સૂક્ષ્મ, લઘુ અને મધ્યમ ઉદ્યોગ મંત્રાલય
KVIC ની "ચરખા ક્રાંતિ" એ ગાંધીવાદી મૂલ્યો પર જાગરૂકતા સર્જી; રાષ્ટ્રપતિના સંબોધનમાં ઉલ્લેખ
ખાદીની ઉદાહરણીય વૃદ્ધિ, જેનો ઉલ્લેખ રાષ્ટ્રપતિએ બજેટ સત્ર પહેલા સંસદને કરેલા સંબોધનમાં કર્યો છે, તે છેલ્લા 7 વર્ષમાં ખાદી અને ગ્રામોદ્યોગ આયોગ  દ્વારા શરૂ કરાયેલ "ચરખા ક્રાંતિ"નું પરિણામ છે. KVICએ ભારત અને વિદેશમાં ગાંધીવાદી વિચારો અને ચરખાના પ્રતીકવાદનો પ્રચાર કરવા માટે ઘણા સ્મૃતિચિહ્નરૂપ ચરખા બનાવ્યા જેણે ખાદીને વધુ લોકપ્રિય બનાવ્યું અને તેના વિશાળ વિકાસમાં મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી. 31મી જાન્યુઆરીએ રાષ્ટ્રપતિ દ્વારા સંસદને આપેલા સંબોધનમાં અને ગૃહમંત્રી શ્રી અમિત શાહ દ્વારા એક દિવસ પહેલા અમદાવાદમાં સાબરમતી રિવરફ્રન્ટ ખાતે, મહાત્મા ગાંધીના 74મા શહીદ દિવસ પર 100 ચોરસ મીટરની દિવાલના મ્યુરલનું અનાવરણ કરતી વખતે ખાદીની સફળતાનો સ્વીકાર કરવામાં આવ્યો હતો.
રસપ્રદ વાત એ છે કે, KVIC ની રચના વર્ષ 1956માં કરવામાં આવી હતી પરંતુ તે પછીના 58 વર્ષોમાં કોઈ પ્રયાસ કર્યો ન હતો; એટલે કે 2014 સુધી, ખાદી, ચરખા અથવા મહાત્મા ગાંધી સાથે સંકળાયેલ અન્ય કોઈપણ પ્રતીકને લોકપ્રિય બનાવવા માટે. “ખાદી” અને “ગાંધી” નો ઉપયોગ ફક્ત રાજકીય લાભ માટે થતો હતો. વર્ષ 2014 પછી જ નરેન્દ્ર મોદી સરકાર દ્વારા ખાદીને લોકપ્રિય બનાવવા અને મહાત્મા ગાંધીના વિચારો અને ચરખાના પ્રતીકવાદને વિશ્વભરમાં ફેલાવવા માટે નક્કર પ્રયાસો કરવામાં આવ્યા હતા. પછી તે જન્મજયંતી હોય કે મહાત્મા ગાંધીની શહાદત, KVIC એ ગાંધીવાદી વિચારોની ઉજવણી માટે અનોખા કાર્યક્રમોનું આયોજન કર્યું હતું.
છેલ્લા 7 વર્ષો દરમિયાન, KVIC એ વિશ્વના સૌથી મોટા લાકડા અને સ્ટીલના ચરખા, કાંડા ઘડિયાળ પર વિશ્વનો સૌથી નાનો ચરખો, માટીની કુલડીથી બનેલી ગાંધીજીની વિશ્વની સૌથી મોટી દિવાલ ભીંતચિત્ર, ખાદીના કાપડમાંથી બનેલો વિશ્વનો સૌથી મોટો રાષ્ટ્રધ્વજ, હેરિટેજ ચરખા મ્યુઝિયમ અને અન્ય ઘણા સ્મારકો બનાવ્યા. . ચરખા, જે બ્રિટિશ શાસન સામેની લડતમાં ગાંધીજીનું સાધન હતું, તેણે 2017માં પ્રથમ વખત વિદેશમાં પ્રવેશ કર્યો. ત્યારથી, બાપુનો ચરખો વિશ્વના 60 દેશોમાં પહોંચી ગયો છે.
“પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદીની પ્રેરણાથી જ ખાદી અને ચરખાને માત્ર ભારતમાં જ નહીં પરંતુ સમગ્ર વિશ્વમાં લોકપ્રિય બનાવવા માટે નક્કર પગલાં લેવામાં આવ્યા હતા. ખાદીના ઉત્પાદન અને વેચાણમાં વધારો કરવામાં આણે મુખ્ય ભૂમિકા ભજવી હતી અને આ રીતે બાપુના ગ્રામોદયના સ્વપ્નને સાકાર કરવામાં ફાળો આપ્યો હતો. ચરખા ક્રાંતિએ દેશભરના ખાદી કારીગરોને વિક્રમી 55,000 અદ્યતન ચરખાનું વિતરણ પણ જોયુ જે તેમને સ્વ-રોજગાર પ્રદાન કરે છે," KVICના અધ્યક્ષ શ્રી વિનય કુમાર સક્સેનાએ જણાવ્યું હતું.
1956 થી 2014 - કોઈ નોંધપાત્ર પ્રવૃત્તિ/ઇવેન્ટ નથી
જુલાઈ 5, 2016 - તત્કાલિન ભાજપ અધ્યક્ષ અને સંસદ સભ્ય શ્રી અમિત શાહ દ્વારા નવી દિલ્હીના IGI એરપોર્ટ પર વિશ્વનો સૌથી મોટો લાકડાનો ચરખો સ્થાપિત કરવામાં આવ્યો.
