Zhantas/Cleaned-Uzbek_Wikipedia huggingface dataset:
Nishopur jome masjidi

Nishopur jome masjidi  – Eronning Nishopur shahridagi jome masjidi. Bu masjid 1493-yilda Temuriylar sulolasi vakili Husayn Boyqaro hukmronligi davrida Pahlavon Ali Karxiy tomonidan asos solingan. Safaviylar shohi Abbos I davrida qayta qurilgan. Eron milliy merosi roʻyxatiga kiritilgan.

 Galereya 

 

Turkum:Eron milliy asarlari
Turkum:Erondagi masjidlar
Turkum:Erondagi shia masjidlari
Turkum:Erondagi 15-asr masjidlari
Turkum:Erondagi sunniy masjidlari
Malatya Katta masjidi

Malatya Katta masjidi Turkiyaning Malatya viloyati, Battalgazi shahridagi saljuqiylar masjidi boʻlgan. XIII asrda bunyod etilgan, 2023-yilda Turkiya—Suriya zilzilasi oqibatida vayron boʻlgan.

 

Turkum:Turkiyadagi Saljuqiylar masjidlari
Turkum:2023-yilgi Turkiya-Suriya zilzilasidan zarar koʻrgan binolar
Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Turkum:Turkiyadagi masjidlar haqidagi chala maqolalar
Pachian jome masjidi

Pachian jome masjidi  – Eronning Qum ustoni Jafarobod tumani Pachian qishlogʻida joylashgan masjid. Qojarlar sulolasiga davriga tegishli.

 Galereya 

 

Turkum:Eron milliy asarlari
Turkum:Erondagi masjidlar
Turkum:Erondagi shia masjidlari
Turkum:Qojarlar masjidlari
Al-Husayn ibn Jamil

Al-Husayn ibn Jamil 806—808-yillarda Abbosiylar xalifaligining Misrdagi noibi lavozimida ishlagan.

 Faoliyati 
Al-Husayn mavla bo‘lib, „mavla amir ul-moʻminin“ va „mavla Abi Ja’far al-Mansur“ kabi sifatlar bilan ta’riflangan. Horun ar-Rashid xalifaligi davrida Basra noibi etib tayinlangani maʼlum. Tayinlovning aniq sanasi haqida maʼlumot mavjud emas; (where he appears as "al-Hasan ibn Jamil.". 806-yilda Misr noibi etib tayinlangach, shu yilning yozida viloyatga yetib borgan. Dastlab namoz va xavfsizlik boʻyicha vakolat bilan tayinlangan boʻlsa, keyinroq viloyat moliyasi (xiroj) ustidan nazorat vakolati ham berilgan; ; ..

Al-Husayn noibligi davrida Havf aholisi soliqlarni toʻlashdan bosh tortib, isyon koʻtargan. Abu an-Nida qoʻl ostidagi ming kishi Ayla yoʻli orqali Suriya hududiga kirib, u yerda talonchilik va qotillik qila boshlashdi. Oxir-oqibat tartibsizliklar jiddiylashib ketgach, xalifa Yahyo ibn Muoz ibn Muslim boshliq qoʻshinni qoʻzgʻolonni bostirish uchun yubordi. Jund Filastin|Falastinga kelgan Yahyo kuchlarini al-Husayn yuborgan kuchlar bilan birlashtirdi. Koʻp oʻtmay, Misr qoʻshinlari qoʻzgʻolochilarni jangda magʻlub etib, Abu an-Nidani qoʻlga tushirishga muvaffaq boʻldi. Keyin Yahyo Havfga yo‘l olib, Bilbeisda qarorgoh qildi. Hududda tartib o‘rnatib, soliq to‘lovlarining tiklanishini ta’minladi; ; ; ; . Abu al-Nida was later brought to the caliph and executed; ..

808-yilda al-Husayn lavozimidan ozod qilinib, oʻrniga Malik ibn Dalham al-Kalbiy tayinlangan; ..
 

 
 
 
 
 
 
 
 

Turkum:Misrning 9-asrdagi Abbosiy noiblari
Hunat xotun majmuasi

thumb|Hunat xotun majmuasi
Hunat xotun majmuasi – Turkiyaning Qayseri shahridagi tarixiy islom diniy majmuasi.

XIII asr boshlarida Onadoʻli saljuqiylari sultoni Alouddin Qayqubod I (1219–1237) arman hukmdori Kir Vartdan Alanya qalʼasini (oʻsha paytda Kalon Oros deb atalgan, keyinchalik Alaʼiyya deb oʻzgartirilgan) tortib olgan. Vartning taslim boʻlgach, uning qizi Hunat Mahperi xotun sultonning xotini boʻlishi kerak edi. Sultonga turmushga chiqqanidan soʻng Hunat xonim islom dinini qabul qilib, Hunat xotun masjidi, maqbara, madrasa va hammomdan iborat Hunat xotun majmuasini qurdirib, foydalanishga topshirgan. Ushbu majmua hozir ham faoliyat yuritib, erkaklar va ayollar uchun alohida sharoitlar yaratilgan.

 Galereya 

 

Turkum:Turkiyadagi Saljuqiylar masjidlari
Qazvin jome masjidi

Qazvin jome masjidi  – Eronning Qazvin ustoni Qazvin shahrida joylashgan shia masjidi. Bu Erondagi eng qadimiy masjidlardan biridir.

 Arxitekturasi 
Masjidning eng qadimgi qismi Horun ar-Rashidning buyrugʻi bilan milodiy 807-yilda qurilgani aytiladi. Keyinchalik qoʻshimchalar kiritildi, oxirgisi Safaviylar davridagi edi. Masjidning ikki qavatli asosiy gumbazi Saljuqiylar davriga tegishli boʻlib, joamoatchilik uchun yopiq. Unda oʻrta asrlarga oid boʻrtma xattotlik namunalari saqlanmoqda. Masjidning koʻplab qismlarida taʼmirlash ishlari olib borilgan.

Masjidning poydevori zardushtiylarning olovli ibodatxonasiga ustiga qurilgan.

Moʻgʻullarning vayronkor bosqiniga qaramay, masjid bugungi kungacha saqlanib qolgan. Masjidning ayrim qismlari ommaviy kutubxonaga aylantirilgan.

Masjidda shabiston va Sardoba mavjud boʻlib, ikkalasi ham hozir Eron madaniy meros tashkiloti himoyasida.

Majmuaning bir qismi 2013-yil 28-yanvarda yonib ketgan. Yongʻin natijasida majmuaning yarmi yonib, vayron boʻlgan.

 Galereya 

 

Turkum:Eron milliy asarlari
Turkum:Erondagi masjidlar
Turkum:Erondagi shia masjidlari
Turkum:Safaviylar masjidlari
Turkum:9-asr masjidlari
Malik ibn Dalham al-Kalbiy

Malik ibn Dalham al-Kalbiy , toʻliq ismi Malik ibn Dalham ibn Umayr ibn Malik., substitutes Umayr with Isa. 808-yilning katta qismida Abbosiylar xalifaligining Misrdagi noibi lavozimida ishlagan.

 Noibligi 
Malik xalifa Horun ar-Rashid tomonidan Misr noibi etib tayinlangach, lavozimiga kirishish uchun 808-yil boshida viloyatga yetib borgan. Qoʻshin qoʻmondoni Yahyo ibn Muoz ibn Muslim Malik viloyatga kirishi bilan avvalgi noib al-Husayn ibn Jamil davrida boshlanib, noibning oʻzi bostirayotgan Havf tumanidagi isyonni bostirish ishlarini yakunlab, viloyat markazi Fustatda oʻz qarorgohini tikladi. Yahyo xalifalik saroyiga qaytish haqidagi buyruqni olgach, Havf aholisiga maktub yo‘llab, soliq masalalari yuzasidan noib bilan kelishuvga erishish maqsadida Malik huzuriga tashrif buyurishlarini soʻradi. Yig‘ilishga mahalliy Yaman va Qays guruhlarining rahbarlari kelishdi, ammo bu tuzoq bo‘lib chiqib, ular qo‘lga olindi, zanjirband qilindi va asir qilinib xalifaga yuborildi; ; ..

Malik 808-yil oxiriga qadar noib lavozimida ishlagach, lavozimidan ozod qilinib, oʻrniga al-Hasan ibn at-Taxtax tayinlandi; ..
 

