Οι κάτοικοι του χωριού συμμετείχαν σε όλους τους εθνικούς αγώνες της νεότερης ελληνικής ιστορίας. Το 1773 γεννιέται στη Δοβίστα ο πρωτεργάτης της επανάστασης στη Χαλκιδική, Εμμανουήλ Παπάς. Πολλοί κάτοικοι του χωριού είχαν μυηθεί στα μυστικά του αγώνα από τον Εμμανουήλ Παπά και προετοιμάζονταν να λάβουν μέρος στον αγώνα, όταν θα άρχιζε. Σύμφωνα με την παράδοση, το πατρικό σπίτι του Παπά χρησίμευε ως αποθήκη όπλων και πολεμοφοδίων, τα οποία πρώτα αποβιβάζονταν στο λιμάνι του Τσάγεζι (κοντά στα σημερινά Νέα Κερδύλια) στον Στρυμονικό κόλπο κι από κει μεταφέρονταν μέχρι το χωριό, μέσω της (αποξηραμένης από τη δεκαετία του 1930) λίμνης του Αχινού της οποίας η πιο κοντινή όχθη απείχε γύρω στα 16-17 χιλιομέτρα απ' τη Δοβίστα. Με το ξέσπασμα της επανάστασης, ένας μεγάλος αριθμός από τους στρατολογημένους απ' τον Παπά συγχωριανούς του, τον ακολούθησε στη Χαλκιδική. Πολλοί σκοτώθηκαν στις εκεί μάχες, ενώ όσοι επέζησαν τον ακολούθησαν κατά την αποχώρησή του από το Άγιο Όρος μετά την καταστολή της επανάστασης και συνέχισαν τον αγώνα στη Νότια Ελλάδα, πολεμώντας υπό τις διαταγές του γιου του Ιωάννη, ο οποίος έπεσε αργότερα στο Μανιάκι πολεμώντας στο πλευρό του Παπαφλέσσα.