ahmedheakl/docatlas_instruct huggingface dataset:
Redni broj	Naziv projekta	Lokacija projekta	Vrijednost projekta	Podaci o projektu	Stanje projekta
12	Sanacija dionice ceste u naselju Milešići	MZ Mramor	GRANT Svjetska banka	Radovi okončani
13	Sanacija dijela ceste u naselju Ćanići	MZ Dobrnja	GRANT Svjetska banka	Radovi okončani
14	Sanacija dijela ceste prema Srednjoj Dragunji	MZ Dragunja	GRANT Svjetska banka	Radovi okončani
15	Sanacija dijela ceste Mandići - Cerovi	MZ Tušanj	394.283,57 KM	GRANT Svjetska banka	Radovi okončani
16	Sanacija dijela ceste Mandići - Rasovac	MZ Tušanj	GRANT Svjetska banka	Radovi okončani
17	Sanacija dijela ceste u naselju Donji Dolovi	MZ Solina	GRANT Svjetska banka	Radovi okončani
18	Sanacija dijela ulice Adele Ber	MZ Centar	GRANT Svjetska banka	Radovi u toku
19	Sanacija dijela ceste prema Gospi Lipničkoj	MZ Srednja Lipnica	230.361,17 KM	GRANT Svjetska banka	Radovi okončani
20	Sanacija dijela ceste za naselje Tisovac	MZ Gornja Lipnica	GRANT Svjetska banka	Radovi okončani
21	Sanacija dijela ceste Gornja Lipnica - Repuševac i Gornja Lipnica - Trstje	MZ Gornja Lipnica	GRANT Svjetska banka	Radovi okončani
22	Sanacija puta za Groblje Delići	MZ Srednja Lipnica	GRANT Svjetska banka	Radovi u toku
UKUPNO, PUTEVI SVJETSKA BANKA:	1.759.268,45 KM
www.iddeea.gov.ba

PLAN IZRADE I SLANJA U PROCEDURU USVAJANJA ANALIZA, INFORMACIJA I IZVJEŠTAJA
Strateški cilj: 1. Transparentan, efikasan i odgovoran javni sektor
Prioritet: 1.2. Ojačati vladavinu prava, sigurnost i osnovna prava
Srednjoročni cilj: Unapređenje sistema dokumenata uz poštovanje međunarodnih preporuka, efikasnosti vođenja registara i razmjene podataka uz neprekidnu mrežnu dostupnosti izvornim i prijemnim organima
Program u DOB-u: 0041070
Program: Pesonalizacija ID dokumenata, dokumenata za registraciju, centralne evidencije i jačanje i podrška mreže za prenos podataka
Projekt/programska aktivnost	Mjerljivi pokazatelj izvršenja (%, broj, opisno )	Polazna vrijednost	Ciljana godišnja vrijednost	Izvori finansiranja budžet, ( krediti, donacije, ostali izvori )
P rogramska aktivnost: Personalizacija, tehnička obrada, skladištenje i transport identifikacionih dokumenata, registarskih tablica i dokumenata za registraciju vozila	Broj urađenih i isporučenih identifikacionih dokumenata	916.000	1.625.000	Budžet
Broj izrađenih i isporučenih registarskih tablica i dokumenata za registraciju vozila	2.627.000	1.415.000	Budžet
R.b.	Naziv analize, informacije i izvještaja	Nosilac jedinica) Nosilac jedinica)	Planirani kvartal za realizaciju

Napomena: Agencija u 2024. godini nema planiranih aktivnosti.

