ahmedheakl/docatlas_instruct huggingface dataset:
edirlər;

- - istehlakçıları lazımi bazarla təmin edirlər;
- - vergi ödəyicisi kimi çıxış etməklə büdcənin gəlir hissəsinin artmasına xidmət göstərirlər;
- - vətəndaşların müəyyən qisminin gəlirinə müsbət mənada təsir edirlər;
- - iri təsərrüfat subyektləri ilə müqayisədə dahaçevikdirlər.

Ümumiyyətlə bütün sadalananları dəyərləndirərək vurğulamaq olar ki, sahibkarlıq subyektləri Azərbaycanda həyat səviyyəsini yüksəldir, bazar iqtisadiyyatının prinsiplərinin, qayda - qanunlarının möhkəmlənməsinə xidmət edirlər. Qeyd etmək lazımdır ki, digər inkişaf etməkdə olan ölkələrdə olduğu kimi Azərbaycanda iqtisadi inkişafin sürətini artırmaq, bazar iqtisadiyyatının təkmil xüsusiyyətlərini tətbiq etmək üçün azad sahibkarlıq subyektlərinin, xüsusilə də dövrün tələbinə uyğun olaraq innovasiya sahibkarlığını n əhəmiyyəti çox böyükdür . Çünki, innovasiya sahibkarlığı aşağı olan istehsal imkanlarını, məhsulların keyfiyyətini artırmağa imkan verir. Bu da öz növbəsində neft və neft məhsullarının ixracından asılı olan Azərbaycanda ixrac yönümlü istehsalın qurulmasına müsbət təsir göstərir. İnnovativ sahibkarlığın istehsal etdiyi əmtəə və xidmətlər dünya bazarında rəqabətə davamlı olmaqla çoxsaylı dividentlər qazandıra bilər. Məhsul istehsalında səmərəliliyin artırılması ilə yanaşı işçilərin yaradıcı potensialından istifadə imkanları da sahibkarlıq fəaliyyətinin innovasiyaya əsaslanan idarəedilməsi şəraitində genişlənir. T əbii ki, bazar iqtisadiyyatının tə qdim etdiyi müt ə r əqqi imkanlarla yanaşı sahibkarlıq fə aliyy ə tinin h ə yata keçirilm ə sin ə mane olan faktorlar da mövcuddur. Bu faktorlar sahibkarlıq fə aliyy ətinin bazar iqtisadiyyatı üçün önə mini v ə ə h ə miyy ə tini azaltmasada işin ümumi gedişinə ç ə tinlikl ər yaradır. Belə ki, real biznes sferasın da sahibkarları çoxsaylı, müxt ə lif t ə hlük ə v ə t ə hdidl ə r gözl əyir. Bunları ə sas ə n r ə qab ə t mübariz ə sind ə n yaranan t ə hdidl ə r kimiqiym ə tl ə ndirm ək olar. Bazar iqtisadiyyatının ə n vacib ünsürü olan 'rə qab ə t mübariz əsi' anlyışı daha çox 'rə qib sahibkarınecə
-ноутбук в подготовительную группу (30 194 руб.). По предписанию Роспотребнадзора планируется: закрыть профлистом две стороны каждой веранды, на это потребуется около 80 000 руб., на ремонт освещения и электропроводки в 2-х группах потребуется 141 000 руб., на установку 4-х раковин в верхних группах потребуется 53 000 руб.

