ahmedheakl/docatlas_instruct huggingface dataset:
inkişafı borc artımının sə viyy ə sini m ə hdud s ə viyy ə d ə tutmuştur. Çünki, iqtisadiyyatı,yə ni milli g ə liri artan iqtisadiyyatlarda dövl ə t borclanma yerin ə artan g ə lirl ə ri il ə x ə rcl ə rini maliyy ə l əşdirir. Dövl ə tl ə r çox zaman vergi v ə borc arasındakı seçimini iqtisadi (iqtisadiyyatda yaradacağı tə sir ə gör ə ) v ə siyasi v ə ziyy ə t ə gör ə edirl ə r. Borc v ə Vergil ər arasında fə rql ə r v ə oxşarlıqlar aşağıdakılardır:

- • Vergil ə r dövl ə t üçün q ə ti bir g ə lir m ə nb ə yidir, borclanma is ə müv ə qq ə ti g ə lir m ə nb ə yidir.
- • Vergi mü ə yy ə n qanunlara ə sas ə n m ə cbur ən alındığı halda, b orclanma h ə r iki t ə r əfin anlaşması nə tic ə sind ə ortaya çıxır
- • Borclar h ə m daxili m ə nb ə l ə rd ə n, h ə m d ə xarici m ə nb ə l ə rd ə n ə ld ə edil ə bil ə r, vergil ə r is ə öz v ə t əndaşlarından alınır.
- • Vergil ə rin geri öd ə nilm ə m ə sin ə baxmayaraq, borclar g ə l ə c ə kd ə faizl ə r ə lav ə edil ə r ə k öd ə nilir.
- • Borc qeyri-adi şə raitd ə (müharib ə kimi) v ə böyük investisiyalar üçün verilmiş olsa da, vergil ə r dövl ə tin bütün x ə rcl ə rini ə hat ə edir.
- • Vergil ə r f ə rdl ə rin istehlak v ə investisiya q ərarlarını azalda bilə r,borclar is ə f ə rdl ə rin istehlak v ə investisiyalarını artıra bilə r, çünki faizl ə geri öd ə nilirl ə r.
- • Borc g ə lirl ə rinin n ə m ə qs ə dl ə istifad ə edilm ə si m əlum olduğu halda , vergil ə rd ə bu m ə lum deyil deyil.
- • Vergi yükü ad ə t ə n cari dövrd ə qalır, borc yükü is ə uzunmüdd ə tli dövrd ə öd ə nil ə c ə yi üçün g ə l ə c ə k n ə sill ə r ə ötürülür.

Klassik maliyy ə n ə z ə riyy ə sind ə dövl ə t borcu f ərdi şə xsl ərin borclanmasına b ə nz ədilmişdir . Bu şə xsi borclanan f ə rdl ə rin g ə lir v ə s ə rv ə tl ə ri üz ə rind ə nec ə bir t ə sir yaradırsa,dövlə tin g ə lirl ə ri v ə varlıqları üzə rind ə d ə eyni t ə sir yarad acağı t ə hlük ə sind ən qaynaqlanır. Çünki, dövlə t t ə r ə find ən alınan borc uzunmüddə tli dövrd ə dövl ə tin g ə lirl ə rini borc m ə bl əği+faiz qə d ə r azaldacaq v ə varlıqlarında bir itkiyə s ə b ə b
işəgötürənin yanında başqa işə keçirilməsi ilə bağlı yeni iş icazəsi verildikdə, dövlət rüsumu ödənilmir. [169]

#### Maddə 19-1. Aktuari şəhadətnaməsinin verilməsi üçün tutulan dövlət rüsumunun dərəcəsi [170]

Dövlət rüsumu tutulmalı olan hərəkətlər	Dövlət rüsumunun məbləği
1	2
Aktuari şəhadətnaməsinin verilməsinə görə	50 manat

Maddə şəxslərin dövlət qeydiyyatı va qeydiyyatı üçün Maddə şəxslərin dövlət qeydiyyatı va qeydiyyatı üçün 2 0 . yenidən dövlət rüsumunun dərəcələri [171]