 
 
 
 

Turkum:Misrning 9-asrdagi Abbosiy noiblari
Turkum:9-asr arab shaxslari
Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Turkum:Oʻlgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Dveir Baabda

Dveir Baabda (Duvayr Baʼbda yoki Duveir Baabda) Suriyaning janubi-gʻarbiy qismidagi qishloq. Maʼmuriy jihatdan Latakiya muhofazasi tarkibiga kiradi. Latakiyaning janubi-sharqiy qismida joylashgan. Qishloq ikkilamchi yoʻldan chetroqda, qirgʻoq boʻyidagi Nusayriya togʻ tizmasining choʻqqisida, dengiz sathidan 700 metrdan ortiq balandlikda joylashganAli, Samar. Dweir Baabda: „Charm in the Shadows of Nature“. E-Latakia. E-Syria. 2008-12-06.. Sharqda Daliyah, janubda Baabda, janubi-gʻarbda Baniyas, gʻarbda Qurfays, shimoli-gʻarbda Jableh, shimolda Qassabin, shimoli-sharqda esa Ayn ash-Sharqiya bilan chegaradosh. Suriya Markaziy Statistika Byurosi (CBS) maʼlumotlariga koʻra, 2004-yil aholini roʻyxatga olishda Dveir Baabda aholisi kishini tashkil qilganGeneral Census of Population and Housing 2004. Syria Central Bureau of Statistics (CBS). Latakia Governorate. Aholisi alaviylardan iboratSeale, 1990, p. 63..

Qishloqda Vizantiya davriga oid monastir xarobalari mavjud. Dveir Baabda aholisi asosan qishloq xoʻjaligi bilan shugʻullanib, tamaki, zaytun, olma yetishtiradi. Qishloq baʼzi qoʻshni aholi punktlari uchun oʻziga xos markaz boʻlib, sogʻliqni saqlash va farmatsevtika xizmatlari koʻrsatadi. Shuningdek, qishloqda yaqin atrofdagi yagona yirik savdo markazi ham mavjud. Dveir Baabdada ilk maktablar 1920-yillardan qurila boshlangan. 1960-yillarda Dveir Baabda „katta qishloq“ deb atalganBoulanger, 1966, p. 454.. Qishloq hozir ham katta hududni qamrab olganLee, 2010, p. 137.

1970-yilda Hofiz Asad taxtdan agʻdargan Suriyaning sobiq kuchli rahbari Salah Jadid Dveir Baabdada tugʻilganBatatu, 1999, p. 147..

 

 

 
 
 
 

Turkum:Jableh tumani aholi punktlari
Turkum:Suriyadagi alaviy jamoalari
Halbakko

Halbakko (shuningdek Helbakko) Suriya shimoli-gʻarbidagi qishloq. Maʼmuriy jihatdan Latakiya muhofazasining Jableh okrugi tarkibiga kiradi. Suriya Markaziy Statistika Byurosi (CBS) maʼlumotlariga koʻra, 2004-yil aholini roʻyxatga olishda Halbakko aholisi kishini tashkil qilgan. Aholisi alaviylardan iborat. Qishloq dastlab Beit Yashout aholisi tomonidan mazkur qishloq tepasidagi tepalikda oʻrmon ichidagi post vazifasini bajarish uchun tashkil etilgan. Qishloq dengiz sathidan balandlikda joylashgan. Mazkur qishloq 1517-yilda Suriyani Usmoniylar bosib olganidan soʻng darhol isyon koʻtargan yoki Usmoniylar hokimiyatiga qarshilik koʻrsatgan alaviylar qishloqlaridan biri edi. 1547-yilda qishloq 300 dirham yoki piastr toʻlagani, qishloq aholisi esa alaviylarning Kalbiyya qabila ittifoqi tarkibiga kirishi haqida maʼlumotlar mavjud.

 

 
 

Turkum:Suriyadagi alaviylar jamoalari
Turkum:Jableh tumani aholi punktlari
Hallet Ara

Hallet Ara Suriyadagi qishloq. Latakiya muhofazasining Jableh okrugi tarkibiga kiradi. Suriya Markaziy Statistika Byurosi (CBS) maʼlumotlariga koʻra, 2004-yil aholini roʻyxatga olishda Hallet Ara aholisi kishini tashkil qilgan. Aholisi alaviylardan iborat. Qishlqo Hallet Ara vodiysidagi baland tepalik ustida tashkil etilgan. Mazkur qishloq 1517-yilda Suriyani Usmoniylar bosib olganidan soʻng darhol isyon koʻtargan yoki Usmoniylar hokimiyatiga qarshilik koʻrsatgan alaviylar qishloqlaridan biri edi. 1547-yilda qishloq 472 dirham yoki piastr toʻlagani, qishloq aholisi esa alaviylarning Kalbiyya qabila ittifoqi tarkibiga kirishi haqida maʼlumotlar mavjud.

 Mashhur shaxslar 
Yigirma olti yil davomida Suriya maxsus kuchlari qoʻmondoni boʻlgan Ali Haydar shu qishloqda tugʻilgan.

 

 
 

Turkum:Suriyadagi alaviylar jamoalari
Turkum:Jableh tumani aholi punktlari
Hamam al-Qarahleh

Hamam al-Qarahleh – Suriyaning Latakiya muhofazasidagi Latakiya okrugida joylashgan qishloq. Suriya Markaziy Statistika Byurosi (CBS) maʼlumotlariga koʻra, 2004-yil aholini roʻyxatga olishda Hamam al-Qarahleh aholisi kishini tashkil qilgan.

 

Turkum:Jableh tumani aholi punktlari
Turkum:Latakiya muhofazasi aholi punktlari
Turkum:Suriya aholi punktlari
Hmeimim

Hmeimim yoki Humaymim  – Suriyaning Latakiya muhofazasi Jableh okrugi tarkibidagi qishloq. Suriya Markaziy Statistika Byurosi (CBS) maʼlumotlariga koʻra, 2004-yil aholini roʻyxatga olishda Hmeimim aholisi kishini tashkil qilgan. Rossiya nazoratidagi Hmeimim havo bazasi Hmeimimda joylashgan.

 

Turkum:Suriyadagi alaviylar jamoalari
Turkum:Jableh tumani aholi punktlari
Al-Hasan ibn at-Taxtax

Al-Hasan ibn at-Taxtax Per . , has "." 808—809-yillarda yillarda Misr noibi boʻlgan Abbosiylar xalifaligi amaldori.

Noiblikka xalifa Horun ar-Rashid tomonidan tayinlangach, 808-yil dekabr oxirida viloyatga yetib kelgan. Viloyatdagi boshqaruvi notinch kechdi. Misr armiyasida katta qo‘zg‘olon ko‘tarilib, ko‘plab askarlar va tinch aholi halok bo‘ldi. , Misrning xalifalik poytaxtiga jo‘natilayotgan soliq mablag‘lari yo‘lda Ramla aholisi tomonidan qo‘lga olinib, mablagʻlar aholining nafaqa (ata) to‘lovlari uchun ishlatib yuborildi.

Al-Hasan noib lavozimida 809-yil oxirigacha ishlagach, lavozimidan olinib, oʻrniga Hotim ibn Harsama ibn Ayon tayinlandi. Yangi tayinlovdan soʻng, al-Hasan xavfsizlik va soliq masalalarini nazorat qilish uchun vaqtinchalik amaldorlarni tayinlab, o‘sha paytda Suriya orqali oʻtadigan yo‘l xavfli deb hisoblangani sababli Hijoz yo‘nalishi orqali Misrni tark etdi; ; ..

 

 
 
 
 

Turkum:Misrning 9-asrdagi Abbosiy noiblari
Turkum:9-asr arab shaxslari
Qerveh jome masjidi

Qerveh jome masjidi  – Eronning Zanjon ustoni Qerveh qishlogʻidagi monumentlardan biri. Saljuqiylar davrida (hijriy 5-asr) qurilgan.
 

Turkum:Eron milliy asarlari
Turkum:Erondagi masjidlar
Turkum:Saljuqiylar masjidlari
Turkum:Erondagi shia masjidlari
Qeshm jome masjidi

Qeshm jome masjidi — Eronning Hoʻrmuzgon ustoni Qeshm shahridagi sayyohlik joylaridan biri.
 

Turkum:Eron milliy asarlari
Turkum:Erondagi masjidlar
Turkum:Erondagi sunniy masjidlar
Afyonkarahisar Katta masjidi

Afyonkarahisar Katta masjidi  – Turkiyaning Afyonkarahisar viloyati, Afyonkarahisar shahridagi tarixiy masjid.

