ai4bharat/Pralekha huggingface dataset:
भारतीय निवडणूक आयोग
निवडणूक व्यवस्थापन संस्थानी सर्वांसाठी उपलब्ध आणि सर्वसमावेशक निवडणूक व्यवस्था राबवावी : मुख्य निवडणूक आयुक्त सुशील चंद्रा
नवी दिल्ली, 26 नोव्हेंबर 2021
भारतीय निवडणूक आयोगाने आज ‘महिला, दिव्यांग व्यक्ती आणि ज्येष्ठ नागरिक मतदारांचा निवडणूकीतील सहभाग वाढवणे: सर्वोत्तम पद्धती आणि नवीन उपक्रमांची देवाणघेवाण’ या विषयावर वेबिनारचे आयोजन केले होते. भारतीय निवडणूक आयोग 3 सप्टेंबर 2019 पासून तीन वर्षांच्या कालावधीसाठी ए-डब्ल्यूईबीचा अध्यक्ष आहे. ए-डब्ल्यूईबीच्या अध्यक्षपदाची दोन वर्षे पूर्ण झाल्याच्या निमित्ताने, या वेबिनारचे आयोजन करण्यात आले होते. जगातल्या 24 देशांतील जवळपास शंभर प्रतिनिधी आणि 4 आंतरराष्ट्रीय संस्था आणि चार राजनैतिक अधिकारी या वेबिनारमध्ये सहभागी झाले होते.
ए-डब्ल्यूईबीचे विद्यमान अध्यक्ष या नात्याने, भारताचे मुख्य निवडणूक आयुक्त सुशील चंद्रा यांनी या वेबिनारमध्ये प्रमुख भाषण केले.या वेबिनारमुळे, जगातल्या अनेक निवडणूक व्यवस्थापन संस्थांना निवडणूक व्यवस्थापनाविषयक, उत्तमोत्तम पद्धती शिकण्याची आणि अनुभवांची देवाणघेवाण करण्याची संधी मिळाली. त्यातून, निवडणूक प्रक्रिया सर्वांसाठी उपलब्ध होण्यातील अडथळे समजून ते दूर करण्याचे उपाय लक्षात आले. निवडणूक प्रक्रिया अधिक सर्वसमावेशक करत त्यात सहभाग वाढवण्याच्या दृष्टीनेही या वेबिनार मध्ये मार्गदर्शक मिळाले, असे त्यांनी सांगितले.
भरतातील निवडणूक प्रक्रियेत सहभागी होण्यात महिलांना येणाऱ्या अडचणी आणि आव्हाने यांविषयीच्या ऐतिहासिक दृष्टिकोनाची आपल्या भाषणात दखल घेत, सुशील चंद्रा म्हणाले की स्वातंत्र्य मिळाल्यानंतरची सात दशके आणि 17 सार्वत्रिक निवडणूका झाल्यावर, भारतात आज महिलांच्या निवडणुकीतील सहभागाचे प्रमाण पुरुषांपेक्षा अधिक झाले आहे. 2019 च्या निवडणुकीत हे प्रमाण 67 % इतके होते. या बाबतीतील 1962 साली असलेली 16.71% एवढी लैंगिक विषमतेची तफावत तर भरुन निघाली आहेच, त्या शिवाय आता महिलांचे प्रमाण +0.17% नी वाढलेही आहेअसे त्यांनी सांगितले.
खरे म्हणजे 1971च्या निवडणुकांपासून महिला मतदारांच्या संख्येत 235.72% वाढ झालेली भारताने बघितली आहे. निवडणुक आयोगाने महिलांचा सहभाग वाढविण्यासाठी मतदान केंद्रावर महिला अधिकाऱ्यांची नेमणूक करणे, मोठ्या संख्येने ‘संपूर्णपणे महिलांद्वारे व्यवस्थापन केले गेलेले मतदान केंद्र स्थापन करणे, मतदान केंद्रावर पाळणाघराची सोय करणे, मतदान केंद्रांवर वेगळे शौचालय आणि प्रतीक्षालय, गट स्तरावर स्थानिक सामाजिक - सांस्कृतिक पार्श्वभूमीच्या महिला अधिकाऱ्यांची नेमणूक करून सुलभ नोंदणी सुनिश्चित करणे यासारखे उपक्रम राबविले, असे चंद्रा यांनी अधोरेखित केले.
G.Chippalkatti/R.Aghor/P.Malandkar
सोशल मिडियावर आम्हाला फॉलो करा: @PIBMumbai /PIBMumbai /pibmumbai pibmumbai[at]gmail[dot]com
(Visitor Counter : 160
संरक्षण मंत्रालय
भागीदारी पद्धतीने नवीन सैनिक शाळा उभारण्यास इच्छुक असणाऱ्यांसाठी 27 सप्टेंबर 2023 रोजी ऑनलाईन नोंदणी सुरू होणार
नवी दिल्ली, 26 सप्टेंबर 2023
भागीदारी पद्धतीत 100 नवीन सैनिक शाळा उभारण्याच्या सरकारच्या उपक्रमाचा एक भाग म्हणून संरक्षण मंत्रालयाची सैनिक स्कूल सोसायटी, पात्र इच्छुकांना नोंदणी करण्यासाठी आपले पोर्टल https://sainikschool.ncog.gov.in/ 27 सप्टेंबर 2023 पासून पुन्हा खुले करणार आहे. ते 25 नोव्हेंबर 2023 पर्यंत खुले राहील. नवीन सैनिक शाळा उभारण्यासाठी इच्छुक शाळा/ट्रस्ट /बिगर सरकारी संस्था इत्यादींनी पोर्टलवर उपलब्ध असलेल्या गुणात्मक आवश्यकता, करारनामा आणि नियम व नियमनांचा अभ्यास करावा.
ज्या शाळा/बिगर सरकारी संस्था /ट्रस्ट/सोसायटी इत्यादींनी आधीच नोंदणी केली आहे आणि फेरी-1 व फेरी-2 दरम्यान अर्ज केला आहे त्यांना नव्याने अर्ज करण्याची किंवा पुन्हा नोंदणी शुल्क भरण्याची गरज नाही. पूर्वी नोंदणी केलेल्या अर्जदारांना पोर्टलवर त्यांची माहिती नव्या माहितीसह अद्ययावत करावयाची असल्यास त्यासाठी परवानगी असेल. अधिक स्पष्टीकरणासाठी/साहाय्यासाठी, इच्छुक शाळा sainikschoolaffiliation[at]gmail[dot]com वर ईमेल पाठवू शकतात.
नवीन सैनिक शाळा स्थापन करण्याचे सरकारचे ध्येय राष्ट्रीय शैक्षणिक धोरणाशी सुसंगत दर्जेदार शिक्षण विद्यार्थ्यांना देणे आणि त्यांना सशस्त्र दलातील संधींसह इतर उत्तम करिअरच्या संधी पुरवण्यापुरतेच मर्यादित नसून राज्य सरकारे/बिगर सरकारी संस्था /खाजगी क्षेत्र यांना केंद्र सरकारसोबत राष्ट्र उभारणीसाठी काम करण्याची संधी उपलब्ध करून देणे, हेही आहे. या दिशेने, सैनिक स्कूल सोसायटीने 42 खाजगी/बिगर सरकारी संस्था /राज्य सरकारी शाळांना नवीन सैनिक शाळा म्हणून मान्यता दिली आहे. या 42 शाळा, पूर्वीच्या पद्धतीनुसार कार्यरत असलेल्या विद्यमान 33 सैनिक शाळांव्यतिरिक्त आहेत.
या नवीन शाळा, संबंधित शिक्षण मंडळांच्या संलग्नतेव्यतिरिक्त, सैनिक स्कूल सोसायटीअंतर्गत कार्यरत राहतील आणि भागीदारी पद्धतीने नवीन सैनिक शाळांसाठी नियम व नियमनांचे पालन करतील. याशिवाय, त्यांच्या नियमित संलग्न शिक्षण मंडळाच्या अभ्यासक्रमासोबत, ते सैनिक स्कूल पॅटर्नच्या विद्यार्थ्यांना अकॅडेमिक प्लस अभ्यासक्रमाचे शिक्षणदेखील देतील.
S.Kane/S.Kakade/P.Malandkar
सोशल मिडियावर आम्हाला फॉलो करा:@PIBMumbai /PIBMumbai /pibmumbai pibmumbai[at]gmail[dot]com /PIBMumbai /pibmumbai
(Visitor Counter : 38
अर्थ मंत्रालय
गेल्या दोन दशकात, भारताने टंचाईपासून समृद्धतेकडे प्रवास केला आहे- केंद्रीय अर्थमंत्री निर्मला सीतारामन
पुण्याच्या सिंबॉयसिस आंतरराष्ट्रीय  विद्यापीठाच्या दीक्षांत समारंभात निर्मला सीतारामन यांचे मार्गदर्शन; विद्यार्थ्यांना ‘एक पृथ्वी, एक कुटुंब, एक भविष्य’ संकल्पनेत योगदान देण्याचे आवाहन
केंद्रीय वित्त आणि कॉर्पोरेट मंत्री निर्मला सीतारामन आज पुण्यातील सिंबॉयसिस आंतरराष्ट्रीय  विद्यापीठाच्या 19 व्या दीक्षांत समारंभात प्रमुख पाहुण्या म्हणून उपस्थित होत्या. यावेळी विद्यार्थ्यांना मार्गदर्शन करतांना त्या म्हणाल्या, की एक उत्तम भविष्यासाठी स्वतःमध्ये बदल घडवण्यासाठी तयारी करा. “भारताने आता टंचाईपासून ते समृद्धतेपर्यंतचा प्रवास केला आहे. गेल्या दोन दशकात, लँडलाईन फोन्सपासून ते मोबाइल वॉलेट्स पर्यंत आपण परिवर्तनाचा जणू महासागर पाहिला आहे.”
