instruu ĉiujn gentojn. Tamen nur malmultaj sukcesis penetri trans la lignan baraĵon, kiu apartigis la Salamandrojn disde la homoj. la mastroj malhelpadis ilian eniradon, por malnecese ne deteni la Salamandrojn de la laboro per iliaj predikoj. Oni do ie-tie vidis predikanton, kiu starante ĉe la gudrita baro inter hundoj, furioze bojantaj kontraŭ siajn malamikojn trans la baraĵo, vane sed fervore apostolas la Vorton de Dio. Kiom ni scias, iom pli grandan disvastiĝon trovis ĉe la Salamandroj la Monismo; kelkiuj Salamandroj kredis ankaŭ je Materialismo; je Ora Standardo kaj je aliaj sciencaj doktrinoj. Unu populara filozofo, nomata Georg Sequenz, kompilis eĉ specialan religian instruon por la Salamandroj, kies ĉefa kaj plej alta dogmo estis la kredo je la Granda Salamandro. Tiu ĉi kredo ja ĉe la Salamandroj tute ne enradikiĝis, sed kompense ĝi trovis multajn adeptojn ĉe la homoj, precipe en grandaj urboj, kie elkreskis preskaŭ dum unu nokto multege da sekretaj temploj por la Salamandra kulto. 19) La Salamandroj mem en pli postaj tempoj adoptis preskaŭ ĝenerale alian kredon, pri kiu oni ne scias, de kie ĝi prenis ĉe ili sian devenon; estis la adorado de Moloĥo, kiun ili imagis kiel grandegan Salamandron kun homkapo; ili onidire havis kolosajn submarajn idolojn el gisaĵo, kiujn ili igis fabriki ĉe Amstrog aŭ Krupp, sed pliaj detaloj pri iliaj kultaj ritoj - onidire tre kruelaj kaj sekretaj - neniam iĝis konataj, ĉar ili okazis sub la akvo. Ŝajnas, ke tiu ĉi kredo tial ĉe ili disvastiĝis, ĉar molche la nomo de Moloĥo memorigis ilin aŭ pri la naturscienca nomo ( ) aŭ pri la germana nomo (Molch) de Salamandro.

ad str. 226

Vidu en la paperoj de S-ro Povondra tre malĉastan broŝuron, kiu onidire estis represita el la policaj raportoj en Bxxx. La informoj de ĉi tiu "privata presaĵo, eldonita por sciencaj celoj" ne povas esti citataj en deca libro. Ni mencias nur kelkajn detalojn:

#### La templo de la Salamandra kulto, troviĝanta en la strato xxx, domnumero xxx, tenas en sia interno grandan basenon, tapetitan per malhele purpura marmoro. La akvo de la baseno estas parfumita per aromaj esencoj, varmigata kaj elprofunde traradiata per senĉese variantaj lumoj; escepte tion regas en la templo mallumo. Ĉe kantado de Salamandraj Litanioj eniras en la irizan basenon sur marmoraj ŝtupoj neniel vestitaj kredantoj Salamandruloj kaj Salamandrulinoj, de unu flanko la viroj, de la alia la virinoj, senescepte ĉiuj el la plej bona societo; ni nomu precipe la baroninon M., la filmaktoron S., la ambasadoron D. kaj aliajn eminentulojn. Subite blua reflektilo iluminas grandegan marmorŝtonon, elstarantan super la akvon, sur kiu ripozas kaj peze spiregas granda, maljuna, nigra Salamandro, nomata la Majstro Salamandro. Post momenta silentado la Majstro ekparolas; li invitas la kredantojn, ke ili plene kaj el tuta animo sin donu al la sekvantaj ritoj de la Salamandra Danco kaj adoru la Grandan Salamandron. Poste li leviĝas kaj komencas balanci kaj tordi la supran parton de la korpo. Tiam ankaŭ la viraj kredantoj, mergitaj ĝis la kolo en la akvo, komencas furioze, ĉiam pli kaj pli balanciĝi kaj tordiĝi, onidire por krei la Seksan Medion, dume la Salamandrulinoj elpuŝas la akran ts -ts-ts kaj kvakajn ekkriojn. Poste estingiĝas sub la akvo unu lumo post la alia kaj ekflamas komuna orgio.

Ni ja ne povas garantii por ĉi tiu priskribo, sed estas certe, ke en ĉiuj iom grandaj urboj de Eŭropo la polico unuflanke akre persekutadis ĉi tiujn Salamandrajn sektojn, aliflanke havis multege da laboro por subpremadi grandajn skandalojn en la societo, kiuj tion akompanis. Ni opinias, ke la kulto de l' Granda Salamandro estis ja eksterordinare disvastigita, sed ke ĝi scenis plejparte kun malpli fabela pompo, kaj en la malriĉaj klasoj eĉ sur la seka tero.