Zhantas/Cleaned-Uzbek_Wikipedia huggingface dataset:
Toshkent politexnika muzeyi

Tarix 
Toshkent politexnika muzeyi 2015-yil 10-noyabrda faoliyatini boshlagan.

 Koʻrgazmalar 
Toshkentning qoq markazida, Amir Temur maydonidan atigi 5 daqiqalik yoʻl uzoqda Toshkent politexnika muzeyi joylashgan. Bu Oʻzbekiston uchun noyob muzey, shuningdek, eng yangilaridan biri – uning ochilishi 2015-yil noyabr oyida boʻlib oʻtgan. Uning ekspozitsiyasini ikki qismga boʻlish mumkin: avtomobilsozlik va tabiiy fanlar.
Toshkent politexnika muzeyi – Toshkent shahridagi avtomobil muzeyi . Muzeyda 1800-yildan 1900-yilgacha ishlab chiqarilgan avtomobillar haqida texnik va mexanik maʼlumotlar mavjud boʻlib, Oʻzbekiston va jahonda avtomobil texnologiyasi va ishlab chiqarish tarixiga eʼtibor qaratadi. Muzey Toshkent shahrining Mirobod tumanida joylashganTashkent Polytechnic museum.

Muzeyning asosiy binosi toʻrtta yoʻnalishni oʻz ichiga oladi: „Jahon avtomobilsozlik tarixi“, „Oʻzbekistonda avtomobil texnologiyalari tarixi“, „Interaktiv amaliyot“ va „Kids Land“From news about the museum in Russian signed 30 March 2016.

 Jahon avtomobillari tarixi 
Bu boʻlim tashrif buyuruvchilarga gʻildirak va birinchi avtomobil ixtirosi haqida maʼlumot beradi. Koʻrgazmalardan biri 1950-yillar oxiridagi avtomobilsozlik va qishloq xoʻjaligi texnikasining rivojlanishiga bagʻishlangan koʻrgazma boʻlib, unda Oʻzbekiston qishloq xoʻjaligining rivojlanish tarixi xronologik tartibda, oddiy qishloq xoʻjaligi asboblaridan tortib, traktorlar kabi yirik texnikalargacha boʻlgan davrlarni bayon etadi. Ford Zone (1924), Universal (1934), Axos-34, GAZ-13 va Moskvich-400 kabi avtomobillar ham mavjud kiradi.

 Oʻzbekistonda avtomobil texnologiyalari tarixi 
Ushbu koʻrgazma avtomobil tarixining muhim davrlarini yoritadi. Koʻrgazma markazida General Motors kompaniyasi bilan hamkorlikda Oʻzbekistonda ishlab chiqarilgan Spark avtomobili joylashgan. Koʻrgazmada avtomobil ishlab chiqarishda qoʻllaniladigan koʻplab vositalar, jumladan Spark Carni ishlab chiqishda foydalanilgan 3D xaritalash texnologiyasi namoyish etilgan.

 Interaktiv amaliyot 
Interaktiv amaliyot maydoni tashrif buyuruvchilarga ekrandagi baʼzi vositalarni sinab koʻrish va ulardan foydalanish imkonini beradi. Ushbu boʻlimning tarkibiy qismlaridan biri bu „Illyuzion xona“ boʻlib, u yerda tashrif buyuruvchilar shiftda yurish, hajmi oʻsishi va kichrayishi illyuziyasini yaratadigan nometall labirintiga kirishlari mumkin.

 Bolalar maydoni 
Kids Land yosh mehmonlar uchun qurilgan. U koptok oʻyinlarini, toqqa chiqish komponentlarini va oʻquv multfilmlarini oʻz ichiga oladi.

 

Turkum:Toshkent muzeylari
Sarsenov Nurdaulet

Sarsenov Nurdaulet Jumagulovich (1954-yil 5-may, Oʻzbekiston SSR, Toshkent viloyati, Boʻstonliq tumani, Tovoqsoy qishlogʻi) – qozoq siyosiy va jamoat arbobi.

 Hayoti 
Sarsenov Nurdaulet Jumagulovich 1954-yil 10-mayda O‘zbekiston SSR, Toshkent viloyati, Bo‘stonliq tumanidagi Tavoqsoy qishlogʻida tugʻilgan.

1976-yilda Qozogʻiston kimyo-texnologiya institutini kimyo muhandisi mutaxassisligi boʻyicha tamomlagan.

1988-yilda KPSS MK huzuridagi Ijtimoiy fanlar akademiyasini siyosatshunos mutaxassisligi boʻyicha tamomlagan.

Qozoq, rus va ingliz tillarida bemalol soʻzlasha oladi.

 Mehnat faoliyati 
1976–1978-yillar – Chimkent asbest-sement konstruksiyalari zavodida haydovchi yordamchisi, komsomol komiteti kotibi. 1978-yildan 1986-yilgacha – Qozogʻiston Komsomolining Chimkent viloyat qoʻmitasining Enbekshiqozogʻ tumani qoʻmitasi birinchi kotibi, instruktor, boʻlim boshligʻi, birinchi kotibi. 1988–1990-yillar Chimkent asbest-sement konstruksiyalari zavodi ustasi, katta muhandisi, partiya byurosi kotibi. 1990–1991-yillar Xitoy Kommunistik partiyasi Chimkent viloyat qoʻmitasi instruktori, boʻlim mudiri oʻrinbosari.

1992–1993-yillar – Janubiy Qozogʻiston viloyati maʼmuriyati boshligʻining oʻrinbosari.

1993–1997-yillar – Janubiy Qozogʻiston viloyati hokimi, maʼmuriyat devoni boshligʻi.

1997-yildan 1998-yilgacha – „Yujkazselstroy“ OAJ bosh direktorining oʻrinbosari.

1998-yildan 1999-yilgacha – „Turan“ moliyaviy-sanoat guruhi AJ direktorlar kengashi raisi.

 Saylangan lavozimlari 
1999–2004-yillar – 2-chaqiriq Qozogʻiston Respublikasi Parlamenti Majilisining deputati, Qozogʻiston Respublikasi Parlamenti Majilisining Agrar masalalari qoʻmitasi aʼzosi.

2004–2007-yillar – Janubiy Qozogʻiston viloyati 60-sonli saylov okrugidan 3-chaqiriq Qozogʻiston Respublikasi Parlamenti Majlisi deputati, Oʻzbekiston Respublikasi Parlamenti Majilisining agrar masalalar boʻyicha qoʻmitasi aʼzosi.

2007–2011-yillar – Qozogʻiston Respublikasi Parlamenti Majilisining 4-chaqiriq „Nur Otan“ Xalq demokratik partiyasi deputati, Agrar masalalar boʻyicha qoʻmita aʼzosi.

 Mukofotlari 
1985-yil – Xalqlar do'stligi ordeni (SSSR).

2005-yil – Kurmet ordeni (2005).

2010-yil – „Hamdoʻstlik“ ordeni (MDH IPA).

Qozogʻiston Respublikasining hukumat va yubiley davlat medallari bilan taqdirlangan.

 

 Сайт Мажилиса Парламента Республики Казахстан: Нурдаулет Жумагулович Сарсенов депутат, Член Комитета по аграрным вопросам

Turkum:Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligining 10 yillik medali sohiblari
Turkum:Qozogʻiston deputatlari
Shevket Kaybullayev

Shevket Enverovich Kaybullayev (1954-yil 27-sentyabr, Toshkent, OʼzSSR, SSSR) – beshinchi chaqiriq Qrim Avtonom Respublikasi Oliy Radasi deputatiPo sostoyaniyu na oktyabr 2010 g., Qrim-tatar xalqi majlisi prezidiumi axborot siyosati va jamoat tashkilotlari bilan aloqalar boʻlimi boshligʻi.

 Tarjimai holi 
Shevket Kaybullayev 1954-yil 27-sentyabrda Oʻzbekiston SSR Toshkent shahrida tavallud topgan.

Shevket Enverovich 1973–1975-yillarda SSSR Qurolli Kuchlarida xizmat qilgan, keyin murakkab maishiy texnika tayyorlash kombinatida tahsil olgan (Toshkent). 1976-yildan Toshkent taʼmirlash-maishiy kombinatida, Markaziy konstruktorlik-texnika byurosida (1977–1978, Toshkent), Toshkent universitetida (1979–1984) hamda Kimyo va oʻsimlik moddalari institutida (1985) mexanik boʻlib ishlagan. 1985-yilda Toshkent Davlat universitetining tarix fakultetini tamomlagan.

Shevket 1990-yildan beri Simferopolda yashaydi. Ant kompaniyasida (1995-yilgacha) elektromontyor boʻlib ishlagan. 1989–1996-yillarda Qrim-tatar milliy harakat tashkiloti markaziy kengashining ijrochi kotibi hamda xalqaro boʻlim boshligʻi lavozimlarida faoliyat yuritgan. 1991–1996-yillarda Simferopol viloyat majlisida rais boʻlgan. Shevket 1992-yildan Qrim tatarlari tarix va madaniyati tadqiqotchilari jamiyati raisi, „Kasevet“ tarixiy-etnografik jurnal bosh muharriri boʻlib faoliyat olib borgan. 1999-yildan Qrim-tatar xalq majlisining jamoatchilik tashkilotlari va ommaviy axborot vositalari bilan aloqalar boʻlimining boshligʻi va bir vaqtning oʻzida 2005-yildan „Avdet“ gazetasining bosh muharriri boʻlib ishlagan.

Kaybullayev 2006-yildan 2010-yilgacha beshinchi chaqiriq Qrim Avtonom Respublikasi Oliy Radasi deputati va Qrim Avtonom Respublikasi Radasi „Kurultay-Rux“ kotibi boʻlib xizmat qilgan.

 Oilasi 
Shevket Enverovich Kaybullayev oilali. Uning Elmira ismli rafiqasi va 3 nafar oʻgʻli bor. Farzandlarining ismi Ruslan, Enver va Alim.

 

Turkum:Oʻzbekiston Milliy universiteti bitiruvchilari
Turkum:Toshkentda tugʻilganlar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:1954-yilda tugʻilganlar
Turkum:27-sentyabrda tugʻilganlar
Rustem Kazakov

Rustem Abdullayevich Kazakov (2-yanvar 1947-yil, Toshkent) – sovet klassik uslubdagi kurashchi, Olimpiya chempioni, SSSRda xizmat koʻrsatgan sport ustasi (1969), SSSRda xizmat koʻrsatgan murabbiy.

 Tarjimai holi 
Rustem Kazakov 1947-yilda Toshkentda qrim tatarlari oilasida tavallud topgan. U 1959-yildan kurash bilan shugʻullana boshlagan, 1963-yilda Oʻzbekiston chempioni, 1963–1964-yillarda yoshlar oʻrtasida SSSR chempioni boʻlgan. Rustem 1965-yilda Bolgariyada boʻlib oʻtgan kattalar oʻrtasidagi xalqaro turnirda oʻzining ilk gʻalabasini qoʻlga kiritdi. 1967-yilda Buxarestda boʻlib oʻtgan jahon chempionatida yettinchi oʻrinni egalladi.

Kazakov 1968-yilda Mexiko shahrida boʻlib oʻtadigan Yozgi Olimpiada oʻyinlari uchun olimpiya terma jamoasiga kiritilgan, ammo mashgʻulot paytida olgan jarohati tufayli musobaqalarda qatnasha olmagan.

Sportchi 1972-yilda Myunxenda boʻlib oʻtgan Yozgi Olimpiya oʻyinlarida 57 kilogrammgacha boʻlgan vazn toifasida jang qilgan.

Rustem Abdullayevich 1963–1967-yillarda „Dinamo“ (Toshkent), 1968–1975-yillarda Qurolli kuchlar (Toshkent), 1975-yildan Qurolli kuchlar (Moskva) safida oʻynagan. U ikki karra jahon chempioni boʻlgan (1969, 1971). Rustem jahon chempionati kumush medali (1973), jahon chempionati bronza medali (1970), Yevropa chempionati bronza medali sovrindori (1967). 1971-yilda SSSR chempioni boʻlgan.

Rustem 1972-yilda Oʻzbekiston davlat jismoniy tarbiya institutini tamomlagan. „Hurmat belgisi“ ordeni sohibi (1972). Podpolkovnik hamda 1975-yildan KPSS aʼzosi boʻlgan.

Rustem Kazakov Moskvada yashagan va 1989-yilda nafaqaga chiqqanidan soʻng Perevalnoyega (Qrim) koʻchib oʻtgan. Milliy Qrim kurash federatsiyasi prezidenti lavozimida faoliyat yuritgan.

Qrimda Olimpiya oʻyinlari chempioni Rustem Kazakov sovrinlari uchun yunon-rum kurashi boʻyicha xalqaro turnir boʻladi.

 

Turkum:Sovet Ittifoqi Kommunistik Partiyasi aʼzolari
Turkum:Oʻzbekiston davlat jismoniy tarbiya va sport universiteti bitiruvchilari
Turkum:Toshkentda tugʻilganlar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:1947-yilda tugʻilganlar
Turkum:2-yanvarda tugʻilganlar
Turkum:Hurmat Belgisi ordeni sohiblari
Larisa Kadirova

Larisa Xamidovna (shuningdek Nikolayevna) Kadirova (1943-yil 10-sentyabr, Toshkent, Oʻzbekiston SSR, SSSR) – sovet va ukraina teatr va kino aktrisasi, teatr va jamoat arbobi. Ukraina SSR xalq artisti (1982).

 Tarjimai holi 
Larisa 1943-yil 10-sentyabrda Toshkent shahrida tavallud topgan. Mariya Zankovetskaya nomidagi Lvov Ukraina drama teatri qoshidagi drama studiyasini (1963, Boris Tyagno ustaxonasi) va I. K. Karpenko-Kari nomidagi Kiyev teatr sanʼat institutini (1981) tamomlagan.

Aktrisa 1963–1993-yillarda Zankovetskaya nomidagi Lvov Ukraina drama teatrida oʻz faoliyatini boshlagan. Larisa teatrdagi faoliyati bilan bir qatorda, Ilya Repin nomidagi rassomchilik, haykaltaroshlik va arxitektura institutida oʻqigan.

1993-yildan I. Y. Franko nomidagi Milliy Ukraina drama teatri va „Sozvezdiye“ teatrida aktrisa boʻlgan.

Larisa Xamidovna 1993-yildan „Xalqaro teatr instituti“ xalqaro xayriya tashkiloti (Ukraina markazi) prezidenti boʻlib faoliyat yuritgan. 1992–2000-yillarda Ukraina Milliy teatr arboblari uyushmasida rahbar oʻrinbosari lavozimida ishlagan.

1998-yildan P. I. Chaykovskiy nomidagi Milliy musiqa akademiyasida professor lavozimida ishlagan.

Larisa Kultura telekanalida (Kiyev) bir qator dasturlar muallifi va boshlovchisi hamdir.

Aktrisa 1998-yilda „Bosporsiye agoni“ xalqaro qadimiy sanʼat festivaliga asos solgan (Kerch, Simferopol) va hakamlar hay’atiga boshchilik qilgan. 2004-yildan „Mariya“ ayollar monodramasi xalqaro festivalining badiiy rahbari boʻlgan.

 Mukofotlari 
Larisa Ukraina SSR xalq artisti (1982) va Qrim Avtonom Respublikasida xizmat koʻrsatgan artist (2001). Ukraina teatr sanʼati rivojiga qoʻshgan hissasi uchun Taras Shevchenko nomidagi Ukraina Milliy mukofoti (2009) sovrindori boʻlgan. „Buyuk xizmatlari uchun“ 3-darajali orden sohibasi (2014).

 

Turkum:Toshkentda tugʻilganlar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:1943-yilda tugʻilganlar
Turkum:10-sentyabrda tugʻilganlar
Stanislav Vostokov

Stanislav Vladimirovich Vostokov (1975-yil 1-aprel, Toshkent) – rus bolalar yozuvchisi, shoir va tabiatshunos.

 Hayoti 
Stanislav Vostokov 1975-yilda Toshkentda tavallud topgan. Maktabni tugatgach, Benkov nomidagi Respublika rassomlik kollejiga oʻqishga kirgan. Oʻqishni tamomlagandan soʻng, Toshkent hayvonot bogʻida ishlagan. Keyinchalik Kambodjadagi ekologik loyihada ishtirok etgan.

Shoir 1995-yilda Angliyada tahsil oldi. Hayvonlarning noyob ni saqlash boʻyicha mutaxassis boʻlish uchun kurslarda oʻqidi va Djersi orolida tabiatni muhofaza qilish xalqaro oʻquv markazida ishladi. Vostokov mehnat faoliyati davomida kundalik yuritdi va uni saqladi. Keyinchalik bu yozuvlar yordamida „Ostrov, odetiy v djersi“ (2007) kitobini qayta ishladi. Kambodjadagi loyihalarida brakonerlardan qutqarilgan gibbonlar uchun reabilitatsiya markazini qurish va „Tabiiy qoʻriqxonalar va noyob hayvonlar xaritasi“ ni keng targʻib qilish orqali ikki marta Jerald Darrell fondidan grantlar oldi.

