ai4bharat/Pralekha huggingface dataset:
आरोग्य आणि कुटुंब कल्याण मंत्रालय
एकात्मिक औषध क्षेत्रात आरोग्यविषयक संशोधनासाठी सहयोग आणि सहकार्याला गती मिळण्याच्या उद्देशाने भारतीय वैद्यकीय विज्ञान परिषद आणि आयुष मंत्रालयादरम्यान सामंजस्य करार
या सामंजस्य कारारामुळे पारंपरिक वैद्यकीय ज्ञान आणि आधुनिक संशोधन यांच्यातला समन्वय सुरु राहून, वैज्ञानिक पुराव्यांचे आधारे आयुर्वेदाला आपली ओळख अधिक बळकट करण्यास मदत मिळेल: डॉ. मांडवीय
नवी दिल्ली, 11 मे 2023
भारताच्या आरोग्यविषयक पायाभूत सुविधा अधिक बळकट करण्यासाठी आवश्यक असलेली एक लक्षणीय उपलब्धी तसेच, आयुष वैद्यकशास्त्रांना आधुनिक वैद्यकशास्त्राशी जोडत, मुख्य प्रवाहात आणण्याचे उद्दिष्ट साध्य करण्याच्या दृष्टीने, आरोग्य मंत्रालायाच्या अखत्यारीतील संस्था, भारतीय वैद्यकीय संशोधन परिषद- आयसीएमआर आणि आयुष मंत्रालयादरम्यान आज एक सामंजस्य करारावर स्वाक्षऱ्या करण्यात आल्या. एकात्मिक आरोग्य शास्त्राच्या क्षेत्रात सहयोग आणि सहकार्याला गती देण्याचे उद्दिष्ट यामुळे साध्य होऊ शकेल. आयुष मंत्रालयाचे सचिव, वैद्य राजेश कोटेचा आणि डीएचआरचे सचिव तसेच आयसीएमआर चे महासंचालक डॉ. राजीव बहल यांनी, केंद्रीय आरोग्य आणि कुटुंब कल्याण मंत्री डॉ. मनसुख मांडवीया, आयुषमंत्री सर्बानंद सोनोवाल यांच्या उपस्थितीत ह्या करारावर स्वाक्षऱ्या केल्या. आरोग्य राज्यमंत्री डॉ. भारती पवार आणि नीती आयोगाचे सदस्य, डॉ. वि. के. पॉल हे ही यावेळी उपस्थित होते.
या सामंजस्य करारामुळे आयुष आणि आयसीएमआर या संस्थांमध्ये सहकारी आणि सहयोग करण्याचा मार्ग खुला झाला आहे. यामुळे, दोन्ही संस्थांमधील आरोग्यविषयक एकात्मिक संशोधन अधिक समन्वयाने आणि एकत्रितपणे होऊ शकेल, जेणेकरुन आरोग्य क्षेत्रातील संशोधनाच्या क्षमता अधिक बळकट होतील.
या सामंजस्य कराराअंतर्गत, आयुष मंत्रालय आणि आयसीएमआर यांच्यातील संधी विस्तारल्या जातील. यामुळे सार्वजनिक आरोग्य क्षेत्रातील विविध उपक्रम राबवणे आणि राष्ट्रीयदृष्ट्या महत्वाच्या आजारांवर उपाययोजना करणे शक्य होईल. दोन्ही संस्था परस्पर सहकार्यातून, आयुष अंतर्गत येणाऱ्या वैद्यकशस्त्रांमधील उपचारांना वैज्ञानिक पाठबळ आणि पुरावे सादर करत इतर देशांकडून या उपचार पद्धतींना एक वैधानिक, शास्त्रीय आधार मिळू शकेल.
आयुष मंत्रालयाने घेतलेल्या या पुढाकाराचे कौतूक करत, डॉ. मांडवीय म्हणाले, “आधुनिक संशोधन आणि नवोन्मेष यांच्याशी पारंपरिक वैद्यक शास्त्राची सांगड घातल्यामुळे, आयुर्वेदाला, आधुनिक वैज्ञानिक पुराव्यांच्या आधारे, आपली ओळख अधिक स्पष्ट करण्यास पाठबळ मिळेल.
"पुराव्यावर आधारित संशोधन क्षमतांना अधिक बळकट करण्यासाठी, त्यांचा वेग वाढवून त्या क्षमता अधिक व्यापक करण्यासाठी, या करार उपयुक्त ठरेल," असे आयुष मंत्री सर्बानंद सोनोवाल यावेळी म्हणाले.
S.Bedekar/R.Aghor/P.Malandkar
सोशल मिडियावर आम्हाला फॉलो करा:@PIBMumbai /PIBMumbai /pibmumbai pibmumbai[at]gmail[dot]com /PIBMumbai /pibmumbai
(Visitor Counter : 126
पंतप्रधान कार्यालय
अमेरिका दौऱ्यावर रवाना होण्यापूर्वी पंतप्रधानांनी दिलेले निवेदन
अमेरिकेचे अध्यक्ष जो बायडेन यांच्या निमंत्रणानुसार मी 22 ते 25 सप्टेंबर, 2021 दरम्यान अमेरिका दौऱ्यावर जाणार आहे.
माझ्या या दौऱ्यादरम्यान, अध्यक्ष जो बायडेन यांच्याबरोबर मी भारत-अमेरिका यांच्यातील व्यापक जागतिक धोरणात्मक भागीदारीचा आढावा घेणार आहे तसेच परस्पर हिताच्या प्रादेशिक आणि जागतिक मुद्द्यांवर आम्ही आपली मते मांडू. विशेषत: विज्ञान आणि तंत्रज्ञानाच्या क्षेत्रात दोन्ही देशांमधील सहकार्याच्या संधींबाबत चर्चा करण्यासाठी अमेरिकेच्या उपाध्यक्ष कमला हॅरिस यांचीही भेट घेण्यासाठी मी उत्सुक आहे.
