Zhantas/Cleaned-Uzbek_Wikipedia huggingface dataset:
Alveolotsit

Alveolotsitlar (alveotsitlar, pnevmositlar) — oʻpka alveolalarining devorlarini qoplaydigan yassi epiteliy hujayrasi . Alveolyar epiteliy geterogen boʻlib, uch tipdagi hujayralar bilan ifodalanadi.

 Tasniflash 

 I tip — yassi yoki respirator 
Ular alveolalar yuzasining katta qismini (95-97%) qoplaydi, aerogematik baryerning tarkibiy qismi boʻlib, ular orqali gaz almashinuvi amalga oshiriladi. Ular tartibsiz shaklga ega va yupqalashgan sitoplazmaga ega (0,2 mikrondan kam), unda kam rivojlangan organellalar va koʻp sonli pinotsitoz pufakchalar mavjud. Ular bir-biri bilan va II tip alveolotsitlar bilan qattiq birikmalar orqali bogʻlangan. Bu hujayralar toksik moddalarga juda sezgir.

 II tip — katta yoki granulyar (donador) 
Ularning soni taxminan I turdagi alveolotsitlar soniga teng boʻlib, ular orasida alohida yoki kichik guruhlarda yotadi, lekin alveola yuzasining atigi 2-5% ni qoplaydi. Ular yumaloq yoki kub shaklga ega, alveolalarning boʻshligʻiga chiqib turadigan yuzasida mikrovorsinkalar bor. II turdagi alveolotsitlar sitoplazmasida koʻp miqdorda mitoxondriyalar, yaxshi rivojlangan donador endoplazmatik toʻr va boshqa organellalar mavjud boʻlib, ular orasida membrana bilan oʻralgan osmiofil plastinkali tanalar eng xarakterlidir. Ikkinchisi fosfolipidlar, oqsil va uglevod komponentlarini oʻz ichiga olgan elektron zich qatlamli moddadan iborat. Plastinkali tanachalar, sekretor granulalar kabi, II tipdagi alveolotsitlardan ajralib chiqadi va alveolyar epiteliy yuzasida qalinligi 0,05 mkm gacha boʻlgan surfaktant plyonka hosil qiladi. II turdagi alveolotsitlar surfaktant ishlab chiqarishdan tashqari boshqa funksiyalarni ham bajaradi:

 Alveolyar epiteliya orqali suv va ionlarni tashishni boshqarish.
 Interferon va lizotsim sintezi va sekretsiyasi.
 Ksenobiotiklar almashinuvida ishtirok etish.
 Alveolyar epiteliyning kambial elementi hisoblanadi.
 Oksidlovchilarni neytrallash.

 III tip — choʻtkali 
Ular apikal yuzasida kalta mikrovorsinkalar, sitoplazmada esa koʻp sonli pufakchalar va mikrofibrillalar tutamlari mavjudligi bilan ajralib turadi. III-tip alveolotsitlar suyuqlikning soʻrilishini va surfaktantning konsentratsiyasini yoki xemoretseptsiyani amalga oshiradi deb taxmin qilinadi. Shuningdek, ular neyrosekretor funksiyaga ega boʻlishlari mumkin.

 

 

 
 

 

Turkum:Tibbiyot
Turkum:Hujayralar
Ellie Goulding

Elena „Ellie“ Jane Goulding (1986-yil 30-dekabrda tugʻilgan) angliyalik qoʻshiqchi va qoʻshiqnavisdir. Uning qoʻshiqchilik faoliyati prodyuserlar — Starsmith va Frankmusik bilan uchrashganidan keyin boshlandi. Goulding 2009-yilning iyulida Polydor Records leybli bilan shartnoma imzolab, An Introduction to Ellie Goulding nomli birinchi mini-albomini chiqardi.

