ai4bharat/IndicQA huggingface dataset:
context: सगळ्यात लहान नाणे म्हणजे १ पै, ३ पै चा १ पैसा, ६ पैसे मिळून १ आणा, १६ आण्यांचा १ रुपया, १५ रुपये म्हणजे १ मोहर (सोन्याचे नाणे) असे प्रमाण ठरविले गेले. त्यावर एका बाजूला राजा/राणीच्या भावमुद्रा (छाप = Obverse side) तर दुसऱ्या बाजूस (काटा = Reverse side) ईस्ट इंडिया कंपनी, नाण्याची किंमत वगैरे माहिती लिहिली जात असे. ब्रिटीश कालीन भारतीय नाणी दोन मुख्य प्रकारात मोडतात. पहिला काळ सन १८३३ पासून १८५७ पर्यंतचा. या काळातील नाण्यांवर ईस्ट इंडिया कंपनीचे नाव दिसून येते, तर दुसरा काळ सन १८५७ पासून १९४७ पर्यंतचा. १८५७ साली झालेल्या राष्ट्रीय उठावानंतर कंपनी सरकारचे अधिकार कमी करण्यात आले आणि राज्य सत्ता थेट ब्रिटिश राजघराण्याकडे गेली. त्यामुळे नवीन नाण्यांवरील ईस्ट इंडिया कंपनीचे नाव लुप्त झाले. तर व्हिक्टोरियाची नाणी व्हिक्टोरिया राणी (क्वीन) आणि व्हिक्टोरिया सम्राज्ञी (एम्प्रेस) अशा दोन मुख्य प्रकारांत निघाली. भारताच्या स्वातंत्र्य मिळण्याचे निश्चित झाल्यावर नाण्यांमध्ये थोडा बदल करण्यात आला. एकीकडे सहावे जॉर्ज यांची भावमुद्रा तशीच ठेवण्यात आली तर दुसऱ्या बाजूस भारताचे प्रतीक म्हणून सिंहाचे चित्र आले. स्वातंत्र्य मिळाल्यानंतर १९५० पर्यंत ही नाणी सुरू रहिली. १९५० साली मात्र पूर्णपणे भारतीय नाणी तयार करण्यात आली. ही नवी नाणी चांदीची नव्हती पण त्यांचे रुपया हे नाव मात्र स्वीकारण्यात आले. ब्रिटिश राजे-राण्यांचे चित्र काढून टाकण्यात आले. आता त्याऐवजी चारही दिशांकडे पाहणारे चार सिंहाचे मानचित्र आले.
qas: category: SHORT
question: कोणती नाणी दोन मुख्य प्रकारात मोडतात?
answers: text: ब्रिटीश कालीन भारतीय
category: SHORT
question: व्हिक्टोरियाची नाणी कोणत्या दोन मुख्य प्रकारात होती?
answers: text:  (क्वीन) आणि व्हिक्टोरिया सम्राज्ञी (एम्प्रेस)
category: NO
question: मुख्य गोष्ट म्हणजे कशावर फरक नाही?
category: NO
question: कोणत्या वर्षानंतर १०० पैसे प्रति रुपयाच्या गुणोत्तरामध्ये आणखी एक बदल करण्यात आला?
category: SHORT
question: हे नवीन नाणे कशाचे बनलेले नव्हते पण त्याचे रुपयाचे नाव स्वीकारले गेले?
answers: text: चांदीची
category: NO
question: कोणाचे पोर्ट्रेट काढले गेले?
category: SHORT
question: राज्य सत्ता थेट ब्रिटिश राजघराण्याकडे गेल्यामुळे नवीन नाण्यांवर कोणत्या कंपनीचे नाव लुप्त झाले?
answers: text: ईस्ट इंडिया कंपनीचे
context: सध्याच्या काळात, सहारनपूर जिल्ह्यातील फैजाबाद गावाजवळील मैदानावर येताच, ती उत्तर प्रदेशातील सहारनपूर आणि मुझफ्फरनगर जिल्ह्यांहून अंबाला व करनाल जिल्ह्यांना वेगळे करते. या भूभागात मस्कारा, काठ, हिंडन आणि साबी या नद्या आहेत, ज्यामुळे तिचा आकार मोठ्या प्रमाणात वाढतो. पूर्व यमुना कालवा आणि पश्चिम कालवा शेतात प्रवेश होताच त्यातून काढला जातो. या दोन्ही कालवे यमुनेतून पाणी घेतात आणि पृथ्वीला शेकडो मैलांमध्ये समृद्ध करते. यमुना नदीच्या  दोन्ही बाजूंनी या प्रदेशाला पंजाब आणि उत्तर प्रदेशातील बरीच लहान आणि मोठी शहरे आहेत, परंतु त्याच्या उजव्या काठावर वसलेले सर्वात जुने आणि पहिले शहर म्हणजे दिल्ली, जे बर्‍याच काळापासून भारताची राजधानी आहे. दिल्लीच्या कोट्यवधी लोकसंख्येच्या गरजा भागवणारे आणि तेथील बर्‍याच घाण वाहून, हे ओखला नावाच्या ठिकाणी पोहोचते.
qas: category: NO
question: ते दिल्लीहून कोठे वाहते?
category: SHORT
question: शेतात शिरल्यावर ते कोणत्या कालव्यांमधून बाहेर काढले जाते?
