રાષ્ટ્રપતિ સચિવાલય
સંસદનાં બંને સદનોની સંયુક્ત બેઠકમાં રાષ્ટ્રપતિ શ્રી રામનાથ કોવિંદનાં સંબોધનની મુખ્ય વાતો
વર્ષ 2019 આપણા લોકતંત્રનાં ઇતિહાસનો એક મહત્વપૂર્ણ પડાવ છે. આ વર્ષે ભારત રાષ્ટ્રપિતા મહાત્મા ગાંધીજીની 150મી જન્મજયંતિ ઉજવી રહ્યો છે.
આ જ વર્ષે 13 એપ્રિલે જલિયાવાલા બાગમાં થયેલા દુઃખદ નરસંહારનાં 100 વર્ષ પણ પૂર્ણ થઈ રહ્યાં છે. એ શહીદોને શ્રદ્ધાંજલિ, જેમણે આપણા ઉજ્જવળ ભવિષ્ય માટે પોતાના પ્રાણ ન્યોછાવર કર્યા.
દેશ આ વર્ષે બંધારણ દિવસની 70મી વર્ષગાંઠ પણ ઉજવી રહ્યો છે.
ગુરુ નાનકદેવજીની 550મી જયંતિ પણ આપણે આ વર્ષે ઉજવી રહ્યાં છે. એમણે આપણને સેવા ભાવ અને સદભાવથી જીવન જીવવાની શીખ આપી છે.
દેશ ગાંધીજીનાં સપનાઓને અનુરૂપ, નૈતિકતા પર આધારિત સમાવેશી સમાજનું નિર્માણ કરી રહ્યો છે.
દેશ બાબા સાહેબ ડૉ. ભીમરાવ આંબેડકર દ્વારા સંવિધાનમાં દર્શાવાયેલા સામાજિક અને આર્થિક ન્યાયનાં આદર્શો સાથે આગળ વધી રહ્યો છે.
ચૂંટણી પછી સરકારે કાર્યભાર સંભાળ્યાની સાથે જ એક નવું ભારત બનાવવાનો સંકલ્પ કર્યો. એક એવું નવું ભારત જ્યાં અપૂર્ણતા, ભ્રષ્ટાચાર અને જડતાને કોઈ સ્થાન ન હોય.
દીન દયાલ ઉપાધ્યાયનાં અંત્યોદયનો આદર્શ સરકારનાં કામકાજની સાર્થકતાની કસોટી બની છે
સ્વાસ્થ્ય અને સ્વચ્છતા
સ્વચ્છ ભારત અભિયાન અંતર્ગત 9 કરોડથી વધુ શૌચાલયોનું નિર્માણ કરવામાં આવ્યું છે. ગ્રામીણ સ્વચ્છતાનો વ્યાપ વધીને 98 ટકા થઈ ગયું છે, જે વર્ષ 2014માં 40 ટકાથી પણ ઓછો હતો.
એક અભ્યાસ અનુસાર આ શૌચાલયો બનવાથી ગરીબોને અનેક બીમારીઓથી સુરક્ષા મળી રહી છે અને 3 લાખથી વધુ દેશવાસીઓના જીવનની સુરક્ષા સંભવ થઈ છે.
ઉજ્જવલા યોજના
આપણી ઘણી માતાઓ, બહેનો અને દિકરીઓ ચૂલાનાં ધૂંમાડાને કારણે બીમાર રહેતી હતી, તેના કારણે આખા પરિવારનું સ્વાસ્થ્ય પ્રભાવિત થતુ હતું અને તેમનો વધારેમાં વધારે સમય ઈંધણ એકત્રિત કરવામાં જ પસાર થતો હતો. એવી બહેનો-દિકરીઓ માટે સરકારે ઉજ્જવલા યોજના અંતર્ગત અત્યાર સુધીમાં 6 કરોડથી વધારે કનેક્શન આપવામાં આવ્યા છે.
પ્રધાનમંત્રી જન આરોગ્ય અભિયાન
વિશ્વની સૌથી મોટી સ્વાસ્થ્ય યોજના – ‘પ્રધાનમંત્રી જન આરોગ્ય અભિયાન’ અંતર્ગત દેશના 50 કરોડથી વધુ ગરીબોને માટે ગંભીર બીમારીની પરિસ્થિતિમાં, દરેક પરિવારને પ્રતિવર્ષ 5 લાખ રૂપિયા સુધીના સારવાર ખર્ચની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે. 4 મહિનાથી પણ ઓછા સમયમાં આ યોજના અંતર્ગત 10 લાખથી વધુ ગરીબો હોસ્પિટલમાં પોતાની સારવાર કરાવી ચૂક્યા છે.
વીમા યોજના
મહિને માત્ર 1 રૂપિયાનાં પ્રીમિયમ પર 'પ્રધાનમંત્રી સુરક્ષા વીમા યોજના' અને 90 પૈસા પ્રતિદિનનાં પ્રીમિયમ પર 'પ્રધાનમંત્રી જીવન જ્યોતિ વીમા યોજના' અંતર્ગત લગભગ 21 લાખ ગરીબ ભાઈઓ અને બહેનોને વીમા સુરક્ષા કવચ પ્રદાન કરવામાં આવ્યું છે.
