ahmedheakl/docatlas_instruct huggingface dataset:
8

- 1.16. ci maddə üzrə: 1.16. ci maddə üzrə:
- 1.16.1. ci maddədə 'müvafiq icra hakimiyyəti' sözləri 'vergi' sözü ilə 1.16.1. ci maddədə 'müvafiq icra hakimiyyəti' sözləri 'vergi' sözü ilə əvəz edilsin;
- 1.16.2. cü maddədə 'mallar' sözü ', məcburi nişanlama ilə nişanlanmalı 1.16.2. cü maddədə 'mallar' sözü ', məcburi nişanlama ilə nişanlanmalı olan, ancaq nişanlanmamış mallar, habelə markalanmalı olan, lakin markalanmamış dini təyinatlı ədəbiyyat (kağız və elektron daşıyıcılarında), audio və video materiallar, mal və məmulatlar və dini məzmunlu başqa məlumat materialları' sözləri ilə əvəz edilsin;
- 1.16.3. ci maddədə 'şəxs' sözündən sonra 'və ya vergi və ya maliyyə 1.16.3. ci maddədə 'şəxs' sözündən sonra 'və ya vergi və ya maliyyə məsələləri üzrə məsul şəxs' sözləri əlavə edilsin;
- 1.17. cü maddə üzrə: 1.17. cü maddə üzrə:
- 1.17.1. ci maddədə 'yalnız səyyar vergi yoxlanılması' sözləri 'səyyar 1.17.1. ci maddədə 'yalnız səyyar vergi yoxlanılması' sözləri 'səyyar vergi yoxlaması və operativ vergi nəzarəti' sözləri ilə əvəz edilsin;
- 1.17.2. cü maddədə 'malların' sözü ', məcburi nişanlama ilə 1.17.2. cü maddədə 'malların' sözü ', məcburi nişanlama ilə nişanlanmamış və ya saxta məcburi nişanlama ilə nişanlanmış malların, habelə markalanmalı olan, lakin markalanmamış dini təyinatlı ədəbiyyatın (kağız və elektron daşıyıcılarında), audio və video materialların, mal və məmulatların və dini məzmunlu başqa məlumat materiallarının' sözləri ilə əvəz edilsin;
- 1.17.3. cü maddə aşağıdakı redaksiyada verilsin: 1.17.3. cü maddə aşağıdakı redaksiyada verilsin:

'43.4. Sənədlər və nümunə kimi əşyalar vergi ödəyicisinin iş vaxtı (faktiki iş vaxtı) ərzində götürülür.';

- 1.18. cu maddə üzrə: 1.18. cu maddə üzrə:
- 1.18.1. cü maddənin sonunda nöqtə işarəsi nöqtəli vergül işarəsi ilə əvəz 1.18.1. cü maddənin sonunda nöqtə işarəsi nöqtəli vergül işarəsi ilə əvəz edilsin və aşağıdakı məzmunda 49.1.4 -cü - 49.1.6- cı maddələr əlavə edilsin:

'49.1.4. əvvəlki vergi yoxlamasının nəticəsi üzrə qəbul edilmiş qərarın qüvvədə saxlanılması;

- 49.1.5. əvvəlki vergi yoxlamasının nəticəsi üzrə qəbul edilmiş qərarın tam və ya qismən ləğv edilməsi və ya qərara dəyişikliklər edilməsi;
- 49.1.6. yeni qərarın qəbul edilməsi.';
- 1.18.2. məzmunda 49.1 -1- ci maddə əlavə edilsin: 1.18.2. məzmunda 49.1 -1- ci maddə əlavə edilsin:

'49.1 - 1. Bu Məcəllənin 49.1.4 -cü - 49.1.6- cı maddələrinin müddəaları bu Məcəllənin 38.3 - cü maddəsində nəzərdə tutulmuş əsas üzrə keçirilən səyyar vergi yoxlamasının materiallarına baxılmanın nəticələri üzrə qəbul olunan qərarlara münasibətdə tətbiq edilir.';

- 1.19. ci maddə üzrə: 1.19. ci maddə üzrə:
- 1.19.1. və 50.1.9-cu m addələrə 'markalanmalı' sözündən sonra 'və 1.19.1. və 50.1.9-cu m addələrə 'markalanmalı' sözündən sonra 'və məcburi nişanlama ilə nişanlanmalı' sözləri əlavə edilsin;
- 1.19.2. məzmunda 50.1.2 -1- ci maddə əlavə edilsin: 1.19.2. məzmunda 50.1.2 -1- ci maddə əlavə edilsin:
- '50.1.2 - 1. nəzarət markalar ının qəsdən məhv edilməsi, saxtalaşdırılması, qeyri - qanuni yolla hazırlanması, istifadəsi və satışının qarşısının alınması sahəsində nəzarət edilməsi;';
ОК 8. Самостоятельно определять задачи профессионального и личностного развития, заниматься самообразованием, осознанно планировать повышение квалификации. ОК 9. Ориентироваться в условиях частой смены технологий в профессиональной деятельности. ПК 1.7 Владеть культурой устной и письменной речи, профессиональной терминологией.

## 1.4 . Объем учебной дисциплины и виды учебной работы

Вид учебной работы	Объем часов
Максимальная учебная нагрузка (всего)	54
Обязательная аудиторная учебная нагрузка (всего)	36
в том числе:
лабораторные занятия
практические занятия
контрольные работы
курсовая предусмотрено) курсовая предусмотрено) работа (проект) (
Самостоятельная работа обучающегося (всего)	18
в том числе:
Работа с учебной литературой	4
Выполнение практических заданий	8
Работа с текстом	4
Подготовка рефератов	2
Промежуточная аттестация в форме дифференцированного зачёта - 4 семестр

АННОТАЦИЯ УЧЕБНОЙ ДИСЦИПЛИНЫ ОП.05 . БЕЗОПАСНОСТЬ ЖИЗНЕДЕЯТЕЛЬНОСТИ

## 1.1. Область применения программы

Рабочая программа учебной дисциплины «Безопасность жизнедеятельности» является частью программы подготовки специалистов среднего звена в соответствии с ФГОС по специальности СПО 54.02.02 Декоративно - прикладное искусство и народные промыслы (по видам). Рабочая программа учебной дисциплины может быть использована вдополнительном профессиональном образовании в рамках реализации программпереподготовки кадров в учреждениях СПО .

## 1.2. Место дисциплины в структуре программы подготовки специалистов среднего звена :

Учебная дисциплина «Безопасность жизнедеятельности» относится к общепрофессиональной дисциплине профессионального учебного цикла программы подготовки специалистов среднего звена в соответствии с ФГОС по специальности СПО 54.02.02 Декоративно - прикладное искусство и народные промыслы (по видам).

1.3. Цели и задачи дисциплины - требования к результатам освоения дисциплины : дисциплины «Безопасность жизнедеятельности» - Цель дисциплины «Безопасность жизнедеятельности» -
- MÖVZU3
- AZƏRBAYCAN DÖVLƏTİNİN KONSTİTUSİYA STATUSU VƏ AZƏRBAYCAN RESPUBLİKASI VƏTƏNDAŞLIĞI

### Plan:

- 1. Az ərbaycan Respublikasında xalq hakimiyyə ti
- 2. Az ə rbaycan dövl ə tinin əsasları
- 3. Az ərbaycan Respublikası və t əndaşlığı

### Cavablar:

- 1. konstitusiya hüququnun ə sas subyektl ə rind ə n biridir. Xalq 1. konstitusiya hüququnun ə sas subyektl ə rind ə n biridir. Xalq referendumda v ə seçkil ə rd ə iştirak edir və bu yolla hakimiyy ə ti t əşkil edir. Konstitusiya quruluşunun əsasını mə hz xalq hakimiyy ə ti t əşkil edir.

Xalq ə, xalqın bilavasitə irad ə si il ə formalaşan və Xalq ə, xalqın bilavasitə irad ə si il ə formalaşan və hakimiyy ə ti t əşkil edilə n dövl ə t hakimiyy əti başa düşülür. gör ə xalq öz dövl ə tinin taleyini v ə Xalq hakimiyy ə ti prinsipin ə hakimiyy ə ti prinsipin ə müq ə dd əratını özü hə ll edir. Bu prinsipin 2 ə sas vardır: forması

- ❖ I formaya gör ə yalnız xalq dövlə t hakimiyy ə tinin m ə nb əyi sayılır. Az ərbaycan Respublikasında dövlə t hakimiyy ə tinin yegan ə m ə nb ə yi Az ərbaycan xalqıdır (Konstitusiya - madd ə 1-in I b ə ndi).
- ❖ II t əzahür forması xalq suverenliyidir.
- ❖ II t əzahür forması xalq suverenliyidir.

Xalq ə - Az ərbaycan xalqının öz müqə dd əratını Xalq ə - Az ərbaycan xalqının öz müqə dd əratını suverenliyi s ə rb ə st, müst ə qil h ə ll etm ə k, habel ə öz idar ə etm ə formasını tə yin etm ə k hüququ başa düşülür. Xalq suverenliyi aşağıdakı ə lam ə tl ə ri il ə seçilir:

- ❖ S ə rb ə st v ə müst əqil şə kild ə öz müq ə dd əratını hə ll etm ə k
- ❖
- ❖ İdarə etm ə formasını müə yy ə n etm ə k

İdarə etm ə y ə gör ə ət forması - respublika mü ə yy ən edilmişdir. İdarə etm ə y ə gör ə ət forması - respublika mü ə yy ən edilmişdir. etm ə y ə gör ə Az ə rbaycan dövl ə ti idar ə etm ə formasına görə prezidentli respublikadır. Xalq suverenliyi xalqın tam hakimiyyə ti dem ə kdir. Xalq hakimiyy ə tinin 2 növü var:

- ❖ Birbaşa demokratiya
- ❖ Nümay ə nd ə li demokratiya

Birbaşa demokratiya - ə tin xalq t ə r ə find ə n bilavasit ə , y ə ni Birbaşa demokratiya - ə tin xalq t ə r ə find ə n bilavasit ə , y ə ni demokratiya - referendum yolu il ə h ə yata keçirilm ə sini n ə z ə rd ə tutur.
Република Сербия ● Автономна Покраїна Войводина ●

Покраїнски секретарият за финансиї

Информатор о роботи

Ажурировани заключно зоз 30 . септембром 2018. року

0100	Приходи з буджету	20.000,00	0,00	0,00	10.000,00	0,00
483	Пенєжни кари и пенали по ришеню судох	3.400.000,00	1.624.326,51	47,77	200.000,00	177.342,00	88,67
4831	Пенєжни кари и пенали по ришеню судох	3.400.000,00	1.624.326,51	47,77	200.000,00	177.342,00	88,67
0100	Приходи з буджету	3.400.000,00	1.624.326,51	47,77	200.000,00	177.342,00	88,67
Нєфинансийни маєток
512	Машини и опрема	245.000,00	167.076,98	68,19
5122	Административна опрема	245.000,00	167.076,98	68,19
0100	Приходи з буджету	245.000,00	167.076,98	68,19
515	Нєматериялни маєток	0,00	0,00
5151	Нєматериялни маєток
0100	Приходи з буджету
1300	Нєрозпоредзени звишок приманьох зоз скорейших рокох
621	Набавка домашнього финансийного маєтку
6219	Набавка домашнїх акцийох и иншого капиталу
1000	Приманя од домашнїх задлужованьох
Вкупно за функционалну класификацию 112	187.920.357,99	165.432.369,68	88,03	188.264.556,46	117.443.963,05	62,38
10	00	160	Общи явни услуги нєквалификовани на другим месце
481	Дотациї нєвладовим орґанизацийом	14.857.357,78	14.857.357,78	100,00	16.029.300,00	10.323.700,00	64,41
4819	Дотациї иншим нєпрофитним институцийом	14.857.357,78	14.857.357,78	100,00	16.029.300,00	10.323.700,00	64,41
0100	Приходи з буджету	14.857.357,78	14.857.357,78	100,00	16.029.300,00	10.323.700,00	64,41
499	Средства резерви	35.758.521,29	0,00	0,00	64.233.647,45	0,00	0,00
4991	Чечуца буджетна резерва	5.258.521,29	0,00	34.233.647,45	0,00
0100	Приходи з буджету	5.258.521,29	0,00	34.233.647,45	0,00
1300	Нєрозпоредзени звишок приманьох зоз скорейших рокох
4991	Стаємна буджетна резерва	30.500.000,00	0,00	30.000.000,00	0,00
0100	Приходи з буджету	30.500.000,00	0,00	30.000.000,00	0,00
Вкупно за функционалну класификацию 160	50.615.879,07	14.857.357,78	29,35	80.262.947,45	10.323.700,00	12,86
10	00	170	Трансакциї явного длуства