Bundan tashqari, Vostokov Butunrossiya tabiatni muhofaza qilish ilmiy-tadqiqot institutida va Moskva hayvonot bogʻida ishlagan. Bu tajriba uning „Moskovskiy zoopark. Rasskazi slujatelya“ (2004) kitobida namoyon boʻlgan. Keyinchalik bu kitob „Ne kormit i ne draznit!“ nomi bilan qayta nashr etilgan (2010). 2011-yilda bolalar va oʻsmirlar uchun 40 ta mamlakat yozuvchilari tomonidan yaratilgan eng yaxshi kitoblarning yillik katalogiga kiritildi.

Stanislav Vostokov 1998-yilda sheʼrlari bosma nashrlardan chiqa boshlaganida oʻzini yozuvchi sifatida namoyon qildi. „Murzilka“, „Prostokvashino“, „Kukumber“, „Vovochka“, „Kolobok i dva jirafa“, „Yuniy naturalist“, „Pionerskaya pravda“ va „Jili-bili“ gazetalarida faoliyat olib borgan.

Butunrossiya „Kniga goda: vibirayut deti“ loyiha-tanlovi natijalariga koʻra (Shildrenʼs Choices mukofotining ruscha versiyasi „Detskiy vibor“), S. Vostokovning „Veter delayut derevya“ kitobi 2012-yilda nashr etilgan eng yaxshi kitoblar oʻntaligiga kirdi.

Stanislav Vostokov mamlakat boʻylab koʻp sayohat qilgan, adabiy tadbirlarda qatnashgan. Maktablar va bolalar uylarida, klublar va kutubxonalarda yosh kitobxonlar bilan uchrashgan. Yozuvchini Germaniya, Finlyandiya va Kubadagi bolalar bilan uchrashishga taklif qilishgan.

 
Turkum:Toshkentda tugʻilganlar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:1975-yilda tugʻilganlar
Turkum:1-aprelda tugʻilganlar
Turkum:Respublika ixtisoslashtirilgan rassomlik maktabi bitiruvchilari
Pavel Ashaxmanov

Pavel Ivanovich Ashaxmanov (1885 – 1942, Toshkent) – sovet harbiy arbobi, general-mayor (1940).

 Biografiya 
1885—yilda Transkaspiy mintaqasida harbiy oilada tugʻilgan. 1906—yilda Pavlovsk harbiy bilim yurtini tugatgan.

1910—yil 1—yanvardan boshlab 225-oʻrmon xoʻjaligi qoʻriqxonasi piyoda polkining leytenanti boʻlib xizmat qilgan. 1912-yilda Chuguev harbiy maktabida kurs zobiti, 1917-yilda xuddi shu maktabda oʻqituvchisi sifatida faoliyat ko'rsatgan. Rossiya armiyasida xizmat qilgan vaqtida kapitan unvonini olganV nekotorix publikatsiyax ukazivaetsya ob ego voinskom zvanii подполковник..

Fuqarolar urushida toʻrtta qarama-qarshi qoʻshin tarafida jang qilganSam po sebe fakt perexoda v godi Grajdanskoy voyni ne edinichniy, no vtorogo generala Sovetskoy Armii s takoy biografiey ne izvestno.. Nemis istilosidan keyin nemislar tomonidan bosib olingan hududda yashaydi. 1918—yilda Ukraina Xalq Respublikasi direksiyasi armiyasiga qoʻshildi. Ukraina davlat armiyasining bosh serjantlar instruktorlik maktabining pulemyot komandiri boʻlib xizmat qilgan. Hetman Pavel Skoropadskiy buyrugʻi bilan 1918—yilda harbiy brigadir lavozimiga koʻtarildi. 1919—yil 18—avgustdan Mogilev-Podolskiydagi UPR armiyasining 2-Plastun zaxira polkining komandiri boʻlib xizmat qilgan.

1919—yil noyabrda Mogilev-Podolskiy Rossiya janubi qurolli kuchlari qoʻshinlari tomonidan qoʻlga olingan, Ashaxmanov esa Ukraina armiyasidan qochib, Oq armiya tomoniga oʻtdi, soʻngra ularning saflarida jang qildi.

1919—yil dekabrda Odessa yaqinida qizillar tomonidan asirga olingan. U Qizil Armiyada xizmat qilishga rozi boʻldi, miltiq polkining komandiri etib tayinlandi, keyin Petrogradning 2-qoʻmondonlik kurslarining miltiq brigadasiga qoʻmondonlik qildi. Oq Armiya qoʻshinlariga qarshi janglarda koʻrsatgan jasorati uchun Qizil Bayroq ordeni bilan taqdirlangan. 1922—yildan 1924—yilgacha boʻlgan bir necha tozalashlardan keyin ham Qizil Armiyada xizmatda qoldi.

1922—yildan akademiyada tahsil olgan. 1924—yilda Qizil Armiya Harbiy Akademiyasi qoshidagi Oliy akademik kurslarni tamomlagan. 1924—yil avgustdan – Qizil Armiyaning 21-piyoda diviziyasi boshligʻi, 1930—yildan – M. V. Frunze nomidagi Qizil Armiya Harbiy Akademiyasida oʻqituvchi va katta oʻqituvchi boʻlib ishlagan. 1940—yil general mayor unvoni berilgan.

Ulugʻ Vatan urushi boshlanganidan keyin, 1941—yil oktyabr oyida u akademiya bilan Moskvadan Toshkentga evakuatsiya qilindi va u yerda dars berishni davom ettirdi. 1942—yil 25—oktabrda vafot etganPrikaz Glavnogo upravleniya kadrov NKO SSSR po lichnomu sostavu armii ot 16 noyabrya 1942 goda, № 0895.. Toshkentda dafn etilgan.

Oʻgʻli Vladimir (1907—yilda tugʻilgan) NKVD chegara qoʻshinlarida xizmat qilgan va polkovnik unvoniga ega boʻlgan.

 

Turkum:Toshkentda dafn etilganlar
Turkum:Ishchi-Dehqon Qizil Armiyasining XX yilligi yubiley medali sohiblari
Turkum:Qizil Bayroq ordeni sohiblari
Turkum:General-mayorlar (SSSR)
Turkum:Toshkentda vafot etganlar
Turkum:1942-yilda vafot etganlar
Turkum:25-oktyabrda vafot etganlar
Turkum:1885-yilda tugʻilganlar
Turkum:11-avgustda tugʻilganlar
Aleksandr Sukin

Aleksandr Timofeyevich Sukin (25-mart (6-aprel) 1887-yil, Orenburg viloyati – 1938-yil 28-mart, Toshkent) – general-mayor, Orenburg kazak armiyasining bolsheviklarga qarshi qoʻzgʻolonchilar janubiy otryadining shtab boshligʻi (1918), Orenburg 11-kazak polki qoʻmondoni (1918–1920). Surgunda Sovet harbiy razvedkasida ishlagan. General-leytenant Nikolay Sukinning ukasi.

 Biografiyasi 
Aleksandr Timofeyevich 25-mart 1887-yilda Orenburg kazak armiyasi birinchi (Orenburg) harbiy boʻlimining Burannoye qishlogʻida kapitan Timofey Petrovich Sukinning oilasida tavallud topgan. Aleksandr Ikkinchi Orenburg kadet korpusini tamomlagan, soʻngra Nikolayev otliq maktabiga oʻqishga kirgan va uni birinchi toifa bilan tugatgan. Bundan tashqari, Ofitserlar gimnastikasi maktabida tahsil olgan.

Sukin 1918-yil sentyabr oyining oʻrtalarida Orenburg kazak armiyasining harbiy qoʻmondonligi tarkibida boʻlgan. Dastlab, Orenburg 7-kazak polkining vaqtincha qoʻmondoni etib tayinlangan, ammo bu buyruq Ural armiyasi korpusiga yuborilganligi sababli bekor qilingan. 1919–1920-yillardaoktyabr oyining boshida Orenburg 11-kazak polkining qoʻmondoni etib tayinlangan.

Sukin Oq Armiyaning Perm, Krasnoufimsk va Yekaterinburg operatsiyalarida qatnashgan. Toʻbil va Ishimda jang qilgan hamda Buyuk Sibir muzlik yurishida (Shimoliy Armiya ustuni tarkibida) qatnashgan. Keyinchalik general-mayor A. V. Zuyev oʻzining sobiq qoʻmondoni Sukinni „avantyurachilik va oʻzboshimchalik“ uchun qoralagan. Sukin va uning akasi 1920-yilda Rossiyaning Sharqiy chekkalari qurolli kuchlarida xizmat qilishni davom ettirgan.

