Zhantas/Cleaned-Uzbek_Wikipedia huggingface dataset:
Ashula

Ashula – yakka xonanda yoki xonandalar guruhiga moʻljallangan, mumtoz oʻzbek musiqa merosida markaziy oʻrin egallagan ashula yoʻli. Asosan lirik ruhdagi gʻazal va sheʼrlar zaminida yuzaga keladi.
 Tarixi 
Ashula janri tarixi uzoq oʻtmishga borib taqaladi: koʻpincha professional musiqachi (bastakor-hofiz)lar ijodiyotining mahsuli boʻlib, bizgacha ogʻzaki ravishda yetib kelganligi tufayli qator ashulalar koʻplab variantlarga ega. Ashulaning eng rivojlangan mukammal koʻrinishlari Buxoro va Xorazm maqomlarining nasr (ashula) yoʻllari, Toshkent va Fargʻona vodiysida keng tarqalgan maqom yoʻllari, katta ashula janrida namoyon boʻlgan. Ashulalarda oʻzbek xalqining ruhi, harakteri, maʼnaviy dunyosi oʻzining badiiy yetuk va toʻlaqonli ifodasini topgan.

 Tuzilishi 
Ashulaning xalq va muallifli (professional) mavjud. Muallifiga ega boʻlgan ashulalar bastakor va kompozitorlar tomonidan, koʻpincha xalq ashulalariga yaqin shaklda yaratiladi. Ashulalar tuzilishi va ijrosi boʻyicha turli janrlarga ajratiladi, masalan, ommaviy, estrada, ansambl, xor va boshqalar. Shuningdek, ularning sheʼriy va musiqiy tuzilishi ham xilma-xildir: alla, yalla, lapar, marsiya. Xalq termalari yoʻnalishida aytiladigan ashulalar esa qoʻshiq deb ataladi. Oʻzbek musiqa merosidagi ashulalarning yana bir oʻziga xos turi katta ashula hisoblanadi.

 Ijro qilinishi 
Ashulalar soz (doira, dutor, tanbur), ansambl joʻrligida yoki joʻrsiz ijro etiladi. Ashula oʻzbek musiqa folklorida katta oʻrin egallagan qoʻshiq janridan kuy diapazonining kengligi, shaklan rivojlanganligi, mavzu va mazmuni teranligi bilan farqlanadi. Ashulaning badiiy mazmunida barmoq vaznidagi sheʼrlardan foydalanilsada, aruz vaznidagi gʻazal va sheʼriy shakllar asosiy oʻrin tutadi. Binobarin, ashulaning ichki tuzilishi ham turlichadir. Barmoq vazniga asoslangan ashulalar koʻproq „band-naqarot“ shakli koʻrinishida boʻlsa, gʻazallarga bitilgan ashulalar tuzilishi nisbatan murakkab va rivojlangandir. Odatda, bunday ashulalarning kuylari quyi pardalardan boshlanib oʻrta va yuqori pardalarida rivojlanadi, soʻngra dastlabki turgʻun tovushda nihoyasiga yetadi. Aksariyat ashulalar oʻziga xos avjlariga ega.

 

 

 Nota nashrlari: 

 A. Navoiy soʻziga muzikalar, T., 1948;
 Muqimiy va Furqat ashulalari, T., 1958;
 Oʻzbek xalq muzikasi 834(toʻplovchi va notaga oluvchi Yu. Rajabiy), I–V tomlar, T., 1955-59.
Whitney Houston

Whitney Elizabeth Houston (9-avgust, 1963 — 11-fevral, 2012) amerikalik qoʻshiqchi, aktrisa, produser va model boʻlgan. Guinness Dunyo Rekordlari kitobiga eng koʻp taqdirlangan ayol sifatida kirgan. Uning jami 415 mukofotlari orasida ikkita Emmy, oltita Grammy, 30 ta Billboard Music Awards, 22 ta American Music Awards va boshqa nufuzli mukofotlar bor. Houston shuningdek 170 milliondan ortiq albom va singl sotib, eng muvaffaqiyatli artistlar qatoriga kirgan. Houston jami yettita studiyaviy va uchta soundtrack albomlar chiqargan, ularning hammasi kamida platina yoki oltin sertifikatlari olgan. Uning „Saving All My Love for You“, „How Will I Know“, „Greatest Love of All“, „I Wanna Dance with Somebody (Who Loves Me)“, „Didnʼt We Almost Have It All“, „So Emotional“ va „Where Do Broken Hearts Go“ ashulalari hit-paradlarda birinchi oʻrinlarni egallagan.

Houston shuningdek kinoda ham oʻynagan. Uning eng mashhur filmlaridan biri — Tansoqchi (1992). Filmda ijro etilgan „I Will Always Love You“ ashulasi musiqa tarixida eng koʻp sotilgan singllardan boʻldi. Shuningdek u Waiting to Exhale (1995) va The Preacher's Wife (1996) filmlarida suratga tushgan.

Hayotining soʻnggi yillarida giyohvandlik muammolariga duch kelgan Houston 2012-yil 11-fevralida Beverly Hilton (California) mehmonxonasida vafot etdi.

 Diskografiyasi 
 Whitney Houston (1985)
 Whitney (1987)
 I'm Your Baby Tonight (1990)
 My Love Is Your Love (1998)
 Just Whitney (2002)
 One Wish: The Holiday Album (2003)
 I Look to You (2009)

 

 
 Rasmiy sayti
 Facebook sahifasi

Turkum:1963-yilda tugʻilganlar
Turkum:Amerikalik ayol qoʻshiqchilar
Turkum:Amerikalik aktrisalar
Turkum:Amerikalik ayol modellar
Turkum:Amerikalik televideniye aktrisalari
Turkum:Afroamerikalik aktrisalar
Turkum:Afroamerikalik ayol qoʻshiqchilar
Turkum:MTV Europe Music Award sovrindorlari
Turkum:Grammy mukofoti sovrindorlari
Turkum:Brit mukofoti sovrindorlari
Turkum:Amerikalik ayol pop-qoʻshiqchilar
Turkum:Amerikalik rok-qoʻshiqchilar
Turkum:Qoʻshiqlari Billboard Hot 100 xit-paradida eng yuqori pogʻonaga koʻtarilgan ijrochilar
Er

thumb|Erkak
Er — erkak jinsiga mansub kishi; xotin kishi bilan nikoh ahdida boʻlgan erkak kishi. Qarshi jinsi ayol hisoblanadi. „Er“ tushunchasi ilmiy tilda, jamiyatda hamda psixologiyada oʻz oʻrni boʻlib, turli tushunchalariga egadir. Undan tashqari hissiyot, emotsiya tushunilishi ham mumkin, misol — erkaklik.

 

 

Turkum:Antropologiya
Xudoyberdi Toʻxtaboyev

Xudoyberdi Toʻxtaboyev (1932-yil 17-dekabr, Oʻzbekiston tumani–2021-yil 21-mart) — Oʻzbekiston xalq yozuvchisi (1991). Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan madaniyat xodimi (1982). Qoʻqon pedagogika bilim yurtini (1949), Oʻrta Osiyo universitetini tugatgan (1955). Oʻrta maktabda oʻqituvchi va direktor (1955–1958), „Toshkent haqiqati“ gazetasida adabiy xodim, boʻlim mudiri (1958–1962), „Sovet Oʻzbekistoni“ (1962–1970) gazetasida, „Guliston“ jurnalida (1970–1972), „Yosh gvardiya“ nashriyotida (1972) boʻlim mudiri va bosh muharrir oʻrinbosari (1974–1976), „Gulxan“, „Yosh kuch“ jurnallarida bosh muharrir (1977–1980), „Oltin meros“ xalqaro xayriya jamgʻarmasi boshqaruvi raisi (1980–1998). Dastlab jurnalist sifatida tanilgan, felyetonlar yozgan. Badiiy ijod bilan XX asr 50-yillarida shugʻullana boshlagan. Ilk hikoyalar toʻplami — „Shoshqaloq“ (1961). „Felyetondan keyin“ (1962), „Sir ochildi“ (1963), „Sehrli qalpoqcha“ (1964) singari qissalari, „Muhabbat qoʻshigʻi“ (1967), „Jonginam, shartingni ayt“ (1969), „Konizar yulduzlari“ (1978), „Omonboy bilan Davronboy sarguzashti“ (1974) va boshqa asarlar muallifi. „Sariq devni minib“ romani (1968) yozuvchiga katta shuhrat keltirgan. Shundan keyin „Sariq devning oʻlimi“ (1973), „Besh bolali yigitcha“ (1976), „Qasoskorning oltin boshi“ (1981), „Yillar va yoʻllar“ (1983), „Shirin qovunlar mamlakati“ (1986), „Mungli koʻzlar“ (1988), „Jannati odamlar“ (1996) romanlari nashr etildi. Xudoyberdi Toʻxtaboyev asarlari yumorga boyligi, bolalar hayoti, ularning oʻziga xos tabiati, xususiyatlari, ruhiy kechinmalari nihoyatda jonli, qiziqarli va bolalarbop yoʻsinda mahorat bilan tasvirlanishi jihatidan ajralib turadi. Xudoyberdi Toʻxtaboyev oʻzbek bolalar adabiyotini jahon miqyosiga olib chiqqan ijodkorlardan biridir. Asarlari rus, ingliz, fransuz, nemis tillariga tarjima qilinib, 28ta mamlakatida nashr etilgan. Hamza nomidagi Oʻzbekiston Davlat mukofoti laureati (1989).

