Viktor Shestopal

Viktor Arnoldovich Shestopal (1936-yil 1-oktyabr, Petropavlovsk) – sovet va qirgʻiz haykaltaroshi, Qirgʻiziston SSRda xizmat koʻrsatgan rassom (1985), Qirgʻiziston Respublikasi xalq rassomi (1997), Adabiyot, sanʼat va meʼmorlik sohasidagi Qirgʻiziston Respublikasining Toʻqtoʻgʻul nomidagi Davlat mukofoti laureati (2002), professor (2003), SSSR Rassomlar uyushmasi aʼzosi (1970).

 Hayoti 
Viktor Shestopal 1936-yil 1-oktyabrda Petropavlovskda tugʻilgan. Uning otasi KarLAGda jazo muddatini oʻtagan. Lager hisobchisi sifatida u xizmat safarlaridan birida dorixonada ishlagan Viktorning onasi bilan uchrashgan. Ularning nikohi roʻyxatga olinmagan. Otasi ozod etilgandan soʻng, oilasi bilan Odessaga koʻchib oʻtgan. 1941-yilda Kubanga, u yerdan esa Viktorning onasining vatani Petropavlovskga evakuatsiya qilingan. 1944-yilda oila Odessaga qaytib kelgan.

1951-yilda toʻrt yillik rassomlik maktabini va umumtaʼlim maktabining yettinchi sinfini tugatgach, Odessa rassomlik maktabining rassomlik boʻlimiga hujjat topshirgan. 1956-yilda kollejni tugatgan va armiyaga chaqirilib, Dushanbe shahrida xizmat qilgan. 1965-yilda A.N.Ostrovskiy nomidagi Toshkent teatr va rassomlik institutini tamomlagan. Shestopalning oʻqish davrida Oʻzbekiston SSR Madaniyat vazirligi uning asarini sotib olishni boshlagan. Institutni tugatgach, 1965-yilda Oʻzbekiston SSR, Toshkent viloyatining Yangiyoʻl tumanida oʻzining birinchi haykalini K.Marksga oʻrnatgan.

1965-yil oktyabr oyidan Qirgʻizistonda yashagan. 1966-yildan Frunze politexnika instituti, Qirgʻiziston davlat qurilish, transport va arxitektura universiteti, S.A.Chuykov nomidagi Qirgʻiziston davlat rassomlik bilim yurtida chizmachilik va haykaltaroshlik oʻqituvchisi boʻlib ishlagan. Pedagogik faoliyatida oʻqituvchilikdan professor, kafedra mudirigacha boʻlgan yoʻlni bosib oʻtganИ сеет разумное, доброе, вечное….

Monumental haykallar orasida eng mashhuri Ulugʻ Vatan urushida halok boʻlgan askarlar haykali (Toʻqmoq) va Bishkek markazida Qirgʻiziston-Rossiya-Slavyan universiteti yonida oʻrnatilgan A.S.Pushkin haykali hisoblanadi. T.Gerzen va V.Dimov bilan hamkorlikda Kirov suv omborida tematik relyeflar va V.I.Leninning monumental portretini yaratgan<Биография на сайте open.kg.

1953-yildan respublika, umumittifoq va xalqaro koʻrgazmalarda qatnashgan. Atoqli shaxslarning haykallari boʻyicha bir qator tanlovlar gʻolibi boʻlgan (K.Skryabin – 1982-yilda oʻrnatilgan bronza yodgorligi; A.S.Pushkin – shoirning 200 yilligiga bagʻishlangan tanlov (1999); Qurmanjan-datki (2001))Как прекрасен этот мир, посмотри!..  — Слово Кыргызстана.

Shestopalning aksariyat (35 ga yaqin) asarlari G.Aytiev nomidagi Qirgʻiziston milliy tasviriy sanʼat muzeyida saqlanadi. Ayrimlari Nyu-York, Istanbul va Bishkekdagi shaxsiy kolleksiyalarda saqlanadi.

 Mukofotlari 
 II darajali Manas ordeni (2021-yil 31-dekabr).
 III darajali Manas ordeni (2007-yil 16-may)Указ Президента Кыргызской Республики от 16 мая 2007 года УП № 253 «О награждении орденом «Манас» III степени Шестопала В. А.».
 Pushkin medali (1999-yil 23-avgust, Rossiya)Указ Президента Российской Федерации от 23 августа 1999 года № 1106 «О награждении медалью Пушкина».
 Qirgʻiziston Respublikasi xalq rassomi unvoni (1997-yil 28-oktyabr)Указ Президента Кыргызской Республики от 28 октября 1997 года УП № 298 «О присвоении почётного звания «Народный художник Кыргызской Республики» Асранкулову А. Б., Шестопалу В. А.».
 Qirgʻiziston SSRda xizmat koʻrsatgan artist unvoni (1985)
 Adabiyot, sanʼat va meʼmorlik sohasidagi Qirgʻiziston Respublikasining Toʻqtoʻgʻul nomidagi Davlat mukofoti (2002-yil 28-oktyabr)Шестопал Виктор Арнольдович
 Bishkekning faxriy fuqarosi (2009)Биография на сайте Киргизского национального музея изобразительных искусств.

 

Turkum:Haykaltaroshlar