પ્રધાનમંત્રીનું કાર્યાલય
આસામના દિફુમાં શાંતિ અને વિકાસ રેલીને પ્રધાનમંત્રીના સંબોધનનો મૂળપાઠ
ભારત માતા કી જય, ભારત માતા કી જય!
કાર્બી આંગ-લાંબી કોર્ટ ઇંગજીર, કી-દો એન-આફંતા, નેલી કર્દોમ પાઝીર ઇગ્લો.
આસામના રાજ્યપાલ શ્રી જગદીશ મુખીજી, આસામના લોકપ્રિય મુખ્યમંત્રી શ્રી હિમંતા બિસ્વા સરમાજી, કાર્બી રાજા શ્રી રામસિંગ રોંહાંગજી, કાર્બી આંગલોંગ ઓટોનોમસ કાઉન્સિલના શ્રી તુલીરામ રોનહાંગજી, આસામ સરકારના મંત્રીઓ, શ્રી પીયૂષ હજારિકાજી, જોગેન મોહનજી, સંસદમાં મારા સાથી શ્રી હોરેન સિંગ બેજી, ધારાસભ્ય શ્રી ભાવેશ કલિતાજી, અન્ય તમામ જનપ્રતિનિધિઓ અને કાર્બી આંગલોંગના મારી પ્રિય બહેનો અને ભાઈઓ!
જ્યારે પણ મને તમારી વચ્ચે આવવાનો મોકો મળે છે. તમારો પૂરેપૂરો પ્રેમ, આ તમારી લાગણી ભગવાનના આશીર્વાદ મેળવવા જેવી લાગે છે. આજે પણ તમે આટલી મોટી સંખ્યામાં અહીં આવ્યા છો, દૂર-દૂરથી અમને આશીર્વાદ આપવા આવ્યા છો અને તે પણ ઉત્સાહ અને ઉજવણીના મૂડમાં, તમારા પરંપરાગત વેશભૂષામાં અને જે રીતે અહીં પ્રવેશદ્વાર પર તમામ લોકોએ તેમની પરંપરાગત વિધિઓ કરી છે. પરંપરા મુજબ આપે સૌએ આપેલા આશીર્વાદ બદલ હું તમારો હૃદયપૂર્વક આભાર વ્યક્ત કરું છું.
ભાઈઓ અને બહેનો,
આ એક સુખદ સંયોગ છે કે આજે જ્યારે દેશ આઝાદીનો અમૃત ઉત્સવ મનાવી રહ્યો છે, ત્યારે આપણે પણ આ ધરતીના મહાન સપૂત લચિત બોરફૂકનજીની 400મી જન્મજયંતિ ઉજવી રહ્યા છીએ. તેમનું જીવન દેશભક્તિ અને રાષ્ટ્રીય શક્તિની પ્રેરણા છે. કાર્બી આંગલોંગ તરફથી હું દેશના આ મહાન નાયકને આદરપૂર્વક નમન કરું છું, તેમને શ્રદ્ધાંજલિ અર્પણ કરું છું.
સાથીઓ,
ભાજપની ડબલ એન્જીન સરકાર જ્યાં પણ હોય, સૌનો સાથ, સૌનો વિકાસ, સૌનો વિશ્વાસ અને સૌનો પ્રયાસ આ ભાવનાથી કામ કરે છે. આજે કાર્બી આંગલોંગની આ ધરતી પર આ સંકલ્પ ફરી એકવાર મજબૂત થયો છે. આસામની સ્થાયી શાંતિ અને ઝડપી વિકાસ માટે થયેલ સમજૂતીને આગળ ધપાવવાનું કામ આજે ઝડપી ગતિએ ચાલી રહ્યું છે. તે કરાર અંતર્ગત આજે અહીં રૂ. 1000 કરોડની કિંમતની અનેક યોજનાઓનો શિલાન્યાસ કરવામાં આવ્યો છે. ડિગ્રી કોલેજ હોય, વેટરનરી કોલેજ હોય, એગ્રીકલ્ચર કોલેજ હોય, આ તમામ સંસ્થાઓ અહીંના યુવાનોને નવી તકો આપવા જઈ રહી છે.