अमेरिकेचे अध्यक्ष जो बायडेन , ऑस्ट्रेलियाचे पंतप्रधान स्कॉट मॉरिसन आणि जपानचे पंतप्रधान योशीहिदे सुगा यांच्यासह पहिल्या क्वाड लीडर्स शिखर परिषदेत मी व्यक्तिशः सहभागी होणार आहे.
या वर्षी मार्चमध्ये झालेल्या आभासी शिखर परिषदेच्या निष्कर्षांचा आढावा घेण्याची आणि हिंद-प्रशांत क्षेत्रासाठी आमच्या सामायिक दृष्टिकोनावर आधारित भविष्यातील सहभागाला प्राधान्य देण्याची संधी या शिखर परिषदेच्या निमित्ताने मिळणार आहे.
मी ऑस्ट्रेलियाचे पंतप्रधान मॉरिसन आणि जपानचे पंतप्रधान सुगा यांचीही स्वतंत्रपणे भेट घेणार असून त्या दोन्ही देशांशी असलेल्या भारताच्या द्विपक्षीय संबंधांचा आढावा घेणार आहे आणि प्रादेशिक आणि जागतिक मुद्द्यांवर विचारांची उपयुक्त देवाणघेवाण करणार आहे.
दौऱ्याच्या शेवटी मी संयुक्त राष्ट्रांच्या आमसभेत भाषण करणार असून त्यात कोविड -19 महामारी, दहशतवादाचा सामना करण्याची गरज, हवामान बदल आणि इतर महत्त्वाच्या मुद्द्यांसह जागतिक स्तरावरील आव्हानांवर माझ्या भाषणाचा भर राहील.
माझा हा अमेरिका दौरा हा अमेरिकेबरोबर व्यापक वैश्विक धोरणात्मक भागीदारी मजबूत करणे, जपान आणि ऑस्ट्रेलियाशी या सामरिक भागीदारांशी संबंध दृढ करणे याबरोबरच महत्त्वाच्या जागतिक मुद्द्यांवर आमचे सहकार्य अधिक दृढ करण्याची संधी असेल.
गृह आणि शहरी व्यवहार मंत्रालय
राष्ट्रपतींच्या हस्ते स्वच्छ भारत 2019 पुरस्कार प्रदान
(नवी दिल्ली, 6 मार्च 2019
स्वच्छ भारत सर्वेक्षण 2019 मध्ये इंदूरला देशातील सर्वाधिक स्वच्छ शहराचा बहुमान मिळाला आहे, तर भोपाळ सर्वात स्वच्छ राजधानीचे शहर ठरले आहे. 3 ते 10 लाख लोकसंख्या विभागात उज्जैन सर्वात स्वच्छ शहर ठरले आहे. राष्ट्रपती राम नाथ कोविंद यांच्या हस्ते आज नवी दिल्लीत हे पुरस्कार प्रदान करण्यात आले.
ग्रामीण आणि शहरी स्वच्छतेचे उद्दिष्ट साध्य करण्याच्या दिशेने भारताने लक्षणीय प्रगती केल्याचे राष्ट्रपती कोविंद यांनी प्रगती केल्याचे राष्ट्रपती कोविंद यांनी यावेळी सांगितले. स्वच्छता अधिक परिणामकारक आणि शाश्वत राहण्यासाठी स्वच्छता हा प्रत्येक नागरिकाच्या आचरणाचा अविभाज्य घटक बनण्याची गरज राष्ट्रपतींनी व्यक्त केली. स्वच्छ भारताचे लक्ष्य साध्य करण्यासाठी मानसिकतेतला बदल महत्वपूर्ण असल्याचेही ते म्हणाले.
स्वच्छतेच्या बाबतीत सर्वाधिक चांगली कामगिरी करणारे राज्य म्हणून महाराष्ट्राने तिसरे स्थान पटकावले आहे. नवी मुंबईला राष्ट्रीय पातळीवर सातवा क्रमांक मिळाला आहे. देशातल्या पहिल्या 20 शहरांमध्ये नवी मुंबई आणि कोल्हापूर जिल्ह्यातील पन्हाळ्याचा समावेश आहे. तर उत्कृष्ट घनकचरा व्यवस्थापनात लातूर महानगरपालिका देशात अव्वल ठरली आहे.
पश्चिम विभागात लोणावळा दुसऱ्या क्रमांकाचे स्वच्छ शहर ठरले असून दक्षिण विभागात कऱ्हाड प्रथम तर चंद्रपूर जिल्ह्यातील मूल तिसऱ्या क्रमांकावर आहे. इस्लामपूर, मौदा, मलकापूर आणि पोभर्णी या महाराष्ट्रातल्या शहरांनाही विविध विभागात पुरस्कार मिळाले आहेत.
N.Sapre/J.Patankar/P.Kor
उपराष्ट्रपती कार्यालय
लोकप्रतिनिधींनी उच्च दर्जा राखत संसद आणि विधिमंडळांची प्रतिष्ठा जपण्याचा उपराष्ट्रपतींचा सल्ला
गोव्याची समृद्ध सांस्कृतिक परंपरा आणि भाषिक, साहित्यिक वारसा जपण्याचे उपराष्ट्रपतींचे आवाहन
गोवा राजभवनात उपराष्ट्रपतींच्या हस्ते दरबार सभागृहाचे उद्घाटन
लोकप्रतिनिधींनी उच्च दर्जा राखत संसदेसारख्या संस्था आणि उच्च संवैधानिक स्थान असलेल्यांच्या कार्यालयांची प्रतिष्ठा आणि पावित्र्य जपण्याचा सल्ला उपराष्ट्रपती, एम. वेंकय्या नायडू यांनी आज दिला.
