਆ
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰੇਂਦਰ ਮੋਦੀ ਨੇ ਟੀਐੱਨ ਸੇਸ਼ਨ ਦੇ ਅਕਾਲ ਚਲਾਣੇ ‘ਤੇ ਸੋਗ ਪ੍ਰਗਟਾਇਆ ਹੈ।
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ ਸ਼੍ਰੀ ਟੀਐੱਨ ਸੇਸ਼ਨ ਇੱਕ ਉਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਸਿਵਲ ਸੇਵਕ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਤਿਅੰਤ ਮਿਹਨਤ ਅਤੇ ਇਮਾਨਦਾਰੀ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ। ਚੋਣ ਸੁਧਾਰਾਂ ਪ੍ਰਤੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਯਤਨਾਂ ਨੇ ਸਾਡੇ ਲੋਕਤੰਤਰ ਨੂੰ ਵਧੇਰੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਅਤੇ ਅਧਿਕ ਭਾਗੀਦਾਰੀ ਵਾਲਾ ਬਣਾਇਆ ਹੈ । ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਕਾਲ ਚਲਾਣੇ ਤੋਂ ਦੁੱਖੀ ਹਾਂ । ਓਮ ਸ਼ਾਂਤੀ।”
ਰੇਲ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਰੇਲਵੇ ਲਾਈਨ ਦਾ ਬਿਜਲੀਕਰਨ
ਕੁੱਲ ਬ੍ਰੌਡ ਗੇਜ  ਰੂਟ ਕਿਲੋਮੀਟਰ  ਭਾਰਤੀ ਰੇਲਵੇ  63,631 ਹੈ। 01.04.2020 ਨੂੰ 39,866 ਆਰਕੇਐੱਮ ਦਾ ਬਿਜਲੀਕਰਨ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। ਬਿਜਲੀਕਰਨ ਰਹਿਤ ਰੇਲ ਲਾਈਨ ਦੀ ਜ਼ੋਨ-ਅਧਾਰਿਤ ਲੰਬਾਈ ਹੇਠਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਹੈ:
|
|
ਜ਼ੋਨਲ ਰੇਲਵੇ
|
|
ਕੁੱਲ ਬੀਜੀ ਆਰਕੇਐੱਮ
|
|
ਇਲੈਕਟ੍ਰਫਾਈਡ ਆਰਕੇਐੱਮ
|
|
01.04.2020 ਨੂੰ ਬੈਲੰਸ ਆਰਕੇਐੱਮ
|
|
ਕੇਂਦਰੀ
|
|
3853
|
|
2928
|
|
925
|
|
ਪੂਰਬੀ ਤੱਟ
|
|
2774
|
|
2774
|
|
0
|
|
ਪੂਰਬੀ ਕੇਂਦਰੀ
|
|
3883
|
|
3336
|
|
547
|
|
ਪੂਰਬੀ
|
|
2804
|
|
2235
|
|
569
|
|
ਉੱਤਰ ਕੇਂਦਰੀ
|
|
3222
|
|
2569
|
|
653
|
|
ਉੱਤਰ ਪੂਰਬੀ
|
|
2994
|
|
1738
|
|
1256
|
|
ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਫ਼ਰੰਟੀਅਰ
|
|
4112
|
|
319
|
|
3793
|
|
ਉੱਤਰੀ
|
|
7057
|
|
4816
|
|
2241
|
|
ਉੱਤਰ ਪੱਛਮੀ
|
|
5083
|
|
1801
|
|
3282
|
|
ਦੱਖਣੀ ਕੇਂਦਰੀ
|
|
6058
|
|
3744
|
|
2314
|
|
ਦੱਖਣ ਪੂਰਬ ਕੇਂਦਰੀ
|
|
2099
|
|
1863
|
|
236
|
|
ਦੱਖਣੀ ਪੂਰਬੀ
|
|
2713
|
|
2392
|
|
321
|
|
ਦੱਖਣੀ
|
|
4834
|
|
3381
|
|
1453
|
|
ਦੱਖਣੀ ਪੱਛਮੀ
|
|
3566
|
|
731
|
|
2835
|
|
ਪੱਛਮੀ ਕੇਂਦਰੀ
|
|
3010
|
|
2525
|
|
485
|
|
ਪੱਛਮੀ
|
|
4805
|
|
2578
|
|
2227
|
|
ਮੈਟਰੋ ਰੇਲਵੇ
|
|
27
|
|
27
|
|
0
|
|
ਕੋਂਕਣ ਰੇਲਵੇ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਲਿਮਿਟਿਡ
|
|
737
|
|
109
|
|
628
|
|
ਕੁੱਲ
|
|
63,631
|
|
39,866
|
|
23,765
ਰੇਲਵੇ ਮੰਤਰਾਲੇ ਨੇ ਹੇਠਲੀ ਯੋਜਨਾਬੰਦੀ ਅਨੁਸਾਰ ਦਸੰਬਰ, 2023 ਤੱਕ ਬ੍ਰੌਡ ਗੇਜ ਰੂਟ ਦੇ 100% ਬਿਜਲੀਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਹੈ: -
|
|
ਸਾਲ
|
|
ਟੀਚਾ 
|
|
2020-21
|
|
6,000
|
|
2021-22
|
|
6,000
|
|
2022-23
|
|
6,500
|
|
2023-24
|
|
5,265
|
|
ਕੁੱਲ
|
|
23,765
ਬਿਜਲੀਕਰਨ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਲਈ ਫੰਡਾਂ ਦੀ ਅਲਾਟਮੈਂਟ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਦੇ ਅਧਾਰ ’ਤੇ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਨਾ ਕਿ ਜ਼ੋਨ ਆਧਾਰ ’ਤੇ। ਪਿਛਲੇ ਅਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਸਾਲ ਦੀ ਬਜਟ ਵੰਡ ਇਸ ਤਰਾਂ ਹੈ:
|
|
ਸਾਲ
|
|
ਬਜਟ ਵੰਡ 
|
|
2017-18
|
|
3,457
|
|
2018-19
|
|
6,302
|
|
2019-20
|
|
6,960
|
|
2020-21
|
|
6,326
ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਰੇਲਵੇ ਲਾਈਨਾਂ ਦੇ ਬਿਜਲੀਕਰਨ ਵਿੱਚ ਤੇਜ਼ੀ ਲਿਆਉਣ ਲਈ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਦਮ ਚੁੱਕੇ ਗਏ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਅਕਾਰ ਦੇ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਪ੍ਰੌਕਯੂਰਮੈਂਟ ਐਂਡ ਕੰਸਟ੍ਰਕਸ਼ਨ  ਦੇ ਠੇਕੇ, ਵਧੀਆ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟ ਨਿਗਰਾਨੀ ਵਿਧੀ ਅਤੇ ਫੀਲਡ ਯੂਨਿਟਾਂ ਵਿੱਚ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦਾ ਵਿਕੇਂਦਰੀਕਰਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਰੇਲਵੇ ਅਤੇ ਵਣਜ ਅਤੇ ਉਦਯੋਗ ਮੰਤਰੀ, ਸ਼੍ਰੀ ਪੀਯੂਸ਼ ਗੋਇਲ ਨੇ ਅੱਜ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਦੇ ਲਿਖਤੀ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ।
ਇਸਪਾਤ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਐੱਨਐੱਮਡੀਸੀ ਨੇ ਦੋ ਵੱਕਾਰੀ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪੁਰਸਕਾਰ ਜਿੱਤੇ
ਨੈਸ਼ਨਲ ਮਿਨਰਲ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਕਾਰਪੋਰੇਸ਼ਨ ਲਿਮਟਿਡ , ਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਕੱਚਾ ਲੋਹਾ  ਉਤਪਾਦਕ, ਸਟੀਲ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਅਧੀਨ ਇੱਕ ਕੇਂਦਰੀ ਪਬਲਿਕ ਸੈਕਟਰ ਅਦਾਰਾ , ਨੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਸਥਿਰਤਾ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਗੋਲਡ ਅਵਾਰਡ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕੁਮਾਰਸਵਾਮੀ ਆਇਰਨ ਓਰ ਮਾਈਨ ਨੂੰ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚ ਪਲੈਟੀਨਮ ਅਵਾਰਡ ਮਿਲਿਆ ਹੈ।
