hrinda í framkvæmd þeim verkefnum sem löggjafinn hefur falið stjórnsýslunni og fylgja gildandi lögum á því sviði. Hins vegar fara ráðherrar einnig með eftirlit með framkvæmd gildandi laga. Í því skyni bera þeir skyldu til þess að hafa frumkvæði að stefnumótun á sínu málefnasviði og hafa að auki úrræði til þess að grípa til aðgerða verði þeir þess áskynja að lagaumgjörð sé ábótavant, svo sem með því að leggja fram tillögur á Alþingi um lagabreyt- ingar.

## g. Um stöðu helstu grunninnviða íslensks samfélags sem varða þjóðaröryggismál gagnvart skipulagsmálum og hvernig þeir eru tryggðir í löggjöf.

Sveitarfélög fara með gerð skipulagsáætlana samkvæmt skipulagslögum, nr. 123/2010. Skipulagsáætlanir skiptast í svæðisskipulag sem unnið er fyrir tvö eða fleiri sveitarfélög og er valkvætt annars staðar en á höfuðborgarsvæðinu, aðalskipulag sem er unnið fyrir hvert sveitarfélag og deiliskipulag sem er unnið fyrir einstaka reiti innan sveitarfélags. Við gerð skipulagsáætlana skulu sveitarstjórnir byggja á markmiðum skipulagslaga, landsskipulags- stefnu og áætlunum um þróun og þarfir í sveitarfélaginu. Meðal markmiða skipulagslaga er að þróun byggðar og landnotkunar sé í samræmi við skipulagsáætlanir sem hafa efnahags- legar, félagslegar og menningarlegar þarfir landsmanna, heilbrigði þeirra og öryggi að leiðar- ljósi. Jafnframt að hagur heildarinnar sé hafður að leiðarljósi og tryggt réttaröryggi í meðferð skipulagsmála þannig að réttur einstaklinga og lögaðila sé ekki fyrir borð borinn. Ekki er sérstaklega vikið að samfélagsinnviðum sem varða þjóðaröryggi í ákvæðum skipulagslaga um efni eða áherslur við skipulagsgerð sveitarfélaga. Undantekningar frá þessu, sem svipar til heimilda í nágrannalöndum okkar, eru flugvallar- svæði Keflavíkurflugvallar (svæði A) og öryggissvæðið (svæði B) sem afmörkuð eru í upp- drætti sem er fylgiskjal með auglýsingu sem ráðherra, er fer með umbreytingu varnarsvæða í borgaraleg not, birtir á grundvelli 1. mgr. 1. gr. laga 176/2006, um ráðstafanir í kjölfar samn- ings við Bandaríkin um skil á varnarsvæðinu á Keflavíkurflugvelli. Skipulagsnefnd Keflavíkurflugvallar sem samgöngu- og sveitarstjórnarráðherra skipar fer með skipulagsvald á flugvallarsvæðinu. Samþykki nefndarinnar við deili- eða aðalskipulagstillögu fyrir flug- vallarsvæðið telst fullnaðarafgreiðsla málsins á sveitarstjórnarstigi, sbr. 2. mgr. 8. gr. laga nr. 76/2008, um stofnun opinbers hlutafélags um rekstur Keflavíkurflugvallar o.fl. Skv. 4. mgr. sömu greinar fer utanríkis- og þróunarsamvinnuráðherra með yfirstjórn skipulags- og mannvirkjamála á öryggissvæðinu. Í skipulagslögum er jafnframt kveðið á um gerð landsskipulagsstefnu sem afgreidd er sem þingsályktun á Alþingi. Í landsskipulagsstefnu skulu samþættar áætlanir opinberra aðila um samgöngur, byggðamál, náttúruvernd, orkunýtingu og aðra málaflokka sem varða landnotkun og nýtingu og vernd haf- og strandsvæða og útfærð stefna um skipulagsmál hafa sjálfbæra þróun að leiðarljósi. Til grundvallar landsskipulagsstefnu skal leggja markmið skipulagslaga auk framangreindra áætlana. Ekki er sérstaklega vikið að samfélagsinnviðum sem varða þjóðaröryggi í ákvæðum skipulagslaga um efni eða áherslur landsskipulagsstefnu. Við skipulagsgerð sveitarfélaga þarf auk framangreinds að taka mið af ákvæðum ýmissa laga og stefnuskjala sem varða skipulagsákvarðanir sveitarfélaga. Þannig er verndar- og orkunýtingaráætlun (rammaáætlun) bindandi fyrir gerð skipulagsáætlana, sbr. lög nr. 48/2011. Með sama hætti skulu sveitarstjórnir samræma skipulagsáætlanir sínar kerfisáætlun, sbr. lög nr. 65/2003. Þá eru ákvæði í vegalögum, nr. 80/2007, sem takmarka svigrúm sveitarfélaga til ákvarðana um legu og útfærslu vega og landnotkun nærri vegum og í lögum um loftferðir, nr. 60/1998, sem heimila ráðherra að setja skipulagsreglur fyrir flugvelli sem ætlaðir eru til