Zhantas/Cleaned-Uzbek_Wikipedia huggingface dataset:
2010-yilda Gruziya

Ushbu maqola 2010-yilda Gruziyada boʻlib oʻtgan voqea-hodisalar vafot etgan gruziyalik taniqli shaxslar hamda shu yilgi amaldagi davlat rahbari va bosh vaziri kim ekanligi haqida maʼlumot beradi. Gruziyada 2010-yilda boʻlib oʻtgan voqea-hodisalar haqida bilmoqchi boʻlsangiz, voqealar boʻlimiga qarang.

 Siyosat 
 Prezident: Mikheil Saakashvili (20-yanvar 2008-yil – 17-noyabr 2013-yil)
 Bosh vazir: Nika Gilauri (6-fevral 2009-yildan)

 Voqealar 

 Vafot etganlar 

 

 
Turkum:2010
2009-yilda Gruziya

Ushbu maqola 2009-yilda Gruziyada boʻlib oʻtgan voqea-hodisalar vafot etgan gruziyalik taniqli shaxslar hamda shu yilgi amaldagi davlat rahbari va bosh vaziri kim ekanligi haqida maʼlumot beradi. Gruziyada 2009-yilda boʻlib oʻtgan voqea-hodisalar haqida bilmoqchi boʻlsangiz, voqealar boʻlimiga qarang.

 Siyosat 
 Prezident: Mikheil Saakashvili (20-yanvar 2008-yil – 17-noyabr 2013-yil)
 Bosh vazir: Nika Gilauri (6-fevral 2009-yildan)

 Voqealar 

 Vafot etganlar 

 

 
Turkum:2009
2008-yilda Gruziya

Ushbu maqola 2008-yilda Gruziyada boʻlib oʻtgan voqea-hodisalar, vafot etgan gruziyalik taniqli shaxslar hamda shu yilgi amaldagi davlat rahbari va bosh vaziri kim ekanligi haqida maʼlumot beradi. Gruziyada 2008-yilda boʻlib oʻtgan voqea-hodisalar haqida bilmoqchi boʻlsangiz, voqealar boʻlimiga qarang.

 Siyosat 
 Prezident: Nino Burjanadze (25-noyabr 2017-yildan 20-yanvar 2008-yilgacha) — Mikheil Saakashvili (20-yanvar 2008-yil – 17-noyabr 2013-yil)
 Bosh vazir: Lado Gurgenidze (22-noyabr 2007-yildan)

 Voqealar 

 Vafot etganlar 

 

 
Turkum:2008
2007-yilda Gruziya

Ushbu maqola 2007-yilda Gruziyada boʻlib oʻtgan voqea-hodisalar, vafot etgan gruziyalik taniqli shaxslar hamda shu yilgi amaldagi davlat rahbari va bosh vaziri kim ekanligi haqida maʼlumot beradi. Gruziyada 2007-yilda boʻlib oʻtgan voqea-hodisalar haqida bilmoqchi boʻlsangiz, voqealar boʻlimiga qarang.

2007-yilda Gruziyada Abxaziya hududida Gruziya va Rossiya ishtirokida bir qator harbiy hodisalar sodir boʻldi. Abxaziya Gruziyada qisman tan olingan davlat hisoblanadi. Mart oyida Gruziya Rossiyani Abxaziyadagi Gruziya nazoratidagi yagona hudud boʻlgan Yuqori Abxaziyadagi Kodori vodiysiga hujum qilganlikda aybladi. Rossiya esaushbu daʼvolarni rad etib, ularning ushbu hududdagi samolyotlari oʻsha vaqtda faoliyatini toʻxtatganligini aytdi. Avgust oyida Gruziya Rossiyaning Gruziyaga raketa otganini daʼvo qildi. Ushbu daʼvo 2 ta tergov guruhi tomonidan tasdiqlangan, biroq Rossiya tergov guruhi tomonidan eʼtiroz bildirilgan. Shuningdek, avgust oyida Gruziya oʻz nazorati ostidagi Yuqori Abxaziya hududida Gruziyaning havoyoʻllarida Rossiya samolyotlarini urib tushirganini daʼvo qildi. Rossiya bu daʼvoni rad etdi, Abxaziya esa qulagan samolyot Amerika yoki Gruziya samolyoti ekanligini aytdi. Abxaziyada ham biron bir mamlakat tan olmagan saylovlar boʻlib oʻtdi. Prezident Mixail Saakashvili noyabr oyida 2008-yilda oʻtkazilgan saylovlarda ishtirok etish maqsadida isteʼfoga chiqdi hamda gʻalaba qozondi, yana prezident boʻldi va Nino Burjanadzevoning oʻrnini egalladi.

 Siyosat 
 Prezident: Mikheil Saakashvili (25-yanvar 2004-yildan 25-noyabr 2007-yilgacha); Nino Burjanadze (25-noyabr 2007-yildan)
 Bosh vazir: Zurab Noghaideli (17-fevral 2005-yildan 16-noyabr 2007-yilgacha); Lado Gurgenidze (22-noyabr 2007-yildan)

 Voqealar 
 4-mart — Gruziya tomonidan noqonuniy deb topilgan hamda boshqa davlatlar tan olinmagan parlament saylovlari Abxaziyada boʻlib oʻtdi.
 11-mart — 2007-yilda Gruziyada vertolyot hujumi sodir boʻlgan voqea: Gruziya Rossiya havo kuchlarini Kodori vodiysini (Yuqori Abxaziya) oʻqqa tutishda ayblamoqda.
 10-12-may — Gruziya „Eurovision 2007“ qoʻshiq tanlovida: Sopho Khalvashi Eurovision 2007 qoʻshiq tanlovida ishtirok etadi hamda final bosqichda oʻn ikkinchi oʻrinni egallaydi.
 7-avgust — 2007-yilgi Gruziya raketa hodisasi: Gruziya Rossiya havo kuchlarini oʻz hududida Radar installyatsiyani nishonga olganlikda ayblamoqda.
 21zavgust — Gruziyada ziddiyatli maʼlumotlar Abxaziyada samolyot qulashi haqida yangi ayblovlarni keltirib chiqardi.
 20-sentabr — Boxundjara voqeasi: Gruziya maxsus kuchlari boʻlinib ketgan Abxaziyadagi harbiy oʻquv lageriga hujum uyushtirib, ikki rus oʻqituvchisini oʻldirdi.
 7-noyabr — 2007-yilgi Gruziyadagi namoyishlar: Politsiya Tbilisidagi hukumatga qarshi namoyishlarni tarqatib yubordi; butun mamlakat boʻylab favqulodda holat eʼlon qilindi.
 8-noyabr — muddatidan tashqari prezidentlik saylovlari 2008-yil 5-yanvarda boʻlib oʻtishi eʼlon qilindi.

 Vafot etganlar 
 20-may — Guram Sharadze (1940-yilda tugʻilgan), gruziyalik tarixchi va siyosatchi.
 16-noyabr — Goderdzi Chokheli (1954-yilda tugʻilgan), gruziyalik yozuvchi va film rejissor.

 
 2007 Timeline. Civil Georgia.

 
Turkum:2007
2006-yilda Gruziya

Ushbu maqola 2006-yilda Gruziyada boʻlib oʻtgan voqea-hodisalar, vafot etgan gruziyalik taniqli shaxslar hamda shu yilgi amaldagi davlat rahbari va bosh vaziri kim ekanligi haqida maʼlumot beradi. Gruziyada 2006-yilda boʻlib oʻtgan voqea-hodisalar haqida bilmoqchi boʻlsangiz, voqealar boʻlimiga qarang.

 Siyosat 
 Prezident: Mikheil Saakashvili (25-yanvar 2004-yil – 25-noyabr 2007-yil)
 Bosh vazir: Zurab Noghaideli (17-fevral 2005-yil – 16-noyabr 2007-yil)
 Voqealar 

 Vafot etganlar 

 

 
Turkum:2006
2005-yilda Gruziya

Ushbu maqola 2005-yilda Gruziyada boʻlib oʻtgan voqea-hodisalar vafot etgan gruziyalik taniqli shaxslar hamda shu yilgi amaldagi davlat rahbari va bosh vaziri kim ekanligi haqida maʼlumot beradi. Gruziyada 2005-yilda boʻlib oʻtgan voqea-hodisalar haqida bilmoqchi boʻlsangiz, voqealar boʻlimiga qarang.

