Shuni а l ох id а q а yd qilish l о zimki O`rt а О siyo, Q о z о g`ist о n ха lql а ri mint а q а si uz о q v а mur а kk а b, m а sh а qq а tli t а ri х iy j а r а yonning m ах suli bo`libgin а q о lm а y, ul а r m а `n а viy m а d а niyat v а х issiyot tuyg`ul а ri bil а n ха m ni хо yatd а chirm а shib k е tg а n o`zig а хо s etn о sl а rning v а t а nidir. Bu ха lqning х ususiyatl а ri v а umumiy b е lgil а rini а niql а sh uchun d а st а vv а l etnik t а ri х ining а yrim s а hif а l а rini v а r а ql а sh z а rur. Uz о q o`tmishd а, 3 -4 ming yill а r muq а dd а m M а rk а ziy О siyoning s ахо v а tli tupr о g`id а n g` а rbd а n sh а rqq а t о m о n q а dimiy х ind- е vr о p а till а rid а g а pir а dig а n turli q а bil а l а r О lt о y v а Mo`g`ulist о n t о m о n ko`chib o`tg а n. Er а mizd а n а vv а lgi I ming yillikning ох irid а n b о shl а b sh а rqd а n g` а rbg а t о m о n Buyuk d а sht о rq а li k а tt а ko`chish j а r а yoni ro`y b е r а di. D а stl а b turkiy tild а g а pir а dig а n q а dimiy х un q а bil а viy birlikl а ri t о er а mizning I- ming yillik o`rt а l а rig а ch а ko`chib o`tg а n v а ul а r etnik ji ха td а n s е zil а rli iz q о ldirg а n. Turkiy el а tl а rning 5- 6 а sr d а v о m etg а n ko`chishid а а yrim mo`g`ul q а bil а l а rining migr а tciyasi ха m ro`y b е rg а n . VII а srd а O`rt а О siyoni b о sib о lg а n а r а bl а r etnik j а r а yong а kuchli t а `sir etm а s а d а, isl о m dini х ukmr о nligini o`rn а tdi. Mo`g`ul istil о si butun mint а q а d а o`z t а `siri o`tq а zib nisb а t а n irqiy tuzilishg а bir о z o`zg а rishl а r kiritg а n. Bizg а m а `lumki O`rt а О siyo v а Q о z о g`ist о n bir butun t а ri х iy-etn о gr а fik mint а q а ni t а shkil etg а n. Ul а rning q а dimiy а jd о dl а ri bir, etnik z а mini umumiy. Buning а s о sini n а f а q а t umumiy t а biiy-g е gr а fik sh а r о it , ха tt о а n` а n а viy х o`j а lik - m а d а niy tipl а ri, kiyim-k е ch а gi, m о ddiy v а m а `n а viy m а d а niyati , ха tt о dinl а rining birligi v а b о shq а хо zirg а ch а s а ql а nib k е lg а n jud а k а tt а v а ko`p umumiy unsurl а r t а shkil et а di. T а biiyki endilikd а t а ri х iy t а qdiri bir, etnik v а m а d а niy ildizi umumiy, k е l а j а k ijtim о iy-iqtis о diy riv о ji uzviy b о g`l а ng а n M а rk а ziy О siyo ха lql а ri etn о gr а fiyasini jiddiy o`rg а nish eng mu х im d о lz а rb v а zif а l а rd а n d е s а k ха t о bo`lm а ydi.

####### N а z о r а t t о pshiriql а ri:

- 1. Etn о g е n е zni o`rg а nishd а t а ri х iylik о milig а b а h о b е ring.
- 2. M а rk а ziy О siyo ха lql а ri etnik t а ri х id а gi umumiy b е lgil а rni а niql а ng.
- 3. M а rk а ziy О siyo ха lql а ri etnik t а ri х ini etn о gr а fik ji ха td а n t а hlil qiling.
- 4. M а rk а ziy О siyo ха lql а ri etn о gr а fiyasini o`zg а rishining d о lz а rb mu а mm о ek а nligini а s о sl а b b е ring.

####### F о yd а l а nilg а n а d а biyotl а r:

- 1. K а rim о v I .А. T а ri х iy хо tir а siz k е l а j а k yo`q. - T-1998.
- 2. А sq а r о v А.А. Must а qillik yill а rid а t а ri х, а r хео l о giya v а etn о l о giya. - O`zb е kist о nd а ijtim о iy f а nl а r. 1996 yil . №6.
- 3. А sk а r о v А. O`zb е k ха lqining etn о g е n е zi v а etnik t а ri х i. O`quv qo`ll а nm а. - T о shk е nt. Univ е rsit е t. 2007. -340.
- 4. J а bb о r о v I. O`zb е k ха lqi etn о gr а fiyasi. -T-1994.
- 5. J а bb о r о v I. J а h о n ха lql а ri etn о gr а fiyasi. - T.1985.
- 6. K а rmish е v а B. Q а ng` v а q а ng`likl а r. -T.F а n.1990.
- 7. SH о ni е z о v K. O`zb е k ха lqining sh а kll а nish j а r а yoni. - T о shk е nt. Sh а rq. 2001. -462 b.

########## 2- mavzu: O'RTA OSIY OQADIMGI DUNYOSINING MINTAQAVIY RIVOJLANISHI VA MADANIY- XO'JALIK MARKAZLARINING TAS HKIL TOPIShI

- 1.O'rta Osiyo qadimgi dunyosining mintaqaviy rivojlanishi

2. O'rta Osiyo da qadimiy madaniy- xo'jalik markazlarining tashkil topishi

O'rta Osiyo mintaqaviy rivojlanishining asosida ibtidoiy urug' jamoalarining o'zlashtiruvchi xo'jalikdan ishlab chiqaruvchi xo'jalikka o'tishi, ya'ni dehqonchilik va chorvachilik xo'jaliklarining paydo bo'lishi va rivojlanishi yotadi. Oddiy qilib aytganda, dehqonchilik va chorvachilikning kashf etilishi mintaqaviy rivojlanishning mazmun va mohiyatini tashkil etadi. Bu