રાષ્ટ્રીય પોષણ મિશન
સરકારે કુપોષણથી પીડિત લોકો માટે તથા કુપોષણ માટે જવાબદાર પરિસ્થિતિઓને દૂર કરવા માટે રાષ્ટ્રીય પોષણ મિશન શરુ કર્યું છે.
મિશન ઇંદ્રધનુષ
દેશનાં દૂર-દૂરના અને આદિજાતિ વિસ્તારોમાં રહેતા બાળકો અને ગર્ભવતી મહિલાઓને રસીકરણની સુવિધા પહોંચાડવા માટે સરકારે 'મિશન ઇંદ્રધનુષ' યોજના શરૂ કરી, જેના પરિણામે દેશ 'સંપૂર્ણ રસીકરણ'ના લક્ષ્યની નજીક પહોંચી ગયો છે
નવી એઈમ્સ
તમિલનાડુના મદુરાઈથી જમ્મુ અને કાશ્મીરમાં પુલવામા અને ગુજરાતમાં રાજકોટથી આસામના કામપુર સુધી નવી 'એઈમ્સ' બનાવવામાં આવી રહી છે.
યોગ
સરકાર નવી આયુર્વેદ વિજ્ઞાન સંસ્થા પણ શરૂ કરી રહી છે, તેમજ શારીરિક અને માનસિક સ્વાસ્થ્ય માટે યોગને પ્રોત્સાહન આપી રહી છે.
આવાસ
ગ્રામીણ આવાસ
છેલ્લા સાડા ચાર વર્ષોમાં 1 કરોડ 30 લાખથી વધુ ઘરો સરકારની ગ્રામીણ આવાસ યોજના હેઠળ બનાવવામાં આવ્યા છે, જ્યારે વર્ષ 2014 પહેલા પાંચ વર્ષમાં માત્ર 25 લાખ આવાસોનું નિર્માણ કરવામાં આવ્યું હતું.
રેરા
સરકારે રેરા કાયદો લાગુ કરીને એ સુનિશ્ચિત કર્યું છે કે, ઘરોનું બાંધકામ સમયસર પૂર્ણ થાય અને અરજદારને સમયસર સોંપવામાં આવે, જેથી તેની જીવનભરની કમાણી ફસાઇ ન જાય. આ કાયદા પછી દેશભરમાં લગભગ 35 હજાર રિયલ એસ્ટેટ પ્રોજેક્ટ્સ નોંધાયા છે, જેમાં લાખો આવાસોનું નિર્માણ કરીને પરિવારોને સોંપવામાં આવશે.
પ્રધાનમંત્રી આવાસ યોજના
સરકાર ‘પ્રધાનમંત્રી આવાસ યોજના’ અંતર્ગત ઓછી આવક ધરાવતા લોકોને સાડા 6 ટકાની વ્યાજ સબસિડી પણ આપી રહી છે.
પ્રધાનમંત્રી સૌભાગ્ય યોજના
‘પ્રધાનમંત્રી સૌભાગ્ય યોજના’ અંતર્ગત અત્યાર સુધીમાં 2 કરોડ 47 લાખ ઘરોમાં વીજળીનું જોડાણ આપવામાં આવ્યું છે.
દિવ્યાંગજનોને અનુકૂળ પહેલો
અટલજી દ્વારા સ્થપાયેલા સામાજિક ન્યાય અને સશક્તીકરણ મંત્રાલયે દિવ્યાંગજનો માટે સહાયતા શિબિરોની પરંપરા શરૂ કરી છે. છેલ્લા સાડા ચાર વર્ષોમાં સરકારે દર મહિને સરેરાશ 140 સહાયતા શિબિરોનું આયોજન કર્યું છે, આ શિબિરોમાં દિવ્યાંગજનો પોતે સહાયતા ઉપકરણો પ્રાપ્ત કરી રહ્યાં છે. જેમાં સંપૂર્ણ પારદર્શકતાની સાથે 12 લાખ દિવ્યાંગજનોને 700 કરોડ રૂપિયાનાં સહાયતા ઉપકરણો આપવામાં આવ્યાં છે.
સરકારે સુગમ્ય ભારત અભિયાન ચાલુ કરીને લગભગ એક હજાર સરકારી ભવનો અને 650થી વધુ રેલવે સ્ટેશનોને દિવ્યાંગજનો માટે સુગમ્ય બનાવ્યાં છે.
સરકારે આખા દેશમાં દિવ્યાંગજનો માટે એક જ સાંકેતિક ભાષા પર કામ શરૂ કર્યું છે.
સરકારે ‘દિવ્યાંગજન અધિકાર અધિનિયમ’ લાગુ કરીને એમને શિક્ષણ, સામાજિક સુરક્ષા અને નોકરીમાં સમાન અવસરો પ્રદાન કર્યા છે
ગરીબોને અનામત
છેલ્લા શિયાળુ સત્રમાં સંસદ દ્વારા સંવિધાનનું 103મું સંશોધન પસાર કરીને, ગરીબોને અનામતનો લાભ પહોંચડવાનો ઐતિહાસિક નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે.