Dövlət rüsumu tutulmalı olan hərəkətlər	Dövlət rüsumunun məbləği
20.1. Bankların, birjaların, sığortaçıların, sığorta birlik və brokerlərinin, xarici hüquqi şəxslərin nümayəndəliklərinin və filiallarının qeydiyyatı üçün.	220 manat [172]
20.2. Kənd təsərrüfatı sahəsində fəaliyyəti həyata keçirən hüquqi şəxslərin qeydiyyatı üçün.	3 manat [173]
20.3. Digər hüquqi şəxslərin qeydiyyatı üçün.	11 manat [174]
20.4. Hüquqi şəxslərin yenidən qeydiyyatı üçün.	bu Qanunun 20.1 - 20.3-cü maddələrdə göstərilən məbləğin 50 faizi [175]
20.5. Hüquqi şəxslərə qeydiyyat şəhadətnaməsinin dublikatının verilməsi üçün.	2 manat [176]
20.6. Sənədlərin surəti şəklində dövlət reyestrindən çıxarışların verilməsi üçün (hər səhifəyə görə)	1 manat [177]

##### Maddə 20 -1. Hüquqi şəxslərin dövlət qeydiyyatı üzrə dövlət rüsumundan azadolmalar [178]

###### 20- 1.1. Dövlət reyestrində dəyişikliklər rüsumsuz aparılır. 20- 1.2. Dövlət orqanlarına və təsisçilərə sənədlərin surəti şəklində dövlət reyestrindən çıxarışlar rüsumsuz verilir. 20- 1.3. Hüquqi şəxslərin elektron dövlət qeydiyyatı rüsumsuz aparılır. [179]

##### Maddə 20 -2. Vergi öhdəliyinin əvvəlcədən müəyyənləşdirilməsi barədə qərarın qəbul edilməsi üçün tutulan dövlət rüsumunun dərəcəsi [180]
бюджетных средств; бюджетные средства, относящиеся к финансированию прошлых лет, проценты за пользование денежными средствами и пеня перечисляются в доход соответствующего бюджета. В аналогичном порядке получателем бюджетных средств перечисляются на счет органа государственного казначейства и (или) в доход соответствующего бюджета денежные средства, проценты за пользование денежными средствами и пеня, если они перечислены поставщиком (подрядчиком, исполнителем) на счет получателя бюджетных средств. Перечисление указанных средств со счета получателя бюджетных средств осуществляется не позднее трех банковских дней от даты их зачисления на счет. Информация о проведенной операции направляется в орган государственного казначейства в письменном виде с приложением копии платежного поручения. В случае перечисления поставщиком (подрядчиком, исполнителем) бюджетных средств, процентов за пользование денежными средствами, пени в доход соответствующего бюджета самостоятельно последний обязан сообщить об этом получателю бюджетных средств, который направляет информацию в орган государственного казначейства.

