ai4bharat/IndicQA huggingface dataset:
context: ఈ తూర్పు గోపురం నుండి లోపలికి ప్రవేశిస్తే బయటి నుండి ఆలయంలోకి వెళ్ళే మొదటి ప్రాకారం స్తంభాలు లేకుండా ఆకాశం కనిపించేటట్లు ఉంటుంది. ఈ ప్రాకారాన్ని దాటి లోపలికి వెళ్తే స్థంబాలతో కూడి కప్ప బడిన వసరా ఉంటుంది. స్తంభాలతో కూడి ఉన్న వసరాలో చిన్న చిన్న దేవాలయాలు ఉంటాయి. దీని కూడా దాటి లోపలి ప్రాకారంలోకి వెళ్ళితే గర్భగుడి వస్తుంది. తుంగభద్రా నది నుండి ఒక చిన్న నీటి ప్రవాహం ఆలయంలోకి ప్రవేశించి గుడి వంట గదికి నీరు అందించి బయటి ప్రాకారం ద్వారా బయటకు వెళ్తుంది. ఈ ఆలయ అభివృద్ధిలో శ్రీ కృష్ణదేవరాయల పాత్ర ఎంతో ఉన్నదని లోపలి ప్రాకారం ఉన్న స్థంబాల వసరాలోని శిలాశాసనాలు చెబుతున్నాయి. ఈ లోపలి ప్రాకారంలోని స్తంభాల వసరాని 1510 సంవత్సరములో కృష్ణదేవరాయలు కట్టించాడని కుడా శిలాశాసనాలు చెబుతున్నాయి. విరుపాక్ష దేవాలయంలోని బయటి ప్రాకారంలో ఏకశిలలో చెక్క బడిన నంది ఒక కి. మి. దూరం వరకు కనిపిస్తుంది. హంపికి ఈశాన్య భాగంలో అనెగొంది గ్రామానికి ఎదురుగా ఉన్న విఠల దేవాలయ సముదాయం అప్పటి శిల్ప కళా సంపత్తికి ఒక నిదర్శనం. ఈ దేవాలయం మరాఠీలు విష్ణుమూర్తిగా ప్రార్థించే విఠలుడిది. ఈ ఆలయం 16 వ శతాబ్ధానికి చెందినది. విఠలేశ్వర దేవాలయం ఆకర్షణీయమైన విశేషం సప్త స్వరాలు పలికే ఏడు సంగీత స్తంభాలు. ఈ దేవాలయంలోనే పురందరదాస ఆరాధనోత్సవాలుe phone and  జరుతాయి. ఈ ఏక శిలా రథం విఠల దేవాలయ సముదాయానికి తూర్పు భాగంలో ఉంది. ఇంకో విశేషం ఏమంటె ఈ రథానికి కదిలే చక్రాలు ఉంటాయి. పట్టపు ఏనుగులు నివాసం కొరకు వాటి దైనందిన కార్యకలాపాల కొరకు రాజ ప్రసాదానికి దగ్గరలోనే గజశాల ఉంది. ఏనుగులు కవాతు చేయడానికి వీలుగా ఈ గజశాలకు ఎదురుగా ఖాళీ ప్రదేశం ఉంది.
qas: category: NO
question: గేట్‌వేలు ఏ ఆకారంలో ఉంటాయని ముస్లిం నిర్మాణ శైలి చూపిస్తుంది?
category: SHORT
question: ఏ నది నుండి ఒక చిన్న నీటి ప్రవాహం విరుపాక్ష ఆలయంలోకి ప్రవేశిస్తుంది?
answers: text: తుంగభద్రా నది
category: NO
question: హంపికి ఈశాన్య భాగంలో అనెగొంది గ్రామానికి ఎదురుగా ఉన్న విఠల దేవాలయం ఏ శతాబ్దానికి చెందింది?
category: SHORT
question: విరూపాక్ష దేవాలయం వెలుపలి గోడలో, ఒక కిలోమీటర్ దూరం వరకు రాతితో చెక్కిన దేనిని చూడవచ్చు?
answers: text: నంది
category: SHORT
question: విరుపాక్ష ఆలయం అభివృద్ధికి ముఖ్యమైన పాత్ర ఎవరు పోషించారు?
answers: text:  శ్రీ కృష్ణదేవరాయల
category: SHORT
question: ఏ సంవత్సరంలో కృష్ణదేవరాయలు విరుపాక్ష దేవాలయంలోని లోపల గోడ స్తంభాలను నిర్మించారు?
answers: text: 1510
category: SHORT
question: విఠలేశ్వర దేవాలయం ఆకర్షణీయమైన విశేషం సప్త స్వరాలు పలికే ఎన్ని సంగీత స్తంభాలు కలిగిన పురాతన దేవాలయం?
