ai4bharat/IndicQA huggingface dataset:
context: ਹਰ ਮਹਿਰਾਬ 10 ਫੁੱਟ ਉੱਚੀ ਅਤੇ 8 ਫੁੱਟ 6 ਇੰਚ ਚੋੜ੍ਹੀ ਹੈ। ਦਰਵਾਜ਼ਿਆ ਤੇ ਸੋਹਣੀ ਕਲਾਕਾਰੀ ਹੈ। ਇਹ ਪੁੱਲ ਦੇ ਵਲ ਨੂੰ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ ਜੋ ਕਿ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਮੁੱਖ ਇਮਾਰਤ ਵੱਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪੁੱਲ 202 ਫੁੱਟ ਲੰਬਾ ਅਤੇ 21 ਫੁੱਟ ਚੋੜ੍ਹਾ ਹੈ। ਪੁੱਲ 13 ਫੁੱਟ ਚੋੜ੍ਹੀ ਪਰਦਕਸ਼ਣਾ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਇਹ ਮੁੱਖ ਇਮਾਰਤ ਦੇ ਦੁਆਲੇ ਘੁੰਮਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਹਰ ਦੀ ਪੋੜੀ ਤਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਰ ਦੀ ਪੋੜੀ ਦੇ ਪਹਿਲੀ ਪੋੜੀ ਤੇ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਲਿਖਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਮੁੱਖ ਇਮਾਰਤ ਤਿੰਨ ਮੰਜਲਾ ਹੈ। ਪਹਿਲੀ ਮੰਜਲ ਪੁੱਲ ਵਲ ਨੂੰ ਮੂੰਹ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਮਹਿਰਾਬਾ ਨਾਲ ਸਜਾਈ ਗਈ ਹੈ। ਪਹਿਲੀ ਮੰਜਲ ਦੀ ਛੱਤ 26 ਫੁੱਟ 9 ਇੰਚ ਉੱਚੀ ਹੈ। ਦੂਸਰੀ ਮੰਜਲ ਤੇ ਸਿਖਰ ਤੇ 4 ਫੁੱਟ ਉੱਚਾ ਬੰਨ੍ਹਾ ਹੈ ਅਤੇ ਚਾਰਾਂ ਕੋਨਿਆ ਤੇ ਮੰਮਟੀਆ ਲੱਗੀਆ ਹੋਈਆ ਹਨ। ਤੀਸਰੀ ਮੰਜਲ ਦੇ ਤਿੰਨ ਦਰਵਾਜੇ ਹਨ ਅਤੇ ਉੱਥੇ ਹਰ ਵਕਤ ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦਾ ਪਾਠ ਚਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।
qas: category: SHORT
question: ਦਰਵਾਜ਼ੇ ਕਿਸ ਮੁੱਖ ਇਮਾਰਤ ਵੱਲ ਜਾਣ ਵਾਲੇ ਪੁਲ ਦੇ ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਹਨ ?
answers: text: ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ
category: NO
question: ਹਰਿਮੰਦਿਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਦੂਸਰੀ ਮੰਜਲ ਦੇ ਸਿਖਰ ਤੇ ਕਿੰਨੇ ਫੁੱਟ ਉੱਚਾ ਬੰਨ੍ਹਾ ਹੈ ?
category: NO
question: ਹਰਿਮੰਦਿਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਇਮਾਰਤ ਦੇ ਗੁੰਬਦ 'ਤੇ ਕੀ ਛਾਪਿਆ ਗਿਆ ਹੈ?
category: SHORT
question: ਕਿਹੜੀ ਮੁੱਖ ਇਮਾਰਤ ਦਾ ਤਿੰਨ ਮੰਜ਼ਿਲਾ ਢਾਂਚਾ ਹੈ ?
answers: text: ਸ੍ਰੀ ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ
category: SHORT
question: ਹਰਿਮੰਦਿਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਦੂਸਰੀ ਮੰਜਲ ਦੇ ਸਿਖਰ ਤੇ ਕਿੰਨੇ ਫੁੱਟ ਉੱਚਾ ਬੰਨ੍ਹਾ ਹੈ ?
answers: text: 4 ਫੁੱਟ ਉੱਚਾ 
category: SHORT
question: ਹਰਿਮੰਦਿਰ ਸਾਹਿਬ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਮੰਜ਼ਿਲ ਦੀ ਛੱਤ ਕਿੰਨੀ ਉੱਚੀ ਹੈ ?
answers: text: 26 ਫੁੱਟ 9 ਇੰਚ ਉੱਚੀ ਹੈ।
category: SHORT
question: ਹਰਿਮੰਦਿਰ ਸਾਹਿਬ ਵਿਖੇ ਕਿਸ ਦਾ ਪਾਠ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਚਲਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ?
answers: text:  ਸ਼੍ਰੀ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦਾ
context: ਹਰਿਮੰਦਰ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਨਿਰਮਾਣ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਧਾਰਮਿਕ ਸ਼ਬਦਾਂ ਨੂੰ ਲਿਖਵਾਇਆ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਦੇ ਵਿੱਚ ੨੦੦੦ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਦਿੱਤਾ। ੧੬੦੪ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਆਦਿ ਗ੍ਰੰਥ ਨੂੰ ਸਥਾਪਤ ਕਰਵਾਇਆ। ੧੬੦੬ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਨਾ ਕਰਨ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰਨ ਉੱਤੇ ਮੁਗ਼ਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਵਲੋਂ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਜਿਉਂਦੇ ਜੀਅ ਤੱਤੀ ਤਵੀ ਉੱਤੇ ਬਿਠਾ ਕੇ ਸ਼ਹੀਦ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ। ਗੁਰੂ ਹਰਗੋਬਿੰਦ ਜੀ, ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਛੇਵੇਂ ਗੁਰੂ ਬਣੇ। ਉਹਨਾਂ ਦੋ ਤਲਵਾਰਾਂ ਧਾਰਨ ਕੀਤੀਆਂ - ਇੱਕ ਮੀਰੀ ਦੀ ਅਤੇ ਦੂਜੀ ਪੀਰੀ ਦੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਸਿੱਖ ਇੱਕ ਫੌਜੀ ਤਾਕਤ ਬਣ ਗਏ ਅਤੇ ਆਪਣੀ ਅਜ਼ਾਦੀ ਲਈ ਜੰਗੀ ਸਿਲਖਾਈ ਦਿੱਤੀ ਜਾਣ ਲੱਗੀ। ੧੬੪੪ ਵਿੱਚ, ਗੁਰੂ ਹਰਿ ਰਾਏ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਗੁਰੂ ਬਣੇ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਬਾਅਦ ਗੁਰੂ ਹਰਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ੧੬੬੧ ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ। ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ ੧੬੬੫ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਬਣੇ ਅਤੇ ੧੬੭੫ ਤੱਕ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਕੀਤੀ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਉਹਨਾਂ ਕਸ਼ਮੀਰੀ ਹਿੰਦੂਆਂ ਵਲੋਂ ਸਹਾਇਤਾ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਕਰਨ ਉੱਤੇ ਦਿੱਲੀ ਦੇ ਚਾਂਦਨੀ ਚੌਂਕ ਵਿੱਚ ਕੁਰਬਾਨੀ ਦੇ ਦਿੱਤੀ। ੧੬੭੫ ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ, ਔਰਗਜ਼ੇਬ ਨੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਨੌਵੇਂ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ ਨੂੰ ਚਾਂਦਨੀ ਚੌਂਕ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹੀਦ ਕਰਵਾ ਦਿੱਤਾ। ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ ਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਕੁਰਬਾਨੀ ਦੇਣ ਦੇ ਕਾਰਨ "ਹਿੰਦ ਦੀ ਚਾਦਰ" ਦੇ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿੰਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁਗਲ ਬਾਦਸ਼ਾਹ ਇਸਲਾਮ ਕਬੂਲ ਕਰਾਉਣ ਵਿੱਚ ਅਸਫ਼ਲ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੇ ਸਿੱਖ ਇਤਿਹਾਸ ਵਿੱਚ ਵੱਡਾ ਮੋੜ ਲਿਆਂਦਾ।
qas: category: SHORT
question: ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਛੇਵੇਂ ਗੁਰੂ, ਗੁਰੂ ਹਰਿਗੋਬਿੰਦ ਜੀ ਕੋਲ ਕਿਨੀਆਂ ਤਲਵਾਰਾਂ ਸਨ?
answers: text: ਦੋ ਤਲਵਾਰਾਂ
category: SHORT
question: ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ ਨੂੰ ਕਿਸ ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ?

