Od początku XIII wieku rosło zagrożenie księstw ruskich ze strony Złotej Ordy. Po klęsce sił rusko-połowieckich w bitwie nad Kałką (1223) Batu-chan podbił wszystkie ziemie ruskie z wyjątkiem księstw Połockiego i Pińskiego oraz Republiki Nowogrodzkiej, która jednak została zmuszona uznać zwierzchność Mongołów i opłacać trybut. Mongołowie nie przejęli bezpośrednich rządów w podbitych księstwach, zadowolili się każdorazowym zatwierdzaniem kandydata do tronu książęcego we Włodzimierzu, który z kolei pełnił funkcje zwierzchnie nad resztą książąt ruskich i miał prawo zwracania się o pomoc do chana. Za powtórnego panowania Jarosława II Wsiewołodowicza księstwo kijowskie straciło wszystkie formalne resztki swej niezależności na rzecz Wielkiego Księstwa Włodzimierskiego, co zostało ostatecznie zatwierdzone przez Złotą Ordę. Tytularni książęta kijowscy automatycznie podlegali władzy książąt włodzimierskich na mocy jarłyku tatarskiego. Sami książęta kijowscy nie zasiadali już w Kijowie, lecz osadzali tam podległych sobie namiestników.