Oʻzbek bolalar yozuvchisi, Oʻzbekiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan madaniyat xodimi, Oʻzbekiston xalq yozuvchisi Xudoyberdi Toʻxtaboyev 2021-yil 21-mart kuni 88 yoshda vafot etdi. Shavkat Mirziyoyev yozuvchining vafoti munosabati bilan hamdardlik bildirgan.

 

Turkum:1932-yilda tugʻilganlar
Turkum:2021-yilda vafot etganlar
Turkum:Hamza nomidagi Oʻzbekiston Davlat mukofoti laureatlari
AFC Chempionlar ligasi 2012, guruh bosqichi

AFC Chempionlar Ligasi 2012 guruh bosqichida 32 jamoa ishtirok etadi: 16ta G'arbiy Osiyodan, 16ta Sharqiy Osiyodan. Guruh bosqichiga qur'a tashlash marosimi 2011 yilning 6-dekabr kuni Malayziyaning Kuala Lumpur shahrida boʻlib oʻtgan. Unga koʻra 32 jamoa toʻrttadan sakkiz guruh boʻlingan. Guruh bosqichi ishtirokchilari uyda-mehmonda tizimida 6ta tur oʻtkazishadi. O'z guruhida birinchi va ikkinchi oʻrinni olgan jamoalar AFC Chempionlar Ligasi 2012, Play-off bosqichiga yoʻllanmani qoʻlga kiritishadi.

 
AFC Chempionlar Ligasi rasmiy sahifasi

Turkum:AFC Chempionlar ligasi
Bulutli hisoblash

Bulutli hisoblash - elektron hisoblash xizmatlarini komputer tarmoqlari orqali yetkazib berishni nazarda tutadi.

400px|thumb|Bulutli hisoblashning mantiqiy diagrammasiAz1zbek304

 Xizmat 
Bulutli hisoblash xizmati asosan 3 xil modelga koʻrsatiladi: infrastruktura xizmati (inglizcha Infrastructure as a Service), platforma xizmati (inglizcha Platform as a Service) va dasturiy vosita xizmati (inglizcha: Software as a Service). Bunda infrastruktura xizmati eng quyi xizmat turi boʻlib, qolgan yuqori xizmat ostkilarining detallarini yanada abstraktlash asosida quriladi.

right

 Platforma xizmati 

 Dasturiy vosita xizmati 

 

Turkum:Informatika
Turkum:Dastur
Turkum:Texnologiya
Uchuvchisiz uchish apparati

thumb|right|300px|AQSh Harbiy Dengiz Kuchlariga tegishli uchuvchisiz uchar qurulmalari. Maryland, AQSh, 2005.
thumb|300px|
Uchuvchisiz uchar qurulma:Uchiq(UUQ; shuningdek, soʻzlashuvda „dron“, от  — truten) — bortida uchuvchi odam boʻlmagan uchish qurulmasidir. Bunday qurulmalar avtomatik yoki uzoqdan boshqariladi. UUQ josuslik yoki jangovar amaliyotlar olib borishi mumkin. Noharbiy vazifalarni ham bajaradi, masalan oʻt oʻchirish, geologik qidiruv va hokazo.
 Konstruktsiyasi 
UUAQda uchuvchining yoʻqligi uchuvchili uchoqqa xos boʻlgan bir qator cheklovlarni olib tashlaydi, bu ularning dizayniga katta taʼsir koʻrsatishi mumkin:
UUQ istalgancha kichik oʻlchamlarda yasalishi mumkin, uchuvchi bilan boshqariladigan qurulmalarni esa inson massasidan yengilroq yengil qilib yasab boʻlmaydi.
UUQda manevralarni bajarishda ortiqcha yuklanish boʻyicha fiziologik cheklovlar mavjud emas, bu ham dizaynga taʼsir qilishi mumkin.
UUQ uchun ishonchlilik talablari kamayishi mumkin, chunki bu inson hayotiga bevosita tahdid solmaydi.
Uchoqlarning uchish vaqti uchuvchi hayotni qoʻllab-quvvatlash tizimlarining manbai bilan chegaralanmaydi.

 Oʻzbekistonda 
 Ishlab chiqarish 
2022-yil yanvarda Mudofaa sanoati davlat qoʻmitasi tasarrufida Uchuvchisiz aviatsiya majmualarini ilmiy-ishlab chiqarish markazi tashkil etilib, unda xalqaro texnik talab va standartlarga toʻliq javob beradigan “LOCHIN” nomli uchuvchisiz uchar qurulmalarini ishlab chiqarish yoʻlga qoʻyildi.
Taʼkidlash oʻrinliki, ikki hil maqsadda foydalanishga moʻljallangan mazkur milliy loyiha Markaziy Osiyoda ilk bor Oʻzbekistonda oʻzlashtirildi va yoʻlga qoʻyildi.
Markaz uchuvchisiz aviatsiya majmualarini ishlab chiqarish, yigʻish, taʼmirlash va texnik xizmat koʻrsatish uchun zarur yigʻuv jamlanmalari, texnologik va maxsus uskunalar, tekshirish (test laboratoriya) moslamalari kabi texnologik jihozlar bilan toʻliq taʼminlangan.https://telegra.ph/Mudofaa-sanoati-davlat-qomitasi-tasarrufida-Uchuvchisiz-aviatsiya-majmualarini-ilmiy-ishlab-chiqarish-markazi-tashkil-etildi-01-15

 Xaridlar 
Amerika Qoʻshma Shtatlarning „AeroVironment“ kompaniyasi Oʻzbekistonga 2019-yilda toʻrtta „RQ-11 Ravenmini PUA“ uchuvchisiz uchar qurulmani yetkazib bergan.https://kun.uz/uz/news/2022/02/10/aerovironment-ozbekistonga-puma-3-ae-harbiy-dronlarini-yetkazib-beradi

Shuningdek, ushbu kompaniya AQShning tashqi harbiy sotuvi dasturi doirasida „Puma 3 AE“ kichik uchuvchisiz uchar qurulmalarini Oʻzbekistonga yetkazib beradi. AQSh armiyasining shartnomalar boʻyicha qoʻmondonligidan 8,54 million dollarlik kelishuv boʻyicha uchuvchisiz uchar qurulmalari 2022-yil 30-noyabrgacha yetkaziladi. 

AQSh Mudofaa vazirligi shartnoma boʻyicha qancha „Puma 3 AE“ droni taqdim etilishini oshkor qilmagan boʻlsa-da, „Shephard Defence Insight“ bunday uchqichning bittasini taxminan 225 000 dollarga baholadi. Shundan kelib chiqib, Oʻzbekistonga 38 ga yaqin uchuvchisiz uchar qurulmalari keltiriladi, deganidir.https://www.shephardmedia.com/news/uv-online/aerovironment-to-provide-uzbeks-with-puma-3-ae/ 
P

 

 Uchuvchisiz uchar qurulmalar tarixi
Mavluda Asalxoʻjayeva

Mavluda Asalxoʻjayeva (15-oktyabr 1963-yil, Jalolobod shahri, Qirgʻiziston SSR) – xonanda.

 Biografiyasi 
1963-yil 15-oktyabrda Qirgʻizistonning Jalolobod shahrida, sanʼatkor Abdurahmon Asalxoʻjayev va shifokor Sanobar Asalxoʻjayeva oilasida tugʻilgan. Bolaligida sanʼatga qiziqqan boʻlsa-da, otasi uning sanʼatkor boʻlishiga qarshi boʻlgan. Shunga qaramay, Toshkentga kelib, sanʼat institutida tahsil olgan va ijodiy faoliyatini boshlaganTaʼziya! Mavluda Asalxoʻjayeva ogʻir judolikka uchradi (foto).