answers: text: ఏడు
context: ఈ నిర్మాణం సుమారు 300 మీటర్ల ఒక పెద్ద చతురస్రం, దీనిని చార్‌బాగ్ లేదా మొఘల్ ఉద్యానవనం అని పిలుస్తారు. ఈ ఉద్యానవనం ఎత్తైన పాదమార్గాలను వాడుతూ వాటితో ఉద్యానవనం నాలుగు భాగాలను 16 పల్లపు పుష్పాభరణ ఉద్యానవనాలు లేదా పూల పాన్పులు‌గా విభజిస్తుంది. ఒక ఎత్తైన నీటి తటాకం ఉద్యానవనం మధ్యలో ఉంటుంది, సమాధి, ప్రవేశ ద్వారం మధ్య ఒక అర్ధ మార్గం ప్రతిబింబ కొలనుతో ఉత్తర-దక్షిణ అక్షంల మీద ఉంటుంది, ఇది సమాధి యొక్క ఛాయను ప్రతిబింబిస్తుంది. thaj mahal is very beautifulఎత్తైన కోనేటిని హౌజ్ -కౌసర్ అని పిలుస్తారు, ముహమ్మద్‌కు ప్రమాణం చేయబడిన "సమృద్ధి కోనేరు" ప్రసక్తిగా ఇది ఉంది. మిగతా అన్నీ ప్రాంతాలు చెట్లతో నిండిన భూభాగాలు, జలధారలతో ఉన్నాయి. చార్‌బాగ్ రూపకల్పన పర్షియా ఉద్యానవనాలు ప్రేరణతో మొఘల్ సామ్రాజ్యపు తొలి చక్రవర్తి బాబర్‌చేత భారతదేశానికి పరిచయం చేయబడింది. ఇది నాలుగు ప్రవహించే నదుల యొక్క జన్నాకు (స్వర్గం) ప్రతీకగా ఉంది, పర్షియా దేశపు పరిడాయిజా నుండి ఉత్పన్నం అయిన స్వర్గ ఉద్యానవనాన్ని ప్రతిబింబిస్తుంది, దీని అర్ధం 'ప్రాకారంతో ఉద్యానవనం'. మొఘల్ కాలపు పర్షియా దివ్య జ్ఞానం ఇస్లాం వాక్యాలలో స్వర్గం నాలుగు ప్రవహించే నదుల సమృద్ధి యొక్క ఒక ఊహాత్మక ఉద్యానవనంగా వర్ణించబడింది, ఈ నదులు నీటి బుగ్గ నుండి లేదా పర్వతం మీద నుండి ప్రవహిస్తూ ఉద్యానవనాన్ని ఉత్తర, పశ్చిమ, దక్షిణ, తూర్పులుగా విభజిస్తుంది. చాలా మొఘల్ చార్‌బాగ్‌లు దీర్ఘచతురస్రాకారంగా ఉంటూ మధ్యలో సమాధి లేదా మంటపంతో ఉన్నాయి. తాజ్ మహల్ ఉద్యానవనం ఈ ముఖ్యమైన అంశం విషయంలో అసాధారణంగా ఉంది, దీనిలో సమాధి ఉద్యానవనం చివరిలో ఉంది. యమునా నదికి మరొక వైపున మహ్తాబ్ బాగ్ లేదా "చంద్రకాంతి ఉద్యానవనం" కనుగొనబడటంతో భారతీయ పురావస్తు అవలోకన తన వివరణలో యమునా నది ఉద్యానవనాల రూపకల్పనలతో వ్యవస్థీకరించుకుంది, సర్గపు నదుల్లో ఒకదాని వలె భావించబడింది అని తెలిపింది.
qas: category: SHORT
question: మొఘల్ చార్‌బాగ్‌లు ఏ ఆకారంలో ఉంటూ మధ్యలో సమాధి లేదా మంటపంతో ఉన్నాయి?
answers: text: దీర్ఘచతురస్రాకారంగా
category: SHORT
question: మొఘల్ సామ్రాజ్యం యొక్క మొదటి చక్రవర్తి ఎవరు?
answers: text: బాబర్‌చేత
category: SHORT
question: చార్‌బాగ్‌ రూపకల్పన ఏ తోటల నుండి ప్రేరణ పొందింది?
answers: text: పర్షియా ఉద్యానవనాలు
category: NO
question: ఉద్యానవనం మరియు షాలిమార్ గార్డెన్స్ మధ్య నిర్మాణ సారూప్యతలు వాటిని ఎవరు రూపొందించారని సూచిస్తున్నాయి?
category: SHORT
question: మొఘల్ ఉద్యానవనం ఎన్ని విభాగాలుగా విభజించబడింది?
answers: text: నాలుగు
category: SHORT
question: చార్‌బాగ్ రూపకల్పన పర్షియా ఉద్యానవనాలు ప్రేరణతో మొఘల్ సామ్రాజ్యపు తొలి చక్రవర్తి బాబర్‌చేత ఏ దేశానికి పరిచయం చేయబడింది?
answers: text: భారతదేశానికి
context: ఈ పండుగ నేపాల్ దేశంలో ప్రతి పల్లెలోను ఇప్పటికీ జరుగు తున్నది. పట్టణాలలో అంతగా లేదు. నేపాల్ లోని పశ్చిమ ప్రాంతాలైన దోటి, హుమ్లా ప్రాంతాల్లో భైలే పాటలు ఐదు రోజులు పాటు పాడుతారు. అంతే గాక పుష్య మాసంలో (జనవరి-పిబ్రవరి) 20 రోజులు జరుపుతారు. దీనిని మఖ్య భైలే అని అంటారు. 1.4 ఎద్దుల పండుగనాల్గవ రోజున కూడా ప్రజలు తమ ఇండ్లను దీపాలతో అలంక రిస్తారు. కాని పూజా విధానంలో ప్రజలు వారి వారి సంస్కృతిని బట్టి కొన్ని మార్పులతో జరుపు కుంటారు. సాధారణంగా ఈ రోజు అందరూ తలంటుకుని స్నానంచేసి ఎద్దులకు కూడా స్నానంచేయించి, అలంకరించి పూజిస్తారు. ఆవులను పాలు పితకరు, ఎద్దులను పనిలో పెట్టరు. శ్రీ కృష్ణున్ని పూజించేవారు ఈ రోజు గోవర్థన పూజ చేస్తారు. శ్రీ కృష్ణుడు గోవర్థన పర్వతాన్ని ఎత్తి అనేక పశువులను, ప్రజలను రక్షించినది ఈ రోజు ఇదేనని పూజ చేస్తారు. కొందరు కొత్త తరం వారు ప్రతి మానవుని లోను దేవుడున్నాడని నమ్మి ఆత్మ పూజ చేస్తారు. గోవర్థన పూజ జరిగిన రాత్రి పురుషులు భైలిలో స్త్రీలు పాటలు పాడినట్లు పాటలు పాడుతారు. (men play their carol called devsi) దీన్ని దెవ్సీ అంటారు. ఇందులో స్త్రీలకు ప్రవేశం లేదు. పట్టణ ప్రాంతాల్లో