भारताच्या जी-20 अध्यक्षपदाविषयी बोलतांना केंद्रीय वित्तमंत्र्यांनी, विद्यार्थ्यांना आवाहन केले की त्यांनी, “ एक पृथ्वी, एक कुटुंब, एक भाविष्य” या संकल्पनेसाठी योगदान द्यावे. “पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी, एक डिसेंबर 2022 पासून जी-20 चे अध्यक्षपद स्वीकारले आहे. भारताच्या अध्यक्षपदाचे उद्दिष्ट “ वसुधैव कुटुंबकम: एक पृथ्वी,एक कुटुंब, एक भविष्य” असे आहे. पंतप्रधानांनी लाईफ ही संकल्पना देखील निर्माण केली आहे, ज्याचा अर्थ ‘पर्यावरणअनुकूल जीवनशैली’ असा आहे. परिवर्तन आणणे आणि परिवर्तनासाठी स्वतः सज्ज असणे यांचा लाईफ- संकल्पनेत समावेश आहे. आपल्याला आपल्या जीवनशैलीत असे बदल घडवायचे आहेत ज्यामुळे,आज आपण पर्यावरणावर जो भार टाकतो आहोत, तो पडणार नाही. आणि असे बदल केले तरच, आपल्याला पुढच्या पिढ्यांसाठी नैसर्गिक स्त्रोत शिल्लक ठेवता येतील नाहीतर, आपल्याला हवामान बदलाशी संबंधित गंभीर संकटांचा सामना करावा लागेल.”
मूल्याधारीत शिक्षणावर भर देतांना, वित्तमंत्री म्हणाल्या की जेव्हा, कोविडोत्तर काळात, सगळ्या जगाची जवळपास पुनर्रचना होत आहे, अशावेळी, मूल्याधारीत शिक्षणाची नितांत गरज आहे. त्यांनी विद्यार्थ्यांना आवाहन केले, की, काय योग्य आणि काय अयोग्य याचा निर्णय घेण्यासाठी, आपले हृदय आणि अंतरात्मा काय म्हणतो, याचा विचार करा, आणि त्यानुसारच निर्णय घ्या. “काहीही करायचे असेल, तर त्याचा योग्य मार्ग काय आहे, हे तुमचे मन आणि तुमच्या अंतरात्म्याचा आवाज तुम्हाला बरोबर सांगत असते. सांस्कृतिक दृष्ट्या वारसा परंपरेने समाजात चालत आलेली मूल्ये, आपल्यात ही विवेकबुद्धी वापरण्याची क्षमता देतात. ही क्षमताच आपल्याला काय योग्य, काय अयोग्य, यातला फरक स्पष्ट करत, आपल्याला अधिक सुजाण बनवत असते.”
या दीक्षांत समारंभात केंद्रीय वित्तमंत्र्यांनी विद्यार्थ्यांना डी लिट पदवी , सुवर्ण पदके आणि इतर पुरस्कार प्रदान केले. पुण्यातील सिम्बायोसिस आंतरराष्ट्रीय अभिमत विद्यापीठाच्या 13 परिसरात, एमबीएच्या विद्यार्थ्यांशीही त्यांनी संवाद साधला.
ओमानच्या परराष्ट्र व्यापार आणि आंतरराष्ट्रीय सहकार्य, वाणिज्य उद्योग आणि आंतरराष्ट्रीय सहकार मंत्रालयाचे सल्लागार पंकज खिमजी आणि आयसीएमआरच्या पंडित राष्ट्रीय अध्यासनाचे डॉ. रमण गंगाखेडकर, यांनाही या वर्षी विद्यापीठाने डी.लिट.पदवी प्रदान केली.
दीक्षांत समारंभाच्या अध्यक्षस्थानी सिम्बायोसिस विद्यापीठाचे संस्थापक आणि कुलगुरु डॉ. एस बी मुजुमदार होते.
सांस्कृतिक मंत्रालय
केरळचे राज्यपाल आरिफ मोहम्मद खान यांनी एनएमएमएलतर्फे आयोजित पंतप्रधान व्याख्यान मालेतील दुसरे व्याख्यान दिले
नवी दिल्ली, 25 एप्रिल 2023
पंतप्रधान संग्रहालयातर्फे आयोजित पंतप्रधान व्याख्यानमालेत केरळचे राज्यपाल आरिफ मोहम्मद खान यांनी 19 एप्रिल 2023 रोजी माजी पंतप्रधान जवाहरलाल नेहरू यांच्यावर आधारित दुसरे व्याख्यान दिले. या व्याख्यानात नेहरू यांचे धार्मिक तसेच अध्यात्मिक दृष्टीकोन यावर भर देण्यात आला होता. आरिफ मोहम्मद खान यांच्या मते, सत्य परिस्थिती नेहरू यांच्याविषयी प्रचलित धारणांच्या अगदी विरुध्द होती आणि नेहरू यांच्यावर त्यांच्या तारुण्यात आणि नंतरच्या काळात देखील धर्म आणि अध्यात्म यांचा मोठा पगडा होता. धर्माच्या रितीरिवाजांच्या पासून मात्र ते नेहमीच लांब राहिले. आरिफ यांच्या मते, नेहरू यांचा स्व-स्वीकृत अज्ञेयवाद आणि आधुनिक होण्यासाठी परंपरांचे ओझे फेकून देण्यावर भर देण्यामुळे त्यांच्याविषयी गैरसमज झाले आहेत.
