ó na páirtithe uile, oiread agus is féidir, chun na páirtithe ar fad a chosaint. Caithfidh mic léinn agus comhaltaí foirne a thuiscint go bhféadfaí polasaí araíonachta Foirne nó Mac Léinn na hOllscoile a ghlacadh má sháraítear rúndacht.

## 7.3 Nós Imeachta Neamhfhoirmiúil

Tá an Ollscoil i bhfabhar gearáin a réiteach, a mhéad is féidir agus is cuí, trí phróisis neamhfhoirmiúla. I gcásanna go leor, is féidir fadhb an chiaptha a réiteach go neamhfhoirmiúil. Ba cheart do ghearánaigh a chreideann go bhfuiltear á gciapadh agus ar mian leo iarracht a dhéanamh an fhadhb a réiteach go neamhfhoirmiúil an méid seo a leanas a mhíniú go soiléir don fhreagróir/do na freagróirí:

Sonraí na hiompraíochta atá i gceist. Nach bhfuil fáilte roimh an iompraíocht sin agus go bhfuil sí maslach. An drochthionchar atá ag an iompraíocht orthu. Gur sárú ar pholasaí na hOllscoile í an iompraíocht sin.

Chun seo a éascú, ba cheart don ghearánaí taifead a choinneáil ar nithe a tharlaíonn de réir mar a tharlaíonn siad; cad a tharla, dátaí, amanna, áiteanna, finnéithe (más ann dóibh), freagairt an fhreagróra/na bhfreagróirí agus tionchar na hiompraíochta seo.

Má bhíonn sé deacair ar mhic léinn cumarsáid a dhéanamh go díreach leis an bhfreagróir/na freagróirí, ba cheart go mbeadh tríú páirtí leo - cara, ionadaí ó Chomhaltas na Mac Léinn, nó Teagmhálaí, mar shampla. Is é an ról a bheidh ag an duine seo tacaíocht mhorálta a thabhairt don ghearánaí agus iad ag cur na bhfadhbanna in iúl don fhreagróir/do na freagróirí. Ní hé a ról é an gearán a dhéanamh thar ceann an ghearánaí; ach más léir go bhfuil deacracht ag an ngearánaí na fadhbanna atá acu a chur in iúl féadfaidh an té atá leis an ngearánaí cabhrú leis/léi an gearán a mhíniú. Ba cheart go ndéarfaí leis an bhfreagróir/leis na freagróirí tráth a mbeidh an cruinniú á shocrú go mbeidh duine eile in éineacht leis an ngearánaí ag an gcruinniú seo. Tá sé de cheart ag an bhfreagróir/na freagróirí tríú páirtí a bheith in éineacht leis/léi/leo freisin. Más mian leo duine a bheith in éineacht leo ag an gcruinniú, ba chóir dóibh an gearánach a chur ar an eolas faoi seo nuair a bhíonn an cruinniú á shocrú.

Má thagann na páirtithe ar chomhréiteach nó ar réiteach, ba cheart go n-aithneodh agus go gcomhaontódh an dá pháirtí na gníomhartha réitigh. Cuirfidh sin ar chumas an dá pháirtí monatóireacht a dhéanamh ar an scéal de réir mar a théann an t-am ar aghaidh. Moltar don dá pháirtí a bheith aontaithe faoina gcuid nótaí chun débhrí a sheachaint ar ball. Is é is cuspóir don nós imeachta neamhfhoirmiúil ná cead a thabhairt don dá pháirtí creat a chomhaontú chun go mbeidh siad in ann caidreamh a bheith acu lena chéile feasta ar bhealach oiriúnach.

Má theipeann air seo an fhadhb a réiteach nó más mian le ceachtar den dá pháirtí go bpléifí leis an ábhar go foirmiúil, is féidir leo a iarraidh go ndéanfaí an cás a phróiseáil tríd an nós imeachta foirmiúil.

## 7.4 Nós Imeachta Foirmiúil

Úsáidtear an nós imeachta seo sna cásanna seo a leanas:

- - Más rud é, i ndiaidh triail a bhaint as an mbealach neamhfhoirmiúil nach bhfuil aon réiteach ann; nó,
- - Am ar bith le linn an nós imeachta neamhfhoirmiúil más mian leis an ngearánach déanamh amhlaidh; nó,
- - Tá an t-ábhar ró-thromchúiseach le réiteach ar bhealach neamhfhoirmiúil.

Chun tús a chur leis an nós imeachta foirmiúil, ba chóir gearán i scríbhinn a sheoladh chuig Déan na Mac Léinn (nó údarás ainmnithe). Ansin socróidh Déan na Mac Léinn (nó údarás ainmnithe) go ndéanfar an gearán a fhiosrú mar atá leagtha amach i gCód Iompair na Mac Léinn.

## 7.4.1 An tEolas a thugtar sa Ghearán Scríofa

Sa litir ghearáin, ba cheart don ghearánach an méid seo a leanas a leagan amach chomh soiléir agus chomh hachomair agus is féidir:

- - An cineál iompair a bhfuil imní orthu faoi;
- - An tionchar a bhíonn ag an iompar seo orthu;