ahmedheakl/docatlas_instruct huggingface dataset:
## Summary

Graduation thesis is devoted to one of the current topics of the modern macroeconomic dynamics of the world. Modern world society is in fact covered by the panic of the onset of new economic shocks. The global financial crisis has greatly increased the interest not only of the high minds of society but also of ordinary people. Graduation thesis consists of the introduction, three chapters, and the conclusion. The introduction justifies the relevance of the topic and defines the goals and objectives of the study. The first chapter is devoted to the nature, causes, and characteristics of financial crises. The first section of this chapter focuses on the content of financial crises, and the second section gives the basic economic characteristics of the main regional financial crises of the 20th and early 21st centuries. The second chapter is devoted to the International Monetary Fund and its role in financial crises. The first section of this chapter is called 'The Emergence, Goals, and Objectives of the IMF' and this part of the study revealed the main motives for the creation of the fund and its tasks. The second section is entirely devoted to the economic mechanisms used by the IMF to eliminate the effects of financial crises and the consequences of the fund's actions for the country in which the crisis occurred . The second paragraph is entirely devoted to the economic mechanisms that the IMF uses to eliminate the effects of financial crises and the consequences of the fund's actions for the country in which the crisis occurred. The third chapter is devoted to the relations between the Republic of Azerbaijan and the IMF since the entry of Azerbaijan into this organization. Particular attention was paid to crisis management and other programs undertaken by the funds in Azerbaijan. The conclusion gives a general summary of the work.
Bankın fə aliyy əti sosial xarakter daşıyarkən, onun dayanıqlılığı bankların sosial şə b ə k ə l ərinin uyğunluğu ilə ölçülür. Əlbə tt ə ki, banklar banklar deyil. Banklar müştə ril ə rin f ə aliyy ə tl ə rini geri ç ə kir v ə azad edirl ər. Bununla yanaşı, banklar özlə ri daxil olan qalıqları saxlamamalı, eyni zamanda tə l ə bat olduqda v ə onların tabeliyind ə olanları da saxlamalıdırlar. Dayanıqlığa gə ldikd ə , ə man ə tçil ə r öz materiallarını bankdan çıxararkə n, banklar öz f ə aliyy ə tl ə rini davam etdirm ə k üçün likvidlik probleml ərini yaşamamalıdırlar. Bütün qeydlə ri n ə z ə r ə alaraq biz sabitliyi aşağıdakı kimi xarakterizə ed ə bil ə rik:

- - Bankın sabitliyi uzunmüddətli, davamlı və daimi prosesdir. Bankların bazar iqtisadiyyatı və banklararası rə qab ə t sektorunda f ə aliyy ə t sah əsinin genişlə nm ə sinin d ə r ə c ə sind ən asılıdır.
- - Bankın sabitliyinə g ə ldikd ə , bu, bank sisteminin, bütün sah ə l ə rin, infrasutruksların və bank sisteminin daxili v ə xarici elementl ərinin inkişafıdır.
- - Dayanıqlılıq yalnız bankların inkişafından deyil, bankın bütün infrastrukturlarının inkişafını nə z ə rd ə tutan sistematik prosesd ə n d ə başa düşülür.

Müasir bazar iqtisadiyyatı və bank r ə qab ə tin günd ə n gün ə artdığı bir dövrdə bank sistemi aşağıdakı hallarda dayanıqlı olaraq qə bul edilir:

- 1.Bank sektoru davamlı inkişaf ilə yoldaşlıq edilsin;
- 2. Bankların iqtisadi effektivliyini deyil, hə m d ə maliyy ə f ə aliyy ətini genişlə ndirin. Yeni bank f ə aliyy ə ti v ə bank m əhsullarının formalaşması tə tbiq olunur. Bank sisteminin dayanıqlığının göstə ricil əri aşağıdakılardır:
- 1. hakimiyy ə tin itkisi, y ə ni simvolu olmayan;
- 2. öz öhd ə likl ə rini tam v ə s ə m ə r ə li yerin ə yetirm ək; Aşağıdakı hallarda bank sistemi dayanıqlı hesab olunur:
- - ə sas maliyy ə böhranları;
- - Bankın ə m əliyyatında ə sas daxili v ə xarici münaqişə l ə r yoxdur;
- - banklara lazım olan coğrafi yerlə rd ə f ə aliyy ə t göst ə rm ə k;
- - İnfüzyonun idarə oluna bil ə c ə yi hallarda;
- - Ə halid ə f ə aliyy ə t göst ə r ə n ə halinin s ə m ə r əli paylanması reallaşdıqda;
mexanizml ə rinin mü ə yy ə nl əşdirilmə si onun t ə kmill əşdirilməsi baxımından mühüm ə h ə miyy ə t k ə sb edir. Bununla yanaşı yeni pensiya sistemnin fə aliyy ə t ə başlamasından ə vv ə lki dövrd ə qazanılmış pensiya hüquqlarının qiymə tl ə ndirilm ə sinin t ə kmill əşdirilmə si, pensiya t əyinatının avtomatlaşdırılması, xarici ölkə l ə rd ə ə m ək miqrantları kimi f ə aliyy ə t göst ə r ə n Az ərbaycan Respublikası və t əndaşlarının gə l ə c ə k pensiya t əminatı üzrə müvafiq ölk ə l ə rl ə sazişlərin hazırlanması və dig ə r istiqam ə tl ə rd ə t ə dbirl ə rin görülm ə si t əmin olunmalıdır. Eyni zamanda, yeni pensiya sisteminin f ə aliyy ə t ə başlamasından ə vv ə l v ə sonra pensiyaya çıxmış şə xsl ə rin pensiya m ə bl əğləri arasındakı fə rql ə rin t ə dric ən aradan qaldırılması tə dbirl ə ri davam etdirilm ə lidir. Bütün bunlarla yanaşı, ə m ək pensiyalarının mütə r ə qqi üsullarla öd ə nilm ə si sisteminin daha da genişlə ndirilm ə si mühüm m ə qs ə dl ə rd ə ndir. Bunun üçün pensiyaların plastik kartlarla bankomatlar vasitə sil ə öd ə nilm ə si sisteminin daim t ə kmill əşdirilmə si davam etdirilm ə li, bankomat v ə post terminallarla t ə chizat gücl ə ndirilm ə li, öd ənişlə rd ə çoxfunksiyalı çip kartlardan istifadə t əmin olunmalı, ucqar k ə ndl ə rd ə öd ənişin mütə r əqqi üsullarla aparılması üzrə müxt ə lif ölk ə l ə rin t ə crüb ə si öyr ə nil ə r ə k t ə tbiq edilm ə lidir.

- 4. Dövl ət sosial sığorta simtemində f ə rdi uçot.

Dövl ət sosial sığorta sistemində f ərdi uçotun inkişafı və t ə tbiqi m ə qs ə dil ə öt ə n dövr ə rzind ə mühüm v ə zif ə l ə r yerin ə yetirilmişdir. Bu sahə d ə normativ-hüquqi bazanın yaradılması, zəruri infrastrukturun qurulması, qeydiyyatdakı bütün sığorta olunanlara f ərdi şəxsi hesab açılaraq sığorta şə had ə tnam ə l ərinin paylanması tə min edilmişdir. Perspektivd ə sığorta olunanlara dair illik hesabatların qə bulu v ə müvafiq m əlumatların fərdi şə xsi hesablarda ə ks etdirilm ə si, bu m əlumatların sığorta olunanlara çatdırılması mühüm və zif ə l ə rd əndir. Bunun üçün sığorta olunanların f ə rdi m əlumatlarının qorunması mexanizmlə rin mü ə yy ə nl əşdirilmə li v ə h ə r bir
#### ОБЩИНСКИ СЪВЕТ С.МАКРЕШ , ОБЛАСТ ВИДИН

# Р Е ШЕНИЕ № 272

ВЗЕТО С ПРОТОКОЛ № 31 / 27.11.2013 год.

