Zhantas/Cleaned-Uzbek_Wikipedia huggingface dataset:
Qizilqayin (Alakoʻl tumani)

Qizilqayin (1992-yilgacha — Saratovka) — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Alakoʻl tumanidagi qishloq. Koʻlboy qishloq okrugi tarkibiga kiradi. Usharal shahri markazidan taxminan 66 km janubi-gʻarbda joylashgan. KATO kodi — 193457400.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 2051 kishini (1042 erkak va 1009 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 1207 kishi (623 erkak va 584 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Alakoʻl tumani aholi punktlari
Qoraqalpogʻiston tibbiyot instituti

Qoraqalpogʻiston tibbiyot instituti — Oʻzbekiston Respublikasi tibbiyot oliy oʻquv yurtlaridan biri boʻlib, O'zbekiston Respublikasi Prezidentining qaroriga asosan 2020-yil aprel oyida Toshkent pediatriya tibbiyot instituti Nukus filiali negizida tashkil qilingan. Mazkur tibbiyot oliygohining tashkil qilinishidan maqsad Orolbo‘yi mintaqasidagi aholi uchun tibbiyot sohasida yuqori malakaga ega boʻlgan kadrlarni tayyorlashni yanada takomillashtirish, hudud aholisiga ko‘rsatiladigan yuqori sifatli tibbiy xizmat va keng ko‘lamini boyitish, tibbiyot amaliyotlarning taʼlim va ilm-fan bilan birga mustahkamlash, tibbiyot sohasidagi yutuq va innovatsiyalarni davolash-profilaktika hamda, tashxislash jarayoniga joriy etish maqsadida, shuningdek, O‘zbekiston Respublikasida oliy taʼlim tizimini 2030-yilgacha rivojlantirish konsepsiyasiga asosan amalga oshirilgan.

 

Turkum:Tibbiyot
Turkum:Oʻzbekiston tibbiyot oliygohlari
Fargʻona jamoat salomatligi tibbiyot instituti

Fargʻona jamoat salomatligi tibbiyot instituti — tibbiyot yoʻnalishi boʻyicha malakali shifokorlar taʼlim oladigan, Oʻzbekiston Respublikasi Sogʻliqni saqlash vazirligi tasarrufidagi oliy oʻquv yurtlaridan biri hisoblanadi. Mazkur dargor Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 3-dekabr 2020-yilgi qarori asosida Toshkent tibbiyot akademiyasi Fargʻona filiali negizida tashkil etilgan. 
 

Turkum:Tibbiyot
Turkum:Oʻzbekiston tibbiyot oliygohlari
Turkum:Fargʻona viloyati
Turkum:Jamoat salomatligi
Mayqan (qishloq)

Mayqan  — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Alakoʻl tumaniga qarashli qishloq. Jilandinskiy qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 193455400.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 351 kishini (178 erkak va 173 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 102 kishi (54 erkak va 48 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Alakoʻl tumani aholi punktlari
Maylishat

Maylishat  — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Alakoʻl tumanidagi qishloq. Oqjar qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 193433300.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 193 kishini (97 erkak va 96 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 72 kishi (38 erkak va 34 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Alakoʻl tumani aholi punktlari
MTF 3

MTF 3  — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Alakoʻl tumanidagi aholi punkti. Usharal shahar hokimligi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 193420200.
Aholi punkti Tentek daryosining oʻng qirgʻogʻida, Usharal markazidan taxminan 7 km shimolda joylashgan.
 Aholisi 
1999-yilda aholi punktida 165 kishi (97 erkak va 68 ayol) istiqomat qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 108 kishi (55 erkak va 53 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Alakoʻl tumani aholi punktlari
Besinshi (aholi punkti)

Besinshi  — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Alakoʻl tumanidagi aholi yashash punkti. Beskoʻl qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 193439300.
 Aholisi 
1999-yilda aholisi 47 kishini (29 erkak va 18 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, bu yerda 192 kishi (98 erkak va 94 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Alakoʻl tumani aholi punktlari
Razyezd 13

Razyezd 13  — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Alakoʻl tumanidagi aholi yashash punkti. Beskoʻl qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 193439500.
 Aholisi 
1999-yilda punkt aholisi 61 kishini (32 erkak va 29 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, Razyezd 13 da 67 kishi (32 erkak va 35 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Alakoʻl tumani aholi punktlari
Sayqan

Sayqan  — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Alakoʻl tumanidagi aholi yashash punkti. Beskoʻl qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 193439600.
 Aholisi 
1999-yilda punkt aholisi 72 kishini (41 erkak va 31 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, ushbu aholi yashash punktida 62 kishi (38 erkak va 24 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Alakoʻl tumani aholi punktlari
Qirgʻiziston Kubogi

Qirg‘iziston futbol kubogi Qirg‘izistonda 1992-yildan buyon Qirg‘iziston Respublikasi futbol federatsiyasi shafeligida o‘tkazib kelinayotgan rasmiy futbol turniridir. Kubokda professional va havaskor futbol klublari ishtirok etish huquqiga ega. Qirg‘iziston chempionatining navbatdagi mavsumi boshlanishi oldidan kubok g‘olibi respublika chempioni bilan Superkubok bahsida o‘ynaydi.

 Finallar 

 1992. "Alga" (Bishkek) 2:1 „Alay“ (Oʻsh)
 1993. "Alga-RIIF" (Bishkek) 4:0 „ Alga“ (Bishkek)
 1994. Oq-Maral (To‘qmoq) 2:1 e. ichida. Alay (Oʻsh)
 1995. Semetey (Qizil-Qiya) 2:0 Dinamo (Bishkek)
 1996. AiK (Bishkek) 2:0 Semetey-Metallurg (Qadamjoy)
 1997. „ Alga-PVO“ (Bishkek) 1:0 „Dinamo-Olay“ (Oʻsh)
 1998. SKA-PVO (Bishkek) 3:0 Dinamo-Olay (Oʻsh)
 1999. SKA-PVO (Bishkek) 3:0 Semetey (Qizil-Qiya)
 2000. SKA-PVO (Bishkek) 2:0 Dinamo-Olay (Oʻsh)
 2001. SKA-PVO (Bishkek) 1:0 Jashtik-Ak-Altin (Qora-Suu)
 2002. SKA-PVO (Bishkek) 1:0 Jashtik-Aq-Altin (Qora-Suu)
 2003. SKA-PVO (Bishkek) 1:0 Jashtik-Ak-Altin (Qora-Suu)
 2004 yil "Dordoy-Dinamo" (Norin) 1:0 „Jashtik-Oq-Oltin“ (Qora-Suu)
 2005 yil . "Dordoy-Dinamo" (Norin) 1:0 „Jashtik-Oq-Oltin“ (Qora-Suu)
 2006 yil . "Dordoy-Dinamo" (Norin) 4:0 „Jashtik-Oq-Oltin“ (Qora-Suu)
 2007 yil . „ Abdish-Ata“ (Kant) 2:1 „Lokomotiv“ (Jalolobod)
 2008 yil . "Dordoy-Dinamo" (Norin) 2:2 (pen. 4:3) „Jashtik-Oq-Oltin“ (Qora-Suu)
 2009 yil "Abdish-Ata" (Kant) 2:0 „ Alay“ (O‘sh)
 2010 yil . "Dordoy-Dinamo" (Norin) 3:0 "Neftchi" (Qo‘chqor-Ota)
 2011 yil . „ Abdysh-Ata“ (Kant) 1:0 "Neftchi" (Qoʻchqor-Ota)
 2012 yil . "Dordoy" (Bishkek) 6:1 „ Alga“ (Bishkek)
 2013 yil . „ Oloy“ (O‘sh) 1:1 (pen. 4:2) „Dordoy“ (Bishkek)
 2014 yil . "Dordoy" (Bishkek) 2:1 „ Abdysh-Ata“ (Kant)
 2015 yil . Abdysh-Ata (Kant) 4:2 Abdysh-Ata-2 (Kant) (aka) bizning pivo)
 2016 yil . "Dordoy" (Bishkek) 1:0 „ Alay“ (O‘sh)
 2017 yil . "Dordoy" (Bishkek) 0:0 (pen. 4-3) „ Olay“ (O‘sh)
 2018 yil . "Dordoy" (Bishkek) 3:2 „ Alay“ (O‘sh)
 2019 yil . "Neftchi" (Qoʻchqor-Ota) 1:0 „Dordoy“ (Bishkek)
 2020 yil . „ Oloy“ (O‘sh) 1:0 „Abdish-Ata“ (Kant)

 Klub kuboklari 
Klub Kubok Yil F Yil Dordoy (Bishkek) 10 2004, 2005, 2006, 2008, 2010, 2012, 2014, 2016, 2017, 2018 2 2013, 2019 Alga (Bishkek) 9 1992, 1993, 1997, 1998, 1999, 2000, 2001, 2002, 2003 1 2012 Abdysh-Ota (Kant) 4 2007, 2009, 2011, 2015 2 2014, 2020 Alay (Oʻsh) 2 2013, 2020 toʻqqiz 1992, 1994, 1997, 1998, 2000, 2009, 2016, 2017, 2018 Neftchi (Qoʻchqor-Ota) 1 2019 2 2010, 2011 Semetey (Qizil-Qiya) 1 1995 1 1999 Oq-Maral (Tokmoq) 1 1994 AiK (Bishkek) 1 1996 Jashtyk-Aq-Oltin (Qora-Suu) 7 2001, 2002, 2003, 2004, 2005, 2006, 2008 Alga-2 (Bishkek) 1 1993 Dinamo (Bishkek) 1 1995 Semetey-Metallurg (Qadamjoy) 1 1996 Lokomotiv (Jalolobod) 1 2007 Bizning pivo (Kant) 1 2015

 Eslatmalar

 

 RSSSF.com saytida
 FFKR saytida
 FIFA.com saytida Arxivnaya kopiya -da arxivlangan

Kubok
Iris albicans

Iris albicansframelessIlmiy tasniflash O‘simliklar Yuksak oʻsimliklar Gulli oʻsimliklar Bir urugʻpallalilar AsparagalesIridaceaeIrisIris subg. IrisIris sect. IrisI. albicansBinar nomi Iris albicansLangeSinonimlar Iris albicans var. madonna (Dykes)
 Iris albicans var. majoricensis (Barceló) Nyman
 Iris × florentina var. albicans (Lange) Baker
 Iris × florentina subsp. albicans (Lange) K.Richt.
 Iris × florentina var. madonna (Dykes) L.H.Bailey
 Iris × germanica subsp. albicans (Lange) O.Bolòs & Vigo
 Iris madonna Sprenger
 Iris majoricensis Barceló
Iris albicans, shuningdek, qabriston irisi, oq qabriston irisi yoki oq bayroq irisi sifatida ham tanilgan, musulmon mamlakatlarida qabrlarga ekilagan va Yaqin Sharq va Shimoliy Afrikaning ko'plab mamlakatlarida o'sadigan iris turi. Keyinchalik Ispaniyaga va boshqa Yevropa mamlakatlarga olib kirilgan. Bu tur tabiiy gibrid.

Bo‘yi 30-60 sm gacha o'sadi. Barglari kulrang-yashil, keng qilich shaklida. To‘pguli yelpig‘ichsimon bo‘lib, ikki yoki uchta xushbo‘y guldan iborat. Bu tur steril duragay bo'lib, ildizpoyalari bilan tarqaladi, chunki urug' hosil qila olmaydi.

Iris albicans qadim zamonlardan beri o'stiriladigan eng qadimgi iris turi bo'lishi mumkin. 1860-yilda Lange tomonidan to'plangan ma'lumotlarga ko‘ra, o‘simlik kamida miloddan avvalgi 1400-yildan beri yetishtiriladi. U Yaman va Saudiya Arabistonidan kelib chiqqan bo'lib, u miloddan avvalgi 1426-yilda qadimgi Fivadagi Karnakdagi Amun ibodatxonasidagi Tutmos III botanika bog'ining devor rasmida uchraydi.

Iris albicans Tasmaniya yong'inga qarshi xizmati tomonidan past yonuvchan o'simliklar ro'yxatiga kiritilgan.

 

Turkum:Gibrid o‘simliklar
Turkum:Osiyo bog‘ o‘simliklari
Abdulhamid al-Kissiy

Abdulhamid ibn Humayd ibn Nasr al-Kissiy (Abdu Humayd nomi bilan tanilgan) — imom boʻlgan. Koʻp hadislar toʻplab, asar yaratgan olimlardan. U ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilgan.

Shahrisabzlik fiqhshunos, tilshunos, hadisshunos olim Abdulhamid al-Kissiy (Keshiy) ning toʻliq ismi Abu Muhammad Abdulhamid ibn Humayd ibn Nasr al-Keshiy al-Qurashiy. Keshiy „Al-Musnad“ hamda „At-tafsir“ asarlarining muallifi. Bundan tashqari uning „At Tasarif“ (Turlanish), „Kitob ala huruf al-mujam“ (Harflar toʻgʻrisida kitob), „Kitab faʼaltu va af’altu“ (Feʼlning faʼala 1 va 4 haqida kitob) asarlari ham mavjud boʻlib, ularning uchcalasi ham arab tilida yozilgan.

Abdulhamid al-Keshiy Kesh shahrida fiqhshunoslik va hadishunoslik ilmiy maktabini yaratgan. Bu maktabga dunyoning turli burchaklaridan talabalar kelib oʻqigan.
Abdulhamid al-Keshiy Keshning Gʻaziyon qishlogʻida tugʻilgan. Otasi Humayd ibn Nasr Bag'dod shahrida dunyoga kelgan. Bobosi Nasr xalifa Abu Jafar al-Mansur (754-775) Abbosiylar saroyida saroy qoʻriqchisi boʻlgan. Oʻsha davrlarda bir qancha xalifalarning shaxsiy qoʻriqchilari va gvardiyasi ham turkiy askarlardan tanlab olingan. Xizmat muddati uzaygach, oilasini ham Bagʻdodga olib ketgan. Shu sababli otasi Bagʻdodda tugʻilgan. Otasi Humayd ibn Nasr Bagʻdodda har sohada mukammal taʼlim olgan. Aruz, nazm, arab tili va boshqa sohalar bilimdoni boʻlgan. Bundan tashqari odamlarga Qur'oni karimni tilovat qilishni oʻrgatgan. Yaʼni qorilikdan ham yaxshi xabardor boʻlgan.

Abdulhamid al-Keshiy bir qancha mamlakatlarga safarlar uyushtirgan. Mashhur hadisshunoslar bilan suhbatda boʻlgan. Uning ikki ustozi boʻlgan. Ulardan biri Abu Muhammad Abdulloh ad Dorimiy al-Hofiz as-Samarqandiydir, 870-yilda vafot etgan. Keshiyning oʻzi esa 14 shogirdni tarbiyalagan. Al-Keshiy tilshunoslik, fiqh va tafsirga oid 7 ta kitob yozgan. 864-yilda vafot etgan.
Abdulhamid al-Iroqiy

Abdulhamid ibn Mansur ibn Muhammad ibn al-Iroqiy — Movarounnahrda qorilarning boshlig‘i bo‘lgan. Abdulhamid al-Kissiyning oʻgʻli. Ko‘plab olimlardan hadislar eshitgan. Uning „al-Bishorat mina-l-ishorat fi-l-qiroati-l-ushr“ („al-Ishorat asaridagi Qurʼonning undan birini qiroati haqida quvnoq xabar“) nomli asari bor.
Abdulhamid al-Xusravshohiy

Abdulhamid ibn Iso al-Xusravshohiy at-Tabriziy ash-Shofiʼiy (Shamsuddin) — tabib, hakim, faqih, usuliy olim, mutakallim va muhaddis bo‘lgan. „Qosyun“ tog‘iga dafn qilingan.
 Asarlari 
 „Muxtasaru kitobi-l-muzahhib li Abi Isʼhoq ash-Shiroziy fi furuʼi-l-fiqhi-sh-shofiʼiy“ ("Shofiʼiylik mazhabidagi furuʼ al-fiqh masalalariga bag‘ishlangan Abu Isʼhoq ash-Shiroziy qalamiga masnub „Kitobu-l-muzahhib“ asarining qisqartmasi")
 „Muxtasaru kitobi-sh-shifo li ibn Sino“ (Ibn Sino qalamiga mansub „Kitobu-sh-shifo“ning qisqartmasi")
 „Tatimmatu kitobi-l-oyoti-l-bayyinoti li ibn Xatib ar-Ray Faxruddin ar-Roziy“ (Ray xatibining o‘g‘li Faxruddin ar-Roziy qalamiga mansub „Kitobi-l-oyoti-l-bayyinot“ asariga qo‘shimcha").
Abdulloh ibn Solih al-Misriy

Abdulloh ibn Solih al-Misriy (arabcha: عبد الله بن صالح المصري — Abu Solih Abdulloh ibn Solih ibn Muhammad al-Juhaniy al-Misriy) — muhaddis.

 Ustozlari 
Abdulloh ibn Solih al-Misriy Kotib al-Lays nomi bilan ham tanilgan. U misrlik ustozlari Muoviya ibn Solih, Harmala ibn Imron, Muso ibn Ulay, Abdulloh ibn Vahblardan hadisni, Hamza ibn Zay­yofdan esa Qur’onni o‘rgangan. Mashhur muhaddis Lays ibn Saʼdga yigirma yil shogird bo‘lib, undagi hadisga oid yozma ni ko‘chirib yozishga bel bog‘lagani uchun „Kotib al-Lays“ („Laysning kotibi“) laqabini olgan. 