 Siyosat 
 Prezident: Mikheil Saakashvili (25-yanvar 2004-yil – 25-noyabr 2007-yil)
 Bosh vazir: Zurab Noghaideli (17-fevral 2005-yil – 16-noyabr 2007-yil)
 Voqealar 

 Vafot etganlar 

 

 
Turkum:2005
2004-yilda Gruziya

Ushbu maqola 2004-yilda Gruziyada boʻlib oʻtgan voqea-hodisalar, vafot etgan gruziyalik taniqli shaxslar hamda shu yilgi amaldagi davlat rahbari va bosh vaziri kim ekanligi haqida maʼlumot beradi. Gruziyada 2004-yilda boʻlib oʻtgan voqea-hodisalar haqida bilmoqchi boʻlsangiz, voqealar boʻlimiga qarang.

 Siyosat 
 Prezident: Mikheil Saakashvili (25-yanvar 2004-yil – 25-noyabr 2007-yil)
 Bosh vazir: Zurab Noghaideli (17-fevral 2005-yil – 16-noyabr 2007-yil)
 Voqealar 

 Vafot etganlar 

 

 
Turkum:2004
2003-yilda Gruziya

Ushbu maqola 2003-yilda Gruziyada boʻlib oʻtgan voqea-hodisalar, vafot etgan gruziyalik taniqli shaxslar hamda shu yilgi amaldagi davlat rahbari va bosh vaziri kim ekanligi haqida maʼlumot beradi. Gruziyada 2003-yilda boʻlib oʻtgan voqea-hodisalar haqida bilmoqchi boʻlsangiz, voqealar boʻlimiga qarang.

 Siyosat 
 Prezident: Eduard Shevardnadze (23-noyabr 2003-yilgacha), Nino Burjanadze (23-noyabr 2003-yildan)
 Bosh vazir: Avtandil Jorbenadze (23-noyabr 2003-yilgacha), Zurab Zhvania (23-noyabr 2003-yildan)
 Voqealar 

 Vafot etganlar 

 

 
Turkum:2003
2002-yilda Gruziya

Ushbu maqola 2002-yilda Gruziyada sodir boʻlgan ahamiyatli voqealar haqida maʼlumot beradi.

 Siyosat 
 Prezident: Eduard Shevardnadze
 Bosh vazir: Avtandil Jorbenadze
 Voqealar 
 27-may — Gruziya Qurolli Kuchlarida AQSh homiyligidagi „Train-and-Equip“ dasturi amalga oshirildi.

 Vafot etganlar 
 19-may — Otar Lordkipanidze, arxeolog va antropolog (tugʻ. 1930)
 19-dekabr — Kote Makharadze, aktyor (tugʻ. 1925)
 20-noyabr — Kakhi Asatiani, ishbilarmon (tugʻ. 1947)

 

 Timeline 2002. Civil Georgia. (11-fevral, 2008-yil). 

 
Turkum:2002
Turkiy tilli davlatlarning hamkorlik kuni

Turkiy tilli davlatlar hamkorligi kuni har yili 3-oktyabrda nishonlanadi.
 

Turkum:Oktyabr marosimlari
Baywatch (teleserial)

Baywatch drama janridagi AQSh teleserialidir. Michael Berk, Douglas Schwartz va Gregory J. Bonann tomonidan yaratilgan. Serialda bosh rollarni Pamela Anderson, Alexandra Paul, Gregory Alan Williams, Jeremy Jackson, Parker Stevenson, David Chokachi, Billy Warlock, Erika Eleniak, David Charvet, Yasmine Bleeth va Nicole Eggert ijro etgan.

Serial asosida 2007-yilda toʻliq metrajli film ham ishlangan.

 Qismlar 
 

 

 
 
 

Turkum:AQSh teleseriallari
Turkum:NBC das
Turkum:Ingliz tilidagi televizion shoular
Turkum:1980-yillar teleseriallari
Turkum:1990-yillar teleseriallari
Turkum:2000-yillar teleseriallari
Prince (musiqachi)

Prince Rogers Nelson (7-iyun, 1958-21-aprel, 2016) — amerikalik qoʻshiqchi, qoʻshiq muallifi, musiqachi, rekord ishlab chiqaruvchi, raqqosa, aktyor va kinorejissyor.
 Diskografiya 
 For You (1978)
 Prince (1979)
 Dirty Mind (1980)
 Controversy (1981)
 1999 (1982)
 Purple Rain (1984)
 Around the World in a Day (1985)
 Parade (1986)
 Sign o' the Times (1987)
 Lovesexy (1988)
 Batman (1989)
 Graffiti Bridge (1990)
 Diamonds and Pearls (1991)
 Love Symbol Album (1992)
 Come (1994)
 The Black Album (1994)
 The Gold Experience (1995)
 Chaos and Disorder (1996)
 Emancipation (1996)
 Crystal Ball (1998)
 The Truth (1998)
 The Vault: Old Friends 4 Sale (1999)
 Rave Un2 the Joy Fantastic (1999)
 The Rainbow Children (2001)
 One Nite Alone... (2002)
 Xpectation (2003)
 N·E·W·S (2003)
 The Chocolate Invasion (2004)
 The Slaughterhouse (2004)
 Musicology (2004)
 3121 (2006)
 Planet Earth (2007)
 Lotusflow3r (2009)
 MPLSound (2009)
 20Ten (2010)
 Plectrumelectrum (2014)
 Art Official Age (2014)
 HITnRUN Phase One (2015)
 HITnRUN Phase Two (2015)

 Vafotidan keyin relizlar 
 Piano and a Microphone 1983 (2018)
 Originals (2019)

 

 
 
 
 

Turkum:Amerikalik erkak qoʻshiqchilar
Turkum:Amerikalik erkak aktyorlar
Turkum:Afroamerikalik erkak aktyorlar
Turkum:Afroamerikalik erkak qoʻshiqchilar
Turkum:Amerikalik filantroplar
Turkum:Grammy mukofoti sovrindorlari
Turkum:Brit mukofoti sovrindorlari
Turkum:Amerikalik gitarachilar
Turkum:Amerikalik erkak qoʻshiqnavislar
Turkum:Amerikalik erkak pop-qoʻshiqchilar
Turkum:Amerikalik rok-qoʻshiqchilar
Turkum:Qoʻshiqlari Billboard Hot 100 xit-paradida eng yuqori pogʻonaga koʻtarilgan ijrochilar
Rush (guruh)

Rush — Kanadalik rock guruh. Rush 1968-yil, Toronto, Ontario, Kanadada tashkil topgan. A'zolar Geddy Lee, Alex Lifeson va Neil Peart dan iborat edi.

 Diskografiya 
 Rush (1974)
 Fly by Night (1975)
 Caress of Steel (1975)
 2112 (1976)
 A Farewell to Kings (1977)
 Hemispheres (1978)
 Permanent Waves (1980)
 Moving Pictures (1981)
 Signals (1982)
 Grace Under Pressure (1984)
 Power Windows (1985)
 Hold Your Fire (1987)
 Presto (1989)
 Roll the Bones (1991)
 Counterparts (1993)
 Test for Echo (1996)
 Vapor Trails (2002)
 Snakes & Arrows (2007)
 Clockwork Angels (2012)

 

 

Turkum:Hard rock guruhlar
Dream Theater

Dream Theater — Amerikalik metal guruh. Dream Theater 1985-yil, Boston, Massachusettsda tashkil topgan. Ta'sischilari John Petrucci, John Myung va Mike Portnoy.

 Diskografiya 
 When Dream and Day Unite (1989)
 Images and Words (1992)
 Awake (1994)
 Falling into Infinity (1997)
 Metropolis Pt. 2: Scenes from a Memory (1999)
 Six Degrees of Inner Turbulence (2002)
 Train of Thought (2003)
 Octavarium (2005)
 Systematic Chaos (2007)
 Black Clouds & Silver Linings (2009)
 A Dramatic Turn of Events (2011)
 Dream Theater (2013)
 The Astonishing (2016)
 Distance over Time (2019)
 A View from the Top of the World (2021)
 Parasomnia (2025)

 

 

Turkum:Progressive metal guruhlar
Opeth

Opeth — Shvetsiyalik progressive rock va metal guruh. Opeth 1989-yil, Stokgolm, Shvetsiyada tashkil topgan. 