answers: text: .पूर्व यमुना कालवा आणि पश्चिम कालवा
category: NO
question: त्यावर काय बांधले आहे ज्याने नदीचा प्रवाह पूर्णपणे नियंत्रित केला आहे?
category: SHORT
question: हे दोन्ही कालवे कोठून पाणी घेतात आणि पृथ्वीला शेकडो मैलांमध्ये समृद्ध करतात?
answers: text: यमुनेतून
context: सरकार आणि कायद्याचे अधिकारी. " मोदी सरकारने २ major मोठ्या शहरांमध्ये कर्फ्यू लावला, शूट-अट-व्हिजन ऑर्डर जारी केले आणि सैन्याला रस्त्यावर गस्त घालण्याची मागणी केली, परंतु हिंसाचार वाढण्यापासून रोखण्यात ते अक्षम झाले. त्यावेळी अशा प्रकारच्या कारवाई बेकायदेशीर असूनही भाजपच्या प्रदेश इकाईच्या अध्यक्षांनी बंदला पाठिंबा दर्शविला. राज्य अधिका नी नंतर दंगलीग्रस्तांना निर्वासित छावण्या सोडण्यापासून रोखले आणि तिथे राहणा च्या गरजा भागविण्यास शिबिर अनेकदा असमर्थ ठरले. दंगलीतील मुस्लिम बळी पडलेल्यांना आणखी भेदभाव करण्यात आला होता जेव्हा राज्य सरकारने जाहीर केले की मुस्लिम पीडितांना देण्यात येणा नुकसान भरपाईंपैकी निम्मे नुकसानभरपाई हिंदूंना देण्यात येतील परंतु हा मुद्दा न्यायालयात नेल्यानंतर नंतर हा निर्णय उलटविण्यात आला. दंगलीच्या वेळी पोलिस अधिकारी बहुधा त्यांना सक्षम असलेल्या परिस्थितीत हस्तक्षेप करत नव्हते. २००२ च्या कार्यक्रमांमध्ये मोदींच्या वैयक्तिक सहभागाची चर्चा सुरूच आहे. दंगल सुरू असताना मोदी म्हणाले की, "जे काही घडत आहे ते म्हणजे कृती आणि प्रतिक्रियेची साखळी. " नंतर २००२ मध्ये मोदींनी माध्यमांना ज्या पद्धतीने हाताळले त्या प्रसंगाविषयी त्यांची एकच खंत असल्याचे त्यांनी सांगितले. मार्च 2008 मध्ये सुप्रीम कोर्टाने 2002 मधील दंगलींशी संबंधित अनेक गुन्हे पुन्हा उघडले, ज्यात गुलबर्ग सोसायटी हत्याकांड होता, आणि या प्रकरणात लक्ष घालण्यासाठी विशेष तपास पथक (एसआयटी) ची स्थापना केली. झलिया जाफरी (गुलबर्ग सोसायटी हत्याकांडात ठार झालेल्या एहसान जाफरी यांची विधवा) यांनी दिलेल्या याचिकेला उत्तर म्हणून, एप्रिल 2000 in मध्ये कोर्टाने एसआयटीला मोदींच्या हत्येतील गुंतागुंत प्रकरणाची चौकशी करण्यास सांगितले. मार्च २०१० मध्ये एसआयटीने मोदींवर विचारपूस केली; मे महिन्यात, हा खटला त्याच्याविरुद्ध पुरावा नसलेला अहवाल न्यायालयात सादर केला. जुलै २०११ मध्ये कोर्टाने नियुक्त केलेले अ‍ॅमिकस कुरिया राजू रामचंद्रन यांनी आपला अंतिम अहवाल न्यायालयात सादर केला. एसआयटीच्या पदाच्या विरोधात ते म्हणाले की, उपलब्ध पुराव्यांच्या आधारे मोदींवर खटला चालविला जाऊ शकतो. सर्वोच्च न्यायालयाने हे प्रकरण दंडाधिका च्या कोर्टात दिले.
qas: category: YES
question: मोदी सरकारने किती शहरांमध्ये कर्फ्यू लावला?
answers: text: २ 
category: NO
question: याचिका कोणी दाखल केली?
category: YES
question: दंगलीच्या वेळी त्यांना शक्य होईल अशा परिस्थितीत कोण हस्तक्षेप करत नसत?
answers: text: पोलिस अधिकारी
category: YES
question: एसआयटीने रामचंद्रन यांच्या अहवालाची तपासणी केली आणि आपला अंतिम अहवाल कोणत्या वर्षी सादर केला की केस बंद करायची?
answers: text: जुलै २०११
category: YES
question: कोणत्या वर्षाच्या कार्यक्रमांमध्ये मोदींचा वैयक्तिक सहभाग हा खूप चर्चेचा विषय राहिला?
answers: text: २००२
context: सर्व गाड्या दक्षिण कोरियन कंपनी रोटेम (आरओटीईएम) ने बनविल्या आहेत. दिल्लीच्या परिवहन यंत्रणेत मेट्रो रेल्वे हा एक महत्त्वाचा दुवा आहे. पूर्वी वाहतुकीचा सर्वाधिक बोजा रस्त्यावर होता. सुरुवातीच्या टप्प्यात बहुतेक दिल्लीला जोडणार्‍या सहा मार्गांवर धावण्याचे नियोजन आहे. त्याचा पहिला टप्पा 2006 मध्ये पूर्ण झाला आहे. दुसर्‍या टप्प्यात, दिल्लीला मेहरौली, बदरपुर सीमा, आनंद विहार, जहांगीरपुरी, मुंडका आणि इंदिरा गांधी आंतरराष्ट्रीय विमानतळ किंवा दिल्ली ते नोएडा, गुडगाव आणि वैशाली अशी जोडणारी मेट्रो. प्रकल्पाच्या तिसर्‍या टप्प्यात, गाझियाबाद, फरीदाबाद इत्यादी राष्ट्रीय राजधानी क्षेत्रांची शहरे समाविष्ट करण्याची योजना आहे. या रेल्वे यंत्रणेच्या फेज १ मधील मार्गाची एकूण लांबी सुमारे ६५.११ किमी आहे, त्यापैकी १३ किमी भूमिगत आणि ५२ कि. मी. उन्नत मार्ग आहे. दुसर्‍या टप्प्यातील संपूर्ण मार्गाची लांबी १२८ कि. मी. असेल आणि त्यामध्ये सध्या ७९ स्थानके तयार आहेत, २०१० पर्यंत हा टप्पा पूर्ण करण्याचे लक्ष्य आहे. तिसरा टप्पा (११२ किमी) आणि चौथा (१०८.५ किमी) लांबीचे बांधकाम प्रस्तावित आहे, जे अनुक्रमे २०१५ आणि २०२० पर्यंत पूर्ण करण्याचे नियोजन आहे. या चार टप्प्यांचे बांधकाम पूर्ण झाल्यानंतर दिल्ली मेट्रो मार्गाची एकूण लांबी ४१३.८ किमी असेल, जे लंडन मेट्रो रेल्वे (४०८ किमी) पेक्षा आणखी मोठी असेल. दिल्लीच्या २०२१ च्या मास्टर प्लॅननुसार मेट्रो रेल्वे नंतर दिल्लीच्या उपनगरापर्यंत नेण्याचीही योजना आहे. दिल्ली हे भारतीय रेल्वेच्या नकाशाचे एक प्रमुख जंक्शन आहे. हे उत्तर रेल्वेचे मुख्यालय देखील आहे. चार मुख्य रेल्वे स्थानके आहेतः नवी दिल्ली रेल्वे स्टेशन, दिल्ली जंक्शन, सराय रोहिल्ला आणि हजरत निजामुद्दीन रेल्वे स्टेशन. दिल्ली इतर सर्व प्रमुख शहरे आणि महानगरांशी अनेक महामार्ग आणि द्रुतगती मार्गाने (द्रुत मार्ग) द्वारे जोडली गेली आहे. यात सध्या तीन एक्स्प्रेसवे आहेत आणि तीन निर्माणाधीन आहेत, जे ते संपन्न आणि व्यावसायिक उपनगराशी जोडतील. दिल्ली गुडगाव एक्सप्रेस वे दिल्लीला गुडगाव आणि आंतरराष्ट्रीय विमानतळाशी जोडते. डीएनडी फ्लायवे आणि नोएडा-ग्रेटर नोएडा एक्सप्रेस वे दिल्लीला दोन मुख्य उपनगरे जोडतात. ग्रेटर नोएडा येथे स्वतंत्र आंतरराष्ट्रीय विमानतळ आणि नोएडामध्ये इंडियन ग्रॅंड प्रिक्सचे नियोजन आहे. इंदिरा गांधी आंतरराष्ट्रीय विमानतळ दिल्लीच्या नैऋत्य कोनात वसलेले आहे आणि ते अंतर्गत आणि आंतरराष्ट्रीय हवाई प्रवाश्यांसाठी शहराचा मुख्य प्रवेशद्वार आहे. २००६-०७ मध्ये विमानतळावर २३ दशलक्ष प्रवाश्यांची नोंद होती.
qas: category: SHORT
question: कोणते शहर इतर सर्व प्रमुख शहरे आणि शहरांशी अनेक महामार्ग आणि एक्सप्रेस वे द्वारे चांगले जोडलेले आहे?
answers: text: दिल्लीच्या
category: NO
question: सफदरजंग विमानतळ कशासाठी वापरला जातो?
category: SHORT
question: भारतातील दिल्ली शहराची सेवा करणारी वेगवान वाहतूक व्यवस्था कोणती आहे?
answers: text: मेट्रो रेल्वे 
category: SHORT
question: कोणता एक्सप्रेस वे दिल्लीला गुडगाव आणि आंतरराष्ट्रीय विमानतळाशी जोडतो?
answers: text: दिल्ली गुडगाव एक्सप्रेस वे 
category: NO
question: सफदरजंग विमानतळ कशासाठी वापरला जातो?
category: SHORT
question: त्याचा पहिला टप्पा कोणत्या वर्षी पूर्ण झाला?
answers: text: 2006
category: SHORT
question: सगळ्या गाड्या कोणी बनवल्या आहेत?
