पंतप्रधान कार्यालय
गुजरातमध्ये जागतिक पाटीदार व्यवसाय शिखर परिषदेच्या उद्घाटनप्रसंगी पंतप्रधानांनी केलेले भाषण
नवी दिल्ली, 29 एप्रिल 2022
नमस्कार,
गुजरातचे लोकप्रिय मुख्यमंत्री भूपेंद्र भाई पटेल, केंद्रीय मंत्रिमंडळातील माझे सहकारी, मनसुख भाई, पुरुषोत्तम रुपाला, अनुप्रिया जी, गुजरात भाजपा अध्यक्ष आर पाटील, सरदार धामचे मुख्य सेवक गगजीभाई सुतारिया, पाटीदार समाजाचे सर्व ज्येष्ठ नागरिक.देश- परदेशातील सर्व अतिथी, उद्योग जगतातील मित्रवर्य , महोदय आणि महोदया
तसे तर , आजचा कार्यक्रम असा आहे की , गुजरात सरकार आणि गुजरात भारतीय जनता पार्टी पूर्णपणे तुमच्यामध्येच असती. पण आज एक कार्यक्रम एकाचवेळी आला.आमचे राष्ट्रीय अध्यक्षही आज अहमदाबादमध्ये आहेत, त्यामुळे त्यांचाही सर्व खासदार-आमदार, मंत्री यांच्यासोबत मोठा कार्यक्रम आहे.तर मी म्हणालो, चला, मी जातो, मी सांभाळून घेतो. त्यामुळे ते सगळे गोंधळले पण मी त्यांना सांगितले की मी जातो, काळजी करू नका, तुम्ही तुमचा कार्यक्रम सुरू ठेवा.
इतके ओळखीचे चेहरे समोर पाहून मला आनंद झाला आहे. आपल्या सर्वांना माहित आहे की, सुरत हे जगातील सर्वात वेगाने विकसित होणाऱ्या शहरांपैकी एक आहे आणि आज तुम्ही सर्वजण सुरतमध्ये बसून नवीन संकल्प घेत आहात.
तुम्हा सर्वांचे खूप खूप अभिनंदन. काही महिन्यांच्या कालावधीतच,गुजरात आणि देश - विदेशात भारताचा गौरव वाढवणाऱ्या सरदार धामशी संबंधित माझ्या मित्रवर्यांना , तुम्हा सर्व भगिनी आणि बंधूंना पुन्हा एकदा भेटण्याची संधी मला मिळाली आहे ,हे गुजरात आणि भारताप्रती असलेल्या आपल्या सामायिक संकल्पांचा, सामायिक बांधिलकीचेच गमक आहे.
मित्रांनो,
देशाला नवे नवे स्वातंत्र्य मिळाले तेव्हा ते स्वातंत्र्याचे जे सुरुवातीचे दिवस होते आणि त्या वेळी सरदार साहेब जे काही म्हणाले होते आणि त्या कठीण काळात सरदार साहेबांच्या शब्दांची ताकद पहा.ते म्हणाले होते, "भारतात संपत्तीची ,संपदेची कमतरता नाही. आपण केवळ आपली बुद्धी,आपल्या संसाधनांना त्यांच्या सदुपयोगासाठी वापरले पाहिजे .मी म्हणतो की, स्वातंत्र्याच्या लढ्या संबंधित येत्या २५ वर्षांच्या संकल्प घेऊन आपण जेव्हा वाटचाल सुरु केली आहे , तेव्हा सरदार साहेबांचे हे शब्द आपण कधीही विसरता कामा नये. आज भारताकडे खूप काही आहे.आपल्याला केवळ आपला आत्मविश्वास, आत्मनिर्भरतेची भावना बळकट करायची आहे. विकासात सर्वांचा सहभाग असेल, सर्वांचे प्रयत्न सुरू राहतील तेव्हाच हा आत्मविश्वास येईल.
