fram. Eins og sjá má af þessari upptalningu þá eru lífeyrissjóðir stærsti einstaki eigendahópur innlendra ríkisbréfa. Inn í þessar tölur vantar íbúðabréf ÍL-sjóðs en þar eru lífeyrissjóðir stærsti eigendahópurinn. Ekki liggja fyrir nýjar opinberar tölur um hlutdeild þeirra en miðað við stærð einstakra íbúðabréfaflokka og hlutdeild lífeyrissjóðanna í ágúst árið 2019 þá má áætla eignarhlut þeirra rúmlega 83%. Að teknu tilliti til þess þá eru lífeyrissjóðir stærsti eigandi ríkisbréfa og ríkistryggðra skuldabréfa. Á heildina litið þá nemur eign lífeyrissjóða í ríkistryggðum skuldabréfum og víxlum þá samtals rúmum 1.100 m.kr. eða um 19% af hreinni eign þeirra sem nam rúmum 6.000 mö.kr í lok apríl 2021. Er þar um að ræða samtölu samtryggingar og séreignarsparnaðar. Skv. ársreikningabók lífeyrissjóðanna fyrir árið 2020 voru iðgjöld lífeyrissjóðanna umfram 27 lífeyri um 86,5 ma.kr. Til viðbótar við þetta þá eru fjárfestingartekjur stærsti hluti tekna lífeyrissjóðanna en á árinu 2020 námu hreinar fjárfestingartekjur rúmum 675 mö.kr. Þó ekki sé nema hluti fjárfestingartekna sem fellur til sem sjóðstreymi þá er fjárfestingargeta og endurfjárfestingarþörf sjóðanna engu að síður mikil. Í þessu samhengi má nefna að lífeyrissjóðirnir keyptu skuldabréf á síðasta ári fyrir alls um 494 ma.kr. en seldu fyrir um 139 ma.kr. Þá námu afborganir höfuðstóls og vaxta af skuldabréfum í eigu lífeyrissjóðanna um 403 mö.kr. árið 2020. Eins og áður segir þá nam vægi ríkistryggðra skuldabréfa í eignasöfnum lífeyrissjóðanna um 19% í lok skv. nýjustu tölum. Þótt fjárfestingargetan sé fyrir hendi þá er nokkur óvissa um fjárfestingarstefnu sjóðanna á næstu misserum. Þannig gæti lág ávöxtunarkrafa á ríkisbréfum í samanburði við 3,5% ávöxtunarviðmið lífeyrissjóðanna valdið því að lífeyrissjóðir dragi úr vægi ríkisskuldabréfa. Ólíklegt er að árleg nýfjárfesting lífeyrissjóðanna í innlendum ríkisbréfum verði af frjálsum hvötum hlutfallslega mikið stærri hluti en undanfarin ár. Núverandi eignarhald í útgefnum ríkisbréfum og víxlum nemur um 41% og áætlaðar afborganir og vaxtagreiðslur af útgefnum íbúðabréfum nema rúmlega 370 mö.kr árin 2021 - 2026. Líklegt er að talsverðum hluta þess fjár verði endurfjárfest í traustum fjárfestingarkostum s.s. ríkisbréfum ekki síst í ljósi þess að áhugi sjóðfélaga á lántöku hjá sjóðunum er afar breytilegur og háður samanburði við aðra kosti. Hins vegar er ólíklegt að nema e.t.v. 20-25% af iðgjaldatekjum lífeyrissjóðanna verði varið til kaupa á ríkisbréfum. Það er því mögulega bjartsýnt að áætla að lífeyrissjóðir kaupi af frjálsum hvötum mikið meira en 30% af nýrri ríkisbréfaútgáfu. Hækkun langtímavaxta og/eða framboð nýrra verðtryggðra ríkisskuldabréfa til lengri tíma gæti þó aukið vilja lífeyrissjóða til að fjárfesta í ríkisbréfum. Þrátt fyrir að lífeyrissjóðir væru tilbúnir að fjármagna að fullu halla ríkissjóðs til næstu ára er hæpið að tala um að stórt skref í átt til gegnumstreymiskerfis yrði að ræða. Lífeyriskerfið hefur vaxið hratt undanfarin ár og hrein eign vaxið um að meðaltali 11,8% á ári tímabilið 2015 - 2020. Líkur eru á að vöxtur kerfisins verði mikill þótt hægt geti á vegna öldrunar 28 landsmanna. Ef vöxtur verður áfram svipaður gæti hrein eign lífeyrissjóðanna í árslok 2026 numið um 10 þús. mö.kr. Verði vöxturinn svo mikill og ef lífeyrissjóðir fjármagna að fullu halla ríkissjóðs árin 2021 - 2026 þá myndu eignir lífeyrissjóða í ríkisskuldabréfum nema að 29 tæplega fjórðungi af hreinni eign lífeyrissjóða.