ОТНОСНО : ПРИЕМАНЕ НА ПОИМЕНЕН СПИСЪК ЗА ФИНАНСИРАНЕ НА КАПИТАЛОВИ РАЗХОДИ . ОБЩИНСКИ СЪВЕТ - МАКРЕШ

#### РЕШИ:

НА ОСНОВАНИЕЧЛ.21 ,АЛ.1 ,Т.6 ОТ ЗМСМА ВЪВ ВРЪЗКА С ЧЛ.14 , АЛ.2 ОТ ЗДБ НА РБ ЗА 2013г. , ОБЩИНСКИЯТ СЪВЕТ РЕШИ : ПРИЕМА ПОИМЕНЕН СПИСЪК ЗА ФИНАНСИРАНЕ НА КАПИТАЛОВИ РАЗХОДИ ЗА БЮДЖЕТ 2013 г. НА ОБЩИНА МАКРЕШ, ОБЛАСТ ВИДИН , КАКТО СЛЕДВА :

## & 51 00 ОСНОВЕН РЕМОНТ БИЛО СТАВА

- 1. ОБЕКТ 'РЕМОНТ СГРАДА ОБЩИНСКА АДМИНИСТРАЦИЯ

### с.МАКРЕШ лева 5 966 лева с.МАКРЕШ лева 5 966 лева ' -

2 6 000 лева 6 300 лева . ОБЕКТ 'РЕМОНТ УЛИЧНО ОСВЕТЛЕНИЕ ОБЩИНА МАКРЕШ'

РЕШЕНИЕТО Е ВЗЕТО С 9 ГЛАСА ' ЗА ' , КАКТО СЛЕДВА : ИВАН АНДРЕЕВ - ' ЗА' НИКОЛАЙ НИКОЛОВ - ' ЗА ' ПЕРО ВЕЛКОВ - 'ЗА ' ТИНЧО ТРИФОНОВ - ' ЗА ' ЦВЕТОЗАР ЦЕЛОВ - ' ЗА ' МИТКО ЕКУПОВ - ' ЗА ' ЛОЗАН ВЪЛЧЕВ - ' ЗА ' БОРИСЛАВ ВОЙЧЕВ - ' ЗА ' ВЪЛЧО ВАСИЛЕВ - ' ЗА ' .

#### ПРЕДСЕДАТЕЛ ОбС :………………………… / П. ВЕЛКОВ /
Правила землепользования и застройки сельского поселения «Тупикское» муниципального района «Тунгиро - Олёкминский район»

Забайкальского края

Тюрьмы, воинские части	-

Разрешенные параметры земельных участков и их застройки
Минимальная площадь (га)	1,0
Минимальная длина стороны по уличному фронту (м)	-
Минимальная ширина/глубина (м)	-
Максимальный коэффициент застройки (%)	30
Минимальный коэффициент озеленения (%)	50
Максимальная высота здания до конька крыши (м)	12
Максимальная высота оград (м)	1,5

