Już w marcu 1945 Stirlitza zdekonspirował naczelnik IV Departamentu RSHA (Gestapo) Heinrich Müller, w czym upewnił się dopiero po powrocie Standartenführera ze Szwajcarii (uprzednio zwykł mówić, że Stirlitz to jedyny pracownik Schellenberga, którego szanuje i chciałby widzieć jako swojego zastępcę). Wysłannik moskiewskiej centrali, z którym pułkownik spotkał się w Bernie informuje go, że jeśli sytuacja jest bardzo tragiczna to „Justus” może wrócić do ZSRR. Isajew odmawia (próbuje napisać po francusku list do żony jednak nie potrafi znaleźć odpowiednich słów) i wraca do Berlina. W kwietniu Stirlitz został aresztowany jednak radziecka ofensywa pokrzyżowała plany Müllera na grę z Sowietami. Ranny w bitwie o Berlin zostaje, będąc nieprzytomny wysłany przez organizację ODESSA (nie znającą jego prawdziwego życiorysu) do Hiszpanii a stamtąd do Ameryki Południowej. Na miejscu stara się zdekonspirować organizację byłych esesmanów, udając się do radzieckiego konsulatu celem wyjawienia prowadzonej jak dotąd bez łączności misji zostaje aresztowany i odesłany do ZSRR. Uznany wcześniej za zmarłego zostaje oskarżony o podwójne szpiegostwo i zesłany do łagru (jego żona i syn zostają w tym czasie rozstrzelani na osobisty rozkaz Józefa Stalina) skąd wraca po egzekucji Ławrientija Berii. Otrzymuje stopień doktora nauk za pracę pt. „Narodowy socjalizm, neofaszyzm, modyfikacja totalitaryzmów”. W 1967 pułkownik Maksym Isajew jeszcze raz spotyka się z dawnymi towarzyszami z RSHA w Berlinie Zachodnim, gdzie mimo wieku udaje mu się pokrzyżować ich plany.