 Diskografiya 
Orchid (1995)
Morningrise (1996)
My Arms, Your Hearse (1998)
Still Life (1999)
Blackwater Park (2001)
Deliverance (2002)
Damnation (2003)
Ghost Reveries (2005)
Watershed (2008)
Heritage (2011)
Pale Communion (2014)
Sorceress (2016)
In Cauda Venenum (2019)
The Last Will and Testament (2024)

 

 

Turkum:Progressive metal guruhlar
Avenged Sevenfold

Avenged Sevenfold (baʼzan A7X sifatida qisqartiriladi) — Amerikalik metal guruh. Avenged Sevenfold 1999-yil, Huntington Beach, Kaliforniyada tashkil topgan. 

 Diskografiyasi 
 Sounding the Seventh Trumpet (2001)
 Waking the Fallen (2003)
 City of Evil (2005)
 Avenged Sevenfold (2007)
 Nightmare (2010)
 Hail to the King (2013)
 The Stage (2016)
 Life Is but a Dream... (2023)

 

 

Turkum:Progressive metal guruhlar
Turkum:Heavy metal guruhlar
Turkum:Alternative metal guruhlar
Turkum:Hard rock guruhlar
Gruzin sharobi

thumb|300 px|Kaxetidagi uzumzor

Gruzin sharobi — sharob ishlab chiqarishning Gruziya iqtisodiyotidagi bir boʻlagi.

 Tarixi 
Gruziya madaniy uzumchilikning vatani hisoblanadi. Oʻtgan geologik davrlardagi uzum barglari izlari Gruziya hududidan topilgan. Bronza davri qabristonlarida olib borilgan arxeologik qazishmalar paytida, uzum urugʻlari qoldiqlari solingan koʻzalar, sharob yasash uskunalari — tosh presslar, uzum presslari, loydan va metalldan yasalgan turli xil sharob idishlari miloddan avvalgi 9-10 asrlarga oid hisoblanadi.

Gruziyada uzumning avtoxont ​​navlari yetishtiriladi va uzumning navlari boʻyicha tabiiy rayonlashtirish mavjud. Gruziyada sharob ishlab chiqarishning oʻziga xos texnologiyalari yaratilgan boʻlib, bular quyidagilar: Kaxetian, Imeretian va Racha-Lechkhum (yoki tabiiy ravishda yarim shirin vinolar ishlab chiqarish).

Gruziya SSRda vino ishlab chiqaruvchilar „Samtrest“ assotsiatsiyasining bir qismi boʻlgan.

 Eksport 
Gruziyada ishlab chiqarilgan sharoblar jahonning 40 dan oshiq mamlakatlariga yetkazib beriladi (2011).

2011-yilda Gruziya 18,5 million dona 0,75 litrlik shisha idishdagi sharoblarni eksport qildi. Eksportning katta qismi — 73 % — Ukraina, Qozogʻiston va Belarus mamlakatlariga tegishli.-

2006-yildan 2013-yilgacha Rossiyaga Gruziya sharoblarini olib kirish „Rospotrebnadzor“ tomonidan taqiqlab qoʻyilgan.

Keyingi yillarda (ayniqsa, Rossiya tomonidan embargo bekor qilinganidan soʻng) Gruziyadan sharob eksporti sezilarli darajada oʻsdi. 2018-yilda Gruziya 86,2 million dona 0,75 litrlik shisha idishdagi sharoblarni eksport qildi. Eksportning katta qismi Rossiyaga toʻgʻri keldi, yaʼni 53,7 million dona shisha idishdagi sharoblar eksport qilindi (umumiy eksportning 62,2 %). Ukrainaga deyarli 10,7 million dona shisha idishdagi sharob (umumiy eksportning 12,4 %), 6,95 million donadan oshiq shisha idishdagi sharob (umumiy sharob eksportining 8,1 %) Xitoyga, deyarli 3,6 million dona shisha idishdagi sharob (umumiy eksportning 2 %) Qozogʻistonga va nihoyat, 3,5 million dona shisha idishdagi sharob (umumiy eksportining 4,1 %) Polshaga eksport qilindi. 2018-yilda Gruziya jami $203 millionlik 53 ta mamlakatga sharob eksport qildi. Bu 2017-yilga nisbatan 20 foizga yuqori hamda soʻnggi 30 yil ichida mutlaq rekord koʻrsatkich boʻldi.Eksport vina iz Gruzii v 2018 godu

 Patent urushlari 
2010-yilda baʼzi shikoyatlar sababli „Sharob ishlab chiqarishda nazorat qilinadigan hududlar toʻgʻrisida“ qonun qabul qilindi.

2012-yilda Germaniyaning savdo brendi Rossiyaning „Moscow Wines & Spirits“ kompaniyasini Tsinandali, Kindzmarauli va Khvanchkara brendlariga boʻlgan huquqlaridan mahrum qildi. Germaniyada Gruziya sharobining brendlari 2001-yilda Rossiya kompaniyasida roʻyxatdan oʻtgan, biroq bu haqda yaqinda Gruziyada maʼlum boʻlgan. Sakpatent tomonidan Germaniya Patent idorasiga berilgan shikoyatda Tsinandali, Kindzmarauli va Xvanchkara Gruziyaning davlat mulki ekanligi taʼkidlangan. „Moscow Wines & Spirits“ kompaniyasi Gruziya brendlaridan qanday aniq foydalanganligi haqida maʼlumot berilmagan. Shuningdek, Gruziyaga zarar yetkazilgan yoki yetkazilmaganligi ham hali hanuz nomaʼlumliligacha qolgan.
William Monahan

William J. Monahan (1960-yil 3-noyabrda tugʻilgan) – amerikalik senarist, rejissor va yozuvchi. „Eng yaxshi moslashtirilgan senariy“ uchun „Oscar“ mukofoti sovrindori. Muqaddas zamin (2005), Murtadlar (2006) va Oblivion (2013) kabi filmlarning senariy muallifi.

 

 

Turkum:Oscar mukofoti sohiblari
Mark Wahlberg

Mark Robert Michael Wahlberg (1971-yil 5-iyun kuni tugʻilgan) — amerikalik aktyor, prodyuser, restavrator va sobiq reper. Ikki karra Oscar va Ikki karra Oltin globus mukofotlari nomzodi. Uygʻonish davri odami (1994), Maymunlar sayyorasi (2001), Murtadlar (2006), Transformerlar: Qirgʻinbarot Davri (2014) va Transformerlar: Soʻnggi Ritsar (2017) kabi koʻplab filmlarda rollar ijro etgan.
 

 

Turkum:Amerikalik erkak modellar
Turkum:Amerikalik erkak aktyorlar
Turkum:Amerikalik erkak televideniye aktyorlari
Turkum:Amerikalik erkak qoʻshiqchilar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:Amerikalik erkak reperlar
Turkum:Amerikalik kinoprodyuserlar
Turkum:Qoʻshiqlari Billboard Hot 100 xit-paradida eng yuqori pogʻonaga koʻtarilgan ijrochilar
Telavi

Telavi  — Gruziyada joylashgan Alazani vodiysidagi shahar, Telavi munisipalitetining markazi hamda Kaxeti viloyatining poytaxti. Aholisi — 19 629 kishi (2014).

Telavi shahri Tsivi-Gombori tizmasining shimoliy yonbagʻrida, dengiz sathidan 490 m balandlikda, Tbilisidan 70 km uzoqlikda joylashgan.

 Tarixi 
Telavi eramizning 1-asridan buyin maʼlum hamda Yaqin Sharqdan Yevropaga karvon yoʻlida muhim savdo markazi boʻlgan. 11—17-asrdan 18-asrga qadar, Telavi Kaxeti qirolligining poytaxti boʻlgan.

