In 1566 werden er al diensten van het nieuwe geloof "het calvinisme" gehouden binnen Gorinchem, maar deze werden al gauw onderdrukt door de Spaanse bezetter en het strenge nog grotendeels aanwezige katholieke geloof onder de andere burgers en hoog geplaatsten. Na de Inname van Den Briel op 1 april 1572 ontstond er opstand binnen vele steden en de watergeuzen wisten hier handig gebruik van te maken door deze steden aan hun kant te krijgen. Op 25 juni 1572 ondertekende de gezagvoerder Bartholt Entens van Mentheda na de Inname van Dordrecht het overgangsverdrag en stuurde vervolgens zijn kapitein Martinus of Marinus Brandt met 13 schepen naar Gorinchem om grip te krijgen op de rivier de Merwede en om de stad aan hun kant te krijgen.