Разрешенные параметры земельных участков и их застройки (Р2) Р - 2пл	Ограничения использования земельных участков и ОКС
1)Предельные (минимальные и (или) максимальные) размеры земельных участков и предельные параметры разрешенного строительства, реконструкции объектов капитального строительства: - предельный минимальный размер земельного участка -1,0 2) Минимальные отступы от границ земельных участков до зданий, строений, сооружений: - минимальный отступ от красной линии до зданий, строений, сооружений - 5 м при осуществлении нового строительства. Расстояние от зданий и сооружений до деревьев и кустарников следует принимать: - до стволов высокорослых деревьев - 4 м; - до стволов среднерослых деревьев - 2 м; - до кустарников - 1 м. Расстояние от воздушных линий электропередач до деревьев следует принимать по Правилам устройства электроустановок. Расстояние от объектов инженерного благоустройства до оси ствола дерева, кустарника следует принимать в соответствии с таблицей 3 СП 42.13330.2011 (СНиП 2.07.01.-89*). Деревья, высаживаемые у зданий, не должны препятствовать инсоляции и освещенности жилых и общественных помещений. 3) Максимальный процент застройки земельного 30% участка - -50 % 4)Минимальный коэффициент озеленения - 1,5 м. 5)Максимальная высота оград	При проектировании и строительстве в зонах затопления необходимо предусматривать инженерную защиту от затопления и подтопления зданий Не допускается строительство объектов капитального строительства в водоохраной зоне, в санитарно - защитной зоне, установленной в соответствии с техническими регламентами , нормами и правилами
- обеспечивающих защищенность жизненно важных интересов личности от внешних и внутренних угроз;
- 2. готовность к служению Отечеству, его защите;
- 3. формирование потребности соблюдать нормы здорового образа жизни, осознанно выполнять правила безопасности жизнедеятельности;
- 4. исключение из своей жизни вредных привычек (курения, пьянства и т. д.);
- 5. воспитание ответственного отношения к сохранению окружающей природной среды, личному здоровью как к индивидуальной и общественной ценности;
- 6. освоение приемов действий в опасных и чрезвычайных ситуациях природного, техногенного и социального характера;

