Zhantas/Cleaned-Uzbek_Wikipedia huggingface dataset:
Abdulloh ibn Ali al-Kissiy

Abdulloh ibn Ali al-Kissiy (arabcha: عبد الله بن علي الكسي – Abdulloh ibn Ali ibn Ahmad ibn Amiyrak al-Kissiy) – roviy.

 Hayoti 
Abdulloh ibn Ali al-Kissiy imom Abdulmajid ibn Yunus ibn Yusufdan hadislar rivoyat qilgan. Abdulloh ibn Ali al-Kissiy, asosan, Samarqandda istiqomat qilgan va shu yerda vafot etgan. Alloma saxiylik borasida tanilgan va bu borada quyi­dagi hadisni rivoyat qilgan: „Anas: „Rasululloh „Kimki och kishiga taom bersa yoki bir kishini ki­yim bilan taʼminlasa yoxud musofir kishiga boshpana bersa, Alloh taolo uni qiyomat kunining dahshatlaridan xalos etadi“ – dedi“.

 

 Sh. Umarov. Oʻrta asrlarda yashagan keshlik allomalar. – Samarqand: „Imom Buxoriy xalqaro markazi“, 2014. 76;
 Oʻrta asr Sharq allomalari ensiklopediyasi. – Samarqand: „Imom Buxoriy xalqaro markazi“, 2016. 191.

 
Turkum:Tarixiy shaxslar

Turkum:1119-yilda vafot etganlar
Turkum:Samarqandda vafot etganlar
Turkum:Roviylar
Abdulboqiy al-Marogʻay

Abdulboqiy ibn Yusuf ibn … ibn Horun al-Marog‘ay (Abu Turob) — hijriy 401-yilda tug‘ilgan. U Nishopurga borgan, xushxulqli, fazilatli va xudojo‘y imom bo‘lgan. Bag‘dodda fiqh ilmini o‘zlashtirgan, so‘ngra Nishopurga borgan va u yerning muftiysi bo‘lgan. U ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilganlar.

Abdulboqiy al-Marogʻay hijriy 492-yilda vafot etgan.
Furqat Siddiqov

Furqat Ahmedovich Siddiqov — oʻzbek diplomati, texnolog. 2015—2020-yillarda Oʻzbekistonning Pokistondagi elchisi. 2023-yil 3-martdan Oʻzbekistonning AQShdagi elchisi .

 Biografiyasi 
1971-yil 7-fevral kuni Toshkent shahrida tug‘ilgan.

 Taʼlim 

1993-yilda Toshkent davlat texnika universitetini tamomlagan. Rus va ingliz tillarini biladi.

 Mehnat faoliyati 

1993-1995 — „UzDaewoo Electronics“ qo‘shma korxonasi katta mutaxassisi.

1995-2002 — Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Strategik va mintaqalararo tadqiqotlar instituti ilmiy xodimi, katta ilmiy xodimi.

2002-2007 — O‘zbekiston Respublikasining AQShdagi elchixonasi attashesi.

2007-2011 — O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti huzuridagi Strategik va mintaqalararo tadqiqotlar instituti yetakchi ilmiy xodimi.

2011-2015 — O‘zbekiston Respublikasining AQShdagi elchixonasi birinchi kotibi.

2015-2020 — O‘zbekiston Respublikasining Pokiston Islom Respublikasidagi favqulodda va muxtor elchisi.

2020-2022 — Oʻzbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirining o‘rinbosari.

2022-2023 — O‘zbekiston Respublikasi Tashqi ishlar vazirining birinchi o‘rinbosariBiografiyasi.

2023-yil 3-martdan — O‘zbekiston Respublikasining AQShdagi favqulodda va muxtor elchisi. 1-may kuni AQSh Prezidenti Joe Bidenga ishonch yorligʻini topshirdiFurqat Siddiqov Jo Baydenga ishonch yorligʻini topshirdi.

 

Turkum:Oʻzbekistonning AQShdagi elchilari
Turkum:Oʻzbekistonning Pokistondagi elchilari
Turkum:Yashayotgan insonlar
Abdulvahhob az-Ziybadvoniy

Abdulvahhob ibn Abdulvohid ibn Ahmad ibn Abu Nush az-Ziybadvoniy al-Buxoriy (Abu Ahmad) — fozil va solih shayx hisoblangan. U ulamolardan, undan esa boshqalar rivoyat qilganlar.

Abdulvahhob az-Ziybadvoniy hijriy 313-yildan keyin vafot etgan.
Abdulvahhob az-Zaxiynavay

Abdulvahhob ibn al-Ashʼas ibn Nasr ibn Sura ibn Arafiy ibn Siyar al-Hanafiy az-Zaxiynavay (Abu Muhammad) — ilm istab Iroqqa ko‘chib o‘tgan. U ulamolardan, undan esa boshqalar rivoyat qilganlar.

Abdulvahhob az-Zaxiynavay taxminan hijriy 300-yilda vafot etgan.
Abdulloh ibn Ali al-Margʻinoniy

Abdulloh ibn Ali al-Margʻinoniy (arabcha: عبد الله بن علي المرغيناني – Abdulloh ibn Ali ibn Soin ibn Abduljalil ibn Xalil ibn Abu Bakr al-Fargʻoniy Abu Bakr ibn Abu-l-Hasan ibn Abu Bakr al-Margʻinoniy) – faqih va roviy.

 Hayoti 
Abdulloh ibn Ali al-Margʻinoniy margʻilonlik yirik faqih, Samarqandda istiqomat qilib, imom-xatiblik vazifasida boʻlgan. Bagʻdodga 1204-yilda (hijriy 600) haj safaridan qaytib kirib kelgan. U yerda Abu Ahmad Amin, Abu Muhammad ibn Axzar, Abu-l-Qosim ibn Hasin va Abu Gʻolib ibn Banno, Abu Bakr al-Ansoriy va boshqalardan hadis eshitib, oʻz qoʻli bilan yozib borish bilan bir qatorda, movarounnahrlik ulamolardan olib kelgan qirqqa yaqin hadislarni rivoyat qilgan.

Abdulloh ibn Ali al-Margʻinoniy oʻz mazhabining yirik imomi, jadal, xilof va hadis ilmlari, tilshunoslik, nasr va nazm bobida tengi yoʻq bilimdon olim boʻlgan. Abdulloh ibn Ali al-Margʻinoniyni xushsuratli, goʻzal axloqli, taqvodor va tavozeli inson boʻlganligi haqida xabar beradi. Islom ilmlari qatorida nazm va nasrda ham sermahsul ijodkor boʻlgan. Shunga qaramay, ilmiy merosi hali aniqlanib tadqiq qilinmagan. Buxoroda tutqunda shahid boʻlgan.

 

 O. A. Qoriyev. Fargʻona fiqh maktabi va Burhoniddin al-Margʻinoniy. – T.: "Fan", 2009. 61;
 Oʻrta asr Sharq allomalari ensiklopediyasi. – Samarqand: „Imom Buxoriy xalqaro markazi“, 2016. 222.

Turkum:Tarixiy shaxslar
Turkum:1156-yilda tugʻilganlar
Turkum:1220-yilda vafot etganlar
Turkum:Buxoroda vafot etganlar
Turkum:Faqihlar
Turkum:Roviylar
Turkum:Alifbo boʻyicha shoirlar
Turkum:Alifbo boʻyicha yozuvchilar
Xumin

Xumin  — Oʻzbekiston Respublikasining Buxoro viloyatiga qarashli qishloq. Buxoro tumani tarkibiga kiradiJoy nomlari qisqacha izohli lugʻati.

 

Turkum:Buxoro tumani
Abdulvahhob al-Buxoriy

Abdulvahhob ibn Ahmad al-Buxoriy (keyinchalik al-Molikiy, al-Hindiy, al-Hanafiy nomlari bilan ham tilga olinadi) — soʻfiy va mufassir bo‘lgan. Al-Buxoriy hijriy 932-yil (milodiy 1526-yil)da vafot etgan.

