Een muiterij is een opstand van soldaten of van schepelingen. Vooral aan boord van zeilschepen in de 16e en 17e eeuw kwam muiterij regelmatig voor. Het uitblijven van betaling was voor huurlingen in deze tijd vaak een reden om aan het muiten te slaan, soms gevolgd door plundertochten door het land. De beroemdste gevallen zijn waarschijnlijk de muiterij op het Britse schip HMS Bounty (1789) en op het Russisch slagschip Potjomkin (1905), die beide zijn verfilmd. In Nederland zijn de Spaanse Furie in Antwerpen (1576), de muiterij op de Nijenburg (1763) en de Muiterij op De Zeven Provinciën (1933) het bekendst.