Zhantas/Cleaned-Uzbek_Wikipedia huggingface dataset:
Gesiona Laomedontaning qizi

Gesiona  — yunon eposidaMifi narodov mira. M., 1991-92. V 2 t. T.1. S.298; Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka II 5, 9; 6, 4; III 12, 3; 12, 6; Diodor Sitsiliyskiy. Istoricheskaya biblioteka IV 32, 5 Troyaning qiroli Laomedonta va Strimoning qizi, Podarkaning singlisi (Priam) hisoblanadi. Uning ismi etimologiyaga koʻra „asiyka“, yaʼni Osiyodan (Asion shevasida) kelib chiqqan.Gindin L. A., Tsimburskiy V. L. Gomer i istoriya Vostochnogo Sredizemnomorya. M., 1996. S.53

Apollonning orakliga koʻra, otasi uni dengiz yirtqich hayvoniga yedirish uchun qoyaga bogʻlab qoʻygan. Oʻshanda Gerakl yirtqich hayvonning ichiga chiqib, uni boʻlaklarga boʻlib tashlash orqali uni qutqarishga muvaffaq boʻlgan.Likofron. Aleksandra 33 i komm. Geraklni yirtqich hayvon yutib yuborganida, uning boshi kal boʻlib qolgan.Sekst Empirik. Protiv uchenix I 255 Keyinchalik, Zevs Pleshivni kalligi Argosda sharaflangan.Kliment. Protreptik 39, 2 Gesionaning soʻzlariga koʻra, u qizlarning oxirgisi boʻlgan, chunki qolganlarni yirtqich hayvon allaqachon yutib yuborgan edi.Gigin. Mifi 89 Valeriy Flakkaning soʻzlariga koʻra, Ammon tomonidan orakl yuborilib, qutqarish argonavtlar yurishi paytida sodir boʻlgan, yirtqich hayvon Gerakl va Telamon tomonidan birgalikda oʻldirilgan.Valeriy Flakk. Argonavtika II 451—529; Gigin. Mifi 89

Diodoraga koʻra, Gerakl saxiy sovgʻalarga, jumladan, biyalarga ega boʻlgan.Diodor Sitsiliyskiy. Istoricheskaya biblioteka IV 42, 2-7 Ammo keng tarqalgan afsonaga koʻra, qirol Laomedont qizini qutqarish maqsadida Geraklga Olimpda asirga olingan qirolning oʻgʻli Ganimedning tovon puli sifatida Zavsga sovgʻa qilingan sehrli otlarni bergan. Ammo Troyaning qiroli oʻz vaʼdasini ustida turmadi, natijada esa Gerakl Laomedontdan oʻch oldi: Troya qoʻlga olindi, qirolning oʻzi va uning deyarli barcha oʻgʻillari Gerakl tomonidan oʻldirildi. Faqatgina Laomedontning kenja oʻgʻli Podark tirik qolishga muvaffaq boʻlgan. Oʻshanda Gerakl uning jonini saqlab qolib, shunchaki asirlikka olgan edi.

Gerakl Gesionani doʻsti TelamongaSofokl. Eant 1299—1305, Troyani egallashda oʻzini koʻrsatgan Salamin qahramoniga bergan. Gesionaga asirlardan birini ozod qilish huquqi beriladi, u oʻshanda akasini tanlaydi va uning tovon toʻlovi sifatidagi boshidagi roʻmolini beradi. Oʻshandan beri Podarka Priam (yaʼni sotib olingan) deb nomlananadi. Tevkraning onasi Gesiona boʻlgan.
thumb|280x280px| Telamon va Hesionning toʻyi yoki Gesionning akasi Priam bilan Gerkules va Telamon nazorati ostida xayrlashuvi. Pompeydagi antiqa freskaning tafsiloti
Neviyaning „Gesion“ tragediyasidagi asosiy qahramon. Likopron uni qizilishton, Gerkulesni esa chayon deb ataydi.Likofron. Aleksandra 476 Shuningdek, Demetriyning „Gesion“ satir dramasi va Aleksidaning „Gesion“ komediyasining bosh qahramoni boʻlgan.
Gero va Leandr

thumb|270x270px| Qahramon va Leander. Rasm V. Etty
Gero va Leandr ( va ) — qadimgi afsonaviy qahramonlar boʻlib, ular abadiy afsonaga aylangan.

 Afsona syujeti 
Leander — Troadadagi Abidoslik yosh yigit boʻlib, u Gellespontning narigi qirgʻoqi tarafida joylashgan SestedaStatsiy. Fivaida VI 547 istiqomat qiluvchi, Afroditaning joriyasiga koʻngil qoʻygan edi.
thumb|Frederik Leyton. Doroti Din Qahramonning soʻnggi soatlarida, 1880-yil
Har kecha Gero minorada olov yoqib, Leander boʻgʻozni suzib oʻtib, uning yoniga kelishini kutadi, Gero ham aynan oʻsha olovni mayoq sifatida bilib, u tomon harakatlanadi. Ammo bir kuni olov oʻchib qoladi va Leander oxirigacha suzib borolmay qoladi. Shunda tongda, uning oʻlik tanasi Geroning oyoqlariga suzib keladi. Uni koʻrgan Gero umidsizlikka tushib, minoradan oʻzini dengizga tashlaydi. Geroning minorasini keyinchalik SestadaСтрабон. Geografiya XIII 1, 22 (s. 591).Lukan. Farsaliya IX 955 koʻrsatilgan.

 Adabiy qayta ishlanma 
Gero va Leander haqidagi afsona, qadimgi sheʼriyatdagi kabi (OvidiySm. Ovidiy. „Nauka lyubvi“ II 249—250; „Geroidi“ XVIII—XIX; „Skorbnie elegii“ III 10, 41. Fulgensiy. „Mifologii“ III 4; Perviy Vatikanskiy mifograf I 28, Musey Grammatika yunoncha sheʼri (taxminan mil.av. VI asr) „Gero va Leander“) zamonaviy davr adabiyotida (Fridrix Shiller, Frants Grilpartser) ham bir necha bor adabiy qayta ishlanishga duchor boʻlgan. Kristofer Marlo afsonaning erotik sheʼrini yaratgan va u ingliz Uygʻonish davri sheʼriyatining durdonalaridan biriga aylangan.

Rus adabiyotida ham quyidagi yozuvchilar tomonidan afsona syujetga murojaat qilingan: A.A.Fet („Gero va Leander“ sheʼri, 1847), A.I.Kuprin („Gero, Leander va choʻpon“ qissasi, 1929), Iosif Brodskiy („Tugallanmagan“ sheʼri, 1970).

Milorad Pavichning romanlaridan biri „Shamolning ichki tomoni deb nomlanib, u Gero va Leander haqida boʻlgan“. Unda qahramon yigit va qizning oʻrtasidagi fazodagi masofa — vaqt masofasiga almashtirilgan.

 Tasviriy sanʼatda hikoya qilish 
XIX asrning II yarmidagi britaniyalik rassom Frederik Leyton oʻzining sevgilisi, naturmodchi va dramatik aktrisa Doroti Dinni „Geroning soʻnggi soatlari“ suratida tasvirlagan (1880)..Suratda, qahramon qiz oʻz sevgilisini intiqlik bilan kutayotgani tasvirlangan.

 Yana qarang 

 „Linder“ tipidagi zirhli kreyserlar
 Qiz minorasi (Istanbul)

 

 

 Gero, v mifologii // Ensiklopedicheskiy slovar Brokgauza i Yefrona : v 86 t. (82 t. i 4 dop.). — SPb., 1893. — T. VIIIa. — S. 543.
Germiona

left|thumb|303x303px| Orest va Germiona uchrashuvi LEKIN. L. Girodet de Rusy-Trioson
Germiona  — qadimgi yunon mifologiyasidaMifi narodov mira. M., 1991—92. V 2 t. T. 1. S. 294. Spartaning qiroli Menelaya va Yelenning qizi boʻlgan.Gesiod. Perechen jenщin, fr. 175 M.-U.; Gomer. Odisseya IV 14. Yelena Troya tomon otlanganida u atigi toʻqqiz yoshda edi.Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka III 11, 1; E III 3; E VI 14.28.

