საშუალება და არა ცილისმწამებლის დასჯა მისთვის ფულადი საზღაურის დაკისრების გზით , გარდაცვლილის რეპუტაციის პატივისცემასთან ერთად , ასევე ემსახურება საზოგადოების ინფორმირებასაც . იმ შემთხვევაშიც კი თუგარდაცვლილის ახლობელი წააგებს პროცესს , სასამართლო პროცესის მიმართ ყურადღების გამოწვევით მოსარჩელე მხარეს იმის შესაძლებლობა მაინც ექნება , რომ სასამართლო ფორუმის მეშვეობით საზოგადოებრივ სამსჯავროზე გამოიტანოს სიმართლის გარდაცვლილი პირის სასარგებლო ვერსია . კანონმდებლობა ამის ნაცვლად ,, მსუსხავ ეფექტს' სწორედ გარდაცვლილის ახლობლის მიმართ ადგენს . სადავო ნორმები არა მხოლოდ უკრძალავენ ახლობლებს გარდაცვლილის პატივისა და ღირსების სასამართლო წესით დაცვას , არამედ მათ ფულადი ანაზღაურების გადახდის საფრთხის წინაშე აყენებენ . სადავო ნორმა კრძალავს რა გარდაცვლილი პირის პატივისა და ღირსების დასაცავად სასამართლოში სარჩელის შეტანას და ამ გზით სადავო საკითხზე საზოგადოების ინტერესის მიპყრობასთან ერთად სიმართლის ძიებას , ამით უსაფუძვლოდ აცხადებს მსგავსი შინაარსის სარჩელებს და ამის გამო მოსარჩელეს ,, სიტყვისა და გამოხატვის თავისუფლების შესახებ' კანონის მე -18 მუხლით დადგენილი ფულადი სანქციის დაკისრების საფრთხის წინაშე აყენებს . გარდაცვლილის ახლობლები შესაძლოა მოერიდონ სასამართლოს გზით სიმართლის ძიებას , იმის მიუხედავად რამდენად დამაჯერებელი და სარწმუნო მტკიცებულებები გააჩნიათ მათი ვერსიის დასამტკიცებლად , მხოლოდ იმის გამო , რომ სადავო ნორმით გარდაცვლილი პირის არაქონებრივ უფლებაზე დავა აკრძალულია და ნებისმიერი ასეთი ტიპის სარჩელი ტოვებს მის უსაფუძვლოდ მიჩნევის შესაძლებლობას . ხშირად არაფულადი ხასიათის , სანქციებმა არანაკლებ მძიმე შედეგები შესაძლოა იქონიოს გამოხატვის თავისუფლება , ვიდრე ფულადმა . ადამიანის უფლებათა ევროპულმა სასამართლომ გამოხატვის თავისუფლების დარღვევად მიიჩნია განმცხადებლისათვის ეროვნული სასამართლოების მიერ ბოდიშის მოხდის დაკისრება საქმეში პრავავოე დელოს სარედაქციო საბჭო და შტეკელი უკრაინის წინააღმდეგ ( გადაწყვეტილების 56- ე პარაგრაფი http://hudoc.echr.coe.int/sites/eng/pages/search.aspx?i=001-104685). ,, სიტყვისა და გამოხატვის შესახებ' კანონის მე -17 მუხლის მე -2 პუნქტით მოპასუხისათვის ბოდიშის მოხდის დაკისრება აკრძალულია . ეს უკანასკნელი არის განსაკუთრებით მძიმე ჩარევა გამოხატვის თავისუფლებაში და ასევე აკრძალული იქნებოდა იმ შემთხვევაშიც დავის საგანი გარდაცვლილი ადამიანის პატივი და ღირსება რომ ყოფილიყო . მოქმედი კანონმდებლობამოპასუხისგან ითხოვს არა ბოდიშის მოხდას , არამედ გავრცელებული ცნობების უარყოფას , მის შესწორებას და სასამართლოს იმ გადაწყვეტილების გამოქვეყნებას , რომლითაც დასტურდება , რომ მოპასუხის მიერ გავრცელებული ინფორმაცია სიმართლეს არ შეესაბამება (,, სიტყვისა და გამოხატვის თავისუფლების შესახებ' კანონის მე -17 მუხლის პირველი პუნქტი ). იმის გათვალისწინებით , რომ გავრცელებული ცნობების არსებითი სიმცდარის და მოსარჩელისათვის მიყენებული ზიანის , ხოლო თუმოსარჩელე წარმოადგენდა საჯარო პირს , მოპასუხის მხრიდან ფაქტების მცდარობის წინასწარ ცოდნის მტკიცების ტვირთი მოსარჩელეს ეკისრება და ასეთი დავის შედეგი იქნება მხოლოდ გავრცელებული ცნობების უარყოფა ან მისი შესწორება , არ მოხდება გამოხატვის თავისუფლებაში არაპროპორციული ჩარევა . ამით კი მიიღწევა გამოხატვის თავისუფლების ბალანსი გარდაცვლილი პირის პირადი ცხოვრების უფლებასთან . ამგვარად , გარდაცვლილის ნათესავისათვის გარდაცვლილი პირის თაობაზე გავრცელებული ინფორმაციის უარყოფის ან სასამართლოს საბოლოო გადაწყვეტილების გამოქვეყნების თაობაზე

15