गोवा राजभवनाच्या परिसरात नव्याने बांधलेल्या दरबार सभागृहाचे उद्घाटन त्यांनी केले. संसदेच्या कामकाजातील व्यत्यय आणि काही विधीमंडळांमधील नजीकच्या काळातील घडामोडींवर त्यांनी यावेळी चिंता व्यक्त केली.
भारत सर्वात मोठी संसदीय लोकशाही म्हणून निवडणुकांदरम्यान शांततापूर्ण परिवर्तन किंवा आहे तेच शासन जारी ठेवण्याच्या माध्यमातून जगासमोर एक आदर्श उदाहरण घालून देत आहे असे ते म्हणाले.
गोव्याचे विशेष स्थान असल्याचे नायडू म्हणाले. " सांस्कृतिक आणि भाषिक विविधता, निसर्ग संपन्नता आणि इथल्या लोकांचा प्रेमळपणा, आदरातिथ्य यामुळे गोव्याचे माझ्या हृदयात नेहमीच एक विशेष स्थान आहे." असे ते म्हणाले. गोव्याचे निसर्गसौंदर्य, विस्तीर्ण वनराई, वनस्पती व प्राणी यांची विविधता आणि समृद्ध सांस्कृतिक वारसा यामुळे हे राज्य भारतातील पर्यटन स्थळांमध्ये अव्वल स्थानावर आहे असेही त्यांनी नमूद केले.
गोव्याला नैसर्गिक सौंदर्यासोबतच एक निकोप सामाजिक-राजकीय संस्कृती देखील लाभली आहे असे नायडू म्हणाले. गोव्याची समृद्ध सांस्कृतिक परंपरा आणि भाषिक, साहित्यिक वारसा जतन करण्याचे आवाहन त्यांनी केले.
आणखी काही आघाड्यांवर गोव्याची कामगिरी सरस असल्याचे सांगून दरडोई उत्पन्नात गोवा अग्रेसर आहे. देशातील सर्वात कमी गरीब राज्यांमध्येही तो आघाडीवर आहे असे नायडू यांनी सांगितले.
पारदर्शक भिंती आणि रुंद व्हरांड्यासह ही इमारत गोव्याच्या वास्तुकलेचे प्रतिबिंब आहे अशा शब्दात नायडू यांनी दरबार सभागृहाच्या भव्य संरचनेची प्रशंसा केली.
गोव्याचे राज्यपाल पी. एस. श्रीधरन पिल्लई, गोव्याचे मुख्यमंत्री, डॉ. प्रमोद सावंत, केंद्रीय बंदरे, जहाजबांधणी आणि जलमार्ग आणि पर्यटन राज्यमंत्री श्रीपाद नाईक, विरोधी पक्षनेते दिगंबर कामत आदी यावेळी उपस्थित होते.
उपराष्ट्रपती कार्यालय
उपराष्ट्रपती 4 जुलै रोजी आसामला भेट देणार
आयआयटी गुवाहाटीच्या 25 व्या दीक्षांत समारंभाला उपराष्ट्रपती प्रमुख पाहुणे म्हणून उपस्थित राहणार
भारताचे उपराष्ट्रपती जगदीप धनखड 04 जुलै 2023 रोजी आसामला भेट देणार आहेत. या भेटीदरम्यान उपराष्ट्रपती भारतीय तंत्रज्ञान संस्था  गुवाहाटीच्या 25 व्या दीक्षांत समारंभात प्रमुख पाहुणे म्हणून उपस्थित राहतील.
गुवाहाटी येथे आगमन झाल्यावर उपराष्ट्रपती कामाख्या मंदिरात जाऊन पूजा करतील आणि देवीचे दर्शन घेतील.
आपल्या या दिवसभराच्या दौऱ्यात उपराष्ट्रपती आयआयटी गुवाहाटी येथील विद्यार्थ्यांशीही संवाद साधतील.
आरोग्य आणि कुटुंब कल्याण मंत्रालय
रोगवाहक कीटकांवर नियंत्रण आणि निर्मूलनासाठी जन अभियान सुरू करण्याच्या अनुषंगाने "लोक भागीदारी" महत्त्वपूर्ण: पावसाळ्याच्या पार्श्वभूमीवर डॉ मनसुख मांडविया यांच्या राज्यांना सूचना
कीटकजन्य रोगांचे उच्चाटन करण्यासाठी आंतर-क्षेत्रीय, बहु-भागीदार आणि बहु-स्तरीय सहकार्य बळकट करण्याचे केंद्रीय आरोग्यमंत्र्यांचे आवाहन
नवी दिल्ली, 8 जुलै 2022
घरे, परिसर आणि आसपासच्या जागा डासांपासून मुक्त असल्याचे सुनिश्चित करण्याच्या दृष्टीने, नागरिक आणि समुदायांना यासाठी प्रोत्साहित आणि संलग्न करण्यासाठी लोकसहभागासह जन अभियान सुरू करण्याचे आवाहन डॉ मनसुख मांडविया यांनी राज्यांना केले आहे. रोगवाहक कीटक नियंत्रण आणि निर्मूलनासाठी जन अभियान सुरू करण्यासाठी "लोक भागीदारी" महत्त्वपूर्ण आहे. आपल्या आजूबाजूच्या परिसरात कोणत्याही कीटकांची पैदास होणार नाही हे सुनिश्चित करण्यासाठी आपण आपल्या स्वतःच्या घरापासून आणि समुदायापासून सुरुवात करूया.”, असे त्यांनी सांगितले.
