Davlat yoki hukumat rahbari etib saylangan yoki tayinlangan ayollar roʻyxati

Quyida birinchi va ikkinchi jahon urushlari orasidagi davrdan boshlab (1918–1939) oʻz mamlakatlarida davlat yoki hukumat boshligʻi etib saylangan yoki tayinlangan ayollar roʻyxati keltirilgan. Birinchi ro'yxat davlat rahbari yoki hukumat rahbari ham bo'lishi mumkin bo'lgan ayol prezidentlar, , hozirda davlat boshlig'i bo'lmagan hukumat boshliqlari, misol uchun bosh vazirlarni o'z ichiga oladi. Ro'yxatga davlat rahbari bo'lgan (lekin hukumatni emas) ayol monarxlar kirmaydi.

Xertek Anchimaa-Toka, asosan tan olinmagan va hozirda tugatilgan Tuvan Xalqi Respublikasining "Dunyoda eng birinchi saylangan ayol davlat rahbari' deb hisoblanadi. U 1940-yilda mamlakat prezidiumining ayol rahbari bo'ldi.

Demokratik ravishda mamlakat bosh vaziri etib saylangan birinchi ayol Seylonlik (hozirgi Shri-Lanka) Sirimavo Bandaranaike edi, o'shanda u o'z partiyasini 1960-yil iyul oyidagi umumiy saylovda g'alaba boshlagan.

Argentinada mamlakat prezidenti bo'lib xizmat qilgan birinchi ayol Isabel Peron bo'lib, u davlat vitse-prezidenti sifatida ishladi va 1974-yil iyul oyida turmush o'rtog'ining vafotidan keyin prezidentlik lavozimini egalladi.

Islandiyaning mamlakat prezidenti etib saylangan birinchi ayol Vigdis Finnbogadottir bo'lib, 1980-yildagi prezidentlik saylovi,shuningdek, keyingi uchta saylovlarida g'alaba qozonib, jami 16 yil davomida o'z lavozimida qoldi, bu esa uni tarixda eng uzoq vaqt xizmat qilgan merosxo'r bo'lmagan ayol davlat rahbariga aylantiradi.

Ko'pchilik musulmon bo'lgan davlat Pokistonda birinchi marta demokratik ravishda saylangan ayol bosh vazir Benazir Bhutto bo'lib, u o'z partiyasini 1988-yilda, keyinroq 1993-yilda boʻlib oʻtgan umumiy saylovlarda g'alabaga boshladi, bu uni har qanday musulmon millatining demokratik yoʻl bilan saylangan birinchi ayol rahbariga aylantirdi. Shuningdek, Bhutto merosxo'r bo'lmagan ikki dunyo yetakchilaridan birinchisi bo'lib, u lavozimida xizmat qilayotganda farzand ko'rgan, ikkinchisi esa Yangi Zelandiyalik Jasinda Ardern edi.

Hukumatni merosxo'r bo'lmagan eng uzoq muddat boshqargan ayol va mamlakatning eng uzoq vaqt xizmat qilgan ayol yetakchisi Bangladeshlik Shayx Hasina hisoblanadi. U 1996 yildan 2001 yilgacha va yana 2009 yildan beri, umumiy 19 yildan ortiq vaqt davomida mamlakat bosh vaziri lavozimida ishlagan.

Ekvator Gvineyasi, Namibiya, Peru va Uganda bosh vazirlari saylangan yoki tayinlangan ayol hukumat boshlig'i o'rinbosarlari ro'yxatiga kiritilgan, ammo saylangan yoki tayinlangan ayol davlat rahbari o'rinbosarlari ro'yxatiga kiritilmagan, chunki bu mamlakatlarda vitse-prezidentlik idorasi mavjudligi sababli, ular hukumat boshlig'i ham, davlat rahbari o'rinbosari ham emas. Janubiy Koreya bosh vazirlari esa bu ro'yxatlarning ikkalasiga ham kiritilgan.

Hozirda, Barbados davlat rahbari ham, hukumat rahbari ham ayollar bo'lgan dunyodagi yagona respublikadir.

 Shuningdek qarang 

 Hukumat rahbarining saylangan yoki tayinlangan ayol o‘rinbosarlari ro‘yxati
 Davlat rahbarining saylangan yoki tayinlangan ayol o‘rinbosarlari ro‘yxati
 Ommabop madaniyatda Amerika Qo'shma Shtatlarining ayol prezidenti
 Jahon yetakchi ayollar kengashi
 Amaldagi davlat rahbarlarining lavozimga kirishgan sanasi bo'yicha ro'yxati
 Hukumatdagi ayollar
 Aksariyati musulmon davlatlarda birinchi ayollar davlat va hukumat boshliqlari roʻyxati
 Musulmon ayollar davlat va hukumat boshliqlari roʻyxati
 Muslima ayollar siyosiy rahbarlik lavozimlarida
 Merosxo'r ayol boshqauvchilar ro'yxati

 

 Eslatmalar 

 
 

 
 Hozirgi ayol davlat rahbarlari ro'yxati
 Ayollar davlat rahbarlari
 Ayol prezidentlar va ayollar general-gubernatorlar (Zarate siyosiy to'plamlari)
 Jahon yetakchi ayollar kengashi
 Ayol prezidentlar

Ayol rahbarlar