aangelakis/STOMA huggingface dataset:
Οι θηλυκές καρέτα σε ηλικία περίπου τριάντα ετών, επιστρέφουν κάθε δύο χρόνια στον τόπο, όπου γεννήθηκαν οι ίδιες, για να αφήσουν τα αβγά τους.
Γεννάνε τους καλοκαιρινούς μήνες βγαίνοντας δύο ως τέσσερις φορές στην παραλία αργά το βράδυ.
Τα νεογέννητα χελωνάκια, περίπου εκατό σε κάθε φωλιά, έχουν μήκος πέντε εκατοστά και ζυγίζουν δεκαεπτά γραμμάρια.
Μόλις εκκολαφθούν, ανεβαίνουν όλα μαζί στην επιφάνεια της άμμου και τρέχουν αμέσως προς την θάλασσα.
Αυτό το πρώτο ταξίδι είναι το σημαντικότερο της ζωής τους, γιατί βοηθά τα χελωνάκια να προσανατολιστούν.
Nα μπορέσουν να ξαναγυρίσουν στον ίδιο τόπο μερικές δεκαετίες αργότερα.
Τα χελωνάκια έχουν να αντιμετωπίσουν πολλούς φυσικούς εχθρούς -καβούρια, γλάρους και ψάρια.
Υπολογίζεται ότι σε κάθε χίλια χελωνάκια επιζεί και ενηλικιώνεται μόνο ένα.
H καταστροφή των βιότοπων, όπου αναπαράγεται η καρέτα, θέτει σε σοβαρό κίνδυνο την επιβίωση του είδους.
Κύρια αιτία για την αλλοίωση του φυσικού χαρακτήρα των ακτών αποτελεί η άναρχη τουριστική ανάπτυξη.
Συνεπάγεται τη δραστική συρρίκνωση των διαθέσιμων παραλιών ωοτοκίας της χελώνας.
O θόρυβος από τα ξενοδοχεία και τις ταβέρνες τρομάζει τις θηλυκές χελώνες.
Tα φώτα αποπροσανατολίζουν τους νεοσσούς.
Tα οχήματα, οι ομπρέλες για τον ήλιο και οι ξαπλώστρες συμπιέζουν την άμμο και προκαλούν σοβαρά προβλήματα στην ωοτοκία και την εκκόλαψη..
Σημαντικές απειλές αποτελούν, επίσης, η χρήση αλιευτικών εργαλείων και η ρύπανση από προϊόντα πετρελαίου, χημικές ουσίες και σκουπίδια.
Kάθε χρόνο χιλιάδες θαλάσσιες χελώνες μπλέκονται τυχαία στα δίχτυα και τα παραγάδια και πνίγονται.
Ιδιαίτερο πρόβλημα αποτελούν οι πλαστικές σακούλες, αφού οι χελώνες τις τρώνε, νομίζοντας πως πρόκειται για τσούχτρες, με αποτέλεσμα να πεθαίνουν από ασφυξία.
Τέλος, κάποιες χελώνες τραυματίζονται, μερικές φορές θανάσιμα, από ταχύπλοα σκάφη, που πλέουν κοντά στις παραλίες ωοτοκίας.
Από τα πρώτα χρόνια της παρουσίας του στη χώρα μας, το Παγκόσμιο Ταμείο για τη Φύση έθεσε την προστασία της χελώνας καρέτα ως μια από τις βασικές προτεραιότητές του.
Στήριξε το έργο του Συλλόγου προστασίας θαλάσσιας χελώνας.
H πιο σημαντική ενέργειά του για την προστασία του είδους ήταν η αγορά της περιοχής που περιβάλλει την παραλία των Σεκανίων, στη Ζάκυνθο.
Tη σπουδαιότερη παραλία αναπαραγωγής της χελώνας καρέτα σε ολόκληρη τη Μεσόγειο.
Στόχος ήταν η προστασία του βιότοπου από την αυθαίρετη και άναρχη ανάπτυξη, που έχει παρατηρηθεί σε άλλες παραλίες ωοτοκίας στο νησί.
Σήμερα, εκπονεί πρόγραμμα για τη διαχείριση της περιοχής με τη διεξαγωγή επιστημονικών μελετών.
Παράλληλα η οργάνωση διεξάγει πρόγραμμα φύλαξης της παραλίας των Σεκανίων κατά τους θερινούς μήνες.
Οι φύλακες, που είναι κάτοικοι της περιοχής, ενημερώνουν τους επισκέπτες της παραλίας για τα μέτρα προστασίας.
Σήμερα θα σας παρουσιάσουμε το νέο απόκτημα του Μουσείου Μπενάκη, την πινακοθήκη Χατζηκυριάκου - Γκίκα.
Ο διευθυντής του μουσείου, Άγγελος Δεληβοριάς, μας ξενάγησε στην πινακοθήκη που άνοιξε πρόσφατα.
To έκανε για να αποκαλύψει τη ζωή και το έργο του μεγάλου καλλιτέχνη, ο οποίος έζησε σαράντα χρόνια σ' αυτό το κτίριο.
Eπιπλέον, για να γίνει το πρώτο μουσείο στον κόσμο όπου εκτίθεται η πνευματική ζωή μιας ολόκληρης εποχής.
O επισκέπτης συμμετέχει στον κόσμο των ιδεών του εικοστού αιώνα με αφετηρία το έτος γέννησης καλλιτεχνών και πνευματικών ανθρώπων.
Ακόμη, μέσα από πίνακες ζωγραφικής, γλυπτά, ιστορικά χειρόγραφα, εκδόσεις, φωτογραφίες, προσωπικά αντικείμενα και αλληλογραφίες τους.
Μας υποδέχτηκε εκεί το πρωί ο ακούραστος διευθυντής του Μουσείου Μπενάκη, Άγγελος Δεληβοριάς, για να μας ξεναγήσει σε έναν σπουδαίο κόσμο που δεν αναδείχθηκε όσο θα έπρεπε.
Nα μας κάνει περήφανους για τους κοντινούς προγόνους μας... όχι μόνο για τους αρχαίους.
Διότι ο κύριος Δεληβοριάς δε δημιούργησε «απλώς» και μόνο την πινακοθήκη Γκίκα αλλά ένα μουσείο μιας ολόκληρης γενιάς.
Τα εκθέματα, ακολουθούν χρονικά τη διαδρομή της ελληνικής δημιουργίας, από τη Μικρασιατική καταστροφή έως τις παραμονές της δικτατορίας του χίλια εννιακόσια εξήντα εφτά.
Είναι περίοδοι που αποτελούν ταυτόχρονα και το κλίμα στο οποίο έζησε ο Νίκος Χατζηκυριάκος Γκίκας.
Το κτήριο είναι χαρακτηριστικό δείγμα της αρχιτεκτονικής του Μεσοπολέμου τη δεκαετία του τριάντα.
Στέγασε στους δύο τελευταίους ορόφους του την κατοικία και το εργαστήρι του Χατζηκυριάκου - Γκίκα για σαράντα χρόνια.
Στα μέσα της δεκαετίας του πενήντα, ο Νίκος Χατζηκυριάκος-Γκίκας αποφάσισε να κατοικήσει μόνιμα στο κτήριο αυτό που ανήκε στην οικογένειά του.
Για το σκοπό αυτό πρόσθεσε έναν επιπλέον όροφο, τη διαμόρφωση του οποίου επιμελήθηκε ο ίδιος με τη βοήθεια των μαθητών του στην Αρχιτεκτονική Σχολή του Πολυτεχνείου.
Ήδη από την εποχή του το κτήριο προκάλεσε έντονο ενδιαφέρον στους αρχιτεκτονικούς και καλλιτεχνικούς κύκλους.
Παρουσιάστηκε σε ελληνικά και ξένα περιοδικά αρχιτεκτονικής.
Ο καλλιτέχνης δώρισε εν ζωή ολόκληρη την πολυκατοικία στο Μουσείο Μπενάκη.
Tο χίλια εννιακόσια ενενήντα ένα άρχισε να λειτουργεί σε ένα τμήμα εκατόν πενήντα τετραγωνικών μέτρων του τέταρτου ορόφου η πινακοθήκη.
Η μόνιμη έκθεση είχε οργανωθεί από τον ίδιο τον καλλιτέχνη με έργα από όλους τους τομείς της δημιουργίας του.
Στο χώρο της πινακοθήκης διοργανώνονταν κατά καιρούς μικρές θεματικές εκθέσεις από το έργο του.
Για παράδειγμα, εκθέσεις σχεδίων, μικρογλυπτικής, έργων με θέματα από την αρχαία ελληνική τέχνη.
Πραγματοποιούνταν με στόχο να παρουσιάζεται σταδιακά το υλικό που δεν περιλαμβανόταν στη μόνιμη έκθεση.
Ωστόσο, το συμβούλιο του μουσείου έκρινε πως θα ήταν αδύνατο να επιζήσει με τα έσοδα των ενοικίων των κάτω ορόφων.
Έτσι επικράτησε η άποψη του κύριου Δεληβοριά να αξιοποιηθεί ολόκληρο.
Έτσι ξεκίνησε ο Γολγοθάς της μετατροπής της παλιάς πολυκατοικίας σε ένα σύγχρονο μουσείο.
Οι χώροι του κτηρίου διατηρούνται μέχρι σήμερα όπως τους είχε οργανώσει και διακοσμήσει ο ίδιος ο καλλιτέχνης.
Οι εργασίες ξεκίνησαν το δύο χιλιάδες πέντε με τρία εκατομμύρια ευρώ από το Υπουργείο Πολιτισμού.
Συνεχίστηκαν χάρη σε ιδιώτες που προσέφεραν γενναιόδωρα οικονομική ενίσχυση και αντικείμενα-εκθέματα, εμπιστευόμενοι το έργο του Μουσείου Μπενάκη.
Το μουσείο υποδέχεται τον επισκέπτη σε ένα σαλόνι με σπάνια έπιπλα.
Με διακοσμητικά του δέκατου όγδοου αιώνα και χαρακτηριστικά δείγματα γαλλικής ζωγραφικής των αρχών του εικοστού αιώνα.
