ବିଜ୍ଞାନ ଓ ପ୍ରଯୁକ୍ତି ମନ୍ତ୍ରଣାଳୟ
କୋଭିଡ୍-19 ଉପରେ ବିଜ୍ଞାନ ଭିତିକ ୱେବସାଇଟର ଶୁଭାରମ୍ଭ
• ‘କୋଭିଡଜ୍ଞାନ’ ନାମକ ଏହା ଏକ ବହୁ-ଆନୁଷ୍ଠାନିକ, ବହୁ-ଭାଷୀୟ ବିଜ୍ଞାନ ଯୋଗାଯୋଗ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ
• କୋଭିଡ-19 ପାଇଁ ଅନ୍-କ୍ୟାମ୍ପସ ଆଉଟରିଚ୍ ଓ ସଚେତନତା ସୃଷ୍ଟି କରିବ ଏହି ୱେବସାଇଟ
କୋଭିଡ୍-19 ଭୟ ଏକ ଘାତକ ହାରରେ ଦେଶକୁ ଆଘାତ ଦେଉଥିବା ବେଳେ ଏ ମହାମାରୀର ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ବୁଝିବା ପାଇଁ ଦେଶର ବୈଜ୍ଞାନିକ ଓ ଇଞ୍ଜିନିୟରମାନେ ଅସମାନ୍ତରାଳ ଆକାରରେ ଏଥିପାଇଁ ସହଯୋଗିତା କରୁଛନ୍ତି ।
ଏଥିରେ ନୋଭେଲ କରୋନା ଭାଇରସ୍ ର ବାସ୍ତବ ଆଚରଣ, କରୋନା ଫ୍ଲୁର ସଂଚରଣ ଗତିବିଧି ଏବଂ ଲଢ଼େଇକୁ ଯୋରଦାର କରିବା ପାଇଁ ରୋଗ ନିରୂପଣଠାରୁ ସୃଜନଶୀଳ ଟେକ୍ନୋଲଜି ବ୍ୟବହାର ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ, ସାମାଜିକ ଦୂରତା ରକ୍ଷା କରିବା ଓ ଯୋଗାଯୋଗର ଗୁରୁତର ଆକଳନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ସବୁ କିଛି କଭର କରାଯିବ ।
ଏହି ମହାମାରୀର ସଂକ୍ରମଣର ବୈଜ୍ଞାନିକ ଓ ବାସ୍ତବ କାରଣ ଜାଣିବା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ଏକ ବହୁ-ଆନୁଷ୍ଠାନିକ, ବହୁ-ଭାଷୀୟ ବୈଜ୍ଞାନିକ ଯୋଗାଯୋଗ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ‘କୋଭିଡଜ୍ଞାନ’ ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଛି ।
ଏହି ପଦକ୍ଷେପ ହେଉଛି ଟାଟା ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ ଅଫ୍ ଫଣ୍ଡାମେଂଟାଲ ରିସର୍ଚ୍ଚ , ଇଣ୍ଡିଆନ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ୍ ଅଫ୍ ସାଇନ୍ସ  ଏବଂ ଟାଟା ମେମୋରିଆଲ ସେଣ୍ଟର ର ବ୍ରେନ୍ ଚାଇଲ୍ଡ ବା ମାନସ ସନ୍ତାନ । ଏହି ଉତ୍ତମ ପଦକ୍ଷେପ ପାଇଁ ଅନ୍ୟ କେତେକ ପ୍ରମୁଖ ଅଂଶୀଦାର ଯଥା ବିଜ୍ଞାନ ପ୍ରସାର, ଇଣ୍ଡିଆ ବାୟୋସାଇନ୍ସ ଏବଂ ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ ଫର୍ ଷ୍ଟେମ ସେଲ ସାଇନ୍ସ ଆଣ୍ଡ ରିଜେନେରେଟିଭ ମେଡିସିନ, ସେଂଟର ଫର୍ ସେଲୁଲାର ଆଣ୍ଡ ମଲିକୁଲାର ପ୍ଲାଟଫର୍ମ  ଓ ନ୍ୟାସନାଲ ସେଣ୍ଟର ଫର୍ ବାୟୋଲଜିକାଲ ସାଇନ୍ସେସ୍ କୁ ନେଇ ଗଠିତ ଦି ବାଙ୍ଗଲୋର ଲାଇଫ୍ ସାଇନ୍ସ କ୍ଲଷ୍ଟର  ଯୋଗ ଦେଇଛନ୍ତି ।
ଏହି ପଦକ୍ଷେପର ଫଳ ସ୍ୱରୂପ ଏକ ୱେବସାଇଟକୁ ଶୁଭାରମ୍ଭ କରାଯାଇଛି, ଯାହାକି 2020 ଏପ୍ରିଲ 3ରୁ ଲାଇଭ ଯାଇଛି । କୋଭିଡଜ୍ଞାନ ନାମକ ଏହି ୱେବସାଇଟ କୋଭିଡ୍-19 ସଂକ୍ରମଣର ମୁକାବିଲା ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟରେ ସମ୍ବଳକୁ ଏକତ୍ରିତ କରିବା ଦିଗରେ ଏକ ହବ୍ ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବ । ଏହି ସମ୍ବଳକୁ ଭାରତର ପବ୍ଲିକ ସମର୍ଥିତ ଗବେଷଣା ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ ଓ ସହଯୋଗୀ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ଦ୍ୱାରା ସୃଷ୍ଟି କରାଯାଇଛି । ଏଠାରେ ଉପସ୍ଥାପିତ ବିଷୟବସ୍ତୁ ରୋଗ ତଥା ଏହାର ସଂକ୍ରମଣର ସର୍ବୋତମ ବୈଜ୍ଞାନିକ ବିଶ୍ଳେଷଣ ଉପରେ ଆଧାରିତ ।
ଏକ ପ୍ରାମାଣୀକୃତ ଉତ୍ସରୁ ସୂଚନା ପ୍ରଦାନ ସହ ଏକ ଉତ୍ତମ ଉପାୟରେ ରୋଗକୁ ବୁଝିବା ସହ ଏହାର ମୁକାବିଲା ପାଇଁ କାମ କରିବା ଓ ଜନସଚେତନତା ସୃଷ୍ଟି କରିବା ଏହି ୱେବସାଇଟର ପ୍ରମୁଖ ଲକ୍ଷ୍ୟ । ପୁନଶ୍ଚ ଏହା କୋଭିଡ୍-19 ନେଇ ଏକ ସୂଚନା ରିପୋଜିଟୋରି ଭାବେ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବ । ଲୋକମାନଙ୍କୁ ଠିକ୍ ସୂଚନା ପ୍ରଦାନ ପାଇଁ ଏହାକୁ ବହୁମୁଖୀ ଅର୍ଥାତ୍ ବିଶିଷ୍ଟ ବୈଜ୍ଞାନିକଙ୍କ କଥାକୁ ଅଡିଓ/ପଡକାଷ୍ଟ ଫର୍ମାଟ, ଇନଫୋଗ୍ରାଫିକ୍ସ, ପୋଷ୍ଟର, ଭିଡିଓ, ଏଫ୍ଏକ୍ୟୁ ଓ ମାଇଥବୁଷ୍ଟର ଏବଂ ଏପରିକି ବୈଜ୍ଞାନିକ ପେପରକୁ ଲିଙ୍କ ପ୍ରଦାନ ଭଳି ଦିଗରେ ଡିଜାଇନ କରାଯାଇଛି ।
