İslamiyet’ten önce adının Husayn olduğu, Muhammed’in kendisine Abdullah ismini verdiği söylenmektedir. Medineli alimler adını Abdullah, Iraklılar ise Amr şeklinde kaydeder. Soyu konusunda farklı görüşler ileri sürülmüş olup babası Kays, Kureyş kabilesinin Âmir b. Lüey oğulları kolundandır ve Hatice bint Hüveylid’in dayısının oğludur. Mekke’de İslamiyet’i ilk kabul edenlerden biri olan İbn Ümmü Mektum burada İslam peygamberi Muhammed'e müezzinlik yaptı. İbn Ümmü Mektum, Hicretten sonra Medine’de halka Kur’an öğretmekle meşgul oldu. Peygamber çeşitli nedenlerle Medine dışına çıktığı zaman İbn Ümmü Mektum ona vekalet etti ve geride kalanlara namaz kıldırdı. Bu görevin kendisine on üç defa verildiği kaydedilmektedir. 636 yılında meydana gelen Kadisiye Muharebesi'ne katıldığı, savaştan sonra Medine’ye dönünce muhtemelen savaşta aldığı yaralar yüzünden öldüğü veya Kadisiye’de şehit düştüğü rivayet edilmiştir.