नेहरू यांनी 1922 मध्ये नैनी तुरुंगातून महात्मा गांधी यांना लिहिलेल्या पत्रांचे उदाहरण देत त्या काळात नेहरू कशा प्रकारे गीता, उपनिषदे आणि रामायण या ग्रंथांच्या वाचनात बुडून गेले होते हे सांगण्यावर आरिफ खान यांनी भर दिला. जर आपण ‘निष्काम कर्म’ म्हणजेच फळाची अपेक्षा न धरता केलेले कार्य हा गीतेने सांगितलेला सर्वोच्च धर्म मानला तर नेहरू हे अत्यंत धार्मिक माणूस होते कारण त्यांनी आयुष्यभर इतरांचे भले करण्यासाठी हेच तत्वज्ञान अनुसरले असा मुद्दा खान यांनी मांडला आहे.नेहरूंसारख्या व्यक्ती तसेच सर्वांचे अस्तित्व एकच मानणारी भारतीय संस्कृती आणि सभ्यता यांना समजून घेण्यात लोक कमी पडतात कारण ते धर्म या गोष्टीला धार्मिकतेमध्ये रुपांतरीत करतात असे ठाम प्रतिपादन आरिफ खान यांनी केले.
नेहरूंच्या भारताचा शोध तसेच इतर लिखाणांचे उदाहरण देत राज्यपालांनी सांगितले की नेहरू हे भारतीय संस्कृती आणि सभ्यता यांच्यावर मनःपूर्वक प्रेम करणारे होते आणि संस्कृत भाषा तसेच तिचा वारसा हा आपल्या सभ्यतेच्या केंद्रस्थानी असून याशिवाय आपण समृद्ध होणे तर दूरच पण जिवंत देखील राहू शकत नाही यावर नेहरूंचा विश्वास होता. आपल्या व्याख्यानामध्ये मोठ्या प्रमाणात गीता, उपनिषदेतसेच इतर साहित्यातील विधानांचे संदर्भ देऊन राज्यपाल खान यांनी नेहरू यांचे या साहित्याशी आणि एकूणातच धर्माशी असलेले सूक्ष्म संबंध दाखवून दिले.
हे व्याख्यान पंतप्रधान संग्रहालयाने सुरु केलेल्या शैक्षणिक उपक्रमांचा एक भाग होते. माजी राष्ट्रपती राम नाथ कोविंद यांनी 20 जानेवारी 2023 रोजी या पंतप्रधान व्याख्यानमालेतील उद्घाटनपर व्याख्यान दिले होते.पंतप्रधान संग्रहालय ही स्वातंत्र्यप्राप्तीपासून पंतप्रधानपदाची जबाबदारी घेतलेल्या प्रत्येकासाठी दिलेली आदरांजली आहे आणि गेल्या 75 वर्षात प्रत्येक पंतप्रधानाने आपल्या काळात आपल्या देशासाठी दिलेल्या योगदानाचे वर्णन करणारी नोंद आहे. हा सामुहिक प्रयत्नांचा इतिहास आहे तसेच भारताच्या लोकशाहीच्या सर्जनशील यशस्वीतेचा सशक्त पुरावा देखील आहे. गेल्या वर्षी एप्रिल महिन्यात खुल्या झालेल्या पंतप्रधान संग्रहालयाने आतापर्यंत दिल्ली परिसरातील एक प्रमुख पर्यटन स्थळ म्हणून प्रसिद्धी मिळवली आहे. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या हस्ते दिनांक 21 एप्रिल 2022 रोजी हे संग्रहालय जनतेसाठी खुले झाल्यापासून ते 20 एप्रिल 2023 पर्यंत या संग्रहालयाला सुमारे साडेतीन लाख लोकांनी भेट दिली आहे.
G.Chippalkatti/S.Chitnis/P.Malandkar
सोशल मिडियावर आम्हाला फॉलो करा:@PIBMumbai /PIBMumbai /pibmumbai pibmumbai[at]gmail[dot]com /PIBMumbai /pibmumbai
(Visitor Counter : 60
माहिती आणि प्रसारण मंत्रालय
सर्वोत्कृष्ट चित्रपटाची निवड करणे ही सर्वांना उद्भवणारी समस्या-इफ्फी 2018 मधील इंडियन पॅनोरमाचे ज्युरी सदस्य
पणजी, 21 नोव्हेंबर 2018
भारतातील प्रादेशिक चित्रपटांचा विकास अचंबित करणारा असून हे चित्रपट मोठा पल्ला गाठत आहे असे 49 व्या इफ्फी महोत्सवातील इंडियन पॅनोरमा  ज्युरी-मंडळाचे अध्यक्ष राहुल रवैल यांनी म्हटले आहे. लवकरच आता दिवस येईल की प्रादेशिक चित्रपट असा वेगळा विभाग राहणार नाही आणि सर्व चित्रपट एकाच विभागांतर्गत गणले जातील. ते आज गोव्याच्या पणजी येथे पत्रकार परिषदेला संबोधित करत होते. इंडियन पॅनोरमात विविध विषयांवरील चित्रपटांचा समावेश करण्यात आला असून यामध्ये लडाख, लक्षद्वीपमध्ये चित्रित झालेल्या तसेच तुळू आणि आसाम भाषेतील चित्रपटांचा समावेश असल्याचे ते म्हणाले. 100 चित्रपटांच्या यादीतून 22 चित्रपटांची निवड करणे हे मोठे आव्हान असल्याचे त्यांनी सांगितले.
ज्युरी सदस्य मेजर रवी आणि के. जी. सुरेश यावेळी उपस्थित होते. यावेळी इंडियन पॅनोरमा-कथाबाह्य विभागाच्या ज्युरीचे अध्यक्ष विनोद गणात्रा तसेच पार्वती मेनन आणि सुनील पुराणिक हे ज्युरी सदस्यही उपस्थित होते.