पावसाळ्याच्या पार्श्वभूमीवर केंद्रीय आरोग्यमंत्र्यांनी आज दूरदृश्य प्रणालीच्या माध्यमातून कीटकजन्य रोगांचे प्रमाण जास्त असलेल्या 13 राज्यांसह  कीटकजन्य रोगांना प्रतिबंध आणि नियंत्रणाच्या तयारीचा आढावा घेतला.
कीटकजन्य रोग नियंत्रण आणि निर्मूलनाचा मुद्दा विविध विभागांशी निगडित असून यासाठी अन्य विभागांकडून सहकार्य आवश्यक आहे हे अधोरेखित करत डॉ. मांडविया यांनी ,राज्यांना आंतर-क्षेत्रीय समन्वय सुनिश्चित करण्यासाठी आणि आदिवासी कल्याण, शहरी विकास , ग्राम विकास , पाणी आणि स्वच्छता, पशुसंवर्धन इत्यादी इतर संबंधित विभागांशी सहकार्याने काम करावे आग्रही सूचना राज्यांना केली. आईसी /सामाजिक मोहिमेद्वारे कोरड्या दिवसाचे निरीक्षण करण्यासाठी, वैयक्तिक संरक्षणात्मक उपायांचा वापर, इ.च्या माध्यमातून रुग्णांसंदर्भात सूचना,रुग्ण व्यवस्थापन ,समुदाय प्रतिबद्धता सुनिश्चित करण्यासाठी आयुष्मान भारत- आरोग्य आणि निरामयता केंद्रांचा समावेश करण्याचा सल्ला यापूर्वीच राज्यांना देण्यात आला आहे. राज्यांना कीटकनाशके, फॉगिंग मशीन इत्यादींसह औषध/निदान व्यवस्थेची वेळेवर उपलब्धता आणि प्रभावी वितरण सुनिश्चित करण्यास सांगितले होते. कोणत्याही उद्रेकाला प्रभावीपणे तोंड देण्यासाठी राज्यांनी जलद प्रतिसाद पथक  तयार करण्याकडेही लक्ष देणे आवश्यक आहे, असे आरोग्य मंत्र्यांनी सांगितले.
स्वयंसेवी संस्था, नागरी समाज संस्था, सहाय्य संस्था यांच्याशी भागीदारी करून कालबद्ध परिणामांसह सूक्ष्म नियोजनाद्वारे काम करण्याच्या सूचना केंद्रीय आरोग्यमंत्र्यांनी दिल्या. जागरुकता वाढवण्यासाठी, सामुदायिक एकत्रीकरण आणि किट, औषधे आणि इतर सेवांचे वितरण करण्यासाठी आपण घरोघरी मोहीम राबवण्याच्या दृष्टीने आशा आणि अंगणवाडी सेविकांना सहभागी करून मोहीम राबवूया”, असे त्यांनी सांगितले.” देशभरातील कीटकजन्य आजारांचे प्रमाण प्रभावीपणे कमी करण्यासाठी आणि निर्मूलन करण्यासाठी राज्ये आणि केंद्र सरकारचे संयुक्त प्रयत्न ही गुरुकिल्ली आहे यावर त्यांनी भर दिला.S.Patil/S.Chavan/D.Rane
सोशल मिडियावर आम्हाला फॉलो करा: @PIBMumbai /PIBMumbai /pibmumbai pibmumbai[at]gmail[dot]com
(Visitor Counter : 111
कृषी मंत्रालय
तंबाखू उत्पादक शेतकऱ्यांसाठी पर्याय
तंबाखू शेती क्षेत्राखालील सुमारे 1.12 लाख एकर जमिनीवर गेल्या पाच वर्षांत इतर पर्यायी पिकांचे उत्पादन
नवी दिल्ली, 2 ऑगस्ट 2022
शेतकऱ्यांना पर्यायी पिके/पीक पद्धतीकडे वळण्यास प्रोत्साहित करण्यासाठी. कृषी आणि शेतकरी कल्याण विभाग 2015-16 पासून आंध्र प्रदेश, बिहार, गुजरात, कर्नाटक, महाराष्ट्र, ओदीशा, तामिळनाडू, तेलंगणा, उत्तर प्रदेश आणि पश्चिम बंगाल या 10 तंबाखू उत्पादक राज्यांमध्ये राष्ट्रीय कृषी विकास योजनेची  उप-योजना असलेला पीक विविधता कार्यक्रम  राबवत आहे. सीडीपी अंतर्गत, तंबाखू उत्पादक राज्यांना तंबाखू पिकांकडून पर्यायी कृषी / बागायती पिकांकडे वळण्यासाठी योग्य उपक्रम / हस्तक्षेप करण्याची लवचिकता देण्यात आली आहे.
10 तंबाखू उत्पादक राज्यांमध्ये या योजनेच्या अंमलबजावणीसाठी केंद्राच्या हिस्सा म्हणून 2017-18, 2018-19, 2019-20, 2020-21 आणि 2021-22 या वर्षात अनुक्रमे रु. 667.00 लाख, 667.00 लाख,रु. 667.00 लाख, रु.1000.00 लाख आणि रु.1000.00 लाख निधीचे वितरण करण्यात आले.
2017-18 ते 2021-22 या पाच वर्षांत तंबाखूच्या शेतीखालील एकूण 111889 एकर जमीन इतर पर्यायी पिके/पीक पद्धतीकडे वळवण्यात आली आहे.