21મી સદીનાં યુવા ભારતીયોની આકાંશા અને સપનાઓ માટે
કૌશલ્ય વિકાસ અભિયાન
પોતાના પગ પર ઊભા રહેવાનું ગૌરવ રાખનારા યુવાનોને ધ્યાનમાં રાખીને કૌશલ્ય વિકાસ અભિયાન શરૂ કરવામાં આવ્યું છે. આ અભિયાન અંતર્ગત સરેરાશ 1 કરોડ યુવાનોને છેલ્લા ચાર વર્ષમાં કૌશલ્ય વિકાસની તાલીમ આપવામાં આવી છે.
પ્રધાનમંત્રી મુદ્રા યોજના
'પ્રધાનમંત્રી મુદ્રા યોજના' અંતર્ગત યુવાનોને પોતાના વ્યવસાય માટે કોઈ પણ પ્રકારની બાહેંધરી વિના સરળતાથી 7 લાખ કરોડ રૂપિયાથી વધુની લોન આપવામાં આવી છે. 15 કરોડથી વધુ લોકોએ આ યોજના દ્વારા લોન પ્રાપ્ત કરી છે. આ યોજના અંતર્ગત 4 કરોડ 26 લાખથી વધુ લોકોએ પહેલી વાર લોન પ્રાપ્ત કરીને પોતાનો વ્યવસાય શરૂ કર્યો છે.
સ્ટાર્ટઅપ ઇન્ડિયા
સરકારે ‘સ્ટાર્ટઅપ ઇન્ડિયા’ અને ‘સ્ટેન્ડઅપ ઇન્ડિયા’નાં માધ્યમથી નવયુવાનોને સ્વાલંબી બનાવવાની દિશામાં આર્થિક સહાયતા પ્રદાન કરી છે. જેના ફળ સ્વરૂપ આજે ભારતનું નામ ‘સ્ટાર્ટ અપ’ની દુનિયામાં અગ્રિમ પંક્તિના દેશોમાં લેવામાં આવી રહ્યું છે.
પ્રધાનમંત્રી રોજગાર પ્રોત્સાહન યોજના
'પ્રધાનમંત્રી રોજગાર પ્રોત્સાહન યોજના' દ્વારા સરકારે નોકરીઓને પ્રોત્સાહન સાથે જોડી છે. આ યોજના હેઠળ જો કોઈ યુવાન વ્યક્તિને નવી નોકરી મળે તો 12 ટકા ઇપીએસ અને ઇપીએફ, જે નિયોક્તા દ્વારા આપવામાં આવે છે, એ પ્રથમ ત્રણ વર્ષ માટે સરકાર દ્વારા આપવામાં આવે છે. આ યોજનાનો લાભ દેશમાં એક કરોડથી વધુ યુવાનોને પ્રાપ્ત થયો છે.
નવા સંસ્થાનો
7 IIT, 7 IIM, 14 IIIT,1 NIT અને 4 NIDની સ્થાપના કરવામાં આવી રહી છે. દેશમાં સંશોધનને પ્રોત્સાહન આપવા માટે છાત્રવૃત્તિ અને ફેલોશિપની રકમમાં 25 ટકાનાં વધારાનો નિર્ણય કરવામાં આવ્યો છે.
આ ઉપરાંત 103 કેન્દ્રીય વિદ્યાલય, દરેક આદિવાસી તાલુકામાં એકલવ્ય મૉડલ નિવાસી શાળા અને 62 નવી નવોદય વિદ્યાલય બનાવવામાં આવી રહ્યાં છે.
સરકાર 5000થી વધુ ‘અટલ ટિંકરિંગ લેબ’ની સ્થાપના કરી રહી છે.
ખેલો ઇન્ડિયા
યુવા કેન્દ્રિત ખેલો ઇન્ડિયા અભિયાન અંતર્ગત સરકાર દેશનાં ખુણેખુણાથી પ્રતિભાશાળી ખેલાડીઓને ઓળખી તેમને આગળ વધારવાનો પ્રયાસ કરી રહી છે.
મહિલા સશક્તીકરણ
'પ્રધાનમંત્રી મુદ્રા યોજના'નો સૌથી વધુ લાભ મહિલાઓને મળ્યો છે. અત્યાર સુધીમાં દેશભરમાં આપવામાં આવેલી 15 કરોડ લોનમાંથી 73 ટકા લોન મહિલા ઉદ્યમીઓને પ્રાપ્ત થઇ છે.
'દીન દયાળ અંત્યોદય યોજના' હેઠળ લગભગ 6 કરોડ મહિલાઓ સ્વસહાય જૂથો સાથે સંકળાયેલી છે. મારી સરકાર દ્વારા આવા સ્વસહાય જૂથોને રૂ. 75 હજાર કરોડથી વધુની લોન આપવામાં આવી છે. આ રકમ વર્ષ 2014 પહેલાનાં ચાર વર્ષમાં આપવામાં આવેલી લોન કરતા અઢી ગણી વધુ છે.