 Shogirdlari 
Mashhur muhaddislar Abu Ubayd al-Qosim ibn Sallom, Yahyo ibn Maʼiyn, Imom ad-Dorimiy, Imom al-Buxoriy, Abu Zur’a ad-Dimashqiylarga hadisdan taʼlim bergan. Abu Dovud, Imom at-Termiziy va Ibn Moja kabi muhaddislar uning rivoyatlarini shogirdi Abu Ali al-Hasan ibn Ali al-Xallol orqali olishgan.

 Hadislari 
Baʼzi hadisshunoslar Abdulloh ibn Solih al-Misriyni hadis rivoyat qilishda zabt jihatidan tanqid qilgan bo‘lsalar-da, boshqa muhaddislar unga o‘ta ishonchli, yaʼni siqa roviy, deb baho berganlar. Avvalda o‘ta kuchli xotiraga ega hassos kishi bo‘lgan Abdulloh ibn Solih al-Misriy umrining oxirida xotirasining pasayishi tufayli tanqid­ga uchragani ham aytilgan. Shu sababli uning tariyqi orqali kelgan rivoyatlar, asosan, hasan hisoblangan. Chunonchi, Imom al-Buxoriy uning bunday hadislarini „Al-Jāmi’ as-sahӣh“iga kiritmagan, biroq „Al-Adab al-mufrad“ nomli kitobida ulardan qirq oltitasini keltirgan.

Abdulloh ibn Solih al-Misriyning asarlari haqida maʼlumot yo‘q. Fuat Sezgin 
uning Abdulloh ibn Vahb tariyqi bilan rivoyat qilgan o‘n olti betdan iborat hadis majmuasi bugungi kunimizgacha yetib kelgani va Qohirada saqlanayotganini qayd etgan.

 

 Xalifa ibn Xayyot. At-Tabaqāt. — Damashq: 1966-67. II, 765; 
 Al-Buxoriy. At-Tarӣx al-kabӣr. — Haydarobod: 1941-60. V, 121; 
 Ibn Abu Hotim. Al-Jarh va-t-taʼdӣl. — Haydar­obod: 1952-53. V, 86-87; 
 Xatib al-Bag‘dodiy. Tarӣx Bag‘dād. — Qohira: 1931. IX, 478-481; 
 Az-Zahabiy. Tazkira al-huffāz. — Haydar­obod: 1375. I, 388; 
 Az-Zahabiy. Mӣzān al-i’tidāl. — Qohira: 1963. II, 440-445; 
 Ibn Hajar. Tahzӣb at-tahzӣb. V, 256-261; 
 F.Sezgin. GAS. I, 104; 
 Ali Yardim. „Abdullah b. Sâlih el-Misrî“. TDV İA. — İstanbul: 1988. I, 131-132.
Abdulloh ibn Suhayl

Abdulloh ibn Suhayl (toʻliq ismi: Abu Suhayl Abdulloh ibn Suhayl ibn Amr al-Omiriy, 595-yil — 12/633-yil, Shom) — sahoba.

 Musulmonlikni qabul qilishi 
U Abu Jahlning ukasi. Makkada Islomni qabul qilgan. Ibn Ishoq va al-Voqidiyning qavllariga ko‘ra, hijriy II asrda Habashistonga hijrat qilgunga qadar otasidan yashirgan. Abdulloh ibn Suhayl Habashistondan qaytgach, otasi yana qaytadan eski diniga kirishga uni majburlagan. Shunda u o‘zini Islomdan qaytgandek tutadi. Abdulloh ibn Suhayl Badr jangida mushriklar safida jangga chiqadi. Otasi o‘z o‘g‘li eski diniga qaytgan, deb qattiq ishonar edi. Biroq musulmonlar bilan to‘qnash kelgan vaqtda Abdulloh ibn Suhayl musulmonlar tarafiga o‘tadi va mushriklarga qarshi jang qiladi. da o‘sha vaqtda uning yoshi yigirma yettida bo‘lgani aytiladi. Bundan tashqari u Uhud, Xandaq, Xaybar g‘azotlarida ham qatnashgan.

 Otasining musulmonlikni qabul qilishi 
Makka fathi kuni Suhayl ibn Amr asir olinib, o‘limga hukm qilinadi. Shunda Abdulloh ibn Suhayl Rasulullohdan otasini afv etishini so‘raydi. Ul Zot mushrik otani kechiradilar. Keyinchalik, Suhayl ibn Amr o‘g‘lining daʼvati bilan musulmon bo‘ladi va sahobalar qatoriga qo‘shiladi.

 Vafoti 
Abdulloh ibn Suhayl Abu Bakrning xalifalik davrini ko‘rgan. Ulug‘ sahoba o‘ttiz sakkiz yoshida Yamoma jangida jasorat ko‘rsatib, shahid bo‘lgan.

 

 Ibn Ishoq. As-Sӣra. — Rabot: 1967. 207; 
 Al-Voqidiy. Al-Mag‘āzӣ. — London: 1965-66. I, 106-107, 341; 
 Ibn al-Asir. Usd al-g‘āba. — Qohira: 1970-73. III, 271; 
 Ibn Hajar. Al-Isāba. — Qohira: 1328. II, 322-323; 
 İsmail L. Çakan. „Abdullah b. Süheyl“. TDV İA. — İstanbul: 1988. I, 136; 
 101 ulug‘ sahobiy. — T.: „Toshkent Islom universiteti“ nashriyot-matbaa birlashmasi, 2018. 102.
 Imom Hofiz Ahmad ibn Aliy ibn Hajar Asqaloniy. Al-isoba fi tamyizi as-sahoba. -Bayrut: Darul kutubul ilmiyya, 1995.J.4
Abdurrazzoq al-Koshoniy

Abdurazzoq ibn Ahmad al-Koshoniy — sufiy bo‘lgan.
 Asarlari 
 „Sharhu „manozili-s-soiriyn“ li-l-Hiraviy“ (Hiraviyning „Sayr qiluvchilarning manzillari“ asariga sharh)
 „Sharh „Fusuli-l-hikam“ li-l-Arabiy“ („Ibn al-Arabiyning „Fusul al-hikam“ asariga sharh")
 „Sharh Toiya ibn al-Foriz fi-t-tasavvuf“ („Ibn al-Forizning tasavvufga oid „Toiyya“ asariga sharh")
 „Latoifu-l-aʼlom fi ishoroti ahli-l-afhom“ („Aql-idrokli kishilarga ishoratlar haqida allomalarning nozik fikrlari“, tasavvuf istilohlari haqida)
 „Sharhu-z-zalozil fi sharhi-l-alfozi-l-mutadovila bayna arbobi-l-azvoq“ („Ziyrak arboblar o‘rtasida sodir bo‘ladigan turli suhbatlarning sharhiga bag‘ishlangan „Zilzilalar“ asariga sharh“).
Abdurrahmon al-Ajnasiy

Abdurrahmon ibn Ahmad ibn Muhammad ibn al-Ajnas ibn Yusuf ibn Ayyub al-Ajnasiy al-Muazzin (Abu Abdulloh) – hadisshunos. U otasidan va oʻz shahridagi ustozlardan hadislar eshitgan boʻlsa-da, lekin hech qachon hadis ilmini oʻqitish bilan shugʻullanmagan, balki uzumzor, bogʻ-u boʻstonlar bunyod etish, imoratlar qurish hamda daraxtlar ekish bilan mashgʻul boʻlgan.

Abdurrahmon al-Ajnasiy hijriy 364-yilda vafot etgan.
Abdurrahmon al-Fiyruzobodiy

Abdurrahmon ibn al-Husayn ibn Muhammad ibn Nasr ibn al-Muxtafiz al-Muzniy al-Firuzobodiy — fozil, zuhd, olim. Firuzobod qishlog‘idan bo‘lgan. U sakkiz yil Madina shahrida yashab, fiqhni o‘rgangandan so‘ng o‘z yurtiga qaytgan edi. So‘ngra Iroqqa borib, uning mashoyixlaridan hadislar yozib olgan. Barcha islomiy masalalarda ham, Qurʼon xususida ham Madina ahlining mazhabida edi. U ko‘plab olimlardan hadislar rivoyat qilgan.
Abdurrahmon ash-Shaxoxiy

Abdurrahmon ibn Muhammad ibn Abdulxoliq al-Buxoriy ash-Shaxoxiy (Abu Muhammad) — hadisshunos. Shaxox qishlog‘ida yashagan. U ulamolardan, undan esa boshqalar rivoyat qilganlar.

Abdurrahmon ash-Shaxoxiy hijriy 323-yilda vafot etgan.
Abdurrahmon al-Masvusiy

Abdurrahmon ibn Said ibn Muhammad ibn Hozim al-Masvusiy — muhaddis bo‘lgan. Hadis izlab, Misrga borgan. U ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilgan.
Abdurrahmon at-Tobishiy

Abdurrahmon ibn Zarnak ibn Tobisha al-Buxoriy at-Tobishiy — Buxoro ahlidan bo‘lgan. Bolalari undan hadis rivoyat qilganlar.
Abdulloh ibn Toriq

Abdulloh ibn Toriq (arabcha: عبد الله بن طارق — Abdulloh ibn Toriq ibn Amr ibn Molik al-Balaviy az-Zafariy,? — 3/625, Marr az-zahron) — sahoba.

 Biografiyasi 
Abdulloh ibn Toriq az-Zafariy Badr va Uhud janglarida qatnashgan. Hijratning uchinchi yili Bani Lihyon qo‘shnilari Adal va Qora qabilalari bilan musulmonlarga zarar yetkazish rejasini tuzadilar. Ushbu rejaga muvofiq, Adal va Qora qabilalaridan yetti kishi Madinaga borib, qabila aʼzolarining musulmon bo‘lganini aytishadi hamda Payg‘ambardan ularga Islom dini va Qur’oni karimni o‘rgatadigan muallim tayinlashlarini so‘rashadi. Payg‘ambar Marsad ibn Abu Marsad boshchiligida olti-yetti kishilik hay’atni mual­lim sifatida ularga qo‘shib yuboradilar. Bu muallimlar jamoasi Makka bilan Toif orasida joylashgan Raji’ nomli quduq yoniga yetganlarida qo‘qqisdan hujumga uchraydilar. Jamoa aʼzolaridan Marsad, Xolid ibn Bukayr va Osim ibn Sobitlar shahid bo‘ladilar. Hubayb ibn Adiy, Abdulloh ibn Toriq va Zayd ibn ad-Dasinalar esa, asir olinadilar. Marr az-zahronga yetganda Abdulloh ibn Toriq bog‘langan arqonidan bo‘shalib qilichini oladi va Bani Lihyonga qarshi kurashga kiradi. Atrofga tarqalib olgan mushriklar uni tosh­bo‘ron qilib shahid qiladilar. Abdulloh ibn Toriqning qabri Marr az-zahronda joylashgan.

 

 Al-Voqidiy. Al-Mag‘āzӣ. — London: 1965-66. I, 158, 355, 357; 
 Ibn Saʼd. At-Tabaqāt al-kub­rā. — Bayrut: 1968. II, 55-56; III, 454-455; 
 Ibn Hishom. As-Sӣra. — Qohira: 1955. III, 169-171; 
 Ibn Abdulbar. Al-Istӣ’āb. — Qohira: 1328. II, 313-314; 
 Ibn al-Asir. Usd al-g‘āba. — Qohira: 1970-73. III, 284; 
 Ibn Hajar. Al-Isāba. — Qohira: 1970-72. IV, 136.
Kazuya Kavabata

sobiq Yaponiyalik futbol oʻyinchisi.

 Klub statistikasi 
soccer-db.netNippon Sports Kikaku Publishing inc./日本スポーツ企画出版社, „J1&J2&J3選手名鑑 2014 (NSK MOOK)“, 14 February 2014, Japan, (p. 270 out of 290)Nippon Sports Kikaku Publishing inc./日本スポーツ企画出版社, „J1&J2選手名鑑 2013 (NSK MOOK)“, 14 February 2013, Japan, (p. 251 out of 266)
Klub faoliyatiLigaKubokJamiMavsumKlubLigaIshtiroklarGollarIshtiroklarGollarIshtiroklarGollarYaponiyaLigaImperator kubogiJami2003Consadole SapporoJ2 Ligasi10001020041000102005Rosso KumamotoJRL (Kyushu)112101222006JFL30003020072000202008Roasso KumamotoJ2 Ligasi331103412009230002302010Giravanz Kitakyushu2102023020110000002012V-Varen NagasakiJFL280102902013J2 Ligasi00-00FC RyukyuJFL120201402014J3 Ligasi201102112015ReinMeer AomoriJRL (Tohoku, Div. 1)130101402016JFL280-2802017270-270Total1964902054

 

 
 Kazuya Kavabata, J.Ligasi (arxiv) (yaponchada)
Turkum:Futbol himoyachilari
Turkum:Yaponiyalik erkak futbolchilar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:1981-yilda tugʻilganlar
Abdurrahmon al-Juvboriy

Abdurrahmon ibn al-Juvboriy al-Buyanjiy, (Jo‘ybor Buyang nomi bilan tanilgan) — Abu Bakr al-Xatibning „Sharafu asʼhobi-l-hadis“ („Asʼhobu-l-hadisning sharafi“) kitobini rivoyat qilgan. U ulamolardan, undan esa boshqalar hadis rivoyat qilgan. Milodiy 1135-yilda (hijriy 530-yil) vafot etgan.
Abdurrahmon as-Saraxsiy (Abulfaraj)

Abdurrahmon ibn Ahmad ibn Abdurrahmon as-Saraxsiy — „az-Zor“ nomi bilan mashhur bo‘lgan shofiʼiy faqih. Uning Ibn as-Sibog‘ning „ash-Shomil“ („Keng qamrovli“) kitobidan ham kattaroq fiqhga oid asari bo‘lgan. Fiqh sohasida tinimsiz ijod qilgan. U ulamolardan, undan esa boshqalar rivoyat qilganlar.

Abdurrahmon as-Saraxsiy hijriy 494-yilda vafot etgan.
Abdurrahmon al-Jikiliy

Abdurrahmon ibn Yahyo ibn Yusuf al-Jikiliy — xatib, Qadarxon hukmronligi davrida Samarqand xatibi bo‘lgan. U ulamolardan, undan esa boshqalar hadis rivoyat qilgan. Milodiy 1122-yil (hijriy 516-yil) Samarqandda vafot etgan.
Abdurrahmon as-Saraxsiy

Abdurrahmon ibn Muhammad as-Saraxsiy — faqih bo‘lgan.
 Asarlari 
 „Takmilatu tajrid al-Quduriy fi furuʼi-l-fiqhi-l-hanafiy“ („Quduriyning hanafiylik mazhabi furuʼ al-fiqhidagi to‘liq bayoni“)

Abdurrahmon as-Saraxsiy milodiy 1047-yil (hijriy 439-yil) vafot etgan.

 

Turkum:1047-yilda vafot etganlar
Abdurrahmon al-Bandiymashiy

Abdurrahmon ibn Abdurrahim al-Qassor al-Qassor al-Bandiymashiy — qozi va hofiz bo‘lgan. U ulamolardan, undan esa boshqalar hadis rivoyat qilgan. Milodiy 1129- yoki 1130-yil (hijriy 524-yil) vafot etgan.
Abdurrahmon al-Yazdagʻziy

Abdurrahmon ibn Rujo ibn al-Qosim al-Yazdag‘ziy — Naysoburdagi faqihlarning biri. U haqida ko‘p ulamolar rivoyat qilgan. Milodiy 824-yil (hijriy 209-yil) vafot etgan.
Abdurrahmon al-Mutavalliy

Abdurrahmon ibn Maʼmun ibn Ali ibn Muhammad al-Abivardiy an-Naysoburiy al-Mutavalliy — faqih. Ilm talabi bilan Buxoro va Marvda bo‘lgan. U o‘z zamonasida „Imomlar sharafi“ degan taxallusi bilan mashhur bo‘lgan. Uning 10 juzdan iborat „at-Tatimma“ („Masalalarning mukammal taʼrifi“) nomli fiqhiy asari bor. Milodiy 1036-yil (hijriy 427-yil) tugʻilib, milodiy 1085-yil (hijriy 478-yil) (52 yosh) vafot etgan.
Abdurrahmon ad-Dovudiy

Abdurrahmon ibn Muhammad ibn Muzaffar ibn Muhammad ibn Dovud ibn Ahmad ibn Muʼoz ad-Dovudiy al-Bushanjiy (Abul Hasan) — muhaddis. U milodiy 984-yil (hijriy 374-yil)ning rabiulavval oyida tavallud topgan. Ilm talabi bilan milodiy 1009-yil (hijriy 399-yil) Bag‘dodga kelib bir necha yil istiqomat qilgan. U ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilganlar.
Abdurrahmon ad-Dovudiy o‘z yurtiga qaytib milodiy 1075-yil (hijriy 467-yil) shavvol oyida Bushanjda vafot etgan.

 

Turkum:984-yilda tugʻilganlar
Turkum:1075-yilda vafot etganlar
Abdurrahmon an-Naysoburiy

Abdurrahmon ibn Muhammad ibn Abdulloh ibn al-Husayn an-Naysoburiy al-Xaraqiy — faqih. U haqida juda ko‘p ulamolar rivoyat qilgan. Milodiy 1158-yil (hijriy 553-yil, 16-zulqaʼda) tugʻilib, milodiy 1158-yil (hijriy 553-yil, 16-zulqaʼda) vafot etgan.
Abdurrahmon al-Abhariy

Abdurrahmon ibn Muhammad ibn Alaviya al-Abhariy – qozi bo‘lgan. Shoshda qozilik qilgan, Buxoroda yashagan. Xurosondagi jabrdiy-dalarning shikoyatlari bilan bog‘liq ishlarni boshqargan. Yolg‘onchi bo‘lgan, mansabini suiisteʼmol qilgan. Milodiy 953-yil (hijriy 342-yil) Toshkent darvozasining tashqarisida vafot etgan.
Abdurrahmon ad-Dandonqoniy

Abdurrahmon ibn Ahmad ibn Muhammad ibn Abdulloh ibn Solih al-Xatib ad-Dandonqoniy (Abu Bakr) — hadisshunos. Movarounnahr o‘lkalariga safarga chiqqan va u yerlarda hadis aytgan. U ulamolardan, boshqalar esa undan hadis rivoyat qilganlar.
Abdurrahmon ad-Dandonqoniy hijriy 400-yildan ilgari vafot etgan.
Abdussayyid al-Yorkasiy

Abdussayyid ibn Abdussalom ibn Muhammad ibn Ahmad ibn Kandar ibn Abi Shujoʻ al-Yorkasiy — muhaddis. U Ustrushananing Yorkas qishlog‘ida tugʻilgan. U ilm talabi bilan Samarqandga, so‘ng Qoshg‘arga boradi. U 1126-yili (hijriy 520-yil) Samarqandga qaytib kelib, yetti yil shu yerda muqim yashagan. Milodiy 1133-yilda (hijriy 527-yil) vafot etgan.
Abdurrahmon al-Ammiy

Abdurrahmon ibn Mahmud ibn Ahmad ibn Abdulloh ibn Abu Bakr ibn Abu Rayhon al-Ammiy as-Sukkariy — o‘z adolatligi bilan Marvda mashhur bo‘lganlardan biri, o‘ta fazilatli, go‘zal siyratli kishi edi. So‘ngra aqldan ozib, xayolchan bo‘lib qoladi. U Ibn al-Amm ismi bilan tanilgan bo‘lib, o‘ziga „al-Ammiy“ nisbasini olib, kitoblar yozgan. Abdurrahmon al-Ammiy milodiy 1144-yil (hijriy 539-yil)da vafot etgan.
Abdusayyid al-Vasijiy

Abdusayyid ibn Muhammad ibn Ato ibn Ibrohim ibn Muso ibn Imron ibn Isʼhoq ibn Hamduvayh Abravayh al-Afroniy an-Nasafiy al-Vasijiy („Saʼd al-Malik“ laqabini olgan) — u ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilgan. Milodiy 1120-yilda (hijriy 514-yil, muharram oyida) vafot etgan.
Abdurrahmon al-Marvaziy

Abdurrahmon ibn Yusuf ibn Xarrosh al-Marvaziy, al-Bag‘dodiy (Abu Muhammad) — muhaddis, usulchi va hadis ilmida hofiz bo‘lgan.

Abdurrahmon al-Marvaziy milodiy 852-yil (hijriy 283-yil) vafot etgan.

 Asarlari 
 „Jarh va-t-taʼdil“ („Roviylarni bilish kitobi“)
 „Muntaqo mina-l-masmuʼ bi Marv an mashoyixi Buxoro“ („Marvda buxorolik roviylardan eshitilgan rivoyatlarning saralangan to‘plami“)

 

Turkum:852-yilda vafot etganlar
Abdussalom al-Ofironiy

Abu Tamom Abdussalom ibn Isʼhoq ibn al-Muhtadiy al-Homidiy al-Ofironiy — shofiʼiy faqih, adib va shoir bo‘lgan. Hijriy 400-yilning shavvol oyida vafot etgan.
Abdurrahmon al-Mattay

Abdurrahmon ibn Abul Husayn Ali ibn al-Hasan ibn Uhayd ibn Mat ibn Jibril al-Iskof al-Buxoriy al-Mattay (Abu Muhammad) — solih inson bo‘lgan. Hadis eshitib rivoyat qilish darajasi u qadar yomon emas. U ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilganlar.

Abdurrahmon al-Mattay hijriy 431-yil rajab oyining 13-sanasi shanba kunida vafot etgan.
Abdussamad al-Buxoriy

Abdussamad ibn Muhammad ibn Abdulloh ibn Hayyuvayh al-Buxoriy — tilshunos, adib. U milodiy 979-yilda (hijriy 368-yilda) vafot etgan.
Abdurrahmon al-Mohiyoniy

Abdurrahmon ibn Muhammad ibn Ahmad ibn Muhammad ibn Hafs al-Mohiyoniy (Abu Muhammad) — Abul Fazl al-Mohiyoniyning o‘g‘li, fozil faqih, taqvoli zohid va solih bandalaridan bo‘lgan. U hijriy 492-yil rajab oyida tugʻilgan. Hadislar eshitib, ularni rivoyat qilgan. U ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilganlar.

Abdurrahmon al-Mohiyoniy hijriy 549-yilning shavvol oyida vafot etgan.
Abdulloh ibn Ubay

Abdulloh ibn Ubay (arabcha: عبد الله بن أبي — Abdulloh ibn Ubay al-Xorazmiy, taxminan 200/,? — taxminan 290/903,?) — hadis hofizi, muhaddis.

 Tavalludi 
da Abdulloh ibn Ubay al-Xo­razmiyning tug‘ilgan sanasi haqida maʼlumotlar mavjud bo‘lmasa-da, olim 90 yoshdan oshiqroq umr ko‘rgani va 290/903-yillar boshlarida hayot bo‘lgani haqida aytilgan. Mazkur maʼlumotdan kelib chiqib, Abdulloh ibn Ubay hijriy 200-yillar atrofida tavallud topganini taxmin qilish mumkin.

 Faoliyati 
Abdulloh ibn Ubay Xorazm qozisi lavozimida faoliyat olib borgan.

Ilm talabida dunyo kezib, Ahmad ibn Yunus al-Yarbuv’iy, Sulaymon ibn Abdurrahmon ad-Dimashqiy, Sa’id ibn Mansur, Ishoq ibn Rohavayh, Qutayba ibn Sa’id, Ishoq ibn Ibrohim al-Hanzaliy, Ishoq ibn Xotam al-Allof, al-Hasan ibn Quz’a, Xallod ibn Aslam, Abdula’lo ibn Hammod an-Narsiy, Ali ibn al-Husayn ibn Ashkob, Ali ibn Salama al-Labaqiy, Amr ibn Zarora, Abu Komil al-Jahdariy, Muhammad ibn Abu Rajo, Muhammad ibn Ya’la al-Hiraviy, Haryam ibn Abd al-Asdiy, Yahyo ibn Ayyub al-Maqobiriydan hadis eshitgan.

O‘z navbatida, Abdulloh ibn Ubaydan Imom Muhammad ibn Ismoil al-Buxoriy, Muhammad ibn Ali as-Soniy al-Hassoniy al-Xorazmiy, Abu-l-Abbos ibn Hamdon al-Hiriylar hadis rivoyat qilganlar.

 Imom al-Buxoriy u haqida 
Imom al-Buxoriy Xorazmga borganida Abdulloh ibn Ubayning uyida mehmon bo‘lgan, uning kitoblari bilan tanishgan va undan baʼzi narsalarni yozib olgan. O‘zining „Az-Zu’a­fā al-kabӣr“ kitobida hadislarni sanad bilan ham, taʼliq holatda ham Abdulloh ibn Ubaydan rivoyat qilgan. Imom al-Buxoriy shuningdek, „Al-Jāmi’ as-sahӣh“ asarida: „Bizga Abdulloh, unga Sulaymon ibn Abdurrahmon … hadis aytdi“, deb hadisni zikr qilgan. Zikr qilingan Abdullohdan murod Abdulloh ibn Ubaydir.

 

 Az-Zahabiy. Siyar. „Muassasa ar-risola“. 1985. XIII, 503; 
 Az-Zahabiy. Tazkira al-huffāz. — Bayrut: „Dor kutub al-’ilmiyya“, 1998. II, 168; 
 Ibn Hajar. Tahzӣb at-tahzӣb. „Doira al-maʼorif an-nizomiyya“, 1910. V, 139; 
 Imom Shamsiddin Zahabiy. Mashhur daholar siyrati. — T.: „Hilol-nashr“, 2017. 47.
Abdulgʻafur al-Kardariy

Abdulg‘afur ibn Luqmon ibn Muhammad (Tojuddin) al-Kardariy (Abulmafoxir) – usuliyotchi faqih bo‘lgan. Halabda qozilik mansabini egallagan va shu shaharda vafot etgan. Halabdagi “Madrasatu-l-haddodiyn” – „Temirchilar madrasasi“da mudarrislik ham qilgan. U ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilganlar. 

Abdulgʻafur al-Kardariy hijriy 562-yilda vafot etgan.
Asarlari
 „al-Intisor li-Abi Hanifa fi axborihi va aqvolihi“ („Abu Hanifaning g‘alabasi yo‘lidagi uning xabarlari va so‘zlari haqida kitob“)
 „al-Mufiyd fi sharhi-t-tajriyd“ (“at-Tajrid” asarining sharhi haqida foydali kitob)
 “Sharhu-l-jomiʼi-s sag‘iyr” („Muhammad ibn al-Hasan ash-Shayboniyning „Kichik to‘plami“ga sharh“)
 „Sharh ala-t-tajriyd“ (“at-Tajrid”ga sharh, muallif uni al-Mufiyd va-l-maziyd („Foydali va Ziyoda izohli kitob“), deb nomlagan) – mazkur ikkala asar ham hanafiy fiqhning sohalariga oiddir
 „Kitob fi usuli-l-fiqh“ („Fiqh usuli haqida kitob“)
 “Hayratu-l-fuqaho” („Faqihlarning hayratlanishi“)
Abdussamad at-Tabriziy

Abdussamad at-Tabriziy — qori bo‘lgan. Iroqqa kelib, shu yerda muqim istiqomat qilgan.
 Asarlari 
 „Muxtasaru-sh-shotibiya fi-l-qiroʻoti-s-sabʼi“ („Yetti xil qiroat xususidagi „ash-Shotibiya“ kitobining qisqartmasi“).
Abdulhay al-Bagʻdxazarqandiy

Abdulhay ibn Abdulloh ibn Muso ibn al-Husayn… as-Salomiy al-Bag‘dxazarqandiy (Abu Ruh) — hofiz bo‘lgan. Uning padari buzrukvori doimo shunday der edi: „O‘g‘limni al-Bag‘dxazarqandiy deyishlarining boisi shuki, uning otasi — Bag‘dodiy (bag‘dodlik), onasi — Xazariya (xazariyalik) bo‘lib, o‘zi esa Samarqandda tug‘ilgan“. U padari aytgan hadislarni tinglagan.

Abdulhay al-Bagʻdxazarqandiy hijriy 421-yil safar oyining 9-sanasi Nasafda vafot etgan va ertasi kuni Keshdagi mozorga dafn qilingan.
Abduniy

Ahmad ibn Abdun al-Abduniy (Abu Mansur) — As-Saolibiy soʻzlariga ko‘ra, al-Abduniy Buxoroning eng ko‘zga ko‘ringan shoirlari qatorida turgan. O‘z davrida Abu Ahmad al-Kotib, Abu Tayyib at-Tohiriy, al-Musʼabiy, al-Xazrajiy kabi shoirlar bilan suhbatdosh bo‘lgan. Uning asosan hajv mazmunidagi 25 bayt sheʼri saqlangan, xolos.

Abduniy milodiy 970-yilda vafot etgan.

 

Turkum:970-yilda vafot etganlar
Abdulhaqq al-Abivardiy

Abdulhaqq ibn al-Fazl ibn Muhammad ibn Ahmad al-Abivardiy — attor, muhaddis va hofiz bo‘lgan. Uning Qurʼoni karimga bitgan tafsir kitobi bor.

Abdulhaqq al-Abivardiy milodiy 1148-yil (hijriy 542-yil) vafot etgan.

 

Turkum:1148-yilda vafot etganlar
Abu Abdulloh an-Naysoburiy

Al-Husayn ibn Abdulloh ibn Abu Zayd an-Naysoburiy (Abu Abdulloh) — faqih. Xurosondagi hanafiy mazhabining eng yirik faqihlaridan biri. U haqida juda ko‘p ulamolar rivoyat qilganlar.
Abu Abdulloh an-Naysoburiy milodiy 905-yil (hijriy 292-yil) vafot etgan.

 

Turkum:905-yilda vafot etganlar
Abis ash-Shavkoniy

Abis (Anis) ibn Muhammad ibn Abis (Anis) ibn Usmon ash-Shavkoniy (Abulalo) – Abu Tohirning akasi. Olim va shayx boʻlgan. Marvga borib, fiqh ilmini oʻrgangan va oʻsha yerda hadis tinglagan. Oʻz yurtida bir muddat qozilik qilgan va yana hijriy 520-yildan keyin Marvga qaytib kelgan. U ulamolardan, undan esa boshqalar rivoyat qilganlar.
Abdulloh ibn Amajur at-Turkiy

Abul Qosim Abdulloh ibn Amajur al-Xaraviy at-Turkiy (9-10-asrda yashagan) — fargʻonalik falakiyotchi olim. Xaraviy nisbasidan Hirotda ham yashaganligi aniqlashadi. Abdulloh ibn Amajurning oʻgʻli Abul Hasan Ali ibn Abdulloh ibn Amajur ham astronom olim boʻlgan. Abdulloh ibn Amajur at-Turkiyning tavallud topgan va vafot etgan yili haqida maʼlumotlar saqlanmagan. 

 Shogirdlari 
Abdulloh ibn Amajurning shogirdi Muflih ibn Yusuf quyosh tutilish jarayoniga taalluqli tajribalar oʻtkazgan. Muflih ibn Yusuf quyidagi asarlar muallifi:

 Ushbu risola Parij va Leidenda saqlanadi.
 

 Asarlari 

Abdulloh ibn Amajurning asrlari quyidagilar:

 
 
 
 
 
 
 nomli kitoblari bor.
Abu Abdulloh al-Kotiy

Jobir ibn Muhammad ibn Muhammad ibn Abdulaziz ibn Yusuf al-Xorazmiy al-Kotiy (Abu Abdulloh) — faqih. O‘z zamonasida Iftixoriddin laqabi bilan tanilgan imom. U milodiy 1269-yil (hijriy 667-yil)ning shavvol oyining 10-sanasida tavallud topgan. Ilm talabi bilan dunyo kezgan olim.

Abu Abdulloh al-Kotiy milodiy 1341-yil (hijriy 741-yil)ning muharram oyida Qohirada vafot etib, o‘sha yerga dafn etilgan.

 

Turkum:1269-yilda tugʻilganlar
Turkum:1341-yilda vafot etganlar
Abu Abdulloh ad-Dalqaoniy

Muhammad ibn al-Hasan ibn Muhammad ibn al-Hasan ad-Dalqaoniy (Abu Abdulloh) — Samarqandlik faqih. U haqida juda ko‘p ulamolar rivoyat qilganlar. Haj safariga hijriy 576-yil (milodiy 1181-yil) borib, Bag‘dodda bo‘lgan. Uning tavallud va vafot sanasi maʼlum emas. Agarda uning hijriy 576-yil (milodiy 1181-yil) haj safariga borganligini inobatga olinsa, uning vafot sanasini taxminan milodiy 1181-yil (hijriy 576-yil) dan keyin deb xulosa qilish mumkin.

 

Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Abu Abdulloh ad-Daxstoniy

Muhammad ibn Ahmad ibn Muhammad as-Samarqandiy ad-Daxstoniy (Abu Abdulloh) — faqih. U haqida juda ko‘p ulamolar rivoyat qilganlar. U milodiy 1105-yil (hijriy 498-yil) muqaddas haj safariga borib, Bag‘dodda ham bo‘lgan. Uning tavallud yoki vafot sanasi nomaʼlum. Agarda haj safariga borgan sanasi eʼtiborga olinsa, uning vafot sanasini milodiy 1105-yil (hijriy 498-yil)dan keyin deb xulosa qilsa bo‘ladi.
Abu Abdulloh al-Buxoriy

Muhammad ibn Ahmad ibn Muhammad ibn Xoqon ibn Abu Hafs al-Buxoriy — faqih. U haqida juda ko‘p ulamolar rivoyat qilganlar. U Abu Hafs al-Kabirning bobosining bobosi.

Muhammad ibn Ahmad milodiy 984-yil (hijriy 373-yil) vafot etgan.

 

Turkum:984-yilda vafot etganlar
Abdulloh at-Tabriziy

Abdulloh ibn Ali ibn Muhammad — „Alou-t-Tabriziy“ nomi bilan maʼlum boʻlgan nahvshunos olim.

 Asarlari 

 Muallif ushbu asarni taxminan hijriy 700-yilda amir vazir Hoji ibn Muhammad as-Sovajiyga hadya qilgan. 
 .
Abu Abdulloh az-Zanjoniy

Abu Abdulloh ibn Abul Qosim al-Musoviy, az-Zanjoniy — faqih bo‘lgan. U milodiy 1846-yil (hijriy 1262-yil) safar oyining 5-sanasida tug‘ilgan. Zanjon, Qazvin, Sabzavor va Najaf shaharlarida tahsil olgan.

Abu Abdulloh az-Zanjoniy milodiy 1895-yil (hijriy 1313-yil) rajab oyining 24-sanasida vafot etgan.
 Asarlari 
 „Matoliʼu-sh-shumus fi sharhi-d-durus“ („Darslarning sharhida quyoshning chiqishi“)
 „al-Insoq fi-l-hasan va-l-qabh“ („Yaxshi va yomon narsalarni farqlash“)
 „Masobihu-d-Dajiy fi-l-mavoʻiz“ („Mavʼizalarda ad-Dajiyning nurli chiroqlari“)
 „Rashahotu-l-malakut“ („Farishtalar rashahoti“)
 „Taqsimu-l-ilm“ („Ilm taqsimi“)

 

Turkum:1846-yilda tugʻilganlar
Turkum:1895-yilda vafot etganlar
Abu Abdulloh al-Bozaniy

Abu Abdulloh al-Bozaniy — solihlardan, Mayhanadagi eng mohir xattot bo‘lgan. Ko‘p hadis tinglagan. O‘g‘uzlar (Mamluklar) uni hijriy 549-yil ramazon oyida qatl qilganlar.
Abu Abdulloh al-Xorazmiy

Muhammad ibn Ahmad ibn Yusuf al-Xorazmiy (Abu Abdulloh) — tilshunos olim. Zamonasida al-Kitob al-Xorazmiy nomi bilan tanilagan. Uning yoshligi Xorazmning Xiva, Zamaxshar va Qiyot shaharlarida o‘tgan. Uning „Mafotih al-ulum“ („Ilmlar kalitlari“) nomli ilmlar tasnifiga bag‘ishlangan qomusiy asari bo‘lib, o‘sha davrdagi deyarli hamma asosiy fan sohalarini o‘z ichiga qamrab olgan.

Olim milodiy 997-yil (hijriy 387-yil) vafot etgan.

 

Turkum:97-yilda vafot etganlar
Abdulloh ibn Usmon ibn Affon

Abdulloh ibn Usmon ibn Affon (arabcha: عبد الله بن عثمان بن عفان), (6/627 —?) — Payg‘ambarning nabiralari.

 Hayoti 
Payg‘ambarning qizlari Ruqiya va Usmonning o‘g‘li bo‘lgan Abdulloh ibn Usmon ibn Affon, balog‘at yoshiga yetmasidan Payg‘ambarni ko‘rgan musulmonlarning farzandlari ham sahoba hisoblanadi, deydiganlar so‘ziga ko‘ra, sahobalardandir. Otasi Usmon bilan onasi Ruqiya Payg‘ambarning tavsiyalariga ko‘ra, payg‘ambarlikning beshinchi yili, rajab oyida Habashistonga hij­rat qilishgan. Abdulloh ibn Usmon ibn Affonning mana shu safar chog‘ida dunyoga kelgani rivoyat qilinsa-da, bu maʼlumotlar aniq emas.

 Vafoti 
Hijratning to‘rtinchi yili (625—626-yillar) olti yoshda vafot etgani haqidagi maʼlumotga tayaniladigan bo‘lsa, u hijratdan ikki yil oldin tug‘ilgan bo‘lishi kerak. Ismini shaxsan Payg‘ambarning o‘zlari qo‘yganlari rivoyat qilinadi. Otasi Usmon unga nisbat qilinib, Abu Abdulloh kunyasini olgan. Abdulloh ibn Usmon ibn Affon yuzini xo‘roz cho‘qigani sababli yuzi hamda ko‘zi shishib kasal bo‘ladi va shu kasallik tufayli olamdan o‘tadi. Janozasini Payg‘ambar o‘qiganlar, qabrga otasi Usmon qo‘ygan. Baʼzi da esa, Rasulullohning o‘zlari uni qabrga qo‘yganlari rivoyat qilinadi. Shuningdek, qabr toshini ham Payg‘ambarning o‘zlari o‘rnatganlari va nabiralari o‘limiga ko‘zyosh to‘kkanlari da aytiladi.

 

 Ibn Saʼd. At-Tabaqāt al-kubrā. — Bayrut: 1968. II, 54; VII, 36;
 Ibn al-Asir. Usd al-g‘āba. — Qohira: 1970-73. III, 335;
 Ibn Hajar. Al-Isāba. — Qohira: 1970-72. V, 20;
 M. Asım Köksal. İslâm Tarihi. — İstanbul: 1981. IV, 133;
 Mücteba Uğur. „Abdullah b. Osman b. Affân“. TDV İA. — İstanbul: 1988. I, 126.
Abdulloh al-Buxoriy (ulamo)

Tojuddin Abdulloh al-Buxoriy hijriy 799-yilda vafot etgan. „Al-Bahr al-joriy fi-l-fatovo“ (Fatvolar haqidagi oqar daryo) nomli asar yozgan.
Abu Abdulloh al-Bazdaygʻaziy

Muhammad ibn Ziyod ibn Yazid an-Naysoburiy al-Bazdayg‘aziy (Abu Abdulloh) — hanafiy mazhabining yirik faqihlaridan biri. U haqida juda ko‘p ulamolar rivoyat qilganlar.

Abu Abdulloh al-Bazdaygʻaziy milodiy 908-yil (hijriy 295-yil) ramazon oyi payshanba kuni vafot etgan.

 

Turkum:908-yilda vafot etganlar
Abdulloh al-Budayliy

Abu Bakr Abdulloh ibn Muhammad ibn Budayl al-Ashqar al-Budayliy — oʻz davridagi ahli raʼyga mansub shayx, ularning Buxorodagi peshvosi, oʻz mazhabida oʻta mataassib inson boʻlgan. Koʻp hadislarni bilgan, ularni aniq tiniq eshitgan va aytib bera olgan. Abdulloh al-Budayliy Buxoro, Marv va Rayda hadis tinglagan. U hijriy 343-yilda vafot etgan.
Abdulloh ibn Utba

Abdulloh ibn Utba (arabcha: عبد الله بن عتبة — Abu Ubaydulloh Abdulloh ibn Utba ibn Mas’ud al-Huzaliy al-Madaniy al-Kufiy,? — 74/693, Kufa) — sahoba, faqih, muhaddis.

 Hayoti 
Mashhur sahoba Abdulloh ibn Mas’udning jiyani Abdulloh ibn Utba Payg‘ambarning vafotlari vaqtida juda kichik yoshda bo‘lgani da zikr qilingan. Baʼzi olimlar tomonidan tobeʼin deb hisoblangan Abdulloh ibn Utba Kufaning peshvo olimlaridan bo‘lgan.

 Hadislari 
Undan ko‘p­lab hadis va fatvolar naql qilingan. Hadis rivoyatida siqa bo‘lgani xususida maʼlumotlar bor. Rasulullohdan to‘g‘ridan-to‘g‘ri rivoyati bo‘lmagan Abdulloh ibn Utba, ko‘proq amakisi Ibn Mas’ud, Umar, Ammor va Abu Hurayralardan hadis rivoyat qilgan. Undan esa Madinaning mashhur yetti faqihidan (fuqahoi sab’a) biri bo‘lgan o‘g‘li Ubaydulloh, Omir ash-Sha’biy, Abu Ishoq as-Sabiiy va Muhammad ibn Siriynlar hadis rivoyat qilganlar.

 Vafoti 
Abdulloh ibn Utba Umarning xalifaligi davrida Madinada bozor nazoratchisi etib tayinlangan. U 66/685-yilda Kufada isyon chiqarib shaharni qo‘lga kiritgan Muxtor as-Saqafiy tomonidan Shurayhning o‘rniga qozi etib ta­yinlangan. Biroq qisqa vaqtdan so‘ng xastaligi sababli vazifadan ozod qilingan. Mus’ab ibn Zubayrning hokimligi davrida ham ikki yil (686-687-yillar) Kufada qozilik qilgan Abdulloh
ibn Utba o‘sha yerda vafot etgan.

 

 Ibn Saʼd. At-Tabaqāt al-kubrā. — Bayrut: 1968. V, 58-59; 
 At-Tabariy. Tarӣx. — Qohira: 1960-70. VI, 35, 118, 139; 
 Ibn al-Asir. Usd al-g‘āba. — Qohira: 1970-73. III, 305-306; 
 Ibn Hajar. Al-Isāba. — Qohira: 1328. II, 340; 
 Ibn Hajar. Al-Isāba. Tahzӣb at-tahzӣb. V, 311; 
 Vecdi Akyüz. „Abdullah b. Utbe“. TDV İA. — İstanbul: 1988. I, 139.
Abu Abdulloh az-Zanjoniy (faylasuf)

Abu Abdulloh ibn Abdurrahim ibn Nasrulloh az-Zanjoniy — faylasuf va mufassir bo‘lgan. Baʼzi ilmlarni bilgan. U milodiy 1891-yil (hijriy 1309-yil) robiu-l-avval oyi Zanjonda tug‘ilgan. Zanjon ulamolaridan islom fiqhi asoslari, arab tili va adabiyotidan saboq olgan. So‘ngra 1326-yildan 1329-yilgacha Eronning hakimlaridan biri — al-Mirzo Ibrohim az-Zanjoniydan falsafa va falakiyot ilmidan tahsil olgan. So‘ngra Tehronga borib, u yerda bir qancha muddat fransuz maktablaridan birida o‘qigan. So‘ng Zanjonga qaytib kelgan va Najafga borgan. Muhammad Kozim al-Yazdiy va Shayxushshariʼa al-Isfahoniydan fiqh va usulni o‘rgangan. Islom dinining ulug‘ peshvolari bo‘lgan Ibn al-Hasan al-Isfahoniy, al-Og‘a Mirzo Husayn an-Noiyniy, al-Og‘a Ziyouddin al-Iroqiylarning darslariga qatnashgan. U yerda to‘qqiz yil yashab, ijtihodda yuksak darajaga erishgan. 1338-yilning oxirlarida Zanjonga qaytgan. Yana Eronning baʼzi shaharlariga safar qilgan. So‘ngra Suriya, Falastin, Qohira va Makkaga ziyorat qilgan. Ushbu ziyorati davomida ko‘plab ilm ahillari bilan tanishgan. So‘ngra yana Zanjonga qaytib kelgan va shariat qozisi bo‘lib ishlash bilan bir qatorda fiqh, falsafa, tafsir va hadis ilmlaridan dars bergan. Hijriy 1347-yil muharram oyining 7-sanasida Damashqdagi arab akademiyasiga aʼzo etib yuborilgan. Uni Eron maorif vazirligi Tehron universitetining professori etib tayinlagan va o‘sha yerda tafsir, axloq, falsafa tarixidan taʼlim bergan.

U hijriy 1360-yil (milodiy 1941-yil) jumaduloxir oyining 7-sanasi Zanjonda vafot etgan.
 Asarlari 
 Nashr etilgan arab tilidagi asarlari 
 „Tarixu-l-Qurʼon“ („Qurʼon tarixi“)
 „Tarixu-l-faylasufi-l-forisiyi-l-kabiyr Sadriddin ash-Sheroziy“ („Zabardast fors faylasufi Sadruddin Sheroziyning tarjimai holi“)
 „Sharhu risolati baqoi-nnafs baʼda fanoi jasad Nasiriddin at-Tusiy“ ("Nasiruddin at-Tusiy qalamiga mansub „Jasadning vafotidan keyin nafsning boqiylig“i risolasiga sharh")
 „Tahoratu ahli-l-kitob“ („Ahli kitob tahorati“)
 Arab tilidagi qo‘lyozma asarlari 
 „Usulu-l-Qurʼoni-l-ijtimoʻiya“ („Qurʼonning ijtimoiy usullari“)
 „al-Vohid la yasduru anhu illa alvohid“ („Birdan faqat bir chiqadi“)
 „at-Tasavvuf fi-t-tarix“ („Tarixda tasavvuf“)
 „al-Islom va-l-uvrubiyyun“ („Islom va yevropaliklar“)
 „Siyaru-l-Imom al-Husayn ibn Ali alayhimi-s-salom“ („Imom al-Husayn ibn Ali (a.s.)ning siyratlari“)
 „Sirru intishori-l-islom“ („Islom yoyilishining siri“)
 „Dinu-l-fitra“ („Fitrat dini“)
 „al-Maʼorif fi Eron qabla-l-islom“ („Eronda islomdan oldin mavjud bo‘lgan maorif“)

 

Turkum:1891-yilda tugʻilganlar
Turkum:1941-yilda vafot etganlar
Abdulloh al-Bagʻviy

Abul Qosim Abdulloh ibn Muhammad ibn Abdulaziz ibn al-Marziyon ibn Shobur ibn Shahanshoh al-Bagʻviy — hadislarni yaxshi bilgan inson boʻlgan. Oʻz davrida Iroqning peshvo muhaddisi boʻlgan. U hijriy 213-yilda tugʻilib, hijriy 317-yilda vafot etgan.

 Asarlari
Abdulloh ibn Sharif

Abdulloh ibn Muhammad at-Tabriziy — „Sharif“ laqabi bilan mashhur boʻlgan shoir. Hirotga kelib, qolib ketgan. 1548-yilda (hijriy 955) vafot etgan. Sheʼrlaridan devon tuzgan.
Abu Abdulloh an-Naysoburiy (Abu Abdulloh)

Ahmad ibn Joj an-Naysoburiy (Abu Abdulloh) — faqih. Muhammad ibn al-Hasan ash-Shayboniy va Ibn al-Muborak hamda Sufyon ibn Uyaynalardan fiqh ilmidan saboq olgan.

Abu Abdulloh an-Naysoburiy milodiy 852-yil (hijriy 237-yil) vafot etgan.

 

Turkum:852-yilda vafot etganlar
Abdulloh ibn Shaddod

Abdulloh ibn Shaddod (arabcha: عبد الله بن شداد — Abu-l-Valid Abdulloh ibn Shaddod ibn Usoma ibn Amr al-Hodiy,? — 82/701) — muhaddis, tobe’in.

 Hayoti 
Eski davr arablarida odat bo‘lganidek, musofir va yo‘lovchilar yorug‘likni ko‘rib kelishlari va ularni mehmon qilish maqsadida kechalari olov yoqqani uchun al-Hodiy ismini olgan. Katta bobosi Amrga nisbat qilinib, Ibn al-Hodiy degan nom bilan ham mashhur bo‘lgan. Onasi Sulmo bint Umays Hamzaning xotini bo‘lib, Hamza Uhudda shahid bo‘lganidan ke­yin Shaddodga turmushga chiqqan. Abdulloh ibn Shaddod otasi Shaddod, Umar, Ali, Muoz ibn Jabal, Ibn Mas’ud, Asmo bint Umays, Oysha, Ummu Salama va boshqa sahobalardan hadis rivoyat qilgan. Undan esa Abu Ishoq ash-Shayboniy, Abdulloh ibn Shub­ruma va Hakam ibn Utayba singari allomalar rivoyat qilganlar. Abdulloh ibn Shaddod ishonchli muhaddislardan bo‘lib, rivoyatlari „Kutubi sitta“da keltirilgan.

 Vafoti 
Abdulloh ibn Shaddod Ali uchun jonini ham berishga tayyor tarafdorlaridan bo‘lgani rivoyat qilingan. U Hajjojga qarshi jangda Ibn al-Ash’as tomonida kurashgan, jangda Dujayl daryosiga tushib cho‘kib o‘lgan.

 

 Ibn Saʼd. At-Tabaqāt al-kubrā. — Bayrut: 1968. V, 61; VI, 126; 
 At-Tabariy. Tarӣx. — Qohira: 1960-70. IV, 382-383; 
 Ibn al-Asir. Usd al-g‘āba. — Qohira: 1970-73. III, 275-276; 
 Az-Zahabiy. Siyar. III, 488-489; 
 Ibn Hajar. Al-Isāba. — Qohira: 1328. V, 1314; 
 Nevzat Aşık. „Abdullah b. Şeddâd“. TDV İA. — İstanbul: 1988. I, 136.
Sapaq (Almati viloyati)

Sapaq (2010-yilgacha — Gerasimovka) — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Alakoʻl tumanidagi qishloq. Gerasimovskiy qishloq okrugining maʼmuriy markazi. KATO kodi — 193441100.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 1526 kishini (771 erkak va 755 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 799 kishi (399 erkak va 400 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Alakoʻl tumani aholi punktlari
Çaltılıbük (Mustafakemalpaşa)

Çaltılıbük (Turkiya) — Turkiyaning Bursa viloyati Mustafakemalpaşa tunanidagi qishloq.

 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari
Turkum:Mustafakemalpaşa tumanidagi mahallalar
Eski Janama

Eski Janama  — Qozogʻiston Respublikasining Almati viloyati, Alakoʻl tumanidagi qishloq. Janamin qishloq okrugi tarkibiga kiradi. KATO kodi — 193451200.
 Aholisi 
1999-yilda qishloq aholisi 115 kishini (54 erkak va 61 ayol) tashkil qilgan. 2009-yilgi aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻra, qishloqda 200 kishi (102 erkak va 98 ayol) yashagan.
 

Turkum:Alifbo boʻyicha aholi punktlari Turkum:Qozogʻiston aholi punktlari
Turkum:Alakoʻl tumani aholi punktlari