सीडीपी व्यतिरिक्त, भारत सरकार आरकेव्हीआय अंतर्गत राज्यांच्या विशिष्ट गरजा/प्राधान्यक्रमांसाठी राज्यांना लवचिकता देखील प्रदान करत असून राज्ये संबंधित राज्यांच्या मुख्य सचिवांच्या अध्यक्षतेखालील राज्यस्तरीय मंजुरी समितीच्या  मान्यतेने आरकेव्हीआय अंतर्गत पीक विविधतेला प्रोत्साहन देऊ शकतात.कृषी / बागायती पिकांना प्रोत्साहन देण्यासाठी तांदूळ, गहू, कडधान्ये, पोषक तृणधान्ये, भरड तृणधान्ये, तेलबिया आणि व्यावसायिक पिके  यावरील राष्ट्रीय अन्न सुरक्षा अभियान , फलोत्पादन एकात्मिक विकासासाठी अभियान यांसारखे विविध पीक विकास कार्यक्रम कृषी आणि शेतकरी कल्याण विभागाच्या वतीने राबवले जातात.
राजमुंद्री येथील आयसीएआर - केंद्रीय तंबाखू संशोधन संस्थेने राज्यांना तंबाखूच्या जागी पर्यायी पीक पद्धतीची शिफारस केली आहे.
केंद्रीय कृषी आणि शेतकरी कल्याण मंत्री नरेंद्र सिंह तोमर यांनी आज लोकसभेत एका लेखी उत्तरात ही माहिती दिली.S.Patil/S.Chavan/D.Rane
सोशल मिडियावर आम्हाला फॉलो करा: @PIBMumbai /PIBMumbai /pibmumbai pibmumbai[at]gmail[dot]com
(Visitor Counter : 163
वाणिज्य आणि उदयोग मंत्रालय
भारताचा विदेशी व्यापार: डिसेंबर 2022
भारताच्या एकूण निर्यातीत , गेल्या वर्षी  याच कालावधीच्या तुलनेत एप्रिल-डिसेंबर 2022 मध्ये 16.11 टक्के सकारात्मक वाढीचा अंदाज आहे.जागतिक मंदीच्या काळातही भारताची देशांतर्गत मागणी स्थिर राहिल्यामुळे,एप्रिल-डिसेंबर 2022 मध्ये एकूण आयात गेल्या वर्षीच्या याच कालावधीच्या तुलनेत 25.55 टक्क्यांनी वाढ दर्शवेल असा अंदाज आहे.
डिसेंबरमध्ये भारताची एकूण निर्यात  61.82 अब्ज अमेरिकी डॉलर्स इतकी नोंदवण्यात आली. निर्यातीत गेल्या वर्षीच्या याच कालावधीच्या तुलनेत  5.26 टक्के नकारात्मक वाढ दिसून आली.डिसेंबर 2022मध्ये एकूण आयात 73.80 अब्ज अमेरिकी डॉलर्स इतकी असण्याचा अंदाज आहे, हा अंदाज आयातीत मागील वर्षीच्या याच कालावधीच्या तुलनेत  1.95 टक्क्यांनी नकारात्मक वाढ दर्शवतो.
तक्ता 1: डिसेंबर 2022 दरम्यान व्यापार|
|
|
|
|
|
December 2022

|
|
December 2021

|
|
Merchandise
|
|
Exports
|
|
34.48
|
|
39.27
|
|
Imports
|
|
58.24
|
|
60.33
|
|
Services|
|
Exports
|
|
27.34
|
|
25.98
|
|
Imports
|
|
15.56
|
|
14.94
|
|
Overall Trade|
|
Exports
|
|
61.82
|
|
65.25
|
|
Imports
|
|
73.80
|
|
75.27
|
|
Trade Balance
|
|
-11.98
|
|
-10.02सूचना : भारतीय रिझर्व्ह बँकेने ने जाहीर केलेली सेवा क्षेत्राची ताजी आकडेवारी नोव्हेंबर 2022 ची आहे. डिसेंबर 2022 ची आकडेवारी हा एक अंदाज आहे, भारतीय रिझर्व्ह बँकेकडून यानंतर जाहीर करण्यात येणाऱ्या आकडेवारीच्या आधारे ती सुधारित केली जाईल. एप्रिल-डिसेंबर 2021 आणि एप्रिल-सप्टेंबर 2022 साठीची आकडेवारी प्रो रेटा तत्वानुसार देय आकडेवारीची तिमाही शिल्लक वापरून त्याप्रमाणानुसार सुधारित करण्यात आली आहे.
· एप्रिल-डिसेंबर 2022मध्ये भारताची एकूण निर्यात  568.57 अब्ज अमेरिकी डॉलर्स अनुमानित आहे. एप्रिल-डिसेंबर 2022मध्ये एकूण आयात 686.70 अब्ज अमेरिकी डॉलर्स इतकी असल्याचा अंदाज आहे
तक्ता 2: एप्रिल-डिसेंबर 2022 दरम्यान व्यापार|
|
|
|
April-December 2022

|
|
April-December 2021

|
|
Merchandise
|
|
Exports
|
|
332.76
|
|
305.04
|
|
Imports
|
|
551.70
|
|
441.50
|
|
Services|
|
Exports
|
|
235.81
|
|
184.65
|
|
Imports
|
|
134.99
|
|
105.45
|
|
Overall Trade (Merchandise+
Services)|
|
Exports
|
|
568.57
|
|
489.69
|
|
Imports
|
|
686.70
|
|
546.95
|
|
Trade Balance
|
|
-118.12
|
|
-57.26
Fig 2: Overall Trade during April-December 2022- डिसेंबर 2022 मध्ये व्यापारी मालाची निर्यात 34.48 अब्ज डॉलर्स होती, तर डिसेंबर 2021 मध्ये ती 39.27 अब्ज डॉलर होती
- डिसेंबर 2021 मधील 60.33 अब्ज अमेरिकी डॉलर्सच्या तुलनेत डिसेंबर 2022 मध्ये व्यापारी मालाची आयात 58.24 अब्ज अमेरिकी डॉलर्स होती
आलेख 3: डिसेंबर दरम्यान माल व्यापार
- व्यापारी मालाची निर्यात एप्रिल-डिसेंबर 2021 या कालावधीतील 305.04 अब्ज अमेरिकी डॉलर्सच्या तुलनेत एप्रिल-डिसेंबर 2022 या कालावधीत 332.76 अब्ज डॉलर्स होती.