25
- 48.4.1. satınalan təşkilatın adı və ünvanı;
- 48.4.2. təklifin uyğun gəlməli olduğu texniki və başqa parametrlər də daxil olmaqla, satınalmaya tələbatın təsviri, həmçinin işlərin satın alındığı halda - onların yerinə yetirilməli olduğu yer, xidmətlərin satın alındığı halda isə - onların göstərilməli o lduğu yer;
- 48.4.3. təkliflərin qiymətləndirilməsi üçün imkan daxilində kəmiyyətlə ifadə olunan və nisbi qiyməti göstərilən meyarlar, habelə təkliflərin qiymətləndirilməsi zamanı onların tətbiqi qaydası;
- 48.4.4. nəzərdə tutulan formalar və hər hansı təlimatlar, o cümlədən konkret təkliflə bağlı tətbiq edilə bilən hər hansı müvafiq müddətlər.
- 48.5. Təkliflər sorğusunun hər hansı şəkildə dəyişdirilməsi və ya izahı, o cümlədən təkliflərin qiymətləndirilməsi üçün bu Qanunun 48.3 - cü maddəsində göstərilən meyarların dəyişdirilməsi təkliflər sorğusu prosedurlarında iştirak edən bütün malgöndərənlərə (podratçılara) bildirilir.
- 48.6. Satınalan təşkilat təkliflərə elə tərzdə baxır ki, onların məzmununun bir -biri ilə rəqabət aparan malgöndərənlərə (podratçılara) məlum olmasına yol verilməsin.
- 48.7. Aşağıdakı şərtlərə əməl edilərsə, satınalan təşkilat malgöndərənlər (podratçılar) ilə onların təklifləri barəsində müzakirələr apara bilər, həmin təkliflərə yenidən baxılmasını təklif edə və ya yenidən baxılmasına icazə verə bilər:
- 48.7.1. satınalan təşkilat ilə malgöndərən (podratçı) arasında hər hansı müzakirələr məxfi xarakter daşıyır;
- 48.7.2. bu Qanunun 10- cu maddəsi nəzərə alınmaqla, müzakirələri aparan tərəflərin heç biri digər tərəfin razılığı olmadan bu müzakirələrə aid hər hansı qiyməti, texniki və ya digər məlumatları heç bir başqa şəxsə açmır;
- 48.7.3. təklif vermiş və təklifi rədd edilməmiş bütün malgöndərənlərə (podratçılara) müzakirələrdə iştirak etmək imkanı verilir.
- 48.8. Müzakirələr başa çatdıqdan sonra satınalan təşkilat prosedurlarda iştirakı davam etdirən bütün malgöndərənlərdən (podratçılardan) onların təkliflərinin bütün cəhətləri barəsində ən yaxşı və son ofertanı müəyyən tarixədək təqdim etməyi xahiş edir.
- 48.9. Təklifləri qiymətləndirərkən satınalan təşkilat aşağıdakı üsulları tətbiq edir:
- 48.9.1. yalnız bu Qanunun 48.3 - cü maddəsində nəzərdə tutulan və təkliflər sorğusunda göstərilən meyarlar nəzərə alınır;
- 48.9.2. təklifin satınalan təşkilatın ehtiyaclarının ödənilməsi baxımından səmərəliliyinə təklifin qiymətindən ayrılıqda baxılır;
- 48.9.3. satınalan təşkilat təklifin qiymətinə yalnız texniki qiymətləndirmə başa çatdıqdan sonra baxır.

48.10. Satınalan təşkilat təkliflərin qiymətləndirilməsi üçün təkliflər sorğusunda göstərilmiş meyarlara, həmçinin həmin meyarların nisbi qiymətinə və tətbiqi qaydasına
11