દેશના નાના અને મધ્યમ ઉદ્યોગોમાં મહિલા ઉદ્યમીઓની ભાગીદારી સુનિશ્ચિત કરવા માટે, હવે મોટી જાહેર ક્ષેત્રની કંપનીઓને માટે એ અનિવાર્ય કરવામાં આવ્યું છે કે ઓછામાં ઓછી 3 ટકા ખરીદી મહિલા ઉદ્યોગસાહસિકોની કંપનીમાંથી કરવામાં આવે.
સશસ્ત્ર દળોમાં શૉર્ટ સર્વિસ કમિશન દ્વારા નિયુક્ત મહિલા અધિકારીઓને પારદર્શક પસંદગી પ્રક્રિયા દ્વારા પુરુષ સમકક્ષ અધિકારીઓની જેમ જ કાયમી કમિશન આપવામાં આવશે.
માતૃત્વ રજા 12 અઠવાડિયાથી 26 અઠવાડિયા સુધી વધારવામાં આવી.
ખેડૂત કલ્યાણ
સરકાર દેશનાં ખેડૂતોની આવક બમણી કરવા, કૃષિ સાધનો અને બીજ ખરીદવાથી લઇને ઉત્પાદનોને બજારમાં પહોંચાડવા અને વેચાણ સુધીની સમગ્ર પ્રક્રિયામાં ખેડૂતોને વધુ સુવિધા અને સહાય પૂરી પાડવા માટે દિવસ-રાત પ્રયત્નશીલ છે.
ખેડૂતોને યોગ્ય બજાર મૂલ્ય પૂરું પાડવા, નવા બજારો પ્રદાન કરવા અને કૃષિ ક્ષેત્રમાં આવકના નવા ઉપાયો ઉમેરવા માટે પ્રયત્નો કરવામાં આવી રહ્યાં છે.
સરકારે 22 ઉત્પાદનોનાં લઘુતમ ટેકાના ભાવ એટલે કે એમએસપીને પાકના ખર્ચ કરતાં દોઢ ગણા વધારવાનો ઐતિહાસિક નિર્ણય લીધો છે.
વૈજ્ઞાનિક પદ્ધતિથી ખેતીમાં મદદ મળે એટલા માટે દેશમાં કૃષિ વિજ્ઞાન કેન્દ્રોની સંખ્યા વધારવામાં આવી રહી છે.
ખેડૂતોને માટીનાં સ્વાસ્થ્ય વિશે માહિતી આપવા 17 કરોડથી વધુ સોઇલ હેલ્થ કાર્ડ વહેંચવામાં આવ્યા છે.
ખાતરની ઉપલબ્ધતા સુનિશ્ચિત કરવા અને યૂરિયાના દુરૂપયોગને રોકવા માટે 100 ટકા નીમ કોટિંગ પણ કરવામાં આવ્યું છે.
સિંચાઇ માટે પાણીની વ્યવસ્થાને વધુ સારી બનાવવા માટે સરકાર પહેલાનાં અધુરા 99 પ્રોજેક્ટને પૂર્ણ કરી રહી છે. જેમાં 71 પ્રોજેક્ટ આગામી થોડા મહિનામાં પૂરા થવાના છે. પાણીના દરેક ટીંપાના યોગ્ય ઉપયોગ દ્વારા સરકાર સૂક્ષ્મ-કૃષિને પ્રોત્સાહન આપી રહી છે.
'પ્રધાનમંત્રી પાક વીમા યોજના' અંતર્ગત પાક ખરાબ થવાની સ્થિતિમાં ખેડૂતોને મદદ કરવા માટે ઓછા પ્રીમિયમ પર પાક વીમો આપવામાં આવે છે.
ખેડૂતોને પાક વેચવાનું સરળ બને એટલા માટે દેશમાં 1,500 થી વધુ કૃષિ બજારોને ઓનલાઈન જોડવાની એક ઝુંબેશ શરૂ કરવામાં આવી છે. પાક હવે બજાર સુધી પહોંચતા બગડી ન જાય તેના માટે તેનો યોગ્ય સંગ્રહ કરવા માટે સમગ્ર દેશમાં વિવિધ જગ્યાઓએ કોલ્ડ સ્ટોરેજ બનાવવાનું કામ ઝડપથી ચાલી રહ્યું છે.
લણણી પછી ખેતરમાંથી નિકળતા અવશેષોમાંથી પણ ખેડૂતોને કમાણી થાય એટલા માટે 'વેસ્ટ ટુ વેલ્થ' અભિયાન ચલાવવામાં આવી રહ્યું છે.
સરકાર બ્લુ રિવોલ્યુશન યોજના દ્વારા માછીમારોને ઊંડા સમુદ્રમાં માછલી પકડવાની તાલીમ આપવાની સાથે આધુનિક ફિશિંગ ટ્રૉલર્સ ઉપલબ્ધ કરાવી રહી છે.
