15 من بين كل 100 ألف امرأة في الهند يقدمن على الانتحار وفيما يلي نحاول استكشاف الأسباب التي تجعل الهنديات الأكثر إقداما على الانتحار. "أزمة صحية" تشير الباحثة راخي داندونا إلى أن نسبة انتحار النساء في الهند تراجعت بدرجة كبيرة خلال العقد الماضي. لكنها تؤكد على أن هذا لا يكفي، حيث لا تزال 15 من بين كل 100 ألف امرأة في الهند تقدم على الانتحار، وهو ما يمثل أكثر من ضعف المتوسط العالمي: سبعة من بين كل 100 ألف. كما أن نسبة انتحار الرجال في الهند مرتفعة أيضا، إذ تبلغ 24 بالمائة من بين حالات انتحار الرجال حول العالم. ولذا، تحذر الدراسة من أن الهند على شفا أزمة صحية حادة. أغلب النساء المنتحرات في الهند متزوجات مشاكل الزواج وتحذر الدراسة من أن الهند على شفا أزمة صحية حادة.بحسب الدراسة، فإن 71.2 بالمائة من النساء اللاتي يقدمن على الانتحار تتراوح أعمارهن بين 15 و 39 عاما وأغلبهن متزوجات. وتشير إلى أن بعض المشاكل المرتبطة بالزواج في الهند قد تجعل النساء تفكر في الانتحار، وتذكر على سبيل المثال: وقالت الباحثة راخي داندونا لبي بي سي إن النساء في المرحلة العمرية بين 15 و39 عاما يعانين عددا من المشاكل في المجتمع الهندي، وبالتالي هن أكثر عرضة لحالات الاكتئاب ويفتقدن إلى الرعاية الصحية النفسية اللازمة. واحدة من كل خمس نساء في الهند تتزوج في سن ما دون 15 عاما لكن، من الواضح أنه لا توجد أبحاث كافية تركز على الأسباب الحقيقية لارتفاع حالات الانتحار بين النساء في الهند. ووجدت الدراسة تباينا كبيرا بين الولايات الهندية في عدد النساء المنتحرات، وكانت النسبة الأكبر في ولايتي تاميل نادو وكارناتاكا جنوب البلاد. وتعتبر الولايتان من المناطق التي تتمتع فيها المرأة بوضع اقتصادي واجتماعي أفضل من باقي المناطق نسبيا. ولم تجد الدراسة تفسيرا شافيا للظاهرة في كلا الولايتين. لكن الدكتورة لاكسمي فيجاياكومار، وهي مؤسسة مركز للوقاية من الانتحار، تقول إن إحدى الفرضيات هي أن ارتفاع سقف التوقعات يؤدي إلى صدمات أشد وقعا، معتمدة في ذلك على أمثلة من بعض الولايات الأمريكية المزدهرة اقتصاديا. دراسة تقول إن 66.7% من النساء في مقاطعة ساندربانز في الهند استخدمن مبيدات للإضرار بأنفسهن درس من الصين وتقول الدراسة إنه يمكن الاستفادة من التجربة الصينية في التعامل مع ظاهرة انتحار النساء في الهند التي يوجد بها 18 في المئة من سكان العالم. وكانت الصين واحدة من الدول التي تستحوذ على النسبة الأعلى من النساء المنتحرات عام 1990 لكنها نجحت في تخفيض هذه النسبة بنحو 70% عام 2016. ويرجع هذا الإنجاز إلى التراجع السريع في عدد النساء المنتحرات في الأرياف الصينية. وقالت الدكتورة فيجاياكومار لبي بي سي إن "الحكومة الصينية تقول إن 25% من النساء نزحن من الريف إلى المدن بحثا عن فرص عمل أفضل". وتشير إلى أن الصين "نجحت أيضا في تطوير الخدمات الصحية النفسية المقدمة للنساء" . الصين سجلت تراجعا كبيرا في أعداد نساء الريف المنتحرات خلال العقد الماضي كيف يمكن الحد من هذه الظاهرة؟ هناك خطط كثيرة يمكن تطبيقها في كل العالم للحد من حالات الانتحار منها الحد من إمكانية الحصول على الوسائل التي يستخدمها المنتحرون لإنهاء حياتهم. وبعض الدراسات أثبتت مثلا أن 30% من حالات الانتحار حول العالم تمت باستخدام المبيدات. وقالت فيجاياكومار إن الحد من إمكانية حصول الأفراد على هذه المبيدات هو "حل في المتناول" لكنه لا يحظى باهتمام كاف. كما أن هناك ارتباط كبير بين حالات الانتحار وشرب الكحول، إذ أن " نسبة كبيرة من حالات الانتحار حدثت تحت تأثير الكحول وهذه ظاهرة يمكن البحث فيها على مستوى البلاد" حسبما تقول الدكتورة فيجاياكومار . وتسود في الهند ثقافة الصمت عن العنف الذي تتعرض له النساء في إطار العائلة وعن مشاكل زوجية أخرى. وتقول فيجاياكومار إنه من المهم اتباع سياسة وقائية من الانتحار في الهند، وتسهيل الوصول إلى "الأشخاص الذين يعانون من اضطرابات" والتدخل لمساعدتهم. كما تقترح الباحثة راخي داندونا تحسين فرص الحصول على الخدمات الصحية النفسية كبداية جيدة للوصول إلى الهدف المنشود وهو الحد من حالات الانتحار.

Өз өмүрүнө кол салууга барган индиялык аялдардын 71,2 пайызы 15 жаштан 39 жашка чейинки куракта. Соңку он жылдыкта Индияда өз өмүрүнө кол салган аялдар саны бир топ азайды. Мурда бул сандар мындан да жогору эле дейт иликтөөчүлөр. "Индия суицидке барган аялдар санын кыскартууга жетише алды. Бирок, бул жетиштүү деңгээлде, күчөгөн темп менен жүрүп жаткан жок",-деди изилдөөчүлөр тобунун жетекчиси Ракхи Дандона. Дүйнөдө орточо эсеп менен алганда, ар бир миң аялдын жетөө өз өмүрүнө кол салууга барат. Бул көрсөткүч Индияда эки эсеге көп - миң аялдын он беши ушундай жолго барган. Индияда эркектер арасында болсо суицидке баргандардын көрсөткүчү төмөн. Lancet жарыялаган докладда өлкөдөгү саламаттыкты сактоо системасындагы кризис тууралуу дагы сөз болгон. Өз өмүрүнө кол салууга барган индиялык аялдардын 71,2 пайызы 15 жаштан 39 жашка чейинки куракта. Индияда азырга чейин ата-энелери келишип, кызды турмушка берүү салты кеңири колдонулат. Келишилген нике жана күнүмдүк зордук-зомбулук Бул топтогулардын көптөрү никеде тургандар. Төмөндөгү факторлордон улам нике аялдарды суицидден сактай албайт деп белгилейт авторлор: "Индияда бул курактагы аялдар бир нече олуттуу көйгөйгө дуушар болот. Алар көп учурда депрессияга кабылып, ооруп калышат. Эч кандай психиатриялык жардам көрсөтүлбөйт ",-деп айтып берди Ракхи Дандона. Индиялык аялдар арасында өз өмүрүнө кол салуу көрүнүшү эмне үчүн кеңири жайылган? Бул суроого азырга чейин так жооп жок. Суицидди алдыналуу борборунун негиздөөчүсү доктор Лакшми Кумардын пикиринде, буга баарынан мурун психологиялык проблемалар себеп болушу мүмкүн. "Жаңы эле турмушка чыккан кыздар, өзгөчө мажбурлап никеге тургандар олуттуу психологиялык проблемаларга дуушар болот. Алар барган жердеги жаңы бүлөсү ар кандай шарт коюшу мүмкүн. Бирок, акырындап алар үй-бүлөдө жаңы социалдык статуска ээ болуп, бара-бара өздөрүн корголгон үй-бүлө мүчөсү катары сезе баштайт",-деди Лакшми. Аймактык айырмачылыктар Докладдын авторлору өз өмүрүрүнө кол салуу фактылары боюнча индиялык штаттардагы статистикалык чоң айырмаларга көңүл бурушкан. Эң жогорку көрсөткүчтөр өлкөнүн түштүк аймагындагы Тамилнад жана Карнатакада. Кызык жагдай, бул эки аймакта тең өлкөнүн башка жерлерине салыштырмалуу аялдардын социалдык-экономикалык статусу жогору саналат. Бирок, эмне үчүн мындай жагдай суицидке таасирин тийгизе алган эмес? Адистер бул аймактагы аялдар башка штаттагыларга салыштырганда чоң-чоң нерселерди күтүп, ошону максат кылып жашайт. Ошондуктан кандайдыр бир көңүл калуулар болсо, аны оор кабыл алат деп болжойт. "Ушуга окшогон көрүнүш экономикалык жактан өнүккөн АКШ шаттарында да байкалган",-дейт доктор Лакшми Виджая Кумар. Индияда дүйнө калкынын 18% жашайт. Ошондуктан башка өлкөгө салыштырганда эмне үчүн Индияда аялдар арасындагы суицид көп жайылганын түшүнсө болот. Кытайдын тажрыйбасы Кытайда 1990-жылы аялдар арасындагы өз өмүрүнө кол салуу көрсөткүчү эң жогорку чекке жеткен. 2016-жылы бул көрсөткүч 70 пайызга кыскарды. Докладдын авторлору мындай абалда Кытайдын тажрыйбасы пайдалуу болмок деп белгилейт. Кытайда 1990-жылы аялдар арасындагы өз өмүрүнө кол салуу көрсөткүчү эң жогорку чекке жеткен. 2016-жылы бул көрсөткүч 70 пайызга кыскарды. Өзгөчө Кытайдын элет аймагында чоң жылыштар болгон. "Кытай өкмөтү ырастагандай, элеттен шаарга агылган миграциянын деңгээли 25 пайызды түздү. Мунун жыйынтыгы менен аялдардын көбү жумуш менен камсыз болгон",-деп эсептейт доктор Лакшми Виджая Кумар. Дарыгердин айтымында, урбанизация аларга психиатриялык жардам алууга дагы жол ачууда. Индиянын коңшулары Шри-Ланка жана Бангладеште дагы аялдар арасындагы суицид азайган. "Мурда өз өмүрүнө кол салгандардын көбү улгайган кишилер эле. Бирок, азыркы статистика көрсөткөндөй, жаш кыз-келиндер арасында бул көрүнүш көп каталып жатат",-деп белгилейт доктор Лакшми Виджая Кумар. Кийгилишүү стратегиясы Эң жогорку көрсөткүчтөр өлкөнүн түштүк аймагындагы Тамилнад жана Карнатакада. Өз өмүрүнө кол салгандар санын кыскартуунун бир катар стратегиясы бар. Анын ичинде өз жанын кыйууга түрткөн жагдайларды болтурбоо, алдын алуу чарасы. Кумардын айтымында, статистика көрсөткөндөй өз жанына кол салгандар менен ичимдик ичкендер ортосунда байланыш бар экени далилденген. "Өмүрүнө кол салгандардын көп бөлүгү ичимдиктин арты ушундай жолго барган. Демек, бул жаатта ар бир өлкөдө улуттук изилдөөлөр талап кылынат",-дейт дарыгер. Экинчи чарасы катары, суицидди азайтуу үчүн бийлик ММКларды көзөмөлдөп, ушул жааттагы маалыматтарга өзгөчө көңүл бурушу керек дейт адистер. Индияда жаштар арасындагы өлүмдүн негизги себеби суицид болсо, бул көйгөйдүн аялдар арасындагы көрсөткүчү өзгөчө көңүл бурууну талап кылат. Көйгөйдүн чордонунда унчукпоо адаты турат. Зордук-зомбулукка кабылган аялдар унчукпай, көйгөйдү ичте сакташат. Индияда азырга чейин ата-энелери келишип, кызды турмушка берүү салты кеңири колдонулат. Ата-энелер балдарына басым көрсөтүп, катуу талаптарды коюшат. Доктор Виджая Кумардын эсебинде, суицидди алдын алуу үчүн Индияда мамлекеттик деңгээлдеги стратегия иштелип чыгышы зарыл. Ошондой эле кыз-келиндер үчүн психиатриялык же психологиялык жардам көрсөтө турган жайларды ачуу керек. (AbA)


أنّا بيث روساكيس وابنتها ماري روساكيس تطلان من خلف النافذة برسالة "انشر التعاطف لا المرض .. إلزم بيتك" في البداية، أخذ لافكين يلتقط صورا لأفراد عائلات يقفون في شرفات منازلهم، لكنه سرعان ما أدرك أن التقاط صور لهم بينما يقفون خلف النوافذ سيكون أجمل. يقول لافكين: "مع بداية المشروع، أخذتْ فكرة النوافذ تحمل مزيدا من المعاني؛ فنحن نتطلع إلى العالم عبر النوافذ، وهي تحدّد الإطار الذي ينظر عبره الناس إلينا في الداخل، والذي ننظر عبره إلى الناس في الخارج. وليست النوافذ فضلا عن ذلك سبيلا معتادا يعبر منه الداخلون أو الخارجون". الزوجان العاملان في مجال السينما كلير إنس وآنسيل ماكين خلف النافذة يحملان رسالة جاء فيها "وحدنا .. معا" وطالب لافكين كل عائلة التقط لها صورة بأن توجّه رسالة إلى العالم. ولم يمض غير أسبوع من انطلاق المشروع، لكنه استطاع في ذلك الوقت الوجيز إحراز الكثير من ردود الفعل الإيجابية على وسائل التواصل الاجتماعي. مواضيع قد تهمك نهاية ويعتزم لافكين الاستمرار في مشروعه طالما كان ذلك آمِنًا..". الباحثة والناشطة كريستين لولر خلف نافذتها تحمل رسالة تقول فيها "الماكينة يمكن أن تتوقف" روبرت إ. كلارك جونيور من خلف النافذة يحمل رسالة يقول فيها "الأوقات السيئة لا تدوم... لكن الأشخاص السيئين يفعلون" يقول لافكين: "آمل في هذه الأوقات المليئة بالفوضى والحيرة، أن يساعد هذا المشروع على إحساس الناس بأنهم متّصلون أكثر بالعالم الخارجي في ظل الحظر الذي نعانيه لفترة زمنية لا يعلم أحد مداها". ويضيف: "إذا تسنّى لنا التواصل مع مَن حولنا بشكل مباشر، وصادق، وإيجابي، فسنتمكن من عبور هذه الأزمة معا ... لن يكون الأمر سهلا لكنه يستحق المحاولة". ويشدد لافكين: "أمِّن نفسك وابق في بيتك. وكما تقول لافتة يحملها أبنائي: 'قريبا سيلتئم شملنا'". كالي لافكين ولوكاس لافكين من خلف النافذة يحملان رسالة "عمّا قريب سنلتقي ... الزم بيتك وليكن لديك أمل" توم سميث ولورا روس، مع بناتهما كارولين، وإليزابيث، وأبيجيل من خلف النافذة يحملون رسالة "لا يمكن أن تكون وحيدا إذا كنت تحب المنعزلين معك" أغنيثا وماثيو سيبتيماس وابنيهما عزرا ونورا يوجهون رسالة من كلمة واحدة هي "الأمل" مايك ودينيس برغولا مع أبنائهما هنري، وجاك، وويل من خلف النافذة يوجهون رسالة "كنا معا، فنسيت الآخرين" الفنانة شيرلي فورست من خلف النافذة تحمل لافتة تقول: "تفاءل ... الفن ينقذ"

Анна-Бет Русакис кызы менен: "Илдетти эмес боорукерликти тараткыла. Үйдө болгула!". Башында Лавкин үйүнүн босогосунда олтурган үй-бүлөлөрдү көргөндө, сүрөткө тартууга кызыгып жүргөн. Кийин терезенин артындагы кишилерди тартуу идеясы жаралды. "Биз терезе аркылуу сырткы дүйнөнү карайбыз. Сырттан бизди караганда рамкада тургандай көрүнөбүз. Кеп ушунда, биз дүйнөнү кандай көргөндүгүбүз",-деди сүрөтчү. Жубайлар Кларис Инс менен Ансил МакКейн. Алар кино тармагында иштейт. Жазууда: "Баарыбыз бирге". Лавкин кимди сүрөткө тартса дагы дүйнөгө жолдой турган эмне сөзүңөр бар деп сураган. Бул долбоор бир аптанын ичинде коомдук сайттарда көптүн көңүлүн бурду. Азырынча коопсуз деп эсептеген автор долбоорун дагы улантууну көздөйт. Профессор жана активистка Кристин Лоулер: "Машина балким токтойт" Роберт Кларк кичүүсү: "Оор мезгилдер өтүп кете берет, күчтүү кишилер калат" "Азыркы башаламан абалыбызда жана белгисиздик өкүм сүрүп турганда, менин долбоорум кишилерге жардам берет деп ишенем. Бири-биринен алыстап калган кишилер сырткы дүйнө менен байланышын сезет. Биз азыр бири-бирибизден алыспыз жана бул канчага созуларын эч ким билбейт",-деди Лавкин. "Коопсуз жерде калгыла. Үйдөн чыкпагыла. Менин балдарымдын плакатында жазылып тургандай "жакында баарыбыз чогуу болобуз", ушундай эмеспи". Кэлли менен Лукас Лавкин: "Жакында баарыбыз чогуу болобуз. Үйдө калып, үмүт үзбөгүлө". Том Смит менен Лора Росс, кыздары Кэролайн, Элизабет жана Эбигейл: "Эгерде сиз жакшы көргөн киши жаныңызда болсо, сиз жалгыз эмесиз". Агнета менен Мэттью Септимус балдары Эрза жана Нора: "Үмүт" Майк менен Дениз Пергола балдары Генри, Жек, Уилл: "Биз баарыбыз чогуу элек. Башкасы эсимде жок". Сүрөтчү Ширли Фюрст - "Искусство сактап калат!" Сүрөттөрдүн автордун укугу Stephen Lovekin/Shutterstock


