12

Því til viðbótar verði fært til þeirra ákæruvald vegna brota m.a. gegn 148. gr., ef brot tengist broti þar sem þeir höfða mál, 206. gr., 210. gr. a, 219. gr., öllum XXV. kafla alm. hgl. og þeim brotum gegn XXVI. kafla alm. hgl. sem þeir rannsaka samkvæmt lögreglulögum.

##### IV. Breyting á fyrirkomulagi rannsókna vegna efnahagsbrota, brota starfsmanna lögreglu og brota gegn valdstjórninni.

Í frumvarpinu er lagt til að verkefni embættis sérstaks saksóknara á sviði rannsókna efnahagsbrota verði falin nýju embætti héraðssaksóknara. Að auki verði embættinu falin ýmis verkefni tengd efnahagsbrotarannsóknum sem önnur embætti hafa annast fram til þessa og rannsókn í öðrum brotaflokkum sem af ýmsum ástæðum þykir heppilegra að verði sinnt af einu embætti á landsvísu.

- 1. Rannsókn efnahagsbrotamála

Lagt er til að embættið annist þau verkefni á sviði rannsóknar- og ákærumeðferðar efnahagsbrotamála sem embætti sérstaks saksóknara annast nú. Efnahagsbrot snúast oftlega um mikla fjárhagslega hagsmuni og getur rannsókn þeirra oft staðið um lengri tíma. Þá krefst meðferð þessara mála oft sérstakrar þekkingar á viðskiptum og bókhaldi. Brot þessi eru meðal þeirra flóknustu sem lögregla þarf að glíma við og krefjast sérhæfingar sem telja verður að útilokað sé að byggja upp í fleiri en einni rannsóknardeild á landinu. Nauðsynlegt er að tryggja vandaða og skilvirka refsivörslu á sviði rannsókna- og saksóknar í skattalaga- og efnahagsbrotamálum m.a. til þess að:

- • Skapa varnaðaráhrif.
- • Styðja við skattheimtu og treysta þannig nauðsynlega tekjuöflun ríkissjóðs samhliða því að stuðla að jöfnuði milli borgaranna.
- • Bæta árangur af endurheimtu ólögmæts ávinnings af hvers kyns brotastarfsemi og stuðla að efndum á einkaréttarlegum kröfum brotaþola.
- • Stuðla að heilbrigðara viðskiptaumhverfi og skapa fjármálastarfsemi og viðskiptum aðhald.
- 2. Endurheimt ólögmæts ávinnings brota og móttaka tilkynninga um peningaþvætti:

Í frumvarpinu er gert ráð fyrir að héraðssaksóknari annist móttöku tilkynninga á grundvelli laga um aðgerðir gegn peningaþvætti og fjármögnun hryðjuverka og að þetta verkefni verði flutt frá peningaþvættisskrifstofu ríkislögreglustjóra. Rökin fyrir þeirri breytingu eru þau að þessi starfsemi eigi mesta samleið með rannsókn efnahagsbrota þótt nauðsynlegt sé að starfsemin sé nokkuð sjálfstæð. Jafnframt er lagt til í frumvarpinu að eitt af verkefnum héraðssaksóknara verði að vinna að endurheimt og upptöku ólögmæts ávinnings af hvers kyns refsiverðri háttsemi í tengslum við lögreglurannsóknir við embætti hans og önnur lögregluembætti. Starfsemin verði ekki einskorðuð við að rekja slóð og aðstoða við endurheimt ólögmæts ávinnings af skatta- og efnahagsbrotum, heldur einnig hvers kyns skipulagðrar brotastarfsemi sem rannsökuð er við hin almennu lögregluembætti svo sem fíkniefnabrota, mansals, tryggingasvika og annarra brota. Refsingar hafa lengi verið réttlættar meðal annars með því að þær skapi almenn og sérstök varnaðaráhrif. Jafn mikilvægt er að tryggja að brotamenn njóti ekki ólögmæts ávinnings af brotum sínum. Frumvarpinu er ætlað að stuðla að því að það verði fastur þáttur í rannsókn allra hagnaðarbrota að kanna hvar ávinningur af broti sé niður kominn og stuðla að því að unnt sé að gera ávinninginn upptækan. Um talsvert sérhæfða starfsemi getur verið að ræða, sérstaklega ef um er að ræða brota sem á einhvern hátt tengist alþjóðlegri brotastarfsemi eða viðskiptum milli landa. Nauðsynlegt er að byggja upp sérþekkingu á þessu sviði sem nýst getur bæði við rannsókn efnahagsbrota og hvers kyns hagnaðarbrota.

- 3. Rannsókn á brotum starfsmanna lögreglu: