Ahmad Zarruq

Ahmad Zarruq , shuningdek, Imom az-Zarruq ash-Shoziliy (Aḥmad ibn Aḥmad ibn Muḥammad ibn ‘Īsa) (1442—1493) nomi bilan ham tanilgan, 15-asrda yashagan marokashlik Shoziliy soʻfiy, foslik huquqshunos va avliyoScott Alan Kugle, Rebel Between Spirit and Law, Indiana University Press, 2006, , p. 7. Islom tarixidagi eng ko‘zga ko‘ringan va yetuk huquqshunos, nazariyotchi va ma’naviyatli olimlardan biri sanalib, ba’zilar uni o‘z davrining yangilovchisi (mujaddid) deb bilishgan. Birinchi bo‘lib „Olimlar va avliyolarni tartibga soluvchi“ (muhtasib al-ulamo va al-avliyo) faxriy unvoniga sazovor bo‘lgan. Uning ziyoratgohi Liviyaning Misrata shahrida joylashgan. Noma’lum jangarilar qabrni qazib olib, masjidning yarmini yoqib yuborishgan.

 Hayoti 

Zarruq 1442-yil 7-iyunda (Islom taqvimi boʻyicha 846-yilning 22-muharrami), Shayx Abdulloh Gannunning soʻzlariga koʻra, Marokashning togʻli hududida joylashgan Tilivan viloyatidagi qishloqda tugʻilganScott Alan Kugle, Rebel Between Spirit and Law, Indiana University Press, 2006, , p. 8. Fos va Taza oʻrtasidagi hududda yashagan Barnusiyning Berber qabilasidan boʻlib, tugʻilganining dastlabki yetti kunida onasidan ham, otasidan ham yetim qolgan. Uni mohir huquqshunos buvisi tarbiyalagan va birinchi ustozi bo‘lgan. Zarruq molikiy mazhabining oxirgi eng koʻzga koʻringan olimlaridan biri boʻlsa-da, shoziliy tasavvuf shayxi va Shoziliy tariqatining Zarruqiyya oqimi asoschisi sifatida koʻproq tanilgan. Muhammad al-Jazuliyning zamondoshi boʻlgan.

„Zarruq“ (maʼnosi „ko‘k“) taxallusi bilan fiqh, arab tili, Muhammad payg‘ambar rivoyatlari kabi an’anaviy islom ilmlarini o‘rganib, bir qancha mavzularda yirik asarlar yozgan. Eng mashhur asarlari, avvalambor, Qavoid at-tasavvuf (Tasavvuf asoslari), Molikiy fiqhiga oid sharhlari va ibn Atoullohning Hikomiga qilgan sharhlaridir. Sharqda Makka, Tihama, va Misrga borib, Liviyadagi Misratada istiqomat qilgan va shu yerda 899-yilda (1493) vafot etgan. Liviyadagi Misratada dafn etilgan.

 

 
Scott Alan Kugle, Rebel Between Spirit And Law: Ahmad Zarruq, Sainthood, And Authority in Islam, Indiana University Press, 2006, 
Ali Fahmi Khashim, Zarruq, the Sufi: A guide in the way and a leader to the truth : a biographical and critical study of a mystic from North Africa
 Salah Hussein Al-Houdalieh, "Visitation and Making Vows at the Shrine of Shaykh Shihab Al-Din," Journal of Islamic Studies, 21,3 (2010), 377–390.

 
Zaineb S. Istrabadi, Qawa’id al-Tasawwuf, The Principles of Sufism, annotated translation with introduction, Phd thesis with extensive information on his life, times, contemporaries and interpretation of the text (pdf-file) 
Foundations of the spiritual path by Sidi Ahmad Zarruq, translated by Hamza Yusuf (pdf-file) 

Turkum:1442-yilda tugʻilganlar
Turkum:1493-yilda vafot etganlar
Turkum:Ashʼariylar
Turkum:Marokashliklar avtobiografiyalari
Turkum:Marokashlik syohatchi yozuvchilar
Turkum:Shoziliy oqimi
Turkum:Marokashlik soʻfiy yozuvchilar
Turkum:Marokashlik molikiy olimlar
Turkum:15-asr marokashlik yozuvchilar
Turkum:Foslik kishilar
Turkum:15-asr berber kishilari
Turkum:Berber olimlar
Turkum:Berber yozuvchilar
Turkum:Marokashlik islomiy diniy yetakchilar
Turkum:15-asr yuristlari
Turkum:Ibn Arabiy qoʻllovchilari
Turkum:Sunniy soʻfiylar