18 ઓક્ટોબર, 2016 - પ્રધાનમંત્રી શ્રી નરેન્દ્ર મોદી દ્વારા લુધિયાણા ખાતે સ્વતંત્ર ભારતમાં અત્યાર સુધીનું સૌથી મોટું ચરખાનું વિતરણ.
21 મે, 2017 - તત્કાલિન ભાજપ અધ્યક્ષ અને સંસદ સભ્ય શ્રી અમિત શાહ દ્વારા કનોટ પ્લેસ, નવી દિલ્હી ખાતે વિશ્વનો સૌથી મોટો સ્ટેનલેસ સ્ટીલ ચરખો સ્થાપિત કરવામાં આવ્યો.
21 મે, 2017 - કનોટ પ્લેસ, નવી દિલ્હી ખાતે હેરિટેજ ચરખા મ્યુઝિયમનું ઉદઘાટન ભાજપના તત્કાલિન અધ્યક્ષ અને સંસદ સભ્ય શ્રી અમિત શાહ દ્વારા કરવામાં આવ્યું.
ઑક્ટોબર 2, 2017 - યુગાન્ડામાં પ્રથમ વખત વિદેશી ધરતી પર લાકડાના મોટા ચરખાનું અનાવરણ કરવામાં આવ્યું.
એપ્રિલ 15, 2018 - ચંપારણ સત્યાગ્રહ શતાબ્દી ઉજવણીની ઉજવણી નિમિત્તે બિહારના મોતિહારી ખાતે ભૂતપૂર્વ કૃષિ મંત્રી શ્રી રાધા મોહનસિંહ દ્વારા સ્ટેનલેસ સ્ટીલ ચરખાનું અનાવરણ કરવામાં આવ્યું.
જૂન 7, 2018 - દક્ષિણ આફ્રિકાના પીટરમેરિટ્ઝબર્ગ સ્ટેશને ખાદીમાં સજ્જ અને ખાદીના કાપડમાં લપેટાયેલી ટ્રેનો જોવા મળી. આ રેલ્વે સ્ટેશન એ સ્થાન છે જ્યાં 125 વર્ષ પહેલા 1893માં, પ્રથમ વર્ગ, "ફક્ત ગોરા" ડબ્બામાં તેમની સીટ છોડવાનો ઇનકાર કરવા બદલ ગાંધીજીને ટ્રેનમાંથી ફેંકી દેવામાં આવ્યા હતા. વિદેશી ધરતી પર KVIC દ્વારા પ્રાયોજિત આ પ્રકારનો પ્રથમ કાર્યક્રમ હતો.
જૂન 26, 2018 - સાબરમતી રિવરફ્રન્ટ, અમદાવાદ ખાતે ગ્રાન્ડ સ્ટેનલેસ સ્ટીલ ચરખા સ્થાપિત. ચરખાનું અનાવરણ ભાજપના તત્કાલિન અધ્યક્ષ અને સંસદ સભ્ય શ્રી અમિત શાહ દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું.
31 જાન્યુઆરી, 2019 - ઉપરાષ્ટ્રપતિ શ્રી એમ. વેંકૈયા નાયડુ દ્વારા નવી દિલ્હીમાં NDMC બિલ્ડીંગમાં ટેરાકોટા કુલડીથી બનેલી મહાત્મા ગાંધીની વિશ્વની સૌથી મોટી દિવાલ મ્યુરલનું અનાવરણ કરવામાં આવ્યું.
30 જાન્યુઆરી, 2020 - MSME ના તત્કાલીન મંત્રી શ્રી નીતિન ગડકરી દ્વારા લૉન્ચ કરાયેલી અનન્ય ખાદી કાંડા ઘડિયાળમાં ઉપયોગમાં લેવાયો વિશ્વનો સૌથી નાનો ચરખો.
2017 અને 2018માં ખાદી પ્રદર્શનો દરમિયાન ચરખાને 60 દેશોમાં મોકલવામાં આવ્યો હતો.
ઑક્ટોબર 2, 2021 - લદ્દાખના લેફ્ટનન્ટ ગવર્નર શ્રી આર.કે. માથુર દ્વારા લેહમાં ખાદી ફેબ્રિકથી બનેલા અને 1400 KG વજનના વિશ્વના સૌથી મોટા સ્મારક રાષ્ટ્રીય ધ્વજનું અનાવરણ કરવામાં આવ્યું.
30 જાન્યુઆરી 2022 - અમદાવાદમાં સાબરમતી રિવરફ્રન્ટ ખાતે માટીની કુલડીથી બનેલું મહાત્મા ગાંધીનું ભવ્ય ભીંતચિત્ર. આ પ્રકારનું આ ભારતનું બીજું અને ગુજરાતનું પ્રથમ દિવાલ ભીંતચિત્ર છે જેનું અનાવરણ ગૃહ અને સહકારિતા મંત્રી શ્રી અમિત શાહ દ્વારા કરવામાં આવ્યું હતું.
2014-15 થી 2020-21 - ખાદીનું ઉત્પાદન વધારવા માટે દેશભરમાં ખાદી કારીગરોને 55,000 નવા મોડલ ચરખા અને 9000 આધુનિક લૂમ્સનું વિતરણ કરવામાં આવ્યું.
SD/GP/MR
સોશિયલ મીડિયા પર અમને ફોલો કરો : @PIBAhmedabad /pibahmedabad1964 /pibahmedabad pibahmedabad1964[at]gmail[dot]com
(Visitor Counter : 272