Στην επόμενη αίθουσα του ισογείου έως και τον τρίτο όροφο εξελίσσεται χρονολογικά η έκθεση.
Ξεκινάει από τους γεννημένους στα τέλη του χίλια οχτακόσια ογδόντα για να φτάσει σε όσους έχουν γεννηθεί το χίλια εννιακόσια είκοσι πέντε.
Τα Νόμπελ του Σεφέρη και του Ελύτη, οι φιγούρες του Σπαθάρη, οι χειρόγραφες παρτιτούρες του Σκαλκώτα...
H ταυτότητα και τα γυαλιά του Χορν, εκδόσεις, φωτογραφίες, πίνακες, γλυπτά...
Όλα προβάλλουν τη ζωή και το έργο αυτών των πνευματικών ανθρώπων όπως και τις σχέσεις τους με την ευρωπαϊκή πρωτοπορία της εποχής.
Μετά τον τρίτο όροφο, αναπτύσσεται αποκλειστικά η Πινακοθήκη Χατζηκυριάκου - Γκίκα.
O ίδιος την είχε οργανώσει το χίλια εννιακόσια ενενήντα ένα, όταν πρωτολειτούργησε ως παράρτημα του Μουσείου Μπενάκη.
Mε τους πίνακές του, σχέδια, γλυπτά, σκηνικά, χειρόγραφα, φωτογραφίες...
Με το καθιστικό του σπιτιού του και το γραφείο του ναυάρχου πατέρα του, ο οποίος και πρωτοκατοίκησε την πολυκατοικία.
Το εργαστήρι του Ν. Χατζηκυριάκου - Γκίκα, διατηρήθηκε αυτούσιο.
Σημαντικό τμήμα της πινακοθήκης αποτελεί το φωτογραφικό αρχείο του Ν. Χατζηκυριάκου - Γκίκα.
Συγκεντρώνει ένα πλούσιο ταξινομημένο υλικό ασπρόμαυρων και έγχρωμων φωτογραφιών και αρνητικών, καθώς και διαφανειών.
Η Πινακοθήκη Γκίκα αποτελεί ένα «χρέος» του μουσείου Μπενάκη προς τον μεγάλο εκπρόσωπο του μοντερνισμού στη χώρα μας.
Όπως είπε και ο διευθυντής του μουσείου, «πιστεύω ότι, εκεί που βρίσκεται, θα είναι πάρα πολύ ευχαριστημένος...».
Ήταν η ώρα του σούρουπου.
Ένα αντρόγυνο κατέβαινε τη λεωφόρο πιασμένο μπράτσο, καθώς πορεύονταν τα ζευγάρια κάποιον άλλο καιρό.
Το βάδισμά του ήταν κανονικό και λιγάκι βαρύ, ανάλογο με την ηλικία.
Οι δυο μαζί πρέπει να έστριβαν τον κάβο του αιώνα.
Σε μια στιγμή ξεπροβαίνει μπροστά τους, σ' αντίθετη φορά, μια ανάλαφρη παρέα.
Κοριτσόπουλα και παιδαρέλια ανάμεσα στα δεκαέξι και τα δεκαοχτώ τους.
Γύριζαν από κάποιον εξοχικό περίπατο ή εκδρομή, γιατί κρατούσαν κλωνάρια, πρασινάδες.
Ούτε λουλούδια αγκαλιές, ούτε μπουκέτα.
Ίσα ίσα δυο τρία κλαριά, σύμβολα στεγνά, ένα είδος μαρτυρίας λακωνικής του τόπου απ' όπου έρχονταν.
Η γενιά αυτή αγαπάει τη βραχυλογία, την κοφτή και σχεδόν βλοσυρή υποδήλωση.
Kάθε μεγαλοστομία τη σιχαίνεται, ακόμα και στα λουλούδια, που είναι για τον άνθρωπο η πιο έμφυτη ερωτική σύνδεση.
Οι νέοι προχωρούσαν σε ιδιότυπο σχηματισμό: Μπροστά τα κορίτσια, ξοπίσω τους τ' αγόρια...
Το έβρισκαν φαίνεται πιο πρακτικό ή και πιο σύμφωνο με τον αντιλυρικό τους κόσμο.
Οι δυο γενιές, το ζευγάρι, η διμοιρία, αντικρίστηκαν, αντιπέρασαν.
Όμως, στα μάτια του πρώτου, είχε απομείνει ένα ξάφνιασμα.
Στάθηκαν, γύρισαν κατά πίσω, κοίταξαν το σχηματισμό που ξεμάκραινε με το γοργό του βήμα.
Ξεκίνησαν πάλι.
Αυτό τους είχε ξαφνιάσει.
Όχι η αντίθεση στα χρόνια, το χτυπητό δίπτυχο που φέρνει, σε κάποια γραμμένη στιγμή, αντιμέτωπες τις γενιές.
Εκείνο που τους είχε κρούσει, ήταν ο τρόπος που τους κοίταξαν τα κορίτσια ώσπου ν' αντιπεράσουν.
Ίσια στα μάτια, αδίσταχτα, καρφωτά.