### метапредметных:

- 7. овладение умениями формулировать личные понятия о безопасности; анализировать причины возникновения опасных и чрезвычайных ситуаций; обобщать и сравнивать последствия опасных и чрезвычайных ситуаций; выявлять причинно - следственные связи опасных ситуаций и их влияние на безопасность жизнедеятельности человека;
- 8. овладение навыками самостоятельно определять цели и задачи по безопасному поведению в повседневной жизни и в различных опасных и чрезвычайных ситуациях, выбирать средства реализации поставленных целей, оценивать результаты своей деятельности в обеспечении личной безопасности;
- 9. формирование умения воспринимать и перерабатывать информацию, генерировать идеи, моделировать индивидуальные подходы к обеспечению личной безопасности в повседневной жизни и в чрезвычайных ситуациях;
- 10. приобретение опыта самостоятельного поиска, анализа и отбора информации в области безопасности жизнедеятельности с использованием различных источников и новых информационных технологий;
- 11. развитие умения выражать свои мысли и способности слушать собеседника, понимать его точку зрения, признавать право другого человека на иное мнение;
- 12. формирование умений взаимодействовать с окружающими, выполнять различные социальные роли во время и при ликвидации последствий чрезвычайных ситуаций;
- 13. умения предвидеть возникновение опасных ситуаций по характерным признакам их появления, а также на основе анализа специальной информации, получаемой из различных источников;
- 14. умения применять полученные теоретические знания напрактике - принимать обоснованные решения и вырабатывать план действийв конкретной опасной ситуации с учетом реальноскладывающейся обстановки и индивидуальных возможностей;
- 15. умения анализировать явления и события природного, техногенного и социального характера, выявлять причины их возникновения и возможные последствия, проектировать модели личного безопасного поведения;
- 16. умения информировать о результатах своих наблюдений, участвовать
horizontal birləşmələr daha geniş yayılmışdır. Strateji Satınalmalar, əsasən biznesə diqqət yetirmək, sinerjinin yeni potensialını axtarmaq. 90- cı illərin ikinci yarısında birləşmə cı illərin ikinci yarısında birləşmə . Şirkətlərin birləşməsinin ən populyar növü üfüqi inteqrasiyadır. Transmilli şirkətlərin birləşməsi, yəni şirkətlərin həddindən artıq mərkəzləşdirilməsi səciyyəvidir. Maliyyə sahəsində birləşmələr və satınalmalar böyük vüsət almışdır. Qlobal meqaslar, Avropanın vahid bazarı. Birləşmə nəticəsində bir neçə şirkət bir yerdə birləşir. Bu zaman, bir qayda olaraq, belə sövdələşmənin təşəbbüskarı olan və daha güclü iqtisadi potensiala malik olan bir "əldə edən" şirkət mövcuddur. Şirkətlərin birləşmə sövdələşməsinin fərqləndirici cəhəti ondan ibarətdir ki, "alınan" şirkətin səhmdarları birləşdikdən sonra öz səhm hüquqlarını saxlayırlar, lakin artıq yeni, Birləşmiş Səhmdar Cəmiyyətini qoruyurlar. Absorbsiya proseduru onu fərqləndirir ki, burada əldə edən (udan) şirkət səhmlərin bütün və ya əksər hissəsini satın alınan (udulmuş) şirkətin səhmdarlarından alır. Beləliklə, udulmuş şirkətin səhmdarları yeni birləşmiş şirkətin kapitalında pay hüququnu itirirlər. Birləşmə və satınalmaların məqsədi səhmdarların rifahını artırmaq və bazarda rəqabət üstünlüklərinə nail olmaqdır. Əslində, normal sivil bazar iqtisadiyyatı şəraitində fəaliyyət göstərən istənilən Səhmdar Cəmiyyəti bu məqsədləri öz fəaliyyətinin prioritet məqsədləri kimi qarşıya qoymalıdır. Bu zaman şirkət həm daxili metodlardan (idarəetmənin effektivliyinin artırılması, biznesin aparılmasının daha müasir üsullarından istifadə, yeni texnologiyalar, əmək məhsuldarlığının artırılması və s.), həm də birləşmə və satınalmalar üzrə fəaliyyətin aid olduğu xarici metodlardan istifadə etməklə nail ola bilər. Yuxarıda göstərilən məqsədlərə nail olmaq yolunda şirkət öz fəaliyyətinin konkret strategiyasını işləyib hazırlayır. Buişıqda şirkət daim bazarda öz mövqeyini, güclü və zəif mövqelərini qiymətləndirir, öz fəaliyyətinin bu istiqamətlərini axtarır və bu istiqamətlərə əməl edərək ən böyük rəqabət üstünlüyünə nail olacaq. Buna əsaslanaraq, şirkət aşağıdakı əsas strategiyaları və ya konsepsiyalarını, inkişafını seçə bilər: Fəaliyyətinin əsas istiqamətlərinin gücləndirilməsi; Fəaliyyətin diversifikasiyası;
Обавезни услови	Докази
1. Регистрација код надлежног органа	- Извод из Агенције за привредне регистре
2. Да понуђач и његов законски заступник нису осуђивани за неко од наведених кривичних дела	- Извод из казнене евиденције код Основног и Вишег суда у Београду - Извод из казнене евиденције Посебног одељења Вишег суда у Београду - Уверење из казнене евиденције надлежне Полицијске управе
3. Да је измирио доспеле порезе, доприносе и друге јавне дажбине	• Уверење пореске управе или Министарства финансија • Уверење надлежне упаве локалне самоуправе

1.2. услова за учешће у поступку предметне јавне набавке понуђач 1.2. услова за учешће у поступку предметне јавне набавке понуђач доказује достављањем Обрасца 1 Изјава понуђача о испуњавању услова за учешће у поступку, потписана од стране овлашћеног лица понуђача и оверена печатом, којом под пуном материјалном и кривичном одговорношћу потврђује да испуњава услове за учешће у поступку. Наручилац може пре доношења Одлуке о додели уговора, да тражи од понуђача, чија је понуда оцењена као најповољнија, да достави на увид оригинале или оверене копије свих или појединих доказа о испуњености услова Ако понуђач у остављеном примереном року, који не може бити краћи од 5 дана, не достави на увид тражена документа, наручилац ће његову понуду одбити као неприхватљиву. Пожељно је, али то Понуђач није дужан, да достави доказ који је јавно доступан на интернет страници надлежног органа. Уколико Понуђач поднесе доказе у оригиналима или овереним копијама, Наручилац нема обавезу да их по окончању поступка набавке врати