Sukin 1937-yilning kuzida hibsga olingan, u oʻsha paytda Toshkentda yashagan. SSSR NKVD ning navbatdan tashqari yigʻilishida u „davlatga xiyonat va josuslik“da ayblanib, oʻlimga hukm qilingan. Hukm 1938-yil 28-martda amalga oshirilgan.

 Mukofotlari 
Aleksandr Sukin 2-va 3-darajali Stanislav ordeni, 4-darajali Avliyo Vladimir ordeni va 1-darajali „Buyuk Sibir yurishi uchun“ ordeni sohibi boʻlgan.

 Oilasi 
Aleksandrning akasi Nikolay Timofeyevich Sukin (1878–1937) – general-leytenant, VI Ural armiyasi korpusi qoʻmondoni (1919) boʻlgan va u Ataman A. I. Dutov bilan ziddiyatda boʻlgan .

Aleksandrning oʻgʻli Vadim Aleksandrovich Sukin (1913–1991) – qurilish muhandisi, arxitektor, Sovet razvedkachisi boʻlgan va NKVD lagerlarida 18 yil xizmat qilganYegorov V. V. Dixanie togo, chto pomnyu i lyublyu. Vospominaniya i razmishleniya. Yekaterinburg, 2022. S. 457 – 460 (s foto) --ISBN 978-5-6048857-1-0.

 

Turkum:Toshkentda vafot etganlar
Turkum:1938-yilda vafot etganlar
Turkum:28-martda vafot etganlar
Turkum:1887-yilda tugʻilganlar
Turkum:6-aprelda tugʻilganlar
Oleg Vyalov

Oleg Stepanovich Vyalov (23-yanvar 1904-yil, Toshkent, Rossiya Imperiyasi – 1-iyul 1988-yil) sovet geologi va paleontologi. Ukraina SSR Fanlar akademiyasining akademigi (1948).

 Biografiyasi 
Oleg 10(23)-yanvar 1904-yilda Toshkent shahrida ofitser oilasida tavallud topgan.

1928-yilda Leningrad davlat universitetini tamomlagan.

Stepanovich 1927–1933-yillarda Geologiya qoʻmitasida ishlagan.

Oleg Stepanovich 1933–1948-yillarda VNIGRIda faoliyatini olib borgan.

1937-yilda „Oʻrta Osiyoning uchinchi darajali konlarini oʻrganish uchun materiallar“ mavzusida nomzodlik dissertatsiyasini himoya qildi.

Oleg professor (1941) va Ukraina SSR milliy fanlarv akademiyasining akademigi (1948).

Oleg „Sledi jiznedeyatelnosti organizmov i ix paleontologicheskoye znecheniye“ asari muallifi (1966).

SSSR Fanlar akademiyasining 1-Sovet Antarktika ekspeditsiyasi aʼzosi (1955–1956).

Vyalov 1988-yil 1-iyunda vafot etgan. U Lvovdagi Lichakovskiy qabristoniga dafn qilingan.

 Tashkilotlarga aʼzoligi 
Ukraina Butunittifoq paleontologiya jamiyatining maxsus boʻlimi tashkilotchisi va birinchi raisi bo'lib faoliayt yuritgan (1977).

Oleg Vyalov Stepanovich „Hayvon va oʻsimlik organizmlarining tarixiy rivojlanish yoʻllari va qonuniyatlari“ muammosi boʻyicha Ilmiy kengash byurosi hamda SSSR Idoralararo stratigrafiya qoʻmitasining doimiy neogen va paleogen komissiyalari aʼzosi bo'lgan.

 Xotirasi 
Chodir-togʻ platosining janubiy chekkasida gʻorga Vyalov nomi berilgan (balandligi 1105 m). Uning uzunligi 340 m, chuqurligi 81 m, maydoni 1675 m² ni tashkil etadi. 1927-yilda Chodir-togʻida joylashgan Bezdonnaya koni (443-4), birinchi boʻlib 100 m chuqurlikka erishgan Oleg Stepanovich Vyalov sharafiga nomlangan. Bu nom 1974-yilda olimning 70 yilligi munosabati bilan KAS Karst komissiyasi tomonidan berilganYena V. G., Yena Al. V., Yena An. V. Imena estestvoispitateley Krima na karte poluostrova // Otkrivateli zemli Krimskoy. – Simferopol: Biznes-Inform, 2007. – 520 s. – ISBN 978-966-648-157-6..

 

Turkum:1988-yilda vafot etganlar
Turkum:1-iyulda vafot etganlar
Turkum:Toshkentda tugʻilganlar
Turkum:1904-yilda tugʻilganlar
Turkum:23-yanvarda tugʻilganlar
Turkum:Hurmat Belgisi ordeni sohiblari
Turkum:Xalqlar doʻstligi ordeni sohiblari
Turkum:Lenin ordeni sohiblari
Valeriy Votrin

Valeriy Genrixovich Votrin (1974-yil 2-mart, Toshkent, Oʻzbekiston SSR, SSSR) – asli rus boʻlgan belgiyalik yozuvchi.

 Biografiyasi 
Valeriy 1924-yil 2-mart kuni Toshkent shahrida tavallud topgan. Votrin Toshkent universiteti roman-german fakultetini tamomlagan. Tarjimon va atrof-muhit das koordinatori sifatida ishlagan. 2000-yilda Belgiyaga koʻchib oʻtgan va Brussel universitetida ekologiya boʻyicha magistrlik va doktorlik dissertatsiyalarini himoya qilgan. U 2007–2014-yillarda Moskvada istiqomat qilgan. Valeriy 2014-yilda Yevropaga qaytdi: Batda (Buyuk Britaniya) yashagan, 2021-yildan esa Niderlandiyada yashab kelmoqda. Ekologik konsalting kompaniyasida maslahatchi sifatida ishlaydi.

 Ijodi 
Votrinning qisqa hikoyalarining birinchi nashri 1995-yilda „Sharq yulduzi“ jurnalida chop etilgan. Romanlari, qissalari, hikoyalari, „Poberejye“, „Dialog“ toʻplamlari „Sharq yulduzi“, „Novaya yunost“, „Noviy jurnal“, „Kreshatik“, „Russkaya proza“ va boshqalarda jurnallarda nashr etilgan. Valeriy „Jalitvoslov“ (2007), „Posledniy magog“ (2009), „Logoped“ (2012) nasriy kitoblar muallifi. Andrey Beliy (2009), Rossiya (2009), „Bolshaya kniga“ (2010, 2013), „Russkiy Buker“ (2013), Aleksandr Pyatigorskiy mukofotlari (2013) sovrindori.

Valeriy Flann OʻBrayen, Rassel Xoban, Teodor Frensis Pouis, Erik Stenbok, Uilyam Gerhardi roman va hikoyalarini hamda XVII–XX asrlardagi ingliz va shotland sheʼriyatini tarjima qilingan. Mishel de Gelderodning ikki jildlik drama va nasriy toʻplam tuzuvchisi (2004). Votrinning asosiy tarjima asari shotland shoiri Jeyms Tomsonning „Gorod strashnoy nochi“ sheʼri hisoblanadi.

 Bibliografyasi 
Votrin „Germes“ (1996), „Poslednaya chasha gneva“ (1996), „Slomannaya komadiya“ (2007), „Posledniy Magog“ (2009), „Logoped“ (2012) nomli romanlar va „Jalitvoslov“ (2007) toʻplami muallifi.

 

Turkum:Oʻzbekiston Milliy universiteti bitiruvchilari
Turkum:Toshkentda tugʻilganlar
Turkum:1974-yilda tugʻilganlar
Turkum:2-martda tugʻilganlar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Rashid Kadirkayev

Rashid Abdulxatovich Kadirkayev (1963-yil 18-noyabrda, Toshkent, Oʻzbekiston SSR, SSSR) – sovet konkida uchish boʻyicha juftlik bahslarida qatnashgan figurali uchuvchi. U oʻzining eng katta muvaffaqiyatiga Yelena Kvitchenko bilan birgalikda erishdi. Ular SSSR chempionatining bronza medali sovrindorlari, Yevropa chempionati va 1989-yilgi jahon chempionati ishtirokchilari boʻlgan. Yoshligida Marina Nikityuk bilan birgalikda oʻsmirlar oʻrtasidagi jahon chempionatida ikki marta gʻolib boʻlgan (1980-yilda kumush va 1981-yilda bronza). SSSR xalqaro toifadagi sport ustasi.

