विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्रालय
जैवतंत्रज्ञान विभाग आणि त्यांच्या संशोधन संस्थांच्यावतीने कोविड-19 चे निदान, औषधोपचार आणि लस विकसित करण्याच्या कार्याला वेग
नवी दिल्ली, 16 जुलै 2020
- कमी खर्चामध्ये निदान चाचण्या, आरएनए एक्सट्रॅक्शन संच आणि व्हीटीएम
- तयार झालेल्या लसीच्या पूर्ववैद्यकीय अभ्यासासाठी पशू मॉडेल विकसित करणे
विज्ञान आणि तंत्रज्ञान मंत्रालयाअंतर्गत, येणाऱ्या जैवतंत्रज्ञान विभाग  आणि त्यांच्या 16 संशोधन संस्थांच्यावतीने कोविड-19 महामारीचा प्रसार रोखण्यासाठी अथक प्रयत्न करण्यात येत आहेत. कोविड महामारीवर संभाव्य समाधान शोधण्यासाठी अनेकविध स्तरावर संशोधन करण्यात येत आहे.
विभागाअंतर्गत निदान, कसोटी विकसित –
जैवतंत्रज्ञान विभागाने  कमीत कमी खर्चामध्ये आपल्या विभागाअंतर्गत कोविड-19 च्या निदान कसोटी विकसित केल्या. या संशोधन कार्यामध्ये आत्मनिर्भरतेसाठी प्रयत्न केले आहेत.
- यामध्ये कमीत कमी खर्चामध्ये कलरमेट्रिक पीसीआर आधारित कसोटी तंत्रज्ञान वापरून सार्स- सीओव्ही 2 अँटिजन निदान तंत्रज्ञान डीबीटीने विकसित केले आहे. ही माहिती अनुक्रमे जीनेई आणि मोल्बिओ डायग्नोस्टिक्स संस्थांना देण्यात आली आहे.
-डीबीटी-टीएचएसटीआयमधील अंतर्गत आयजीजी-इलिसा तंत्रज्ञानदेखील एक्ससिटॉन डायग्नोस्टिक्स संस्थेला हस्तांतरित करण्यात आले आहे.
-पीओसीटी सेवांसह डीबीटी-आरजीसीबी, नवी दिल्लीच्यावतीने कमी किंमतीमध्ये व्हायरल ट्रान्सपोर्ट मिडियम आणि आरएनए एक्सट्रॅक्शन संच विकसित केले आहेत. त्यांचा व्यावसायिक वापर करण्यात येणार आहे.
स्टार्टअप्स आणि इतर उद्योजकांना वैद्यकीय सुविधा आणि विषाणूंचे नमूने संशोधकांना मिळण्याची सुविधाही करण्यात आली आहे. यासाठी डीबीटी-टीएचएसटीआय फरिदाबाद, डीबीटी-आरसीबी फरिदाबाद, डीबीटी-आयएलएस भुवनेश्वर, डीबीटी-इनस्टेम बंगलुरू, डीबीटी-एनसीसीएस पुणे, आणि डीबीट सुविधा आयएलबीएस- नवीदिल्ली येथे उपलब्ध करून देण्यात आली आहे. बायोरिपॉझिरेटरीचे सामायिकीकरण, संच, औषधोपचार आणि लस विकसित करण्यासाठी कोविड-19 संबंधित संशोधनाला गती देण्यात येत आहे. यामध्ये स्टार्टअप्स आणि शैक्षणिक संस्थांकडून आलेल्या विनंतीपत्रांचा विचार करण्यात आला आहे. आत्तापर्यंत 2500 नमुन्यांचे संशोधनासाठी वितरण करण्यात आले आहे.
डीबीटीच्यावतीने कोविड-19 निदान संचाच्या प्रमाणीकरणासाठी आरटीपीसीआर केंद्राची वैधता तपसण्यासाठी मदत होत आहे. अँटीबॉडी आणि अँटीजेन चाचण्यांसाठी या संचासाठी उद्योग स्टार्टअप्स आणि शैक्षणिक संस्थांना पॅनेल प्रदान करीत आहेत.
डीबीटी-टीएचएसटीआयच्यावतीने याआधीही सार्स-सीओव्ही-2 संसर्गाच्या चाचणी घेतल्या आहेत. या पॅनलमध्ये निदानात्मक संचाच्या प्रमाणिकरणाची उपयुक्तता आढळत आहे. त्यामुळे या पॅनलचा वापर करून कोविड-19 चाचण्या करण्याचा वेग वाढवणे शक्य होणार आहे.
संशोधन स्त्रोत- स्टार्टअप आणि औद्योगिक संशोधन सुलभ करणे.
डीबीटी संस्थांच्यावतीने स्वदेशीवर भर देवून प्राण्यांवर चाचणी करण्यासाठी माडेल तयार केले आहे. यासाठी व्हयरल स्पाईक प्रोटिन, रिसेप्टर बायडिंग डोमेन पेप्टाइडस, स्यूडोव्हायरस, क्लिनिकल इम्युनॉलॉजिकल कसोटी आणि अँटीबॉडीज असे संशोधन स्त्रोत विकसित करण्यात येत आहेत. डीबीटी-टीएचएसटी फरिदाबादने अँटीवायरल, उपचार आणि लस यांच्या मूल्यांकनासाठी ‘हॅमस्टर’ संसर्ग मॉडेल तयार केले आहे. डीबीटी- आयएलएस भुवनेश्वर यांनीही संशोधन केले आहे. त्याचा उपयोग अँटीव्हायरल उत्पादनांच्या प्रमाणीकरणासाठी होवू शकणार आहे.
डीबीटी - इंडिया फाईटस् कोविड या अंतर्गत स्वदेशी पर्याय शोधण्यात येत असून आत्मनिर्भर भारताचे ध्येय साध्य केले जात आहे.

@DBTIndia @BIRAC_2012
www.dbtindia.gov.inwww.birac.nic.in)
B.Gokhale/S.Bedekar/P.Malandkar
सोशल मिडियावर आम्हाला फॉलो करा@PIBMumbai /PIBMumbai /pibmumbai pibmumbai[at]gmail[dot]com
(Visitor Counter : 243