इंडियन पॅनोरमा विभागात निवड झालेले चित्रपट जागतिक मंचावर भारताचे यथार्थ दर्शन घडवण्यासाठी पूर्णत: पात्र असल्याचे ते म्हणाले. ज्युरींपुढे येणाऱ्या सर्वच चित्रपटांकडे भारतीय चित्रपट म्हणूनच पाहिले जाते असेही रवैल यांनी स्पष्ट केले. इंडियन पॅनोरमामधील वगळलेल्या काही चित्रपटांमधून निर्माण झालेला विवाद दुर्दैवी असल्याचे सांगून निर्णय घेण्यासाठी ज्युरींना पूर्णत: स्वायत्तता देण्यात आली होती असे त्यांनी सांगितले.
डिजिटल तंत्रज्ञानाच्या आगमनाबरोबरच अनोखा आशय असलेले लघुपट मोठ्या संख्येने तयार होऊ लागले आहेत असे कथाबाह्य चित्रपट विभागाच्या ज्युरींचे अध्यक्ष विनोद गणात्रा यांनी सांगितले. मात्र चित्रपट निर्मात्यांसमोर गुणवत्तेची खात्री पटवून देण्याचे मोठे आव्हान आहे असेही ते म्हणाले. लोकांची एकाग्रता कमी होत असल्याने कथाधारित चित्रपटांची जागा लघुपट घेत असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले. चित्रपट निर्मितीत येऊ इच्छिणाऱ्यांसाठी लघुपट हे अतिशय उपयुक्त ठरत आहे असेही ते म्हणाले.
देशातील सर्वोत्तम चित्रपटांच्या निवडीसाठी ज्युरी सदस्यांनी अपार कष्ट घेतल्याचे मेजर रवी यांनी सांगितले. इंडियन पॅनोरमा विभागात देशाच्या विविध भागातील चित्रपटांचा आस्वाद दर्शकांना घेता येईल याकडे ज्युरींनी पूर्ण लक्ष दिल्याचेही ते म्हणाले.
इंडियन पॅनोरमा विभागातील चित्रपटांच्या निवडीबाबत ज्युरीचे सर्व सदस्य समाधानी असल्याचे के. जी. सुरेश यांनी सांगितले. चित्रपटांची निवड करताना लोकशाही पद्धतीचा अवलंब केल्याचे ते म्हणाले. लिंगाधारित तसेच समलैंगिक मुद्यांवरील चित्रपटांचा स्वीकार करण्यासाठी आता भारतीय प्रेक्षक तयार झाले आहेत असेही त्यांनी सांगितले. लघुपटनिर्मात्यांची कल्पकता लक्षणीय असल्याचे कथाबाह्य विभागाच्या ज्युरी सदस्य पार्वती मेनन म्हणाल्या.
गेल्यावर्षीपेक्षा यावर्षी दक्षिणेकडील राज्यातून कमी प्रवेशिका आल्या असल्या तरी मराठी आणि बंगाली भाषेतील काही उत्कृष्ट चित्रपटांची संख्या वाढल्याचे त्यांनी सांगितले.
S.Tupe/J.Patankar/P.Kor
(Visitor Counter : 79
कृषी मंत्रालय
लॉकडाऊनच्या काळात कृषी, सहकार आणि शेतकरी कल्याण मंत्रालयाकडून करण्यात आलेली कार्यवाही
एकूण लागवडीखालील क्षेत्रापैकी गव्हाचे पिक 26-33 टक्के
रब्बी हंगाम 2020 मध्ये सरकारकडून 526.84 कोटी रुपये मूल्याच्या 1 लाख मेट्रीक टन डाळी आणि तेलबियांची खरेदी, 75,984 शेतकऱ्यांना लाभ
नवी दिल्ली, 10 एप्रिल 2020
लॉकडाऊनच्या काळात शेतकरी आणि कृषी कामे सुरळीत व्हावी यासाठी केंद्रीय कृषी मंत्रालयाने विविध उपाययोजना हाती घेतल्या आहेत. या उपाययोजनांची माहिती पुढीलप्रमाणे :
- मंत्रालयाने खरीप हंगामात पिक काढणी आणि मळणी या संदर्भात एसओपी म्हणजेच प्रमाणित मार्गदर्शक सूचना सर्व राज्यांना जारी केल्या आहेत. शेतकरी आणि शेतमजुरांच्या आरोग्यरक्षणासाठी तसेच कोरोना विषाणूचा संसर्ग होऊ नये यासाठी या सूचना जारी करण्यात आल्या आहेत.
- या काळात एकूण लागवडीखालील क्षेत्रापैकी गहू उत्पादक राज्यांत 26-33 टक्के उत्पादन झाल्याची नोंद आहे.
- तर रब्बी हंगामात नाफेडद्वारे 1,07,814 मेट्रिक टन डाळी आणि तेलबियांची खरेदी करण्यात आली आहे, या अंतर्गत सरकराने एकूण 526.84 कोटी रुपये मूल्याच्या धान्याची खरेदी केली असून त्याचा लाभ 75,984 शेतकऱ्यांना मिळाला आहे.