ਸਮਾਰੋਹ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਸਸਟੇਨੇਬਲ ਡਿਵੈਲਪਮੈਂਟ ਫਾਊਂਡੇਸ਼ਨ  ਦੁਆਰਾ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਦੇਹਰਾਦੂਨ ਵਿਖੇ ਹੋਈ 10ਵੀਂ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਪੁਰਸਕਾਰ ਭੇਟ ਕੀਤੇ ਗਏ। ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਦੇ ਰਾਜਪਾਲ, ਲੈਫਟੀਨੈਂਟ ਜਨਰਲ ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਉਦਘਾਟਨੀ ਸਮਾਰੋਹ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮਹਿਮਾਨ ਸਨ।
ਐੱਨਐੱਮਡੀਸੀ ਨੂੰ ਇਸ ਦੇ ਉਤਪਾਦਨ ਪ੍ਰੋਜੈਕਟਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਈ ਵਿਕਾਸ ਟੀਚਿਆਂ ਅਤੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਪਹਿਲਕਦਮੀਆਂ ਨੂੰ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਯੋਗਦਾਨ ਦੇ ਅਧਾਰ ‘ਤੇ ਪੁਰਸਕਾਰਾਂ ਲਈ ਚੁਣਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਐੱਨਐੱਮਡੀਸੀ ਦੀ ਤਰਫੋਂ, ਸ਼੍ਰੀ ਐੱਮ ਜੈਪਾਲ ਰੈਡੀ, ਸੀਜੀਐੱਮ ਆਰ ਪੀ ਅਤੇ ਸ਼੍ਰੀ ਸੰਜੀਵ ਸਾਹੀ, ਸੀਜੀਐੱਮ, ਡੋਨੀਮਲਾਈ ਕੰਪਲੈਕਸ ਨੇ ਇਹ ਪੁਰਸਕਾਰ, ਸਮਾਪਤੀ ਸਮਾਰੋਹ ਦੇ ਮੁੱਖ ਮਹਿਮਾਨ ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਜੰਗਲਾਤ, ਬਿਜਲੀ, ਕਿਰਤ, ਵਾਤਾਵਰਣ ਮੰਤਰੀ ਡਾ. ਹਰਕ ਸਿੰਘ ਰਾਵਤ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੇ।
ਸ਼੍ਰੀ ਰੈਡੀ ਨੇ "ਕੋਵਿਡ -19 ਦੌਰਾਨ ਵਾਤਾਵਰਣ ਪ੍ਰਬੰਧਨ" ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਪੇਪਰ ਵੀ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਿਸ ਦੀ ਡੈਲੀਗੇਟਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਬੰਧਕਾਂ ਦੁਆਰਾ ਸ਼ਲਾਘਾ ਕੀਤੀ ਗਈ।
ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਰਕਸ਼ਾ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਵਿਰਾਸਤ ਅਤੇ ਤਕਨੀਕੀ ਪ੍ਰਗਤੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਇੰਡੀਅਨ ਏਅਰਫੋਰਸ ਹੈਰੀਟੇਜ ਸੈਂਟਰ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਕੀਤਾ
ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਜਨਾਥ ਸਿੰਘ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੇ ਜਵਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਕੁਰਬਾਨੀਆਂ ਅਤੇ ਅਣਮੁੱਲੇ ਯੋਗਦਾਨ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਦੱਸਿਆ
ਇਹ ਸੈਂਟਰ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਸਰੋਤ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰੇਗਾ: ਰਕਸ਼ਾ ਮੰਤਰੀ
ਰਕਸ਼ਾ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਜਨਾਥ ਸਿੰਘ ਨੇ 8 ਮਈ 2023 ਨੂੰ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਵਿਖੇ ਇੰਡੀਅਨ ਏਅਰਫੋਰਸ ਹੈਰੀਟੇਜ ਸੈਂਟਰ ਦਾ ਉਦਘਾਟਨ ਕੀਤਾ। ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੇ ਅਮੀਰ ਇਤਿਹਾਸ ਅਤੇ ਵਿਰਾਸਤ ਨੂੰ ਮੂਰਤੀਮਾਨ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਇਸ ਸੈਂਟਰ ਵਿੱਚ ਕਲਾਕ੍ਰਿਤੀਆਂ, ਕੰਧ-ਚਿੱਤਰਾਂ ਅਤੇ 3ਡੀ ਡਾਇਓਰਾਮਾ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ, ਜੋ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੇ ਵਿਕਾਸ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸੈਂਟਰ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੇ ਬਹਾਦਰੀ ਭਰੇ ਕਾਰਨਾਮਿਆਂ ਅਤੇ ਲੜਾਕੂ ਜਹਾਜ਼/ਉਪਕਰਣ ਵਿੱਚ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਕੇਂਦਰ ਦੇ ਮੁੱਖ ਆਕਰਸ਼ਣਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸਿਮੂਲੇਟਰਾਂ ਦੀ ਲੜੀ ਹੈ, ਜੋ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੀ ਵਸਤੂ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਆਈਕਾਨਿਕ ਜਹਾਜ਼ ਨੂੰ ਉਡਾਉਣ ਦਾ ਰੋਮਾਂਚ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਾਇਲਟ ਹੋਣ ਦਾ ਅਹਿਸਾਸ ਦਿਵਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਕੇਂਦਰ ਹੁਣ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਖੋਲ੍ਹਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਵਲੋਂ ਭਾਗ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਯੁੱਧ ਮਿਸ਼ਨਾਂ ਦੇ ਸਮਰਪਿਤ ਕੌਰੀਡੋਰ ਵੀ ਹਨ। ਇਹ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਵਲੋਂ ਨਿਭਾਈ ਗਈ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਬਾਰੇ ਜਾਣਨ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਲੱਖਣ ਮੌਕਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਰਕਸ਼ਾ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਉਦਘਾਟਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਪਣੇ ਸੰਬੋਧਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਵਿਰਾਸਤੀ ਕੇਂਦਰ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਵਿਚ ਸੇਵਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਹਿੰਮਤ ਅਤੇ ਸਮਰਪਣ ਦੀ ਮਿਸਾਲ ਹੈ, ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਬਲੀਦਾਨ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਵਡਮੁੱਲੇ ਯੋਗਦਾਨ ਦੀ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ 1948 ਦੀ ਜੰਗ, 1961 ਦੀ ਗੋਆ ਮੁਕਤੀ ਜੰਗ, 1962, 1965, 1971 ਅਤੇ ਕਾਰਗਿਲ ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਫੋਰਸ ਦੀ ਤਾਕਤ, ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਅਤੇ ਕੁਸ਼ਲਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ। 1971 ਦੀ ਜੰਗ ਬਾਰੇ ਬੋਲਦਿਆਂ ਸ਼੍ਰੀ ਰਾਜਨਾਥ ਸਿੰਘ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਯੁੱਧ ਦੌਰਾਨ ਤਿੰਨਾਂ ਸੈਨਾਵਾਂ ਵਲੋਂ ਦਿਖਾਈ ਗਈ ਸਾਂਝੀ ਤਾਕਤ, ਏਕਤਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀਬੱਧਤਾ ਬੇਮਿਸਾਲ ਅਤੇ ਅਸਾਧਾਰਨ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਜੰਗ ਕਿਸੇ ਜ਼ਮੀਨ ਜਾਂ ਸੱਤਾ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਮਨੁੱਖਤਾ ਅਤੇ ਲੋਕਤੰਤਰ ਲਈ ਲੜੀ ਗਈ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਇਹ ਇਸ ਗੱਲ ਦਾ ਸਬੂਤ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਇਹ ਮੰਨਦਾ ਹੈ ਕਿ ਬੇਇਨਸਾਫ਼ੀ, ਕਿਤੇ ਵੀ ਹੋਵੇ, ਹਰ ਥਾਂ ਨਿਆਂ ਲਈ ਖਤਰਾ ਹੈ ਅਤੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੇਇਨਸਾਫ਼ੀ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਖੜ੍ਹੇ ਹੋਣਾ ਸਾਡਾ ਫਰਜ਼ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਰਣਨੀਤੀ ਦੇ ਬਲ 'ਤੇ ਜੰਗ ਜਿੱਤਣਾ ਅਤੇ ਉਥੇ ਕਿਸੇ ਕਿਸਮ ਦਾ ਸਿਆਸੀ ਕੰਟਰੋਲ ਨਾ ਥੋਪਣਾ ਭਾਰਤ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਇਸ ਦੀਆਂ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਅਤੇ ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਉਦਾਰਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਕੇਂਦਰ ਇਸ ਬਹਾਦਰੀ ਅਤੇ ਵਚਨਬੱਧਤਾ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਬਿੰਬ ਹੋਵੇਗਾ।
ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਹ ਸੈਂਟਰ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਪੀੜ੍ਹੀਆਂ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਸਰੋਤ ਵਜੋਂ ਕੰਮ ਕਰੇਗਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੀ ਸਮ੍ਰਿੱਧ ਵਿਰਾਸਤ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣਾ ਅਤੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨਾ ਸਾਡੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਹੈ। ਇਹ ਸੈਂਟਰ ਭਾਰਤੀ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਸੈਨਾਵਾਂ ਦੀਆਂ ਕਦਰਾਂ-ਕੀਮਤਾਂ ਨੂੰ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕਰਨ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਤ ਕਰਨ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਸਾਧਨ ਬਣ ਜਾਵੇਗਾ।
ਇਸ ਮੌਕੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਰਾਜਪਾਲ ਅਤੇ ਚੰਡੀਗੜ੍ਹ ਦੇ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਕ ਸ੍ਰੀ ਬਨਵਾਰੀ ਲਾਲ ਪੁਰੋਹਿਤ ਅਤੇ ਹਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੇ ਮੁਖੀ ਏਅਰ ਚੀਫ ਮਾਰਸ਼ਲ ਵੀ ਆਰ ਚੌਧਰੀ ਵੀ ਹਾਜ਼ਰ ਸਨ।
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਦਫਤਰ
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਮਨ ਕੀ ਬਾਤ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਦੇ ਲਈ ਬਿਲ ਗੇਟਸ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਕੀਤਾ
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ, ਸ਼੍ਰੀ ਨਰੇਂਦਰ ਮੋਦੀ ਨੇ ਮਨ ਕੀ ਬਾਤ ਦੀ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਦੇ ਲਈ ਬਿਲ ਗੇਟਸ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨੇ ਟਵੀਟ ਕੀਤਾ:
“ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਦੋਸਤ ਬਿਲ ਗੇਟਸ  ਦਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਗਈ ਪ੍ਰਸ਼ੰਸਾ ਦੇ ਲਈ ਧੰਨਵਾਦ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਮਨ ਕੀ ਬਾਤ  ਸਾਡੀ ਪ੍ਰਿਥਵੀ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਦੇ ਲਈ ਭਾਰਤੀਆਂ ਦੀ ਸਮੂਹਿਕ ਭਾਵਨਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੇ ਪ੍ਰਤੀ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ ਗੇਟਸ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਜਨੂਨ ਹੈ। ਬੀਐੱਮਜੀਐੱਫਇੰਡੀਆ @BMGFIndia ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੇ ਗਏ ਅਧਿਐਨ ਵਿੱਚ ਐੱਸਡੀਜੀ ਦੇ ਇਸ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤ ਪ੍ਰਤਿਧੁਨੀ  ਨੂੰ ਚੰਗੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਲ ਰੇਖਾਂਕਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ।”
