Zhantas/Cleaned-Uzbek_Wikipedia huggingface dataset:
Igraf Ioshka

Ioshka Igraf Igorevich – loʻli qoʻshiqchisi, musiqachi (gitarachi), bastakor, professor, musiqashunoslik fanlari doktori, 1970-yillarda mashhur boʻlgan „Romen“ loʻlilar triosining asoschisi va solisti.
 

 http://igraf-ioshka.narod.ru/index.html
 http://trio-romen.narod.ru/
 https://web.archive.org/web/20100929030818/http://www.valentinaponomareva.ru/album/trio_ROMEN.htm
 http://v-vysotsky.com/vospominanija/Ioshka/text.html
 „Krugozor“ jurnali

Turkum:Rossiyalik qoʻshiqchilar
Turkum:Moskvada vafot etganlar
Turkum:2019-yilda vafot etganlar
Turkum:23-oktyabrda vafot etganlar
Turkum:Qoʻqonda tugʻilganlar
Turkum:1942-yilda tugʻilganlar
Turkum:14-mayda tugʻilganlar
Najmiddin Jalolov

Najmiddin Jalolov (Nadjmuddin Kamolitdinovich Djalolov; Abu Yahyo Muhammad Fotih; 1972-yil 1-aprel – 2009-yil 14-sentyabr) – Markaziy Osiyoda faoliyat olib boruvchi „Al-Qoida“ bilan bogʻliq „Jamoat al-Jihod al-Islomiy“ jangari tashkiloti rahbari. Ushbu guruh Rossiya va Gʻarbiy Yevropada ham oʻz hujumlarini uyushtirishni rejalashtirganlikda gumon qilingan.

 Yoshlik davri 
Najmiddin Jalolov Oʻzbekiston SSRning Andijon viloyati Xartum shahrida tavallud topgan. Al-Qoida lagerlarida minalar va portlovchi moddalar bilan ishlashda tayyorgarlikdan oʻtgan. Shuningdek, „Tolibon“ tomonidan Afgʻoniston va Pokistonda olib borilgan operatsiyalarda ham ishtirok etgan.

 Terrorchilik faoliyati 
Najmiddin Jalolov „Al-Qoida“ga aloqador Oʻzbekiston islomiy harakatining (OʻIH) sobiq aʼzosi boʻlgan. 2000-yilda Oʻzbekiston Respublikasi sudlari tomonidan sirtdan (jinoyat ishi koʻrilayotgan paytda ayblanuvchi shaxs sudda boʻlmaydi) terrorchilikda aybdor deb topilganCentral Asiaʼs Security: Issues and Implications for U. S. Interests CRS Report for Congress. Jalolov 2000-yillarda Oʻzbekiston islomiy harakatini tark etgan va Islomiy Jihod Ittifoqida qatnashgan.

Amerika Qoʻshma Shtatlari Moliya vazirligining maʼlumotlariga koʻra, Najmiddin Jalolov 2007-yilning sentyabr oyida Germaniyaning bir nechta hududlariga hujum uyushtirish rejasida guruh rahbari hisoblangan. 2006-yilda Markaziy Osiyodagi terroristik nishonlarni, xususan, gʻarbdan tashrif buyurgan mehmonlarga xizmat koʻrsatadigan mehmonxonalarni yoʻq qilish ishlariga rahbarlik qilgan.

Najmiddin Jalolov „Tolibon“ yetakchisi Muhammad Umar, uygʻur jangarisi Abu Muhammad va „Al-Qoida“ yetakchisi Usoma bin Lodin bilan bogʻlangan. Shuningdek, 2004-yilda esa Toshkentdagi AQSh hamda Isroil elchixonasiga hujum uyushtirish uchun buyruq bergan.

 Oʻlimi 
Jalolov 2009-yil 14-sentyabrda Pokistonda AQShning Predator dron hujumi natijasida oʻldirilgan.

 

Turkum:Markaziy Osiyoda terrorizm
Turkum:Oʻzbek Al-Qoida aʼzolari
Ibrohim ibn Ahmad Samarqandiy

Ibrohim ibn Ahmad Samarqandiy (arabcha: ابراهيم بن احمد سمرقندي — Ibrohim ibn Ahmad Samarqandiy — Toʻliq ismi: Abu Ishoq Ibrohim ibn Ahmad ibn Abdulloh ibn Hasan ibn Solih Xatib Samarqandiy Vazoriy
(vafoti 1110-yil)) — Muhaddis, roviy va xatib.

 Hayoti 
Ibrohim ibn Ahmad Samarqandiy „Vazor“ qishlog‘ining xatibi boʻlib, 480-487/1087-1094-yillar orasida tugʻilgan. Hofiz Abu Hafs Umar ibn Mansur ibn Habib va boshqa ulamolardan hadis rivoyat qilgan. Undan esa boshqalar rivoyat qilganlar. Umar Nasafiy alloma haqida bunday deydi: "U mening qo‘shnim edi. Mening imlo majlislarimga kelib turar edi. 503/1110-yil Samarqandda „Baroat“ kechasi vafot etdi. Sankdiza qabristoniga dafn etildi". O‘g‘li Abu Ishoq Ibrohim ibn Abdulloh Xatib Vazoriy ham solih shayx va xulqi chiroyli kishi bo‘lgan.Oʻrta asr sharq allomalari va mutafakkirlarining tarixiy-falsafiy merosi ensiklopediyasi. — Samarqand. Imom Buxoriy xalqaro markazi, 2016. — B. 559.

 

Turkum:Alifbo boʻyicha olimlar
Turkum:Islom:Shaxslar
Murat Solihov

Murat Solihov (1905-yil – 1938-yil 5-noyabr) – Qirgʻiziston SSR Xalq Komissarlari Soveti raisi.

 Hayoti 
Murat Solihov 1905-yilda Oʻsh tumaniAZ Library Po drugim svedeniyam bliz pos. Sulyukta. Ravot qishlogʻida (hozirgi Andijon viloyati Marhamat tumani) kambagʻal dehqon oilasida tavallud topgan. 1916—1918-yillarda Sulukta viloyatida choʻponlik qilgan. 1919-yilda butunittifoq leninchi kommunistik yoshlar soyuziga qoʻshilgan. 1919—1922-yillarda Qoʻqon pedagogika texnikumida tahsil olgan, lekin u yerdagi oʻqishini tamomlamaganSalixov Murat // sayt TsentrAziya. Keyinchalik, Qirgʻiziston pedagogika texnikumini tugatgan, yana boshqa maʼlumotlarga koʻra, 1921—1925-yillarda Toshkentdagi pedagogika institutida taʼlim olgan.

1925—1927-yillarda Oʻsh tumani xalq taʼlimi boʻlimi mudiri lavozimida faoliyat olib borgan. 1927-yildan Sovet Ittifoqi Kommunistik Partiyasi aʼzosi, Oʻsh KKP kanton qoʻmitasi targʻibot va tashviqot boʻlimi mudiri, okrug ijroiya qoʻmitasi prezidiumi va raykom byurosi aʼzosi boʻlgan. Keyinchalik, 1931-yilda Oʻzgʻon tuman ijroiya qoʻmitasi raisi, keyinroq oʻsha yili Oʻsh tumani ijroiya qoʻmitasi raisi lavozimlarida ham ishlagan. 1931—1933, 1934-yillarda Toshkent marksizm-leninizm institutida 2 kursni tamomlagan.

Bir muddat Oʻsh tumani Kengashi ijroiya qoʻmitasining raisi, Bolsheviklar Kommunistik partiyasi (Qirgʻiziston ASSR) okrug qoʻmitasining 1-kotibi va Qirgʻiziston ASSR Maorif xalq komissari oʻrinbosari lavozimlarida faoliyat yuritgan, ammo ushbu lavozimlarda qancha vaqt davomida xizmat koʻrsatganligi aniq keltirilmagan.

 ? – 1931-yil – ot fermasi siyosiy boʻlimi boshligʻi.
 1934—1937-yil aprel – Bolsheviklar Butunittifoq Kommunistik partiyasi Oʻsh okrug qoʻmitasi 1-kotibi (Qirgʻiziston ASSR).
 1937-yil 4-aprel —? – KKP (b) Qirgʻiziston viloyat qoʻmitasi qishloq xoʻjaligi boʻlimi boshligʻi – Qirgʻiziston KP (b) MK.
 1937-yil iyun – Qirgʻiziston KP (b) MK aʼzosi, Qirgʻiziston KP (b) MK Byurosi aʼzosi.
 ? – 1937-yil sentyabr – Qirgʻiziston KP (b) MK 3-kotibi.
 1937-yil 27-sentyabr – 1938-yil 15-fevral – Qirgʻiziston SSR Xalq Komissarlari Soveti raisi.
 15-fevralPostanovlenie Prezidiuma TsIK Kirgizskoy SSR (TsGA KR, f. 22, op.2, d. 114, l. 142) – 1938-yil 8-mayPostanovlenie Prezidiuma TsIK Kirgizskoy SSR (TsGA KR, f. 22, op. 2, d. 115, l. 33) – Qirgʻiziston SSR Markaziy Ijroiya Qoʻmitasi raisi vazifasini bajaruvchi.