1986-yili „Asal“ musiqiy guruhini tashkil etgan. 1991-yili esa, „Mohigul“ nomli birinchi albomi chiqardi.

1998-yili, Oʻzbekiston Prezidenti buyrugʻi bilan, „Oʻzbekistonda xizmat koʻrsatgan artist“ unvoni bilan taqdirlanadi.

 Oilasi 
Mavluda Asalxoʻjayeva „Destan“ ansamblida ishlagan davrida turkmanistonlik sozanda Devlet Qilichev tanishib, unga turmushga chiqqanMavluda Asalxoʻjayevaning turmush oʻrtogʻi vafot etdi. Devletning avvalgi nikohidan ikki farzandi boʻlgan, Mavluda ularni oʻz farzandlaridek qabul qilgan. Shuningdek, u oʻzining singlisi Mohigulni oʻgʻli Qurbonjonga uzatganMavluda Asalxoʻjayeva oʻz singlisini oʻgʻliga kelin qilganidan xursand (Video)Turkman yigiti bilan oila qurgan, konserti kuni otasidan ayrilgan va sevimli oʻgay ona boʻla olgan Mavluda Asalxoʻjayeva 60 yoshda (foto, video).

 Filmografiya 
 Film 
 Yil Film nomi Rol 2003 „Soxta qorbobo“ Mavluda Asalxoʻjayeva 2006 „Olovuddinning yangi sarguzashtlari“ Mavluda Asalxoʻjayeva 2007 „Sehrli uzuk“ Mavluda Asalxoʻjayeva 2007 „Toʻylar muborak 2“ Mavluda Asalxoʻjayeva ? „Zulayho Boyxonova, Iroda Nosirova bilan“

 Serial 
 Yil Film nomi Rol 2015 „Qaynona va kelin“ Qaynona

 

 
 Mavluda Asalxo'jayeva on AppleMusic

Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:Oʻzbekistonlik ayol qoʻshiqchilar
Kyoln

Kyoln — GFRdagi shahar. Reyn Vestfaliya yerida, Reyn daryosi boʻyida. Aholisi 962 ming kishi (1998). K. — xalqaro transport yoʻllarining yirik tuguni. Xalqaro aeroport bor. Muhim daryo porti (yillik yuk ortib-tushirish 15 mln. t). Koʻlnda Reyn daryosiga bir nech-ta koʻprik qurilgan. Mamlakatning muhim iqtisodiy, moliya va savdo markazlaridan. Metallsozlik va mashina-sozlik (traktorsozlik, kon sanoati uchun uskunalar ishlab chiqarish, avtomobilsozlik, vagonsozlik va lokomotivsozlik), elektrotexnika sanoati iqtisodining yetakchi tarmoqlari. Neftni qayta ishlash va neft kimyosi, toʻqimachilik, kimyo, tikuvchilik, oziq-ovqat, poligrafiya, parfyumeriya sanoati korxonalari bor. Zargarlik buyumlari ishlab chiqariladi. Koʻln — ulgurji savdo va kredit-bank ishlarining yirik markazi. Xalqaro yarmarka va koʻrgazmalar oʻtkaziladi. Metropoliten, universitet (1388), muzeylar, jumladan badiiy hunarmandchilik, Rim-Germaniya, Sharqiy Osiyo sanʼati muzeylari va b. bor. Meʼmoriy yodgorliklardan roman cherkovlari (10—13-asrlar), gotika sobori (13—19-asrlar), cherkovlar (13—16-asrlar), ratusha (14— 15-asrlar), turar joylar (13-asr), barokko usulidagi cherkovlar (17— 18-asrlar) saqlangan. Shahar mil. av. 1-asrdan maʼlum. 785—1273 yillarda arxiyepiskoplik markazi, Oʻrta ayerlarda Ganzannng eng muhim shaharlaridan boʻlgan. 1794—1813 yillarda Fransiya bosib olgan. 1814—15 yillarda Prussiyaga berilgan. 1918—26 va 1945 yillarda ingliz qoʻshinlari tomonidan egʻallangan. 1949 yildan GFR tarkibida.OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

Kyoln, Olmoniya'ning to'rtinchi, Shimoliy Reyn-Vestfaliya Viloyati´ning eng katta shahridir.

 Maroqli fakt 
Kyoln bu xato aslida Koʻln (Köln) olmoncha «ö» bu oʻzbekcha «oʻ» harfi. Rus alifbosida «oʻ» harfi yoʻq shuning uchun Kyoln (Кёльн) deb yozishadi.

 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Germaniya shaharlari
Turkum:Muqaddas shaharlar
Shimoliy Reyn-Vestfaliya

right|200px
Shimoliy Reyn-Vestfaliya — Olmoniya yerlaridan biridir. Poytaxti - Düsseldorf.

Shimoliy reyn-vestfaliya — Germaniya yeri. Maydoni 34,1 ming km². Aholisi 18 mln. kishi (2001). Maʼmuriy markazi — Dyusseldorf shahri Sh.R.V. Shim. Germaniya pasttekisligi va Reyn Slanetsli togʻlarida joylashgan. Mamlakatning aholisi eng koʻp va zich (1 km²ga 521 kishi) yeri. Aholining yarmidan ortigʻi aholisi 500 ming kishilik shaharlarda yashaydi.

Yevropaning eng katta sanoat regionlaridan biri — Rur sanoat havzasi shu yerda. Iqtisodiyoti koʻp tarmoqli. 1960 yildan boshlab koʻmir sanoati ulushi keskin kamaydi. Madaniyat va ommaviy axborot vositalari sohalari rivojlangan. Ularda 230 mingdan ortiq aholi band, bu esa koʻmir va poʻlat quyish sanoatida bandlar sonidan ancha ortiq. Rangli metallurgiya va ogʻir mashinasozlik, elektronika, neftni qayta ishlash, kimyo, toʻqimachilik, oziqovqat sanoatlari rivojlangan. Sement va oynashisha ishlab chiqariladi. Tabiatni muhofaza qilish sohasining 160 dan ziyod korxonasi ishlab turibdi. Sh.V.R. — Yevropaning yetakchi ekologik toza texnologiyalari markazi. Qishloq xoʻjaligida sabzavotchilik, sut chorvachiligi rivojlangan. Qisman donli ekinlar, qand lavlagi ekiladi. Hududining 25% oʻrmon.

SH.R.V. yeri 1946 yilda Reyn va Vestfaliya provinsiyalaridan tashkil etilgan. 1949 yildan Germaniya birlashuviga qadar Bonn shahri Germaniya Federativ Respublikasi poytaxti boʻlgan. Yirik shaharlari: Keln, Essen, Dortmund, Dyusseldorf, Duysburg , Boxum, Vuppertal, Bilefeld, Gelzenkirxen, Zolingen, Liverkuzen va Axen. Hududidan xalqaro ahamiyatga ega transport yoʻllari oʻtgan. Duysburg jahonda eng yirik daryo portlaridan. Turizm rivojlangan, yiliga 12 mln. turist kelib-ketadi.

 

Turkum:Olmoniya yerlari
Dangasalik

Dangasalik yoki yalqovlik, tanballik, ishyoqmaslik deb biror ish yoki faoliyatni bajarishga layoqatli va imkoni boʻla turib, oʻsha ish yoki faoliyatni bajarishga istamaslikka aytiladi. Dangasa, yalqov, tanbal, ishyoqmas atamalari kamsituvchi soʻzlardir.

Tabiat
Dangasalik tabiiy holatdir. U tanadagi energiyani tejashga, charchoqdan qutulishga xizmat qiladi.

Hayvonlar yemak va boshpana topgandan keyin deyarli hech nima qilishmaydi. Boshqa hayvonlar bilan muloqot qilish, urishish (agressiya) kabi ijtimoiy ishlarga nisbatan kam vaqt ajratiladi. Kuzatilganki, hayvonlar yemak topishga sarflagan vaqtni agressiyaga ketadigan vaqt bilan qoplab, bekorchilik vaqtini choʻzishga harakat qilishadi. 

