[Koncept dokumenti për sëmundje ngjitëse]

Sistemi i mbikëqyrjes së sëmundjeve ngjitëse në Kosovë është funksional dhe për një kohë i ka plotësuar kërkesat, nevojat dhe ka ofruar cilësinë e dëshiruar. Riaktualizmi i sëmundjeve të mëhershme dhe paraqitja e sëmundjeve të reja me rrezikshmëri të lartë ka ngritur domosdoshmërinë e ndërrimit dhe plotësimit të listës së sëmundjeve ngjitëse, plotësim ndryshimin e kornizës ligjore dhe fuqizimin e kapaciteteve administrative. Sistemi i mbikëqyrjes së sëmundjeve ngjitëse është sistem dinamik dhe fleksibil, i cili plotësohet dhe ndërrohet varësisht nga nevojat të cilat dirigjohen nga situata epidemiologjike me SN në vend, rajon dhe botë. Aq më parë nevoja për ngritjen dhe fuqizimin e kapaciteteve për kontrollin e sëmundjeve ngjitëse është përcaktuar si prioritet me qëllim të adresimit të rekomandimeve të Raportit të ECDC për Kosovë. IKShPK dhe MSh kanë vlerësuar domosdoshmërinë e ndërrimit dhe plotësimit të ligjit për sëmundje ngjitëse, e cila do ti paraprijë modernizimit të mekanizmave për parandalim dhe kontrollën e sëmundjeve ngjitëse. E tërë kjo fuqishëm mbështetet nga rekomandimet e dala nga Vlerësimi i sistemit shëndetësor, në veçanti sistemit të mbikëqyrjes së SN nga ana e Komisionit Evropian përmes ECDC (Europian Centre for Disease Control and Prevention) në vitin 2018 - 2019. Opsioni 2 parasheh përmirësimin e sistemit të mbikëqyrjes përmes implementimit të sistemit elektronik rutinë dhe alertit, mundëson raportimin e plotë dhe me kohë të rasteve me sëmundje ngjitëse. Ky hap është i domosdoshëm dhe ndihmon në detektimin e hershëm të rasteve. Raportimi përmes sistemit elektronik të sëmundjeve ngjitëse nënkupton shtrirjen e gjërë dhe efikase të sistemit të mbikëqyrjes. Përmes këtij opsioni parashihet hartimi i udhërrëfyesëve, PSO, manualeve për sëmundje ngjitëse, trajnimi i stafit shëndetësor në zbatimin e tyre, si dhe monitorimi i zbatimit të udhëzuesve, manualeve dhe PSO për sëmundje ngjitëse. Përmes këtij opsioni poashtu mundësohet kontrolla e infeksioneve të fituara brenda spitaleve, rezistencës antimikrobike dhe monitorimi i zbatimit i planit të imunizimit.

######### Përmes këtij opsioni (2), sistemi pjesërisht përafrohet me Direktivat e BE-së. Përmes opsionit 3, do të realizohej përafrimi me Direktivat e BE-së.

Përmes plotësim ndryshim të ligjit, do të oforhet mundësia e plotësimit të rekomandimeve të dala nga raporti i vlerësimit të sistemit të mbikëqyrjes dhe kontrollës së sëmundjeve ngjitëse nga ECDC. Me opsionin e plotësim ndryshimit të ligjit për parandalim dhe luftim të sëmundjeve ngjitës do të mundësohet përcaktimi i qartë i kompetencave dhe përgjegjësisë së institucioneve shëndetësore në kuadër të sistemit të për parandalim dhe kontrollin e sëmundjeve ngjitëse në Kosovë. Gjithashtu opsioni i plotësim ndryshimit të ligjit për parandalim dhe luftim të sëmundjeve ngjitës do të mundësoj zhvillimin e sistemit të mbikëqyrjes përmes zbatimit të sistemit elektronik rutinë dhe paralajmërimit me përcaktimin e qartë të nivelit të qasjes që kontribuon në ruajtjen e të dhënave personale. Plotësim ndryshimi i ligjit për parandalim dhe luftim të sëmundjeve ngjitëse ofron mundësinë e modernizimit të sistemit të mbikëqyrjes dhe kontrollit efikas të sëmundjeve ngjitëse konform Direktivave