answers: text: दक्षिण कोरियन कंपनी रोटेम
context: सर्व प्रकारच्या डाळी, कांदे, बटाटे, टॉमेटो, मिरची, लसूण व आले हे पदार्थ मराठी जेवणात सर्रास वापरले जातात. सामिष अन्न अनेक जणांना आवडते. मराठी स्त्रियांचा पारंपरिक वेष नऊवारी साडी तर पुरुषांचा धोतर/पायजमा आणि सदरा असा आहे. परंतु शहरी भागात आधुनिक पेहराव केले जातात. त्याचबरोबर महाराष्ट्रातील खास महाराष्ट्राच्या राजधानीतील मुंबईमधील एक महत्त्वाची जात म्हणजे " कोळी  ". ह्या मुंबईला संपूर्ण समुद्र किनारा लाभल्याने येथील समुद्र किनाऱ्यावर आद्य  अवलंबून असणारा कोळी समाज हा मूळ मुंबईचाच आहे, असे म्हणण्यात काहीही वावगे ठरणार नाही. मुळात मुंबई हे बेटच सात भूभागांनी एकत्र बनण्यात आले आहे. ते म्हणजे कुलाबा, जुने स्त्रीचे बेट ( लहान कुलाबा ), माहीम, माझगाव, परळ, वरळी आणि मलबार हिल ह्या कोळीवाड्यांमुळे बनली आहे. ह्या कोळी लोकांत फार जातीचे लोक असून त्यांच्यात स्त्रिया लुगडे (चोळी-पातळ-फडकी) आणि पुरुष रुमाल आणि कान टोपेरा आणि शर्ट असे असते. कोळी नृत्य हे महाराष्ट्रातील लावणी नृत्यानंतर प्रसिद्ध आहे. भारताच्या इतर प्रांतांप्रमाणेच क्रिकेट हा खेळ येथेही लोकप्रिय आहे. कबड्डीसुद्धा खेळली जाते. लहान मुलांत विटी-दांडू, पकडा-पकडी हे खेळ लोकप्रिय आहेत. दिवाळी, रंगपंचमी, गोकुळाष्टमी व गणेशोत्सव, होळी हे महाराष्ट्राचे मुख्य उत्सव आहेत. यांपैकी गणेशोत्सव सर्वांत मोठा व लोकप्रिय सण आहे जो आता देशभर साजरा केला जातो. दहा दिवस साजरा होणारा हा सण बुद्धी व विद्येचे दैवत असणाऱ्या गणपतीचा आहे.
qas: category: SHORT
question: सर्व प्रकारच्या डाळी, कांदे, बटाटे, टोमॅटो, मिरची, लसूण आणि आले सामान्यतः कोणत्या पाककृतीमध्ये वापरतात?
answers: text: मराठी जेवणात
category: SHORT
question: कोळी नृत्य हे महाराष्ट्राचे दुसरे लोकप्रिय लोकनृत्य कोणत्या नृत्यानंतर आहे?
answers: text: लावणी नृत्यानंतर
category: SHORT
question: कोणता सण बुद्धी आणि ज्ञानाचा देव गणेश याला समर्पित आहे?
answers: text:  गणेशोत्सव
category: SHORT
question: मुंबईतील महत्वाची जात कोणती आहे?
answers: text: " कोळी  ".
category: SHORT
question: बर्‍याच लोकांना काय खाणे आवडते?
answers: text: सामिष अन्न
category: NO
question: स्वातंत्र्यपूर्व काळात सामाजिक सुधारणा आणि स्त्री शिक्षणाची चळवळ कोठे सुरू झाली?
category: NO
question: महाराष्ट्रात सामाजिक सुधारणा आणि स्त्री शिक्षणाची चळवळ कधी सुरू झाली?
context: सहा तासांपेक्षा जास्त काळ चाललेल्या लढाईनंतर महाराणा प्रताप जखमी झाला, पण तो टेकड्यांमध्ये पळून जाण्यात यशस्वी झाला आणि दुसऱ्या दिवसाच्या लढाईसाठी जिवंत राहिला. प्रदीपसिंग किंवा त्याच्या जवळच्या कुटुंबातील सदस्यांना उदयपुरात पकडण्यात त्यांना यश आल्याने हळदीघाटी हा मोगलांचा विजय होता. मुघल साम्राज्याचे लक्ष वायव्य दिशेने सरकताच, प्रताप आणि त्याची सेना लपून बाहेर पडली आणि त्याने आपल्या राजवटीतील पश्चिमेकडील प्रदेश परत ताब्यात घेतला. बंगाल आणि बिहारमधील बंडखोरी आणि मिर्झा हकीम यांनी पंजाबमध्ये घुसखोरी केल्यानंतर १५७९नंतर मेवाडवरील मोगलांवरील दबाव कमी झाला. १५८२मध्ये, महाराणा प्रतापने देवर (किंवा ड्रॉवर) येथे मुघल चौकीवर हल्ला केला आणि ती ताब्यात घेतली. यामुळे मेवाडमधील मोगल सैन्याच्या सर्व ३६  चौक्या ताब्यात आल्या. या पराभवानंतर अकबरने मेवाडविरुद्धची सैन्य मोहीम थांबवली. देवरचा विजय हा प्रतापसाठी एक मुख्य अभिमानाचा विषय होता. इतिहासकार जेम्स टॉडने "मेवाडचे मॅरेथॉन" असे वर्णन केले आहे. १५८७मध्ये अकबर लाहोरला गेला आणि वायव्येकडील परिस्थिती बघून पुढील बारा वर्षे तिथेच राहिले. या काळात कोणतीही मोठी मोगल मोहीम मेवाडला पाठविली गेली नव्हती.
