Tijdens de Tweede Wereldoorlog kwamen diverse inwoners van Zuidlaren om bij oorlogshandelingen; Willem Thomas Coppij sneuvelde als militair al in de meidagen van 1940, Wessel Jan Knot en Geert Por werden met acht andere verzetsmensen gefusilleerd op 20 september 1943 op het Witterveld bij Assen als repercussie na onder andere een brand in het gemeentehuis van Exloo. Na de oorlog werd besloten een herdenkingsmonument ter herinnering aan twaalf slachtoffers uit Zuidlaren te plaatsen en er werd een 'commissie van voorbereiding' gevormd. De opdracht voor het monument werd gegeven aan de in Ridderkerk woonachtige beeldhouwster Lidi Buma-van Mourik Broekman.