Gomerning yozishicha, otasi uni Neoptolemga turmushga bergan.Gomer. Odisseya IV. Boshqa bir anʼanaga koʻra esa u ilgari Tindare bilan Orestga unashtirilgan deb edi.Yevripid. Andromaxa 968; Ovidiy. Geroidi VIII 31. Yevripidning manbaalariga koʻra esa, u oʻzini osmoqchi boʻlgan, ammo uni qutqarib qolishgan.Yevripid. Andromaxa 812. Orest yoki Neoptolemning xotini, yoki Neoptolemning xotini, keyin esa Orest uni oʻgirlamoqchi boʻlgan. Uning Delfadagi haykali lakedemonyanlar uchun tuhfadir.Pavsaniy. Opisanie Elladi X 16, 4. Tisamenning onasi boʻlgan.

Sofoklning „Germiona“ (fr. 202 Radt) tragediyasi, Yevripidning „Orest“ va „Andromax“ tragediyasi, Teodorning „Germiona“si, Liviy Andronik va Pakviyaning „Germiona“ tragediyasida bosh qahramon boʻlgan. Ovidiy Germionaning Orestga maktubini yozgan (Geroid VIII). Zamonaviy davrda — Rasinning „Andromax“ va Rossinning „Germiona“ (1819) lirik tragediyasining ham qahramoni hisoblanadi.

1872-yilda kashf etilgan asteroid (121) Germiona sharafiga nomlangan.

Shuningdek, Shekspirning "Qish ertagi " dramasining bosh qahramoni va „Garri Potter“ kitoblari seriyasining bosh qahramonlaridan biri Germiona Grenjer uning nomi bilan atalgan. Shunday ismli qahramon Arkadiy va Boris Strugatskiyning „Marsliklarning ikkinchi hujumi“ satirik romanida ham uchraydi.

 

 

 Germiona, v mifologii // Ensiklopedicheskiy slovar Brokgauza i Yefrona : v 86 t. (82 t. i 4 dop.). — SPb., 1890—1907.
National Basketball Association

thumb|Beshinchi avenyudagi NBA doʻkoni
Milliy basketbol assotsiatsiyasi (qisqartmasi: NBA) — erkaklar oʻrtasida basketbol boʻyicha oʻtkaziladigan Shimoliy Amerika professional ligasi. Unda AQSh va Kanada basketbol klublari ishtirok etadilar. NHL, MLB va NFL bilan birga Shimoliy Amerika bosh professional sport ligalari toʻrtligiga kiradihttps://www.wsj.com/articles/SB124166336985294745. Dastlab, 1946-yilda Amerika basketbol assotsiatsiyasi shaklida asos solingan boʻlib, Milliy basketbol ligasi bilan biriktirilgan holda National Basketball Association (Milliy basketbol assotsiatsiyasi) nomini oldi.

2004-yildan boshlab Assotsiatsiya tarkibiga geografik jihatdan Sharqiy va Gʻarbiy konferensiyalar tartibida boʻlingan 30 jamoa kiradi. Har bir konferensiya, oʻz navbatida, 5 jamoadan 3 divizionga boʻlinadi. Odatiy mavsum davomida har bir jamoa 82 oʻyindan oʻtkazadi. Oʻyin natijalaridan kelib chiqib, pley-off ishtirokchilari saralab olinadi. Pley-off bosqichida jamoalar olimpiada tizimida — oʻz konferensiyasida 4 gʻalabagacha oʻzaro oʻyin oʻtkazadilar. Ikki konferensiya chempionlari asosiy finalda yuzma-yuz keladi va National Basketball Association chempioni maqomi uchun kurashadi.

NBA bosh idorasi Nyu-York shahri Beshinchi avenyudagi Olimpik-tauerning 19-qavatida joylashganhttps://www.nba.com/.

 

Turkum:Basketbol
Turkum:Erkaklar basketbol assotsiatsiyasi
Veritas

Veritas — yunon Aleteyiga oʻxshash koʻrinishdagi rimliklarning haqiqat maʼbudasi boʻlgan. Gʻarb madaniyatida veritas soʻzi shior sifatida ham xizmat qilgan.

 Kelib chiqishi 
Saturnning qizi (yunonlar uni Xronos deb atashgan), vaqtni ifodalovchi temir hisoblangan. Virtus maʼbudasining onasi. Baʼzida uni Yupiterning qizi (Zevs)Пиндар Olimpiyskaya oda 10 yoki Prometeyning ijodkori deb hisoblashgan.

 Tavsifi 
Veritasni oppoq kiyingan bokira qiz sifatida yoki qoʻlida oynani ushlab turgan „yalangʻoch haqiqat“ (nuda veritas) sifatida tasvirlangan.Mercatante, Anthony S. The Facts on File Encyclopedia of World Mythology and Legend. Facts on File, 1988, p. 654, . Aytishlaricha, tutqich bermas maʼbuda, muqaddas quduq tubiga yashiringan.Etot aforizm otnosyat k Demokritu: „Mi nichego ne znaem ob istine, ibo ona v kolodse.“ 

 Saxovatchi 
Veritas — rimlik saxovatchilar kabi halollik atamasidir. U har bir ijobiy rimlik ega boʻlishi kerak boʻlgan eng muhim fazilatlardan biri hisoblangan.

 Martin Xaydegger 
Nemis faylasufi Martin Xaydegger aleteya (haqiqat, ilgari yashirin boʻlgan narsanining oshkor boʻlishi) va veritas tushunchalarini ajratib, ikkinchisini rimliklarning toʻgʻrilik (haqiqatparvarlik) tushunchasini, oxir-oqibat hokimiyatga nisbatan nitssheaning adolat va iroda tuygʻusi bilan bogʻladi.

 Shior 
Veritas soʻzi koʻplab tashkilotlar, shu jumladan, koʻplab taʼlim muassasalarining, masalan, Garvard universiteti, Dreyk universiteti, Indoneziya universiteti, Uppsal universiteti, Ibadandagi Loyola kolleji (Nigeriya), Dominikan ordeni, AQShning Harbiy dengiz floti jinoyat qidiruv xizmati shiori boʻlib xizmat qiladi.

 Astronomiyada 
1902-yilda kashf etilgan asteroid (490) Veritas maʼbuda sharafiga nomlangan.

 Yana qarang 

 In vino veritas

 

 

 Haqiqat tarixi: lotincha „Veritas“
 Aletheia va qadimgi yunoncha haqiqatning boshqa atamalari — Haqiqat tushunchasining kelib chiqishi va rivojlanishi (yunoncha „Aletheia“ dan lotincha „Veritas“gacha)
Brigella

Brigella komm. 1 — italyancha komedii del arte, birinchi dzannining qahramon-niqobi; italyan teatrining eng qadimiy qahramonlaridan biri boʻlgan. Arlekin, Pantalon va Doctor bilan birgalikda shimolcha (yoki venetsianlik) niqob kvartetini namoyish etadi.

 Kelib chiqishi: sobiq dehqon, Bergamo yaqinidagi Bremban vosiysining fuqarosi, boʻlinmali, bir qiyin boʻlgan va soʻzning oxirini yutib yuboradigan bergam shevasida soʻzlashadi.
 Kasbi: xizmatkor.
 Kostyumi: zigʻir bluza, uzun ishton, plash va oq qalpoq; kostyum oq rangda boʻlib, yashil galunalar bilan bezatilgan; oyogʻida sariq charm poyabzal. Kamar qismida qora hamyon, bel qismida esa xanjar (baʼzan yogʻochdan, ammo koʻpincha haqiqiy) boʻlgan.
 Niqobi: tukli, qora rangda, har tomonga yoyilib turuvchi soqol va qora moʻylovli.
 Xulq-atvori: epchil va gʻaroyib, koʻpincha oʻgʻri xizmatkor sifatida boʻlgan; ayollar bilan bemaʼnigarchilik qilishni xush koʻradi, keksalarga nisbatan esa oʻta beadab, qoʻrqoqlar oldida jasur, ammo kuchlilar uchrasa, ularga taslim boʻladi; doimo baland ovozda va koʻp gapiradi. Dastlab, yovuz va shafqatsiz boʻlgan. Ammo XVIII asrga kelib esa yumshoq va quvnoqqa aylangan. U doimo yoshlarning yashashiga, sevishishiga, baxtga erishishiga toʻsqinlik qiluvchi keksalarga qarshi chiqqan. Ushbu niqob ostida ijro etuvchi aktyorlardan gitara chalish va baʼzi akrobat harakatlarimni bilish talab etilgan.