2010-yili BBC kompaniyasi eng istiqbolli xonandalarni aniqlash uchun oʻtkazgan soʻrovda Goulding ikkinchi oʻrinni egalladi. Oʻsha yili u „Critics' Choice“ nominatsiyasida Brit mukofoti bilan taqdirlandi. 2010-yilga kelib, Lights nomli ilk studiyaviy albomini eʼlon qildi; albom Buyuk Britaniya albomlar xit-paradida birinchi pogʻonagacha koʻtarildi va Buyuk Britaniyaning oʻzida 850 000 dan ziyod nusxada sotildi. Albom 2010-yilning noyabrida Bright Lights nomi bilan qayta eʼlon qilindi. Mazkur albomga kiritilgan Elton John ijro etgan „Your Song“ qoʻshigʻining kaveri Buyuk Britaniya singllar xit-paradida 2-pogʻonagacha koʻtarildi; „Lights“ taronasi esa AQShning Billboard Hot 100 xit-paradida ikkinchi pogʻonagacha koʻtarilishga muvaffaq boʻldi.

Gouldingning ikkinchi studiyaviy albomi — Halcyon 2012-yilda chiqarildi. „Anything Could Happen“ taronasi albomning asosiy taronasi sifatida eʼlon qilindi. Albom Buyuk Britaniya albomlar xit-paradida avvalboshda 2-pogʻonagani egalladi, 65 haftadan keyin esa eng yuqori pogʻonagacha koʻtarildi. AQShning Billboard 200 xit-paradida esa 9-pogʻonagacha koʻtarildi. 2013-yilda Goulding Halcyon Days albomini eʼlon qildi. Ushbu albomga kiritilgan „Burn“ ashulasi Buyuk Britaniya singllar xit-paradida birinchi pogʻonagacha koʻtarildi. 2014-yilda Goulding „Britaniyalik ayol yakkaxon xonanda“ („British Female Solo Artist“) nominatsiyasida Brit mukofoti bilan taqdirlandi. Goulding 2015-yilda Delirium nomli uchinchi studiyaviy albomini ommaga taqdim etdi. „On My Mind“ qoʻshigʻi albomning asosiy taronasi oʻlaroq chiqarildi. Oʻsha yili Goulding „Love Me like You Do“ ashulasi uchun „Eng yaxshi yakkaxon pop-ijro“ („Best Pop Solo Performance“) nominatsiyasida Grammy mukofotiga nomzod etib koʻrsatildi. Uning toʻrtinchi studiyaviy albomi — Brightest Blue (2020) Buyuk Britaniya albomlar xit-paradida uchinchi pogʻonagacha koʻtarildi hamda Amerika ovoz yozish sanoati assotsiatsiyasi (Recording Industry Association of America) tomonidan oltin sertifikati bilan taqdirlandi.

 Diskografiyasi 
 Lights (2010)
 Halcyon (2012)
 Delirium (2015)
 Brightest Blue (2020)
 Higher Than Heaven (2023)

 

 

 
 
 

Turkum:1986-yilda tugʻilganlar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:Ingliz qoʻshiqchilari
Turkum:Ingliz qoʻshiqnavislari
Usmon Nosir koʻchasi (Toshkent)

Usmon Nosir koʻchasi — Toshkent shahrining markaziy qismida, Yunusobod tumani „Buyuk Turon“ mahallasi (Oloy bozori orqasida) hududida joylashgan koʻcha. Koʻchaning umumiy uzunligi qariyb 350 metrni tashkil qiladi.

 Tarixi 
Koʻchaning avvalgi nomi „Amir Temur 1-tor koʻchasi“ edi. 2023-yil 23-fevral kuni Xalq deputatlari Toshkent shahar Kengashining VI-77−30−14−0-K/23-sonli qarori asosida ko‘cha nomi „Usmon Nosir ko‘chasi“ deb qayta nomlandi. Shuningdek, ko‘chaga tutash boʻlgan nomsiz ko‘chaga „Usmon Nosir 1-tor ko‘chasi“ nomi berildi. Toshkent shahar hokimligi ushbu qaror prezident Shavkat Mirziyoyevning 2022-yil 10-fevraldagi „Otashin shoir, tarjimon va dramaturg Usmon Nosir tavalludining 110 yilligini keng nishonlash to‘g‘risida“gi qarori tegishli bandining ijrosini taʼminlash maqsadida amalga oshirilgani haqida xabar qildi.