27
gör gör ə d ə bu sah ə y ə xüsusi diqq ətin ayrılması və ixracatçıların hə r c ə h ə td ə n himay ə edilm ə si ölk ə mizin bu istiqam ə td ə yaranmış ixrac potensialından s ə m ə r ə li istifad ə edilm ə sin ə köm ək etmiş olar. Bu mə hsul qismind ə n olan plastik kütl ə l ər, kauçuk, rezin onlardan hazırlanan mə mulatlar dig ə r ə mt əə l ə rl ə müqayis ə d ə ixracın strukturunda üstünlüyə malikdirl ə r. Respublikada - azqiym ətli metalların və onlardan hazırlanan məmulatların ölk ə ixracında fə rql ə n ə n bir ç ə kiy ə malik olması ölkə mizin bu q ə bild ə n olan t ə bii resurslarının iqtisadi və onunla ə laq ədar ixrac potensialının istifadə sind ə rolunun artmasını sübut edir. Respublikada - g ə mil ər, qayıqlar və üzr ə konstruksiyalar adlı mə hsul növl ə ri üzr ə son ill ə r xüsusil ə , 2013-ci ild ə ixracın hə cmind ə 7,19 % göst ə rici il ə çıxış etm ə l ə ri ölk ə mizin d ə niz sahili ölk ə si olaraq, bu m əhsul ixracı üzrə potensiala malik olmasının və bu sah ə y ə diqq ə t yetiril ə rs ə , h ətta bu potensialın digə r ixracaatçılarla müqayisə edil ə c ə k h ə dd ə çatdırıla bilə c ə yin ə inam yaradır; Respublikamızın - əlverişli iqlim şə raiti v ə münbit torpağa malik olması onun k ə nd t ə s ərrüfatı məhsulların istehsalı sahə sind ə daimi potensiala malik olmasına tə minat verir. Bu s ə b ə bd ə n d ə bu q ə bild ə n olan m ə hsullar yerli t ə l əbatımızı ödə m ə kl ə b ə rab ə r, ölk ənin ixracında da müsbə t göst ə ricil ə rl ə t ə msil olunurlar. Buna baxmayaraq, strateci m əhsul olan buğda və d ə nli bitki istehsal yerli t ə l əbatımızı ödə y ə bilm ə diyi ill ə r d ə olur v ə bu zaman bu çatışmamazlıq idxal vasit ə sil ə öd ə nilir. T ə dqiqatlar n ə tic ə sind ə bu q ə na ə t ə g ə linir ki, müasir şə raitd ə respublikamızın makroqiqtisadi s ə viy ə d ə ixrac potensialı konsepsiyasının istinad nöqtə si neft s ə nayesi hesab oluna bil ə r. Az ərbaycanın dinamik ixrac potensialı amili neftçıxarma sə nayesinin t əsiri altındadır. Ölk ə mizin iqtisadiyyatının makroiqtisadi s ə viyy ə d ə inkişaf, formalaşması üçün neft faktoru əsas stimul sayılır. Neft sektoru
#### Learning to Fly

The remarkable, uplifting and hilarious story of a friendship James Rowland made with an old lady when he was a lonely, unhappy teenager. It's about connection, love's eternal struggle with time and the old lady's last wish: to get high once before she died.

#### Love You More

'Perspectives. Changes everything.' Megan and Charlie meet at Tonners Green School and, years later, reminisce and reflect on the path their friendship has taken.

#### Man Shed

Can a man find purpose when he grows older and major life events come thick and fast? Should he retire to The Shed and escape from the world, or get out and try something new? Inspired by the work of the Scottish Men's Sheds Association.

