ahmedheakl/docatlas_instruct huggingface dataset:
v ə ziyy ə td ə , texnologiya v ə texnikaların alınması Çinin yenidən qurulmuş mü ə ssis ə l ə rin ə müasir m əhsulların istehsalını qurmasına və n ə tic ə d ə texniki v ə texnoloji inkişafın daha yüksə k s ə viyy ə sin ə çatmasına imkan verir. 1995 -2005- ci ill ə rd ə idxal edil ən avadanlıqların sayı və lisenziya müqavil ə l ə rinin d ə y ə ri ə vv ə lki 10 ill ə müqayis ə d ə 25 d ə f ə artmışdır [35, s. 181.]. N ə tic ə d ə , b ə zi s ə nayel ərin idxaldan asılılığı ə h ə miyy ə tli sur ə td ə artmışdır. İdxal avtomobil sə nayesi, t ə yyar ə istehsalı, qara metalurgiya sahə l ə rind ə daha çox ə h ə miyy ət daşımağa başladı. İdxalat və texnologiya hesabına sənaye istehsalı artımının tə qrib ə n 60% -i t əmin edilmiş və daxili bazara 8000-d ə n çox yeni m ə hsul g ətirilmişdir. Maşınların və avadanlıqların idxalı artdıqca, xammal və yarı hazır m əhsulların (hə m ə rzaq, h ə m d ə qeyri- ərzaq) satınalmalarının payı azalmışdır. Çind ə taxıl idxalı kəskin şə kild ə azalmış və pambığın, soya və bir sıra başqa m əhsulların alınmasını tamamilə dayandırmışdır ki, bu isə k ə nd t ə s ərrüfatında yeni texnologiyaların tə tbiqi n ə tic ə sind ə mümkün olmuşdur. Nə tic ə d ə m əhsulların yığımı sə viyy ə si ə h ə miyy ə tli d ə r ə c ə d ə artmış, ölkə özünü k ə nd t ə s ərrüfatı əhsulları il ə t ə min etm ə kd ə üstünlük ə ld ə etmişdir ki, bu da böyük miqdarda valyuta ehtiyatının ölkə d ə qalmasına imkan yaratmışdır. Eyni zamanda, bir sıra xammal və materialların istehsalı mə qs ə dl ə ri üçün mallara- ağac, metal, rezin, sellüloza və kimy ə vi m əhsullara idxal asılılığı qalır. İxracın ə mt əə strukturunda ə h ə miyy ə tli d əyişikliklər olmuşdur. Hazır məhsulların (toxuculuq, elektronika, maşınqayırma) payı ə h ə miyy ə tli d ə r ə c ə d ə artıb. Eyni zamanda kütlə vi s ə naye m əhsulları: pambıq parçalar, paltar, ayaqqabı, oyuncaq və s. birinci yeri (t ə xmin ən 50%) qazanıb [36, s. 132]. Ölk ə pambıq parçalarının və t ə bii ip ə kl ərin ixracında dünyada birinci yerd ə dir. Tekstil s ə nayesi Çinin xarici valyuta g ə lirl ə rinin ə n vacib m ə nb ə yidir. Eyni zamanda, tekstil, s ə nayel əşmiş ölkə l ə rl ə ticar ə t ə laq ə l ə rind ə ən ağrılı m ə s ə l ə l ə rd ə n biridir. Çin tekstil m əhsullarının daxili bazarlara sürə tl ə siray ə t etm ə sind ən qorxan bir sıra ölkə l ər Çin Xalq Respublikasından tekstil ixracını m əhdudlaşdırmasını tə l ə b edirdi. Xüsusil ə, ABŞ -da toxuculuq s ə nayesinin 75% -i ç ə tinlikl ər yaşayır və yerli istehsalçıların taleyi üçün qorxu yaranmışdır. Bununla
