7

## 6. Mat á áhrifum.

Verði frumvarp þetta að lögum er tekinn af vafi um að sjálfstæðar stjórnsýslunefndir sem fást við úrlausn stjórnsýslukæra geti leitað ráðgefandi álits EFTA-dómstólsins. Ráðgefandi álit er bæði til þess fallið að gera sjálfstæðri stjórnsýslunefnd hægara um vik að taka upplýsta ákvörðun um flókin álitamál sem lúta að ákvæðum EES-samningsins og að styrkja fordæmis- gildi úrskurða nefndarinnar. Ráðgefandi álit sem aflað er við meðferð kærumáls hjá sjálfstæðri stjórnsýslunefnd ætti einnig að geta dregið úr líkum á því að úrskurður nefndarinnar verði síðar borinn undir dómstóla, en eðli máls samkvæmt veldur það auknum kostnaði og enn frek- ari töfum á því að sá ágreiningur sem fyrir liggur sé leiddur til lykta. Þá styrkir möguleiki sjálfstæðra stjórnsýslunefnda til að leita ráðgefandi álits það markmið EES-samningsins að ákvæðum samningsins sé beitt á sams konar hátt innan allra aðildarríkja Evrópska efnahags- svæðisins. Ekki er hægt að slá því föstu hversu oft þær sjálfstæðu stjórnsýslunefndir sem frumvarpi þessu er ætlað að ná til muni leita ráðgefandi álits EFTA-dómstólsins. Þó er ljóst að hingað til hafa dómstólar og kærunefnd útboðsmála gætt varfærni við mat á því hvort leitað verði ráð- gefandi álits EFTA-dómstólsins og jafnan gert það aðeins í flóknustu málum. Þess má vænta að hið sama muni gilda hjá þeim nefndum sem frumvarp þetta tekur til. Flestar sjálfstæðar stjórnsýslunefndir sem leysa úr kærumálum eru skipaðar sérfræðingum í þeim réttarreglum sem falla undir úrskurðarsvið nefndanna. Jafnan hafa því nefndarmenn yfirsýn yfir það hvern- ig þær EES-reglur sem heyra undir úrskurðarsvið nefndanna eru túlkaðar í öðrum EES-ríkjum og vita þannig oft á hvaða sviðum vafi leikur á um hvernig túlka beri EES-reglur og hvernig væri rétt að móta spurningu eða spurningar sem beint er til EFTA-dómstólsins. Öflun ráðgefandi álits er sjálfstæðri stjórnsýslunefnd að kostnaðarlausu. Í máli þar sem leitað er ráðgefandi álits og innlent stjórnvald lætur málið til sín taka getur fallið til kostnaður sem þá er á ábyrgð þess stjórnvalds. Samkvæmt þessu er ekki búist við því að samþykkt frum- varpsins hafi í för með sér aukin útgjöld fyrir ríkissjóð. Ekki er talið að frumvarpið hafi áhrif á fjárhag sveitarfélaga. Ekki er talið að frumvarpið hafi áhrif á réttindi og skyldur sem varða persónuvernd. Ekki verður séð að frumvarpið hafi áhrif á jafnrétti kynjanna.

### Um einstakar greinar frumvarpsins.

Um 1. gr. Samkvæmt 1. mgr. verður það á forræði sjálfstæðrar stjórnsýslunefndar hvort leitað sé ráð- gefandi álits EFTA-dómstólsins við úrlausn kærumáls. Þannig metur nefndin bæði hvort þörf sé á því að leita álits og hvernig spurningin eða spurningarnar skuli úr garði gerðar sem lagðar verði fyrir EFTA-dómstólinn, ef ákveðið er að leita álits. Almennt ber að miða við að leita skuli ráðgefandi álits ef túlkun EES-réttar gefur tilefni til réttmæts vafa. Svo það komi til greina að óska eftir ráðgefandi áliti EFTA-dómstólsins verður spurningin eða spurningarnar sem lagðar eru fyrir dómstólinn að hafa þýðingu fyrir úrlausn ágreiningsefnisins eins og það liggur fyrir nefndinni, sbr. 2. mgr. 34. gr. samningsins um eftirlitsstofnun og dómstól. Þannig verður að leika vafi á því hvernig skýra beri tiltekið ákvæði EES-samningsins sem hefur raun- verulega þýðingu fyrir úrlausn málsins. Það skilyrði er t.d. uppfyllt þegar í málinu reynir á lagaákvæði þar sem innleidd er sú EES-regla sem vafi leikur á um hvernig túlka beri. Ekki telst um vafa að ræða í þessu sambandi ef fyrri fordæmi EFTA-dómstólsins eða Evrópudóm- stólsins, með tilliti til 6. gr. EES-samningsins eða 2. mgr. 3. gr. samningsins um eftirlitsstofn- un og dómstól, taka af tvímæli um túlkun umræddrar EES-reglu með hliðsjón af úrlausnarefni