Zhantas/Cleaned-Uzbek_Wikipedia huggingface dataset:
Novus ordo seclorum

thumb|250x250px| Amerika Qoʻshma Shtatlari Katta muhrining orqa tomoni
Novus ordo seclorum (lot.) – soʻzma-soʻz tarjima qilinganda „asrlarning yangi tartibi“ degan maʼnoni anglatadi.

Amerika Qoʻshma Shtatlari davlat muhrini yaratuvchisi Charlz Tomson bu soʻzlar ayniqsa Qoʻshma Shtatlarning yangi davrining barcha tashabbuslarini aniq tasvirlab berishini taʼkidlab oʻtgan.

Bu Amerika Qoʻshma Shtatlari Katta Muhrining orqa tomonida joylashgan ikkita shiordan biridir (birinchi shior – Annuit cœptis, soʻzma-soʻz "tadbirkorlik maʼqullangan" deb tarjima qilingan). Bu soʻzlar birinchi marta 1782-yilda shior sifatida nashr etilgan. Shuningdek, 1935-yildan beri bir dollarlik banknotlarda Amerika Qoʻshma Shtatlari Katta muhrining orqa tomonida ushbu shior tasvirlangan. Novus ordo seclorum iborasi fitna nazariyotchilari tomonidan „Yangi dunyo tartibi“ deb tarjima qilingan.
thumb| Bir dollarlik banknotdagi hamma narsani koʻruvchi koʻz – fitna nazariyotchilarining fikriga koʻra, Federal rezervdagi masonlarning fitnasini anglatadi.

 

Turkum:Lotincha iboralar
Akmal Xolmurodov

Akmal Xolmurodov (; 4-yanvar, 1989-yil, Toshkent, Oʻzbekiston SSR) – Oʻzbekistonlik sobiq futbolchi, himoyachi pozitsiyasida oʻynagan. 2010-yilgi Osiyo oʻyinlarida Oʻzbekiston Olimpya terma jamoasi tarkibida oʻnagan.

 Futbolchilik faoliyati 
Akmal faoliyatini Toshkentning „Paxtakor“ jamoasida boshlagan. Poytaxt klubi safida ikki mavsum davomida oʻynaganidan soʻng 2010-yilgi mvasumda Namanganning „Navbahor“ jamoasiga oʻtgan. „Navbahor“ jamoasida yarim mavum davomida oʻynaganidan yana „Paxtakor“ jamoasi tarkibiga qaytgan. Paxtakor klubi safida keyinchalik yana ikki mavsum oʻynagan xolda 2011 yilgi mavsumda Oʻzbekiston Kubogida gʻalaba qozoshida hissa qoʻshdi. 2012-yilgi mavsum yozgi transfer oynasi vaqtida „Buxoro“ klubi tarkibiga oʻtgan. 2013-yilgi mavsumda Samarqandning „Dinamo“ jamoasi bilan shartnoma imzoladi. 2016-yilgi mavsumda Jizzaxning „Soʻgʻdiyona“ klubi takibiga oʻtgan. 2017-yilgi mavsumda „Qoʻqon 1912“ klubi shartnoma imzolagan. 2020-yilgi mavsum soʻnggida Yaypanning „Turon“ jamoasi tarkibida futbolchilik faoliyatini yakunlagan.

 Yutuqlar 

 Oʻzbekiston Kubogi sohibi: 2009, 2011
 Oʻzbekiston Pro ligasi gʻolibi: 2020

 

 

 Akmal Xolmurodov Transfermarkt saytida futbolchi profili
 Akmal Xolmurodov Footballfacts saytida futbolchi profili
 Akmal Xolmurodov Soccerway saytida futbolchi profili
 Akmal Xolmurodov OʻzPFL saytida futbolchi profili

Turkum:4-yanvarda tugʻilganlar
Turkum:1989-yilda tugʻilganlar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari
Turkum:Toshkentlik futbolchilar
Turkum:Erkak futbol himoyachilari
Turkum:Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari
Turkum:Oʻzbekiston Pro ligasi futbolchilari
Turkum:O‘zbekiston 21 yoshgacha bo‘lgan terma jamoasi futbolchilari
Turkum:O‘zbekiston 20 yoshgacha bo‘lgan terma jamoasi futbolchilari
Turkum:Osiyo oʻyinlari 2010 futbolchilari
Turkum:Oʻzbekistonning Osiyo oʻyinlaridagi sportchilari
Turkum:Paxtakor jamoasi futbolchilari
Turkum:Navbahor futbolchilari
Turkum:Buxoro klubi futbolchilari
Turkum:Dinamo Samarqand futbolchilari
Turkum:Soʻgʻdiyona Jizzax futbolchilari
Turkum:Qoʻqon 1912 klubi futbolchilari
Turkum:Turon klubi futbolchilari
Turkum:SSSRda tugʻilganlar
Turkum:Oʻzbekiston SSRda tugʻilganlar
Turkum:Oʻzbekiston kishilari
Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar
Temur Hakimov

Temur Rafaelovich Hakimov (; 23-avgust, 1994-yil, Toshkent, Oʻzbekiston) – Oʻzbekistonlik sobiq futbolchi, hujumchi pozitsiyasida oʻynagan. FIFA U-17 Jahon chempionati 2011 musoboqasida Oʻzbekiston U-17 terma jamoasi tarkibida oʻynagan.

 Futbolchilik faoliyat 
Temur futbolchilik faoliyatini Toshkentning „Paxtakor“ jamoasida boshlagan. Faoliyati davomida Oʻzbekiston Superligasi va Oʻzbekiston Pro ligasi jamoalari, Andijon, Olmaliq, Oqtepa, Soʻgʻdiyona, Obod, Neftchi, Nurafshon, Soʻgʻdiyona, Qoʻqon 1912 va Dinamo jamoalarida oʻynagan. 2017-yilgi mavsumda Moskvada ogʻir jarroxlik operatsiyasini oʻtkazgan. 2021-yilgi mavsumda Samarqandning „Dinamo“ jamoasi tarkibida Oʻzbekiston Pro ligasida ikkinchi oʻrinni olib Oʻzbekiston Superligasi yoʻllanmasini qoʻlga kiritishida yordam berdi. 2022-yilgi mavsum oldi yigʻinda „Surxon“ jamoasi mashgʻulotlarida koʻrinish berdi, lekin keyinchalik „Surxon“ jamoasini tark etdi.

 Yutuqlar 

 Oʻzbekiston Superligasi chempioni: 2012

 Oʻzbekiston Kubogi sohibi: 2011
 Oʻzbekiston Superkubogi Ikkinchi oʻrin: 2015
 Oʻzbekiston Pro ligasi Ikkinchi oʻrin: 2015, 2021

 Terma jamoa 

 AFC U-17 Osiyo Kubogi ikkinchi oʻrin: 2010

 Individual 

 AFC U-17 Osiyo Kubogi toʻpurari (5 ta gol): 2010

 

 

 Temur Hakimov Transfermarkt saytida futbolchi profili
 Temur Hakimov OʻzPFL saytida futbolchi profili
 Temur Hakimov Soccerway saytida futbolchi profili
 Temur Hakimov Footballfacts saytida futbolchi profili

Turkum:23-avgustda tugʻilganlar
Turkum:1994-yilda tugʻilganlar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar
Turkum:Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari
Turkum:Toshkentlik futbolchilar
Turkum:Futboldagi erkak hujumchilar
Turkum:Paxtakor jamoasi futbolchilari
Turkum:Andijon klubi futbolchilari
Turkum:Obod klubi futbolchilari
Turkum:AGMK futbolchilari
Turkum:Soʻgʻdiyona Jizzax futbolchilari
Turkum:Neftchi (Fargʻona) futbolchilari
Turkum:Rubin Toshkent klubi futbolchilari
Turkum:Qoʻqon 1912 klubi futbolchilari
Turkum:Oqtepa klubi futbolchilari
Turkum:Dinamo Samarqand futbolchilari
Turkum:Surxon klubi futbolchilari
Turkum:O‘zbekiston 20 yoshgacha bo‘lgan terma jamoasi futbolchilari
Turkum:O‘zbekiston 21 yoshgacha bo‘lgan terma jamoasi futbolchilari
Turkum:O‘zbekiston yoshlar terma jamoasi futbolchilari
Turkum:Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari
Turkum:Oʻzbekiston Pro ligasi futbolchilari
Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar
Aleksandr Bedritskiy

Aleksandr Ivanovich Bedritskiy (1947-yil 10-iyul, Angren, Oʻzbekiston SSR) – Rossiya Federatsiyasi Prezidentining iqlim oʻzgarishi masalalari boʻyicha maslahatchisi (2009–2018). 1993-yildan 2009-yilgacha Rossiya Gidrometeorologiya va atrof-muhit monitoringi federal xizmati (Rosgidromet) boshligʻi boʻlgan.