 Karyerasi 
Rashid Kadirkayev xalqaro miqyosdagi ilk muvaffaqiyatiga Marina Nikityuk bilan tandemda erishdi. Ular Permda Valeriy Tyukov bilan mashgʻulot oʻtkazdilar. Nikityuk va Kadirkayev 1980-yildagi oʻsmirlar oʻrtasidagi jahon chempionatida kumush medalni qoʻlga kiritishgan. 1981-yilda oʻsmirlar oʻrtasidagi jahon chempionatida esa bronza medalini qoʻlga kiritishgan.

Murabbiy Stanislav Juk 1982-yilda Marina Cherkasova bilan Rashidni birga sherik qildi. Biroq, bu hamkorlik muvaffaqiyatsizlikka uchradi va Kadirkayev Yelena Kvitchenko bilan sherik boʻlish uchun Leningradga koʻchib oʻtdi.

Kvitchenko va Kadirkayev Igor Moskvin bilan mashgʻulot oʻtkazishdi. Ular 1987-yilgi qishki Universiada gʻolibi boʻlishdi. Uch marta SSSR chempionatlarida bronza medali sovrindori boʻlishdi va 1989-yilgi Yevropa va jahon chempionatlarida qatnashishdi.

1986-yil Yerevanda 1-o'rinni va 1989-yil Minskda bo'lib o'tgan SSSR kubogida 2-o'rinni egallashgan.

Juftlik 1989-yilda oʻzlarining sport boʻyicha professionalga aylanishdi va „Ice Capades„ shousi bilan gastrol qilishdi.

Hozirda Kadirkayev AQShda yashab, murabbiy boʻlib ishlaydi. Uning hozirgi va sobiq shogirdlari isroillik Tamar Kats va slovakiyalik Igor Matsipura.

 

Turkum:Toshkentda tugʻilganlar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:1963-yilda tugʻilganlar
Turkum:18-noyabrda tugʻilganlar
Abbos Mirzo masjidi

Abbos Mirzo masjidi (; ) Armanistonning Yerevan shahridagi XIX asrda qurilgan shia masjidi. Abbos Mirzo, XVIII asrda Yerevandagi qasr yaqinida masjid bunyod ettirgan. Bu masjid XIX asr boshlarida, Iravan xonligining oxirgi xoni (gubernatori) Husaynxon davrida qurilgan. Inshoot Fath-Alishohning oʻgʻli Qajar valiahdi Abbos Mirzo sharafiga Abbos Mirzo masjidi deb atalgan. Masjidning fasadi fors meʼmorchiligini aks ettiruvchi yashil va koʻk rangli oynalar bilan qoplangan. Yerevan ruslar tomonidan bosib olingandan soʻng, masjid qurol sifatida ishlatilgan Chopin, Historical monuments of the Armenian oblast (Istoricheskiy pamyatnik Armyanskoy oblasti), p. 867 Gevont Alishan, Ayrarat (Այրարատ), p. 311Harry F. B. Lynch, Armenia, travels and studies, Volume 1, Longman, green and co., 1901, Harvard University, p. 283 Yervand Shahaziz, The Old Yerevan (Հին Երևանը), pp. 34-35, 182, էջ 34—35, 182 Adam Adamyants, Topography of Yerevan (Տեղագրութիւն Երեւանի), Yerevan, 1889, pp. 38-39. Keyinchalik kazarmaga aylantirilgan.

Sovet davrida masjid boshqa nasroniy binolari bilan birga qarovsiz holda tashlab qoʻyilgan. Shu sababli hozirga qadar masjidning faqat ramkasi saqlanib qolganEuropean Charter for Regional or Minority Languages (ECRML) report for ArmeniaAll historical and architectural, cultural and religious buildings in the territory of the Republic of Armenia in the official Website of the Government of Armenia.

 Avvalgi masjid 
Shoh Abbos masjidi Armanistonning Yerevan shahrida 17-asrda qurilgan. U Eron Safaviylar shohi Abbos I (Buyuk) hukmronligi davrida bunyod etilgan. Ganjadagi Shoh Abbos masjidi ham xuddi shu davrda barpo etilgan. Mazkur inshoot Sardor masjidi nomi bilan ham tanilgan. U Yerevan qalʼasidagi 2 ta yirik masjiddan biri (Rajab posho sunniy masjidi bilan birga) edi. Keyinchalik 1807-1817-yillarda shahzoda Abbos Mirzo Qojar tomonidan qayta tiklangan.

 Galereya 

 Yana qarang 

 Moviy masjid

 

Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Turkum:Armanistondagi shia masjidlari
Turkum:19-asrga oid masjidlar
Turkum:Qojarlar davri binolari
Turkum:Safaviylar meʼmorchiligi
Al-Fateh katta masjidi

Al-Fateh masjidi (shuningdek, al-Fateh islom markazi va al-Fateh katta masjidi nomi bilan ham tanilgan) (Transliteratsiya qilingan: Masjid al-Fatih) dunyodagi eng katta masjidlardan biri boʻlib, 6500 kvadrat metr maydonni egallagan va bir vaqtda 7000 dan ortiq namozxonni oʻzida sigʻdira oladi. Masjid marhum Shayx Iso bin Salmon al-Xalifa tomonidan 1987-yilda qurilgan va Ahmad al-Fateh nomi bilan atalgan. 2006-yilda bu joy Bahrayn Milliy kutubxonasiga aylantirildi.

 Tavsifi 
Masjid Bahrayndagi eng katta namoz oʻqiladigan joy boʻlgan. U Manama shahriga qoʻshni boʻlgan Juffair shahridagi al-Fateh avtomagistrali boʻyida joylashgan. Al-Fateh masjidi tepasida qurilgan ulkan gumbaz butunlay shisha tolali xomashyodan qurilgan. Ogʻirligi 60 tonnadan ortiq boʻlgan gumbaz dunyodagi eng katta shisha tolali gumbaz hisoblanadi. Qavatlarda ishlatiladigan marmar Italiyadan, qandil esa Avstriyadan keltirilgan. Eshiklar Hindistonda oʻsadigan teak daraxtining yogʻochidan tayyorlangan. Masjid devorlari kufiy xattotligi yozuvlari bilan bezaklangan.

 Kutubxonasi 
Ahmad al-Fateh islom markazi kutubxonasida 7000 ga yaqin kitoblar mavjud boʻlib, ularning baʼzilari 100 yillik va undan ham eskiroqdir. Bularga Muhammad paygʻambarning taʼlimotlari kitoblarining nusxalari yoki hadis kitoblari, Global Arab ensiklopediyasi, Islom huquqshunosligi ensiklopediyasi, Al-Azhar jurnallari kiradi. Shuningdek, kutubxonada koʻplab davriy nashrlar va jurnallarning koʻplab sonlari mavjud.

 Turizm 
Masjid ibodat qilinadigan joy boʻlishidan tashqari, Bahraynning asosiy sayyohlik maskanlaridan biri hisoblanadi. U soat 9:00 dan 16:00 gacha ochiq boʻladi hamda bu yerda amalga oshiriladigan sayohatlar turli tillarda, jumladan, ingliz, fransuz, filippin, rus va boshqa koʻplab dunyo tillarda olib boriladi. Masjid juma kunlari tashrif buyuruvchi nomozxonlar va sayyohlar uchun ochiqdir.

 Galereya 

 Yana qarang 

 Bahrayndagi masjidlar roʻyxati

 

 

 Al-Fateh islom markazining rasmiy sayti
Turkum:Manamadagi turistik diqqatga sazovor joylar
Turkum:Manamadagi binolar va inshootlar
Turkum:Manamadagi masjidlar
Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Turkum:Katta masjidlar
Turkum:Sunniy masjidlari
Turkum:Gumbazli masjidlar
Darigʻa Turanqulova

Turanqulova Darigʻa Turanqulovna (1948-yil 22-fevral, SSSR, Toshkent viloyati, Boʻstonliq tumani) – sovet va qozoq aktrisasi, teatr oʻqituvchisi, professor, Qozogʻistonda xizmat koʻrsatgan xodim (2011).

 Hayoti 
Turanqulova Darigʻa Turanqulovna 1948-yil 22-fevralda Toshkent viloyatining Bo‘stonliq tumanida tugʻilgan.

1966-yilda Qurmangazi nomidagi Qozoq milliy konservatoriyasining kino aktyorligi va teatr sanʼati yoʻnalishiga oʻqishga kirgan va u yerni 1970-yilda imtiyozli diplom bilan tugatgan.