qas: category: NO
question: परिस्थितीचा फायदा घेऊन कुंभलगढ, उदयपूर आणि गोगुंडासह पश्चिम मेवाडवर कोणी कब्जा केला?
category: NO
question: या काळात त्यांनी आधुनिक डूंगरपूर जवळ काय बांधले?
category: SHORT
question: किती तासांपेक्षा जास्त लढाईनंतर, महाराणा प्रताप जखमी झाले?
answers: text: सहा
category: SHORT
question: मेवाडमधील मोगलांवरचा दबाव कोणत्या वर्षानंतर कमी झाला? 
answers: text: १५७९
category: SHORT
question: कोणत्या ठिकाणच्या मुघल चौकीवर १५८२ मध्ये महाराणा प्रताप यांनी हल्ला केला आणि ताब्यात घेतली?
answers: text: देवर (किंवा ड्रॉवर)
category: SHORT
question: मुघल साम्राज्याचे लक्ष वायव्येकडे वळले असता, महाराणा प्रताप आणि त्यांच्या सैन्याने आपल्या राज्याचा कोणत्या दिशेचा भाग पुन्हा ताब्यात घेतला?
answers: text: पश्चिमेकडील प्रदेश
category: SHORT
question: मुघलांनी प्रदीप सिंहला कोणत्या ठिकाणी पकडले?
answers: text: उदयपुरात
context: स्कंद पुराण या इ स पूर्व ५०० ते ९०० वर्षे जुन्या पुराणात काशीचे माहात्म्य आढळते. त्या काशीखंडात वाराणसीच्या आसमंतातील शैव मंदिरांचे वर्णन आहे. येथे काशी विश्वनाथ मंदिर होते. हे काशीचे मुख्य विश्वनाथ मंदिर क्रूर आक्रमक कुतुबुद्दीन ऐबक याने पाडले. या मंदिराच्या ठिकाणी मशीद उभारली. अनेक वर्षे दुर्लक्षित आणि मुस्लिमांद्वारे प्रतिबंधित राहिल्यावर अकबराच्या काळात तोरडमल या अभिमानी राजाने या मंदिर पन्हा बांधले. परंतु क्रूर आणि धर्मांध औरंगजेब याने हे मंदिर परत पाडून टाकले. अनेक शतके तशीच गेल्यानंतर तेथे अहिल्याबाई होळकर यांनी विश्वनाथ मंदिर बांधले. राजा रणजितसिंग या हिंदू देशाभिमानी राजाने त्याच्या मुख्य शिखरावर सोन्याचा मुलामा चढविला होता. परंतु तो मुसलमानांनी लूटमार करून नेला. सवाई जयसिंग या विज्ञानप्रिय राजाने इ. स. १७३७ मध्ये बनारसमधील मानमंदिर येथे वेधशाळा उभारली होती.  इ. स. १७८३ च्या आधीपासून काशीवर इंग्रजांचे राज्य होते.
qas: category: SHORT
question: काशीखंडा काय वर्णन करतो?
answers: text: आसमंतातील शैव मंदिरांचे
category: SHORT
question: काशी विश्वनाथ मंदिर कोठे आहे?
answers: text: वाराणसीच्या
category: SHORT
question: वाराणसीच्या आकाशात शैव मंदिरे कुठे वर्णन करतात?
answers: text: काशीखंडात
category: NO
question: भारतातील पहिले शासकीय संस्कृत महाविद्यालय कोणत्या वर्षी स्थापन झाले?
category: SHORT
question: वाराणसी मध्ये कोणते मंदिर आहे?
answers: text: काशी विश्वनाथ
category: SHORT
question: हे असे ठिकाण होते जिथे कोणत्या खगोलशास्त्राचा अभ्यास केला गेला?
answers: text: बनारसमधील मानमंदिर
context: हा एका अर्थाने सामुदायिक शेतीचाच प्रयोग होता. अशी शेती करण्यासाठी शासनाने अधिनियम बनवावेत. पीकपद्धती, पाणी उपलब्धता, बांधबंदिस्ती, उत्पादकता वाढ, साठवण व्यवस्था, शेतमालाची विक्री, शेतमालाचे भाव या संदर्भात स्पष्ट नियम करावेत. यामुळे कोणत्याही एकाच पिकाखाली मोठे क्षेत्र येऊन, शेतमालाच्या उपलब्धतेत विषमता येणार नाही. मागणी व पुरवठा या अर्थशास्त्रीय नियमानुसार, शेतमालाला रास्त भाव मिळतील. त्याचबरोबर अतिरिक्त उत्पादन टळून शेतमालाचे नुकसानही टळेल. आजही शेतकर्‍यांना शेतमालाला रास्त भाव मिळावा यासाठी शासनाशी झगडावे लागते. या पार्श्‍वभूमीवर डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांचे शेतीसाठी अधिनियम व कायदा असावा ही संकल्पना शेतकर्‍यांसाठी किती मोलाची आहे, हे अधोरेखित होते.  डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या काही संकल्पनातूनच कमाल जमीनधारणा कायदा, सावकारी व खोती पद्धतींना प्रतिबंध करणारा कायदा, सामूहिक शेतीचे प्रणालीवर आधारित शेती महामंडळ, राज्यातील नद्यांच्या खोर्‍यांची विभागणी व विकास, जलसंवर्धन योजना अमलात आल्या. शासनाने त्याबाबत कायदे व नियम बनविले. यामागे डॉ. बाबासाहेब यांच्या विचारांचाच प्रभाव दिसून येतो.  डॉ. बाबासाहेब यांचे शेतीबाबतचे विचारधन राज्यकर्ते नियोजनकार व शेती तज्ज्ञांनी अभ्यासले पाहिजेत.  डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नेतृत्वाखाली शेतकऱ्यांचा पहिला संप घडवून आला होता. हा संप इ. स. १९२८-१९३४ या कालावधीत चरी(रायगड जिल्हा) या गावात झाला. हा संप ७ वर्ष सुरु होता. डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांनी खोती पद्धत नष्ट करण्यासाठी संघर्ष केला. १४ एप्रिल १९२९ रोजी रत्नागिरी येथे डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या अध्यक्षतेखाली जिल्हा शेतकरी परिषद चिपळूण येथे आयोजन करण्यात आले होते. या परिषदेत त्यांनी कोकणातील खोतीदारीविरूद्ध शेतकऱ्यांचे आंदोलन सुरु केले. या संबंधी १७ सप्टेंबर १९३७ रोजी खोती पद्धत नष्ट करणाऱ्या कायद्याचे विधेयक बाबासाहेबांनी मुंबई विधिमंडळात मांडले. १० जानेवारी १९३८ रोजी बाबासाहेब आंबेडकरांच्या नेतृत्वाखाली २५,००० शेतकऱ्यांचा मोर्चा विधिमंडळावर काढण्यात आला.