ਯੁਵਾ ਮਾਮਲੇ ਤੇ ਖੇਡ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ਰਦ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਨੈਸ਼ਨਲ ਵਾਰ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕੀਤਾ, ਗੋਰਖਾ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦੀ ਬਹਾਦਰੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ
ਪੈਰਾਲੰਪਿਕਸ ਕਾਂਸੀ ਦਾ ਮੈਡਲ ਜੇਤੂ ਹਾਈ ਜੰਪਰ ਖਿਡਾਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ਰਦ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਅੱਜ ਨੈਸ਼ਨਲ ਵਾਰ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਜਾ ਕੇ ਪਰਮਵੀਰ ਚਕ੍ਰ ਨਾਲ ਸਨਮਾਨਤ ਕੈਪਟਨ ਗੁਰਬਚਨ ਸਿੰਘ ਸਲਾਰੀਆ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਅਰਪਿਤ ਕੀਤੀ। ਕੈਪਟਨ ਸਲਾਰੀਆ ਨੂੰ ਪਹਿਲੀ ਗੋਰਖਾ ਰਾਈਫਲਸ ਦੀ ਤੀਸਰੀ ਬਟਾਲੀਅਨ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਕਮਿਸ਼ਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜੋ 1961 ਦੇ ਕਾਂਗੋ ਸੰਕਟ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਸੈਨਾ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਦੇ ਲਈ 3000 ਭਾਰਤੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸਨ।
ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਅਰਪਿਤ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਸ਼੍ਰੀ ਸ਼ਰਦ ਕੁਮਾਰ ਨੇ ਦਾਰਜਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਸਕੂਲ ਦੇ ਦਿਨਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਗੋਰਖਾ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦੀ ਬਹਾਦਰੀ ਦੀਆਂ ਕਹਾਣੀਆਂ ਸੁਣਦੇ ਹੋਏ ਵੱਡੇ ਹੋਏ ਸਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇਸ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਬਾਰੇ ਇੱਕ ਦਿਲਚਸਪ ਤੱਥ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਭਾਰਤ ਸੈਨਾ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਲਗਭਗ 10 ਗੋਰਖਾ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ 6 ਨੂੰ ਮੌਜੂਦਾ ਭਾਰਤੀ ਸੈਨਾ ਵਿੱਚ ਟਰਾਂਸਫਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਲੇਕਿਨ ਬਾਕੀ ਹਾਲੇ ਵੀ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਤਹਿਤ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸੈਨਾ ਦੇ ਕੋਲ ਹਨ।”
ਓਪਲੰਪਿਕਸ ਮੈਡਲ ਜੇਤੂ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਉਹ ਇੰਨੇ ਵਫਾਦਾਰ ਹੋਣ ਦੇ ਲਈ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਹੁਣ ਵੀ ਉਹ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੀ ਮਹਾਰਾਣੀ ਦੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਵਿੱਚ ਤੈਨਾਤ ਹਨ। ਵਫਾਦਾਰੀ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਚੀਜ਼ ਹੈ, ਜਿਸ ‘ਤੇ ਗੋਰਖਾ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ਼ ਕਰਦੀ ਹੈ।”
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਮਾਰਕ ਵਿੱਚ ਨੈਕਸਟ-ਆਵ੍-ਕਿਨ ਸਮਾਰੋਹ ਨੂੰ ਵੀ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਸੂਰਯਾਸਤ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਰਿਟ੍ਰੀਟ ਸਮਾਰੋਹ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹਰ ਸ਼ਾਮ ਸ਼ਹੀਦ ਦੇ ਪਰਿਜਨਾਂ ਦੁਆਰਾ ਪੁਸ਼ਪਾਂਜਲੀ ਅਰਪਿਤ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਕ ਰਸਮ ਹੈ। ਇਸ ਸਮਾਰੋਹ ਵਿੱਚ 32 ਸੈਕੰਡ ਦੇ ਬਗੁਲ ਕਾਲ ਦੇ ਨਾਲ ਝੰਡੇ ਨੂੰ ਉਤਾਰਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸਮਾਰਕ ਦੀ ਪਰਿਕਰਮਾ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਭਾਰਤੀ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਬਲਾਂ ਦੇ ਯੁੱਧਾਂ ਦੇ ਵੇਰਵੇ ਅਤੇ ਸੰਚਾਲਨ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਕੰਧ-ਚਿੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ।
ਨੈਸ਼ਨਲ ਵਾਰ ਮੈਮੋਰੀਅਲ ਗੇਟ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 400 ਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ‘ਤੇ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਬਲਾਂ ਦੀ ਵਿਭਿੰਨ ਪੈਦਲ ਸੈਨਾ ਰੈਜੀਮੈਂਟ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਭਾਰਤੀ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੁਤੰਤਰ ਭਾਰਤ ਦੀ ਵਿਭਿੰਨ ਲੜਾਈਆਂ, ਯੁੱਧਾਂ, ਅਭਿਯਾਨਾਂ ਅਤੇ ਸੰਘਰਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਜਾਨ ਗਵਾਈ ਹੈ।