मित्रांनो,
गेल्या 8 वर्षात देशात व्यवसायाचा, उद्योगाचा , सर्जनशीलतेचा नवा विश्वास निर्माण करण्याचे प्रयत्न सुरू आहेत.सर्वसामान्य कुटुंबातील तरूणही उद्योजक व्हावेत, त्याचे स्वप्न पाहावे, त्यांना उद्योजकतेचा अभिमान वाटावा, असे वातावरण देशात निर्माण व्हावे,यासाठी धोरणांमधून आपल्या कृतीच्या माध्यमातून सरकारचा निरंतर प्रयत्न असतो.
मेक इन इंडिया, मेक फॉर द वर्ल्ड - मला समजते की ,याला नव्या भारताची नवीन संस्कृती बनवण्यासाठी ,काम केले जात आहे.त्यामुळे आधुनिक कनेक्टिव्हिटीच्या पायाभूत सुविधांचा विकास, नवीन शहरांची उभारणी, जुन्या शहरांमध्ये स्मार्ट सुविधांचा विकास, देशाला नियम, कायदे, कागदपत्रे, अनुपालन यांच्या ओझ्यातून मुक्त करणे, नवोन्मेष, कल्पना यांच्या आधारावर अशा सर्वप्रकरच्या कामांवर एकत्रितपणे कार्य केले जात आहे.
मित्रांनो,
आज मुद्रा योजना देशातील अशा लोकांना त्यांचा व्यवसाय करण्यासाठी प्रोत्साहन देत आहे, ज्यांनी याचा कधी विचारही केला नव्हता.स्टार्ट अप इंडियाचा तो नवोन्मेष, ती प्रतिभा आज युनिकॉर्नची स्वप्ने पूर्ण होताना बघत आहे, ज्यांनी कधी पुढचा मार्ग दिसत नव्हता.उत्पादनाशी संलग्न प्रोत्साहन म्हणजेच पीएलाय योजनेने जुन्या क्षेत्रांमध्ये मेक इन इंडियाचा उत्साह तर भरलेला आहेच तर सेमीकंडक्टरसारख्या नवीन क्षेत्रांच्या विकासाच्या शक्यताही निर्माण होत आहेत.
आता पहा, कोरोनाच्या काळात अभूतपूर्व आव्हाने असतानाही, आज देशातील एमएसएमई क्षेत्र वेगाने विकास करत आहे. लाखो कोटी रुपयांची मदत देऊन एमएसएमईशी संबंधित कोट्यवधी नोकऱ्या वाचवण्यात आल्या. आणि आज हे क्षेत्र वेगाने नवीन रोजगार निर्माण करत आहे.रस्त्यावरील विक्रेत्यासारखा अगदी छोटासा व्यवसाय करणाऱ्या देशवासीयालासुद्धा आज भारताच्या विकासगाथेशी स्वतःला जोडल्यासारखे वाटते. पहिल्यांदाच त्यांना पीएम स्वानिधी योजनेच्या माध्यमातून औपचारिक बँकिंग प्रणालीमध्ये देखील सहभाग मिळाला आहे.अलीकडेच आमच्या सरकारने ही योजना सुरु ठेवण्याची मुदत डिसेंबर 2024 पर्यंत वाढवली आहे.
मित्रांनो,
देशाच्या जडणघडणीत लहान-मोठ्या, प्रत्येक उद्योग-व्यवसायाचे महत्त्वाचे योगदान आहे.सर्वांच्या प्रयत्नांची हीच भावना अमृत काळात नव्या भारताची ताकद बनत आहे.या वर्षीच्या शिखर परिषदेत तुम्ही या विषयावर सविस्तर चर्चा करत आहात याचा मला आनंद आहे.
