ଖାଉଟି ବ୍ୟାପାର, ଖାଦ୍ୟ ଓ ସାଧାରଣ ବଣ୍ଟନ ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ
ଭାରତୀୟ ଖାଦ୍ୟ ନିଗମ ପାଖରେ ପର୍ଯ୍ୟାପ୍ତ ପରିମାଣର ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ ଅଛି: ଏଫ୍ସିଆଇ
• ଜୁନ୍ ସୁଦ୍ଧା ମୋଟ 388.34 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଗହମ ଓ 745.66 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଚାଉଳ ସଂଗୃହୀତ ହୋଇଛି
• ଆତ୍ମନିର୍ଭର ଭାରତ ପ୍ୟାକେଜରେ ମୋଟ 99,207 ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଏବଂ ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଗରିବ କଲ୍ୟାଣ ଯୋଜନାରେ 101.90 ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ ହିତାଧିକାରୀଙ୍କୁ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଛି
• ଡିସେମ୍ବର 20 ସୁଦ୍ଧା ଅବଶିଷ୍ଟ ଅଧିକାଂଶ ରାଜ୍ୟ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ର ଏକ ରେସନ କାର୍ଡ଼ ଯୋଜନା କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ କରିବେ
ମୋଟ ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ ମହଜୁଦ
ଭାରତୀୟ ଖାଦ୍ୟ ନିଗମ ର ରିପୋର୍ଟ ଅନୁସାରେ 2020 ଜୁନ୍ 28 ତାରିଖ ସୁଦ୍ଧା ଏହା ପାଖରେ 266.29 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଚାଉଳ ଏବଂ 550.31 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଗହମ ମହଜୁଦ ଅଛି । ତେଣୁ ଏହି ନିଗମ ପାଖରେ ମୋଟ ମହଜୁଦ ଚାଉଳ ଓ ଗହମର ପରିମାଣ 816.60 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ । ଏହା ବାହାରେ ଏଫ୍ସିଆଇ ଉଭୟ ଚାଉଳ ଓ ଗହମ ସଂଗ୍ରହ କାର୍ଯ୍ୟ ଜାରି ରଖିଛି । ସେସବୁ ଏପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗୋଦାମରେ ପହଞ୍ଚିନାହିଁ । ଜାତୀୟ ଖାଦ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ଆଇନରେ ମାସକୁ 55 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ ଯୋଗାଣ ଆବଶ୍ୟକତା ପଡୁଛି ।
ଲକ୍ଡାଉନ ପରଠାରୁ ପ୍ରାୟ 138.43 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଭଣ୍ଡାରରୁ ଉଠାଯାଇ 4944 ରେଳ ରେକ୍ ମାଧ୍ୟମରେ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନକୁ ପଠାଯାଇଛି । ରେଳପଥ ବ୍ୟତୀତ ସଡ଼କ ଓ ଜଳପଥରେ ମଧ୍ୟ ଏହି ପରିବହନ କାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଇଛି । ମୋଟ 277.73 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ ପରିବହନ କରାଯାଇଥିବାବେଳେ 14ଟି ଜାହାଜ ମାଧ୍ୟମରେ 21,724 ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନକୁ ପଠାଯାଇଛି । ଉତ୍ତର ପୂର୍ବାଞ୍ଚଳକୁ ପଠାଯାଇଥିବା ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ ପରିମାଣ ମୋଟ 13.47 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ।
