Henryk Pawłowski związał się na stałe z harcerstwem w Warszawie w maju 1914 roku, kiedy wstąpił do tajnej drużyny harcerskiej działającej w gimnazjum Górskiego (późniejsza 25 Warszawska Drużyna Harcerzy im. hetmana Stanisława Żółkiewskiego). W 1918 roku został jej drużynowym. W 1919 roku ukończył trzymiesięczny kurs instruktorski terenoznawstwa i kartografii. Był w tym czasie szefem administracji I Okręgu ZHP w Warszawie. Po uzyskaniu matury wyjechał w lutym 1920 roku na Wołyń, do Szepetówki, gdzie zorganizował 3 drużyny harcerskie, które w okresie wyprawy kijowskiej pełniły służbę pomocniczą i sanitarną przy oddziałach grupy gen. Jana Romera. W czasie odwrotu zorganizował ewakuację młodzieży polskiej i harcerzy do Jarosławia i Łańcuta.