Οι διαφωνίες μεταξύ των βαρόνων και του βασιλιά εντάθηκαν. Οι βαρόνοι, υπό τον Σίμωνα ντε Μόντφορντ, κατέλαβαν το μεγαλύτερο μέρος της νοτιοανατολικής Αγγλίας στον Δεύτερο Πόλεμο των Βαρόνων. Στη μάχη του Λιους το 1264, ο Ερρίκος και ο πρίγκιπας Έντουαρντ ηττήθηκαν και αιχμαλωτίστηκαν. Ο Ντε Μόνφορτ συγκέντρωσε το Μεγάλο Κοινοβούλιο, αναγνωρισμένο ως το πρώτο κοινοβούλιο επειδή ήταν η πρώτη φορά που οι πόλεις και οι δήμοι έστειλαν εκπροσώπους. Ο Έντουαρντ δραπέτευσε, συγκέντρωσε στρατό και νίκησε και σκότωσε τον Ντε Μόνφορτ στη Μάχη του Έβεσαμ το 1265. Επιβλήθηκε άγρια τιμωρία στους αντάρτες και ο Ερρίκος αποκαταστάθηκε στην εξουσία. Με το βασίλειο τώρα σε ειρήνη, ο Έντουαρντ έφυγε από την Αγγλία για να λάβει μέρος στην 9η Σταυροφορία με τον Λουδοβίκο Θ'. Ήταν ένας από τους τελευταίους σταυροφόρους. Ο Λουδοβίκος πέθανε πριν από την άφιξη του Έντουαρντ, αλλά ο Έντουαρντ αποφάσισε να συνεχίσει. Το αποτέλεσμα ήταν απογοητευτικό. Η μικρή δύναμη του Έντουαρντ του επέτρεψε να καταλάβει την Ακρα και να ξεκινήσει ένα μικρό αριθμό επιδρομών. Αφού επέζησε μιας απόπειρας δολοφονίας, ο Έντουαρντ έφυγε για τη Σικελία αργότερα μέσα στη χρονιά και δεν συμμετείχε ποτέ ξανά σε σταυροφορία. Όταν ο Ερρίκος Γ' πέθανε, ο Έντουαρντ ανέβηκε στο θρόνο. Οι βαρόνοι του ορκίστηκαν πίστη παρόλο που δεν επέστρεψε για δύο χρόνια.