जेव्हा मी सुरतच्या लोकांना भेटतो आहे ,आणि देश-विदेशातील लोक इतक्या मोठ्या संख्येने आले आहेत , आणि गगजीभाई भावनिक होऊन जे तपशीलवार वर्णन करत होते, तेव्हा एक नवीन आशा आणि उत्साह निर्माण झाला, अशा गोष्टी गगजीभाईंकडे नेहमी असतात. तुम्ही जेव्हा गगजीभाईंशी बोलता तेव्हा कधीही निराशा जाणवत नाही . स्वतःला झोकून देत काहीतरी नवीन करायचे ,समाजासाठी करायचे हा गगजीभाईंचा स्वभावच बनला आहे आणि त्यामुळेच या सगळ्या कामात यश मिळते. आणि आता मी तुम्हा सर्वांमध्ये मोकळेपणाने बोलत आहे, तेव्हा मग विचार करावा लागतो की, नुसती जमीन घेतली आणि विकली, आता सगळे हसत आहेत , कुठलेही काम करा माझी काही हरकत नाही, पण आपल्याला हेच करायचे आहे का? मग मोठमोठ्या योजना, मोठमोठ्या योजना, इतक्या सदनिका बांधणार, इतके बंगले बांधणार, चला, हेही एक काम आहे. हिऱ्यांच्या दुनियेत आपण हिरो झालो, पण आज मला तुम्हाला एका वेगळ्याच क्षेत्रात घेऊन जायचे आहे. आणि मला विश्वास आहे की, गगजीभाई मला समजून घेतात, म्हणून गगजीभाईना माझे बरोबर पटेल.
आपण सर्वजण ही परिषद दर दोन वर्षांनी आयोजित करत असलो तरी गगजीभाईंनी 10-15 गट तयार करावेत आणि त्यात समाजातील 25-30 टक्के वृद्ध, अनुभवी आणि ज्यांना नव्या जगाची खबरबात असते ते 40-50 टक्के उत्साही तरुण असावेत असा माझा विचार आहे. आणि त्यांना वेगवेगळे विषय विभागून द्या. गुजरात आणि भारताला याविषयात पुढे न्यायचे असेल, तर जगात काय आहे, कच्च्या मालासाठी काय व्यवस्था आहे, बाजारपेठ काय आहे, सरकारच्या धोरणांमध्ये काय अडचण येऊ शकते. यासंदर्भात बरोबर एक विषय घेऊन काम करा. आणि सरकारलाही तुमचा जो छोटा गट असेल, त्यांनी सरकारची धोरणे बनवण्यासाठी दस्तऐवज तयार करावेत. गोष्टी पुरवाव्यात आणि त्यांना सांगा की, या मार्गावर पुढे जायचे असेल तर या धोरणामध्ये हे उणीव आहे.त्यावर विचार झाला पाहिजे , मग बँकिंगसाठी एक साधे कागदपत्र करा, बँकिंग या सर्व गोष्टींमध्ये पुढे नसते , मला माहित आहे, दर आठवड्याला हिरेवाले लोक इथे येतात आणि तक्रार करतात, की दर आठवड्याला बँकवाले येऊन तक्रार करतात की, नाव लिहिलेले आहे, आमच्यासाठी काहीतरी करा,त्यामुळे धोरणांमध्ये कोणती चूक आहे ,प्राधान्याचे प्रश्न कुठे निर्माण होतात.त्याचप्रमाणे फिनटेकच्या जगात, तंत्रज्ञानाच्या जगात, अशा वेगवेगळ्या विषयांवर आपण निर्णय घेतो, अशा वेगवेगळ्या विषयांवर आपण निर्णय घेऊन यावेळी आपल्याला दहा विषय सोडवायचे आहेत. या दहा विषयांसाठी बाहेरच्या तज्ञांना पण सोबत घ्या, अनेक शैक्षणिक संस्था आहेत , कोणत्याही गोष्टीत जागतिक दर्जाचा विचार करा, त्यापेक्षा छोटा विचार करू नका,आणि मी तुम्हाला विश्वास देतो की ,तुमचा हा गट असे दस्तऐवज बनवेल , ज्यांना माझा वेळ हवा असेल तर मी त्यांचे सादरीकरण बघेन, आणि सरकारमधील विविध विभागांना बसवून , आणि आपल्याला एकत्र येऊन धोरणे बदलायची असतील, विद्यापीठातील अभ्यासक्रम बदलण्याची गरज भासल्यास ,काही अभ्यासक्रम आहेत जे आपल्याला विद्यापीठात शिकवले जातात, पण आता शिकवावे लागेल हा काळ गेला ,.