Murat Solihov 1938-yilda hibsga olingan. 1938-yil 12-sentyabrdagi qatl roʻyxatida „birinchi toifa“dagi qatl qilinadigan mahbuslar roʻyxatida boʻlgan. Murat Solihov Qirgʻiziston SSRning Tosh-Tepa (Chuy viloyati) qishlogʻi yaqinida otib oʻldirilgan.

 Oilasi 

 Xotini – Azhar (?—1945) – oliy maʼlumotli, eri hibsga olingandan soʻng familiyasini oʻzgartirib, Oʻzbekistonga ketgan.
 Oʻgʻli – Quvat.
 Qizi – Atirgul.

 

 
 Kommunistik partiya va Sovet hokimiyati tarixi boʻyicha qoʻllanma
 Solihov Murat – | Markaziy Osiyo 
Turkum:1905-yilda tugʻilganlar
Turkum:Oʻsh uyezdida tugʻilganlar
Turkum:Andijon viloyatida tugʻilganlar
Turkum:1938-yilda vafot etganlar
Turkum:5-noyabrda vafot etganlar
Turkum:Marhamat tumanida tugʻilganlar
Turkum:Andijon viloyati kishilari
Turkum:Kishilar
Futbol boʻyicha 2023-yilgi ayollar Oʻzbekiston kubogi

2023-yilgi ayollar Oʻzbekiston Kubogi har yili oʻtkaziladigan Oʻzbekiston kubogi musobaqasining 22-mavsumi boʻlib, futbol boʻyicha Oʻzbekiston kubogi final bosqichi hisoblanadi. „Sevinch“ klubi amaldagi chempion hisoblanadi.

 Jamoalar 
Oʻzbekiston Kubogi 2023-yilda boʻlib oʻtadigan finalga chiqish uchun 16 ta jamoa ishtirok etadigan musobaqadir. Musobaqa Oʻzbekiston futbol Ligasi tizimidagi 16 ta jamoadan iborat. Oʻzbekiston ayollar Superligasidan 10 ta va Oʻzbekiston ayollar Pro ligasi 6 ta jamoa qatnashmoqda.

 Oʻzbekiston ayollar Superligasi 2023-yilgi mavsumdagi barcha 10 ta klub Oʻzbekiston ayollar Pro-ligasining 2023-yilgi mavsumdagi 8 ta klubi OKMK W
 Bunyodkor W
 Buxoro W
 Lokomotiv W
 Metallurg W
 Neftchi W
 Paxtakor W
 Qizilqum W
 Soʻgʻdiyona W
 Sevinch-W Aral-W
 Andijanka-W
 Dinamo-W
 Navbahor-W
 Surxon-W
 Xorazm-W

 Qur’a va format 
Dastlabki 1/8 final bosqichida 16 ta jamoa ishtirokida Oʻzbekiston Kubogi chorak final bosqichiga chiqish uchun oʻtkaziladi. Qur’a tashlash marosimi 2023-yil 6-iyun kuni UZBEKISTAN FA youtube kanalida PFL xodimi Zohirjon Akramxonov tomonidan oʻtkazildi. Dastlabki 1/8 final bosqichida „Sevinch“ klubi amaldagi gʻolib boʻlganligi sababli chrak final bosqichidan boshlash imkoniyatiga ega boʻldi. Andijanka-W jamoasi esa Xorazm-W va Surxon-W oʻyini gʻolibiga qarshi 1/8 final bosqichini boshlaydi. Chorak final bosqichiga 2023-yil 9-avgustda qur’a tashlandi. Yaarim final bosqichiga 2023-yil 4-sentyabrda qur’a tashlandi

 Nimchorak final 

 Chorak final 

 Yarim final 

 Final 

 Toʻpurarlar 

 Yana qarang 

 Futbol boʻyicha 2023-yilgi Oʻzbekiston ayollar oliy ligasi
 Futbol boʻyicha 2023-yilgi Oʻzbekiston ayollar birinchi ligasi
 Futbol boʻyicha 2023-yilgi Oʻzbekiston ayollar superkubogi

 

 
 UFA – Rasmiy sayti OʻFA sayti
 Ayollar futboli „Oʻzbekiston futbol assotsiatsiyasi“ ayollar ligasi rasmiy telegram kanali

Turkum:2023-yilda Oʻzbekiston futboli
Turkum:Futbol boʻyicha ayollar oʻrtasidagi Oʻzbekiston Kubogi
London muzeyi (1912-1976)

thumb| Edvard MakNayt Kaufferning "London tarixi London muzeyida" saqlanadi, London Underground uchun 1922-yil
London muzeyi London, Angliya tarixini aks ettiruvchi muzey va hozirgi London muzeyining ikki tarixiy muzeyidan biri edi.

 Tarix 
U 1912-yil 21-martda qirol Jorj V tomonidan qirolicha Meri, malika Meri va shahzoda Jorj bilan Kensington saroyidagi ikkinchi qavatdagi davlat kvartiralarida vaqtinchalik yashash joyida ochilgan edi. U 8 aprel kuni jamoatchilikka ochildi va kun davomida 13 000 dan ortiq tashrif buyuruvchilarni qabul qildi.

Ochilganidan ikki yil o'tgach, kolleksiyalar Sent-Jeymsda joylashgan Lankaster uyiga ko'chirildi va muzey Ikkinchi Jahon urushigacha o'sha yerda qoldi. Muzeyning birinchi qo'riqchisi ser Gay Frensis Lang, 1926-yildan 1944-yilgacha esa arxeolog Mortimer Uiler qo'riqchi bo'lgan. Ikkinchi jahon urushi paytida kolleksiyaning katta qismi yaqin atrofdagi Dover-Strit metro stansiyasida, keyinroq Pikkadilli Sirk metro stantsiyasida saqlash uchun evakuatsiya qilingan. Lankaster xausidagi ba'zi galereyalar 1942-yilda jamoatchilikka qayta ochildi, ammo 1943-yil noyabr oyida bino Ishlar vazirligi tomonidan konferentsiya markazi va yangi Yevropa maslahat komissiyasining bazasi sifatida rekvizitsiya qilindi, muzeyda faqat yerto'la saqlanib qoldi. 

Ikkinchi jahon urushidan keyin Lankaster uyini muzey foydalanishi uchun qaytarib olishga urinishlar afsuski muvaffaqiyatsizlikka uchradi. Oxir-oqibat, 1948-yilda Jorj VI muzeyni Kensington saroyining bir qismida, bu safar pastki ikki qavatda joylashtirishga rozi bo'ldi va 1951-yil iyul oyida u yerda qayta ochildi. 1975-yilda Donald Xarden rahbarligida London muzeyi London shahrining Guildhall muzeyi bilan birlashtirilib, London muzeyi tashkil etildi, u 1976-yilda London shahridagi yangi binoda ommaga keng ochildi.

 Ma'lumotnomalar 

 
 

 

 London muzeyi veb-sayti
Bozor Soʻpijonov

Bozor Soʻpijonov (1906-yil tavallud topgan — 1938-yil 14-oktyabrda vafot etgan) — Qo‘qon shahar partiya komiteti aʼzosi. Osiyo temir yo‘li Qo‘qon stansiyasi 3-eksplutasion bo‘limi tuman kasaba soyuzi raisi. Qo‘qon shahar partiyasi komitetida xodimlar bo‘limi mudiri. O‘zbek oziq-ovqat savdosida Qo‘qon shahar bo‘limi boshqaruvchisi.

 Hayoti va taʼlimi 
Bozor Soʻpijonov 1906-yil Namangan viloyatining Yangiqoʻrgʻon tumanida oddiy ishchi oilasida tavallud topgan. da uning oilaliligi, Qo‘qon shahri 5-may kvartali, 78-uyda istiqomat qilgani haqida maʼlumotlar mavjud.
B. So‘pijonov 1938-yilning 14-oktyabr oyida Toshkentda o‘tkazilgan SSSR Harbiy Oliy sudi kollegiyasi sayyor sessiyasining yig‘ilishida otuvga hukm qilingan va oʻsha kunning oʻzidayoq hukm ijro etilgan.

Maʼlumoti — quyi, 1930-yildan to 1931-yilgacha Samarqand shahridagi O‘zbekiston Kommunistik universitetida o‘qigan. 1920-yilga qadar otasi qaramog‘ida boʻlgan va shu yildan oʻz faoliyatini boshlagan.