Дошкольное образование	075	09	01	00	3 754 970,00
Общее среднее образование	075	09	02	00	10 089 802,00
Дополнительное образование детей и молодежи, дополнительное образование одаренных детей и молодежи	075	09	07	00	258 680,00
Другие вопросы в области образования	075	09	09	00	514 060,00
Социальная политика	075	10	00	00	508 490,00
Социальная защита	075	10	01	00	504 490,00
Другие вопросы в области социальной политики	075	10	08	00	4 000,00
Управление по сельскому хозяйству и продовольствию райисполкома	082	00	00	00	2 147 576,00
Общегосударственная деятельность	082	01	00	00	685 309,00
Государственные органы общего назначения	082	01	01	00	685 309,00
Органы местного управления и самоуправления	082	01	01	04	685 309,00
Национальная экономика	082	04	00	00	1 462 267,00
Сельское хозяйство, рыбохозяйственная деятельность	082	04	02	00	1 462 267,00
Сельскохозяйственные организации, финансируемые из бюджета	082	04	02	01	1 135 267,00
Развитие сельскохозяйственного производства, рыбоводства и переработки сельскохозяйственной продукции	082	04	02	02	327 000,00
Унитарное коммунальное предприятие жилищно - коммунального хозяйства Шарковщинского района	110	00	00	00	26 000,00
Общегосударственная деятельность	110	01	00	00	24 000,00
Другая общегосударственная деятельность	110	01	10	00	24 000,00
Иные общегосударственные вопросы	110	01	10	03	24 000,00
Охрана окружающей среды	110	05	00	00	2 000,00
Охрана природной среды	110	05	02	00	2 000,00
Управление по труду, занятости и социальной защите райисполкома	117	00	00	00	3 416 539,00
Общегосударственная деятельность	117	01	00	00	406 695,00
Государственные органы общего назначения	117	01	01	00	406 695,00
Органы местного управления и самоуправления	117	01	01	04	406 695,00
Социальная политика	117	10	00	00	3 009 844,00
Социальная защита	117	10	01	00	2 601 582,00
bağlı hesabatın hazırlanıb ictimaiyyə t ə t ə qdim olunur. Strateji görm ə v ə el ə c ə d ə niyy ətin işlə nilm əsi işgüzar şirkə tl ərin inkişaf etdirilmə sinin mü ə yy ə nl əşdirilmə sinin vacib v ə zif ə l ə rd ə n biridir. Qabaqcıl beynəlxalq korporasiyaların niyyə tind ə sosial sferada ə sas m ə qs ə d kimi -insanların hə yati keyfiyy ə tl ərinin artırılması götürülür. Buna rəğmə n 'Azərsun' şirkə ötind ə öz ə m əkdaşlarına olan münasibə td ə sosial strategiyanın bir sıra də y ə rl ə ri daha çox üstün qiym ə tl əndirilir, bunlar aşağıdakılardır:

- - karyerada yüks ə lm ə k üçün mühitin v ə potensialın yaradılması;
- - bütün iş yerlə rind ə ə m əyin yaradıcı prosesə çevrilm ə si;
- - yüks ə k n ə tic ə l ə r ə ld ə etm ək üçün yaradıçılığı və özünün inkişafını stimul - laşdıran mühitin yaradılması və mümkün şəraitin yaradılması;
- - şirkə tin m ə qs ə dl ə rinin v ə d ə y ə rl ərinin anlaşılması və müdafi ə edilm ə si;
- - korporasiyanın sahibkar mə d ə niyy ətinin inkişaf etdirilmə si.
- Şə kil 3.1. Strateji mövqe v ə ə m ə liyyat effekti

yüks ə k

M əhsuldarlığın sə rh ə ddi (istehsalat işlə rinin daha yaxşı qaydası)

Qiym artırılmadan r ə üçün y ə d ət istehlakçı Qiym artırılmadan r ə üçün y ə d ət istehlakçı aşağı

yüks ə yüks ə

aşağı

Nisbi d ə y ə r mövqeyi

M ə nb ə: B.Ə.Orucaliyeva, İ.B. Əmirov 'Korporativ idarə etm ə'. Bakı - 2013

Inkişaf strategiyanın seçilmə sind ə korporativ strategiya v ə ümumi h ə r ə kat ə sas aspekt kimi d ə qiym ə tl əndirilir. Geniş profilli müə ssis ə l ə r üçün strategiyalar iki istiqam ə td ə: biznes strukturların strategiyası və ya r ə qab ə tli v ə korporativ r ə qab ə t istiqam ə tind ə mövcuddur. R ə qab ə tli strategiya h ə r bir strukturunun f ə aliyy ə t
............ ................................................................ ............
Tövsiy ə l ə r ................................................................ ............ ................................................................ ............ ................................................................ ............ Tövsiy ə l ə r 2 ................................................................ ............ ................................................................ ............ ................................................................ ............

