संसदीय कामकाज मंत्रालय
देशभरात संविधान दिन साजरा ; संसद भवनाच्या मध्यवर्ती सभागृहात पार पडलेल्या समारंभाला राष्ट्र्पतींसह विविध नेते आणि मान्यवरांची उपस्थिती
नवी दिल्ली, 26 नोव्हेंबर 2021
संसद भवनाच्या मध्यवर्ती सभागृहात आज संविधान दिनानिमित्त आयोजित समारंभाला उपराष्ट्रपती, पंतप्रधान, लोकसभा अध्यक्ष, मंत्री, खासदार आणि अनेक मान्यवर उपस्थित होते.
यावेळी उपस्थितांना संबोधित करताना राष्ट्रपती म्हणाले की, संसद ही देशाच्या लोकशाही व्यवस्थेत सर्वोच्च स्थानी आहे. जनहिताशी संबंधित विषयांवर चर्चा करायला आणि कायदे बनवण्यासाठी सर्व खासदार इथे एकत्र येतात. खरे तर, ग्राम सभा, विधानसभा आणि संसदेत निवडून आलेल्या सर्व लोकप्रतिनिधींनी त्यांच्या मतदारसंघातील सर्व लोकांच्या कल्याणासाठी आणि देशहितासाठी काम करण्याला प्राधान्य द्यायला हवे. कदाचित लोकप्रतिनिधींचे परस्परांशी वैचारिक मतभेद असू शकतील, मात्र कुठलेही मतभेद एवढे टोकाचे नसावेत, ज्यामुळे, लोकसेवेच्या मूळ उद्देशाला बाधा पोहचेल असे राष्ट्रपती म्हणाले. सत्ताधारी आणि विरोधी पक्षांमध्ये मतभेद असणे, स्पर्धा असणे अगदी स्वाभाविक आहे- मात्र, त्यांच्यातील स्पर्धा, सर्वोत्तम लोकप्रतिनिधी होण्यासाठी तसेच सार्वजनिक जीवनात उत्तम कार्य करण्यासाठी असावी, तरच ही निकोप स्पर्धा मानली जाईल. संसदेतील स्पर्धा म्हणजे शत्रुत्व समजण्याची गल्लत करु नये. आपली संसद ही ‘लोकशाहीचे मंदिर’ आहे, यावर आपल्या सर्वांचा विश्वास आहे. म्हणूनच या लोकशाहीच्या मंदिरात, स्वतःचे वर्तन जबाबदार कसे राहील, ज्याप्रकारे आपण प्रार्थनास्थळी प्रार्थना करतो.त्याचप्रमाणे सर्वांनी या मंदिराचे पावित्र्य अबाधित राखणेही प्रत्येक संसद सदस्यांची जबाबदारी आहे, असे राष्ट्रपती म्हणाले.
यावेळी राष्ट्रपतींनी राज्यघटनेची उद्देशिका वाचली तेव्हा देशभरातून लोक सहभागी झाले होते. राष्ट्रपतींनी आज “घटनात्मक लोकशाहीवरील ऑनलाइन प्रश्नमंजुषा” वरील संसदीय कामकाज मंत्रालयाचे पोर्टल देखील सुरू केले.
लिंक:- https://pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=1775278
उपराष्ट्रपती एम. व्यंकय्या नायडू यांनी आपल्या भाषणात सांगितले की भारतीय राज्यघटनेनुसार देश लोकशाही प्रजासत्ताक असणे आवश्यक आहे, देशातील विधिमंडळांमध्ये 'संवाद आणि चर्चा ' व्हायला हवी आणि सततच्या गदारोळामुळे कामकाज ठप्प होऊ नये . राज्यसभेच्या उत्पादकतेत सातत्याने घट होत असल्याबद्दल त्यांनी चिंता व्यक्त केली. नायडू यांनी संविधानाची भावना , तरतुदी आणि प्रत्यक्ष वर्तन यांमधील फरक विशद केला.
लिंक:- https://pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=1775291
आपले संविधान म्हणजे केवळ निवडक लेखांचा संग्रह नाही याचा उल्लेख करत पंतप्रधान म्हणाले की, आपल्या संविधानाला हजारो वर्षांची परंपरा आहे. फार पूर्वीपासून सुरु असलेल्या त्या अखंडित प्रवाहाचे हे आधुनिक स्वरूप आहे. आपण ज्या मार्गावरून पुढे जात आहोत तो मार्ग योग्य आहे की नाही याचे सतत मूल्यमापन व्हावे यासाठी देखील संविधान दिन साजरा करायला हवा.