 Masjid 
Bino shahardagi koʻplab masjidlar orasida muhim tarixiy yodgorlik hisoblanadi. Masjid 1272-yilda Hasan Nusratiddin tomonidan bunyod etilgan. Bino meʼmori – Amir Hoji Bey. Masjid Saljuqiylar davriga oid Onadoʻlidagi yogʻoch masjid meʼmorchiligining yirik namunasi hisoblanadi. 1341-yilda masjid ilk marta Muyniddin Amir Abdullohbek tomonidan restavratsiya qilingan boʻlib, bu haqida masjidning sharqiy kirish eshigidagi yozuvda keltirib oʻtilgan. Bino tomi yassi shaklda qurilgan, keyinchalik ham uning tuzilishi saqlanib qolgan, biroq restavratsiya davomida yana bir tom qoʻshib qurilgan. Masjid minorasi gʻishtdan qurilgan boʻlib, romb shaklidagi oynalar bilan bezatilgan, bu esa Saljuqiylar davridan qolgan noyob namunalardan hisoblanadi.

 Galereya 

 

Turkum:Turkiyadagi Saljuqiylar masjidlari
Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Qum jome masjidi

Qum jome masjidi — Eronning Qum shahridagi eng qadimiy masjidlardan biri. Shahar markazida joylashgan.
 

Turkum:Eron milliy asarlari
Turkum:Erondagi masjidlar
Radkan jome masjidi

Radkan jome masjidi — Eronning Chenaran shahristoni Radkan qishlogʻida joylashgan masjid. Safaviylar sulolasi davriga tegishli.
 

Turkum:Eron milliy asarlari
Turkum:Erondagi masjidlar
Turkum:Erondagi shia masjidlari
Turkum:Safaviylar masjidlari
Raqqa jome masjidi

Raqqa jome masjidi — Eronning Janubiy Xuroson ustoni Raqqa qishlogʻidagi masjid. Hijriy 6—7-asrlarda qurilgan.

 Galereya 

 

Turkum:Eron milliy asarlari
Turkum:Erondagi masjidlar
Turkum:Erondagi shia masjidlari
Shimoliy Koreya milliy futbol terma jamoasi (20 yoshgacha)

Shimoliy Koreyaning 20 yoshgacha boʻlgan futbol terma jamoasi Shimoliy Koreyani yoshlar musobaqalarida himoya qiluvchi yoshlar futbol jamoasi boʻlib, jamoa KXDR futbol assotsiatsiyasi tomonidan nazorat qilinadi.

 Turnirlardagi ishtiroki 

 FIFA U-20 Jahon chempionati 
 Yil NatijaOʻGʻDMUGOʻG 1977 Ishtirok etmagan 1979 Saralanmagan 1981 Ishtirok etmagan 1983 Taqiqlangan 1985 Ishtirok etmagan 1987 Saralanmagan 1989 1991 yagona jamoasi sifatida ishtirok etgan. Chorak final 4 1 1 2 3 7 1993 Ishtirok etmagan 1995 1997 1999 Saralanmagan 2001 Ishtirok etmagan 2003 Olib tashlangan 2005 2007 Dastlabki bosqich 3 0 2 1 2 3 2009 Saralanmagan 2011 Dastlabki bosqich 3 0 1 2 0 6 2013 Saralanmagan 2015 Dastlabki bosqich 3 0 0 3 1 12 2017 Saralanmagan 2019 2023 ishtirok etmagan 2025 Aniqlanmoqda Jami 3/24 9 0 3 6 3 21 Jumladan. 1991-yil 4/24 13 1 4 8 6 28

 AFC U-20 Osiyo Kubogi 
 Yil Natija OʻrinOʻGʻDMUGOʻG 1975 Yarim final 3 741296 1976 Chempion 1st 724164 1978 Yarim final 3 7430132 1986 Yarim final 3 530253 1988 Guruh bosqichi 6 310247 1990 Ikkinchi oʻrin 2 5311114 2006 Chempion 1 6411103 2008 Chorak final 8 412163 2010 Chempion 1 6501123 2012 Guruh bosqichi 9 311163 2014 Ikkinchi oʻrin 2 6222107 2016 Guruh bosqichi 16 300329 2018 Guruh bosqichi 12 310247 2023Ishtirok etmagan 2025 Jarayonda201123Jami 3 ta sovrin 14/42 67 31 16 20 99 62

 Joriy tarkib 
Quyidagi futbolchilar 2025-yilgi U-20 Osiyo Kubogi uchun tarkibga chaqirilgan.

 Oʻzaro oʻyinlardagi natijalari 
Quyidagi jadvalda Shimoliy Koreyaning 20 yoshgacha boʻlgan futbolchilar oʻrtasidagi jahon chempionati va 20 yoshgacha boʻlgan futbolchilar oʻrtasidagi Osiyo chempionatidagi oʻzaro oʻyinlari koʻrsatilgan.

 FIFA U-20 Jahon chempionatida 
RaqibGʻal %Jami

 AFC U-20 Osiyo kubogida 
RaqibGʻal %Jami

 Yana qarang 

 Shimoliy Koreya milliy futbol terma jamoasi
 Shimoliy Koreya milliy futbol terma jamoasi (23 yoshgacha)
 Shimoliy Koreya ayollar milliy futbol terma jamoasi

u20
Turkum:Shimoliy Koreya milliy futbol terma jamoasi
Jhon Durán

Jhon Jader Durán Palacios (2003-yil 13-dekabrda tugʻilgan) – kolumbiyalik professional futbolchi, Saudiya Pro ligasi klubi Al-Nassr va Kolumbiya milliy terma jamoasida hujumchi sifatida oʻynaydi.

 

 
 Jhon Durán Aston Villa F.C. saytida
 
 

Turkum:2003-yilda tugʻilganlar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:Kolumbiyalik erkak futbolchilar
Turkum:Futboldagi erkak hujumchilar
Turkum:Chicago Fire FC futbolchilari
Turkum:Envigado F.C. futbolchilari
Turkum:Chicago Fire FC II futbolchilari
Turkum:Aston Villa F.C. futbolchilari
Turkum:Al Nasr SK klubi futbolchisi
Turkum:Major League Soccer futbolchilari
Category:MLS Next Pro players
Turkum:Angliya Premyer-ligasi futbolchilari
Turkum:Copa América 2024 oʻyinchilari
Turkum:Angliyadagi muhojir erkak futbolchilar
Turkum:Amerika Qoʻshma Shtatlaridagi muhojir erkak futbolchilar
Turkum:Saudiya Arabistonidagi muhojir erkak futbolchilar
Toshkent shahridagi Amity universiteti

Toshkent shahridagi Amity universiteti — Oʻzbekistonning Toshkent shahrida joylashgan xususiy universitet. Oʻzbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 7-yanvardagi PQ-4097-sonli qaroriga muvofiq tashkil etilgan. Hindistoning Amity universiteti tasarrufida. Universitet axborot-kommunikatsiya texnologiyalari, jumladan, kompyuter va dasturiy injiniring, sun'iy intellekt, menejment, iqtisodiyot va turizm sohalarida mutaxassislar tayyorlaydi. 17 mamlakatda kampuslarga ega.
 

Turkum:Toshkentdagi oliy taʼlim muassasalari
Turkum:2019-yilda tashkil etilgan muassasalar
Tillar va hamma fanlarning ochiq eshigi

Tillar va hamma fanlarning ochiq eshigi — 1629-yilda Yan Amos Komenskiyning tomonidan yozilgan lotin tili darsligi. U 1631-yilda Polshaning Leszno shahrida nashr etilganFrantišek Palacký: Život Jana Amose Komenského, Prague 1929, pp. 39–42 va tez orada aksariyat Yevropa tillariga tarjima qilinganVáclav Staněk: Stručné dějiny literatury české, Olomouc 1905, p. 53 .

 

 

Turkum:Yan Amos Komenskiy kitoblari
Hislar vositasida idrok qilinadigan narsalar tasviri

Hislar vositasida idrok qilinadigan narsalar tasviri — Yan Amos Komenskiy tomonidan bolalar uchun yozilgan darslik. Ilk marotaba 1658-yilda lotin va nemis tillarida nashr etilgan. Keyinchalik esa boshqa Yevropa tillariga tarjima qilingan.

 

 

Turkum:Yan Amos Komenskiy kitoblari
Onalar maktabi

Onalar maktabi  – jahon pedagogika adabiyotida taʼlim sohasidagi yozilgan ilk asar. U Yan Amos Komenskiy tomonidan 1632-yilda Polshaning Leszno shahrida Chexiya taʼlimini isloh qilish boʻyicha saʼy-harakatlarning bir qismi sifatida yaratilgan.