जर तुम्हाला तुमच्या कौशल्य विकासात बदल करायचा असेल तर त्याबद्दल विचार करा, जेणेकरून तुमचा चमू त्यावर काम करू शकेल. दुसरे एक माझ्या मते, भारत सरकारने राष्ट्रीय शिक्षण धोरण आणले आहे. भारतात राष्ट्रीय शिक्षण धोरणाला इतका चांगला प्रतिसाद मिळाला आहे, ही अभिमानास्पद मोठे गोष्ट आहे. भारतातील कोणत्याही राजकीय विचारसरणीचे लोक असोत, शैक्षणिक जगतातील लोक असोत, सर्वांनी ते अभिमानाने स्वीकारले आहे. इथेही एक चमू तयार करा , कारण मी पाहिले आहे की आपल्या इथे समाजातील लोक शिक्षण क्षेत्रातही खूप प्रयत्न करत आहेत. पण या राष्ट्रीय शिक्षण धोरणाचा अभ्यास करून, आपल्या समाजातील जे लोक शिक्षण क्षेत्रात आहेत तसेच गुजरातमधील इतर लोकांनाही आपल्या गुजरातमध्ये आणि आपल्याला ज्या दिशेने जायचे आहे, भारताच्या कोणत्याही कोपऱ्यात या राष्ट्रीय शिक्षण धोरणाचा 100% लाभ घेण्यासाठी आपण आपल्या प्रणालींमध्ये, धोरणांमध्ये काय बदल घडवून आणू शकतो, हे एक दुसरे कार्य आहे. तिसरे कार्य जे मला तुम्हा मित्रांना सांगायचे आहे,तुम्ही सर्व लोक माझ्यासमोर आहात, त्यापैकी 99 टक्के शेतकऱ्यांचे पुत्र आहेत.आता तुम्ही सुरतमध्ये कोट्यवधी रुपयांमध्ये खेळता, तेव्हा मला आनंद होतो.पण, आपले जे मूळ आहे ना ते आपले शेत आहे. शेतीच आहे. आपल्या पूर्वजांची जी तपस्या होती, तीच आहे. आता मला सांगा की आपण एवढी प्रगती केली, पण आपली शेती प्रगती करू शकली ? तुमच्या शेती क्षेत्रात गुंतवणूक येते का? विकासकांनी जवळपास जमिनी घेऊन इमारत बांधून उत्पन्न मिळत असेल तर ही वेगळी बाब आहे.खऱ्या अर्थाने जेव्हा नर्मदेचे पाणी गुजरातच्या कानाकोपऱ्यात पोहोचले आहे, तेव्हा गुजरातच्या शेतीचे आधुनिकीकरण करणे हाही एक मोठा व्यवसाय असावा असे मला वाटते.जगाचे पोट भरण्याची क्षमता आहे आपल्यात. पण आपण आपल्या संसाधनांचा पुरेपूर वापर करत नाही.एक-दोन शेतकरी प्रगतीशील आहेत, ते खूप चांगले करत असतील , मी तुम्हाला विनंती करतो की, कृषी विद्यापीठासह, कृषी विभागासह गुजरातच्या संपूर्ण जमिनीचा अभ्यास करण्यासाठी एक चमू तयार करा.कृषी विद्यापीठासह, कृषी विभागाच्या एकत्रित सहकार्याने, आणि विचार करा की, 25-50 वर्षांपूर्वी जे कोणी द्रष्टे होते, , त्यांच्यामध्ये सरदार साहेबही होते , त्यांनी गुजरातमध्ये दुग्धव्यवसाय विकसित केला नसता, पशुपालन, दुग्ध व्यवसाय विकसित झाला नसता, तर गुजरात दुष्काळग्रस्त राहिला असता. आणि दुधाच्या जगतात आपण पोहोचलो नसतो तर आपल्या गावातल्या शेतकऱ्याचं काय झाले असते . दरात वाढ झाली , आज जगात नाव झाले अमूलचे , बनास डेअरी असो वा सागर डेअरी,आता काठियावाड आणि कच्छमध्येही डेअरी आहे. या सगळ्यातून पशुसंवर्धन आणि दुधाला खूप सामर्थ्य मिळाले आणि आता हेच सामर्थ्य शेतीला देता येईल का?