Jamiyat
Dangasalik ketidan jamiyat ilgʻorlagan, deyish mumkin: odamlar oʻz ishlarini va hayotlarini yengillatish maqsadida turli mashina va mexanizmlar ixtiro etishdi va etishmoqda. Biroq ortiqcha yalqovlik iqtisodiy zarar, kamomad, qoloqlik sababi boʻlishi mumkin.
Shchetsin

thumb|right|250px|Szczecin
Shchetsin (polyak tilida Szczecin, nemis tilida Stettin) – Polshaning shimoliy-gʻarbiy qismidagi shahar. Gʻarbiy Pomeraniya voyevodasining maʼmuriy markazi. Aholisi 405,6 ming kishi (2010). Transport yoʻllari chorrahasi. Odra daryosi boʻyidagi yirik port. Mamlakat tashqi savdo yuklarining katta qismi Shchetsin porti orqali oʻtadi. Mashinasozlik (kemasozlik va boshqalar), metallurgiya, kimyo, tsellyulozaqogʻoz, oziqovqat, tikuvchilik sanoati korxonalari mavjud. Baliq ovlash bazasi. Universitet, teatrlar bor. Shahar ilk bor 9-asrda tilga olingan. 13—18-asrlarga oid meʼmoriy yodgorliklar saqdangan.

 

Turkum:Polshadagi shaharlar
Robinson Crusoe

thumb|Robinzon Kruzo nemis san'atkori Valter Paget asari
Robinson Crusoe Daniel Defoning bosh qahramon nomi bilan atalgan asari. Kitob 1719-yilda roman shaklida ingliz tilida nashr qilingan. 
Asarda 28 yoshli, Yorklik dengizchi Robinzon Kruzoning boshidan kechirgan qiziqarli sarguzashtlari haqida hikoya qilinadi. Baxtga qarshi u o'tirgan kema xalokatga uchraydi,kemadagi ekipajdagilardan faqatgina u tirik qoladi. Taqdir taqazosi bilan u dengizdagi orollardan biriga tushib qoladi. Bu roman angliyadagi ilk klassik romanlardan biri edi.
Roman ilk bora qisqa nashrda,Ingliz tilida chop etildi.

Romanning syujeti hayotdan olingan bo'lib Aleksandr Selkirkning tarixidan olingan. 
thumb|Robinzon Kruzo va Jumaboy

Turkum:Adabiy qahramonlar
Daniel Defoe

Daniel Defoe (taxminan 1659—1661 yillarda Londonda tavallud topgan — 1731-yil 24-aprelda Londonda vafot etgan) Ingliz buyuk yozuvchisi va jurnalisti. Oʻzining „Robinson Crusoe“ (1719) shoh asari bilan dunyoga mashhur boʻldi. Daniel Defoe bu asari bilan ingliz romanchiligiga katta hissa qoʻshgan.

Daniel Defoe yozuvchilik bilan birga jurnalistlik ham qilgan. U koʻplab asar yozgan: Defoening qalamiga 500 dan oshiq kitob, pamflet va siyosiy risolalar mansubdir"Daniel Defoe". Microsoft® Student 2009 DVD. Redmond, Vashongton: Microsoft Corporation. 2008..

"Loyihalar to'g'risida tajribalar" (1697) pamfletila bir qator siyosiy va iqtisodiy islohotlar oʻtkazishni taklif etgan. Koʻpgina asarlarida tadbirkorlik, aql-idrok, eʼtiqod va soʻz erkinligini yoqlagan, demokratiya gʻoyalarini ilgari surgan ("Xokisor odamning tavsiyanomasi", 1698 va boshqalar). D. maqtanchoq aslzodalarni fosh etadi ("Aslzoda ingliz", 1701). 1702-yilda pinhoniy nom bilan "Dissenterlardan qasos olishning eng oson yoʻli" nomli pamfletini eʼlon qilgani uchun qamaladi. D.ning "Robinzon Kruzoning hayoti, ajoyib va gʻaroyib sarguzashtlari" bu roman mehnat aniq insoniy fikr tirishqoqlik va jasorat madhiyasi bo'lib qoldi. (1719) Ushbu romani unga olamshumul shuhrat keltiradi. "Kapitan Singlton" (1720), "Polkovnik Jak tarixi", "Moll Flenders" (1722), "Roksana" (1724) sarguzasht romanlari ham qiziqarli tafsilotlarga boy. Jahon adabiyotida "Robinzon Kruzo" romaniga taqlidan juda koʻp asarlar yaratilgan. Bu roman Yoʻldosh Shamsharov tarjimasida oʻzbek tilida bir necha bor nashr etilgan.

 
 Dengiz sayyohi Robinzon Kruzoning hayoti va ajoyib sarguzashtlari, T., 1965.
 OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

Turkum:24-fevralda vafot etganlar
Turkum:1731-yilda vafot etganlar
Madhiya

Madhiya ( — maqtov qoʻshigʻi; qasida) — biror shaxs, voqea yoki narsaning maqtoviga bagʻishlangan badiiy asar. Baʼzan asarning bir qismi ham madhiyadan iborat boʻlishi mumkin.

Arab, fors va oʻzbek mumtoz adabiyoti anʼanalariga koʻra, har bir yirik epik asarning bosh qismida maxsus (asosan, sheʼriy) maqtovlar berilgan. Odatda, bu maqtovlar falsafiy oqimlarning asoschilari, asar yozilgan paytdagi hukmdor va boshqalarga bagʻishlangan. Shuningdek, shoirlar oʻzlaridan avval oʻtgan buyuk shaxslarga maqtovlar bagʻishlashi ham odat boʻlgan (masalan, Navoiy Hamsasidagi dostonlar muqaddimasida Nizomiy, Hisrav Dehlaviy, Jomiy madhi). Madhiya harakteridagi asar turli janrlarda (masnaviy, gʻazal, muhammad va boshqalar) yozilishi mumkin.

Muayyan davlatga bagʻishlangan sheʼriy-musiqiy asar ham madhiya hisoblanadi (baynalmilal tilda gimn).OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

Gimn (yunoncha: hymnos) — tantanavor qoʻshiq, sheʼr. Yunonistonda dastlab afsonaviy xalq qahramonlari, xudolar shaʼniga maqtovlar (hamdlar) tarzida vujudga kelgan. Keyinchalik shaxslar, davlatlar, voqea va hodisalarga ham bagʻishlangan gimnlar paydo boʻlgan.

Malumot o'rnida, O'zbekiston Respublikasi ham o'z masdhiyasiga ega va Davlat Madhiyasi O'zbekiston Respublikasi ramzi hisoblanadi. 

 

Turkum:Davlat ramzlari
Turkum:Madhiyalar
Jogorku Kengesh

right|220px
Jogorku Kengesh (qirgʻ. Жогорку Кеңеш, "Yuqori Kengash") Qirgʻiziston parlamentidir. Jogorku Kengeshda hozirgi kunda 5 partiyadan 120 deputat faoliyat olib boradi. 
 Partiyalar 
Ata jurt
Ata meken
Ar namis
Respublika
KSDP
Qozogʻistonning maʼmuriy-hududiy boʻlinishi

Bugungi hududiy bo'linishi 
KZ-cleneni

 Tarixi 
 Rossiya imperiyasi davri 
 Sovetlar davri 
 Postsovet davri 
 Boshqa maqolalalar 
Qozogʻiston shaharlari
Qozogʻiston tumanlari
Qozogʻiston qishloqlari
Qozogʻiston shaharlari roʻyxati

Qozogʻiston Respublikasida 86 aholi punkti shahar maomiga ega. Aholining 56 % shaharlarda istiqomat qiladilar.
 Yirik shaharlari 

 Kichik shaharlari 
 Viloyatlardagi kichik shaharlar 
Viloyatsonikichik shaharlarOqmo'la viloyati10Koʻkchatov, Oqkoʻl, Otbosar, Derjavinsk, Yesil, Yereymentau, Makinsk, Stepnogorsk, Stepnyak, ShuchinskOqto'ba viloyati7Alga, Jem, Qandiagash, Temir, Xromtau, Shalqar, EmbaOlmaota viloyati9Yesik, Jarkent, Kaskelen, Kapchagʻay, Sarkand, Talg'ar, Tekeli, Usharal, UshtobeAtirov viloyati2Atirov, QulsariSharqiy Qozogʻiston viloyati 8Ayagoz, Zaysan, Ziryanovs, Kurchatov, Serebyansk, Charsk, Shemonaixa, RidderJambul viloyati3Janatas, Karatau, ShuSharqiy Qozog'iston viloyati1AksayQarag'andi viloyati8Abay, Balxash, Qarajal, Qarqaralinsk, Priozersk, Saran, ShaxtinskQo'stanoy viloyati4Orqaliq, Jitiqara, Lisakovsk, RudniyQizilo'rda viloyati2Aralsk, KazalinskMang'istov viloyati2 Janao'zen, Fort-ShevchenkoPavlodar viloyati1AqsuShimoliy Qozog'iston viloyati4Bulaev, Mamlyutka, Sergeevka, TayinshaJanubiy Qozog'iston viloyati 5Oris, Jetisay, Lenger, Sariag'ash, Shardara

 Shaharlar tizmasi 
 Boshqa maqolalar 
 

 
Turkum:Mamlakatlar boʻyicha shaharlar roʻyxatlari
Orol (tuman)

Orol tumani — Qozogʻiston Respublikasining Qiziloʻrda viloyatidagi tuman. Tuman markazi — Aralsk shahri.

