Tot 1810 studeerde Dirk Donker Curtius rechten aan het Athenaeum Illustre te Amsterdam. In 1811 verbleef hij enige tijd in Leiden, waar hij op 14 december 1811 promoveerde. Daarna vestigde hij zich als advocaat in Den Haag. Hier sprak hij zich al snel uit tegen het Franse bestuur. Misschien mede daarom werd hij op last van Goswin de Stassart, prefect van het departement Monden van de Maas, opgeroepen om dienst te nemen in de Garde d'honneur van Napoleon, dit hoewel zijn vader al een remplaçant had geregeld. Donker Curtius werd vastgezet in de Gevangenpoort. Samen met andere jongelingen van aanzienlijke komaf moest hij zich melden in Metz. Hier wist hij echter de bevelvoerend generaal van zijn regiment ervan te overtuigen hem en zijn vrienden niet als gardesoldaten te beschouwen. Zij mochten op kamers in de stad Metz gaan wonen. Na de volkerenslag bij Leipzig stortte de discipline in het Franse leger in. Donker Curtius besloot samen met zijn vriend G. van Hogendorp te ontsnappen. 3 december 1813 waren zij weer terug in Den Haag.