Tijdens de Spaanse Furie in 1576, werden steden als Maastricht, Aalst en Antwerpen door muitende soldaten van het Leger van Vlaanderen geplunderd, alleen al in Antwerpen had dat meer dan zevenduizend slachtoffers gekost, daarnaast waren tijdens de plundering ruim vijfhonderd woningen afgebrand. Naar aanleiding van deze gebeurtenissen werd op 8 november de Pacificatie van Gent gesloten en kwam Don Juan naar de Nederlanden. In 1577 werd het Eeuwig Edict gesloten, bekrachtigd door koning Filips II van Spanje. Willem van Oranje erkende op zijn beurt don Juan niet als nieuwe landvoogd, mits hij het leger van Vlaanderen zou terugtrekken en de Pacificatie van Gent zou respecteren. Don Juan aanvaardde wel de voorwaarden van het Eeuwig Edict en werd onder toejuichingen van burgers in Brussel ontvangen. Na de Slag bij Gembloers wist Juan in weinig tijd de steden Zichem, Tienen, Leuven, Aarschot, Diest en Philippine wederom onder koninklijk gezag te brengen. De prins van Parma had in zeven dagen tijd drie steden ingenomen en zijn leger verenigd met dat van don Juan. Samen waren zij onderweg naar Nijvel. Daar lag een Staatse bezetting onder gezag van kolonel Joost de Soete, heer van Villers, met zes vendels voetvolk en twee vendels ruiters.