Audit qrupunun r ə hb ə ri	[imza]	________________
qrafik blokların forması, təsvirin konturları, mə tn stringsinin düz ə ldilm ə si v ə bütün materialların kağız üzə rind ə yerl əşdirilmə sidir. Formatı təşkil etmə k üçün ə n vacib vasit ə l ə rd ən biri simmetriyadır. Qə dim dövrl ə rd ə n b ə ri simmetriya göz əllik şərti hesab edilmişdir. Bu və ziyy ətin pozulması narahatlıq, dinamika, mürə kk ə blik hissi il ə n ə tic ə l ə nir. Buna gör ə formanın ifadə li gücünü gücl ə ndirm ə k üçün asimmetriya kimi güclü bir vasit ə istifad ə olunur. Formanın emosional ifadə sinin güclü bir vasit ə liliyi onun sabitliyin ə v ə ya qeyri-sabitliyin ə s ə b ə b olan nisb ə tidir. M ə s ə l ən, topun forması çox stabil deyil, kub şə kli is ə ə ksin ə sabitdir. Obyektin sabitliyini t ə min etm ə k m ə qs ə di il ə n ə z ə r ə alınmalı olan yüksə k s ə viyy ə li obyektl ər materialın gə rginliyinin t ə l ə bi, onun ç ə kisini hündürlüyünd ə azaltmağın zə ruriliyini mü ə yy ə n edir. Bu t ə siri obyektin xarici t ə yyar ə l ərinin şaquli v ə ya s ə thl ərin konstruksiyasından və m ə rh ə l ə li h ə cmind ə n, hündürlüyün normal azalması ilə yüngül bir sapma il ə ə ld ə edil ə bil ər. Bu maraqlı texnika düzbucaqlı parallelepiped şə klind ə tikilmiş müasir yüksə k m ə rt ə b ə li binalarda istifad ə olunur. T ə dric ə n, m ə rt ə b ə l ərin hündürlüyü artdıqca, pə nc ə r ə l ər genişlə nir v ə müvafiq olaraq onların sayı azalır. Buna görə, binanın aşağı hissəsi daha ağır görünür və bütün struktur sabitdir. Kompozisiyanın tə yyar ə formasını yaratmazdan ə vv əl onların qavrayış nümun ə l ə ri il ə tanış olmaq lazımdır. Mə s ə l ə n, ən uyğun nisbə td ə forma düz ə nliyi "qızıl bölmə " nisb ə tl ə rin ə ya da onlara yaxın olacaq. Bu insanın, tə bi ə tin, yerin, kosmosun t ə m ə linin eyni nisb ə td ə olması ehtimalıdır. Tə yyar ə şə klind ə m ə rk ə zin nöqt ə sini t ə yin etm ək lazımdırsa, geometrik mə rk ə zd ə n bir q ə d ə r yüks ə k olacaq. Bütün bunlar t ə yyar ə şə klind ə obyektiv bir m ə na il ə izah edilir. B əzi materialların formalaşma xüsusiyyə tl ə rin ə qeyri-adi temperatur d əyişikliklə ri t ə sir ed ə bil ə r. N ə tic ə d ə formalaşma zamanı yaranan zə r ə r meydana g ə l ər. Bunun qarşısını almaq üçün qəlibin formalaşma temperaturuna izotermik tə tbiq edirl ə r. Lakin, q ə lib ə h ə miyy ə tli bir azalma meydana g ətirdi. İsti formada bə zi xüsusi şə rtl ə rin t ə min edilm ə si n ə tic ə sind ə metal v ə ə rintil ə rd ə polikristal strukturda böyük