- शेतकरी/ एफ पी ओ / सहकारी संस्था यांच्याकडून थेट शेतमाल खरेदी करण्याचे निर्देश सर्व राज्ये आणि केंद्रशासित प्रदेशांना देण्यात आले आहेत. घाऊक स्वरूपात हा माल घेण्यास सांगितले आहे. फळे आणि भाजीपाला बाजार तसेच कृषी उत्पादनांच्या आंतरराज्यीय वाहतुकीकडे केंद्रीय कृषी मंत्रालयाचे बारकाईने लक्ष आहे.
- इ नामपोर्टलवर अलीकडेच वस्तूंच्या नागरीकरण मॉड्यूलसाठीचा प्रोग्राम विकसित केला गेला आहे. या प्रोग्राम अंतर्गत आतापर्यंत 7.76 लाख मालवाहू ट्रक आणि 1.92 वाहतूकदारांची नोंद झाली आहे.
- रेल्वेने मालवाहतूकीसाठी नवे 62 मार्ग सुरु केले असून त्यावर 109 पार्सल ट्रेन्स धावत आहेत. यांच्यामार्फत, नाशिवंत कृषी उत्पादने, बियाणे, दूध आणि दुग्धजन्य पदार्थ अशा सर्व मालाची जलद वाहतूक सुरु आहे.
- प्रधान मंत्री किसान सन्मान निधी  योजनेअंतर्गत, या लॉकडाऊनच्या काळात 7.77 कोटी शेतकरी कुटुंबांना लाभ देण्यात आले आहेत, या योजनेसाठी या काळात आतापर्यंत 15,531 कोटी रुपये निधी वितरीत करण्यात आला आहे.
- राष्ट्रीय बागायती पिके मंडळाने नर्सरीना दिलेल्या स्टार-रेटेड प्रमाणपत्रांचा अवधी 30 सप्टेंबर 2020 पर्यंत वाढवला आहे.
- भारतात गव्हाचे उत्तम आणि अधिक उत्पादन झाले आहे. आपल्या देशातील मागणी लक्षात घेऊन अतिरिक्त उत्पादनापैकी 50,000 मेट्रिक टन गहू अफगाणिस्तान तर 40,000 मेट्रिक टन गहू लेबेनॉनला निर्यात करण्याचे निर्देश नाफेडला देण्यात आले आहेत.
B.Gokhale/R.Aghor/D.Rane
(
पंतप्रधान कार्यालय
19 वर्षांखालील वयोगटातील आयसीसी T 20 विश्वचषक जिंकल्याबद्दल पंतप्रधानांनी भारतीय महिला क्रिकेट संघाचे केले अभिनंदन
19 वर्षांखालील वयोगटातील आयसीसी T20 विश्वचषक जिंकल्याबद्दल पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी भारतीय महिला क्रिकेट संघाचे अभिनंदन केले आहे.
बीसीसीआय वुमेनच्या ट्विटला प्रतिसाद देत पंतप्रधानांनी आपल्या ट्विटर संदेशात म्हटले आहे;
“19 वर्षांखालील आयसीसी विश्वचषक T20 मधल्या विशेष विजयाबद्दल भारतीय महिला क्रिकेट संघाचे अभिनंदन.त्यांनी उत्कृष्ट खेळाचे प्रदर्शन केले असून त्यांचे यश अनेक उदयोन्मुख क्रिकेटपटूंना प्रेरणा देईल. भारतीय महिला क्रिकेट संघाला त्यांच्या पुढील कामगिरीसाठी शुभेच्छा.”
पंतप्रधान कार्यालय
बाली येथील G-20 शिखर परिषदेच्या निमित्ताने पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी घेतली इटलीच्या पंतप्रधानांची भेट
नवी दिल्ली, 16 नोव्हेंबर 2022
बाली येथील G-20 शिखर परिषदेच्या निमित्ताने पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी आज इटलीच्या पंतप्रधान जॉर्जिया मेलोनी यांची भेट घेतली.
इटलीच्या पहिल्या महिला पंतप्रधान म्हणून निवड झाल्याबद्दल पंतप्रधानांनी मेलोनी यांचे अभिनंदन केले. दोन्ही नेत्यांनी व्यापार, गुंतवणूक, दहशतवादविरोधी कार्य आणि परस्पर संबंध यासह विविध क्षेत्रात द्विपक्षीय सहकार्य अधिक दृढ करण्यावर चर्चा केली.
दोन्ही नेत्यांनी परस्पर हिताच्या प्रादेशिक आणि जागतिक मुद्यांवरही विचार विनिमय केला.
भारत-इटली राजनैतिक संबंधांची 75 वर्षे साजरी करण्यासाठी आणि पुढील वर्षी भारतात होणाऱ्या G-20 शिखर परिषदेसाठी मेलोनी यांचे स्वागत करण्यासाठी पंतप्रधान मोदी उत्सुक आहेत.