qas: category: SHORT
question: डॉ.बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या नेतृत्वाखाली कुणासाठी पहिला संप आयोजित करण्यात आला होता?
answers: text: शेतकऱ्यांचा
category: SHORT
question: रत्नागिरी जिल्ह्यातील कोणत्या ठिकाणी डॉ.बाबासाहेब आंबेडकर यांच्या अध्यक्षतेखाली जिल्हा शेतकरी परिषद झाली?
answers: text: चिपळूण
category: SHORT
question: कुणाच्या कल्पनांमुळे भूसंपादन, भ्रष्टाचार प्रतिबंधक, कृषी विषयक कायदे व जलसंधारण योजना निर्माण झाल्या?
answers: text: डॉ. बाबासाहेब आंबेडकर
category: NO
question: सप्टेंबर 1918 मध्ये डॉ. आंबेडकरांनी लिहिलेली कोणत्या समस्येवरील संशोधन पत्रिका एका लोकप्रिय नियतकालिकात प्रकाशित झाली?
category: SHORT
question: १० जानेवारी १९३८ रोजी डॉ. बाबासाहेब आंबेडकरांच्या नेतृत्वाखाली विधिमंडळात काढण्यात आलेल्या मोर्चामध्ये किती शेतकरी सामील होते?
answers: text: २५,०००
category: SHORT
question: शेतकऱ्यांचा संप किती वर्षांपासून सुरू होता?
answers: text: ७ वर्ष
category: NO
question: डॉ. आंबेडकरांनी शेतकऱ्यांसाठी कोणती योजना प्रस्तावित केली?
context: हा वाडा मूळतः इस्लामिक स्वरुपात बनविला गेला आहे, परंतु प्रत्येक मंडप त्याच्या वास्तुशिल्पामध्ये हिंदू वास्तुकला प्रकट करतो. लाल किल्ल्याचा राजवाडा शाहजनी शैलीचा उत्कृष्ट नमुना दर्शवितो. राजवाड्यातील दक्षिणेकडील दोन वाडे  स्त्रियांसाठी बनवले आहेत, त्यांना जनाना म्हणतात: मुमताज महल, जो आता एक संग्रहालय बनले आहे  आणि रंग महल, ज्यात संगमरवरी तलावांची छप्पर आहेत, ज्यामध्ये नाणार-ए-बहिष्तात पाणी आहे. दक्षिणेकडील तिसरा मंडप म्हणजे खास महल. त्यात शाही खोल्या आहेत. यामध्ये रॉयल बेडरूम, प्रार्थना हॉल, व्हरांडा आणि मुसम्मन बुर्ज यांचा समावेश आहे. या बुर्ज्यासह, सम्राट जनता पाहत असे. पुढील मंडप म्हणजे दिवाण-ए-खास, जे राजाचे स्वतंत्र-खासगी असेंब्ली हॉल होते. हे सचिवात्मक आणि कॅबिनेट आणि नगरसेवकांसह बैठकींसाठी वापरले जाते, मंडपामध्ये पेट्रा ड्युरापासून फुलांच्या आकाराचे बनविलेले खांब आहेत. त्यात सोन्याचे नाणीही आहेत, आणि मौल्यवान रत्नेही आहेत. त्याची मूळ छप्पर लाकडे बांधलेल्या छतासह बदलले गेले आहे. यात आता चांदी सोन्याने सजली आहे. पुढील मंडप हमाम आहे, जो एक शाही स्नान होता, आणि तुर्की शैलीमध्ये बनविला गेला आहे. येथे संगमावर मुगल अलंकार आणि रंगीबेरंगी दगड आहेत. हमामाच्या पश्चिमेला मोती मशिदी बांधली आहे. पुढे ते 1659 मध्ये बांधले गेले होते, ते औरंगजेबाची खासगी मशीद होती. हे लहान तीन घुमटाकार, कोरीव पांढर्‍या संगमरवरीचे बनलेले आहे. याच्या मुख्य उपखंडात तीन कमानी आहेत ज्या अंगणात उतरतात. ज्या ठिकाणी फुलांचा गुच्छ आहे. याच्या उत्तरेस हयात बक्ष बाग नावाचा एक मोठा औपचारिक बाग आहे. याचा अर्थ जीवनाची बाग.