 Tarjimai holi 
1975-yilda Toshkent aloqa elektrotexnika institutini tamomlagan.

1980–1992-yillarda Oʻzbekiston respublika gidrometeorologiya boshqarmasi boshligʻi oʻrinbosari boʻlib xizmat qilgan.

1992–1993-yillarda Rossiya Federatsiyasi Ekologiya va tabiiy resurslar vazirligining Gidrometeorologiya va atrof-muhit monitoringi qoʻmitasi raisining birinchi oʻrinbosari boʻlgan.

Bedritskiy 1993-yilda Rogidrometni boshqargan va 1998-yil iyun va noyabr oylarida Sergey Kiriyenko va Yevgeniy Primakovning idorasida yana Rosgidromet rahbari lavozimiga tasdiqlangan.

2003-yilda Aleksandr Bedritskiy Butunjahon meteorologiya tashkiloti prezidenti etib saylandi. 2007-yilda ikkinchi toʻrt yillik muddatga qayta saylandi. 1978-yildan buyon Butunjahon meteorologiya tashkiloti, boshqa xalqaro tashkilotlar faoliyatida hamda ekologiya konventsiyalari ishtirokchilari konferensiyalarida, shuningdek, ikki va koʻp tomonlama shartnomalarda faol ishtirok etib kelmoqda. U 1993-yil may oyidan boshlab Rossiya Federatsiyasining Butunjahon meteorologiya tashkilotidagi doimiy vakili boʻlib faoliyat yuritgan.

Aleksandr Chernobil AESdagi avariya oqibatlarini bartaraf etishda ishtirok etgan.

2009-yil 27-noyabrdan 2018-yil 22-iyungacha Rossiya Federatsiyasi Prezidentining iqlim oʻzgarishi masalalari boʻyicha maslahatchisi boʻlgan.

2010-yil 25-yanvardan 2018-yil 18-iyulgacha Rossiya Federatsiyasi Prezidentining iqlim masalalari boʻyicha maxsus vakili boʻlib faoliyat yuritgan.

 Oilasi 
Aleksandr uylangan va uning uchta oʻgʻli va toʻrtta nevarasi bor.

 

 Rossiya Federatsiyasi Prezidentining maslahatchisi Aleksandr Ivanovich Bedritskiy Rossiya Federatsiyasi Prezidentining veb-sayti
 Bedritskiy Aleksandr Ivanovich realeconomy.ru veb-saytida
 Rogidromet rahbari nafaqaga chiqdi
Turkum:Toshkent axborot texnologiyalari universiteti bitiruvchilari
Turkum:Mehnat faxriysi medali sohiblari
Turkum:Shavkatli mehnat uchun medali sohiblari
Turkum:Vatan oldidagi xizmatlari uchun 4-darajali ordeni sohiblari
Turkum:Angrenda tugʻilganlar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:1947-yilda tugʻilganlar
Turkum:10-iyulda tugʻilganlar
Oqtepa (Toshhovuz, Turkmaniston)

Oqtepa  – Turkmanistonning Toshhovuz viloyatiga qarashli Akdepe hududdagi shahar. 2016-yildan boshlab shahar nomi bilan atalib kelinmoqda.

Aholisi – 15 580 kishi (2009-yil).

 
 Turkum:Turkmaniston
Shavkat Nasibullayev

Shavkat Nasibullayev (11-avgust, 1984-yil, Namangan) – Oʻzbekistonlik sobiq futbolchi va futbol hakami.

 Faoliyati 
Shavkat Nasibullayev katta futboldagi faoliyatini futbolchi sifatida 2001-yilgi mavsumda Toshkent viloyatining „Doʻstlik“ jamoasi tarkibiuda boshlagan. 2002—2003-yilgi mavsumlarda Namanganning „Navbahor“ jamoasi saifida oʻynagan. 2004—2008-yillarda Jizzaxning „Soʻgʻdiyona“ jamoasida oʻynagan. 2009—2011-yillarda Navoining „Qizilqum“ jamoasi safida oʻynagan. 2012-yilgi mavsumda Fargʻonaning „Neftchi“ klubi bilan shartnoma imzolagan va 2 mavsum davomida Fargʻona klubi tarkibida oʻynagan. 2014-yilgi mavsumda Gu’zorning „Shoʻrtan“ jamoasida oʻynagan va 2015-yilgi mavsumda futbolchilik foaliyatini yakunlagan.

 Hakamlik faoliyati 
Shavkat 2017-yilgi mavsumda Oʻzbekiston musoboqalarida hakamlik faoliyatini boshlagan va faoliyati davomida bir qator baxsli vaziyatlarga sabab boʻlgan.

 

 
 Shavkat Nasibullayev OʻzPFL saytida hakam profili
 Shavkat Nasibullayev Soccerway saytida hakam profili
 Shavkat Nasibullayev Transfermarkt saytida hakam profili
 Shavkat Nasibullayev Footballfacts saytida futbolchi profili

Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar
Turkum:Alifbo boʻyicha futbol hakamlari
Turkum:Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari
Turkum:Erkak futbol himoyachilari
Turkum:Oʻzbekistonlik futbol hakamlari
Turkum:Doʻstlik Toshkent futbolchilari
Turkum:Navbahor futbolchilari
Turkum:Traktor klubi futbolchilari
Turkum:Soʻgʻdiyona Jizzax futbolchilari
Turkum:Qizilqum klubi futbolchilari
Turkum:Neftchi (Fargʻona) futbolchilari
Turkum:Shoʻrtan klubi futbolchilari
Turkum:Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari
Turkum:Oʻzbekiston Pro ligasi futbolchilari
Duldulatlagan

Duldulatlagan – Amudaryo havzasidan 2056 km uzoqlikda va janubiy Xorazm hududidagi Tuya-Moʻyin darasidan bir oz balandroqda joylashgan torlik boʻlib, hududdagi qattiq togʻ jinslaridan tashkil topgan. Torlikning uzunligi 1 km boʻlib, uning doirasida Amudaryo oʻzani 358 m (168 sajen) gacha torayadi.

Torlik xorazmliklar orasida juda mashhur boʻlib, bir qancha nomlarga ega:

 Duldulatlagan (Ali ibn Abu Tolibning jangovar oti Duldul sakrab oʻtgan joy);
 Dahan-i-Sher (sher ogʻzi). XI asrda Beruniyning „Famm-al-Asad“ arabcha tarjimasida tilga olinganBiruni, VDI, 1941, № 1, str. 193. Bu nom Xorazm aholisi orasida „Dani-Sher“ shaklida ham keng tarqalgan;
 Beruniy bu torlikning uchinchi nomini „Sekr-ash-Shayton“ (‎) — „shayton toʻgʻoni“ deb ataganBiruni, VDI, 1941, № 1, str. 193. U Beruniyning arabcha tarjimasida berilgan va shuning uchun uning mahalliy xalq nomini tiklash qiyin. Bizningcha, „Sekr ash-shayton“ mavjud „Jigarband“ yaʼni Jigar toʻgʻoni nomi bilan bogʻliq. Soʻnggi soʻz xalq etimologiyasi tomonidan „jigar“ (koʻchma maʼnoda – tugʻishgan, jon va boshqalar) sifatida talqin qilinadi. Bu soʻzning asl maʼnosi noaniqligicha qolmoqda.

 

Turkum:Amudaryo havzasi
Turkum:Xorazm
Jinsni aniqlash tizimi

alt=|thumb|315x315px| Hayvonlardagi ba'zi xromosomalar yordamida jinsini aniqlash tizimlari
Ba'zi turlarda germafroditlar mavjud. Bundan tashqari, boshqa turlar ham borki, ularda faqat bitta jins mavjud bo'lib, ularda partenogenez, urug'lantirmasdan ko'payish jarayoni kuzatiladi.

Ba'zi turlarda jinsni aniqlash genetikdir: erkaklar va urg'ochilar turli xil allellarga yoki hatto jinsiy morfologiyasini aniqlaydigan har xil genlarga ega. Hayvonlarda bu odatda XY, ZW, XO, ZO xromosomalari yoki gaplodiploidiya kombinatsiyasi orqali xromosoma farqlari bilan birga keladi. Jinsiy farqlar odatda asosiy gen ("jinsiy xromosoma lokusi") tomonidan qo'zg'atiladi va domino effektiga ko'ra ko'plab boshqa genlarda ham bu jarayon kuzatiladi.