answers: text: "ਹਿੰਦ ਦੀ ਚਾਦਰ" ਦੇ
category: SHORT
question: ਆਦਿ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਸਿੱਖ ਧਰਮ ਦੇ ਪਹਿਲੇ ਧਾਰਮਿਕ ਗ੍ਰੰਥ ਵਜੋਂ ਕਦੋਂ ਕੀਤੀ ਗਈ?

answers: text: ੧੬੦੪ ਵਿੱਚ 
category: SHORT
question: ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ ਨੂੰ ਕਦੋਂ ਸ਼ਹੀਦ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ?
answers: text: ੧੬੭੫ ਈਸਵੀ ਵਿੱਚ
category: NO
question: ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਆਖਰੀ ਗੁਰੂ ਕੌਣ ਸੀ?

category: SHORT
question: 1661 ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੇ ਗੁਰੂ ਨੇ ਗੁਰੂ ਹਰਿ ਰਾਇ ਦਾ ਸਥਾਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤਾ ?

answers: text: ਗੁਰੂ ਹਰਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਜੀ
category: SHORT
question: ਗੁਰੂ ਗ੍ਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਨੂੰ ਕਿੰਨੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ ਯੋਗਦਾਨ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ?
answers: text: ੨੦੦੦ ਤੋਂ ਵੱਧ ਸ਼ਬਦਾਂ ਦਾ
category: SHORT
question: ਨੌਵੇਂ ਸਿੱਖ ਗੁਰੂ, ਗੁਰੂ ਤੇਗ ਬਹਾਦਰ ਜੀ ਨੂੰ ਚਾਂਦਨੀ ਚੌਕ ਵਿੱਚ ਕਿਸ ਨੇ ਸ਼ਹੀਦ ਕਰਵਾਇਆ ?

answers: text: ਔਰਗਜ਼ੇਬ ਨੇ
context: ਹਾਲਾਂਕਿ ਕਾਲੀਦਾਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਕਿਹਾ ਹੈ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਅਨੇਕ ਰਚਨਾਵਾਂ  ਦੇ ਬਾਰੇ ਵਿੱਚ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮੰਨੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਪੱਕਾ ਕੁੱਝ ਨਹੀਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਫਿਰ ਵੀ, ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ  ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਵਿੱਚ ਆਮ ਸਹਿਮਤੀ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਕਾਲੀਦਾਸ ਦੀਆਂ ਹਨ -  :ਅਭਿਗਿਆਨਸ਼ਾਕੁੰਤਲਮ : ਸੱਤ ਅੰਕਾਂ ਦਾ ਡਰਾਮਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੁਸ਼ਿਅੰਤ ਅਤੇ ਸ਼ਕੁੰਤਲਾ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮ ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੈ। ਵਿਕਰਮੋਰਵਸ਼ੀ : ਪੰਜ ਅੰਕਾਂ ਦਾ ਡਰਾਮਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੁਰੁਰਵਾ ਅਤੇ ਉਰਵਸ਼ੀ  ਦੇ ਪ੍ਰੇਮ ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੈ। ਮਾਲਵਿਕਾਗਨਿਮਿਤਰਮ : ਪੰਜ ਅੰਕਾਂ ਦਾ ਡਰਾਮਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਮਾਲਿਵਿਕਾ ਅਤੇ ਅਗਨੀਮਿਤਰ  ਦੇ ਪ੍ਰੇਮ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੈ। ਰਘੂਵੰਸ਼ :  ਉਂਨ੍ਹੀ ਸਰਗਾਂ ਦਾ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੂਰਜਵੰਸ਼ੀ ਰਾਜਿਆਂ ਦੇ ਜੀਵਨ ਚਰਿੱਤਰ ਹਨ। ਕੁਮਾਰਸੰਭਵ : ਸਤਾਰਾਂ ਸਰਗਾਂ ਦਾ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਪਾਰਬਤੀ ਦੇ ਵਿਆਹ ਅਤੇ ਕੁਮਾਰ ਦੇ ਜਨਮ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੈ ਜੋ ਜੰਗ ਦੇ ਦੇਵਤੇ ਹਨ। ਮੇਘਦੂਤਮ : ਇੱਕ ਸੌ ਗਿਆਰਾਂ ਛੰਦਾਂ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਯਕਸ਼ ਦੁਆਰਾ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਨੂੰ ਮੇਘ ਰਾਹੀਂ ਪਹੁੰਚਾਏ ਜਾ ਰਹੇ ਸੁਨੇਹੇ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੈ। ਮਹਾਂਕਾਵਿ : ਰਘੁਵੰਸ਼ ਅਤੇ ਕੁਮਾਰਸੰਭਵਖੰਡਕਾਵ :  ਮੇਘਦੂਤਮ ਅਤੇ ਰਿਤੁਸੰਹਾਰ
qas: category: SHORT
question: ਮੇਘਦੂਤਮ ਕਿੰਨੇ ਛੰਦਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਹੈ ?
answers: text: ਇੱਕ ਸੌ ਗਿਆਰਾਂ ਛੰਦਾਂ ਦੀ
category: SHORT
question: ਵਿਕਰਮੋਰਵਸ਼ੀ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੇ ਭਾਗ ਹਨ?
answers: text: ਪੰਜ 
category: SHORT
question: ______ ਕਾਲੀਦਾਸ ਦੀ ਇਕ ਰਚਨਾ ਹੈ ?
answers: text: ਅਭਿਗਿਆਨਸ਼ਾਕੁੰਤਲਮ
category: SHORT
question: ਅਭਿਗਿਆਨਸ਼ਾਕੁੰਤਲਮ, ਵਿਕਰਮੋਰਵਸ਼ੀ ਅਤੇ ਮਾਲਵਿਕਾਗਨਿਮਿਤਰ ਆਦਿ ਕਿਸ ਦੀਆਂ ਰਚਨਾਵਾਂ ਹਨ ?
answers: text: ਰਚਨਾਵਾਂ
category: SHORT
question: ਸਤਾਰਾਂ ਸਰਗਾਂ ਦਾ ਕਿਹੜਾ ਮਹਾਂਕਾਵਿ ਸ਼ਿਵ ਅਤੇ ਪਾਰਵਤੀ ਦੇ ਵਿਆਹ ਅਤੇ ਯੁੱਧ ਦੇ ਦੇਵਤਾ,  ਕੁਮਾਰ ਦੇ ਜਨਮ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹੈ?
answers: text: ਕੁਮਾਰਸੰਭਵ
context: ਹਾਲਾਂਕਿ, ਪਟੀਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੋਂ ਹੀ ਖਾਰਜ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਕਰਡਨ-ਨੌਡ ਨੇ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਲੁੱਟ-ਮਾਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਹਥਿਆਰਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰਨਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਗੋਲੀ ਬਾਰੂਦ ਦੀ ਗ਼ੈਰਕਾਨੂੰਨੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਦੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਲਾਹੌਰ ਦੇ ਪੁਲਸ ਸੁਪਰਡੈਂਟ ਜੀ. ਟੀ. ਐਚ. ਹੈਮਿਲਟਨ ਹਾਰਡਿੰਗ ਦੇ ਸਬੂਤ ਨੇ ਅਦਾਲਤ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੁੱਖ ਸਕੱਤਰ ਤੋਂ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਰਾਜਪਾਲ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਹੁਕਮਾਂ ਅਧੀਨ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਐਫ.ਆਈ.ਆਰ. ਰਿਪੋਰਟ ਦਾਇਰ ਕੀਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਉਹ ਕੇਸ ਦੇ ਵੇਰਵੇ ਤੋਂ ਅਣਜਾਣ ਸਨ। ਪ੍ਰੌਸੀਕਿਊਸ਼ਨ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੀ. ਐਨ. ਘੋਸ਼, ਹੰਸ ਰਾਜ ਵੋਹਰਾ ਅਤੇ ਜੈ ਗੋਪਾਲ ਦੇ ਸਬੂਤ' ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦਾ ਹੈ ਜੋ ਐਚਐਸਆਰਏ ਵਿੱਚ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਰਹੇ ਸਨ। 10 ਜੁਲਾਈ 1930 ਨੂੰ, ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਨੇ 18 ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਿਰਫ 15 ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਦੋਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਦਬਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਅਗਲੇ ਪਟੀਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸੁਣਵਾਈ ਲਈ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ। ਮੁਕੱਦਮੇ ਦੀ ਸਮਾਪਤੀ 30 ਸਤੰਬਰ 1930 ਨੂੰ ਹੋਈ। ਤਿੰਨ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੋਸ਼ ਵਾਪਸ ਲਏ ਗਏ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਤ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸੀ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਬੰਬ ਕੇਸ ਵਿੱਚ ਉਮਰ ਕੈਦ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ। ਆਰਡੀਨੈਂਸ (ਅਤੇ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ) 31 ਅਕਤੂਬਰ 1930 ਨੂੰ ਖ਼ਤਮ ਹੋ ਗਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਕੇਂਦਰੀ ਵਿਧਾਨ ਸਭਾ ਜਾਂ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਸੰਸਦ ਦੁਆਰਾ ਪਾਸ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। 7 ਅਕਤੂਬਰ 1930 ਨੂੰ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਸਬੂਤਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ ਤੇ 300 ਪੰਨਿਆਂ ਦਾ ਫੈਸਲੇ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਸਾਂਡਰਸ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਵਿੱਚ ਭਗਤ ਸਿੰਘ, ਸੁਖਦੇਵ ਅਤੇ ਰਾਜਗੁਰੂ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਸਾਬਤ ਹੋਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫਾਂਸੀ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਸੁਣਾਈ ਗਈ। ਦੂਜੇ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਤਿੰਨ (ਅਯੋਜਿਆ ਘੋਸ਼, ਜਤਿੰਦਰਨਾਥ ਸਾਨਿਆਲ ਅਤੇ ਦੇਸ ਰਾਜ) ਨੂੰ ਬਰੀ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਕੁੰਦਨ ਲਾਲ ਨੂੰ ਸੱਤ ਸਾਲ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਕੈਦ, ਪ੍ਰੇਮ ਦੱਤ ਨੂੰ ਪੰਜ ਸਾਲ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਦਿੱਤੀ ਗਈ। ਪੰਜਾਬ ਸੂਬੇ ਵਿੱਚ, ਇੱਕ ਡਿਫੈਂਸ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਪ੍ਰਿਵੀ ਕੌਂਸਲ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕਰਨ ਦੀ ਇੱਕ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ। ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਪੀਲ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸੀ ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਹ ਉਮੀਦ ਵਿੱਚ ਸਹਿਮਤ ਹੋਗਿਆ ਕਿ ਅਪੀਲ ਬਰਤਾਨੀਆ ਵਿੱਚ ਐਚਐਸਆਰਏ ਨੂੰ ਪ੍ਰਫੁੱਲਤ ਕਰੇਗੀ।
qas: category: SHORT
question: ਕਿਸ ਪੁਲਿਸ ਸੁਪਰਡੈਂਟ ਜੀਟੀਐਚ ਹੈਮਿਲਟਨ ਹਾਰਡਿੰਗ ਦੇ ਸਬੂਤਾਂ ਨੇ ਅਦਾਲਤ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ  ?
answers: text: ਲਾਹੌਰ ਦੇ
category: SHORT
question: 10 ਜੁਲਾਈ 1930 ਨੂੰ, ਟ੍ਰਿਬਿalਨਲ ਨੇ ਕਿੰਨੇ ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਦੋਸ਼ ਦਬਾਉਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ?