2014-yilgi aholini roʻyxatga olish boʻyicha Telavi aholisi 19 629 kishini tashkil qiladi.

 Transport 
Telavi shahrida aeroport ham mavjud.

Telavini Tbilisi bilan bogʻlaydigan temir yoʻl stansiyasi mavjud boʻlib, ushbu shaharda avtomobil transporti ancha rivojlangan.

 Taniqli shaxslar 
 Shaharda tugʻilganlar 
 Asatiani, Kaxi Shalvovich (1947—2002) — sovetlik va gruziyalik futbolchi hamda murabbiy.
 Malyan, Genrix Surenovich (1925—1988) — film rejissor, SSSR xalq artisti (1982).
 Chikvanaya, Givi Petrovich (1939—2018) — sovetlik vaterpolist va murabbiy. Olimpiadaning ikki karra kumush medali sohibi.

 Shaharga dafn etilganlar 
 Telavi shahrida Iosif Stalinning otasi Vissarion Jugashvili dafn etilgan.
 Madaniy xotirlash 
Telavi — Georgiy Daneliya tomonidan 1977-yilda suratga olingan mashhur Mimino filmining sahnalarida uchraydi. Otishma haqiqatan ham Telavida, aeroport hududida va shahar koʻchalarida hamda Omalo qishlogʻidagi balandlikdagi joyda sodir boʻlgan.

 Galereya 

 

 
 

Turkum:Gruziya shaharlari
Tsinandali

Tsinandali  — Gruziyaning Kaxeti viloyatidagi Telavi munisipalitetiga qarashli boʻlgan qishloq.

Tsinandali Gombori togʻining shimoliy-sharqiy yonbagʻrida, dengiz sathidan 560 m balandlikda, Telavidan 10 km va Tbilisidan 79 km sharqda joylashgan. Qishloq yonidan Alazani daryosi oqadi. Shuningdek, Chavchavadzening mulki va Tsinandali oq sharobi bilan mashhur.ღვინო ,,წინანდლის" წარმოების მიკროზონაPrince Alexander Chavchavadze Tsinandali Estate wine commercialВино в Цинандали: винодельня при Усадьбе Чавчавадзе

 Tarixi 
270px|thumb|right

Aleksandr Chavchavadze Tsinandalini otasi knyaz Garsevandan meros qilib oldi. Tsinandalining yangi egasi hisoblanmish Aleksandr, bu maskanni taʼmirlab, yangi uy va manzarali bogʻ barpo etdi (1835). Chavchavadze tez-tez mehmonlarni, shu jumladan, chet ellik mehmonlarni (GriboyedovАлександр Грибоедов: «Спешите в Тифлис, не поверите, что за роскошь!», Pushkin, Lermontov, Odoyevskiy va Aleksandr Dyumas bu joyda boʻlgan)Грустная красота усадьбы княжеского рода Чавчавадзе qabul qilib, ularni musiqa, xushchaqchaq suhbat va, xususan, ishlab chiqarilgan mayda vinolar bilan xushnud etgan. Yevropalik sharob buyurtma beruvchilar bilan tanish boʻlgan Chavchavadze mamlakatdagi eng yirik sharob zavodini qurdi hamda u yerda Yevropa va koʻp asrlik gruzin vinochilik anʼanalarini birlashtirdi. Quruq oq Tsinandali sharobi Tsinandalining ramziga aylandi.Goldstein, Darra (1999), The Georgian Feast: The Vibrant Culture and Savory Food of the Republic of Georgia, p. 53. University of California Press, ISBN 0-520-21929-5.

Chavchavadzega tegishli boʻlgan qishloq 1854-yil 2-iyulda Imom Shomil togʻli hududlarining reydidan ancha aziyat chekdi. Hujumchilarga Shomilning oʻgʻli Gʻozi-Muhammad buyruq bergan. Hujumchilar mol-mulklarni talon-toroj qilib, Aleksandrning oʻgʻli shahzoda David Chavchavadzening rafiqasini, uning beva singlisi Varvara Orbeliani, ularning farzandlari va koʻplab qarindoshlarini oʻgʻirlashdi. Ushbu voqea nafaqat Rossiyada, balki Gʻarbda ham kuchli rezonans tugʻdirdi. 1855-yil 22-martda uzoq muzokaralardan soʻng, asirlarni Shomilning oʻgʻli Jamoliddin va 40 000 rubl kumush evaziga ozod etishga kelishdilar.Gammer, Moshe (1992), Muslim resistance to the tsar, pp. 272-4. Routledge, ISBN 0-7146-3431-X.

David Chavchavadze vafotidan soʻng (1884) Rossiya jamoat bankining qarzini toʻlamaganligi sababli, mulk imperator oilasining mulkiga oʻtdi. Tsinandalidagi uy esa arxitektor A. G. Ozerov loyihasiga binoan rekonstruksiya qilindi. Tsinandali bogʻi 1887-yilda taʼmirlanib, 1917-yilda davlat mulkiga aylandi.

1947-yilda mulkda muzey tashkil etildi.Дом-музей Александра Чавчавадзе в Цинандали
Tsinandali (vino)

thumb

Tsinandali  — quruq oq gruzin sharobi. Ushbu sharob Gruziyaning eng mashhur sharoblaridan biri sanaladi. SSSR paytida bu sharob birinchi raqamli sharob hisoblangan.Etiketka Tsinandali sharobi, sarob sifatini aniqlashga bagʻishlangan xalqaro sharob koʻrgazmalarida 10 ta oltin va 9 ta kumush medallari bilan taqdirlanga.Beloe marochnoe vino Tsinandali — nastoyaщaya gordost Gruzii

Ushbu sharob Rkatsiteli va Mtsvane uzum navlaridan tayyorlanadi (85 % dan 15 % gacha). Ikki-uch yil saqlanishlardan keyingina eng yaxshi xususiyatlarini ochib beradi.Kniga o vkusnoy i zdorovoy piщe Yengil goʻsht va baliq ovqatlari bilan birgalikda ichish mumkin. 10—12 °C da yaxshi sovutilgan holda ichish tavsiya etiladi.

Sharobning kelib chiqish vatani Alazani vodiysida joylashgan Tsinandali qishlogʻi hisoblanib, Aleksandr Chavchavadzening oilaviy mulki hamdir.Vino Tsinandali beloe suxoe Tsinandali vinochilik bazasi, shuningdek, Gumbori tizmasining shimoliy-sharqiy yon bagʻirlarida joylashgan Akura, Vanta, Bushet, Kvemo Xodasheni, Kisiskhevi, Kondoli, Nastakrali, Shalauri, Kurgelelauri, Vardisubani, Gulgula, Ikalto va Ruispiri qishloqlarini oʻz ichiga oladi. Sanoat uzumzorlari asosan dengiz sathidan 300-750 metr balandlikda joylashgan. Iqlimi oʻrtacha nam, yoz fasli — issiq. Quyosh nurlarining yillik davomiyligi 2 300 soatdan oshadi, doʻl yiliga bir necha marta yogʻadi.

Yuqori sifatli sharob tayyorlashda ishlatiladigan uzumni sentabr oyi oxirida yigʻib olinadi. Rkatsiteli navidagi uzumning oʻrtacha hosildorligi 90-100 sentner/ga ga teng.

 Tarixi 
Eng qadimgi gruzin sharoblaridan biri hisoblangan Tsinandali sharobini ishlab chiqaruvchi zavod A. Chavchavadze tomonidan tashkil qilingan hamda 1886-yildan buyon ishlab chiqarilib kelmoqda.
 Yana qarang 
 
Tsinandali // Tovarniy slovar / I. A. Pugachyov (asosiy redaktor). — M.: Gosudarstvennoe izdatelstvo torgovoy literaturi, 1961. — 9-jild — 421-bet

 Gruzin sharobi
 

 
 Tsinandali — gruzin oq sharobi
 Gruziya vinosi — klassifikatsiya hamda nomi

Turkum:Gruziya
Turkum:Vinolar
Shraddha Kapoor

Shraddha Kapoor (1987-yil 3-martda tugʻilgan) — hindistonlik aktrisa.

