context: 1948 ਦੇ ਆਖਰੀ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਦੇ ਅਧੀਨ ਇੱਕ ਸੀਜ਼ਫ਼ਾਇਰ 'ਤੇ ਹਸਤਾਖਰ ਹੋਏ। ਭਾਵੇਂ ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵੱਲੋਂ ਰੈਫ਼ਰੈਂਡਮ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਮੰਨਿਆ ਨਾ ਗਿਆ, ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿਚਕਾਰ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਤਰੇੜਾਂ ਆ ਗਈਆਂ, ਅਤੇ ਇਸ ਪਿੱਛੋਂ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੇ ਲਈ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਵਿੱਚ ਦੋ ਮੁੱਖ ਜੰਗਾਂ 1965 ਅਤੇ 1971 ਵਿੱਚ ਲੜੀਆਂ ਗਈਆਂ। ਭਾਰਤ ਕੋਲ ਪਿਛਲੇ ਰਾਜਸ਼ਾਹੀ ਰਾਜ ਦਾ ਲਗਭਗ ਅੱਧਾ ਹਿੱਸਾ ਆਪਣੇ ਕਾਬੂ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਕੋਲ ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ ਹਿੱਸਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉੱਤਰੀ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਆਜ਼ਾਦ ਕਸ਼ਮੀਰ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਐਨਸਾਈਕਲੋਪੀਡੀਆ ਬ੍ਰੀਟੈਨਿਕਾ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, "ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਕਸ਼ਮੀਰ ਵਿੱਚ 1947 ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਾਫ਼ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਵਧੇਰੇ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਆਰਥਿਕ, ਸੱਭਿਆਚਾਰਕ ਅਤੇ ਅਤੇ ਭੂਗੋਲਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਪੰਜਾਬ ਦੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਖੇਤਰਾਂ (ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਵਿੱਚ) ਦੇ ਨੇੜੇ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਦਰਸਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਵਿਕਾਸ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਵੰਡ ਦੇ ਦੌਰਾਨ ਅਤੇ ਪਿੱਛੋਂ ਖੇਤਰ ਦੀ ਵੰਡ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਿਕਲਿਆ। ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਕੋਲ ਉਹ ਖੇੇਤਰ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਮੁੱਖ ਤੌਰ 'ਤੇ ਮੁਸਲਮਾਨ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਵਾਲਾ ਖੇਤਰ ਹੈ, ਇਸਦੀ ਵਸੋਂ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਹੈ, ਇਹ ਆਮ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਤੋਂ ਬਹੁਤ ਦੂਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬਹੁਤ ਪੱਛੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਮਸਲਮਾਨ ਸਮੂਹ ਜੋ ਕਿ ਕਸ਼ਮੀਰ ਘਾਟੀ ਦੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚੋਂ ਅੱਧੀ ਤੋਂ ਵਧੇਰੇ ਆਬਾਦੀ ਇਸ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵਾਲੇ ਖੇਤਰ ਅਧੀਨ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਦੇ ਪਿਛਲਾ ਬਾਹਰ ਜਾਣ ਵਾਲਾ ਜਿਹਲਮ ਘਾਟੀ ਵਾਲਾ ਰਸਤਾ ਬੰਦ ਕੀਤਾ ਜਾ ਚੁੱਕਾ ਹੈ। "ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਸਾਬਕਾ ਰਿਆਸਤ ਦਾ ਪੂਰਬੀ ਖੇਤਰ ਸਰਹੱਦ ਵਿਵਾਦ ਵਿੱਚ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਜੋ ਕਿ 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਖੀਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਜਾਰੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਕਸ਼ਮੀਰ ਦੀ ਉੱਤਰੀ ਸੀਮਾ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਬਰਤਾਨੀਆ, ਅਫ਼ਗ਼ਾਨਿਸਤਾਨ ਅਤੇ ਰੂਸ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕੁਝ ਸਮਝੌਤਿਆਂ 'ਤੇ ਹਸਤਾਖ਼ਰ ਵੀ ਹੋਏ ਸਨ, ਪਰ ਚੀਨ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਨਾ ਮੰਨਿਆ ਅਤੇ ਚੀਨ ਦੀ ਸਰਕਾਰੀ ਸਥਿਤੀ 1949 ਦੇ ਕਮਿਊਨਿਸਟ ਵਿਦਰੋਹ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਬਿਲਕੁਲ ਨਹੀਂ ਬਦਲੀ ਹੈ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਪੀਪਲਜ਼ ਰਿਪਬਲਿਕ ਔਫ਼ ਚਾਈਨਾ ਦੀ ਨੀਂਹ ਰੱਖੀ ਗਈ ਸੀ। 