Brigellaning niqobi, garchi oddiy tomoshabinning eng sevimlisi boʻlgan boʻlsa ham, qoidaga koʻra, qizgʻin pallaning ikkinchi tomonida boʻlgan; unda faol harakatning yetishmasligi esa kiritilgan koʻplab nayranglar (latstsi) va musiqiy intermediyalar bilan qoplangan. Brigellaga yaqin boʻlgan obrazlar: Lope de Vega va Shekspir komediyalarida; shuningdek, Skapen, Maskaril va Sganarel Molyera va Figaro Bomarshe hisoblangan.

Ushbu rolning eng mashhur ijrochilaridan: Beltrame nomi ostida ijro etgan Nikolo Barberi, Karlo Kantu (Buffetto) va Franchesko Gabrielli (Skapino) boʻlishgan.

Brigellaning rolini sovet sahnasida Aleksandr Bereznyak („Bergamolik Truffaldino“, 1976) va Mixail Ulyanov ("Malikai Turandot ", 1971) ijro etishgan.

 Galereya 

 

 

 Brigella // Ensiklopedicheskiy slovar Brokgauza i Yefrona : v 86 t. (82 t. i 4 dop.). — SPb., 1891. — T. IVa. — S. 669.
 A. Veselovskiy. Starinniy teatr v Yevrope. — Moskva : Tipografіya P. Baxmeteva, na Srѣtenkѣ, 1870. — VI, 410, 2 s.
 Djivelegov A. K. Italyanskaya narodnaya komediya / A. K. Djivelegov. — M. : Izdatelstvo AN SSSR, 1954. — 298 s.
 Adolfo Bartoli. Scenari inediti della commedia dell' arte : ital.. — Firenze : G. C. Sansoni, 1880.
 J. L. Klein. Geschichte des italienischen Dramas : nem.. — Leipzig : T. O. Weigel, 1866. — Bd. I. — (Geschichte des Dramas : in 13 Bd. ; Bd. IV).
 Louis Moland. Molière et la comédie italienne : fr. : ouvrage illustré de 20 vignettes représentant les principaux types du théâtre italien. — Deuxième édition. — Paris : Didier, 1867.
 Rudlin J. Commedia dell’Arte : An Actor’s Handbook : angl. / John Rudlin. — London, New York : Routledge, 1994. — ISBN 0-415-04769-2. — ISBN 0-415-04770-6. — LCCN 93-13426.
Turkum:Pages with unreviewed translations
Atropos

Atropos yoki Atropa ( „muqarrar“), shuningdek, AysaСофокл, фр.1018bАлкман, фр.16, 15 Бергк // Примечания А. А. Тахо-Годи в кн. Платон. Собрание сочинений. М., 1990-94. В 4 т. Т. 2. С. 452., uch moira — taqdir maʼbudalarining kattasi (yunon mifologiyasida). Atropos singillari yigirayotgan hayot ipini kesadi. Shu bilan shavqatsiz va muqarrar qismat oʻlim roʻy beradiсм. Нонн. Деяния Диониса XII 142.. Uning sharafiga asteroidlardan biri (273) nomlangan. Atropos asteroidi , 1888-yil 8-martda avstriyalik astronom Iogann Palisa tomonidan Vena rasadxonasida kashf etilgan. Aflotun (Platon) taqdir maʼbudalari tasvirlangan „Davlat“ dialogida ularni hozirgi (Clotho), oʻtmish (Lachesis) va kelajak (Atropos) haqida kuylaydigan maʼbudalar sifatida tasvirlaganlan. Atropin zahar moddasi ham uning nomi bilan atalgan.

 Boshqa afsonalardagi oʻxshashliklar 
Qadimgi Rim afsonalarida parklar moira, yaʼni taqdir maʼbudalari xususiyatlariga mos ravishda barpo qilingan. Atropa vazifasini bajargan uchinchisi Morta deb atalgan. Bu maʼbudaning german-skandinaviya (Norse) mifologiyasida ham oʻxshashi boʻlgan. U Skuld deb atalib, Nornlarning uchinchisi boʻlib, kelajakni ifodalagan.

 Kino 

 „Gʻayritabiiy“ teleserialining 6-mavsumi 17-qismida Moira Atropos Kastielga dunyoni qutqarish uchun yana 50 ming inson jonini qabz qilishiga toʻsqinlik qiladi.
 Atropos „Kelgusi kun afsonalari“ teleserialining 5-mavsumida asosiy antagonistlardan biri boʻlib, Klotho avvalroq koʻp olam boʻylab tarqalib ketgan, ammo Cheksiz Yerlar inqirozidan keyin oʻsha yerga tushib qolgan taqdir tuvalini yigʻishga harakat qiladi.

 Videooʻyinlarda 
God of War 2 videooʻyinida Atropos Clotho va Lachesis bilan birga bosslardan biri sifatida gavdalanadi.

 

 

 Moyri / Losev A. F. // Mifi narodov mira : Ensikl. v 2 t. / gl. red. S. A. Tokarev. — 2-e izd. — M. : Sovetskaya ensiklopediya, 1988. — T. 2 : K—Ya. — S. 169.
 Moyra // Realniy slovar klassicheskix drevnostey / avt.-sost. F. Lyubker ; Pod redaksiey chlenov Obщestva klassicheskoy filologii i pedagogiki F. Gelbke, L. Georgievskogo, F. Zelinskogo, V. Kanskogo, M. Kutorgi i P. Nikitina. — SPb., 1885.
 N. P. Obnorskiy. Moyri // Ensiklopedicheskiy slovar Brokgauza i Yefrona : v 86 t. (82 t. i 4 dop.). — SPb., 1896. — T. XIXa. — S. 612.
Bel (Poseydon o‘g‘li)

Bel - qadimgi yunon afsonalarining qahramoni, Misr podshohi. Poseydon va Liviyaning o‘g‘li, Agenorning egizagi. Perseus va Gerkules kabi qator mifologik qahramonlarning ajdodi. U ko‘pgina qadimgi matnlarda sharq xalqlari ilohi Baal'ga o‘xshatiladi.

 Kelib chiqishi 
Liviya Belning onasi bo‘lib, Zevsning Iodan o'g'li, Misr shohi Epafning qizi edi. Shunday qilib, Bel Argosning ilk shohlari oilasiga mansub. Liviya dengiz xudosi Poseydondan homilador bo‘lgan va egizaklar - Bel va Agenorni dunyoga keltirgan.

 Mifologiyada 
Bel Misr podshohi edi, uning egizagi Agenor esa Finikiyada Sidon va Tirni boshqargan. Panopolitanlik Nonnus uni "Liviyalik Zevs" deb ataydi. Bel, asosan, yunon afsonalarining nasabnomalarida keladi. Bevosita u haqdagi afsonalar kam uchraydi. , ko‘plab qadimgi yozuvchilar Misrning afsonaviy shohini sharqiy iloh Baal bilan ayni deb tasvirlaydi (ismning boshqa namunalari - Baal, Baal, Bel) . Nemis qadimshunosi Karl Tümpel taxmin qilishicha, Bel nomi yunonchadan kelib chiqqan bo‘lishi mumkin. Robert Graves esa, bu nom va hatto qahramonning o‘zi ham sharq afsonalarini o‘zlashtirish natijasi ekaniga amindir: “Bel - Eski Ahdning Baal va Apokrifaning Belilidir. U o‘z nomini shumerlar oy ma'budasi hisoblanmish ag'darilgan Belili'dan olgan".

Pausanias Belusni "Liviyaning o'g'li, qandaydir misrlik" deb ataydi, uning nomi Bobil xudosiga berilgan. Pseudo-Gyginusga ko'ra, birinchi bo‘lib qilich bilan jang qilgan aynan Beldir (undan bunday yakkakurashlar yog'och kaltaklar bilan qilingan) va shuning uchun ham uning nomi urushni bildiruvchi so'z (bellum)dan shakllangan. Diodor Sikulusning yozishicha, Belus Furot daryosida mustamlakaga asos solgan misrlik ko'chmanchilarga yetakchilik qilgan; yangi shaharda u bobilliklardan olingan so‘z bilan "xaldiylar" deb atalgan kohinlar hay'atini tuzgan. Bu hay'at aʼzolarining vazifasi yulduzlarni kuzatish bo‘lib, har qanday soliqlardan ozod qilingan edi.

