Udział w tworzeniu tego układu miały przede wszystkim: Rosja, Polska, Szwecja, Turcja, Chanat Krymski i Brandenburgia. Zasadniczo od połowy XVII w. wzmacnia się pozycja Rosji, głównie kosztem Rzeczypospolitej pochłoniętej wojną domową oraz wojnami z nieomal wszystkimi sąsiadami. W tym czasie uwidacznia się rola Ukrainy, która z prowincji Rzeczypospolitej stała się w latach 1648–1657 faktycznie niezależnym państwem. W latach 70. XVII w. jej rola gwałtownie maleje, a kraj staje się pionkiem na szachownicy w rozgrywkach pomiędzy Polską, Rosją a Turcją. Potop szwedzki ostatecznie kładzie kres hegemonii państwa polsko-litewskiego w tej części kontynentu. Silną pozycję zyskuje Rosja oraz do czasu wielkiej wojny północnej Szwecja. Próbująca osiągnąć hegemonię w Europie Południowo-Wschodniej Turcja, zostaje pokonana w 1683 r. w bitwie pod Wiedniem, a pokój karłowicki i uzyskanie przez Austrię Węgier były zwrotem w dominacji w tej części kontynentu. W tym czasie wzrosło również znaczenie Brandenburgii-Prus, które wykorzystując osłabienie Rzeczypospolitej w kolejnych wojnach, uniezależniają się i od początku XVIII w. obok Rosji i Austrii będą stanowić główną siłę militarną w tej części Europy.