મિત્રો, આજે શિલાન્યાસના કાર્યક્રમો યોજાયા છે. તે કોઈપણ ઈમારતનો માત્ર પાયાનો પથ્થર નથી. આ માત્ર કોઈ કોલેજ, કોઈપણ સંસ્થાનો શિલાન્યાસ નથી. મારા યુવાનોના ઉજ્જવળ ભવિષ્ય માટે આ પાયાનો પથ્થર છે. અહીં ઉચ્ચ શિક્ષણ માટે યોગ્ય વ્યવસ્થા સાથે, ગરીબ પરિવારના ગરીબ લોકો પણ તેમના બાળકોને વધુ સારું શિક્ષણ આપી શકશે. તે જ સમયે, અહીં આ સંસ્થાઓમાંથી ખેડૂતો અને પશુધન માલિકો માટે વધુ સારી સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ થશે. આ પ્રોજેક્ટ્સ ઉપરાંત, આસામ સરકાર કરારના અન્ય પાસાઓ પર સતત પગલાં લઈ રહી છે. શસ્ત્રો છોડીને રાષ્ટ્રનિર્માણ માટે પાછા ફરેલા સાથીઓના પુનર્વસન માટે પણ સતત કાર્ય કરવામાં આવી રહ્યું છે.
ભાઈઓ અને બહેનો,
આઝાદીના અમૃત પર્વમાં દેશે જે મહત્વનો ઠરાવ લીધો છે તેમાંનો એક અમૃત તળાવોના નિર્માણ સાથે સંબંધિત છે. દરેક જિલ્લામાં ઓછામાં ઓછા 75 અમૃત સરોવર બનાવવાના આટલા મોટા લક્ષ્ય સાથે દેશ આજે આગળ વધી રહ્યો છે. મેં થોડા દિવસ પહેલા જ જમ્મુ અને કાશ્મીરથી આની શરૂઆત કરી હતી. મને ખુશી છે કે આજે આસામમાં પણ 2600થી વધુ અમૃત સરોવર બનાવવાનું કામ શરૂ થઈ રહ્યું છે. આ તળાવોનું નિર્માણ સંપૂર્ણપણે લોકભાગીદારી પર આધારિત છે. આદિવાસી સમાજમાં પણ આવા તળાવોની સમૃદ્ધ પરંપરા છે. આનાથી ગામડાઓમાં જળસંચય સર્જાશે, તેની સાથે તેઓ આવકનું સાધન પણ બનશે. આસામમાં માછલી એ ખોરાક અને આજીવિકાનો મહત્વનો સ્ત્રોત છે. આ અમૃત તળાવોથી મત્સ્ય ઉછેરને પણ ઘણો ફાયદો થવાનો છે.
ભાઈઓ અને બહેનો,
તમે બધા છેલ્લા દાયકાઓમાં લાંબા સમયથી ઘણી મુશ્કેલીઓમાંથી પસાર થયા છો. પરંતુ 2014થી, ઉત્તર પૂર્વમાં મુશ્કેલીઓ સતત ઓછી થઈ રહી છે, લોકોનો વિકાસ થઈ રહ્યો છે. આજે જ્યારે કોઈ આસામના આદિવાસી વિસ્તારોમાં આવે છે, ઉત્તર પૂર્વના અન્ય રાજ્યોમાં જાય છે, ત્યારે તેને પણ પરિસ્થિતિ બદલાતી જોવાનું ગમે છે. કાર્બી આંગલોંગ અથવા અન્ય કોઈ આદિવાસી વિસ્તાર, અમે વિકાસ અને વિશ્વાસની નીતિ પર કામ કરી રહ્યા છીએ.
સાથીઓ,
તમે સારી રીતે જાણો છો, મેં તમારી સમસ્યાઓ, આ વિસ્તારની સમસ્યાઓ તમારા પરિવારના સભ્ય તરીકે સમજી છે, તમારા એક ભાઈની જેમ, તમારા પુત્રની જેમ, મેં દરેક સમસ્યાને સમજવાનો પ્રયત્ન કર્યો છે અને તમે મને વધુ સમજાવ્યો છે. બુદ્ધિ કરતાં હૃદય થી. તમે દરેક વખતે મારા હૃદયને સ્પર્શ કર્યો છે. મારું હૃદય જીતી લીધું છે. જ્યારે પરિવારના સભ્યો તરીકે આપણે બધા એક પરિવારની જેમ ઉકેલો શોધીએ છીએ, ત્યારે તેમાં એક સંવેદનશીલતા હોય છે, પીડા અને વેદનાને અનુભવો, તમારા સપનાને સમજો, તમારા સંકલ્પોને સમજો. તમારા ઉમદા હેતુઓનું સન્માન કરવા માટે, જીવન પસાર કરવા જેવું લાગે છે.