Και με κάτι σαν ατάραχη αναμέτρηση, που τη στόμωνε αδιόρατα μια δροσερή ειρωνεία.
Αναπόλησαν τότε άλλα αντικρίσματα, σε χρόνια περασμένα, πάλι ανάμεσα σε ηλικίες που έρχονταν και που έφευγαν.
Ήταν διαφορετικά για να τα έχουν λησμονήσει.
Αναθυμήθηκαν μάτια χλωρά, σαν και τούτα που είχαν περάσει, μονάχα λιγότερο αλύγιστα.
Αυτά τα παιδιά βγαίνουν από έναν πόλεμο δίχως προηγούμενο.
Έναν πόλεμο που απογύμνωσε όλες τις αξίες.
Χωρίς να το ξέρουμε, χωρίς να το υπολογίσουμε βάλαμε σ' αυτόν την τιμή μας.
Διακηρύξαμε αρχές και τις ξεγράψαμε.
Υπάρχει εδώ ένα θέμα κύρους, που μονάχοι μας το κλονίσαμε.
Ο σεβασμός είναι μια τάξη αναγκαία για την ισορροπία της ζωής.
Δεν είναι όμως επιταγή δίχως αντίκρισμα.
Η υπεροχή πρέπει να έχει τα πειστήριά της πάντοτε έτοιμα, ακόμη κι αν δεν της τα ζητήσει ποτέ κανένας.
Ήταν ένας καιρός όπου ο σεβασμός αξιωνόταν με το έτσι θέλω από εκείνον που τύχαινε να έχει ένα χρονικό και μόνο προβάδισμα.
Ο κόσμος γνώρισε πρεσβύτερους ανάξιους, που απαιτούσαν το σεβασμό μόνο και μόνο γιατί είχαν την εξουσία να τον επιβάλουν.
Ο καιρός αυτός, ας το πάρουμε απόφαση, έχει περάσει.
Πάει ο καιρός όπου ένα επιτήδειο μηδενικό απαιτούσε το σεβασμό, επειδή κατάφερε να σκαρφαλώσει σε μια καθέδρα.
Όλο και περισσότερο, από δω κι εμπρός, ο διδάσκων θα κρίνεται, ο ηγέτης θα ελέγχεται, ο γονιός θα πρέπει να δείχνεται άξιος της αποστολής του.
Ανατέλλει μια εποχή όπου ο κάθε ενδιαφερόμενος θα ξέρει πως το δύσκολο δεν είναι ν' ανέβεις, αλλά να σταθείς.
Μέσα στα μάτια των παλαιότερων, που χαμηλώνονταν μπροστά στον οποιοδήποτε μεγαλύτερο με συστολή, έβλεπες... μια παθητική συμμόρφωση.
Αν η υποταγή εκείνη στην ανεξέλεγκτη αυθεντία δεν ήταν τόσο τυφλή, συμβατική, μπορεί και ο κόσμος σήμερα να μην είχε ξεστρατίσει τόσο στην ασέβεια.
Η σημερινή ανταρσία είναι, σ' ένα ποσοστό της, έργο των σύγχρονων γονιών, που θέλησαν ν' αντιδράσουν στην παλιά εκείνη τάξη πραγμάτων.
Καταπιεζόμενοι του χτες, έπεσαν σ' έναν άκριτο φιλελευθερισμό απέναντι στα παιδιά τους.
Ο αυτοέλεγχος είναι αναγκαίος.
Από εκεί και πέρα, απομένει πάντα ένα περιθώριο αρκετά πλατύ, για να κακίσουμε, δικαιολογημένα πια, το θράσος της σημερινής νεολαίας.
Άλλωστε όχι όλης της νεολαίας.
Μιας μερίδας της, που τυχαίνει να τη συκοφαντεί ολάκερη, επειδή είναι η πιο πολυθόρυβη και προκλητική.
Η άλλη αγωνίζεται βουβά, σκυμμένη, ν' ανασυντάξει τον κόσμο.
Οι θρασείς θα φύγουν.
Θα τους αποβάλει μονάχο του το σώμα της αυριανής κοινωνίας.
Xρειάζεται πάντα ένας εσωτερικός νόμος, ένα ηθικό μέτρο, που να οργανώνει τη συμβίωση.
Τι θ' απομείνει από το ήθος της σημερινής νεολαίας;
Μπορεί και μόνο το θαρρετό τούτο βλέμμα των κοριτσιών που πέρασαν μέσα στο σούρουπο με τα κλωνάρια στο χέρι.
Το βλέμμα που ξέρει να κοιτάζει ίσια, κατάματα.
Ας τους ευχηθούμε όμως ακόμα κάτι.
Σαν έρθει και γι' αυτά η ώρα να πάρουν την άλλη κατεύθυνση στη λεωφόρο, τότε θα έχουν ξεπεράσει πια τη σημερινή τους επαναστατική αδιαλλαξία και ψυχρότητα.
Θα μπορούν να νιώσουν την ίδια μ' εμάς τρυφερή αδυναμία, που κάνει τον άνθρωπο να στηρίζεται στον άνθρωπο.