Boshqa hollarda, homilaning jinsi atrof-muhit o'zgarishlari (masalan, harorat ) bilan belgilanadi. Ba'zi jinsni aniqlash tizimlarining tafsilotlari hali to'liq o'rganilmagan.

Ba'zi bir o'simliklar va baliqlarning ba'zi qat'iy jinsiy aloqa qilishmaydi va buning o'rniga hayot davrlarini bosib o'tadilar va o'z ning tegishli hayot bosqichlarida genetik belgilar asosida jinsini o'zgartiradilar . Bu fasllar va harorat kabi atrof-muhit omillariga bog'liq bo'lishi mumkin. Ba'zi gonoxorik turlarda bir nechta individlar ikkala jinsning jinsiy xususiyatlariga ega bo'lishi mumkin, bu holat interseks deb ataladi.

Jinsni aniqlash mexanizimlarining xilma-xilligi har xil biologik sistemalarda keng tarqalgan bo'lsa-da, sutemizuvchilarda XY/XX/XO dan tashqari tizimlar ko'pincha boshqa organizmlar genetikasiga ixtisoslashganlar uchun yanada ilg'or kurslarga qoldiriladi.

 Kashf etilishi 
Jinsni aniqlash 1903-yilda amerikalik genetik Netti Stivens tomonidan ovqat qurtida aniqlangan.

 Xromosoma tizimlari 

 XX/XY jinsiy xromosomalari 
thumb|Drosophila jinsiy xromosomalari
thumb|G-bandingdan keyin erkak odamning XY xromosomalari
AFC Futzal Osiyo chempionati 2010

2010-yil 23-30-may kunlari O‘zbekistonning Toshkent shahrida 2010-yilgi Futzal boʻyicha Osiyo chempionati boʻlib oʻtgan.

 Saralash bosqichi 

 Joylar 
Toshkent Yunusobod sport majmuasi IT Universitet majmuasiSigʻimi: UnknownSigʻimi: Unknown200px100px

 Qur’a 
2010-yil 20-mart kuni Oʻzbekiston poytaxti Toshkent shahrida futzal boʻyicha 2010-yilgi Osiyo chempionatiga qur’a tashlash marosimi boʻlib oʻtgan.
 1-savat 2-savat 3-savat 4-savat

 Guruh bosqichi 

 A guruhi 

 B guruhi 

 C guruhi 

 D guruhi 

 Pley-off bosqichi 

 Chorak final 

 Yarim final 

 Uchinchi oʻrin uchun pley-off 

 Final 

 Mukofotlar 

Hamid Reza Abrarinia, Hossein Soltani, Mohammad Keshavarz, Mohammad Hashemzadeh, Javad Asghari Moghaddam, Ali Asghar Hassanzadeh, Majid Raeisi, Masoud Daneshvar, Mohammad Taheri, Mohammad Reza Zahmatkesh, Mostafa Nazari, Mostafa Tayyebi, Ali Rahnama, Mojtaba NassirniaMurabbiy: Hossein Shams

 Eng yaxshi futzalchi
 Mohammad Taheri
 Eng yaxshi toʻpurar
 Mohammad Taheri (13 gol)
 Fair-Play mukofoti
 

 Gol mualliflari 
13 gol
 Mohammad Taheri

11 gol
 Masoud Daneshvar

7 gol

 Zhang Xi
 Mostafa Tayyebi
 Mohammad Reza Zahmatkesh

6 gol

 Tom Rogić
 Suphawut Thueanklang
 Nodir Eliboyev

5 gol

 Li Xin
 Javad Asghari Moghaddam
 Ali Asghar Hassanzadeh
 Karrar Mohsin
 Takanori Kamisawa
 Kensuke Takahashi
 Artur Yunusov

4 gol

 Liang Shuang
 Fang Ching-jen
 Kassem Kawsan
 Jeong Eui-hyun
 Kim Jeong-nam
 Kiatiyot Chalarmkhet
 Dilshod Irsaliyev

3 gol

 Greg Giovenali
 Hu Jie
 Mohammad Keshavarz
 Majid Raeisi
 Mustafa Bachay
 Tetsuya Murakami
 Mitsuyoshi Matsumiya
 Nobuya Osodo
 Dilshat Kadyrov
 Azamat Mendibaev
 Hassan Chaito
 Khaled Takaji
 Sherzod Jumaev
 Alisher Ulmasov
 Lertchai Issarasuwipakorn
 Fahriddin Samegov
 Nguyễn Trọng Thiện
 Trần Hoàng Vinh

2 gol

 Huang He
 Wang Wei
 Zhang Xiao
 Ali Haidar
 Mohammad Hashemzadeh
 Shota Hoshi
 Yusuke Komiyama
 Omar Al-Jaser
 Gulbek Abdurazakov
 Hayssam Atwi
 Khurshed Makhmudov
 Panuwat Janta
 Natee Thusiri
 Konstantin Sviridov
 Hurshid Tojiboyev
 Huỳnh Bá Tuấn

1 gol

 Shervin Adeli
 Daniel Fogarty
 Danny Ngaluafe
 Tobias Seeto
 Zhang Jiong
 Zheng Tao
 Lo Chih-an
 Wang Chih-sheng
 Deny Handoyo
 Benny Hera
 Vennard Hutabarat
 Sayan Karmadi
 Jaelani Ladjanibi
 Socrates Matulessy
 Hairul Saleh Ohorella
 Jefri Purba
 Ali Rahnama
 Hussein Abd-Ali
 Abdul-Karim Ghazi
 Admon Hanna
 Zaman Majid
 Kenichiro Kogure
 Manabu Takita
 Akira Yoshida
 Salem Al-Mekaimi
 Salem Aman
 Hamzah Mohammad
 Nurjan Djetybaev
 Vadim Kondratkov
 Seok Dae-sung
 Shin Jong-hoon
 Fatkhulo Fatkhulloev
 Dilshod Vasiev
 Ekkapong Suratsawang
 Kritsada Wongkaeo
 Mergen Atayev
 Annaberdy Chariyev
 Bayrammurat Esenmamedov
 Mekan Muhamedmuradov
 Nuryagdy Muhammedov
 Maqsud Fayzullayev
 Nguyễn Hoàng Giang
 Nguyễn Quốc Bảo
 Trương Quốc Tuấn

Oʻz darvozasiga gol

 Erkin Tabaldiev (Tailand uchun)
 Trương Quốc Tuấn (Tailand uchun)

 

 
 Official website

Turkum:Futzal boʻyicha Osiyo chempionati
Turkum:Oʻzbekiston mezbonlik qilgan xalqaro futzal musobaqalari
Turkum:2010-yilda Oʻzbekiston futboli
Turkum:Toshkentdagi sport musobaqalari
Turkum:2010-yilda Oʻzbekiston sporti
Daniel Noboa

Daniel Roy Gilchrist Noboa Azín (1987-yil 30-noyabr) - ekvadorlik biznes maʼmuri, siyosatchi va banan sanoatidagi tadbirkor. 2023-yilgi saylovda gʻalaba qozonib, Ekvador prezidenti etib saylangan. 35 yoshida prezidentlikka saylangan Daniel Noboa mamlakat tarixidagi eng yosh prezidentga aylandi.

2021-yildan 2023-yilgacha Ekvador Milliy Assambleyasi aʼzosi boʻlgan. Mazkur Milliy Assambleya prezident Guillermo Lasso qoʻllagan muerte cruzada mexanizmidan keyin tarqatib yuborilgan. Siyosiy karerasidan oldin Noboa Ekvador prezidentligi uchun besh marta nomzodligi muvafaqqiyatsiz boʻlgan otasi Álvaro Noboa asos solgan eksport biznesi Noboa korporatsiyasida bir nechta lavozimlarda ishlagan. Daniel otasining kompaniyasi va boyligi merosxoʻri sifatida koʻriladi.
Afgʻonistonda islom

7-10-asrlarda arablar tomonidan Afgʻonistonni bosib olinishi ortidan Afgʻonistonga islom dini kirib kelgan. Islom mahalliy jamoalar tomonidan zardushtiylik va buddizmning oʻrnidagi din sifatida qabul qilingan. Mahalliy qabilalar yangi dinga oʻtishni boshlagan. Islom Afgʻonistonning rasmiy davlat dini boʻlib, Afgʻoniston aholisining taxminan 99,7% musulmonlardir. Taxminan 90% sunniy islomga amal qiladi, taxminan 10% shialar. Aksariyat shialar oʻn ikki imomga mansub va faqat ozroq qismi ismoiliylarga ergashadi.

Forsni zabt etish tugallangandan soʻng, musulmon arablar Eronning sharqiy yerlariga qarab harakatlana boshlaganlar va 652-yilda Hirotni egallab olganlar. Milodiy 10-asr oxiriga kelib turkiy gʻaznaviylar Qobul Shohi podshohlarini boʻysundirganlar.
 