ਰਸਾਇਣ ਤੇ ਖਾਦ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕੋਵਿਡ -19 ਟੀਕਿਆਂ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਦੁਆਰਾ ਚੁੱਕੇ ਗਏ ਕਦਮ
ਕੇਂਦਰੀ ਡਰੱਗ ਮਿਆਰ ਕੰਟਰੋਲ ਸੰਗਠਨ  ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੀਡੀਐੱਸਸੀਓ ਨੇ ਨਿੱਜੀ ਨਿਰਮਾਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਸੀਮਤ ਵਰਤੋਂ ਲਈ ਕੋਵਿਡ -19 ਟੀਕੇ ਲਗਾਉਣ ਲਈ ਨਿਰਮਾਣ ਦੀ ਆਗਿਆ ਦੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ: -
- ਸੀਐੱਚਏਡੀਓਐਕਸ 1 ਐੱਨਸੀਓਵੀ- 19 ਕੋਰੋਨਾ ਵਾਇਰਸ ਵੈਕਸੀਨ  ਐੱਮ/ਐੱਸ ਸੀਰਮ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਟਿਡ, ਪੁਣੇ ਦੁਆਰਾ 03.02021 ਨੂੰ ਬਣਾਈ ਗਈ।
- ਐੱਮ/ਐੱਸ ਬਾਇਓਟੈਕ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਲਿਮਟਿਡ, ਹੈਦਰਾਬਾਦ ਦੁਆਰਾ 03.01.2021 ਨੂੰ ਹੋਲ ਵਾਏਰੀਅਨ ਇਨਐਕਟਿਵੇਟਿਡ ਕੋਰੋਨਾ ਵਾਇਰਸ ਟੀਕਾ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।
- ਐੱਮ/ਐੱਸ ਆਰਏ  ਪਨਾਸ਼ੀਆ ਬਾਇਓਟੈਕ ਲਿਮਟਿਡ, ਨਵੀਂ ਦਿੱਲੀ ਵਲੋਂ ਗੈਮ-ਕੋਵਿਡ -ਵੈਕ ਕੰਬਾਈਨਡ ਵੈਕਟਰ ਟੀਕਾ , 02.07.2021 ਨੂੰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ।
ਬਾਇਓਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵੈਕਸੀਨ ਨਿਰਮਾਣ ਨੂੰ ਸਮਰਥਨ ਦੇਣ ਲਈ, ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ 'ਮਿਸ਼ਨ ਕੋਵਿਡ ਸੁਰੱਖਿਆ- ਭਾਰਤੀ ਕੋਵਿਡ -19 ਵੈਕਸੀਨ ਵਿਕਾਸ ਮਿਸ਼ਨ' ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਬਾਇਓਟੈਕਨਾਲੌਜੀ ਉਦਯੋਗ ਖੋਜ ਸਹਾਇਤਾ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ  ਦੁਆਰਾ ਲਾਗੂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਕਿ ਬਾਇਓਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ  ਅਧੀਨ ਇੱਕ ਜਨਤਕ ਖੇਤਰ ਦੀ ਇਕਾਈ ਹੈ। ਇਸ ਮਿਸ਼ਨ ਦੇ ਤਹਿਤ, ਡੀਐਨਏ ਟੀਕਾ ਉਮੀਦਵਾਰ  ਸਮੇਤ ਵਾਅਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਟੀਕੇ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰਾਂ ਦਾ ਕਲੀਨਿਕਲ ਟ੍ਰਾਇਲ ਨਿਰਮਾਣ; ਐਮਆਰਐਨਏ ਟੀਕੇ ਦੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ; ਇੰਟ੍ਰਨਾਸਾਲ ਵੈਕਸੀਨ ਉਮੀਦਵਾਰ  ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਕੋਵੈਕਸੀਨ ਉਤਪਾਦਨ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਦੇ ਹਿੱਸੇ ਵਜੋਂ, ਮਿਸ਼ਨ ਕੋਵਿਡ ਸੁਰੱਖਿਆ ਅਧੀਨ ਭਾਰਤ ਬਾਇਓਟੈੱਕ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਵਧਾਉਣ ਦੀ ਸਹਾਇਤਾ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਬਾਇਓਟੈਕਨਾਲੋਜੀ ਵਿਭਾਗ ਦੁਆਰਾ ਹੇਸਟਰ ਬਾਇਓਸਾਇੰਸਸਿਜ਼ ਅਤੇ ਓਮਨੀਬ੍ਰੈਕਸ ਬਾਇਓਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਲਿਮਟਿਡ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਭਾਰਤ ਬਾਇਓਟੈਕ ਤੋਂ ਗੁਜਰਾਤ ਕੋਵਿਡ ਵੈਕਸੀਨ ਕੰਸੋਰਟੀਅਮ  ਨੂੰ ਕੋਵੈਕਸੀਨ ਉਤਪਾਦਨ ਦੀ ਟੈਕਨੋਲੋਜੀ ਟ੍ਰਾਂਸਫਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ।
ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਕੇਂਦਰੀ ਰਸਾਇਣ ਅਤੇ ਖਾਦ ਮੰਤਰੀ ਸ੍ਰੀ ਮਨਸੁੱਖ ਮਾਂਡਵੀਯਾ ਨੇ ਅੱਜ ਲੋਕ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਲਿਖਤੀ ਜਵਾਬ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ।
ਮਹਿਲਾ ਤੇ ਬਾਲ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਨਾਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਣ ਦੇ ਲਈ ਸੀਆਰਪੀਐੱਫ, ਮਹਿਲਾ ਅਤੇ ਬਾਲ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ “ਯਸ਼ਸਵਿਨੀ” ਦੇ ਨਾਲ ਕਰਾਸ-ਕੰਟਰੀ ਬਾਈਕ ਅਭਿਯਾਨ ਆਯੋਜਿਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ
3 ਅਕਤੂਬਰ ਨੂੰ ਸੀਆਰਪੀਐੱਫ ਦੀਆਂ ਕੁੱਲ 150 ਮਹਿਲਾ ਅਧਿਕਾਰੀ ਕਰਾਸ-ਕਰੰਟੀ ਰੈਲੀ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਕਰਨਗੀਆਂ
ਰੈਲੀ 15 ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ 2 ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਗੁਜਰਦੇ ਹੋਏ ਲਗਭਗ 10,000 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੈਅ ਕਰੇਗੀ