### Анализ работы ДОУ за 2018-2019 учебный год позволил выявить следующие проблемы:

1. Небольшая перенасыщенность годового плана мероприятиями, что влечет частичное его выполнение или снижение качества их выполнения; 2. ДОУ нуждается в капитальном ремонте (в холодное время года в нескольких группах и служебных помещениях возникали проблемы с отопительной системой, требуется замена оконных проемов и балконных дверей), что снижает количественно-качественные показатели осуществления образовательного процесса; 3. ДОУ не имеет нормативно-правовой защищенности по контролю посещаемости детей (в группах есть дети с общим объемом посещаемости ДОУ от 5-65 дней за весь год), что снижает общие количественно- качественные показатели усвоения основных разделов программы. Подводя итог проделанной работы за 2018-2019 учебный год, учитывая результаты итоговых проверок, оперативного контроля, оценки уровня усвоения образовательной программы ДОУ воспитанниками, коллектив поставил перед собой следующие цели и задачи:

- • здоровьесберегающие технологии продолжать создавать • здоровьесберегающие технологии продолжать создавать благоприятные условия для сохранения здоровья детей, их физического и психического развития;
- • работу по приобщению детей к истокам русской народной • работу по приобщению детей к истокам русской народной культуры и традициям русского народа;
- • совершенствовать уровень профессиональной • совершенствовать уровень профессиональной компетентности педагогов в вопросах речевого развития дошкольников;
- • профессиональную компетентность педагогов в • профессиональную компетентность педагогов в использовании современных технологий в работе с дошкольниками;
- • педагогическую культуру родителей в целях успешного • педагогическую культуру родителей в целях успешного развития ребенка в условиях детского сада;
- • укреплять материально-техническую базу детского сада. • укреплять материально-техническую базу детского сада.

На следующий учебный 2019-2020 год нами обозначены основные направления деятельности:

- социально-коммуникативное развитие
- познавательное развитие
- речевое развитие
- художественно-эстетическое развитие
- физическое развитие
- патриотическое воспитание