 
Afgʻoniston
Qozogʻistondagi masjidlar roʻyxati

Bu sahifada Qozogʻistondagi masjidlar roʻyxati berilgan.
Ism Tasvirlar Manzil Yil/asr Izohlar Ostona masjidi Ostona 2022-yil Olmaota markaziy masjidi180x180px Olmaota 1999-yil Hazrati Sulton masjidi Ostona 2012-yil Manjali masjidi Atirov 2001-yil Nauan Hazrat masjidi180x180px Koʻkchatov 2015-yil Mashxur Jusup masjidi Pavlodar 2001-yil Xoja Ahmad Yassaviy maqbarasi180x180px Hazrati Turkiston 1389–1405-yillar Nur-Ostona masjidi Ostona 2008-yil

 Yana qarang 

 Qozogʻistonda islom
 Masjidlar roʻyxati

 

Turkum:Qozogʻiston masjidlari
Turkum:Masjidlar roʻyxati
Trebizondlik Manyel II

Manyel II Megas Komnenos ( yunoncha : Lanolul Ligas) (taxminan 1324–1333) 8 oy davomida Trebizond imperatori boʻlgan. Manuel imperator Andronikos IIIning o'g'li bo'lib, u 1332-yil yanvarda sakkiz yoshida taxtga o'tirdi William Miller, Trebizond: The last Greek Empire of the Byzantine Era: 1204-1461, 1926 (Chicago: Argonaut, 1969), p. 43.

Turkum:1333-yilda vafot etganlar
Turkum:1324-yilda tugʻilganlar
Turkum:Qatl qilingan hukmdorlar
Abul Fazl ziyoratgohi

Abul Fazl ziyoratgohi (Pushtu / ) ziyoratgoh va masjid boʻlib, Afgʻonistonning poytaxti Kobul shahridagi Murod ona hududida joylashgan.

Inshoot 2023-yil 21-fevralda kuchli portlash vaqtida jiddiy ziyon koʻrgan.

 Yana qarang 
 Ashurodagi portlashlar (2011)
 Afgʻonistondagi masjidlar roʻyxati

 

Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Turkum:Afgʻonistondagi shia masjidlari
Turkon Xotun (Elarslonning xotini)

Turkon Xotun — Shoh Elarslonning rafiqasi sifatida Xorazm imperiyasining malikasi, Xorazmshohlar imperiyasi shahzodalari Takash va Sultonshohning onasi. 1156-yilda Elarslonga turmushga chiqib, malika sifatida Xorazmshohlar imperiyasining siyosiy hayotida faol ishtirok etadi. 1172-1174-yillarda ikkinchi oʻgʻli Alovuddin Takash hokimiyatni egallagunga qadar, imperiyani boshqargan.

 Siyosiy faoliyati (1172–1174-yillar) 
Uning eri Elarslon vafotidan soʻng oʻgʻillari bilan oʻrniga taxt vorisi kim boʻlishi uchun kurasha boshladilar. Sultonshohning akasi Takash Jand viloyatida voliy boʻlib turgani uchun otasi oʻlimi oldidan Sultonshohni valiahd etib tayinlagan. Ammo, davlat va harbiy ishlarga uning onasi Turkon xotun bosh boʻlgan. Toʻngʻich oʻgʻli Alovuddin Takash Qoraxitoy imperatori Cheng Tyan (1164–1177) huzuriga borib, undan Sultonshoh va onasiga qarshi kurashda yordam so‘raydi. Buning evaziga taxtga chiqsa qoraxitoylarga har yili oʻlpon toʻlashni vaʼda qiladi. Yelu Pusuvon boshchiligidagi katta qoʻshin, tez orada Xorazmga joʻnaydi. Sultonshoh va uning onasi Takashning yaqinlashayotganidan xabar topib, qochishga qaror qildilar. Takash 1172-yil dekabrida toʻsiqsiz Xorazmga yetib keladi. Sultonshoh va Turkon Xotun Nishopurda oʻrnashib olgan Saljuqiylarning sobiq amiri Muayyid addavla OyAboning huzuriga qochib, undan yordam olishga muvaffaq boʻladilar. 1174-yilda Muayyid addavla OyAbo Xorazmga qoʻshin tortib boradi, ammo magʻlubiyatga uchrab, Takash tomonidan asirga olinadi va qatl etiladi. Ay-Aba oʻlimidan soʻng Sultonshoh oxir-oqibat gʻuriylar huzuriga panoh topgan, biroq Turkon Xotun Takash qoʻshinlari tomonidan qoʻlga olinadi va oʻldiriladi.

 

Turkum:1174-yilda vafot etganlar
Turkum:Anushteginiylar
Turkum:Xorazmshohlar
AFC Futzal Osiyo chempionati 2006

2006-yil 21-27-may kunlari Oʻzbekistonning Toshkent shahrida 2006-yilgi Futzal boʻyicha Osiyo chempionati boʻlib oʻtgan.
 Saralash bosqichi 

 Joylar 
 Toshkent Yunusobod sport majmuasi Sig'imi: Unknown 200px

 Qur’a 
2006-yil 27-aprel kuni Toshkent shahrida futzal boʻyicha 2006-yilgi Osiyo chempionatiga qurʼa tashlash marosimi boʻlib oʻtgan.
 1-savat 2-savat 3-savat 4-savat

 Guruh bosqichi 

 A guruhi 

 B guruhi 

 C guruhi 

 D guruhi 

 Pley-off bosqichi 

 Yarim final 

 Uchinchi oʻrin uchun pley-off 

 Final 

 Mukofotlar 

Ricardo Higa, Kenta Fujii, Kenichiro Kogure, Akira Toyoshima, Takuya Suzumura, Goshi Koyama, Kensuke Takahashi, Yusuke Komiyama, Yoshifumi Maeda, Daisuke Ono, Hisamitsu KawaharaMurabbiy: Sergio Sapo

 Eng yaxshi futzalchi
 Kenichiro Kogure
 Eng yaxshi toʻpurar
 Vahid Shamsaei (16 gol)
 Fair-Play mukofoti
 

 

 
 RSSSF
 AFC

Turkum:Oʻzbekiston mezbonlik qilgan xalqaro futzal musobaqalari
Turkum:2006-yilda Oʻzbekiston futboli
Turkum:Futzal boʻyicha Osiyo chempionati
Turkum:2006-yilda Osiyo sporti
Turkum:2006-yilda Oʻzbekiston sporti
Daşoguz masjidi

Daşoguz masjidi yoki Daşoguz metjidi – Turkmanistonning Dashoguz shahridagi masjid boʻlib, Dashoguz viloyatining asosiy masjidi hisoblanadiPrezident Turkmenistana prinyal uchastie v otkritii ploщadi s flagshtokom i mecheti v Dashoguze. Masjid bir vaqtning oʻzida 3000 nafargacha namozxonni sigʻdira oladi. Daşoguz masjidi Goʻroʻgʻli xiyobonida joylashgan.

 Tarixi 
Poydevor qoʻyish marosimi 2013-yilda boʻlib oʻtgan.

Daşoguz masjidi 2015-yil 30-oktabrda Turkmaniston prezidenti Gurbanguli Berdimuhamedov tomonidan ochilganPrezident Turkmenistana prinyal uchastie v otkritii obʼektov v Dashoguze.

 Arxitekturasi 
Masjidning mozaika uslubidagi bezatilgan markaziy gumbazining diametri 38 metr, balandligi 40 metr boʻlib, toʻrt minorasining har biri63metr balandlikka ega.

Daşoguz masjidida 3 ming kishi namoz oʻqiy oladi. Masjid hududida 1500 kishilik sadaqa toʻplanadigan ayvon, 200 oʻringa ega uch qavatli mehmonxona qurilgan.

 

Turkum:Daşoguz
Turkum:Turkmanistondagi masjidlar
Turkum:2015-yilda bunyod etilgan masjidlar
Valentin Berestov

Berestov Valentin Dimitrovich (1928-yil 1-aprel, Kaluga guberniyasi, Rossiya imperiyasi – 1998-yil 15-aprel, Moskva, Rossiya) – sovet yozuvchisi va tarjimoni, shoir. SSSR Yozuvchilar uyushmasi aʼzosi.

 Hayoti 
1928-yil 1-aprelda Kaluga guberniyasida (hozirgi Kaluga viloyati) tugʻilgan.