 Faoliyati 
1926-yil 25-noyabrda Qo‘qon shahar partiya komitetida partiyaga qabul qilingan. 1920-yildan 1922-yilga qadar xususiy Qo‘qon stansiyasidagi Mebulnikov ismli shaxs qoʻl ostida cho‘ponlik qilgan, 1922—1924-yillarda ishsiz boʻlgan va 1924-yildan Qo‘qon shahr temir yo‘li stansiyasi 3-ekspluatasiya bo‘limida konduktor boʻlib ish faoliyatini davom ettirgan. 1928—1930-yillar oraligʻida Samarqand Qizil armiyasining o‘zbek brigadasida ishchi-dehqon sifatida xizmat qilgan, 1931—1932 yillarda O‘rta Osiyo temir yo‘li Qo‘qon stansiyasi 3-eksplutasion bo‘limi tuman kasaba soyuzi raisi lavozimida ish yuritgan. 1932—1933-yillari Qo‘qon shahar partiya komitetida xodimlar bo‘limi mudiri, 1933—1934-yillarda esa Oyim tumani partiya komiteti sekretari boʻlib xizmat qilgan. 1934-yil — 1935-yil Qo‘qon shahar temir yo‘li fabrika-zavod bilim yurtida targ‘ibotchi sifatida, keyinchalik 1935-yildan 1937-yilgacha Qo‘qon temir yo‘l stansiyasi deposida parovoz o‘quv komitetida rais, 1937-yildan O‘zbek oziq-ovqat savdosi Qo‘qon bo‘limi boshqaruvchisi bo‘lib faoliyat yuritgan.

 
 
 

Turkum:Sovet davri qatagʻon qurbonlari
Turkum:Oʻzbekiston Kompartiyasi Qoʻqon shahar qoʻmitasi a’zolari
Turkum:Turkiston ASSR
Korotatsiya doirasi

thumb| Toʻsiqli spiral galaktika, NGC 1300 .
Korotatsiya doirasi – spiral galaktikaning galaktik markazi atrofidagi aylana boʻlib, unda yulduzlar spiral qoʻllar bilan bir xil tezlikda harakatlanadi. Bu doiraning radiusi korotatsiya radiusi deb ataladi. Doira ichida yulduzlar spiral qoʻllardan tezroq, uning tashqarisida esa sekinroq harakat qiladi.

Quyosh Somon yoʻlining korotatsion doirasi yaqinida joylashgan.

 

Turkum:Fizika
Turkum:Astronomiya
Turkum:Galaktika
Vyacheslav Skoromnov

Vyacheslav Skoromnov (1974-yil 2-martda Andijonda tugʻilgan) asli oʻzbekistonlik, Qatar terma jamoasida oʻq otish sporti bilan shugʻullangan sportchi. 2004-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida oʻz vatani Oʻzbekiston terma jamoasi nomidan miltiqdan oʻq otish boʻyicha bellashish uchun saralab olingan va Osiyo oʻyinlarigacha boʻlgan yirik xalqaro musobaqalarda jami ikkita – bitta oltin, bitta kumush medallarni qoʻlga kiritgan. Shuningdek, Osiyo oʻyinlarida kuchli oʻntalikdan oʻrin olgan (1998—2014). 2010-yildan beri Qatarning Doha shahrida istiqomat qilayotgan Skoromnov hozirgi kunga kelib oʻq otish boʻyicha xalqaro musobaqalarda ishtirok etish uchun ikki davlat fuqaroligiga ega.

 Faoliyati 

Vyacheslav Skoromnov 2004-yilda Afinada boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiya oʻyinlarida miltiqdan oʻq otish sporti boʻyicha ishtirok etish uchun oʻz vatani terma jamoasi nomidan yoʻllanmani qoʻlga kiritgan. Saralash bosqichida minimal 597 ballni qayd etgan holda Xitoyning amaldagi Olimpiya chempioni Jia Zhanboni bir ochkolik farq bilan quvib oʻtib, oltin medalni qoʻlga kiritgan va Malayziyaning Kuala-Lumpur shahrida boʻlib oʻtayotgan Osiyo chempionatida Oʻzbekiston terma jamoasi hisobiga Olimpiya oʻyinlarida ishtirok etish huquqini beruvchi yana bir kvotani qoʻshib qoʻygan. Skoromnov musobaqadagi ishtirokini 10 metrlik masofadan turib pnevmatik miltiqda oʻq otish bilan boshlagan, bu yoʻnalishda jami 600 ta nishondan 592 tasini aniq moʻljalga urgan va uchta sportchi bilan birgalikda oʻn sakkizinchi oʻrinni egallagan. Toʻrt kundan soʻng, Skoromnov 50 metrlik masofadan turib miltiqdan oʻq otish musobaqasining saralash bosqichida 591 ball olishni maqsad qilib qoʻygan, biroq muvaffaqiyatsiz urinishi natijasida 46 ishtirokchi orasida yigirma toʻrtinchi oʻringa tushib ketgan. Oʻzining uchinchi va soʻnggi musobaqasida 50 metrli masofadan turib Skoromnov 3 pozitsiyada, yaʼni egilib oʻq otish bahslarida 394, tik turib oʻq otish bahslarida 380 va tiz choʻkib oʻq otish bahslarida esa 387 ballni qoʻlga kiritgan va jami 1161 ball toʻplab, avstraliyalik ikki karra olimpiachi Timothy Lowndes va Olimpianing kumush medali sovrindori germaniyalik Christian Lusch bilan birgalikda ushbu Olimpiada oʻn ikkinchi oʻrinni egallagan. Ularga Olimpiadaning final bahslarida ishtirok etish uchun atigi 3 ochko yetmagan.

 

Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:1974-yilda tugʻilganlar
Tatyana Kotova (Sportchi)

Tatyana Vladimirovna Kotova (1976-yil, 11-dekabr, Qo'qon, O'zSSSR) — uzunlikka sakrash turidada Rossiyasharafini himoya qilgan yengil atletikachi yengil atletikachi. Uning 2002 yilda Annesidagi 7,42 metrlik natijasi 21-asrda uzunlikka boʻyicha ayol sportchilar orasida eng yaxshi natija (2023 yil holatiga ko'ra).

Kotova 2000 va 2004-yilgi Olimpiya o'yinlarida bronza medallarini qo'lga kiritdi. U 2001-yildan 2005-yilgacha yengil atletika bo‘yicha jahon chempionatida ketma-ket uchta kumush medalni qo‘lga kiritdi, 2007-yilda ham bronza medalini qo‘lga kiritdi. U yopiq inshootlarda yanada katta muvaffaqiyatlarga erishdi. 1999, 2003 va 2006-yillarda yopiq inshootlardagi jahon chempionatida uchta marta g‘olib chiqdi. 2001 va 2004-yillarda ikkinchi o'rinni egalladi. Keyinchalik u 2005 yilgi jahon chempionati kumush medali va 2006-yilgi yopiq inshootlardagi jahon chempionligi unvonidan mahrum qilindi. Uning boshqa unvonlari 2002-yilgi Yevropa chempionati va 2002-yilgi IAAF Jahon kubogidagi g'alabalarni o'z ichiga oladi. U 2001-yilgi Yaxshi niyat o'yinlarida uchinchi o'rinni egalladi va 2000-yilgi IAAF Oltin ligasining jekpot g'olibi bo'ldi.

Hayoti va faoliyati
Kotova O'zSSSRning Qoʻqon shahrida tugʻilgan va Tojikiston SSSRning Istiqlol dahasida voyaga yetgan. U 1995 yilda yengil atletika bilan shug'ullana boshlagan, avvallari voleybol va basketbol bilan shug'ullangan. G'arbiy Sibirning Barnaul shahrida mashg'ulot o'tkazgan Kotova Finlandiyaning Turku shahrida bo'lib o'tgan 23 yoshgacha bo'lgan o'smirlar o'rtasidagi Yevropa chempionatida oltin medalni qo'lga kiritdi va 1999-yilda Maebashi shahridagi yopiq inshootlarda jahon chempionatida oltin medalni qo'lga kiritdi. U 2000 yil avgust oyida avtohalokatda yaralanganOLYMPIC DOUBTS FOR TATYANA KOTOVA va ikki oydan kamroq vaqt o'tgach, 2000 yilda Sidneyda bo'lib o'tgan Olimpiya o'yinlarida to'rtinchi o'rinni egalladi.

Doping
Kotova doping tufayli medallarni qo'lga kiritishga ham, yo'qotishga ham ulgurdi. 2000 yilgi Olimpiadada u dastlab to'rtinchi o'rinni egallagan edi. To'qqiz yil o'tib, bronza medali sovrindori Marion Jons Olimpiada o'yinlari paytida samaradorlikni oshiruvchi dorilarni qo'llaganini tan olganidan keyin bronza medaliga ega boʻldiI.O.C. Redistributes Jones’s Medals and Retires One. Biroq 2013-yilda 2005-yilgi jahon chempionatidan olingan namunalar qayta sinovdan o‘tkazildi va Kotova doping qabul qilgani aniqlandi. U Jahon chempionatidagi kumush medalidan, shuningdek, 2005 yilgi IAAF Jahon chempionati oltin medalidan mahrum qilindi. Natijada Anju Bobbi Jorj birinchi o'ringa ko'tarildi2005 World Athletics: Kotova disqualified, Anju's silver turns into gold.