Tumanga 1938-yilning 15-yanvarida asos solingan.
thumb|Orol tumani Qozogʻiston
thumb|Orol tumani markazi
thumb|Orolning bugungi kuni

 Ma'muriy bo'linishi 
58 ta aholi punkti 1 ta shahar hokimligi va 22 ta qishloq okrugiga birlashtirilgan:

+ Orol tumani Nomi Asl nomi Akirek qishloq okrugi Ақирек ауылдық округі Aqqum qishloq okrugi Аққұм ауылдық округі Amanoʻtkel qishloq okrugi Аманөткел ауылдық округі Aralsk shahar hokimligi Арал қалалық әкімдігі Orolqum qishloq okrugi Аралқұм ауылдық округі Atanshi qishloq okrugi Атанши ауылдық округі Bekbauil qishloq okrugi Бекбауыл ауылдық округі Belaran qishloq okrugi Беларан ауылдық округі Boʻgen qishloq tumani Бөген ауылдық округі Jaqsiqilish qishloq okrugi Жақсықылыш ауылдық округі Janaqurilis qishloq okrugi Жаңақұрылыс ауылдық округі Jetes bi qishloq okrugi Жетес би ауылдық округі Jinishkequm qishloq okrugi Жіңішкеқұм ауылдық округі Qamistibas qishloq okrugi Қамыстыбас ауылдық округі Qoraqum qishloq okrugi Қарақұм ауылдық округі Qarateren qishloq okrugi Қаратерең ауылдық округі Qoʻsaman qishloq okrugi Қосаман ауылдық округі Qoʻsjar qishloq okrugi Қосжар ауылдық округі Qulandi qishloq okrugi Құланды ауылдық округі Mergensay qishloq okrugi Мергенсай ауылдық округі Rayim qishloq okrugi Райым ауылдық округі Sazdi qishloq okrugi Сазды ауылдық округі Sapaq qishloq okrugi Сапақ ауылдық округі Sekseul qishloq okrugi Сексеуіл ауылдық округі

Turkum:Qozogʻiston tumanlari
Mesxetin turklari

Mesxetya turklari (Turk: Ahıska Türkleri, gruz. თურქი მესხები) - Usmonlilar imperiyasi zamonlaridan bu yon, kunimizda Gruziyada joylashkan Mesxetya (Turk: Ahıska) viloyatida yashagan Turklar. 1944-yili Stalin amalga oʻshirgan surgun natijasida, kunimizda Mesxetya Turklari asosan Sobiq Sovet Ittifoqi mamlakatlarida yashamoqdalar. Turkiya va AQSHta yashamoqdalar. Umumiy soni — 629 000. kishi.

Turkum:Qozogʻiston xalqlari
Turkum:Turk diasporasi
Ruslar

Ruslar slavyan oilasidagi xalq, Rossiya Federatsiyasining asosiy aholisi (taxminan 120 mln. kishi). Ukrainada 11,35 mln. kishi, Qozogʻistonda 6,23 mln. kishi, Oʻzbekistonda 1,65 mln. kishi, Belorussiyada 1,34 mln. kishi, Qirgʻizistonda 916,6 ming kishi, Latviyada 900 ming kishi, Moldaviyada 560 ming kishi, Estoniyada 475 ming kishi, Ozarbayjonda 390 ming kishi, Tojikistonda 390 ming kishi, Litvada 345 ming kishi, Gruziyada 340 ming kishi, Turkmanistonda 330 ming kishi, Armanistonda 51 ming kishi, shuningdek, Amerika mamlakatlarida (asosan, AQShda 1 mln. kishi, Kanada va boshqa mamlakatlarda jami taxminan 1,4 mln. kishi) va Gʻarbiy Yevropada yashaydilar. Umumiy soni 146,5 mln. kishi (1990-yillar oʻrtalari). Rus tilida soʻzlashadi. Dindorlari — asosan, pravoslavlar. Ruslar, ukrain va beloruslar kabi, urugʻ qabilachilik munosabatlarining yemirilishi va Kiyev atrofida Qadimgi Rus davlati vujudga kelishi jarayonida sharqiy slavyan qabilalaridan shakllangan qadimgi rus elatidan paydo boʻlgan.OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil

 

 

Turkum:Xalqlar
Oybek Qora

Oybek Qora-jinoyat olamining rahbarlaridan biri. U Qirg'izistonning Jalolobod viloyatida oddiy hizmatchilar oilasida tavallud topgan. 

 Faoliyati 
 Vafoti 
U 2010 yilning 9-iyul kuni Suzoq tumaniga qarashli Olma-Bog' mahallasida noma'lum shahslar tarafidan o'ldirildi. Noma'lum shahslar Oybek Qorani ikki hos soqchisi va o'zini vahshiylar o'qqa tutgan. Oybek Qorani o'limida gumonlar mavjud birinchisi Qodirjon botirov ikkinchi gumon Qirg'iziston hukumati.

 Linklar 

“Кара Айбектин” каалаганы эмне эле? Qirg'izcha
"Черный Айбек" - о зеркале киргизской революции 
Киргизия набирается сил 
Киргизия: убит Черный Айбек 
Киргизия: за что убит Черный Айбек?
Oʻzbekiston havo yoʻllari

Oʻzbekiston havo yoʻllari Oʻzbekiston Respublikasining 1992-yilda asos solingan davlat aviakompaniyasidir.

 Tarixi 
„Oʻzbekiston havo yoʻllari“ – xalq xoʻjaligi va aholini aviatsiya xizmati (yuk, yoʻlovchi tashuvlari, maxsus aviaishlar) bilan taʼminlovchi Oʻzbekiston Respublikasi milliy aviakompaniyasidir. Aviakompaniya 1992-yil 28-yanvarda Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti Islom Karimov Farmoniga binoan tashkil etilgan. Ana shu vaqtdan boshlab samolyot parkini zamonaviylashtirish, yangi aerovokzallar qurish, havodagi harakatni boshqarish tizimini tubdan oʻzgartirish, aerodromlarni yangi zamonaviy texnika bilan taʼminlash, yuqori malakali mutaxassislarni tayyorlovchi baza hamda menejment tizimini takomillashtirishga yoʻnaltirilgan respublika Fuqaro aviatsiyasini rivojlantirish davlat dasturi amalga kirdi. Oʻtkazilgan islohotlar Oʻzbekiston aviatsiya transportining xalqaro, iqtisodiy, diplomatik va madaniy aloqalarini rivojlantirishda yetakchi sohalardan biriga aylanishiga omil yaratdi.