22
24

прибыли республиканского унитарного предприятия по аэронавигационному обслуживанию воздушного движения «Белаэронавигация»
3	1	2	39	12	Средства внебюджетных централизованных инвестиционных фондов, формируемых республиканскими органами государственного управления и иными организациями, подчиненными Правительству Республики Беларусь, Национальной академией наук Беларуси, Белорусским республиканским союзом потребительских обществ, Федерацией профсоюзов Беларуси, областными и Минским городским исполнительными комитетами**
3	1	2	39	13	Средства централизованных фондов, формируемых за счет части прибыли организаций, остающейся в их распоряжении**
3	1	2	39	14	Отчисления в фонд финансирования работ по выводу из эксплуатации БелАЭС и направляемые на капитализацию средств фонда**
3	1	2	39	15	Отчисления в фонд финансирования работ по поддержанию и повышению безопасности БелАЭС и направляемые на капитализацию средств фонда**
3	2	0	00	00	Доходы от осуществления приносящей доходы деятельности
3	2	1	00	00	Доходы от сдачи в аренду имущества, находящегося в государственной собственности
3	2	1	40	00	Доходы от сдачи в аренду земельных участков
3	2	1	40	01	Арендная плата за пользование земельными участками
3	2	1	40	02	Плата за право аренды земельных участков
3	2	1	40	03	Арендная плата за охотничьи угодья
3	2	1	40	04	Арендная плата за рыболовные угодья, поверхностные водные объекты (их части)
3	2	1	40	05	Средства, полученные при проведении торгов
3	2	1	40	06	Арендная плата за предоставление участка лесного фонда в аренду для создания вольера для передержки или охотничьего вольера
3	2	1	40	07	Платежи за лесопользование
3	2	1	40	08	Плата за выдачу промыслового
стратегической целью своего развития. İnnovasiyalardan əldə edilən fayda onların işlənməsi və tətbiq edilməsi üzrə xərcləri təxminə 9 dəfə üstələyir. Yeni məhsulun hazırlanmasına təşviq edən bir neçə amil mövcuddur. Birincisi - bu həmin növdən olan yeniliyə real və ya potensial mövcud olan tələbatdır. Ixtira, sonra isə yeni məhsul cəmiyyətin sorğusunun cavabı, onun iqtisadi və sosial tələbatlarının nəticəsi kimi orataya çıxır. Müəssisə rəhbərliyinin vəzifəsi - həmin tələbatları aşkar və dərk etmək, onları tələb edən məhsulda reallaşdırmaqdır. İkinci amil - elmi- texniki tərəqqidir. Müəssisə menecmentinin vəzifəsi - göstərilən fəaliyyət sahəsində elm və texnikanın nailiyyətlərini daima izləmək, müəssisə tərəfindən buraxılan məhsulun həmin nailiyyətlərə müvafiq olmasını təmin etməkdir. Üçüncü amil isə rəqabətdir. İsthsalatın, təchizatın, realizə və idarəetmə fəaliyyətinin müxtəlif sahələrində təşkilatların fəaliyyət göstərməsi təcrübəsində müxtəlif innovasiyalar həyata keçirilir. İnkişafla əlaqədar olan innovasiyaları: məhsulları, xammal və materialları, idarəetmə sistemi elementlərini, məhsul və xidmətlərin realizə bazarlarını fərqləndirmək qəbul olunmuşdur. Yeni və ya təkminləşdirilmiş buraxılan məhsulları nəzərdə tutan ərzaq innovasiyaları özündə istehsalat müəssisəsinin rəqabət qabiliyyətinin təmin edilməsi üçün ən geniş yayılmış və mühüm innovasiya növünü əks etdirir. Innovasiya proseslərinin aşağıda göstərilən xüsusiyyətlərini fərqləndirmək olar: 1. çoxlu sayda qarşılıqlı əlaqəli müxtəlif növlü işlərin yerinə yetirilməsi ilə proseslərin kompleks xarakteri (tədqiqatın aparılmasından tutmuş yeni malın bazarda tanıdılmasına qədər) ; 2. yekun nəticələrin fərdi səylər və icraçıların potensial xüsusiyyətlərindən yüksək asılılığını müəyyən edən proseslərin texniki xarakteri; 3. innovasiya proseslərinin iştirakçıları üçün risqləri doğuran innovasiyaların qeyri - müəyyənliyi və zəif proqlaşdırılması; 4. onların tipikliyini mümkünsüz edən proseslərin eksklüzivliyi;