- 41. В случае непредставления либо несвоевременного

представления получателем бюджетных средств в орган государственного казначейства сведений и документов, указанных в пункте 38 настоящей Инструкции, к нему применяются меры принуждения за нарушение бюджетного законодательства в порядке, установленном Инструкцией о порядке применения мер принуждения за нарушение бюджетного законодательства, утвержденной постановлением Министерства финансов Республики Беларусь от 26 июля 2011 г. № 61 (Национальный реестр правовых актов Республики Беларусь, 2011 г., № 92, 8/24009).
sünilik müşahidə olunmuşdur. Bu və ziyy ə td ə formalaşmaya deformasiya nisbə tinin çox yavaş tə tbiq edilm əsi lazımdır. Bel ə likl ə , forma d əyişikliyi zamanı dislokasiya sürünmə si mexanizml ə ri aktivl əşmə vasit ə sil ə h ə yata keçiril ə bil ə n forma d əyişikliklərinin miqdarı ola bilə r. Kristal materiallar, xüsusil ə d ə metal ə rintil ərin istehsalında istilik metalurji metodu istifad ə edildiyi zaman, ə vv ə lc ə əyri olmalıdır. Istifadə d ə n sonra düz ə ldilm ə k üçün qatılaşdırılmalıdır. Qatılaşdırma quruluşundan sonra tökmə strukturu g ə lir. Xarakter tökümü xüsusiyy ə tl əri bunlardır. Qatılaşma və soyutma ümumiyy ə tl ə yavaş olur. Qatılaşdırma zamanı ağacların inkişafı nə z ə r ə alınmalı, kimyə vi t ə rkibi f ə rqli strategiyalarda formalaşmalı, qaz boşluqları formalaşmalıdır və .s. 20-ci ə srin ə vv ə ll ə rind ə xüsusi bir s ə n ət şüurun sə nayesi, maddi xüsusiyy ə tl ə rin seçilm ə si v ə m ə qs ə dyönlü istifad ə sin ə ə saslanan s ənaye yanaşmasında özünü göst ə rdi. 20-ci ə srd ə olan m əhsulun yaradılması üçün dizayn və istehsal m ə rh ə l ə l ərinin texnologiyalarının ardıcıllığında bədii ustalıq var. Post -s ə naye üçün s ə naye c ə miyy ə tind ə n keçid 1976-1980-ci ill ə rd ə informasiya texnologiyalarının yayılması ilə qeyd olunur. Dizayn m ə d ə niyy ətinin formalaşmasına son illə rd ə texnologiya kimi aktual m ə s ə l ə ə h ə miyy ə tli d əyişikliklə r göst ə rdi. S ə naye m əhsullarının formalaşmasında vurgulanan qütb tendensiyası texnologiyasının rolunun olduğu müə yy ə n edilir.

23
Obrazac 2

Ovim izjavljujem pod punom moralnom, materijalnom i krivičnom odgovornošću da su naprijed navedeni podaci istiniti, što potvrđujem vlastoručnim potpisom. IME I PREZIME ODGOVORNOGLICA (unijeti štampanim slovima) ____________________ ___________________ (potpis) Mjesto: ____________________ Datum: ____________________
üçün;
18.43.2. coğrafi göstərici üçün:
18.43.2.1. Azərbaycan Respublikasının vətəndaşları üçün;	şərti maliyyə vahidinin 4,0 misli
18.43.2.2. əcnəbilər və vətəndaşlığı olmayanlar üçün;	10 ABŞ dolları
18.43.3. kollektiv nişan üçün:
18.43.3.1. Azərbaycan Respublikasının vətəndaşları üçün;	şərti maliyyə vahidinin 4,0 misli
18.43.3.2. əcnəbilər və vətəndaşlığı olmayanlar üçün.	10 ABŞ dolları
18.44. Patent müvəkkillərinə namizədin patent müvəkkili kimi attestasiya olunması üçün.	şərti maliyyə vahidinin 15,0 misli
18.45. Patent müvəkkillərinin qeydiyyata alınması üçün.	şərti maliyyə vahidinin 4,0 misli
18.46. Patent müvəkkillərinə şəhadətnamə verilməsi üçün.	şərti maliyyə vahidinin 8,0 misli
18.47. Qeydiyyata alınmış patent müvəkkili barədə məlumatların dərc olunması üçün.	şərti maliyyə vahidinin 4,0 misli
18.48. Attestasiya komissiyasının qərarına görə, apellyasiya komissiyasına etiraz vermək üçün.	şərti maliyyə vahidinin 15,0 misli
18.49. İxtiraya görə patent alınması üçün Avrasiya Patent İdarəsinə iddia sənədinin verilməsinə görə (formal əlamətlər üzrə ekspertizanın tələblərinə uyğunluğun yoxlanılması)	şərti maliyyə vahidinin 10,0 misli
18.50. Azərbaycan Respublikasına aid Avrasiya patentlərinin qüvvədə saxlanması üçün:
18.50.1. 3 ildən 10 ilə kimi:
18.50.1.1. Azərbaycan Respublikasının vətəndaşları üçün;	şərti maliyyə vahidinin 10,0 misli, hər artan il üçün şərti maliyyə vahidinin 2,0 misli artırılmaqla
18.50.1.2. əçnəbilər və vətəndaşlığı olmayanlar üçün;	40 ABŞ dolları hər növbəti il üçün 20 ABŞ dolları artırılmaqla
18.50.2. 11- ci ildən 20 - ci ilə kimi:
18.50.2.1. Azərbaycan Respublikasının vətəndaşları üçün;	şərti maliyyə vahidinin 30,0 misli, hər artan il üçün şərti maliyyə vahidinin 4,0 misli artırılmaqla
18.50.2.2. əcnəbilər və vətəndaşlığı olmayanlar üçün.	200 ABŞ dolları hər növbəti il üçün 20 ABŞ dolları artırılmaqla
18.51. Patent kooperasiya haqqında müqaviləyə müvafiq olaraq iddia sənədinin alınması və Ümumdünya Əqli Mülkiyyət Təşkilatının Beynəlxalq Bürosuna göndərilməsi üçün.	şərti maliyyə vahidinin 10,0 misi
18.52. İddiaçının xahişi ilə bir ədəd milli iddia sənədinin və ya onun barəsində məlumatların (Patent Kooperasiya müqavilənin təlimatının 17.1 (v) qaydası, ilkin sənəd) təsdiqlənmiş surətinin Ümumdünya Əqli Mülkiyyət Təşkilatının Beynəlxalq Bürosuna	şərti maliyyə vahidinin 10,0 misi
78