1970-yildan hozirgacha T.K.Jurgenov nomidagi Qozogʻiston Milliy Badiiy Akademiyasining (KazNAI) teatr sanʼati fakulteti professori va sahna nutqi kafedrasi mudiri lavozimlarida ishlab kelmoqda. Turanqulova Darigʻa Turanqulovna Qozog‘iston Milliy Badiiy Akademiyasi professori hisoblanadi.

 Ilmiy va adabiy asarlari 
Darigʻa Turanqulova 1999-yilda „Sahna nutqi“ darsligi , 2001-yilda „Badiiy oʻqish qobiliyati“ darsligi , 2003-yilda „Yashirin soʻz – bu sahna modasi“ darsligi , 2011-yilda „Sahna nutqi“ darsligi , 2016-yilda 4-jildli „Sahna nutqi“ darsliklari muallifi hisoblanadi.

 Mukofotlari 
Darigʻa Turanqulova Qozogʻiston Respublikasi Prezidentining 2011-yil 7-dekabrdagi farmoni bilan qozoq teatr sanʼati pedagogikasidagi ulkan xizmatlari uchun „Qozogʻiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan xodim“ faxriy unvoni berilgan. Shuningdek, 2006-yil „Buyuk mehnati uchun“ medali, 2008-yil „Qozogʻiston Respublikasida xizmat koʻrsatgan taʼlim xodimi“ koʻkrak nishoni, 2000-yil „Qozogʻiston Respublikasi taʼlim aʼlochisi“ koʻkrak nishoni, 1990-yil „Mehnat faxriysi“ medali, 2016-yil „Qozogʻiston Respublikasi mustaqilligiga 25 yil“ medali, Qozogʻiston Respublikasi Prezidentining 2018-yil 5-dekabrdagi farmoni bilan qozoq teatr sanʼati pedagogikasi va ijtimoiy faoliyatidagi fidokorona mehnati uchun „Kurmet“ ordeni bilan taqdirlangan.

 

Turkum:Alifbo boʻyicha aktrisalar
Turkum:Qozogʻistonlik aktyorlar
Bahrayndagi masjidlar roʻyxati

Bu sahifada Bahrayndagi masjidlar roʻyxati keltirilgan.
Ism Tasvirlar Manzil qurilgan Izohlar Bayt al Qur’on Manama 1990-yil Bayt al-Qurʼon Islom muzeyiga biriktirilgan masjid. Al Fateh masjidi356x356px Manama 1988-yil Imkoniyati boʻyicha Bahrayndagi eng katta masjid. Umayr al-Moalim masjidi Sitra 1946-yil Yazid I tomonidan taʼqib qilingan va oʻ'z taʼlimotini davom ettirish uchun Bahraynga (ayniqsa Sitra oroliga) qochib ketgan Kufalik musulmon olimining ziyoratgohi sifatida qurilgan. Sh. Husayn Al Asfur masjidi Shaxura Miloddan avvalgi 14-asr Taniqli musulmon olimi ziyoratgohi yaqinida qurilgan. Sayid Hoshem at-Tubloniy masjidi Tubli Milodiy 12-asr Taniqli musulmon olimi – Seyyed Hashem Bahrani ziyoratgohi atrofida qurilgan. Xamis masjidi239x239px Xamis Miloddan avvalgi 8-asr Bahrayndagi birinchi masjid ekanligiga ishoniladi. Al Hasan masjidi160x160px Busaytin 2018-yil Uning dizayni zamonaviy qurilish va anʼanaviy islom sanʼati va meʼmorchiligi uygʻunligidan iborat. U 12 ta gumbaz, ikkita minora va Bahrayndagi eng katta mehrobga ega. Salmon bin Hamad masjidi160x160px AvaliMuhammad bin Salmon Al Xalifa masjidi160x160px BudaiyaRashid Abdulrahmon az-Zayoniy masjidi242x242px GalaliIso bin Salmon Al Xalifa masjidi160x160px Diyar Al MuharraqYusuf bin Ahmad Kanu masjidi160x160px Hamad shahriAbdulrahmon Jasim Kanu masjidi356x356px Hamad shahriIbrohim Xalil Kanu masjidi356x356px GufoolGudaybiya masjidi160x160px GudaybiyaQirol Xolid masjidi160x160px Ummu al HassamXolid bin Muhammad bin Salmon masjidi356x356px Hamala

 Yana qarang 

 Bahraynda Islom
 Masjidlar roʻyxati
 Bahraynning diqqatga sazovor joylari roʻyxati

 

Turkum:Masjidlar roʻyxati
Turkum:Bahrayndagi masjidlar
Xamis masjidi

Xamis masjidi (Transliteratsiya qilingan: Masǧid al-Haamīs) Bahrayndagi Umaviylar xalifasi Umar II davrida qurilgan birinchi masjid deb hisoblaniladi. Al Vasat jurnalisti Qosim Husaynning yozishicha, boshqa da u keyingi davrda, bir minorali inshootlar qurgan Uyuniylar hukmronligi davrida qurilganligi taʼkidlab oʻtiladi. Ikkinchi taxminda esa oradan ikki asr oʻtib, Usfuriylar hukmronligi davrida qurilgan deyiladi.
thumb|Xamis masjidi 1956-yil.
Ushbu qadimiy islom yodgorligining bir xil egizak minoralari Xamis shahridagi Shayx Salmon yoʻli boʻylab harakatlanayotganda uni osongina topib olish imkoniyatini beradi.

 Tarixi 
Bu mintaqadagi eng qadimiy masjidlardan biri hisoblanadi, chunki uning poydevori milodiy 692-yilda qoʻyilgan deb hisoblaniladi. Manzilgohdan topilgan yozuv esa inshootning 11-asrga mansubligini koʻrsatadi. Oʻshandan buyon bu yerda minoralar qurilgan, keyinchalik 14 va 15-asrlarda yana ikki marta qayta qurilgan. Xamis masjidi yaqinda qisman restavratsiya qilindi The Middle East, p.6.
left|thumb| Xamis masjidi minorasi.

 Tuzilishi 
Hozirgi bino ikki asosiy qismdan iborat:

 14-asrga oid yogʻoch ustunlar bilan qurilgan tekis tomli qadimiy ibodatxona.
 Yassi tomning keyingi qismi qoʻshilgan boʻlib, u qalin gʻishtli ustunlarga (1339-yilga tegishli Dictionary of Islamic Architecture, page 31) tayangan arklar ustida mustahkam oʻrnatilgan.

Milodiy 7-asrda Muhammad oʻsha paytda Qatar va Bahrayn gubernatori boʻlgan Munzir ibn Sava al-Tamimiyga islom dinini targʻib qilish uchun elchi al-Alaʼa al-Hadramiyni yuborgan vaqtida Islom dini Bahrayn hududida targʻib qilina boshlangan.

 Mehrob plitasi 
Mehrob plitasi ohaktoshdan yasalgan. Plita masjiddagi restavratsiya ishlari davomida topilgan va u milodiy 12-asrda qurilgan deb taxmin qilinadi. Plitalar ustida Qur’ondan olingan ikkita oyat yozuvlari mavjud, Qur’onning 21-surasi, 34-35-oyatlaridan qabr toshlar yuzasini bezaklashda foydalanilgan Traces of Paradise: Archaeology of Bahrain from 2500 BC to 300 AD ,page 204.

 Yana qarang 

 Bahrayndagi arxeologik joylar roʻyxati
 Bahrayn tarixi

 

Turkum:Manamadagi masjidlar
Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Iya Tsarevich

Iya Sergeevna Tsarevich (1928-yil 31-oktyabr – 2010-yil 20-aprel) – sovet va ukrain oʻqituvchisi, pianinochi va musiqa arbobiIya Sergeevna.

 Hayoti 
Iya Tsarevich 1928-yil 31-oktyabrda Toshkent shahrida (Oʻzbekiston SSR) yozuvchi Sergey Tsarevich va jurnalist Yelena Mixaylovna Bragantseva oilasida tugʻilgan.

Musiqiy rivojlanishining boshida Tsarevichning oʻqituvchilari orasida Liya Moiseevna Levinson (Markaziy musiqa maktabi, Moskva, 1943-1946), professorlar Ya. D. Fastovskiy va A. L. Eydelmanlar (Kiyev konservatoriyasi) bor edi.

Uning hayoti ukrain bastakori, Ukraina kompozitsiya maktabining asoschisi Boris Lyatoshinskiyning oilasi bilan bogʻliq boʻlgan.