S.Patil/V.Yadav/P.Malandkar
सोशल मिडियावर आम्हाला फॉलो करा:@PIBMumbai /PIBMumbai /pibmumbai pibmumbai[at]gmail[dot]com /PIBMumbai /pibmumbai
(
आरोग्य आणि कुटुंब कल्याण मंत्रालय
राज्यांनी पूर्ण सक्रीयतेने संक्रमण साखळी नियंत्रित करण्याचा आणि मृत्यूदर 1% पेक्षा खाली आणण्याचा केंद्र सरकारचा सल्ला
आरोग्य मंत्रालयाकडून उच्च रुग्णदर आणि मृत्यूदर असलेल्या 4 राज्यांतील 15 जिल्ह्यांच्या कोविड व्यवस्थापन आणि प्रतिसादाविषयी आढावा
नवी दिल्ली, 4 सप्टेंबर 2020
केंद्रीय आरोग्य सचिव राजेश भूषण यांनी आज व्हिडीओ कॉन्फरन्सच्या माध्यमातून आंध्र प्रदेश, पंजाब, कर्नाटक आणि तामिळनाडू या राज्यांतील 15 जिल्ह्यांतील आरोग्यसचिवांशी संवाद साधला. चित्तूर, प्रकाशम, मैसुरु, बेंगळुरु अर्बन, बल्लारी, कोप्पल, दक्षिण कन्नड, दावनगिरी, लुधियाना, पतियाला, चेन्नई, कोईम्बतूर, सालेम, लखनऊ आणि कानपूर नगर ही 15 जिल्हे आहेत. या जिल्ह्यांमध्ये गेल्या चार आठवड्यात सक्रीय रुग्णांची उच्च संख्या, उच्च मृत्यूदर आढळून आला आहे. आरोग्य सचिवांशिवाय, जिल्हाधिकारी, महानगरपालिका आयुक्त आणि इतर अधिकाऱ्यांची बैठकीसाठी उपस्थिती होती.
केंद्रीय आरोग्य सचिवांनी या जिल्ह्यांचा चाचणी, सक्रीयता , रुग्ण मृत्यूदर या निकषांवर सर्वंकष आढावा आणि कामगिरी सामायिक केली. सातत्यपूर्ण प्रतिबंधित उपाययोजना, चाचण्यांची संख्या वाढवणे, रुग्णांचे प्रभावी रुग्णालय व्यवस्थापन यावर लक्ष केंद्रीत करण्यास सांगितले. राज्याच्या आरोग्य सचिवांनी 15 जिल्ह्यांतील सद्यस्थितीचे तपशीलवार विश्लेषण केले आणि पुढील एक महिन्यासाठीचे नियोजन सादर केले.
जिल्ह्यांमध्ये घेण्यात आलेल्या आरटी-पीसीआर आणि रॅपिड अॅन्टीजेन चाचण्यांची विभागणी, लक्षणे असलेल्या अॅन्टीजेन चाचण्यांमधील नकारात्मक अहवालांची पुन्हा चाचणी, चाचणी प्रयोगशाळांचा वापर, गृह अलगीकरण स्थिती, रुग्णालय स्थिती आणि ऑक्सिजन-जोडणी असलेल्या खाटा, आयसीयू बेड आणि व्हेंटिलेटर याबाबतची माहिती केंद्र सरकारला दिली.
राज्यांना पुढील विशिष्ट क्षेत्रांसंदर्भात पावलं उचलण्याचा सल्ला देण्यात आला आहे:
- प्रतिबंधित उपाय आणि सामाजिक अंतराचे नियम पाळून, कडक परिघीय नियंत्रण, सक्रीयतेने घरोघरी जाऊन रुग्णशोधन या उपायांच्या माध्यमातून संक्रमणाचा प्रसार कमी करणे आणि पर्यायाने रोखणे.
- आरटी-पीसीआर चाचण्यांची संख्या वाढवून लवकर निदान करणे आणि रॅपिड अॅन्टीजेन चाचण्या हॉटस्पॉटस आणि जास्त लोकसंख्या असलेल्या क्षेत्रांमध्ये कराव्या.
- गृह अलगीकरणाचे प्रभावी व्यवस्थापन आणि रुग्णाची स्थिती पाहून तातडीने रुग्णालयात दाखल करावे.
- सुरळीत रुग्णालय सेवा आणि ज्यांना वैद्यकीय मदतीची आवश्यकता आहे, जसे सह-रुग्णता असेलेल आणि ज्येष्ठ नागरीक यांना लवकर दवाखान्यात दाखल करावे.
- रुग्णालयांमध्ये संसर्ग नियंत्रणापासून बचाव करण्यासाठी आरोग्य सेवा कामगारांना प्रभावीपणे संक्रमण नियंत्रण उपायांचे अनुसरण करण्यास सांगणे.
- जिल्हाधिकारी आणि इतर अधिकाऱ्यांनी जिल्ह्याशी संबंधित आराखडा तयार करुन संक्रमणाचे व्यवस्थापन करावे.B.Gokhale/S.Thakur/D.Rane
सोशल मिडियावर आम्हाला फॉलो करा@PIBMumbai /PIBMumbai /pibmumbai pibmumbai[at]gmail[dot]com
(Visitor Counter : 119
पंतप्रधान कार्यालय
पंतप्रधानांनी दलाई लामा यांना 87 व्या वाढदिवसानिमित्त दिल्या शुभेच्छा
पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी आज दूरध्वनीवरून दलाई लामा यांना 87 व्या वाढदिवसानिमित्त शुभेच्छा दिल्या. तसेच दलाई लामा यांच्या दीर्घायुष्य आणि उत्तम आरोग्यासाठी प्रार्थना केली.