 Avlodlari 
Bel Nil daryosi xudosining qizi Anxinoega uylangan. Bu nikohdan Misr va Danaus nomli egizaklar tug'ilgan. Birinchisi Misr va Arabistonga hukmdorlik qilgan, ikkinchisi Liviyani boshqargan. Evripidning yozishicha, Kefey (Efiopiya qiroli) va Andromedaning eri Phineus ham Belusning farzandlari edi. Ferakid Belusning Damno ismli qizi ham bo‘lganini yozadi. U amakisi Agenor bilan turmush qurib, Feniks (Finikiya qirolligi asoschisi) va ikki qiz: Isu va Meliyani dunyoga keltirgan. Ular esa amakivachchalari - Misr va Danaus ga turmushga chiqqan.

Gesiodning so'zlariga ko'ra, Belusning Froniya ismli qizi ham bo‘lib, u Germesdan Kassiopiyaning otasi va Arabistonning eponimi - Arabni dunyoga keltirgan11 . Panopolitanlik Nonnis o‘zining "Dionisning qilmishlari" asarida aytishicha, Bel besh o'g'il: Phineus, Feniks, Agenor, Misr va Danausning otasi bo‘lgan.

 

 va 

 

 
 
 
 
 
 

 

 
 
 Tümpel K. Belos 3 // Paulys Realencyclopädie der classischen Altertumswissenschaft. — 1897. — Bd. III, 1. — Kol. 259—264.
Ko‘tarilayotgan quyosh kokteyli

right|thumb|338x338px|Tequila Sunrise
"Koʻtarilayotgan quyosh" (" Tequila Sunrise ") — tekila, grenadin va apelsin sharbati negizida tayyorlanuvchi alkogolli kokteyl. Long drink sifatida tasniflanadi. Xalqaro barmenlar uyushmasi (IBA) rasmiy kokteyllaridan biri hisoblanadi. Toifasi „Zamonaviy klassika“ .

 Tarixi 
Rising Sun kokteyli 1930 va 1940-yillarda barmen Gene Sulit tomonidan Arizona-Biltmor mehmonxonasida ixtiro qilingan. Dastlabki retseptga tekila, qoragʻat likyori, laym sharbati va sodali suv kirganThe Wright Bar at the Arizona Biltmore.

Kokteyl oʻz nomini ( — „quyosh chiqishi“) tashqi koʻrinishi uchun olgan. Tarkibidagi zich komponentlar (qoragʻat likyori yoki anor siropi), sharbat va tekila aralashmasidan finjon tubiga tubiga joylashib, shafaqni eslatuvchi ranglar jilosini aks ettiradi.

„Tequila Sunrise“ va " Margarita " kokteyllarining mashhurligi 70-80-yillarda tekila isteʼmolini bir necha barobar oshishiga sabab boʻldi.

 Retsept va tarkibi 
IBA retsepti boʻyicha tarkibi:

 45 ml tekila
 15 ml grenadin
 90 ml apelsin sharbati

 Tayyorlanishi 
Tekila va apelsin sharbati muz ustidan „highball“ finjoniga quyiladi. Pastga tushadigan grenadin qoʻshiladi. Aralashtirilmaydi. Apelsin tilimi yoki apelsin va kokteyl gilosi bilan bezalib, dasturxonga tortiladi.

Klassik retseptning „Quyosh botishi“ yoki „Tequila sunset“ deb ataluvchi namunalari ham boʻlib, ( — „quyosh botishi“), unda kokteylga qora tus berish uchun chernika brendi ishlatiladi.

 Ommaviy madaniyatda 

 Kokteyl Rolling Stones guruhi tufayli mashhur boʻlgan degan taxmin mavjud, guruh aʼzolari 1972-yilgi Amerika boʻylab gastrollarda Tequila Sunriseni boshqa barcha ichimliklardan afzal koʻrishgan.
 Xuddi shu nomdagi qoʻshiq Eagles guruhining birinchi xitlaridan boʻlib (1973-yilda Billboard № 61), Desperado albomida hamda singl sifatida chiqarildi.
 1988-yilda bosh rollarni Mel Gibson va Mishel Pfayfer ijro etgan „Tequila Sunrise“ filmi katta ekranlarga chiqdi.
 Cypress Hill guruhining Cypress Hill IV albomida 10-raqamda „Tequila Sunrise“ qoʻshigʻi joylashgan.

 Yana qarang 

 Tekila Bum

 Eslatmalar 

 

 Xalqaro barmenlar assotsiatsiyasi veb-sayti Arxivnaya kopiya -da arxivlangan )
 IBA veb-saytida Tequila Sunrise kokteyli Arxivnaya kopiya -da arxivlangan )
 Kokteyl Tequila Sunrise Rossiya Barmenlar Uyushmasi veb-saytida
Frankfurt yashil sousi

thumb|Frankfurt yashil SOS
thumb|Mevsimsel sotuvda Frankfurt yashil SOS uchun bir qator oʻtlar bilan oʻralgan
thumb|Frankfurt yashil sosu haykali

Frankfurt yashil sousi ( — nemis oshxonasining yashil souslaridan biri. U smetanaga yetti xil yangi sarxil oʻtlardan tayyorlanadi. Frankfurt yashil sousi sarsabil (asparagus), mol goʻshti va baliq taomlari bilan birga beriladi. Bundan tashqari, dumaloq qilib qaynatilgan tuxum hamda qaytanilgan kartoshka bilan dasturxonga tortiluvchi yashil sousli mavsumiy bahor taomi ham shunday ataladi. Frankfurt- un-Maynning 2016-yildan Yevropa Ittifoqi geografik koʻrsatkichi bilan himoyalangan pazandachilik oʻziga xosligi 2 va milliy taomifrankfurt.de: Zelyoniy sousPredstavitelstvo Yevropeyskoy komissii v Germanii: Zelyoniy sous zaщiщyon na territorii YeS. Frankfurtda har yili anʼanaviy Yashil sous festivali oʻtkaziladi va shaharga yettita yashil issiqxona koʻrinishidagi perspex yodgorligi oʻrnatilgan.

Frankfurt yashil sousining kelib chiqishi aniq maʼlum emas. Ajoyin, ammo asossiz rivoyatga koʻra, Frankfurt yashil sousi J. W. GoetheDie Welt: Frankfurtskiy zelyoniy sousning sevimli taomi boʻlgan va uning onasi Katarina Elizabet Gyotegruene-sosse-festival.de: Legenda o gyotevskom lyubimom blyude tomonidan ixtiro qilingan. Frankfurt yashil sousining retsepti ilk bor 1860-yilda Vilgelmina Ruhrig tomonidan nashr qilingan oshpazlik kitobida eʼlon qilingan. Frankfurtda noommabop boʻlgan yana bir fikrga koʻra, yashil sousni shaharga fransuz gugenotlari olib kelganeffilee.de: Frankfurtskiy zelyoniy sous .

Frankfurt yashil sousini tayyorlash mavsumi Buyuk Payshanba kuni boshlanadi va kuzgacha davom etadibhw.de: Frankfurtskiy zelyoniy sous — veщ poleznaya. Frankfurt yashil sousining umum qabul qilingan yagona retsepti yoʻq, ammo unga qoʻshiladigan masalliqlar Frankfurtning Oberrad tumanida yetishtiriladigan kamidaworldsoffood.de: Retsept: Frankfurtskiy zelyoniy sous yettita oʻtni oʻz ichiga olishi kerak. Bular: bodring oʻt, kervil, kress-salat, petrushka, kichik burnet, otquloq va sibulet piyozi. Bu oʻtlar sogʻliq uchun foydali deb hisoblanadi. Masalan, hodan melanxoliyani davolaydi, kervil metabolizm, moddalar almashinuvini faollashtiradi, otquloq tanani tozalaydi, petrushka uni temir bilan taʼminlaydi. Frankfurt yashil sousi uchun oʻtlar faqat qoʻl bilan tebranuvchi pichoq yordamida maydalanadi, smetanadan tashqari, sousga qaymoq, xantal, tuz, murch va sirka, baʼzan yerqalampir (horseradish) qoʻshiladi. Frankfurt oʻtlar toʻplami yashil sariyogʻ tayyorlash uchun ham mos keladiessen-und-trinken.de: Zelyonoe maslo s travami.

 

 

 Markina L. G. FRANKFURTER GRÜNSAUCE FRANKFURTSKIY ZYeLYoNIY SOUS // Kultura Germanii: lingvostranovedcheskiy slovar / pod obщey redaksiey prof. N. V. Muravlyovoy. — M.: AST, 2006. — S. 278. — 1181 s. — 3000 ekz. — ISBN 5-17-038383-5.
 
 Erhard Gorys. Frankfurter Sauce // Das neue Küchenlexikon. Von Aachener Printen bis Zwischenrippenstück. — München: Deutscher Taschenbuch Verlag, 1997. — S. 158. — 599 S. — ISBN 3-423-36008-9.