Ίσως τότε ανακαλύψουν μιαν ανυποψίαστη ποικιλία του σεβασμού.
Την ευλάβεια μπροστά στους κουρασμένους, αυτούς που δεν έχουν πια ψευδαισθήσεις, κλωνάρια, τρόπαια.
Θέλησαν να είναι δίκαιοι, όσο τους περνούσε από το χέρι...
Παρέχει πολύτιμα στοιχεία για τη ζωή και το έργο του.
Με ιδιαίτερη χαρά λαμβάνω μέρος στο συνέδριο με θέμα το λογοτεχνικό βιβλίο "Ο μικρός πρίγκιπας", του Αντουάν Σαιντ Εξυπερύ.
Η εισήγησή μου θα εστιάσει στην πλοκή και την ανάλυση των χαρακτήρων για τη διδασκαλία του έργου στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση.
Η νουβέλα «Ο μικρός πρίγκιπας» αποτελεί ίσως το πιο σημαντικό βιβλίο του συγγραφέα, πιλότου και δημοσιογράφου Αντουάν ντε Σαιντ Εξυπερύ.
Η πλοκή και τα θέματα παρουσιάζονται με στοιχεία παραμυθιού τα οποία μπλέκονται με χαρακτηριστικά γεγονότα της ζωής του συγγραφέα.
Το μετατρέπουν έτσι, σε φανταστικό-βιωματικό παραμύθι.
Για τις αξίες, τους στόχους, το ρόλο του στη ζωή και τα συναισθήματά του.
Τα θέματα που παρουσιάζονται κρύβουν σύμβολα ενώ ταυτόχρονα αναλαμβάνουν να δώσουν στον αναγνώστη ένα μάθημα ζωής και ανθρωπιάς.
Όλα αυτά δεν είναι άσχετα με το συγκλονισμό και την αγωνία του συγγραφέα για τις ισορροπίες που διατάραξε ο Βήτα Παγκόσμιος Πόλεμος.
Kατά τη διάρκειά του γράφτηκε και το συγκεκριμένο βιβλίο.
Για αυτούς τους λόγους θεωρώ πως το βιβλίο αυτό είναι ιδιαίτερα χρήσιμο για να διδαχθεί σε νεαρούς μαθητές.
Επιπλέον η δομή του βιβλίου δεν προκαλεί δυσκολίες στον εκπαιδευτικό και το μαθητή.
Αποτελείται από είκοσι εφτά μικρά σε έκταση κεφάλαια και έναν επίλογο.
Το έργο αρχίζει με μια σύντομη και ταυτόχρονα σημαντική εισαγωγή.
Το περιεχόμενό της αφορά το βασικό μήνυμα του βιβλίου το οποίο αναλύεται μέσα από τις μορφές και τα μηνύματα που δίνει η ιστορία με το Μικρό Πρίγκιπα.
Ο αφηγητής-συγγραφέας αρχικά αναφέρει στον αναγνώστη την αδυναμία των ενηλίκων να αντιληφθούν τις ζωγραφιές του.
Η αδυναμία τους αυτή οφείλεται, σύμφωνα με τον συγγραφέα, στο γεγονός ότι βλέπουν μόνο την επιφάνεια χωρίς φαντασία, συναισθήματα και «καρδιά».
Συνέπεια αυτού του γεγονότος είναι να μην μπορούν να δουν το πραγματικό μήνυμα και τη σημασία όλων των πραγμάτων που βρίσκονται γύρω τους.
Αυτό το συμπέρασμα του συγγραφέα αποτελεί και το έναυσμα για τη συγγραφή του βιβλίου.
Η πλοκή του βιβλίου αρχίζει από το δεύτερο κεφάλαιο όταν ο αφηγητής συναντά το Μικρό Πρίγκιπα στην έρημο όπου έγινε η συντριβή του αεροπλάνου του.
Μόλις ο Μικρός Πρίγκιπας τον αντικρίζει, του ζητά να του σχεδιάσει ένα αρνί.
Τα σχέδια αυτά έγιναν η αιτία να συνειδητοποιήσει ο αφηγητής ότι ο μικρός αυτός του φίλος είναι ο μοναδικός που μπορεί να αντιληφθεί τι κρύβουν οι ζωγραφιές του.
Από το σημείο αυτό ξεδιπλώνεται η ιστορία για το «Μικρό Πρίγκιπα».
Η ιστορία του βιβλίου ολοκληρώνεται με την επιστροφή του Μικρού Πρίγκιπα στον πλανήτη του.
Αποχαιρετά με το δικό του τρόπο τον συγγραφέα και ζητά τη βοήθεια του φιδιού για να «επιστρέψει» ψηλά στον ουρανό, εκεί όπου βρίσκεται ο πλανήτης του.
Ο κύκλος της ιστορίας κλείνει και στον επίλογο ο συγγραφέας εκφράζει το μεγάλο κενό που νιώθει από τη φυγή του μικρού πρωταγωνιστή.
Η αφήγηση του συγγραφέα ακολουθεί χρονολογική εξέλιξη.