નમામી ગંગે
- ‘નમામિ ગંગે મિશન’ અંતર્ગત અત્યાર સુધી 25 હજાર 500 કરોડ રૂપિયાની પરિયોજનાઓને મંજૂરી આપી દેવાઈ છે.
- ગંગામાં પડનારા ડઝન મોટા નાળાને બંધ કરવા, ઔદ્યોગિક કચરાને રોકી, શહેરોના કિનારે ઘણા સીવર ટ્રીટમેન્ટ પ્લાન્ટ લગાવીને મારી સરકાર, ગંગાને સ્વચ્છ બનાવવાના અભિયાનમાં તત્પરતાથી જોડાયેલી છે.
ડિજિટલ ઇન્ડિયા
વર્ષ 2014માં દેશના ફક્ત 59 ગ્રામ પંચાયતોને ડિજિટલ કનેક્ટિવિટીની સુવિધા મળી હતી. આજે, એક લાખ 16 હજાર ગ્રામ પંચાયતોને ઓપ્ટિકલ ફાઇબર સાથે જોડવામાં આવ્યા છે અને લગભગ 40 હજાર ગ્રામ પંચાયતોમાં વાઈ-ફાઈ હોટપોટ્સ લગાવી દેવામાં આવ્યા છે.
વર્ષ 2014 માં દેશમાં માત્ર 84 હજાર 'સામાન્ય સેવા કેન્દ્રો' હતા. આજે તેમની સંખ્યા 3 લાખથી વધારે થઈ ગઈ છે. એમાંથી પણ 2 લાખ 12 હજાર સેવા કેન્દ્રો માત્ર પંચાયતોમાં સ્થાપિત કરવામાં આવ્યા છે.
સહકારી સંઘવાદ
બંધારણમાં આપેલા સહકારી સંઘવાદની ભાવનાને મજબૂત કરવા સરકારે સતત કામ કર્યું છે. આ હેતુ અનુસાર, સરકારે નાણાં પંચની ભલામણો મુજબ રાજ્યોને કરોમાં 10 ટકા વધારે ભાગ આપવાનો નિર્ણય કર્યો છે.
નાણાકીય સમાવેશન
34 કરોડ લોકોના બેંક ખાતાઓ ખુલ્યા છે અને લગભગ દરેક પરિવાર બેંકિંગ વ્યવસ્થા સાથે જોડાઈ ગયો છે. એક આંતરરાષ્ટ્રીય એજન્સી અનુસાર, 2014 અને 2017 ની વચ્ચે વિશ્વભરમાં કુલ બેંક એકાઉન્ટ્સના 55 ટકા એકાઉન્ટ ભારતમાં ખુલ્યા છે. આજે, જનધન ખાતાઓમાં જમા થયેલ 88 હજાર કરોડ એ વાતની સાબિતી દર્શાવે છે કે કેવી રીતે આ ખાતાઓએ બચત કરવાની પદ્ધતિ બદલી દીધી છે. જનધન યોજનાને લીધે, આજે મનરેગાના પૈસા, વિવિધ વીમા યોજનાઓની રકમ, સ્કોલરશિપ, પેન્શન, મોટા ભાગના સરકારી લાભો, પ્રત્યક્ષ લાભ હસ્તાંતરણ દ્વારા સીધા ગરીબોના બેંક ખાતાઓમાં જમા થવા લાગ્યા છે.
ભ્રષ્ટાચાર અને કાળા નાણાં સામે કાર્યવાહી
- કાળાનાણાં પર વિશેષ તપાસ ટીમ - એસ.આઈ.ટી.ની રચના માટે મંજૂરી
- ટેક્સ હેવન ગણાતા અનેક દેશોની સાથે નવેસરથી સમજૂતિ કરવામાં આવી અને ઘણા દેશો સાથે અગાઉના કરારની ખામીઓ દૂર કરવા, નવા ફેરફાર લાવવમાં આવ્યા.
- કાળાનાણાં પર વિસ્તરી રહેલા ક્ષેત્રો માટે નવા કાયદાઓ ઘડવામાં આવ્યા અને તેમને કરવેરાના અધિકાર હેઠળ લાવવામાં આવ્યા.
- સરકારે અયોગ્ય આવક અને સંપત્તિની સ્વૈચ્છિક ઘોષણા કરવાની તક પ્રદાન કરી.
- ભ્રષ્ટાચાર અને કાળાં નાણાં સામેની લડાઈમાં વિમુદ્રીકરણ સરકારનું એક મોટું પગલું હતું.
- કાળાનાણાંના પ્રવાહ માટે જવાબદાર 3,38,000 બનાવટી કંપનીઓની નોંધણી સરકાર દ્વારા રદ કરાઈ.
- બેનામી સંપત્તિ કાયદા હેઠળ 50,000 કરોડથી વધુની સંપત્તિ જપ્ત કરવામાં આવી રહી છે, મની લોન્ડરિંગ રોકવાનો કાયદો અને ભાગેડુ ગુનેગારો સામેના કાયદા બનાવાઈ રહ્યા છે.
