Na het Congres van Wenen scheidde Piëmont zich van Frankrijk af en werd deel van het koninkrijk Sardinië met Turijn als hoofdstad. Victor Emanuel volgde zijn vader op nadat die in 1849 aftrad vanwege zijn nederlaag tegen de Oostenrijkers in de Slag bij Novara. Karel Albert had, als reactie op de Maartrevolutie, al op 3 maart 1848 van zijn land een constitutionele monarchie met een parlementair regeringssysteem gemaakt. Victor Emanuel onderhandelde persoonlijk met de Oostenrijkse legeraanvoerder Josef Radetzky en de grondwet bleef behouden. Weliswaar sloot hij derhalve vrede met de Oostenrijkers, doch hij zette de politiek van zijn vader voort, zodat Sardinië in toenemende mate leider van de Italiaanse unificatiebeweging (Risorgimento) werd. Zijn belangrijkste adviseur in deze was graaf Camillo Benso di Cavour, die lange tijd premier was.