Αρχίζει την πρώτη μέρα συνάντησης με το Μικρό Πρίγκιπα.
Tελειώνει την όγδοη μέρα όταν μετά από την αναζήτηση νερού μέσα στην έρημο, ο πρωταγωνιστής φεύγει για πάντα.
Στο μεγαλύτερο μέρος του βιβλίου η χρονολογική αυτή δομή διακόπτεται από αφήγηση ιστοριών του παρελθόντος.
Αυτές αφορούν τις αφηγήσεις του Μικρού Πρίγκιπα από τη στιγμή που εγκατέλειψε τον πλανήτη του.
Αυτή η επιστροφή στο παρελθόν αφορά τις περιπλανήσεις του πρωταγωνιστή στους άλλους αστεροειδείς καθώς και στη Γη μέχρι τη συνάντησή του με τον αφηγητή.
Τρία είναι τα στοιχεία που χαρακτηρίζουν την πλοκή της ιστορίας: η περιπέτεια, το μυστήριο και η φιλοσοφική διάθεση.
Η περιπέτεια αποτελεί στοιχείο της πλοκής και ξεδιπλώνεται με τις επισκέψεις του Μικρού Πρίγκιπα στους διάφορους πλανήτες.
Το μυστήριο αφορά αποκλειστικά τη μορφή του Μικρού Πρίγκιπα.
Εμφανίζεται ξαφνικά μπροστά στον αφηγητή μέσα στο «πουθενά», στη μέση της ερήμου και δεν δίνει κανένα στοιχείο για τον ίδιο.
Τόσο η παρουσία του όσο και η προέλευσή του αποτελούν μυστήριο, γεγονός που ωθεί τον αφηγητή να μάθει περισσότερες πληροφορίες.
Η ονομασία του, «Μικρός Πρίγκιπας», προέρχεται από τον ίδιο τον αφηγητή ενώ το πραγματικό του όνομα αποτελεί επίσης ένα μυστήριο.
Ακόμη και ο τρόπος με τον οποίο «φεύγει» ο Μικρός Πρίγκιπας από τη γη αποτελεί μεγάλο μυστήριο.
Ζητά από το φίδι να τον δαγκώσει για να μπορέσει να επιστρέψει στον πλανήτη του.
Μετά από αυτό, το σώμα του Μικρού Πρίγκιπα εξαφανίζεται!
Οι ερωτήσεις και οι αναζητήσεις του Μικρού Πρίγκιπα δημιουργούν φιλοσοφική διάθεση εξαιτίας της σύνδεσης τους με το θέμα της ζωής.
Κεντρικό θέμα των φιλοσοφικών του αποριών είναι η φιλία.
Ποια η σημασία της, πώς αυτή δημιουργείται, ποιος είναι ο ρόλος ενός φίλου στη ζωή;
Τα ερωτήματα αυτά προβληματίζουν ιδιαίτερα τους εφήβους μαθητές και επομένως αναμένεται να τους κινήσουν ζωηρά το ενδιαφέρον.
Ένα άλλο θέμα είναι οι ανθρώπινες σχέσεις.
Πώς ενεργούν οι άνθρωποι σύμφωνα με το χαρακτήρα τους;
Πώς είναι οργανωμένη η ζωή τους;
Πώς ο κάθε άνθρωπος θεωρεί τον εαυτό του δυστυχισμένο ή ευτυχισμένο και πού βρίσκεται η πραγματική ευτυχία;
Θέματα όπως η μοναξιά, η αγάπη, ο θάνατος, η εμπιστοσύνη αποτελούν μερικούς από τους άξονες πάνω στους οποίους ο Σαιντ Εξυπερύ υφαίνει την ιστορία.
Εκεί τοποθετεί το Μικρό Πρίγκιπα να αναζητά απαντήσεις.
Κλιμάκωση της ιστορίας αποτελεί η απόφαση του Μικρού Πρίγκιπα να επιστρέψει στον πλανήτη του.
Αυτή είναι αποτέλεσμα των συμβουλών που του έδωσε η αλεπού, η οποία του έμαθε ότι τα μάτια δεν μπορούν να δουν όπως βλέπει η καρδιά.
Αυτό βοήθησε το Μικρό Πρίγκιπα να συνειδητοποιήσει ότι το λουλούδι του είναι πολύ ξεχωριστό.
Nα αντιληφθεί ότι η απάντηση που αναζητούσε για το πιο σημαντικό στοιχείο της ζωής είναι η αγάπη.
Είναι λοιπόν γι' αυτό το λόγο που επιθυμεί να γυρίσει πίσω στον πλανήτη του, να γυρίσει ουσιαστικά πίσω στο τριαντάφυλλό του που τόσο αγαπά.
Το μόνο που θυμάμαι από την προ του χίλια εννιακόσια εβδομήντα τέσσερα ζωή μου είναι ότι είχα ξυρισμένο κεφάλι και το χειμώνα κρύωνα.
Kοιμόμουν σ' ένα ντιβάνι στο μαγειρείο πλάτη με πλάτη με τον αδελφό μου.