33
## İSTİFADƏ OLUNMUŞ ƏDƏBIYYAT SİYAHISI

- 1. Əfəndiyev Rasim Azərbaycanın maddi mədəniyyət nümunələri geyimlər. Bakı : Azərnəşr , 1960.
- 2. Ə f əndiyеv Rаsim. Аzərbаycаn bə dii s ə n ətкаrlığı dünyа muzеylə rind ə . Bакı: Işıq, 1980.
- 3. Ə f əndiyеv Rаsim. Аzərbаycаn еl sə n əti. Bакı: Аzərbаycаn Dövlə t N əşriyyаtı, 1971.
- 4. Ə f əndiyеv Rаsim. Аzərbаycаn mаddi mə d ə niyy ə t nümun ə l əri. Bакı: Аzərbаycаn Dövlə t N əşriyyаtı, 1960.
- 5. R.Əfəndiyеv, S.S.Dünyamalıyeva. Azə rbaycan geyiml əri. Bакı: Аzərbаycаn Nəşriyyаtı, 1997
- 6. Pаşаyеv B.S. Pаrçа və gеyim məmulаtlаrının bədii lаyihə l ə ndirilm ə si. Bакı: Tə hsil, 2004
- 7. Dünyamalıyeva S.S. Azərbaycan geyimlərinin bədii - dekorativ xüsusiyyətləri. Bakı, Elm, 2013.
- 8. Козлов В.Н. «Основы художественного оформления текстильных изделий». Изд. Легпромиздат, Москва, 1981
- 9. Волокотруб И.Т. «Основы художественного конструирования». Учебник для сред.сп учеб. Заведений - Киев: Выща шк.,1988.
- 10. Варламов Г.Г., Струков О.Д. «Элементы художесевенного конструирования и технической эстетики» - М.Сов. Радио,1980.
- 11. Пармон Ф.М. Композиция костюма изд. «Легпром» Москва 2002.
- 12. Тихомиров М.А. Декоративно - прикладные искусство. Москва 1998.
müxt ə lif aspektl ə rd ə n qiym ə tl ə ndirm ə k olar. Bel ə ki, ə halinin h ə yat s ə viyy ə sinin artırılmasında xarici ticarətin rolu onların gə lirinin s ə viyy ə si v ə m ə hsullara t ə tbiq edil ə n yüks ə k keyfiyy ət standartları nə tic ə sind ə ə ld ə etdikl ə ri fayda il ə ölçülür. Xarici ticar ə td ə uğur o zaman qazanılır ki, istehsal edilə n m əhsulların keyfiyyə ti ən azından dünya standartlarına cavab verir. Bildiyimiz kimi, h əг bir ölkə ticar ə t t ə r əfdaşı olan ölkə ə mt əə ѵə xidm ə tl ə ri öz v ə t əndaşlarının t ə l əbatını keyfiyy ətli şə kild ə öd ə m ə k m ə qs ə dil ə alır. Beynə lxalq ticar ə t ə m əliyyatlarımüxtə lif m ə hsu llarınçoxsaylı ölk ə l ər arasındakı beynə lxalq mübadil ə si kimi başa düşülmə lidir. Ümumilikd ə beyn ə lxalq s ə viyy ə d ə xarici iqtisadi ə laq ə l ə r beyn ə lxalq ə mt əə -pul münasib ə tl ə ri s ferası, dünya iqtisadi sisteminə daxil olan bütün ölk ə l ə rinin xarici ticar ə tinin m ə cmusudur. Az ərbaycanın xarici ticar ə t f ə aliyy ətiqarşılıqlı iki prosesdə n, ixrac ѵə idxaldan ibar ə tdir. Şə kil 1- d ə biz ümumi ticar ə t dövriyy ə sini, h ə mçinin idaxl v ə ixrac ə m əliyyatlarının həcmini müşahidə etdik. Bu ə m əliyyatların tə rkibind ə h ə mçinin öz ə l sektor mü ə ssis ə l ə rinin d ə payı var. Belə ki, Az ərbaycanın b eyn ə lxalq ticar ə t ə laq ə l ərinin qurulmasında əsas iştirakçılar kimi xarici ticar ə t subyektl ə ri, dövl ə tin özü, s ə naye - istehsal qrupları, еləсə d ə fıziki şə xsl ə r v ə dig ə rl ə ri q ə bul edilir. Onlar ı ixracatçı ѵə idxalatçı da adlandırmaq olar . Ümumiyy ə tl ə Az ərbaycanın xarici ticar ə t münasib ə tl ə ri çoxşaxə li f ə aliyy ə t kimi qiym ə tl ə ndirilir. Qeyd etm ək lazımdır ki, beynə lxalq t ə crüb ə d ə xarici ticar ə t ə m əliyyatlarının t ə rkibind ə alqı - satqı obyekti kimi ticar ə t ə çıxarılan ə mt əə l ə rin özün ə m ə xsus c ə h ə tl ə rin ə gör ə , v ə yaxud m ə hsul üzr ə ixtisaslaşma meyarına ə sas ə n t ə snifl əşdir ilir. İqtisadi araşdırmalara və elmi t ədqiqat işlə rin ə n ə z ər saldıqda müxt ə lif qrup t ə snifatla şdırmalara rast g ə lm ə k mümkün olur. Bel ə tip t ə snifatlara xarici ticar ə tin müxt ə lif növl ə ri v ə formaları öz əksini tapır. Bu t əsnifatlardan aşağıdakıları ümumil əşdirib tə qdim ed ə bil ə rik:

- - hazır mə hsullar ınreallaşdırılması üzr ə xarici ticar ə t f ə aliyy ə ti;
- - istehsal maşınları, elə c ə d ə avadanlıqları üzr ə xarici ticar ə t f ə aliyy ə ti;
- - xammal lın reallaşdırılması üzr ə xarici ticar ə t f ə aliyy ə ti;
## さいごに

① （ ）で損する，（ ）と得する ② 弁護士より（ ）が大事 全ての法律を完全に守ることは・・・ 究極の（ ）になる

所属 東京弁護士会：労働法制特別委員会 東京都中小企業診断士協会：労務管理研究会・人財開発研究会 〒１０２－００８３ 東京都千代田区麹町２－１０－３－３階 ＴＥＬ ０３－４４０５－６３２１（直通） ＦＡＸ ０３－５２１３－４５６９（直通） 青葉法律事務所 弁護士 中小企業診断士 藤 堂 武 久 todo@aoba-law-office.net 公式ホームページ http://todotakehisa.sub.jp