- 2014 પહેલા 3.8 કરોડ લોકોએ પોતાનું રીટર્ન ભર્યું હતું. આ સંખ્યામાં વધારો થયો છે અને 6.8 કરોડથી વધુ લોકો રીટર્ન ભરવા આગળ આવ્યા છે. આજે કરદાતાને વિશ્વાસ છે કે તેમના દ્વારા આપવામાં આવેલો પ્રત્યેક પૈસો ઈમાનદારીથી રાષ્ટ્રના નિર્માણ પર ખર્ચ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
- ગત સાડા ચાર વર્ષમાં પ્રત્યક્ષ લાભ હસ્તાંતરણના વિસ્તરણના પરિણામ સ્વરૂપ લાભાર્થીઓના ખાતામાં છ લાખ પાંચ હજાર કરોડ રૂપિયા સીધા જમા થયા છે. આ કારણથી લગભગ 1 લાખ 10 હજાર કરોડ રૂપિયાની બચત થઈ છે.
- સાચા લાભાર્થીઓનો લાભ વચેટીયા દ્વારા હડપ થઈ જતો હતો. એટલે સરકારે આઠ કરોડ ખોટા નામો દૂર કર્યા છે.
જીએસટી
- જ્યારે જીએસટી જેવા વ્યાપક કર સુધારા લાગુ થતા એક દેશ – એક કર – એક બજારની અવધારાણા સાકાર થઈ છે.
વ્યાવસાયિક સુગમતા
સુધારાના પરિણામ સ્વરૂપ વ્યાવસાયિક સુગમતાના ક્રમાંકમાં ભારત 2014માં 142માં સ્થાન પર હતું, તે હવે 65 ક્રમાંક ઉપર આવીને 77માં સ્થાન પર પહોંચી ગયું છે.
અર્થવ્યવસ્થા
છેલ્લા સાડા ચાર વર્ષમાં દેશની અર્થવ્યવસ્થા સરેરાશ 7.3 ટકાની ઝડપથી વધી છે. ભારત આંતરરાષ્ટ્રીય વ્યાપારમાં એક મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવી રહ્યું છે. વર્ષ 2014માં વિશ્વના જીડીપીમાં ભારતનું યોગદાન 2.6 ટકા હતું. તાજેતરનાં અહેવાલ અનુસાર હવે એ વધીને 3.3 ટકા થઈ ગયું છે. આજે ભારત વિશ્વની છઠ્ઠી સૌથી મોટી અર્થવ્યવસ્થા બની ગયું છે.
મેક ઇન ઇન્ડિયા
- ભારત આજે વિશ્વમાં મોબાઈલ ફોન બનાવનારો વિશ્વનો બીજો સૌથી મોટો દેશ છે.
- હાલમાં ડીઝલ લોકોમોટિવને 10 હજાર અશ્વશક્તિ ઇલેક્ટ્રિક એન્જીનમાં બદલાવનો ઐતિહાસિક કીર્તિમાન કાયમ કરાયો છે.
- મેક ઈન ઇન્ડિયા પહેલના ભાગરૂપે આંધ્રપ્રદેશમાં એશિયાનો સૌથી મોટો મેડટેક ઝોન સ્થાપિત કરવામાં આવી રહ્યો છે.
- ઉત્તરપ્રદેશ અને તામિલનાડુમાં સંરક્ષણ કોરિડોર બનાવાયા છે, જે સંરક્ષણ ઉપકરણો માટે ઉત્પાદન સુવિધાઓ સ્થાપવા અને યુવાનોને રોજગારી પૂરી પાડી દેશની સલામતીને મજબૂત બનાવશે.
- હવે રેલ યાત્રી વંદે ભારત એક્સપ્રેસમાં અત્યાધુનિક સુવિધાઓ સાથે યાત્રા કરશે.
નાગરિક ઉડ્ડયન
છેલ્લા 4 વર્ષથી સતત આ ક્ષેત્રનો વિકાસદર બે આંકડામાં રહ્યો છે. વર્ષ 2017-18 માં, દેશના 12 કરોડ 30 લાખથી વધુ લોકોએ હવાઈ યાત્રા કરી છે. આ સંખ્યામાં સતત વૃદ્ધિ થઈ રહી છે. આ બદલાવ, વધતી જતી ભારતની એક ઝાંખી રજૂ કરે છે. ‘ઉડાન યોજના’ અંતર્ગત લોકોને 12 લાખ બેઠકો ઓછી કિંમત પર ઉપલબ્ધ થઈ છે. આ કારણે, સામાન્ય કુટુંબના વ્યક્તિને વિમાનમાં ઉડવાની તક મળી રહી છે.
પૂર્વોત્તરમાં આધારભૂત સંરચના
- ઉડાન યોજના હેઠળ, પૂર્વીય ભારતમાં 9 નવા હવાઈમથક સ્થાપવામાં આવી રહ્યા છે, જેમાંથી પાંચ પૂર્વોત્તરમાં છે.