आपल्या ट्विट संदेशात पंतप्रधान म्हणाले;
"परमपूज्य @DalaiLama यांना आज दूरध्वनीवरून 87 व्या वाढदिवसाच्या शुभेच्छा दिल्या. त्यांच्या दीर्घायुष्यासाठी आणि उत्तम आरोग्यासाठी आम्ही प्रार्थना करतो."
आयुष मंत्रालय
ग्रामीण आणि शहरी भागात आयुषचा प्रसार
नवी दिल्ली, 9 फेब्रुवारी 2021
सांख्यिकी आणि कार्यक्रम कार्यान्वयन मंत्रालयाच्या, राष्ट्रीय सांख्यिकी कार्यालयाने जुलै 2017 ते जून 2018 या कालावधीत संयोजित केलेल्या भारतातील सामाजिक आरोग्य विषयक गरजांच्या 75 व्या फेरीतील प्रमुख संकेतकांनुसार असे लक्षात आले आहे की, अखिल भारतीय पातळीवर 95.4% आजारांत अँलोपथीचावापर केला जातो तर 4.4% आजारांवर आयुष पध्दतीने,आयुर्वेद,नॅचरोपॅथी, युनानी, सिध्द आणि होमिओपॅथी )उपचार केले जातात.
ग्रामीण आणि शहरी भागातील आकडेवारी खालील प्रमाणे:
|
|
Sector
|
|
Percentage of ailments treated by
|
|
Allopathy
|
|
AYUSH
|
|
|
|
Rural
|
|
95.4
|
|
4.5
|
|
|
|
Urban
|
|
95.4
|
|
4.3
|
|
|
|
All
|
|
95.4
|
|
4.4
|
|
स्रोत: भारतातील सामाजिक उपभोक्ता प्रमुख संकेतांक आरोग्य 75वी फेरी 
राष्ट्रीय सांख्यिकी कार्यालय आयुषचे विशिष्ट सर्वेक्षण करत नसून वेळोवेळी आरोग्य आणि मृत्यू विषयक सर्वेक्षण करते.शिवाय आयुष यंत्रणेचे विभाजन झाले असून हे सर्वेक्षण संपूर्णपणे आयुषच्या सर्व सुविधांचे एकत्रितपणे यात समाविष्ट करू शकत नाही.
राष्ट्रीय सांख्यिकी कार्यालयाच्या संयोजित केलेल्या 75 व्या भारतातील सामाजिक आरोग्य विषयक गरजांच्या फेरीत असेही लक्षात आले आहे की शहरी भागातील पुरुष ग्रामीण भागातील पुरुषांपेक्षा आयुष उपचारांचा वापर अधिक करतात तसेच ग्रामीण भागातील स्त्रियांपेक्षा पेक्षा आयुष उपचारांचा वापर शहरी भागातील स्त्रिया अधिक करतात.
|
|
ercentage of ailments treated by AYUSH
|
|
Male
|
|
Female
|
|
|
|
Rural
|
|
4.2
|
|
4.7
|
|
|
|
Urban
|
|
3.6
|
|
5.1
|
|
|
|
All
|
|
4.1
|
|
4.8
|
|
स्रोत: भारतातील सामाजिक उपभोक्ता प्रमुख संकेतांक आरोग्य 75वी फेरी 
तथापि भारत सरकार केंद्रीय पुरस्कृत नॅशनल आयुष मिशन  ही योजना विविध राज्ये/केंद्रशासित प्रदेशात राबवित आहे.त्यात खालील बाबींचा समावेश आहे :
- विविध राज्ये/केंद्रशासित प्रदेशात एकात्मिक पध्दतीने आयुष रुग्णालये सुरू करण्यासाठी सहाय्य करून आयुष सेवा अधिक सक्षमतेने प्रदान करणे, आयुष रुग्णालये आणि दवाखाने यांचे नूतनीकरण, आयुष औषधांचा पुरवठा करणे
- विविध राज्ये/केंद्रशासित प्रदेशात आयुष शैक्षणिक संस्थांच्या पायाभूत आणि शैक्षणिक सुविधांचे सबलीकरण करणे
- आयुष औषध कंपन्या आणि औषध चाचणी प्रयोगशाळा स्थापन करून आयुर्वेद, सिद्ध, युनानी आणि होमिओपॅथीयामधे दर्जा आणि गुणवत्ता नियंत्रण यांची अंमलबजावणी करणे.
- आयुर्वेदिक, युनानी, सिध्द आणि होमिओपॅथी यासाठी लागणाऱ्या कच्च्या मालाचा पुरवठा शाश्वतपणे उपलब्ध व्हावा यासाठी औषधी वनस्पतींच्या लागवडीस प्रोत्साहन देणे.
याखेरीज या मंत्रालयाने विविध राज्ये/केंद्रशासित प्रदेशात 2014 ला नामच्या स्थापनेपासून नामच्या विविध उपक्रमांसाठी आतापर्यंत राज्ये/केंद्र शासित प्रदेशांना 2583.666कोटी रुपयांचे अनुदान सहाय्य दिले आहे.
ही माहिती आयुष मंत्रालयाचे राज्यमंत्री श्री. किरेन रिजिजू  यांनी लिखित उत्तरात दिली.
G.Chippalkatti/S.Patgaonkar/P.Malandkar
सोशल मिडियावर आम्हाला फॉलो करा: @PIBMumbai /PIBMumbai /pibmumbai pibmumbai[at]gmail[dot]com
(Visitor Counter : 159