Turkum:Shaxsiyatlar
Turkum:Qo'qonda tug'ilganlar
Turkum:Rossiya sportchilari
Furt qonuni

FURE QONUNI 

1807 yilda fransuz olimi Furye issiqlik o'tkazuvchanligi jarayonida jismning (moddaning) har qanday nuqtasida issiqlik oqimi va harorat gradienti o'rtasida aniq bog'liqlik mavjudligini eksperimental ravishda isbotladi: 

bu yerda Q - issiqlik oqimi, birligi - Vt ; 

grad(T) - harorat maydonining gradienti (vaqtning tanlangan nuqtasida tizimning turli joylaridagi raqamli harorat qiymatlari to'plami), o'lchov birliklari K / m; 

S - issiqlik almashinuvining sirt maydoni, birligi - m; 

Harorat gradientini dekart koordinatalari o'qlari bo'ylab komponentlarning vektor yig'indisi sifatida tavsiflash mumkin:

bu yerda i, j, k - bir-biriga ortogonal va koordinata o'qlari bo'ylab yo'naltirilgan birlik vektorlar.

Bu shuni anglatadiki, bu qonun issiqlik o'tkazuvchanligi orqali issiqlik uzatish paytida issiqlik oqimining kattaligini belgilaydi. Issiqlik oqimining sirt zichligi uchun Furye qonuni quyidagi shaklni oladi:

Minus belgisi issiqlik oqimi va harorat gradienti vektorlari ko'p yo'nalishli ekanligini anglatadi. Shuni tushunish kerakki, issiqlik haroratni pasaytirish yo'nalishi bo'yicha uzatiladi. 

Va shunga qaramay, Furye qonuni issiqlik o'tkazish jarayonining inertsiyasini hisobga olmasligini ta'kidlash ortiqcha bo'lmaydi, boshqacha qilib aytganda, taqdim etilgan modelda haroratning o'zgarishi istalgan nuqtada bir zumda butun jismga tarqaladi. Furye qonuni, masalan, ultratovush, zarba to'lqinlarining tarqalishi kabi yuqori chastotali jarayonlarni tavsiflash uchun noto'g'ri qoʻllanadi.

Bizga ma'lumki, issiqlik o'tkazuvchanligi uchun Furye qonuni va konvektiv issiqlik uzatish uchun Nyutonning sovutish qonuni qoʻllanadi. Aytaylik, sizda nima uchun issiqlik uzatish tezligini tahlil qilish uchun ikki xil qonun talab qilinadi degan savol bor. Buning sababi shundaki, issiqlik uzatish rejimlari individual fizikadan farq qiladi. 

O'tkazuvchanlik orqali issiqlik uzatish mikroskopik diffuziya va harorat farqi tufayli obyekt ichidagi molekulalar yoki kvazi-zarralarning to'qnashuvi tufayli sodir bo'ladi. Agar biz mikroskopik ko'rinishda ko'rsak, har qanday tarqalgan va to'qnashuvchi material molekulalarni, elektronlarni, atomlarni o'z ichiga oladi. Ular kinetik va potentsial energiyani mikroskopik tarzda bir-biriga o'tkazadilar. Bu energiya obyektning ichki energiyasi deb nomlanadi. Qonunda aytilishicha, issiqlik o'tkazuvchanligi Furye qonunidir. 

Har qanday obyektdagi konveksiya issiqlik almashinuvini suyuqliklar harakati yoki suyuqlik oqimi tufayli bir molekuladan ikkinchisiga issiqlik o'tkazish sifatida aniqlash mumkin. Nyutonning sovutish qonuni konveksiya issiqlik uzatilishini boshqaradi.
Solijon Inomov

Solijon Inomov (1903-yil tavallud topgan — 1938-yil 14-oktyabrda vafot etgan) — Namangan shahrida joylashgan ko‘nchilar uyushmasi kotibi va rais o‘rinbosari. O‘zK(b)P Markaziy Komitetining Zelenskiy tumanidagi tashviqotchisi. Zelenskiy tumani partiya komitetida instruktor.

 Hayoti va taʼlimi 
S. Inomov 1903-yil Namangan viloyati Namangan shahrida To‘qmoqguzar mahallasida tavallud topgan. da yashash manzili — Lenin (Asaka) tumanidaligi, oilaligi, ota-onasi va 2 nafar go‘dak bolalari borligi qayd qilingan.
SSSR Harbiy Oliy sudi kollegiyasi sayyor sessiyasining 1938-yilning 14-oktyabr sanasidagi yig‘ilishida otuvga hukm etilgan, jazo o‘sha kuni amalga oshirilgan.

Maʼlumoti — o‘rta, Namangan shahridagi savodsizlikni tugatish kursida, shundan soʻng Qo‘qon shahrida ham tahsil olgan. 1936-yil 1-dekabridan 1937-yil 1-martgacha Toshkent shahrida O‘zbekiston Kompartiyasi Markaziy Komiteti huzuridagi marksizm-leninizm kurslarida taʼlim olgan.

 Faoliyati 
1915-yildan 1923-yilgacha Namangan shahridagi bir boy qoʻlida batrak bo‘lib ishladi. 1923-yildan 1925-yilgacha boʻlgan muddatda Namangan shahridagi turli xunarmandlar qoʻl ostida to‘qimachilik bo‘yicha shogird bo‘lib ishlagan. 1925-yilda VKP(b)ga nomzod bo‘lib qabul qilindim va shu kasbda ishchi sifatida 6 oylik ish stajiga ega boʻldi. 1925-yil — 1928 yil Namangan shahridagi ko‘nchilar uyushmasi kotibi va rais o‘rinbosari lavozimida ish yuritdi. 1928-yildan 1930-yilgacha Moskva viloyati Zaraysk tumanidagi ip tekstil fabrikasida ishlagan. Keyinchalik 1930-yildan boshlab 1931-yilgacha Namangan shahrida kotib sifatida xizmat qilgan. 1931—1932-yillarda O‘zK(b)P Markaziy Komitetining Zelenskiy tumani tashviqotchisi lavozimida, 1932-yildan 1933-yilgacha Zelenskiy tumani partiya komitetida instruktor bo‘lib faoliyat yuritgan. 1933-yilning 1-dekabr sanasidan 1934-yilning 1-dekabr sanasigacha Marhamat tumani partiya komitetining sekretari sifatida, 1935-yilning boshlaridan 1936-yil 1-iyuligacha Lenin tumani partiya komitetida instruktor bo‘lib xizmat koʻrsatdi.

 Shaxsiy hayoti 
Inomovning prokuratura qoʻlidagi shaxsiy varaqasida oʻzbek va rus tili yaxshi bilishi, partiya tozalovlaridan tanbehsiz oʻtgani, yashash manzili — Lenin (Asaka) tumani ekanligi, oilaligi, ota-onasi, 2 nafar farzandi borligi qayd qilingan.
 
 

 

Turkum:Sovet davri qatagʻon qurbonlari
Turkum:Oʻzbekiston SSR
Turkum:Turkiston ASSR
Fargʻona qipchoqlari

Fargʻona qipchoqlari boshqa xalqlarga singishib ketgan turkiy xalq boʻlib, ilgari 1930-yillargacha Fargʻona vodiysi va Oʻrta Osiyoning unga tutash hududlarida yashab kelgan. Keyingi aholini ro‘yxatga olishda qirg‘izlar ham, o‘zbeklar ham hisobga olindi.

 Tarixi 
Qipchoqlar XIX asrda Qoʻqondagi saroy toʻntarishlarida faol qatnashdilar.

1845-yilda nufuzli qipchoq feodal Musulmonqul) Xudoyorxonni Qo‘qon taxtiga ko‘tarib, qiziga uylantiradi. , yosh xonni hukumatdan chetlatib, regentga aylanadi. Qipchoqlar hokimiyat tepasiga kelib, ruhoniylarning eng koʻzga koʻringan vakillari (ulamolar, shayxlar, seyidlar) va dunyoviy zodagonlar — amirlarni qirib tashlashga kirishadilar. Namangan shayxulislomi Zokirxo‘ja, Xalfa Safo masjidi mudarrislari, Domulla Xalmuhammad-Rais, Domulla Xojam-quli Aʼlam, Sulaymonxo‘ja — Shayxulislom va Mavlaviyning o‘g‘li Ahmad Kashshak Andijoniy va boshqalar qatl etildiNabiev R. Iz istorii Kokandskogo xanstva. T., 1973, s.38. Qipchoq zodagonlariga qarshi kurashda Qoʻqon ruhoniylari ham faol boʻlgan, chunki Musulmonqul qatl qilganlar orasida eng yirik mulla va shayxlar boʻlgan.