 

 essen-und-trinken.de: Retsept )
 Frankfurt yashil sousi retseptlari Arxivnaya kopiya )
Sohib karomat Oleg haqida qo‘shiq

"Sohib karomat Oleg haqida qoʻshiq" - 1822-yilda Aleksandr Pushkin tomonidan yozilgan tarixiy ballada (sheʼr, sheʼriy qissa). Ilk marotaba „Baron Delvig tomonidan toʻplangan 1825-yil uchun Shimoliy gullar“ almanaxida nashr etilgan. Ballada eng mashhur rus sheʼriy qissalaridan biridir.

Syujet N. KaramzinБудько И., Гаранин С. Летописная Повесть о Вещем Олеге // «Наука и инновации», 2015 tomonidan solnoma shaklida yozilgan qoʻlyozma hikoyaga asoslangan. K.A. Nemirovskaya knyaz Oleg bilan bogʻliq hikoyaning katta ehtimol bilan ilk manbasini topgan. Bu „Rurikning kelishidan podsho Ioann Vasilyevichning oʻlimigacha boʻlgan Rus solnomasi“dir.

 Tarixi 
N. Karamzinning "Rossiya davlati tarixi " asarida sehrgarlar knyaz Oleg otdan vafot etishini bashorat qilishadi, solnoma matnida esa sehrgarlar knyaz taqdiri haqida yomon bashorat beradi. Nasroniylikdan voz kechgan Oleg sehrgarlarni chalgʻitib, tavqi laʼnatdan qutulib qolishga urinadi, ammo bu uni oʻlimdan asrab qolmaydi Mazmuni 
Keksa sehrgar karomat pesha Olegga, otidan oʻlishi bashoratini beradi. Oleg bundan qochishga har qancha urinmasin, bashorat sodir boʻladi. 

 Tasvirlar 
Asar mashhur rassomlar tomonidan qayta-qayta tasvirlangan. Asar yozilishining 200 yilligi munosabati bilan Sankt-Peterburg tarixi bolalar kutubxonasida koʻrgazma ham ochildiНемзер А. «Песнь о вещем Олеге» и её следствия // Acta Slavica Estonica IV. — Тарту, 2013
 Eslatmalar 

 

 Andrianova Z. A. "Olegning o'limi afsonasi" ni qayta o'qish ("O'tgan yillar haqidagi ertak") (mavjud havola) // Ilmiy eslatmalar. Filologiya, 2-jild - 2003
 Burykin A. A. Knyazlik otining bosh suyagidagi ilon: baʼzi folklor Olegning paygʻambar va A. S. Pushkinning „Paygʻambarlik Oleg qoʻshigʻi“ haqidagi annalistik afsonaga oʻxshashligi // Turk-moʻgʻul xalqlarining etnik tarixi va madaniyati muammolari. - 2015-yil 3-son - S. 231-243
 Moskvicheva G. V. A. S. Pushkinning „Paygʻambarlik Oleg qoʻshigʻi“ va K. F. Ryleevning „Oleg Paygʻambarlik“ balladasining syujet motivlari va kompozitsion xususiyatlari badiiy uslub bilan bogʻliq // Rus adabiyotida syujet va kompozitsiya muammolari: universitetlararo kolle. / javob. Tahrir: G. V. Moskvicheva. - Gorkiy: Gorkiy davlati. un-t, 1988. - S. 35-47.
 Yanovich G. V. A. S. Pushkinning „Paygʻambarlik Oleg qoʻshigʻi“ dagi slavyan motivlari // Trans-Ural ilmiy byulleteni. - No 2 (4), 2013. - S. 95-100.

 

 Begicheva O. V. Aleksandr Pushkinning "Payg'ambarlik Oleg qo'shig'i" balladasi Nikolay Rimskiy-Korsakov va Vasiliy Vasnetsovning badiiy o'qishida Архивная копия -da
 Plotnikov-Shchekin V.'' Tarixchining bashoratli Oleg fikrlari haqidagi qo'shiq Архивная копия
Olim Qurbonov (sportchi)

Sovet davlat va siyosiy arbobi Olim Qurbonov bilan adashtirib yuborilmasin.
Olim Qurbonov  — tojikistonlik suzuvchi. 2016-yilgi Rio-de-Janeyro Olimpiadasining 50 metrga erkin usulda suzish yoʻnalishi boʻyicha ishtirokchisi (62-oʻrinni egalladi). U suzish boʻyicha qator respublika va xalqaro turnirlar gʻolibi va sovrindori.

2012-yildan beri suzish bilan shugʻullanaman. Nomzod ustasi sporti Jumhurii Tojikiston. 2014-yili Doha, 2015-yili Qozon shahrida boʻlib oʻtgan suv sporti boʻyicha jahon chempionatida ishtirok etgan. 2014 va 2015-yillarda erkin va sudralib suzish boʻyicha Tojikiston chempioni boʻlgan. Oʻsha yili u Braziliyaning Rio-de-Janeyro shahrida boʻlib oʻtgan 2016 yilgi Olimpiya oʻyinlariga yoʻllanmani qoʻlga kiritdi va yoʻllanmani qoʻlga kiritdi. U yerda u 62-oʻrinni egalladi va keyingi bosqichga chiqa olmadi.

2015-yilda u chiqishini eʼlon qildi (inglizchadan „disclosure; exit“) — bu shaxs tomonidan uning jinsiy yoki gender ozchilikka mansubligini ochiq va ixtiyoriy tan olish jarayoni.

 Yana qarang 
 Tojikiston 2016-yilgi yozgi Olimpiya oʻyinlarida

 va 
 2016-yilgi Olimpiya oʻyinlarining rasmiy veb-saytidagi profil 
 Rio-2016 Olimpiya oʻyinlarining sovgʻasi Tojikistonro ki namoyandaggi mekunad? 
Turkum:Kishilar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:1998-yilda tugʻilganlar
Turkum:21-iyunda tugʻilganlar
Oyim Kamolova

Oyim Kamolova (1931-yil, Amudaryo tumani, Qoraqalpoq Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasi, Oʻzbekiston SSR) — sovet jamoat, davlat va siyosat arbobi, Sotsialistik Mehnat Qahramoni.1994-yilda "Do‘stlik" ordeni sohibasi.

 Biografiyasi 
Oyim Kamolova 1931-yilda Amudaryo tumani Krupskaya nomidagi ovul sovetida tugʻilgan. Millati oʻzbek. 1959-yilda KPSS aʼzoligiga qabul qilingan, maʼlumoti oʻrta. 8-sinfni tugatgach, mehnat faoliyatini 1947-yilda Krupskaya nomidagi (keyinchalik „Leninizm“) kolxozning paxta plantatsiyasida boshlagan. Kolxozda ish boshlaganidanoq komsomolchi Oyim Kamolova har kuni smenada 120—150 kilogrammdan paxta terib, staxanovchilarning yetakchisi boʻlgan. Kolxoz raisi Reyimboy Abdullayev uni hammaning koʻz oʻngida qizil roʻmol bilan taqdirlagan. 1959-yilda Amudaryo tumanidagi „Mangʻit“ sovxozida tashkil etilgan 5 oylik traktorchi-mexanizatorlar kursiga oʻqishga kiradi va uni 1959-yilning may oyida tugatadi. Paxta terimini mexanizatsiyalash boshlanishi bilan Oyim Kamolova kolxozda birinchilardan boʻlib paxta terish mashinasini boshqarishni puxta egallaydi va tez orada komsomol-yoshlar zvenosiga rahbarlik qila boshlagan. Oyim Kamolovaning mexanizatsiyalashgan zevonosi oʻn yil davomida „oq oltin“ hosili terimini oshirib borishgan, Oyim Kamolova oʻzi tugʻilib oʻsgan kolxozda sotsialistik musobaqada doimo gʻolib boʻlgan, ilgʻor zveno nomi Amudaryo tumanidan (1957 yildan) tashqarida ham keng tanilgan. 1956-yilda yuqori hosil – gektariga 60 sentner paxta yetishtirgani uchun zvenochi Oyim Kamolova Mehnat Qizil Bayroq ordeni bilan taqdirlangan.

SSSR Oliy Soveti Prezidiumining 1960-yil 7-martdagi Farmoni bilan Xalqaro xotin-qizlar kunining 50 yilligi munosabati bilan mehnatdagi va ayniqsa samarali jamiyat faoliyatidagi yuksak yutuqlari uchun Oyim Kamolova Lenin ordeni, Oʻroq va Bolgʻa oltin medali bilan Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoni taqdirlangan.