وقال ترامب في تغريدة على تويتر (قبل وقف حسابه): "لكل من سألني.. أنا لن أحضر مراسم التنصيب في 20 يناير". وفي أول رد فعل لبايدن على هذا الإعلان، قال الرئيس الأمريكي المنتخب إن تعليق ترامب بأنه لن يحضر مراسم تنصيبه كان أحد الأشياء القليلة التي اتفق عليها الرجلان على الإطلاق. ويؤدي جو بايدن وكامالا هاريس اليمين ظهر يوم 20 يناير/ كانون الثاني كرئيس ونائبة رئيس للولايات المتحدة. وتقام هذه المراسم تقليديا على سلم الكونغرس أمام منتزه "ناشونال مول". مواضيع قد تهمك نهاية وهكذا وقبل مغادرته البيت الأبيض، يضيف ترامب قصة جديدة إلى حكايات مراسم التنصيب المتعددة. ترامب أعلن عدم حضوره مراسم تنصيب الرئيس المنتخب جو بايدن فما هي أبرز تلك الحكايات؟ مع تنصيب جو بايدن رئيسا للولايات المتحدة يكون قد أجري القسم 73 مرة من جانب 46 رئيس أمريكي وهذا الفارق العددي ناتج عن عاملين.. الأول أنه على الرئيس أن يؤدي اليمين في بداية كل ولاية حتى لو كانت ولاية ثانية، فضلا عن أن تولي المنصب قد يصادف أحيانا يوم الأحد ذلك أن 4 رؤساء هم هايز عام 1877، وويلسون في عام 1917 وأيزنهاور في عام 1957، وريغان في عام 1985 أدوا اليمين بصورة غير رسمية قبل الاحتفالات بيوم ثم أدوها ثانية يوم الاثنين. كما أن تشستر آرثر أدى اليمين بصورة غير رسمية إثر وفاة الرئيس جيمس غارفيلد ثم أداه ثانية في الكونغرس بعد يومين وكان ذلك عام 1881. حكاية البيت الذي تصدر منه أهم القرارات في العالم من هو جو بايدن الذي حاول دخول البيت الأبيض منذ 1987؟ معلومات اساسية عن الولايات المتحدة الأمريكية في يومه العالمي: تعرف على دور الشاي في استقلال أمريكا وقد شهد التاريخ الكثير من التغييرات في حفلات التنصيب من حيث المكان والزمان والخطب ومواكب الاحتفالات وحضور الرؤساء السابقين لمراسم تنصيب من يخلفهم وغيرها. ترامب ليس الأول ويقول التاريخ إن دونالد ترامب ليس أول رئيس أمريكي يرفض حضور مراسم أداء يمين من يخلفه، فقد سبقه كل من جون آدامز وجون كوينسي آدامز وأندرو جونسون. فجون آدمز، وهو ثاني رئيس للولايات المتحدة و تولي حكم البلاد في الفترة من 1797 إلى 1801، لم يحضر حفل تنصيب خلفه الرئيس توماس جيفرسون الذي خسر الانتخابات أمامه. بايدن الرئيس الأمريكي الـ 46 كما رفض جون كوينسي آدامز الرئيس السادس للولايات المتحدة، الذي حكم البلاد في الفترة من 1825 إلى 1828، حضور تنصيب خلفه الرئيس أندرو جاكسون. وأما أندرو جونسون فقد كان أول رئيس أمريكي يقوم مجلس النواب بمساءلته، وكان الرئيس السابع عشر للولايات المتحدة، وتولى المنصب من عام 1865 إلى 1869، وقد تولى الرئاسة لأنه كان نائب الرئيس عندما تم اغتيال أبراهام لينكولن، وقد دخل في صراع مع الكونغرس الذي سحب منه الثقة، وقد رفض جونسون حضور مراسم تنصيب خلفه يوليسيس غرانت. بين نيويورك وواشنطن وكانت مراسم التنصيب قد أقيمت لأول مرة في مدينة نيويورك عام 1789 عندما أدى جورج واشنطن اليمين الدستورية رئيسا للبلاد في 30 ابريل / نيسان من ذلك العام، ثم انتقلت إلى فيلادلفيا عام 1793عندما أدى واشنطن القسم لفترة ثانية في 4 مارس/آذار من ذلك العام، وأول مرة أقيمت في العاصمة الأمريكية واشنطن كان ذلك في عام 1801 عندما أدى توماس جيفرسون القسم هناك. البيت الأبيض مقر الرئيس الأمريكي وعلى مدى سنوات عديدة كان الجناح الشرقي في الكونغرس هو المكان المفضل لإقامة المراسم حتى جاء ريغان فنقلها إلى الجناح الغربي عام 1981 ليكون في اتجاه ولايته كاليفورنيا. وحتى توقيت المراسم اختلف وأقيمت لأول مرة في 30 ابريل/نيسان من عام 1789 حيث كان الأمر يتطلب أسابيع عديدة لفرز أصوات الناخبين وسفر الرئيس المنتخب إلى العاصمة. ومنذ عام 1937 اختير 20 يناير/كانون الثاني رسميا تاريخا ليوم التنصيب لتسريع عملية نقل السلطة. أحداث خلال المراسم ومن أبرز الأحداث التي شهدتها مراسم التنصيب ما حدث عام 1961 في حفل تنصيب جون كينيدي عندما اشتعلت النيران في المنصة الرئاسية بسبب ماس كهربائي ولكن تم إخمادها سريعا. مايك بنس يعتزم حضور مراسم تنصيب بايدن وقد تغير خطاب التنصيب نفسه، وقد كان أطول خطاب هو الذي ألقاه وليام هنري جيفرسون عام 1841 واستغرق 90 دقيقة وكان حوالي 9 آلاف كلمة. وقد أدت حماسته ورفضه ارتداء قبعة ومعطف وإصراره على إلقاء الخطاب في الهواء الطلق في جو عاصف إلى إصابته بالتهاب رئوي ووفاته بعد شهر وكان أول رئيس يموت وهو في المنصب. اندلعت النيران في المنصة الرئاسية خلال إلقاء كينيدي كلمته وأقصر خطاب كان لجورج واشنطن عام 1793 وكان مكوناً من 135 كلمة. وأبرز مواكب الاحتفالات كانت في تنصيب دوايت ايزنهاور عام 1953 حيث شاركت 53 فرقة موسيقية وخيول وفيلة واستغرق استعراض الموكب 4 ساعات ونصف الساعة. وكان حفل التنصيب الوحيد الذي جرى دون موكب عام 1829 خلال تنصيب أندرو جاكسون الذي ألغى هذا الاجراء بسبب حداده على زوجته راشيل. وفي عام 1977 كان جيمي كارتر أول رئيس يسير على قدميه في طريق الاستعراض من مبنى الكونغرس إلى البيت الأبيض، ولكن الهواجس الأمنية لم تشجع على الاستمرار في هذا التقليد منذ ذلك الحين. وتشير تقارير إلى ان موكب تنصيب بايدن سيكون افتراضيا، ولكن سيتم إجراء باقي المراسم مع مراعاة قواعد التباعد الاجتماعي التي فرضها وباء فيروس كورونا. وفي هذا الصدد قال بايدن "أعتقد أننا سنشهد احتفالا على المنصة، لكنني لا أعلم بالضبط كيف سيحدث الأمر، المهم هو الحفاظ على سلامة الناس". وقالت اللجنة التي تخطط لحفل تنصيب بايدن ونائبته كاملا هاريس إنهما سيؤديان اليمين القانونية يوم 20 يناير/ كانون الثاني على سلم مبنى الكونغرس، لكن احتفالات التنصيب ستكون افتراضية بشكل كبير بسبب وباء كورونا. وأشارت إلى أن الحضور في الحفل سيكون محدودا للغاية، وحثت الجمهور على تجنب الذهاب إلى واشنطن. يذكر أن الحفل ينظم عادة على سلم مبنى الكونغرس أمام متنزه ناشونال مول حيث يتدفق كل 4 سنوات مئات الآلاف إلى العاصمة الأمريكية واشنطن لمتابعة هذا الحفل. موقع احتفالات التنصيب أمام الكونغرس وستشهد مراسم التنصيب التي تجرى بعد أيام رقما قياسيا يرتبط بشخص الرئيس حيث سيكون بايدن، البالغ من العمر 78 عاما، هو أكبر رئيس في التاريخ الأمريكي، وهو رقم قياسي احتفظ به في السابق الرجل الذي هُزم مؤخرا، دونالد ترامب، البالغ من العمر 74 عاما. دعوة الشعب ورغم إلغائه الموكب حدادا على زوجته إلا أنه من أشهر احتفالات التنصيب ذلك الذي جرى بعد فوز أندرو جاكسون عام 1829 فقد قاد جاكسون حملته الانتخابية تحت شعار "زعيم للشعب كله" ومن ثم فقد دعا الشعب إلى البيت الأبيض للاحتفال بالتنصيب. وعلى أثر ذلك جاء الشعب في جماعات كبيرة ووقف الناس بأحذيتهم الثقيلة على الأثاث في البيت الأبيض ليروا الرئيس وعندما حضر الطعام هجموا عليه وتشاجروا من أجله. وقد اضطر جاكسون في النهاية إلى الفرار من إحدى النوافذ. وقال البعض "إن الديمقراطية خرجت عن السيطرة"، في حين قال البعض الآخر "إن الشعب الأمريكي أخذته الحماسة ليس أكثر". أندرو جاكسون رئيس أمريكا من عام 1829 إلى عام 1837 يظهر على العملة الورقية من فئة الـ 20 دولارا القسم والعنصر الوحيد الذي لم يتغير في العملية هو القسم، وكان جورج واشنطن قد بدأ عادة وضع اليد على الكتاب المقدس حيث رأى أن عدم وجوده يفقد العملية مصداقيتها. ويقول المؤرخون إن منظمي حفل تنصيب أول رئيس أميركي كانوا قد نسوا أن يجلبوا الكتاب المقدس الذي كان مخصصا لأداء القسم، ولهذا بحثوا عن أقرب كتاب مقدس ويقول نص القسم الذي يتلوه الرئيس :أقسم "أقر" بأنني سوف أقوم بتنفيذ متطلبات منصب رئيس الولايات المتحدة بكل أمانة وسوف أقوم بما في وسعي للحفاظ على دستور الولايات المتحدة وحمايته والدفاع عنه". ويؤدي الرئيس المنتخب اليمين الدستورية أمام رئيس المحكمة الدستورية العليا ويعتبر هذا التقليد الوحيد الذي ينص عليه الدستور الأمريكي. ولكن الدستور الأمريكي لا ينص على ضرورة أداء القسم على الكتاب المقدس، وفي عام 1825 استخدم جون كوينسي آدامز في حفل تنصيبه كتابا في القانون، بينما لم يلجأ تيودور روزفلت لأي كتاب في حفل تنصيبه عام 1902، واختار جون كينيدي، وهو أول رئيس كاثوليكي، يدخل البيت الأبيض، كتابه المقدس الخاص، كما اختار باراك أوباما الكتاب الذي وضع محرر العبيد أبرهام لينكولن يده عليه. حقائق عن احتفالات التنصيب بيلوسي تخيّر ترامب بين الاستقالة فورا أو مواجهة محاكمة برلمانية ترامب يعلن عدم حضوره مراسم تنصيب الرئيس المنتخب جو بايدن ما الإرث الذي سيتركه ترامب بعد اقتحام أنصاره مبنى الكونغرس؟ من هم الأفراد الذين اقتحموا الكونغرس؟ من هي المجندة السابقة التي لقيت حتفها بالرصاص في اقتحام الكونغرس؟ هل كان اقتحام مبنى الكونغرس "محاولة انقلاب فاشلة"؟ خطب التنصيب وهناك أقوال بارزة قيلت في خطب تنصيب الرؤساء الأمريكيين منها:

Жо Байден менен Жилл Байден 20-январда "Ак үйгө" көчөт Бул күндөрү Ак Үйгө кирип келген Би-Би-Синин кабарчысы Тара Маккелви негизги резиденциядагы кызыктуу жагдайларды баяндады. Адат болуп калгандай, тазалык кызматкерлеринин бүтүндөй тобу мурунку президенттин артынан жууп тазалашат. Алар кеткенде мамлекетке тиешелүү гана эмеректер, фарфорлор, илинген сүрөттөр калыш керек. Бул жолу мөөнөтү бүткөн президент шайлоодо уттурганын көпкө чейин кабыл албагандыктан резиденциядагы даярдыктар кеч башталды. Мелания Трамп дагы инаугурация алдында жаңы биринчи канайымга бак-шагын көрсөтүп, чай берүү салтын аткарбайт. АКШдагы инаугурациянын өзгөчөлүгү, алдыдагы АКШ-Кыргызстан мамилеси боюнча ЖКнын мурдагы депутаты Равшан Жээнбеков менен маектештик. Равшан Жээнбеков: Көп өлкөлөр инаугурацияны АКШдан үйрөнүп жатышат. Ошондуктан салтанат башкалардыкынан чоң айырмаланбайт. Ачык өтөт, каалоочуларга алдын ала уруксат берип, Капитолийдин алдына көп киши келет. Конгрессмендер, сенаторлор, мамлекеттик кызматкерлердин көбү катышат, өздөрүнүн коноктору болот. Көрүнүктүү артисттер келет. Башка мамлекеттердин лидерлерин чакырат, АКШга көп лидерлер барганга кызыктар. Жо Байдендин инаугурациясын Том Хэнкс алып барат деп жатышат. Дональд Трамп Вашингтондон инаугурацияга чейин, президент кезинде чыгып кетээрин айткан Американын инаугурациясындагы маанилүү учур эски президенттин ядролук баскычты жаңы президентке өткөрүүсү. Анткени ядролук куралдын баскычы президенттин гана жеке көзөмөлүндө, анын колунда болот. Аны Трамп өткөрүп бербей койгондуктан мурдагы баскычтын коддорун жокко чыгарып, атайын кызмат жаңы баскыч жасап, коддорду коюп берип жатышат. Би-Би-Си: Президенттин жаңы шайланган президентке бийликти өткөрүп берүүсү чоң чатак менен биринчи жолу коштолдубу? Равшан Жээнбеков: Бийликте турган президент утулганына карабай, мамлекеттик бийликти өткөрүп жаткан Конгресске каршы чыкты. АКШнын тарыхында биринчи жолу анын тарапташтары Конгрессти басып алды. Бул дүйнөлүк масштабдагы окуя болду. Ага карабай, АКШда мамлекеттик институттар күчтүү болгондуктан дестабилдештирүүгө мүмкүнчүлүк берген жок. Конгресс өзүнүн ишин улантып, Байдендин жеңишин тааныды, керек болсо анын курамындагы Трамптын тарапташтары, республикачылар дагы тигилер тарапка өтүп, Байденди тааныды. Ал эле эмес Конгресс Трампка экинчи жолу импичмент жарыялап, аны республикачыл депутаттар да колдоду. Би-Би-Си: Чоң коомдук тармактар Трамптын аккаунттарын жапты. Трамптын тарапташтары булар жана айрым басылмалар Байденге объективдүүлүк, сөз эркиндиги принциптерин бузуп жан тартканын айтып жатышат. Сиз Байденди жактоолор бир тараптуу деп эсептейсизби? "Бул жердеги акыркы күнүм", - деди резиденциядан көчүп чыгып жаткан кызматкер Равшан Жээнбеков: Эгер президент бийликте туруп ошол компаниялар менен мамиле түзүп, оппоненттерин кодулап, аларга тыюу сала турган болсо бир тараптуу десе болот. Америка кошмо штаттарында тескерисинче болуп жатат. Бийликте турган президентти массалык маалымат каражаттары колдоодон баш тартып, күчтүү социалдык түйүндөрдүн ээлери президенттин аккаунттарын жабышы - бул, маанилүү көрсөткүч. АКШда керек болсо бизнес дагы президентке каршы тура алат. Американын президенти тарыхта биринчи жолу өзү мамлекетиндеги туруктуулукту бузду, мамлекеттүүлүккө, мыйзамдуулукка коркунуч туудурду. Трамптын утулуп, Байдендин утканын мыйзамдуулукту туу туткан бардык институттар тааныды. Би-Би-Си: Байден президенттик кызматка келгенден кийин Кыргызстан-АКШ мамилеси кандай өзгөрүшү мүмкүн? Равшан Жээнбеков: Биздин АКШ боюнча саясатыбыз аябай чектелген. Биздин лидерлер канчалык аракет кылса дагы Орусиянын таасиринен чыга албайт. Жетекчилер көз каранды. Эми деле ошондой болот. Андыктан биз тараптан чоң өзгөрүү болбойт. Канча жылдан бери Америка менен аскердик, кызматташуу келишимдерин Орусиядан коркконубуздан түзө албай келатабыз. Андан бери эки президент алмашты. Бирок АКШ бизге карата мамилесин өзгөртөөрүнө ишенем. ЖКнын мурдагы депутаты Равшан Жээнбеков Байдендин сөздөрү көп маанилүү белгилерди берип жатат. Кыргызстандын виза маселесин чечүү боюнча белгилерди байкаса болот. "Грин карт" чечилиши мүмкүн дегендей сөзү айтылды. Кыргызстандагы демократиялык жараяндарды колдоо активдешет. Дагы бир өзгөрүү - жаңы бийлик келгенден кийин кыргыз бийлиги менен мурдагыдай соодалашпайт , тийишип мамиле кылбайт деп ойлойм. Мурдагы бийлиги биздин жетекчилерге ошондой мамиле кылчу. Атамбаевдин, Жээнбековдун убагында туура эмес иштерди кылып жатса дагы көз жумуп, унчукпай койгондой мамиле жасачу. Эми активдүү саясатка өтүшөт. Демократия, адам укугу, эркиндиги жана жалпыга маалымдоо каражаттарына болгон мамиледе АКШ сөзсүз пикирин айтып, санкция сала турган саясат баштаганын байкадым. Байден жана анын командасы мурдагы Американын дүйнөдөгү лидерлигин, башка өлкөлөргө мамилесин кайтарат деп ойлойм.


