Od końca XVIII wieku rząd brytyjski zaczął coraz mocniej wpływać na działalność kompanii. Parlament uchwalił szereg ustaw, w tym "Regulating Act 1773", "India Act 1784" i "Charter Act 1813", które regulowały działalność kompanii i ustanawiały zwierzchność władz brytyjskich nad obszarami, które ona pozyskała. Wybuch w 1858 powstania, rozpoczętego przez sipajów (żołnierzy pochodzenia indyjskiego, dowodzonych przez Brytyjczyków), spowodował zakończenie rządów kompanii w Indiach. Powstanie spowodowało mnóstwo ofiar po obu stronach konfliktu. W 1858 na mocy ustawy o rządzie Indii ("Government of India Act 1858"), rząd brytyjski przejął bezpośrednie rządy w Indiach, z gubernatorami generalnymi i wicekrólami Indii jako głową brytyjskiej administracji w tym kraju, a w 1877 królowa Wiktoria została koronowana cesarzową Indii. Indie stały się najcenniejszą posiadłością brytyjską, „klejnotem w koronie” i były najważniejszym źródłem potęgi Wielkiej Brytanii.