 Samolyotlar 
thumb|Airbus A310-300
thumb|Boeing 757-200
thumb|Iljushin Il-76TD

2023-yil Oktabr oyi maʼlumotlariga koʻra kompaniya tarkibida 43 ta samolyot mavjud.
+ Samolyotlar Oʻzbekiston havo yoʻllarisamolyotlarFaoldagi samolyotlarBuyurtma qilingan samolyotlaryoʻlovchieslatmaFCYJamiAirbus A320-20010——12138150hukumat uchun birBoeing 757-2006——28156184hukumat uchun birBoeing 767-300ER7—1040157207hukumat uchun bir—18246264Boeing 787-824—24222246Ilyushin Il-114-1007———5454Bir saqlanadiAirbus A300-600F2—samolyotlar yukBoeing 767-300F2—samolyotlar yukTotal364

 Nofaoliyatdagi samolyotlar 
 Antonov An-24B
 Antonov An-24RV
 Airbus A310-300
 Avro RJ85
 Ilyushin Il-62M
 Iljuschin Il-76TD
 Iljuschin Il-86
 Jakovlev Jak-40
 Tupolev Tu-154B
 Tupolev Tu-154M

 Oʻzaro kod ulashuv 
Oʻzbekiston havo yoʻllari quyidagi aviakompaniyalar bilan oʻzaro kod ulashuvga kelishgan:
 Air Baltic
 Air India
 Czech Airlines (SkyTeam)
 Korean Air (SkyTeam)
 Malaysia Airlines (oneworld)
 Turkish Airlines (Star Alliance)

 

 
 Rasmiy sayti
Turkum:Oʻzbekiston aviakompaniyalari
Turkum:Markaziy Osiyo aviakompaniyalari
Turkum:Toshkentdagi kompaniyalar
Asqar Akayev

Asqar Akayev (1944.10.10, Qirgʻiziston Respublikasining Kemin tumani) — Qirgizistoning birinchi prezidenti. Qirgʻiziston davlat va siyosat arbobi. Qirgʻiziston Fanlar Akademiyasi akademigi (1987), texnika fanlari doktori (1981), professor (1983). Mehnat faoliyatini 1961-yil „Frunzemash“ zavodida chilangar katta oʻqituvchi, Leningrad aniq mexanika va optika institutida doktorant. 1976-yildan Frunze politexnika institutida katta oʻqituvchi, kafedra mudiri. 1986 −87 yillarda Qirgʻiziston KP MK fan va oʻquv yurtlari boʻlimi mudiri, 1987-yildan Qirgʻiziston Fanlar Akademiyasi vise-prezidenti, 1989-yildan prezidenti. 1990-yil 27-oktyabrdan Qirgʻiziston Respublikasi Prezidenti. Bir necha marta rasmiy tashrif bilan Oʻzbekiston Respublikasida boʻlgan. Fizik optika va golografiya boʻyicha ilmiy asarlar muallifi. Bir qancha universitetlar, jumladan OʻzMUning faxriy doktori (1996).

Qirgʻiziston davlat va siyosat arbobi. Qirgʻiziston Fanlar Akademiyasi akademik (1987), texnika fanlari doktori (1981), professor (1983). Mehnat faoliyatini 1961-yil „Frunzemash“ zavodida chilangarlikdan boshlagan. Leningrad aniq mexanika va optika institutini tugatib (1968), shu institutda avval laborant, soʻng aspirant. 1972-73 yillarda Frunze politexnika institutida assistent, katta oʻqituvchi, Leningrad aniq mexanika va optika institutida dok-torant. 1976-yildan Frunze politexnika institutida katta oʻqituvchi, kafedra mudiri. 1986 — 87 yillarda Qirgʻiziston KP MK fan va oʻquv yurtlari boʻlimi mudiri, 1987-yildan Qirgʻiziston Fanlar Akademiyasi vitse-prezidenti, 1989-yildan prezidenti. 1990-yil 27-oktyabrdan 2005-gacha Qirgʻiziston Respublikasi Prezidenti lavozimini bajargan. Bir necha marta rasmiy tashrif bilan Oʻzbekiston Respublikasida boʻlgan. Fizik optika va golografiya boʻyicha ilmiy asarlar muallifi. Bir qancha universitetlar, jumladan OʻzMUning faxriy doktori (1996).OʻzME. Birinchi jild. Toshkent, 2000-yil
 Ayblov 
Asqar Akayev prezidentlik vaqtida bir qator korrupsiya holatlariga aralashganlikda ayblangan va qidiruv eʼlon qilingan. Akayev necha payt Rossiyada qochqinlikda yashagan. 2021-yilning 2-avgust kuni ayblovlar uchun qonuniy chora koʻrish maqsadida Qirgʻizistonga olib kelindi.

 

Turkum:Yashayotgan insonlar
Qurmanbek Bakiyev

Qurmanbek Bakiyev (1949 yil 1 avgust, Jalolobod viloyati, Qirgʻiz SSR, SSSR) — 2005-yildan 2010-yilgacha Qirg'izistonning prezidenti. Qirgʻiz siyosiy va davlat arbobi, „Qirgʻiziston xalq harakati“ siyosiy blokining rahbari (2004-yildan), Qirgʻiziston bosh vaziri (2000-2002 va 2005). 2005 yildan 2010 yilgacha Qirgʻiziston prezidenti. Asqar Akayevning hukumatiga qarshi „lolalar inqilobi“ toʻlqinida hokimiyatga keldi. 2009da Qirgʻiziston prezidenti lavozimiga qayta saylandi. 2010-yil 7-15 apreldagi inqilob paytida muxolifat tomonidan agʻdarildi va mamlakatni tark etdi, Belorussiyadan siyosiy boshpana oldi.OʻzME

 

Turkum:Yashayotgan insonlar
Ijodkor klubi

thumb|left|300px|Shoirlar Jalolobodda
Ijodkor klubi-Qirg'izistonlik ijodkorlarlarning uyushmasi boʻlgan. 1990 yilda asos solingan. Klubda Jalolobod, O'sh, Botken viloyatlarining soir va yozuvchilar o'z she'rlari bilan qatnashganlar. Klub rahbari qirg'izistonlik shoir - Usmon Temur boʻlgan. Qirg'izistondagi millatlararo boʻlgan to'qnashuvdan so'ng klub o'z faoliyatini to'xtatgan.
 Boshqa maqolalar 
Pozitsiya gazetasi
Diydor gazetasi
Jalolobod tongi
Mezon gazetasi

Turkum:Qirg'zistonlik shoir va yozuchilar
Turkum:Qirg'izistondagi oʻzbek OAVlar
Qamchibek Tashiyev

Qamchibek Kydyrshaevich Tashiev (1968-yil 27-sentabr, Jalolobod viloyati Barpi qishlogʻi) – qirgʻiz siyosatchi va davlat arbobi, Qirgʻiziston Favqulodda vaziyatlar vaziri (2007-2009), Joʻqorgʻi Kengesning sobiq deputati, „Ata-Jurt“ siyosiy partiyasining raisi, Qirgʻiziston Respublikasi Boks Milliy Federatsiyasi vitse-prezidenti. 2020-yil oktabridan Qirgʻiziston Milliy xavfsizlik davlat qoʻmitasini boshqarib kelmoqda. General-polkovnik.

 Yana qarang 
 Adaxan Madumarov
 Axmatbek Keldibekov

 

 
 Ташиев Камчыбек Кыдыршаевич
 Киргизия: МЧС республики возглавил Камчибек Ташиев

Turkum:Jogorku Kengeshining deputatlari
Turkum:Qirgʻiziston hukumati vazirlari
John Adams

Jon Adams (inglizcha: John Adams; 1735-yil 30-oktyabr — 1826-yil 4-iyul) — amerikalik davlat arbobi, huquqshunos, diplomat, yozuvchi. 1797-yildan 1801-yilgacha Qoʻshma Shtatlar ikkinchi prezidenti sifatida faoliyat yuritgan. Prezident boʻlgunga qadar Buyuk Britaniya mustamlakasidan ozodlikka erishgan Amerika inqilobining yetakchisi boʻlgan. U ikki marta vitse-prezident etib saylangan.

 

 

Turkum:AQSh vitse-prezidentlari
Turkum:AQSh prezidentlari
OpenStack

OpenStack bulutli hisoblash infrastruktura xizmatini yaratib berish uchun Rackspace Cloud va NASA tomonidan tashkil ochiq kodli dasturiy vosita loyihasi.

OpenStack NASAning Nebula hisoblash platfomasi va Rackspacening bulutdagi fayllar platformasi asosida qurilgan.

 Tarixi 
thumb|200px|right|NASAning Nebula platformasi.
2010-yil Iyun oyida Rackspace Hosting va NASA birgalikda bulutli hisoblash muhitini yaratishga imkon beradigan yangi OpenStack nomli loyiha taklifi bilan chiqishdi.

 Nashr tarixi 
 Nashr nomi Sanasi Qushimchalar Austin 21 Oktabr 2010-yil Bexar 3 Fevral 2011-yil Cactus 15 Aprel 2011-yilhttp://wiki.openstack.org/CactusReleaseSchedule Diablo 22 Sentabr 2011http://wiki.openstack.org/DiabloReleaseSchedule

OpenStack modulli arxitekturaga ega bo'lib, 3 qismdan iborat

 Compute (Nova)
 Object Storage (Swift)
 Image Service (Glance)

 

 

Turkum:Dasturiy taʼminot
Dasturiy taʼminot

Dasturiy taʼminot yoki Software- bu Komputerda maʼlum bir turdagi vazifani bajarish uchun ishlab chiqilgan vositadir.