1	10	10	03	Оплата текущего ремонта зданий и помещений
1	10	10	04	Оплата комплекса работ по известкованию кислых почв
1	10	10	05	Оплата текущего содержания сооружений благоустройства
1	10	10	06	Оплата работ по землеустройству и лесоустройству
1	10	10	07	Текущий ремонт и содержание дорог
1	10	10	08	Прочие текущие расходы
1	20	00	00	ОБСЛУЖИВАНИЕ ГОСУДАРСТВЕННОГО ДОЛГА РЕСПУБЛИКИ БЕЛАРУСЬ И ДОЛГА ОРГАНОВ МЕСТНОГО УПРАВЛЕНИЯ И САМОУПРАВЛЕНИЯ
1	20	01	00	Обслуживание ценных бумаг
1	20	02	00	Обслуживание бюджетных кредитов
1	20	02	01	Расходы на выплату процентов за пользование бюджетными кредитами
1	20	02	02	Расходы на выплату пеней за несвоевременный возврат бюджетных кредитов
1	20	03	00	Обслуживание прочих заемных средств
1	20	04	00	Обслуживание внешнего государственного долга
1	30	00	00	ТЕКУЩИЕ БЮДЖЕТНЫЕТРАНСФЕРТЫ
1	30	01	00	Субсидии
1	30	01	01	Субсидии государственным организациям
1	30	01	02	Субсидии финансовым учреждениям и организациям
1	30	01	03	Убытки организаций, возникающие при продаже товаров (работ, услуг)
1	30	01	04	Прочие субсидии
1	30	02	00	Текущие межбюджетные трансферты
1	30	02	01	Дотации
1	30	02	02	Субвенции на финансирование расходов по преодолению последствий катастрофы на Чернобыльской АЭС
1	30	02	03	Субвенции на финансирование расходов по индексированным жилищным квотам (именным приватизационным чекам «Жилье»)
1	30	02	04	Субвенции на финансирование расходов по развитию сельского хозяйства и рыбохозяйственной деятельности
1	30	02	05	Субвенции на финансирование расходов по текущему ремонту кровель жилых домов
1	30	02	05	Исключена
1	30	02	06	Субвенция на финансирование расходов на выплату трудовых пенсий, пособий; возмещение расходов бюджета государственного внебюджетного фонда социальной защиты населения Республики Беларусь на финансирование мероприятий по обеспечению занятости населения
1	30	02	07	Субвенции на финансирование мероприятий по обеспечению занятости населения, передаваемые из бюджета государственного внебюджетного фонда социальной защиты населения Республики Беларусь
1	30	02	08	Субвенция на финансирование расходов, осуществляемых в соответствии с законодательством из республиканского бюджета на выплату пенсий государственным гражданским
## PRILOG