3.8.Утверждает уставы подведомственных учреждений культуры, учредителем которых является. 3.9.Согласовывает в установленном порядке уставы республиканских государственных унитарных предприятий, находящихся в его ведомственном подчинении. 3.10.Осуществляет в установленном порядке контроль за деятельностью находящихся в ведении Министерства подведомственных учреждений культуры, контроль в сфере закупок товаров, работ, услуг для обеспечения нужд Карачаево-Черкесской Республики, утверждает их сметы доходов и расходов, обеспечивает эффективность и целевой характер использования выделяемых финансовых ресурсов, распределяет бюджетные средства в установленном порядке. 3.11.Содействует удовлетворению потребностей в технической оснащенности учреждений культуры. 3.12.Разрабатывает и реализует меры, направленные на охрану здоровья, улучшение условий труда, материального и социально-бытового обеспечения работников подведомственных учреждений культуры. 3.13.Осуществляет методическую и консультативную работу, обеспечивает развитие информационной системы в сфере культуры, издает справочно-информационную, историческую и другую литературу и обеспечивает ими подведомственные учреждения культуры. 3.14.Осуществляет методическое руководство по организации бухгалтерского и статистического учета в подведомственных учреждениях культуры. 3.15.Осуществляет в установленном порядке сбор, обработку, анализ и представление государственной статистической отчетности в сфере культуры. 3.16.Разрабатывает и реализует в установленном порядке республиканские целевые программы развития культуры, принимает участие в разработке и реализации федеральных целевых программ развития культуры, осуществляет в пределах своей компетенции контроль за исполнением республиканских целевых программ. 3.17.Содействует сохранению и развитию народного творчества и организации культурного досуга населения. 3.18.Представляет в установленном порядке работников сферы культуры к государственным наградам, присвоению почетных званий, к награждению отраслевыми наградами Министерства культуры Российской Федерации, наградами Карачаево-Черкесской Республики. 3.19.Участвует в пределах своей компетенции в разработке перспективных и ежегодных прогнозов социально-экономического развития Карачаево-Черкесской Республики, а также проектов республиканского бюджета. 3.20.Содействует созданию условий для творческой деятельности молодежи, поддержки талантливой молодежи в Карачаево-Черкесской Республике.
- 7.6. Azərbaycan Respublikasında dövlət ali təhsil müəssisələri bilavasitə mənfəət əldə etmək məqsədi güdmür.
- 7.7. Ali təhsil müəssisəsində təhsilin dövlət təhsil standartına uyğun təşkil olunmaması nəticəsində təhsilalanların keyfiyyətsiz hazırlığı müəyyən edildiyi halda vurulmuş zərərin, o cümlədən təhsilalanların başqa təhsil müəssisələrində yenidən hazırlanması üçün zəruri olan xərclərin həmin təhsil müəssisəsi tərəfindən ödənilməsi barədə Azərbaycan Respublikasının Təhsil Nazirliyi tərəfindən məhkəmədə iddia qaldırıla bilər.

