Po raz pierwszy idea powstania sił szybkiego reagowania została zasygnalizowania przez Komisję Europejską w grudniu 1999 roku w Helsinkach. Budowa grup bojowych została zdynamizowana po zamachach z 11 września 2001 r. Przyspieszenie w tworzeniu wspólnej polityki bezpieczeństwa i obrony miało miejsce bezpośrednio po wojnie w Iraku w 2003 roku. Na czerwcowym szczycie w Salonikach zaprezentowano koncepcję Europejskiej Strategii Bezpieczeństwa. ESB została przyjęta na grudniowym szczycie w Brukseli tego samego roku. Postanowienia ESB doprowadziły do powstania tzw. grup bojowych. Wcześniej na francusko-angielskich szczytach w lutym (w Le Taurquet) oraz w październiku 2003 roku (Londyn) zaproponowano utworzenie europejskich związków taktyczno-bojowych. Ta inicjatywa jest bezpośrednim rezultatem doświadczeń operacji Artemis w Demokratycznej Republice Konga w 2003 roku. Koncepcja Grup Bojowych opiera się na wykorzystaniu "szybko wchodzącego i szybko wycofywanego" potencjału w celu przywracania porządku, zwłaszcza w Afryce, w ramach operacji prowadzonych "zwłaszcza, ale nie wyłącznie" z mandatu Rady Bezpieczeństwa ONZ. W lutym 2004 roku trzy najludniejsze kraje UE, czyli Niemcy, Wielka Brytania oraz Francja przedstawiły wspólną koncepcję powstania 7-9 grup bojowych. 22 października 2004 roku w Brukseli ministrowie obrony krajów członkowskich zatwierdzili utworzenie 13 grup bojowych.