Một thế mạnh lớn của nền kinh tế Liên Xô là nguồn cung dầu khí khổng lồ, trở nên có giá trị hơn nhiều khi xuất khẩu sau khi giá dầu thế giới tăng vọt trong thập niên 1970. Như Daniel Yergin lưu ý, nền kinh tế Liên Xô trong những thập kỷ cuối cùng của nó "phụ thuộc rất nhiều vào tài nguyên thiên nhiên rộng lớn nói riêng về dầu khí". Giá dầu thế giới sụp đổ năm 1986, gây áp lực nặng nề cho nền kinh tế. Sau khi Mikhail Gorbachev lên nắm quyền vào năm 1985, ông bắt đầu một quá trình tự do hóa kinh tế bằng cách phá bỏ nền kinh tế chỉ huy và tiến tới một nền kinh tế hỗn hợp. Khi giải thể vào cuối năm 1991, Liên Xô đã thành lập một Liên bang Nga với một khoản nợ nước ngoài trị giá 66 tỷ đô la và chỉ có vài tỷ đô la dự trữ vàng và ngoại hối.