Met het uitbreken van de oorlog werd het leger opgenomen in de reserve legergroep van het Stavka. Wegens de zich snel verslechterende situatie, werd het leger op 2 juli 1941 overgeplaatst naar het Westelijk Front en kwamen hier in actie op de centrale as. In de Slag om Smolensk (10 juli - 10 september) sloegen ze het offensief van sterke Duitse troepen in de buurt van Rogachev en Zjlobin af en bevrijdden deze steden op 13 juli door een tegenaanval uit te voeren. Het leger werd op 6 september 1941 overgebracht naar het Zuidwestelijk Front en nam deel aan de verdediging van Kiev (7 juli - 26 september). Onder de slagen van superieure Duitse troepen werden het leger gedwongen zich terug te trekken. Eenmaal omsingeld ten oosten van Kiev, leed het zware verliezen en slechts enkele groepen braken in de tweede helft van september door van de omsingeling en bereikten de rivier de Psel, vanwaar ze naar het gebied van Akhtyrka werden gebracht voor heropbouw.