answers: text: 15
category: SHORT
question: ਟ੍ਰਿਬਿalਨਲ ਨੇ ਕਿਸ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ ਸਾਰੇ ਸਬੂਤਾਂ ਦੇ ਅਧਾਰ ਤੇ 300 ਪੰਨਿਆਂ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਸੌਂਡਰਸ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਵਿੱਚ ਭਗਤ ਸਿੰਘ, ਸੁਖਦੇਵ ਅਤੇ ਰਾਜਗੁਰੂ ਦੀ ਸ਼ਮੂਲੀਅਤ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ?

answers: text: 7 ਅਕਤੂਬਰ 1930
category: NO
question: ਕੈਦੀਆਂ ਨੇ ਕਿਸ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ?
category: SHORT
question: ਕੌਣ ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਅਪੀਲ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਸੀ ਪਰ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸ ਉਮੀਦ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਗਿਆ ਕਿ ਅਪੀਲ ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿੱਚ ਐਚਐਸਆਰਏ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਤ ਕਰੇਗੀ?

answers: text: ਭਗਤ ਸਿੰਘ
category: SHORT
question: ਮੁਕੱਦਮਾ ਕਦੋਂ ਖਤਮ ਹੋਇਆ?

answers: text: 30 ਸਤੰਬਰ 1930
category: NO
question: ਮਦਨ ਮੋਹਨ ਮਾਲਵੀਆ ਨੇ ਅਗਲੇ ਪਟੀਸ਼ਨ ਨੂੰ ਸੁਣਵਾਈ ਲਈ ਕਿਸ ਨੂੰ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ?
context: ਹਿਮਾਲਿਆ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੋਣ ਦੇ ਕਾਰਨ ਉਤਰਾਖੰਡ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੈਲਾਨੀ ਸਥਾਨ ਹਨ। ਇਥੇ ਕਈ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਮੰਦਿਰ, ਜੰਗਲਾਤ ਭੰਡਾਰ, ਨੈਸ਼ਨਲ ਪਾਰਕ, ਹਿੱਲ ਸਟੇਸ਼ਨ ਅਤੇ ਪਹਾੜੀ ਸ਼ਿਖਰ ਹਨ ਜੋ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿਚ ਸੈਲਾਨੀਆਂ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਰਾਜ ਵਿੱਚ 44 ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸਮਾਰਕ ਹਨ। ਮਸੂਰੀ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਓਕ ਗਰੋਵਰ ਸਕੂਲ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤੀ ਸਥਾਨਾਂ ਦੀ ਆਰਜ਼ੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੀਆਂ ਦੋ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਨਦੀਆਂ ਗੰਗਾ ਅਤੇ ਯਮੁਨਾ ਉਤਰਾਖੰਡ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹਨ। ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਨੂੰ "ਦੇਵਭੂਮੀ" (ਪਰਮੇਸ਼ੁਰ ਦੀ ਧਰਤੀ) ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਰਾਜ ਵਿਚ ਕੁਝ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਅਸਥਾਨ ਹਨ, ਅਤੇ ਇੱਕ ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸਾਲਾਂ ਤਕ, ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਮੁਕਤੀ ਦੀ ਅਤੇ ਪਾਪ ਤੋਂ ਸ਼ੁੱਧ ਹੋਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਵਿਚ ਇਸ ਖੇਤਰ ਦਾ ਦੌਰਾ ਕਰਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਰਾਜ ਦੇ ਉੱਪਰੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਗੰਗੋਤਰੀ ਅਤੇ ਯਮੁਨੋਤਰੀ, ਜੋ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਗੰਗਾ ਅਤੇ ਯਮੁਨਾ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹਨ, ਬਦਰੀਨਾਥ (ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ) ਅਤੇ ਕੇਦਾਰਨਾਥ (ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ) ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਛੋਟਾ ਚਾਰ ਧਾਮ ਬਣਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨਾਂ ਤੋਂ ਇੱਕ ਹੈ। ਹਰਿਦੁਆਰ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ "ਪਰਮਾਤਮਾ ਲਈ ਦੁਆਰ", ਰਾਜ ਵਿਚ ਸਥਿਤ ਇੱਕ ਹੋਰ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਿੰਦੂ ਧਾਰਮਿਕ ਸਥਾਨ ਹੈ। ਹਰਿਦੁਆਰ ਵਿਚ ਹਰ 12 ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਕੁੰਭ ਮੇਲੇ ਦਾ ਆਯੋਜਨ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਲੱਖਾਂ ਸ਼ਰਧਾਲੂ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਾਰੇ ਹਿੱਸਿਆਂ ਤੋਂ ਹਿੱਸਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਹਰਿਦੁਆਰ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਨੂੰ ਭਾਰਤ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਯੋਗਾ ਕੇਂਦਰ ਵਜੋਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਰਾਜ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਮੰਦਰ ਹਨ, ਜੋ ਕਿ ਸਥਾਨਕ ਦੇਵਤਿਆਂ ਜਾਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਸਮਰਪਿਤ ਹਨ।
qas: category: SHORT
question: ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਹੇਮਕੁੰਟ ਸਾਹਿਬ, ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਨਾਨਕਮਾਥਾ ਸਾਹਿਬ ਅਤੇ ਗੁਰਦੁਆਰਾ ਰੀਟਾ ਸਾਹਿਬ ਨੇੜੇ ਕਿਸ ਲਈ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਹੈ ?
answers: text: ਪਹਾੜੀ
category: SHORT
question: ਮਸੂਰੀ ਦਾ ਕਿਹੜਾ ਸਕੂਲ ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਰਾਸਤ ਸਾਈਟਾਂ ਦੀ ਅਸਥਾਈ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਹੈ?
answers: text: ਓਕ ਗਰੋਵਰ ਸਕੂਲ 
category: SHORT
question:  ਉੱਤਰਾਖੰਡ ਨੂੰ ਹੋਰ ਕੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ?
answers: text: ਨੂੰ
category: SHORT
question: ਪ੍ਰਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਕਿੰਨੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਸਮਾਰਕ ਹਨ?
answers: text: 44 ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਅਤ 
category: SHORT
question: ਹਰਿਦੁਆਰ ਦਾ ਕੀ ਅਰਥ ਹੈ?
answers: text: ਪਰਮਾਤਮਾ ਲਈ ਦੁਆਰ
category: SHORT
question: ਉਤਰਾਖੰਡ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਦਾ ਨਾਂ ਕੀ ਹੈ?
answers: text: ਹਰਿਦੁਆਰ ਦੇ ਨਜ਼ਦੀਕ 
category: NO
question: ਹਿੰਦੂਆਂ ਲਈ ਕਿਹੜਾ ਤੀਰਥ ਸਥਾਨ ਹੈ ?