وجون لو كاريه هو اسم مستعار للكاتب ديفيد كورنويل، الذي يتوجه الكثيرون بوصفه ملك رواية الجاسوسية. وقد وصلت رواياته، التي تتسم بأنها مبنية على بحث دقيق ومستفيض ومكتوبة بأسلوب مميز، إلى جمهور واسع عبر تحويلها إلى أعمال سينمائية وتلفزيونية ناجحة. جرد لو كارية رواية الجاسوسية من الرومانسية والفتنة التي تتسم بها روايات جيمس بوند، واتجه بدلا من ذلك إلى فحص تلك الحياة المعتمة والقلقة التي يعيش فيها الجواسيس المحترفون. وفي عوالم شخصيات لو كارية، الموشكة على الأفول، يصعب التمييز بين الخير والشر والخطأ والصواب، ولا يتوضح الخط الفاصل بينها أبدا. ولد ديفيد جون مور كورنويل في 19 أكتوبر/تشرين الأول عام 1932 في منطقة بول بمقاطعة دورسيت. وكان والده، الذي يعرف باسم روني، محتالا محترفا في مجال التأمين، وقد وصفه أحد كتاب السيرة بأنه "رجل مخادع اسطوري، لم يتلق سوى تعليم بسيط، لكنه يتميز بجاذبية هائلة وخيارات ذوقية هابطة ولا يمتلك قيما اجتماعية". لقد منحت هذه السمات لكورنويل الشاب مدخلا مبكرا إلى فنون الخداع والتعامل المزدوج التي ستشكل لاحقا مادة كتاباته الأثيرة. وقد هجرت والدته العائلة عندما كان بعمر خمس سنوات، لذا اخترع الصبي ديفيد حكاية خيالية عن أن والده كان يعمل في الخدمة السرية ليبرر غيابه المتكرر عن المنزل. نشر روايته الأولى عندما كان يعمل في الاستخبارات البريطانية وبعد أن أكمل دراسته في مدرسة شيربورن، انتقل إلى جامعة بيرن لدراسة اللغات الأجنبية. وقضى خدمته العسكرية في سلك الاستخبارات العسكرية، يُدير عملاء ثانويين في الجبهة الشرقية قبل أن ينتقل للدراسة في كلية لينكولن بأكسفورد، حيث حصل منها على درجة البكالوريوس. وبعد أن عمل في التدريس نحو سنتين انتقل للعمل في وزارة الخارجية. وفي البداية أعطي منصب سكرتير ثانٍ في السفارة البريطانية في بون. وخلال الزمن الذي قضاه هناك، عمل في قسم السجلات الاستخبارية، وبدأ بتدوين أفكار أولية لقصص جاسوسية خلال رحلاته بين العمل والبيت. "متفوق في مهنته" ونشرت روايته الأولى "دعوة للموتى" في عام 1961 عندما كان يعمل في الخدمة الاستخبارية. وبدأ في استخدام أسم جون لو كاريه، كاسم فني يوقع به كتاباته الأدبية، لتجنب الحظر الذي تفرضه وزارة الخارجية على نشر العاملين فيها لكتب بأسمائهم الصريحة. وقدمت الرواية شخصيات ستعاود الظهور في رواياته اللاحقة وبضمنها شخصية جورج سمايلي الشهيرة. الممثل ريتشارد بيرتون بطل النسخة السينمائية من "الجاسوس المستجير من البرد" يقول لو كاريه عنها "في اللحظة التي توصلت فيها لشخصية سمايلي؛ بذلك الماضي وتلك الذاكرة التي تميزها وتلك الحياة الشخصية القلقة وذلك التفوق في مهنته، عرفت أنني امتلكت شيئا سأعيش وأعمل معه". وانتهت مهنة لو كاريه كجاسوس عندما بات واحدا من العديد من العملاء السريين البريطانيين الذين كشف هوياتهم للروس، كيم فيلبي، الذي كان عميلا لمخابرات الكي جي بي. وقد أوحت شخصية فيلبي الذي فر إلى موسكو لاحقا للو كاريه بشخصية "جيرالد" في روايته "سمكري، خياط، جندي، جاسوس"، (العنوان مأخوذ من ترنيمة يرددها الأطفال في إحدى ألعابهم). وقد عززت روايته الثالثة "الجاسوس المستجير من البرد" (أو الجاسوس الآتي من الصقيع بحسب تراجم عربية أخرى) شهرته وسمح له نجاحها بالتفرغ للكتابة الأدبية بشكل كامل. "بشر خطاؤون" وقد تحدّت هذه الرواية، التي نشرت في ذروة الحرب الباردة، الصورة التي يحملها العديد من القراء عن الجواسيس الغربيين بوصفهم فوق الحيل والممارسات القذرة التي يمارسها نظراؤهم في الشرق. وتوجت بجائزة "الخنجر الذهبي لأدب الجريمة" وحُولت إلى فيلم سينمائي شهير، أدى فيه الممثل ريتشارد بيرتون دور الجاسوس المحبط والذي يشعر بخيبة أمل، أليك ليماس. وعلى النقيض من الأجواء الرومانسية والغرائبية التي تتسم بها روايات جيمس بوند، صور لو كاريه جواسيسه بوصفهم كائنات بشرية عرضة للأخطاء وعلى إدراك تام لمواطن ضعفهم ونقاط ضعف الأجهزة التي يعملون في خدمتها. ابتعد لو كاريه عن أجواء روايات جيمس بوند الغرائبية وقدم خبايا عالم الاستخبارات المعتم ويعتقد لو كاريه أن رواية "حرب المرايا" التي نشرت في عام 1965 قدمت أفضل وصف واقعي لعالم الاستخبارات الذي عمل فيه، وقد اُستشهد بها بوصفها تكشف الأسباب الحقيقة لعدم نجاحه فيه. وتجري أحداث الرواية اللاحقة "مدينة صغيرة في ألمانيا" في بون، حيث عمل لو كاريه، وقد حذرت هذه الرواية من المخاطر التي يمثلها إحياء سياسات اليمين المتطرف في ألمانيا. في عام 1971، نشر رواية سيرة ذاتية تحت عنوان "عاشق ساذج وعاطفي"، وقد اعتمدت على أحداث انفصاله عن زوجته الأولى أليسون شارب. وتظهر شخصيته الشهيرة جورج سمايلي في ثلاثيته الروائية: "سمكري، خياط، جندي، جاسوس" و"التلميذ المحترم" و "أهل سمايلي". مرآة كاشفة وتطرح أعمال لو كاريه أسئلة جادة عن المدى التي ستذهب إليه الأنظمة، حتى الديمقراطية منها، في عملية حفظ أسرارها، وهو شيء خبره لو كاريه جيدا. ويرى لو كاريه أن رواية الجاسوسية تؤدي وظيفة ديمقراطية ضرورية في عالم تكون فيه سرية الأجهزة الرسمية شمولية. وهي أن تحمل المرآة، مهما كانت الصورة مشوشة، لهذا العالم السري وتظهر الوحش الذي يمكن أن يستحيل إليه. أليك غينيس يؤدي شخصية جورج سمايلي إحدى شخصيات لو كاريه الشهيرة والمفارقة هنا أن لو كاريه كان سعيدا بالحفاظ على سرية حياته الشخصية، وظل يرفض لسنوات عديدة، حتى الإقرار بأنه كان جاسوسا في فترة من حياته. ويحرص بشدة على خصوصيته، فيسافر منفردا ومتخفيا عندما يقوم بالبحث عن مادة لروايته. وظل لسنوات يرفض دعوات إجراء مقابلات معه، مشددا على أن ما يكتبه "هو نوع من الأحلام (الخيالية) وليس واقعا"، وأنه، ليس خبيرا في الجاسوسية، كما توحي بذلك الصحافة. ومع بدء انهيار الاتحاد السوفياتي حوّل لو كاريه اهتمامته إلى النزاع الفلسطيني، فكتب روايته "قارعة الطبل الصغيرة" في عام 1983. موقف ضد غزو العراق وبعد ثلاث سنوات من ذلك، تمكن من التخلص من الذكريات التي ظلت تطارده عن حياة والده، وصبها في رواية "جاسوس مثالي" التي عدها الكثير من النقاد من أبرع أعماله. فحياة الجاسوس، ماغنوس بيم، تهيمن عليها ذكريات والده ريك، المحتال والشقي، وهي شخصية اعتمد بناؤها كثيرا على شخصية والده روني كورنويل. في عام 1987، سُمح للو كاريه بالدخول إلى روسيا وقضاء أسبوعين هناك ضيفا على إتحاد الكتاب السوفيت، بعد أن ظلت السلطات السوفياتية تمنعه من الدخول لسنوات. وانتشرت شائعة بأن رايسا زوجة الزعيم الروسي ميخائيل غورباتشيف، كانت من المعجبين بكتب لو كاريه، وأنها ساعدت في الحصول على الموافقة اللازمة لسفره من الكرملين. استلهمت رواية "خياط بنما" عمل للروائي غراهام غرين وتواصل إنتاجه الروائي الغزير بظهور رواية جديدة في عام 1989 تحت عنوان "البيت الروسي"، وقد أشرت نهاية حقبة الحرب الباردة، كما ظهرت شخصية سمايلي من جديد في روايته " الحاج السري" عام 1981. ونشر في عام 1996 روايته "خياط بنما" التي استلهمت قصة غراهام غرين الشهيرة "رجلنا في هافانا"، كما نشر رواية "البستاني الدائم" في عام 2000 وقد حول اهتمامه فيها نحو الفساد أفريقيا. وفي عام 2003، انضم لو كاريه إلى مجموعة من الكتاب الذين انتقدوا بشدة الغزو الذي قادته الولايات المتحدة للعراق، وكتب مقالة تحت عنوان "لقد جُنت الولايات المتحدة الأمريكية". قال فيها إن "كيفية نجاح بوش وطغمته في تحويل الغضب الأمريكي ضد بن لادن نحو صدام حسين، تعد واحدة من أكبر حيل الشعوذة (حيل الخداع السحري) في العلاقات العامة في التاريخ". وربما أسهمت تصريحاته في اتهامه بالتحيز ضد الأمريكيين في كتابه عام 2004 "أصدقاء مطلقون" الذي يتناول فيه حياة اثنين من الراديكاليين في أمريكا في الستينيات، يتصالحان مع نفسيهما والواقع بتقدمهما في السن. ونشر في عام 2006 روايته العشرين "أغنية المهمة"، التي تبحث في علاقة معقدة بين قطاع الأعمال والشركات والسياسة في الكونغو. وعُرف لو كاريه بتواضعه الشديد بشأن منجزاته، إذ ظل يرفض تكريمه، مصرا على أنه لن يصبح السير ديفيد كورنويل. وقد قال مرة إن "الكاتب الجيد هو خبير بنفسه وليس بأي شيء آخر... وفي هذا الصدد، عليه، إذا كان حكيما، أن يمسك لسانه".

Ле Каррени көп учурда тыңчылар тууралуу романдардын автору катары аташчу. Бирок анын адабий мурасы терең эле. Этикалык, моралдык дилеммадан тартып, адам менен мамлекет ортосундагы бийликтин бөлүштүрүлүшү тууралуу лирикалык ой жүгүртүүлөргө толгон темаларды козгочу. Анын калемине таандык 25 роман миллиондогон нускада 36 тилде жарык көрдү. Соңку романы (Agent Running in the Field) 2019-жылы жарык көргөн. Жазуучунун чыгармаларынын көбүнө кино тартылды. Анын каарманы - чалгынчы Жорж Смайлинин ролун атактуу актерлор Алек Гиннесс менен Гэри Олдмен аткарган. Жазуучуну британдык белгилүү маданият ишмерлери эскерди. Олдмен анын чыныгы мырзалык мүнөзгө, бийик сапаттарга ээ киши болгонун айтса, жазуучу Маргарет Этвуд болсо Ле Карренин китептерин ХХ кылымдын орто ченинин аңдап түшүнүүнүн ачкычы эле деп атады. Анын чыныгы ысымы Дэвид Корнуэлл эле. Кийин "Жон Ле Карре" деген адабий псевдоним менен таанылган. Ал 1931-жылы 19-октябрда Дорсет аймагында жарык дүйнөгө келген. Ле Карре өзүнүн биринчи китебин британдык атайын кызматта иштеп жүргөн маалында жазган Берн жана Оксфорд университеттеринде немис, француз тили боюнча билим алып, аскер кызматын өтөгөн. Окуу жайда сабак берип, Бонндогу Бириккен Королдуктун элчилигинде, МИ-6 чалгын кызматынын архив департаментинде иштеген. Call for the Dead ("Арбакка коңгуроо") деген биринчи китеби 1961-жылы жарык көргөн. Атайын кызматта иштегендиктен китебин псевдоним менен чыгарган. Ага атакты үчүнчү китеби - The Spy Who Came In from the Cold ("Өлүмдөн кайтып келген тыңчы") романы болду. Автордун айтымында, анын биринчи романдары жетекчилиги тарабынан текшерилип, уруксат берилгенден кийин гана басмага берилген. Ал жашыруун сырларды чыгарып жибербеш үчүн текшеришкен экен. Жазуучунун чыгармаларынын көбүнө кино тартылды. Анын каармандарынын бирин Ричард Бертон аткарган 1964-жылы Ле Карренин чыныгы аты-жөнү Москвага советтик агент тарабынан берилген британдык тыңчылардын тизмесине илинип калат. Ушундан кийин атайын кызматтан кетип, чыгармачылыкка баш-оту менен киришкен. Өзүнүн ачыкка чыгып калганы кийин "Тыңчы, жогол" деген чыгармасынын өзөгүн түздү. Атактуу жазуучу болуп калган учурунда деле мурдагы чалгынчы көп ачыкка чыкпай, сейрек учурда гана маек берип, атайын кызматта иштегенин дайыма четке кагып келген. Ал өзүнүн чыгармаларында отко салса күйбөгөн, сууга салса чөкпөгөн баатырларды жараткан эмес. Чалгынчынын ишин романтикадан алыс, кандай болсо ошондой сүрөттөгөнгө умутулган. Ле Карренин чыгармачылык жолу узак болду. Анын биринчи китеби Берлин дубалы тургузулган маалга туш келип, соңкусу 2019-жылы жарыкка чыкты. Кансыз согуш аяктагандан кийин жазуучу террорго жана мыйзамсыз курал сатууга каршы күрөш, эл аралык коррупция тууралуу жазды. Ле Карре көптөрдөн айырмаланып, 1990-жылдардагы эйфорияга алдырган эмес. Берлин дубалынын кулатылышы жана СССРдин урашы тарыхтын бүтүшү, тыңчылыктын бүтүшү эмес деп көп айткан экен. Кайра куруу маалына чейин Ле Каррени СССРде антисоветтик деп эсептешкен. 1987-жылы жазуучу Москвага Союздук жазуучулар үйүнө конок катары келип кетет. Ошондон кийин анын чыгармалары которулуп, басылып чыга баштаган. Өмүр бою өзүнүн чыгармачылыктагы ийгилигине жупуну мамиле кылып келген. Ал адабий сыйлыктардан жана рыцарь наамынан баш тарткан. Ле Карре өзүн "сөөгүнө чейин англичанин" экенин айтып, британ саясатындагы айрым кадамдарды сынга алган. 2003-жылы Ирактагы согушка каарманча каршы болуп, 2016-жылдагы брекситке ичи чыккан эмес. Жазуучу бир курдай оптимист эмес, гуманист экенин айтканы бар. "Гуманизм жеңилүүгө түбөлүккө чыдайт, бирок эч качан жок болуп кетпейт",-деп түшүндүргөн. (AbA)


جنود أمريكيون في أفغانستان عام 2016 وكانت إدارة الرئيس ترامب قد عقدت اتفاقاً العام الماضي مع حركة طالبان يقضي بانسحاب القوات في مايو / أيار ولكن بايدن أعرب عن اعتقاده في صعوبة الالتزام بهذا الموعد. وسيتزامن موعد الانسحاب الجديد مع ذكرى مرور 20 عاماً على هجمات الحادي عشر من سبتمبر / أيلول عام 2001. وقال مسؤولون من الولايات المتحدة ومن حلف الناتو، إن حركة طالبان فشلت حتى الآن في الوفاء بالتزاماتها بشأن الحدّ من العنف. وقال مسؤول رفيع في الإدارة الأميريكية أمام المراسلين، إنّ طالبان تلقت تحذيراً بأنّ أي هجوم يطال القوات الأمريكية خلال فترة الانسحاب، "سيقابل بردّ قوي". مواضيع قد تهمك نهاية وأضاف المسؤول أنّ بايدن اتخذ قراراً، بأن خيار الانسحاب السريع الذي يعرّض حياة القوات الأميريكية لخطر، ليس قابلاً للتنفيذ. ومن المتوقع أن يعلن بايدن قرار الانسحاب يوم الأربعاء. وأعلنت حركة طالبان الثلاثاء عن عدم مشاركتها في قمة حول مستقبل أفغانستان، من المفترض أن تنعقد في نهاية هذا الشهر في تركيا، إلى أن تنسحب جميع القوات الأجنبية من البلاد. وغرّد المتحدث باسم الحركة، محمد نعيم، من مكان إقامته في قطر قائلاً: "حتى انسحاب جميع القوات الأجنبية من وطننا، لن نشارك في أي مؤتمر قد تتخذ فيه قرارات حول أفغانستان". ومن المتوقع أن يضع وزيرا الدفاع والخارجية الأمريكيين، الحلفاء في الناتو في أجواء القرار الأمريكي الأربعاء في العاصمة البلجيكية بروكسل. وانفقت الولايات المتحدة تريليونات الدولارات وخسرت أكثر من 2000 شخص منذ اندلاع الحرب عام 2001. وجاء في الاتفاق الذي وقع في شباط/فبراير العام الماضي، أنّ على الولايات المتحدة وحلف الناتو سحب جميع القوات في غضون 14 شهراً، في حال التزمت حركة طالبان بوعودها، ومن ضمنها عدم السماح لتنظيم "القاعدة" أو لميليشيات أخرى، بتنفيذ عمليات في المناطق التي تقع تحت سيطرتها، وأن تمضي الحركة قدماً في محادثات السلام الداخلية. وكانت طالبان قد اشترطت قبل بدء المفاوضات، إطلاق سراح الآلاف من رجالها المعتقلين في عملية تبادل أسرى. وانطلقت المفاوضات المباشرة بين الطرفين في العاصمة القطرية الدوحة، في سبتمبر / أيلول العام الماضي، لكن دون وصول إلى اتفاق. ورغم توقف الحركة عن مهاجمة القوات الدولية كجزء من الاتفاق التاريخي، فإنها ما تزال فعليا في حالة حرب مع الحكومة الأفغانية. وهدّدت حركة طالبان الشهر الماضي، باستئناف هجماتها على القوات الأجنبية التي لا تزال داخل في البلاد في الأول من أيار/مايو. وتوجد مخاوف من سيطرة الحركة على السلطة، إن انسحبت القوات الأجنبية قبل الوصول إلى اتفاق دائم. وتنشر الولايات المتحدة 2500 جندي في أفغانستان، كجزء من مهمة حلف الناتو التي تضمّ 9600 جندي.