Tsarevich tufayli Boris Lyatoshinskiy va Reynhold Gliere (1914-1956) oʻrtasidagi yozishmalarning birinchi jildi nashr etilgan. Bu ish Ukraina Milliy musiqa akademiyasi professori bilan hamkorlikda amalga oshiriladi. Oʻz davrining ajoyib pianinochisi boʻlib, B. Lyatoshinskiy, B. Lyatoshinskiy ijodini, balki hozirgi zamon bastakorlari va jahon klassikalarini ham targʻib qilgan.

Uning ijodiy faoliyati koʻp qirrali boʻlib, koʻplab kontsertlarda yakkaxon pianinochi sifatida qatnashgan. Shuningdek, kamera ansambllarida taniqli musiqachi – skripkachilar Armen Marjanyan va Aleksey Goroxov, Violonçelchi Vadim Chervov, Lisenko va Leontovich kvarteti bilan birga bilan chiqish qilgan.

Iya Tsarevichning Ukraina badiiy hayotini rivojlantirishga qoʻshgan katta hissasi uzoq muddatli pedagogik faoliyatidan bilan bogʻliq. Yarim asrdan koʻproq vaqtini Chaykovskiy tashkil topgan NMAU kamera ansambli kafedrasida dars berishga bagʻishlagan. Oʻlimidan oldin ogʻir kasal boʻlib, kafedra tarixi haqida batafsil maqola yozgan.

Shogirdlari orasida Vadim Gladkov (Ispaniya), Tatyana Primak (Livan), Vyacheslav Boykov (Donetsk), Konstantin Fesenko (Kiev), Yanjima Morozova (Kiev), Natalya Fedusiv (Kiev), Yaroslav Mentsinskiy (Germaniya) kabi mashhur kontsert musiqachilari bor ediPіshla z jittya vidatna ukraїnska pіanіstka Іya Tsarevich.

Iya Sergeyevna 2010-yil 20-aprelda uzoq davom etgan kasallikdan soʻng, vafot etadi. U Vorzel qishlogʻida dafn etilgan.

 

 

 Tetyana Gomon, Igor Savchuk: „XX asrning ikkinchi yarmidagi Ukraina kamera-instrumental Vikonatining shakllanishi kontekstida Tsarevich Sergiusning Vikonian-pedagogik faoliyati“

Turkum:Kiyevda vafot etganlar
Turkum:2010-yilda vafot etganlar
Turkum:20-aprelda vafot etganlar
Turkum:Toshkentda tugʻilganlar
Turkum:1928-yilda tugʻilganlar
Turkum:31-oktyabrda tugʻilganlar
Al-Hasan masjidi

Al-Hasan masjidida qadimiy, anʼanaviy va zamonaviy islom sanʼati uygʻunlashgan. U 12 ta gumbaz, ikkita minora va Bahrayndagi eng katta mehrobga ega. Masjid Muhammad bin Yusuf Al-Hasan tomonidan barpo etilgan.

 Tuzilishi 
Masjid turk arxitektorlari tomonidan loyihalashtirilgan va 2018-yilda qurib bitkazilgan. Ikki konussimon minora Usmonli uslubida qurilgan boʻlib, balandligi 55 metrni tashkil qiladi. Gumbazlarning umumiy soni 12 ta. Asosiy gumbaz 4 ta oʻrta gumbaz bilan oʻralgan boʻlib, ularning ostida 7 ta kichikroq gumbaz joylashgan. Barcha gumbazlar BAAda ishlab chiqarilgan shisha tolali xomashyodan tayyorlangan. Eshiklar Hindistondan keltirilgan teak daraxti yogʻochidan qilingan. Gilam va 21 ta qandil Turkiyada ishlab chiqarilgan.

Masjid tarkibida ikkita namozxona, Qur’on markazi, ikkita tadbir zali, media markaz shuningdek, imom, muazin, farrosh va ishchilar uchun turar joy mavjud. Masjid namoz zallari va portikolarda umumiy 2000 nafar namozxonni sigʻdira oladi.

Mehrob (namoz oʻqiladigan joy) Misr uslubida yasalgan boʻlib, Misr muhandislari va mutaxassislari tomonidan tayyorlangan.

 Turizm 
Masjid namozgoh boʻlishidan tashqari, 2022-yilning yanvar oyidan boshlab barcha din vakillari uchun sayohatlar amalga oshiriladigan joyga aylandi.

 Galereya 

 

 

 Rasmiy veb-sayt 
Turkum:Koordinatalar Vikimaʼlumotlarda
Turkum:Bahrayndagi masjidlar
Pavel Tsoy

Pavel Nikolayevich Tsoy (1926-yil 22-dekabrЦой Павел Николаевич, Uzoq Sharq Respublikasi Vladivostok viloyati, Shkotovskiy tumani, Livlyandiya qishlogʻi – 1987-yil 14-iyun, Toshkent viloyati) – Sotsialistik Mehnat Qahramoni (1953).

 Hayoti 
Pavel Tsoy 1926-yili Vladivostok tumani, Shkotovskiy tumani, Livlyandiya qishlogʻida dehqon oilasida tugʻilgan. 1937-yilda ota-onasi bilan birga Oʻzbekiston SSR Toshkent viloyatidagi maxsus posyolkaga surgun qilingan. U oʻrta maktabning yettichi sinfini tamomlagan.

1943-yili mehnat frontiga chaqirilgan. Komi Avtonom Sovet Sotsialistik Respublikasining Uxta shahridagi Uxta zavodida ishchi boʻlib ishlagan. 1946-yilda Toshkent viloyatiga qaytib, Toshkent viloyatidagi Budyonniy kolxozida oddiy kolxozchi boʻlib ishlay boshlaydi. 1948-yildan Verxne-Chirchiq viloyatidagi Sverdlov nomidagi „Sotsializm“ kolxozida oddiy kolxozchi, dala ekinlari sardori, brigadir, agronom, katta agronom, partiya komiteti kotibi, 1-sonli uchastka mudiri bo'
lib ishlagan. 1952-yilda KPSS(b) safiga qoʻshiladi.

1950-yilda Pavel Tsoy brigadasi 6 gektar maydonning har gektaridan oʻrtacha 140,9 sentnerdan yashil kenaf poyasi yigʻib olgan. SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1951-yil 17-iyuldagi Farmoni bilan „1950-yilda kolxozlar qishloq xoʻjaligi mahsulotlarini majburiy yetkazib berish va shartnoma tuzishni bajarganliklari uchun sugʻoriladigan yerlarda yashil kenaf poyasidan yuqori hosil olganliklari uchun natura shaklida toʻlovlar amalga oshirilganligi uchun. MTSning ishi va 1951-yil bahorgi ekish uchun barcha ekinlarni urugʻlik bilan taʼminlaganligi“ sababli Lenin ordeni topshirilib, Sotsialistik Mehnat Qahramoni unvoniga sazovar boʻlgan.

1956-yili Toshkent qishloq xoʻjalik texnikumini, 1966-yilda Toshkent qishloq xoʻjalik institutini tamomlagan.

1972-yildan Qalmogʻistonda yashagan. Malye Derbeti qishlogʻidagi „Vosxod“ sovxozida bosh agronom, partiya qoʻmitasi kotibi, 1975-yildan Volgograd viloyatidagi „Rassvet“ sovxozi ustasi va boʻlim mudiri lavozimlarida faoliyat olib borgan.
 
1978-yilda Toshkent viloyatiga qaytib keladi. 1987-yilgacha Toshkent viloyati Kommunistik tumanidagi „Leninskiy put“ kolxozida brigadir, bosh agronom, mineral oʻgʻitlar ombori mudiri boʻlib ishlagan.

Pavel Tsoy 1987-yil iyun oyida vafot etib, sobiq Sverdlov nomidagi kolxoz qabristoniga dafn etilgan.

Mukofotlari

 Sotsialistik Mehnat Qahramoni
 Lenin ordeni (17.07.1951)
 „Mehnat jasorati uchun“ medali (1953)

 

 Шин Д. В., Советские корейцы Герои Социалистического труда, Алматы: Service Press, 2019
 Ким П. Г., Корейцы Республики Узбекистан, Ташкент: Узбекистон. 1993
 Ким Б. И., Корейцы Узбекистана. Кто есть кто, Ташкент, 1999

 

 German Kim, Sotsialistik Mehnat Qahramoni Pavel Nikolaevich Tsoy, Video Entsiklopediya Koryo saram

Turkum:Toshkent viloyatida dafn etilganlar
Turkum:Toshkent davlat agrar universiteti bitiruvchilari
Turkum:Shavkatli mehnat uchun medali sohiblari
Turkum:Lenin ordeni sohiblari
Turkum:Sotsialistik Mehnat Qahramonlari
Turkum:Toshkent viloyatida vafot etganlar
Turkum:1987-yilda vafot etganlar
Turkum:14-iyunda vafot etganlar
Turkum:1926-yilda tugʻilganlar
Turkum:22-dekabrda tugʻilganlar
Kenje Jemil

Jemil Velilya oʻgʻli Kenje (1896-yil, Andreyevskaya viloyati (Qrim), Tavriya guberniyasida tugʻilgan – 1945-yil, Pskent, Toshkent viloyatida vafot etgan; ) – sovet qrim-tatar shoiri, folklorshunos va tilshunos sifatida faoliyat koʻrsatgan.