qas: category: NO
question: हे कुठे बांधले गेले?
category: SHORT
question: तीन लहान काळ्या आणि पांढऱ्या संगमरवरीने बनलेल्या औरंगजेबाच्या खाजगी मशिदीचे नाव काय आहे?
answers: text: मोती मशिदी
category: SHORT
question: लाल किल्ल्याचा राजवाडा हा कोणत्या शैलीचा उत्कृष्ट नमुना आहे? 
answers: text:  शाहजनी शैलीचा
category: SHORT
question: राजवाड्याच्या दोन दक्षिणेकडील अंगण स्त्रियांसाठी बनवली आहेत, त्यांना काय म्हणतात?
answers: text: जनाना
category: SHORT
question: कोणत्या महालात संगमरवरी तलावाचे छप्पर आहे, ज्यात नानार-ए-बहिष्ठीत पाणी आहे?
answers: text:  रंग महल
category: SHORT
question: मूळतः इस्लामिक स्वरूपात बांधण्यात आलेल्या वाड्यातील मंडप हे त्यांच्या स्थापत्यशास्त्रात कोणत्या धर्माची वास्तुकला प्रदर्शित करतात?
answers: text: हिंदू
category: NO
question: हे किती गटांमध्ये विभागले गेले आहे?
context: हिमालय पर्वत हा मुख्यत्वे गाळाने बनलेला पर्वत आहे व जगातील सर्वांत तरुण पर्वत असल्याचे मानण्यात येते. याची उत्पत्ती साधारणपणे इसवी सनापूर्वी १ कोटी ते ७० लाख या वर्षांदरम्यान झाली. भारतीय द्वीपकल्प हा मूळतः गोंडवन या महाखंडाचा भाग होता जो साधारणपणे आजच्या दक्षिण अफ्रिकेच्या जवळ होता. भारतीय द्वीपकल्पाने व ऑस्ट्रेलियाच्या प्रस्तराने उत्तरेकडे वेगाने वाटचाल केली. ही हालचाल एका वर्षात १५ सें. मी. या दराने होत होती. भूवैज्ञानिक दृष्ट्या हा वेग खूप प्रचंड आहे. द्वीपकल्प व युरेशिया प्रस्तरामध्ये त्यावेळेस टेथिस नावाचा समुद्र अस्तित्वात होता. साधारणपणे १ कोटी वर्षांपूर्वी मुख्य आशिया खंडाची धडक झाली व टेथिस समुद्राचे अस्तित्व नष्ट झाले. परंतु यामुळे त्यामधील समुद्राने तयार झालेला गाळाचा भाग हलका असल्याने दबण्याऐवजी उंचावला गेला, जसजसे भारतीय उपखंड अजून आत येत गेले तसतसे हा भाग अजून उंचावला व हिमालयाची निर्मिती झाली. अजूनही भारतीय द्वीपकल्पीय प्रस्तराची वाटचाल तिबेटच्या खालील भागातून उत्तरेकडे होत आहे, त्यामुळे हिमालय अजूनही उंचावत आहे. या भौगोलिक घटनेमुळे ब्रम्हदेशातील पर्वतरांगा तसेच अंदमान निकोबार हे द्वीपसमूह  तयार झाले. भारतीय द्वीपकल्प व ऑस्ट्रेलियन प्रस्तर हे वार्षिक ६७ मिलिमीटर ह्या गतीने सरकत आहेत. पुढील १ कोटी वर्षात भारतीय द्वीपकल्प अशिया खंडात अजून अंदाजे १५०० किमी इतके आत गेलेले असेल. यातील जवळपास २० मिलिमीटर अंतर हे हिमालयात समाविष्ट होते, ज्यामुळे हिमालयाची उंची अजूनही वाढत अाहे.
qas: category: SHORT
question: भारतीय द्वीपकल्प आणि ऑस्ट्रेलियन खडक वेगाने कुठे  सरकले?
answers: text: तिबेटच्या खालील भागातून उत्तरेकडे
category: SHORT
question: पुढील किती वर्षांमध्ये, भारतीय द्वीपकल्प आशियाई खंडातून 1,500 किमी पेक्षा जास्त अंतर्देशीय असेल?
answers: text:  १ कोटी वर्षात
category: NO
question: कोणाची सरासरी उंची सुमारे 5 मिमी आहे?
category: SHORT
question: भारतीय द्वीपकल्प आणि ऑस्ट्रेलियन खडक किती मम वार्षिक दराने फिरत आहे?
answers: text:  ६७ मिलिमीटर
category: NO
question: म्हणून, हिमालयीन प्रदेशात काय होते?
category: SHORT
question: हिमालय हे किती  वर्षांपूर्वी घडल्याचा अंदाज आहे?
answers: text: १ कोटी ते ७० लाख 
category: SHORT
question: कोणत्या खडकांमध्ये टेथी अस्तित्वात होते?