Өткөн жылы ошол кездеги президент Дональд Трамп майга чейин аскер күчтөрүн алып чыгып кетүү тууралуу убада кылган. Бирок Байден бул мөөнөттү реалдуу эмес деп айткан эле. Байден атай турган дата - 2001-жылдын 11-сентябрындагы Нью-Йорктогу Дүйнөлүк соода борборуна жана Пентагонго чабуулдун 20 жылдыгына туш келди. Ушул окуядан кийин АКШ жана НАТОго мүчө башка өлкөлөр Ооганстанга аскер күчтөрүн киргизген. Алар радикалдуу "Талибан" кыймылын (көп өлкөлөрдө ишмердүүлүгүнө тыюу салынган) бийликтен четтетти. 20 жылдан кийин деле Ооганстанда согуш уланып, "Талибан" өзүнүн таасирин жоготкон жок. Бирок айрым региондордо алардын позициясы бошоң. НАТО менен АКШ өкүлдөрү талиптер зомбулуктан баш тартуу убадасын аткарбай жатат деп билдирди. Ушул тапта Ооганстанда 2,5 миң чамалуу америкалык аскерлер бар. Ал эми НАТО өлкөлөрүнүн жалпы аскер контингенти 9,6 миң киши. Америкалык аскерлердин Ооганстандан чыгарылышы Вашингтон коопсуздук боюнча стратегиясын кайра карап чыкканынан кабар берет. 20 жылдан берки Ооганстандагы куралдуу жаңжалга кийлигишүүсүн токтотууну чечип, башка маанилүү коркунучтарга көңүл бурууда. Анализ: Эми талиптер кайра күчтөнөбү? Секундер Кермани, Би-Би-Синин Ооганстандагы кабарчысы Ооганстандагы аскердик кийлигишүү токтой элек. Бул тик учак регондордун бириндеги исламчыларга каршы өткөрүлгөн операция учурунда кулаган Вашингтон чынында 1-майга чейин аскер бөлүктөрүн чыгарып кетуү тууралуу убадасын аткара алган жок. Бирок Ооганстандын өзүндө көптөр бул чечим "Талибандын" кайра күчтөнүүсүнө алып келиши мүмкүн деп эсептейт. Талиптер болсо берилген мөөнөттө өздөрүнүн милдеттенмелерин аткарганын айтып, аны АКШдан дагы талап кылууда. Талиптер америкалык аскерлерге чабуулун кайра күчтөндүрүшү күмөн. Анткени алардын Ооганстандан чыгып кетүү мөөнөтү болгону бир нече айга гана узартылды. Бирок "Талибандын" биринчи реакциясы кастык мүнөздө болду. Ооган бийлигинин айрым өкүлдөрү Байдендин администрациясы талиптер менен сүйлөшүлөрдө жаңы шарттарды коюп, анын аткарылышын талап кылат деп үмүттөнгөн. Бирок Вашингтон мындайга барган жок. Ооган өкмөтү менен "Талибан" ортосундагы сүйлөшүүлөр өтө жай жүрүүдө. АКШ аскерлери чыгып кеткенге чейин кандайдыр бир келишимге жетүүсү кыйын. Көптөр америкалык аскер күчтөрү чыгып кеткен соң талибан күчкө салып жеңишке жетүүгө аракет кылышы мүмкүн деп чочулайт. Жок эле дегенде үстөмдүк кылууга аракеттенет. Азыркы кезге чейин ооган өкмөтү алардын чабуулдарынын мизин кайтарып турду. Албетте, америкалык күтөрдүн аба чабуулдарынын көмөгү астында. Ооган чалгын кызматынын маалыматына таянсак, өкмөт "Талибанды" бир нече жылга кармап тура алат. Бирок бул согушта Кабул үчүн маанилүү факторлордун бири - эл аралык колдоо болду. Эми жаңжал кайра күчөп, көп кан төгүлөт деген коркунуч жаралды. Шейшембиде "Талибан" Түркияда өтө турган Ооганстандын келечеги талкуулана турган сүйлөшүүлөргө катышуудан баш тартты. "Чет жерлик аскер күчтөрүн мекенибизден толук чыгып кетмейинче бул сыяктуу жыйындарга катышпайбыз",-деп билдирген "Талибан" өкүлү. Шаршембиде АКШнын Мамдепартаментинин башчысы Энтони Блинкен менен коргоо министри Ллойд Остин расмий түрдө Байдендин чечимин НАТОдогу союздаштарына кабарлайт деп күтүлүүдө. 2001-жылдан бери уланып жаткан Ооганстандагы согуш АКШ үчүн бир нече триллион доллар чыгымдады. Эки миңге жакын америкалык аскерлер каза тапты. Бул америкалык куралдуу күчтөрдүн тарыхындагы эң узакка созулган жаңжал. АКШнын Ооганстандагы аскердик кийлигишүүсүнүн хронологиясы


اللقاح الروسي وجاء في التقرير، الذي نشر في دورية لانسيت الطبّية أن كلّ شخص تناول اللّقاح طوّر أجساماً مضادة لمحاربة الفيروس دون التعرّض لأي آثار جانبية خطيرة. ومنحت روسيا الرخصة لاستخدام اللقاح محلياً في شهر آب/أغسطس لتكون الدولة الأولى التي تقوم بهذه الخطوة. ويقول الخبراء إن التجارب كانت أصغر من أن تثبت فعاليتها وسلامتها. لكنّ موسكو أشادت بالنتائج ردّا على الانتقادات. وأبدى بعض الخبراء الغربيين قلقهم من سرعة عمل الروس، ورجحوا أن الباحثين اختصروا الطريق أثناء عملهم. مواضيع قد تهمك نهاية وقال الرئيس فلاديمير بوتين الشهر الماضي إن "اللقاح تجاوز جميع التجارب المطلوبة وإنه أعطاه لواحدة من بناته". ماذا جاء في التقرير؟ وتحدثت صحيفة لانسيت عن حدوث تجربتين للقاح يدعى "سبوتنيك- في" ما بين شهري يونيو /حزيران ويوليو / تموز. وشارك في كل تجربة 38 متطوعًا سليمًا، تتراوح أعمارهم بين 18 و60 عاماً. تمّ إعطاؤهم جرعة من اللقاح، تبعها جرعة أخرى بعد ثلاثة أسابيع. وخضع المشاركون إلى المراقبة خلال 42 يوماً، وطوروا جميعاً أجساماً مضادة خلال ثلاثة أسابيع. آلام الرأس وألم ألمفاصل كانت أبرز الآثار الجانبية التي ظهرت لدى المشاركين. وذكر التقرير أنّ هناك "حاجة إلى تجارب واسعة وطويلة الأمد، تتضمن المزيد من المراقبة لإثبات سلامة وفعالية اللقاح على المدى الطويل للوقاية من عدوى كوفيد-19". وذكرت الصحيفة أن المرحلة الثالثة من الاختبارات ستشمل 40 ألف متطوّع من "متخلف الفئات العمرية والفئات المهددة بمخاطر (صحّية)". ويستخدم اللقاح الروسي سلالات معدّلة من الفيروس الغدي، الذي يسبب عادة نزلات البرد المألوفة، لتحفيز استجابة المناعة. "ردّ على المنتقدين" وقال كيريل ديميترييف ، رئيس صندوق استثمار روسي في صنع اللقاح، خلال مؤتمر صحفي إن التقرير كان "ردّا قويا على المشككين الذين انتقدوا اللقاح الروسي دون مبرّر". وتحدث عن ضمّ 3000 شخص للمرحلة التالية من الاختبارات. وقال وزير الصحة الروسي ميخائيل موراشكو إن البلاد ستبدأ باستخدام اللقاح بدءاً من نوفمبر/تشرين الثاني أو ديسمبر/كانون الأول، مع التركيز على الفئات المعرضة للخطر. لكن الخبراء حذروا من أنه لا يزال هناك طريق طويل يجب عبوره قبل دخول القاح إلى السوق. وقال بريندن وين، أستاذ في أمراض الميكروبات في كليّة "الصحة وطب المناطق الاستوائية" في لندن، في حديث لوكالة رويترز إن التقرير يوضع في خانة "جيّد جداً حتى الآن". وفقًا لمنظمة الصحة العالمية ، العمل جار على تطوير 176 لقاحًا محتملاً في جميع أنحاء العالم. ويجري اخبتار 34 من بينها على الأشخاص مع تقدّم ثمانية منها إلى المرحلة الثالثة.

Орусия чыгарган вакцина вируска каршы антитулкуларды пайда кылды Абройлуу The Lancet медициналык журналына жарыяланган баяндамада, эмдөөдөн өткөн ар бир ыктыярчыда антитулку пайда болгону жана дарынын олуттуу кыйыр таасирлери жок болгону айтылат. Орусия август айында вакцинаны каттоодон өткөргөн. Буга чейин бир дагы мамлекет вакцинасын расмий каттай элек болчу. Эксперттер Орусия вакцинаны өтө тез чыгаруу үчүн лабораториялык сыноолордун айрым баскычтарын аттап өткөн деп айтып, вакцина канчалык натыйжалуу экенине күмөн санашкан. Москва соңку изилдөөнү жеңиш катары сыпаттап жатат. Өткөн айда Орусиянын президенти Путин вакцина бардык текшерүү баскычтарын өткөнүн жана өзүнүн кызы дагы эмдөөдө өткөнүн билдирген. Баяндамада эмне деп айтылат? Июнь жана июль айларында Sputnik-V аттуу вакцина эки сыноодон өткөн. Ар бир сыноого ден-соолугу чың 38 ыктыярчы катышкан. Алар алгач эмдөөдөн өтүп, үч аптадан кийин кайрадан вакцинаны алган. Ыктыярчылар 18 жаштан 60 жашка чейинки жарандар. Аларды дарыгерлер 42 күн бою көзөмөлгө алды. Үч аптанын ичинде ар бир ыктыярчынын иммундук системасы коронавирус менен күрөшкөн антитулкуларды иштеп чыккан. Кыйыр таасир катары баш жана булчуңдары ооруган ыктыярчылар болгон. Вакцина сыноосуна катышып жаткан ыктыярчы Сыноодо плацебо тобу жок болду, башкача айтканда ар бир ыктыярчы коронавируска каршы эмдөөдөн өтүп жатканын билген. "Вакцина чынында эле коопсуз экенин билүү үчүн узак мөөнөткө созулган, плацебо тобу менен сыноолор жүргүзүлүшү керек",-деп айтылат баяндамада. Ошондой эле антитулку денеде канча мөөнөткө калары дагы деле белгисиз. Үчүнчү баскычта коомдун ар түрдүү катмарынан кырк миң ыктыярчы эмдөөдөн өтмөкчү. Орусиянын вакцинасы сасык тумоого түркү болгон аденовирустун жаңыланган түрүн колдонот, иммундук система аны менен күрөшүү үчүн коронавируска туруштук берген антитулкуларды иштеп чыгат. Москванын реакциясы Орусиянын инвестиция фондунун башчысы Кирил Дмитриев The Lancet журналынын баяндамасы буга чейинки сын-пикирлер орунсуз болгонун көрсөттү деп айтты. Анын айтымында, сыноонун эмдиги баскычына үч миң ыктыярчы эмитен эле табылган. Орусиянын саламаттыкты сактоо министри болсо өлкө ноябрь же декабрь айларында жапырт эмдөө жараянын баштайт деп белгиледи. Аярлуу топтор эмдөөдөн биринчи өтмөкчү. Вакцина миңдеген ыктыярчылар катышкан сыноодон өтө элек Бирок эксперттер жапырт эмдөөгө дагы деле эрте экенин белгилешүүдө. Окумуштуулар алгачкы баскычтарда вакцина натыйжалуу экенин көрсөткөнүн, бирок лабораториялык сыноолорду улантуу маанилүү экени айтылат. Дүйнөлүк саламаттыкты сактоо уюмуна ылайык, учурда дүйнөдө коронавируска каршы 176 вакцина иштелип чыгууда. Алардын 34 адамга сыналууда жана сегизи сыноолордун акыркы же үчүнчү баскычына жетти.


صورت وسائل الإعلام الرسمية الزعيم الكوري كيم جونغ-أون وهو يقول إنها نوع جديد من القنبلة الهيدروجينية. وأضافت أن "تجربتها النووية السادسة تمت بنجاح تام"، وذلك بعد ساعات من رصد خبراء الزلازل هزة أرضية في المنطقة. وقال خبير زلازل أمريكي إن هزة بقوة 5.6 رصدت على عمق 10 كيلومترات. وأوضحت بيونغيانغ أنها اختبرت قنبلة هيدروجينية أكثر قوة بعدة مرات من القنبلة النووية. ويقول محللون إنه يجب التعامل مع هذا الزعم بحذر، لكن بات من الواضح إن القدرات النووية لكوريا الشمالية تتقدم. وكانت كوريا الشمالية أجرت تجربة نووية في سبتمبر/أيلول 2016، متحدية العقوبات الأممية والضغط الدولي عليها، ومواصلة تطوير أسلحة نووية وتجارب لصواريخ باليستية قد يصل مداها إلى الأراضي الأمريكية. وقال مسؤولون كوريون جنوبيون إن التجربة الأخيرة أجريت في مقاطعة كيلجو، حيث حدد موقع اختبار بيونغي ري النووي. وكانت "الهزة الأرضية الاصطناعية" أكثر قوة بـ 9.8 مرة من الهزة التي تسببت بها التجربة النووية الخامسة، بحسب وكالة الأنواء الجوية الحكومية. وجاء ذلك بعد ساعات من قول بيونغيانغ إنها تمكنت من تصغير حجم قنبلة هيدروجينية لتُحمل على صاروخ بعيد المدى. وقد دعت كوريا الجنوبية إلى اجتماع فوري لمجلس الأمن القومي. وكانت كوريا الشمالية قد أجرت من قبل 5 تجارب نووية كان آخرها وأقواها في سبتمبر / أيلول الماضي. وزعت وكالة الأنباء الكورية الشمالية تلك الصورة التي زعمت أنها لعملية إطلاق الصاروخ الأخير ويقول خبراء دوليون إن كوريا الشمالية حققت تقدما في برنامجها النووي، دون التأكيد أنها تمكنت من تطوير سلاح نووي صغير يمكن حمله على صاورخ باليستي. ما هو حجم الانفجار؟ قدرت تقارير أولية من مركز المسح الجيولوجي الأمريكي قوة الهزة الأرضية بـ 5.6 درجة على مقياس ريختر وبعمق 10 كيلومترات، لكن المركز عاد لاحقا ليرفع الدرجة إلى 6.3 درجة على السطح، ما يجعل هذا الاختبار أقوى تجربة نووية تجريها كوريا الشمالية حتى اليوم. وقال بروس بينيت، محلل الشؤون الدفاعية في مؤسسة راند، لبي بي سي إن حجم الهزة كان كبيرا. وأضاف "إذا ثبت فعلا إنها وصلت إلى 6.3 درجة، فهذا سلاح كبير جدا، أكبر بكثير" مما هو متوقع. سبق أن أجرت كوريا الشمالية من قبل 5 تجارب نووية كان آخرها وأقواها في سبتمبر/أيلول الماضي وأكمل إنها "ليست قنبلة هيدروجينية حقيقية، لكنها بالتأكيد أقرب بكثير إلى ذلك من أي شيء صنعوه (الكوريون الشماليون) من قبل". وأشار إلى أن الصين ستقلق أيضا من حجم الانفجار المشتبه به. وأضاف أن "الصينين القاطنين في المنطقة القريبة من الحدود، لا شك أنهم قد تعرضوا لارتجاج رهيب". هل يمكننا تصديق كوريا الشمالية؟ أثارت سلسلة الاختبارات الصاروخية الكورية الشمالية الأخيرة قلقا عالميا مطردا. وقالت وكالة الأنباء الكورية الشمالية الرسمية إن كيم جونغ -أون زار العلماء في معهد السلاح النووي حيث "وجه بالعمل نحو التسلح النووي". وقال تقرير للوكالة : "إن المعهد نجح مؤخرا في صنع سلاح نووي أكثر تقدما حيث شاهد كيم جونغ-أون قنبلة هيدروجينية يتم تحميلها على رأس صاروخي باليستي عابر للقارات". ونشرت الوكالة صورا للزعيم الكوري الشمالي وهو يتفقد السلاح الذي وصفته بأنه "سلاح نووي متعدد الوظائف له قدرة تدميرية هائلة". وكانت كوريا الشمالية قالت في وقت سابق إنها تمكنت من تصغير حجم سلاح نووي، غير أن الخبراء يشككون في ذلك، كما يشككون أيضا في مزاعم كوريا الشمالية بشأن إنتاج قنبلة هيدروجينية، وهي ذات قوة تدميرية أكبر من نظيرتها النووية. كيم جونغ-أون قادته العسكريين أمام مخطط كتب عليه "خطة ضربة على الأراضي الأمريكية" في عام 2013 وقالت خبيرة الشؤون الدفاعية، مليسا هانهام، من معهد ميدلبوري للدراسات الدولية في كاليفورنيا، إنه لا يمكن التحقق من مزاعم كوريا الشمالية من الصور وحدها. وأضافت "لكن بالاستناد إلى الأثر الزلزالي، كان حجم هذا الاختبار أكبر من نتائج الاختبارات السابقة". وأوضحت أن "المعلومات الحالية لا تشير بالتأكيد إلى اختبار سلاح حراري نووي، ولكن يبدو أن ثمة ترجيح لمثل هذا الاحتمال الآن ". وتعتمد القنابل الهيدروجينية على الاندماج (اندماج الذرات) لاطلاق كمية طاقة هائلة، بينما تستخدم القنبلة النووية الانشطار النووي، أو انشطار الذرات.