 

 

Turkum:Yan Amos Komenskiy kitoblari
Buyuk didaktika

Buyuk didaktika  – chex faylasufi, pedagog va ilohiyotchi Yan Amos Komenskiy tomonidan 1627–1638-yillar oraligʻida yozilgan asar. Ilk marotaba 1657-yilda nashr etilgan.

 Mazmuni 
„Buyuk didaktika“ asari umuman pedagogika sohasidagi birinchi buyuk asar sifatida tan olinadi. Uning muallifi Yan Amos Komenskiy oʻz asarini „hayot didaktikasi“ deb atagan boʻlib, uning maqsadi „hammaga hamma narsani toʻliq oʻrgatish“ yoki „hammaga hamma narsani butun holida oʻrgatish“ boʻlgan. Bu yuksak daʼvoning zamirida faqat bilimli odamgina chinakam inson boʻla oladi, degan zamonaviy qarash yotadi. Shunday qilib, Komenskiy optimistik antropologiya yondashuvini ilgari surgan. Bu yondashuv har bir insonda ezgulik mavjudligini va uni rivojlantirish mumkinligini (taʼlim orqali) taʼkidlaydi. , „Buyuk didaktika“ oʻquvchilar uchun qulay taʼlim muhitida yuqori natijaga erishish yoʻl-yoʻriqlarini ham taqdim etadi.

Komenskiy oʻzining ushbu asarida hozirgi Amerika taʼlim tizimiga toʻliq mos keladigan maktablar tizimini tasvirlab bergan. Bu tizim bogʻcha, boshlangʻich maktab, oʻrta maktab, kollej va universitetni oʻz ichiga oladi. Kitobda pansofizm (umumiy bilim) deb ataladigan taʼlim falsafasi ilgari surilgan boʻlib, uning maqsadi barcha narsalarni barcha odamlarga har tomonlama oʻrgatishdir. Komenskiyning fikricha, insoniyat pansofik taʼlimot orqali hamjihatlikda yashashi mumkin. U bolalarda bilim va ezgulikka tabiiy intilish mavjud, deb hisoblagan.

Komenskiy „Buyuk didaktika“ asarida maktabdan tashqarida, tabiatdan ham oʻrganishni tavsiya etgan. Uning fikricha, agar bola maktabda taʼlim olayotgan boʻlsa, bu jarayon sinfdan tashqariga chiqib, kundalik hayotda ham davom etishi lozim. Komenskiy bu dunyoviy bilimlarni oʻzlashtirish jarayonini oʻquvchilarga atrof-muhitdagi narsalar bilan bevosita muloqot qilish imkoniyatini yaratish hamda bilimlarni bolalarning qiziqishlari va hayotiy ehtiyojlariga moslashtirgan holda tizimlashtirish orqali amalga oshirgan.

 Oʻzbekcha nashri 
Komenskiyning ushbu asari oʻzbek tiliga 1975-yil „Oʻqituvchi“ nashriyotida M.Ochilov tarjimasi bilan akademik Siddiq Rajabov tahriri ostida nashr etilgan. Unga 1955-yilda chop etilgan ruscha nashri asos qilib olingan.

 Yana qarang 
 Hislar vositasida idrok qilinadigan narsalar tasviri
 Tillar va hamma fanlarning ochiq eshigi

 

 

 

Turkum:Yan Amos Komenskiy kitoblari
Madʼan

Mad’an (arabcha:ميداس) hadisda zikr qilingan boʻlib, Muhammadning quli ediThe Translation of the Meanings of Summarized Sahih Muslim (Darussalam, 2000)..

Madʼan 628-yilda Banu ad-Dubayb qabilasidan Rifoa ibn Zayd ismli kishi tomonidan Muhammadga berilgan afrikalik qul boʻlgan. UMadinadan 360 km shimolda joylashgan Vadi al-Qura (Vadi al-UlaTimothy Power, The Red Sea from Byzantium to the Caliphate: AD 500–1000(I. B. Tauris, 2012) p115.) degan joyda Xaybar jangida oʻlja sifatida olingan kiyimni oʻgʻirlagani uchun oʻq bilan otib oʻldirilganSunan an-Nasaʼi 3827..

 

Turkum:Muhammadning janglari
Turkum:Muhammadning hayoti
Sabzevar jome masjidi

Sabzevar jome masjidi – Eronning Razaviy Xuroson ustoni Sabzevar shahridagi eng qadimiy masjidlardan biri. Sarbadorlar davrida qurilgan.

 Galereya 

 

Turkum:Eron milliy asarlari
Turkum:Erondagi masjidlar
Turkum:Erondagi shia masjidlari
Solim ibn Maʼqil

Solim Mavlo Abu Huzayfa (arabcha: سَالِم مَوْلَىٰ أَبِي حُذَيْفَة) – Muhammadning sahobalaridan biri. da Abu Huzayfa taniqli va bilimdon boʻlgani keltirilganSiyar Aʼlam al-Nubalaʼ|Biography of the Nobles by Al-Dhahabi, Risala Foundation Edition: 1/167. U Abu Huzayfa ibn Utbaning ozod quli boʻlganligi uchun shunday nomlangan.

 Tavalludi 

Solim Ibn MaʼqilTabaqat Ibn Saʼd: 3/1/60-62, Al-Tarikh al-Kabir: 4/107, Al-Tarikh al-Saghir: 1/38, 40, Al-Maʼarif: 273, Mashahir Ulamaʼ al-Amsar: 101, Al-Istibsar: 294-296, Hilyat al-Awliya: 1/176-178, Al-Isti’ab: 4/101-104, Usd al-Ghabah: 2/307-309, Tahdhib al-Asmaʼ wal-Lughat: 1/206-207. hozirgi Eronning janubi-gʻarbiy qismidagi qadimiy shahar Istaxrda tugʻilgan. Keyinchalik u Abu Huzayfaning quli boʻlgan va Abu Huzayfaning xotini Tubayta binti Yoʻr tomonidan ozod qilingan (islom yoʻlida farzandlikka olingan)Siyar Aʼlam al-Nubalaʼ|Biography of the Nobles by Al-Dhahabi, Risala Foundation Edition: 1/167.

 Hayoti 

Avval Solim ibn Maʼqil Abu Huzayfaning uyida boʻlganida, hamma uni farzand sifatida asrab olgan deb oʻylagan. Biroq u ona sutidan chiqqanidan soʻng, Qur’on oyatida farzandlikka olingan bolalar mahram emasligi aniqlanganhttps://islamqa.org/hanafi/daruliftaa/8424/. Solim yoshligida Abu Huzayfaning xonadonida qolib, balogʻat yoshiga yetganda, bu muammoga aylangan. Shuning uchun Muhammad Solimga Abu Huzayfaning xotinidan koʻkrak suti ichishini, uni mahram qilishlarini taklif qilgan. Keyinchalik, paygʻambarning xotinlari, ularning oldilariga erkaklar sut berishini soʻrab kelayotganidan gʻashi kela boshlagan va Ummu Salama boshqalar orasida bu qonuniy hukm emas, balki Solim uchun maxsus imtiyoz ekanligini taʼkidlaganhttps://sunnah.com/muslim/17/38https://sunnah.com/nasai:3324. Bundan tashqari, zamonaviy huquqshunoslar Solim Ummu Salamaning koʻkragidan emas, balki kosada sut ichganini taʼkidlagan.

Solim ibn Maʼqil Muhammad paygʻambar boʻlishidan oldin Umar kabi Madina kelgan va u yerda muhojirlarni boshqarganligi qayd etilgan.

Solim ibn Maʼqil ham oʻz merosini Umar ibn Xattobga ikki yuz dirhamga sotgan va ularni onasiga berganSiyar Aʼlam al-Nubalaʼ|Biography of the Nobles by Al-Dhahabi, Risala Foundation Edition: 1/167.

 Vafoti 

Hasan hadisda aytilishicha, Solim va uning xoʻjayini Abu Huzayfa Yamoma jangida halok boʻlishganSiyar Aʼlam al-Nubalaʼ|Biography of the Nobles by Al-Dhahabi, Risala Foundation Edition: 1/167-168Al-Ṭabaqāt al-Kubrā by Ibn Saʼd|Ibn Saʿd3/88.