Biroq 1852-yilda Qo‘qon xoni Xudoyorxon Bilqilllama hududida qipchoq qo‘shinini mag‘lub etdi va qipchoqlar siyosiy maydonni abadiy tark etdilar. Xudoyorxonning buyrugʻi bilan qipchoqlar qirib tashlandi. Xon qoʻshinlari tomonidan 20 mingdan ortiq qipchoqlar oʻldirilganKirgiz Tarixi. Ensiklopediya. Mamlekettik til jana ensiklopediya borboru. Bishkek, 2003. I. Arabaev atindagi Kirgiz mamlekettik pedagogikalik universiteti.. Omon qolganlar tog‘larga qochib ketishgan.

Oʻrta Osiyo aholisi oʻrtasida oʻtkazilgan statistik tekshiruvga koʻra, 1924-yilda 128 ming qipchoq, jumladan Fargʻona vodiysida 60 mingga yaqin qipchoq boʻlganShaniyazov K. Sh.: Kipchaki v uzbekskom etnicheskoy srede v dooktabrskiy period (protsessi integratsii) // Etnicheskie protsessi u natsionalnix grupp Sredney Azii i Kazaxstana. M., 1980.. 1926-yilgi Butunittifoq aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra qipchoq millatining 33502 nafar vakili boʻlganDemoskop Weekly — Vsesoyuznaya perepis naseleniya 1926 goda.

Natsionalniy sostav naseleniya po respublikam SSSR. 1939-yilgi aholini roʻyxatga olishda qipchoqlar qayd etilmagan. Bu vaqtga kelib qipchoqlar qirgʻiz va oʻzbek xalqlari tarkibiga qoʻshilgan.

 Yana qarang 

 Qo‘qon xonligidagi ichki kurashlar

 

 

 Gumilyov L. N. „Kaspiy atrofida bir ming yillik“. Moskva. 2009 yil
Turkum:Fargʻona
Turkum:Oʻzbek qabilalari
Antonina Pisarchik

Antonina Konstantinovna Pisarchik (23.03.1907, Qoʻqon — 6.0.1995, Moskva) — sovet etnografi, sharqshunosi, Oʻrta Osiyo boʻyicha mutaxassisi.

 Hayoti 
Antonina Konstantinovna 1907-yil 23-martda Qo‘qon shahrida tug‘ilgan. U butun umrini O‘rta Osiyo xalqlari madaniyati va hayotini o‘rganishga bag‘ishladi. 1924-yilda Oʻrta Osiyo universitetining (SAGU) Sharq fakultetiga oʻqishga kirdi. Uning oʻqituvchilari orasida A. E. Shmidt, eronshunos A. A. Semenov, K. K. Yudaxin, E. D. Polivanov, L. V. Oshanin, M. S. Andreev (1873-1948) lar bor edi. A. A. Semenov Pisarchikning olim boʻlib yetishishida alohida rol oʻynadi va 1940-yildan boshlab uning umr yoʻldoshiga aylandi. Ularning qizi Yekaterina Mixaylovna Andreeva, araxnolog, biologiya fanlari nomzodi.

Mustaqil ilmiy faoliyatining boshidanoq (Samarqand muzeyi, Oʻzbekiston Fanlar akademiyasi Tarix va arxeologiya instituti) Antonina Konstantinovna Samarqand va Leningrad muzeylari uchun toʻplamlar yigʻish bilan xalq madaniyatiga oid dala materiallarini toʻplash va qayta ishlash bilan shugʻullanadi. Samarqand va boshqa shaharlarning qadimiy meʼmorchiligini oʻrganish bilan Nurota, Gʻarbiy Pomir aholisini estaliklarini yozib oldi.

1945-yilda A. K. Pisarchik SAGUda „XIX-XX asrlarning Samarqand turar-joy binolari va masjidlari“ mavzusida ilmiy ish yoqladi. Bu koʻp yillik mehnat samarasi edi. Dissertatsiya 1974-yilda nashr etilgan „Samarqand XIX-XX asrlar xalq meʼmorchiligi“ kitobiga asos bo‘ldi.

Olim 1948-yilda SSSR Fanlar akademiyasi Tojikiston filiali Tarix, til va adabiyot instituti etnografiya kabinetiga rahbarlik qildi. 1951-yil aprel oyida Tojikiston SSR Fanlar akademiyasi tashkil etildi, uning tarkibiga Tarix, arxeologiya va etnografiya instituti kirdi, unga eng yirik sharqshunos, akademik A. A. Semenov rahbarlik qildi. 1951—1965-yillarda A. K. Pisarchik institutning etnografiya sektorini boshqargan. Ularning faoliyati natijasi N. A. Kislyakov va A. K. Pisarchik (1966-1976) muharrirligida chop etilgan „Qorategin va Darvaz tojiklari“ uch jildlik nashri bo‘ldi.

1967-yilda „Tojikiston SSRda xizmat ko‘rsatgan fan arbobi“ unvoni bilan taqdirlangan.

A. K. Pisarchik 60 ga yaqin kitob va maqolalar muallifi, etnografiyaga oid koʻplab fundamental asarlarning muharriri.

A. K. Pisarchik 1995-yilda vafot etgan.

 

 

 Etnografik sharh, № 4, 1995-yil.

Turkum:Sovet tarixchilari
Turkum:1995-yilda vafot etganlar
Turkum:6-yanvarda vafot etganlar
Turkum:Qoʻqonda tugʻilganlar
Turkum:1907-yilda tugʻilganlar
Turkum:23-martda tugʻilganlar
Nikolay Rudakov

Nikolay Yakovlevich Rudakov (1906 — 1977) — Sovet Armiyasining polkovnigi, Ulugʻ Vatan urushi qatnashchisi, Sovet Ittifoqi Qahramoni (1943).

 Hayoti 
Nikolay Rudakov 1906-yil 23-oktyabrda Qoʻqon shahrida tugʻilgan. Toʻrt yillik maktabni tugatgan. 1928-yilda Rudakov Ishchilar va Dehqonlar Qizil Armiyasiga xizmatga chaqirildi. 1931-yilda Kiyev birlashgan qoʻmondonlik kurslarini, 1941-yilda — „Otishma“ kurslarini tugatgan. Ulug 'Vatan urushi boshlanganidan keyin uning frontlarida xizmat qildi. 1943-yil sentyabrgacha gvardiya mayori Nikolay Rudakov Voronej frontining 40-armiyasining 68-gvardiya otishma diviziyasining 202-gvardiya otishma polkiga qoʻmondonlik qildi. U Dnepr uchun boʻlgan janglarda jasorat koʻrsatgan.

1943-yil 22-sentyabrdan 23-sentyabrga oʻtar kechasi Rudakov polki Dneprdan Bukrinskiy koʻprigiga oʻtdi. Dushmanning son jihatdan ustun boʻlgan qo‘shinlari bilan bir necha shiddatli qarshi hujumlarni boshdan oʻtkazdi, biroq polk ularning barchasini muvaffaqiyatli qaytardi va dushman qo‘shinlariga katta talofatlar yetkazdi. Rudakov shaxsan oldingi safda boʻlib, oʻz polki boʻlinmalarining harakatlarini nazorat qilgan, oʻzi yaralangan, ammo qoʻshin saflarida qolgan va ogʻir ahvolda uch kun davomida jangni davom ettirgan.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1943-yil 23-oktabrdagi farmoni bilan mayor Nikolay Rudakov „Dneprni bosib olishda va uning o‘ng qirg‘og‘ida plasterni ushlab turishda ko‘rsatgan jasorati va qahramonligi uchun“Sovet Ittifoqi Qahramoni unvoni bilan taqdirlandi. 2004-yilda Lenin ordeni va Oltin Yulduz medali bilan taqdirlandi.

Urush tugaganidan keyin Rudakov Sovet Armiyasida xizmat qilishni davom ettirdi. 1945-yilda M. V. Frunze nomidagi harbiy akademiyani, 1947-yilda oʻqituvchilar kurslarini tamomlagan. 1947-yilda Boku piyodalar maktabida kadet batalyoniga qoʻmondonlik qilgan.

1952-yilda polkovnik unvoni bilan Rudakov zaxiraga oʻtkazildi. Kalinin shahrida yashagan va ishlagan, faol ijtimoiy faoliyat bilan shugʻullangan. U 1977-yil 29-avgustda vafot etdi, Tverdagi Dmitrov-Cherkasskiy qabristoniga dafn qilindi.

Ikkita Lenin ordeni, ikkita Qizil Bayroq ordeni, 2-darajali Vatan urushi va Qizil Yulduz ordenlari, bir qator medallar bilan taqdirlangan.