સાથીઓ,
દરેક માનવી, આસામના આ દૂરના વિસ્તારના લોકો પણ, જંગલોમાં રહેતા મારા યુવાનોને પણ આગળ વધવાની ઈચ્છા હોય છે, અને આ લાગણીને, તમારા સપનાઓને સમજીને, અમે બધા તમારા સપનાને સાકાર કરવાનો સંકલ્પ કરીએ છીએ. અને હું દરેક સંકલ્પને સાબિત કરવા માટે સાથે મળીને કામ કરી રહ્યો છું, અમે પણ આ કામમાં વ્યસ્ત છીએ, તમે પણ વ્યસ્ત છો, તમે સાથે મળીને કામ કરો છો અને તમે સાથે મળીને જીતવાના છો.
ભાઈઓ અને બહેનો,
આજે આખો દેશ જોઈ રહ્યો છે કે હિંસા, અરાજકતા અને અવિશ્વાસની દાયકાઓ જૂની સમસ્યાઓ કેવી રીતે ઉકેલાઈ રહી છે, કેવી રીતે રસ્તાઓ શોધી કાઢવામાં આવી રહ્યા છે. આ વિસ્તાર એક સમયે ચર્ચામાં હતો. ક્યારેક બોમ્બનો અવાજ સંભળાતો તો ક્યારેક ગોળીબારનો અવાજ સંભળાતો. આજે તાળીઓ પડી રહી છે. બૂમો પડી રહી છે. ગયા વર્ષે સપ્ટેમ્બરમાં, કાર્બી આંગલોંગની ઘણી સંસ્થાઓ શાંતિ અને વિકાસના માર્ગ પર આગળ વધવાના સંકલ્પ સાથે જોડાઈ છે. 2020માં બોડો સમજૂતીએ કાયમી શાંતિ માટે નવા દરવાજા ખોલ્યા છે. આસામ ઉપરાંત NLFTએ ત્રિપુરામાં પણ શાંતિના માર્ગ પર પગલાં લીધાં. લગભગ અઢી દાયકાથી ચાલી રહેલી બ્રુ-રીઆંગને લગતી સમસ્યાનો પણ ઉકેલ લાવવામાં આવ્યો હતો. અન્ય સ્થળોએ પણ કાયમી શાંતિ માટેના અમારા પ્રયાસો સતત ચાલુ છે, ગંભીરતાથી ચાલી રહ્યા છે.
સાથીઓ,
જેઓ હિંસાથી, અશાંતિથી સૌથી વધુ પ્રભાવિત થયા છે, જેમણે સૌથી વધુ સહન કર્યું છે, જેમના આંસુ ક્યારેય સુકાયા નથી. તે આપણી માતાઓ છે, આપણી બહેનો છે, આપણા બાળકો છે. આજે જ્યારે હું જંગલમાંથી શસ્ત્રો લઈને પરિવાર સાથે પરત ફરતા યુવાનોને જોઉં છું અને એ માતાઓની આંખો જોઉં છું ત્યારે એ માતાઓની આંખોમાં ખુશીની લાગણી છવાઈ જાય છે, આનંદના આંસુ વહેવા લાગે છે. માના જીવનને આશ્વાસન મળે, સંતોષ મળે, પછી આશીર્વાદનો અનુભવ થાય. આજે પણ આટલી મોટી સંખ્યામાં માતાઓ અને બહેનો અહીં આવ્યા છે, આ માતાઓ અને બહેનો અહીં આવીને આશીર્વાદ આપે છે, તેઓ પણ શાંતિના પ્રયાસોને નવી શક્તિ, નવી ઉર્જા આપે છે. કેન્દ્ર અને રાજ્યની ડબલ એન્જિન સરકાર આ વિસ્તારના લોકોના સારા જીવન, તેમના પુત્ર-પુત્રીઓના જીવન માટે પૂરી તાકાતથી કામ કરી રહી છે. સમર્પણ સાથે કામ કરવું, સેવા સાથે કામ કરવું.
ભાઈઓ અને બહેનો,
આસામમાં, ઉત્તર પૂર્વમાં સરકાર અને સમાજના સામૂહિક પ્રયાસોને કારણે શાંતિ ફરી રહી છે, જૂના નિયમોમાં પણ ફેરફાર કરવામાં આવી રહ્યા છે. ઉત્તર-પૂર્વના ઘણા રાજ્યોમાં લાંબા સમયથી આર્મ્ડ ફોર્સ સ્પેશિયલ પાવર એક્ટ  લાગુ છે. પરંતુ છેલ્લા 8 વર્ષો દરમિયાન, અમે કાયમી શાંતિ અને બહેતર કાયદો અને વ્યવસ્થાના અમલને કારણે ઉત્તર પૂર્વના ઘણા વિસ્તારોમાંથી AFSPA હટાવી દીધી છે. છેલ્લા 8 વર્ષમાં ઉત્તર પૂર્વમાં હિંસાની ઘટનાઓમાં લગભગ 75 ટકાનો ઘટાડો થયો છે. આ જ કારણ છે કે પહેલા ત્રિપુરા અને પછી મેઘાલયમાંથી AFSPA હટાવવામાં આવી. આસામમાં તે 3 દાયકાથી લાગુ હતું. પરિસ્થિતિમાં સુધારો ન થવાને કારણે અગાઉની સરકારો તેને વારંવાર દબાણ કરતી રહી. પરંતુ પાછલા વર્ષોમાં, પરિસ્થિતિને એવી રીતે સંભાળવામાં આવી હતી કે આજે આસામના 23 જિલ્લામાંથી AFSPA હટાવી દેવામાં આવી છે. અન્ય વિસ્તારોમાં પણ, અમે પરિસ્થિતિને ઝડપથી સામાન્ય બનાવવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છીએ જેથી ત્યાંથી પણ AFSPA હટાવી શકાય. નાગાલેન્ડ અને મણિપુરમાં પણ આ દિશામાં ખૂબ જ ઝડપથી કામ થઈ રહ્યું છે.
સાથીઓ,
ઉત્તર પૂર્વના રાજ્યોની અંદરની સમસ્યાઓનું નિરાકરણ કરવામાં આવી રહ્યું છે, રાજ્યો વચ્ચે દાયકાઓ જૂના સરહદી વિવાદોને પણ સૌહાર્દપૂર્ણ રીતે ઉકેલવામાં આવી રહ્યા છે. હું આજે હિમંતા જી અને ઉત્તર પૂર્વના અન્ય મુખ્યમંત્રીઓને પણ અભિનંદન આપીશ કે તેમના પ્રયાસોને કારણે ઉત્તર પૂર્વ હવે દેશનું એક મજબૂત આર્થિક એકમ બનવા તરફ આગળ વધી રહ્યું છે. સબકા સાથ, સબકા વિકાસની ભાવના સાથે આજે સરહદ સંબંધિત સમસ્યાઓનો ઉકેલ શોધવામાં આવી રહ્યો છે. આસામ અને મેઘાલય વચ્ચે થયેલ કરાર અન્ય બાબતોને પણ પ્રોત્સાહન આપશે. આ સમગ્ર પ્રદેશની વિકાસની આકાંક્ષાઓને વેગ આપશે.
ભાઈઓ અને બહેનો,
અમે સ્થાનિક સ્વ-શાસન પર ઘણો ભાર મૂક્યો છે, પછી તે બોડો એકોર્ડ હોય કે કાર્બી આંગલોંગ કરાર. છેલ્લા 7-8 વર્ષથી, કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા સ્થાનિક સરકારની સંસ્થાઓને સશક્ત બનાવવા અને તેમને વધુ પારદર્શક બનાવવાનો સતત પ્રયાસ કરવામાં આવી રહ્યો છે. કાર્બી આંગલોંગ ઓટોનોમસ કાઉન્સિલ હોય કે અન્ય સ્થાનિક સંસ્થાઓ, આ તેમના પર મોટી જવાબદારી છે. કેન્દ્ર અને રાજ્યની યોજનાઓને ગામડે ગામડે ઝડપી ગતિએ લઈ જવાની વિશાળ જવાબદારી પણ આ સંસ્થાઓના સહયોગથી પૂર્ણ થશે. જનસુવિધા, લોક કલ્યાણ અને જનભાગીદારી આપણા બધાની પ્રાથમિકતા છે.