ଆତ୍ମନିର୍ଭର ଭାରତ ପ୍ୟାକେଜରେ ପ୍ରବାସୀ ଶ୍ରମିକମାନଙ୍କୁ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିବା ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ
ସରକାରଙ୍କ ନିଷ୍ପତ୍ତି ଅନୁସାରେ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ଅଟକି ରହିଥିବା 8 କୋଟି ପ୍ରବାସୀ ଶ୍ରମିକ ଓ ଅଭାବୀ ପରିବାରଙ୍କୁ ଆତ୍ମନିର୍ଭର ଭାରତ ପ୍ୟାକେଜରେ 8ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ ଯୋଗାଇ ଦେବାର ବ୍ୟବସ୍ଥା ହୋଇଥିଲା । ଏହିସବୁ ହିତାଧିକାରୀ ଜାତୀୟ ଖାଦ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ଯୋଜନା କିମ୍ବା ରାଜ୍ୟ ପିଡିଏସ୍ ଯୋଜନାର ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ନୁହନ୍ତି । ପ୍ରତ୍ୟେକ ବ୍ୟକ୍ତିଙ୍କୁ ମୁଣ୍ଡପିଛା 5 କେଜି ଲେଖାଏଁ ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ ମାଗଣାରେ ଏହି ଯୋଜନାରେ ମେ ଓ ଜୁନ୍ ମାସରେ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଇଛି । ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ର ଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳଗୁଡିକ 6.39 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ ଉଠାଇଛନ୍ତି । ଏହି ସମୟରେ ଉଭୟ କେନ୍ଦ୍ର ଓ ରାଜ୍ୟ ସରକାର 9,207 ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ ମୋଟ 209.96 ଲକ୍ଷ ହିତାଧିକାରୀଙ୍କୁ ବଣ୍ଟନ କରିଛନ୍ତି ।
ଭାରତ ସରକାର ମଧ୍ୟ 1.96 କୋଟି ପ୍ରବାସୀ ଶ୍ରମିକ ପରିବାରଙ୍କୁ 39 ହଜାର ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଡାଲି ଯୋଗାଣ ପ୍ରସ୍ତାବକୁ ଅନୁମୋଦନ କରିଛନ୍ତି । ଆଠ କୋଟି ପ୍ରବାସୀ ଶ୍ରମିକ ଯେଉଁମାନେ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ଥାନରେ ଅଟକି ରହିଛନ୍ତି ଏବଂ ସେମାନେ ଖାଦ୍ୟ ସୁରକ୍ଷା ଯୋଜନା ଓ ରାଜ୍ୟ ଯୋଗାଣ ବିଭାଗର ଅନ୍ତର୍ଭୁକ୍ତ ନୁହନ୍ତି, ସେମାନଙ୍କୁ ପରିବାର ପିଛା ଏକ କେଜି ଡାଲି ମେ ଓ ଜୁନ୍ ମାସରେ ମାଗଣାରେ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଇଛି । ରାଜ୍ୟମାନଙ୍କର ଆବଶ୍ୟକତାକୁ ଦେଖି ଏହି ଯୋଗାଣ ଅବ୍ୟାହତ ରହିଛି । ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ର ଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳଗୁଡିକୁ 33,968 ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଡାଲି ପଠାଯାଇଛି । ବିଭିନ୍ନ ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ ମୋଟ 31,868 ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଡାଲି କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଭଣ୍ଡାରରୁ ଉଠାଇଛନ୍ତି । ସେଥିମଧ୍ୟରୁ 4702 ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଆବଣ୍ଟିତ ହୋଇଛି । ଏ ବାବଦରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଶତପ୍ରତିଶତ ଆର୍ଥିକ ବୋଝ ବହନ କରୁଛନ୍ତି । ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ ଏହି ଅର୍ଥ 3109 କୋଟି ଟଙ୍କା ହୋଇଥିବାବେଳେ ଡାଲି ବାବଦରେ ଏହା 280 କୋଟି ଟଙ୍କା ।
ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଗରିବ କଲ୍ୟାଣ ଅନ୍ନ ଯୋଜନା 
ପ୍ରଧାନମନ୍ତ୍ରୀ ଗରିବ କଲ୍ୟାଣ ଅନ୍ନ ଯୋଜନାରେ ଏପ୍ରିଲରୁ ଜୁନ୍ 3 ମାସ ପାଇଁ ମୋଟ 104.3 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଚାଉଳ ଓ 15.2ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଗହମର ଆବଶ୍ୟକତା ରହିଛି । ସେଥିମଧ୍ୟରୁ ବିଭିନ୍ନ ରାଜ୍ୟ ସରକାର କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଭଣ୍ଡାରରୁ 101.02 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଚାଉଳ ଓ 15 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଗହମ ଉଠାଇଛନ୍ତି । ଏପ୍ରିଲ ମାସରେ କେବଳ 37.02 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ 74.05 କୋଟି ହିତାଧିକାରୀଙ୍କୁ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଛି । ଏହାଦ୍ୱାରା 93 ପ୍ରତିଶତ ହିତାଧିକାରୀ ଉପକୃତ ହୋଇଛନ୍ତି । ସେହିଭଳି ମେ ମାସରେ 91 ଶତାଂଶ ହିତାଧିକାରୀ ଙ୍କୁ 36.49 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ ବଣ୍ଟନ କରାଯାଇଥିବାବେଳେ ଜୁନ୍ରେ 71 ଶତାଂଶ ହିତାଧିକାରୀ ଙ୍କୁ 28.41 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଇଛି । ଏ ବାବଦରେ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ଶତପ୍ରତିଶତ ଆର୍ଥିକ ବୋଝ ବହନ କରିଛନ୍ତି, ଯାହାର ପରିମାଣ ପ୍ରାୟ 46 ହଜାର କୋଟି ଟଙ୍କା । କେବଳ ପଞ୍ଜାବ, ହରିଆନା, ରାଜସ୍ଥାନ, ଗୁଜରାଟ, ଚଣ୍ଡିଗଡ ଓ ଦିଲ୍ଲୀ ଆଦି ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ର ଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳକୁ ଗହମ ଏବଂ ଅବଶିଷ୍ଟ ରାଜ୍ୟକୁ ଚାଉଳ ଯୋଗାଇ ଦିଆଯାଇଛି ।
ଡାଲି
ଏହି 3 ମାସ ପାଇଁ ମୋଟ ଡାଲିର ଆବଶ୍ୟକତା ଥିଲା 5.87 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ । ଏ ବାବଦ ପ୍ରାୟ 5 ହଜାର କୋଟି ଟଙ୍କାର ସମସ୍ତ ଅର୍ଥ କେନ୍ଦ୍ର ସରକାର ବହନ କରିଛନ୍ତି । ଏଯାବତ୍ ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ର ଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳଗୁଡିକୁ 5.79 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଡାଲି ପଠାଯାଇଛି । କେନ୍ଦ୍ରୀୟ ଭଣ୍ଡାରରେ ଜୁନ୍ 18 ସୁଦ୍ଧା 08.76 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ବିଭିନ୍ନ ପ୍ରକାର ଡାଲି ମହଜୁଦ ଅଛି ।
ଖାଦ୍ୟଶସ୍ୟ ସଂଗ୍ରହ
