Turkmangaz

Turkmangaz davlat konserni  – Turkmanistonning gaz qazib olish va taqsimlash kompaniyasi, mamlakatning eng yirik kompaniyasiГлава Туркмении сменил председателя госконцерна «Туркменгаз»|Date= 2014-01-11|Acessdate= 2017-07-12. Gaz sanoatining barcha jabhalari: qidiruv, qazib olish, tashish, tabiiy gaz va kondensatni qayta ishlash bilan shugʻullanadi. Bosh qarorgohi Ashxobodda. Kompaniyaning 100% aksiyalari Turkmaniston hukumati tomonidan boshqariladi.

 Tarixi 
Turkmaniston prezidentining 1996-yil 1-iyuldagi „Neft-gaz kompleksini boshqarish va mineral resurslardan oqilona foydalanishni takomillashtirish toʻgʻrisida“gi farmoni bilan tugatilgan Turkmaniston Neft va gaz vazirligining gaz qazib chiqaruvchi korxonalari negizida tuzilgan.

2017-yil 7-iyulda u tugatilgan „Turkmenneftgazstroy“ („Turkmennebitgazgurlushik“) davlat konsernining vorisi boʻlib, u gaz, gaz kondensati va neftdan uglevodorodlarni ishlab chiqarish va tashishni taʼminlaydigan obyektlarni qurish bilan shugʻullanadi.

 Maqsad va vazifalari 
Turkmangaz davlat konserni ishlab chiqarish-xoʻjalik faoliyatini operativ boshqarish masalalarida toʻliq mustaqillikka ega va oʻziga yuklangan quyidagi vazifalarni amalga oshiradi:

 Turkmaniston hududidagi tabiiy gaz konlarini oʻzlashtiradi;
 Turkmaniston hududidagi konlardan tabiiy gaz va gaz kondensati ishlab chiqarishni amalga oshiradi;
 tabiiy gazni tayyorlash, qayta ishlash va isteʼmolchilarga mamlakat ichida hamda eksport qilish uchun tashishni amalga oshiradi.

Turkmangaz davlat konserni raisi va uning oʻrinbosarlari Turkmaniston prezidenti tomonidan tayinlanadi va uning oldida Turkmaniston neft va gaz sanoatini rivojlantirish konsepsiyasi doirasidagi vazifalarni amalga oshirish uchun javobgardir.

 Tuzilishi va tarkibidagi korxonalari 
Turkmangaz davlat konserni tarkibiga quyidagilar kiradi:
 Türkmengazakdyryș birlashmasi;
 Türkmengazupjunçilik birlashmasi;
 Türkmengazawtomatika boshqarmasi;
 Türkmengazaragatnasyk boshqarmasi;
 Türkmengazburawlayyş boshqarmasi;
 Marygazgykaryş boshqarmasi;
 Dowletabatgazçykaryş boshqarmasi;
 Gazygaytadanișleyiș boshqarmasi;
 Neft va gaz instituti;
 Tabiiy gaz ilmiy-tadqiqot instituti;
 Türkmenturba OAJ;
 Nebit-Gaz gazetasi.

 Faoliyati 
Konsern 1997-yilda tashkil etilgan. Tabiiy gazni, shuningdek uni qayta ishlash mahsulotlarini oʻzlashtirish, ishlab chiqarish, tashish, qayta ishlash va eksport qilish bilan shugʻullanadiГосударственный концерн «Туркменгаз»|Acessdate= 2017-07-12.

 Rahbariyati 
Turkmangaz davlat konserni rahbari vazir darajasidagi davlat konserni raisi hisoblanadi. Rais mamlakat prezidenti tomonidan tayinlanadi.

 Raislari 
 №
  Ism familyasi
 Tayinlangan sana 
 Ishdan olingan sana
  Ishdan olinish sababi
 1
  Guynchnazar Tachnazarov
 01.07.1996
 20.05.2005
  boshqa ishga oʻtgan
 2
  Allamurad Ovezov
 10.06.2005
 02.11.2005
  hibsga olingan
 -
  Qurbonmurod Atayev
 02.11.2005
 26.04.2006
  vaqtincha v.b.
 3
  Baxtiyar Xojiqurbonov
 26.04.2006
 14.02.2007
  boshqa ishga oʻtgan
 4
  Tachberdi Tagiyev
 18.02.2007
 22.02.2007
  boshqa ishga oʻtgan
 5
  Yaxshigeldi Kakayev
 22.02.2007
 27.08.2008
  boshqa ishga oʻtgan
 6
  Boymurod Xo'jamuhammedov
 27.08.2008
 10.07.2009
  boshqa ishga oʻtgan
 -
  Dovlet Mommayev
 10.07.2009
 12.10.2009
  vaqtincha v.b.
 7
  Nuri Muhammedov
 12.10.2009
 08.10.2010
  faoliyatidagi jiddiy kamchiliklar tufayli
 -
  Dovlet Mommayev
 08.10.2010
 10.01.2011
  vaqtincha v.b.
 8
  Amanali Xonaliyev
 10.01.2011
 06.01.2012
  faoliyatidagi kamchiliklar tufayli
 9
  Aqmurad Yegeleyev
 06.01.2012
 23.02.2012
  boshqa ishga oʻtgan
 10
  Saxatmurad Mamedov
 23.02.2012
 11.01.2013
  faoliyatidagi kamchiliklar tufayli
 11
  Kakageldi Abdullayev
 11.01.2013
 10.01.2014
  boshqa ishga oʻtgan
 12
  Chorimuhammed Xommadov
 10.01.2014
 09.01.2015
  boshqa ishga oʻtgan
 13
  Ashiruli Begliyev
 09.01.2015
 13.01.2017
  boshqa ishga oʻtgan
 14
  Maqsad Babayev
 13.01.2017
 05.04.2017
  boshqa ishga oʻtgan
 -
  Murad Archayev
 11.04.2017
 01.12.2017
  vaqtincha v.b.
 15
  Murad Archayev
 01.12.2017
 03.04.2020
  faoliyatidagi kamchiliklar tufayli
 16
  Botir Omonov
 03.04.2020
 05.2023
  
 17
  Maqsad Babayev
 05.2023
  amaldagi
 

 Gaz mojarosi 
2009-yil 9-aprelda Markaziy Osiyo – Markaz (CAC-4) gaz quvurining uchastkasida sodir boʻlgan avariya natijasida turkman gazini tashish boʻyicha mojaro turkman tomonining gaz yetkazib berishni uzoq muddatga toʻxtab qolishiga olib keldi. Rossiyaga yetkazib berish 2010-yil 9-yanvarda qayta tiklandi.

2019—2024-yillarda Turkmangaz Rossiyaning Gazprom kompaniyasi bilan 5 yil muddatga yiliga 5,5 mlrd kub metr turkman gazini Rossiyaga yetkazib berish boʻyicha shartnoma imzolagan. Narx borasida tomonlar kelisha olmagani tufayli Turkmangaz ushbu shartnomani uzaytirmadi.

 

 
 Нефть и газ Туркменистана.

Turkum:Turkmaniston kompaniyalari