# DOPUNE PLANA JAVNIH NABAVKI ZA 2020. GODINU

## Ministarstvo obrazovanja i nauke Tuzlanskog kantona Muhameda Hevaija Uskufija br. 1, Tuzla

R. br.	Predmet nabavke	Šifra JRJN	Procijenjena vrijednost bez PDV-a	Vrsta postupka	Okvirni datum pokretanja postupka	Okvirni datum zaključenja Ugovora	Izvor finansiranja
1	2	3	4	5	6	7	8
ROBE
13.	Nabavka besplatnih udžbenika za socijalno ugrožene učenike treć ih i četvrtih razreda koji pohađaju devetogodišnje osnovno obrazovanje	22111000-1 Školske knjige	85.860,00	Otvoreni postupak	III kvartal	III kvartal	Budžet TK za 2020 . godinu (sa budžetske pozicije Ministarstva obrazovanja i nauke i transfer Federalnog ministarstva obrazovanja i nauke)
14.	Nabavka računarske opreme	30213300-8 Stoni kompjuteri 30232110-8 Laserski štampači	5.535,00	Direktan sporazum	III kvartal	III kvartal	Budžet TK za 2020. godinu (sa budžetske pozicije Ministarstva obrazovanja i nauke TK)
15.	Nabavka štampača	30232110-8 Laserski štampači	460,00	Direktan sporazum	III kvartal	III kvartal	Budžet TK za 2020. godinu (sa budžetske pozicije Ministarstva obrazovanja i nauke TK)
16.	Nbavaka zaštitinih maski i rukavica za potrebe Ministarstva	18424300-0 Rukavice za jednokratnu upotrebu	191,00	Direktan sporazum	po potrebi	Budžet TK za 2020. godinu (sa budžetske pozicije Ministarstva obrazovanja i nauke TK)
17.	Nabavka deklisera/nož za papir za potrebe Odsjeka za saobraćajnu edukaciju	42990000-2 Razne mašine za posebne namjene	80,00	Direktan sporazum	po potrebi	Budžet TK za 2020 . godinu (sa budžetske pozicije Ministarstva obrazovanja i nauke TK)
18.	Nabavka usisa vača za potrebe Ministarstva	39713430-6 Usisavači	108,00	Direktan sporazum	Po potrebi	Budžet TK za 20 20. godinu (sa budžetske pozicije Ministarstva obrazovanja i nauke TK)

1
- sufinansiraju sredstvima Budžeta Općine Pale, po principima usvojene LOD metodologije, a na osnovu zaključka Općinskog načelnika u skladu sa prilivom sredstava u Budžetu.

Sredstva iz stava 7. ovog člana, mogu se realizovati jednokratno, mjesečno ili tromjesečno, u jednakim ratama, zavisno od dinamike priliva budžetskih sredstava.

- a. Sredstva za obilježavanje dana značajnijih datuma i događaja, za nabavku paketa i obilježavanje Dana armije, izvršavat će se odlukom budžetskog korisnika uz saglasnost Općinskog načelnika na račune boračkih organizacija.
- b. Grant vjerskim zajednicama raspoređuje se Zaključkom Općinskog načelnika putem nadležne službe.
- c. Ostali grantovi se raspoređuju po Zaključku Općinskog načelnika, zavisno od potrebe udruženja.
- (8) Raspored sredstava na ekonomskom kodu - subvencije javnim subjektima i 614400 ustanovama, vršiće se na osnovu odobrenja Načelnika općine na osnovu konkretnih zahtjeva.

Sredstva iz stava 1. ovog člana isplaćivat će se korisnicima, na prijedlog Službe za privredu, društvene djelatnosti, budžet, finansije, boračko - invalidsku i socijalnu zaštitu i opću upravu a na osnovu Zaključka Općinskog načelnika mjesečno, prenosom sredstava na račune korisnika, u jednakim ratama, zavisno od dinamike priliva budžetskih sredstava.

- (9) Sredstva utvrđena u Budžetu na ekonomskom kodu - subvencije javnim preduzećima 614400 raspoređuju se kako slijedi:

Grant KIC Prača za isplatu plaća uposlenim i ostalih režijskih troškova.