Asarlari
 „Tafsiru-l-Qurʼon“ („Qurʼon tafsiri“)
Abdulvahhob az-Zanjoniy

Abdulvahhob ibn Ibrohim ibn Muhammad al-Jurjoniy az-Zanjoniy, al-Xozarjiy (Izzuddin) — adib, nahvchi, tilshunos, sarfchi, ilm-maʼoniy, bayon va aruz bo‘yicha mutaxassis bo‘lgan. Aqliy va nahliy ilmlardan ham xabardor bo‘lgan. Tabrizni o‘z vatani deb hisoblagan va Mavsulda yashagan. Abdulvahhob az-Zanjoniy Bag‘dodda hijriy 660-yil (milodiy 1262-yil)da vafot etgan.

 Asarlari 
 Al-Muʼrab amma fi-s-sihoh va-l-mag‘rib fi-l-lug‘at (Sahihdagi iʼrob va tildagi mug‘rab)
 al-Hodiy fi-n nahv va-t-tasrif va-sh sharh (Nahv va sarf va ularning sharhlari bo‘yicha hidoyatchi)
 Fathu-l-fattoh fi A 10 sharhi-l-maroh („al-Maroh“ sharhi bo‘yicha ochuvchining aytganlari)
 Tasʼhihu-l-miqyos fi tafsiri-l-qistos fi-l-aruz (Aruzdagi „al-Qistos“ tafsiri qiyosining sahihligi)
 Miʼyoru-n-nizor fi ulumi-l-ashʼor (Sheʼriyat ilmlarida munozara meʼyori)
 „Umdatu-l-hisob“ (Hisob ilmi asoslari)
Abdulvahhob al-Kanjiy

Abdulvahhob ibn Abu Abdulloh ibn Abu al-Husayn ibn Abu Shihob al-Kanjiy — Damashqda yashagan ulamo. U „an-Nibros li kashfi-l-iltibosi-l-voqiʼ fi-l-asos li aqoid qavm sammu anfusahum bi-l-akyos“ („O‘zlarini „akyos“ (yaxshilar) deb eʼlon qilgan qavm aqidasi asoslaridagi gumonlarni yoritib beruvchi mayoq“) asarini hijriy 1062-yilda yozib tugatgan.

 

Turkum:Damashqlik olimlar
Ovozi Samarqand

Ovozi Samarqand (Ovozi Samarqand) — Xalq deputatlari Samarqand viloyat kengashi va viloyat hokimligining gazetasi. 1990-yil 1-yanvardan chiqa boshlagan.

 Tarixi 
1990-yilda gazetaga jurnalist va yozuvchi Nor Ostonzoda bosh muharrirlik qilgan. U yetti yillik rahbarlik faoliyati davomida gazetaning mazmunan boyishi va ijodiy adabiy muhitning shakllanishiga hissa qo‘shgan.

Gazeta sahifalarida taniqli olimlar, yozuvchilar, tajribali o‘qituvchilar va turli kasb egalarining chiqishlari, tahliliy, tanqidiy maqolalari chop etilgan va bugungi kunda ham bu an’ana davom etmoqda.

“Ovozi Samarqand” gazetasini tashkil etish va viloyatdagi ommaviy axborot vositalari o‘rtasida o‘z o‘rnini topishida Nor Ostonzoda, G‘afurjon Mahmudov, Xursand Jumayev, Hazrat Sabohiy, Adash Istad, Shavkat Bahromov, Toshqul Azimov, Baxtiyor Jumayev, Gulchehra Halimova singari jurnalistlarning mehnatlari alohida tilga olinadi.

1994-yilda gazeta qoshida “Yosh ijodkorlar maktabi” tashkil etilgan.

1995-yilda “Ovozi Samarqand” teatr studiyasi ilk bor o‘zining badiiy chiqishini qo‘g‘irchoq teatrida namoyish etadi.

1997-yilning oktyabr oyidan gazetaga filologiya fanlari nomzodi G‘afurjon Mahmudov bosh muharrir etib tayinlandi. Uning tadbirkorlik va ishbilarmonlik xislatlari gazetaning yanada jonlanishiga, mushtariylari sonining ko‘payishiga xizmat qildi.

2010-yilda A2 formatda sahifalanib, rangli chop etildi. Shu sanadan gazeta yangi formatga o‘tdi.

2011-yil 1-martdan 2016-yil iyuliga qadar Ozodjon Xidirov (Hamidzoda) gazetaga muharrirlik qildi.

2011-yilda O‘zbekiston Respublikasi Mustaqilligining 20 yilligi munosabati bilan gazetaning ma’naviy ko‘magida yosh tojik adiblarining bayozi – “Armug‘oni Samarqand” kitobi nashrdan chiqdi.

2015-yildan 2025-yilgacha gazeta haftada ikki marta chop etiladigan bo‘ldi.

2017-yildan hozirgacha falsafa fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD) Bahodur Rahmonov gazetaga muharrirlik qilmoqda.

Uning rahbarlik davrida gazetaning Telegram, Facebook va YouTube ijtimoiy tarmoqlarida o'z sahifalari ochildi. Bundan tashqari gazetaning veb-sayti —ovozi.uz o'z faoliyatini yo'lga qo'yildi. Hozirgi kunda veb-sayt va ijtimoiy tarmoqlardagi ko'rishlar soni 45 mingdan (2025-yil, fevral) ortiq bo'lib, dunyoning turli burchaklaridan o'quvchilariga ega. 

2018-yilda “Ovozi Samarqand” kutubxonasi” tahrir hay’ati tomonidan zamonaviy o‘zbek she’riyati namunalarining tarjimalaridan iborat “Saodati do‘sti” kitobi nashr etildi. Keyinchalik ushbu rukn ostida o'nlab kitoblar, jumladan, samarqandlik mashhur va ma'lum ijodkorlar, Ro'dakiy, Habib Yusufiy, G'afurjon Mahmudov, Baxtiyor Juma, Mirsafo Kamoliy, Fozil Shukurov, Xoja va gazeta tarixiga bog'liq bo'lgan bir qator kitoblar chop etilgan.

 Yutuqlar 
Aynan "Saodati do'sti" kitobi 2018-yilda "Ovozi Samarqand" gazetasiga "Oltin qalam" mukofotini olib bergan. 

2019-yilda gazeta tashkil etilganining 30 yilligi keng nishonlanib, 2020-yil noyabr oyida gazetaning uch minginchi sonining chiqishi ham tantanali ravishda kutib olingan. 

 

Turkum:Oʻzbekiston gazetalari
Turkum:Oltin qalam milliy mukofoti sohiblari
Abdulvosiʼ az-Zanjoniy

Abdulvosiʼ ibn Muhammad ibn Abul Qosim al-Husayniy as-Sirdoniy at-Torimiy az-Zanjoniy — faqih, usulchi, mujtahid va voiz bo‘lgan. U hijriy 1235-yil (1820-yil)da tavallud topib, hijriy 1291-yil (milodiy 1874-yil)da vafot etgan.

 Asarlari 
 „Kitob fi-l-axloq va-l-mavʼiza“ („Axloq va mavʼizalar haqida kitob“, 10 jildli)
 „Hoshiya ala-l-qavoniyn fi-l-usul“ („Usul ilmi qonunlariga hoshiya-izoh“)
 „Hoshiya ala-r-riyoz fi-l-fiqh“ („Riyozat va fiqh ilmlariga hoshiya-izoh“)
 

Turkum:1820-yilda tugʻilganlar
Turkum:1974-yilda vafot etganlar
Abdulvohid al-Ogʻizuniy

Abdulvohid ibn Muhammad ibn Abdulloh ibn Ayman ibn Abdulloh ibn Murra ibn al-Ahnaf ibn Qays at-Tamimiy al-Og‘izuniy (Abu Abdulloh) — yuqorida nomi zikr etilgan Abu Abdurrahmon Hoshidning bobosi. Qudamo imomlardan bo‘lgan, Og‘izun qishlog‘ida yashagan. U ulamolardan, ulamolar esa undan hadis rivoyat qilganlar.