ଏହି ସୂଚନା ପ୍ରଦାନକାରୀ ୱେବସାଇଟ କେବଳ ଉପଭୋକ୍ତା ଅନୁକୂଳ ତାହା ନୁହେଁ ବରଂ ଏକ ପ୍ରମାଣୀକୃତ, ବିଶ୍ୱସନୀୟ ଓ ଭରସାଯୋଗ୍ୟ ଉତ୍ସ । ଏହାର ଶୁଭାରମ୍ଭ ହେବାପର ଠାରୁ ଫେସବୁକ ଓ ଟ୍ୱିଟର ଭଳି ସୋସିଆଲ ମିଡିଆ ପ୍ଲାଟଫର୍ମରେ ବୈଜ୍ଞାନିକ ସମୁଦାୟ ଦ୍ୱାରା ଏହାର ବହୁଳ ପ୍ରସାର କରାଯାଇଛି । ଏପରିକି ଏହି ସୂଚନାକୁ ବିଭିନ୍ନ ଭାରତୀୟ ଭାଷାରେ ମଧ୍ୟ ଉପଲବ୍ଧ କରାଇବା ଦିଗରେ କାର୍ଯ୍ୟ ଚାଲୁ ରହିଛି ।
ଅପରପକ୍ଷରେ ଅନ୍ୟ ଏକ ଉତ୍ତମ ପଦକ୍ଷେପ ସ୍ୱରୂପ ବାଙ୍ଗାଲୋର ଭିତିକ 2ଟି ପ୍ରମୁଖ ବୈଜ୍ଞାନିକ ପ୍ରତିଷ୍ଠାନ- ଇନଷ୍ଟିଚ୍ୟୁଟ ଫର୍ ଷ୍ଟେମ ସେଲ ସାଇନ୍ସ ଆଣ୍ଡ ରିଜେନେରେଟିଭ୍ ମେଡିସିନ୍ ଏବଂ ନ୍ୟାସନାଲ ସେଣ୍ଟର ଫର ବାୟୋଲୋଜିକାଲ ସାଇନ୍ସେସ ର ଛାତ୍ର ସ୍ୱେଚ୍ଛାସେବୀମାନେ ଅନେକଗୁଡ଼ିକ ଆନ୍ତଃ ଯୋଗାଯୋଗ ଚ୍ୟାନେଲ ସ୍ଥାପନ କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ସେମାନଙ୍କ କ୍ୟାମ୍ପସରେ କୋଭିଡ୍-19 ମହାମାରୀକୁ ନେଇ ରହିଥିବା ଭୟ ଦୂର ପାଇଁ ସହାୟତା କରୁଛନ୍ତି ।
ଏହି ବ୍ୟବସ୍ଥାରେ ଏକ କ୍ୟାମ୍ପସ ଇମେଲ ହେଲ୍ପଡେସ୍କ, ଏକ କ୍ୟାମ୍ପସ ମେସେଜିଂ ସର୍ଭିସ, ଏକ ଫୋନ ହେଲ୍ପଲାଇନ, ଏକ ପିୟର ସପୋର୍ଟ ଲାଇନ ରହିଛି, ଯାହାକି କ୍ୟାମ୍ପସରେ ଆଗାମୀ ବର୍ଷଗୁଡ଼ିକ ପାଇଁ ରହିବ । ଏହି ଯୁବ ଗବେଷକ ଗୋଷ୍ଠୀ ମଧ୍ୟ ଲକଡାଉନ୍ ସମୟରେ ଛାତ୍ରଛାତ୍ରୀଙ୍କ ଆବଶ୍ୟକତା ପୂରଣ ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ସ୍ୱେଚ୍ଛାସେବୀ ଗ୍ରୁପ୍ ଗଠନ କରିଛନ୍ତି ଏବଂ ସ୍ୱଳ୍ପମିଆଦୀ ଓ ଦୀର୍ଘମିଆଦୀ ସୂତ୍ରରେ ଆହ୍ୱାନର ସମ୍ମୁଖୀନ ହେବା ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ ଗବେଷଣା/ପ୍ରୋଗ୍ରାମିଂ/ଡିଜାଇନ ଦକ୍ଷତା ସହ କାର୍ଯ୍ୟ କରୁଛନ୍ତି ।

ଅମ୍ରିତା ତ୍ରିପାଠୀ: tripathya@instem.res.in
ମହିନ ଅଲ୍ଲୀ ଖାନ୍: mahinnak@ccamp.res.in)