Bütün dünyada beyn ə lxalq s ə viyy ə d ə müqayis ə olunan ÜDM, ə halinin h ə r n ə f ə rin ə düşə n g ə lir daxil olmaqla milli g ə lirin aqre qatları, sə hiyy ə y ə , t ə hsil ə , müdafi ə y ə v ə investisiyaya yön ə ldil ə n dövl ə t idar ə etm ə orqanlarının xə rcl ə ri haqqında mə lumatlara yüks ə k t ə l əb vardır. İqtisadi int e qrasiyanın də rinl əşdiyi dünyada iqtisadi artım göstə ricil ə r v ə real g ə lirl ə rin müqayis ə li t ə hlili əsasında ə ld ə edil ən milli iqtisadiyyatın hə cmi, strukturu v ə s ə m ə r əliliyi haqqında mə lumatlara marağn artması müşahidə e dilir. Qloballaşmanın r eal g ə lirl ə r v ə qlobal qeyri- b ə rab ə rlik göst ə ricil ə rind ə əks olunan dünya birliyinin rifahına tə siri il ə bağlı m ə s ə l ə l ə rin ciddi müzakir əsi aparılır. Qlobal q eyr-b ə rab ərlik haqqında də lill ə r ə n yaxşı halda natamamdır. Hə min sah ə d ə cari t ə dqiqat real g ə lirl ə rin e tibarlı qiym ə tl ə ndirilm ə sind ə n v ə milli s ə viyy ə d ə g ə lirl ərin bölgüsü haqqında infor - masiyadan asılıdır. Milli statistika xidm ə tl ə ri münt ə z ə m olaraq öz ölk ə l ə ri üzr ə statistik m əlumatları istehsal edir v ə yayır. Lakin milli məlumatların birbaşa müqayisə si ç ə tindir. Ona gör ə ki, göst ə ricil ə r ad ə t ə n müvafiq mili valyutada t ə qdim edilir. Milli aqre qatlar haqqında n əşr edil ə n m əlumatların müqayisəli olmaması müxtəlif valyutanın alıcılıq qabliyyə ti il ə hesablanan qiym ə t s ə viyy ə sind ə ki f ə rql ə rd ə n d ə baş v erir. Bin neç ə on illikl ə r ə rzind ə standart t ə crüb ə milli göst ə ricil ə rin müqayis əliliyi üçün valyutanın bazar mübadil ə m ə z ə nn ə sind ə n istifad ə edilm ə sind ə n ibar ə tdir. Bu t ə crüb ə ə ks ə r beyn ə lxalq t əşkilatlar tə r ə find ə n q ə bul edil mişdir. Qiym ə tin t ə dqiqi me todologiyası, qiymə t s ə viyy ə sini v ə h ə cml ə ri qiym ə t- l ə ndirm ə k üçün ümumil əşdirmə me todları aqr e qatlardan asılı olaraq ə h ə miyy ə tli f ə rql ənir. Əgə r ə g ə r aqreqat daxilind ə b ə zi mövqeyl ə r sarb əst bazarda satılmırsa, m ə s ə l ə n, ölk ə d ə tibbi xidm ə t dövl ə t idar ə etm ə orqanıarı tə r ə find ə n t ə qdim edil ə bil ə r v ə ona gör ə d ə müxt ə lif xidm ə t növl ə rinin qiym ə tinin v ə miqdarının tə dqiqinin aparılması çə tin olur. Bel ə v ə ziyy ə td ə dig ər yanaşmanı tə tbiq etm ə k z ə ruridir. Baxmayaraq ki, beyn ə lxalq müqayis ə lilik struktur əsası MHS və x ə rcl ər baxı - mından MHS -nin aqre qatlarıdır, kompon entl ər ayırmaq üçün mə lumat m ə nb ə l ə ri ə h ə miyy ə tli f ə rql ənir. İllik və rüblük ə sasda dem ə k olara ki, bütün ölk ə l ə rd ə n əşr olunan MHS yalnız müxtə lif aqreqatlar üzr ə x ə rcl ə rin d ə y əri haqqında mə lumatlar
##### neophodno zbog prirode aktivnosti.