- (10) Sredstva utvrđena u Budžetu na ekonomskom kodu subvencije 614500 - privatnim preduzećima i poduzetnicima raspoređuju se kako slijedi:
- (11) Sredstva utvrđena u Budžetu na ekonomskom kodu subvencije 614500 - privatnim preduzećima i poduzetnicima raspoređuju se kako slijedi:
- a. obuka, dokvalifikacija i prekvalifikacija boračke populacije i drugih nezaposlenih osoba, Grant sredstva za aktivnu politiku zapošljavanja privatnim preduzećima i poduzetnicima - realizuje se na osnovu kriteriji i uslov za dodjelu sredstava donesenog od st rane Općinskog načelnika, putem javnog poziva zaključka Općinskog načelnika, ugovora o dodjeli sredstava, putem nadležne Službe;
- b. zatim finansiranje troškova registracije obrta realizirat će se putem Zaključka Općinskog načelnika;
- c. sufinansiranje troškova u poljoprivrednoj proizvodnji.
- (12) Sredstva utvrđena u Budžetu na ekonomskom kodu - kapitalni 615000 transferi raspoređuju se na osnovu potpisanih Sporazuma i/ili Ugovora kojima će se bliže utvrditi način realizacije.
- (13) Sredstva utvrđena u Budžetu na ekonomskom kodu - izdaci za 821000 nabavku stalnih sredstava, realizuju se uz primjenu Zakona o javnim nabavkama BiH ('Službeni glasnik BiH', broj 39/14).

## Član 16. (LOD metodologija)

Službe koje provode javne pozive u kojima je predviđena primjena LOD metodologija, dužne su u svemu pratiti priloge i Odluke o načinu odabira i praćenju realizacije projekta nevladinih/neprofitnih organizacija po LOD metodologiji. Za budžetske linije koje se planiraju rasporediti javnim pozivom, službe pokreću aktivnosti na objavi javnog poziva najdalje u prvom kvartalu tekuće godine.
mənbədən həyata keçirilməsi ilə nəticələnir, belə olan halda həmin mənbədən alınan məhsulların həcmi artır . Konkret tədarükçünün və ya 8. Tədarükçünün işinin qiymətləndirilməsi . Tədarükçünün işinin qiymətləndirilməsi . tədarükçülərin işi firmadaxili istifadəçilərin məmnuniyyət üzrə qiymətləndirilir .