- સિક્કિમમાં પાકયોંગ હવાઈમથક તથા ઓડિશાના ઝારસૂગુડામાં વીર સુરેન્દ્ર સાઈ હવાઈમથકનું નિર્માણ પૂર્ણ થઈ ગયું છે.
- ઉત્તરપ્રદેશના ગોરખપુર, બિહારના બરૌની અને ઝારખંડના સિંદરીમાં વર્ષોથી બંધ પડેલ ફર્ટિલાઈઝર પ્લાન્ટના પુનઃ નિર્માણનું કાર્ય ખૂબ ઝડપથી ચાલી રહ્યું છે.
- લગભગ 13 હજાર કરોડ રૂપિયાના ખર્ચથી પ્રારંભ કરાયેલ ‘ઉર્જા ગંગા પરિયોજના’ પૂર્વી ભારતના અનેક શહેરોમાં ગૈસ પાઈપલાઈન પર આધારિત ઉદ્યોગોનું વિસ્તરણ કરશે.
- આસામ માટે મહત્વપૂર્ણ ‘ગૈસ ક્રેકર પ્રોજેક્ટ’ અને ઓડિશામાં પારાદીપ તેલ રિફાઈનરીનું કાર્ય પણ ઝડપ લાવવામાં આવી છે.
- આસામ અને અરુણાચલ પ્રદેશને જોડનારો ઢોલા-સદિયા પુલ જેને ભૂપેન હજારિકા સેતુ નામ આપવામાં આવ્યું છે, હવે તે દેશને સમર્પિત કરવામાં આવ્યો છે.
- સરકારે જે 18 હજાર ગામડામાં વીજળી પહોંચાડી છે તેમાંથી લગભગ 13 હજાર ગામો પૂર્વ ભારતના જ છે. આમાંથી, પણ 5 હજાર ગામડાં પૂર્વોત્તર રાજ્યોના છેવાડના વિસ્તારોમાં આવેલા છે.
- પૂર્વોત્તર ક્ષેત્રની લગભગ બધી રેલવે લાઇનને મોટી લાઇનમાં રૂપાંતરિત કરવામાં આવી છે.
- તમામ 8 રાજ્યોની રાજધાનીને રેલવે સાથે જોડવાના પ્રયત્નો ચાલી રહ્યા છે. આના માટે આશરે 50 હજાર કરોડ રૂપિયાના ખર્ચથી 15 નવી રેલવે લાઈનો પર કામ ચાલી રહ્યું છે.
રાષ્ટ્રીય સુરક્ષાને મજબૂત બનાવવી
- ભારતે સીમા પાર આંતકવાદીઓના સ્થાનો પર સર્જિકલ સ્ટ્રાઈક કરીને પોતાની ‘નવી નીતિ અને નવી રીતિ’નો પરિચય આપ્યો છે.
- ગત વર્ષે ભારત એ પસંદગી પામેલ દેશોની હરોળમાં સામેલ થયો છે જેની પાસે પરમાણુ ત્રિકોણની ક્ષમતા છે.
- સરકારે ચાર દશકોથી લંબાયેલ વન રેંક વન પેન્શનની માંગને ન માત્ર પૂર્ણ કરી છે, પરંતુ 20 લાખ પૂર્વ-સૈનિકોને 10,700 કરોડ રૂપિયાથી વધુ બાકી રકમની ચૂકવણી પણ કરી છે.
- દશકોના અંતરાળ બાદ ભારતીય વાયુસેના, આવનારા માસમાં, નવી પેઢીના અતિ આધુનિક લડાયક વિમાન-રાફેલનો સમાવેશ કરીને, પોતાની શક્તિને વધુ સુદૃઢ કરવા જઈ રહી છે.
- ગત વર્ષોમાં માઓવાદથી પ્રભાવિત વિસ્તારોમાં જેટલા યુવકો વિકાસની મુખ્યધારા સાથે જોડાવા માટે આવ્યા, તે એક રેકોર્ડ છે.
- ગત વર્ષે પોલિસ સ્મારકનું લોકાર્પણ કરીને દેશના પ્રત્યે તેમના બલિદાનને સન્માનિત કરાયા છે અને તેમની સ્મૃતિને ભાવી પેઢી માટે સંગ્રહવામાં આવી છે.
જમ્મુ-કાશ્મીર તથા લદ્દાખનો વિકાસ
- સરકારના પ્રયત્નોના પરિણામે રાજ્યમાં વિકાસ માટે અનુકૂળ વાતાવરણ ઊભું થયું છે.
- રાજ્યના શહેરી સ્થાનિક સંસ્થાઓમાં 13 વર્ષ પછી અને પંચાયતોમાં 7 વર્ષ પછી શાંતિપૂર્ણ ચૂંટણીઓ કરવામાં આવી જેમાં લોકોએ ઉત્સાહ દર્શાવ્યો અને 70 ટકાથી વધુ મતદાન થયું.
- જમ્મુ અને કાશ્મીરના વિકાસ માટે સરકારે 80,000 કરોડ રૂપિયાનું પેકેજ જાહેર કર્યું છે. અત્યાર સુધીમાં આ પેકેજમાં માળખાગત, આરોગ્ય અને શિક્ષણ સંબંધિત વિવિધ યોજનાઓ માટે 66 હજાર કરોડથી વધુ મંજૂર કરવામાં આવ્યા છે.