I. 30% sredstava dobijenih od Ministarstva) I. 30% sredstava dobijenih od Ministarstva) Administrativni troškovi
1

2
3
4

5
6

Ukupno I :	(KM)

II. Direktni troškovi projekta 70% sredstava dobijenih od Ministarstva) II. Direktni troškovi projekta 70% sredstava dobijenih od Ministarstva) Direktni troškovi projekta (npr. namirnice, higijenski paketi, voditelj/ica projekta, voditelj/ica aktivnosti na projektu, publikacije, najam prostora za aktivnosti, štampani materijali, kampanje, okrugli stolovi, edukacija, honorari za trenere, terapeute i sl.).

1

2
3

4

5
6

7

8
9

Ukupno II :	(KM)
Ukupno I + II:	(KM)

Svi troškovi prikazani u obrascu moraju biti obrazloženi, te propraćeni odgovarajućom dokumentacijom. 4. Dokumentacija (originali ili ovjerene fotokopije) kojom korisnici sredstava dokazuju svaki pojedinačni trošak. u iznosu sredstava dobijenih od Ministarstva, u skladu sa finansijskim izvještajem,
yayınmaq üçün müvafiq tələblərə əməl edilməməsidir. Ötən il aparılmış yoxlamalar aksiz vergisi və sadələşdirilmiş vergi ilə bağlı qanunvericiliyin pozulması hallarının daha çox olduğunu göstərir. Bu sahədə olan qanun pozutularına görə qanunvericilikdə cərimələr, maliyyə sanksiyaları ilə yanaşı həmin şəxslərin azadlıqdan məhrum edilməsi, ölkəni tərk etməsinin məhdudlaşdırılması kimi cəzlar da nəzərdə tutulub. Bildiyimiz kimi ölkələrdəki vəziyyəti dünya səviyyisində qiymətləndirilməsi, digər ölkəlirin göstəriciləri ilə müqayisə edilməsi üçün mextəlif hesabatlar hazırlanır. Dünyanın nüfuzlu təşkilatları tərəfindən tərtib olunmuş bu hesabatlarda hansı mövqeyə malik olduqları ölkələr üçün mühüm əhəmiyyət kəsb edir. Çünki ölkənin ümumi imicini əks etdirən bu hesablarda verilən məlumatlar həm daxili, həm xarici istifadəçilər tərəfindən ölkənin öz tərəfindin təqdim olunan göstəricilərdən daha real, etibarlı hesab olunur. Məhz buna görə də bu hesabatlardakı yaxşı nəticənin olması üçün daima tədbirlər görülüb, layihələr həyata keçirilir. Vergilərlə bağlı göstəricilərin əks olunduğu iki əsas hesabatı qeyd etmək olar. Bunlar Doing Business və İqtisadi Azadlıq İndeksidir. 'Doing Business 2019 ' hesabatında ümumilikdə 190 ölkə üçün müxtəlif göstəricilər əks olunmuşdur. Bu hesabatda 'Biznese başlama' və 'Vergilərin ödənilməsi' indikatorları vergi sahəsindəki mövcud vəziyyəti qiymətləndirir. Ümumi göstəricisinə görə 25 - ci yerdə olan Azərbaycan, birinci indikatora görə 9 - cu, ikinciyə görə isə 28 -ci yerdədir [ 24. s. 4]. Qeyd edim ki həm ümumi mövqeyində, həm də bu indikatorlar üzrə olan mövqeyində keçən illə müqayisə əhəmiyyətli irəliləyiş əldə olunub . 'İqtisadi Azadlıq İndeksi 2018' hesabatında isə 180 ölkənin qiymətləndirilməsi nəticəsi qeyd olunub və ölkəmiz 67 - ci yerdə olub [ 25. s. 4]. Bu hesabatdakı 'Vergi yükü' və 'Fiskal sağlamlıq' göstəriciləri vergi sahəsindəki vəziyyətin göstərici olaraq önəm dayışır. Azərbaycan Respublikası 'Vergi yükü' göstəricisi 87.5%, 'Fiskal sağlamlıq' göstəricisi 95.5% s əviyyəsindədir [ 25. s. 4]. Bu hesabatda da həmçinin ötən illərlə müqayisədə irəliləyiş əldə olunmuşdur.
alıcısına müraciət edərək informasiya yayılmasının müxtəlif vasitə və yollarından istifadə edir. İnformasiyanı alıcıya çatdırma üsulları müxtəlif ola bilər: poçt, şəxsi ünsiyyət, liftlərdə, avtobus oturacaqlarına elan yapışdırılması və s. Şəxsi satışlar konkret insanla bilavasitə təmas qurulmasını, onun üçün təqdimatlar, məhsulun üstünlükləri barədə söhbətlər keçirilməsini nəzərdə tutur. Reklam malın tanıdılması üçün ən güclü instrumentdir. Aparılma məqsədlərindən asılı olaraq reklamı aşağıdakı növlərə bölmək olar:

- 1) informativ - yeni mal haqqında ümumi informasiya daşıyır;
- 2) inandırıcı - məqsədi reklam olunan malın ən yaxşı mal olduğuna istehlakçını inandırmaqdır;
- 3) yada saln - malın bazarda yaşlandığı və nüfuzunun azaldığı mərhələlərdə istifadə olunur.
- 4) dəstəkləyici - malın bazarda tanındığı və yaşlandığı mərhələlərdə istifadə olunur. Televiziya, çöl, radio, mətbuat reklamı var.
- İstehlakçı malın atributlarını qiymətləndirmək üçün tələb olunan informasiya əldə edə bilmədikdə o, malı qiymətləndirərkən qiymət və ya zəmanət kimi siqnallara bel bağlamalı olur. Beləliklə, istehlakçının malı qiymətləndirərkən nəyə bel bağlamasından asılı olaraq şirkətlər istehlakçının fikrini ya malın güclü atributları hesabına, ya da malın adı və qablaşdırması kimi güclü siqnal mənbələri hesabına formaladıra bilər.
- Ad oyunu. Uilyam Şekspirin ölümsüz ' Qızıl gülə qızıl gül de, ya demə, o, ' ifadəsi. Amma malın adının dəyişməsindən asılı olaraq qızıl gül ətri qoxuyur istehlakçıların qavrayışı dəyişməz qalacaqmı? Pivə içən şəxslərə onun markasını dedikdə onlar pivənin dadını daha yaxşı ayırd edə bilirdi, amma marka adı olmadan onlara təqdim edilən pivələrin dad baxımından fərqini çətinliklə izah edirdilər. Yəqin ki, adı fərqli olan pivələrin dadı da fərqlidir.
- Ticarət markasının istehlakçıların mal barədə fikrinə təsir edən müəyyən gözləntilər yaratmaq qabiliyyətinin digər sübutu qarışıq brendinqin araşdırılmasıdır. Qarışıq brendinq dedikdə mal üçün iki tanınmış brenddən istifadə olunması nəzərdə tutulur. Məsələn, 'Orville Redenbacher' popkorn sortlarından