context: ਹਿੰਦੂ ਕੱਟੜਪੰਥੀਆਂ ਤੋਂ ਦੂਰ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਸ਼ਾਮਨਿਕ ਅਭਿਆਸ ਵੀ ਇਥੇ ਕਾਇਮ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸ਼ੰਕਰਾਚਾਰੀਆ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਅਤੇ ਮੈਦਾਨੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਤੋਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੇ ਕਾਰਨ ਗੜ੍ਹਵਾਲ ਅਤੇ ਕੁਮਾਊਂ ਵਿੱਚ ਹਿੰਦੂ ਨਿਯਮਾਂ ਦੀ ਬਹਾਲੀ ਹੋਈ। 4 ਵੀਂ ਅਤੇ 14 ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਵਿੱਚ, ਕਟਯੂਰੀਆਂ ਦੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੇ ਕੁਮਾਉ ਵਿੱਚ ਕਟਯੂਰ (ਆਧੁਨਿਕ ਦਿਨ ਬਿਜਨਾਥ) ਵਾਦੀ ਤੋਂ ਖੇਤਰ ਉੱਤੇ ਸ਼ਾਸਨ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜੈਗੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਮੰਦਰਾਂ ਨੂੰ ਕਟਯੂਰਿਸ ਨੇ ਬਣਾਇਆ ਹੈ। ਤੀਬਾਟੋ-ਬਰਮਨ ਸਮੂਹ ਦੇ ਹੋਰ ਲੋਕ, ਜੋ ਕਿ ਕਿਰਤ ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਵੀ ਉੱਤਰੀ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੈਟਲ ਹੋ ਗਏ ਹਨ, ਨਾਲੇ ਪੂਰੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਛੋਟੀਆਂ ਕਾਲੋਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ। ਉਹ ਆਧੁਨਿਕ ਭੂਤਿਆ, ਰਾਜੀ, ਬੁਕਸ ਅਤੇ ਥਾਰੂ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪੂਰਵਜ ਸਮਝਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਮੱਧ ਯੁੱਗ ਵਿਚ, ਇਹ ਇਲਾਕਾ ਪੱਛਮ ਵਿਚ ਗੜਵਾਲ ਰਾਜ ਦੇ ਅਧੀਨ ਅਤੇ ਪੂਰਬ ਵਿਚ ਕੁਮਾਊਂ ਰਾਜ ਦੇ ਅਧੀਨ ਇਕੱਤਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ ਹੀ ਇੱਥੇ ਪੇਂਟਿੰਗ ਦੇ ਨਵੇਂ ਰੂਪ (ਪਹਾੜੀ ਪੇਟਿੰਗ) ਵਿਕਸਿਤ ਹੋਈ। ਗਿਆਰ੍ਹਵੀਂ ਸਦੀ ਵਿੱਚ, ਕਾਟੂਰੀ ਰਾਜ ਨੂੰ ਖਿੰਡਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਦੇ ਬਾਅਦ ਸਾਰਾ ਗੜਵਾਲ 52 ਛੋਟੇ "ਗੜ੍ਹ" ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਾਰੇ ਗੜ੍ਹਾਂ ਵਿਚ, ਵੱਖੋ-ਵੱਖਰੇ ਰਾਜਿਆਂ ਨੇ ਰਾਜ ਕੀਤਾ, ਅਤੇ ਉਹ 'ਰਾਣਾ', 'ਰਾਏ' ਜਾਂ 'ਠਾਕੁਰ' ਵਜੋਂ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।
qas: category: SHORT
question: ਗੜ੍ਹਵਾਲ ਕਿੰਨੇ 'ਗੜ' ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ ਸੀ?
answers: text: 52
category: NO
question: ਕਨਕਪਾਲ ਨੇ ਕਿਸ ਰਾਜ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ?
category: NO
question: ਕਨਕਪਾਲ ਨੇ ਕਿਸ ਦੀ ਧੀ ਨਾਲ ਵਿਆਹ ਕਰਵਾਇਆ?
category: SHORT
question: ਜਾਗੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਮਸ਼ਹੂਰ ਮੰਦਰ ਕਿਸਨੇ ਬਣਵਾਏ ਸਨ?
answers: text: ਕਟਯੂਰਿਸ
category: NO
question: ਬੈਜਨਾਥ ਦਾ ਪੁਰਾਣਾ ਨਾਮ ਕਿ ਸੀ?
context: ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦਾ 1960853110 ਸਾਲ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਹੈ। ਭਾਰਤ (ਅਤੇ ਆਧੁਨਿਕ ਪਾਕਿਸਤਾਨੀ ਖੇਤਰ) ਕੀਤੀ ਸਿੰਧ ਘਾਟੀ ਸਭਿਅਤਾ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦੇ ਕਈ ਨਿਸ਼ਾਨ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਇਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਅਣਪਛਾਤੇ ਮਾਤਰਦਓਏ ਦੀਆਂ ਮੂਰਤੀਆਂ, ਸ਼ੋ ਪਸ਼ਪਤ ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਮੁਦਰਾ, ਲਿੰਗ, ਪਿੱਪਲ ਦੀ ਪੂਜਾ, ਆਦਿ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਹਨ। ਇਤਿਹਾਸਕਾਰਾਂ ਦੇ ਇੱਕ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਦੇ ਮੁਤਾਬਕ ਸੱਭਿਅਤਾ ਦੇ ਅੰਤ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਏਸ਼ੀਆ ਤੋਂ ਇੱਕ ਅਤੇ ਜਾਤੀ ਦਾ ਆਗਮਨ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਆਰੀਆ ਕਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਅਤੇ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਨਾਮ ਦੀ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਯੂਰਪੀ ਬੋਲੀ ਬੋਲਦੇ ਸਨ। ਇੱਕ ਹੋਰ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਮੁਤਾਬਕ ਸਿੰਧ ਘਾਟੀ ਸੱਭਿਅਤਾ ਦੇ ਲੋਕ ਆਪਣੇ ਆਪ ਆਰੀਆ ਸਨ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੂਲ-ਸਥਾਨ ਭਾਰਤ ਹੀ ਸੀ। ਉਰਯੋ ਦੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਵੈਦਿਕ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਪਹਿਲੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਮੁਤਾਬਕ ਲਗਭਗ 1700 ਈ०ਪੂ० ਵਿੱਚ ਆਰੀਆ ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ, ਕਸ਼ਮੀਰ, ਪੰਜਾਬ ਅਤੇ ਹਰਿਆਣਾ ਵਿੱਚ ਵਸ ਗਏ। ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਉਹ (ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਆਲਮ ਰਿਸ਼ੀ) ਆਪਣੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੂੰ ਖ਼ੁਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਵੈਦਿਕ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤ ਵਿੱਚ ਮੰਤਰ ਕਰਣ ਲੱਗੇ। ਪਹਿਲਾਂ ਚਾਰ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਰਿਗਵੇਦ ਪਹਿਲਾ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਪਨਿਸ਼ਦ ਵਰਗੇ ਗਰੰਥ ਆਏ। ਹਿੰਦੂ ਮਾਨਤਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵੇਦ, ਉਪਨਿਸ਼ਦ ਆਦਿ ਗਰੰਥ ਬ੍ਰਹਮ, ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਹੈ, ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਟਿਪਿਐਨ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਮਨਤਰਦਰਸ਼ਟਾ ਰਸ਼ਯੋ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਗਰੰਥਾਂ ਦਾ ਗਿਆਨ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਇਆ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਫਿਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਮੁਹੱਈਆ ਕੀਤਾ। ਬੋਧੀ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਵੱਖ ਹੋ ਜਾਣ ਦੇ ਬਾਅਦ ਵੈਦਿਕ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਕਾਫ਼ੀ ਬਦਲਾਵ ਆਇਆ। ਨਵੇਂ ਦੇਵਤਾ ਅਤੇ ਨਵੇਂ ਦਰਸ਼ਨ ਉਭਰੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਧੁਨਿਕ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦਾ ਜਨਮ ਹੋਇਆ। ਦੂਜੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਮੁਤਾਬਕ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦਾ ਮੂਲ ਹੁਣ ਤੱਕ ਸਿੰਧ ਸਰਸਵਤੀ ਪਰੰਪਰਾ (ਜੋ ਦੁਆਰਾ ਮੇਹਰਗੜ ਦੀ 1500 ਈਸਾ ਪੂਰਵ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਵਿੱਚ ਮਿਲਦਾ ਹੈ) ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਭਾਰਤੀ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਹੈ।
qas: category: SHORT
question: ਉਰਯੋ ਦੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਕਿਹੜੀ ਸੰਸਕ੍ਰਿਤੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ?