1963-yil yanvar oyida hamqishloqlari Oyim Kamolovani oʻzi tugʻilib oʻsgan „Leninizm“ kolxoziga rais etib sayladilar, 1964-yilda beshta boshqa kolxozlar bilan birlashgandan soʻng Oyim Kamolova Amudaryo tumanidagi Krupskaya nomidagi yiriklashtirilgan kolxozga rahbarlik qilishni davom ettirgan. Kolxoz mehnatkashlari har yili Qoraqalpoq Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasining boshqa paxtakor xoʻjaliklariga qaraganda koʻproq paxta hosili olganlar.

SSSR Oliy Sovetining 5, 9 va 10-chaqiriq (1958—1962, 1974—1984), Oʻzbekiston SSR Oliy Sovetining 6—8-chaqiriq (1964—1975) deputati etib saylangan. KPSS XXII va XXIV syezdlari delegati (1961, 1971).

Lenin ordeni (03.07.1960), ikki marta Mehnat Qizil Bayroq ordeni (01.11.1957; 12.10.1973), medallar, shu jumladan „Mehnatda oʻrnak koʻrsatganlik uchun“ medali (03.01.1965) bilan taqdirlangan.

 

 
 Герои страны
 Gazeta
 Gazeta
 Gazeta

Turkum:Sotsialistik Mehnat Qahramonlari
Turkum:1931-yilda tugʻilganlar
Aydos

Aydos — uyat, hayo, hurmat va yuvoshlik yunon maʼbudasi. Bu, shuningdek, odamlarni uyat orqali notoʻgʻri xatti-harakatlardan himoya qilishi kerak boʻlgan sifatning nomi, shuningdek, boy odam tilanchining huzurida ularning moddiy tengsizligining manbasidan qatʼi nazar, birining boyligi va boshqasining qashshoqligi nohaq boʻlishi mumkinligini nazarda tutgan holda, boshdan kechirishi mumkin boʻlgan his-tuygʻu. Aydos uning qadimgi va nasroniy maʼnosidagi yuvoshlik bilan umumiy jihatlarga ega. Aristotel yuvoshlikni shuhratparastlik va qoʻrqoqlik oʻrtasiga qoʻyadi.

 Mifologiyada 
Aydos Oltin asr tugaganidan keyin Yerni tark etgan oxirgi maʼbuda boʻlgan. U qasos maʼbudasi Nemezidaning yaqin hamrohi boʻlganГесиод, Works and Days, 170 ff. dan birida Aydos Prometeyning qizi deb atalganПиндар, Olympian Ode 7. 44 ff. Uning onasi Eusebiya deb ataladi. Bunda, mifologiyada u aniq xudo sifatida emas, balki koʻproq jonlantirish sifatida qabul qilinadi.

Ilk davrdagi qadimgi yunon teatr spektakllarida Aydosga ishoralar uchraydi. U Esxil, Evripid, Sofokl pyesalarida tilga olingan.

Maʼbudaning sajdagohlari AfinaPavsaniy, Description of Greece, 1. 17. 1 va SpartadaPausanias, Description of Greece, 3. 20. 10-11 joylashgan.

Baʼzi uyat va ehtiromning jonlantirilishi deb Aeschyne (Αἰσχύνη) ni ataydilarEsxil, Seven Against Thebes 409 ffЭзоп, Fables 528. Bu figura Adosga teng koʻrinadi.

 

 
 Douglas L. Cairns, Aidos: The Psychology and Ethics of Honour and Shame in Ancient Greek Literature, Oxford, Clarendon Press, 1992.
 Mythology, автор Edith Hamilton.
Turkum: qadimgi Yunon xudolari
Amifaon

Amifaon yoki Amitaon (qad. Ἀμυθάων) — Eolidlar oilasidan boʻlgan qadimgi yunon mifologiyasi qahramoni, Krefey va Tironing oʻgʻli, Biant va Melampodning otasi. Elidadagi Amifaoniya viloyatining eponimi, Qadimgi Olimpiya oʻyinlarining afsonaviy asoschilaridan biri. Uning jiyani boʻlgan Jeyson haqidagi afsonada tilga olingan. Amifaonning avlodlari oʻzlarining bashorat qobiliyatlari bilan ajralib turishgan va Argosda hukmronlik qilishgan.

 Mifologiyada 
Qadimgi mualliflar Amifaonni Krefeyning — Fessaliyadagi Iolk shahrining asoschisi va birinchi qiroli, Eolning oʻgʻli va oʻz nasabini Prometeyga olib borgan Ellinning nabirasining uchta oʻgʻlidan biri deb atashadi. Krefeyning rafiqasi uning jiyani Tiro, qirol Elida Salmoneyning qizi boʻlgan, u eridan Eson, Feret va Amifaonni, dengiz xudosi Poseydondan esa — egizaklar Peliy va Neleyni tugʻdi. Neley oʻz qirolligini oʻrnatish uchun Messeniyaga borganida, Amifaon unga ergashgan va keyinchalik Pilosda yashagan. U Idomena (oʻz akasi Feret yoki Argos qiroli Abantning qizi) yoki Aglayaga uylangan. Rafiqasi unga Biant va Melampod ismli oʻgʻillar, qizlari Aeoliya (Eetoliya qahramoni Kalidonning rafiqasi) va Perimeluni (Antionning rafiqasi)ni tugʻdi. Afsonaning muqobil versiyalarida Amifaon — Iolk qiroli.

Esonning oʻgʻli Jeyson Iolkga kelib, Peliydan otasining merosini talab qilganini bilib, Amifaon ham jiyanining talabini qoʻllab-quvvatlash uchun oʻz ona shahriga keldi. Pindarning soʻzlariga koʻra, Yason Iolk qirollik taxtiga oʻz huquqlarini daʼvo qilgan yigʻilishda Amifaon, Feret va Eolidlar oilasining boshqa vakillari ishtirok etgan va Peliy unga birinchi navbatda Oltin junli qoʻy terisi uchun Kolxidaga suzib borishni taklif qilgan. Pavsaniyning taʼkidlashicha, Amifaon „Pelops oʻgʻillari Eliddan butun Peloponnes boʻylab tarqalib ketganidan“ keyin Eliddagi unutilgan Olimpiya Zevs sharafiga musobaqani qayta boshlagan; bu musobaqalar tarixiy davrdagi Olimpiya oʻyinlari prototipiga aylandi.

Amifaonning koʻplab avlodlari folbinlik qobiliyatlari bilan ajralib turardi: masalan, qahramon Melampodning oʻgʻli, Amfiarayning nevarasi yoki chevarasi oldindan koʻra biluvchilardan boʻlgan. Pretning qizlari bilan turmush qurish orqali Amifaon oʻgʻillari Argosning qirollari boʻlishgan.

 Xotira 
Vizantiyskiy Stefanning maʼlumotlariga koʻra, Eliddagi Amifaoniya viloyatining nomi Amifaon nomidan shakllangan. Koʻrinishidan, gap Trifiliyadagi Leprey shahri (Elidning janubiy qismi) hududidagi joy haqida ketmoqda.

Miken taraqqiyoti matnlarida tadqiqotchilar qadimgi yunoncha Ἀμυθάων (Amifaon, „kamgap“) bilan bogʻlaydigan a-mu-ta-wo nomi uchraydi.

 

 

 
 
 
 
 
 
 
 Hirschfeld G. Amythaonia // Paulys Realencyclopädie der classischen Altertumswissenschaft. — Stuttgart, 1894. — Bd. I, 2. — Kol. 2014.
 Stoll H. Amithaon // W. H. Roscher: Ausführliches Lexikon der griechischen und römischen Mythologie. — 1894. — Bd. I, 2. — Kol. 329.
 Wernicke K. Amythaon 1 // Paulys Realencyclopädie der classischen Altertumswissenschaft. — Stuttgart, 1894. — Bd. I, 2. — Kol. 2013—2014.
Turkum: qadimgi yunon afsonalari qahramonlari
Turkum: Messenia Afsonalari
Amintor

Amintor ( „himoyachi“) — qadimgi yunon mifologiyasining qahramoniLyubker F. Realniy slovar klassicheskix drevnostey. M., 2001. V 3 t. T.1. S.100; Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka II 7, 7-8; III 13, 8. Feniksning otasi, Ormenning (yoki ArmenningGomer. Iliada IX 448, u Gnedicha imeni otsa net) oʻgʻli. Ormeniya (Fessaliya qiroli). Peleyga magʻlub boʻlgan Doloplar hukmdoriOvidiy. Metamorfozi XII 364. Gomer uning rafiqasining ismini aytmasdan uni tilga olganGomer. Iliada IX 451. Oʻgʻlining koʻzini koʻr qilib qoʻyganMenandr. Samiyanka 499—500.