ભાઈઓ અને બહેનો,
રાષ્ટ્રના વિકાસ માટે, રાજ્યના વિકાસ માટે અને રાજ્યના વિકાસ માટે, ગામડાનો વિકાસ, શહેરોનો વિકાસ ખૂબ જ જરૂરી છે. ગામડાઓનો સાચો વિકાસ ત્યારે જ શક્ય બને છે જ્યારે સ્થાનિક જરૂરિયાતો અનુસાર, સ્થાનિક પરિસ્થિતિઓને અનુરૂપ વિકાસની યોજનાઓ બનાવવામાં આવે અને તેનો સંપૂર્ણ અમલ થાય. તેથી, વર્ષોથી કેન્દ્રની યોજનાઓમાં, અમે સ્થાનિક જરૂરિયાતોને ઘણી ધ્યાનમાં રાખી છે. હવે ગરીબોના આવાસને લગતી યોજનાઓની જેમ, જે પહેલા ચાલતી હતી, તેમના નકશાથી લઈને સામગ્રી સુધી બધું જ દિલ્હીમાં નક્કી કરવામાં આવતું હતું. જ્યારે કાર્બી આંગલોંગ જેવા આદિવાસી વિસ્તારો એક અલગ પરંપરા ધરાવે છે, એક અલગ સંસ્કૃતિ ઘરો બાંધવા સાથે સંકળાયેલી છે, સામગ્રીની ઉપલબ્ધતા અલગ છે. તેથી, પ્રધાનમંત્રી આવાસ યોજનામાં એક મોટો ફેરફાર કરવામાં આવ્યો કે પૈસા સીધા લાભાર્થીના બેંક ખાતામાં જશે. આ પછી, તે લાભાર્થી, તેની પસંદગી અનુસાર, તેની ઇચ્છા અનુસાર, તે પોતાનું ઘર બનાવશે અને વિશ્વને કહેશે કે મારું ઘર છે, મેં બનાવ્યું છે. અમારા માટે આ પ્રધાનમંત્રી આવાસ યોજના સરકારની કૃપાનો કાર્યક્રમ નથી. અમારા માટે પ્રધાનમંત્રી આવાસ યોજના એ ગરીબોના સપનાનો મહેલ બનાવવાનું સપનું છે, ગરીબોની ઈચ્છા પ્રમાણે તેને બનાવવાનું સપનું છે. ગામના વિકાસમાં ગામના લોકોની વધુ ભાગીદારીની આ ભાવના હર ઘર જલ યોજનામાં પણ છે. જે પાણી ઘરે-ઘરે પહોંચે છે, તેની વ્યવસ્થા ગામની પાણી સમિતિઓએ કરવી જોઈએ અને તેમાં પણ મોટાભાગની સમિતિઓમાં માતાઓ અને બહેનોનો સમાવેશ થવો જોઈએ. કારણ કે પાણીનું મહત્વ શું છે તે માતાઓ અને બહેનો જેટલું સમજે છે તેટલા પુરુષો નથી સમજતા અને તેથી જ અમે માતાઓ અને બહેનોને કેન્દ્રમાં રાખીને યોજનાઓને મજબૂત બનાવી છે. મને કહેવામાં આવ્યું છે કે આ યોજનાની શરૂઆત સુધી, જ્યાં ગામડાના 2 ટકાથી પણ ઓછા ઘરોમાં પાઈપથી પાણીની સુવિધા હતી. હવે લગભગ 40 ટકા ઘરોમાં પાઈપથી પાણીની સુવિધા છે. મને ખાતરી છે કે, ટૂંક સમયમાં જ આસામના દરેક ઘરમાં પાઈપ દ્વારા પાણી પહોંચવાનું શરૂ થઈ જશે.