#### 3. Sənaye təyinatlı məhsulların alınması haqda qərarların qəbul edilməsi prosesinin iştirakçıları .

Cüzi məbləğlərə alışın həyata keçirilməsi haqda qərar bir qayda olaraq bir nəfər - alış üzrə agent və ya menecer tərəfindən qəbul edilir . Lakin əksər hallarda məhsulun alınması təşkilatın bir neçə əməkdaşı tərəfindən həyata keçirilir. Alış mərkəzini təşkil edən qrup üzvləri ümumi məqsədlərə, ümumi informasiyaya malik olurlar və onlar tərəfindən qəbul edilən qərarlar üzrə birgə risk daşıyırlar. Tədqiqatçılar alış mərkəzi üzvünün çıxış edə biləcəyi beş spesifik rolu ayırd edirlər. Bəzi alışların həyata keçirilməsi zamanı bir adam eyni zamanda bir neçə rolda çıxış edə bilər . İstifadəçilər - • faktiki olaraq məhsul və ya xidmətdən istifadə edən təşkilat əməkdaşlarıdır ( məsələn , yeni mətn prosessoru ilə işləyəcək katib ). Qərarlara təsir edənlər • - adətən alınan məhsul üzrə texniki tələblər toplusunun tərtibatına köməklik göstərən əməkdaşlardır. Məsələn, universal EHM alınması zamanı alışa təsir edən əsas fiqur informasiya sistemləri üzrə menecerdir. Alıcılar - • tədarükçünün seçilməsi, həmçinin müqavilə şərtləri üzrə danışıqların aparılması üçün rəsmi səlahiyyətlərə malik olan və məsuliyyət daşıyan əməkdaşlardır. Universal EHM alınması zamanı bu rol bir qayda olaraq alış üzrə menecerin payına düşür . Qərarları qəbul edənlər - • seçilmiş tədarükçünün təsdiq edilməsi və ya seçilməsi üçün rəsmi və ya qeyri rəsmi hüquqlara malik olan əməkdaşlardır. Əgər standart alışla bağlı situasiyada qərarı qəbul edən şəxslər qismində adətən alış üzrə agent və ya idarəçi çıxış edirsə, mühüm və texniki cəhətdən mürəkkəb məhsullarla bağlı situasiyalarda qərarı qəbul edən şəxs kimi adətən tədqiqat və işlənmələr şöbəsinin, texniki şöbənin və ya keyfiyyətə nəzarət şöbəsinin əməkdaşları çıxış edəcəklər. Bu
Bazarın ölçüsü: Konkret seqmentdə bazarın ölçüsünü qiymətləndirmək bu bazara çıxmanın məqsədəuyğun olub olmaması barədə qərar qəbul edərkən çox mühüm amildir. Bazarın ehtimal olunan artımı. Rəqabət vəziyyəti. Bu seqmentdə güclü rəqabət varmı? Əgər yoxdursa. gələcəkdə gözlənirmi? Rəqabət nə qədər zəifdirsə, seqment bir o qədər cazibədardır. Bazarı ələ keçirmənin dəyəri. Firmanın marketinq tədbirləri üçün əlçatmaz olan seqmenti əldə etməyə can atmaq məsləhət deyil. Təşkilatın məqsəd və resursları ilə uyğunluq. Təşkilatların bazarını seqmentləşdirmək üçün istifadə olunan dəyişənlər: Coğrafi (yerləşmə yeri). Demoqrafik (sənaye sahəsinin kodu, əməkdaşların sayı). Malın xarakteri (növü, harada istifadə olunur, tətbiq sahəsi). Alışı icra etmə şərtləri (struktur, alıcı, alış tipi). Çarpaz cədvəllərdən istifadə etməklə bazar seqmentlərinin analizi. Bazar seqmentlərini tədqiq etmək və öz marketinq strategiyasını işləyib hazırlamaq üçün seqmentləşdirmə prosesində alınmış informasiyanı daha yaxşı istifadə etmək məqsədilə çox vaxt çarpaz cədvəllər metodundan istifadə edilir. Çarpaz cədvəlləmə və çarpaz cədvəllər qurulması informasiyanı iki və ya daha çox dəyişənlə təqdim etmə və əlaqələndirmə metodudur. Bu metod müxtəlif məlumatlar arasında qarşılıqlı əlaqəni analiz etmək və aşkara çıxarmaq üçündür. Çarpaz cədvəlləmə metodunda iki mühüm aspekt var: (1) konkret vəziyyətdən çıxış yolu tapmaq üçün hansı iki dəyişəni birləşdirmək barədə qərar qəbul edilməsi; (2) yekun çarpaz cədvəlin qurulması. Marketinq əlaqələrini anlamaq və effektiv marketinq qərarları axtarıb tapmaq üçün marketoloqlar anket suallarını birləşdirir. Birinci sualın cavab variantlarını sütunların başlığı qismində, ikinci sualın cavab variantlarını isə sətir başlığı kimi istifadə edərək sorğu məlumatları əsasında tərtib edilmiş çarpaz cədvəli alırıq. İki çarpaz cədvəl forması mövcuddur:
- 46.6. Yekun tender təklifini vermək istəməyən hər hansı malgöndərən (podratçı) tender təklifinin təminatına (əgər belə təminat tələb olunmuşdursa) hüququnu itirmədən tender prosedurlarından çıxa bilər.
- 46.7. Yekun tender təklifləri bu Qanunun 36.7 - ci maddəsinə uyğun qalib gələn tender təklifinin müəyyənləşdirilməsi üçün qiymətləndirilir və müqayisə edilir.

