1941 Haziranı’nda Alman orduları SSCB sınırlarını savaş ilan etmeksizin aşarak ilerlemeye başladı. Sovyet yurttaşlarınca Büyük Anayurt Savaşı olarak anılan ve Leningrad-Moskova-Stalingrad hattına dek ülke topraklarının işgal altına girdiği bu savaşta, Anti-Hitler koalisyonda etkin yer alan ve Avrupa Cephesinde en önemli rolü oynayan SSCB, savaş sonunda 20 milyon insanını yitirdi. 2.000’e yakın Sovyet kent ve kasabası, 70.00 köyü yağma edilerek yakıldı; 32.000 sanayi kuruluşu yerler bir edildi. Alman işgali döneminde ülkedeki çelik üretiminin %70’ini sağlayan metalurji tesisleri yıkıma uğratıldı; kömür üretiminin %60’ını sağlayan maden ocakları sular altında bırakıldı. 4.100 tren istasyonu ve 65.000 kilometrelik demiryolu havaya uçuruldu. Tarım alanında 1.800’ü aşkın sovhoz, 3.000 yakın makine-taraktör istasyonu ve 98.000 kolhoz yağma edildi, 71 milyon baş canlı hayvan telef oldu. Öğretim kurumları, hastaneler ve konutlar önemli ölçüde kullanılamaz duruma geldi.