1942-yilda Ulug Vatan urushi payti yillarida Berestovlar oilasi Toshkentga evakuatsiya qilingan. U yerda N. Ya. Mandelshtam orqali A. A. Axmatova bilan uchrashish baxtiga muyassar boʻlgan. Keyin yillarda Valentin Berestov taqdirida katta rol oʻynagan K. I. Chukovskiy bilan ham uchrashganPostanovlenie gubernatora Kalujskoy oblasti ot 24 iyulya 2000 goda № 393 „Ob uchrejdenii oblastnoy literaturnoy premii imeni V. D. Berestova“.

1944-yilda Valentin Berestov Anna Axmatovaning tavsiyanomasi bilan Moskvaga kelgan va Moskva viloyatidagi iqtidorli bolalar maktab-internatida oʻqigan. Keyin Moskva davlat universitetining tarix fakultetini va Etnografiya instituti aspiranturasini tamomlab SSSR Yozuvchilar uyushmasi aʼzosi boʻlgan.

U oʻzining birinchi asarlarini 1946-yilda Smena jurnalida nashr etgan. 1947-yilda, hali talabalik paytida, Berestov birinchi marta arxeologik qazishmalarda qatnashish uchun Novogorod va Xorazmga uyushtirilgan ekspeditsiaylarga borgan.

Xotini – Tatyana Aleksandrova (1929—1983), yozuvchi, rassom, domovyonke Kuze ertagi muallifi.

U 70 yoshga toʻlganidan ikki hafta oʻtib, 1998-yil 15-aprelda Moskvada vafot etgan. U Xovanskoye qabristoniga dafn etilgan.

Birinchi sheʼriy toʻplam Otplitiye va maktabgacha yoshdagi bolalar uchun Pro mashinu birinchi bolalar kitobi 1957-yilda nashr etilgan.

 Kitoblari 
Otplitiye sheʼrlar toʻplami – „Sovetskiy pisatel“, 1957.

Dikiy golub sheʼrlar toʻplami – „Sovetskiy pisatel“, 1962.

Mech v zolotix nojnax nasriy asari – „Molodaya gvardiya“, 1964.

Semeynaya fotografiya sheʼrlar toʻplami – „Sovetskiy pisatel“, 1973.

Tri dorogi sheʼrlar toʻplami – „Sovetskiy pisatel“, 2015.

 Bolalar uchun 
Shkolnaya lirika sheʼrlar toʻplami – „Detskaya literatura“, 1981.

Stixi o detstve i yunosti sheʼrlar toʻplami – Sovetskaya Rossiya, 1981.

Shkolnaya lirika sheʼrlar toʻplami – Detskaya literatura, 1981.

Ulibka sheʼrlar va ertaklar toʻplami – Detskaya literatura, 1986.

Opredeleniye schastya sheʼrlar kitobi – „Sovremennik“, 1987.

Javoronok sheʼrlar va ertaklar toʻplami – Detskaya literatura, 1988.

Po dorojke v perviy klass sheʼrlar toʻplami – Malysh, 1990.

Perviy listopad sheʼrlar toʻplami – Detskaya literatura, 1990Aleksandr Aleksandrovich Ivanov. Plodi vdoxnoveniya. – M.: Sovetskiy pisatel, 1983. – 224 s..

 

Turkum:1928-yilda tugʻilganlar
Turkum:1998-yilda vafot etganlar
Turkum:Xorazm arxeologik-etnografik ekspeditsiyasi qatnashchilari
Turkum:Moskvada vafot etganlar
Turkum:Alifbo boʻyicha yozuvchilar
Turkum:Alifbo boʻyicha shoirlar
Turkum:Tarjimonlar
Turkum:Sovet yozuvchilari
Turkum:SSSR Yozuvchilar uyushmasi aʼzolari
Turkmanistondagi masjidlar roʻyxati

Bu sahifada Turkmanistondagi masjidlar roʻyxati keltrib oʻtilgan.
Ism Tasvirlar Manzil Yil/asr Izohlar Ertuğrul Gazi masjidi Ashxobod 1998-yil Gurbanguli hoji masjidi Mari 2009-yil Saparmurod hoji masjidi Gökdepe 1995-yil Turkmanboshi Ruhi masjidi Ashxobod 2004-yil Daşoguz masjidi Toshoʻgʻuz 2015-yil Hazrat Umar masjidi Ashxobod 2018 Lebap viloyati masjidi Turkmanobod 2020 Yusuf Hamadoniy masjidi Marv 12-asr 1990-yilda taʼmirlangan

 Yana qarang 

 Turkmanistonda islom
 Masjidlar roʻyxati

 

Turkum:Turkmanistondagi masjidlar
Turkum:Masjidlar roʻyxati
Aleksandr Grotengelm

Aleksandr Aleksandrovich Grotengelm (1831-yil 5-iyun – 1899-yil 5-iyul) – rus general-leytenanti, Sevastopol mudofaasi qahramoni, Ochakov komendanti.

 Biografiyasi 
Estoniya zodagonlaridan. Polkovnik Aleksandr Maksimovich Grotengelm (1790—?) va Sharlotta Vilgelmina (1797—1872) ning oʻgʻli. General-leytenant M. M. Grotengelmning jiyani.

1842-yil 19-oktyabrdan dengizchilar kadet korpusida tahsil olgan. 1846-yil 25-avgustda michman lavozimiga tayinlangan. 1848-yil 13-iyunda Qora dengiz flotiga michman sifatida xizmatga yuborilgan, „Vladimir“ bugʻli fregati va „Dvenadsat apostolov“ kemasida xizmat qilgan. 1850-yil 1-noyabrda nafaqaga chiqqan. 1852-yilda Vladimir piyodalar polkida praporshik sifatida qayta faoliyat boshlagan va 1854-yil 17-martda ikkinchi leytenant unvoniga sazovor boʻlgan.

Qrim urushi paytida Alma jangida qatnashib, bu yerda boshidan yaralangan. Balaklava va Inkerman yaqinida, 1855-yil 25-martdan 27-avgustgacha Sevastopol garnizonida boʻlgan va bu yerda bir necha joyidan yaralangan. Oʻsha yil 26-aprelda oʻng parietal suyagidan yaralangan, 27-aprelda chap tizzasidan kontuziyalangan, 27-avgustda shaharga hujum paytida – oksipital suyagiga miltiq oʻqi tekkan.. Xizmatlari uchun leytenant va shtab kapitanligi umvonlarini olgan.

Urushdan keyin harbiy xizmatni davom ettirgan. 1872-yil 6-fevralda podpolkovnik Grotengelm Xiva yurishida qatnashuvchi 2-Orenburg saf batalyonining komandiri etib tayinlangan. 1877—1887-yillarda Amudaryo boʻlimi boshligʻi boʻlgan, 1882-yil 30-avgustda esa unga general-mayor unvoni berilgan.

1887—1890-yillarda 8-piyoda diviziyasining 1-brigadasi qoʻmondoni boʻlgan, eng oliy mukofot bilan taqdirlangan. 1890-yil 22-avgustda Ochakov qal’asining komendanti etib tayinlangan va 1893-yil 30-avgustda general-leytenant unvoniga sazovor boʻlgan. 1894-yilda nafaqaga chiqadi. Keyinchalik Riga yaqinidagi joylashib, bu yerda 1899-yil 23-iyundan 24-iyunga oʻtar kechasi tomoq saratonidan vafot etadi. Katlakalnsdagi cherkov qabristoniga dafn qilingan.
thumb| Katlakalns qabristonida joylashgan qabri

 Oilasi 
Garlib Merkelning nabirasi Amaliya Lemann (1843—1911) bilan turmush qurgan. Ularning nikohidan 2 farzand, shu jumladan oʻgʻli Aleksandr Aleksandrovich (1870-?) dunyoga kelgan.

 

 
 
 Некролог в газете Düna Zeitung, № 138, 25 июня 1899 г.
 Общий Морской Сборник. Часть IX: Царствование Николая I. — СПб., 1897. С. 658.
 Рерберг П.Ф. "Севастопольцы". Участники 11-ти месячной обороны Севастополя в 1854-1855 годах. Т. 3. — СПб., 1907. л. 21-1.
 Pikoff E. Landsmän i ryska marinen 1808—1918. Helsinki — Helsingfors, 1938. S. 79.
Turkum:1873-yilgi Xiva yurishi qatnashchilari
Turkum:1899-yilda vafot etganlar
Turkum:5-iyulda vafot etganlar
Turkum:1831-yilda tugʻilganlar
Turkum:5-iyunda tugʻilganlar
Milan Mitrović (futbolchi, 1991)

Milan Mitrović (; 1991-yil 27-fevralda, Serbiyada tugʻilgan) – serbiyalik futbolchi.
 Futbolchilik faoliyati 
Milan faoliyatini Serbiyaning mahalliy „FK Moravac Mrštane“ jamoasida boshlagan. 2015-yilgi mavsumda Shimoliy Makedoniyaning „FK Sileks“ jamoasi bilan shartnoma imzolagan. 2018-yilgi mavsumning yozgi transfer oynasi vaqtida Jizzaxning „Soʻgʻdiyona“ jamoasi bilan shartnoma imzolagan. Milan Jizzax klubi safida yaxshi oʻyinlar namoyish etdi va jamoa tarixidagi eng yaxshi darvozabonlardan biriga aylandi. 2021-yilgi mavsumda Jizzax jamoasi tarixida eng yaxshi natija, Oʻzbekiston Superligasida ikkinchi oʻrin olishida katta hissa qoʻshdi. 2022-yilgi mavsumda AFC Kubogida „Soʻgʻdiyona“ jamoasi tarkibida debyutini amalga oshirdi va yarim final bosqichiga qadar yetib borishida katta hissa qoʻshdi. Mitrović 2022-yilgi mavsumda Jizzax klubi bilan shartnomasini 2 yilga uzaytirdi.

