W 1990 spróbował swoich sił jako scenarzysta niezależnego filmu "Lwie Serce" ("Lionheart"), gdzie zagrał postać żołnierza legii cudzoziemskiej. W sensacyjnym dramacie fantastycznonaukowym Ronalda Emmericha "Uniwersalny żołnierz" ("Universal Soldier", 1992) został obsadzony w roli protagonisty Luca Deveraux – żołnierza-cyborga GR44, przeciwnika Dolpha Lundgrena. Emmerich miał ambicje, aby konflikt dwóch żołnierzy przywodził na myśl "Czas apokalipsy". W 1992 Van Damme i Lundgren promowali "Uniwersalnego żołnierza" na 45. Festiwalu Filmowym w Cannes, gdzie na czerwonym dywanie obaj cedząc słowa przepychali się na oczach dziennikarzy i ochroniarzy, a tym samym stali bohaterami jednego z najsłynniejszych skandali w historii festiwalu. Po latach Lundgren przyznał, że bójka została dokładnie zaplanowana. Film Emmericha powstał za 23 mln dolarów i przyniósł producentom 13 mln zysku.