Haynau werd geboren als zoon van de latere keurvorst Willem I van Hessen-Kassel en diens geliefde Rosa Dorothea Ritter. In 1801 trad hij in Oostenrijkse dienst en werd na de Slag bij Austerlitz in 1805 gepromoveerd tot kapitein. In die hoedanigheid nam hij ook deel aan de Vijfde Coalitieoorlog en als majoor in de Zesde en de Zevende Coalitieoorlog. In 1844 klom hij op tot veldmaarschalk-luitenant en bij het uitbreken van de Maartrevolutie in 1848 trad hij vrijwillig in dienst als kolonel. Hij speelde een beslissende rol in de overwinning van het Oostenrijkse leger tijdens de Slag bij Custoza in datzelfde jaar.