 

 

 Geroi Sovetskogo Soyuza: Kratkiy biograficheskiy slovar / Pred. red. kollegii I. N. Shkadov. — M.: Voenizdat, 1988. — T. 2 /Lyubov — Yaщuk/. — 863 s. — 100 000 ekz. — ISBN 5-203-00536-2.
 Dolgov I. A. Zolotie zvyozdi kalininsev. Kn. 1. — M.: Moskovskiy rabochiy, 1983.

Turkum:Qizil Yulduz ordeni sohiblari
Turkum:Vatan urushi 2-darajali ordeni sohiblari
Turkum:Qizil Bayroq ordeni sohiblari
Turkum:Lenin ordeni sohiblari
Turkum:Sovet Ittifoqi Qahramonlari
Turkum:1977-yilda vafot etganlar
Turkum:29-avgustda vafot etganlar
Turkum:Qoʻqonda tugʻilganlar
Turkum:1906-yilda tugʻilganlar
Turkum:23-oktyabrda tugʻilganlar
Yelizaveta Chernyavskaya

Yelizaveta Aleksandrovna Chernyavskaya (1904-yil 23-avgust, Fargʻona — 2005-yil 19-avgust) — sovet va rus rassomi. Rossiya Federatsiyasida xizmat koʻrsatgan rassom (1996). Maloyaroslavets shahrining faxriy fuqarosi (1995).

 Hayoti 
1904-yil 23-avgustda Farg‘onada tug‘ilgan. Farg‘onada gimnaziyani tamomlagan, musiqaga mehr qo‘ygan, rasm chizishda o‘zini namoyon qilgan. 1920-yillarda Yelizaveta Aleksandrovna Moskvaga koʻchib oʻtdi. M. V. Nesterov tavsiyasiga koʻra 1925-yildan 1927-yilgacha P. D. Korin ustaxonasida tasviriy sanʼat bilan shugʻullangan. 1927-yilda u mamlakatni tark etib, Avstriyaga joʻnadi va u yerda Vena Badiiy akademiyasiga muvaffaqiyatli oʻqishga kirdi va uni 1943-yilda „akademik rassom“ mutaxassisligi boʻyicha tugatdi. Chernyavskayaning asarlari Venadagi koʻrgazmalarda namoyish etildi va butun dunyo eʼtirofiga sazovor boʻldi. Uning Vena ijodi davrida yaratilgan asarlari yoʻqolgan.

1945-yilda Sovet qoʻshinlari Vena shahrini ozod qilgandan soʻng, Yelizaveta Chernyavskaya Sovet rahbariyati tomonidan qatagʻonga uchradi. U sudlangan va 10 yilga Mordoviyadagi Potma lagerlariga yuborilgan. Yakkalanib qolganda, u ishlashni va malakasini oshirishni davom ettirdi. 1955-yilda jazo muddatini oʻtab boʻlgach, Chernyavskaya Krasnoyarsk oʻlkasiga surgun qilindi va u yerda Pedagogika institutida katta laborant-rassom boʻlib ishladi. Faqat 1959-yilda u Moskvaga qaytib keldi.

Qatagʻon qilingan, u uzoq vaqt poytaxtda yashay olmadi va 1960-yilda Maloyaroslavetsga koʻchib oʻtishga majbur boʻldi. 1968-yilda u SSSR Rassomlar uyushmasiga aʼzo boʻldi. Chernyavskaya asarlarining shaxsiy namoyishi doimiy ravishda Maloyaroslavets va Obninsk shaharlarida oʻtkazildi.

Uning asarlari Vengriyada nashr etilgan „Rus natyurmorti“ toʻplamida, „Artist“ jurnalida va boshqa nashrlarda nashr etilgan. 1992-yildan beri u Maloyaroslavetsda 2002-yildan beri rassom nomi bilan atala boshlagan sanʼat galereyasining ochilishiga faol hissa qoʻshdi.

1995-yilda mahalliy jamoatchilik taklifi bilan Maloyaroslavets shahrining faxriy fuqarosi boʻldi. 1996-yilda Rossiya Federatsiyasi Prezidentining farmoni bilan u Rossiyada xizmat koʻrsatgan rassom unvoniga sazovor boʻldi.

Uning asarlari Kaluga sanʼat muzeyi, Kalugadagi sanʼat galereyasi, Maloyaroslavets, Obninsk shahri tarixi muzeyi, Krasnoyarsk shahri muzeylarida saqlanmoqda.

U Kaluga viloyati, Maloyaroslavets shahrida yashab, ishlagan. 2005-yil 19-avgustda vafot etgan.

 Mukofotlar va unvonlar 

 Rossiya Federatsiyasida xizmat koʻrsatgan rassom (1996)
 Kaluga viloyati, Maloyaroslavets shahrining faxriy fuqarosi (1995).

 

 

 Siz mening taqdirimdagi xodimimsiz
 Rassom Chernyavskaya Elizaveta Aleksandrovna 

Turkum:2005-yilda vafot etganlar
Turkum:19-avgustda vafot etganlar
Turkum:Fargʻonada tugʻilganlar
Turkum:1904-yilda tugʻilganlar
Turkum:23-avgustda tugʻilganlar
Turkum:Rassomlar
Boʻri Allamurodov

Boʻri Allamurodovich Allamurodov (1947-yil 10-noyabr (ayrim da 10-iyul), Kofrun qishlogʻi, Boysun tumani — 2018-yil 29-yanvar, Oʻzbekiston) — sovet davlat va partiya arbobi.

Tarjimayi holi
Boʻri Allamurodov 1947-yil 10-noyabrda Surxondaryo viloyati, Boysun tumani, Kofrun qishlogʻida tavallud topgan. 1969-yilda Moskva qishloq xoʻjaligi akademiyasini, 1989-yil KPSS Markaziy qoʻmitasi qoshidagi Ijtimoiy fanlar akademiyasini tugatgan. 1972-yildan KPSS aʼzosi. Ilk mehnat faoliyatini 1962-yilda Sherobod tumanidagi „Yangiobod“ sovxozidan boshlagan. 1969—1971-yillarda harbiy xizmatni oʻtagan. 1971-yildan boshlab Allamurodov Butunittifoq leninchi kommunistik yoshlar soyuzida faoliyat koʻrsata boshlaydi. Dastlab 1971-yili Oʻzbekiston leninchi kommunistik yoshlar ittifoqi Surxondaryo viloyati qoʻmitasi instruktori, boʻlim mudiri, 1973-yildan Leninchi kommunistik yoshlar ittifoqi Markaziy qoʻmitasi boʻlim mudiri oʻrinbosari boʻlib ishlagan. 1975-yilda Oʻzbekiston leninchi kommunistik yoshlar ittifoqi Surxondaryo viloyati qoʻmitasi birinchi kotibi etib saylanadi. 1977-yilda Oʻzbekiston Kompartiyasi Surxondaryo viloyati qoʻmitasida boʻlim mudiri, 1978-yilda Ukraina Kompartiyasi Markaziy qoʻmitasida boʻlim mudiri oʻrinbosari boʻlib ishlagan. 1982-yil mart oyida Oʻzbekiston leninchi kommunistik yoshlar ittifoqi Markaziy qoʻmitasining birinchi kotibi etib saylanadi. 1982-yil may oyida boʻlib oʻtgan Butunittifoq leninchi kommunistik yoshlar soyuzining 19-syezdida esa Allamurodov BLKYI Markaziy qoʻmitasi hamda Oʻzbekiston Kompartiyasi Markaziy qoʻmitasi aʼzoligiga saylanadi. 1985-yili Sirdaryo viloyat partiya qoʻmitasi ikkinchi kotibi, 1987-yil 5-oktyabrdan 1990-yil 7-avgustgacha Oʻzbekiston Kompartiyasi Namangan viloyati qoʻmitasi birinchi kotibi hamda bir vaqtning oʻzida Namangan viloyati kengashi raisi boʻlgan. 1990-yil avgustda respublika Kasaba uyushmalari kengashi raisi, sentyabr oyidan esa Oʻzbekiston Kasaba uyushmalari federatsiyasining kengashi raisi boʻladi.

Boʻri Allamurodov 2018-yil 29-yanvarda 70 yoshida vafot etgan. 

 Mukofotlari 
 Mehnat qizil bayrogʻi ordeni (1981);
 Xalqlar doʻstligi ordeni (1986).

 Xotira 
Hozirgi vaqtda Boʻri Allamurodov xotirasiga bagʻishlab tabdirlar oʻtkazilib kelinmoqda.

