Na przełomie XVIII i XIX w. ucisk finansowy wobec ludności cypryjskiej znacznie się nasilił, co wywołało jej sprzeciw i powstania w 1804 i 1821. Próby reform, związanych także z eksperymentami politycznymi w samym Stambule (1821-1856) okazały się nieskuteczne. Rozwijał się nadal proceder odsprzedawania dzierżaw z podatków publicznych (iltizam), w tym także tych pochodzących z dóbr kościelnych cypryjskiego Kościoła prawosławnego. W walce wyzwoleńczej Grecji zapoczątkowanej w 1821 roku uczestniczyło wielu Cypryjczyków. Zrodziła się wówczas idea połączenia (enosis) Cypru z Grecją, forsowana zwłaszcza przez cypryjski autokefaliczny Kościół prawosławny. Po przegranej Turków w wojnie rosyjsko-tureckiej (1877-1878) udało się Wielkiej Brytanii, zmierzającej do stworzenia strategicznej bazy we wschodniej części basenu Morza Śródziemnego, narzucić Turkom tzw. konwencję cypryjską (4 czerwca 1878), na której mocy przyznano Brytyjczykom prawo okupacji i administrowania wyspą.