- एप्रिल-डिसेंबर 2021 या कालावधीतील 441.50 अब्ज अमेरिकी डॉलर्सच्या तुलनेत एप्रिल-डिसेंबर 2022 या कालावधीत व्यापारी मालाची आयात 551.70 अब्ज अमेरिकी डॉलर्स इतकी होती.
- एप्रिल-डिसेंबर2021 मध्ये 136.45 अब्ज अमेरिकी डॉलर्स असणारी मालाची व्यापारी तूट एप्रिल-डिसेंबर 2022 मध्ये 218.94 अब्ज अमेरिकी डॉलर्स इतकी होती.
Fig 4: Merchandise Trade during April-December 2022
- चालू आर्थिक वर्षाच्या पहिल्या सहामाहीत भारतीय अर्थव्यवस्थेची लवचिक वाढ, प्रमुख अर्थव्यवस्थांमध्ये सर्वात वेगवान, स्थूल आर्थिक स्थैर्य बळकट करणारी आहे. डिसेंबर 2022 मध्ये आर्थिक घडामोडींची वाढ नोंदवणारे केवळ भारत आणि आयर्लंड हे देश आहेत असेही या अहवालात सूचित करण्यात आले आहे.
पंतप्रधान कार्यालय
रायसीना संवाद-2021
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी व्हर्च्युअल पद्धतीने आयोजित करण्यात आलेल्या रायसीना संवादाच्या उद्घाटनसत्राला मुख्य अतिथी रवांडाचे अध्यक्ष पॉल कागमे, डेन्मार्कचे पंतप्रधान मेट फ्रेडरिकस्न यांच्यासमवेत संबोधित केले.
अतिशय महत्त्वपूर्ण अशा रासयीना संवादाच्या 6 व्या आवृत्तीचे परराष्ट्र व्यवहार मंत्रालय आणि ऑब्जर्व्हर रिसर्च फाऊंडेशन यांनी 13-16 एप्रिल दरम्यान व्हर्चुअली संयुक्तरित्या आयोजन केले आहे. 2021 साठीची संकल्पना "#व्हायरलवर्ल्ड: आऊटब्रेक्स, आऊटलायर्स आणि आऊट ऑफ कंट्रोल” ही आहे.
पंतप्रधान म्हणाले की, गेले वर्षभर सुरु असलेल्या कोविड-19 संक्रमण काळात या परिषदेचे आयोजन ही मानवी इतिहासातील अतिशय महत्त्वाची घटना आहे. पंतप्रधानांनी जागतिक समुदायाला सद्य परिस्थितीसंदर्भात काही समर्पक प्रश्नांवर आत्मपरीक्षण करण्याचे आवाहन केले.
केवळ लक्षणेच नाही तर मूलभूत कारणांकडे लक्ष देण्यासाठी जागतिक यंत्रणेने स्वतःला अनुकूल केले पाहिजे यावर पंतप्रधानांनी भर दिला. पंतप्रधानांनी आपले विचार आणि कृतीच्या केंद्रस्थानी मानवतेला ठेवण्याचे आवाहन केले, आणि आजचे प्रश्न सोडवणारी तसेच उद्याच्या आव्हानांचा मुकाबला करणारी प्रणाली निर्माण करण्याचे आवाहन केले.
पंतप्रधानांनी महामारीविरोधात भारताने केलेल्या उपाययोजना आणि इतर देशांना केलेली मदत याविषयी तपशीलवार माहिती दिली. महामारीमुळे निर्माण झालेल्या समस्यांचा मुकाबला करण्यासाठी संयुक्त प्रयत्नांवर त्यांनी भर दिला आणि भारत जागतिक हितासाठी आपली शक्ती सामायिक करेल, असे पंतप्रधानांनी भर देऊन सांगितले.
आरोग्य आणि कुटुंब कल्याण मंत्रालय
विविध प्रकारचे साथीचे आजार हाताळण्यासाठी डॉक्टर आणि निमवैद्यकीय कर्मचारी वर्गाला विशेष प्रशिक्षण
नवी दिल्ली, 7 डिसेंबर 2021
कोविड-19 मध्ये प्रशिक्षण आणि क्षमता बांधणी सक्षम करण्यासाठी सरकारने अनेक उपाययोजना केल्या आहेत.
आभासी माध्यमातून प्रशिक्षणासह, डॉक्टर, परिचारिका आणि संबंधित आरोग्यसेवा व्यावसायिकांना आणि स्वयंसेवकांना कोविड-19 संबंधित पैलूंबद्दल प्रशिक्षण प्रदान केले गेले आहे. भारत सरकारने विविध कर्मचाऱ्यांना प्रशिक्षण देण्यासाठी iGOT  मंचाचा वापर केला आहे.
कोविड-19 च्या सुरुवातीपासून, देशभरातील सुमारे 14 लाख वापरकर्त्यांनी या मंचावर नोंदणी केली आहे, विविध अभ्यासक्रमांसाठी 29.29 लाखांची नोंदणी झाली आहे. याव्यतिरिक्त, राज्य सरकारांमार्फत 80 लाखाहून अधिक आरोग्य कर्मचाऱ्यांना कोविड संबंधित विषयांचे प्रशिक्षण देण्यात आले आहे.