8
'Şəmkir Aqropark' - ın başqa üstün cə h ə ti is ə burada yaradılan emal mü ə ssis ə l ə rinin fermerl ərin yetişdirdiyi hə r bir k ə nd t ə s ərrüfatı məhsullarını alması hesab olunur. Bu vaxt keyfiyy ə t ə sas götürülmür. Habel ə yerli ə hali üçün Aqroparkda mövcud olan dig ə r imkanlardan-f ə rqli m ə hsul ların bec ə rilm ə sind ə tövsiyy ə l ə rin verilm ə si, daha m ə hsuldar, yüks ə k keyfiyy ətli şitillə rin ə ld ə edilm ə si v ə s. sah ə l ə rd ə b ə hr ə l ə nm ək şə raiti qurulacaq. Bununla da Aqroparkın fə aliyy ə t göst ə rm ə si k ə nd t ə s ərrüfatının inkişafına müsb ə t t ə sir göst ə rm ə kl ə yanaşı region ə halisinin sosial rifahının yaxşılaşmasına s ə b ə b olacaq.

## Yalama Aqroparkı

Хaçmaz rayonunun Yalama qə s ə b ə sind ə yerl əşə n, 523 hektar sah ə ni ə hat ə ed ə n 'Yalama Aqropark'da görül ə n işlə rin birinci m ə rh ə l ə si artıq yekunlaşıb. Aqroparkda 385 hekta rlıq sahə d ə ABŞ -dan g ə tiril ə n süni yağış yağdırma metodu vasit ə sil ə innovativ suvarma sisteml ə ri qurulub, 225 hektar ə razid ə d ə nlik, 160 hektar ə razid ə is ə silosluq qarğıdalı sə pini olunub. Bununla yanaşı Samur- Abşeron kanalından 3,2 kilometr uzunluğunda beton suvarma kanalı çə kilib v ə 50 min kubmetr tutuma malik su hovuzu tikilib. 'Yalama Aqropark' hasilat v ə emal sexl ə rinin yaradılmasında хarici ölkə l ə rd ə n o cüml ə d ən ABŞ, İsveç, İtaliya, Hollandiya və Türkiy ə d ə n idxal olunan avadanlıqlardan faydalanır. Aqroparkın sah ə sind ə saatda 5 ton yem hasil ed ə n zavod inşa olunur. Bundan başqa aqroparkda innovativ avadanlıqların t ə tbiqi n ə tic ə sind ə cins iribuynuzlu heyvandarlıq kompleksinin, süd emalı, istiхana kompleksi və s ə m ə r ə li bağçılıq tə s ərrüfatının yaradılması n ə z ə rd ə tutulub. Aqroparkların mövcudluğu üçün ilk növb ə d ə ə kin ə yararlı sah ə l ə rinin olma sı önə mli faktordur, lakin K ə nd T ə s ərrüfatı Nazirliyinin h ə yata keçirdiyi yoxlama m ə qs ə dli monitorinq n ə tic ə sind ə aşkar olunub ki, torpaqla rın bir hissə si ə kin üçün yararsız və ziyy ə t ə düşüb. Belə ki, ekstensiv üsulun geniş istifad ə olunması, meliorasiya v ə irriqasiya sisteml ə rinin köhn ə lm ə si v ə sıradan çıxması , vegetasiya dövründ ə su çatışmazlığı, yeraltı sularının sə viyy əsinin qalхması, torpaqların şor an laşması, ə kin sah ə l ə rind ən örüş və biç ə n ə k kimi istifad ə olunması,
ATTO SECONDO SCENA QUINTA: Antonio, Giuliana, Antonietta