answers: text: ਵੈਦਿਕ
category: SHORT
question: ਹਿੰਦੂ ਧੱਰਮ ਦਾ ਇਤਿਹਾਸ ਕਿੰਨਾ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ?
answers: text: 1960853110
category: SHORT
question: ਮੱਧ ਏਸ਼ੀਆ ਤੋਂ ਪਹੁੰਚੀ ਜਾਤੀ ਦਾ ਕੀ ਨਾ ਸੀ ?
answers: text: ਆਰੀਆ 
category: SHORT
question: ਪਹਿਲਾ ਵੇਦ ਕਿਹੜਾ ਸੀ?
answers: text: ਰਿਗਵੇਦ
category: SHORT
question: ਆਰਿਯਨਜ਼ ਕਿਹੜੀ ਬੋਲੀ ਬੋਲਦੇ ਸਨ ?
answers: text: ਭਾਰਤੀ ਯੂਰਪੀ
category: SHORT
question: ਦੂਜੇ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕੋਣ ਮੁਤਾਬਕ ਹਿੰਦੂ ਧਰਮ ਦਾ ਮੂਲ  ਸਿੰਧ ਸਰਸਵਤੀ ਪਰੰਪਰਾ  ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿਸ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ ਹੈ?
answers: text: ਭਾਰਤੀ ਪਰੰਪਰਾ ਵਿੱਚ
category: SHORT
question: ਵੈਦਿਕ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਵੱਡੀ ਤਬਦੀਲੀ ਆਈ?
answers: text: ਬੋਧੀ ਅਤੇ ਧਰਮ ਦੇ ਵੱਖ
context: ਹੁਗਲੀ ਨਦੀ ਕੋਲਕਾਤਾ,  ਹਾਵਡ਼ਾ ਹੁੰਦੇ ਹੋਏ ਸੁੰਦਰਵਨ  ਦੇ ਭਾਰਤੀ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਸਾਗਰ ਵਲੋਂ ਸੰਗਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਪਦਮਾ ਵਿੱਚ ਬਰਹਿਮਪੁਤਰ ਵਲੋਂ ਨਿਕਲੀ ਸ਼ਾਖਾ ਨਦੀ ਜਮਨਾ ਨਦੀ ਅਤੇ ਮੇਘਨਾ ਨਦੀ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ। ਓੜਕ ਇਹ ੩੫੦ ਕਿ . ਮੀ .  ਚੌੜੇ ਸੁੰਦਰਵਨ ਡੇਲਟਾ ਵਿੱਚ ਜਾਕੇ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਖਾੜੀ ਵਿੱਚ ਸਾਗਰ-ਸੰਗਮ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਡੇਲਟਾ ਗੰਗਾ ਅਤੇ ਉਸਦੀ ਸਹਾਇਕ ਨਦੀਆਂ ਦੁਆਰਾ ਲਿਆਈ ਗਈ ਨਵੀ ਜਲੋੜ ਵਲੋਂ ੧, ੦੦੦ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਰਮਿਤ ਪੱਧਰਾ ਅਤੇ ਨਿਮਨ ਮੈਦਾਨ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਗੰਗਾ ਅਤੇ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਖਾੜੀ  ਦੇ ਸੰਗਮ ਉੱਤੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਿੰਦੂ ਤੀਰਥ ਹੈ ਜਿਨੂੰ ਗੰਗਾ-ਸਾਗਰ-ਸੰਗਮ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਸਭਤੋਂ ਬਹੁਤ ਡੇਲਟਾ  (ਸੁੰਦਰਵਨ)  ਬਹੁਤ ਸੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਵਨਸਪਤੀਯੋਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਬੰਗਾਲ ਟਾਈਗਰ ਦਾ ਨਿਵਾਸ ਸਥਾਨ ਹੈ। ਇਹ ਡੇਲਟਾ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਸਾਗਰ  ਦੇ ਵੱਲ ਵੱਧ ਰਿਹਾ ਹੈ।
qas: category: SHORT
question: ਕਿਹੜੀ ਨਦੀ ਕੋਲਕਾਤਾ, ਹਾਵੜਾ ਰਾਹੀਂ ਵਗਦੀ ਹੈ ?
answers: text: ਹੁਗਲੀ ਨਦੀ
category: NO
question: ਕੋਲਕਾਤਾ ਕਿੰਨੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਫੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ?
category: SHORT
question: ਸੁੰਦਰਵਨ ਡੈਲਟਾ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੀ ਨਦੀ ਵਗਦੀ ਹੈ ?
answers: text: ਜਮਨਾ ਨਦੀ ਅਤੇ ਮੇਘਨਾ ਨਦੀ
category: SHORT
question: ਗੰਗਾ ਅਤੇ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਖਾੜੀ ਦੇ ਸੰਗਮ 'ਤੇ ਸਥਿਤ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹਿੰਦੂ ਮੰਦਰ ਨੂੰ ਕੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ?
answers: text: ਗੰਗਾ-ਸਾਗਰ-ਸੰਗਮ 
category: SHORT
question: ਉਹ ਮਸ਼ਹੂਰ ਡੈਲਟਾ ਕਿਹੜਾ ਹੈ ਜੋ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਬਨਸਪਤੀ ਅਤੇ ਜੀਵ-ਜੰਤੂਆਂ ਦੇ ਨਾਲ-ਨਾਲ ਸ਼ੇਰ ਦਾ ਘਰ ਹੈ ?
answers: text: ਸੁੰਦਰਵਨ ਡੇਲਟਾ
context: ਹੁਣ ਉਹ ਸਮਾਂ ਆਗਿਆ ਸੀ ਜਦੋਂ ਕਵੀ ਦੀਆਂ ਧੁਨਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਾਣ ਅੰਬਰ-ਅੰਬਰ ਧੜਕਨੇ ਸਨ। ਘਟਨਾਵਾਂ ਦੇ ਸਿਲਸਿਲੇ ਵਿੱਚ ਇਹ ਮੌਕਾ-ਮੇਲ ਬਹੁਤ ਹਸੀਨ ਸੀ। ਦੂਰ ਲੰਦਨ ਵਿੱਚ ਬੈਠਾ ਰਾਥਨਸਟਾਈਨ, ਜੋ ਕਿ ਸਾਹਿਤ ਤੇ ਕਲਾ ਦਾ ਵੱਡਾ ਪਰਖੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ, ਯੂਰੋਪ ਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਅਦਬੀ ਹਲਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਡੂੰਘੀ ਜਾਣ-ਪਛਾਣ ਤੇ ਮਾਣ-ਸਨਮਾਨ ਸੀ। "ਮਾਡਰਨ ਰਿਵੀਉ" ਰਸਾਲੇ ਦੇ ਪੰਨੇ ਪਲਟ ਦਿਆਂ ਉਸਦੀ ਨਿਗਾਹ ਇੱਕ ਕਹਾਣੀ ’ਤੇ ਪਈ, ਲਿਖਣ ਵਾਲੇ ਦਾ ਨਾਂ ਉਸ ਲਈ ਅਜਨਬੀ ਸੀ ਪਰ ਉਸ ਕਹਾਣੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਕਾਫ਼ੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਜੋਰਾਸਾਂਕੂ ਖਤ ਲਿਖਿਆ ਤਾਂ ਜੋ ਲੇਖਕ ਦਾ ਹੋਰ ਕਹਾਣੀਆਂ ਬਾਰੇ ਜਾਣ ਸਕੇ। ਕੁਝ ਅਰਸਾ ਬਾਦ ਉਸਨੂੰ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦੇ ਅਨੁਵਾਦ ਦੀ ਇੱਕ ਕਾਪੀ ਮਿਲੀ, ਇਹ ਗੀਤਾਂਜਲੀ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਸ਼ਾਂਤੀ-ਨਿਕੇਤਨ ਵਿੱਚ ਟੈਗੋਰ ਦੇ ਸਹਿਯੋਗੀ ਅਜਿਤ ਚਕਰਵਰਤੀ ਨੇ ਕੀਤਾ ਸੀ, ਇਹ ਗੀਤਾਂਜਲੀ ਦਾ ਪਹਿਲਾ ਅਨੁਵਾਦ ਸੀ। ਅਨੁਵਾਦ ਦੀਆਂ ਖਾਮੀਆਂ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਵਿੱਚਲੀ ਰੂਹਾਨੀ ਸੁਰ ਨੇ ਰਾਥਨਸਟਾਈਨ ਨੂੰ ਕੀਲ ਲਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੇ ਚਿੱਠੀ ਲਿਖ ਕੇ ਟੈਗੋਰ ਨੂੰ ਲੰਦਨ ਆਉਣ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦਿਤਾ। ਇੱਤਫ਼ਾਕ ਦੀ ਗੱਲ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਟੈਗੋਰ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਇੰਗਲੈਂਡ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਨਿਕਲ ਚੁੱਕਾ ਸੀ। ਇਹ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਸੀ ਜਾਣਦਾ ਕਿ ਉਸਦਾ ਇਹ ਦੌਰਾ ਸਿਰਫ਼ ਉਸੇ ਲਈ ਹੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਸਂਸਾਰ ਸਾਹਿਤ ਦੇ ਇਤਿਹਾਸ ਲਈ ਇੱਕ ਯਾਦਗਾਰ ਬਣਨ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਟੈਗੋਰ ਜਦ ਲੰਦਨ ਰਾਥਨਸਟਾਈਨ ਦੇ ਘਰ ਪਹੁੰਚਿਆ ਤਾਂ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਕਾਪੀ ਉਸਦੇ ਹੱਥ ਫ਼ੜਾਈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਗੀਤਾਂਜਲੀ ਦੀਆਂ ਉਹ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਸਨ ਜਿਨ੍ਹਾ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕਵੀ ਨੇ ਖੁਦ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਰਾਥਨਸਟਾਈਨ ਨੂੰ ਇੰਜ ਲੱਗਾ ਕਿ ਜਿਵੇਂ ਉਹ ਕਿਸੇ ਰਹਸਮਈ ਸ਼ੈਅ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਹੋਵੇ। ਬ੍ਰੈਡਲੇ ਨੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਕਿ ਮਹਾਕਵੀ ਦੀ ਉਨ੍ਹਾ ਦੀ ਤਲਾਸ਼ ਸ਼ਾਇਦ ਪੂਰੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ। ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਖਰੜਾ ਯੀਟਸ ਦੇ ਪੜਣ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ। ਪੜਣਸਾਰ ਟੈਗੋਰ ਦੀ ਖੁਮਾਰੀ ਉਸਦੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਚੜ ਗਈ। ਲੰਦਨ ਪਹੁੰਚ ਕੇ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਵਾਰ ਫੇਰ ਉਨ੍ਹਾ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਪੜਿਆ ਤੇ ਇੱਕ-ਦੁੱਕਾ ਕੁਝ ਸੁਝਾ ਵੀ ਦਿੱਤੇ। ਪਰ ਕਵਿਤਾ ਦੇ ਮੂਲ ਪਾਠ ਨਾਲ ਕੋਈ ਛੇੜ-ਛਾੜ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਬੰਗਾਲੀ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਤੇ ਖੁਦ ਕਵੀ ਲਈ ਵੀ ਇਹ ਅਨੁਵਾਦ ਕਦੇ ਪੂਰਣ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਨੋਬਲ ਇਨਾਮ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਦ ਵੀ ਰਾਬਰਟ ਬ੍ਰਿਜ ਵਰਗੇ ਲਾਮਿਸਾਲ ਕਵੀ ਨੇ ਉਸ ਅਨੁਵਾਦ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਮਾਮੂਲੀ ਸੋਧਾਂ ਕਰਨ ਦੀ ਤਜਵੀਜ ਟੈਗੋਰ ਨੂੰ ਭੇਜੀ ਸੀ, ਜਿਸਨੂੰ ਯੀਟਸ ਦੀ ਸਿਫ਼ਾਰਸ਼ ’ਤੇ ਮੰਜ਼ੂਰ ਕਰ ਲਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ੭ ਜੁਲਾਈ ੧੯੧੨ ਦੀ ਸ਼ਾਮ ਰਾਥਨਸਟਾਈਨ ਦੇ ਘਰ ਟੈਗੋਰ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਬੁਲੰਦ ਆਵਾਜ਼ ਵਿੱਚ ਪੜ ਕੇ ਸੁਣਾਈਆਂ।
qas: category: NO
question: ਕਵੀ ਦੀ ਕਵਿਤਾ ਦਾ ਕੌਣ ਸ਼ੌਕੀਨ ਸੀ? 