Aynan shu dasturiy taʼminotgina kompyuter — „quruq temir“ degan atamani yoʻqqa chiqargan. Dasturiy vositalar Komputer tomonidan qoʻllaniladigan barcha dasturlar toʻplamidir. Ingiliz tilida bu atama software yaʼni „soft“ — yumshoq, „ware“ — „mahsulot“ degan maʼnoni bildiradi.

Dasturiy taʼminot 3 guruhga boʻlinadi:
1-Sistema das (unga turli yordamchi vazifalarni bajaruvchi dasturlar kiradi: Task Manager (Windows OSda mavjut));
2-Amaliy (unga foydalanuvchiga aniq bir foydalanish sohasida maʼlumotlarga ishlov berish va qayta ishlashni amalga oshiruvchi dasturlar, masalan : Microsoft Office, Adobe CC);
3-Uskunaviy dasturlar (bular dasturlash uchun ishlatiladigan dasturlar).

 Dasturiy ta'minot tizim 

Bu tizimning to'g'ri ishlashi uchun zarur boʻlgan barcha dasturlarning bajarilishi uchun mas'ul boʻlgan dastur. U tez-tez operatsion tizim bilan aralashib ketadi, ammo boshqa tarkibiy qismlar qatorida optimallash vositalari, qurilmalar drayverlari va serverlarini ham o'z ichiga olganligi sababli yanada rivojlanadi.
Software- kompyuterning dasturiy qismlari.
Hardware- kompyuterning texnik qurilmalari hisoblanadi.

 Yana qarang 
 Dasturlash
Ochiq manbali dastur

thumb|350x350px|Cinnamon ishchi muhitida ishlayotgan Manjaro, MediaWiki, LibreOffice Writer, Vim, GNOME Calculator, VLC va Nemo fayl menejeridan foydalanadigan Vikipediyaga kirayotgan Firefox skrinshoti, ularning barchasi ochiq manbali dasturiy taʼminotdir.

Ochiq manbali dasturiy taʼminot — litsenziya asosida chiqarilgan dastur boʻlib, mualliflik huquqi egasi foydalanuvchilarga dasturiy taʼminotni va uning manba kodini istalgan maqsadda foydalanish, oʻrganish, oʻzgartirish va tarqatish huquqini beradi. Ochiq manbali dasturiy taʼminot hamkorlikda yoki ommaviy tarzda ishlab chiqilishi mumkin. Ochiq manbali dasturiy taʼminot ochiq hamkorlikning yorqin namunasidir, chunki har qanday qobiliyatli foydalanuvchi dasturni yaratishda onlayn tarzda oʻz hissasini qoʻshishi mumkin. Kodni tekshirish imkoniyati jamoatchilikning dasturiy taʼminotga ishonchini oshiradi.

Ochiq manbali dasturiy taʼminotni ishlab chiqish bir kompaniyaga turli yoʻllar bilan foyda keltirishi mumkin. Ochiq manbali dasturiy taʼminotlarning firmalar uchun bahosi 8,8 trillion dollarni tashkil etadi, chunki firmalar ochiq kodli dasturiy taʼminotdan foydalanmasdan hozirda sarflayotgan mablagʻdan 3,5 baravar koʻp sarflashlari kerak boʻladi.

Ochiq manbali kod ilmiy maqsadlarda ishlatilishi mumkin va qobiliyatli foydalanuvchilarga dasturiy taʼminotni oʻzlarining shaxsiy ehtiyojlariga moslashtirishga imkon beradi.

 Taʼriflar 
200px|thumb|Open Source Initiative logotipi
Open Source Initiative (OSI) taʼrifi xalqaro miqyosda bir qancha hukumatlar tomonidan standart yoki de facto taʼrif sifatida tan olingan. OSI dasturiy taʼminot litsenziyasini ochiq manba deb hisoblash mumkinligini aniqlash uchun Open Source Definitiondan foydalanadi. Taʼrif asosan Perens tomonidan yozilgan va moslashtirilgan Debian bepul dasturiy taʼminot koʻrsatmalariga asoslanganPerens, Bruce. Open Sources: Voices from the Open Source Revolution . O'Reilly Media. 1999., The Open Source Definition according to the Open Source Initiative.

Perens taʼrifiga koʻra, ochiq manba — kodni ishlatish va oʻzgartirish boʻyicha yengil yoki mavjud boʻlmagan cheklovlar bilan keng jamoatchilikka manba kodini taqdim etadigan keng dasturiy taʼminot litsenziyasi. Bu ochiq manbaning takrorlanmas xususiyati boʻlib, u dasturiy taʼminotning tez rivojlanishini taʼminlash uchun har qanday tashkilot yoki foydalanuvchi tomonidan foydalanish yoki tarqatishda juda kam cheklovlar qoʻyadi.

 Ochiq manbali dasturiy taʼminotni ishlab chiqish 

 Afzalliklari 
Standartning ochiq manbali etib joriy qilinishi ushbu standartning omma tomonidan qabul qilinishini oshirishi mumkin. Bu dasturchilarda oʻzlariga ishonch tuygʻusini shakllantiradi. Chunki ishlab chiqarish yakunida har bir dasturchi ushbu dasturiy taʼminotga egalik hissini his qiladi.

Bundan tashqari, ochiq manbali dasturiy taʼminot uchun marketing va logistika xizmatlari arzon boʻladi. Ochiq manbali dastur kompaniyaning imidji hamda tijorat mahsulotlarini targʻib qilish vositasi boʻlishi ham mumkin.

 

Turkum:Erkin va ochiq kodli dasturlar
Turkum:Dastur litsenziyalari
Turkum:Dastur
Rackspace

Rackspace AQSh IT hosting kompaniyasi. Dastlab Texasning San Antonio shahrida tashkil topgan. Kompaniyaning Avstraliya, Buyuk Britaniya, Niderlandlar va Gon Kong davlatlarida ham ofislari mavjud. 2008-yil maʼlumotlariga asosan kompaniya axborot markazlari Texas, Illinois, Virginiya, Buyuk Britaniya va Gon Kongda mavjud.

 

Turkum:Tashkilotlar
Server

Server - mijoz kompyuterlari soʻroviga javob berish uchun moʻljallangan, nisbatan yuqori hisoblash imkoniga ega boʻlgan kompyuter. Server ma'lum bir sohaga xizmat qilishi ham mumkin. Server tarmoqdagi ma`lumotlarni saqlaydi, tarmoqning boshqa nuqtalariga uzatadi va asosiy xizmati – foydalanuvchilarni internetga ulaydi. Ayni mana shu xizmatlarni bajaradigan tashkilotni – provayder deb atashadi. Ularning serverlari internetga kirish darvozalari hisoblanadi.

 Server protsessorlari
Bundan tashqari "server" so`zi quyidagicha shakllarda ham ishlatiladi. Ajratilgan server, Virtual server, Proksi-server, Ajratilgan server va Protokol. Yirik kompaniyalar ko`pgina kompyuterlarga ega bo`lishadi. Tashkilotning barcha tarmoq xizmatlarini boshqarish uchun alohida kompyuter ajratilib, unga maxsus dasturlar o`rnatiladi, internetga doimiy holda ulanadi va uni ajratilgan server deb atashadi. Bu server orqali barcha kompyuterlar internetga chiqa olishadi. 

Web-server tushunchasini ikki xil ma'noda ishlatish mumkin. Agarda gap WWW xizmatini ko'rsatish haqida borsa, u holda Web-server tarmoq mijozlariga Web-sahifa va saytlardan foydalanish imkoniyatini yaratib beruvchi dastur ma'nosini anglatadi. Web-serverni siz oʻz uyingizda yaratishingiz mumkin. Uning uchun bitta kompyuter ajratib, unga biror veb dastur oʻrnatasiz va bu dasturni yaxshilab sozlashingiz kerak boʻladi. Soʻng oʻz saytingizni shu serverga joylashtirasiz va biror domen sotib olasiz. Bundan kelib chiqadiki, saytingiz ishlashi uchun siz ajratgan kompyuter doim yoqilgan holatda boʻlishi kerak. Web-serverga oʻrnatiladigan web dastur koʻpdir. Eng zamonaviy va eng ommabop dastur bu – albatta Apachedir. Apache Software Foundation korxonasi tomonidan chiqarilgan.