Antonio Io continuo a senti’ voci ‘a chesta parte! Pareva n’anema d’ ‘o Priatorio ‘mmiez’ ‘o fuoco! Nun me fanno manco senti’ buono ‘a televisione! (guarda sul tavolo e si avvicina al vassoio) Ma che brava, ‘Ntunetta! ‘A priparato ‘a cena pe’ nuje tre! L’avra’ purtata ‘a cca’ pe’ farla refredda’… Pare ‘na zuppa… No, chella se magna cavura… ‘Nu budino… ‘Na passata… Chi ‘o sape si se ‘nquarta, si l’assaggio? Po’ essere ca ce rimmane ‘o segno… e chella po’ abbia a fa’ storie… Ce vulesse ‘nu cucchiariello, ma si traso int’ ‘a cucina, chella me vere… E comme faccio? Aggio truvato! Mo’ piglio ‘o calzatore d’ ‘e scarpe! (esce) Giuliana (entra silenziosamente, depone il piatto vuoto, ne prende uno pieno ed esce di nuovo) Antonio (ritorna con il calzatore levato) Ecco qua…! Mo’ segni d’ ‘e deta nun se fanno… (guardando i piatti, incredulo) Cca’ ce stanno ‘e spiriti! E teneno pure famme! Nun è possibile… Vedimmo… io aggio visto tre piatti chini… mo’ so duje… (alza il piatto vuoto) …e buchi nun ce ne stanno! ‘Ntunetta sta cucinanne, nun po’ essere stata essa… Se l’esse magnato primma! Rosario dorme, aggio cuntrullato poco fa… io stevo dint’ ‘o lietto… Allora site stati vuje! (guardandosi intorno) Aro’ state? (guarda verso l’alto) No! Nun è pussibile! Site vuje…? Me vulite fa’ pruva’ ‘a famme d’ ‘e figli vuosti? Ma io ve frego! Io me magno n’ato piatto, chino chino… accussi’ vedimmo…! ‘A faccia vosta! (si rende conto che non puo’ mangiarla con il calzatore) E chisto nun è buono… ‘a robba se ne fuje ‘a rinto! Site sempe vuje? E io ve sfido, e pure a ‘Ntunetta! Mo’ vaco dint’ ‘a cucina, c’ ‘a scusa ‘e bere, e m’arrobbo ‘nu cucchiaro! E po’ vedimmo! (esce) Giuliana (entra silenziosamente, depone il secondo piatto vuoto, ne prende uno pieno ed esce di nuovo) Antonio (ritorna con il cucchiaio levato) Ecco qua…! ‘Ntunetta starra’ cu’ Rosario… Panza mia, fatte capanna! (guardando i piatti, incredulo) Ohe’, e comme sarebbe? Nun aggio mai sentuto ‘e spiriti accussi’ voraci! Allora site proprio vuje, eh? Me vulite fa sta’ senza magna’, overo! Ma io tengo ‘o cucchiaro invincibile! (prende una sedia, si mette vicino al tavolo, guardandosi intorno; poi prende una cucchiaiata, se la mette in bocca e si blocca, con gli occhi sgranati; si alza e alla fine deglutisce, facendo scena) Anime d’ ‘o Priatorio! Ve ce site misi d’impegno! ‘Ntunetta mia bellella ‘a sempe cucinato buono… chesta schifezza sape proprio… ‘e cavallo viecchio e surato! E che vuo’ mangia’? Che schifezza…! Nun me sento buono… me gira ‘a capa e…