Maddə 4 7 . Məhdud iştiraklı və qapalı tender prosedurları

- 47.1. Satınalan təşkilat bu Qanunun 19.2.1 - ci maddəsində göstərilmiş əsaslarla məhdud iştiraklı tender keçirirsə, satın alınacaq malların (işlərin və xidmətlərin) olduğu bütün malgöndərənlərdən (podratçılardan) tender təklifləri cəlb edir.
- 47.2. Satınalan təşkilat bu Qanunun 19.2.2 - ci maddəsində göstərilmiş əsaslarla məhdud iştiraklı və ya 19.3 - cü maddəsinə əsasən qapalı tender keçirirsə, rəqabəti təmin edəcək sayda 3 - dən az olmamaq şərti ilə malgöndərənləri (podratçıları) cəlb edir və onlar arasında ayrıseçkiliyə yol verməməklə müsabiqə keçirir.
- 47.3. Bu Qanunun III və IV fəsillərinin müddəaları, əgər bu maddədə həmin müddəalardan kənarlaşma nəzərdə tutulmursa, məhdud iştiraklı və ya qapalı tender prosedurlarına da şamil edilir.
- 47.4. Satınalan təşkilat məhdud iştiraklı tender keçirirsə, iddiaçılarda bu tenderə maraq oyatmaq məqsədi ilə dövlət qəzetində bildiriş dərc etdirir.

Maddə 4 8 . Təkliflər sorğusu proseduru

- 48.1. Satınalan təşkilat əməli cəhətdən məqsədəuyğun sayda üçdən az olmamaq şərti ilə malgöndərənlərdən (podratçılardan) təklifləri cəlb edir.

48.2. Satınalan təşkilat bildiriş dərc edilməsini qənaət və səmərəlilik baxımından məqsədəuyğun saymadığı hallar istisna olmaqla, təkliflərin verilməsinə maraq oyatmaq məqsədi ilə təkliflərinin açılacağı gündən azı 10 bank günü əvvəl dövlət satınalmalarının vahid internet portalında elan dərc etdirir. [83]

- 48.3. Satınalan təşkilat təkliflərin qiymətləndirilməsi üçün meyarları, hər belə meyarın nisbi qiymətini və təkliflərin qiymətləndirilməsi zamanı tətbiqi qaydasını müəyyənləşdirir. Bu meyarlar aşağıdakılara aiddir:
- 48.3.1. malgöndərənin (podratçının) idarəetmə və texniki səriştəsinə;
- 48.3.2. malgöndərənin (podratçının) təklifinin satınalan təşkilatın ehtiyaclarının ödənilməsi baxımından səmərəliliyinə;
- 48.3.3. malgöndərən (podratçı) tərəfindən təklif olunan malların (işlərin) qiymətlərinə və çəkiləcək istismar, xidmət və təmir (ehtiyat hissələri ilə təmin olunması) xərclərinə.
- 48.4. Satınalan təşkilatın malgöndərənlərə (podratçılara) təqdim etdiyi təkliflər sorğusunda ən azı aşağıdakılar göstərilir:
- Verbal komunikasiya sistemlərində olan fərqləri xarici mədəniyyətə düşmüş hər bir kəs üçün tez aşkar edilir. Dilin kommunikativ sisteminin tərkib hissəsi olan qeyri verbal kommunikasiyalar da hər bir mədəniyyət üçün özünəməxsusdur. Kommunikasiyaların qeyri verbal aspektlərinə kontekstin deyilənə və ya yazılana təsiri aiddir.

Müxtəlif mədəni ənənələrə və reklam müraciətinin başqa dilə hərfi tərcüməsinə görə xoşagəlməz hadisələr baş verə bilər

#### Yoxlama sualları

- 1. mədəniyyət dedikdə nə nəzərdə tutulur? 1. mədəniyyət dedikdə nə nəzərdə tutulur?
- 2. mədəniyyət dedikdə nə nəzərdə tutulur? 2. mədəniyyət dedikdə nə nəzərdə tutulur?
- 3. nədir? 3. nədir?
- 4. verbal kommunikasiyasının xüsusiyyətləri? 4. verbal kommunikasiyasının xüsusiyyətləri?
- 5. anlayışını izah edin? 5. anlayışını izah edin?