- • A bheith bunaithe ar chearta, ag cinntiú cothromaíochta chuí idir cumhachtú agus cosaint;
- • A bheith dírithe ar chosc, agus cosaint in aghaidh gach cineál mí-úsáide, lena n-áirítear fisiceach, síceolaíoch agus airgeadais; agus
- • Cultúr ardchaighdeáin iompair a chur chun cinn, a mhaoirsiú agus a fhorfheidhmiú go gníomhach.

Ansin rinne an Páipéar Buncheisteanna dearcthaí a lorg ón bpobal ar 11 príomh- cheisteanna a d'eascraigh sa tionscadal sin. Beidh an Coimisiún ag idirghníomhú le comhairlithe ar an tionscadal seo le aidhm chun Tuarascáil a fhoilsiú in 2021.

### 2.(B) Athchóiriú ar Chomhlachtaí Breithnithe Neamh-Chúirte agus Achomhairc ar Chúirteanna

In 2019, thosaigh an Coimisiún obair ar Thionscadal 1 sa Chúigiú Chlár Athchóirithe Dlí, a bhaineann le measúnú ar an gcaidreamh idir comhlachtaí breithniúcháin agus na cúirteanna. Ar nós le go leor dlínsí, tá sraith comhlachtaí gar-bhreithiúnach mór go leor in Éirinn, de ghnáth de réir reachtaíochta, chun ceisteanna agus díospóidí a bhreithniú i réimsí áirithe. Áirítear leo sin An Bord Pleanála, Binse Achomhairc um Chosaint Idirnáisiúnta, Bord Tionóntachtaí Tithíochta agus Oifig Achomhairc Leasa Sóisialta. Ní féidir flúirse na gcomhlachtaí breithniúcháin sin sa staid riaracháin nua- aoiseach, ach d'fhás siad thar go leor deich blianta ar bhonn cás-ar- chás, gan aon chur chuige caighdeánach d'ábhair nós imeachta nó a gcaidreamh leis na cúirteanna, lena n-áirítear trí mheán achomhairc nó athbhreithnithe.

Luaigh an Coimisiún ina Thuarascáil ar Ghnéithe Comhdhlúthaithe agus Athchóirithe ar Dhlí Fianaise na nósanna imeachta agus rialacha difriúla fianaise i measc comhlachtaí gar-bhreithniúnach. Chuir go leor aighneachtaí faighte le linn an phróisis comhairleoireachta i gcomhair an Chúigiú Chláir seo in iúil dúinn an iolracht mhór bealaí achomhairc ó na com hlachtaí sin, agus an mearbhall a chruthaíonn sé sin. D'fhéadfaí measúnú a thabhairt ar cheisteanna a bhaineann le ábhair gaolmhara, amhail caighdeán fianaise le cur i bhfeidhm, agus rochtain ar ionadaíocht dhlíthiúil.

Dá bhrí sin, tabharfaidh an tionscadal seo measúnú ar an gcás ar son córais athchóirithe, lena n-áirítear an cur chuige d'ábhair fianaise agus simpliú ar na bealaí achomhairc do na cúirteanna ó na comhlachtaí sin. Tugann an Coimisiún faoi deara go raibh athchóirithe suntasacha achtaithe san UK in Acht na mBinse, Cúirteanna agus Forfheidhmithe 2007. Leagann an tAcht 2007 amach bunús singil d'achomhairc ó chomhlachtaí gar-bhreithiúnacha laistigh a scóipe, agus déanfaidh an tionscadal measúnú ar cé chomh fada a mbeidh sé sin ina shamhail athchóirithe úsáideach don dlínse sin. Tá an Coimisiún feasach gur féidir ceisteanna bunreachtúla eascrú ó ghnéithe eile an athchóirithe in Acht 2007 UK, go háirithe comhdhlúthú go leor comhlachtaí i struchtúr binse amháin le cumhachtaí agus nósanna imeachta aonfhoirmeacha, in Éirinn faoi réir Airteagail 34 agus 37. Tabharfaidh an Coimisiún aird ar na ceisteanna tábhachtacha sin le linn forbartha a thionscadail, agus déanfaidh sé athbhreithniú freisin ar athchóirithe ábhartha i ndlínsí eile lasmuigh de UK.

### 3. DLÍ SAN AOISDHIGITEACH

### 3(A) Inrochtaineacht ar Reachtaíocht san Aois Dhigiteach

In 2019, chríochnaigh an Coimisiún an chuid is mó dá dhréacht ar Thuarascáil chun leanúint óna Pháipéar Buncheisteanna ar Inrochtaineacht, Comhdhlúthú agus Foilseachán Ar Líne an Rialacháin (LRC IP 11- 2016) (4ú Chlár Athchóirithe Dlí, Tionscnamh 11). I ndiaidh comhairleoireachta ar a thionscadal réimse leathain sa chéad chuid de 2020, d'fhoilsigh an Coimisiún a Thuarascáil ar an tionscadal sin i Meán Fómhair 2020.