Ушуну менен Пхеньян быйылкы жылы он биринчи ирет ракетасын сынап жатат. Бирок бул жолку сыноо абдан маанилүү. Буга чейин Түндүк Корея субмариналары өзөктүк дүрмөтү бар баллистикалык ракетаны алып жүрүүгө ыңгайлашкан деп айтып келген. Соңку сыноосунда Пхеньян аны далилдеди. Демек, Түндүк Корея өз территориясынан сырткары аймакта дагы ракета учура алат. Түштүк Кореянын расмийлери баллистикалык ракета 450 чакырым учуп, 910 чакырым бийиктикке көтөрүлгөнүн билдирди. Түндүк Кореянын ракетасы Эл аралык космос станциясынан дагы бийик учту. Мунун алдында эле АКШ менен өзөктүк курал боюнча сүйлөшүүлөр уланат деген кабар тараган. Ошондон бир нече саат өткөндөн кийин сыноосун ишке ашырды. Пхеньян эмне болгон ракетаны сынады? Түндүк Кореянын мамлекеттик KCNA агенттиги "коргонууга багытталган" Pukguksong-3 баллистикалык ракета ийгиликтүү сыналганын жазды. Ошондой эле "коңшу өлкөлөргө эч кандай коркунуч жаралбаганы" дагы маалымдалууда. Түндүк Корея менен согуш чыкса, ал кандай өнүгөт? Мурдагы сыноолордон айырмаланып, бул жолу Ким Чен Ындын ракетаны учурууга буйрук берип жаткан сүрөттөрү жарыяланган жок. Pukguksong-3 баллистикалык ракета Түштүк Корея же Жапониянын аймагына чейин оңой эле жетет. Эгерде ракета Субмаринадан атылса, суу алдынан жүргөн кеме бутага кыйла жакын бара алат жана мындай ракетанын багытын аныктоо абдан татаал. Reuters агенттиги Түндүк Кореянын субмариналары 1990-жылдары курулуп, 7 миң чакырым аралыкка чейин жүрө аларын кабарлады. Андай болсо Пхеньядын субмариналары Гавайиге чейин жете алат. (AT)


ونشرت وكالة الأنباء المركزية الكورية عددا من الصور ظهر فيها كيم ممتطيا صهوة الجواد على جبل بايكتو المغطى بالثلوج والذي يعتبر من الأماكن المقدسة في شبه الجزيرة الكورية. وليست هذه أول مرة يصعد فيها كيم الجبل الذي يبلغ ارتفاعه 2,750 مترا عن سطح البحر. ويشير مراقبون إلى أن صعوده الجبل يكون عادة ضمن مؤشرات تسبق الإعلان عن أمر هام. ولهذا الجبل مكانة خاصة في وجدان كوريا الشمالية؛ حيث أنه مسقط رأس والد الزعيم الحالي. وجاء في تقرير نشرته وكالة الأنباء المركزية الكورية اليوم أن "ظهوره ممتطيها صهوة جواد في جبل بايكتو هو حدث مهم في تاريخ الثورة الكورية". مواضيع قد تهمك نهاية وأضاف التقرير "على صهوة الجواد في جبل بايكتو، يستعيد الزعيم طريق الكفاح الذي طواه في سبيل بناء أعظم دولة، بإيمان وعزم ثابتين كثبات الجبل". وفي 2017 زار كيم الجبل قبل أسابيع قليلة من خطابه للسنة الجديدة، والذي ألمح فيه إلى ذوبان الجليد على الصعيد الدبلوماسي مع كوريا الجنوبية. وبحسب تقارير، فإن كيم صعد جبل بايكتو ثلاث مرات على الأقل. وفي عام 2018 زار الزعيم الجبل برفقة رئيس كوريا الجنوبية مون جاي-إن. وكانت وكالة الأنباء المركزية الكورية نشرت عددا من الصور لكيم على قمة الجبل، بعد أن ظهر وهو يتسلقه مرتديا حذاء جلديا أسود. وجبل بايكتو، بركان نشط، يُعتقد أنه مسقط رأس "دانغن" مؤسس المملكة الكورية الأولى قبل أكثر من أربعة آلاف عام. ويبعد الجبل مئات الكيلومترات عن العاصمة بيونغ يانغ، ويوجد على الحدود بين كوريا الشمالية والصين. وفي وقت سابق من الشهر الجاري، جرت في السويد محادثات بين مسؤولين من كوريا الشمالية والولايات المتحدة هي الأولى منذ لقاء قصير جمع زعيمي البلدين، ترامب وكيم، في المنطقة الحدودية بين الكوريتين في يونيو/ حزيران. وقال المبعوث النووي الكوري الشمالي رفيع المستوى، كيم ميونغ-جيل، إن المفاوضات "لم تأت على قدر التوقعات وفي النهاية انفضّت". وفي المقابل، قالت الولايات المتحدة إن "مباحثات جيدة انعقدت". واستبقت كوريا الشمالية المحادثات بإطلاق نوع جديد من الصواريخ الباليستية في اختبار هو الحادي عشر من نوعه هذا العام.

Лидердин ак карлуу тоодо ат чаптырып бараткан сүрөттөрүн борбордук маалымат агенттиги жарыялады. Бул тоонун корей эли үчүн өзгөчө орду бар. Биринчиден, өлкөнүн символу жана Ким Чен Ындын атасынын кичи мекени. 2017-жылы дагы мамлекеттик басылмалар Ким Чен Ындын Пэктусан тоосуна баргандагы сүрөттөрүн жарыялаган. Ушундан кийин КЭДР лидери кайрылуу жасап, Түштүк Корея менен мамилесин жакшыртуу тууралуу айткан эле. Өзүнө көңүл бурдуруу аракетиби? Адегенде бул укмуш сүрөттөрдү талдайлычы. Кыштын алгачкы кары жаап жаткан Корея жарым аралындагы ыйык жерлерди аралап ат минип бараткан лидердин келбети таасирлүү көрүнөт. Бул сүрөт "Пэкту канын" улаган Ким тукумунун күч-кубатын даңазалоону көздөсө керек. Бирок Түндүк Корея лидеринин жеке басар бийлиги менен ат минген өнөрү ансыз деле элге белгилүү эмеспи. Бирок медиадагы лидерди даңазалаган прозанын айрым сүйлөмдөрү бизди да ойго түртөт. Өзгөчө соңку сапка көз чаптыралы. Анда "Ким мырза менен барган расмийлер дүйнөнү таң калтыра турган операция болот деп ишенгени" жөнүндө айтылат. Демейде Ким Чен Ын олуттуу чечим кабыл алар алдында Пэктусан тоосуна келип кетчү. Бул жолу Ким узак аралыкка уча турган ракеталар менен өзөктүк курал сынактарын токтотом деген убадасын кайра карап чыгабы деген күдүк ойлор айтылууда. АКШ менен сүйлөшүүлөр туңгуюкка кептелди. Дональд Трамп айрым ички жана тышкы маселелерге алагды болуп турат. Түндүк Кореянын лидери тоонун таза абасынан кере дем алып, Трапм администрациясынын көңүлүн өзүнө тартуу амалын ойлоп жаткандыр. Пхеньнян АКШга өзөктүк программасын токтотуу боюнча келишимди иштеп чыгуу үчүн жыл соңуна чейин убакыт сураган. Ким өзөктүк программаны жок кылуудан мурун санкцияны жеңилдетүү керектигин бир канча ирет билдирди. Бирок Вашингтонду ынандыра алган эмес. Балким дагы бир нече сынак өткөрүп, кысымды күчөткүсү келет. Балким Түндүк Кореянын лидери жөн гана алгачкы карда сергип келүүнү эңсегендир?


أدلى بنس بهذه التصريحات في مقابلة مع شبكة "فوكس نيوز" الأمريكية مساء الاثنين وقال بنس في مقابلة مع شبكة "فوكس نيوز" الأمريكية إن مثل هذه الخطوة ستكون "خطأ كبيرا" من جانب الزعيم الكوري الشمالي. وأشار بنس أيضا إلى أنه "لا يوجد أدنى شك" في أن ترامب يمكنه الانسحاب من القمة التي من المقرر أن تعقد في 12 يونيو/حزيران. وهددت كوريا الشمالية أيضا بالانسحاب من الاجتماع بعد تصريحات من جانب مستشار الأمن القومي الأمريكي جون بولتون. وردت كوريا الشمالية بقوة عندما أشار بولتون أنه سيتبع "نموذج ليبيا" لنزع السلاح النووي. وكان الزعيم الليبي السابق معمر القذافي قد اتفق مع القوى الغربية عام 2003 على تفكيك برنامجه مقابل رفع العقوبات. وبعد ثماني سنوات، قُتل على أيدي معارضين مدعومين من الغرب. وتشعر كوريا الشمالية بالغضب أيضا من التدريبات العسكرية الحالية بين الولايات المتحدة وكوريا الجنوبية وأوقفت المحادثات مع الجنوب ردا على ذلك. ويعتزم الرئيس الكوري الجنوبي مون جاي-إن عقد اجتماع مع ترامب في واشنطن يوم الثلاثاء لمناقشة خطط القمة. وقال بنس إن ترامب سيكون على استعداد للانسحاب من الاجتماع المقرر عقده في سنغافورة. وقال نائب الرئيس الأمريكي: "لا أعتقد أن الرئيس ترامب يفكر في العلاقات العامة، إنه يفكر في السلام". وذكرت صحيفة "نيويورك تايمز" يوم الأحد أن الرئيس الأمريكي يطلب من مساعديه ومستشاريه ما إذا كان ينبغي عليه حضور القمة أم لا.

АКШнын вице-президенти Майк Пенс. "Эгерде Дональд Трамп менен ойнойм деп эсептесе, анда Ким Чен Ын өтө чоң жаңылыштык кылат",-деген Пенс. АКШ менен КЭДР ортосундагы жаңы кайым айтышуулар кайра тутанды. Буга жакында эле Улуттук коопсуздук боюнча Трамптын кеңешчиси болуп шайланган Жон Болтондун ММКларга жасаган билдирүүлөрү себеп болгон. Ал КЭДРдеги денуклеаризация "ливиялык сценарий" менен жүрүшү керектигин айткан эле. Мындай билдирүү Пхеньянды терең тынчсыздандырат. 2003-жылы Ливиянын лидери Муаммар Каддафи санкцияларды алып салса, өзөктүк курал программасынан баш тартарын айтып, эл аралык текшерүүгө макулдук берген. Сегиз жылдан кийин Каддафи батышты жактаган көтөрүлүшчүлөр тарабынан өлтүрүлгөн. Улуттук коопсуздук боюнча Трамптын кеңешчиси болуп шайланган Жон Болтон. Өткөн аптада Түндүк Кореянын мамлекеттик медиасы билдирүү таратып, бийликтин Болтонго карата кескин каршы маанайын айтып чыкты. Ошол эле учурда Түндүк Корея АКШ менен Түштүк Корея биргелешип өткөрүп жаткан аскердик машыгууларга тынчсыздануусун билдирген. АКШ менен КЭДР лидерлеринин тарыхый жолугушуусунан баш тартпай туруп, тараптар мурдагыдай эле кайым айтышууга өттү. Түштүк Корея жолугушуу болот деди Түштүк Кореянын өкмөтү АКШнын президенти Трамп менен Түндүк Кореянын лидери Ким Чен Ындын ортосундагы саммит болот деп ишендирүүдө. Буга чейин Пхеньян АКШ президенти Түндүк Кореянын өзөктүк куралдан баш тартууга мажбурлай берсе, саммитти жылдырабыз деп эскерткен. Бүгүн Түштүк Кореянын президенти Мун Чжэ Ин Вашингтонго келип, АКШнын лидери менен сүйлөшүүлөрдү өткөрөт деп күтүлүүдө. Түштүк Кореянын президенти Вашингтон сапарында саммитти сактап калууга умтулат. Бирок АКШ менен Түштүк Корея өткөрүп жаткан биргелешкен аскердик машыгуулардан улам Сеул менен Пхеньяндын ортосундагы байланыш үзүлдү. Өзөктүк курал сыноолорун өткөргөн полигон жабылат КЭДР өзөктүк куралдарды сыноодон өткөргөн Пунгери полигонун жабууга даярдык көрүүдө. Бул полигондо 2006-жылы алты ирет өзөктүк курал сыноодон өткөн. Акыркы сыноо 2017-жылы болгон. Байкоо салган кытайлык эксперттер тоо арасындагы бул полигон масштабдуу кыйроого туш болгонун, колдонууга жараксыз болуп калганын айтып келе жатат. Деген менен КЭДР бийлиги полигонду салтанаттуу түрдө жабууга даярдык көрүүдө. Ага Орусия, Британия, АКШдан журналисттер катышат. Корей жарым аралындагы денуклеаризация Трамп менен Ким Чен Ындын жолгушуусундагы негизги маселе болмокчу. (AbA)


وأصدر زوكربيرغ بيانا على صفحته على فيسبوك، بعد مزاعم بأن معلومات 50 مليونًا من مستخدمي فيسبوك قد أسيء استخدامها من قبل شركة الاستشارات السياسية. وتعهد في بيانه بتقديم سلسلة من التغييرات على سياسة عمل الموقع. تحقيق رسمي في حصول شركة على بيانات مستخدمي فيسبوك لصالح حملة ترامب وقال إن هذه التغييرات "ستجعل من الصعب على التطبيقات جمع معلومات المستخدم". وحول تطبيق ألكسندر كوغان، الذي جمع من خلاله معلومات المستخدم لخدمة حملة دونالد ترامب إبان ترشحه للانتخابات الرئاسية، أوضح زوكربيرغ أنه حدث "خرق للثقة بين مبتكر التطبيق كوغان وشركة كمبردج أناليتيكا وفيسبوك". ولكنه كان أيضًا انتهاكا للثقة المتبادلة بين "فيسبوك والمستخدمين الذين يشاركوننا بياناتهم". وقال :"لقد بدأت فيسبوك، وفي النهاية أنا مسؤول عن ما يحدث على منصتنا". زوكربرغ: من الجنون الاعتقاد بأن فيسبوك ساعد في فوز ترامب ما الذي تعهد به زوكربيرغ؟ ولمعالجة المشاكل الحالية والماضية، قال زوكربيرغ إنه سيتخذ إجراءات منها: ألكسندر نيكس الرئيس التنفيذي لشركة كامبريدج أناليتكيا المتهمة باستخدام بيانات المستخدمين لمساعدة ترامب في الفوز وهناك إجراءات أخرى مستقبلية، منها: مطور تطبيق جمع بيانات فيسبوك لحملة ترامب كان "كبش فداء" وقال كوغان ، الأكاديمي بجامعة كمبردج الذي أنشأ التطبيق الذي جمع البيانات من 50 مليون مستخدم للفيسبوك، معظمهم في الولايات المتحدة، إن كمبردج أناليتيكا وشركة وسائل الإعلام الاجتماعية جعلته "كبش فداء". وقال إنه لم يكن يعرف أن عمله في كمبردج أناليتيكا في عام 2014 ينتهك سياسات فيسبوك.