 Hayoti 
Jemil Kenje Ableshe qishlogʻidagi boshlangʻich maktabda oʻqib, soʻngra Koʻpirlikoy qishlogʻida oʻqishni davom ettirgan. Jemil sheʼr yozishga maktab yillarida qiziqishi orta boshlab, oʻzi mustaqil sheʼr yozishni boshlagan. Tav-Dairdagi madrasada tahsil olib, Qrim-tatar pedagogika kollejiga oʻqishga kirgan. 1934-yilda Simferopoldagi Qrim pedagogika institutini tamomlagan.
Jemil oʻqituvchilik faoliyati bilan ham shugʻullangan. Moskvada qrim-tatar tili boʻyicha oʻtkazilgan ilmiy anjumanlarda ishtirok etgan (1927, 1929, 1934).
Shuningdek, Jemil bolalar uchun folklor kitoblarini nashrga tayyorlagan. Ijod ishlari 1930-yillarda „Yosh leninjiler“ jurnalida chop etilgan. „Bala shiirleri“ („Bolalar sheʼrlari“, 1927; 1995) toʻplamining, duradgorlik va dehqonchilik qurollari haqidagi sheʼrlar muallifi. Oʻlimidan soʻng „Yulduz jurnali“da „Turnalar koʻchalar…“ („Turnalar uchib ketadi…“; 1981) va „Chochami toʻrgʻay“ („Chumchuq“; 1993) sheʼriy toʻplamlari nashr etilgan. 1925-yilda uning arab alifbosida yozgan sheʼrlari „Oʻquv ishlari“ („Maʼrifat masalalari“) jurnalida chop etiladi.
U oilasi bilan birga 1944-yilda Qrimdan Oʻzbekistonga deportatsiya qilingan va oradan bir yil oʻtib vafot etgan.
2020-yilda „Bala shiirleri“ toʻplami rassom Usmon Islyamovning rasmlari bilan qayta nashr etiladi.

 

 Grafarov B. Djemil Kendje adjayip bala shairi edi // Yildiz. 1981. № 4;
 Bekirov Dj. Belli balalar shairi Djemil Kendje // Yildiz. 1993. № 2;
 Useinov T. Razmishleniya o poezii Krimskogo Xanstva // B._Djemil_Kendje_omyuri_ve_yaratidjiligʼi_Useinov_T. B._Cemil_Kengez_Life_and_Creativity Djemil Kendje: Omyuri ve yaratidjiligʼi: Sb. st. Sf., 2005;
 Deyateli krimskotatarskoy kulturi. (1921—1944 g.): Biobibliograficheskiy slovar / Gl. red. i sost. D. P. Ursu. Sf., 1999; Kʼurtnezir.

 

Turkum:Qrim-tatar shoirlar
Turkum:Toshkent viloyatida vafot etganlar
Turkum:1945-yilda vafot etganlar
Turkum:1896-yilda tugʻilganlar
Sesnev Nikolay

Sesnev Nikolay Ivanovich (1919-yilda tugʻilgan, 1979-yil 17-dekabrda vafot etgan) – Ulugʻ Vatan urushi qatnashchisi, „Shuhrat ordeni“ sohibi.

 Hayoti 
Sesnev Nikolay 1919-yilda Aleksandrovka qishlogʻida (hozirgi Narovchatskiy tumani Penza viloyati) dehqon oilasiga tugʻilgan. Millati – rus. Maktabda 3-sinfni tugatgan, 1935-yilda yoshini katta koʻrsatib, uzoq sharqqa joʻnaydi. Primorye krajining Suchan shahrida (1972-yildan Partizansk) yashab, konda ishlagan.

1939-yilda Qizil Armiyaga chaqirilgan. 1942-yil fevral oyidan boshlab Ulugʻ Vatan urushida frontda xizmat qiladi. Jangovar faoligini Bryansk frontida 109-aʼzo oʻqchi brigada tarkibida boshlab, boʻlinma komandiri boʻlgan.

1944-yilning yozida gvardiya katta serjanti Sesnev 71-gvardiya oʻqchi diviziyasining 210-gvardiya oʻqchi polkining dastgoh pulemyotlari boʻlimiga qoʻmondonlik qiladi. Belarus va Boltiqboʻyi davlatlarini ozod qilish uchun boʻlgan janglarda qatnashgan.

1944-yilning 23-iyunida oʻz boʻlimi bilan Sirotino temir yoʻl stansiyasi (Vitebsk viloyati Shumila tumani) yaqinidagi dushmanning qochish yoʻllarini kesib tashlab, 20 ga yaqin gitlerchilarni yoʻq qiladi. 1944-yil 1-avgustdagi buyruq bilan gvardiya katta serjanti Sesnev Nikolay Ivanovich 3-darajali „Shon-sharaf“ ordeni bilan mukofotlangan (№ 102280).

Sesnev 1944-yil 13-avgustda Anes Memele qishlogʻi yaqinida (Latviyaning Skaistkalne shahridan 8 km janubi-gʻarbda) dushmanning qarshi hujumlarini qaytarishda pulemyot bilan qanotga oʻtib, dushman piyodalarini, tanklar va 15 tagacha fashistlarni yoʻq qiladi.
1944-yil 3-oktyabrdagi buyrugʻi bilan u 2-darajali „Shon-sharaf“ ordeni bilan taqdirlangan (№ 7483).

1944-yil 1-noyabrda Mucenieki qishlogʻi yaqinida (Latviya, Priekule shahrining shimoli-sharqida) dushmanning qarshi hujumlarini qaytarishda esa pulemyot bilan 10 dan ortiq fashistlarni oʻldirgan. Hujum paytida pulemyotlar bilan dushmanning qanotiga oʻtib, miltiq boʻlinmalarining oldinga siljishini taʼminlagan. Keyinchalik, 4 ta oʻq otish nuqtasini bosib olgan.

Gvardiya serjanti Sesnev Nikolay Ivanovich SSSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1945-yil 24-martdagi farmoni bilan fashist bosqinchilari bilan janglarda koʻrsatgan mardligi, jasorati va qoʻrqmasligi uchun 1-darajali „Shon-sharaf“ ordeni bilan taqdirlangan (№ 1532). "Shon-sharaf" ordenining toʻliq sohibi boʻladi.

Sesnev 1945-yilda demobilizatsiya qilinadi. Oʻzbekistonda, Yangiyoʻl, keyin Toshkent viloyatining Ohangaron shaharlarida yashagan. Yuk koʻtaruvchi boʻlib ishlab, 1979-yil 17-dekabrda vafot etgan.

 Mukofotlari 
 Qizil Bayroq ordeni
 Shon-sharaf ordeni
 II darajali „Shon-sharaf“ ordeni
 III darajali „Shon-sharaf“ ordeni
 "Jasorat uchun" medali

 

Turkum:Toshkentda vafot etganlar
Turkum:17-dekabrda tugʻilganlar
Turkum:Ulugʻ Vatan urushi qatnashchilari
Turkum:1919-yilda tugʻilganlar
Turkum:1979-yilda vafot etganlar
Chaqchan masjidi

Chaqchan masjidi (maʼnosi „Moʻjizaviy masjid“) – Pokistonning Gilgit-Baltiston mintaqasidagi Xaplu shahrida joylashgan masjid. 1370-yilda qurilgan ushbu masjid mintaqadagi eng qadimiy masjidlardan biri boʻlib, hudud aholisi ommaviy ravishda buddizm dinidan Islomga oʻtgan vaqtga toʻgʻri keladiHistory of baltistan ,Hassan nurbakshi. Masjid Kashmir vodiysida qurilgan ayrim binolar arxitekturasiga oʻxshash. Pokiston hukumati Chaqchan masjidini Pokiston merosi roʻyxatiga kiritdi. Hozirda masjid keng qamrovli konservatsiya ishlaridan soʻng foydalanilmoqda.

 Galereya 
 Gallery