category: NO
question: ਕਵੀ ਗੀਤਾਂਜਲੀ ਦੀਆਂ ਤੁਲਨਾ ਕਿਸ ਦੀਆਂ ਕਲਾਸੀਕਲ ਰਚਨਾਵਾਂ ਨਾਲ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ?

category: SHORT
question: ਗੀਤਾਂਜਲੀ ਦੀਆਂ ਕਵਿਤਾਵਾਂ ਦਾ ਅਨੁਵਾਦ ਕਿਸ ਨੇ ਕੀਤਾ?
answers: text:  ਅਜਿਤ ਚਕਰਵਰਤੀ 
category: SHORT
question: ਟੈਗੋਰ ਨੂੰ ਲੰਡਨ ਆਉਣ ਦਾ ਸੱਦਾ ਕਿਸਨੇ ਦਿੱਤਾ?
answers: text: ਰਾਥਨਸਟਾਈਨ
context: ਹੁਣ ਤੱਕ ਉਸੇ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਬੰਦ ਇੱਕ ਹੋਰ ਭੁੱਖ ਹੜਤਾਲਕਰਤਾ, ਜਤਿੰਦਰ ਨਾਥ ਦਾਸ, ਦੀ ਹਾਲਤ ਕਾਫੀ ਹੱਦ ਤੱਕ ਵਿਗੜ ਗਈ ਸੀ। ਜੇਲ੍ਹ ਕਮੇਟੀ ਨੇ ਬਿਨਾਂ ਸ਼ਰਤ ਰਿਹਾਈ ਦੀ ਸਿਫਾਰਸ਼ ਕੀਤੀ ਪਰ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸੁਝਾਅ ਨੂੰ ਠੁਕਰਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਜ਼ਮਾਨਤ 'ਤੇ ਰਿਹਾਅ ਹੋਣ ਦੀ ਪੇਸ਼ਕਸ਼ ਕੀਤੀ। 13 ਸਤੰਬਰ 1929 ਨੂੰ, 63 ਸਾਲ ਦੀ ਭੁੱਖ ਹੜਤਾਲ ਦੇ ਬਾਅਦ ਦਾਸ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਗਈ। ਦੇਸ਼ ਦੇ ਲਗਭਗ ਸਾਰੇ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦਾਸ ਦੀ ਮੌਤ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਭੇਟ ਕੀਤੀ। ਮੁਹੰਮਦ ਆਲਮ ਅਤੇ ਗੋਪੀ ਚੰਦ ਭਾਰਗਵ ਨੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਨਹਿਰੂ ਨੇ ਲਾਹੌਰ ਕੈਦੀਆਂ ਦੇ "ਅਣਮਨੁੱਖੀ ਇਲਾਜ" ਦੇ ਖਿਲਾਫ ਨਿੰਦਿਆ ਦੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸੈਂਟਰਲ ਅਸੈਂਬਲੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਫਲ ਮੁਲਤਵੀ ਮਤਾ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਖਿਰਕਾਰ ਕਾਂਗਰਸ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਮਤਾ ਪਾਸ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਦੀ ਬੇਨਤੀ ਤੇ 5 ਅਕਤੂਬਰ 1929 ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਭੁੱਖ ਹੜਤਾਲ ਖ਼ਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤੀ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਦੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਪੰਜਾਬ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਵਧ ਗਈ। ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਦਾ ਧਿਆਨ ਹੁਣ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੁਕੱਦਮੇ ਵੱਲ ਗਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰਾਊਨ ਪ੍ਰੌਸੀਕਿਊਸ਼ਨ ਟੀਮ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪਿਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸੀ. ਐਚ. ਕਰਡਨ-ਨੌਡ, ਕਲੰਦਰ ਅਲੀ ਖ਼ਾਨ, ਜੈ ਗੋਪਾਲ ਲਾਲ ਅਤੇ ਮੁਕੱਦਮਾ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੇ ਇੰਸਪੈਕਟਰ ਬਖਸ਼ੀ ਦੀਨਾ ਨਾਥ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਬਚਾਅ ਪੱਖ ਅੱਠ ਵਕੀਲਾਂ ਦਾ ਸੀ। 27 ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟੀ ਉਮਰ ਦੇ ਪ੍ਰੇਮ ਦੱਤ ਵਰਮਾ ਨੇ ਗੋਪਾਲ 'ਤੇ ਆਪਣਾ ਜੁੱਤਾ ਸੁੱਟਿਆ ਜਦੋਂ ਉਹ ਅਦਾਲਤ ਮੁੱਕਰ ਕੇ ਅਤੇ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਇਸਤਗਾਸਾ ਗਵਾਹ ਬਣਿਆ। ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ, ਮੈਜਿਸਟ੍ਰੇਟ ਨੇ ਸਾਰੇ ਮੁਲਜ਼ਮਾਂ ਨੂੰ ਹੱਥਕੜੀ ਲਗਉਣ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ। ਸਿੰਘ ਅਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨੇ ਹੱਥਕੜੀ ਲਗਵਾਉਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੇਰਹਿਮੀ ਨਾਲ ਕੁੱਟਿਆ ਗਿਆ। ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਅਦਾਲਤ ਵਿੱਚ ਹਾਜ਼ਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਇਨਕਾਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਮੈਜਿਸਟਰੇਟ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪੱਤਰ ਲਿਖਿਆ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇਨਕਾਰ ਕਰਨ ਦੇ ਕਈ ਕਾਰਨ ਦੱਸੇ। ਮੈਜਿਸਟਰੇਟ ਨੇ ਮੁਲਜ਼ਮ ਜਾਂ ਐਚਐਸਆਰਏ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਮੁਕੱਦਮਾ ਚਲਾਉਣ ਦਾ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤਾ। ਇਹਭਗਤ  ਸਿੰਘ ਲਈ ਇੱਕ ਝਟਕਾ ਸੀ ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਵਿਚਾਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸਾਰਿਤ ਕਰਨ ਲਈ ਕਿਸੇ ਫੋਰਮ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੁਕੱਦਮੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ ਸੀ।
qas: category: SHORT
question: ਦੋਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਹੱਥਕੜੀ ਲਾਉਣ ਦਾ ਆਦੇਸ਼ ਕਿਸ ਦੁਆਰਾ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ?