"Мен "Фейсбукту" негиздегем жана биздин платформада болуп жаткандар үчүн мен жооп берем",-деди Цукерберг коомдук сайттагы баракчасы аркылуу кайрылуусунда. Цукерберг коомдук сайттагы колдонуучулардын ишеними бузулганын айткан. "Силердин жеке маалыматыңарды коргоого алууга биз жоокербиз. Эгерде биз коргой албай калган болсок, биз силерге кызмат көрсөтүүгө татыксызбыз",-деп жазды Цукерберг. Ошондой мындан кийинки өзгөрүлө турган эрежелерди тизмектеген. "Укуктук коргоо" Би-Би-Синин кабарчысы Дэйв Линин анализи Марк Цукербергдин чуулгандуу окуядан кийинки биринчи расмий кайрылуусунда "Фейсбук" жаңжалга жоопкерчиликти алууга даяр эмес деген ойду камтыйт. Цукербергдин кайрылуусу бир нече күн даярдалды. Бирок ал коомдук сайттын колдонуучуларынан, инвесторлордон же кызматкерлеринен кечирим сураган жок. Арийне, чуулгандуу окуя "Фейсбук" баракчасынын бир нече жылга созулган расмий саясатынан улам чыкканы бышык. "Фейсбук" бул көйгөйлөр тууралуу 2014-жылы кабардар болгону менен, эрежедеги мүчүлүштүктөрдү колдонгон тараптарды толугу менен токтотуунун ордуна, бир гана сөгүш берүү менен чектелген. Цукерберг бул кадамын дагы түшүндөргөн жок. Ошондой эле компания колдонуучуларына алардын жеке маалыматтары ачыкка чыгып кетиши мүмкүн экенин дагы айткан эмес. Азыркыга чейин "Фейсбук" жетекчилери бул катачылык тууралуу сөз ката элек. Цукерберг коомдук сайттагы баракчасы аркылуу тараткан кайрылуусу "Фейсбук" колдонуучуларына багытталган жок. Анын сөздөрүн адвокаттар сотто өтүнүч кат катары колдонулчу юридикалык документ деп сыпаттасак болот. "Фейсбук" алдыда бир нече фронтто оор кармаш болоорун түшүнүп турат. "Фейсбуктун" миллиондогон колдонуучуларынын жеке маалыматтарын "Cambridge Analytica" консалтинг компаниясы "кыянат колдонгон" деген маалыматтар британиялык коомчулукту нес кылды. Шейшембиде Cambridge Analytica жетекчиси Александр Никсти убактылуу кызматтан алганын кабарлады. Баары кантип башталды эле жана окуя кандай өнүгүүдө? Cambridge Analytica эмне болгон компания? Бул лондондук компания саясий кеңеш берүү кызматын көрсөтөт. Компанияны 2016-жылдагы АКШдагы президенттик шайлоонун жүрүшүнө таасир этүү үчүн 50 миллион "Фейсбук" колдонуучусунун жеке маалыматтарын колдонгон деп айыпташууда. Мындан сырткары британдык 4-канал (Channel 4) компаниянын менеджерлеринин жазылган сүйлөшүүсүн жарыялады. Анда компаниянын кызматкерлери акча алып туруп, саясатчылардын кадырын кетире турган аракеттерге барганы айтылат. "Фейсбук" колдонуучулардын жеке маалыматтары эмне үчүн дал ушул компанияга өтүп кетти? Компания миллиондогон "Фейсбук" колдонуучулардын жеке маалыматтарын "Бул сиздин санариптик жашооңуз" деген викторинанын жардамы менен жыйнаган. "Фейсбук" компаниясынын акциясы дүйшөмбү жана шейшемби күндөрү эле 40 млрд доллар жоготту. Расмий кайрылуусунда компания жеке иликтөө жүргүзөрүн айткан. Тесттер колдонуучулардын жеке маалыматтарын жыйноого мүмкүндүк берет. "Кишилер мындай куулукту аңдай беришпейт. Шилтемедеги бардык шарттарга макул болуп, өзүнүн жана досторунун жеке маалыматтарын бере баштайт",-деп жазат Biolink.Tech технологиялык компаниясынын негиздөөчүсү Евгений Черешнев Forbes журналына. Компанияны өз кызыкчылыгы үчүн көз боемочулук кылып, башкаларды колдонгону канчалык масштабдуу болду? Муну эми алдыдагы эл аралык иликтөө аныктамакчы. "Фейсбук" эмне дейт? "Фейсбук" негиздөөчүсү Марк Цукерберг анын коомдук сайты Cambridge Analytica менен иштөөдө чоң ката кетиргенин моюнуна алды. Ал коомдук сайттын колдонуучуларынын жеке маалыматтарын башкалар алып албагандай чараларды көрөрүн убада кылды. "Мен "Фейсбукту" негиздегем жана биздин платформада болуп жаткандар үчүн мен жооп берем",-деди Цукерберг коомдук сайттагы баракчасы аркылуу кайрылуусунда. "Фейсбук" компаниясынын акциясы дүйшөмбү жана шейшемби күндөрү эле 40 млрд доллар жоготту. Расмий кайрылуусунда компания жеке иликтөө жүргүзөрүн айткан. Ал эми Cambridge Analytica болсо "алдамчылык менен алектенбей турганын жана эч качан пара албаганын" билдирүүдө. Би-би-си менен маегинде Cambridge Analytica жетекчиси Александр Никс 4-каналда кеткен репортажды маалыматты бурмалоо деп эсептей турганын айтты. Шейшембиде болсо Cambridge Analytica жетекчиси Александр Никсти убактылуу кызматтан алганын кабарлады. Маалыматтарды ачыкка чыгарган киши эмне дейт? Cambridge Analytica компаниясынын мурдагы кызматкери Кристофер Уайлинин айткандарынан кийин гана ушундай чуулгандуу окуялар орун алды. Уайли бул идеянын артында Трамптын мурунку Стив Бэннон турганын айтып берген. Кристофер Уайли компания викторина аркылуу миллондогон "Фейсбук" колдонуучулардын жеке маалыматтарын жыйнаганын ырастап жатат. Уайли бул идеянын артында Трамптын мурунку кеңешчиси Стив Бэннон турганын айтып берген. Дагы бир маалымат берген киши Cambridge Analytica компаниясында мурда иштеп кеткен Сэнди Паракилас болгон. "Жеке маалыматтардын берилишине "Фейсбук" көз жумуп койгон. Алар коомдук сайттан чыгарылып кеткенден кийин көзөмөлдөө мүмкүн эмес эле. Менимче бул төбө чачты тик тургузган көрүнүш", -деп белгиледи Паракилас. Cambridge Analytica компаниясынын Орусия жана АКШ менен мамилеси "Бул сиздин санариптик жашооңуз" деген викторинасын түзгөндөрдүн бири теги орус британиялык Александр Коган болгон. Ал 2013-жылы СПбМУнун коомдук сайттарды изилдөө долбооруна катышкан экен. Бирок аталган окуу жай азыркы окуяларга ал долбоордун такыр тиешеси жок экенин билдирди. Александр Коган Кембриждеги Психометрикалык борбордо коомдук сайттар аркылуу психометрикалык маалыматтарды жыйноо боюнча технологияны негиздеген Михало Косинский менен бирге иштеген. "Биз ачык эле талкууланган илимий макалаларды жарыялачубуз. Илимдин негизги вазыйпасы иликтөө тыянактарын кишилерге жеткирүү эмеспи. Александр Коган биздин команданын мүчөсү болгону чын. Мен аны менен таанышмын. Бирок ал биздин технологияны уурдап кетти деп ойлобойм. Ооба, ММКлар туура жазып жатышат, ал Cambridge Analytica компаниясынын ишиндеги негизги кишилердин бири эле",-деген Коган 2016-жылы декабрдагы маегинде. Өзүнүн дарегине айтылган айыптоолорду угуп, таң калдым деди Коган Би-би-сиге. "Эки компания тең мага баарын шылтап жатат. Биз Cambridge Analytica компаниясындагы ишибиздин баары мыйзамдуу болчу. Менин эң чоң катачылыгым - алар менен кызматташып жаткан учурда жетиштүү суроолорду жолдобогонум болуп калган экен",-деди окумуштуу. Британия менен АКШ бийлиги кандай аракет кылат? Маалыматтык маселелер боюнча британдык комиссия сотко кайрылып, лондондук Cambridge Analytica компаниясынын кеңсесин тинтүүгө алуу үчүн ордер сурады. АКШ тарап дагы иликтөө иштерин жүргүзүүдө. АКШнын Соода боюнча федералдык комиссиясы "Фейсбуктун" ишмердүүлүгүн текшерүүгө алат. (AbA)


أردوغان وماكرون اختلفا بشأن عدد من القضايا. ووصف مسؤولون الرسم الكارتوني بأنه "مثير للاشمئزاز، ويسعى إلى نشر ثقافة العنصرية والكراهية". ويظهر الرسم أردوغان في ملابس داخلية، وهو مستلق على كرسي، ويرفع ثوب امرأة محجبة من الخلف. وزاد الغضب التركي من الرسوم الكاريكاتورية، التي صورت النبي محمد، حدة الخلاف بين تركيا وفرنسا، وبعد أن عرض معلم فرنسي على تلاميذه تلك الرسوم، في درس حول حرية التعبير في فرنسا هذا الشهر، وأدى ذلك إلى قطع رأسه. وتعهد ماكرون بالدفاع عن العلمانية بعد مقتل المدرس. وقالت الحكومة إن علمانية الدولة أمر محوري بالنسبة إلى الهوية الوطنية لفرنسا، وإن تقييد حرية التعبير لحماية مشاعر طائفة بعينها يقوض الوحدة. مواضيع قد تهمك نهاية وتوترت العلاقات أكثر عندما قال الرئيس أردوغان إن الرئيس إيمانويل ماكرون بحاجة إلى فحص دماغه بسبب حملة فرنسية على المسلمين. ماذا قال أردوغان؟ قال الرئيس التركي إنه "لا حاجة له للتعليق" على الرسم الكاريكاتوري الذي نشرته مجلة شارلي إبدو على غلافها، مضيفا أنه "لم يطلع" عليه. وأضاف: "سمعت أن المجلة، التي نشرت رسوما كاريكاتورية قبيحة وفجة عن نبينا استهدفتني الآن برسم كاريكاتوري على غلافها. ومن غير الضروري منح مصداقية لمثل هذه المنشورات غير الأخلاقية". وكان أردوغان يتحدث في اجتماع مع المجموعة البرلمانية لحزب العدالة والتنمية الحاكم. ويأتي رسم شارلي إبدو الكرتوني وسط غضب في تركيا من تصريحات للرئيس الفرنسي عن الإسلام ، حيث دعا أردوغان إلى مقاطعة البضائع الفرنسية. وانتقد أردوغان بشدة ماكرون مطلع الأسبوع مما دفع فرنسا إلى استدعاء سفيرها من أنقرة للتشاور. ماذا قالت تركيا؟ طالب نائب الرئيس فؤاد أقطاي المجتمع الدولي برفع صوته ضد "هذا العار". لوحة ضد ماكرون في غزة. وقال على تويتر "لا يمكنك أن تخدع أحدا بالاختباء وراء حرية الفكر". وقالت مديرية الاتصالات التركية إن البلاد "ستتخذ الخطوات القانونية والدبلوماسية اللازمة ضد الكاريكاتير"، مضيفة في بيان أن "معركتنا ضد هؤلاء الوقحين وذوي النوايا السيئة ستستمر حتى النهاية ولكن بالعقل". وقال وزير العدل عبد الحميد غول للصحفيين في أنقرة إن السلطات التركية اتخذت جميع المبادرات اللازمة مع السلطات المختصة. وذكرت وسائل إعلام حكومية أن المدعين الأتراك بدأوا تحقيقا في القضية. وأدان كبار المسؤولين الأتراك الرسم الكاريكاتوري، وقال المتحدث باسم الرئاسة، إبراهيم كالين، إن الرسم لا يحترم "أي عقيدة أو مقدسات أو وقيم"، وإنه لا يمكن أن يكون تعبيرا عن حرية التعبير. وقال مدير اتصالات الرئاسة التركية، فخر الدين ألتون، بحسب ما نقلته وكالة رويترز للأنباء: "أجندة ماكرون المعادية للمسلمين تؤتي ثمارها. نحن ندين هذا العمل المثير للاشمئزاز". وردا على رسوم شارلي إبدو، نشرت مجلة "مسواك" التركية الساخرة الموالية للحكومة عددا من الرسوم الكاريكاتورية التي تنتقد ماكرون وشارلي إبدو على صفحتها على تويتر. ولم تنجح تركيافي محاولة سابقة قبل أربع سنوات لمقاضاة مذيع تلفزيون ألماني قرأ قصيدة تسخر من أردوغان. وليست هذه هي المرة الأولى التي تثير فيها شارلي إبدو الجدل. ففي عام 2015، قُتل 12 شخصا في هجوم على مكاتب المجلة في باريس. حين استهدفها متشددون إسلاميون لنشرها رسوما كاريكاتورية للنبي محمد. وفي العام نفسه، انتقدت روسيا المجلة بشدة بسبب رسمين كاريكاتوريين يصوران تحطم طائرة في سيناء راح ضحيتها 224 شخصا معظمهم من الروس. وفي عام 2016 تسبب رسم كاريكاتوري في إثارة غضب الإيطاليين، بعد تصوير ضحايا الزلزال الإيطالي على أنهم أطباق معكرونة.

Макрон менен Эрдоган, 2018-жылы Парижде. Эки президенттин кайым айтышуусу фундаменталдуу баалуулуктар боюнча карама-каршы көз караштарды чагылдырып тургандай "Биз бул шакаба сүрөт аркылуу маданий расизм жана жек көрүүчүлүк үрөөнүн себүүгө болгон жийиркеничтүү аракетти айыптап жатабыз",-деди түрк президентинин расмий өкүлү Фахреддин Алтун. Вице-президент Фуат Октай эл аралык коомчулукту "бул маскаралыкты" айыптоого чакырды. "Сөз эркиндигине жашырынып алып, силер эч кимди алдай албайсыңар",-деп жазды ал "Твиттер" баракчасына. Түрк өкмөтүнө таандык "Мишвак" сатиралык басылмасы "Твиттер" баракчасына Charlie Hebdo жана француз президенти Эммануэль Макронго багытталган бир нече сүрөтүн жарыялады. Charlie Hebdo сатиралык журналы 2015-жылы Мухаммед пайгамбардын карикатурасын чыгарып, кийин журналга кол салуу болгон. Андан12 киши набыт болгон эле. Көптөр аны кээде чектен чыгып кетет деп сынга алып жүрүшөт. Маселен, 2014-жылы Синайдагы авиакырсык, 2016-жылы Апеннин жарым аралындагы зилзала боюнча сүрөттөр нааразылыктарды жаратканы бар. Түркиянын прокуратурасы Эрдогандын "террорчу" деп жазылган шакаба сүрөтүн "Твиттерге" жарыялап жиберген голландиялык парламент депутаты Герт Вилдерске кылмыш ишин козгоду. "Мен президент Эрдоганга жөн гана жөнөкөй чындыкты жеткирүүнү каалайм: Нидерланддарда пикирди эркин билдирүү эң жогорку баалуулуктардын бири",-деп жооп кылды премьер-министр Марк Рютте. Француз-түрк мамилесинин курчушуна Эммануэль Макрондун өз өлкөсүндөгү радикалдуу исламга каршы күрөштү күчөтүү ниетин билдирген чакырыгы себеп болду. Режеп Тайип Эрдоган буга катуу реакция кылды. XIX кылымдын соңуна бери француз коомундагы светтик мүнөз конституциялык түзүмдүн жана улуттук иденттүүлүктүн негизги принцибине айланган. Эрдоган болсо исламды Түркиянын мамлекеттик саясатынын бир бөлүгүнө айландырган. 2-октябрда Макрон Францияда жашап жүргөн мусулмандардын кайсыл бир бөлүгү "өзүнчө коомго" айлангысы келгенин сынга алып, декабрда парламентке "исламдык сепаратизмге" каршы мыйзам сунуштай турганын билдирген эле. Иорданиядагы дүкөндөр француз товарларына бойкот жарыялашты 16-октябрда Париждин жака-белиндеги Конфлан-сен-Онорин аймагында тарых мугалими Сэмюэль Патинин киши колдуу каза тапкан окуясы катталды. Анын жашаган үйүнөн башын кыйып өлтүрүп кетишти. Кол салган 18 жаштагы Абдулак аттуу адам болуп чыкты, ал Москвада төрөлүп, кийин Франциядан качкын макамын алып жашап жаткан экен. Патини өлтүрүп кетердин алдында аны сабакта Мухаммед пайгамбардын карикатурасын көрсөтүп жаткан үчүн сынга алган видео мечиттин "Фейсбуктагы" баракчасында жарыяланган болчу. Президент Макрон тарых мугалими Самюэль Пати көзү өткөндөн кийин Ардактуу легион ордени менен сыйлоо тууралуу жарлык чыгарды. Ардактуу легион ордени Франциядагы эң жогорку мамлекеттик сыйлыктардын бири, 1802-жылы Наполеон Бонапарт тарабынан негизделген. Палестин автономиясында француз президентине каршы граффити пайда болду Буга жооп кылып Эрдоган француз лидеринин дарегине катуу сөздөрдү айтты. Француз мусулмандарынын абалын нацисттердин тушундагы жөөттөрдүн абалына салыштырган. Ал түрк коомчулугуна кайрылып, француз өндүрүшүндөгү товарларга бойкот жарыялоого чакырык салды. Бул чакырыктын башка өлкөлөргө да тараганы дароо байкалды. Француз товарлары Иордания, Катар жана Кувейттеги дүкөндөрдүн текчесинен алынган. Каршы билдирүүлөр Мысырда да жасалууда, "Аль-Азхар" университетинин имамы "исламга каршы багытталган аракеттерди" жазалоону талап кылды. Мысырдын президенти Абдел Фаттах ас-Сиси "өз пикирин эркин билдирүү деген миллиарддаган кишинин ишеним тууралу сөз болуп жаткан жерде токтошу керек эле" деп айтты. Бангладеште жүздөгөн демонстранттар наарзылык билдирди Франциянын Тышкы иштер министрлиги бир катар өлкөлөрдөгү жарандарын этият болууга чакырды. Француздарга каршы маанай күчөп жаткан Индонезия, Ирак жана Мавританияда жүргөн жарандарынын этият болуусун эскертти. (AbA)