आरोग्य आणि कुटुंब कल्याण मंत्रालय आणि एआयआयएमएस , एनआयएमएचएएनएस, पीजीआयएमईआर, जेआयपीएमईआर इत्यादी नामांकित संस्थांद्वारे कोविड संबंधित विविध विषयांवरील वेबिनार आणि मार्गदर्शक सत्रेही अपलोड करण्यात आली होती. 2.23 कोटी दर्शकांनी ते पाहिले.
राष्ट्रीय वैद्यकीय आयोगाने  दिलेल्या माहितीनुसार, एमबीबीएस अभ्यासक्रमात साथीच्या आजारांच्या व्यवस्थापनावर पूर्वीच्या भारतीय वैद्यकीय परिषदेच्या, प्रशासकीय मंडळाद्वारे  ऑगस्ट, 2020 मध्ये सक्षमता-आधारित मॉड्यूल सादर केले गेले.
केंद्रीय आरोग्य आणि कुटुंब कल्याण राज्यमंत्री डॉ भारती प्रवीण पवार यांनी आज राज्यसभेत एका लेखी उत्तरात ही माहिती दिली.
R.Aghor/V.Ghode/P.Malandkar
सोशल मिडियावर आम्हाला फॉलो करा: @PIBMumbai /PIBMumbai /pibmumbai pibmumbai[at]gmail[dot]com
(Visitor Counter : 177
अर्थ मंत्रालय
केंद्रसरकारने राज्यांना कर हस्तांतरणाच्या दोन टप्प्यांपोटी 1,16,665 कोटी रुपये आज केले जारी
राज्यांच्या भांडवली आणि विकासात्मक खर्चाला चालना देण्यासाठी त्यांची क्षमता वाढवण्याच्या भारत सरकारच्या वचनबद्धतेच्या अनुषंगाने रक्कम जारी
नवी दिल्ली, 10 नोव्हेंबर 2022
राज्य सरकारांना दिल्या जाणाऱ्या नियमित मासिक कर 58,333 कोटी रुपयांप्रमाणे केंद्र सरकारने आज राज्य सरकारांना कर हस्तांतरणाच्या दोन हप्त्यांपोटी 1,16,665 कोटी रुपये जारी केले.
राज्यांच्या भांडवली आणि विकासात्मक खर्चाला गती देण्यासाठी त्यांची क्षमता वाढवण्यासाठी भारत सरकारच्या वचनबद्धतेच्या अनुषंगाने राज्यांना ही रक्कम जारी करण्यात आली.
जारी करण्यात आलेल्या रकमेचे राज्य-निहाय वाटप पुढील प्रमाणे आहे:
नोव्हेंबर 2022 साठी केंद्रीय कर आणि कर्तव्य वाटपाच्या प्रक्रियेचे राज्य-निहाय विवरण
|
|
अनु क्र.
|
|
राज्य
|
|
एकूण 
|
|
1
|
|
आंध्र प्रदेश
|
|
4721
|
|
2
|
|
अरुणाचल प्रदेश
|
|
2050
|
|
3
|
|
आसाम
|
|
3649
|
|
4
|
|
बिहार
|
|
11734
|
|
5
|
|
छत्तीसगढ
|
|
3975
|
|
6
|
|
गोवा
|
|
450
|
|
7
|
|
गुजरात
|
|
4058
|
|
8
|
|
हरियाणा
|
|
1275
|
|
9
|
|
हिमाचल प्रदेश
|
|
968
|
|
10
|
|
झारखंड
|
|
3858
|
|
11
|
|
कर्नाटक
|
|
4255
|
|
12
|
|
केरळ
|
|
2246
|
|
13
|
|
मध्य प्रदेश
|
|
9158
|
|
14
|
|
महाराष्ट्र
|
|
7370
|
|
15
|
|
मणिपूर
|
|
835
|
|
16
|
|
मेघालय
|
|
895
|
|
17
|
|
मिझोराम
|
|
583
|
|
18
|
|
नागालॅंड
|
|
664
|
|
19
|
|
ओदिशा
|
|
5283
|
|
20
|
|
पंजाब
|
|
2108
|
|
21
|
|
राजस्थान
|
|
7030
|
|
22
|
|
सिक्कीम
|
|
453
|
|
23
|
|
तमिळनाडू
|
|
4759
|
|
24
|
|
तेलंगणा
|
|
2452
|
|
25
|
|
त्रिपूरा
|
|
826
|
|
26
|
|
उत्तर प्रदेश
|
|
20929
|
|
27
|
|
उत्तराखंड
|
|
1304
|
|
28
|
|
पश्चिम बंगाल
|
|
8777
|
||
|
एकूण
|
|
116665S.Kakade/R.Agashe/D.Rane
सोशल मिडियावर आम्हाला फॉलो करा:@PIBMumbai /PIBMumbai /pibmumbai pibmumbai[at]gmail[dot]com /PIBMumbai /pibmumbai
(Visitor Counter : 112
नवीन आणि नवीकरणीय ऊर्जा मंत्रालय
इंडियन रिन्युएबल एनर्जी डेव्हलपमेंट एजन्सी लिमिटेड  मध्ये 1,500 कोटी रुपयांच्या निधीला केंद्रीय मंत्रिमंडळाची मंजुरी
अंदाजे 10,200 कार्य-वर्ष रोजगार निर्मिती आणि प्रति वर्ष कार्बनडायऑक्साईड उत्सर्जनाच्या समतुल्य उत्सर्जनामध्ये अंदाजे 7.49 दशलक्ष टन घट
नवी दिल्ली, 19 जानेवारी 2022
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या अध्यक्षतेखालील आर्थिक व्यवहारविषयक मंत्रिमंडळ समितीने आज इंडियन रिन्यूएबल एनर्जी डेव्हलपमेंट एजन्सी लिमिटेड  मध्ये 1500 कोटी रुपयांच्या समभाग गुंतवणुकीला मान्यता दिली.
