De panenka-strafschop of kortweg de panenka is een bijzondere strafschop uit het voetbal. Deze is genoemd naar zijn bedenker, de Tsjechoslowaakse speler Antonín Panenka. Panenka scoorde met deze techniek de winnende goal in de penaltyserie van de finale van het EK voetbal 1976 tegen West-Duitsland.