Boshqa versiyada Amintor — Feniksning otasi Eleon (Boeotia) qiroli. AvtolikGomer. Iliada X 267 tomonidan magʻlubiyatga uchradi. Kratetning fikriga koʻra, u avvalgisiga oʻxshaydiStrabon. Geografiya IX 5, 18 (str.439).

U Gerkulesning oʻtishiga ruxsat bermadi va Gerkules uni oʻldirdi. Astidamiyaning otasi (Pindar maʼlumotlariga koʻraPindar. Olimpiyskie pesni VII 23). Boshqa versiyada Ormeniy Astidamiyaning otasi (Ormeniy shohi Amintor bilan bir xil) deb ataladi. Gerakl Astidamiyaga sovchi qoʻyadi, lekin rad etildi, chunki u allaqachon Deyanira bilan turmush qurgan edi. Keyin Gerakl Ormeniusga qarshi urush boshladi va uni oʻldirdiDiodor Sitsiliyskiy. Istoricheskaya biblioteka IV 37, 4. Har tomonidan choʻchqa tishlari (yunoncha „amintorlar“) chiqib turadigan dubulgʻa Amintorga tegishli boʻlgan; bu dubulgʻa keyin Odisseyga kelgan.

 

 
 Mifologik lugʻat. M., 1990. B.41.

Turkum: qadimgi yunon afsonalari qahramonlari
Turkum: Messenia Afsonalari
Sufle

Sufle ( — nafas olishSouffle: Definition de Souffle) fransuzcha yegulik boʻlib, uning asosini koʻpirtirilgan tuxum oqi bilan aralashtirilgan tuxum sarigʻi tashkil etadi.

Tuxum sarigʻi oʻrniga turli xil qaynatilgan va maydalangan masalliqlardan foydalanish mumkin: sabzavotlar (kartoshka, pomidor, makkajoʻxori), sut mahsulotlari (pishloq, tvorog), goʻsht (tovuq, buzoq goʻshti, buzoq jigari). Koʻpincha, mevalar, rezavorlar, shokolad va boshqalardan shirin sufle tayyorlanadi.

 Tarixi 
Sufle haqida eng qadimgi maʼlumot XVIII-asr boshlarida yashagan fransuz oshpazi Vinsent La Shapelga tegishlidir. Suflening rivojlanishi va ommalashishi, odatda, XIX-asr boshlaridagi fransuz oshpazi Mari Antuan Kareme nomi bilan bogʻlanadi.

 
Suflening shoʻr ham, shirin ham mavjuddir. Mazali sufle, koʻpincha, pishloq bilan ismaloq, sabzi kabi koʻkatlar vasabzavotlarni oʻz ichiga oladi. Baʼzida toʻyimli chiqishi uchun parranda goʻshti, bekon, vetchina yoki dengiz mahsulotlarini oʻz ichiga olishi mumkin. Shirin sufle shokolad yoki meva sousi (masalan, limonli yoki malinali) bilan tayyorlanishi mumkin va koʻpincha, shakar kukuni sepib beriladi.

 

 

 
 
 Poxlyobkin V. V. Sufle // Kulinarniy slovar. — M.: Izdatelstvo „E“, 2015. — S. 344. — 456 s. — 4000 ekz. — ISBN 978-5-699-75127-3.
 Ratushniy A. S. Sufle // Vsyo o ede ot A do Ya: Ensiklopediya. — M.: Izdatelsko-torgovaya korporatsiya „Dashkov i K°“, 2016. — S. 3803—81. — 440 s. — 300 ekz. — ISBN 978-5-394-02484-9.
 Sufle // Kultura pitaniya. Ensiklopedicheskiy spravochnik / Pod red. I. A. Chaxovskogo. — 3-e izdanie. — Mn.: „Belorusskaya ensiklopediya imeni Petrusya Brovki“, 1993. — S. 350. — 540 s. — ISBN 5-85700-122-6.
Turkum:Oziq-ovqat
Turkum:Pishiriqlar
Turkum:Alifbo boʻyicha taomlar
Turkum:Tuxumli taomlar
Sxug

thumb| Sotishga tayyorlangan sxug
Sxug ( ‎ sxug, sxuk, zxukVariatsii proiznosheniya osnovani na raznoobrazii yemenskix govorov. yoki ‎, sahaweg, zahavekDr. Lamya Almas, Shetney, Zhug or Zahaweg (Doktor Lamya Almas, „Shitni, zxug ili zaxaveg“), na sayte yemeniyah.com., ,yoki sxug, zxug) — achchiq qalampir, sarimsoq va qoʻshimcha ziravorlardan tayyorlanganYaman achchiq sousi.

 Asosiy va ingrediyentlar 
Sxugning asosiy  — quritilgan qizil achchiq qalampir poʻstlogʻi asosidagi „qizil sxug“ va yangi yashil achchiq qalampir poʻstlogʻi asosidagi „yashil sxug“. „Jigarrang sxug“ — ezilgan pomidor bilan yashil sxug aralashmasi.

Urugʻlari olib tashlanmaydigan tuyilgan yoki maydalangan qalampirdan tashqari, sxug tarkibiga, odatda, sarimsoq, kashnich (yoki yalpiz), oʻsimlik moyi, tuz, limon sharbati va qoʻshimcha ziravorlar, masalan: qalampirmunchoq, zira (kamun, zira), qora murch va hil kiradi.

 Tarqalishi va foydalanish 
thumb| Sxug, ezilgan pomidor sousi va tuxum bilan birga tortilgan jahnun
Yamandan sxug Yaqin Sharq mamlakatlariga tarqalgan.

Sxug, ayniqsa, IsroildaRed Skhug: a Recipe and a Story (Krasniy sxug: resept i istoriya). keng tarqalgan boʻlib, u yerga yamanlik yahudiylar olib borgan. Sxug ziravor sifatida ham, spred sifatida ham keng ommalashgan boʻlib, xumus va tahini bilan birga falafel noʻxat sharlari yoki shaurma bilan toʻldiriladigan ichi boʻsh pitaning ichiga surtish uchun ishlatiladi (bu maqsadda uni oddiygina xarif deb ataladi — soʻzma-soʻz „achchiq“, ).

Sxug, koʻpincha, jahnun va malavah kabi anʼanaviy Yaman xamirli pishiriqlari bilan birga ham beriladiRed Skhug: a Recipe and a Story (Krasniy sxug: resept i istoriya). .

 Tayyorlanishi 
Anʼanaga koʻra, sxug murchni tekis tosh yuzasida yanchib maydalash orqali tayyorlangan. Hozir, odatda, ingrediyentlarni tosh hovoncha yoki blenderda maydalash orqali tayyorlanadiAudrey Bourget, Zhug is the Yemeni hot sauce that gives a kick to your cook (Odri Burje, „Zxuk — eto yemenskiy ostriy sous, dobavlyayuщiy xaraktera v vashi blyuda“), na sayte SBS (3.6.19).

 Yana qarang 

 Adjika
 Harissa

 

Turkum:Oziq-ovqat
Turkum:Arab oshxonasi
Turkum:Isroil oshxonasi
Sirniki

Sirniki (— tvorog), tvorojniki — belarus, rus , ukrain va moldova oshxonalarining tvorog va undan qovurilgan chalpak koʻrinishidagi taomi.
left|thumb| Mayizli sirniki
Retseptning oʻziga xosligi shundaki, tvorogni ehtiyotkorlik bilan siqib, maydalash kerak (masalan, elakdan yoki blenderdan oʻtkazish): u qanchalik yaxshi siqilsa, xamir plastik chiqishi uchun un kamroq qoʻshiladi. Ideal holda, juda kam un qoʻshiladi. Sirnikiga un butunlay qoʻshilmasa-da, talqonda belab frityurda qovuriladi.

Eng mashhurlari oddiy sirniki va mayizli sirniki, lekin boshqa qoʻshimchali sirnikilar ham keng tarqalgan, masalan, sabzili, turshakli, olmali, nokli, yongʻoqli, kartoshkali. Kamdan kam hollarda — koʻkpiyozli yoki ukropli.

