Kort na de Duitse bezetting in 1940 werden er al in de duinen nabij IJmuiden verdedigingswerken aangelegd. Vanaf 1942 kwam de aanleg van de Atlantikwall op gang, die Duitsland en de bezette landen van West-Europa moest beschermen tegen een geallieerde invasie vanuit zee. De kustverdediging werd van een defensieve naar een offensieve verdedigingslinie uitgebouwd. Als onderdeel van de Atlantikwall, de reikte van het noorden van Noorwegen tot aan de grens van Frankrijk met Spanje, waren vooral de rivier- en havenmonden van groot strategisch belang. Dit gold ook voor de haven van IJmuiden. Nederland werd in verschillende "Stützpunktgruppe" verdeeld, waarbij Hoek van Holland en IJmuiden werden aangewezen en uitgebouwd tot de Festung Hoek van Holland en de Festung IJmuiden.