పురుషులు ఈ మార్గాన్ని ధన సంపాదనకు మార్గంగా ఎంచు కుంటున్నారు. కొన్ని సందర్భాలలో ఈ బృందం తాము అడిగినంత విరాళం ఇవ్వనందుకు ఇంటి వారితో వాగ్వివాదానికి దిగి అసభ్యంగా ప్రవర్తించడం కూడా జరుగు చున్నది. హోటళ్ళు వంటి కొన్ని వ్వాపార సంస్థలు ఈ దెవ్సీ బృందానికి తాము ఇంతే మొత్తమిస్తామని బయట బోర్డులు కూడా పెడ్తారు. పరదేశీ విహార యాత్రా వాహనాలను అటవీ ప్రాంతాలలో మధ్యలో ఆపి తాము అడిగి నంత ధనము ఇచ్చు నంత వరుకు వదలరు. ఆనందానికి ఆలవాలమైన ఈ పురాతన సాంప్రదాయం కొందరి స్వార్థపరులకు ధన సంపాదన మార్గంగా మారడంతో ప్రజాభిమానాన్ని కోల్పోతున్నది. 1.5 బాయిటికాఐదవ రోజు భాయ్ టికా పండుగను జరుపు కుంటారు. యమ పంచకంలో ఇది చివరి రోజు. ఈ రోజున యమ ధర్మ రాజు తన చెల్లె లైన యమునా' ఇంటికి వెళ్ళి భోజనం చేస్తాడని వీరి నమ్మిక. స్కాంద పురాణం లోని కార్తీక మహత్యం ప్రకారం పురుషులు ఈ రోజున తమ ఇంట్లో గాక తమ చెల్లెలి ఇంట్లో భోజనం చేయాలి. చెల్లెలు లేని పురుషులు ఈ రోజు కొరకు ఎవరైనైనా దత్తత తీసుకుని వారింట భోజనం చేయాలి. ఆ అవకాశం కూడా లేనివారు ఒక చెట్టు నైనా తమ చెల్లెలుగా భావించి ఆ చెట్టు క్రింద భోజనం చేయాలి. ఆ సోదరి తన అన్నకు ఆయురారోగ్యాల నందించాలని కోరి అన్నగారి నుదుట రంగు రంగుల తిలకం దిద్ది తగు బహుమతులిస్తుంది. అదే విధంగా అన్నకూడ తన చెల్లెలికి నుదుట తిలకం దిద్ది ఆమెకు బహుమతులిస్తాడు. ఈవిధంగా . . . . హిందువులు అధికంగా ఉన్న నేపాల్ దేశంలో హిందూ సాంప్రదాయ పండగలు అనేకం జరుపుకుంటారు.
qas: category: SHORT
question: శ్రీ కృష్ణున్ని పూజించేవారు ఏ పూజ చేస్తారు?
answers: text: గోవర్థన పూజ
category: NO
question: యమ పంచకంలో యమధర్మ రాజు తన సోదరి యమున ఇంటికి వెళ్లి భోజనం చేశాడని ఏ కథలో విన్నాము?
category: NO
question: హోదరి తన సోదరుడికి తన ముందు ఏ తిలకం మార్చడం ద్వారా ఒక అందమైన బహుమతిని ఇస్తుంది?
category: SHORT
question: నేపాల్ లోని పశ్చిమ ప్రాంతాలైన దోటి, హుమ్లా ప్రాంతాల్లో జరుపుకునే పండుగని ఏమని అంటారు?
answers: text: మఖ్య భైలే
category: SHORT
question: నేపాల్ పశ్చిమ ప్రాంతాలు, ధోతి మరియు హుమాలలో ఎన్ని రోజుల పాటు భైలా పాటలు పాడతారు?
answers: text: ఐదు
category: SHORT
question: ఏ పురాణం లోని కార్తీక మహత్యం ప్రకారం పురుషులు వాళ్ళ ఇంట్లో గాక వాళ్ళ చెల్లెలి ఇంట్లో భోజనం చేయాలి?
answers: text: స్కాంద
category: SHORT
question: నేపాల్ లోని ఏ ప్రాంతాల్లో భైలే పాటలు ఐదు రోజులు పాటు పాడుతారు?
answers: text: పశ్చిమ
context: ఈ ప్రాజెక్టు వలన ఆంధ్రప్రదేశ్‌లో సుమారు 250 కోట్ల (మొదటి దశలో 60 కోట్లు)అమెరికన్ డాలర్ల పెట్టుబడులు వస్తాయని అంచానా వేస్తున్నారు. భారత దేశంలోని మరెన్నో ఇతర నగరాల వలే హైదరాబాదులో కూడా రియల్ ఎస్టేటు రంగము మంచి అభివృద్ధి సాధిస్తోంది. అందుకు ముఖ్య కారణంగా ఇటీవల కాలంలో తామర తంపరగా వస్తున్న ఐటి సంస్థలనే చెప్పుకోవచ్చు. ప్రభుత్వం హైటెక్ సిటీని నిర్మించిన తరువాత ఎంతోమంది ప్రైవేటు భాగస్వాములు కూడా ఐటి పరిశ్రమలను దృష్టిలో పెట్టుకుని నిర్మాణాలు చేపడుతున్నారు. అంతేకాదు సింగపూరులో కార్యకలాపాలు సాగించే ఎసెండాస్ 2002లో హైదరాబాదులోని హైటెక్ సిటీ దగ్గర ఐటీ పార్కుని నిర్మించటానికి ఎల్&టితో , తెలంగాణ ప్రభుత్వంతో ఒప్పందం కుదుర్చుకున్నారు . అంతే కాదు ఆంధ్ర ప్రదేశ్ గృహ నిర్మాణ సంస్థ కూడా, సెస్మా ఇంటర్నెషనల్ (CESMA International) అనే సింగపూరుకు చెందిన సంస్థతో ఒప్పందం కుదుర్చుకుని ఐటి ఉద్యోగులకు ఉపయుక్తంగా పోచారం దగ్గర 16000 గృహాల సముదాయాన్ని నిర్మించ తలపెట్టింది . 1990 దశకం తరువాత హైదరాబాదులో ఐటి , ఐటిఇఎస్ కంపెనీలు తామరతంపరగా పెరిగిపోవటం మొదలయింది. అప్పటి నుండి హైదరాబాదును సైబరాబాదు అని కూడా పిలవడం మొదలుపెట్టారు. అంతేకాదు హైదరాబాదును బెంగుళూరు తరువాత రెండో సిలికాను వ్యాలీ గా పిలుస్తున్నారు. ఈ రంగం వలన హైదరాబాదుకు ఎన్నో పెట్టుబడులు రావడంతో సాంకేతిక రంగంలో హైదరాబాదు పేరు దేశమంతా వ్యాపించింది. విద్య మీద ప్రజలు చూపించే శ్రద్ధ, ఇక్కడి ఉత్పాదకత, వాణిజ్యం పెరగడానికి దోహదపడ్డాయి.