Abdulvohid al-Og‘izuniy taxminan hijriy 200-yilda vafot etgan.
Abdulloh ibn al-Arqam

Abdulloh ibn al-Arqam (arabcha: عبد الله بن الأرقم – Abdulloh ibn al-Arqam ibn Abduyagʻus ibn Vahb ibn Abdumanof ibn Zuhra al-Qurashiy) – sahoba.

 Hayoti 
Muhammadga ona tomondan qarindosh boʻlgan Abdulloh ibn al-Arqam Makka fathi asnosida Islomni qabul qilgan va vahiy kotiblari orasidan oʻrin olgan. Xususan, hukmdorlardan kelgan maktublarni oʻqish, saqlash, javob yozishda paygʻambarga yordamchi boʻlgan va uning ishonchini qozongan. Shu bois Abdulloh ibn al-Arqam yozgan javob xatlarini paygʻambar qayta oʻqitmasdan muhr bosgani rivoyat qilinadi. Chunonchi, bu samimiyat va sadoqatining mukofoti tariqasida paygʻambar unga Xaybar oʻljalaridan ellik vasq (oʻlchov birligi) bergan. Abdulloh ibn al-Arqam Abu Bakr xalifaligi davrida ham diplomatik aloqalarni yuritish lavozimida ishlagan. Umar xalifaligida Baytulmolga rahbar etib tayinlangan. Xalifa Umar Abdulloh ibn al-Arqamning qobiliyati va rostgoʻyligiga tan bergani, hatto uningdek Allohdan qoʻrqadigan boshqa kishini koʻrmaganini aytgan. Usmon davrida ham qisqa muddat mazkur lavozimda ishlagan. Ke­yinroq oʻz ixtiyori bilan ushbu lavozimdan boʻshagan. Qilgan xizmatlari evaziga xalifa Usmon 30000 dirham pul taklif qilganida u bu ishni Alloh roziligi uchun qilganini aytib, pullarni olmagan. Hayotining soʻnggi yillarida koʻzlaridan ayrilgan Abdulloh ibn al-Arqam, Usmon xalifaligi davrida vafot etgan.

Abdulloh ibn al-Arqam paygʻambardan hadis rivoyat qilgan. Undan esa, Abdulloh ibn Utba ibn Mas’ud, Yazid ibn Qatoda va Urvalar hadis rivoyat qilganlar. Uning bitta hadisi Ahmad ibn Hanbalning „Musnad“ida (III, 483, IV, 35) keltirilgan.

 

 Al-Voqidiy. Al-Magʻāzӣ. – London: 1965-66. II, 721;
 Ibn al-Asir. Usd al-gʻāba. – Qohira: 1970-73. III, 172-174;
 Az-Zahabiy. Siyar. II, 482-483;
 Ibn Hajar. Al-Isāba. – Qohira: 1328. II, 273;
 M. Asım Köksal. İslam Tarihi. – İstanbul: 1981. I, 184-185;
 Mus­tafo al-Aʼzamiy. Kuttāb an-nabӣ. – Riyoz: 1981. 76-78;
 İsmail L. Çakan. „Abdullah b. Erkam“. TDV İA. – İstanbul: 1988. I, 102.

Turkum:Tarixiy shaxslar
Turkum:644-yilda vafot etganlar
Turkum:656-yilda vafot etganlar
Turkum:Madinada vafot etganlar
Turkum:Sahobalar
Abdulloh ibn Atiyq

Abdulloh ibn Atiyq (arabcha: عبد الله بن عتيق — Abdulloh ibn Atiyq ibn Qaysal-Xazrajiy al-Ansoriy — ? - 12/633, Shom) — sahoba.

 Hayoti 
Abdulloh ibn Atiyq Madinaning Xazraj qabilasidan bo‘lgani uchun unga al-Ansoriy deb nisbat berilgan. da Abdulloh ibn Atiyqning tavallud sanasi va qayerda tug‘ilgani haqida maʼlumotlar uchramaydi. Uhud jangidan boshlab barcha janglarda ishtirok etgan. Badrda ishtirok etgani haqida, shuningdek, vafot etgan jangi xususida ham ixtilof­lar bor. Tarixchi al-Bag‘aviy uni Abu Bakr xalifaligi davrida, Musaylama Kazzobga qarshi bo‘lib o‘tgan Yamoma jangida shahid bo‘lganini zikr qilgan.

da "Abdulloh ibn Atiyq sariyyasi" deb nomlangan va turli tarzda rivoyat qilingan harakatning boshlig‘i sifatida tanilgan. Bu sariyya mushrik­larning Payg‘ambarga qarshi har qanday harakatlarini qo‘llab-quvvatlovchi yahudiy zodagonlaridan Abu Rofeʼ ibn Abu-l-Huqayqni o‘ldirishni maqsad qilgan. Xaybar tevaragida o‘ziga qarashli mustahkam binoda yashagan bu boy yahudiy Islomga qarshi harakatlarni uyushtirishda bardavom bo‘lgani uchun Payg‘ambar tomonidan hijratning oltinchi yili ramazon oyida Abdulloh ibn Atiyq boshchiligidagi ansorlardan tashkil topgan to‘rt kishilik guruhga uni mahv etish vazifasi topshirilgan. Abdulloh ibn Atiyq sheriklari bilan Abu Rofeʼning uyiga kirib, uni o‘sha yerda bartaraf qilganlar. Hadislarda qayd etilishicha, qaytishda Abdulloh ibn Atiyqning oyog‘iga shikast yetadi. Sherik­lari uni Payg‘ambarning oldilariga olib kelishganda Ul Zot minbarda xutba qilayotgan edilar. Rasululluh Abdulloh ibn Atiyq va sheriklarini ko‘rib, „Bular yutuqqa erishdilar“, deb marhamat qilganlar.

Abdulloh ibn Atiyqdan faqat bittagina hadis rivoyat qilingan.

Turkum:Tarixiy shaxslar

 

 Al-Voqidiy. Al-Mag‘āzӣ. — London: 1965-66. I, 391-393; III, 988;
 Ibn Saʼd. At-Tabaqāt al-kub­rā. — Bayrut: 1968. II, 91-92, 164;
 İsmail L. Çakan. „Abdullah b. Atîk“. TDV İA. — İstanbul: 1988. I, 86;
 101 ulug‘ sahobiy. — T.: „Toshkent Islom universiteti“ nashriyot-matbaa birlashmasi, 2018. 81-83.

Turkum:633-yilda vafot etganlar
Turkum:Shomda vafot etganlar
Turkum:Sahobalar
Abdulloh ibn Budayl

Abdulloh ibn Budayl (arabcha: عبد الله بن بديل — Abdulloh ibn Budayl ibn Varqoʻ al-Xuzoiy — ? - 37/658, Shom) — sahoba.