या समभाग गुंतवणुकीमुळे अंदाजे 10200 कार्य-वर्षे रोजगार निर्मिती आणि प्रति वर्ष कार्बनडायऑक्साईड उत्सर्जनाच्या समतुल्य उत्सर्जनामध्ये अंदाजे 7.49 दशलक्ष टन घट होण्यास मदत होईल.
भारत सरकारद्वारे 1500 कोटी रुपयांची अतिरिक्त समभाग गुंतवणूक इरेडाला खालील गोष्टींसाठी सक्षम करेल:
- नवीकरणीय ऊर्जा क्षेत्राला अंदाजे 12000 कोटी रुपये कर्ज दिल्यामुळे अंदाजे 3500-4000 MW च्या अतिरिक्त क्षमतेच्या नवीकरणीय ऊर्जा निर्मितीसाठी कर्जाची आवश्यकता सुलभ होईल.
- अतिरिक्त नवीकरणीय ऊर्जेसाठी वित्तपुरवठा केल्याने इरेडाचे मूल्य वाढेल, अशा प्रकारे नवीकरणीय ऊर्जेसाठी केंद्र सरकारचे लक्ष्य गाठण्यात चांगले योगदान मिळेल.
- कर्ज देवघेवीचे व्यवहार सुलभ करण्यासाठी भांडवल आणि जोखीम भारित मालमत्तेचे गुणोत्तर  सुधारणार.
नवी आणि नवीकरणीय ऊर्जा मंत्रालयाच्या प्रशासकीय नियंत्रणाखालील इरेडा या मिनी रत्न  कंपनीची स्थापना 1987 मध्ये नवीकरणीय ऊर्जा क्षेत्रासाठी एक विशेष बिगर -बँकिंग वित्त संस्था म्हणून काम करण्यासाठी करण्यात आली. 34 वर्षांहून अधिक काळ तांत्रिक-व्यावसायिक निपुणता असलेली इरेडा ही नवीकरणीय ऊर्जा प्रकल्प वित्तपुरवठ्यात उत्प्रेरक म्हणून भूमिका बजावते ज्यामुळे वित्तीय संस्था/बँकांना या क्षेत्रात कर्ज देण्याचा आत्मविश्वास मिळतो.
M.Chopade/V.Joshi/P.Malandkar
M.Chopade/V.Joshi/P.Malandkar
सोशल मिडियावर आम्हाला फॉलो करा: @PIBMumbai /PIBMumbai /pibmumbai pibmumbai[at]gmail[dot]com
(Visitor Counter : 127
PIB Headquarters
पत्र सूचना कार्यालयाचे कोविड-19 संबंधित बातमीपत्र
नवी दिल्ली/मुंबई 12 जुलै 2022
|
|
- 199 cr vaccine doses have been administered so far under Nationwide Vaccination Drive
- India's Active caseload currently stands at 1,31,043
- Active cases stand at 0.30%
- Recovery Rate currently at 98.50%
- 13,265 recoveries in the last 24 hours increases Total Recoveries to
- 4,29,96,427
- 13,615 new cases recorded in the last 24 hours
- Daily positivity rate 
- Weekly Positivity Rate 
- 86.73 cr Total Tests conducted so far; 4,21,292 tests conducted in the last 24 hours
#Unite2FightCorona #IndiaFightsCorona
आरोग्य मंत्रालयाची कोविड-19 घडामोडींवरील माहिती
आज सकाळी 7 वाजेपर्यंत प्राप्त झालेल्या तात्पुरत्या अहवालानुसार, भारताच्या देशव्यापी कोविड-19 प्रतिबंधक लसीकरण मोहिमेने 199  कोटींचा टप्पा पार केला आहे. 2,61,19,579 सत्रातून हे लसीकरण पार पडले आहे.
देशातील 12 ते 14 वर्ष वयोगटातील मुलामुलींसाठी 16 मार्च 2022 रोजी कोविड प्रतिबंधक लसीकरण मोहीम सुरू झाली. आतापर्यंत 3.75  कोटींपेक्षा अधिक किशोरवयीन बालकांना लसीची पहिली मात्रा देण्यात आली आहे. त्याचप्रमाणे 10 एप्रिल, 2022 पासून 18 ते 59 वयोगटातल्या नागरिकांसाठी कोविड-19 प्रतिबंधक क्षमता वृद्धी मात्रा देण्यास प्रारंभ झाला आहे.
भारतातील रुग्णसंख्या सध्या 1,31,043 इतकी आहे, ती देशाच्या एकूण रुग्णसंख्येच्या तुलनेत 0.30% इतकी आहे.
परिणामी, भारतात रुग्ण बरे होण्याचा दर 98.50%. झाला आहे.
गेल्या 24 तासात 13,265 कोरोना रुग्ण बरे झाल्यामुळे आतापर्यंत कोरोनामुक्त झालेल्या रुग्णांची संख्या  वाढून 4,29,96,427 झाली आहे.
गेल्या 24 तासात 13,615 नव्या कोरोना रुग्णांची नोंद झाली.
गेल्या 24 तासात एकूण 4,21,292 चाचण्या करण्यात आल्या. भारताने आतापर्यंत एकूण 86.73  कोटींहून अधिक चाचण्या केल्या आहेत.
साप्ताहिक पॉझिटिव्हिटी दर सध्या 4.24% तर दैनंदिन पॉझिटिव्हिटी दर 3.23% आहे.
इतर अपडेट्स :-
N.Chitale/P.Malandkar
सोशल मिडियावर आम्हाला फॉलो करा: @PIBMumbai /PIBMumbai /pibmumbai pibmumbai[at]gmail[dot]com
(Visitor Counter : 92