Các đơn vị tiền thân của Sư đoàn 324 là các đơn vị từng tham gia kháng chiến chống Pháp trên địa bàn Liên khu 5, nay là Quân khu 5 bao gồm hầu hết các tỉnh Tây Nguyên và Duyên hải Nam Trung Bộ. Đây là chiến trường khó khăn về kinh tế, bị quân đội Pháp bao vây, cách xa Trung ương, nhưng lại có vị trí chiến lược rất quan trọng. Dưới sự lãnh đạo của tướng Nguyễn Chánh, từ năm 1946 đến năm 1954, lực lượng vũ trang Liên khu 5 đã giữ và tiến công chiếm giữ được nhiều địa bàn quan trọng Kom Tum, bắc Gia Lai, nam Quảng Nam, Quảng Ngãi, Bình Định, Phú Yên, bắc Khánh Hòa.