Bu bəndin birinci abzasına uyğun olaraq, iddia yalnız akkreditasiya olunmuş təhsil müəssisəsi barədə akkreditasiya xidməti tərəfindən verilən mənfi rəyə əsasən qaldırıla bilər.

- 8. Təhsil sahəsində beynəlxalq əlaqələr

Ali təhsil sahəsində beynəlxalq əməkdaşlıq Azərbaycan Respublikasının qanunvericiliyi və tərəfdar çıxdığı beynəlxalq müqavilələr əsasında həyata keçirilir.Ali təhsil müəssisələrində tədris prosesi Avropa Kredit Transfer Sisteminə uyğun olan kredit sistemi əsasında təşkil edilir.Kredit sistemi üzrə tədrisin təşkili qaydaları Azərbaycan Respublikasının Nazirlər Kabineti tərəfindən təsdiq edilir. Ali təhsil müəssisəsi qanunvericiliyə və özünün fəaliyyət xüsusiyyətlərinə uyğun olaraq xarici ölkələrin elm və təhsil müəssisələri, təşkilatlar, beynəlxalq qurumlar və fondlarla birbaşa əlaqələr yarada, əməkdaşlıq haqqında ikitərəfli və çoxtərəfli müqavilələr bağlaya, təhsil sahəsində fəaliyyət göstərən dövlət və qeyri - hökumət qurumlarına (ittifaqlar, birliklər, assosiasiyalar və s.) daxil ola və əməkdaşlığın digər formalarını həyata keçirə bilər. Ali təhsil müəssisəsi beynəlxalq səviyyəli birgə elm və təhsil layihələrinin hazırlanması, fundamental elmi tədqiqat və layihə - konstruktor işlərinin, elmi - praktik konfransların, simpoziumların keçirilməsi, tələbələrin, magistrlərin, doktorantların, müəllimlərin və elmi işçilərin mübadiləsi, iddia sənədi, patent və ya onlarla bağlı hüquqların özgəninkiləşdirilməsi və bu qəbildən olan digər fəaliyyətlə
s ə viyy ə y ə - 46,3 %- ə çatmışdır və idxal 14,3%, ixrac is ə 32,0% t əşkil etmişdir [19]. Müqayis ə üçün, xarici ticar ə t dövriyy ə sinin ÜDM-da ç ə kisi Yaponiyada 16,1%, Braziliyada 9,2%, ABŞ -da is ə 15,2% t əşkil etmə kd ə dir. Hal- hazırda Az ərbaycanın iqtisadiyyatının qlobal bazardan asılılığı yüksə k s ə viyy ə d ə dir. Respublikanın iqtisadiyyatının inkişaf etmə si n ə tic ə sind ə idxalın və ixracın strukturu z ə nginl əşmişdir. Son illə r xaric ə ixrac edil ə n m əhsulların siyahısı artmışdır. 2003 -cü ild ə ölk ə d ə n 1218 adda m ə hsul ixrac edilirdis ə hazırda bu r ə q ə m 3 d ə f ə artmışdır. Xarici ölkə l ə r ə ixrac edil ə n m əhsulların böyük hissə sini mineral m ə hsullar, xam neft v ə neft emalı məhsulları təşkil etmə kd ə dir. Lakin, qeyri-neft m əhsullarından ə rzaq m əhsulları, ə lvan metal v ə onlardan hazırlanmış m ə hsullar, rezin, kauçuk v ə onlardan hazırlanmış mə hsullar, kimya s ə nayesinin m əhsulları daha çox ixrac edilmişdir. Hə mçinin ölk ə mizd ə n ixrac edil ə n ə rzaq m əhsullarından çay, yağlar, şə k ə r v ə un m əmulatları, meyvə v ə t ə r ə v ə z konservl ə ri d ə mühüm ç ə kiy ə malikdir. C ə dv ə l 2.2-d ə beyn ə lxalq standart ticar ə tinin t əsnifatı üzr ə ölk ə mizin ixrac v ə idxalının strukturu əksini tapmışdır. C ə dv ə l 2.2 Beyn ə lxalq standart ticar ə t t əsnifatı üzrə idxal v ə ixracın strukturu [20, s. 46]