Shuningdek, Solim oʻsha kuni xandaq qazib, muhojirlar bayrogʻi bilan tik turgani, oʻlgunicha jang qilgani aytilgan. Ammo „Zodagonlarning tarjimai holi“ asarini sharhlagan olim bu haqda xabar bergan kishini zaif, deganSiyar Aʼlam al-Nubalaʼ|Biography of the Nobles by Al-Dhahabi, Risala Foundation Edition: 1/167-168.
 Yana qarang 

 Sahobalar haqida sunnilarning qarashlari
 

Turkum:Janglarda halok boʻlgan sahobalar
Turkum:Tug'ilgan yili noma'lum bo'lgan kishilar
Sarab jome masjidi

Sarab jome masjidi – Eronning Sharqiy Ozarbayjon ustoni Sarab shahridagi masjid. Hijriy 9-asrda (milodiy 15 va/yoki 16-asr) qurilgan.
 

Turkum:Eron milliy asarlari
Turkum:Erondagi shia masjidlari
Turkum:Sharqiy Ozarbayjon ustonidagi masjidlar
Bariyra mavlo Oisha

Bariyra Mavlo Oisha (arabcha:بريرة مولى عاىشة) – 7-asrda yashagan, Utba ibn Abu Lahabning quli boʻlgan. U oʻzi rozi boʻlmagan Mugʻit ismli boshqa bir qulga turmushga chiqishga majbur boʻlgan. Mugʻitning bir farzandi boʻlgan. Oisha hech qachon farzand koʻrmagan va qulni ozod qilganlar oʻziga tegishli ekanligini bilgan. Qul oʻz egasi tomonidan ozod qilingan, soʻngra ozod qiluvchi va ozod qilinuvchi oʻrtasida qarindoshlik oʻrnatilgan. Oisha har doim oilasi boʻlishini, ozod boʻlishni xohlagan va 9 kumush tanga evaziga ozod qilingan. Yosh ayol ozod boʻlib, oʻz ishlarini boshqargan paytda, Mugʻit uning javobini bergan.

 Yana qarang 

 Taloq
 

Turkum:7-asr Arab qullari
Ishoq ibn Muso ibn Iso al-Hashimi

Ishoq ibn Muso ibn Iso al-Hoshimiy
 Faoliyati 
IX asr abbosiylar siymosi va Yaman hokimi edi.Banu al-Abbos qabilasidan boʻlgan Ishoq Muso ibn Isoning oʻgʻli va Iso ibn Musoning nabirasi edi.

814-yilda Ishoq al-Maʼmun tomonidan Yamanga tayinlanadi va u yozda viloyatga keladi. U keyingi yilga qadar Yamanda qoldi, u Makka yaqini Alid isyonchi Hasan ibn Husayn ibn al-Aftos tomonidan bosib olinganini bildi. Ishoq bunga javoban xalifaga shaharni qaytarib olish uchun ekspeditsiya uyushtirdi va Hijoz tomon yurishni boshladi, lekin u yoʻlda badaviylar tomonidan hujumga uchradi va Sanoga qaytib ketishga majbur boʻldi. Oradan koʻp oʻtmay, u boshqa bir isyonchi Ibrohim ibn Muso al-Kozim mamlakatni nazorat qilish uchun Yamanga qarab yurganini bilib, isyonchilarga hech qanday qarshilik koʻrsatmaslikka qaror qildi. Shuning uchun u barcha otliq va piyoda askarlari bilan Najd yoʻli boʻylab yoʻlga chiqdi va viloyatni Ibrohimga taslim qildi; ; ; ..

Yamanni tark etgach, Ibrohim Muhammad ibn Jaʼfar as-Sodiq xalifaga qarshi deb eʼlon qilingan Makka tomon yoʻl oldi va nihoyat Mushashga yetib keldi va u erda qarorgoh qurdi. U yerda unga onasi va bir qancha abbosiy sodiqlari qoʻshildi, ular shahardan qochishga muvaffaq boʻldilar va u bir necha kun davomida isyonchilar bilan jangga kirishdi. Alid qoʻshinlarini magʻlub eta olmaganidan soʻng, u chekinib, Iroq tomon yoʻl olishga qaror qildi, lekin yoʻlda uni Varqaʼ ibn Jamil boshchiligidagi qoʻshimcha kuchlar kutib oldi va orqaga qaytishga ishonch hosil qildi. Birlashgan kuchlar Makka yaqinidagi Bi’r Maymunda isyonchilar bilan uchrashdi va gʻalaba qozondi va ikki kunlik janglardan soʻng isyonchilarni qochib ketishdi. Shundan soʻng Muhammad ibn Jaʼfar Makkani evakuatsiya qilishga qaror qilib, Varqa va Ishoqning 816 yil boshida unga kirishiga va hukumat nazoratini tiklashga ruxsat berdi; ; ..
 

Turkum:Abbosiylar
Turkum:Tug'ilgan sanasi noma'lum shaxslar
Turkum:Vafot etgan sanasi noma'lum shaxslar
Sarabiy jome masjidi

Sarabiy jome masjidi – Eronning Hamadon ustoni Tuyserkan shahrida joylashgan masjid. Qojarlar sulolasi davriga tegishli.
 

Turkum:Eron milliy asarlari
Turkum:Erondagi masjidlar
Turkum:Erondagi shia masjidlari
Turkum:Qojarlar masjidlari
Bishr ibn Dovud al-Muhallabiy

Bishr ibn Dovud al-Muhallabiy (arabcha:بشر بن داود المهلبي) - Abbosiylar xalifaligi davrida as-Sind hokimi boʻlgan, al-Maʼmun xalifaligi davrida xizmat qilganCrone, p. 360.

 Faoliyati 
Muhallabiylar oilasining aʼzosi Bishr Dovud ibn Yazidning oʻgʻli boʻlib, ar-Rashid xalifaligidan beri as-Sind hokimi boʻlib ishlagan. 820-yilda yoki 821-yilda Yazid vafot etgach, Bishr otasining oʻrniga oʻtirdi va as-Sind hukumatini oʻz qoʻliga oldi. Al-Maʼmun Bishr unga har yili bir million dirham soliq yuborish sharti bilan uni hokim sifatida tan olishga rozi boʻlganAl-Tabari, p. 106.

Biroq, bu kelishuvga qaramay, Bishr tez orada xalifaga qarshi isyon koʻtarishga qaror qilganAl-Baladhuri, p. 231; al-Yaʼqubi, pp. 557-8 va Bagʻdodga pul oʻtkazishni toʻxtatgan. Bunga javoban al-Maʼmun 826-yilda Hojib ibn Solih qoʻmondonligi ostida qoʻshin joylab, unga as-Sind ustidan xalifalik nazoratini tiklashni buyurgan. Bishr esa Hojibni yengib, viloyatdan chekinishga majbur qilganAl-Tabari, p. 176. Shundan soʻng, al-Maʼmun Gʻasson ibn Abbodni Bishrni magʻlub etish uchun yuborganAl-Tabari, pp. 179-80. Bu safar Bishr taslim boʻlishga qaror qildi va Gʻassandan unga xavfsiz yurish kafolatini berishni soʻradi. Bu ruxsat berildi va Bishr 831-yilda Gʻasson bilan Iroqqa qaytib kelganAl-Tabari, p. 189.
Sangirtepa

Sangirtepa — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Arxeologiya yodgorligi. Obyekt davri: V-VI asrlar. Qashqadaryo viloyatining Kitob tumanida joylashgan. Obyekt manzili: „Yakkatut“ MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Qashqadaryo viloyati „Shahrisabz“ davlat muzey-qoʻriqxonasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining qarori bilan 2019-yil 4-oktabrda Moddiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatiga kiritilgan — davlat muhofazasiga olingan.

Qashqadaryo viloyati Kitob tumanida yakkatut may ko‘mirtepa qishlog'ida joylashgan yiliga ko‘plab turistlar keladi

Sangirtepa - alohida qimmatli tepalik, shahar devorlarining orqasida, O'zinqirdan janubi-g'arbda 650 m uzoqlikda joylashgan. Maydoni 84 × 62 metr, balandligi taxminan 8 metr bo'lgan markaziy tepalikdan iborat. Bypass devori 3 gektarlik hududni egallaydi. 1983 yildan boshlab Toshkent davlat universiteti (hozirgi Oʻzbekiston Milliy universiteti) arxeologiya fakulteti xodimlari sifatida qadimiy manzilgohlar hududida arxeologik ishlar olib borilmoqda. Sangirtepada olib borilgan arxeologik qazishmalar natijasida oʻrtasida zali, qurbongohi va yordamchi binolari boʻlgan noyob Zaroostriyskiy ibodatxonasi topildi. Ibodatxona Markaziy Osiyodagi eng qadimiy diniy inshootlardan biridir.
Buhturi

Valid ibn Ubaydilloh Al-Buhturiy
 Faoliyati 
(milodiy 821–97; hijriy 206–84) – arab shoiri, Suriyaning Halab va Furot oʻrtasidagi Manbij shahrida tugʻilgan. Abu Tammam Buhturiylardan Tayy qabilasidan edi.