Pagina 28
- 5 . Şöbənin hüquqları
- 5.1. İcra Hakimiyyətinin şöbə və digər strukturlarında, habelə idarə, 5.1. İcra Hakimiyyətinin şöbə və digər strukturlarında, habelə idarə, müəssisə və təşkilatlarda qanuna əməl edilməsinin vəziyyətini araşdırmaq və araşdırmaya aidiyyəti olan mütəxəssisləri cəlb etmək;
- 5.2. vəzifəsini yerinə yetirərkən aidiyyəti olan protokolları, arayışları, 5.2. vəzifəsini yerinə yetirərkən aidiyyəti olan protokolları, arayışları, hesabatları və başqa məlumatları, habelə qanun pozuntusunun səbəbləri haqda vəzifəli şəxslərin və vətəndaşların izahatını tələb etmək;
- 5.3. səlahiyyəti daxilində mövcud qanunvericilikdə nəzərdə tutulan digər 5.3. səlahiyyəti daxilində mövcud qanunvericilikdə nəzərdə tutulan digər hüquqi məsələlərin həllində təşəbbüs göstərmək hüququna malikdir.
- 6. Şöbənin fəaliyyətinin təşkili
- 6. işçilərinin sayı Yerli İcra Hakimiyyətləri haqqında Əsasnaməyə 6. işçilərinin sayı Yerli İcra Hakimiyyətləri haqqında Əsasnaməyə əsasən müəyyən edilir;
- 6.1. fəaliyyətinə rayon İcra Hakimiyyəti başçısı tərəfindən vəzifəyə 6.1. fəaliyyətinə rayon İcra Hakimiyyəti başçısı tərəfindən vəzifəyə təyin və vəzifədən azad edilən şəxs (şöbə müdiri) rəhbərlik edir. Şöbə müdiri şöbəyə həvalə olunmuş vəzifələrin yerinə yetirilməsi və hüquqların həyata keçirilməsi üçün şəxsən məsuliyyət daşıyır;
- 6.2. digər vəzifəli şəxsləri rayon İcra Hakimiyyəti başçısı tərəfindən 6.2. digər vəzifəli şəxsləri rayon İcra Hakimiyyəti başçısı tərəfindən vəzifəyə təyin və vəzifədən azad edilir.

## 7.Rayon T ə s ərrüfatı şöbə sinin müdiri:

- 7.1. fəaliyyətini təşkil edir və ona rəhbərlik edir; 7.1. fəaliyyətini təşkil edir və ona rəhbərlik edir;
- 7.2. olan vəzifəli şəxslər arasında iş bölgüsü aparır, onların 7.2. olan vəzifəli şəxslər arasında iş bölgüsü aparır, onların fəaliyyətini əlaqələndirir, əmək, icra və xidmət intizamına riayət edilməsinə nəzarət edir;
- 7.3. həvalə edilmiş vəzifələrin icrasını təmin etmək məqsədilə tərtib 7.3. həvalə edilmiş vəzifələrin icrasını təmin etmək məqsədilə tərtib edilmiş iş planlarını və digər bu kimi sənədlərin təsdiq edilməsini təmin edir, habelə iş planında nəzərdə tutulmuş tədbirlərin icra edilməsinə nəzarət edir;
- 7.4. üzrə Yerli İcra Hakimiyyətinin Şura iclasında müzakirə edilməli 7.4. üzrə Yerli İcra Hakimiyyətinin Şura iclasında müzakirə edilməli məsələləri müəyyən edir və bu barədə təkliflərini Yerli İcra Hakimiyyəti başçısına təqdim edir;
### MAGİSTR DİS S ERTASİYASININ İŞ PLANI

Magistr diss ertasiyasının adı: Maliyy ə riskl ə rinin id ə r ə olunması problemlə ri v ə Magistr diss ertasiyasının adı: Maliyy ə riskl ə rinin id ə r ə olunması problemlə ri v ə diss ertasiyasının adı: onların aradan qaldırılması yolları '.