कृषी आधारित उद्योगात मी तुमच्याकडून आशा ठेवणार नाही तर कुणाकडून ठेवणार? ज्याप्रमाणे हिऱ्याला तुम्ही चमकावू शकता, तर त्याचप्रमाणे माझ्या शेतकऱ्याची मेहनत आणि त्याने गाळलेला घाम देखील तुम्ही चमकवू शकाल एवढी ताकद तुमच्यात नक्की आहे आणि म्हणूनच अन्न प्रक्रिया हे खूप मोठे क्षेत्र आहे. संपूर्ण जगात मोठ्या बाजारपेठेची संधी आहे. आपण यात अजून खूप मागे आहोत. कारण, कृषी क्षेत्रात अजून खासगी गुंतवणूक येत नाही. आणि आपल्या इथे छोटे शेतकरी आहेत, खूप जास्त, एक एकर, दोन एकर जमीन असते, मात्र तुमच्याकडे मोठ्या प्रमाणावर नियोजन करून आधुनिक शेती, कृषी उत्पादने देखील अशी-तशी नाहीत, आता तुम्ही विचार करा, की, तुम्ही सर्व शेतकरी पुत्र अब्ज-खरब मध्ये खेळता, आणि माझ्या देशात 80 हजार कोटींचे खाद्यतेल बाहेरून आणावे लागत असेल, तर मी तुमच्याकडून थोडी आशा ठेवू की नाही.आपण हा बदल घडवून आणू शकतो की नाही. आत्मनिर्भरतेबाबत बोलतो, तर केवळ हिऱ्यांमध्येच थोडे आत्मनिर्भर व्हायचे आहे. आणि म्हणूनच अन्न प्रक्रिया भारत सरकारची एफपीओची योजना बनली आहे, छोट्या-छोट्या कृषी उत्पादनाच्या संघटना, भारत सरकार खूप पैसे देते, तुम्ही विचार करा किती मोठे क्षेत्र आहे. त्याचप्रमाणे तुम्हाला माहीतच आहे, की सेंद्रिय उत्पादने तुम्हीही तुमच्यापैकी 90 टक्के बाजारात जाऊन खरेदी करता, तेव्हा चार वेळा लेबल पाहत असाल की सेंद्रिय आहे का? आंबे खरेदी करायला जाता तेव्हाही तुम्ही सेंद्रिय आहेत का ते पाहता. आता तर घरातही माता भगिनी सेंद्रिय फळे-भाज्या आणली का असे विचारतात. जेवायला बसता तेव्हा देखील म्हणते की आपल्याकडील भाज्या सेंद्रिय आहेत. आता हे आकर्षण आपल्या घरातील जेवणाच्या टेबलपर्यंत पोहचले आहे. आपल्या चांगल्या कर्मामुळे आपले गुजरातचे राज्यपाल आचार्य देवव्रत जी समर्पित भावनेने नैसर्गिक शेतीचे अभियान चालवत आहेत. गुजरातच्या शेतकऱ्यांनी नैसर्गिक शेतीचा अवलंब केला आहे. आपण यात नैसर्गिक शेतीमध्ये व्यापारी बुद्धीने सहभागी होऊ शकतो का. त्याचप्रमाणे दुधापासून वेगवेगळी उत्पादने तयार होत असल्यामुळे डेअरी उद्योगाचा विकास झाला. तेच सामर्थ्य गोबर मध्ये आहे. गोबरधन, खूप मोठा प्रकल्प आहे, भारत सरकारने निर्णय घेतला आहे. तुम्ही सर्व उद्योजक ज्या जिल्ह्यांमधून आहात, त्या जिल्ह्यांमध्ये ज्याप्रमाणे डेअरीचे पूर्ण मॉडेल आहे, त्याचप्रमाणे गोबरधनचे मॉडेल बनवू शकता का? आणि त्यापासून गॅस उत्पादन होईल, गॅस उद्योगांना विकला जाईल आणि त्यातून नैसर्गिक खत तयार होईल, ते देखील लोकांना मिळेल, आपल्याकडे उमरेठ इथे एक प्रकल्प आहे. आता मी काशी मध्ये जिथला मी खासदार आहे, तिथेही स्थापन केला आहे. आपल्या इथे बनास डेअरीने देखील