 Yutuqlar 

 Oʻzbekiston Superligasi ikkinchi oʻrin sohibi: 2021

 

 

 Milan Mitrović OʻzPFL saytida futbolchi profili
 Milan Mitrović Transfermarkt saytida futbolchi profili
 Milan Mitrović Soccerway saytida futbolchi profili
 Milan Mitrović Footballfacts saytida futbolchi profili

Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar
Turkum:Serbiyalik erkak futbolchilar
Turkum:Erkak futbol darvozabonlari
Turkum:FK Moravac Mrštane futbolchilari
Turkum:FK Sileks futbolchilari
Turkum:Soʻgʻdiyona Jizzax futbolchilari
Turkum:GFK Dubočica futbolchilari
Turkum:Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari
Turkum:Oʻzbekistondagi muhojir erkak futbolchilar
Antik davrda Xorazm

Xorazmiya – Gʻarbiy Oʻrta Osiyodagi qadimiy davlat boʻlib, ushbu davlatning qachondan boshlab barpo etilgani noaniq. Uning markazi hozirgi Turkmaniston va Oʻzbekiston hududidagi keng choʻllar bilan chegaradosh Amudaryo boʻyidagi Xorazm vohasi edi.
 Tarixi 
Ushbu davlat haqidagi birinchi maʼlumotlar miloddan avvalgi VI asrda paydo boʻlgan. Xorazmiya zardushtiylik dinining ilk markazlaridan biri boʻlgan. Miloddan avvalgi 588-yilda shahar aholisi Zardushtiylik diniga eʼtiqot qilgan. Zardushtiylikning muqaddas kitobi boʻlmish „Avesto“da Xorazmiya haqida soʻz boradi. Shuningdek, mamlakat vaqtincha Ahamoniylar imperiyasining poytaxti boʻlgan. Ushbu davlat boshqa Oʻrta Osiyo hududlari qatori Kir II tomonidan bosib olinganMinardi: Ancient Chorasmia, S. 13–54.. Doro I saroy qurilishi uchun qilingan qoʻlyozma manbada Xorazmiya ham boshqa fors hududlari orasidagi viloyat sifatida koʻrsatilgan. Hozirga kelib ushbu qadimiy shahardan 400 ga yaqin aholi turar joy qoldiqlari topilgan.

Arxeologiyada ushbu davr antik arxaik davr deb ataladi. Ushbu yodgorliklar miloddan avvalgi VII-IV asrlarga oidMinardi: Ancient Chorasmia, S. 5.. Arxeologlar tomonidan Koʻzaliqir shahri qisman qazib olingan boʻlib, uning maydoni 25 gektar va ushbu shahar oʻz saroyiga ega boʻlgan. Bu joy VII-VI asr boshlarida gullab-yashnagan. Yana bir arxeloglar tomonidan topilgan shahar Qoʻyqirilgan qal’adir. Topilmalar orasida temir qurollar, bronzali kamon oʻqlari va 24 ta yogʻoch idishlar borMinardi: Ancient Chorasmia, S. 69–72.. Qal'aliqirda miloddan avvalgi 400-yillarga oid saroy topilgan. Bino hech qachon qurib bitkazilmagan. Bu esa Xorazmiyadagi ayrim shahar binolari qurib bitkazilmay turib Fors imperiyasi qoʻliga oʻtib ketganini anglatadi.

 

Turkum:Xorazm tarixi
Juma masjidi minorasi

thumb| Juma masjidi minorasi
Juma masjidi minorasi – Xivadagi, tarixiy eski Ichan qalʼa shahridagi minora. Juma masjidi tarkibiga kiradi va YuNESKOning Jahon merosi roʻyxatiga olingan. Juma masjid minorasi Ota darvoza va Polvon darvozani bogʻlovchi koʻcha markazida Juma masjidning shimolida joylashgan. Pishiq gʻishtdan ortiqcha hashamsiz qurilgan. Ayrim joylarida koshinlardan belbogʻ shaklida bezak berilgan.

 Bino 
Minora Juma masjidining shimoliy tomonida joylashgan. Minora pishiq gʻishtdan bino qilingan. Turli xil bezaklarga ega. Poydevor qismida minoraning diametri 6,2 metrni tashkil qiladi. Balandligi 42 metr. Tepasi muqarnas va gumbazli sakkiz kamarli chiroq uslubida belgilangan. Minora 17-asrda eski minora oʻrniga qurilgan. Bir asr oʻtgach, 18-asr oxirida eski minora qulab tushgan. Qurilish ishlari Xiva xoni Avaz Muhammad inoq hukmronligi yillarida (hukmronligi 1790-1804) uning roziligi bilan xonlikdagi obroʻli shaxslardan biri boʻlgan Abdurahmon Mehtar tomonidan, uning  xayr-ehson qilingan puli bilan Juma masjidining yonida qaytadan barpo etilgan. Masjid taxminlarga koʻra 1788-yilda qurilishi boshlangan. Minora qurilishi ham shu davrga toʻgʻri keladi. Minora yuqoriga tomon ingichkalashib boradi. Tepasiga sharafa va gʻishtdan dandana xoshiya belbogʻlar ishlangan.

Xivada bir-biridan 200 metr masofada sharqdan gʻarbga qarab choʻzilgan masofada beshta minora bor. Juma masjidining minorasi ushbu besh minoraning markazida joylashgan. Juma masjidi minorasidan gʻarbda Kalta Minor va Shoh Qalandar Bobo majmuasi minorasi, sharqda Said Sholikorbiy majmuasi minorasi va Polvon qori minorasi joylashgan.

Minoradan    muazzin kuniga besh mahal   azon aytib, xalqni namozga chaqirgan.
 

 

 Alexey Arapov: Die historischen Denkmäler Usbekistans. Taschenkt·Samarkand·Buchara·Chiva·Shahrisabz. SMI-ASIA, Taschkent 2016, ISBN 978-9943-17-075-9, Chiva, S. 92. 
Turkum:Oʻzbekistonda Islom dini
Turkum:Oʻzbekiston baland binolari
Turkum:Oʻzbekistondagi diniy binolar
Turkum:Xiva arxitekturasi
Turkum:Minoralar
Oltintoshiylar sulolasi

Oltintoshiylar sulolasi – 1017-yilda taxtdan agʻdarilgan Maʼmuniylar oʻrnini egallagan musulmon sulola boʻlib, Xorazmni poytaxt Gurganjdan boshqargan va eski „Xorazmshoh“ unvonini olgan uchinchi turk hukmdori edi. Sulola asoschisi Oltintosh kuchli Gʻaznaviylarning shohi sifatida rasman hukmronlik qilgandan soʻng, ikki vorislari uning hukmronligiga qarshi ochiqdan-ochiq isyon koʻtargan. Bu vaziyatdan soʻng Xorazmga tobe boʻlgan saljuqiylar mustaqillikka erishgan. Ammo 1041-yildayoq Xorazm oʻgʻuzlar hukmdori Shoh-Malik (Shah-Malik) tomonidan bosib olingan va Oltinshohiylar hukmronligi bartaraf etilgan.
 Abu Said Oltintosh (1017—1032-yillar hukmronligi) 
Gʻaznaviylik Sulton Mahmud (998—1030-yillar hukmronligi) Xorazmni 1017-yil iyulida nihoyat oʻz imperiyasi tarkibiga qoʻshib, boy vohadagi soʻnggi hukmron sulola boʻlmish Maʼmuniylar sulolasini agʻdarib tashlagach, Xorazmga oʻzining noibini vaqtinchalik boshqaruvchi etib tayinlaganHadschib: Wächter, Leibwächter, Türsteher, auch eine Art Kammerherr. Abu Said Oltintosh Gurganjda hokim etib tayinlangan va shuning uchun unga Xorazmshoh unvonidan foydalanishga ruxsat berilgan. Sebuk-Tiginning sobiq gʻulomi boʻlgan Oltintosh Xorazmni zabt etishdan oldin ham Hirot hokimi va isteʼdodli sarkarda sifatida alohida obroʻga ega boʻlgan. Balx jangida (1008-yil) qoraxoniylarga qarshi kurashgan. Xorazm kabi boyliklarga boy chekka viloyatning qobiliyatli hukmdori boʻlish unga butun maʼmuriy va strategik mahoratini ochib berishdan iborat boʻlib, tez orada uni mintaqada kuchli shoh boʻlib yetishishiga omil boʻlgan.