 

Turkum:Oʻzbekistonda vafot etganlar
Turkum:Xalqlar doʻstligi ordeni sohiblari
Turkum:Oʻzbekiston siyosatchilari
Turkum:Oʻzbekiston Komsomoli Markaziy Komitetining birinchi kotiblari
Turkum:Oʻzbekiston Kompartiyasi Sirdaryo viloyat qoʻmitasi ikkinchi kotibi
Turkum:Oʻzbekiston Kompartiyasi Namangan viloyat qoʻmitasining birinchi kotiblari
Andrey Cherepaxin

Andrey Mixaylovich Cherepaxin (1972-yil 3-noyabrda tugʻilgan, Fargʻona, OʻzSSR) — rossiyalik klassik (yunon-rum) kurashchi. Rossiyada xizmat koʻrsatgan sport ustasiChempionat Yevropi po greko-rimskoy borbe. Seynyayoki (Finlandiya). 2002. Ch. 2. 1995-yilda 74 kg vazn toifasida Rossiya chempioni, yunon-rum kurashi boʻyicha ikki karra Jahon kubogi gʻolibi (1997, 2001) 76 kilogrammgachaDepartament fizicheskoy kulturi i sporta Novosibirskoy oblasti Yevropa chempionatida qatnashgan. Seynajoki shahrida 84 kg vazn toifasida 6-o‘rinni egallagan.1995—2003-yillarda yunon-rum kurashi bo‘yicha Rossiya terma jamoasi aʼzosi bo‘lgan.

 Hayoti 
U 9 yoshida (1981) Vladimir Leongardovich Blind boshchiligidagi o‘smirlar sport maktabida kurash bilan shug‘ullana boshlagan. Rossiyaga koʻchib oʻtgach, Aleksandr Grigoryevich Kurilov Cherepaxinning bosh murabbiyiga aylandi.

 Sportdagi yutuqlari 
1995-yilda

 Rossiya chempionatidagi oʻrni. Barnaul 74 kg gacha.

 Aleksandr Karelin sovrinlari uchun xalqaro turnirda oʻrni

1997-yilda

 shaxsiy musobaqada jahon chempionatida oʻrni.

1998-yilda

 Ivan Poddubniy xalqaro turnirida (Ivan Poddubniyning Gran-prisi).

1999-yilda

 Harbiylar oʻyinlari boʻyicha jahon chempionatida 76 kg vazn toifasida oʻrni.

2000-yilda

 Ivan Poddubniy xalqaro turnirida (Ivan Poddubniy Gran-prisi) oʻrni7 avgusta 2000 Borba.

2001-yilda

 Ivan Poddubniy xalqaro turnirida (Ivan Poddubniyning Gran-prisi).

 shaxsiy musobaqada jahon chempionatida oʻrni. 76 kg gacha.

2002-yilda

 Rossiya chempionatida oʻrni (2002) 84 kg gacha„Klassiki“ razigrali medali v Ulyanovske.

 Maʼlumoti 
1990—1994 yillar — Omsk davlat jismoniy tarbiya va sport instituti murabbiy-o‘qituvchi mutaxassisligi bo‘yicha

2001—2003 — Novosibirsk davlat iqtisod va boshqaruv akademiyasi moliya menejeri darajasiga ega.

 Ijtimoiy faoliyati 
2005-yilda Novosibirskda Andrey MMA boʻyicha ikki taniqli rossiyalik sportchi — Magomed Magdievich Mirzamagomedov va Maksim Vladimirovich Tarasov bilan birgalikda „Sport faxriylari ittifoqi“ notijorat hamkorligini tuzdi.

U Novosibirsk shahrida sportni rivojlantirishda faol ishtirok etadi — u „Progress“ kurash sport klubining asoschisi, MMA sport klubi sport faxriylari ittifoqi va „Soyuz“ klubining rivojlanishiga faol yordam beradi.

 

 

 Novosibirsk: entsiklopediya / ch. ed. V. A. Lamin. — Novosibirsk: Novosib. kitob. nashriyoti, 2003. — S. 235.
 Novosibirskda kim kim / komp. Pashkova N. va boshqalar; ch. ed. Fedorova I. — Novosibirsk: Max Media Sibir, 2006. — P. 27

 

 Andrey Cherepaxin — profil na sayte International Wrestling Database (angl.)

Turkum:Fargʻonada tugʻilganlar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:1972-yilda tugʻilganlar
Turkum:3-noyabrda tugʻilganlar
Venera Rahimova

Venera Rahimova Timerxanovna (1946-yil, 10-iyun, Andijon viloyati Qoradaryo qishlogʻi, OʻzSSR) – Sovet va rus aktrisasi, Boshqird Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasi (Boshqird ASSR) xalq artisti (1985), Salavat Yulaev nomidagi mukofot laureati. Ufa, Nalchik va Moskva kabi bir qator shaharlardagi qoʻgʻirchoq teatrlarida aktrisa sifatida oʻz faoliyatini olib borgan. „Bilmasvoy Oyda“ multfilmidagi Bilmasvoy obraziga ovoz berish tufayli keng shuhrat qozondi.

 Hayoti 
1946-yil 10-iyunda Oʻzbekiston SSR Andijon viloyatining Qoradaryo qishlogʻida tugʻilgan. 1967-yilda Sterlitamak madaniy-maʼrifiy maktabini tamomlab, Boshqird qoʻgʻirchoq teatri da ishlay boshlagan va u yerda 1986-yilgacha ishlagan. Keyin u Moskvaga koʻchib oʻtdi va u yerda Moskva qoʻgʻirchoq teatrida „Sehrli chiroq“ bolalar kitobida xizmat qildi.

1990-yillarda, teatr bilan parallel ravishda, u RTR telekanalida qoʻgʻirchoq dasda ishlagan. „Prazdnik kajdiy den“ (rol – Tam-tamchik) va „Lukomorye“ (rol – Pugalo).

Akasi – Rossiyada xizmat koʻrsatgan artist Tagir Rahimov.

 Filmografiyasi 
 2007-yil – Zakon i poryadok. Otdel operativnix rassledovaniy („Chest“. 9-raqamli film)
 2014-yil – Karpov. Sezon tretiy (28 seriya) – Zina xola
 2015-yil – Versiya (1-ya seriya „Zaveshanie“)
 2015-yil – Posledniy ment – qariya

 Multfilm dublyaj 
 1997-yil – Volshebniy svirel – Uaigning onasi
 197-yil – Neznayka na lune – Bilmasvoy (10 qismdan tashqari)
 2010-yil – Priklyucheniya kotyonka i eego druzey – mushukcha Shamonulka

 Mukofotlari 
 Boshqirdiston ASSR xalq artisti (1985-yil)
 Boshqirdiston ASSRda xizmat koʻrsatgan artist (1977-yil)
 Salavat Yulaev nomidagi mukofot laureati (1984-yil)

Chingiz Aytmatov hikoyasi asosida „Oq kema“ spektaklida bolakay obrazini yaratgani uchun, Majit Gʻafuriyning „Qora yuzlilar“ hikoyasi asosidagi „Galima“ spektaklida Galima, A. Tolstoyning „Buratinoning sarguzashtlari“ ertagi asosida Boshqird qoʻgʻirchoq teatrida tasvirga tushurilgan spektaklda Pinokkio rolini ijro etgani uchun.

 

 

 
 Ensiklopediya Bashkirii
 Bashkirskaya ensiklopediya
 Samigullina R. Ot Petrushki k Prometeyu. Ufa, 1993.
 

Turkum:Kishilar
Turkum:Sovet aktrisalari
Turkum:Rossiyalik aktrisalar
Turkum:Boshqirdiston ASSR xalq artistlari
Ishoq ibn Ibrohim Shoshiy Samarqandiy

Ishoq ibn Ibrohim SHoshiy Samarqandiy (arabcha: اسحق بن ابراهيم شوشي سمرقندي — Ishoq ibn Ibrohim SHoshiy Samarqandiy (vafoti 937-yil)) — Faqih.