चांगल्या प्रकारे केले आहे. हे सगळे शेतीशी जोडलेले आहेत, आपणही असे करू शकतो का? आपले गुजरातचे स्वप्न आहे, की आपला अन्नदाता उर्जादाता बनावा. शेती, शेत आणि उद्योग, आपण आपल्या शेतकऱ्यांना समजावयाला हवे, त्यांच्या शेताची बाजूची जमीन, दोन शेजाऱ्यांमध्ये भांडण होते, तेव्हा दोन मीटर जमीनीचे नुकसान होते. कुंपण घातल्यामुळे दोन मीटर जमीन वाया जाते. त्यावर सौर पॅनेल बसवून आपला शेतकरी अन्नदाता बरोबरच उर्जादाता देखील बनू शकतो. आपले गाव समृद्ध होऊ शकते. गुजरात सरकारने धोरण आखले आहे. शेतकरी जेव्हा वीज निर्मिती करतो, तेव्हा ती खरेदी करण्याबाबत धोरण आखले आहे. मात्र त्यात तुम्हा सर्व उद्योग जगतातील लोकांना सहभागी व्हावे लागेल. आपल्या युवा पिढीला सहभागी व्हावे लागेल. यासाठी मी ग्राम आधारित अर्थव्यवस्थेचा तुमच्याकडे आग्रह धरतो, कारण अनेकदा आपल्याला भव्य छान वाटते, या कामासाठी तुम्ही माझी मदत करू शकता का? आणि मी 100 टक्के खात्रीने सांगतो की तुम्ही करू शकता. तसेच एक सेवेचे काम, स्वातंत्र्याचा अमृत महोत्सव आहे, आपण एक स्वप्न पाहिले आहे, पूर्वीच्या काळी तुम्हाला माहितच आहे एखादी मोठी घटना घडली असेल, मोठा विजय मिळाला असेल, तर गावात विजयस्तंभ उभारलेला असतो, गावात मोठी घटना घडली असेल, तर मोठी कमान उभारली जाते, हे तर आपण इतिहासात पाहत आलो आहोत. स्वातंत्र्य मिळून 75 वर्षे झाली, त्याच्या स्मृतिप्रीत्यर्थ आपण काय करू शकतो? जेणेकरून भावी पिढ्या लक्षात ठेवतील की स्वातंत्र्याला 75 वर्ष पूर्ण झाली तेव्हा हे काम आपल्या गावात झाले होते. आणि म्हणूनच एक छोटीशी गोष्ट मी केली आहे की, आपण प्रत्येक जिल्ह्यात 75 मोठे जलाशय बंधू शकतो का ? अमृत सरोवर असे नाव मी दिलेले आहे. प्रत्येक जिल्ह्यात 75, तुम्ही विचार करा, ते साध्य करण्यात आपण यशस्वी झालो, जेव्हा मी गुजरात मध्ये होतो, आम्ही चेकडेम बद्दल विचार करत होतो, मी सुरतच्या सर्व लोकांना एकत्र आणले होते, तुम्ही सर्वानी त्यात मला मदत केली होती. आणि गुजरातमध्ये आपण चेकडेमची संपूर्ण योजना बनवली, आणि पाण्याची पातळी जमिनीच्या वर आली. पाण्याची पातळी वाढली तसे जमिनीच्या किमतीही वाढल्या. आता आपल्याला प्रत्येक जिल्ह्यात 75 तलाव बांधायचे आहेत, आणि तलाव म्हणजे साधे नाहीत, ते पर्यटनाचे केंद्र बनायला हवे, आकर्षणाचे केंद्र बनायला हवे. संध्याकाळ झाल्यानंतर गावातील वडीलधारी मंडळींना तिथे जाऊन बसायची इच्छा होईल असे तलाव बांधायचे आहेत. स्वातंत्र्याच्या अमृत महोत्सवानिमित्त प्रत्येक जिल्ह्यात 75 तलाव, 5 जिल्ह्यांमध्ये,10 जिल्ह्यांमध्ये, 15 जिल्ह्यांमध्ये, तुम्ही दत्तक घेऊ शकता का? आणि या 15 ऑगस्ट पूर्वी काहीतरी करून दाखवू शकता का? तुम्हाला