#### Miss Lindsay's Secret

Created Maria MacDonell, an older artist previously supported by Luminate. A museum curator finds hidden letters binding Glenesk to Canada's Klondike gold rush. But should she tell their intimate secrets?

#### The Not So Ugly Duckling: A Play for Grownups

We think we know this story. But when two older women retell a familiar tale, they find dark places and unanswered questions. Writer and performers Maria MacDonell and Jo Clifford, and Director Ian Cameron are all older artists previously supported by Luminate.

#### See You Later Mum Family Production Company

A play about love transcending separation. The story spans three generations and the performers share the role of Jennifer as the times change and Jennifer ages.

Written and performed by Daniel Hoffmann-Gill whose Dad, Dave, died in 2015 of complications related to dementia. Experience the legendary life and times of Dave through a tour-de-force autobiographical performance. Contains strong language.

Luminate, Scotland's creative ageing organisation www.luminatescotland.org 0131 668 8066

Scottish charity number SCO44652
Tarix
17.05.2016
18.05.2016
19.05.2016
20.05.2016
23.05.2016
24.05.2016
25.05.2016
26.05.2016
27.05.2016

Saat	F ə nl ə rin kodu	Qr. - 107 Maliyyə işi (orta ixtisas təhsili bazasında)	Auditoriya №
17 17	8010	Büdc ə t əşkilatlarında uçot və hesabat	300
17 17	8009	Büdc ə sistemi	300
17 17	8037	Vergi v ə vergitutma	300
17 17	8023	Maliyy ə hüququ	300
17 17	8016	İqtisadi informasiyanın işlə nm ə sinin kompüter texnologiyası	300
17 17	8024	Maliyy ə n ə zar ə ti v ə audit	300
17 17	8006	Beyn ə lxalq iqtisadi münasib ə tl ə r	300
17 17	8033	Sığorta işi	300
17 17	8028	Mü ə ssis ə l ə rin maliyy ə si	300

Distant,qiyabi v ə ə lav ə t ə hsil m ə rk ə zinin direktoru b\ m. S.M.Tanrıverdiyev

DTM/Fr/11
## GTPI participa de debate virtual na Câmara dos Deputados sobre PL1462/2020

O Grupo de Trabalho sobre Propriedade Intelectual (GTPI), coordenado pela ABIA, participou de debate virtual realizado pela Câmara dos Deputados, em Brasília. Na ocasião, Pedro Villardi - que representa a ABIA na coordenação do GTPI - defendeu a aprovação do PL 1462/2020 e enfatizou o uso da expressão 'suspensão de monopólio', em vez de 'quebra de patente' .

## Em sessão sobre as pandemias de dois séculos, ABIA abre seminário virtual da UENF

ABIA foi representada pelo vice-presidente, Veriano Terto Jr., na abertura do VI Seminário de Ciências Humanas e Diversidade, cujo tema foi 'HIV/AIDS e COVID- 19: pandemias de dois séculos'. O evento virtual aconte ceu ao longo do mês de setembro e foi organizado pela coordenação de Ciências Humanas e Diversidade da Universidade Estadual do Norte Fluminense (UENF).
müt ə x ə ssis sisteml ə ri v ə avtomatlaşdırılmış idarə etm ə sisteml ə ridir. Q ə rar q ə bul edilm ə si probleml ə r v ə v ə zif ə l ə ri h ə ll etm ək yollarını seçmək yollarını və ist ə nil ə n n ə tic ə ə ld ə etm ək yollarını öyrə nm ə k üçün riyaziyyat, statistika, iqtisadiyyat, idar ə etm ə v ə psixologiya konsepsiyaları və metodlarını ə hat ə ed ə n t ə dqiqat sah ə sidir. R ə q ə msal q ə rarq ə buletm ə prosesini v ə q ə rar verm ə praktikasını tə svir ed ə n t ə svir n ə z ə riyy ə sini t ə svir ed ə n normativ n ə z ə riyy ə ni f ə rql ə ndirir. İnformasiya texnologiyaları kömə yi il ə h ə ll edil ə n probleml ə rin bütün növl ə ri yüks ək strukturlaşdırılmış (tə krarlanan v ə münt ə z ə m, ə vv ə lc ə d ə n t əyin olunmuş standart prosedur il ə h ə llini ə ld ə etm ə k alqoritmini ə ks etdir ə n) qeyri-konstruktivl əşdirilmişdir ki, bu q ərarın tə sviri prosesi (y ə ni alqoritmik spesifikasiya) mümkün deyildir. Bu, probleml ə tin h ə ll edilm ə si il ə bağlı nitel aspektlə r ə üstünlük ver ə n, k ə miyy ə t v ə keyfiyy ə t d əyişkə nl ə rinin mü ə yy ə nl əşdirilmə si il ə bağlı olan yoxsul strukturlaşdırılmış probleml ə rd ə n ibar ə tdir. Bu sinifd ə insan f ə aliyy ə tinin eyni sah ə l ə rind ə real maraq m ə s ə l ə l ə ri var. Bu, ə n ə n ə vi metodlar v ə m əlumatların işlə nm ə si alqoritmik m əlumatların yaradılması və istifad əsi üçün proqram sisteminin yaradılmasının vacibliyinə g ə tirib çıxardı. Bu mə s ə l ə l ə r üçün proqram sisteml ərinin yaradılması üçün ən faydalı metodologiya, ekspert sisteml ə rinin v ə q ə rarlar d ə st ə k sisteml ərinin (QDS) inkişafı ilə bağlı yeni informasiya texnologiyasıdır. Bu cür sisteml ə r, müt ə x ə ssisl ə rin faktiki v ə ziyy ə tind ə q ə rar verdiyi kimi, v ə zif ə l əri eyni şə kild ə h ə ll ed ən maşın proqramlarıdır. Bu, xüsusi tapşırıqları ən yaxşı şə kild ə yerin ə yetir ə nl ə rin v ə xüsusil ə d ə tapşırıqların və onların hə ll ə rinin kifay ə t q ə d ər formalaşdırılmadığı və ya hesablama sah ə l ə rind ə qeyri- r əsmi olmadığı sahə l ə rd ə bilik v ə t ə crüb ənin yığılmasına, sistemləşdirilmə sin ə v ə istifad ə olunmasına imkan verir; hə rbi elm, tibb, geologiya, nüv ə enerjisi v ə s. Süni intellekt yalnız hə ssas biliyi deyil, h ə m d ə hazırlanmış proqram paketlə rinin köm ə yi il ə ə n ə n ə vi alqoritmik m əlumatların istifadəsi imkanını tə min ed ə n hibrid ES-nin inkişafıdır. Q ə rar q ə buletm ə sistemi strukturlaşdırılmamış və ya z əif strukturlaşdırılmış
##### II Fəsil. Sahibkarlığın sosial - iqtisadi proseslərlə əlaqəsinin formala şm a sının müasir xüsusiyyətləri

##### 2.1. A zərb aycanda sahibka rlığın ictim ai ne mətlərin ist ehsa lı və bölgüsü prose slərində iştir ak ının mövcud vəziyyətinin təhlili

Biznesl ə investisiya mühitini daya nıqlı şə kild ə ya xşıl a şdırm aq, bu aspektd ə qanunvericilik baza sını tə kmill əşdirmə k, inzibati prosedurla rı s ad ə l əşdirmə k, s ə m ə r ə lilik ba xımınd an dövl ə tin göst ə rdiyi d ə st ə k sistemini daha da ge nişlə ndirm ə k, xüsusil ə d ə vergi güz əştlə ri t ə tbiq etm ə k, subsidiyalar verm ə k, aqrolizinq xidm ə tl əri şə b ə k ə sini ge nişlə ndirm ə k, investisiya layih ə l ə rini güz əştli qaydalarlakreditl əşdirmə k, hökum ə tl ə müştə r ə k maliyy ə l əşdirmə ni v ə riskl ə ri bölüşdürmə k, s ə naye parkla rı və m ə h ə ll ə l ə ri, aqroparklar, biznes-inkubatorlar yaratmaq, maarifl ə ndirm ə t ə dbirl ə ri, biznes forumlar v ə s ə rgil ə r t əş kil etm ə k v ə s. n ə tic ə sind ə ölk ə d ə güclü sahibkar korpusu yara nmış, s ahibka rlığı iqtis adi ink iş af istiqam ə tind ə ə sas qüvv ə y ə çe virmişdir. Ha zırd a ölk ə d ə iqtisadiyya tı ş ax ə l ə ndirm ə k, ə rzaq t ə hlük ə sizliyini möhk ə ml ə ndirm ə k, özünüt ə minetm ə s ə viyy ə sini yüks ə ltm ə k, m əşğulluğu tə min etm ə k, qeyri-neft m ə hsulla rı ixr a cını a rtırm aq, idxaldan a sılılığı azaltmaq v ə sair bu kimi strateji m ə s ə l ə l ə ri h ə ll etm ə k sah ə sind ə öz ə l sektorun apa rıcı r olu da nılm a zdır. Tə kc ə bir fak tı q eyd etm ə k la zımdır ki, ümumi daxili m ə hsulda öz ə l bölm ə nin xüsusi ç ə kisi 81,2 faiz o lmuş, ə halinin ümumi m əşğulluğund a pa yı isə 75 faiz ə b ə rab ə r o lmuş [3, s. 256], 2004-2015-ci ill ə rd ə f ə aliyy ə t ə ba şl ayan mü ə ssis ə l ə rin sa yı 71 mini ötmüş, y eni a çılmış iş y erl ə rinin miqda rı isə 1,5 milyon civa rınd ao lmuşdur. S on vaxtlar Az ə rbaycan sahibkarla rı tə kc ə ölk ə mizd ə deyil, xarici bazarlarda da iri v ə orta h ə cmli layih ə l ə rin realla şdırılm a sınd a ya xınd an iştir akedir, a yrı -a yrı s ah ə l ə rd ə investisiya ya tırıml a rı edir, özl ə rini xarici ölk ə l ə rin etiba rlı tə r ə fda şı kimi t ə qdim edirl ə r. Aparılan araşdırmalar bir daha tə sdiq edir ki, son dövrl ə rd ə respublikamızda öz ə l bölm ə nin ink iş a fı s ah ə sind ə yüks ə k n ə tic ə l ə rin ə ld ə
14

müst əqil yaşaya bilə rl ə rs ə növb ə d ə nk ə nar m ə nzil almaq hüququna malikdirl ə r.

### 7-ci f ə sil

### ƏLİLLİYİ OLAN ŞƏXSLƏRİN SİYASİ HƏYATDA VƏ ƏDALƏT MÜHAKİMƏSINDƏ İŞTİRAKI

### Madd ə 33. Siyasi v ə ictimai h əyatda iştirak

- 33.1. Əlilliyi olan şə xsl ə rin Az ərbaycan Respublikası Konstitusiyasının 56 - cı madd ə sin ə v ə Az ərbaycan Respublikasının Seçki M ə c ə ll ə sin ə uyğun olaraq, dövlə t orqanlarına seçmə k v ə seçilm ə k, habel ə referendumda iştirak etmək hüququ vardır.
- 33.2. Az ərbaycan Respublikasının Seçki Mə c ə ll ə sin ə uyğun olaraq, seçkilə rin (referendumun) t əşkili və keçirilm əsi zamanı sə s verm ək üçün xüsusi şə raitin yaradılması tə l ə b olunan əlilliyi olan şə xsl ə rin seçkil ə rd ə (referendumda) iştirakı üçün bütün imkanlar yaradılır.
- 33.3. Siyasi partiyaların, qeyri -hökum ə t t əşkilatlarının, həmkarlar ittifaqlarının nizamnam ə l ə ri h ə min t əşkilatların fə aliyy ə tind ə əlilliyi olan şə xsl ərin iştirakını m əhdudlaşdırmamalıdır.
- 33.4. Əlilliyi olan şə xsl ə rin qeyri-hökum ə t t əşkilatı 'Qeyri -hökum ə t t əşkilatları (ictimai birlikl ə r v ə fondlar) haqqında' Azərbaycan Respublikasının Qanununa uyğun olaraq yaradılır.

### Madd ə 34. Əlilliyi olan şə xsl ə rin ə dal ə t mühakim ə sind ə t əminatı

İnzibati icraatda və m ə hk ə m ə icraatında iştirak edə n v ə ixtisaslaşmış vasitə çil ə rin köm ə yin ə ehtiyacı olan əlilliyi olan şə xsl ər ixtisaslaşmış vasitə çil ə rin (qira ə tçil ə rin v ə peşə kar surdo t ə rcüm ə çil ə ri) xidm ə tl ə ri il ə t ə min edilirl ə r.

### 8-ci f ə sil

### YEKUN MÜDDƏALAR

### Madd ə 35. Əlilliyi olan şə xsl ərin hüquqlarının hə yata keçirilm ə si il ə bağlı t ə dbirl ə rin maliyy ə l əşdirilmə si

- 35.1. Əlilliyi olan şə xsl ərin hüquqlarının hə yata keçirilm ə si il ə bağlı tə dbirl ə r dövl ə t, yerli özünüidar ə etm ə orqanları və qanunda n ə z ə rd ə tutulmuş digə r m ə nb ə l ə r hesabına maliyyə l əşdirilir.
- 35.2. Dövl ə t büdc ə sinin v əsaiti hesabına hə yata keçirilm ə si n ə z ə rd ə tutulan t ə dbirl ə rin maliyy ə l əşdirilmə si müvafiq icra hakimiyy əti orqanlarına ayrılan büdcə t əxsisatları daxilində h ə yata keçirilir.
İkincisi, Uolşun qiymə t indeksidir. Bu inde ks aşağıdakı düsturla h e sablanılır.

Bu indeksd ə fiziki h ə cm ə h ə r iki dövr üçün eyni d ə r ə c ə li reprezentativlik kimi baxmaq lazımdır. Üçüncü indeks Tornkvistanın qiymə t indeksidir. Bu inde ks düstur şə klind ə aşağıdakı kimi ifadə edilir.

Burada, Burada, - iki dövrd ə m ə hsulun x ə rcl ə rinin xüsusi ç ə kisinin he sabi ortasıdır. i i Y ə ni,

Lou v ə Laspeyres indeksl ərinin zaman sıralarını h esablayark ə n q ə ti mü ə yy ə n e dilmiş miqdar də stind ə n istifad ə edilir v ə t ə dric ə n bu miqdar köhn ə lir. Ona gör ə d ə gec v ə ya te z baza dövrünün miqdarı (mallar s ə b ə ti) yenil ə nm ə li v ə yeni indeksl ə r sırası köhnə il ə ə laq ə l ə ndirilm ə lidir. Uzunmüdd ə tli perspektivd ə ə laq ə l ə ndirm ə la- buddur. Z ə ncirvari (silsil ə vi) indeksd ə h ə r bir h ə lq ə müvafiq dövrün ə vv ə lki dövrl ə müqayis ə edil ə n indeksd ə n ibar ə tdir v ə bu zaman h ə r d ə f ə qiym ə t v ə ç ə kinin baza dövrl ə ri ir ə liy ə yerini d əyişir. Zə ncirvari inde ksin ayrı - ayrı hə lq ə l ə ri üçün indeksin he sablanmasının istə nil ə n düsturundan istifad ə etm ə k olar. M ə s ə l ə n, dövrü il ə t t t j t t j + 1 - -   müqayis ə d ə 1dövrü üçün Lounun silsil ə vi indeksini kimi t + p q p q / mü ə yy ə n etm ə k olar.Qiym ətin baza dövrünü bir dövr qabağa y erini d əyişə rk ə n eyni zamanda miqdarda (fiziki h ə cm) bir dövr ir ə li yerini d əyişir. olanda Lounun j = 0 silsil ə vi indeksi Laspeyresin silsil ə vi indeksin ə , halında Paaş enin silsil ə vi in- j = - 1 deksin ə çevrilir. Silsil ə vi inde ks 'tray e ktoriyadan asılı olmalıdır'. Onun ind eksl ə r sırasının ilk və son dövrl əri arasındakı bütün aralıq dövrlə rin qiym ə t v ə miqdarından asılı olması zə ruridir. Traye ktoriyadan asılılığın üstünlüyü və çatışmazlığı ola bilə r.