# LEIÐ KARLA TIL ÞROSKA UMMIÐBIK ÆVINNAR

# Már Viðar Másson

ú ú er loksins eitthvað varið í að vera miðaldra, enda snýst málið nú um ´68 kynslóðina! Þið kannist við þá þjóðsögu að allir hlutir sem ´68 kynslóðin þarf að ganga í gegnum öðlist sérstakt gildi. Uppá hvaða leiðir er boðið til greiningar á sálrænum og tilvistarlegum þroskaverkefnum (crisis) miðaldra fólks? Bókin sem ég las í þróunarsálfræði í sálfræðinámi mínu hét '0 - 20'! Síðan var ég látinn lesa um þróunarsálfræði öldrunar og ekki orð um árin þar á milli. Ef til vill hefur sálfræðin brugðist mér þarna. Mér sýnist læknisfræðin ekki heldur hafa tekið nægilega vel á þessum málum, fram að þessu. Læknisfræði miðaldra fólks ætti náttúrulega fyrst og fremst að snúast um fyrirbyggjandi ráðstafanir. Í staðinn fjölgar menningarsjúkdómum með ógnarhraða. Ef til vill er sökudólgurinn þar þó ófundinn ennþá. Ég fann mikið efni á netinu um rannsóknir á miðaldra fólki og greiningu á tilvist þess. Það starf er allt nýtt. Stór stofnun, sem óþarfi er að nefna hér, fór af stað með mikla vinnu margra sérfræðinga fyrir áratug. Hún tók þó ekki almennilega að snúa sér að miðaldra fólki fyrr en nokkrum árum seinna. Stofnunin vinnur þverfaglega með líffræðilega, sálfræðilega og félagslega þætti hins fullorðna manns. En það er lítið komið út úr þeirri vinnu enn. Þá hef ég litið á bækur einstakra manna sem hafa skrifað um eigin reynslu af því að verða fertugir eða fimmtugir. Það úir og grúir af þannig bókum. Ég náði mér í þrjár slíkar. En það er lítið á þeim að græða. Þetta eru fyndnir menn að gera grín að sjálfum sér - og öðrum sem eru í sömu sporum. Fyndnin byggist á því að ýkja þætti öldrunar, eða þroska, með því að gera grín að ístrum, skalla, áhugaleysi á kynlífi, gráa fiðringnum, vinaleysi, skorti á áhugamálum o.s.frv. Það er lítið uppúr þessum bókum að hafa ef leita á þekkingar á leiðum til betri þroska. Ég hef því tekið til minna ráða. Ég hef leitað inná ný svið sem hugsanlega geta svarað spurningum sem illa hefur gengið að finna svör við. Ekki svo að skilja að maðurinn hafi ekki þurft að sinna þroska sínum fyrr á öldum - um það vitna ótal heimildir. Nærtækt er að nefna því til sönnunar biblíuna, goðafræði, Íslendingasögur og alls kyns forn ævintýri. Markviss leit mín hófst fyrir sex árum, en þá átti ég því láni að fagna að rekast á fimm aðra villuráfandi sauði á sama reki - sem vel gátu hugsað sér að deila gleði sinni og sorgum með öðrum. Við ákváðum að hittast vikulega og ráða okkar ráðum. Sem betur fer ákváðum við strax á fyrsta fundi að kvarta ekki yfir vandræðum okkar við að vinna á fjörutíuárakrísunni - eins og við kölluðum ástand okkar þá - heldur hefja þegar í stað uppbyggjandi starf, sem enn stendur. Ég hef því að baki mér. Fyrsta verkefni hópsins var að lesa bókina karlahóp Iron John eftir Robert Bly - og ég segi frá síðar - en einn okkar hafði rekist á þá bók í bókabúð nokkru áður. Síðan lásum við efni eftir Sam Keen, en tveir úr hópnum höfðu rekist á hann á ráðstefnu í Kanada. Þangað höfðu þeir farið til að fræðast um sorg og sorgarviðbrögð. Við vorum þarna komnir með í hendurnar efni sem dugði til að leiða okkur fyrstu sporin á þroskabrautinni, enda skrifað beinlínis til þess. Í þessari vinnu fór ég smám saman að átta mig á ýmsum þáttum í þroska mannsins sem sálfræðin hafði ekki kennt mér. Ef allt væri með felldu ætti kirkjan, eða aðrar sambærilegar