idxalda xüsusi ç ə kisi, faizl ə
№	M ə hsul bölm ə l ə ri	2008	2009	2010	2011	2012	2013	2014	2015	2016
C ə mi	100,0	100,0	100,0	100,0	100,0	100,0	100,0	100,0	100,0
o cüml ə d ə n:
0	Yeyinti m əhsulları və diri heyvanlar	11,4	10,4	13,1	10,1	9,9	9,9	10,7	9,9	13,9
1	İçkilə r v ə tütün	3,2	4,1	4,0	3,0	3,7	3,7	5,1	3,9	2,5
2	Qeyri- ə rzaq xammalı (yanacaqdan başqa)	2,9	1,7	2,7	2,7	3,5	3,0	1,6	2,3	2,2
3	Mineral yanacaq, sürtkü yağları, analoji	1,6	1,1	1,1	0,9	0,9	1,3	3,2	1,6	3,2
Ölk ə mizin iqtisadi tarixind ə d ə görk ə mli aliml ər, iqtisadi bilik adamları olmuşdur v ə onların da də y ə rli ə s ə rl ə rin ə n ə z ər saldıqda gəlir anlayışına müxtəlif yanaşmalarla rastlaşmaq mümkündür. Son illə r iqtisadi ə d əbiyyatlarımıza gəlir kateqoriyasına aid qiym ə tli n ə z əri baxışlar formalaşmışdır. Bu nöqteyi -n ə z ə rd ə n F. Quliyevin mü ə llifi olduğu 'Millə t v ə dövl ə t g ə lirl əri' ə s ə rini misal göst ə rm ə k olar. Mü ə llif sözü ged ə n ə s ə rind ə g ə lir bar ə sind ə dünyaşöhrə tli iqtisadi sah ə aliml ə rinin bir-birind ə n d ə y ə rli fikirl ərini toplamış və onları ümumiləşdirib, fə qrql ə rini qeyd etm ə kl ə , h ə mçinin onlara t ənqidi yanaşmış və öz mövqeyini d ə açıqlamışdır. Misal üçün ə s ərin 'Millə t g ə liri v ə milli g əlir konsepsiyası' fə slind ə 'xalq gəliri', 'milli gəlir', 'milli sə rv ət', 'ümumi g əlir', 'xalis gəlir' anlayışlarının hə r biri üz ə rind ə dayanmış və onlara h ə m q ə dim anlayış, hə m d ə müasir anlayış adlarını vermişdir. Gə lir dedikd ə , o, milli g ə lir v ə onun funksional bölgüsü formalarından bə hs edirdi. Daha bir iqtisadçı alimimiz M. X. Meybullayev gə lir dedikd ə , ə s ə rl ə rind ə 'ümumi gəlir', 'milli gəlir', 'xalis gəlir', 'ə m ək haqqı', 'renta', 'mə nf əət' və 'faiz'də n istifad ə etmişdir. Bu gün də ölk ə mizin ali m ə kt ə bl ə rd ə t ə dris edil ə n, Ş. S. Qafarov və T. S. V ə liyevin ümumi elmi redakt ə si il ə hazırlanmış 'İqtisadi n ə z ə riyy ə' də rsliyind ə is ə g ə lirl ər adı altında 'milli gəlir', 'şə xsi g əlir', 'sə r ə ncamda qalan g əlir', 'mə nf əət', 'renta', 'faiz' və 'ə m ək haqqı' anlayışlarından istifadə olunmuşdur. Sözü gedə n d ə rslikd ə mü ə yy ə n bir dövr ə rzind ə qazanılan pulun kə miyy ə ti m ə hz g əlir anlayışını ifadə edir. Ümumiyy ə tl ə , h ə m yerli, h ə m d ə dünya iqtisadçılarının gə lir bar ə d ə fikirl ə rini öyr ə nib t ə dqiq el ə dikd ə n sonra bel ə bir n ə tic ə hasil olunur ki, g ə lir h ər şeydə n ə vv ə l müc ə rr əd bir anlayış olub bazar iqtisadiyyatı şə raitind ə bu v ə yaxud dig ə r formalarda özünü büruz ə verir. Buna gör ə d ə iqtisadçılar gəlir mövzusunu arşadırarkə n tamamil ə haqlı olaraq gəlirin birbaşa özündə n deyil, onun müxt əlif formalarından bəhs etmişlə r. Bununla yanaşı, gə lir mü ə yy ən tarixi şə rtl ə rin dikt ə etdiyi şə raitd ə v ə el ə c ə d ə mü ə yy ə n bir iqtisadi sistemin t ə rkibind ə t əhqiq edilmişdir. F. Engels özünün 'Anti - Dürinq' ə s ə rind ə qeyd edir ki, insanların də y ər yaratdıqları və bu d ə y ə ri mübadil ə ed ə bildikl ə ri
- • Membrana: Fueron los primeros que salieron y como su propio nombre indica • Membrana: Fueron los primeros que salieron y como su propio nombre indica presentan una membrana entre la tecla y el circuito que hace que la pulsación sea un poco más dura.
- • Estos nuevos teclados presentan otro sistema que hace que la pulsación • Estos nuevos teclados presentan otro sistema que hace que la pulsación sea menos traumática y más suave para el usuario.
- • para internet: El nuevo Internet Keyboard incorpora 10 nuevos botones de • para internet: El nuevo Internet Keyboard incorpora 10 nuevos botones de acceso directo, integrados en un teclado estándar de ergonómico diseño que incluye un apoya manos. Los nuevos botones permiten desde abrir nuestro explorador Internet hasta ojear el correo electrónico. El software incluido, IntelliType Pro, posibilita la personalización de los botones para que sea el teclado el que trabaje como nosotros queramos que lo haga.
- • inalámbricos: Pueden fallar si están mal orientados, pero no existe diferencia • inalámbricos: Pueden fallar si están mal orientados, pero no existe diferencia con un teclado normal. En vez de enviar la señal mediante cable, lo hacen mediante infrarrojos, y la controladora no reside en el propio teclado, sino en el receptor que se conecta al conector de teclado en el PC. Si queremos conectar a nuestro equipo un teclado USB, primero debemos tener una BIOS que lo soporte y en segundo lugar debemos tener instalado el sistema operativo con el "Suplemento USB". Un buen teclado USB debe tener en su parte posterior al menos un conector USB adicional para poderlo aprovechar como HUB y poder conectar a él otros dispositivos USB como ratones, altavoces, etc.
- o o
- -Turbo Tecn
- -Microsoft
- -Genius
- -Benq
- -Acer
- A. Scanner:

Ateniéndonos a los criterios de la Real Academia de la Lengua, famosa por la genial introducción del término cederrón para denominar al CD-ROM, probablemente nada; para el resto de comunes mortales, digamos que es la palabra que se utiliza en informática para designar a un aparato digitalizador de imagen. Por digitalizar se entiende la operación de transformar algo analógico (algo físico, real, de precisión infinita) en algo digital (un conjunto finito y de precisión determinada de unidades lógicas denominadas bits). En fin, que dejándonos de tanto formalismo sintáctico, en el caso que nos ocupa se trata de coger una imagen (fotografía, dibujo o texto) y convertirla a un formato que podamos almacenar y modificar con el ordenador. Realmente un escáner no es ni más ni menos que los ojos del ordenador.

- • funciona • funciona

El proceso de captación de una imagen resulta casi idéntico para cualquier escáner: se ilumina la imagen con un foco de luz, se conduce mediante espejos la luz reflejada hacia
Hal - hazırda UNEC ilə AMEA arasında elm və t ə hsil sah ə sind ə ə m əkdaşlıq haqqında imzalanan protokola uyğun olaraq iki təşkilat arasında elm və t ə hsilin inteqrasiyası üzrə birg ə F ə aliyy ət Planı hazırlanması mövzusunda işçi qrubu çalışır.

- UNEC - in beyn ə lxalq elmi t əşkilat və xarici univesitetl ə rl ə ə m əkdaşlığ