Sirniki meva siropi, pyuresi yoki marmeladi asosidagi smetana yoki meva sousi bilan isteʼmol qilinadi.

Koʻpgina slavyan tillarida „sir“ soʻzi har-xil sut-qatiq mahsulotlari, shu jumladan, tvorogni anglatadi, ammo rus tilida u oxirgi maʼnoda qoʻllanilishni ertaroq toʻxtatgan. „Sirniki“ nomi unda etimologik „tvorojniki“ni siqib chiqargan ukrainizm hisoblanadi, qarang „sir“.

 Yana qarang 

 Sakson tvorojniklari
 Chizkeyk

 

 

 Sirniki / / Tovar lugʻati / I. A. Pugachev (bosh muharrir). — M. : Davlat savdo adabiyoti nashriyoti, 1960-yil. — T. VIII. — Stb. 605-606 — 630 bilan.
 Poxlyobkin V. V. Sirniki (tvorog) / / Pazandachilik lugʻati. — M. : „E“ nashriyoti, 2015-yil. — BILAN. 345. — 456 bilan. — 4000 nusxa. — ISBN 978-5-699-75127-3.
 Kovalyov N. I. Rus taomlari. — L.: IMA-press, 1990. — 154 p.
Turkum:Pishiriqlar
Oshqovoq boʻtqa

thumb|Oshqovoq boʻtqa
Oshqovoq boʻtqa — qovoq eti qoʻshilgan boʻtqa. Qovoq boʻtqasini suv yoki sutda qaynatib, yogʻ qoʻshib tayyorlanadi. Boʻtqa uchun qovoqni baʼzan toblab pishirishadi. Koʻpincha, shakar qoʻshiladi. Qovoq etidan tashqari, yorma donlar ham qoʻshiladi: guruch, tariq, bugʻdoy yoki makkajoʻxori yormasi. Oʻzbek oshxonasida oshqovoqdan, asosan, somsa, manti pishiriladi. Shuningdek, sutli ovqatlarga qoʻshish, qirilgan oshqovoqni xamirga qorib, non yopish retseptlari mavjud.

Oshqovoq boʻtqasi Rossiyada kamida XVIII asrdan beri maʼlum boʻlganSlovar Akademii Rossiyskoy: 1789-1794 : v shesti tomax (Tom 6), Moskovskiy gumanitarniy institut im. Ye. R. Dashkovoy / Pod red. L. V. Tichinina. — S.341. — ISBN 5899030119, 9785899030116. Rossiyada qovoq yetishtirish XVII asrning oʻrtalaridan boshlangan. Tariq yormasi qoʻshilgan toblama yoki oshqovoqli boʻtqa rus oshxonasining klassikasiga aylanganOvoщi — eto novoe myaso / Mixail Lukashonok, Maksim Marusenkov. — Moskva: Eksmo, 2019. — 144 s. — S.83.

 Ukrainada 
Ukrainada qovoq har bir dehqon xoʻjaligida yetishtirilgan. Uzoq muddat saqlash imkoniyati borligi uchun deyarli butun yil davomida oshqovoqni toblab va qaynatib isteʼmol qilingan. Qovoq boʻtqasi quyidagicha tayyorlangan: urugʻlardan va qobigʻidan tozalangan qovoq mayda boʻlaklarga boʻlinib, sigir suti, roʻzada koʻknor yoki nasha suti quyiladi hamda pishgunicha qaynatiladi. Qaynatilgan tariq bir xil nisbatda qaynatilgan qovoq bilan qoʻshilib, aralashtiriladi va toblab pishiriladi. Oshqovoqli boʻtqani toblangan tuxum bilan ham tayyorlangan. Toblab pishirilgan oshqovoq boʻtqasi hordiq kuni taomi, odatiy oshqovoq boʻtqa esa kundalik taom boʻlgan. Hozir bu taomga guruch yoki bugʻdoy yormasi qoʻshib ham pishiriladiGarbuzova kasha // Ukraїnska minuvshina. Іlyustrovaniy etnografіchniy dovіdnik / 2-e vid. A. P. Ponomarov, L. F. Artyux, T. V. Kosmіna ta іn. — Kiїv: Libіd, 1994. — S. 84. — 256 s.— ISBN 5-325-00592-8..

 Koreyada 
Xobak-juk (호박죽) yoki oshqovoqli boʻtqa — koreyscha boʻtqa yoki qovoq va yopishqoq guruch unidan tayyorlangan „juk“ turi.
right|thumb| Koreys oshqovoqli boʻtqasi xobak-juk
Qovoq qaynatiladi, tozalanadi, urugʻlari olib tashlanadi va pyure qilinadi. Qovoq pyuresi yanada tekis chiqishi uchun suzgichdan oʻtkazilishi mumkin. Keyin u yopishqoq guruch uni bilan aralashtiriladi va qaynatiladi, bu vaqt davomida bugʻda pishirilgan qizil yoki qora loviya qoʻshish mumkin. Yana bir keng tarqalgan qoʻshimcha — bu sailsim (새알심, „qush tuxumi“), issiq suv bilan aralashtirilgan yopishqoq guruch unidan tayyorlangan kichik dumaloq pishiriqlar. Nihoyat, taʼbga koʻra tuz va lozim boʻlsa, shakar qoʻshiladi.

 

 

 Yak prigotuvati garbuzovu kashu
 Kasha z garbuza
 Garbuzova kasha 

Turkum:Taomlar
Turkum:Oziq-ovqat
Pishloqli sous

Pishloqli sous — asosan, qattiq pishloq yoki eritilgan pishloqdan tayyorlangan sous. Baʼzan quritilgan pishloq yoki pishloq kukuni ishlatiladiCeligueta Torres, Isabel; Ispen, Richard Ipsen1; Kjær Beck,Tove (2008). „Rheology and Functionality of Cheese Powders“. Annual Transactions of The Nordic Rheology Society. Vol. 16. Retrieved 4 November 2021.. Sousning koʻplab turi bor va turli-tuman maqsadlarda ishlatiladi. Savdoga tayyor pishloq souslari ham suyuq, ham quruq variantlarda ishlab chiqariladi.

Pishloqli sous uchun har xil pishloqlar ishlatiladi. Sous tayyorlash uchun pishloq maydalanadi, suyuq yoki pastasimon ingrediyentlar bilan aralashtiriladi va qizitiladi. Bu eritilgan sariyogʻ, ru, smetana, qaymoq, sut, bulyon boʻlishi mumkin. Shuningdek, beshamelSous beshamel s sirom, mayonez, ketchup kabi boshqa souslar ham boʻlishi mumkinSous sirniy. Sousni quyuqroq qilish uchun kraxmal, un yoki tuxum sarigʻi qoʻshiladi. Pishloqli sousning umumiy tarkibiy qismi tuz, qora va qizil qalampir, zira singari ziravorlar va dorivorlardir. Shuningdek, ukrop, petrushka, kashnich, sarimsoq kabi xushboʻy oshkoʻklar.

Pishloqli sous parranda goʻshti, qoʻziqorin, makaron, toblama ovqatlar uchun tayyorlanadi. Baliq, dengiz mahsulotlari, sabzavotlar, issiq va sovuq yeguliklar, gazaklar uchun ham tayyorlanadi.

 

 Alfredo sousi — amerikalik Fetuchini Alfredo sousi
 Havorang pishloqdan xushxoʻrlashtirgich
 Karuzo sousi — Janubiy Amerika sousi
 Chedder sousi
 Chili kon keso — eritilgan pishloq, chili qalampiri, pomidor va ziravorlardan tayyorlangan amerikacha sous-dip.
 Qisqichbaqa sousi
 Morne sousi — fransuzcha beshamel asosidagi sous
 Pishloqli nachos — Amerika eritilgan pishloqli sousi
 Almadrok — Oʻrta asr Kataloniya oshxonasining sarimsoq-pishloqli sousi

 Foydalanish 
Pishloqli sous bilan tayyorlanadigan va isteʼmol qilinadigan taomlar:

 Kartoshka fri
 Chizsteyk
 Fondu
 Lokshen mit kaese
 Pishloqli makaron
 Nachos
 Tetratsini
 Pishloqli Uels qovurma nonlari

 

 Boshqa 

 Parovarka. Samie zdorovie resepti / Levasheva Ye.
 Multivarka dlya malishey. 1000 luchshix reseptov
 Fransuzskiy sirniy sous

Turkum:Souslar
Turkum:Oziq-ovqat