تشارك 36 ألف دبابة في المناورة العسكرية الروسية الكبرى فوستوك - 2018 وترسل الصين 3200 عسكريا للمشاركة في تدريبات "فوستوك-2018" علاوة على العديد من المركبات المدرعة الصينية وبعض الوحدات من جيش منغوليا. وكانت آخر مناورة عسكرية بهذا الحجم أجرتها روسيا عام 1981 أثناء الحرب الباردة، ومع ذلك تتجاوز الأعداد المشاركة في فوستوك -2018 ما شهدته مناورة الثمانينيات من القرن العشرين. وتأتي المناورة العملاقة تزامنا مع ارتفاع حدة التوترات بين روسيا وحلف شمال الأطلسي (ناتو) بعد أن ساءت العلاقات بين موسكو والحلف، المكون من 29 دولة، منذ ضم روسيا لإقليم القرم في أوكرانيا للاتحاد الروسي في 2014. وقال ديمتري بيسكوف، المتحدث باسم الحكومة الروسية، إن المناورات الهائلة موجهة ضد "التوجهات العدائية وغير الودية ضد روسيا". ماذا يحدث في التدريبات العسكرية الروسية؟ قالت وزارة الدفاع الروسية إن 36 ألف دبابة تحمل جنود مشاة ستشارك في فوستوك -2018 في الفترة من 11 إلى 17 سبتمبر/ أيلول الجاري فضلا عن أكثر من ألف طائرة تشارك في هذه المناورات التي تُجرى شرقي روسيا. وتتوزع أنشطة التدريب في إطار هذه المناورات على خمس ساحات تدريب عسكرية، وأربع قواعد جوية، وبعض المواقع في بحر اليابان وبحر أوخوتسوك بمشاركة 80 قطعة بحرية من الأسطول الروسي. وقالت السلطات الروسية إن المناورات لن تقترب من جزر الكوريل المتنازع عليها بين روسيا واليابان. وقالت قناة التلفزيون التابعة لوزارة الدفاع الروسية إن ثلاثة ألوية مظلية روسية ستلعب دورا رئيسيا خلال هذه المناورات في ميدان تشوغول العسكري بالقرب من الحدود الروسية مع الصين ومنغوليا. وقال التقرير الذي بثته القناة إن الهدف من المناورة هو تعزيز القدرة على الانتشار السريع لآلاف القوات والطائرات والمركبات علاوة على القدرة على الانتقال من غرب روسيا إلى المناطق الشرقية عبر آلاف الأميال، ما يشير إلى أن ثمة عمليات تزويد للطائرات بالوقود في الجو. ويوازي عدد القوات المشاركة في مناورة فوستوك - 2018 العسكرية عدد القوات التي شاركت في أحدى أكبر معركتين خلال الحرب العالمية الثانية. وقد أجريت مناورة روسية - بيلاروسية العام الماضي، لكنها كانت على نطاق أضيق. تشارك في المناورة فوستوك - 2018 قوات روسية، وصينية، ومنغولية لماذا الآن؟ يولي الرئيس الروسي فلاديمير بوتين تحديث الجيش، بما في ذلك الصواريخ النووية، أولوية كبيرة. ويعتقد أن عديد القوات المسلحة الروسية يصل إلى نحو مليون شخص في مجموعه العام. وقال فرانتس كلينتسفيتش، عضو مجلس نواب وعقيد احتياط في الجيش الروسي: "إن افتقار وحداتنا ومقار قياداتنا العسكرية للقدرات القتالية والتنسيقية أمر يناسب الغرب، لكن الوقت تغير وأصبح لدينا الآن موقفا مختلفا في الجاهزية للقتال". لماذا تشارك الصين؟ تحدثت وزارة الدفاع الصينية عن تعميق التعاون العسكري مع روسيا علاوة على "تعزيز قدرات الجانبين" على مستوى الرد المشترك على "التهديدات الأمنية المختلفة"، لكنها لم تحدد أية تهديدات تقصد. وأكدت الوزارة الصينية أن عدد قواتها المشاركة يبلغ 3200 عسكريا علاوة على 900 قطعة من المعدات العسكرية، و30 طائرة ما بين طائرات ثابتة الأجنحة ومروحية. ولم تقدم منغوليا أي تفاصيل عن مشاركتها في مناورة فوستوك - 2018. وقال سيرجي شويجو، وزير الدفاع الروسي، إن التطرف الإسلامي في آسيا الوسطى يشكل التهديد الأكبر لأمن روسيا. وشددت الصين الإجراءات الأمنية المراقبة في محافظة شينجيانغ ذات الغالبية المسلمة، التي ظلت تشهد أحداث عنف تعقبها حملات قمع لسنوات، إذ تتهم الصين المسلحين والانفصاليين المسلمين بتنظيم تلك الأحداث. وقال المتحدث باسم الكرملين إن مشاركة الصين في فوستوك - 2018 تظهر التعاون بين موسكو وبكين في كافة المستويات. وشهدت السنوات القليلة الماضية تعميقا للتعاون العسكري بين روسيا والصين، وسوف تشهد المناورة الكبرى المقبلة تأسيس مقار عسكرية مشتركة بين البلدين. يأتي ذلك على النقيض مما كان عليه الوضع أثناء الحرب الباردة، إذ كان الاتحاد السوفييتي السابق والصين يتنافسان بقوة على تزعم الشيوعية العالمية،ووقعت بينهما صدامات على أقاصي الحدود الشرقية. يشارك في المناورة أكثر من ألف طائرة روسية هل أجرت روسيا مناورات عسكرية أخرى؟ بالفعل، أجرت روسيا مناورة عسكرية في البحر المتوسط استهدفت تعزيز التنسيق بين السفن الحربية والطائرات. وحلقت القاذفات الجوية الثقيلة من طراز Tu-160 من روسيا إلى المتوسط للتدريب على إطلاق صواريخ كروز التي تستخدمها في عملياتها العسكرية في سوريا. وكانت تلك المناورة محدودة مقارنة بفوستوك - 2018، إذ شاركت فيها 26 قطعة بحرية، بينها غواصتان، و34 طائرة، واستمرت لأسبوع لتصل إلى نهايتها السبت الماضي. واعتبر محللون عسكريون المناورة الروسية في منطقة البحر المتوسط جزءا من العمليات العسكرية الروسية في سوريا، إذ يلعب سلاح الجو الروسي الدور الأكبر في دعم قوات الحكومة السورية. رد فعل حلف شمال الأطلسي قال ديلان وايت، المتحدث باسم حلف شمال الأطلسي، إن روسيا أفادت الحلف بتفاصيل فوستوك - 2018 في مايو/ أيار الماضي وأنه سوف يراقب سير المناورة. وأضاف أن "كل الدول لها الحق في التدريب بالشكل الصحيح، لكن من الضروري أن تجري التدريبات بشفافية، ووفقا لما هو متوقع منها". وتابع: "توضح فوستوك أن روسيا تركز على التدريب على الصراعات الكبرى. وتشبه هذه المناورة نموذج من التدريبات نجريه في بعض الأحيان. وأعتقد أن روسيا الأكثر ثقة في نفسها ترفع ميزانيتها الدفاعية وتعزز وجودها العسكري". لماذا ترتفع حدة التوترات بين الحلف وروسيا؟ ضمت روسيا إقليم القرم ودعمت الانفصاليين الموالين لها في شرق أوكرانيا عام 2014. وجاء رد حلف شمال الأطلسي على تلك الممارسات في شكل زيادة عديد قواته في شرق أوروبا بحوالي 4000 عسكري نُشروا في الدول الأعضاء في الحلف. لكن روسيا رأت أن رد فعل حلف شمال الأطلسي غير مبرر وتصعيدي إلى حدٍ ما، زاعمة أن ثورة أوكرانيا في 2013-14 كانت انقلابا خُطط له في الغرب. وطُرد السفراء الروسيون من الدول الأعضاء في الحلف بعد الهجوم بغاز الأعصاب على الجاسوس الروسي السابق سيرجي سكرابيل وابنته يوليا في بريطانيا في مارس/ آذار الماضي. واتهمت لندن المخابرات الحربية الروسية بتنفيذ الهجوم، وهو ما نفته موسكو. -------------------- يمكنكم تسلم إشعارات بأهم الموضوعات بعد تحميل أحدث نسخة من تطبيق بي بي سي عربي على هاتفكم المحمول.

"Машыгууга жалпысы болуп 300 миңдей орусиялык аскер кызматкерлери катышууда. Миңге чукул учак жана тик учактар, жерден туруп башкарылган учуучу аппараттар, 36 миңдей танк, бронетранспортер, жана башка аскер унаалары, Аскер-деңиз күчтөрүнөн 80 кеме тартылды",-деп билдирди Орусиянын Коргоо министрлиги. Орусиянын куралдуу күчтөрүндөгү жалпы аскерлердин саны бир миллионго чукул киши. Бул жагынан алганда армиянын үчтөн бири машыгууга тартылды. Аскер машыгуусу 17-сентябрга чейин уланат. Аны коргоо министри Сергей Шойгу өзү жетектеп, Ырааккы Чыгышта өтүүдө. Машыгууга кытайлык жана монгол аскерлери дагы кошулду. Кытай менен Монголиянын катышуусу Өткөн жылы кытай жана орусиялык деңиз күчтөрүнүн жөө аскерлери биргелешкен машыгуу өткөргөн. Орусиядагы аскер машыгуусуна катышуу үчүн Кытайдан 24 тик учак жана алты аскер учагы келди. Орусиялык аскер жетекчилери Кытай машыгууга Ми-171 үлгүсүндөгү алты тик учак жана Z-9 үлгүсүндөгү тогуз, Z-19 үлгүсүндөгү тогуз тик учак жөнөткөнүн ырастады. Бирок, аскер учактары кандай үлгүдө экени айтылган жок. Кытайдын Коргоо министрлиги авиациядан сырткары 3200 аскер кызматкери, 900 техника тартылганын айтты. Монголия болсо машыгууга катышып жаткан аскер күчтөрү тууралуу расмий билдирүү тараткан эмес. НАТОнун өкүлү Дилайн Уайт бул машыгуулар тууралуу май айында кабардар болушканын билдирген. Бардык эле өлкөлөр аскердик машыгуу өткөрүүгө укугу бар. Болгону ал ачык өтүшү керек деген Уайт. Ал ошондой эле "аскердик бюджетин жана аскердик таасирин күчөтүп жаткан Орусия - машыгуу аркылуу масштабдуу чыр-чатакка даярдыгын демонстрация кылып жатканын" айтты. "Батыш - 81" Аскер учагы Ту-160 Орусиянын Коргоо министри Сергей Шойгу "Чыгыш-2018" машыгуусу тууралуу маалымат берип жатып, совет мезгилиндеги "Батыш-81" машыгуусуна салыштырды. "Батыш - 81" машыгуусу 1981-жылы 4-12-сентябрь аралыгында Белорус, Киев, Прибалтика аскер округдарында, ошондой эле Балтика деңизинде жана Польша аймагында өткөн. Ал учурдагы машыгуулар дүйнөлүк тарыхта "Кансыз согуш доорундагы" советтик эң масштабдуу машыгуу катары кирген. "Батыш - 81" машыгуусунда Чыгыш Европадагы НАТО аскерлерине каршы чабуулга өтүү операциялары иштелген экен. (AbA)


عندما تراجعت الحضارة اليونانية تأثر تطور الرياضيات في الغرب فظهرت الصين لتعزز تطوره في الشرق بدأت رحلتنا لاستكشاف الرياضيات عبر التاريخ من مصر وبلاد ما بين النهرين واليونان، ولكن بعد تراجع الحضارات في هذه المناطق توقف تقدم علم الرياضيات في الغرب. لكن رغم هذا فإن الرياضيات سوف تبلغ في الشرق مستويات جديدة. الحسابات الرياضية لعبت دورا فاعلاً في بناء سور الصين العظيم على امتداد آلاف الأميال في الصين القديمة، كانت الرياضيات أساسية لإجراء الحسابات اللازمة لبناء سور الصين العظيم، الذي امتد لآلاف الأميال على الأرض. وكانت الأرقام مهمة للغاية في الصين لدرجة أنها لعبت دوراً حيوياً في إدارة شؤون البلاط الإمبراطوري. "كتاب الأغاني" الصيني: أشعار ساعدت أمة على تشكيل فكرها تمجيد الزعيم على الطريقة الصينية الصين تحن إلى الماضي الإمبراطوري هل تعاني من رهاب الرياضيات؟ التخطيطي الرياضي للحب نظام إدارة جناح النساء في القصر الإمبراطوري لعب دوراً أساسيا في وراثة الحكم لعب تقويم ورصد حركة الكواكب دورا كبيراً في جميع قرارات الإمبراطور، حتى على طريقة تفكيره وخططه لقضاء أيامه ولياليه. وأعد مستشارو الإمبراطور القدماء نظاماً يضمن له الاستمتاع بكل لياليه وممارسة الحب مع هذا العدد الهائل من النساء. واعتمد هذا النظام على فكرة رياضية تدعى المتوالية الهندسية. وتقول الأسطورة إنه في غضون 15 ليلة فقط، جامع الإمبراطور 121 امرأة، بالترتيب التالي: الإمبراطورة في أول ليلة، ثم ثلاثة من مرافقاته، ثم تسع زوجات، ثم 27 محظية، وأخيراً 81 جارية. يتم ضرب عدد كل مجموعة من النساء بالرقم 3، بمتوالية هندسية، بدأت بسيدة (الإمبراطورة) ثم ثلاث سيدات في الليلة التالية بعد ضرب العدد بالرقم ثلاثة، ثم تسع سيدات في اليوم الثالث، وهكذا. وبهذه العملية الحسابية ضمن علماء الرياضيات مجامعة الإمبراطور لكل حريمه في غضون 15 يوما فقط. قدرة الإمبراطور على التحمل لعبت الرياضيات دورا مركزيا في إدارة أمور الدولة قبل 2800 سنة قبل الميلاد تم حجز الليلة الأولى للإمبراطورة. أما الليلة الثانية فكانت لأرفع وأهم ثلاث نساء يرافقن الإمبراطور. ثم جاءت زوجاته التسع بعد ذلك، ثم تم اختيار 27 محظية بالتناوب، تسع محظيات كل ليلة. ثم أخيرا، جاء دور الجواري، وخلال تسع ليال تم اختيار 81 جارية جرى تقسميهن إلى مجموعات، كل واحدة تضم تسع جاريات. ويضمن هذا الجدول الدقيق أن الإمبراطور يجامع النساء الأعلى مرتبة عند اقتراب القمر من الكمال، عندما تكون قوة الإناث الطبيعية المعروفة في الحضارة الصينية باسم (اليين) في أعلى مستوياتها، وكذلك تكون القوة الذكورية عند الإمبراطور والمعروفة باسم (اليانغ) في أوجها. وكونه الحاكم هذا يتطلب منه امتلاك القوة والقدرة على التحمل، والهدف من هذا الجدول واضح، وهو الحصول على أفضل وريث للإمبراطورية. لم يكن البلاط الإمبراطوري الوحيد الذي اعتمد على الرياضيات، بل لعبت دوراً مركزياً في إدارة أمور الدولة. سحر الرياضيات نجح الصينيون في حل المعادلات بطرق لم تظهر في الغرب حتى بداية القرن 19، ومازالت تستخدم في الإنترنت كانت الصين القديمة إمبراطورية شاسعة ومترامية الأطرف ومزدهرة، مع نظام قانوني صارم، وسياسة ضريبية شاملة، ونظام موحد للأوزان والمقاييس والنقد. كانت الصين تستخدم نظاماً عشرياً قبل ألف سنة من استخدامه في الغرب، كما نجح الصينيون في حل المعادلات بطرق لم تظهر في الغرب حتى بداية القرن التاسع عشر. وفقا للأسطورة، فإن أول حاكم للصين، الإمبراطور الأصفر، كان واحداً من آلهة خلق علم الرياضيات عام2800 قبل الميلاد، معتبرا أن الأرقام تحمل أهمية كونية. حتى يومنا هذا، ما زال الصينيون يؤمنون بالقوة الروحية للأعداد. وحتى يومنا هذا، ما زال الصينيون يؤمنون بالقوة الروحية للأعداد. وينظر إلى الأرقام الفردية كالذكر، أما الأرقام الزوجية فترمز للأنثى. ويجب تجنب الرقم أربعة بأي ثمن. بينما يجلب الرقم ثمانية الحظ السعيد. وانجذب الصينيون القدماء إلى أنماط الأرقام (ترتيب الأرقام)، وتطوير النسخة المبكرة الخاصة بهم من لعبة سودوكو الشهيرة. بحلول القرن السادس الميلادي، كانت نظرية"الباقي" الصينية تستخدم في علم الفلك الصيني القديم لقياس حركة الكواكب، وحتى يومنا هذا لا يزال لها استخدامات عملية كثيرة منها على سبيل المثال، التشفير عبر الإنترنت.