ਦੇਸ਼ ਦੀ ਨਾਰੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਜਸ਼ਨ ਮਨਾਉਣ ਦੇ ਲਈ ਕੇਂਦਰੀ ਰਿਜਰਵ ਪੁਲਿਸ ਬਲ , ਮਹਿਲਾ ਅਤੇ ਬਾਲ ਵਿਕਾਸ ਮੰਤਰਾਲੇ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗ ਨਾਲ ਸੀਆਰਪੀਐੱਫ ਦੀ ਮਹਿਲਾ ਬਾਈਕਰਸ ਦੇ ਸਮੂਹ “ਯਸ਼ਸਵਿਨੀ” ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਕਰਾਸ-ਕੰਟਰੀ ਬਾਈਕ ਅਭਿਯਾਨ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਸੀਆਰਪੀਐੱਫ ਦੀਆਂ ਕੁੱਲ 150 ਮਹਿਲਾ ਅਧਿਕਾਰੀ 3 ਅਕਤੂਬਰ, 2023 ਨੂੰ ਤਿੰਨ ਟੀਮਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਕੇ ਕਰਾਸ –ਕੰਰਟੀ ਰੈਲੀ ਅਰੰਭ ਕਰਨਗੇ। ਇਹ ਟੀਮਾਂ 75 ਰਾਇਲ ਐੱਨਫੀਲਡ  ਮੋਟਰਬਾਈਕਾਂ ’ਤੇ ਸਵਾਰ ਹੋ ਕੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਉੱਤਰੀ , ਪੂਰਵੀ , ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ  ਖੇਤਰਾਂ ਤੋਂ ਆਪਣੀ ਯਾਤਰਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਨਗੇ। ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਸਾਰੀਆਂ ਟੀਮਾਂ 31 ਅਕਤੂਬਰ, 2023 ਨੂੰ ਹੋਣ ਜਾ ਰਹੇ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਸਮਾਪਨ ਦੇ ਲਈ ਗੁਜਰਾਤ ਦੇ ਏਕਤਾ ਨਗਰ  ਵਿੱਚ ਸਟੈਚਿਊ ਆਵ੍ ਯੂਨਿਟੀ ’ਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਣਗੇ। ਇਹ ਰੈਲੀ 15 ਰਾਜਾਂ ਅਤੇ 2 ਕੇਂਦਰ ਸ਼ਾਸਿਤ ਪ੍ਰਦੇਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਗੁਜਰਦੇ ਹੋਏ ਲਗਭਗ 10,000 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੀ ਦੂਰੀ ਤੈਅ ਕਰੇਗੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸਬੰਧਿਤ ਯਾਤਰਾਵਾਂ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਰਸਤੇ ਵਿੱਚ ਅਨੇਕ ਜ਼ਿਲ੍ਹਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਭਿੰਨ ਪ੍ਰੋਗਰਾਮਾਂ ਦੇ ਆਯੋਜਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ “ਬੇਟੀ ਬਚਾਓ ਬੇਟੀ ਪੜ੍ਹਾਓ”  ਦੇ ਲਕਸ਼ਿਤ ਸਮੂਹ ਜਿਵੇਂ ਸਕੂਲੀ ਬੱਚਿਆਂ ਅਤੇ ਕਾਲਜ ਦੀਆਂ ਲੜਕੀਆਂ, ਮਹਿਲਾ ਸਵੈਮ ਸਹਾਇਤਾ ਸਮੂਹਾਂ, ਐੱਨਸੀਸੀ ਦੇ ਕੈਡੇਟਾਂ, ਸੀਸੀਆਈ ਦੇ ਬੱਚਿਆਂ, ਐੱਨਵਾਈਕੇਐੱਸ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ, ਕਿਸ਼ੋਰੀਆਂ ਅਤੇ ਕਿਸ਼ੋਰਾਂ, ਆਂਗਨਵਾੜੀ ਵਰਕਰਾਂ ਆਦਿ ਦੇ ਨਾਲ ਗੱਲਬਾਤ ਅਤੇ ਬੀਬੀਬੀਪੀ ਚੈਂਪੀਅਨਸ ਦਾ ਅਭਿਨੰਦਨ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।
ਬਲ ਦੇ ਸੰਦੇਸ਼ “ਦੇਸ਼ ਕੇ ਹਮ ਹੈਂ ਰਕਸ਼ਕ” ਨੂੰ ਪ੍ਰਚਾਰਿਤ ਕਰਨ ਦੇ ਇਲਾਵਾ ਮਹਿਲਾ ਬਾਈਕਰਸ ਨੇ “ਬੇਟੀ ਬਚਾਓ ਬੇਟੀ ਪੜ੍ਹਾਓ” ਦੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸੰਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਵੀ ਆਪਣੇ ਅਭਿਯਾਨ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਹ ਆਪਣੀ ਵਰਦੀ ਅਤੇ ਬੈਨਰਾਂ ’ਤੇ ਮਾਣ ਦੇ ਨਾਲ ਬੀਬੀਬੀਪੀ ਲੋਗੋ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨਗੇ, ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇਸ਼ਭਰ ਵਿੱਚ ਇਸ ਉਦੇਸ਼ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕਰਨਗੇ।
ਸੂਚਨਾ ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਰਣ ਮੰਤਰਾਲਾ
‘ਇਨਵੈਸਟਿੰਗ ਲਾਈਫ’-ਤਿੰਨ ਆਮ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ’ਤੇ ਫਿਲਮ ਜੋ ਦੂਸਰਿਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਲਈ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਦੇ ਹਨ
ਸਮਾਜਿਕ ਬਾਈਕਾਟ, ਸੜਕ ਦੁਰਘਟਨਾਵਾਂ ਅਤੇ ਮਨੁੱਖ-ਪਸ਼ੂ ਸੰਘਰਸ਼ ਵਰਗੀਆਂ ਅਣਸੁਖਾਵੀਆਂ ਸਥਿਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹਰੇਕ ਜੀਵ ਦੇ ਬਚਾਅ ਬਾਰੇ ਫਿਲਮ ਹੈ। ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ‘ਇਨਵੈਸਟਿੰਗ ਲਾਈਫ’ ਦੀ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਵੈਸ਼ਾਲੀ ਵਸਤ ਕੇਂਡਲੇ ਨੇ ਫਿਲਮ ਡਿਵੀਜ਼ਨ ਦੁਆਰਾ ਨਿਰਮਿਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ 52 ਮਿੰਟ ਦੀ ਗ਼ੈਰ ਫੀਚਰ ਫਿਲਮ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ 51ਵੇਂ ਇੰਟਰਨੈਸ਼ਨਲ ਫਿਲਮ ਫੈਸਟੀਵਲ ਆਵ੍ ਇੰਡੀਆ  ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਅੱਜ ਆਯੋਜਿਤ ਪੋਸਟ ਸਕਰੀਨਿੰਗ ਪ੍ਰੈੱਸ ਕਾਨਫਰੰਸ ਵਿੱਚ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, ਇਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਬਾਇਓਗ੍ਰਾਫੀ ਫਿਲਮ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ। ਇਹ ਤਿੰਨ ਆਮ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਦੇ ਬਿਨਾ ਸ਼ਰਤ ਕੰਮ ਨੂੰ ਮਾਨਤਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ, ‘‘ਉਹ ਚੁੱਪਚਾਪ ਅਤੇ ਇਕੱਲੇ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਆਸ-ਪਾਸ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਹਰੇਕ ਜੀਵ ਲਈ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਨੁੱਖ ਜਾਤੀ ਅਤੇ ਈਕੋਸਿਸਟਮ ਦੀ ਬਿਹਤਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੇ ਕਈ ਲੋਕ ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਬਦਲੇ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੁਝ ਵੀ ਨਾ ਮਿਲਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ।
ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਸੜਕ ਦੁਰਘਟਨਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹੋਏ ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, ‘‘ਮੈਂ ਦੁਰਘਟਨਾ ਨੂੰ ਦਿਖਾਉਣ ਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਮੇਰੇ ਲਈ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਚੁਣੌਤੀ ਸੀ। ਮੇਰੀ ਨੈਤਿਕਤਾ ਸ਼ੂਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਮੇਰਾ ਸਮਰਥਨ ਨਹੀਂ ਕਰ ਰਹੀ ਸੀ ਅਤੇ ਦਰਸ਼ਕਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦੁਰਘਟਨਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਦਿਖਾ ਰਹੀ ਸੀ। ਕਈ ਲੋਕ ਇਸ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਦੇ ਵਿਰੋਧੀ ਸਨ, ਪਰ ਮੈਂ ਸੜਕ ਦੁਰਘਟਨਾ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ। ਮੈਂ ਇਸ ਲਈ ਮੋਰਟਾਜ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੀਤੀ। ਦੁਰਘਟਨਾ ਦਾ ਸੰਦੇਸ਼ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।’’ ਫਿਲਮ ਨੇ ਤਿੰਨ ਸਮਾਨਾਂਤਰ ਕਹਾਣੀਆਂ ਦੱਸਣ ਲਈ ਅਤਿ ਯਥਾਰਥਵਾਦ ਅਤੇ ਰੂਪਕਾ ਦਾ ਉਪਯੋਗ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਡਾਇਰੈਕਟਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, ‘‘ਫਿਲਮ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਏ ਗਏ ਆਮ ਜ਼ਮੀਨੀ ਪੱਧਰ ਦੇ ਲੋਕ ਦੂਸਰਿਆਂ ਲਈ ਆਪਣਾ ਜੀਵਨ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਲਈ ਨਾਂ ‘ਇਨਵੈਸਟ ਲਾਈਫ’ ਹੈ।
ਕੇਂਡਲੇ ਨੇ ਫਿਲਮ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਕੀ ਹੈ, ਬਾਰੇ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰ ਸਾਂਝੇ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, ‘‘ਬਾਇਓਗ੍ਰਾਫੀ ਮਹਾਨ ਲੋਕਾਂ ’ਤੇ ਬਣਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਹਰ ਜੀਵਤ ਜੀਵ ਅਤੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਸਾਡੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਭੂਮਿਕਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਭੂਮਿਕਾਵਾਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹਨ।’’
https://youtu.be/ay5vzJBFNkc
ਸਮਾਜਿਕ ਨਿਆਂ ਤੇ ਸਸ਼ਕਤੀਕਰਨ ਮੰਤਰਾਲਾ
ਅਸੀਂ ਦਿੱਵਯਾਂਗਜਨਾਂ ਦੇ ਲਈ ਸੁਲਭ ਭਾਰਤ ਬਣਾਉਣ ਵਾਸਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ: ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰੇਂਦਰ ਮੋਦੀ
ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਦਿੱਵਯਾਂਗਜਨਾਂ ਨੂੰ ਪੈਰਾਲੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਭੀ ਭਾਰਤ ਦਾ ਝੰਡਾ ਫਹਿਰਾਉਣ ਦੇ ਲਈ ਸਮਰੱਥ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਦੇ ਲਈ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ: ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰੇਂਦਰ ਮੋਦੀ
77ਵੇਂ ਸੁਤੰਤਰਤਾ ਦਿਵਸ ਦੇ ਅਵਸਰ ’ਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰੇਂਦਰ ਮੋਦੀ ਨੇ ਲਾਲ ਕਿਲੇ ਦੀ ਫ਼ਸੀਲ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਸੰਬੋਧਨ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਕਿ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਜਯੰਤੀ ’ਤੇ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਯੋਜਨਾ  ਲਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਇਹ ਯੋਜਨਾ ਪਰੰਪਰਾਗਤ ਕੌਸ਼ਲ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਅਰਥਾਤ ਉਹ ਲੋਕ ਜੋ ਔਜ਼ਾਰ ਨਾਲ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਰਗ ਯਾਨੀ ਜੋ ਕਿ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਓਬੀਸੀ ਸਮੁਦਾਇ  ਤੋਂ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਤਰਖਾਣ ਹੋਣ, ਸੁਨਿਆਰ ਹੋਣ, ਰਾਜ ਮਿਸਤਰੀ ਹੋਣ , ਕਪੱੜੇ ਧੋਣ ਵਾਲੇ ਕੰਮ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਹੋਣ, ਵਾਲ ਕੱਟਣ ਵਾਲੇ ਭਾਈ-ਭੈਣ ਪਰਿਵਾਰ, ਐਸੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ਤਾਕਤ ਦੇਣ ਦਾ ਕੰਮ ਕਰੇਗੀ। ਇਸ ਯੋਜਨਾ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਲਗਭਗ 13-15 ਹਜ਼ਾਰ ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਦੇ ਬਜਟ ਨਾਲ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ।
ਲਾਲ ਕਿਲੇ ਦੀ ਫ਼ਸੀਲ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਭਾਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਨਰੇਂਦਰ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਸੀਂ ਦਿੱਵਯਾਂਗਜਨਾਂ  ਦੇ ਲਈ ਇੱਕ ਸੁਗਮ ਭਾਰਤ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਵਾਸਤੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅਸੀਂ ਪੈਰਾਲਿੰਪਿਕ ਵਿੱਚ ਭੀ ਹਿੰਦੁਸਤਾਨ ਦਾ ਤਿਰੰਗਾ ਝੰਡਾ ਲਹਿਰਾਉਣ ਦੇ ਲਈ ਦਿੱਵਯਾਂਗਜਨਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰੱਥਾਵਾਨ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹਾਂ। ਜਿਸ ਦੇ ਲਈ ਖਿਡਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸਪੈਸ਼ਲ ਟ੍ਰੇਨਿੰਗ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ।
