Tytułowy bohater, Cezar Birotteau, jest paryskim perfumiarzem, od lat wykonującym ten sam zawód, uczciwym i naiwnym specjalistą w swoim fachu, a także ojcem typowej drobnomieszczańskiej rodziny, dumnym z rojalistycznych poglądów i udziału w nieudanym rojalistycznym zamachu stanu z 1795. Za sprawą kilku wypuszczonych na rynek kosmetyków według swojej własnej receptury nagle dochodzi do sporego majątku i otrzymuje Legię Honorową. Postanawia zacząć żyć na wyższej stopie, przekształcić swój dom w prawdziwy pałac, zacząć organizować przyjęcia dla rodziny i przyjaciół, a wreszcie daje się namówić na udział w ryzykownej spekulacji na rynku nieruchomości. Nieświadomie staje ofiarą intryg notariusza Roguina i swojego byłego pracownika du Tilleta. Traci duże sumy pieniędzy, a za sprawą du Tilleta, teraz wpływowego człowieka, nikt nie chce udzielić mu kredytu bankowego. Birotteau ratuje jedynie poświęcenie jego subiekta Popinota, który przez miłość do córki swojego pracodawcy przekazuje perfumiarzowi zysk z własnego wynalazku - olejku orzechowego oraz 6 tys. franków, jakie otrzymuje z kasy królewskiej jako wierny rojalista. Birotteau spłaca wówczas swoich wierzycieli, jednak ciężkie przeżycia podkopały jego zdrowie na tyle, że wkrótce później umiera, pobłogosławiwszy związek swojej córki z Popinotem.