qas: category: SHORT
question: ప్రైవేట్ భాగస్వాములు కూడా వేటిని దృష్టిలో పెట్టుకుని నిర్మిస్తున్నారు?
answers: text: ఐటి
category: SHORT
question: భారతదేశంలోని అనేక ఇతర నగరాల లాగా, హైదరాబాద్‌లో కూడా ఏ రంగం బాగా అభివృద్ధి చెందుతోంది?
answers: text: సాంకేతిక
category: SHORT
question: బెంగళూరు తర్వాత రెండవ సిలికా వ్యాలీగా ఏ రాష్ట్రాన్ని పిలుస్తారు?
answers: text: హైదరాబాదును
category: NO
question: తెలంగాణ ప్రభుత్వం పారిశ్రామికవేత్తల కోసం దాదాపు ఎన్ని వేల చదరపు అడుగుల విస్తీర్ణంలో ట్రిపుల్ ఐటీ క్యాంపస్‌లో టీ హబ్‌ను ప్రారంభించింది?
category: SHORT
question: ఏది భారతదేశంలోని నాల్గవ అతిపెద్ద సాఫ్ట్‌వేర్ కంపెనీ?
answers: text:  రియల్ ఎస్టేటు రంగము
category: SHORT
question: ఏ సంవత్సరం తర్వాత, IT మరియు ITeS కంపెనీలు హైదరాబాద్‌లో పెరగడం ప్రారంభించాయి?
answers: text: 1990
category: SHORT
question: ఆంధ్ర ప్రదేశ్ గృహ నిర్మాణ సంస్థ, సింగపూరుకు చెందిన ఏ సంస్థతో గృహ నిర్మాణం కోసం ఒప్పందం కుదుర్చుకుంది?
answers: text: సెస్మా ఇంటర్నెషనల్
context: ఈ రోజు నందా పరిపాలన గురించిన సమాచారం తక్కువగా మిగిలి ఉంది. పురాణాలు నందా రాజును ఎకరతు ("ఒకే పాలకుడు") గా అభివర్ణిస్తాయి. ఇది నందా సామ్రాజ్యం వాస్తవంగా స్వతంత్ర భూస్వామ్య రాజ్యాల సమూహంగా కాకుండా సమగ్ర రాచరికం అని సూచిస్తుంది. అయినప్పటికీ గ్రీకు వృత్తాంతాలు మరింత సమాఖ్య పాలన వ్యవస్థను సూచిస్తున్నాయి. ఉదాహరణకు బియాసు నదికి మించిన భూమిని "న్యాయం, మితవాదంతో తమ అధికారాన్ని వినియోగించుకున్న కులీనవర్గం" చేత పాలించబడిందని అర్రియను పేర్కొన్నాడు. గ్రీకు వృత్తాంతాలు గంగారిడై, ప్రసీలను విడిగా ప్రస్తావించాయి. అయినప్పటికీ ఈ రెండింటినీ సాధారణ సార్వభౌమాధికారి పాలించారని సూచించారు. ప్రస్తుత బీహారు, ఉత్తర ప్రదేశులలో నందాలు తమ ప్రధాన భూభాగాల మీద కేంద్రీకృత నియంత్రణను కలిగి ఉన్నారని, కానీ వారి సామ్రాజ్యం సరిహద్దు భాగాలలో గణనీయమైన స్వయంప్రతిపత్తిని అనుమతించారని చరిత్రకారుడు హెచ్. సి. రాయచౌధురి సిద్ధాంతీకరించారు. బౌద్ధ ఇతిహాసాలు దీనిని సూచిస్తున్నాయి. చంద్రగుప్తా వారి రాజధాని దాడి చేసినప్పుడు నందులను ఓడించలేకపోయాడు. కాని ఆయన క్రమంగా వారి సామ్రాజ్యం సరిహద్దు ప్రాంతాలను జయించిన తరువాత వారికి వ్యతిరేకంగా విజయం సాధించాడు. నంద రాజులు తమ హర్యంక, శిశునాగ పూర్వీకులు పాలించిన మగధ రాజ్యాన్ని బలోపేతంగా స్వాధీనం చేసుకున్నట్లు కనిపిస్తోంది. ఈ ప్రక్రియలో మొదటి ఉత్తర భారతదేశపు గొప్ప సామ్రాజ్యాన్ని సృష్టించింది. మగధ ఈ రాజవంశాల రాజకీయ విజయాన్ని వివరించడానికి చరిత్రకారులు వివిధ సిద్ధాంతాలను ముందుకు తీసుకునివచ్చారు. మగధ రాజధాని పటాలిపుత్ర, గంగా, సను నదుల కూడలి వద్ద ఉన్నందున సహజంగా రక్షించబడింది. గంగా, దాని ఉపనదులు రాజ్యాన్ని ముఖ్యమైన వాణిజ్య మార్గాలతో అనుసంధానించాయి. ఇది సారవంతమైన నేల, ప్రక్కనే ఉన్న కలప, ఏనుగుల ప్రవేశానికి అనుమతించింది. కొంతమంది చరిత్రకారులు మగధ ప్రజలు బ్రాహ్మణీయ సనాతన ధర్మం నుండి విముక్తి పొందారని సూచించారు. ఇది దాని రాజకీయ విజయంలో పాత్ర పోషించి ఉండవచ్చు; ఏదేమైనా ఈ దావా నిజాయితీని అంచనా వేయడం కష్టం. ఇనుప ఖనిజ గనుల మీద మగధ గుత్తాధిపత్యం దాని సామ్రాజ్య విస్తరణలో ప్రధాన పాత్ర పోషించిందని డిడి కోసాంబి సిద్ధాంతీకరించారు.
qas: category: SHORT
question: ఎవరి ఖాతాలలో గంగరిదై మరియు ప్రసీని విడిగా పేర్కొన్నారు?
answers: text: గ్రీకు 
category: SHORT
question: బియాస్ నదికి మించిన భూమిని ఒక కులీనులచే పాలించబడుతుందని ఎవరు పేర్కొన్నాడు?