1950 ਦੇ ਦਹਾਕੇ ਦੇ ਅੱਧ ਵਿੱਚ ਚੀਨੀ ਫ਼ੌਜ ਲੱਦਾਖ ਦੇ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਦਾਖਲ ਹੋਈ ਸੀ। "1956-57 ਤੱਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਕਸਾਈ ਚਿਨ ਖੇਤਰ ਦੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਮਿਲਟਰੀ ਸ਼ੜਕ ਬਣਾਉਣ ਦਾ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਕਰ ਲਿਆ ਸੀ ਤਾਂ ਕਿ ਸ਼ਿਨਜਿਆਂਗ ਅਤੇ ਪੱਛਮੀ ਤਿੱਬਤ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਸੰਚਾਰ ਮਾਧਿਅਮ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾ ਸਕੇ। ਭਾਰਤ ਨੂੰ ਇਸ ਸੜਕ ਬਾਰੇ ਮਗਰੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਦੋਵਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਸੀਮਾ ਨੂੰ ਵਿਵਾਦ ਛਿੜ ਗਿਆ ਜਿਸਦਾ ਨਤੀਜਾ ਅਕਤੂਬਰ 1962 ਦੀ ਭਾਰਤ-ਚੀਨ ਜੰਗ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਿਕਲਿਆ। "ਇਹ ਖੇਤਰ ਹੁਣ ਤਿੰਨ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ: ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਖੇਤਰ ਦੇ ਉੱਤਰੀ-ਪੱਛਮੀ ਹਿੱਸੇ (ਉੱਤਰੀ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ) 'ਤੇ ਕਾਬਜ਼ ਹੈ, ਭਾਰਤ ਕੇਂਦਰੀ ਅਤੇ ਦੱਖਣੀ ਹਿੱਸੇ (ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ) ਅਤੇ ਲੱਦਾਖ ਉੱਪਰ ਕਾਬਜ਼ ਹੈ, ਅਤੇ ਚੀਨ ਉੱਤਰ-ਪੂਰਬੀ ਹਿੱਸੇ (ਅਕਸਾਈ ਚਿਨ ਅਤੇ ਟਰਾਂਸ-ਕਾਰਾਕੋਰਮ ਇਲਾਕਾ) 'ਤੇ ਕਾਬਜ਼ ਹੈ। ਸਿਆਚਿਨ ਗਲੇਸ਼ੀਅਰ ਖੇਤਰ ਦੇ ਬਹੁਤੇ ਹਿੱਸੇ 'ਤੇ ਭਾਰਤ ਦਾ ਰਾਜ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸਾਲਤੋਰੋ ਪਰਬਤ ਲਾਂਘੇ, ਜਦਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਹੇਠਲੇ ਇਲਾਕੇ ਜਿਹੜੇ ਕਿ ਸਾਲਤੋਰੋ ਪਰਬਤ ਦੇ ਦੱਖਣ-ਪੱਛਮ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਉੱਪਰ ਰਾਜ ਹੈ।
qas: category: SHORT
question:  ਹਾਲਾਂਕਿ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਵੱਲੋਂ  ਕਿਸ ਦੀ ਮੰਗ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਸਵੀਕਾਰ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਸੀ ? 
answers: text: ਰੈਫ਼ਰੈਂਡਮ
category: SHORT
question: ਜਦੋਂ ਕਿ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਉੱਤਰੀ ਖੇਤਰ ਅਤੇ ਆਜ਼ਾਦ ਕਸ਼ਮੀਰ ਸਮੇਤ ਇਸ ਦੇ ਕਿੰਨੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਦਾ ਹੈ  ? 
answers: text: ਇੱਕ ਤਿਹਾਈ
category: SHORT
question: 1948 ਦੇ ਅੰਤ ਵਿੱਚ, ਕਿਸ ਦੀ ਸਰਪ੍ਰਸਤੀ ਹੇਠ ਜੰਗਬੰਦੀ 'ਤੇ ਦਸਤਖਤ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ ? 
answers: text: ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ
category: SHORT
question: ਕਸ਼ਮੀਰ ਲਈ ਦੋ ਵੱਡੀਆਂ ਜੰਗਾਂ ਕੱਦੋ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਰਮਿਆਨ ਲੜੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ ? 
answers: text: 1965 ਅਤੇ 1971
category: SHORT
question: ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਕਿਸ ਦੇ ਸ਼ਾਸਨ ਅਧੀਨ ਹੈ?
answers: text: ਭਾਰਤ
category: SHORT
question: ਪਰ ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਰਮਿਆਨ ਸਬੰਧ ਕਿੱਵੇ ਸਨ ? 
answers: text: ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਤਰੇੜਾਂ
category: NO
question: ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਕਿੰਨੇ ਵਿਵਾਦਿਤ ਖੇਤਰ ਤੇ ਹੋਇਆ ਹੈ ?
category: SHORT
question: ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਚੀਨ ਵਿਚਕਾਰ ਸਰਹੱਦੀ ਵਿਵਾਦ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਕੀ ਹੋਇਆ ?
answers: text:  ਜੰਗ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ
category: SHORT
question: ਕਸ਼ਮੀਰ ਦਾ ਸਰਹੱਦੀ ਵਿਵਾਦ ਕਦੋਂ ਤੋਂ ਜਾਰੀ ਹੈ?
answers: text: 19ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਅਖੀਰ ਤੋਂ 
category: NO
question: ਜੰਗ ਬੰਦੀ ਉੱਤੇ ਹਸਤਾਖ਼ਰ ਕਦੋਂ ਕੀਤੇ ਗਏ ਸਨ?
category: SHORT
question: ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜੀ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਹੈ?
answers: text: ਮੁਸਲਮਾਨ
category: SHORT
question: ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਕਿੱਥੇ ਸਥਿਤ ਹੈ?
answers: text: ਘਾਟੀ ਦੇ ਵਿੱਚ
category: SHORT
question: ਜੰਮੂ ਅਤੇ ਕਸ਼ਮੀਰ ਤੇ ਕਿਸ ਦਾ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਹੈ ?
answers: text:  ਭਾਰਤੀ
category: SHORT
question: ਭਾਰਤ ਅਤੇ ਪਾਕਿਸਤਾਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਕਸ਼ਮੀਰ ਲਈ ਦੋ ਵੱਡੀਆਂ ਜੰਗਾਂ ਕਦੋਂ ਲੜੀਆਂ ਗਈਆਂ ਸਨ?

answers: text: 1965 ਅਤੇ 1971 ਵਿੱਚ