UNEC-in beyn ə lxalq ə laq ə l ərinin genişlə ndirilm ə si istiqam ə tind ə bir sıra ə h ə miyy ətli işlər görülmüş, ilk də f ə olaraq dünya universitetl ə rinin nüfuzlu reytinql ə rind ə UNEC- in iştirakı təmin olunmuş, dünyanın qabaqcıl tə hsil mü ə ssis ə l ə ri il ə ə laq ə l ərin qurulması və möhk ə ml ə ndirilm ə si, mü ə llim v ə t ə l ə b ə mobilliyinin t əşkil olunması istiqamə tl ə rind ə mühüm n ə tic ə l ə r ə ld ə olunmuşdur. UNEC- in dünyanın nüfuzlu ali tə hsil mü ə ssis ə l əri arasında layiqli yer tutması istiqam ə tind ə mühüm addımlar atılmışdır. Belə ki, QS İnkişaf etmə kd ə olan Avropa v ə M ə rk ə zi Asiya regionu üzr ə reytinqd ə regionunn 4-cü ən yaxşı iqtisadyönümlü universiteti olmaqla ən yaxşı 200 universiteti arasında qərarlaşıb. 2016- cı il iyunun 14 - ü açıqlanan reytinq regionun 30 ölkə sinin 500-d ə n çox universitetini ə hat ə etmişdir. Reytinq 9 indikator üzrə aparılıb: akademik reputasiya, m ə qal ə üzr ə sitat sayı, işə götür ə nl ərin reputasiyası, müə llim t ə l ə b ə nisb ə ti, elmi d ə r ə c ə si olan mü ə lliml ərin sayı, ə cn ə bi mü ə lliml ərin sayının yerli müə lliml ə rin sayına olan nisbə ti, ə cn ə bi t ə l ə b ə l ə rin yerli t ə l ə b ə l ə r ə olan nisb ə ti, veb t ə sir v ə m ə qal ə sayının müəllim sayına olan nisbə ti. Veb t ə sir, y ə ni universitetl ə rin yeni texnologiyalardan s ə m ə r ə li istifad ə si indikatoru üzr ə reytinqd ə UNEC- in internet resurslarının effektivliyi 52.6 balla qiym ə tl ə ndirilib. Burada ə sas olaraq Webometrics qiym ə tl ə ndirm ə l ə ri götürülür ki, 2015- ci ilin ikinci yarısı və 2016- cı ilin ikinci yarısı reytinqdə UNEC ölk ə üzr ə birinci yerd ə q ərarlaşmşdır. İşə götür ə nl ərin reputasiyasında öt ə n ill ə rin göst ə ricil ə rin ə nisb ə t ə n xeyli ir ə lil əyiş var. Bu indikator üzrə ümumilikd ə 2016- cı il üçün 44200 -d ə n çox r ə y toplanıb. Müxtə lif biznes qurumlarının verdiyi sə sverm ə əsasında UNEC -in yekun balı 22.2 olub. Qiymə tl ə ndirm ə universitet m əzunlarının müxtə lif mü ə ssis ə l ə r ə işə götürülm ə sinin t əhlil olunmasına kömə klik göst ə rir.
Discapacidad, Escuela de Natación, acercamos el deporte a aquellas personas que más difícil lo tienen, por poseer una diversidad funcional.

Por ello, se hace necesaria la formalización de instrumentos de colaboración con las entidades organizadoras de estos eventos deportivos.

- IV. el REAL CLUB VICTORIA, organiza la ESCUELA DE BARQUILLOS DE VELA IV. el REAL CLUB VICTORIA, organiza la ESCUELA DE BARQUILLOS DE VELA LATINA, que constará de 10 jornadas náuticas a desarrollar durante el año 2021.
- V. el presupuesto del Instituto Municipal de Deportes para el ejercicio 2021, se fijó V. el presupuesto del Instituto Municipal de Deportes para el ejercicio 2021, se fijó una subvención nominativa a favor del REAL CLUB VICTORIA, por un importe de SEIS MIL EUROS (6.000,00 €), con cargo a la aplicación presupuestaria 341.489.84, por la organización de la ESCUELA DE BARQUILLOS DE VELA LATINA.
- VI. REAL CLUB VICTORIA acepta la subvención concedida, mediante la firma de VI. REAL CLUB VICTORIA acepta la subvención concedida, mediante la firma de este convenio.
- VII. presidente del Instituto Municipal de Deportes acordó, mediante resolución 2021- VII. presidente del Instituto Municipal de Deportes acordó, mediante resolución 2021- 312, de fecha 26 de octubre, la concesión de una subvención al REAL CLUB VICTORIA, por la organización de la ESCUELA DE BARQUILLOS DE VELA LATINA.