Tο μοναδικό θερμαντικό σώμα στο σπίτι μας, μια σόμπα με κάρβουνα, βρισκότανε στη σάλα όπου και το διπλό κρεβάτι των γονέων μας.
Κάτι αόριστες αναμνήσεις.
Kάτι συγκεχυμένες εικόνες από τη νηπιακή και πρώτη παιδική μου ηλικία έρχονται κάπου κάπου και φεύγουν χωρίς να συναρμολογηθούν σ' ένα ενιαίο σύνολο.
Τα πρώτα βήματά μου στο χιόνι.
Tο μάλλινο σκουφί που μου 'χε πλέξει η γιαγιά μου λίγους μήνες προτού πεθάνει.
Tο ξενύχτι μπρος στο ανοιχτό της φέρετρο.
Oι κυνηγετικές επιδόσεις του πατέρα μου... πέντ' έξι πουλιά δεμένα μεταξύ τους από τα ποδάρια με χοντρό σπάγκο σαν αρμαθιά κρεμμύδια.
Tα τρία πατριωτικά ποιήματα που απομνημόνευσα κι απήγγειλα ενώπιον όλου του χωριού σε ισάριθμους γιορτασμούς της εικοστής πέμπτης Μαρτίου.
H πρώτη κρίση επιληψίας του αδελφού μου.
Γενικά περνάγαμε χάλια.
Αυτό άλλωστε αποδεικνύεται περίτρανα κι από τις λιγοστές φωτογραφίες, τις διηγήσεις των συντοπιτών μας και τα επίσημα έγγραφα.
Γεννήθηκα τον Αύγουστο του χίλια εννιακόσια εξήντα έξι στο χωριό Πάπιγκο της Ηπείρου.
Ο πατέρας μου ήτανε στα νιάτα του έμπορος αλόγων και κατόπιν γυρολόγος.
Γυρνούσε την Ελλάδα μέσα σ' ένα πανάρχαιο φορτηγάκι.
Πούλαγε στους αγρότες τόπια υφάσματα, τσίγκινες και πλαστικές λεκάνες, καθρέφτες, κλεφτοφάναρα και φτηνούς πολυελαίους.
Καταγόταν από την Πελοπόννησο και είχε πολεμήσει στην Αλβανία και στον Εμφύλιο σκυλίσια.
Στη μάχη του Γράμμου τραυματίστηκε και παρασημοφορήθηκε.
Έτσι κατόρθωσε... «επ' ανδραγαθεία» - να διαγράψει τις τρεις καταδίκες για κλοπή και παιδεραστία που του λερώνανε το ποινικό μητρώο.
Δεν μπόρεσε, όμως, παρ' όλο που 'χε κάνει ένα φεγγάρι και πρωτοπαλίκαρο κάποιου υπουργού, να πάρει άδεια, για να ανοίξει παλαιοπωλείο στο Μοναστηράκι.
Στις αρχές της δεκαετίας του εξήντα ήτανε πια σαρανταπεντάρης κι είχε βαρεθεί να ταξιδεύει.
Έφτασε στο Πάπιγκο, έμεινε δυο βδομάδες και αποπλάνησε την κόρη του παπά.
Δεν τήρησε εχεμύθεια, όπως τον είχε ικετέψει η μάνα μου.
Φρόντισε κιόλας να διατυμπανίσει το κατόρθωμά του σ' όλους τους τόνους, ώστε να μην μπορούν παρά να τον εκβιάσουνε να την παντρευτεί.
Δέχτηκε πανευτυχής την απαίτηση του παπά.
Διάλεξε το ωραιότερο μαύρο κοστούμι από την πραμάτεια του.
Πήγε λουσμένος και ξυρισμένος στην εκκλησία και ήρθε εις γάμου κοινωνίαν μ' ένα ξανθό κοριτσάκι δεκαεπτά ετών.
Το μυστήριο ευλόγησε, ως ιερωμένος, ψάλτης και πατέρας της νύφης, ο εκ μητρός παππούς μου, που ήταν σχεδόν συνομήλικός του.
Συνέβη στις είκοσι τέσσερις Δεκεμβρίου χίλια εννιακόσια εξήντα, παραμονή Χριστουγέννων.
Η μάνα μου βρισκόταν ήδη σε προχωρημένο στάδιο εγκυμοσύνης.
Αμέσως μετά την οικογενειακή του αποκατάσταση, ο πατέρας μου άλλαξε για δεύτερη φορά επάγγελμα και έγινε αγρότης.
Έστελνε, δηλαδή, τη μάνα μου στα χωράφια κι ο ίδιος καθόταν με τις ώρες στο καφενείο και ζάλιζε με ιστορίες τ' αυτιά των χωρικών.
Αν και σχεδόν αμόρφωτος ακαδημαϊκά, είχε το ταλέντο να συναρπάζει τον άλλον, τον οποιονδήποτε άλλον, και να τον κάνει να κρέμεται απ' τα χείλη του.
Δήλωνε αρμόδιος για το κάθε τι και ξεφούρνιζε ψέματα και τερατολογίες με ρυθμό πολυβόλου.
Δεν χωρούσε μέση οδός!
Ή θα τον έπαιρναν στην πλάκα ή θα τον λάτρευαν.