 Hayoti 
Xuzoa qabilasining oxirgi raisi. To‘liq ismi — Abdulloh ibn Budayl ibn Varqoʻ ibn Amr ibn Rabi’a ibn Abduluzzo ibn Rabi’a ibn Omir ibn Mozin al-Xuzoiy. Otasi — Budayl ibn Varqo’ sahoba bo‘lgan.

da uning Makka fathidan oldin yoki fath asnosida otasi bilan birga musulmon bo‘lgani, baʼzi rivoyatlarda qardoshi Abdurrahmon bilan birga Islomni qabul qilgani haqidagi maʼlumotlar uchraydi. Hunayn, Toif va Tabuk g‘azotlarida qatnashgan. Siffiyn jangida Ali tomonida turib, u va qardoshi Abdurrahmon Alining eng yaqin aʼyonlaridan bo‘lgan. Mazkur jangda o‘ng qanot piyodalariga qo‘mondonlik qilgan va taʼsirchan nutq bilan askarlar ruhiyatini ko‘targani da zikr qilinadi. Abdulloh ibn Budayl Muoviya­ning chodiriga kirishga harakat qilganida o‘ldirilgan. Urushdan keyin shomlik­lardan hyech kim uni tanimagach, uning jasadi oldiga Muo­viya va Abdulloh ibn Omir keladilar. Abdulloh ibn Omir o‘zining sallasini uning yuziga tashlab, unga hurmat va rahm ko‘rsatadi. Muoviya: „Yuzini oching!“ deydi. Yuzini ochishganda Muoviya: „Bu qavmining qo‘chqori“ deb, uni Abdulloh ibn Budayl ekanini aniqlaydi va „Xuzoa­liklarning erkak­lari u yoqda tursin, imkoniyat topsa ayollari ham biz bilan urishishdan tap tortishmaydi“ deb, jasurligi va dov­yurakligiga tan beradi.

 

 Ibn Saʼd. At-Tabaqāt al-kubrā. — Bayrut: 1968. IV, 294;
 Al-Buxoriy. At-Tarӣx al-kabӣr. — Haydarobod: 1941-60. V, 57;
 At-Tabariy. Tarӣx. — Qohira: 1960-70. V, 11, 15-16, 18, 21, 23, 24;
 Ibn al-Asir. Usd al-g‘āba. — Qohira: 1970-73. III, 296-298, 302;
 Ibn Hajar. Al-Isāba. — Qohira: 1328. XI, 280-281;
 İsmail L.Çakan. "Abdullah b. Büdeyl". TDV İA. — İstanbul: 1988. I, 89.

Turkum:Tarixiy shaxslar
Turkum:658-yilda vafot etganlar
Turkum:Shomda vafot etganlar
Turkum:Sahobalar
Abdulvohid al-Varsoniy

Abdulvohid ibn Bakr al-Varsoniy (Abdulfaraj) — Shom va Iroqqa borgan, ko‘p joylarga safar qilib, ko‘pchilikdan hadislar yozib olgan. Jurjonda bo‘lgan, u yerda hadis rivoyat qilgan.
Abdulvohid al-Varsoniy hijriy 372-yilda Hijozda vafot etgan.
Abdulvohid ash Shovakasiy

Abdulvohid ibn Abdurrahmon ibn Yazid ibn Ibrohim ibn Hamid ibn Harb (Al-Xatib Abul Qosim) — „al-Hakim ash-Shovakasiy“ deb tanilgan. U asli samarqandlik bo‘lgan, Shovakasda yashagan. U ulamolardan, undan esa boshqalar rivoyat qilganlar.

Abdulvohid ash Shovakasiy hijriy 494-yilda 87 yoshida vafot etgan.
Abdulloh al-Busnaviy

Abdulloh al-Busnaviy (arabcha: عبد الله البسنوي) — (992/1584, Bosniya — 1054/1644, Konya) — taniqli olim va mutasavvif.

 Hayoti 
Taniqli olim Abdulloh al-Busnaviy taʼlimni o‘zi tug‘ilib o‘sgan yurtida bosh­lab, keyinchalik tafsir, hadis, fiqh va kalom ilmlari bo‘­yicha Istanbulda tahsil olgan. So‘ng o‘z davrining ilm va madaniyat markazlaridan bo‘lgan Bursaga borib, u yerda Bayramiyya malomatiylarining yetuk shayxlaridan Hasan Kabaduzga shogird tushgan. Uning irshodi ila buyuk maʼnaviy darajaga yetishdi. Bu davrda Abdulloh al-Busnaviy Shayx Abdulmajid Xalvatiydan ham taʼlim olgan. So‘ngra 1046/1636-yilda Misr­ga, undan o‘tib hajga borgan. Ilmi va tasavvufiy bilimlari yuksak ekanligi sababli bir tomondan tasavvufiy tushunchalarning, boshqa tomondan esa malomatiylikning arab diyorlarida yoyilishiga sezilarli taʼsir ko‘rsatgan.

Hajdan qaytishida bir oz vaqt Shom­da to‘xtab, Muhyiddin ibn al-Arabiyning qabri yonida faqirona hayot kechiradi. Keyin Konyaga borib u yerda yashaydi va o‘sha yerda vafot etadi. U Sad­ruddin al-Qunaviy yoniga dafn etilgan. Abdulloh al-Busnaviyning tasavvufiy dunyoqarashi „Fusӯs al-hikam“ asari g‘oyalari taʼsirida shakllangan. Abdulloh al-Busnaviy mazkur asarni tarjima qilgan va unga batafsil sharh yozgan. Uning bu asari 1252/1836-yilda hamda 1290/1873-yilda Istanbulda ikki jildda nashr etilgan. Kotib Chalabiy yetakchiligidagi bir nechta olimlar bu asar sharhiga yuqori baho berganlar. „Tajalliyāt ’arāis an-nusӯs fӣ manassāt hikam al-fusӯs“ nomi bilan mashhur bo‘lgan bu asar „vahdat al-vujud“ tushunchasining tub maʼnolarini tushuntiradi. Asar o‘n ikki bobdan iborat bo‘lib, mavzularining asosiylari qu­yidagilar: xatmi valoyat, g‘aybi mutlaq, aʼyoni sobita, hazaroti xams, nu­buvvat, valoyat, ilmi zohir, ilmi botin, muhab­bat, haqiqati Muhammadiyya, murshidi komil. Asar Islom o‘lkalarida „Sharh al-fusӯs“ nomi bilan ham shuhrat qozongan.

Abdulloh al-Busnaviy Islom ilmlari bilan bir qatorda sheʼriyat bilan ham shug‘ullangan.

 Asarlari 

 „Mavāqib al-fuqahā“;
 „Haqӣqa al-yaqӣn“;
 „Risāla hazӣra al-g‘ayb“;
 „Risāla fӣ tafsӣr“;
 „Nӯn va-l-qalam“ va boshqalar.

 

 Hoji Xalifa. Kashf az-zunӯn. II, 1263;
 Abdülbâki Gölpınarlı. Melâmîlik ve Melâmîler. — İstanbul: 1931. 79;
 S. Nüzhet Ergun. Türk Şairleri. — İstanbul: 1936. II, 864-867;
 Brockelmann. GAL. Suppl., II. 793;
 Az-Zirikliy. Al-Aʼlām. — Qohira: 1954-59. IV, 236.
 Mustafa Kara. „Abdullah Bosnevî“. TDV İA. — İstanbul: 1988. I, 87.

Turkum:Tarixiy shaxslar
Turkum:1584-yilda tugʻilganlar
Turkum:Bosniyada tugʻilganlar
Turkum:1644-yilda vafot etganlar
Turkum:Konyada vafot etganlar
Turkum:Alifbo boʻyicha olimlar
Turkum:Mutasavviflar
Abdulloh ibn al-Jadd

Abdulloh ibn al-Jadd (arabcha: عبد الله بن الجد - Abdulloh ibn al-Jadd ibn Qays al-Ansoriy) — sahoba.

 Hayoti 
da Abdulloh ibn al-Jadd hayoti haqida maʼlumotlar ko‘p emas. Badr va Uhud janglariga qatnash­ganligi zikr qilingan, ammo o‘limi tarixi haqida maʼlumot berilmagan. Xazraj qabilasining Bani Salima uru­g‘iga mansub bo‘lgan Abdulloh ibn al-Jadd Muoz ibn Jabalning ona bir ukasi. Onasining ismi — Hind bint Sahl. Otasi — Jadd ibn Qays johiliyat davrida Bani Salima qabilasining raisi bo‘lgan. Abdulloh ibn al-Jaddning otasi Payg‘ambar bilan ko‘plab g‘azotlarda qatnashgan bo‘lsa-da, munofiqlardan deb sanalgan. Hudaybiya sul­hida bo‘lib, Rizvon bay’atida ishtirok etmagan. Tabuk g‘azotida ishtirok etishni istamagan. Otasining bu holatidan xafa bo‘lgan Abdulloh ibn al-Jadd uning zarariga Qur’on oyatlari nozil bo‘lishi mumkinligini aytgan. Haqiqatda, keyinchalik g‘azotda qatnashmagan munofiqlar haqida oyat nozil bo‘lgan. Usmon davrigacha yashagan Jadd ibn Qaysning ke­yinchalik tavba qilib haqiqiy musulmon bo‘lganiga doir rivoyatlar ham bor.

 

 Al-Voqidiy. Al-Mag‘āzӣ. — London: 1965-66. I, 169;
 Ibn Hishom. As-Cӣra. — Qohira: 1955. II, 697;
 Ibn Saʼd. At-Tabaqāt al-kubrā. — Bayrut: 1968. III, 571, 583;
 At-Tabariy. Tarӣx. — Leiden: 1879-1901. I, 1544, 1545, 1693-1694;
 At-Tabariy. Jāmi’ al-ba­yān. „Bulaq“, 1323-29. X, 104, 129;
 Ibn al-Asir. Usd al-g‘āba. — Qohira: 1970-73. I, 327;
 Mustafa Fayda. "Abdullah b. Ced". TDV İA. — İstanbul: 1988. I, 90;
 Alixonto‘ra Sog‘uniy. Tarixi Muhammadiy. — T.: „Movarounnahr“, 2017. 674.

 
Turkum:Tarixiy shaxslar

Turkum:Sahobalar
Bastoʻbe

Bastoʻbe (2000-yilgacha — Leninskiy Put) — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Qaratal tumanidagi qishloq. Bastobinskiy ovul okrugining maʼmuriy markazi. Tumanning maʼmuriy markazi boʻlgan Ushtobe shahridan taxminan 1 km shimoli-gʻarbda joylashgan. KATO kodi — 195047100.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 3180 kishini (1567 erkak va 1613 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 3316 kishi (1617 erkak va 1699 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Qaratal tumani aholi punktlari
Besagʻash (Qaratal tumani)

Besagʻash  — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Qaratal tumaniga qarashli qishloq. Tastobin qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 195053200.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 86 kishini (39 erkak va 47 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 103 kishi (51 erkak va 52 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Qaratal tumani aholi punktlari
Birlik (Qaratal tumani)

Birlik  — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Qaratal tumanidagi qishloq. Tastobin qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 195053300.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 54 kishini (27 erkak va 27 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 73 kishi (36 erkak va 37 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Qaratal tumani aholi punktlari
Doyinshi

Doyinshi  — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Qaratal tumaniga qarashli qishloq. Qanbaqti qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 195039400.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 332 kishini (194 erkak va 138 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 273 kishi (149 erkak va 124 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Qaratal tumani aholi punktlari
Dostik (Qaratal tumani)

Dostik (2018-yilgacha — Frunze) — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Qaratal tumanidagi qishloq. Ushtobin shahar maʼmuriyati tarkibiga kiradi. KATO kodi — 195020400.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 2324 kishini (1105 erkak va 1219 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 2017 kishi (951 erkak va 1066 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Qaratal tumani aholi punktlari
Burgansoy (Kattaqoʻrgʻon tumani)

Burgansoy — Oʻzbekiston Respublikasining Samarqand viloyatiga qarashli qishloq. Kattaqoʻrgʻon tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Kattaqoʻrgʻon tumani
Yonboshsoy

Yonboshsoy — Oʻzbekiston Respublikasining Samarqand viloyatiga qarashli qishloq. Kattaqoʻrgʻon tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Kattaqoʻrgʻon tumani
Yeskeldi bi

Yeskeldi bi (2000-yilgacha — Dalniy Vostok) — Qozogʻiston Respublikasining, Almati viloyati, Qaratal tumanidagi ovul. Yeskeldi qishloq okrugining maʼmuriy markazi. Tumanning maʼmuriy markazi Ushtobe shahridan 4 km janubi-sharqda joylashgan. KATO kodi — 195037100.
Biy Yeskeldi Jiylgeldiuli sharafiga nomlangan.
 Aholisi 
1999-yilda ovul aholisi 1343 kishini (658 erkak va 685 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 1424 kishi (703 erkak va 721 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Qaratal tumani aholi punktlari
Moybuloq

Moybuloq — Oʻzbekiston Respublikasining Samarqand viloyatiga qarashli qishloq. Kattaqoʻrgʻon tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Kattaqoʻrgʻon tumani
Ko'ksoy

Ko'ksoy — Oʻzbekiston Respublikasining Samarqand viloyatiga qarashli qishloq. Kattaqoʻrgʻon tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Kattaqoʻrgʻon tumani
Quduqli

Quduqli — Oʻzbekiston Respublikasining Samarqand viloyatiga qarashli qishloq. Kattaqoʻrgʻon tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Kattaqoʻrgʻon tumani
Janatalap (Qaratal tumani)

Janatalap  — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Qaratal tumanidagi qishloq. Balpik qishloq okrugining maʼmuriy markazi. U Qoratol daryosining chap sohilida, viloyat maʼmuriy markazi boʻlgan Ushtoʻbe shahridan 2 kilometr janubi-sharqda joylashgan. KATO kodi — 195033100.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 1499 kishini (750 erkak va 749 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 1485 kishi (739 erkak va 746 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Qaratal tumani aholi punktlari
Jastalap (Almati viloyati)

Jastalap  — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Qaratal tumaniga qarashli qishloq. Aytu qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 195049300.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 614 kishini (325 erkak va 289 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 438 kishi (236 erkak va 202 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Qaratal tumani aholi punktlari
Futbol boʻyicha 1994-yilgi Oʻzbekiston Kubogi

Futbol boʻyicha 1994-yilgi Oʻzbekiston Kubogi (Футбол бўйича 1994-йилги Ўзбекистон Кубоги) — Oʻzbekiston futbol federatsiyasi tomonidan oʻtkazilgan futbol turniri boʻlib, unda 32 ta professional klublar ishtirok etgan.

1/16 finaldan boshlab saralash tizimi bo‘yicha o‘tkazildi. Final o‘yini 1994-yil 6-sentyabrda Toshkentdagi MHSK stadionida „Neftchi“ hamda „Yangiyer“ FK o‘rtasida bo‘lib o‘tdi. „Neftchi“ birinchi bor kubok sohibiga aylandi.

 1/16 final 
Juftliklar 1-oʻyin 2-oʻyin penaltilar seriyasi ? ? Temiryoʻlchi (Qoʻqon) — Kushon (Kosonsoy) 2:0 2:0 Yangier — Atlaschi (Marg‘ilon) 3:1 2:3 Orol (Nukus) — Soʻgʻdiyona (Jizzax) 1:0 0:4 Navro‘z (Andijon) — Mash’al (Muborak) 2:0 2:1 Politodel (Toshkent viloyati) — Bag‘dod 1:1 3:1 Olmaliq FK — Baxt (Toʻraqoʻrgʻon) -:+ -:+ Guliston — Paxtakor (Toshkent) 1:5 2:3 Nasaf (Qarshi) — Yigiruvchi 1:0 1:2 Bayavut — Nurafshon (Buxoro) 1:2 0:9 Chirchiq — Lokomotiv (Kogon) 2:1 0:2 Kimyogar (Chirchiq) — Oltinkoʻl 1:2 0:2 Zarafshon (Navoiy) — Neftchi (Fargʻona) 0:1 1:3 Traktor (Toshkent) — Dinamo (Samarqand) 3:2 1:2 Sitora (Buxoro) — Norin (Haqqulobod) 3:1 2:4 Navbahor (Namangan) — MHSK (Toshkent) 1:0 1:0 ASK (Termiz) — Metallurg (Bekobod) 2:1 1:4

 Turnir toʻplami 

 1/8 final 
Juftliklar 1-oʻyin 2-oʻyin2-jamoa penaltilar seriyasi ? ? Temiryoʻlchi (Qoʻqon) 1:1 1:2Yangier Navro‘z (Andijon)  4:3 1:4Soʻgʻdiyona (Jizzax) Politodel (Toshkent viloyati) 9:0 0:3Baxt (Toʻraqoʻrgʻon) Paxtakor (Toshkent) 5:1 3:1Nasaf (Qarshi) Lokomotiv (Kogon) 0:1 2:5Nurafshon (Buxoro) Neftchi (Fargʻona) 2:0 4:0Oltinkoʻl Sitora (Buxoro) 0:1 2:3Dinamo (Samarqand) Metallurg (Bekobod) 1:0 0:2Navbahor (Namangan)

 1/4 final 
Juftliklar 1-oʻyin 2-oʻyin penaltilar seriyasi ? ? Yangier — Soʻgʻdiyona (Jizzax) 4:2 3:4 Politodel (Toshkent viloyati)- Paxtakor (Toshkent) 0:2 0:6 Neftchi (Fargʻona) — Nurafshon (Buxoro) 4:0 2:2 Dinamo (Samarqand) — Navbahor (Namangan) 0:3 1:4

 1/2 final 
Juftliklar 1-oʻyin 2-oʻyin penaltilar seriyasi ? ? Yangier — Paxtakor (Toshkent) 1:0 3:2 Navbahor (Namangan) — Neftchi (Fargʻona) 2:1 0:2

 Final 
 1994-yil 6-sentyabr. Toshkent. MHSK stadioni. 10 000 tomoshabin. Bosh hakam: Dilshod Asimov (Toshkent). Neftchi (Fargʻona) 2:0 Yangier Ravshan Bazarov 33' Rustam Doʻrmonov 85' Asosiy tarkib: Nariman Osmonov Marat Galimov Andrey Miklyaev Rustam Abdiyev Andrey Fedorov Andrey Loshkov Eduard Mamotov Albert Bagautdinov Valentin Chuxnov Ozod Yunusxoʻjaev Abdusamad Doʻrmonov Timofey Shabanov Stepan Atoyan Andrey Savelichev Sergey Lebedev Noʻmon Nurmatov Sergey Zavalnyuk Baxtiyor Davlatov Ravshan Bazarov Shuhrat Shamsiyev Rustam Doʻrmonov Shuhrat YarashevZaxiradan maydongga tushganlar: Dmitriy Ivangorodskiy Rustam Oripov Nematullo Quttiboev Vladislav Sidorov Sergey Ni Roman Degtyarev Aleksandr Semyonov

 

 Oʻzbekiston futbol federatsiyasi
 Oʻzbekiston Professional Futbol Ligasi
 

Turkum:Oʻzbekiston kubogi mavsumlari
Jilibulaq (Almati viloyati)

Jilibulaq (2005-yilgacha — Noviy Mir) — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Qaratal tumanidagi qishloq. Bastobinskiy ovul okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 195047300.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 799 kishini (411 erkak va 388 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 818 kishi (442 erkak va 376 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Qaratal tumani aholi punktlari
Qaynar (Qaratal tumani)

Qaynar (2005-yilgacha — MOPR) — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Qaratal tumanidagi qishloq. Eskeldin qishloq okrugi tarkibiga kiritilgan. KATO kodi — 195037400.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 66 kishini (38 erkak va 28 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 128 kishi (69 erkak va 59 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Qaratal tumani aholi punktlari
Krasniy vostok (Qozogʻiston)

Krasniy vostok  — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Qaratal tumanidagi qishloq. Qorashengel qishloq okrugining maʼmuriy markazi. Tumanning maʼmuriy markazi Ushtobe shahridan 14 km janubi-gʻarbda (SSW), Bije daryosi boʻyida joylashgan. KATO kodi — 195043100.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 1709 kishini (839 erkak va 870 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 1786 kishi (908 erkak va 878 ayol) yashagan.
 Mahalliy aholi orasidan chiqqan taniqli shaxslar 
 Bayseitov, Kanabek (1905—1979) — qozoq sovet rejissyori, dramaturg, aktyor, qoʻshiqchi. Qozogʻiston SSR xalq artisti. Qozog‘iston Davlat mukofoti laureati. Qozoq opera va balet teatrining asoschilaridan biri.
 Tokaev, Kemel (1923-yil 2-oktabr, Almati viloyati, Qaratal tumani, Kalpe qishlogʻi — 6.10.1986) — qozoq yozuvchisi, muharrir. Uluoʻ Vatan urushi qatnashchisi. Qozogʻiston Respublikasining ikkinchi prezidenti Qasim-Jomart Toqayevning otasi. Katta juzning Jalayr qabilasi, qushiq urugʻidan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Qaratal tumani aholi punktlari
Andoqsoy (Kattaqoʻrgʻon tumani)

Andoqsoy — Oʻzbekiston Respublikasining Samarqand viloyatiga qarashli qishloq. Kattaqoʻrgʻon tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Kattaqoʻrgʻon tumani
Qoʻshqoʻton

Qoʻshqoʻton — Oʻzbekiston Respublikasining Samarqand viloyatiga qarashli mahalla. Kattaqoʻrgʻon tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Kattaqoʻrgʻon tumani
Qanabek

Qanabek (1990-yillargacha Krasniy Vostok) — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Qaratal tumanidagi qishloq. Karashengel qishloq okrugi tarkibiga kiradi. Qishloq Bije daryosi yaqinida joylashgan. KATO kodi — 195043400.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 936 kishini (480 erkak va 456 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 684 kishi (361 erkak va 323 ayol) yashagan.
 Mahalliy aholi orasidan chiqqan taniqli shaxslar 
Adnan Saidovich Eldarxonov (1953-yil 21-noyabrda tugʻilgan, Krasniy Vostok (hozirgi Kanabek), Alma-Ata viloyati) — texnika fanlari doktori, Grozniy texnika universiteti professori.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Qaratal tumani aholi punktlari
Oltinsoy (Kattaqoʻrgʻon tumani)

Oltinsoy — Oʻzbekiston Respublikasining Samarqand viloyatiga qarashli qishloq. Kattaqoʻrgʻon tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Kattaqoʻrgʻon tumani
Sayfiddin karvonsaroyi

Sayfiddin karvonsaroyi — Oʻzbekistonning Buxoro shahri tarixiy markazida joylashgan madaniy meros yodgorligi. Oʻzbekiston moddiy va madaniy merosining koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

1920-yilgi Buxoro inqilobiga qadar unda choy ulgurji savdosi bilan shugʻullanilgan. Hozirda karvonsaroy binosida hunar markazi joylashgan.

 

Turkum:Oʻzbekistondagi meʼmoriy yodgorliklar
Turkum:Buxoro karvonsaroylari
Jarboshi

Jarboshi — Oʻzbekiston Respublikasining Samarqand viloyatiga qarashli qishloq. Kattaqoʻrgʻon tumani tarkibiga kiradi. Qishloqning eski nomi "Yorboshi" deb talaffuz qilinib hozirgi rus tilidagi xaritalarga ham shu talaffuzda ko'chib o'tgan (Ярбаши). 
 
 

Turkum:Kattaqoʻrgʻon tumani
Qarajide (Almati viloyati)

Qorajide (2007-yilgacha — Yeltay) — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Qaratal tumanidagi qishloq. Eltay qishloq okrugining maʼmuriy markazi. Tumanning maʼmuriy markazi Ushtobe shahridan 20 km janubi-sharqda (SSE) joylashgan. KATO kodi — 195035100.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 1285 kishini (655 erkak va 630 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 969 kishi (493 erkak va 476 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Qaratal tumani aholi punktlari
Laylakxona

Laylakxona — Oʻzbekiston Respublikasining Samarqand viloyatiga qarashli qishloq. Kattaqoʻrgʻon tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Kattaqoʻrgʻon tumani
Bishr Tabaroniy

Bishr Tabaroniy – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Falastinning sharqiy qismida joylashgan Tabariyya shahrida tugʻilgan. Bishr Tabaroniy karomat sohibi boʻlgan. Vizantiya mamlakati bilan chegaradosh ona shahrida Islom dini rivoji va ravnaqi uchun koʻp xizmat qilgan. Dast­lab koʻp quli boʻlgan, keyinchalik faqr maqomi shukronasiga ularni ozod qilgan. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhabbat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu shayx bilan bogʻliq bobni qisqartirilgan holda kiritgan.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Boltabek

Boltabek — Oʻzbekiston Respublikasining Samarqand viloyatiga qarashli qishloq. Kattaqoʻrgʻon tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Kattaqoʻrgʻon tumani
Shoʻr

Shoʻr — Oʻzbekiston Respublikasining Samarqand viloyatiga qarashli qishloq. Kattaqoʻrgʻon tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Kattaqoʻrgʻon tumani
Sebuston

Sebuston — Oʻzbekiston Respublikasining Samarqand viloyatiga qarashli mahalla. Kattaqoʻrgʻon tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Kattaqoʻrgʻon tumani
Bishri Hofiy

Bishri Hofiy Bishr bin Horis bin Abdurahmon bin Ato (150–220 h.q./767 Marv – 835 m., Bagʻdod) – “Naso­yim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi.

Dastlabki taʼlimni Marvda olib, yoshligida Bagʻdodda fatiylar (ayyor)lar guruhiga qoʻshiladi. Tavba maqomiga erishganidan keyin yalangoyoq yurishni kasb etgani uchun “hofiy” (yalangoyoq) nomini oladi. Bishr Hofiy Kufa va Basra shahrida hadis va fiqh ilmini oʻrganadi, Molik ibn Anas hamrohligida Makkaga boradi. Sufyon bin Uyayna, Abdulloh bin Muborak, Ibrohim bin Saʼd Zuhriy, Fuzayl bin Iyoz kabi yirik olim va oriflar unga hadis ilmidan saboq beradi. Fiqh ilmida nasabini Sufyon Savriydan oladi. Sahih hadislardan iborat bir toʻplam tuzib, shogirdlariga uning asosida tahsil bergan. “Nasoyim ul-muhabbat”da maʼlumot berilishicha, Imomi Aʼzam, Imom Ahmad Hanbal kabi yirik allomalar uning shogirdi boʻlishgan. Fath bin Ali Mavsiliy, Qosim Harbiy, Ahmad bin Osim Antokiy, Abu Hamza Bagʻdodiy, Abu Said Xarroz, Abu Abdulloh Antokiy, Muhammad va Ahmad ibn Abulvard kabi valiy zotlar bilan suhbatda boʻlgan. Bishr Hofiy tavakkulning asosini rizoda, deb bilgan.

Bishr quyidagi baytda axloqiy-irfoniy masalalarni keng va yorqin bayon etish maqsadida talmeh qilingan:Takya qilma taqviyu toatqa kim nafʼ aylamas,

Fazldin yetmay bashorat Bishr boʻlgʻil, gar Fuzayl

(“Navodir ush-shabob”, 365-gʻazal).

 

Turkum:Navoiyshunoslik
Boytubi

Boytubi — Oʻzbekiston Respublikasining Samarqand viloyatiga qarashli qishloq. Ishtixon tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Ishtixon tumani
Beshbola

Beshbola — Oʻzbekiston Respublikasining Samarqand viloyatiga qarashli qishloq. Ishtixon tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Ishtixon tumani
Hasan-Husan

Hasan-Husan — Oʻzbekiston Respublikasining Samarqand viloyatiga qarashli qishloq. Ishtixon tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Ishtixon tumani
Bob Fargʻoniy

Bob Fargʻoniy – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Valiylarning avtodi. Shayx Amu va Hujviriy bilan suhbatda boʻlgan. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhabbat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu shayx haqidagi bobni qisqartirilgan holda kiritgan.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Qaraqum (Almati viloyati)

Qaraqum  — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Qaratal tumanidagi qishloq. Qizilbaliq qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 195045200.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 472 kishini (256 erkak va 216 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 498 kishi (256 erkak va 242 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Qaratal tumani aholi punktlari
Bobi Mochin

Bobi Mochin – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan turkistonlik tasavvuf shayxi. Xoja Ahmad Yassaviyni bolaligida tarbiyat qilgan. Ushbu shayx haqidagi faslni “Nasoyim ul-muhabbat”ga Alisher Navoiyning oʻzi yozib kiritgan.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Bobo Ali Xushmardon

Bobo Ali Xushmardon – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Alisher Navoiyga zamondosh. Sabzavorda xonaqoh barpo etgan. Abulqosim Bobur Mirzo qishni Mashhadda oʻtkazgan yillari uning xizmatiga yetishib, shohning iltifot va inoyatiga muyassar boʻladi. Navoiy uning nomini “Majolis un-nafois”ning toʻrtinchi majlisida Xoja Mahmudning bobosi sifatida tilga olib, darvesh kishi ekani, xonaqohi va muridlari borligi haqida maʼlumot beradi. Ushbu shayx haqidagi faslni “Nasoyim ul-muhabbat”ga Navoiyning oʻzi yozib, kiritgan.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Bobo Ali Mast Nisoiy

Bobo Ali Mast Nisoiy – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan majzub darveshlardan, Alisher Navoiyning zamondoshi. Niso shahrida yashagan. Sulton Husayn Boyqaro ixlos qoʻygan darvesh boʻlib, Astarobodga yurishida unga gʻalaba qozonishini bashorat qilgan. Vaboga chalinib, vafot etgan. Ushbu darvesh haqidagi faslni “Nasoyim ul-muhabbat”ga Navoiyning oʻzi yozib, kiritgan.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Qoradavon

Qoradavon — Qirgʻiziston ichida joylashgan Oʻzbekiston Respublikasining Fargʻona viloyatiga qarashli qishloq. Fargʻona tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Fargʻona tumani
Bobo Bahlul

Bobo Bahlul – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf namoyandasi. Sulton Husayn Boyqaro bilan yaxshi munosabatda boʻlgan. Niso shahrida vaboga chalinib, vafot etgan. Ushbu majzub darvesh haqidagi faslni “Nasoyim ul-muhabbat”ga Navoiyning oʻzi yozib, kiritgan.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Yordon

Yordon — Qirgʻiziston ichida joylashgan Oʻzbekiston Respublikasining Fargʻona viloyatiga qarashli qishloq. Fargʻona tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Fargʻona tumani
Qarashengel

Qarashengel (2005-yilgacha — Telmana) — Qozogʻiston Respublikasining, Almati viloyati, Qaratal tumanidagi qishloq. Qarashengel qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 195043500.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 211 kishini (121 erkak va 90 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 204 kishi (107 erkak va 97 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Qaratal tumani aholi punktlari
Bobo Jalil

Bobo Jalil  – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan majzub darvesh, Navoiyning zamondoshi. Koʻrinishi haybatli, lekin bagʻoyat halim va beozor kishi boʻlgan. Hirot shahrining Xiyobonida dafn etilgan. Ushbu darvesh haqidagi faslni “Nasoyim ul-muhabbat”ga Alisher Navoiyning oʻzi yozib, kiritgan.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Bobo Kamol Jandiy

Bobo Kamol Jandiy – “Naso­yim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Najmiddin Kubroning muridi. “Shayxi olam” nomi bilan mashhur Majdiddin Ahmad Mavlonoga pir-u murshid boʻlgan. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhabbat”ga “Nafahot ul-uns”­dan ushbu shayx haqidagi bobni aynan kiritgan.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Chashma

Chashma — Qirgʻiziston ichida joylashgan Oʻzbekiston Respublikasining Fargʻona viloyatiga qarasli qishloq. Soʻx tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Soʻx tumani
Bobo Koʻkiy

Bobo Koʻkiy – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan majzub darvesh. Alisher Navoiy ushbu darvesh haqidagi faslga otasidan eshitgan naqlni kiritgan. Hirot shahrida dafn etilgan.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Tariq (Soʻx tumani)

Tariq — Qirgʻiziston ichida joylashgan Oʻzbekiston Respublikasining Fargʻona viloyatiga qarashli qishloq. Soʻx tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Soʻx tumani
Bobo Mahmud Tusiy

Bobo Mahmud Tusiy – “Naso­yim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Shayx Abdulloh Tusiyning muridi. Ilohiy jazba yetib, majzub va foniy boʻlgan. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhabbat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu shayx haqidagi bobni aynan kiritgan.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Mulgon

Mulgon — Qirgʻiziston ichida joylashgan Oʻzbekiston Respublikasining Fargʻona viloyatiga qarashli qishloq. Soʻx tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Soʻx tumani
Bobo Piriy

Bobo Piriy – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan majzub darvesh. Alisher Navoiy Bobo Piriy haqida oʻzi bilan bogʻliq quyidagi hikoyatni keltiradi: “Xalqni koʻp safohatomiz soʻkar edi. Bu haqir aning ilayidin oʻtmas erdim. Va hol ulki, maskani om yoʻli ustida edi. Bir kun bir hamroh soʻrdiki, bu yerga yetkanda, doyim yoʻlni evurub, Bobo ilayidin oʻtmassen, sabab nedur, ayt?! Dedimki, bu jihatdinki, fahsh soʻkar, manga xush kelmaski, aning fahshin eshitkaymen. Ul hamroh dediki, Boboni derlarki, karomati bor, kel, ilayidin oʻt. Agar karomati boʻlsa, seni soʻkmagay. Agarchi imtihon erdi, ammo ul degandek ilayidin oʻttum, soʻkmadi. Odatining xilofi – duo qildi”.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Kishi Toʻbe

Kishi Toʻbe (2005-yilgacha — Novaya Jizn) — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Qaratal tumanidagi qishloq. Bastobinskiy ovul okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 195047400.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 446 kishini (228 erkak va 218 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 322 kishi (156 erkak va 166 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Qaratal tumani aholi punktlari
Bobo Sarigʻ Poʻlod

Bobo Sarigʻ Poʻlod – “Naso­yim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf namoyandasi. Rum (hoz. Turkiya)ning sayyidlaridan boʻlib, fano tariqini kasb qilgan majzub darveshlardan. Haj safariga ketayotib, yoʻlda vafot etadi. Ushbu darvesh haqidagi faslni Alisher Navoiyning oʻzi yozib, oxirida “bu faqir bila koʻp ulfati bor erdi”, deb qayd qiladi.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Bobo Sungu

Bobo Sungu – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Xurosonning Andxud qasabasida yashagan majzub darvesh. Amir Temur bilan suhbatda boʻlganida, unga ishora tili bilan Xurosonni fath etishini bashorat qilgan. Bobojon Bobo va Bobo Ibrohim Andxudda uning vafotidan keyin darveshlik tariqatini davom ettirgan. Alisher Navoiy davrida ham ularning takyaxonasi obod va maʼmur boʻlgan. Ushbu shayx haqidagi faslni “Nasoyim ul-muhabbat”ga Navoiyning oʻzi yozib, kiritgan.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Bobo Tilanchi

Bobo Tilanchi – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf namoyandasi. Marv yoʻlidagi Charkas toʻgʻonida yashagan. Kishilarning oʻtmishini bexato aytib bera oladigan farosat nuri sohibi darajasiga yetgan. Ushbu darvesh haqidagi faslni “Nasoyim ul-muhabbat”ga Navoiyning oʻzi yozib, kiritgan.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Bobo Xokiy

Bobo Xokiy – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf namoyandasi. Turk qavmiga mansub darvesh. Amir Temur qoʻshinining Iroq va Rumga qilgan yurishida qatnashgan. Alisher Navoiy “bu uchurda bu faqir Boboni gʻarib tushe koʻrdumki, oning valoyatigʻa dalolat qilur”, deb yozadi. Ushbu shayx haqidagi faslni “Nasoyim ul-muhabbat”ga Navoiyning oʻzi yozib, kiritgan.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Qojban

Qojban  — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Qaratal tumanidagi qishloq. Aytu qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 195049400.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 182 kishini (86 erkak va 96 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra qishloqda 272 kishi (143 erkak va 129 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Qaratal tumani aholi punktlari
Bobo Xushkeldi

Bobo Xushkeldi – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf namoyandasi. Alisher Navoiyga zamondosh. Niso shahri yaqinidagi qishloqlardan birida yashagan. Oʻz qishlogʻidan vabo ofatini karomati bilan daf etgan. Ushbu darvesh haqidagi faslni “Nasoyim ul-muhabbat”ga Navoiyning oʻzi yozib, kiritgan.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Bobo Hasan Qandahoriy

Bobo Hasan Qandahoriy – “Naso­yim ul-muhabbat”da tilga olingan majzub darvesh. Qandahor, Gʻazna va kobulliklar uni oʻzlariga pir deb bilishgan. Qandahorda dafn etilgan. Ushbu majzub darvesh haqidagi faslni “Nasoyim ul-muhabbat”ga Navoiyning oʻzi yozib, kiritgan.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Pidirgon

Pidirgon — Qirgʻiziston ichida joylashgan Oʻzbekiston Respublikasining Fargʻona viloyatiga qarashli qishloq. Soʻx tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Soʻx tumani
Demursad

Demursad — Qirgʻiziston ichida joylashgan Oʻzbekiston Respublikasining Fargʻona viloyatiga qarashli qishloq. Soʻx tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Soʻx tumani
Bobo Hasan Turk

Bobo Hasan Turk – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan majzub darvesh. Navoiy Bobo Hasan Shohrux Mirzo zamonida yashagani, Shohrux Mirzo bilan qotillik masalasida munozara qilib gʻolib chiqqani voqeasini keltirib, Hirotdagi Xiyobonda dafn etilgani haqida maʼlumot beradi.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Koʻkdala (Qaratal tumani)

Ko‘kdala (2007-yilgacha — Dostijenie) — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Qaratal tumanidagi qishloq. Eskeldin qishloq okrugi tarkibiga kiritilgan. KATO kodi — 195037300.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 591 kishini (303 erkak va 288 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 501 kishi (268 erkak va 233 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Qaratal tumani aholi punktlari
Qizilqiyoq (Soʻx tumani)

Qizilqiyoq — Qirgʻiziston ichida joylashgan Oʻzbekiston Respublikasining Fargʻona viloyatiga qarashli qishloq. Soʻx tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Soʻx tumani
Bobo Shihob

Bobo Shihob – “Nasoyim ul-muhabbat”da tilga olingan majzub darvesh. Navoiyga zamondosh. Afgʻonistondagi baluj qavmidan. Togʻasining qiziga oshiq boʻlib, junun savdosiga giriftor boʻlgan. Navoiy qabuliga bir kuni chirkin kiyimda kelganida undan irganganini koʻrib, ushbu baytni oʻqigan ekan:Man on jo nishinam, ki royi man ast,

Na on jo nishinam, ki joyi man ast.

(Mazmuni: Men oʻz oʻrnimga emas, xohlagan joyimda oʻtiraman). Qachon, qayerda vafot etgani nomaʼlum. Ushbu darvesh haqidagi faslni “Nasoyim ul-muhabbat”ga Navoiyning oʻzi yozib, kiritgan.

 
Turkum:Navoiyshunoslik
Chorbogʻ (Soʻx tumani)

Chorbogʻ — Qirgʻiziston ichida joylashgan Oʻzbekiston Respublikasining Fargʻona viloyatiga qarashli qishloq. Soʻx tumani tarkibiga kiradi.
 
 

Turkum:Soʻx tumani