### ESTIPULACIONES

#### PRIMERA. Objeto del convenio

El presente Convenio de Colaboración tiene por objeto la concesión de una subvención directa y nominativa al REAL CLUB VICTORIA, por la organización de la ESCUELA DE BARQUILLOS DE VELA L ATINA. Uno de los fines de este Instituto es la divulgación y promoción del deporte y para ello, con el objetivo de fomentar la práctica deportiva, el IMD ha decidido apoyar al REAL CLUB VICTORIA, para la organización de la ESCUELA DE BARQUILLOS DE VELA LATINA. El Plan Estratégico de Subvenciones del IMD para el periodo 2019 – 2021 recoge como línea estratégica general de actuación del IMD, la “PROMOCIÓN DEL DEPORTE”, siendo una forma de desarrollar dicha actuación las subvenciones nominativas (Artículo 2.5.B PES). Estos eventos deportivos, de marcado interés social y municipal, con sede en el municipio capitalino, ratifican a la ciudad de Las Palmas de Gran Canaria, como centro neurálgico del deporte insular, promocionando la práctica del deporte en su máxima expresión: familiarización, consolidación de la base, perfeccionamiento, formación, práctica y espectáculo, sin obviar el papel del deporte como elemento impulsor de la economía del sector, empresas especializadas, hoteles y promoción turística de la ciudad. A tenor de lo expuesto, se hace necesaria la formalización de instrumentos de colaboración con las entidades organizadoras de escuelas y/o proyectos deportivos dirigidos a distintos colectivos, todos ellos con marcado carácter en pro de la divulgación de la actividad física y deportiva, básicamente fundamentado en la divulgación y formación educativa a través de las escuelas deportivas y proyectos dirigidos al fomento del deporte para aquellas personas que más difícil lo tienen, por poseer una diversidad funcional.
ölk ə l ə rd ə banklar kredit itkisi, girov, müqavil ə l ə r, kredit itkil ə rinin monitorinqi üçün kredit al ə tl ə rd ə n istifad ə edirl ə r. Bu say ə d ə banklardakı kredit risklə rinin müv ə ff ə qiyy ətli bir şə kild ə idar ə edilm ə sini t ə min edir. Ancaq bu proses z ə ifdir v ə sür ətli bir inkişafa ehtiyacı var. Kredit riskinin monitorinqi, modell əşdirilmə si v ə idar ə edilm ə si kommersiya bankında böyük bir ə m əliyyatdır. B aş verdiyi zə r ə r, proqnozlaşdırılan pozuntu və h ə r bir kredit hesabında gözlə nil ən itkin ehtimalını proqnozlaşdırmağa başlayan qabaqcıl proqnozlaşdırma modellə ri var v ə sonra bu r ə q ə ml ə r bütün kreditl ə r üzr ə birl əşdirilir. Kredit riskin idar ə edilm ə si üçün ə sas m ə s ə l ə risk ə n ə zar ə t edir. Kredit riskin idar ə edilm ə sin ə ə n ə n əvi yanaşma ə vv ə ll ər olduğu kimi, borcalanın ödə m ə qabiliyy ə tini qiym ə tl ə ndirm ə kl ə riskini qiym ə tl ə ndirm ə kdir. Kredit portfelinin kredit riskin idar ə edilm əsi, bankların kredit risklə rin ə h əssaslığının artması və maliyy ə al ə tl ə rinin qiym ə tl ərinin inkişafında d əyişikliklə r il ə ə laq ə dar olaraq bank sektorunun maliyy ə likvidliyi v ə sabitliyi üçün ə n mühüm v ə zif ə l ə rd ə n biridir. Kredit riskinin idar ə edilm ə si v ə minimallaşdırılmasında hə r f ə rdi kreditin v ə ya borcalanın risk qiymə tl ə ndirm ə üsullarının müə yy ə n edilm ə si əsas rol oynayır. Kredit riskin ə m ə ruz qalmamaq üçün banklar aktiv diversifikasiya ed ə bil ə rl ə r. Aktivl ərin şaxə l ə ndirilm ə si bank t ə r ə find ə n müxt ə lif keyfiyy ə t v ə v ə r ə q ə l ə rd ə toplanan v ə saitl ərin çeşidlə nm ə si v ə ya onların fondlarını qiymə tli kağızlar ilə diversifikasiya etm ə kdir.