Al-Buhturiy yoshlik paytida Homsga Abu Tammamni ziyorat qildi, uning tavsiyasiga koʻra Maarrat Nu’mon maʼmurlari al-Buhturiyga yillik 4000 dirham nafaqa tayinladilar. Keyinchalik u Bagʻdodga borib, u yerda xalifa al-Mutavakkil va uning saroyi aʼzolarini maqtab sheʼrlar yozdi. U uzoq vaqt Bagʻdodda yashagan boʻlsa-da, sheʼriyatining koʻp qismini Halabni madh etishga bagʻishlagan, sheʼriyatini esa oʻsha shaharlik qiz Ayvaga bagʻishlagan. 897 -yili Manbijda vafot etdi.

U koʻpincha zamondoshi va ustozi boʻlgan mashhur shoir Abu Tammom bilan taqqoslanardi. Al-Buhturiyning sheʼrlari arab sheʼriyatida klassik uslub namunasidir. U tirikchilik qilish uchun panegyrist boʻlib ishlagan va panegyriklari bilan shuhrat qozongan.

Uning "Devon"i (toʻplam sheʼrlari) 10-asrda ikki marta tahrir qilingan va nashr etilgan. Avval Abu Bakr al-Suliy tomonidan yozilgan "Kitob al-avraq" kitobining „Muhadatun“ (zamonaviy shoirlar) haqidagi boʻlimida al-Buxoturiy diniy va adabiyotga koʻra tartibga solingan oʻn toʻrt shoirdan iborat guruhga kiritilgan. Ikkinchi muharrir devonini mavzuga koʻra tartibga solgan (1883, Istanbul). Abu Tammam singari, u ham "Hamasah" nomi bilan mashhur boʻlgan dastlabki sheʼrlar toʻplamini yaratdi. Ushbu sheʼrlar toʻplami "Devon" nomi bilan ham mashhur.
 

Turkum:897-yilda vafot etganlar
Turkum:9-asr arab shoirlari
Abu Dulaf el-Ijli

Abu Dulaf
 Faoliyati 
Al-Qosim ibn Iso ibn Maʼqil ibn Idris al-Ijliy Abbosiy xalifalari al-Maʼmun va al-Mu’tasim davrida harbiy qoʻmondon boʻlgan. Uning otasi Banu Ijli qabilasining qarorgohi boʻlgan Jibaldagi Karaj shahrini qurishni boshlagan edi va hokim sifatida Abu Dulaf uning qurilishini tugatdi. U buyuk adabiyot va ilm sohibi, zoʻr shoir, musiqachi bastakor, isteʼdodli vokalchi va badaviy lahjasi boʻyicha mutaxassis edi. Uning saxiyligi maqol edi. 226 yoki 225 hijriy yillarda Bagʻdodda vafot etgan.

Ishoq an-Nadim Abu Dulafdan iqtibos keltiradi: „Qoʻl yozuvi ilmlar bogʻidir“.
 

Turkum:840-yilda vafot etganlar
Turkum:9-asr arablari
Muhammad ibn Abdujabbor Niffariy

Muhammad ibn Abdujabbor Niffariy (Iroq – 977-yil Misr) - Iroqlik mutasavviflardan.

Abdujabbor Niffariy „Kitob al-mavoqif“ va „Kitob al-muhozabat“ kabi asarlar yozgan. da kelishicha u bir muddat Basrada ham yashagan. 

Turkum:977-yil vafot etganlar
Isʼhoq ibn al-Abbos ibn Muhammad al-Hoshimiy

Ishoq ibn al-Abbos ibn Muhammad al-Hoshimiy IX asrda yashagan Abbosiylar sulolasi vakili, viloyat hokimi va harbiy qoʻmondon edi. U 824 va 830-yillarda ikki marta Yaman oʻlkasiga hokimi etib tayinlangan.

 Faoliyati 
Ishoq Abbosiylar sulolasining kichik aʼzosi boʻlib, halifalar as-Saffoh (750-754-yillarda hukmronlik qilgan) va al-Mansurning (754-775-yillarda hukmronlik qilgan) jiyani edi. Uning 817-yilda Iroqda boʻlganligi qayd etilgan boʻlib, oʻsha paytda Ishoq ibn al-Abbos xalifaga qarshi chiqqan Ibrohim ibn al-Mahdiyni qoʻllab-quvvatlashda kichik rol oʻynagan.

824-yilda Ishoq xalifa al-Maʼmun (hukmronlik davri 813-833) tomonidan Yaman hokimi etib tayinlanadi va oʻsha yilning oxirida Sano shahriga yetib keldi. Uning viloyat hokimligi juda notinch kechdi va tez orada u yamanliklarga nisbatan shafqatsiz munosabatda boʻlganlikda ayblandi. Viloyatdagi vaziyat oxir-oqibat shu qadar tartibsizlashdiki, al-Maʼmun Ishoqni lavozimidan ozod etishga qaror qildi va uning oʻrniga Muhammad ibn Nofeʼni hokim etib tayinladi; ; ..

830-yilda Ishoq haj safariga boshchilik qilish uchun tanlandi; .. Taxminan shu davrda, Abu ar-Roziy Muhammad ibn Abdulhamidning oʻldirilishidan soʻng mintaqada yuzaga kelgan siyosiy boʻshliqni toʻldirish maqsadida, u yana Yaman hokimligi lavozimiga tayinlandi. Ishoq buyruqqa koʻra viloyatga yoʻl oldi va Sanoda oʻz mavqeini mustahkamladi. Biroq, Ishoq Abu ar-Roziyning qotili, isyonchi Ibrohim ibn Abu Jaʼfar al-Manoxiyga qarshi hech qanday chora koʻrmadi va unga janubiy togʻlarda oʻz mavqeini saqlab qolishga ruxsat berdi. Ishoqning ikkinchi hokimligi u vafot etguniga yoki lavozimidan ozod etilguniga qadar davom etdi. Undan soʻng bu lavozimni Abdulloh ibn Ubaydulloh ibn al-Abbos egalladi, who remarks that Ishaq died in the Yemen in 215 A. H.; , who states that Ishaq died in 216 A. H. and was succeeded by his son Yaʼqub; , who claims that Ishaq arrived in the Yemen in 215 A. H. and was „replaced“ by Abdallah two years later..

 Izohlar 

 

Turkum:Abbosiylar
Mutavvar

Mutavvar (shuningdek Matvar yoki Matavar) Suriya shimoli-gʻarbidagi qishloq. Maʼmuriy jihatdan Latakiya muhofazasining Jableh okrugi tarkibiga kiradi. Suriya Markaziy Statistika Byurosi (CBS) maʼlumotlariga koʻra, 2004-yil aholini roʻyxatga olishda Mutavvar aholisi kishini tashkil qilgan. Aholisi alaviylardan iborat. Mazkur qishloq 1517-yilda Suriyani Usmoniylar bosib olganidan soʻng darhol isyon koʻtargan yoki Usmoniylar hokimiyatiga qarshilik koʻrsatgan alaviylar qishloqlaridan biri edi. 1547-yilda qishloq dirham yoki piastr toʻlagani, qishloq aholisi esa alaviylarning Kalbiyya qabila ittifoqi tarkibiga kirishi haqida maʼlumotlar mavjud.

 

 
 

Turkum:Suriyadagi alaviylar jamoalari
Turkum:Jableh tumani aholi punktlari
Al-Qassabin

Al-Qassabin Suriya shimoli-gʻarbidagi qishloq. Maʼmuriy jihatdan Latakiya muhofazasining Jableh okrugi tarkibiga kiradi. Latakiya janubida joylashgan. Sharqda Ayn ash-Sharqiya va Beit Yashout, shimoli-gʻarbda esa Siyano, Jableh va Bustan al-Basha bilan chegaradosh. Suriya Markaziy Statistika Byurosi (CBS) maʼlumotlariga koʻra, 2004-yil aholini roʻyxatga olishda al-Qassabin aholisi kishini tashkil qilganGeneral Census of Population and Housing 2004. Syria Central Bureau of Statistics (CBS). Latakia Governorate. . Aholi alaviylardan iborat.

Shaharcha Adunis taxallusi bilan ijod qilgan suriyalik shoir Ali Ahmad Said tugʻilgan joy hisoblanadi.

