Sikokuchuo

thumb|Sikokuchuo shahar hokimiyati
thumb|Kavanoe qal’asidan shahar markazining panoramik koʻrinishi
 Yaponiyaning Ehime prefekturasida joylashgan shahar. 2022-yil 31-avgust holatiga koʻra, shaharda hisob-kitoblarga koʻra, 28876 ta xonadonda 83635 nafar aholi istiqomat qilgan va aholi zichligi har kvadrat kilometrga 200 nafarni tashkil qilgan. Shaharning umumiy maydoni 421,24 kvadrat kilometr (162,64 mi²).

 Geografiyasi 
Sikokuchuo Ehime prefekturasi sharqidajoylashgan. Shaharni Hoo togʻlari janubdan, Seto ichki dengizining Hiuchi koʻrfazi shimoldan oʻrab turadi. Tekisliklar tor boʻlgani uchun togʻlardan dengizga qarab „Yamadzi“ nomli mahalliy shamol esib turadi. Hoo togʻlarining janubida, Yosino daryosining irmoqlaridan biri boʻlgan Doudzan daryosi sharqqa tomon oqib oʻtadi, janubda esa Kochi prefekturasi bilan chegaradagi Sikoku togʻlari joylashgan. Yaponiya median tektonik chizigʻi Hoo togʻlari etagidan sharqdan gʻarbga tomon choʻzilgan. Shahar Kochi shahridan 60 kilometr, Takamatsudan 70 kilometr, Matsuyamadan 80 kilometr va Tokusimadan 100 kilometr uzoqlikda joylashgan.

 Qoʻshni munitsipalitetlar 
Ehime prefekturasi

 Niihama

Kagava prefekturasi

 Kanondzi

Tokusima prefekturasi

 Miyosi

Kochi prefekturasi

 Okava
 Tosa
 Otoyo
 Motoyama

 Iqlimi 
Sikokuchuoda nam subtropik iqlim shakllangan, yozi issiq va qishi salqin, qor yogʻishi bilan ajralib turadi. Sikokuchuoda oʻrtacha yillik harorat 12,5 °C. Oʻrtacha yillik yogʻingarchilik yiliga 2030 mm, sentyabr esa eng nam oy hisoblanadi. Eng yuqori harorat yanvarda 23,7 °C ni, eng pasti ham yanvarda boʻlib 1,3 °C ni tashkil etadiShikokuchūō climate data.

 
Yaponiya aholini roʻyxatga olish maʼlumotlariga koʻraShikokuchūō population statistics, Sikokuchuo aholisi 1960-yillardan beri asta-sekin kamayib kelmoqda.

 Tarixi 
Sikokuchuo hududi avvalgi Iyo viloyatining bir qismi boʻlgan. Shahar hududidan topilgan xarobalar bu hudud 12 000 yil avval paydo boʻlganligini koʻrsatadi. Odamlar dastlab Kinugava daryosi boʻyidagi tepaliklarda yashab kelgan, soʻngra Dzyomon davridan Yayoi davrigacha mavjud boʻlgan qirgʻoq tekisliklariga tarqalgan. Kofun davrining oʻrtalarida shahzoda Kinasi Karu qabri joylashgan Toguyama Kofun maqbarasi qurilgan. Kofun davrining oxirlarida, VI asrda tepaliklarda qabrlar qurila boshlangan. VII asrning birinchi yarmida Sikokudagi eng katta tosh qabristonlardan biriga ega Umamukaiyama Kofun qurilgan. Nara davridan keyin Taika islohotlari davrida, bu hudud Uma tumani deb atala boshlangan. Oʻsha paytdagi Uma tumani va zamonaviy Sikokuchuoning shahar chegaralari deyarli bir xil. Uma Sikoku markazida joylashganligi sababli, tarixan Sikokuning yirik shaharlari orasidagi transport markazi boʻlgan. Oʻzining strategik ahamiyati tufayli Sengoku davrida Uma bir necha bor qoʻshni sarkardalar tomonidan bosib olingan. Edo davrida Iyo-Matsuyama domeni tomonidan Tokugava syogunligi nomidan boshqariladigan Imabari, Saydzyo domenlari va tenryo hududlari oʻrtasida boʻlingan. Edo davrida Umada sanoat rivojlana boshlagan va shahar port shaharchaga aylangan. Tosa kaido janubdagi Tosa provinsiyasiga borishni taklif qilgan, shuning uchun Uma ham Tosa Daimyo va Tosaga boradigan sayohatchilar uchun toʻxtash joyi yoki „pochta stantsiyasi“ vazifasini bajarganEhime-ken Bunka Shinko Zaidan. Ehime no Furusato Komichi, Higashi Iyo-hen. 1982, p.178 Japanese. Qogʻoz ishlab chiqarish taxminan 1750-yilda Uma shahrida boshlangan va keyinchalik mintaqaning asosiy sanoat mahsulotiga aylangan.

Sobiq Kavanoe va Iyomisima shaharlari yangi shahar ustidan siyosiy nazorat uchun kurashgan.

 Hukumati 
Sikokuchuo toʻgʻridan-toʻgʻri saylanadigan mer va 22 aʼzodan iborat bir palatali shahar kengashiga ega boʻlgan mer-kengash boshqaruv shakliga ega. Sikokuchuo Ehime prefekturasi assambleyasiga uchta aʼzoni qoʻshadi. Milliy siyosat nuqtai nazaridan, shahar Yaponiya Diet quyi palatasining Ehime 3-okrugi tarkibiga kiradi.

 Iqtisodiyoti 
Sikokuchuo Ehime va Sikoku mintaqalaridagi yirik sanoat shaharlaridan biri boʻlib, Yaponiyaning qogʻoz ishlab chiqarish boʻyicha yetakchi hududlaridan biridir.

 Taʼlimi 
Sikokuchuoda 18 ta davlat boshlangʻich va oltita oʻrta maktablari hamda shahar hukumati tomonidan boshqariladigan bitta umumiy boshlangʻich/oʻrta maktab mavjud. Shaharda Ehime prefekturasi taʼlim kengashi tomonidan boshqariladigan uchta davlat oliy maktabi mavjud.

 Transporti 

 Temir yoʻllari 
22x22px Sikoku temir yoʻl kompaniyasi – Yosan liniyasi

 Kavanoe – Iyo-Misima – Iyo-Sangava – Akabosi – Iyo-Doi – Sekigava

 Magistral yoʻllari 

 link=|alt=|25x25px Matsuyama avtomagistrali
 link=|alt=|25x25px Kochi avtomagistrali
 link=|alt=|25x25px Takamatsu avtomagistrali
 link=|alt=|25x25px Tokusima avtomagistrali

 Portlar 

 Misima-Kavanoe porti

 Ommaviy madaniyatda 

 Shodo Girls 
2010-yil Vatasi-tachi, Kosiyen no filmi Sikokuchuo shahrida suratga olingan. Film „Shodo Girls Kosiyen“ musobaqasida qatnashishga tayyorgarlik koʻrayotgan yuqori maktab xattotlik klubi haqida xattotlik tadbiri. Shodo Girls haqiqiy voqealarga asoslangan.

 Ken Kamakura, beysbolchi
 Minoru Siraisi, dublyaj aktyori
 Yosikadzu Sirakava, fotograf
 Kumiko Takahasi, barabanchi (chatmonchi)
 Syukuro Manabe, meteorolog

 

 

 
 Shikokuchuo City official website 
 Shikokuchuo City official website 

Turkum:Yaponiyaning qirgʻoqboʻyi aholi punktlari
Turkum:Yaponiyadagi port aholi punktlari
Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Turkum:Ehime prefekturasi shaharlari