######## 3.2. Kreditin geri qaytarılmasının təminatlılığı və onun bankların iqtisadi f ə aliyy ə tin ə t ə sir istiqam ə tl ə ri

Kreditin geri qaytarılmasının təminatı ə riz ə çinin ə sas borcun v ə faizl ə rin kredit üzr ə öd ə nilm ə sin ə dair öhd ə likl ə rinin t ə min edilm ə sidir. Borcalan kredit müqavil əsi bağlayan zaman borcun ödə nm ə sin ə qarşı tə minat verm ə lidir. Bunun
ölk ə nin ə sas h ə d ə fl əri arasındadır. Hazırda Belçikada vergidən yayınma üçün istə r g ə lirin gizl ə dilm ə si, x ə rcl ərin şişildilmə si, ist ə rs ə d ə s ə n ə dl ə rd ə saxtakarlıq hallarına görə qanunvericilikd ə h ə mmü ə yy ə n c ə rim ə l ə r, h ə md ə qanunu pozmuş şə xsl ə rin h ə bs edilm ə si kimi c ə za t ə dbirl ə ri n ə z ə rd ə tutulmuşdur. Bu kimi halların azadılması üçün Belçika Avropa Birliyinin 'Vergi d ən yayınma ə leyhin ə direktiv ' -ind ə n qanunvericiliyin t ə kmill əşdirilmə si üçün istifad ə edir. Vergi qanunvericiliyin ə uymadığı, fırıldaqçılıq,vergidənyayınma halları aşkar olunan mü ə sis ə v ə t əşkilatlara 10% -d ə n 200%- ə q ə d ə r maliyy ə sanksiyaları, cə rim ə l ə r t ə tbiq olunur. Bununla yanaşı Belçikada vergi cinay ə tl ə ri, bu sah ə d əki fırıldaqçılıqla mübariz ə m ə qs ə dil ə Xüsusi Vergi Müf əttişliyi yaradılmışdır. Onun əsas missiyası vergid ən yayınma hallarının aşkarlanması, bununla bağlı olan fırıldaqçılıqların araşdırılmasından ibarə tdir. Eyni zamanda bu qurum m ə hk ə m ə prosesl ə rinin bütün s ə viyy ə l ə rin ə müdaxil ə s ə lahiyy ə tin ə sahibdir. Xüsusi Vergi Müf əttişliyi Vergilə rin Geri Toplanması İdarə si il ə sıx ə m əkdaşlıq edə r ə k daha effektli t ə dbirl ə r görülm ə sini t ə min etm ə y ə çalışır. 2015-ci il ə olan m ə lumatlara gör ə vergid ən yayınma Belçikada 30,4 milyard avro h ə cmind ə dir [36]. Bu is ə t ə qrib ə n ÜDM-in 7% b ə rab ərdir. Əlavə olaraq qeyd edim ki, bu göst ərici İtalyada 11 %, Almaniyada, Fransada 7%-d ə n az, İngiltə r ə d ə 3% olaraq qiym ə tl ə ndirilir v ə h ə r bir ölk ə d ə bununla bağlı müxtə lif t ə dbirl ə r h ə yata keçirilir.

1979-cu ild ə islahatlar keçirm ə y ə başlayan Çin XX ə srin 90- cı illə rin ə kimi olan dövrd ə 8 % illik artım tempi ə ld ə etdi. Bu dövrün sonunda v ə h ə tta 2000-ci ill ə rin ə vv ə ll ə rind ə bir çox alim h ə l ə d ə Çinin inkişafının daha çox davam edə bilm ə y ə c ə yin ə inanırdı, çünki islahatların fundamental olmadığını düşünürdülər. Lakin Çinin illik artım tempi 2010-cu il ə kimi 10%- ə çatdı. 2008-ci ild ə ki qlobal maliyy ə böhranından sonra