### Giriş ------------------------------------------------------------------------------------ 3

##### F ə sil 1. Maliyy ə riskl ə rinin idar ə olunmasının nə z ə ri v ə metodoloji əsasları.

1.1. Maliyy ə riskl ə ri v ə onların yaranma sə b ə bl ə ri -------------------------------------------- 6 1.2. Bazar iqtisadiyyatı şə raitind ə maliyy ə riskl ə rinin t əsnifatı ----------------------------- 13 1.3. Maliyy ə riskl ə rinin idar ə olunması metodları -------------------------------------------- 24

F ə sil 2. Maliyy ə risl ə rinin idar ə olunması sisteminin strukturu və risk d ə r ə c ə l ə rinin mü ə yy ə n edilm əsi üsullarının müasir və ziyy ə tinin qiym ə tl ə ndirm ə si. 2.1. Riskl ə rin idar ə olunması sisteminin strukturunun muasir və ziyy ə ti ------------------ 36 2.2. Risk menecmentinin t əş kili m ə rh ə l ə l ə ri v ə idar ə etm ə m ə s ə l ə l ə ri h ə llinin metod v ə strategiyas ı n ı n seçilm ə si -------------------------------------------------------------------------- 41 2.3. Risk d ə r ə c ə sinin müyy ə n edilm əsi üsullarının tə hlili v ə qiym ə tl ə ndirilm ə si -------- 48

##### F əsil 3. Müasir şə raitd ə maliyy ə riskl ə rinin idar ə olunmasının tə kmill əşdirilmə si yollları.

3.1. Bazar iqtisadiyyatı şə raitind ə riskl ərin sığortalanması --------------------------------- 56

- 3.2. Maliyy ə riskl ərinin planlaşdırılması və proqnozlaşdırılmasının tə kmill əşdirilmə si--73

3.3. Müasir şə raitd ə maliyy ə riskl ərinin neytrallaşdırılması və idar ə olunması mexanizml ə rinin t ə kmill əşdirilmə si istiqam ə tl ə ri --------------------------------------------- 78

N ə tic ə v ə t ə klifl ə r 85 N ə tic ə v ə t ə klifl ə r 85 ə tic ə v ə t ə klifl ə r --------------------------------------------------------------------- 87 İstifadə olunmuş ə d ə biyyat olunmuş ə d ə biyyat --------------------------------------------------------------------------------------------- 89 Referat

##### Резюме Резюме --------------------------------------------------------------------------------------------- 95 Summary ------------------------------------------------------------------------------------------

Magistrant: lizad ə Şə mistan Mehr ə l i oğlu. Magistrant: lizad ə Şə mistan Mehr ə l i oğlu. i.e.n., dos. R. N. Quş xani. Elmi R ə hb ə r:
first such use. Upon receipt of the notification, the department shall issue an appropriate exemption certificate to the taxpayer to be used for qualifying purposes under this item. Within six months after the fifth anniversary of the taxpayer’s first use of this exemption, the taxpayer shall notify the department in writing that it has or has not met the investment and job requirements of this item by the end of that five-year period. Once the department certifies that the taxpayer has met the investment and job requirements, all subsequent purchases of or investments in computer equipment, including to replace originally deployed computer equipment or to implement future expansions, likewise shall qualify for the exemption described above, regardless of when the taxpayer makes the investments. (e) The department may assess any tax due on property purchased tax free pursuant to this item but due the State if the taxpayer subsequently fails timely to meet the investment and job requirements of this item after being granted the exemption; for purposes of determining whether the taxpayer has timely satisfied the investment requirement, replacement computer equipment counts toward the investment requirement to the extent that the value of the replacement computer equipment exceeds the cost of the computer equipment so replaced, but, provided the taxpayer otherwise qualifies for the exemption, the full value of the replacement computer equipment is exempt from sales and use tax. The running of the periods of limitation within which the department may assess taxes provided pursuant to Section 12-54-85 is suspended during the time period beginning with the taxpayer’s first use of this exemption and ending with the later of the fifth anniversary of first use or notice to the department that the taxpayer either has met or has not met the investment and job requirements of this item; (66) electricity used by a technology intensive facility as defined in Section 12-6-3360(M)(14)(b) and qualifying for the sales tax exemption provided pursuant to item (65) of this section, and the equipment and raw materials including, without limitation, fuel used by such qualifying facility to generate, transform, transmit, distribute, or manage electricity for use in such a facility. The running of the periods of limitation within which the department may assess taxes pursuant to Section 12-54-85 is suspended during the same time period it is suspended in item (65)(d) of this section; (67) effective July 1, 2011, construction materials used in the construction of a new or expanded single manufacturing or distribution facility, or one that serves both purposes, with a capital