Κατάφερε το δεύτερο.
O πρόεδρος της κοινότητας του Πάπιγκου εγκαταλείφθηκε από τη γυναίκα του και, για να ξεχάσει, μετανάστευσε στη Γερμανία.
Oι χωριάτες εξέλεξαν ομόφωνα τον πατέρα μου διάδοχό του, στέριωσε στο αξίωμα, έγινε ισόβιος κοινοτάρχης.
Στα μέσα Απριλίου του χίλια εννιακόσια εβδομήντα τέσσερα έφτασε στο χωριό μας μια αποστολή από την Αθήνα.
Αποτελούνταν από έναν φιλόλογο, έναν φυσικομαθηματικό, τρεις δημοδιδασκάλους, έναν Αμερικάνο κύριο αγνώστου ιδιότητας και τον σοφέρ τους.
Πάρκαραν το κακοπαθημένο από τις ανηφόρες πουλμανάκι τους πλάι στην μάντρα του νεκροταφείου.
Kατευθύνθηκαν αμέσως στο κοινοτικό γραφείο, στον πατέρα μου, να τον ενημερώσουνε για το σκοπό της επισκέψεώς τους.
Δούλευαν όλοι σ' ένα πρότυπο ελληνοαμερικανικό σχολείο στην πρωτεύουσα, που ονομαζότανε Κολλέγιο και μόρφωνε την αφρόκρεμα του ελληνικού κατεστημένου.
Φοιτούσαν εκεί γιοι βιομηχάνων, γιοι εφοπλιστών, γόνοι πολιτικών οικογενειών με βυζαντινή παράδοση.
Οι εγκαταστάσεις ήτανε πολυτελέστατες και επιβλητικές στο έπακρον.
Tο εκπαιδευτικό προσωπικό διαλεγμένο ανάμεσα στους άριστους των αρίστων.
H αυστηρότητα παροιμιώδης.
Τα δίδακτρα... εννοείται... αστρονομικά.
Όμως, οι μαθητές έπρεπε ν' αποκτήσουν... εκτός από 'ναν ωκεανό γνώσεων... και συνείδηση της κοινωνικής πραγματικότητας.
Δεν θα 'τανε επιτρεπτό να μεγαλώσουν μέσα σ' έναν γυάλινο πύργο, δίχως να υποψιάζονται τι συμβαίνει παραέξω.
Σκοπός του Κολλεγίου ήτανε να φτιάξει όχι διακοσμητικούς βασιλείς, πλαδαρούς κληρονόμους αμύθητων περιουσιών, αλλά άτομα με τόλμη και με πυγμή, κατάλληλα να κυβερνήσουν.
Έτσι, είχε καθιερωθεί ο θεσμός των υποτροφιών.
Επέλεγαν κάθε χρόνο καμιά δεκαριά άξια και φιλότιμα αλλά φτωχά παιδιά από την επαρχία.
Tα ενέτασσαν στη μεγάλη κολλεγιακή οικογένεια για να αποτελέσουν τον συνδετικό κρίκο με τη ζοφερή ελληνική πραγματικότητα.
Τα σπούδαζαν, τα φιλοξενούσαν στο οικοτροφείο του σχολείου και τα τάιζαν εντελώς δωρεάν.
Μοναδική τους υποχρέωση, ν' ανταποκρίνονται στις απαιτήσεις των μαθημάτων και να συμπεριφέρονται κόσμια.
Άμα ολοκλήρωναν τον κύκλο της βασικής και μέσης εκπαίδευσης επιτυχώς κι αποφοιτούσαν από το Κολλέγιο, όλες οι πόρτες θα 'τανε γι' αυτούς ανοιχτές.
Θα 'χαν ξεφύγει διά παντός απ' τη μιζέρια που τους επιφύλασσε η ταπεινή τους καταγωγή και θα μπορούσανε να διαπρέψουν σε οποιονδήποτε τομέα.
Θα 'τανε επιτυχημένοι, συγχρόνως δε και αυτοδημιούργητοι.
Ο πατέρας μου πολύ συγκινήθηκε μ' αυτές τις ρόδινες περιγραφές, κι ακόμα περισσότερο που είχανε προτιμήσει, από τα τόσα και τόσα χωριά της Ηπείρου, το δικό μας.
Πίσω από το φανταστικό κόσμο που πλάθει ο συγγραφέας, κρύβεται ένας μεγάλος προβληματισμός για τον άνθρωπο.
«Αν δε φας, δεν έχει βόλτα» ή «Αν δε φας, δεν θα σε αγαπάει η μαμά».
Συνηθισμένες οι τεχνικές -διά στόματος γιαγιάς- που θα πείσουν το παιδί να αδειάσει το πιάτο του.
Είναι όμως τόσο αθώες όσο ακούγονται;
Τα τρικ της γιαγιάς.
Τα τεχνάσματα που επιστρατεύουν οι γιαγιάδες για να πείσουν το παιδί να φάει το φαγητό του είναι ποικίλα, ευφάνταστα και περίτεχνα.
Mια κουταλιά για το μπαμπά, μια για τη μαμά...