Dzieło składa się z trzech części i napisane jest według najlepszych wzorców retorycznych. Każdą z ksiąg poprzedza panegiryczny utwór (panegiryk – tekst wysławiający osobę lub instytucję w sposób przesadny) i list dedykacyjny. I tak, księgę I dedykuje: Panu Marcinowi, z łaski Bożej arcybiskupowi, jak również Szymonowi, Pawłowi, Maurowi i Żyrosławowi, godnym Boga i czci biskupom polskiej ziemi, a także swemu współpracownikowi, wielebnemu kanclerzowi Michałowi […]. Dzieło Galla Anonima jest kroniką, a kronika to gatunek prozy opisujący dzieje przeszłe lub współczesne autorowi w porządku chronologicznym. Kronika łączy elementy wiedzy historycznej z literacką fikcją, spełniając w ten sposób funkcję moralizatorską. Samo słowo „kronika” pochodzi od greckiego słowa „chronika” (chronos – czas) i określa taki typ historycznego dzieła, w którym nacisk kładziono na następstwo czasowe (chronologiczne) przedstawianych wydarzeń. Kronika jest znacznie obszerniejszym dziełem od, na przykład, rocznika, i w zasadzie po jej zakończeniu, nie kontynuuje się jej w latach późniejszych, co jest praktykowane w przypadku roczników. Chociaż dzieło Galla Anonima nie zawiera żadnej daty rocznej, to jednak wydarzenia ułożone są w porządku chronologicznym i dlatego można uznać je za kronikę.

## Boska komedia

Boska komedia komedia jest autorstwa Dantego Alighieri. To jego największe dzieło, pisał je przez całe życie. Poemat przedstawia wizję jego wędrówki przez zaświaty – Piekło, Czyściec i Niebo. Pomysł wędrówki w zaświaty zaczerpnął Dante od swoich poprzedników – ten motyw pojawia się zarówno w mitologii, jak i literaturze europejskiej okresu Średniowiecza. Dante rozwinął go w obszerny poemat, czyniąc samego siebie głównym bohaterem. Czytając poemat mamy do czynienia z dwoma wcieleniami Dantego – po pierwsze bohatera, który wędruje po zaświatach, po drugie narratora, który z perspektywy czasu opowiada historię swojej wędrówki. Poemat podzielony jest na trzy części – Piekło, Czyściec i Raj. Każda część składa się z trzydziestu trzech lub trzydziestu czterech ponumerowanych pieśni. Dante napisał Boską komedię przede wszystkim po to, aby oddać hołd swojej zmarłej ukochanej, Beatrycze, aby pokazać światu ogromną miłość, jaką żywi do niej. Kolejną motywacją było pragnienie wskazania ludzkości drogi do odrzucenia występnego życia. Dante poprzez własne doświadczenia życiowe przekonał się, że ludzkość zbłądziła. Chciał odstraszyć ludzi od grzechów wizjami okropnych kar, jakie czekają ich po śmierci w Piekle i zachęcić do cnotliwego życia przez ukazanie wizji Raju jako miejsca wiecznego szczęścia.

O wartości poematu Dantego świadczy fakt, że jest on udaną próbą przedstawienia pełnego obrazu średniowiecznego świata – takiego, jak widzieli go ludzie tamtego okresu. Świat ten jest więc przede wszystkim uporządkowany przez Boską sprawiedliwość. Konkretne grzechy lub cnoty powodują umieszczenie danej osoby w hierarchii Piekła, Czyśćca lub Nieba. W tym świecie panuje idealny porządek. Poza tym Dante umieszcza w zaświatach praktycznie wszystkie postaci, które mają znaczenie dla dziedzictwa europejskiej kultury. Nie ma dla niego znaczenia czy istniały naprawdę (w czasach współczesnych Dantemu bądź wcześniej), czy są bohaterami średniowiecznych tekstów, czy mitologii greckiej. Wszystkie odgrywają ogromną rolę w kształtowaniu średniowiecznego światopoglądu i dlatego zostały umieszczone obok siebie. Cały ten świat, zarówno pogański, jak i chrześcijański, zostaje podporządkowany Bożej sprawiedliwości i