[4532] 26
sah ə sind ə n 4 d ə f ə az olmuşdur. Göyçay rayonunda taхılın məhsuldarlığı hə min il orta göst ə ricid ə n t ə qrib ən 5 sentner az, nar plantasiyalarındakı məhsuldarlıq isə 67 sentner çoxdur. Dig ə r t ə r ə fd ən baxdıqda isə taxılın topdan satış qiymə ti nardan 5.5 d ə f ə azdır. Bütün bu hallara baxmayaraq Göyçayın torpaqlarının əlverişsiz taхıl emalı üçün istifad ə edilm əsi böyük maraq doğurur. Əslində olan is ə dövl ə t bu v ə ziyy ə tin s ə b ə bl ərini araşdırmalı və el ə c ə d ə torpaqları təyinatı üzrə doğru istifadə sini t ə min etm ə k yönünd ə ciddi t ə dbirl ə r görm əlidir. İlk olaraq Göyçay timsalında narın taхıl istehsalına nisbə t ə n müqayis ə li üstünlüyü q ə bul edilm ə li v ə daha sonra is ə başqa teхniki problemlə r aradan götürülm əlidir. Əgə r h ər hansısa torpaq sahə l ə ri sad ə c ə susuzluğa görə taхıl üçün istifadə olunursa su il ə t əmin olunmalı və yaхud da ki, ola bil ər ki, sahibkarlar çoхillik bitki olan narı mə hsul dövrün ə kimi gözl ə m ə k üçün maddi baxımdan imkanı aşağıdırsa, kə ndlil ə rin uzunmüdd ə tli v ə el ə c ə d ə aşağıfaizli kreditlə t əmin olunması meхanizmi formalaşdırılmalıdır. Gə lin ə n son n ə tic ə olaraq qeyd etm ə k olar ki, k ə nd t ə s ərrüfatı sahə sind ə intensiv inkişafa nail olmaq üçün ilk olaraq tə bii şə rait ə v ə f ə rd ə yön ə l ən iqtisadi üsullar işlənib hazırlanmalıdır. Yerli istehsalın də st ə kl ə nm əsinin başqa üsullarından biri də dövl ə tin importa müdaхilə si v ə import kvotalarının müə yy ən olunması ilə h ə ll edilir. Bu da m ə lumdur ki, hal- hazırda dünya iqtisadiyatının inkişafını qarşısına mə qs ə d ə sas kimi qoyan t əşkilatlar və n ə z ə riy ə l ər importun liberallaşdırılmasına kömə k olsa da, bu dövr ə kimi Az ərbaycan Respublikasının buna oxşar öhdəliyi olmadığından qısamüddə tli olmaqla bu üsuldan istifad ə ed ə bil ə r. Aqrar sah ənin inkişafı və daхili emalı də st ə kl ə y ə n gömrük siyas ə tinin ə sas ə t ə tbiq olunan iki metodu möcuddur: 1) m əhsulların importuna m ə hdudiyy ətin qoyulması; 2) yüksə k d ə r ə c ə li vergi v ə rüsumların qoyulması daхili emalın rə qab ə tqabiliyy ə tinin müdafi əsi. Bu halda başlıca mə qs əd kimi yerli emalçıları potensial t ə hlük ə l ə rd ən sığortalamaq hesab olunur. Ümumilikd ə götürdükd ə is ə ölk ə mizd ə ekstensiv k ə nd t ə s ərrüfatı sahə sind ə n intensiv t ə s ərrüfatçılığa keçidi uğurla sonlandırmaq aqrar siyasə tin ə sas m ə qs ə d kimi q ə bul olunur. bundan ə lav ə , bu yönd ə h ə rt ə r ə fli d ə st ək proqramına başlamaq da vacib hesab olunur.