 Hayoti 
Ishoq ibn Ibrohim SHoshiy Samarqandiyning qisqacha tarjimayi holi Qurashiyning (vafot 775/1373-yil) „Javo-hiru-l-muziyya fi tabaqoti-l-hanafiyya“ („Hanafiylar avlodlari haqida yorqin javohirlar“) nomli kitobida berilgan. Kitobda olimning kunyasi Abu Yaʼqub, nisbasi Xurosoniy Shoshiy deb yozilgan, Samarqandiy nisbasi esa berilmagan. Bu maʼlumotlarni o‘z holicha keltiramiz: "Ishoq ibn Ibrohim Abu Yaʼqub Xurosoniy Shoshiy, uni Ibn Yunus o‘zining „Misrga kelib qolgan g‘ariblar haqida“ nomli kitobida eslatadi va shunday deydi: "U Abu Hanafiyya mazhabi qonunlarini o‘rgangan. Shu mazhab tarafdori bo‘lishga qaramay, Misr qozixonalari ishiga aralashib, Misr viloyatlaridan birida qozilik qilgan. Men undan hikoya va hadislarni yozib oldim. U menga Muhammad ibn Hasanning „Jomi’u-l-kabir“ („Katta to‘plam“) kitobini Zayd ibn Usoma tilidan, u esa Abu Sulaymon Juzjoniy tilidan, u esa Muhammad Hasanning o‘zidan eshitganini rivoyat qilib bergan edi. U ishonchli kishi edi. Xudo rahmat qilgur 325-yili vafot etdi".
Abdulhay Laknaviyning „Favoidu-l-bahiyya“ („Chiroyli foydalar“)
kitobida esa Ishoq ibn Ibrohimning kunya va nisbasi - Abu Ibrohim Shoshiy Samarqandiy Xatibiy deb berilgan. Keltirilgan maʼlumotlardan maʼlum bo‘ladiki, Ishoq ibn Ibrohim Shoshda yoki Samarqandda tugʻulgan Ehtimol, bu ikki shaharning birida tug‘ilib, ikkinchisida taʼlim olgan yoki yashagan bo‘lish mumkin. So‘ngra Misrga borib qozilik ishlari bilan shug‘ullangan, baʼzi idoralarni boshqargan. Umrining oxirigacha shu yerda yashagan. 325/937-yili Misrda vafot etgan.

 Faoliyati 
Ishoq ibn Ibrohim SHoshiy Samarqandiyning „Kitobu-l-usul“ („Asoslar kitobi“) nomli, islom huquqshunosligi usullariga oid, arab tilida yozilgan asari bizgacha yetib kelgan. Asar mazmuni jihatidan uch bahsga bo‘linadi. Har qaysi bahs o‘z navbatida bo‘limlar (fasllar)ga ajraladi va qonunshunoslikning bitta qoidasiga bag‘ishlanadi. „Kitobu-l-usul“ning 773/1371-yil Sadruddin ibn Alouddin Xolidiy degan xattot tomonidan ko‘chirilgan noyob nusxasi Abu Rayhon Beruniy nomli SHQMda saqlanmoqda (inv. 3287/1). Bu qo‘lyozma XV asrda Xo‘ja Muhammad Porso (vafot 822/1419-yil)ning vaqfiga tegishli ekani haqida hamma sahifalarga muhr bosilgan.
Ishoq ibn Ibrohim SHoshiy Samarqandiyning „Fiqh usuli“ nomli asari ham bo‘lgan. Bu asar „Usulu-sh-shoshiy“ nomi bilan shuhrat topgan.Oʻrta asr sharq allomalari va mutafakkirlarining tarixiy-falsafiy merosi ensiklopediyasi. — Samarqand. Imom Buxoriy xalqaro markazi, 2016. — B. 561.

 Asarlari 
 “Kitobu- l-usul”, “Fiqh usuli”

 

Turkum:Alifbo boʻyicha olimlar
Turkum:Islom:Shaxslar
Sirri Saqatiy

“Sirri Saqatiy” (arab. سری سقطی) nomi bilan tanilgan Abul Hasan Sirri ibn Mug‘allis as-Saqatiy (vaf. 867 milodiy) Bag‘dodning ilk musulmon so‘fiy avliyolaridan biri ediAl-Risala al-Qushayriyya.. U Ma’ruf Karxiyning nufuzli shogirdlaridan biri bo‘lib, tasavvufni tizimli ravishda taqdim etgan birinchi olimlardan sanaladi. U Bishr Xofiyning do‘sti, bag‘dodlik Junaydning amakisi va ruhiy ustozi bo‘lganAl-Ghazali, On Disciplining the Soul and Breaking the Two Desires, Cambridge, Islamic Texts Society, p.221..

 

Turkum:Alifbo boʻyicha olimlar
Ishoq ibn Ismoil Samarqandiy

Ishoq ibn Ismoil Samarqandiy (arabcha: اسحق بن اسماعيل سمرقندي — Ishoq ibn Ismoil Samarqandiy — Toʻliq ismi: Ishoq ibn Ismoil ibn Jaʼfar ibn Dovud ibn Yusuf (vafoti 873-yil)) — Muhaddis.

 Hayoti va Faoliyati 
Ishoq ibn Ismoil Samarqandiy haqida Sam’oniyning „Al-ansob“ („Nasablar kitobi“) va Eron olimi Sayd Nafisiyning „Ahvol va ash’ori Abu Abdulloh Rudakiy“ („Abu Abdulloh Rudakiyning tarjimayi holi va ijodi“) nomli kitoblarida qisqacha maʼlumot berilgan. Ishoq ibn Ismoil Samarqandiy zamonasining donishmand va muhaddislaridan biri bo‘lgan. Hadis ilmini Maʼruf ibn Hasson, Mus’ada ibn Shohin, Mas’ud ibn Buhayra, Sallam, Umar ibn Abu Muqotil Fazoriy, Ahmad ibn Muoviya va boshqalardan taʼlim olgan. Ishoq ibn Ismoil Samarqandiydan Abbos ibn Fazl ibn Yahyo, Mas’ud ibn Komil, Nasr ibn Fath ibn Yazid va boshqalar hadis rivoyat qilishgan. 259/873-yili ramazonga o‘n bir kun qolganda juma kuni asrdan keyin olamdan o‘tgan.Oʻrta asr sharq allomalari va mutafakkirlarining tarixiy-falsafiy merosi ensiklopediyasi. — Samarqand. Imom Buxoriy xalqaro markazi, 2016. — B. 562.

 

Turkum:Alifbo boʻyicha olimlar
Turkum:Islom:Shaxslar
Fraungofer difraksiyasi

Yorug‘lik difraksiyasi amaliyotda juda qiziq, agar to‘siq Frenelning 1-chi zonasini kam qismini ochiq qoldirsa quyidagi shart bo‘yicha

 yoki 

difraksion manzara uzoq masofada kuzatiladi. Misol uchun, agar   (yashil nur), L kuzatish tekisligigacha bo‘lgan masofa 2 metrdan sezilarli darajada ortiq bo‘ladi (minimum 10 metr yoki katta). To‘lqin fronti elementidan kuzatish nuqtasiga nisbatan juda uzoqdan o‘tkazilgan nurlarni parallel nurlar deb hisoblash mumkin. Bunday nurlar difraksiyasiga parallel nurlar difraksiyasi deb yuritiladi yoki Frenel zamondoshi nemis fizigi I.Fraungofer sharafiga Fraungofer difraksiyasi deyiladi.

Agar nur yo‘liga to‘siq o‘rniga yig‘uvchi linza qo‘yilsa, burchak ostida difraksiyalangan parallel nurlar fokal tekislikning biror nuqtasida yig‘iladi (1-rasm). Shuni aytish kerakki, linzalar fokal tekisligidagi har qanday nuqta, linzalar yo‘q holda cheksiz uzoqlikdagi nuqtaga ekvivalentdir.
thumb|791x791px|1-rasm. Parallel nurlar difraksiyasi yashil egri chiziq fokal tekislikda intensivlikning taqsimlanishi (x-o‘qi bo‘yicha masshtab juda kattalashtirilgan).

Fraungoferning difraksion manzarasi linzalarning fokal tekisligida kuzatiladi. Geometrik optikada asosan, uzoqdagi nuqtaviy jismning nuqtaviy tasviri linzalarning fokusida joylashishi kerak. Haqiqatdan ham nuqtaviy jism tasviri difraksiya tufayli aniq emas. Bunda yorug‘likning to‘lqin tabiati namoyon bo‘ladi. Hech bir optik sistema nuqtaviy tasvirni beraolmaydi.

D diametrli dumaloq tirqishdagi Fraungofer difraksiyasi markazida yorug‘ dog‘ bo‘lgan difraksion manzarani beradi. (Eyri diski), uning atrofida yorug‘ va qorong‘i halqalar navbatlanib keladi (2-rasm). Bu difraksion dog‘ nuqtaviy manbaning tasviri hisoblanadi. Linzaning fokal tekisligidagi bu markaziy dog‘ning radiusi quyidagiga teng:

thumb|240x240px|2-rasm. Nuqtaviy manba difraksiyasi(dumaloq tirqishdagi difraksiya). Markaziy yorug` dog`ga yorug`likning qariyb 85% energiyasi tushmoqda

Agar olisdagi manbadan yorug‘lik nuri to‘g‘ridan-to‘g‘ri linzaga tushirilsa, difraksiyalangan nur uchun ekran vazifasini linza tutgichi bajaradi. Bu vaqtda D deb linza diametrini tushunish kerak.

Difraksion tasvirning o‘lchami juda kichik, masalan, to‘lqin uzunligi   bo‘lgan monoxromatik yorug‘lik diametri D=5sm, fokus masofasi F=50 cm bo‘lgan linzaning fokal tekisligidagi markaziy yorug‘ dog‘ning radiusi taxminan 0,006 mm ga teng.

 

 G.S.Landsberg. Optika. Toshkent – “O`qituvchi” – 1981.