'संविधान दिन' साजरा करण्यामागची भावना अधिक सविस्तरपणे मांडत पंतप्रधान म्हणाले की, बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या 125 व्या जयंतीला ही संकल्पना प्रत्यक्षात आली. “बाबासाहेब आंबेडकर यांनी राज्यघटनेच्या रुपात देशाला दिलेल्या या अनमोल भेटीपेक्षा दुसरा मोठा प्रसंग काय असू शकेल, आपण सर्वांनी ‘स्मृती ग्रंथा’च्या रुपात त्यांचे योगदान सदैव स्मरणात ठेवले पाहिजे,” असे त्यांनी सांगितले. स्वातंत्र्यप्राप्तीनंतर 26 जानेवारीला ज्याप्रमाणे प्रजासत्ताक दिन साजरा करण्याची प्रथा सुरु झाली त्याच वेळी 26 नोव्हेंबरला ‘संविधान दिन’ साजरा करण्याची परंपरा सुरु झाली असती तर उत्तम झाले असते असे ते म्हणाले.
कुटुंब आधारित राजकीय पक्षांच्या रुपात भारत एका प्रकारच्या संकटाकडे वाटचाल करत आहे, आणि संविधानाप्रति एकनिष्ठ असणाऱ्या लोकांसाठी तसेच लोकशाहीवर विश्वास असणाऱ्या लोकांसाठी ही चिंतेची बाब आहे असे पंतप्रधान म्हणाले. “एकाच कुटुंबातील एकाहून अधिक व्यक्ती गुणवत्तेच्या आधारावर एकाच पक्षात कार्यरत असल्या म्हणजे तो पक्ष घराणेशाही असलेला पक्ष नसतो. मात्र, पिढ्यानपिढ्या एकाच कुटुंबातील व्यक्तींद्वारे राजकीय पक्ष चालवला जात असेल तर समस्या निर्माण होतात.” जेव्हा राजकीय पक्ष त्यांचे लोकशाही स्वरूप गमावून बसतात तेव्हा संविधानाच्या मूळ उर्जेला देखील धक्का पोहोचतो, घटनेतील प्रत्येक कलमाचा अनादर देखील होतो याबद्दल पंतप्रधानांनी दुःख व्यक्त केले. ज्या पक्षांनी त्यांची लोकशाहीची भावना गमावली आहे ते पक्ष लोकशाहीचे संरक्षण कसे करू शकतील असा प्रश्न त्यांनी उपस्थित केला.
लिंक -https://pib.gov.in/PressReleasePage.aspx?PRID=1775257
लोकसभेचे सभापती ओम बिर्ला म्हणाले, भारताचे संविधान हे आपल्यासाठी 'गीते'च्या आधुनिक आवृत्तीसारखे आहे , जे आपल्याला राष्ट्रासाठी कार्य करण्यास प्रेरित करते. आपल्यापैकी प्रत्येकाने देशासाठी काम करण्यासाठी वचनबद्धता दर्शवली तर आपण 'एक भारत, श्रेष्ठ भारत'निर्माण करू शकतो.
यावेळी बोलताना संसदीय कामकाज मंत्री प्रल्हाद जोशी यांनी उपस्थित मान्यवरांचे स्वागत केले आणि संविधान दिनाच्या पवित्र प्रसंगी देशवासीयांना शुभेच्छा दिल्या. ते म्हणाले की, पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्या मार्गदर्शनाखाली 2015 मध्ये 26 नोव्हेंबर हा ‘संविधान दिन’ म्हणून साजरा करण्याचा निर्णय घेण्यात आला. ते म्हणाले की, आज संपूर्ण राष्ट्र आणि जगभरातील भारतीय राष्ट्रपतींच्या भाषणाच्या समाप्तीनंतर संविधानाच्या उद्देशिकेचे वाचन करण्यात सहभागी होतील.
G.Chippalkatti/S.Kane/P.Malandkar
सोशल मिडियावर आम्हाला फॉलो करा: @PIBMumbai /PIBMumbai /pibmumbai pibmumbai[at]gmail[dot]com
(Visitor Counter : 134