Конкурсна Конкурсна документација јн мале вредности за ЈН бр. 16/20 22 53
Правила землепользования и застройки сельского поселения «Тупикское» муниципального района «Тунгиро - Олёкминский район»

Забайкальского края

2) Минимальные отступы от границ земельных участков до зданий, строений, сооружений: - размещение новых и реконструкция существующих производственных предприятий должны производиться на основании предпроектных проработок и исследований либо проекта обоснования инвестиций, получивших положительные заключения в соответствии с действующим законодательством Российской Федерации; - минимальный отступ от красной линии до зданий, строений, сооружений - 5 м при осуществлении нового строительства. Отступ от границ земельных участков промышленных зданий, строений, сооружений устанавливается в зависимости от степени вредного воздействия на окружающую среду таких объектов, степени пожароопасности, степени огнестойкости и классе конструктивной пожарной опасности здания. 3) Предельное количество этажей - 2. 4) Максимальный процент застройки в границах - 50 %. Плотность застройки в зоне земельного участка производственных объектов принимается дифференцированно в пределах указанных показателей в зависимости от вида промышленного предприятия (Показатели минимальной плотности застройки земельных участков промышленных объектов установлены СП 18.13330.2011. Свод правил. «Генеральные планы промышленных предприятий. Актуализированная редакция СНиП II -89-80*»). 5)Минимальная длина стороны по уличному фронту - 80 м. - 125 м 6)минимальная ширина \ глубина -40% 7)минимальный коэффициент озеленения - 3,0 м. 8)Максимальная высота оград - 9)максимальная высота здания до конька крыши НР

Разрешенные параметры земельных участков и их застройки (П3)
Минимальная площадь (га )	0,5
Минимальная длина стороны по уличному фронту (м )	60
Минимальная ширина/глубина (м)	80
Максимальный коэффициент застройки (%)	70
Минимальный коэффициент озеленения(%)	20
Максимальная высота здания до конька крыши (м)	20
Максимальная высота оград (м)	2,0
- Dövl ət quruluşundan asılı olaraq
- ❖ Federativ
- ❖ Unitar
- İdarə etm ə formasından asılı olaraq
- ❖ Monarxiya
- ❖ Respublika
- 3. hüquqi qüvvə si onun xüsusiyy ə tl ə rin ə gör ə dig ə r 3. hüquqi qüvvə si onun xüsusiyy ə tl ə rin ə gör ə dig ə r aktların hüquqi qüvvə sind ə n f ə rql ənir. Hüquq normaları bir sistem olduğuna görə onların tə tbiqi v ə hüquqi qüvv ə si bir-birind ən asılıdır. Hüquqda v ə anlayışları vardır. birbaşa dolayı hüquqi qüvvə
- ❖ Birbaşa hüquqi qüvvə onu ifad ə edir ki, aktın nə z ə rd ə tutulmuş fakta t ətbiqi üçün başqa bir akta ehtiyacı yoxdur və özü konkret hala t ə sir ed ə bil ə r.
- ❖ Dolayı hüquqi qüvvəsi olan akt ortaya çıxmış konkret halı t ə nziml ə m ək üçün bir başqa aktın olmasını tə l ə b edir.

