Một lý do chính tại sao Thụy Điển có thể thành công như vậy trong các cuộc chiến với số lượng binh sĩ khan hiếm như vậy là chiến thuật quân sự tiên tiến của nó. Thụy Điển đã có thể cải cách chiến thuật quân sự của mình liên tục trong suốt thời gian. Trước những cải cách của Gustav II Adolf, cả cha ông, Charles IX và chú Erik XIV của ông đã cố gắng cải tổ quân đội nhưng thực tế đã thất bại trong việc này. Charles IX, giống như hầu hết các nhà cai trị khác, đã cố gắng thực hiện hệ thống Hà Lan vào quân đội nhưng với thành công hạn chế. Việc thiếu một tổ chức nghiêm ngặt trong bộ binh khiến cho tỷ lệ người lính súng hỏa mai thấp hơn nhiều so với tỷ lệ ưa thích từ 1 đến 1. Điều này, kết hợp với việc thiếu kinh phí để cung cấp cho binh sĩ áo giáp, khiến bộ binh Thụy Điển bị trang bị nhẹ một cách nguy hiểm và không thể đối phó với kỵ binh hoặc bộ binh hạng nặng hơn trong địa hình mở. Charles IX, tuy nhiên, có thể thực hiện hệ thống của Hà Lan để chiến đấu trong lúc quay nửa vòng giữa các kỵ binh, với kết quả đáng tiếc. Quân đội cải cách một phần của ông đã phải chịu một thất bại thảm hại tại Kircholm trước một đội quân Ba Lan-Litva do Jan Karol Jigkiewicz lãnh đạo. Kỵ binh nhẹ - Hussaria là kỵ binh xung kích cuối cùng ở châu Âu vẫn chiến đấu bằng giáo, nhưng chúng đã chứng minh với hiệu quả đáng sợ là sự vượt trội của việc tấn công mạnh mẽ so với các caracole phòng thủ được sử dụng ở phần còn lại của châu Âu. Cuối cùng, cuộc nổi dậy của Charles IX chống lại cháu trai Sigismund (vua của Thụy Điển và Ba Lan, công tước của Litva) và sau đó lên ngôi vua của Thụy Điển đã gây ra một cuộc đấu tranh gay gắt cho ngai vàng của Thụy Điển cuối cùng sẽ không kết thúc cho đến khi hiệp ước Oliva năm 1660.