T54 (toifa)

thumb|Tatyana McFadden, 2009-yilgi Paralympic World Cup musobaqasida

T54 – nogironlar sportidagi para atletika uchun trek va sakrash musobaqalaridagi toifa. Ushbu toifaga orqa miyaning shikastlanishiga duchor boʻlgan va trek musobaqalarida aravachada ishtirok etadigan sportchilar kiradi. Ular paraplegiyaga ega, ammo qoʻllari va qoʻl mushaklari normal ishlaydi, gavda funksiyasi toʻliq yoki qisman saqlangan, oyoq funksiyasi esa yoʻq. Bu klass CP-ISRAning CP3 va CP4 toifalarini, shuningdek, ISODning A1, A2 va A3 toifalaridagi baʼzi sportchilarni oʻz ichiga oladi.

 Taʼrifi 
Bu toifa nogironlar atletikasidagi trek va sakrash musobaqalari uchun moʻljallangan. Bu toifa orqa miyaning shikastlanishiga duchor boʻlgan sportchilar uchun moʻljallangan bir nechta toifalardan biridir. Oʻxshash toifalar: T51, T52 va T53. Xalqaro Paralimpiya qo‘mitasi 2011-yilda bu klassni quyidagicha taʼriflagan: „Bu sportchilar qoʻllarida normal mushak kuchiga ega boʻlib, gavdada qisman yoki toʻliq mushak kuchiga ega. Ayrim hollarda oyoqlarda ham maʼlum miqdorda quvvatga ega boʻlishi mumkin.“

 Natijalar va qoidalar 
Ushbu klass sportchilarining aravachalari uchta gʻildirakli boʻladi: orqa qismi maksimal balandligi , old qismi esa gacha boʻlishi mumkin. Oyna, tishli mexanizm va ortga chiqib turgan qismlar boʻlishiga ruxsat yoʻq. Belgilar son raqami sifatida kaska (shlem)ga, shuningdek aravacha orqasiga va sportchining orqasiga qoʻyiladi.

Musobaqa davomida „On your marks“ buyrugʻi bilan boshlangʻich chiziqqa kelishga chaqiradi. „Set“ buyrugʻi bilan sportchi boshlangʻich holatga kelib, old gʻildirak chiziq ortida boʻlishi kerakligini bildiradi. Bu holatda harakatlanish taqiqlanadi va start signali kutiladi. Oʻtib ketishda ortdan kelayotgan sportchiga javobgarlik yuklatiladi va u oldingi sportchi gʻildiragini toʻliq oʻtgandan keyin yoʻlga kirishi mumkin. Biror toʻsiq yaratish taqiqlanadi. 800 m va undan uzun masofalarda dastlabki 50 m ichida toʻqnashuv sodir boʻlsa, rasmiylar musobaqani qaytadan boshlashga qaror qilishi mumkin.

Estafeta poygalarida bulava berish oʻrniga, uni tanaga tegizish orqali uzatiladi. Oʻtish zonasida kelayotgan sportchi ketayotgan sportchiga yordam bermasligi shart. 20 mlik tezlanish zonasi va 20 mlik oʻtish zonasi mavjud.

Finish natijasi old gʻildirakning oʻqi chiziqdan oʻtgan paytda belgilanadi.

 Musobaqalar 
thumb|250px|Leo-Pekka Tähti, T54 toifasida 20 yil davomida dunyo yetakchilaridan biri
Bu toifa sportchilari uchun xalqaro darajada bir nechta musobaqalar mavjud. Har bir musobaqada oʻzining minimal saralash normativlari boʻlishi mumkin.

+ 2016-yilgi Yozgi Paralimpiya oʻyinlari uchun saralash normativlari Musobaqa Erkaklar Ayollar AQS BQS AQS BQS 100 metr 14.65 15.15 17.80 18.90 400 metr 47.80 50.00 58.50 1:03.00 800 metr 1:37.00 1:38.80 1:58.00 2:10.00 1500 metr 3:02.70 3:09.00 3:42.00 4:00.00 5000 metr 10:24.00 10:50.00 12:00.00 13:30.00 Marafon 1:32:00.00 1:35:00.00 1:55:00.00 2:05:00.00

 Tarixi 
Ushbu toifa Xalqaro Paralimpiya qo‘mitasi tomonidan yaratilgan boʻlib, 2003-yildan boshlangan „sportga yoʻnaltirilgan aniq, ishonchli, izchil va ishonchli klassifikatsiya tizimlarini ishlab chiqish va joriy etishni qoʻllab-quvvatlash va muvofiqlashtirish“ maqsadlariga asoslangan.

 Klassifikatsiyadan oʻtish 
Sportchilar toʻrt bosqichli klassifikatsiyadan oʻtadi: tibbiy koʻrik, mashgʻulotda kuzatish, musobaqada kuzatish va oxirida toifaga tayinlash. Orqa miyaning shikastlanishi boʻlgan aravachada harakatlanuvchi sportchilarida mushak kuchi, harakat diapazoni va koʻrsatkichlar tekshiriladi.

 

Turkum:Para-atletika tasniflari