 Filmografiyasi 
YilFilmRolIzohlar 2010 Teen Patti Aparna Khanna 2011 Luv Ka The End Rhea Dialdas 2013 Aashiqui 2 Arohi Keshav Shirke 2013Gori Tere Pyaar Mein Vasudha 2014 Ek Villain Aisha Verma 2014 Haider Arshia Lone 2014Ungli Basanti 2015 ABCD 2 Vinnie 2016 Baaghi Sia 2016 Uchar Jatt oʻzi kameo 2016Rock On 2 Jiah Sharma 2017 Ok Jaanu Tara Agnihotri 2017 Half Girlfriend Riya Somani 2017 Haseena Parkar Haseena Parkar2018 Nawabzaade oʻzi 2018 Stree -2018 Batti Gul Meter ChaluLalita „Nauti“ Nautiyal2019 SaahoAmritha Nair2019 ChhichhoreMaya2020 Street Dancer 3D Inayat2020 Baaghi 3 Sia2022 Bhediya -2023 Tu Jhoothi Main MakkaarNisha „Tinni“ Malhotra

 Diskografiyasi 
 Yil Trek Albom 2014 „Galliyan“ Ek Villain 2014 „Do Jahaan“ Haider 2015 „Bezubaan Phir Se“ ABCD 2 2016 „Sab Tera“ Baaghi 2016 „Tere Mere Dil“Rock On 2 2016 „Udja Re“ 2016 „Woh Jahaan“ 2016 „Rock On-Revisited“ 2017 „Phir Bhi Tumko Chaahungi“ Half Girlfriend 

 

 

 
 

Turkum:Hindistonlik aktrisalar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Ben Feldman

Ben Feldman (20-iyul, 1962) amerikalik aktyor boʻlgan.

 

 
 

Turkum:Amerikalik erkak aktyorlar
Turkum:Amerikalik erkak ovoz aktyorlari
Turkum:Amerikalik erkak televideniye aktyorlari
Lucas Reiner

Lucas Joseph Reiner (1960-yili Los Angelesda tugʻilgan) — Amerikalik rassom va fotografhttps://art.state.gov/personnel/lucas_reiner/.
Buxoro karvonsaroyi

Buxoro karvonsaroyi — Ozarbayjon poytaxti Boku shahrining tarixiy markazi boʻlmish Icheri shaharda joylashgan qadimiy binolardan biri. XV asrning soʻngida bunyod etilgan. U shuningdek, Ozarbayjonda saqlanib qolgan 7 ta mashhur karvonsaroylardan biridir. Hozir bu obida ichida ozarbayjon milliy taomlari tayyorlanadigan maxsus restoran joylashgan. Bashennaya (yoki Qüllə) koʻchasida; Multani karvonsaroyi roʻparasida; Qız qalʼa yaqinida joylashgan.

 Tarixi 
Aytishlaricha, Markaziy Osiyo hamda Ozarbayjon xalqlari orasida azaldan nafaqat madaniy, diplomatik, balki savdo-sotiq borasida ham muayyan aloqalar o’rnatilgan. Jumladan, bu borada Buxoro bilan mustahkam hamkorlik yoʻlga qoʻyilgan. Buyuk ipak yoʻlining bir tarmogʻi Boku shahridan oʻtganligi sababli, Buxorolik (Oʻrta Osiyolik) savdogarlar bu shaharga tez-tez kelib turishgan. Ular, asosan, shu karvonsaroyda qo’nim topishgani uchun unga Buxoro nomi berilgan bo’lishi mumkin, deb taxmin qilinadi. Buxoro va uning qarshisidagi Multani karvonsaroylarida, asosan, Markaziy Osiyo va Hindiston mamlakatlaridan (jumladan Pokistondan) kelgan savdogarlar toʻxtab oʻtishgan.

Tadqiqotlarning ko'rsatishicha, ushbu tarixiy yodgorlik XV asrda Bokuga kelgan savdogarlar tomonidan qurilgan. Boshida bir qavatli qilib bunyod etilgan karvonsaroyga, keyinchalik ikkinchi qavat qurib bitkazilgan. 1964-yili binoda restavratsiya ishlari oʻtkazilgan. Unda karvonsaroy binosi ortiqcha qo'shimcha qismlardan xalos etilgan. Hozirda bir qavatli karvonsaroyning baʼzi qavatlari yer ostida qolgan deb taxmin qilinadi .

Bu yerda koʻplab sovet filmlari tasvirga olingan. “Brilliant qoʻl”, “Qaynona”, “Arshin mol-olon”, “Amfibiya odam” ana shular jumlasidandir.

Hozirda bu obida ichida ozarbayjon milliy taomlari tayyorlanadigan maxsus restoran joylashgan.

 Meʼmorchiligi 
Karvonsaroy qurilishi, meʼmoriy koʻrinishi jihatidan Buxorodagi tarixiy yodgorliklarni esga soladi. Unchalik ham katta boʻlmagan binoning rejasi kvadrat shaklida boʻlib, kirish qismi peshtoq bilan belgilangan. Sakkiz qirrali hovli atrofi bir qavatli ayvonchalar va 18 ta hujralar bilan oʻralgan. Hovlining butun perimetri boʻylab uchli kamarlar joylashgan.

Karvonsaroy hovlisi dam olishga moʻljallangan boʻlib, unda marmardan qurilgan kichkina hovuz, uning atrofida esa keksa chinorlar bor. O'zining asl shaklida saqlanib qolgan XV asrning hovuzi, favvoradan oqib tushayotgan suvga qaramay, hovuzdagi suv darajasi barqaror boʻlib turishi bilan qiziq.

Hozirda karvonsaroy devorlari qadimgi Ozarbayjon gilamlari, turli xil devoriy bezaklari, Boku manzaralari tasvirlangan rasmlar bilan bezatilgan.

 

 

Turkum:Ozarbayjon karvonsaroylari
Heaviside funksiyasi

325px|thumb|Birlik Heaviside funksiyasi. x = 0 da funksiyaning qiymati 1 ga teng, deb olingan.
Heaviside funksiyasi (birlik pogʻonasimon funksiya, "pogʻonacha", Oliver Heaviside sharafiga shunday nomlangan) — qismiy uzluksiz funksiya boʻlib, argumentning manfiy qiymatlarida nolga, musbat qiymatlarida esa birga teng. Odatda, nuqtada bu funksiya aniqlanmagan, lekin uning aniqlanish sohasi haqiqiy sonlar oʻqining hamma sonlarini oʻz ichiga olishi uchun, bu nuqtada oldindan aniqlab olinadi. Umuman olganda esa, Heaviside funksiyasining nol nuqtada qanday qiymat qabul qilishi deyarli hech qanday ahamiyat kasb etmaydi. Shuning uchun Heaviside funksiyasining turli taʼriflaridan foydalanish mumkin, masalan:

 

Heaviside funksiyasini, Ayverson qavslari orqali juda qulay koʻrinishda yozish mumkin:
 

Heaviside funksiyasi signallarni qayta ishlashda, maʼlum bir vaqt oraligʻida bir holatdan boshqa holatga oʻtgan signallarni aniqlashda foydalaniladi. Matematik statistikada esa, bu funksiya, empirik taqsimot funksiyasini yozishda ishlatiladi.

Heaviside funksiyasi Dirakning delta-funksiyasidan olingan integral hisoblanadi. Yaʼni, . Yoki buni quyidagicha koʻrinishda ham yozish mumkin:
 

 Diskret koʻrinishi 
Heaviside funksiyasini butun sonli argumentning funksiyasi koʻrinishida ham aniqlash mumkin:
 
bu yerda  — butun son.

Diskret birlik impuls:
 

 Yozishda 
Koʻpincha birlik funksiyani integral koʻrinishda yozish qulay va foydali boʻladi:
 

 θ(0) 
Funksiyaning nol nuqtadagi qiymati , yoki kabi koʻrinishlardan biri orqali oldindan tanlab olinadi. Eng koʻp qoʻllaniladigan variant — , chunki, simmetriya qonunlariga binoan, birinchi tur uzilish nuqtasida funksiyaning qiymatini mos holda bir tomonlama chegaralarning oʻrta arifmetigi bilan aniqlash qulay, bundan tashqari, ushbu holda Heaviside funksiyasi bilan bogʻlangan :
 

Nol nuqtadagi qiymatini funksiyada oshkor holda koʻrsatish ham mumkin:
 

 Fourier almashtirishi 
Heaviside funksiyasidan olingan hosila — bu Dirakning delta-funksiyasidir. Demak, Delta-funksiyadan integral olsak, Heaviside funksiyasini beradi:
 .

