Uważana za jedno z najznamienitszych dzieł hiszpańskojęzycznych powieść "Don Quixote" Miguela de Cervantesa, była zarazem jedną z pierwszych powieści wydanych w Europie. Sama powieść, jak i jej autor, pozostawali gdzieś pomiędzy światem średniowiecza i ówczesnym. Cervantes, weteran bitwy pod Lepanto (1571), znalazł się w trudnej sytuacji materialnej w końcu lat 90. i został uwięziony za długi w 1597. Wtedy to rozpoczął pracę nad swą niezapomnianą powieścią. Jej ostatnia część została wydana na rok przed jego śmiercią, w 1615 roku. Utwór przywodzi na myśl zarówno średniowieczne romanse rycerskie, jak i wczesne powieści współczesnej literatury. Parodiuje klasyczną moralność i rycerskość, naśmiewa się ze stanu rycerskiego i krytykuje struktury oraz swoiste szaleństwo hiszpańskiego sztywnego i surowego społeczeństwa. Dzieło to stanowi kamień milowy w historii literatury, mając swe interpretacje w komediach, poprzez komentarz socjologiczny, aż do polityki. Wśród ogromnej rzeszy barokowych pisarzy hiszpańskich wyróżnia się jeszcze Francisco de Quevedo.