Bir sıra hallarda akt özünün xüsusiyyə tin ə gör ə birbaşa tə tbiq olunmaya imkan vermir. Bu hal ən çox hüquq iyerarxiyasında pillə nin daha üstün qatında qərar tutan aktlarda baş verir. Belə aktlarda m ə s ə l ə nin ə n vacib t ə r ə fl ə ri n ə z ə r ə alınaraq müə yy ə n hal t ə nzim olunur, lakin sonradan qanunun əsasları tə nziml ə y ə n, ümumi t ə r ə fl ə ri mü ə yy ə n ed ə n normasını nə z ə r ə almaqla m ə s ə l ə ni h ə ll etm ə k qeyri-mümkün olur v ə yeni normaya ehtiyac yaranır. Bu cür probleml ə r ə sas qanunda - konstitusiyada yaranır. Mə s ə sl ə n, Az ərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 35 -ci madd ə si ( ə m ə k hüququ) birbaşa tə tbiq olunur. Lakin 56- cı maddənin (seçki hüququ) birbaşa tə tbiq olunması mümkün deyil, cünki, seçki qanunu, seçki prosesi olmadan kims ə s ə s vers ə bel ə , onun n ətıcə l əri haqqında nə s ə söyl ə m ə k qeyri- mümkündür. Az ərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 147 -ci madd ə sin ə gör ə konstitusiya Az ərbaycan Respublikasında ə n yüks ə k v ə birbaşa hüquqi qüvv ə y ə malikdir. Bel ə ki, heç bir akt konstitusiyaya zidd ola bilm ə z v ə konstitusion müdd əalar birbaşa olaraq tə crüb ə d ə t ə tbiq olunur. Konstitusiyasının birbaşa tə tbiqind ə m ə hk ə m ə hakimiyy ə tinin rolu xüsusil ə yüks ə kdir. M ə hz m ə hk ə m ə pozulmuş hüquq və azadlıqları müdafi ə edir.V ə t əndaş hər hansı qanunun olub - olmamasından asılı olmayaraq, konstitusion normaların hə yata keçirilm ə sini t ə l ə b ed ə bil ə r.
Müasir şə raitd ə sosial müdafi ə nin effektivliyi maliyy ə v ə saitl ə rinin yığılmasından və ə halinin mü ə yy ən sosial qruplarına ünvanlı yardım göst ə rilm ə sin ə qoyulan s ə yl ə rd ən çox asılıdır. Bu mə s ə l ə nin h ə llind ə respublika üzr ə proqramların mə qs ə dli maliyy ə l əşmə sin ə mühüm yer ayrılır. Bu proqramın maliyy ə l əşmə si dövl ə t (respublika) büdc ə sind ə ayrıca sə tirl ə n ə z ə rd ə tutulur. Respublika m ə qs ə dli sosial proqramlar ilk növb ə d ə uşaqlı ailə l ərin, yaşlı adamların, ə lill ə rin v ə sosial c ə h ə td ə n ə n z ə if əhali kateqoriyasının ünvanlı sosial müdafi ə sinin t əmin olunmasına istiqamə tl ə ndirilm ə lidir. M ə qs ədli proqramlı maliyyə l əşmə v ə saitl ə rin s ə p ə l ə nm ə sin ə v ə qeyri effektiv istifad ə sin ə yol verm ə d ə n birinci növb ə li sosial probleml ə rin h əlli üçün onların toplanmasına kömə k edir. Dövl ət sosial proqramların cə miyy ə t üçün maksimum faydasını və qoyulan v ə saitin iqtisadi effektivliyini n ə z ə r ə alaraq onların ilk növb ə d ə q ə bulu v ə h ə yata keçirilm ə si üçün üstünlükl ə rini mü ə yy ə n etm ə lidir. Ə halinin sosial müdafi ə si sisteminin maliyy ə l əşmə si qüvv ə d ə olan qanunvericiliy ə uyğun həyata keçirilir. Son vaxtlar onun hüquqi bazası möhk ə ml əndirilmiş, müvafiq qanunlar qəbul edilmişdir. Bu normativ sə n ə dl ə r inkişaf proqnozlarının işlənib hazırlanmasında, büdcə layih ə l ə rinin hazırlanmasında və onların hə yata keçirilm ə sind ə istifad ə olunur. Bazar iqtisadiyyatı inkişaf etmiş ölkə l ə rd ə kommersiya v ə dövl ət sektorlarıyla yanaşı iqtisadiyyatın "üçüncü sektor" adlanan xeyriyyə t əşkilatları bölmə sid ə mövcuddur. M ə s ə l ən, ABŞ - ın ümumi milli məhsulunda onun payı 4 faiz təşkil edir. Xeyriyyə t əşkilatlarının ə sas v ə saitl ə ri ian ə l ə r deyil, dövl ə td ən alınanlardır. Onların büdc ə sinin dem ək olar ki, yarısını dövlə t maliyy ə l əşmə si t əşkil edir. Dövlə t xeyriyy ə t əşkilatlarını, ə sas ə n, kontraktlar sistemi vasit ə sil ə mü ə yy ə nl əşdirir. Bu zaman yerli resurslar f ə al c ə lb edilir, v ə saitl ə rin daha q ə na ə tl ə istifad ə si v ə yüks ə k s ə m ə r ə liliyi t ə min olunur. Bel ə ki, sosial müdafi ə y ə yön ə ldil ə n m ə hdud maliyy ə resurslarının x ə rcl ə nm ə sinin idar ə olunması müxtə lif nazirlik v ə komit ə l ə rin ə lind ə dir v ə çox
Əhalinin ayrı - ayrı qruplarının (qaçqınların, ekoloji fə lak ət rayonlarının sakinl ə ri v ə s.) sosial müdafi ə sin ə aiddir: - miqrasiya siyas ə ti; - m ə cburi miqrasiya; - xaricd ə h ə mv ə t ə nl ə rimizin maraq v ə hüquqlarının müdafiə si, xarici ə m ə k miqrasiyası; - c ə miyy ə tin keçid dövründ ə strukturlaşmanın əsası kimi, orta sinfin formalaşdırılması siyasə ti. Sosial siyas ə tin konkret bir neç ə s ə viyy ə si mövcuddur: m ə rk ə zi (dövl ə t), regional v ə yerli. Bel ə ki, regional sosial siyas ət regionun iqtisadi inkişaf s ə viyy əsini, onun bazar iqtisadiyyatı münasibə tl ə rin ə daxil olmasının milli -etnik, tarixi-m ə d ə ni v ə dig ə r xüsusiyy ə tl ə rini n ə z ə r ə almaqla, h ə yata keçirilir. Yerli seviyy ə d ə sosial siyas ə t, h ə min ə razid ə ə halinin konkret probleml ə rinin v ə ayrı - ayrı fə rdl ə rin probleml ə rinin h ə lli siyas ə tidir. İstə nil ə n ölk ə nin sosial siyas ə ti h əmişə tarixi-konkret xarakter ə malikdir. O, c ə miyy ətin inkişaf sə viyy ə si, onun geosiyasi mövqeyi, üstünlük t əşkil edə n sosial- iqtisadi, siyasi münasib ə tl ə rin xarakteri v ə onun xalqlarının mə d ə niyy ə tinin milli- tarixi tipi il ə şə rtl ə ndirilir. S ə hiyy ə sah ə sind ə siyas ə tin ə sas v ə zif ə si ə haliy ə tibbi yardım və h ə yat f ə aliyy ə tinin sanitariya- epidemioloji şəraitinin yaradılmasını ə hat ə edir. S ə hiyy ə sah ə sind ə siyas ə tin ə sas v ə zif ə l ərinin reallaşması bir sıra təşkilati -iqtisadi, sosial maliyy ə v ə texniki t ə dirl ə rin h ə yata keçirilm ə si il ə bağlıdır: - s ə hiyy ə xidm ə tinin ə hali t ə l əbatına uyğun inkişafı və yerl əşdirilmə si, s ə hiyy ə nin daxili struktur ə laq ə l ə rinin optimal t əşkili və idar ə olunması, hə mçinin ilkin s ə hiyy ə yardımı və sonrakı sə hiyy ə xidm ə ti növl əri arasında optimal ə laq ə formalarının təşkili;