Shundan soʻng, Delta-funksiyaning integraliga Fourier almashtirishlarini qoʻllab, Heaviside funksiyasi uchun quyidagi ifodani hosil qilamiz:
 
yaʼni
 
(yoyilmadagi nolinchi chastotaga toʻgʻri keluvchi ikkinchi had, Heaviside funksiyasining yuqoriga doimiy oʻsishini koʻrsatadi, bunday boʻlmaganda, toq funksiya hosil boʻlgan boʻlardi).

 Yana qarang 
 Green funksiyasi
 Delta-funksiya
Buxoro papaxi

thumb|right|Buxoro papaxi — Ozarbayjon milliy bosh kiyimi
Buxoro papaxi (Buxoro papagʻi, Buxoro papagi, Buxoro shlyapalari, Qorakoʻl)  — koʻpgina kavkaz xalqlarining erkaklar uchun moʻljallangan milliy bosh kiyimi. Moʻynali kavkaz papaxasi dan biri. Eng qimmat va sharafli papaxdir. Tikilishiga koʻra prizmasimon yoki konussimon mavjud. Qora, kulrang yoki jigarrangda boʻlishi mumkin. Tikilgan materialning nomiga koʻra, umumiy nom bilan Buxoro papaxi deb atalib kelinadi. Ularni faqat Bek mulkining vakillari, shuningdek badavlat kishilargina kiyib yurishgan. Bunday bosh kiyimlar shahar zodagonlariga ham xos boʻlgan.

Sovet generallarining hamda siyosiy byuro vakillarining bosh kiyimlari faqatgina qorakoʻldan tikilgan. Rossiya Prezidenti Vladimir Putinning 2020-yilda chiqarilgan qaroriga muvofiq, armiya generallari ushbu bosh kiyimini kiyib yurishdan mahrum qilinganlar. Hozirgi kunda, Rossiyada, qorakoʻldan tikilgan bosh kiyimlarini faqatgina Rosgvardiya generallari, papaxalarni esa — Federal xavfsizlik xizmati va Favqulodda vaziyatlar vazirligi generallarigina kiyib yurish huquqiga egadirlar.

 Tarixi 
Tarixdan maʼlumki, papaxaning tikilishi uchun, unga atalgan qorakoʻl moʻyna mahsuloti Buxorodan (Oʻrta Osiyodan) olib kelingan. Qorakoʻl soʻzi Zarafshon daryosi yoqasida, Oʻzbekistonda joylashgan vohalardan biri boʻlmish Qorakoʻl vohasi nomidan kelib chiqqan. Tarixdan, qorakoʻl zoti qoʻzilarining terisini tugʻilishidan bir necha kun (1—3 kun) oʻtgach soʻyib olish odat tusiga kirgan. Kavkazda oltin qorakoʻl moʻynasidan tikilgan bosh kiyim ayniqsa qadrlanib kelinmoqda.

Ozarbayjonda shish shlyapalar, urish papaxi, papaxa bey nomlari bilan ham mashhur. Salataviya avarlari va lezginlar uni chechenlar bosh kiyimi, qoʻmiqlar va dargʻinlar esa uni osetinlar bosh kiyimi, laklar esa tsudaxarlar bosh kiyimi deb hisoblashgan. U Shimoliy Kavkazdan Dogʻistonga kirib kelgan degan taxminlar ham mavjud. Bunday papaxa bosh kiyimning tantanali shakli boʻlib, uni asosan yoshlar kiyishgan, ularni tez-tez almashtirib turishgan. Hozirda Buxoro papaxi Ozarbayjonda modadan chiqqan boʻlib, ularni yoki yoshi kattalar, yoki islom dini vakillari (mullalar) kiyib yurishadi.

 

Turkum:Bosh kiyimlari
Van Halen

Van Halen — Amerikalik rock guruh. Van Halen 1974-yil, Pasadena, Kaliforniyada tashkil topgan.

 Diskografiya 
 Van Halen (1978)
 Van Halen II (1979)
 Women and Children First (1980)
 Fair Warning (1981)
 Diver Down (1982)
 1984 (1984)
 5150 (1986)
 OU812 (1988)
 For Unlawful Carnal Knowledge (1991)
 Balance (1995)
 Van Halen III (1998)
 A Different Kind of Truth (2012)

 

 

Turkum:Hard rock guruhlar
Turkum:Glam metal guruhlar
Turkum:Grammy mukofoti sovrindorlari
Turkum:Qoʻshiqlari Billboard Hot 100 xit-paradida eng yuqori pogʻonaga koʻtarilgan ijrochilar
Aerosmith

Aerosmith — Amerikalik rock guruh. Aerosmith 1970-yil, Boston, Massachusettsda tashkil topgan. 

 Diskografiya 
 Aerosmith (1973)
 Get Your Wings (1974)
 Toys in the Attic (1975)
 Rocks (1976)
 Draw the Line (1977)
 Night in the Ruts (1979)
 Rock in a Hard Place (1982)
 Done with Mirrors (1985)
 Permanent Vacation (1987)
 Pump (1989)
 Get a Grip (1993)
 Nine Lives (1997)
 Just Push Play (2001)
 Honkin' on Bobo (2004)
 Music from Another Dimension! (2012)

 

 

Turkum:Hard rock guruhlar
Turkum:Glam metal guruhlar
Turkum:Blues rock guruhlar
Turkum:MTV Europe Music Award sovrindorlari
Turkum:Grammy mukofoti sovrindorlari
Turkum:Qoʻshiqlari Billboard Hot 100 xit-paradida eng yuqori pogʻonaga koʻtarilgan ijrochilar
Whitesnake

Whitesnake — Ingliz rock guruh. Whitesnake 1978-yil, Middlesbrough, Cleveland, Angliyada tashkil topgan.

 Diskografiya 
Trouble (1978)
Lovehunter (1979)
Ready an' Willing (1980)
Come an' Get It (1981)
Saints & Sinners (1982)
Slide It In (1984)
Whitesnake (1987)
Slip of the Tongue (1989)
Restless Heart (1997)
Good to Be Bad (2008)
Forevermore (2011)
The Purple Album (2015)
Flesh & Blood (2019)

 

 

Turkum:Hard rock guruhlar
Turkum:Glam metal guruhlar
Turkum:Blues rock guruhlar
Turkum:Qoʻshiqlari Billboard Hot 100 xit-paradida eng yuqori pogʻonaga koʻtarilgan ijrochilar
Robbie Coltrane

Anthony Robert McMillan OBE (30-mart 1950-yil – 14-oktabr 2022-yil) – Robbie Coltrane nomi bilan tanilgan britaniyalik aktyor va yozuvchi. Uch karra BAFTA muokofoti sovrindori. 2006-yilda drama sohasidagi xizmatlari uchun Britaniya imperiyasi ordeni (OBE) bilan taqdirlanib ritsarlik unvoni berilgan. Harry Potter film qismlarida (2001-2011) Rubeus Hagrid rolini ijro etib jahonda mashhurlikka erishgan.