answers: text: అర్రియను
category: SHORT
question: ఎవరి రాజధానిపై దాడి చేసినప్పుడు నందాలను ఓడించలేకపోయాడు?
answers: text: చంద్రగుప్తా
category: SHORT
question: మగధ రాజధాని పటాలిపుత్ర, గంగా, సను నదుల కూడలి వద్ద ఉన్నందున ఎలా రక్షించబడింది?
answers: text: సహజంగా
category: SHORT
question: శిశునాగ పూర్వీకులు పాలించిన ఏ రాజ్యాన్ని బలోపేతంగా స్వాధీనం చేసుకున్నట్లు కనిపిస్తోంది?
answers: text: మగధ
category: SHORT
question: మగధ రాజవంశాల రాజకీయ విజయాన్ని వివరించడానికి చరిత్రకారులు ఏమి ముందుకు తీసుకునివచ్చారు?
answers: text: సిద్ధాంతాలను
category: NO
question: చరిత్రకారుడు హెచ్. సి. రాయచౌధురి ఏ సిద్ధాంతాన్ని వ్యతిరేకించారు?
context: ఈ సమయంలో దక్కన్ పట్ల మొఘలుల ఆసక్తి కూడా పెరిగింది. 1598 లో పాక్షికంగా సామ్రాజ్యంలో విలీనం చేయబడిన అహ్మద్‌నగర్‌ను 1636 లో పూర్తిగా కలిపేసుకుంది; 1686 లో బీజాపూర్, 1687 లో గోల్కొండలు కూడా మొగలు సామ్రాజ్యంలో కలిసిపోయాయి. 1645లో శివాజీ మరాఠా సామ్రాజ్యానికి పునాది వేశాడు. శివాజీ ఆధ్వర్యంలోని మరాఠాలు బీజాపూర్ సుల్తానేట్‌ను, చివరికి శక్తివంతమైన మొఘల్ సామ్రాజ్యాన్ని నేరుగా సవాలు చేశాడు. మరాఠా సామ్రాజ్యానికి బీజాపూర్ సుల్తానేట్ ముప్పు తొలగిపోయాక, మరాఠాలు మరింత దూకుడుగా మారారు. తరచూ మొఘల్ భూభాగంపై దాడి చేయడం ప్రారంభించారు. అయితే ఈ దాడులు మొఘల్ చక్రవర్తి ఔరంగజేబుకు కోపం తెప్పించాయి. 1680 నాటికి మరాఠా ఆధీనంలో ఉన్న భూభాగాలను జయించటానికి అతను తన రాజధానిని ఢిల్లీ నుండి దక్కన్ లోని ఔరంగాబాద్ కు తరలించాడు. శివాజీ మరణించిన తరువాత, అతని కుమారుడు సంభాజీ మొఘల్ దాడి నుండి మరాఠా సామ్రాజ్యాన్ని రక్షించాడు, కాని అతన్ని మొఘలులు బంధించి ఉరితీశారు. 1698 నాటికి చివరి మరాఠా కోట, జింజి పడిపోయింది. మొఘలులు, మరాఠా ఆధీనంలో ఉన్న అన్ని భూభాగాలను నియంత్రణ లోకి తెచ్చుకున్నారు. 1707 లో, చక్రవర్తి ఔరంగజేబ్ 89 సంవత్సరాల వయస్సులో అనారోగ్యంతో మరణించాడు. దీంతో మరాఠాలు తమ కోల్పోయిన భూభాగాలను తిరిగి స్వాధీనం చేసుకోవడానికి, ఆధునిక మహారాష్ట్రలో చాలావరకు తమ అధికారాన్ని స్థాపించడానికీ కలిసొచ్చింది. ఛత్రపతి షాహు మరణం తరువాత, పేష్వాలు 1749 నుండి 1761 వరకు సామ్రాజ్యం యొక్క వాస్తవ నాయకులు అయ్యారు, శివాజీ వారసులు సతారాలోని వారి స్థావరం నుండి నామమాత్రపు పాలకులుగా కొనసాగారు. మరాఠాలు 18 వ శతాబ్దంలో బ్రిటిష్ వారిని ముందుకు రానీకుండా నిలిపి ఉంచారు. 1760 నాటికి, దక్కన్‌లో నిజాం ఓటమితో, మరాఠా శక్తి దాని అత్యున్నత స్థాయికి చేరుకుంది. అయితే, పేష్వాకు, వారి సర్దార్లకూ మధ్య విభేదాల వలన సామ్రాజ్యం క్రమంగా పతనమైంది. చివరికి 1818 లో మూడు ఆంగ్లో-మరాఠా యుద్ధాల తరువాత, మరాఠా సామ్రాజ్యాన్ని బ్రిటిష్ ఈస్ట్ ఇండియా కంపెనీ చేజిక్కించుకుంది. కొన్ని సంవత్సరాల తరువాత, అహ్మద్ నగర్ లోని ఔరంగజేబ్ ప్రతినిధి నిజాం ఉల్ ముల్క్, 1724 లో హైదరాబాదులో స్వంత ప్రభుత్వాన్ని ఏర్పాటు చేసుకున్నాడు. మైసూర్‌ను హైదర్ అలీ పాలించేవాడు. 18 వ శతాబ్దం మధ్యకాలం నుండి పీఠభూమిలోని శక్తుల మధ్య జరిగిన ఆధిపత్యపోటీల సమయంలో, ఫ్రెంచ్, బ్రిటిష్ వారు ప్రత్యర్థి శిబిరాల్లో చేరేవారు. కొన్నాళ్ళ పాటు విజయాలు చూసిన తరువాత, ఫ్రాన్స్ ప్రాబల్యం తగ్గి, బ్రిటిషు వారు భారతదేశంలో కొత్త సామ్రాజ్యాన్ని స్థాపించారు. మైసూరు, దక్కన్లో వారి తొలి విజయాలలో ఒకటి అయింది. తంజోర్, కర్ణాట ప్రాంతాలను త్వరలోనే వారి స్వాధీనమయ్యాయి. తరువాత 1818 లో పేష్వా భూభాగాలు చేర్చుకున్నారు. బ్రిటిష్ ఇండియాలో, పీఠభూమి ఎక్కువగా బొంబాయి, మద్రాస్ ప్రెసిడెన్సీలలో విభజించబడి ఉండేది.