2020 ଜୁନ୍ 28 ତାରିଖ ସୁଦ୍ଧା ମୋଟ 388.34 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଗହମ ଏବଂ 745.66 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଚାଉଳ ସଂଗୃହୀତ ହୋଇଛି । ଖୋଲା ବଜାର ବିକ୍ରୟ ଯୋଜନା ଓଏମ୍ଏସ୍ଏସ୍ ଧାନର କ୍ରୟ ମୂଲ୍ୟ କେଜି ପିଛା 22 ଟଙ୍କା ଏବଂ ଗହମର କ୍ରୟ ମୂଲ୍ୟ 21 ଟଙ୍କା ଧାର୍ଯ୍ୟ କରାଯାଇଛି । ଓଏମ୍ଏସ୍ଏସ୍ ମାଧ୍ୟମରେ ଭାରତୀୟ ଖାଦ୍ୟ ନିଗମ ଲକ୍ଡାଉନ କାଳରେ 5.71 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ଗହମ ଓ 10.07 ଲକ୍ଷ ମେଟ୍ରିକ ଟନ ବିକ୍ରୟ କରିଛି ।
ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ର ଏକ ରେସନ କାର୍ଡ
2020 ଜୁନ୍ ପହିଲା ସୁଦ୍ଧା 20ଟି ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳରେ ଗୋଟିଏ ଦେଶ ଗୋଟିଏ ରେସନକାର୍ଡ ପ୍ରବର୍ତ୍ତିତ ହୋଇଛି । ଏହିସବୁ ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ରାଞ୍ଚଳ ହେଲା- ଆନ୍ଧ୍ରପ୍ରଦେଶ, ବିହାର, ଗୋଆ, ଗୁଜରାଟ, ହରିଆନା, ହିମାଚଳପ୍ରଦେଶ, ଝାଡ଼ଖଣ୍ଡ, କେରଳ, କର୍ଣ୍ଣାଟକ, ମଧ୍ୟପ୍ରଦେଶ, ମହାରାଷ୍ଟ୍ର, ମିଜୋରାମ, ଓଡ଼ିଶା, ପଞ୍ଜାବ, ରାଜସ୍ଥାନ, ସିକିମ୍, ଉତ୍ତରପ୍ରଦେଶ, ତେଲଙ୍ଗାନା, ତ୍ରିପୁରା, ଦାମନ ଓ ଡିଉ  । 2021 ମାର୍ଚ୍ଚ 31 ସୁଦ୍ଧା ଅବଶିଷ୍ଟ ସମସ୍ତ ରାଜ୍ୟରେ ଏକ ରାଷ୍ଟ୍ର ଏକ ରେସନକାର୍ଡ ବ୍ୟବସ୍ଥା କାର୍ଯ୍ୟକାରୀ ହେବ । ଏହିସବୁ ରାଜ୍ୟ ଓ କେନ୍ଦ୍ର ଶାସିତ ଅଞ୍ଚଳ ସଂପର୍କରେ ନିମ୍ନରେ ଦିଆଯାଇଥିବା ଟେବୁଲରେ ତଥ୍ୟ ଉପସ୍ଥାପିତ ହୋଇଛି ।
|
|
S.No
|
|
State
|
|
% of ePoS
|
|
Aadhar Seeding of Ration Cards 
|
|
Expected date of joining the scheme
|
|
1
|
|
Chhattisgarh
|
|
98%
|
|
98%
|
|
1st August 2020
|
|
2
|
|
Andaman and Nicobar
|
|
96%
|
|
98%
|
|
1st August 2020
|
|
3
|
|
Manipur
|
|
61%
|
|
83%
|
|
1st August 2020
|
|
4
|
|
Nagaland
|
|
96%
|
|
73%
|
|
1st August 2020
|
|
5
|
|
Jammu and Kashmir
|
|
99%
|
|
100%
|
|
Scheme will implement in some districts on 1st August 2020 and in remaining districts from 1st November,2020
|
|
6
|
|
Uttarakhand
|
|
77%
|
|
95%
|
|
1st September 2020
|
|
7
|
|
Tamil Nadu
|
|
100%
|
|
100%
|
|
1st October 2020
|
|
8
|
|
Ladakh
|
|
100%
|
|
91%
|
|
1st October 2020
|
|
9
|
|
Delhi
|
|
0%
|
|
100%
|
|
1st October 2020
|
|
10
|
|
Meghalaya
|
|
0%
|
|
1%
|
|
1st December 2020
|
|
11
|
|
West Bengal
|
|
96%
|
|
80%
|
|
1st January 2021
|
|
12
|
|
Arunachal Pradesh
|
|
1%
|
|
57%
|
|
1st January 2021
|
|
13
|
|
Assam
|
|
0%
|
|
0%
|
|
|
|
14
|
|
Lakshadweep
|
|
100%
|
|
100%
|
|
|
|
15
|
|
Puducherry
|
|
0%
|
|
100%
|
|
DBT
|
|
16
|
|
Chandīgarh
|
|
0%
|
|
99%
|
|
DBT