 

Turkum:Suriyadagi alaviylar jamoalari
Turkum:Jableh tumani aholi punktlari
Turkum:Suriya shaharchalari
Al-Fadl ibn Shadhan

Abu Muhammad al-Faxil ibn Shadxon ibn Xalil al-Azdi an-Naysaburiy
 Faoliyati 
Al-Fazl ibn Shadxon''' nomi bilan mashhur (vaf. 260 hijriy/873 milodiy) arab musulmon urf-odatchisi, huquqshunosi va ilohiyotchisi edi. U oʻz davrining yetuk imomiy olimlaridan biri sifatida imomi shia tomonidan yuksak hurmatga sazovor boʻlgan.

Ibn Shadxon ham faqih sifatida tanilgan va Mohagik Xoliy uni birinchi darajali imomiya fiqhlaridan sanagan. Roviy sifatida Ibn Shazon koʻplab imomiyya hadislari yozuvlari qatoriga kiritilgan va Najoshiy uning maʼqulligini tasdiqlagan. Ibn Shozon shaxsining eng koʻzga koʻringan ilmiy jihati uning nutqidir, chunki Nosiriddin Tusiy uni buyuk notiq sifatida tilga olgan. Mavjud boʻlgan kam maʼlumotlarga asoslanib, Ibn Shozonning ikki shahidlikdan soʻng ilohiy taʼlimotining asosini Alloh taoloning qudratini eʼtirof etish va „Men Alloh bilan birgaman“ deb eʼtirof etish tashkil etadi. Uning imomlik haqidagi aqidalarining umumiyliklari oʻn ikki imom eʼtiqodiga toʻliq mos keladi.
 

Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Turkum:873-yilda vafot etganlar
Dovud ibn Iso ibn Muso al-Hoshimiy

Dovud ibn Iso ibn Muso al-Hoshimiy (arabcha:داود بن عيسى بن موسى الهاشمي) Abbosiylar uyining IX asrda kadetlar (harbiylar) tarmogʻining aʼzosi boʻlgan. Dovud Abbosiylar xalifaligida 811–815 yillarda Madina va Makka hokimi boʻlib xizmat qilgan.

 Faoliyati 
Dovud Iso ibn Musoning oʻgʻli edi. Otasi abbosiylarning muhim va qudratli amaldorlaridan bir boʻlgan. Dovudning ukalari ham Abbosiylar hukumatida nufuzli lavozimlarni egallagan edilar.

Dovud uzoq amakivachchasi xalifa al-Amin tomonidan 811-yilda yuqori lavozimga tayinlagan. U al-Aminning hukmronligi davrida gubernator boʻlib qoldi, ammo toʻrtinchi fitna tufayli keyinchalik, 812-yilda al-Aminning raqibi al-Maʼmunga; . xizmat qila boshlagan.

Makkada Dovud ibn Iso namozxonlarga al-Amin otasi Horun ar-Rashidning vorislik bay’atlarini buzib, ularni al-Maʼmunga bay’at qilishga boshchilik qilganini eslatdi. Keyin Dovud Marv shahriga borib, oʻzini al-Maʼmunga koʻrsatdi. Halifa al-Maʼmun Dovudni Makka va Madina hokimligiga tasyinladi.

Toʻrtinchi fitnada Bagʻdodni qamal qilish paytida vaziyat yomonlashdi va Tohir ibn Husayn (al-Maʼmunning qo'mondoni) sobiq xalifa al-Aminni shahardan chiqarib yubordi, al-Amin xavfsiz chiqib ketish uchun muzokaralar olib borishga harakat qildi. Tohir ibn Husayn istamay rozi boʻlib, al-Amin xalifalik mansabining tayogʻi, muhri va boshqa nishonlarini agʻdarib qoʻyishi sharti bilan rozi boʻldi. Al-Amin buni istamay, qayiqda ketmoqchi boʻldi. Tohir ibn Husayn qayiqni payqab qoldi va oʻz odamlarini xalifaning orqasidan joʻnatib yubordi, u qoʻlga olinib, qatl qilinadigan xonaga keltirildi va qatl qilindi. Al-Aminning boshi al-Anbar darvozasiga osib qoʻyildi. At-Tabariy Tohirning yangi xalifa al-Maʼmunga yozgan maktubidan iqtibos keltiradi va unga al-Aminning qoʻlga olinishi va qatl etilishi va Bagʻdoddagi tinchlik holati haqida xabar beradi. Shundan keyin al-Maʼmun xalifa boʻldi.

815-yilda Madina shahri Aliylar tarafdori isyonchi Abu as-Surayyo as-Sariy ibn Mansur nomidan bosib olindi. Abbosiylar hukumati qo'mondoni Ali ibn Abu Said tomonidan yuborilgan shaxs Horun ibn al-Musayyabni hokim qilib tayinladi. Qoʻzgʻolonchilar shaharni egallashga muvaffaq boʻldilar, chunki Dovud isyonchilarga qarshi turishni va muqaddas shaharda qon toʻkishni istamadi, hatto mahalliy garnizon qoʻmondoni Masrur al-Kabir ularga qarshi turishni maʼqul koʻrdi. Oxir-oqibat, Dovud ibn Iso Abbosiylar tarafdorlarining bir qismi bilan shaharni tark etdi va uning qoʻshinlari kamaygan va ziyoratchilarning isyonchilarga qoʻshilishidan qoʻrqib ketgan Masrur al-Kabir ham bir necha kun ichida Dovudga ergashdi.
 

Turkum:Abbosiylar
Qurfays

Qurfays (shuningdek Qurfeis yoki Korfeis) Suriya shimoli-gʻarbidagi qishloq. Maʼmuriy jihatdan Latakiya muhofazasining Jableh okrugi tarkibiga kiradi. Latakiya janubida joylashgan. Gʻarbda Arab al-Mulk, shimoli-gʻarbda Jableh, shimoli-sharqda al-Aqiba va al-Qutaibiliya, janubi-sharqda Sarabion va Dveir Baabda bilan chegaradosh. Suriya Markaziy Statistika Byurosi (CBS) maʼlumotlariga koʻra, 2004-yil aholini roʻyxatga olishda Qurfays aholisi kishini tashkil qilganGeneral Census of Population and Housing 2004. Syria Central Bureau of Statistics (CBS). Latakia Governorate. . Aholisi alaviylar iborat boʻlib, qishloq yirik Duoba oilasining markazlaridan biri hisoblanadi. Harbiy razvedka xizmatining sobiq rahbarlaridan biri Ali Duoba ushbu qishloqdan boʻlganBatatu, 1992, p. 240..

Qurfays munitsipaliteti 1979-yilda qishloqning mahalliy boshqaruvi, shuningdek yaqin atrofdagi al-Barazin, az-Zahra, Bishnana va Mahvartani boshqarish maqsadida tashkil etilgan. 2008-yilda Abdulla Ehson mer boʻlgan davrda munitsipalitet aholisi 7000 nafarga yaqinni tashkil etganKhatib, Sharaf.Municipality Qrfais and Wide Range of Services and Suffering from Lack of Central Lines for Sanitation. Unity Foundation for Press, Printing and Publishing. 2008-09-14..

 Tarixi 
Qurfays 13-asrda Gospitalyerlar ordenining Margat qalʼasi tarkibidagi kichik qalʼa boʻlib, Korveis deb nomlanganRiley-Smith, 2012, p. 91.. 1271-yilda Mamluk sultoni Baybars Suriyaning qirgʻoqboʻyi togʻ tizmasidagi salibchilarni magʻlub etgach, gospitalyerlarni boshqa qalʼalar qatori Qurfaysni ham koʻchirishga majbur qildiRiley-Smith, 2012, p. 211.. Biroq, salibchilar bu yerni tark etishdan avval Qurfays va yaqin atrofdagi Baldani vayron qilishdiBronstein, 2005, p. 44.. Mamluklar sultoni Qalavun va Antioxiyadagi salibchilar hukmdori Bohemond IV oʻrtasida 1281-yilda tuzilgan shartnoma bilan rasman Mamluklarga topshirilgan koʻplab qalʼalar orasida Qurfays ham bor ediHolt, 1995, p. 63..

 

 

 
 
 
 

Turkum:Jableh tumani aholi punktlari
Turkum:Gospitalyerlar ordeniga tegishli qasrlar va qalʼalar
Turkum:Suriyadagi alaviylar jamoalari
Qurn Hulya

Qurn Hulya (shuningdek Qarn Halyah yoki Qorn Haliyeh) Suriya shimoli-gʻarbidagi qishloq. Maʼmuriy jihatdan Latakiya muhofazasining Jableh okrugi tarkibiga kiradi. Suriya Markaziy Statistika Byurosi (CBS) maʼlumotlariga koʻra, 2004-yil aholini roʻyxatga olishda Qurn Hulya aholisi kishini tashkil qilgan. Aholisi alaviylardan iborat. Qishloq Suriya qirgʻoqboʻyi togʻ tizmasining eng baland choʻqqilaridan biri hisoblangan Jabal al-Shaʼraga olib boruvchi yoʻlda joylashgan boʻlib, ikki jarlik orasidagi toshli qoya ustida tashkil etilgan.