ਆਪਣੇ ਭਾਸ਼ਣ ਵਿੱਚ, ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਸ਼੍ਰੀ ਨਰੇਂਦਰ ਮੋਦੀ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅੱਜ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਾਸ ਡੈਮੋਗ੍ਰਾਫੀ, ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਸੀ ਅਤੇ ਡਾਇਵਰਸਿਟੀ  ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਡੈਮੋਗ੍ਰਾਫੀ, ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਸੀ ਅਤੇ ਡਾਇਵਰਸਿਟੀ ਦੀ ਇਹ ਤ੍ਰਿਵੇਣੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਹਰ ਸੁਪਨੇ ਨੂੰ ਸਾਕਾਰ ਕਰਨ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਰੱਖਦੀ ਹੈ।
ਵਿੱਤ ਮੰਤਰਾਲਾ
‘4.26 ਫ਼ੀਸਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਸਟਾਕ 2023’ ਦੀ, '5.85 ਫ਼ੀਸਦੀ ਜੀਐੱਸ 2030’ ਦੀ ਅਤੇ ‘6.76 ਫ਼ੀਸਦੀ ਜੀਐੱਸ 2061' ਦੀ ਵਿਕਰੀ  ਲਈ ਨਿਲਾਮੀ
ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ  '4.26 ਫ਼ੀਸਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਸਟਾਕ, 2023’ ਦੀ ਕੀਮਤ ਅਧਾਰਤ ਨਿਲਾਮੀ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ 3000 ਕਰੋੜ  ਦੀ ਨੋਟੀਫਾਈਡ ਰਕਮ ਲਈ  ‘5.85 ਫ਼ੀਸਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਸਟਾਕ, 2030’ ਦੀ ਕੀਮਤ ਅਧਾਰਤ ਨਿਲਾਮੀ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ 14,000 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ  ਦੀ ਨੋਟੀਫਾਈਡ ਰਕਮ ਲਈ ਅਤੇ  ‘6.76 ਫ਼ੀਸਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਸਟਾਕ, 2061' ਦੀ ਕੀਮਤ ਅਧਾਰਤ ਨਿਲਾਮੀ ਦੇ ਜ਼ਰੀਏ 9,000 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ  ਦੀ ਨੋਟੀਫਾਈਡ ਰਕਮ ਲਈ ਵਿਕਰੀ ਕਰਨ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ | ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਕੋਲ ਉਪਰੋਕਤ ਸਕਿਉਰਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕਿਸੇ ਇੱਕ ਜਾਂ ਵਧੇਰੇ ਪ੍ਰਤੀ 6,000 ਕਰੋੜ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦੀ ਵਾਧੂ ਸਬਸਕ੍ਰਿਪਸ਼ਨ ਬਰਕਰਾਰ ਰੱਖਣ ਦਾ ਵਿਕਲਪ ਹੋਵੇਗਾ | ਨਿਲਾਮੀ ਕਈ ਮੁੱਲ ਵਿਧੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ | ਇਹ ਨਿਲਾਮੀ 11 ਜੂਨ, 2021  ਨੂੰ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ, ਮੁੰਬਈ ਦਫ਼ਤਰ, ਕਿਲ੍ਹਾ, ਮੁੰਬਈ ਦੁਆਰਾ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ |
ਸਟਾਕਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਦੀ ਅਧਿਕਤਮ ਰਕਮ ਦਾ 5 ਫ਼ੀਸਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਵਿਅਕਤੀਆਂ ਅਤੇ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਰਕਾਰੀ ਸਕਿਉਰਿਟੀਆਂ ਦੀ ਨਿਲਾਮੀ ਵਿੱਚ ਗੈਰ-ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਬੋਲੀ ਸਹੂਲਤ ਦੀ ਸਕੀਮ ਅਨੁਸਾਰ ਅਲਾਟ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ |
ਨਿਲਾਮੀ ਲਈ ਬੋਲੀਆਂ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਦੋਵੇਂ ਬੋਲੀਆਂ 11 ਜੂਨ, 2021 ਨੂੰ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਕੋਰ ਬੈਂਕਿੰਗ ਸਲਿਊਸ਼ਨ  ਪ੍ਰਣਾਲੀ ’ਤੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਫਾਰਮੈਟ ਵਿੱਚ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾਈਆਂ ਜਾਣੀਆਂ ਚਾਹੀਦੀਆਂ ਹਨ | ਗੈਰ-ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਬੋਲੀ ਸਵੇਰੇ 10.30 ਵਜੇ ਤੋਂ ਸਵੇਰੇ 11.00 ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕਰਵਾਈ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਪ੍ਰਤੀਯੋਗੀ ਬੋਲੀ ਸਵੇਰੇ 10.30 ਵਜੇ ਤੋਂ ਸਵੇਰੇ 11.30 ਵਜੇ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਜਮ੍ਹਾਂ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ |
ਨਿਲਾਮੀ ਦਾ ਨਤੀਜਾ 11 ਜੂਨ, 2021  ਨੂੰ ਐਲਾਨਿਆ ਜਾਵੇਗਾ ਅਤੇ ਸਫ਼ਲ ਬੋਲੀ ਲਗਾਉਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ 14 ਜੂਨ, 2021  ਨੂੰ ਭੁਗਤਾਨ ਕਰਨਾ ਹੋਵੇਗਾ |
ਸਟਾਕ 24 ਜੁਲਾਈ, 2018 ਨੂੰ ਰਿਜ਼ਰਵ ਬੈਂਕ ਆਫ਼ ਇੰਡੀਆ ਦੁਆਰਾ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਸਰਕੂਲਰ ਨੰਬਰ ਆਰਬੀਆਈ/ 2018-19/ 25 ਦੁਆਰਾ ਜਾਰੀ ‘ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਦੀਆਂ ਸਕਿਉਰਿਟੀਆਂ ’ਚ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਗਏ ਟ੍ਰਾਂਜੈਕਸ਼ਨ’ ਦੇ ਦਿਸ਼ਾ ਨਿਰਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ “ਜਦੋਂ ਜਾਰੀ ਕੀਤੇ ਜਾਣਗੇ” ਵਪਾਰ ਲਈ ਯੋਗ ਹੋਣਗੇ| ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ’ਤੇ ਸੋਧਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ |