Jeffrey Epstein

Jeffrey Edward Epstein (1953‑yil 20‑yanvar – 2019‑yil 10‑avgust) — amerikalik moliyachi va elitist. U yirik moliyaviy tarmog‘i orqali minglab boy va ta’sirli shaxslar bilan yaqin aloqada bo‘lgan va voyaga yetmaganlarni jinsiy ekspluatatsiya qilish, savdosi va zo‘ravonlik jinoyatlari bilan mashhur bo‘lgan. U AQSh tarixidagi eng yirik jinsiy mojaro ishlaridan birining markazida turgan shaxs hisoblanadi. 2019-yilda Nyu-Yorkdagi tergov hibsxonasida shu vaqtgacha aniqlanmagan sharoitda joniga qasd qilgan.

 Hayoti va karerasi 
Epstein Bruklinda yahudiy oddiy ishchi oilasida tug‘ilgan. O‘rta maktabni bitirib, u bir muddat o‘qishni davom ettirmasdan Dalton maktabida o‘qituvchilik qilgan. Pushaymon bo‘lgan ustozlaridan birining ta’siri bilan u moliyaviy sohani tanlagan va Bear Stearns investitsiya bankida ishlashga kirishgan.

Keyinchalik u o‘zining moliyaviy firmalarini ochib, minglab boy va mashhur shaxslar bilan munosabatda bo‘la boshladi.

 Jinoyat ayblovlari 
Epstein 2005-yilda Florida shtatida Epstein voyaga yetmagan qizlarni jinsiy zo‘ravonlikka jalb qilganlikda ayblangan. 2008-yilda u federal sud bilan kelishuv asosida yengilroq ayblov bilan jazolangan va 13 oy qamoq jazosi olgan (uning katta qismini kunduzgi tartibda o‘tagan). Ushbu kelishuv keyinchalik AQSh prokuraturasidagi eng bahsli qarorlardan biri sifatida tanqid qilingan. 2019-yil iyul oyida Epstein Nyu-Yorkda yana hibsga olingan va voyaga yetmaganlar savdosi, ekspluatatsiyasi bo‘yicha og‘ir federal ayblovlar qo‘yilgan. U o‘nlab qurbonlarni o‘z ichiga olgan jinoyat tarmog‘ini boshqarganlikda gumon qilingan.

Unga qarshi da'volar orasida 14 yoshdan kichik qizlarni jinsiy ravishda ekspluatatsiya qilish va yosh qizlarni ekspluatatsiya qilish bo‘yicha keng ko‘lamli ayblov ham bor edi.

 Vafot etishi va bahs-munozaralar 
10-avgust 2019-yilda Epstein Nyu-Yorkdagi Metropoliten Tuzatish Markazidagi kamerada o‘lik holda topilgan. Rasmiy xulosaga ko‘ra, u o‘z joniga qasd qilgan. Biroq kameralar ishlamasligi, nazoratchilar xatosi sabab o‘lim bo‘yicha turli fitna nazariyalari mavjud bo‘lib qolmoqda.

2025-yilda FBI raisi Kash Patel va vitse-direktori Dan Bongino Epstein o‘limini yana bir bor "o‘z joniga qasd" deb tasdiqladi va yaqinda surishtiruv materiallari, shu jumladan kameralar yozuvlari ham ommaga e’lon qilinishi xabar qilindi.
thumb|Epstein va Bill Klinton, 1993-yil

 Mashhur shaxslar bilan aloqalari 
Epstein AQSh va xalqaro siyosat, biznes va shou-biznes vakillari bilan yaqin aloqada bo‘lgan. Masalan:

Bill Klinton — Epsteinning shaxsiy samolyotida parvoz qilgani parvoz jurnallarida qayd etilgan.

Donald Tramp — 1990-yillarda Epstein bilan bir necha ijtimoiy tadbirlarda birga ko‘ringan.
Shahzoda Endryu — Buyuk Britaniya shahzodasi bo‘lib, jinsiy zo‘ravonlik ayblovi bo‘yicha suddan tashqari kelishuv orqali ish yopilgan.

Ghislaine Maxwell — Epsteinning asosiy hamkori, 2021-yilda odam savdosi bo‘yicha sudlangan.
thumb|Epstein shaxsiy oroli Little St James

 Epstein oroli (Little Saint James) 
1998-yilda Epstein AQSh Virjiniya orollaridagi Little Saint James orolini sotib olgan. Orol ommaviy axborot vositalarida "Epstein oroli" nomi bilan mashhur bo‘lgan. Tergovlarga ko‘ra, aynan ushbu orolda voyaga yetmagan qizlar jinsiy ekspluatatsiya qilingan.

 Epstein Files (Epstein hujjatlari) 
2024-yil yanvar oyida AQSh sudlari tomonidan Epstein Files nomi bilan mashhur bo‘lgan hujjatlar qisman oshkor qilingan. Ushbu hujjatlar Epstein tergov materiallari, guvohliklar va sud bayonotlarini o‘z ichiga oladi.

Hujjatlarda tilga olingan mashhur shaxslar orasida Bill Klinton, Donald Tramp, Shahzoda Endryu, Alan Dershowitz, Bill Geyts bor edi. Biroq ushbu shaxslarning barchasiga nisbatan jinoyat aloqasi sud orqali tasdiqlanmagan.

2026-yil 30-yanvarda Adliya vazirligi Epstein bilan bog‘liq 3 milliondan ortiq sahifa hujjat, 180 mingta tasvir va 2 mingta videoni e’lon qildi. Bosh prokuror o‘rinbosari Todd Blanche bu e’lon departamentni “Epstein Files Transparency Act” talablariga muvofiq holatga keltirganini va bu so‘nggi yirik e’lon bo‘lishini aytdi. Federal prokurorlar dastlab oshkor etish qonuniga javoban 6 million sahifa bo‘lishi mumkinligini aniqlagan edi, biroq DOJ (Adliya vazirligi) faqat shuning yarmiga yaqinini chiqardi. Vakil Ro Khanna va boshqa demokrat qonunchilar bu muvofiqlik da’vosiga qarshi chiqib, departamentni qonunni buzishda aybladilar. Ularning ta’kidlashicha, vazirlik “FBI 302 jabrlanuvchi intervyu bayonotlari, 2007-yildagi Florida tergovi davrida tayyorlangan ayblov loyihasi va prokuratura memorandumi, shuningdek Epstein kompyuterlaridan olingan yuz minglab elektron xatlar va fayllar”ni yashirib qolgan.

Blanche Oq uy hujjatlarni tekshirish jarayoniga “hech qanday aloqasi yo‘qligini” va Epstein bilan bog‘liq qudratli erkaklarning ismlari yashirilmaganini aytdi. DOJ e’lon qilingan materiallar orasida “soxta yoki yolg‘on taqdim etilgan” ma’lumotlar bo‘lishi mumkinligini qayd etdi va qo‘shimcha bayonotida Prezident Trampga qarshi ayrim da’volarni “asossiz va yolg‘on” deb ta’rifladi. Departament turli huquqiy imtiyozlar asosida taxminan 200 ming sahifani, shuningdek bolalarga nisbatan jinsiy zo‘ravonlik tasvirlari yoki jabrlanuvchilarni aniqlashga imkon beradigan materiallarni oshkor etmadi.

Ushbu fayllardan ma'lum bo'lishicha, Epstein o'zbekistonlik kishilar bilan ham yozishmalar olib borganligi aniqlangan.

 Merosi va ommaviy e’tibor 
thumb|Epsteinning oxirgi surati
Epstein tamoman boy, ta’sirli shaxslar bilan aloqasi, zo'rlash va yosh qizlarni ekspluatatsiya qilishdagi suiste’mollari bilan tanildi. Netflix’da "Jeffrey Epstein: Filthy Rich" hujjatli seriali unga bag‘ishlangan. Unga qarshi da’volar va u bilan aloqador shaxslar haqida asosiy ham shulardan biridir.

 

 Britannica: Jeffrey Epstein biography 
 AP News – Epstein death documents
 Wikipedia: Death of Jeffrey Epstein
 FBI reaffirms suicide ruling
 FBI to release suicide footage 
 Netflix docuseries – *Filthy Rich*

Turkum:Amerikalik moliyachilar