 Saralangan filmografiyasi 
 Yil Film Rol 1981 Subway Riders Crime Detective 1983Ghost Dance GeorgeKrull Rhun 1984 Chinese Boxes Harwood 1987 Eat the Rich Jeremy 1992Oh, What a Night Todd 1997 Buddy Dr. Bill Lintz 1998 Frogs for Snakes Al Montana The Boss 2001On the Nose DelaneyFrom Hell Serjant Peter Godley Harry Potter va hikmatlar toshiRubeus Hagrid 2002 Harry Potter va maxfiy hujra 2004 Harry Potter va Azkaban mahbusiOcean's Twelve Matsui Van Helsing: The London AssignmentMr. Hyde Van Helsing Mr. Hyde 2005Harry Potter va Alanga kubogi Rubeus Hagrid 2006Stormbreaker The Prime Minister of EuropeProvoked Lord Edward Foster 2007Harry Potter va Feniks Jamiyati Rubeus Hagrid 2008 Gregory The Curator 2009Gooby GoobyHarry Potter va Tilsim shahzodasi Rubeus Hagrid 2010 Harry Potter va Ajal tuhfasi: 1-qism 2011Harry Potter va Ajal tuhfasi: 2-qism2012 Sheryurak qiz Lord DingwallGreat Expectations Mr. Jaggers 2014 Effie Doctor

 

 

 

Turkum:Britaniya imperiyasi ordeni sohiblari
Turkum:2022-yilda vafot etganlar
Magnit maydonining uyurmaviyligi

Magnit maydonining uyurmaviyligi

Eksperimental tekshirishlardan maʼlumki, zaryadning harakati natijasida magnit maydon paydo boʻlganidek, elektr maydonning oʻzgarishi natijasida ham magnit maydon paydo boʻladi.

Harakatlanuvchi zaryadga magnit maydon biron yoʻnalish boʻyicha taʼsir qiladi. Demak, magnit maydonni xarakterlovchi vektor orqali belgilanib, magnit maydon kuchlanganligi deyiladi. Shunday qilib, elektr maydon kuchlanganligi oʻzgarishi, zaryad tezligi va magnit maydon kuchlanganligi orasidagi bogʻlanishni tekshirib koʻrish lozim. Shu maqsadda bizga maʼlum boʻlgan qonunlarni ifodalovchi differensial tenglamalarni eslaylik:
 

 

Elektr maydonning oʻzgarishini biilish uchun (2) ni vaqt boʻyicha differensiallaymiz:
 

U vaqtda (1) ga asosan
 

Divergensiyasi nolga teng boʻlgan vektorning uyurmaviy vektor ekanligi maydon nazariyasidan maʼlum, demak,
 

Bu yerda vektor elektr maydonning oʻzgarishi va zaryadning harakati bilan bogʻlangan magnit maydonni xarakterlovchi vektor boʻlishi lozim. Magnit maydon kuchlanganligining oʻlchamligini elektr maydon kuchlanganligining oʻlchamligi bilan bir xil deb olaylik. Shu maqsadda tezlik oʻlchamligiga ega boʻlgan aniq konstanta kiritib, uni orqali belgilaylik. U vaqtda va (3) ga muvofiq:
 

Bu ifoda elektrodinamikaning asosiy differensial tenglamalaridan biri hisoblanadi. Mazkur differensial tenglama harakatlanuvchi zaryad bilan oʻzgaruvchi elektr maydonning uyurmaviy magnit maydon hosil qilish qonunini ifodalaydi.

Harakatdagi zaryadning uyurmaviy magnit maydon hosil qilish qonuni odatda Bio-Savar-Laplas qonuni deb yuritiladi. Oʻzgaruvchi elektr maydonning uyurmaviy magnit maydon hosil qilish qonuni baʼzan magnitoelektr induksiya qonuni deb yuritiladi. Shunday qilib, (4) differensial tenglama birgalikda olingan shu ikki qonunning umumiy matematik ifodasidir.

Shunisi diqqatga sazovorki, (2) va (4) tenglamalar maʼlum darajada bir-biri bilan bogʻlangandir. Haqiqatdan, (4) tenglikning chap va oʻng tomonidan divergensiya olaylk. Vektor uyurmasining divergensiyasi nolga tengligi sababli

 

Endi zaryad saqlanish qonunining ifodasi (1) nazarga olinsa,
 

 

Bu ifodani integrallash natijasida ga ega boʻlamiz, bu yerda —faqat nuqta funksiyasi boʻlib, vaqtga bogʻliq emas. Agar zaryad joylashgan joyda dastlab (shu paytni boshlangʻich vaqt momenti deylik) hech qanday zaryad yoʻq edi desak, uning elektr maydoni ham boʻlmagan deb hisoblaymiz, u holda , demak, .

 Yana qarang 
 Elektromagnit induksiya qonuni
 Zaryadning saqlanish qonuni
 Zaryad taqsimoti

 
 R.X.Mallin, Klassik elektrodinamika, Oʻqituvchi, T., 1974
Elektromagnit induksiya qonuni

Elektromagnit induksiya qonuni yoki Faradayning induksiya qonuni

Modomiki zarralarning kinetik energiyasi oʻzgarishi ularning tezligi bilan bogʻlangan ekan, biz darhol harakat tezligi va elektromagnit maydon kuchlanganliklari orasidagi bogʻlanishni ifodalovchi quyidagi formulaga murojaat qilamiz:
 

Mazkur tenglamadan tok zichligini aniqlaymiz:
 ;(1)

Bu tenglamaning ikki tomonini vektorga skalyar koʻpaytirib chiqamiz:
 

Har qanday vektor uchun quyidagini yozish mumkin:
 

demak,
 
 

Maydon nazariyasidan maʼlumki, vektor koʻpaytmaning divergensiyasi uchun , demak, , demak, (. Endi (2)-tenglamani quyidagicha yozib olaylik:
 

 yoki
 

Mazkur ifodani zaryadlar va elektromagnit maydonlar joylashgan ixtiyoriy hajm boʻyicha integrallab chiqamiz:

Integrallash hajmining oʻzgarmasligi tufayli va Gauss-Ostrogradskiy formulasi asosida yuqoridagi ifoda shunday yoziladi:
 

Shu topilgan natija gʻoyat katta ahamiyatga ega. Agar soʻnggi tenglikning chap tomonidagi birinchi had hajmdagi elektromagnit maydon energiyasining vaqt birligidagi oʻzgarishi, ikkinchi had hajm chegaralangan yopiq sirtdan vaqt birligida oʻtayotgan elektromagnit energiya oqimi, uchinchi had elektromagnit maydon taʼsiri natijasida hajmdagi zarralar kinetik energiyasining vaqt birligidagi oʻzgarishi deb qabul qilinsa, (1) va (3) ga asosan energiya saqlanish qonuni quyidagi shaklni oladi:
 

Bu muhim formula elektrodinamikada energiya saqlanish qonunini ifodalaydi.

Energiya saqlanish qonunining (4) ifodasiga muvofiq, (3) dan koʻramizki,
 

Integrallash hajmi ixtiyoriy qilib olingan edi, demak,
 

Bu natija har qanday E va H vektorlar uchun toʻgʻridir, demak
 
yoki
 

Bu ifoda elektrodinamikaning asosiy differensial tenglamalaridan biridir. Mazkur differensial tenglama magnit maydon oʻzgarishi natijasida uyurmaviy elektr maydon paydo boʻlishi qonunini ifodalaydi. Bu qonun elektromagnit induksiya qonuni deb ham ataladi.

 Yana qarang 
 Elektromagnit maydon energiyasi
 Magnit maydonining manbasizligi
 Elektromagnit impuls oqimining zichlik tenzori

 
 R.X.Mallin, Klassik elektrodinamika, Oʻqituvchi, T., 1974
 
 A simple interactive Java tutorial on electromagnetic induction
 R. Vega Induction: Faraday’s law and Lenz’s law — Highly animated lecture
 Notes from Physics and Astronomy HyperPhysics at Georgia State University
 Faraday’s Law for EMC Engineers
 Maxwell, James Clerk (1881), A treatise on electricity and magnetism, Vol. II, Chapter III, § 530, p. 178. Oxford, UK: Clarendon Press. ISBN 0-486-60637-6.
 Tankersley and Mosca: Introducing Faraday’s law.
Turkum: Elektrodinamika
Faraday
Turkum: Elektromexanika
Faraday elektromagnit induktsiya
Liénard–Wiechert potensiallari

Liénard–Wiechert potensiallari - berilgan traektoriya boʻylab harakatlanadigan nuqtaviy elektr zaryadi yaratgan maydon potentsialining Lorentz-invariant ifodasi. Ular Lorentz kalibrovkasi asosida yozilgan bitta zarra uchun Maksvell tenglamalarining vakuumdagi aniq yechimidir.

Bu tenglamalarni Alfred-Marie Liénard (1898) va Emil Wiechert (1900) bir-biridan mustaqil ravishda olishgan.