answers: text: द्वीपकल्प व युरेशिया प्रस्तरामध्ये
context: हुसेन हे तेलंगना येथे अफ्रिदी वंशाच्या एका पश्तुण कुटुंबात जन्मलेले होते. उत्तर प्रदेशातील फरुखाबाद जिल्ह्यातील कैमगंज आणि शिक्षण व शैक्षणिक क्षेत्राशी त्यांचे निकट संबंध होते. हुसेनचा जन्म झाल्यानंतर त्याचे कुटुंब हैदराबाद पासून ते कैमगंज येथे स्थायिक झाले. सात मुलांपैकी दुसरा तो होता: सहकारी शिक्षणकर्त्या युसूफ हुसेन यांचे मोठे भाऊ होते. हुसैन यांचे कुटुंब सार्वजनिक जीवनात सक्रिय राहीले होते. त्यांचे नातं सलमान खुर्शीद, कॉंग्रेसचे राजकारणी आहेत. ते भारताचे माजी परराष्ट्र मंत्री आहेत. आणि त्यांचे भगिनी प्रसिद्ध शैक्षणिक मासूद हुसेन होते. त्यांचा भाऊ महमुद हुसेन पाकिस्तान चळवळीत सामील झाला आणि त्यांनी शिक्षणमंत्री म्हणून काम केले, तर त्यांचे भतीजे अनवर हुसेन पाकिस्तान दूरदर्शनचे संचालक होते. हुसेनचे वडील फिदा हुसेन खान यांचे वय दहा वर्षांचे असताना मरण पावले. १९११ मध्ये चौदा वर्षांचा असताना त्यांची आई मरण पावली. हुसेनची  प्राथमिक शिक्षण हैदराबादमध्ये पूर्ण झाले.
qas: category: SHORT
question: तेलंगणात कोणाचा जन्म झाला?
answers: text: हुसेन 
category: NO
question: वयाच्या १८ व्या वर्षी त्याने १९१५ मध्ये कोणाशी लग्न केले?
category: SHORT
question: त्याने आपली हायस्कूल कोणत्या शाळेतून पूर्ण केली?
answers: text: हैदराबादमध्ये
category: SHORT
question: हुसेन मुलानं  पैकी कितवा होता ?
answers: text: दुसरा
category: SHORT
question: हुसेनच्या जन्मानंतर त्याचे कुटुंब कोणत्या गावी गेले?
answers: text: कैमगंज
context: हे गंगेचे मैदान म्हणजे मुळात एक भूगर्भीय खड्डा असून तो  मुख्यतः हिमालयीन रेंज बनण्याच्या प्रक्रियेच्या तिसऱ्या टप्प्यात सुमारे तीन-चार कोटी वर्षांपूर्वी बनला. . तेव्हापासून हिमालयातून आणि भारतीय उपखंडातून उगम पावणाऱ्या नद्या आपल्याबरोबर आणलेल्या गाळाने ही मैदाने सुपीक केली आहेत.  . या मैदानातील गाळांची सरासरी खोली एक ते दोन हजार मीटर आहे. या मैदानामध्ये नदीची धूप झाल्यामुळे आणि वाळू, खडक, विसर्प (नागमोडी प्रवाह), गोखूर तलाव (यू आकाराचे तलाव) आणि गुंफित नद्या (एका नदीपासून उद्भवलेल्या छोट्याया छोट्या नद्यांचे जाळे) असे उपशास्त्रीय भूगोलविशेष आढळतात. गंगेच्या या खोऱ्यात, एक संस्कृती उदयास आली आणि विकसित झाली, जिचा प्राचीन इतिहास खूप वैभवशाली आणि भव्य आहे. जेथे ज्ञान, धर्म, अध्यात्म आणि संस्कृतीचा एक किरण उदयास आला आणि ज्याने केवळ भारतच नाही तर संपूर्ण जगाला प्रकाशित केले. पाषाण युगाच्या जन्माच्या आणि विकासाचे बरेच पुरावे येथे सापडले आहेत. याच खोऱ्यात रामायण आणि महाभारत काळाचा जन्म व अस्त झाला. शतपथ ब्राह्मण, पंचविश ब्राह्मण, गोपथ ब्राह्मण, ऐतरेय आरण्यक, कौशीतकी आरण्यक, सांख्य आरण्यक, वाजसनेयी संहिता आणि महाभारत, इत्यादींमधील घटना नंतरच्या वैदिक काळात गंगेच्या खोऱ्याबद्दल माहिती देतात.
qas: category: SHORT
question: कोणाच्या जन्माचा आणि विकासाचा पुरावा इथे सापडला आहे?
answers: text: पाषाण युगाच्या जन्माच्या
category: NO
question: कोणती  परंपरा जगात प्रथमच सुरू झाली?
category: SHORT
question: याच दरीत रामायण आणि कोण जन्माला आले आणि संपले?
answers: text: गंगेच्या या खोऱ्यात
category: SHORT
question: हे गंगेचे मैदान म्हणजे मुळात एक खड्डा आहे जो हिमालय पर्वतरांगा निर्मितीच्या तिसऱ्या टप्प्यात किती कोटी वर्षांपूर्वी तयार झाला होता?
answers: text: तीन-चार कोटी
category: NO
question: प्राचीन मगध महाजनपदाचा उगम कोणत्या  खोऱ्यात झाला?
category: SHORT
question: कोणत्या मजल्याची सरासरी खोली सुमारे एक ते दोन हजार मीटर आहे?
answers: text: मैदानातील गाळांची