Na zijn nederlaag bij Gergovia (in de buurt van Clermont-Ferrand) in het voorjaar van 52 v.Chr., trok Caesar zich terug naar meer noordelijk gelegen gebieden, en sloot zich aan bij de legioenen van zijn belangrijkste luitenant Labienus. Caesar had nu zijn hele leger bij zich (tien legioenen en zesduizend ruiters). Hiermee trok hij op naar de Romeinse legerkwartieren, maar bij Alesia stuitten zij op het Gallische leger onder het bevel van Vercingetorix, die de aanval inzette. Ondanks het verrassingseffect en hun numerieke meerderheid, leden de Galliërs een smadelijke nederlaag. Vercingetorix, die nu op zijn beurt door Caesar achtervolgd werd, besloot zich met zijn troepen te verschansen in de vestingstad ("“oppidum”") Alesia. Dit was de hoofdplaats van de Gallische stam van de Mandubiërs.