Батыш цивилизациясында математиканын тарыхы Байыркы Мысыр, Месопотамия жана Байыркы Грециядан башталат. Бирок бул цивилизациялар кыйрагандан кийин математиканын өнүгүшү Батышта бир нече кылымга токтоп калды. Бул доорлордо математика Чыгыш өлкөлөрүндө бийиктиктерге жетти. Байыркы Кытайда математика Улуу Кытай дубалынын долборлоо жана тургузуунун негизги ачкычы болгон. Сепилдин узундугу дээрлик 9000 чакырымга созулуп, империяны душмандардан коргоо үчүн тургузулган. Император сарайы сандар жана эсептер менен тескелчү. Математика жана пландоо Императордун пландары жана чечимдери календарга карап, планеталардын кыймылына сереп салуу менен ишке ашырылган. Байыркы Кытайда императорлордун гареми болгон. Бул аксарайдын түшүнүгүндө башкаруучунун көп сандагы урпактарын калтыруу, негизгиси татыктуу мураскер төрөлсүн деген мүдөө эле Математикалык моделдер жана идеялар кээ бир учурда императордун күндүзгү жана түнкү убактыларын пландоого дагы таасирин тийгизген экен. Маселен, императордун кеңешчилери гаремдеги аялдарды көңүл сыртында калтырбаш үчүн кайсыл бир убакыт аралагында баарынын "көңүлүн алууга" башкаруучу кантип жетишерин эсептешкен. Императордун түнкү убактысы формулаларга негизделген. Уламыштарга караганда, 15 түндүн ичинде император гареминдеги 121 аялы, биринчи кезекте канайым, андан кийинки үч улуу жубайы, дагы башка тогуз аялы, 27 ойнош аялы жана 81 күң аялдар менен болушу керек эле. Императордун аялдары менен өткөргөн түнкү убактысы мындайча бөлүнгөн: алды менен улуу аялдарына белгилүү бир убактысын арнаса, барган сайын ошол эле убактысына аялдар саны үч эсе көбөйүп кете берген. Биринчи түнү канайым менен өткөн. Кийинки түнүн үч улуу аялы менен өткөрүшү керек. Андан кийин үч түнүн башка тогуз аялына арнаган. Кийинки үч түн 27 ойношуна арналып, ар бир түнү тогуздан аялды императорго киргизип турушкан. Ошентип улана берген, ар бир түн тогуздан күң аял менен өтүп турган. Мындай "график" императордун жогорку даражалуу аялдары менен ай толгон маалда бирге болушуна кепилдик берген. Бул маалда аялдардын күчү - "инь" гүлдөп турат дагы эркектин кубаты - "янга" жуурулушат деп эсептешкен. Мындай графикти түзгөн кеңешчилер биринчи кезекте императордун артындагы татыктуу, мыкты мураскердин жаралышына камылга көрүшкөн. Уламыштарга караганда, б.з.ч. 2800-жылы Кытайды легендарлуу Хуан-ди башкарып турган доордо математика кудай тарабынан берилген Бирок математикалар идеялар жана формулалар бир эле аксарайдын жашоосун тескеген десек туура болбой калат. Математика - мамлекеттик иштерди жүргүзгөн негизги кыймылдаткыч болгон. Математика менен алектенүү Кытайлар үчүн сандардын мааниси чоң Байыркы Кытай - өнүккөн империя, чоң аянтты ээлеген, өзүнүн бекем эрежелерине таянган, салык системасы өнүккөн, акча бирдигинин системасы жолго коюлган мамлекет эле. Кытайда колдонулган ондук сан системасы Батышка миң жылдан кийин жеткен. Уламыштарга караганда, б.з.ч. 2800-жылы Кытайды легендарлуу Хуан-ди башкарып турган доордо математика кудай тарабынан берилген. Кытайлар ошол доордо сандардын кандайдыр бир космикалык касиети бар деп ишенишкен. Сандардын магиялык касиетине кытайлар азыр деле ишенишет. Так сандар эркектердики, жуп сандар аялдардыкы деп эсептелет. Кытайда "төрт" санынан мүмкүн болушунча качышат, ошол эле учурда "сегиз" санын бактылуу деп эсептешет. (AbA) Макаланын автору Маркус Дю Сотой, Оксфорд университетинин математика боюнча профессору. Би-Би-Си "Математиканын тарыхы" программасынын алып баруучусу. Макала ушул программанын "Чыгыштын гени" түрмөгүнүн негизинде жазылды.


كريستيان كرول قرر تغيير مسار حياته بعد زيارته للهند كريستيان كرول لا يطمح فيما هو دون تغيير العالم. يقول " أريد أن أجعل العالم مكاناً أفضل وأكثر خضرة. أريد أيضاً أن أثبت أن هناك بدائل أخلاقية أكثر لهذا النوع من الرأسمالية الجشعة التي توشك على تدمير كوكبنا." المواطن الألماني البالغ من العمر 35 عاماً هو مدير محرك البحث إيكوسيا، والذي يقدم نموذجاً من الشركات، غير اعتيادي وصديق للبيئة، حيث يوجه معظم أرباحه لصالح زرع الأشجار. يحقق محرك البحث إيكوسيا -الذي أسسه كريستيان عام 2009- أرباحه من عائدات الإعلانات مثلما يفعل غوغل. يحصل الموقع على مكسب في كل مرة يقوم فيها شخص بالضغط على إعلان يظهر أعلى وبجوار نتائج البحث. مواضيع قد تهمك نهاية يتبرع إيكوسيا بعد ذلك بـ80% من أرباحه لصالح المنظمات الخيرية المعنية بزراعة الأشجار. وتمكن حتى الآن من تمويل زراعة أكثر من مئة وخمسة ملايين شجرة في بلدان عدة، من إندونيسيا إلى البرازيل، ومن كينيا إلى هايتي. محرك البحث إيكوسيا يدعم عشرين مشروعاً لزراعة الأشجار في 15 دولة وحيث أنه ليس كل شخص يقوم بالضغط على الإعلانات، تقول الشركة إنه في المتوسط يستغرق الأمر 45 عملية بحث لتوفير تكلفة زراعة شجرة واحدة وهي 0.22 يورو. وتقول شركة إيكوسيا الذي تتخذ من برلين مقراً لها إن عدد مستخدميها يبلغ 15 مليون شخص. وهو بمثابة قطرة في محيط غوغل، الذي يسجل نحو 5.6 مليار عملية بحث في اليوم الواحد. لكن كريستيان يقول إن لديه طموحات هائلة في "التوسع بشكل ضخم، واجتذاب المزيد من المستخدمين، وزراعة المزيد من الأشجار." وخلافاً للمليارديرين مؤسسي غوغل لاري بيدج وسيرغي برين، يعد كريستيان بألا يقوم أبداً بشراء يخت عملاق، قائلاً " بينما يمتلكان هما يخوتا عملاقة، لدى قارب هوائي أحب أن اتنزه به في البحيرات. الاستهلاك من أجل إرضاء الذات ليس ملائماً في عالم يشهد تغيراً مناخيا." هل يشكل تغير المناخ خطرا يحتاج تحركا مثل فيروس كورونا؟ "أكثر من 3 مليارات شخص قد يعيشون في حر شديد بحلول 2070" كيف يسمم تغير المناخ طعامنا؟ كيف يساعد الخيال العلمي على إدراك خطورة تغير المناخ؟ يخت اشتراه لاري بيدج مؤسس غوغل بـ45 مليون دولار عام 2011 في الواقع فإن كريستيان حتى وإن أراد، فإنه لن يستطيع تحمل تكلفة شراء يخت، إذ أنه وضع لشركته شرطين ملزمين من الناحية القانونية، بحيث لا يحق لحملة الأسهم أو الموظفين أن يقوموا بصورة شخصية ببيع أسهم أو الحصول على أرباح خارج نطاقها. لم يكن كريستيان الذي ولد في ألمانيا الشرقية سابقاً عام 1985 يتمتع دوما بهذا القدر من الإيثار. فقد دأب في سنوات مراهقته في بلدة فينتبرغ على أن يضارب وأصدقاؤه في البورصة، وكثيراً ما حققوا مكاسب بثلاثة أضعاف. وأراد أن يصبح وسيطاً في البورصة، فالتحق بجامعة إيرلانغين-نومبيرغ في بافاريا لدراسة إدارة الأعمال. غير أن نظرته للعالم تغيرت كلياً في عمر الثامنة عشرة حين سافر للهند في رحلة لمدة 3 أشهر. " التقيت أناساً أكثر ذكاء مني ولم تكن أمامهم نفس الفرص المتاحة أمامي لأنهم لم يولدوا في ألمانيا." ويضيف "بدأ يتضح لي أنه ربما يتعين علي أن أفعل شيئاً لأجعل العالم مكاناً أفضل." زراعة الأشجار توفر فرص عمل للمزارعين كهذه المزارعة في غانا وخلال دراسته الجامعية بدأ يولي اهتماماً بإعلانات الإنترنت بينما كان يؤسس موقعاً إلكترونياً للمقارنة بين الوسطاء المختلفين. " صُدمت بقدر ما كنت أنفقه على إعلانات غوغل من أرباحي بغرض جذب المستخدمين للموقع." ومن هنا نشأت فكرة "إيكوسيا" " اتضح لي أن غوغل نموذج شديد الذكاء للشركات، وكان واضحاً أيضاً أن هناك مجالاً لإنشاء محرك بحث يقوم بشيء مماثل، وأن يكون موجهاً لغرض معين، أن يستخدم الأرباح لتمويل زراعة الأشجار." بعد إنهاء دراسته الجامعية، أمضى كريستيان 6 أشهر في نيبال عام 2007، فشل خلالها في محاولة إطلاق محرك بحث لجمع التبرعات لصالح مؤسسة خيرية محلية ومشاريع غير حكومية. " لم أكن على دراية بكيفية بدء مشروع، فقد كانت مصادر التمويل محدودة، وكنا نعاني من مشكلات في شبكة الانترنت والكهرباء في أغلب الأيام." أمضى بعد ذلك 10 أشهر في أمريكا الجنوبية، حيث هاله مارآه من مستويات إزالة الغابات فصمم على إطلاق "إيكوسيا" عام 2009 بعد عودته إلى ألمانيا. بعض الأشجار تنتج محاصيل يمكن للناس بيعها كالكاجو ويعد الإسم مزيجاً بين كلمتي "إيكو" و"يوتوبيا". ويقول كريستيان إنه تمكن من تأسيس وتشغيل الشركة بمساعدة آخرين، " الحقيقة هي انني لم أمتلك الخبرة التقنية لتنفيذ ذلك، لكن كان بإمكاني الاعتماد على خبرات العائلة والأصدقاء." والآن يبلغ عدد موظفي إيكوسيا 70 شخصا، وتقوم الشركة بنشر بياناتها المالية إلكترونياً كل شهر. تقول الشركة إن الطاقة الكهربائية التي تستهلكها تأتي من الطاقة الشمسية، وإن 80% من مستخدميها أقل من 29 عاما. ويستخدم محرك البحث الخاص بها تكنولوجيا بينغ المملوكة لمايكروسوفت، بناء على اتفاق طويل الأمد. ويقول كريستيان " إنهم يحبون بالفعل ما نقوم به ". يقول إريك هاغستروم المحلل في مؤسسة Insider Intelligence لأبحاث الشركات إن إيكوسيا وغيره من محركات البحث الصغيرة تواجه "عقبات كبرى". ويضيف " الأهم من ذلك أن غوغل يوفر خاصية البحث التلقائي للأجهزة التي تعمل بنظام أندرويد، وكذلك محرك بحث كروم، كما ينفق مليارات الدولارات سنوياً من أن أجل أن يصبح المحرك التلقائي لأجهزة أبل." " أغلب المستخدمين لا يلجأون إلى محركات بحث أخرى خلاف المتوفرة على أجهزتهم أو المحركات التلقائية. وعلى الجانب الآخر يستخدم المعلنون غوغل لأنه يحقق أداء جيداً للغاية." يقر كريستيان بأن المسألة "قد تكون صعبة"، ويود لو تتدخل الجهات المنظمة لتخفيف قبضة غوغل على السوق. وبشكل عام، يأمل كريستيان في أن يرى الرأسمالية تتغير للأحسن, ويقول " هذا ما نحتاجه فعلاً في القرن الحادي والعشرين." "ما نحاول فعله هو إصلاح الرأسمالية. اعتقد أن وضعها الحالي ليس صحيا. أرغب في أن نعيد التفكير في ما طريقة عمل الطريقة والدور الذي تقوم به."

Кристиан Кролл Индияны кыдырып чыккандан кийин турмушун толугу менен өзгөртүп, айлана-чөйрөгө көңүл бурууга өткөн Кристиан Кроллдун бир мүдөөсү бар - дүйнөнүн өзгөртүү, капитализм системасын реформалоо. "Дүйнөнүн жашылдандыргым келет. Ошондой эле планетабызды талкалап жаткан ач көздүк системасына альтернатива бар экенин көрсөтүүнү көздөйм",-дейт ал. 35 жаштагы немис жигит Ecosia издөө системасын негиздеген. Ecosia аркылуу "Гугл" сыяктуу эле маалымат издесеңиз болот. Бирок бул компаниянын айлана-чөйрөгө жагымдуу модели бар. Себеби кирешенин көбү дүйнөнүн булуң-бурчунда бак-дарак тигүүгө колдонулат. Компания 15 мамлекетте жыйырмага чукул бак-дарак тигүү долбоорун колдоп келет 2009-жылы негизделген Ecosia жарнамалар аркылуу акча табат. Колдонуучу сайтка кирип маалымат издегенде жарнамалардын бирин басса, компанияга акча түшөт. Баса "Гугл" дагы дал ушул ыкма аркылуу акча табат. Андан кийин Ecosia кирешесинин 80 пайызын бак-дарак тигүү үчүн жумшайт. Учурда компания Индонезиядан Бразилияга чейин жана Кениядан Гаитиге чейин 105 миллион бак-дарактын тигилишин каржылады. Албетте, колдонуучулардын баары жарнамаларды баспайт. Компаниянын айтымында, 45 киши маалымат издесе орточо эсеп менен алганда 0.22 евро (26 АКШ цент) киреше табылат же бир бак-дарактын тигилиши каржыланат. Берлинде жайгашкан Ecosia издөө системасын 15 миллион киши колдонот. Ага салыштырмалуу "Гуглдын" издөө тутумун күнүнө 5.6 миллиард киши колдонот. Бирок Кристиан амбициясын жашырбайт. Ал келечекте миллиондогон колдонуучуларды интернет баракчасына тартып, миллиарддаган бак-даракты тигүүнү көздөйт. "Гуглдун" негиздөөчүлөрү Ларри Пейдж жана Сергей Бринден айырмаланып, Кристиан өзүнө кымбат унаа же кеме сатып ала албайт. Себеби бизнесин негиздеп жатканда, ишкер эки беренени документтерге кошуп салган - компанияда үлүшү бар кишилер менен кызматкерлер аны сатып, кирешесин Ecosia компаниясынан чыгарып кете албайт. Андан тышкары Кристиан "кемелер экологияны бузат, андан көрө үйлөтмө кайыкта жүргөн жакшы" деп айтууда. Кристиан кымбат кеме же башка байлыкка кызыкпайт 1985-жылы Чыгыш Германияда туулуп-өскөн Кристиан дайыма эле берешен болгон эмес. Өспүрүм кезинде эле ишкер баалуу кагаздар базарына кызыгып, инвестицияларын үч эсе көбөйткөн учурлар болгон. Ал чириген байга айлангысы келип, университетке Бизнес башкаруу кесибине тапшырган. Бирок 18 жашында үч ай бою Индияны кыдыргандан кийин, Кристиандын дүйнөгө болгон көз карашы өзгөргөн. "Индияны кыдырып жүрүп, өзүмдөн үч эсе акылдуу жаш балдарга кезиктим. Бирок алар Германияда туулуп-өспөгөндүктөн билим алууга, чоң компанияларда иштөөгө мүмкүнчүлүк алган жок. Ошондо дүйнөнү өзгөртүү керек экен деп калгам",-дейт Кристиан. Университетте окуп жүргөн кезинде Кристиан интернеттеги жарнамаларды изилдеген. Google кантип миллиондогон доллар таап жатканын аныктаган. Ошондо Ecosia интернет баракчасын негиздөө идеясы туулган. "Google алдыңкы бизнес моделди колдонуп жатканын түшүндүм. Ошол эле учурда издөө системасында атаандаштык жаратууга мүмкүнчүлүк бар экен. Бирок бир чоң айырмасы андан түшкөн кирешени бак-дарак тигүүгө жумшаса болот экен деп калдым",-дейт Кристиан. Бак-дарак тигүүдө сөзсүз түрдө жергиликтүү калк ишке алынат 2007-жылы университетти жыйынтыктагандан кийин Кристиан алты ай Непалда жашады. Алгач издөө системасын түзүп, акчаны кайрымдуулук уюмуна которуп турууну көздөгөн. Бирок андан майнап чыккан жок. "Бизнести кантип башташ керек экенин билген эмесмин. Каражатым дагы тартыш болчу жана Непалда интернет менен электр жарыгы үзгүлтүккө көп учурайт экен". Андан кийин 10 ай Түштүк Америкада жашап, бак-дарактардын кыйылышынын кесепетин көрүп, Ecosia компаниясын негиздөөгө шашкан. 2009-жылы Германияга кайтып келип, "эко" жана "утопиа" сөздөрүнөн турган компаниясын ачкан. "Чынында техникалык билимим начар эле. Бирок досторумдун жана үй-бүлөмдүн жардамы менен компанияны негиздедим",-дейт ал. Учурда Ecosia компаниясында жетимиш киши иштейт жана ай сайын кирешесинин отчетун сайтка ачык чыгарып турат. Өткөн жылы 19.3 миллион евро ($22.8 млн.) киреше тапкан. Салыктарды төлөгөндөн кийин 14.5 миллион евро колуна тийген. Кешью сыяктуу дарактар тигилгенден кийин, жергиликтүү эл анын түшүмүн жыйнап жана сатып оокат кылышууда Компания электр энергиясын жашыл технологиялар аркылуу жаратат жана издөө системасын негизинен жаштар колдонот. Адистер болсо мындай издөө системалар бир топ кыйынчылыктарга туш болуп жатканын айтышууда. Анткени "Гугл" жыл сайын миллиондогон доллар сарптап, Apple жана Android системасында негизги издөө тутуму болууну камсыз кылат. Албетте, колдонуучу кааласа системаны өзгөртө алат, бирок көптөр ал кадамга баруудан эринет же аны жасоону билбейт. Ошондой эле кызмат көрсөткүсү келген компаниялар жарнамасын "Гуглга" жайгаштырууну көздөйт. Себеби бул системаны күн сайын миллиондогондор колдонот. Кристиан болсо кыйынчылыктар бар экенин мойнуна алат жана бул тармакты тескеген мекемелерди чара көрүүгө үндөйт. "Биз капитализмди реформалагыбыз келет. Себеби азыркы абал зыян гана алып келет. Бизнес өзгөрүшү зарыл, бизнестин ролу башкача болушу керек",-дейт Кристиан. (AT)