આધુનિક ભારતના નિર્માતાઓનું સન્માન
- સરકારે ગાંધીજીની પુણ્યતિથિ પર દાંડીને નિર્મિત ‘રાષ્ટ્રય મીઠા સત્યાગ્રહ સ્મારક’ દેશને સમર્પિત કર્યું છે.
- આજ મહિને દિલ્હીમાં ક્રાંતિ મંદિરનું પણ લોકાર્પણ કરાયું છે, જે નેતાજી સુભાષચંદ્ર બોઝને સમર્પિત છે.
- સરકારે નેતાજીના સન્માનમાં નેતાજી સુભાષચંદ્ર બોઝ આપત્તિ વ્યવસ્થાપન પુરસ્કાર શરૂ કર્યો છે.
- સરકારે બાબાસાહેબ આંબેડકર સાથે જોડાયેલ પાંચ પવિત્ર સ્થાનોને પંચ તીર્થ તરીકે વિકસિત કરવાનું કાર્ય કર્યું છે.
- દેશના લોખંડી પુરુષ સરદાર પટેલની વિશ્વમાં સૌથી ઉંચી પ્રતિમા ‘સ્ટેચ્યુ ઑફ યૂનિટી’ બનાવીને તેને નમન કર્યું છે.
- સરકાર દેશના આદિવાસી સ્વાધીનતા સેનાનિઓની સ્મૃતિમાં, અલગ અલગ રાજ્યોમાં મ્યુઝિયમનું નિર્માણ કરાવી રહી છે.
રાષ્ટ્રીય પુરસ્કાર
- 2015 માં સરકારે મહાત્મા મદન મોહન માલવીય અને અટલ બિહારી વાજપેયીને ભારત રત્નથી સન્માનિત કર્યા હતા. આ વર્ષે નાનાજી દેશમુખ, ભૂપેન હજારિકા અને પ્રણવ મુખર્જીને ભારત રત્નથી સન્માનિત કરવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે.
- જે કર્મઠ વ્યક્તિઓએ કોઈપણ અપેક્ષા વિના, નિસ્વાર્થ ભાવે જન-કલ્યાણનું કાર્ય કર્યુ છે, તેમને કોઈપણ ભેદભાવ કે તેમની યોગ્યતાના આધારે રાષ્ટ્રીય પુરસ્કારોથી સન્માનિત કરી મારી સરકારે ત્યાગ અને સેવાના આદર્શો પ્રત્યે દેશની પ્રતિબદ્ધતા દર્શાવી છે.
ગુરુ ગોવિંદસિંહનું પ્રકાશ પર્વ
- આપણી પરંપરામાં સંતો અને ગુરુઓનું સ્થાન સૌથી ઉપર છે.
- આજ મહિને સરકારે ગુરુ ગોવિંદસિંહજીના પ્રકાશ પર્વ પર એક ખાસ સિક્કો બહાર પાડ્યો છે.
વિશ્વ મંચ પર ભારત
(- સરકારની રાજદ્વારી સફળતાને કારણે આજે ભારતનો અવાજ આંતરરાષ્ટ્રીય મંચ પર આદર સાથે સાંભળવામાં આવે છે.
- આ તથ્યોનો હાલમાં વારાણસીમાં આયોજિત પ્રવાસી ભારતીય દિવસમાં ઉલ્લેખ કરાયો.
- ભારતની પહેલ પર, સંયુક્ત રાષ્ટ્ર દ્વારા 21 મી જૂને આંતરરાષ્ટ્રીય યોગ દિવસ જાહેર કરવામાં આવ્યો છે અને હવે યોગ દિવસ સમગ્ર વિશ્વમાં ઉત્સાહ સાથે ઉજવવામાં આવે છે.
- ગત દોઢ વર્ષોમાં, બે લાખ 26 હજારથી વધુ ફસાયેલા ભારતીયોને બચાવી લેવાયા અને દેશમાં લાવવામાં આવ્યા છે.
- પર્યાવરણના ક્ષેત્રમાં ભારતના પ્રયાસો માટે સંયુક્ત રાષ્ટ્ર પુરસ્કારથી દરેક ભારતીય ગૌરવ અનુભવે છે.
- આપણા માટે ગૌરવની વાત છે કે ભારત વૈશ્વિક સૌર ક્રાંતિનું નેતૃત્વ કરી રહ્યુ છે અને ગત વર્ષે, દિલ્હીમાં પહેલા આંતરરાષ્ટ્રીય સૌર ગઠબંધન સંમેલનનું સફળતાપૂર્વક આયોજન થયું હતું.
- ભારત 2022માં જી-20 શિખર બેઠકની યજમાની કરશે. સ્વતંત્રતાની 75મી વર્ષગાંઠમાં આ આયોજનથી ભારતનો વૈશ્વિક સ્તર પર પ્રભાવ વધશે.