वाटत असेल की आम्ही तर इथे कारखाना उभारण्याबाबत बोलत होतो, आणि मोदी साहेब तर जिथून आलो तिथे पाठवत आहेत. खरी समस्या हीच आहे, ताकातवाला भाई, आज आपण जे समृद्ध झालो आहोत ना त्याचे कारण आपली मुळे मजबूत होती. ती मुळे सुकून जाऊ नयेत, ती आणखी मजबूत करण्यासाठी आपण काही विचार करू शकतो का? आणि यातही तंत्रज्ञान आहे, यातही आधुनिकता आहे, यातही जगातील बाजारपेठा काबीज करण्याचे सामर्थ्य आहे. दर्जेदार कृषी उत्पादने आणि अन्न प्रक्रिया खूप मोठी शक्ती आहे. नुकतीच मी गुजरातमध्ये आयुर्वेद संबंधी मोठी शिखर परिषद घेतली, जगात भारताच्या आयुर्वेदाची मागणी वाढत आहे. कोरोना नंतर वाढली आहे. मी पाहिले आहे की काही युवकांनी आयुर्वेदाच्या क्षेत्रात उत्तम स्टार्टअप उभे केले आहेत. या संपूर्ण क्षेत्रात पोहोचून जगभरात सर्वांगीण आरोग्यसेवेबाबत जी चर्चा सुरु आहे, त्याचे आपण नेतृत्व करू शकतो का? एवढी सारी क्षेत्र आहेत मित्रांनो, खऱ्या अर्थाने सुरत, अहमदाबाद, वडोदरा सारख्या शहरांऐवजी बाहेर जाऊन देखील आपण एक नवे आर्थिक साम्राज्य उभे करू शकतो. आणि मी दुसरी एक विनंती तुम्हाला करतो, की आता जे काही करायचे आहे, ते ठरवूया, आणि ते मोठ्या शहरांमध्ये करायचे नाही. मला आठवतंय, जेव्हा मी ज्योतिग्राम योजनेद्वारे 24 तास वीज, तुमच्या इथे जेव्हा झेंडा घेऊन मुले निघतात, त्यांना माहीतच नसेल की, पूर्वी अंधारात कसे दिवस काढायचो. आता मुर्दाबाद, मुर्दाबाद करत जातात तुमची मुले, त्यांना सांगा आपण कसे दिवस काढले आहेत, आणि कुठून कुठवर गेलो. मला आठवतंय, जेव्हा ज्योतिग्राम योजना आली, 24 तास वीज मिळायला सुरुवात झाली, तेव्हा सुरतमध्ये एक हीरा पॉलिशिंगचा कारखाना होता, एका छोट्याशा खोलीत 25 -25 लोक राहत होते, त्यांना वाटले की आता 24 तास वीज मिळत आहे, तर आपण भावनगर जिल्ह्यात, अमरेली जिल्ह्यात जाऊन कारखाना टाकूया. आणि अनेक लोकांनी गावात जाऊन कारखाना टाकला, घरातीलही कामे करायचे, शेतीही करायचे, म्हाताऱ्या आईवडीलांची देखील सेवा करायचे आणि जेव्हा फुरसत मिळेल तेव्हा हिरे घासायचे. उत्पन्न मिळायचे की नाही? फायदा झाला की नाही झाला? हा जो बदल झाला, 24 तास वीज मिळू लागली, आणि गुजरातच्या गावांमध्ये कारखाने उभारले, तुम्हीच सगळे घेऊन गेलात आणि माझ्यासमोर माझ्या डोळ्यांसमोर तुम्ही सर्वांनी हे केले आहे. आणि यासाठी तुम्हा सर्वांची जेवढी प्रशंसा करू तेवढी कमी आहे. म्हणूनच आज मी म्हणतो की आता तुम्ही ठरवा, गुजरात मध्ये जी मोठी 15-20 शहरे आहेत, तिथे नाही, त्याच्या पलिकडे जी शहरे आहेत, तिथे काम सुरु करायचे आहे. एक तर गुंतवणुकीत बचत होईल. स्वस्तात जमीन मिळेल, घरे स्वस्तात मिळतील, कामगार स्वस्तात मिळतील आणि गुजरातचा विस्तार होईल, विकासाच्या कक्षा रुंदावतील. आणि आता वेळ आहे, 25 ते 30 अशी छोटी-छोटी शहरे निवडायची आणि ती समृद्ध करायची. 