 Taʼrifi 
Liénard-Wiechert potensiali formulalaridagi barcha kattaliklar, shu jumladan zarra tezligi va uning radius vektori , quyidagi tenglama orqali aniqlanadigan vaqtda olinadi:
 
 — kechikish vaqti deb ham ataladi.

Maydon potensiallarining koordinata boshidagi qiymati quyidagi ifodalar bilan beriladi (SGS sistemasida):
 

 

bu yerda  — zarra tezligi,  — uning radius-vektori,  — skalyar potensialth> — yorugʻlik tezligi.

Umuman olganda, agar potensiallarni fazoning ixtiyoriy nuqtasida aniqlamoqchi boʻlsak, potensiallar uchun formulalarni bitta 4-potensial ifodasiga birlashtirish mumkin:

 

bu yerda  — zarraning vaqt momentidagi 4-tezligi , 4-vektor kattalik — zarraning vaqt momentidagi radius-vektori.

 Yana qarang 
 Kechikuvchi potensiallar
 Nuqtaviy zaryad kechikuvchi potensiali
 Vakuumda elektromagnit maydon
 Maksvell tenglamalari

 
 A.A.Abdumalikov, Elektrodinamika, Choʻlpon, T., 2011
Britaniya imperiyasi ordeni

Britaniya imperiyasi ordeni (Order of the British Empire) −1917- yilda qirolicha Elizabeth II ning bobosi – qirol Georg V tomonidan taʼsis etilgan davlat mukofoti. Mukofot 5 ta darajadan iborat boʻlib, ulkan kasbiy yutuqlar va mamlakat nufuzini oshirishdagi saʼy-harakatlar uchun topshiriladi. Ushbu mukofotga loyiq koʻrilgan erkaklar ritsar (sir), ayollar xonim (dame) unvoniga ega boʻladi. Mukofotni turiga qarab Britaniya qirollik oilasi aʼzolari topshiradi.

 Toifalari 

 GBE – Britaniya imperiyasining eng zoʻr ordenli ritsari yoki xonimi
 KBE yoki DBE – Ritsar qoʻmondoni yoki Britaniya imperiyasining eng zoʻr ordeni qoʻmondoni
 CBE – Britaniya imperiyasining eng zoʻr ordeni qoʻmondoni
 OBE – Britaniya imperiyasining eng zoʻr ordeni xodimi
 MBE – Britaniya imperiyasining eng zoʻr ordeni aʼzosi
Aʼlohazrat Buxoro amirining „Buyuk knyaz Aleksey“ paroxodida vidolashish marosimi

Aʼlohazrat Buxoro amirining „Buyuk knyaz Aleksey“ paroxodida vidolashish marosimi — 1898-yilda suʼratga olingan qisqa metrajli hujjatli film. Ozarbayjon kinematografi tarixidagi ilk suratga olingan 4ta kinosyujetlardan biri, ilk hujjatli filmdir. U 1898-yilning 2-avgustida, Ozarbayjondagi birinchi ommaviy film namoyishida va 1900-yili Parijda boʻlib oʻtgan Butunjahon koʻrgazmasida "Jonli fotosuratlar" toʻplami ostida keng ommaga namoyish etilgan.

 Tarixi 
Kinosyujet, kinematografiya paydo boʻlishidan 3 yil oʻtmay turib, 1898-yilning 27-iyulida Boku shahrida suratga olingan boʻlib, unda Buxoro amirligi hukmdori Abdulahadxonning Bokudan Krasnovodsk shahriga „Buyuk knyaz Aleksey“ paroxodida joʻnab ketishi oldidan oʻtkazilgan vidolashuv marosimi aks etgan. Film rejissori va operatori Aleksandr Mishon.

Ushbu film ilk marotaba 1898-yilning 2-avgustida Bokuda namoyish etilgan. Bu Ozarbayjondagi birinchi ommaviy film namoyishi hisoblanadi. Shu kunning oʻzida, Aleksandr Mishon, 3 ta kinoxronika va 1 ta hujjatli filmdan tashkil topgan oʻzining ilk mualliflik dasturini namoyish etgan. Ushbu dasturga quyidagi filmlar kirgan: „Bibi-Xeybatdagi neft favvorasidagi yongʻin“, „Aʼlohazrat Buxoro amirining „Buyuk knyaz Aleksey“ paroxodida vidolashish marosimi“, „Buyuk knyaz Aleksey“, „Kavkaz raqsi“ va „Qoʻlga tushdi“.

1898-yilning 2-avgustida Kaspiy gazetasida quyidagi eʼlon bosib chiqarilgan: „1898-yilning 2-avgustida, yakshanba kuni, Vasilev-Vyatskiy sirk-teatrida, fotosuratchi A. M. Mishon, Parijda boʻlib oʻtadigan dunyo koʻrgazmasi uchun Oʻrta Osiyo va Kavkazning jonli fotosuratlar toʻplamini, muhandis I. Carpentier tomonidan yasalgan, aka-uka Lyumerlar tomonidan yaxshilangan "Kinematograf"da, faqat bir marotaba namoyish etadi.Boshqa rasmlar qatorida quyidagilar namoyish etiladi: 1. Bibi-Xeybatdagi neft favvorasidagi yongʻin 2. Aʼlohazrat Buxoro amirining „Buyuk knyaz Aleksey“ paroxodida vidolashish marosimi. 3. Kavkaz raqsi. 4." Qoʻlga tushdi " — Boku shahar bogʻidagi kulgili voqea. Tafsilotlar afishalarda koʻrsatilgan. Kechki soat 9 da boshlanadi.“

Filmlar 1900-yilda Parijda boʻlib oʻtgan Butunjahon koʻrgazmasida "Jonli fotosuratlar" toʻplami ostida katta muvaffaqiyat bilan namoyish etiladi. Keyinchalik ular Parij kino arxiviga topshirilgan va hozirgacha u yerda saqlanib kelinmoqda.

Filmlarni Ozarbayjonda birinchi ommaviy namoyish etilgan kun, 2-avgust sanasi, Ozarbayjon Prezidenti Haydar Aliyevning 2000-yil 18-dekabrdagi qaroriga muvofiq, Ozarbayjon milliy kinosi kuni deb eʼlon qilingan va 2001-yildan eʼtiboran milliy bayram sifatida nishonlanib kelinmoqda.

 

Turkum:Qisqa hajmli filmlar
Turkum:Hujjatli filmlar
Turkum:Ozarbayjon filmlari
Emmanuelle Charpentier

Emmanuelle Marie Charpentier (11-dekabr 1968-yilda tugʻilgan) — mikrobiologiya, genetika va biokimyo boʻyicha fransiyalik professor hamda tadqiqotchi. 2020-yilda Charpentier va Jennifer Doudna „genomni tahrirlash uslubini ishlab chiqqanliklari uchun“ kimyo boʻyicha Nobel mukofotiga sazovor boʻlishdi.

 

 

 
 Emmanuelle Charpentier Hayoti 
 Umeå universiteti: Emmanuelle Charpentier
 Emmanuelle Charpentier

Turkum:Kimyogarlar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:Ayollar Nobel mukofoti laureatlari
Jennifer Doudna

Jennifer Anne Doudna (19-fevral 1964-yilda tugʻilgan) — amerikalik biokimyogar. 2020-yilda Doudna va Emmanuelle Charpentier „genomni tahrirlash uslubini ishlab chiqqanliklari uchun“ kimyo boʻyicha Nobel mukofotiga sazovor boʻlishdi.
 

 
 
 
 

Turkum:Kimyogarlar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:20-asr amerikalik olimlari
Turkum:21-asr amerikalik olimlari
Turkum:Ayollar Nobel mukofoti laureatlari
Jim Florentine

thumb|Florentine, 2016
James "Jim" Florentine (1964 – yil tugʻilgan) amerikalik komediyachi, aktyor va musiqachidir.

Turkum:Amerikalik erkak aktyorlar
Turkum:Amerikalik erkak televideniye aktyorlari
Turkum:Amerikalik erkak ovoz aktyorlari
Turkum:Amerikalik erkak qoʻshiqchilar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:Amerikalik yozuvchilar