Ο Οίκος των Ρομάνοφ (ρωσικά: Дом Романовых, ΔΦΑ [rɐˈmanəf]) ή Ρομανόφ όπως έχει παραφθαρεί στα ελληνικά, υπήρξε η κυβερνώσα δυναστεία του Βασιλείου της Ρωσίας και κατόπιν της Ρωσικής Αυτοκρατορίας για τρεις αιώνες. Πρώτος τσάρος του οίκου είναι ο Μιχαήλ Α', ο οποίος εξελέγη από τη "Μεγάλη Εθνοσυνέλευση" το 1613. Η δισεγγονή του Άννα Πετρόβνα παντρεύτηκε τον Κάρολο Φρειδερίκο δούκα του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν-Γκόττορπ και έτσι η διαδοχή στο θρόνο της Ρωσίας συνεχίστηκε από τον Οίκος του Σλέσβιχ-Χόλσταϊν-Γκόττορπ. Τελευταίος τσάρος από τον νέο αυτό Οίκο είναι ο Νικόλαος Β΄, που εκθρονίσθηκε από την Επανάσταση του Φεβρουαρίου το 1917 και εκτελέσθηκε τον επόμενο χρόνο.