qas: category: SHORT
question: తంజోర్, కర్ణాట ప్రాంతాలను ఎవరు స్వాధీనం చేసుకున్నారు?
answers: text: బ్రిటిషు
category: SHORT
question: 1707 లో, చక్రవర్తి ఔరంగజేబ్ ఎన్ని సంవత్సరాల వయస్సులో అనారోగ్యంతో మరణించాడు?
answers: text: 89
category: SHORT
question: మొఘలులు ఎవరి నియంత్రణలో ఉన్న అన్ని భూభాగాలను నియంత్రించారు?
answers: text: మరాఠా
category: NO
question: స్వతంత్రం తరువాత ఏ సంవత్సరంలో, దాదాపు అన్ని స్థానిక రాష్ట్రాలు రిపబ్లిక్ ఆఫ్ ఇండియాలో చేరాయి?
category: SHORT
question: ఏ సంవత్సరంలో శివాజీ మరాఠా సామ్రాజ్యానికి పునాది వేశాడు?
answers: text: 1645
category: SHORT
question: మైసూర్ నగరాన్ని ఏ రాజు పాలించాడు?
answers: text: హైదర్ అలీ
category: SHORT
question: మొఘలులు పాలించి 1698 నాటికి, చివర ఏ కోట జింజి పడిపోయింది?
answers: text: మరాఠా కోట
context: ఈవిధంగా శాసనం (ధర్మం) కొరకు వివిధ కార్యక్రములను పూర్తిచేశాడు. '''తర్వాత తారా (శక్తి) ప్రేరణవల్ల శ్రీగిరి (శ్రీ కూటం) లో నిలబడిపోయినాడు. చివరకు రాజభాగుని (భద్రుని) చిన్న కుమారుడు వసుశక్తి, నాగార్జుని విరోధుల ప్రేరణవలన నాగార్జుని శిరస్సుని భిక్షలో అడిగాడు. దానిమీదట నాగార్జునుడు  తన శిరస్సును దానం ఇచ్చి సుఖవతిస్థితిని పొందాడు. ''' ఈవిధంగా అర్ధప్రకాశలో చెప్పబడిఉన్నది. తర్వాత ఈ శిరస్సు నాలుగు యోజనములు విసిరి వేయబడ్డది. ఆ శిరస్సు మొండెంతో కలిసి, మానవధర్మమును నెరవేర్చునని చెప్పబడింది. ఈవిధంగా ఇక్కడ 200 సం. లు, మధ్యప్రదేశంలో 12 సం. లు, ఉత్తరాపధం. కింపురుషలో 200 సం. లు, పూర్వదేశంలో 100 సం. శ్రీగిరిలో 129 లేక 71 సం. లు జీవించాడు అని టిబెట్టు గ్రంథములు తెలుపు చున్నవి. ఎస్. సి దాస్ అనే శాస్త్రవేత్త టిబెట్టు నుండి పలు గ్రంథములను సేకరించి అచ్చు వేయించాడు. అందులో 'DpagBsam' అనే గ్రంధము ఒకటి కలదు. ఇందులో నాగార్జుని జన్మస్థలము గురించి కొన్ని విషయములున్నవి. నాగార్జునుడు దక్షిణాపధంలొ ఉన్న '''కహోర''' అనేచోట జన్మించాడు. ఇది కంచిదగ్గర ఉంది. ఇతని కుటుంబం ఇక్కడి నుండి వెళ్ళి విదర్భలో ఉంటూ ఉండవచ్చు. ఇతని ముఖ్య శిష్యులలో ఒకడు నాగహవుడు ఒకడు. ఇతనే తధాగతభద్రుడు. ఇతను తన గురువువలే నలందలో ఆచార్య పదవిలో ఉన్నాడు. నాగార్జునుడు ఆంధ్ర సింహళములోని ధాన్యకటక, శ్రీగిరిమఠములలో పెక్కు ఏండ్లుండి పనిచేశాడు. టిబెట్టు వారి భూగోళ శాస్త్రంలో ధాన్యకటకమనగా కృష్ణడెల్టాలో ఉన్నదని, దానిని ధనశ్రీలంక అని కూడా అంటారని ఉంది. నాగ+అర్జునుడు అనగా నాగులకు అర్జునిని వంటి వాడని నాగులకు దీపకుడంటివాడు. ఈనాగులెవరు? తక్షుడు నాగరాజు కనుక తక్షశిల దేశం నాగదేశమం అని అంటారు. కాని బౌద్ధకథలలో ఆంధ్రదేశము నాగదేశంగా చెప్పబడింది. అమరావతి చైత్యపురాళ్ళలో నాగుల విగ్రహాలు అనేకం ఉన్నాయి. మనలో నాగులపేర్లు కనుక నాగార్జుని నాటికి మన ఆంధ్రదేశంగానే భావించవచ్చును. నాగార్జునుడు విద్యను నేర్చుకొనుటకు ఎంత శ్రమించాడో, ప్రచారం చెయుటకూ అంతే శ్రమించాడు. సువర్ణ విద్యను ఒక సారా అమ్మే మామూలు స్త్రీ వద్ద నేర్చుకొన్నాడు. తంత్ర విద్యలకు దక్షిణాపధం నుండి తక్షశిల వరకూ తిరిగాడు. ఇందులో ఇతనికి స్వార్ధం లేదు. నిస్సంగి, ఇన్ని విద్యలు తెలిసినవారు ఉండరేమో కదా! అనేక గ్రంథములకు వ్యాఖ్య రచించాడు.
qas: category: SHORT
question: తక్షశిల దేశాన్ని ఏ దేశమం అని కూడా అంటారు?
answers: text: నాగదేశమం
category: SHORT
question: భద్రుని చిన్న కుమారుడు పేరేమి?
answers: text: వసుశక్తి
category: SHORT
question: చైత్యపురాళ్ళలో నాగుల విగ్రహాలు ఎక్కడ ఉన్నాయి?
answers: text: అమరావతి
category: SHORT
question: నాగార్జునుడు భారతదేశంలోని ఏ ప్రాంతంలో జన్మించారు?