ભાઈઓ અને બહેનો,
આદિવાસી સમાજની સંસ્કૃતિ, અહીંની ભાષા, અહીંની ખાણીપીણી, અહીંની કળા, અહીંની હસ્તકલા, આ બધું માત્ર અહીં જ નથી પણ મારા ભારતની ધરોહર છે. દરેક ભારતીયને તમારી આ વિરાસત પર ગર્વ છે અને આસામનો દરેક જિલ્લો, દરેક પ્રદેશ, દરેક જનજાતિ આ વિસ્તારમાં ખૂબ જ સમૃદ્ધ છે. અહીં સાંસ્કૃતિક વારસો ભારતને જોડે છે, એક ભારત શ્રેષ્ઠ ભારતની ભાવનાને મજબૂત બનાવે છે. તેથી, કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા આદિવાસી કલા-સંસ્કૃતિ, આર્ટ-ક્રાફ્ટનું જતન કરવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવ્યો છે અને તેને ભાવિ પેઢીઓ સુધી પહોંચાડવાની વ્યવસ્થા ઊભી કરવામાં આવી છે. આજે દેશભરમાં જે આદિવાસી સંગ્રહાલયો બની રહ્યા છે, આદિવાસી સ્વાતંત્ર્ય સેનાનીઓના નામે જે મ્યુઝિયમો વિકસાવવામાં આવી રહ્યા છે, તેની પાછળ પણ આ વિચાર છે. આદિવાસી પ્રતિભા કે જે આદિવાસી સમાજમાં સ્થાનિક ઉત્પાદન છે તેને પણ કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા પ્રોત્સાહિત કરવામાં આવી રહી છે. કાર્બી આંગલોંગ સહિત સમગ્ર આસામમાં અન્ય કલાકૃતિઓની સાથે હેન્ડલૂમ સુતરાઉ કાપડ, વાંસ, લાકડાના અને ધાતુના વાસણોની અદ્ભુત પરંપરા છે. આ સ્થાનિક ઉત્પાદનો માટે વોકલ ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ છે. આ ઉત્પાદનો દેશ અને વિશ્વના બજારોમાં પહોંચે છે, દરેક ઘર સુધી પહોંચે છે, આ માટે સરકાર તમામ જરૂરી પ્લેટફોર્મ તૈયાર કરી રહી છે અને દૂરના જંગલોમાં રહેતા મારા ભાઈઓ અને બહેનો, કલા સાથે જોડાયેલા મારા ભાઈઓ અને બહેનો, હસ્તકલા સાથે જોડાયેલા ભાઈઓ-બહેનો, હું દરેક જગ્યાએ જઈને તમારી વાત કરું છું. હું દરેક જગ્યાએ વોકલ ફોર લોકલ બોલતો રહું છું. કારણ કે તમે જે કાંઈ કરો, તેને ભારતના ઘરોમાં સ્થાન મળવું જોઈએ, વિશ્વમાં તેનું સન્માન વધે.
સાથીઓ,
આઝાદીના આ અમૃતકાળમાં કાર્બી આંગલોંગ પણ શાંતિ અને વિકાસના નવા ભવિષ્ય તરફ આગળ વધી રહ્યું છે. હવે અહીંથી આપણે પાછળ વળીને જોવાની જરૂર નથી. આવનારા કેટલાક વર્ષોમાં આપણે સાથે મળીને એ વિકાસની ભરપાઈ કરવી પડશે જે આપણે છેલ્લા દાયકાઓમાં નથી કરી શક્યા. આસામના વિકાસના પ્રયાસમાં અમે સંપૂર્ણ રીતે તમારી સાથે છીએ. હું ફરી એકવાર આટલી મોટી સંખ્યામાં તમને આશીર્વાદ આપવા આવ્યો છું. હું ફરી એકવાર ખાતરી આપું છું, મેં અગાઉ પણ કહ્યું હતું કે તમારો આ પ્રેમ નથી, હું આ પ્રેમ વ્યાજ સાથે પરત કરીશ. હું વિકાસ કર્યા પછી પાછો આવીશ, હું તમને ખૂબ ખૂબ શુભેચ્છા પાઠવું છું.
કારડોમ! આભાર !
ભારત માતા કી જય
ભારત માતા કી જય
ભારત માતા કી જય
ખૂબ ખૂબ આભાર! કારડોમ!
SD/GP/MR
સોશિયલ મીડિયા પર અમને ફોલો કરો : @PIBAhmedabad /pibahmedabad1964 /pibahmedabad pibahmedabad1964[at]gmail[dot]com
(