Turkum:Kompyuter
Turkum:Tarmoq
Turkum:Internet
Turkum:Informatika
Rossiya prezidentlik saylovi (2012)

thumb|250px|right|Vladimir Putin rafiqasi Lyudmila Putina bilan saylovda ovoz bermoqda.
2012-yilgi Rossiya prezidentlik saylovi 2012-yil 4-mart kuni boʻlib oʻtdi. Unda besh nomzod: Vladimir Putin (Birdam Rossiya), Gennadiy Zyuganov (RFKP), Vladimir Jirinovskiy (RLDP), Sergey Mironov (Odil Rossiya) va Mixail Proxorov (mustaqil nomzod) qatnashdi. Saylovda gʻalaba qozonuvchi shaxs olti yilga Rossiya Prezidenti lavozimini egallaydi.

Saylovda 2000—2008-yillarda Prezident, 2008—2012-yillarda Bosh Vazir lavozimlarini egallab kelgan Vladimir Putin yutib chiqdi.Vladimir Putin Rossiya Federatsiyasining navbatdagi prezidenti etib saylandi, infoman.uz Oʻzbekiston Prezidenti Islom Karimov Putinga rasmiy qutlovlar yubordi.Vladimir Putinga qutlovlar , Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining matbuot xizmati
Natijalar
Saylov natijalari quyidagicha:
 Nomzodlar Partiya Ovozlar % Vladimir Putin Birdam Rossiya 45 513 001 63,64% Gennadiy Zyuganov RFKP 12 288 624 17,18% Mixail Proxorov - 5 680 558 7,94% Vladimir Jirinovskiy RLDP 4 448 959 6,22% Sergey Mironov Odil Rossiya 2 755 642 3,85%

 
 Presidential Vote 2012 , Moscow Times

Turkum:Prezidentlik saylovlari
Turkum:Rossiya siyosati
Kongo Demokratik Respublikasining hududiy bo'linishi

Hozirgi kunda Kongo Demokratik Respublikasida 26 provinsiya bor.

thumb|right|370px|Kongo Demokratik Respublikasining yangi provinsiyalari.

 
 Provinsiya Nomi Ma'muriymarkazi 1. Kinshasa Kinshasa Kinshasa 2. Markaziy Kongo Kongo central Matadi 3. Kvango Kwango Kenge 4. Kvilu Kwilu Kikvit 5. Mai-Ndombe Mai-Ndombe Inongo 6. Kasai Kasaï Luebo 7. Lulua Lulua Kananga 8. Sharqiy Kasai Kasaï oriental Mbuji-Mayi 9. Lomami Lomami Kabinda 10. Sankuru Sankuru Joja 11. Maniema Maniema Kindu 12. Janubiy Kivu Sud-Kivu Bukavu 13. Shimoliy Kivu Nord-Kivu Goma 
 Provinsiya Nomi Ma'muriymarkazi 14. Ituri Ituri Bunia 15. Yuqori Uele Haut-Uele Isiro 16. Chopo Tshopo Kisangani 17. Quyi Uele Bas-Uele Buta 18. Shimoliy Ubangi Nord-Ubangi Gbadolite 19. Mongala Mongala Lisala 20. Janubiy Ubangi Sud-Ubangi Gemena 21. Ekvatorial Équateur Mbandaka 22. Chuapa Tshuapa Boende 23. Tanganyika Tanganyika Kalemie 24. Yuqori Lomami Haut-Lomami Kamina 25. Lualaba Lualaba Kolvezi 26. Yuqori Katanga Haut-Katanga Lubumbashi

 Kongo Demokratik Respublikasining 2009 yilgacha bo'lgan hududiy bo'linishi 
thumb|left|220px
 Janubiy Kivu
 Shimoliy Kivu
 Yuqori Kongo
 Quyi Kongo
 G'arbiy Kasai
 Sharqiy Kasai
 Ituri
 Ekvatorial provinsiya
 Katanga (Shaba)
 Bandundu
 Sharqiy provinsiya
Bandundu

Bandundu - (frans.Bandundu) Kongo Demokratik Respublikasining garbiy qismidagi provinsiya.

 Tarixi 
 Asosiy tillari 
 Geografiyasi 
 Suvlari 

thumb|right|Beside the Kvilu daryosi at Bandundu

 Kasai daryosi
 Kvango daryosi
 Kvilu daryosi
 Kvenge daryosi
 Lukenie daryosi
 Mai-Ndombe ko‘li

Turkum:Kongo Demokratik Respublikasining provinsiyalari
Qodirjon Botirov

Qodirjon Botirov — (1956-yil 9-mart) Qirgʻizistonlik oʻzbek tadbirkor va siyosatchi. Qirgʻizistonda faoliyat koʻrsatgan Oʻzbek milliy-madaniy markazi raisi boʻlgan. Oʻz hisobidan Jalolobod shahridagi Xalqlar Doʻstligi Universitetini ochgan. 2010-yil Qirgʻiziston janubida boʻlib oʻtgan milliy nizolardan keyin mamlakatdan chiqib ketgan. Hozirda Shvetsiyada siyosiy quvgʻin.Lider uzbekskoy obщini v Kirgizii poluchil ubejiщe v Shvesii, lenta.ru
 Umrbayoni 
Qodirjon Botirov 1956-yilda Qirgʻizistonning Jalolobod viloyatida oddiy dehqon oilasida tugʻilgan.
U Andijon Xalq xoʻjaligi institutini bitirgan.
Qodirjon Botirov oʻzining tadbirkorlik faoliyatini 1980-yillarning ikkinchi yarmida oʻz kooperativini ochib boshlagan. Uning faoliyati mahalliy oʻzbeklar jamoasi orasida koʻzga koʻringan, 1992 - yildan Jalolobod viloyat Oʻzbek Milliy madaniy markazi raisi oʻrinbosari etib saylangan. Milliy madaniy markazda Qodirjon Botirov oʻz faoliyatini asosan qirgʻizistonlik oʻzbek maktablari uchun darsliklar tayyorlash va kadrlarni yetishtirib chiqarish maqsadida taʼlim sohasiga qaratgan. U Jalolobod shahridagi Olimjon Botirov nomidagi Xalqlar Doʻstligi universitetining asoschilaridan boʻlgan.Qirgʻizistondagi taniqli oʻzbek rahbarlaridan boʻlgan Qodirjon Botirovga savol bering - BBC radiosi
 

 
 „Qodirjon Botirov: Bizni qoʻrquv tufayli taʻqib qilishmoqda“, Ozodlik Radiosi

Turkum:Qirgʻizistonlik oʻzbeklar
Turkum:Jalolobodda tugʻilganlar
Turkum:Jogorku Kengeshining deputatlari
Janubiy Kivu

Janubiy Kivu (fr. Sud-Kivu)- Kongo Demokratik Respublikasidagi provinsiya.

Maydoni - 65070 km². Ma'muriy markazi — Bukavu shahri.

Shimolda Simoliy Kivu, sharqida esa Burundi, Tanzaniya bilan chegaradosh.

 

Turkum:Kongo Demokratik Respublikasi provinsiyalari
Kinshasa (provinsiya)

thumb|left|200px| Киншаса

Kinshasa (fr. Kinshasa) — Kongo Demokratik Respublikasining g'rbiy qismidagi provinsiya, 

Markazi — Kinshasa shahri. Provinsiya Kongo daryosining qirg'g'ida joylashgan.

Aholisi — 8 951 248 kishi (2005)
Kongo Respublikasining hududiy bo'linishi

Ma'muriy-hududiy bo'linishi 

Kongo Respublikasi 12 departamentga bo'linadi, 2 poytaxt shahari mavjud ular Barazzavil va Puent-Nuar shahri.

+№DepartamentDepartament MarkaziMaydoni,  км²$4Aholisi (2004), kishi.Tasvir:Congo regions named.png 1 Brazzavil Brazzaville Brazzavil 100 1 243 523 2 Buenza Bouenza Madingu 12 265 282 666 3 Garbiy Kyuvet Cuvette-Ouest Evo 28 790 49 883 4 Kuilu Kouilou Loango 13 694 878 846 5 Kyuvet Cuvette Ovando 46 060 174 976 6 Lekumu Lékoumou Sibiti 20 950 78 023 7 Likuala Likouala Impfondo 66 044 85 646 8 Niari Niari Lubomo 25 942 244 706 9 Plato Plateaux Jambala 38 400 140 184 10 Pul Pool Kinkala 33 955 235 313 11 Puent-Nuar Pointe-Noire Puent-Nuar 50 663 400 (2005) 11 Sanga Sangha Veso 55 800 61 892+

 

Turkum:Birinchi darajali maʼmuriy birliklar
Turkum:Kongo Respublikasi