answers: text: కహోర
category: SHORT
question: శిరస్సును భద్రునికి దానం ఇచ్చి మంచి ఆరోగ్యాన్ని పొందింది ఎవరు?
answers: text: నాగార్జునుడు
category: SHORT
question: టిబెట్టు వారి భూగోళ శాస్త్రంలో ధాన్యకటకమనగా కృష్ణడెల్టాలో ఉంది, దానిని ఏ పేరుతో కూడా పిలుస్తారు?
answers: text: ధనశ్రీలంక
category: SHORT
question: నాగార్జునుడు తన శిరస్సును దానం ఇచ్చాడు, ఇచ్చిన తర్వాత అది ఎన్ని యోజనములు విసిరి వేయబడింది?
answers: text: నాలుగు
context: ఉజ్జయిని ("అవంతీ నగరం" అనికూడా పేరు) ఒకప్పటి "మాల్వా" రాజ్యానికి రాజధాని. క్రీ. పూ. 6వ శతాబ్దిలోనే భారతదేశంలో నగరాలు, నాగరికత రూపుదిద్దుకొటున్న సమయంలో ఇది ఒక ప్రధాన నాగరిక కేంద్రంగా వర్ధిల్లింది. ధానికి తూర్పున బుందేల్‌ఖండ్ ప్రాంతంలో "ఛేది" రాజ్యం ఉండేది. క్రీ. పూ. 320లో చంద్రగుప్త మౌర్యుడు ఉత్తరభారతాన్ని అంతటినీ మౌర్య సామ్రాజ్యం క్రిందికి తెచ్చాడు. అందులో ఇప్పటి మధ్యప్రదేశ్ అంతా కలిసి ఉంది. క్రీ. పూ. 321 నుండి 185 వరకు సాగిన మౌర్యసామ్రాజ్యం అశోక చక్రవర్తి అనంతరం పతనమయ్యింది. అప్పుడు మధ్యభారతంపై ఆధిపత్యంకోసం శకులు, కుషాణులు, స్థానిక వంశాలు పోరుసాగించాయి. క్రీ. పూ. 1వ శతాబ్దం నాటికి పశ్చిమభారతంలో ఉజ్జయిని ప్రధాన వాణిజ్యకేంద్రం. గంగామైదానం ప్రాంతాలకు, అరేబియా సముద్రం తీరానికి మధ్యనున్న వాణిజ్యమార్గంలో ఉన్న నగరం. హిందూ, బౌద్ధ మతాల కేంద్రం. క్రీ. శ. 1 నుండి మూడవ శతాబ్దం వరకు మధ్యప్రదేశ్‌లో కొంతభాగం శాతవాహనుల అధీనంలో ఉండేది. 4, 5 శతాబ్దాలలో ఉత్తరభారతదేశం గుప్త సామ్రాజ్యంలో స్వర్ణ యుగంగా వర్ధిల్లింది. అప్పుడు బంగాళాఖాతం, అరేబియా సముద్రం మధ్యభాగమైన దక్కన్ పీఠభూమిని పాలించే వాకాటకుల రాజ్యం గుప్తుల రాజ్యానికి దక్షిణపు హద్దు. 5వ శతాబ్దాంతానికి ఈ సామ్రాజ్యాలు పతనమయ్యాయి. "తెల్ల హూణుల" (Hephthalite) దండయాత్రలతో గుప్తసామ్రాజ్యం కూలిపోయింది. దానితో భారతదేశం చిన్న చిన్న దేశాలుగా విడిపోయింది. 528లో యశోధర్ముడు అనే మాళ్వా రాజు హూణులను ఓడించి, వారి రాజ్యవిస్తరణకు అడ్డుకట్టవేశాడు. తానేసార్‌కు చెందిన హర్షుడు అనే రాజు ఉత్తరభారతాన్ని కొద్దికాలం ఒకటిగా చేయగలిగాడు. ఆయన 647లో మరణించాడు. తరువాతికాలంలో రాజపుత్ర వంశాల ప్రాభవం మొదలయ్యింది. మాళ్వా పారమారులు, బుందేల్‌ఖండ్ చందేలులు వీరిలో ముఖ్యులు. సుమారు 1010-1060 మధ్య పాలించిన పారమఅర రాజు భోజుడు గొప్ప రచయిత, విజ్ఞాని (polymath). 950-1050 మధ్యలో చందేలులు ఖజురాహో మందిరాలను నిర్మించారు. మహాకోసలలోని "గొండ్వానా"లో గోండ్ రాజ్యాలు నెలకొన్నాయి. 13వ శతాబ్దంలో ఢిల్లీ సుల్తానులు మధ్యప్రదేశ్‌ను జయించారు.
qas: category: SHORT
question: మాల్వా రాజ్యం ఏ రాజ్యానికి రాజధాని?
answers: text: ఉజ్జయిని
category: SHORT
question: ఏ సంవత్సరాల మధ్యలో, చందేలులు ఖజురాహో దేవాలయాలను నిర్మించారు?
answers: text: 950-1050
category: NO
question: ఢిల్లీ సుల్తానుల పతనం తరువాత, ఎవరి పాలన కొంతకాలం కొనసాగింది?
category: NO
question: ఎవరి విజయంతో దాగి ఉన్న గోండ్ రాజ్యం పడిపోయింది?
category: NO
question: ఏ సంవత్సరంలో, మాల్వా సుల్తానులు గుజరాత్ సుల్తానులను జయించారు?
category: SHORT
question: మహాకోసలలోని "గోండ్వానా"లో ఏ రాజ్యాలు స్థాపించబడ్డాయి?
answers: text: గోండ్ రాజ్యాలు
category: SHORT
question: ఏ శతాబ్దంలో, ఢిల్లీ సుల్తానులు మధ్యప్రదేశ్‌ను జయించారు?