answers: text: ਮੈਜਿਸਟ੍ਰੇਟ 
category: SHORT
question: ਦਾਸ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਕਿਸ ਨੇ ਭੇਟ ਕੀਤੀ?
answers: text:  ਸਾਰੇ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦੀ ਨੇਤਾਵਾਂ 
category: NO
question:  1 ਮਈ, 1930 ਨੂੰ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਕਿਸਨੇ ਘੋਸ਼ਿਤ ਕੀਤੀ?
category: SHORT
question: ਭਗਤ ਸਿੰਘ ਨੇ ਆਪਣੀ ਭੁੱਖ ਹੜਤਾਲ ਕਦੋਂ ਖਤਮ ਕਰ ਦਿੱਤੀ?

answers: text: 5 ਅਕਤੂਬਰ 1929
category: NO
question: ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੀ ਪਟੀਸ਼ਨ ਦਾਇਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਜਿਸ ਨੇ ਆਰਡੀਨੈਂਸ ਨੂੰ ਇਸ ਆਧਾਰ ਤੇ ਚੁਣੌਤੀ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਅਤਿਅੰਤ ਵਾਇਰਲ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸ ਲਈ ਗੈਰਕਨੂੰਨੀ ਹੈ?
category: SHORT
question: ਮੁਹੰਮਦ ਆਲਮ ਅਤੇ ਗੋਪੀ ਚੰਦ ਭਾਰਗਵ ਨੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੇ ਪਦ ਤੋ ਅਸਤੀਫਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ?
answers: text: ਪੰਜਾਬ ਵਿਧਾਨ ਪ੍ਰੀਸ਼ਦ
context: ੧੯੪੭ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਬਾਅਦ ਵਲੋਂ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਜਿਆਦਾਤਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਸੌਹਾਰਦਪੂਰਣ ਸੰਬੰਧ ਬਣਾਇ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। ੧੯੫੦ ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ, ਇਹ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਵਲੋਂ ਅਫਰੀਕਾ ਅਤੇ ਏਸ਼ਿਆ ਵਿੱਚ ਯੂਰਪੀ ਕਲੋਨੀਆਂ ਦੀ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦਾ ਸਮਰਥਨ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਗੁਟ-ਨਿਰਲੇਪ ਅੰਦੋਲਨ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਗੂ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ। ੧੯੮੦ ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਗੁਆਂਢੀ ਦੇ ਸੱਦੇ ਉੱਤੇ ਦੋ ਦੇਸ਼ਾਂ ਸੰਖਿਪਤ ਫੌਜੀ ਹਸਤੱਕਖੇਪ ਕੀਤਾ, ਮਾਲਦੀਵ, ਸ਼੍ਰੀਲੰਕਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਰੇਸ਼ਨ ਥੋਹਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਾਂਤੀ ਫੌਜ ਭੇਜਿਆ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਭਾਰਤ ਦੇ ਗੁਆਂਢੀ ਦੇਸ਼ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ਇੱਕ ਤਨਾਵ ਸੰਬੰਧ ਪਿਆ ਰਿਹਾ, ਅਤੇ ਦੋਨਾਂ ਦੇਸ਼ ਚਾਰ ਵਾਰ ਯੁਧਦਰ (੧੯੪੭, ੧੯੬੫, ੧੯੭੧ ਅਤੇ ੧੯੯੯ ਵਿੱਚ) ਲਈ ਚਲਾ ਹੈ। ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿਵਾਦ ਇਸ ਯੁੱਧਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਸੀ, ੧੯੭੧ ਨੂੰ ਛੱਡਕੇ ਜੋ ਤਤਕਾਲੀਨ ਪੂਰਵੀ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ ਨਾਗਰਿਕ ਅਸ਼ਾਂਤਿ ਲਈ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ੧੯੬੨ ਦੇ ਭਾਰਤ - ਚੀਨ ਲੜਾਈ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਨਾਲ ੧੯੬੫ ਦੇ ਲੜਾਈ ਦੇ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਰੀਬ ਫੌਜੀ ਅਤੇ ਆਰਥਕ ਵਿਕਾਸ ਦਿੱਤੀ। ਸੋਵਿਅਤ ਸੰਘ ਦੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਾਂ, ਸੰਨ ੧੯੬੦ ਦੇ ਦਸ਼ਕ ਵਲੋਂ, ਸੋਵਿਅਤ ਸੰਘ ਭਾਰਤ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਹਥਿਆਰ ਆਪੂਰਤੀਕਰਤਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਉਭਰੀ ਸੀ। ਅੱਜ ਰੂਸ ਦੇ ਨਾਲ ਸਾਮਰਿਕ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਦੇ ਇਲਾਵਾ, ਭਾਰਤ ਫੈਲਿਆ ਇਜਰਾਇਲ ਅਤੇ ਫ਼ਰਾਂਸ ਦੇ ਨਾਲ ਰੱਖਿਆ ਸੰਬੰਧ ਰੱਖਿਆ ਹੈ। ਹਾਲ ਦੇ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਖੇਤਰੀ ਸਹਿਯੋਗ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਵਪਾਰ ਸੰਗਠਨ ਲਈ ਇੱਕ ਦੱਖਣ ਏਸ਼ੀਆਈ ਏਸੋਸਿਏਸ਼ਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਹੈ। ੧੦, ੦੦੦ ਰਾਸ਼ਟਰ ਫੌਜੀ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਕਰਮੀਆਂ ਨੂੰ ਚਾਰ ਮਹਾਂਦੀਪਾਂ ਭਰ ਵਿੱਚ ਪੈਂਤੀ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਅਭਿਆਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸੇਵਾ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਵੀ ਵੱਖਰਾ ਬਹੁਪਕਸ਼ੀਏ ਮੰਚਾਂ, ਖਾਸਕਰ ਪੂਰਵੀ ਏਸ਼ਿਆ ਸਿਖਰ ਬੈਠਕ ਅਤੇ G - ੮੫ ਬੈਠਕ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸਰਗਰਮ ਭਾਗੀਦਾਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
qas: category: SHORT
question: ਕਿਹੜਾ ਦੇਸ਼ ਐਕਟ ਈਸਟ ਪਾਲਿਸੀ ਨਾਲ ਵੀ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ?
answers: text: ਭਾਰਤ
category: SHORT
question: ਦੱਖਣੀ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਵਿਕਾਸਸ਼ੀਲ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਕਿਸ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਨੇੜਲੇ ਸਬੰਧ ਹਨ?
answers: text: ਅਫਰੀਕਾ ਅਤੇ ਏਸ਼ਿਆ
category: SHORT