Mahmud va Mas’ud oʻz noiblarining faoliyatiga shubha bilan qarashgan. Biroq, Oltintosh oʻzining boy qudrati va amalda mustaqilligiga suyangan holda oʻn besh yillik hukmronligi davrida hech qachon ochiqdan-ochiq isyon koʻtarmagan va Gʻaznaviylar hukmronligini hamisha tan olgan. U sodiq noib sifatida Mahmudni Balx yaqinidagi navbatdagi jangda (1019-yil) qoraxoniylar ustidan qozongan gʻalabasi bilan darhol tabriklaganAngeblich erfuhr Altun-Tasch vom Triumph des Sultans dadurch, dass der Amudarja die Mützen der zahlreichen gefallenen Türken bis nach Choresm trug.. U bilan (ikkinchi hukmdor sifatida) Qoraxoniy Ali-Teginga qarshi yurishda qatnashgan. Keyinchalik Tegin Transoksoniyaga joʻnab ketgan va oʻsha paytda Gʻaznaviylar sultoni va uning qoraxoniy ittifoqchisi Qodirxon Yusuf oldiga elchi sifatida (1025-yil) ham borgan.
 

Oltintoshiylar
Turkum:Xorazmshohlar
Shahsenem

thumb| Shoh-Senem Xorazmning boshqa arxeologik yodgorliklari qatorida.
Shahsenem (shuningdek: Shah-Senem, Suburni; ) – Turkmanistonning qadimiy va oʻrta asr shahri boʻlib, uning manzilgohi mamlakatning Toshoʻgʻuz viloyatida, Koʻhna Urganchdan 90 km janubi-gʻarbda joylashgan. Ilgari Xorazm tarkibiga kirgan.

 Nomi 
Shaharning soʻnggi yillardagi nomi – 11–13-asr boshlarida – Suburni , turkman tilidan tarjima qilingan „suv cheti“ degan maʼnoni anglatadi.

 Tarixi 
Bu yerda qadim zamonlardan beri (miloddan avvalgi 1-ming yillik oxiri) kichik mustahkam shahar boʻlgan. V-VIII asrlarda shahar tashlab ketilgan. Ilk islom davrida u tanazzulga yuz tutgan deb ishoniladi.

11-asrda Xurosonga karvon yoʻlidagi eng janubiy Xorazm posti sifatida qayta tiklandi va mustahkamlandi.

IX—XII asrlardagi Oʻrta Osiyo shaharlarida keyingi shaharlardan farqli oʻlaroq, yagona reja asosida yaratilgan yirik meʼmoriy ansambllar boʻlmagan.

 Shahar qurilishini rejalashtirish 
Sunʼiy (qadimiy) maydonchada koʻtarilgan koʻpburchak shahar kanallar, dalalar, yer va kulolchilik ustaxonalari xarobalari izlari boʻlgan choʻl hududida joylashgan. Uning maydoni 56 700 kvadrat metrni tashkil etadi, ikkita taxta devorining umumiy uzunligi taxminan 1 kilometrni tashkil etadi va ularning balandligi hali ham deyarli 15 metrga yetadi. Devorlarning chiqib turuvchi burchaklari dumaloq minoralar bilan mustahkamlangan.

Shaharning deyarli markazida, ikki metr balandlikda monumental bino joylashgan boʻlib, undan balandligi 6 metr boʻlgan toʻrt kvadrat ustunlar saqlanib qolgan.

Asosiy qalʼadan 200 metr uzoqlikda oʻlchami 375x345 m boʻlgan toʻgʻri burchakli shaharcha boʻlib, u Shahsenem bogʻlari deb ataladi. Koʻrinib turibdiki, boʻsh devor bilan oʻralgan bogʻlar bor edi.

Shaharda qazilgan yagona monumental bino katta va ehtimol u juma masjididir.

 

Turkum:Xorazm qalʼalari
Turkum:Turkmanistonning Xorazm shaharlari
Turkum:Xorazm shaharlari
Qozoq-qoraqalpoq munosabatlari

Qozoq-qoraqalpoq munosabatlari – ikki xalq oʻrtasidagi iqtisodiy va siyosiy aloqalar. XV-XVI asrlarda Qoraqalpoqlar Noʻgʻay Oʻrdasi tarkibiga kirgan. XVI asr oxiridagi tarixiy maʼlumotlar qoraqalpoqlarning Sirdaryodagi Sigʻanoq shahri atrofida qozoqlar qoʻshnisi sifatida yashab, iqtisodiy aloqada boʻlganligini koʻrsatilgan. Buxoro xoni Imomqul (1611—1642) Sirdaryo sohillariga yurishga otlanadi, qozoqlar va qoraqalpoqlar birlashib, unga qarshi kurash boshlaydilar. Maʼlumki, qoraqalpoqlar qozoq xonlari qoʻshinlari tarkibida jungʻorlarga qarshi urushlarda qatnashgan. Tauke xon davrida qoraqalpoqlar Qozoq xonligiga tobe edi. „Katta falokat yillarida“ („Oqtaban shubirindi“) qoraqalpoqlar qozoqlar bilan birgalikda Buxoro va Xiva xonliklari chegarasiga koʻchib oʻtdilar. Keyin qoraqalpoqlar ikki qismga boʻlingan – „pastki“ va „yuqori“. Yuqori qoraqalpoqlar Sirdaryodan yuqoriga koʻtarilib, Toshkentga qarab harakatlanishdi. Pastkilar Abulxayrxonga boʻysunib, Sirdaryoning quyi oqimiga joylashdilar. Kichik Juz qozoqlari bilan birgalikda 1731-yilda ular Rossiya imperiyasiga boʻysundilar. 1743-yilda qoraqalpoqlar Abulxayrxonga soliq va oʻlpon toʻlashdan bosh tortdilar. Xon kutilmaganda ularga bostirib kirib, koʻp odamlarni va 40 ming bosh chorva mollarini asirga oladi. Shundan soʻng ularning bir qismi „yuqori“ qoraqalpoqlarga koʻchib oʻtdi, qolganlari Xiva xonligi chegarasida joylashdilar. 19-asrning ikkinchi yarmida ular Xiva xoniga boʻysunib, nihoyat Sirdaryoning quyi qismiga joylashdilar.

 SSSRda va hozir 
1925—1930-yillarda Qoraqalpoq Muxtor viloyati Qozoq Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasi tarkibiga kirdi.

Qoraqalpogʻiston Respublikasi bilan Qozogʻiston Respublikasi oʻrtasida mintaqaviy, savdo-iqtisodiy va madaniy aloqalar izchil rivojlanmoqda.

 Tekshirish punktlari 
Oʻzbekiston-Qozogʻiston chegarasidagi nazorat-oʻtkazish punktlarining faoliyati 2001-yil 16-noyabrdagi kelishuv va unga muvofiqlashtirilgan bayonnomalar bilan tartibga solinadi.
Manzil Tekshirish punktlarining nomi Manzil Holat Ish tartibi Chegarani oʻtkazish punkti Temir yoʻl Qoraqalpogʻiston Respublikasi Qoraqalpogʻiston OazisDo 2017 goda pogranichniy kontrol osuщestvlyalsya na stansii Бейнеу. Mangʻistau viloyati Koʻp tomonlama 24/7 Avtomobilsozlik Qoraqalpogʻiston Respublikasi Daut-Ata Tazhen Mangʻistau viloyati Koʻp tomonlama 24/7 

 

Turkum:Qozoqlar
Turkum:Qoraqalpoqlar
Turkum:Qozogʻistonning ikki tomonlama aloqalari
Uteu Xudoybergenov

Uteu Xudoybergenov (1901-yil, Rossiya imperiyasi Turkiston viloyati, Qayrat qishlogʻi – 1956-yil, Qozoq SSR, Aqtoʻbe viloyati Irgiz viloyati Qumtoʻgʻay, SSSR) – Qorasoy kolxozi raisi, Qozogʻistonda kolxoz qurilishi tashkilotchilaridan biri, rahbar qishloq xoʻjaligi ishlab chiqarishida, Sotsialistik Mehnat Qahramoni (1948).