Mazkur qishloq 1517-yilda Suriyani Usmoniylar bosib olganidan soʻng darhol isyon koʻtargan yoki Usmoniylar hokimiyatiga qarshilik koʻrsatgan alaviylar qishloqlaridan biri edi. 1519-yilga oid maʼlumotlardan qishloq aholisi soni 500 nafar ekanligini aniqlash mumkin. 1547-yilda qishloq isyon holatida boʻlmay, dirham yoki piastr toʻlagani, qishloq aholisi esa alaviylarning Kalbiyya qabila ittifoqi tarkibiga kirishi haqida maʼlumotlar mavjud. 1645-yilgi soliq yozuvlarida qishloqdan dirham yigʻilgani yozilgan.

 

 
 

Turkum:Suriyadagi alaviylar jamoalari
Turkum:Jableh tumani aholi punktlari
Al-Qutaibiliyah

Al-Qutailibiyah (shuningdek Kotailabiyah yoki Qutelbyeh) Suriya shimoli-gʻarbidagi shaharcha. Maʼmuriy jihatdan Latakiya muhofazasining Jableh okrugi tarkibiga kiradi. Latakiyaning janubida joylashgan. Gʻarbda Arab al-Mulk, Qurfays va Sarabion, shimoli-gʻarbda Jableh, shimolda Siyano, shimoli-sharqda Ayn ash-Sharqiya, janubi-sharqda Daliyah, janubda Dveir Baabda bilan chegaradosh. Suriya Markaziy Statistika Byurosi (CBS) maʼlumotlariga koʻra, 2004-yil aholini roʻyxatga olishda al-Qutailibiyah aholisi kishini tashkil qilgan. Shaharcha 2004-yilda nafar aholi istiqomat qiladigan 32 ta aholi punktini oʻz ichiga olgan al-Qutailibiyah nohiyasining maʼmuriy markazi hisoblanadiGeneral Census of Population and Housing 2004. Syria Central Bureau of Statistics (CBS). Latakia Governorate. . Aholisi asosan Banu Ali (Haddadin qabilalar ittifoqi tarkibida) va Xaralis Gʻuraba (Kalbiyya qabilalar ittifoqi tarkibida) urugʻlari tarkibidagi alaviylardir.

Al-Qutailibiyaning koʻplab aholisi mamlakat xavfsizlik tizimi bilan, ayniqsa Ali Duoba bilan, aloqalarga ega. Al-Qutailibiyaning bir qator korxonalari, xususan al-Gʻab tekisligi atrofidagi bizneslarga oʻz mahsulotlarini sotadigan ulgurji sotuvchilar, bu aloqalardan sezilarli darajada foyda olgan.

 

Turkum:Jableh tumani aholi punktlari
Turkum:Suriya shaharlari
Turkum:Suriyadagi alaviylar jamoalari
Sarabion

Fayl:View of the sea by the village.jpg|thumb|304x304px|Qishloq hududidan dengiz koʻrinishi

thumb|344x344px|AlHara AlTahtaniah
Sarabion, shuningdek Srabion yoki Sarabioun Jableh shahridagi qishloq. Suriya qirgʻoqboʻyida joylashgan. Maʼmuriy jihatdan al-Qutailibiyah doirasiga tegishli boʻlib, Dveir Baabda munitsipaliteti tarkibiga kiradi. Qishloq Suriya qirgʻoqboʻyidagi eng qadimiy aholi punkti hisoblanadi.

 Geografiyasi 
Qishloq dengiz sathidan taxminan balandlikda joylashgan. Qoʻshni qishloqlar Harisoun, Qurfays va Dveir Baabda kabilar.

Hududda Oʻrta yer dengizi iqlimi taʼsirida boʻlib, yozda yuqori namlik, qishda esa kuchli yomgʻirlar kuzatiladi.

 
Qishloqdan Shayx Abdulloh as-Sarbouniy kabi eʼtiborli shaxslar yetishib chiqqan.

Qishloqda istiqomat qiluvchi oilalar: Ismoil, Muhammad, Saleh, Ali, Skeif, Vannous, Masoud, Halil, Abdulkarim, Darvish, Mhanna, Safi, Aziz, Hoshim, Asad, Saada, Mahmud, Iskandar va boshqalar.

 Qoʻshni hududlar 
Al-Hara, Al-Hara Al-Fouqanyah, Al-Hara At-Tehtanyah, Karm Elrejmeh, Ar-Rabaá, Haret Ash-Shayx, Al-Kzaiber, Harf Al-Asvad, Nagʻbin, Ad-Davara. (Sarabion.com'')

Qishloq aholisi qishloq xoʻjaligi bilan band boʻladi. Asosiy ekinlar zaytun, tamaki va bugʻdoy. Qishloq aholisining aksariyati qoʻshni qishloqlarda (Harisoun, Muhurta, Ras al-Vata, Bashnana) koʻchmas mulk va yerlarga ega.

 

Turkum:Jableh tumani aholi punktlari
Siyannu

Siyannu Suriyaning Latakiya muhofazasi Jableh okrugi tarkibidagi qishloq. Suriya Markaziy Statistika Byurosi (CBS) maʼlumotlariga koʻra, 2004-yil aholini roʻyxatga olishda Siyannu aholisi kishini tashkil qilgan.

 Tarixi 

 Soʻnggi bronza davri 
Siyannu, shuningdek Ušnatu nomi bilan ham tanilgan, Ugarit tarkibida boʻlib, Xett qiroli Murshili II hukmronligi davrida oʻz mustaqilligini qoʻlga kiritib, Amrit bilan chegaradosh hududga aylangan.

 Temir davri 
Podsho Adunu Baal boshchiligidagi Siyannu/Shianu bosqinchi ossuriyaliklarga qarshi Qarqar jangida qatnashgan.

Ugaritning janubiy chegaralarini belgilagan Nahr as-Sinn ham Siyannu deb atalgan.

 

Turkum:Suriyadagi alaviylar jamoalari
Turkum:Jableh tumani aholi punktlari
Turkum:Ugarit
Ayn al-Bayda (Latakiya)

Ayn al-Bayda Suriya shimoli-gʻarbidagi shaharcha. Maʼmuriy jihatdan Latakiya muhofazasining tarkibida boʻlib, Latakiya shimolida joylashgan. Gʻarbda ash-Shamiyah va Burj Islom, sharqda al-Bahluliyah va Mashqita, janubi-gʻarbda esa Mushayrafet as-Samouk bilan chegaradosh. Suriya Markaziy Statistika Byurosi (CBS) maʼlumotlariga koʻra, 2004-yil aholini roʻyxatga olishda Ayn al-Bayda aholisi kishini tashkil qilganGeneral Census of Population and Housing 2004. Syria Central Bureau of Statistics (CBS). Latakia Governorate. . Aholisi alaviylardan iborat.

 Geografiyasi 
 Iqlimi 
Iqlimi yumshoq. Umuman olganda iliq va moʻtadil. Hududda yozga nisbatan qish koʻproq yomgʻirli boʻladi. Iqlimi Köppen-Geiger iqlim tasnifiga koʻra Csa holatiga baholangan. Yillik oʻrtacha harorat 18,5 °C. Yillik oʻrtacha yogʻin miqdori 1004 mm.

 

Turkum:Latakiya tumani aholi punktlari
Turkum:Suriya shaharlari
Turkum:Suriyadagi alaviylar jamoalari
Al-Fath al-Mawsili

Abu Nahr Abu Muhammad ibn Saʼid
 Faoliyati 
shuningdek , Shayx Fathiy yoki Al-Fatth al-Mavsiliy nomi bilan tanilgan, ilk musulmon soʻfiy avliyolaridan biri edi.U Mosulning Kar tumanida tugʻilgan, shuning uchun u Al-Mavsiliy laqabini olgan.

U koʻzga koʻringan muhaddis va zohid boʻlgan. Al-Fath al-Mavsiliy, shuningdek, olim zohid Bishr ibn al-Horisning hamrohi edi. U 835 yilda vafot etgan va oʻz ona shahrida dafn etilgan, qabri ustiga ziyoratgoh qurilgan.
 

Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Turkum:835-yilda vafot etganlar