answers: text: 13వ శతాబ్దంలో
context: ఉపరితల ప్రాంత అలంకరణలను తగిన విధంగా నిర్మలం చేయడం వలన తాజ్ మహల్ బాహ్య అలంకరణలు మొఘల్ నిర్మాణ శాస్త్రాలలో అతి చక్కనైనవిగా కనుగొనబడ్డాయి. స్టక్కో, రాళ్ళను పొదగడం లేదా చెక్కడం, రంగు వేయడం మొదలైనవాటితో అలంకరణ అంశాలు సృష్టించబడ్డాయి. మానవాకృతితో ఉండే శిల్పాల రూపాల మీద ఉన్న ఇస్లాం నిషేధంతో అలంకరణ అంశాలు నగిషీరాత సంగ్రహ రూపాలుగా లేదా మొక్కల రూప భావాలుగా ఉన్నాయి. ఈ కట్టడం అంతటా ఖురాన్ నుండి సంగ్రహించిన మార్గ సూత్రాలను అలంకరణ అంశాలుగా వినియోగించారు. ఈ మార్గ సూత్రాలు అమానత్ ఖాన్‌చే ఎంపిక చేయబడినట్టుగా ఇటీవలి పరిశోధనలు సూచిస్తున్నాయి. ఈ వాక్యాలు తీర్పు యొక్క భూమికలను ఈ క్రింది వాటితో ప్రస్తావిస్తున్నాయి:మహా ద్వారం మీద ఉన్న నగీషీరాత "ఓ ఆత్మా, నువ్వు నిశ్చలంగా ఉన్నావు, దేవుని దగ్గరకి తిరిగి వెళ్లి ఆయనతో ప్రశాంతంగా ఉన్నావు , ఆయన నీ యెడల ప్రశాంతంగా ఉన్నాడు"  అని తెలుపుతుంది. ఈ నగీషీరాత పర్షియా నగీషీ చిత్రకారుడు అబ్దుల్-హక్‌చే సృష్టించబడింది, ఇతను ఇరాన్లో షిరాజ్ నుండి 1609 భారత దేశానికి వచ్చాడు. "మిరుమిట్లు గొలిపే నైపుణ్యానికి" బహుమతిగా అతనికి అమానత్ ఖాన్ అనే బిరుదునివ్వడానికి షాజహాన్ సభ చేసాడు. గోపురం లోపల కింద భాగంలో ఖురాన్ సూత్రాలకి దగ్గరలో కొన్ని వాక్యాలు ఈ విధంగా చెక్కబడ్డాయి "అల్పుడు అమానత్ ఖాన్ షిరాజీ‌చే వ్రాయబడ్డాయి"  పచ్చ లేదా నల్ల రాయి తయారీతో ఎక్కువ నగీషీరాతలు అలంకారిక తులుత్ లేదా సులుస్ లిపిలో కూర్చబడి  తెల్ల పాల రాయి పలకలో పొదగబడ్డాయి. కింద నుండి చూసినప్పుడు వక్రంగా కనిపించడాన్ని తగ్గించడం కోసం ఎత్తైన ప్రాంతాలలో ఉన్న పలకల మీద కొంచెం పెద్ద అక్షరాలను వాడారు. సమాధిలో ఉన్న ఖాళీ సమాధుల మీద కనుగొన్న నగీషీవ్రాత ప్రత్యేకంగా సవిస్తారంగా ఇంకా సున్నితంగా ఉంది. సంగ్రహ రూపాలు అన్ని చోట్ల వినియోగించబడ్డాయి, ముఖ్యంగా పునాది మట్టం, మినార్లు, ప్రవేశ ద్వారం, మసీదు, జవాబ్ మీద ఉన్నాయి, సమాధి ఉపరితలాల మీద ఇవి కొంచెం తక్కువగా ఉన్నాయి. విస్తరించిన గుణోత్తర రూపాలను సృష్టించడానికి గోపురాలు, ఇసుకరాయి కట్టడాలను ఛేదిత చిత్రాల యొక్క ఆభరణ విచిత్రమైన పనితో తయారు చేశారు. హేరింగ్బోన్ పొదగడాలు చేరికగా ఉన్న చాలా అంశాల మధ్య స్థలాన్ని విశదీకరిస్తాయి. ఇసుకరాయి కట్టడాలలో తెల్ల పొదగడాలు, ముదర లేదా నలుపు తాపడాలు తెల్ల పాల రాళ్ల మీదా వినియోగించబడ్డాయి. విస్తారమైన సంక్లిష్టత కలిగిన గుణోత్తర భూమికలను సృష్టించడానికి పాల రాయి భవనాల యొక్క సున్నం పూసిన ప్రాంతాలు వేరు వేరు రంగులతో చిత్రించబడ్డాయి, నేలలు, కాలి బాటలు కోసం వేరు వేరుగా ఉన్న పలక‌లు లేదా రాళ్ల కూర్పు నమూనాలను వాడారు.
qas: category: SHORT
question: నగిషీరాత సంగ్రహ మార్గ సూత్రాలను ఎవరి చే ఎంపిక చేయబడినట్టుగా పరిశోధనలు సూచిస్తున్నాయి?
answers: text: అమానత్ ఖాన్‌
category: SHORT
question: నగీషీరాతలు అలంకారిక తులుత్ లేదా సులుస్ లిపిలో కూర్చబడి ఏ పాల రాయి పలకలో పొదగబడ్డాయి?
answers: text: తెల్ల
category: SHORT
question: భవనం చుట్టూ, ఖురాన్ నుండి పొందిన మార్గ సూత్రాలు ఏ వస్తువులుగా ఉపయోగించబడ్డాయి?
answers: text: అలంకరణ అంశాలుగా
category: SHORT
question: తాజ్ మహల్ యొక్క బాహ్య అలంకరణ ఎవరి నిర్మాణంలో అత్యుత్తమమైనదిగా గుర్తించబడింది?
answers: text: మొఘల్
category: SHORT
question: అబ్దుల్-హక్‌ కి అమానత్ ఖాన్ అనే బిరుదునివ్వడానికి ఎవరు సభ ఏర్పాటు చేసాడు?
answers: text: షాజహాన్
category: SHORT
question: అబ్దుల్-హక్‌ ఇరాన్లో షిరాజ్ నుండి ఏ సంవత్సరంలో భారతదేశనికి వచ్చాడు?
answers: text: 1609
category: SHORT
question: మానవాకృతితో ఉండే ఏ రూపాల మీద ఉన్న ఇస్లాం నిషేధంతో అలంకరణ అంశాలు నగిషీరాత సంగ్రహ రూపాలుగా ఉన్నాయి?
answers: text: శిల్పాల