ಮಹಿಳಾ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯ
6 ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪೋಷಣ್ ಮಾಹ್ ನ ಮೊದಲ 12 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶಾದ್ಯಂತ 6 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಜನ್ ಆಂದೋಲನ್ ಡ್ಯಾಶ್ ಬೋರ್ಡ್ ನಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ
'ವಿಶೇಷ ಸ್ತನ್ಯಪಾನ ಮತ್ತು ಪೂರಕ ಆಹಾರ' ವಿಷಯದ ಮೇಲೆ 1 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ವರದಿಯಾಗಿವೆ
ತಳಮಟ್ಟದ ಪೌಷ್ಠಿಕಾಂಶದ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಮತ್ತು ನಡವಳಿಕೆಯ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಮಧ್ಯಸ್ಥಗಾರರು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ
ಮಾರ್ಚ್ 2018 ರಲ್ಲಿ ಪೋಷಣ್ ಅಭಿಯಾನವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಾಗಿನಿಂದ, ರಾಷ್ಟ್ರವು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಪೌಷ್ಠಿಕಾಂಶದ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದ ರಾಷ್ಟ್ರವ್ಯಾಪಿ ಜನ ಆಂದೋಲನವನ್ನುಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದೆ. ಪೋಷಣ್ ಅಭಿಯಾನದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಈ ವಾರ್ಷಿಕ ಜನ ಆಂದೋಲನಗಳನ್ನು ನಡವಳಿಕೆಯ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತಳಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ವಿಸ್ತರಿಸುವ ಅಗತ್ಯ ಪೌಷ್ಟಿಕ ಆಹಾರಗಳ ಸೇವನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗಿದೆ. ಗರ್ಭಿಣಿಯರು, ಹಾಲುಣಿಸುವ ತಾಯಂದಿರು, ಹದಿಹರೆಯದ ಹುಡುಗಿಯರು ಮತ್ತು 6 ವರ್ಷದವರೆಗಿನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಅವುಗಳನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಜನ್ ಆಂದೋಲನವನ್ನು ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಎರಡು ಬಾರಿ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ನಲ್ಲಿ ಪೋಷಣ್ ಮಾಹ್ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಚ್-ಏಪ್ರಿಲ್ ನಲ್ಲಿ ಪೋಷಣ್ ಪಖ್ವಾಡಾ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ, 10 ಜನ ಆಂದೋಲನಗಳನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಆಚರಿಸಲಾಗಿದೆ , 60 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಂವೇದನಾಶೀಲ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ. ಇದು 2018 ರಿಂದ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಮತ್ತು ಸುಸ್ಥಿರ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತದೆ.ಪ್ರಸ್ತುತ, ರಾಷ್ಟ್ರವು ಮಹಿಳಾ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾದ 6 ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪೋಷಣ್ ಮಾಹ್ ಅನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು ಗರಿಷ್ಠ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ತಲುಪಲು ವಿವಿಧ ಪ್ರಮುಖ ಸಚಿವಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಇಲಾಖೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಹಯೋಗದ ಬಲವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಿದೆ. ಈ ಆಚರಣೆಯ ಮೊದಲ 12 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ದೇಶಾದ್ಯಂತ 6 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಜನ ಆಂದೋಲನ್ ಡ್ಯಾಶ್ ಬೋರ್ಡ್ ನಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ.ಒಂದು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ನಡೆಯುವ ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದುದ್ದಕ್ಕೂ, ತಳಮಟ್ಟದ ಪೌಷ್ಠಿಕಾಂಶದ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಲು ಮತ್ತು ನಡವಳಿಕೆಯ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಮಧ್ಯಸ್ಥಗಾರರು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಗ್ರಾಮೀಣಾಭಿವೃದ್ಧಿ, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬ ಕಲ್ಯಾಣ ಮತ್ತು ಪಂಚಾಯತ್ ರಾಜ್ ನಂತಹ ಸಚಿವಾಲಯಗಳು ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಗ್ರಾಮೀಣಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯವೊಂದರಲ್ಲೇ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪೋಷಣ್ ಮಾಹ್ 2023 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ 6 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ.ಭಾರತದ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ವಿಷಯಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಕೆಲವು ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ:ವಿಶೇಷ ಸ್ತನ್ಯಪಾನ ಮತ್ತು ಪೂರಕ ಆಹಾರ' ವಿಷಯದ ಮೇಲೆ 1 ಕೋಟಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ವರದಿಯಾಗಿವೆಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ, ಮಳೆನೀರು ಕೊಯ್ಲು, ಶುಚಿಗೊಳಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಕೊಳಗಳು, ಬಾವಿಗಳು ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಟ್ಯಾಂಕ್ ಗಳಂತಹ ಸಮುದಾಯ ಜಲಮೂಲಗಳ ಹೂಳೆತ್ತುವ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ 'ಮಿಷನ್ ಲೈಫ್ ಮೂಲಕ ಪೌಷ್ಠಿಕಾಂಶವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವುದು' ಎಂಬ ವಿಷಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸರಣಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲಾಯಿತು.ಬಿಹಾರ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ, ಪೋಷಣ್ ಮಾಹ್ ಆಚರಿಸಲು ಸಮಾಜ ಕಲ್ಯಾಣ ಮತ್ತು ನ್ಯಾಯ ಸಚಿವರು ಎಲ್ಇಡಿ ದೀಪಗಳೊಂದಿಗೆ 'ಪೋಷಣ್ ರಥ್' ಅನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.ಲೇಹ್ ನ ಬಾಸ್ಗೊ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಸರಪಂಚ್, ಆರೋಗ್ಯ ಸಿಬ್ಬಂದಿ, ಪೋಷಕರು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಪೋಷಣ್ ಮೇಳವನ್ನು ಬಹಳ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ನಡೆಸಲಾಯಿತು.ಕರ್ನಾಟಕವು ಕೋಲಾರ, ಹಾಸನ ಮತ್ತು ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರಿನಂತಹ ವಿವಿಧ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಬೇಬಿ ಶವರ್, ಅನ್ನಪ್ರಾಸನ ಸಮಾರಂಭಗಳು ಮತ್ತು ಪೋಷಣ್ ಮೇಳಗಳಂತಹ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪೋಷಣ್ ಮಾಹ್ 2023 ಅನ್ನು ಆಚರಿಸಿತು.ಆಹಾರ ವೈವಿಧ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಸಿರಿಧಾನ್ಯಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು, ಗೋವಾ, ಗುಜರಾತ್, ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಅಸ್ಸಾಂ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ರಾಜ್ಯಗಳು ಬ್ಲಾಕ್ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅಂಗನವಾಡಿ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಕವಿಧಾನ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಿವೆ.ಮಿಜೋರಾಂನ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಆಹಾರ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಮ್ಯಾಪಿಂಗ್ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಗಿದೆ.ಪೋಷಣ್ ಭಿ ಪಧೈ ಭಿ  ಉಪಕ್ರಮದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪೋಷಕರು ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಆರಂಭಿಕ ಬಾಲ್ಯದ ಆರೈಕೆ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ  ಕುರಿತು ತರಬೇತಿ ಮತ್ತು ಸಂವೇದನಾಶೀಲ ಅಧಿವೇಶನಗಳು ಭರದಿಂದ ಸಾಗಿವೆ.ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಮಾಪನ  ನಂತಹ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಉಪಕ್ರಮಗಳು ದೇಶದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಿಂದ ವರದಿಯಾಗಿವೆ.
ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಭಿಯಾನವು ವಿಶೇಷ ಸ್ತನ್ಯಪಾನ ಮತ್ತು ಪೂರಕ ಆಹಾರ, ಸ್ವಸ್ಥ ಬಾಲಕ್ ಸ್ಪರ್ಧಾ / ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಮಾಪನ ಮತ್ತು ರಕ್ತಹೀನತೆಯಂತಹ ಅಪೌಷ್ಟಿಕತೆಯ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ರಾಗಿ / ಸ್ಥಳೀಯ ಆಹಾರ / ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಆಹಾರದ ಬಗ್ಗೆ ಬುಡಕಟ್ಟು ಸಮುದಾಯಗಳ ಸಂವೇದನೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಮುಖ ವಿಷಯಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದೆ.
ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಂವೇದನಾಶೀಲ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ, ಸ್ವಸ್ಥ ಬಾಲಕ್ ಸ್ಪರ್ಧಾ / ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮಾಪನ ಅಭಿಯಾನವು 15 ಲಕ್ಷ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಗರಿಷ್ಠ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿದೆ, ನಂತರ ಗ್ರಾಮದ ಗಡಿಯೊಳಗೆ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು "ಆಹಾರ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಮ್ಯಾಪಿಂಗ್" ಬಗ್ಗೆ ಸಂವೇದನಾಶೀಲ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು 14 ಲಕ್ಷ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿವೆ. ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ಬುಡಕಟ್ಟು ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳು, ಹದಿಹರೆಯದ ಹುಡುಗಿಯರು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರಿಗಾಗಿ ರಕ್ತಹೀನತೆ ಶಿಬಿರಗಳು 12 ಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿವೆ, 11 ಲಕ್ಷ ಮನೆ ಭೇಟಿಗಳು ಇಸಿಸಿಇ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿವೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪೋಷಕರನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಪ್ರತಿ ಜನ ಆಂದೋಲನ ಮತ್ತು ಅದರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯ ಸಂವೇದನಾಶೀಲ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಮೂಲಕ, ಪೌಷ್ಠಿಕಾಂಶವನ್ನು ಜನ ಭಾಗೀದಾರಿಯ ಭಾಗವಾಗಿಸಲು ಸ್ಥಿರವಾದ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
(