question: ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਨਾਲ  ਜੰਗਾਂ ਦਾ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਕਿ ਸੀ?
answers: text: ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿਵਾਦ 
category: SHORT
question: ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਹਥਿਆਰ ਦਾ ਮੁਖ ਸਪਲਾਇਰ ਕੌਣ ਹੈ?
answers: text: ਸੋਵਿਅਤ ਸੰਘ
category: SHORT
question: ਭਾਰਤ ਨੇ ਯੁਰੋਪ ਦੀਆ ਕਿਥੇ ਦੀਆਂ ਕਾਲੋਨੀਆ ਦੀ ਅਜਾਦੀ ਲਈ ਗੁਹਾਰ ਕੀਤੀ ਸੀ?
answers: text: ਯੂਰਪੀ ਕਲੋਨੀਆਂ 
category: SHORT
question: 1960 ਤੋਂ ਬਾਦ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕਿਸ ਮੁਲਕ ਨਾਲ ਫੌਜੀ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦੇ ਸੰਬੰਧ ਸਨ?
answers: text: ਏਸ਼ੀਆਈ
category: SHORT
question: ਭਾਰਤ ਦੇ ਰੁਸ਼ ਤੋਂ ਅਲਾਵਾ ਹਥਿਆਰ ਲਈ ਕਿੰਨਾ ਮੁਲਕ ਨਾਲ ਸਮਝੌਤੇ ਹਨ?
answers: text: ਇਜਰਾਇਲ ਅਤੇ ਫ਼ਰਾਂਸ
context: ੧੯੭੪ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਆਪਣੀ ਪਹਿਲੀ ਪਰਮਾਣੁ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ੧੯੯੮ ਵਿੱਚ ਭੂਮੀਗਤ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਕੀਤਾ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੋਲ ਹੁਣ ਤਰ੍ਹਾਂ - ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪਰਮਾਣੁ ਹਥਿਆਰਾਂ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਹੁਣੇ ਰੂਸ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ ਪੰਜਵੀਂ ਪੀੜ ਦੇ ਜਹਾਜ਼ ਬਣਾ ਰਹੇ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਦਾ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰੇ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਯੂਰੋਪੀ ਸੰਘ ਦੇ ਨਾਲ ਆਰਥਕ, ਸਾਮਰਿਕ ਅਤੇ ਫੌਜੀ ਸਹਿਯੋਗ ਵੱਧ ਗਿਆ ਹੈ। ੨੦੦੮ ਵਿੱਚ, ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਵਿੱਚ ਗ਼ੈਰ ਫ਼ੌਜੀ ਪਰਮਾਣੁ ਸਮੱਝੌਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਭਾਰਤ ਦੇ ਕੋਲ ਪਰਮਾਣੁ ਹਥਿਆਰ ਸੀ ਅਤੇ ਪਰਮਾਣੁ ਅਪ੍ਰਸਾਰ ਸੁਲਾਹ (ਏਨਪੀਟੀ) ਦੇ ਪੱਖ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਸੀ ਇਹ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਪਰਮਾਣੁ ਊਰਜਾ ਏਜੰਸੀ ਅਤੇ ਨਿਊਕਲਿਅਰ ਸਪਲਾਇਰਸ ਗਰੁਪ (ਏਨਏਸਜੀ) ਵਲੋਂ ਛੁੱਟ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੈ, ਭਾਰਤ ਦੀ ਪਰਮਾਣੁ ਤਕਨੀਕੀ ਅਤੇ ਵਣਜ ਉੱਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਰੋਕ ਖ਼ਤਮ . ਭਾਰਤ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਛੇਵਾਂ ਅਸਲੀ ਪਰਮਾਣੁ ਹਥਿਆਰ ਰਾਸ਼ਟਰਤ ਬੰਨ ਗਿਆ ਹੈ। ਏਨਏਸਜੀ ਛੁੱਟ ਦੇ ਬਾਅਦ ਭਾਰਤ ਵੀ ਰੂਸ, ਫ਼ਰਾਂਸ, ਯੂਨਾਇਟੇਡ ਕਿੰਗਡਮ, ਅਤੇ ਕਨਾਡਾ ਸਹਿਤ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਗ਼ੈਰ ਫ਼ੌਜੀ ਪਰਮਾਣੁ ਊਰਜਾ ਸਹਿਯੋਗ ਸਮੱਝੌਤੇ ਉੱਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਕਰਣ ਵਿੱਚ ਸਮਰੱਥਾਵਾਨ ਹੈ। ਲਗਭਗ ੧ . ੩ ਮਿਲਿਅਨ ਸਰਗਰਮ ਸੈਨਿਕਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਤੀਜਾ ਸਭ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਦੀ ਸ਼ਸਤਰਬੰਦ ਫੌਜ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਭਾਰਤੀ ਫੌਜ, ਨੌਸੇਨਾ, ਹਵਾ ਫੌਜ, ਅਤੇ ਅਰੱਧਸੈਨਿਕ ਜੋਰ, ਤਟਰਕਸ਼ਕ, ਅਤੇ ਸਾਮਰਿਕ ਜਿਵੇਂ ਸਹਾਇਕ ਜੋਰ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਭਾਰਤੀ ਸ਼ਸਤਰਬੰਦ ਬਲਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋੱਚ ਕਮਾਂਡਰ ਹੈ। ਸਾਲ ੨੦੧੧ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਰੱਖਿਆ ਬਜਟ ੩੬ . ੦੩ ਅਰਬ ਅਮਰਿਕੀ ਡਾਲਰ ਰਿਹਾ (ਜਾਂ ਸਕਲ ਘਰੇਲੂ ਉਤਪਾਦ ਦਾ ੧ . ੮੩ %)।
qas: category: NO
question: 2008 ਦੀ ਸਿਪਰੀ ਦੀ ਇੱਕ ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, ਖਰੀਦ ਸ਼ਕਤੀ ਦੇ ਲਿਹਾਜ਼ ਨਾਲ ਭਾਰਤ ਦਾ ਫੌਜੀ ਖਰਚ ਕਿੰਨੇ ਅਰਬ ਡਾਲਰ ਸੀ?

category: SHORT
question: ਭਾਰਤ ਨੇ ਆਪਣਾ ਪਹਿਲਾ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਹਥਿਆਰ ਪ੍ਰੀਖਣ ਕਦੋਂ ਕੀਤਾ?

answers: text: ੧੯੭੪
category: SHORT
question: ਭਾਰਤੀ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਬਲਾਂ ਦਾ ਸੁਪਰੀਮ ਕਮਾਂਡਰ ਕੌਣ ਹੈ?

answers: text: ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ
category: SHORT
question: ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਨੇ ਸਿਵਲ ਪ੍ਰਮਾਣੂ ਸਮਝੌਤੇ 'ਤੇ ਕਦੋਂ ਹਸਤਾਖਰ ਕੀਤੇ?

answers: text: ੨੦੦੮
category: SHORT
question: ਕਿਹੜੀ ਫੌਜ ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਤੀਜੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਫੌਜ ਹੈ?

answers: text: ਭਾਰਤੀ
category: SHORT
question: ਭਾਰਤ ਇਸ ਵੇਲੇ ਰੂਸ ਨਾਲ ਕਿਸ ਪੀੜ੍ਹੀ ਦੇ ਜੰਗੀ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਦਾ ਨਿਰਮਾਣ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ?

answers: text: ਪੰਜਵੀਂ
category: SHORT
question: ਭਾਰਤੀ ਰੱਖਿਆ ਮੰਤਰਾਲੇ 2011 ਦਾ ਸਾਲਾਨਾ ਰੱਖਿਆ ਬਜਟ ਕਿੰਨੇ ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਦਾ ਸੀ?

answers: text: ੩੬ . ੦੩ ਅਰਬ