Epoka saska również nie była dla Rzeczypospolitej pomyślna. Po elekcji Augusta Mocnego kraj był politycznie rozdarty. Na Litwie trwała wojna domowa między rodem Sapiehów a ich oponentami, wspieranymi przez szlachtę średnią. Ponadto król, działając w interesie Saksonii i własnej dynastii, wciągnął Rzeczpospolitą w III wojnę północną. Skutkiem tego były wyniszczające przemarsze obcych wojsk oraz przyzwyczajenie do anarchii związanej z zamieszaniem wokół naprzemiennych „elekcji” Augusta Mocnego i Stanisława Leszczyńskiego. Całą sytuację wykorzystała Rosja, która dzięki pokojowi w Nystad z 1721 zyskała pozycję hegemona w tej części Europy Środkowej. W trakcie wojny miało miejsce jeszcze jedno wydarzenie, które znacznie pogorszyło pozycję słabnącej już Rzeczypospolitej, czyniąc ją faktycznie protektoratem carskim – Sejm niemy. Kolejne zamieszanie miało miejsce w czasie wojny o sukcesję polską, gdy na tron próbował wrócić Stanisław Leszczyński. Kolejne interwencje mocarstw ościennych spowodowały, że zgodnie z Traktatem Trzech Czarnych Orłów Rzeczpospolita przestała być suwerennym państwem, a o najważniejszych sprawach jej polityki decydowały Rosja, Prusy i Austria.