30 वर्षांपूर्वी सुरतचे नाव कुणी घ्यायचे का ? आता पुढे गेले की नाही. त्याचप्रमाणे मला छोट्या-छोट्या शहरांचा विकास करायचा आहे. त्या शहराच्या बाजूला नवे शहर वसू शकेल. तर तुमच्या या योजनेत, या शिखर परिषदेत तुम्ही सगळे भेटला आहात, तर या दिशेने विचार करू शकता. आणि माझ्या मनातील या योजनेसाठी शैक्षणिक जगत असेल, उद्योग क्षेत्र असेल, फिनटेक वाले असतील, त्यांनी माझ्याबरोबर यावे आणि मी वेळ देण्यासाठी तयार आहे. कारण मला माहित आहे, माझा तुमच्यावर विश्वास आहे, आणि म्हणूनच मी तुमच्यावर ही जबाबदारी सोपवत आहे, 10 पैकी 2 राहतील. मात्र 8 कामे होतील, आणि ती तुम्हीच कराल. अन्य कुणी करणार नाही, म्हणून तुम्हाला सांगतो. तुम्ही जेव्हा म्हणाल की मोदी साहेब आता करायचे नाही, तर मी बोलणे बंद करेन. मात्र तुम्ही करता, म्हणून मी सांगतो. तुम्ही केले नाहीत तर नाही सांगणार. आणि तुम्हाला हे यासाठी ऐकावे लागत आहे, कारण तुम्ही करता. मी आजपर्यंत तुम्हाला जेवढे सांगितले, ते सगळे तुम्ही केले आहे. आणि जेव्हा तुम्ही करता, तेव्हा सांगायची इच्छाही होते. आणि म्हणूनच माझी तुमच्याकडून अपेक्षा आहे मित्रांनो, एका नव्या विश्वासाने आणि जागतिक स्तरावर, आता आपल्याला छोटे तर काही करायचे नाही, मागे वळून पाहायचे नाही. आणि म्हणूनच मला वाटते की आपल्या युवकांनी चांगले काम केले आहे. आपल्या कुटुंबातील तिसरी पिढी शिक्षणात चांगली आहे. तुमच्याकडील अनेक मुले मला भेटायला येतात, त्यांना भेटून मला खूप आनंद होतो. नव्या कल्पना घेऊन येतात. नवे काहीतरी करण्याच्या ध्यासाने येतात. शिक्षणातही नवीन शिकण्याची वृत्ती असलेली ही मुले आहेत. आपली खूप मोठी संपत्ती आहे, हे लक्षात घेऊन आपल्याला ही शिखर परिषद पुढे न्यायची आहे. भले ही दोन वर्षांनी एकदा मोठी शिखर परिषद आयोजित करू. मात्र मधल्या एका वर्षात आपण जे गट बनवले आहेत त्यांच्या विचारांवर आपण पुढे जाऊ आणि 8 - 10 मोठे मुद्दे निवडू, त्यातच सर्वोत्तम कामगिरी करायची आहे. आणि दोन वर्षांनंतर आणखी 10 मोठे विषय निवडू. मला पूर्ण विश्वास आहे की तुमची संपूर्ण टीम नवा विचार करणारी टीम आहे. भविष्याचा विचार करणारी टीम आहे, तंत्रज्ञानाचा सदुपयोग करणारी टीम आहे, माझ्या तुम्हाला खूप शुभेच्छा. तुम्हा सर्वांना भेटण्याची, बोलण्याची संधी मिळाली, जे मनात येत गेले तसे बोलत गेलो, त्यातील जेवढे घेता येईल तेवढे घ्या.
पुन्हा भेटू, राम-राम.SK/ST/S.Chavan/S.Kane/D.Rane
सोशल मिडियावर आम्हाला फॉलो करा: @PIBMumbai /PIBMumbai /pibmumbai pibmumbai[at]gmail[dot]com
(