derhalve niet als toestemming gelden. Bovendien mag de ontvanger niet onder druk zijn gezet om toestemming te geven: de toestemming moet vrijelijk zijn gegeven. Toestemming mag niet worden geacht vrijelijk te zijn verleend indien de betrokkene geen echte of vrije keuze heeft of zijn toestemming niet kan weigeren of intrekken zonder nadelige gevolgen. De toestemming wordt geacht niet vrijelijk te zijn verleend indien geen afzonderlijke toestemming kan worden gegeven voor verschillende persoonsgegevensverwerkingen ondanks het feit dat dit in het individuele geval passend is, of indien de uitvoering van een overeenkomst, daaronder begrepen het verlenen van een dienst, afhankelijk is van de toestemming ondanks het feit dat dergelijke toestemming niet noodzakelijk is voor die uitvoering. De natuurlijke persoon heeft geïnformeerd toestemming gegeven, en is bijvoorbeeld geïnformeerd over de identiteit van de organisatie, het doel van elke verwerking waarvoor toestemming wordt gevraagd en de persoonsgegevens die worden verzameld en gebruikt. Ook wordt de natuurlijke persoon geïnformeerd over het recht om de toestemming weer in te trekken. Deze informatie wordt in een toegankelijke vorm en op een begrijpelijke manier in duidelijke en eenvoudige taal aangeboden. De toestemming geldt voor een specifieke verwerking en een specifiek doel dat niet gaandeweg verandert. Wanneer de verwerking meerdere doeleinden heeft wordt de natuurlijke persoon hierover geïnformeerd en wordt voor elk doel afzonderlijk toestemming gevraagd. Dit impliceert dat specifiek toestemming moet worden gegeven voor telemarketing ten aanzien van specifieke producten of diensten gedurende een specifieke periode (bijv. alleen telemarketingesprekken voor tijdschriftenabonnementen voor een periode van een jaar en niet een telemarketinggesprek voor een abonnent op een krant). Ten slotte dient het net zo makkelijk te zijn om de toestemming weer in te trekken als dat het was om de toestemming te geven.

## 4.2 De mogelijkheid een termijn te stellen aan het bellen op basis van de klantrelatie

Voor zover de verzender gebruik maakt van contactgegevens die hij heeft verkregen in het kader van de verkoop van zijn product of dienst, kunnen deze gegevens in het bestaande opt-out-systeem gebruikt worden om gelijksoortige producten of diensten aan te bieden (de klantrelatie). Voor elektronische berichten geldt in het bestaande regime dat de verzender op het ogenblik dat de contactgegevens worden verzameld (bij de verkoop van zijn product of dienst) de natuurlijk persoon duidelijk en expliciet de gelegenheid moet worden geboden om kosteloos en op gemakkelijke wijze verzet aan te tekenen tegen het gebruik van de contactgegevens. Ook op dit punt wordt de regelgeving voor telemarketing gelijk getrokken met het regime dat al van toepassing is op elektronische berichten, zoals e-mail. Wanneer de natuurlijk persoon de gelegenheid heeft gehad om het recht van verzet te gebruiken kan de verkoper telefonisch een aanbod voor een soortgelijk product of dienst doen. Er is dan geen toestemming vereist conform het in paragraaf 4.1.3. geschetste kader.

Er worden geen wijzigingen voorgesteld ten aanzien van de reikwijdte van ‘eigen gelijksoortige producten of diensten’. Belangrijk om te beoordelen of sprake is van een soortgelijk product of dienst is wat de consument redelijkerwijs kan verwachten van de betreffende verkoper. Telemarketinggesprekken die worden gevoerd op basis van de zogenoemde klantrelatie kunnen worden geïllustreerd met een aantal voorbeelden. Een natuurlijk persoon die een telecomabonnement heeft dat bijna afloopt kan door de telecomleverancier gebeld worden over de verlenging hiervan. In het geval iemand een energiecontract afneemt, kan de aanbieder van energie de contactgegevens die bij het afsluiten van deze overeenkomst zijn verkregen gebruiken om telefonisch een thermostaat bij het energiecontract aan te bieden. In het geval iemand een abonnement heeft om in het weekend een krant te ontvangen, kan op basis van de klantrelatie telefonisch een aanbod worden gedaan om dezelfde krant ook doordeweeks te ontvangen. Ook kan deze persoon gebeld worden voor de digitale editie van de krant, als duurzaam alternatief. Op basis van deze klantrelatie kan telefonisch echter geen aanbod worden gedaan voor een abonnement op puzzelboekjes, aangezien puzzelboekjes en kranten geen soortgelijke producten of diensten zijn. Om

7