 Biografiyasi 

1901-yilda Qayrat qishlogʻida (hozirgi Qoraqalpogʻiston, Oʻzbekiston) koʻp bolali oilada tugʻilgan. Yoshligidan choʻponlik bilan shugʻullangan. 1930-yillar boshida ocharchilik tufayli Qozogʻiston Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasining Aqtoʻbe viloyatining Irgiz tumaniga koʻchib oʻtgan. 1930-yillar viloyatiga koʻchib kelgan (1936 yildan.

Qozogʻiston SSR). 1932-yilda u Kommunistik partiyaga qoʻshildi. Viloyat partiya komiteti va Olmaotada sovet ishchilari uchun qisqa muddatli kurslarni tamomladi. 1931—1934-yillarda Irgiz viloyat kooperativ jamiyatida ishlagan. 1934-yilda Jabasak qishlogʻidagi qishloq kengashi raisi etib saylandi. 1939—1942-yillarda Irgiz viloyat plan komissiyasi raisi lavozimida ishlagan, u 8 oylik kurslarni tamomlagan. 1945—1946-yillarda Aqtoʻbe viloyati Oʻzinkoʻl qishlogʻi qishloq kengashi raisi boʻlgan. 1946-yilda Qorasoy kolxoziga rais etib tayinlanadi. 1934—1946-yillarda Uteu Xudoybergenov mehnatkashlar deputatlari Uzunkoʻl, keyin Jobasak, Shetirgiz ovullari ijroiya qoʻmitalari raisi boʻlgan.

1946-yildan Aqtoʻbe viloyati Irgiz tumanidagi „Qorasoy“ kolxozining raisi boʻlib ishlagan. Xudoybergenov rahbarligida kolxoz rejali koʻrsatkichlarni ortigʻi bilan bajardi, chorva mollari soni ikki baravar koʻpaydi.

1947-yilda kolxozning 71 bosh ot zotlari 71 bosh sigir boqdilar.

SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1948-yil 23-iyuldagi farmoni bilan yuqori mukofot olgan.1947-yilda chorvachilik mahsuldorligi boʻyicha Xudaybergenov Uteu sotsialistik mehnat unvoniga sazovor boʻldi.

SSSR Oliy Kengashining 3 va 4-chaqiriqlari deputati etib saylangan. Ikkita Lenin ordeni va SSSR medallari bilan mukofotlangan.

 Mukofotlar 
Uteu Xudoybergenov Sotsialistik Mehnat Qahramoni (1948) va ikki marta Lenin ordeni bilan taqdirlangan.

 

Turkum:Sotsialistik Mehnat Qahramonlari
Turkum:1956-yilda vafot etganlar
Turkum:1901-yilda tugʻilganlar
Turkum:Lenin ordeni sohiblari
Sariq sassiqko‘zan

Sariq sassiqkoʻzan (lot. Mustela eversmanii) – suvsarsimonlar oilasiga mansub yirtqich sut emizuvchi hayvon.

Markaziy Osiyoda yashaydigan suvsarlarning bir turi hisoblanadi. Keng tarqalgani, bir qator qoʻriqlanadigan hududlarda uchraydiganligi va yashash muhiti oʻzgarishiga sabrliligi tufayli u Qizil kitobga eng kam xavf ostidagai hayvonlar qatoriga kiritilgan. U odatda och sargʻish rangga ega boʻlib, oyoq-qoʻllari qoramtir va yuzida qora qashqasi bor. Oʻzining qarindoshi boʻlmish yevropada tarqalgan sassiqkoʻzanga nisbatan kattaligi jihatidan kattaroq va bosh suyagi ancha mustahkam tuzilgan.

Sariq sassiqkoʻzan koʻchmanchi hayvon boʻlib. Oʻljasi, asosan, yersichqonlari qirib bitirmaguncha, odatda, faqat bir hududda yashashadi. U martdan maygacha juftlashadi va odatda ikki yoshda voyaga yetadi, umri davomida uch martadan oltita martagacha tugʻadi.

 Tavsifi 
Sariq sassiqkoʻzanlar tashqi tuzulishi jihatdan nisbatan Yevropadagi ga juda yaqin, ammo uning tanasi qisqaroq va tuklari ancha uzunroq hisoblanadi. Dumi qisqa boʻlib, tanasi uzunligining uchdan bir qismini tashkil qiladiKurtén, B. (1968). Pleistocene mammals of Europe. Weidenfeld and Nicolson.. Uning toʻrt juft soʻrgʻichlari va yaxshi rivojlangan anal bezlari bor, ular oʻzini himoya qilish uchun purkaladigan oʻtkir sassoq hidli suyuqlik hosil qiladi. Erkaklarining tana uzunligi oʻrtacha 320 mm dan 562 mm gacha boʻladi, urgʻochilar esa oʻrtacha 290 mm dan 520 mm gacha boʻlishadi. Erkaklarning dumi uzunligi 80–183 mm, urgʻochilar uchun 290–520 mm ni tashkil qiladi. Vazni esa erkaklariniki 2,0 kg gacha, urgʻochilar esa 1,4 kg gacha boʻlishi mumkin.

 Soni 
Tekisliklarda tabiatan kam sonli, togʻ yonbagʻirlaridagi yashash joylarida juda kamyob. Hozirgi vaqtda tarixiy arealning 60% dan ortigʻi qishloq xoʻjaligi maqsadida oʻzlashtirib boʻlingan, tur faqatgina oʻzlashtirilmagan tuproqli choʻl va togʻ yonbagʻirlarida saqlanib qolgan. Uzoq muddatli qish paytida tur soni koʻp jihatdan ozuqa bazasi – kemiruvchilar soniga bogʻliq.

 Tarqalishi 
Sariq sassiqkoʻzan gʻarbda Yevropadan tortib janubiy Rossiya, shimoliy Gruziya, Qozogʻiston, Turkmaniston, Oʻzbekiston, Tojikiston va Qirgʻiziston orqali Moʻgʻuliston va gʻarbiy Xitoygacha tarqalgan. 2014-yilda u Nepalning Annapurna qoʻriqxonasi hududida 5050 m balandlikda qayd etilganChetri, M.; Odden, M.; McCarthy, T. & Wegge, P. (2014). „First record of Steppe Polecat Mustela eversmanii in Nepal“. Small Carnivore Conservation. 51: 79–81..

 Oʻzbekistonda tarqalishi 
Ustyurt (Qoraqalpogʻiston), Qizilqum sahrosi, Mirzachoʻl (Jizzax) va Qarshi choʻli (Qashqadaryo), Zarafshon daryosining vodiysi, Amudaryo va Sirdaryo, Buxoro va Samarqand vohasida tarqalgan.

 

Turkum:Alifbo boʻyicha hayvonlar
Turkum:Qizil kitobga kiritilgan jonivorlar
Al-Baha mahalliy aeroporti

Al-Baha ichki aeroporti Saudiya Arabistonidagi Al-Baha viloyatining markazi Al-Baha shahriga xizmat koʻrsatadigan aeroportdir. Aeroport 1983-yil 1-iyunda ishga tushirilgan.

 Infratuzilmasi 
Aeroport oʻrtacha dengiz sathidan balandlikda joylashgan. U 07/25 deb belgilangan bitta uchish-qoʻnish yoʻlagiga ega, asfalt yuzasi ni tashkil qiladi.

 Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar 

 Yana qarang 

 Jizan mintaqaviy aeroporti
 Abxa xalqaro aeroporti

 

Turkum:Saudiya Arabistoni aeroportlari
Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Turkum:1983-yilda tashkil etilgan aeroportlar
Al-Vaj mahalliy aeroporti

Al-Vaj mahalliy aeroporti  – Saudiya Arabistonining Tabuk viloyatidagi Al-Vaj shahridagi aeroport. Aeroport 1984-yilda tashkil etilgan.

 Infratuzilmasi 
Aeroportdan oʻrtacha dengiz sathidan balandlikda joylashgan. U 15/33 deb belgilangan bitta uchish-qoʻnish yoʻlagiga ega, asfalt yuzasi ni tashkil qiladi.

 Aviakompaniyalar va yoʻnalishlar 
Muntazam yoʻlovchilarga xizmat koʻrsatadigan aviakompaniyalar:

 Yana qarang 

 Saudiya Arabistoni aeroportlari roʻyxati
 Saudia
 Tabuk viloyati

 

Turkum:Saudiya Arabistoni aeroportlari
Turkum:Webarxiv andozasi wayback i
Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Turkum:Tabuk viloyati
Turkum:1984-yilda tashkil etilgan aeroportlar