 Kesishgan koʻchalar 

Koʻcha Amir Temur shox koʻchasi va Oloy bozori koʻchalari oraligʻida joylashgan boʻlib, faqatgina Usmon Nosir 1-tor koʻchasi bilan kesishadi. Shahrisabz va Abdulla Qodiriy ko‘chalariga parallel ravishda o‘tadi. Bu ikki tomonlama harakatlanish va ikkita qatnov qismiga ega boʻlgan asfaltlangan ikki polosali yoʻldir. Qatnov qismi oraligʻida daraxtlar ekilgan yashil hudud mavjud.

 Binolar 

Jamoat ahamiyatiga molik binolarga Oloy bozori, Toshshahartransxizmat, Oʻzbekiston pochtasi kiradi.

 Transporti 

Koʻchaning Amir Temur shox koʻchasi bilan kesishgan qismida jamoat transportining koʻpgina avtobus yoʻnalishlari harakatlanadi va uning yonidagi Abdulla Qodiriy metro bekati joylashgan. Kichik halqa yoʻlida joylashgan "Toshkent" temir yoʻl vokzali koʻchadan taxminan 4 km masofada joylashgan. Bunyodkor shoh koʻchasidagi Avtovokzal koʻchadan qariyb 12 km masofada joylashgan. Aeroport esa taxminan 8 km masofada joylashgan.

 Galereya 

 Yana qarang 

 Toshkent koʻchalari roʻyxati

 

Turkum:Toshkent koʻchalari
Aleksandar Stanisavljević

Aleksandar Stanisavlevich (11-iyun 1989-yilda tugʻilgan) – serbiyalik futbolchi, hujumkor yarim himoyachi ampulasida oʻynaydi.

 Futbolchilik faoliyati 
Serbiyaning Pojarevac shahrida tugʻilgan, 2013-yilda Serbiya birinchi ligasi vakili FK Sloga Petrovac na Mlavi bilan oʻynash uchun Serbiyaga qaytishdan oldin Avstriya va Vengriyada oʻynagan. 2013-14-yilgi mavsumdagi qishki tanaffusda u Serbiya Superligasining OFK Beograd jamoasiga oʻtdi va 2014-yilning yozida u Superliganing boshqa klubi Donji Sremga oʻtdi.Aleksandar Stanisavljevic at Srbijafudbal, retrieved 24-3-2015 2015-yil boshida u Voyvodinaga koʻchib oʻtdi va u yerda UEFA Yevropa ligasi oʻyinlarida, ayniqsa Italiyaning „Sampdoriya“ klubiga qarshi mehmonda 4:0 hisobida gʻalaba qozonib, bitta gol va bitta golli uzatmani amalga oshirdi. 2015-yilning 24-dekabrida u Gretsiya Superligasi vakili Asteras Tripoli bilan nomaʼlum toʻlov evaziga 3,5 yillik shartnoma imzoladi.Ο Στανισάβλιεβιτς για 3,5 χρόνια στον Αστέρα!, Retrieved 24-12-2015 2023-yil Oʻzbekiston Superligasi vakili „Buxoro“ klubi bilan shartnoma imzoladi

 

 

 HLSZdagi oʻyinchi profili 
 
 

Turkum:1989-yilda tugʻilganlar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:Avstriyalik erkak futbolchilar
Turkum:Serbiyalik erkak futbolchilar
Turkum:Erkak futbol yarim himoyachilari
Turkum:SV Ried futbolchilari
Turkum:First Vienna FC futbolchilari
Turkum:Zalaegerszegi TE futbolchilari
Turkum:OFK Beograd futbolchilari
Turkum:FK Donji Srem futbolchilari
Turkum:FK Sloga Petrovac na Mlavi futbolchilari
Turkum:FK Vojvodina futbolchilari
Turkum:Asteras Tripolis F.C. futbolchilari
Turkum:FK Radnički Niš futbolchilari
Turkum:Bnei Sakhnin F.C. futbolchilari
Turkum:FK Voždovac futbolchilari
Turkum:FC Kaspiy futbolchilari
Turkum:FC Kaisar jamoasi futbolchilari
Turkum:Qizilqum klubi futbolchilari
Turkum:Buxoro klubi futbolchilari
Turkum:Serbiya Superligasi futbolchilari
Turkum:Isroil Premyerv-ligasi futbolchilari
Turkum:Qozogʻiston Premyer-ligasi futbolchilari
Turkum:Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari
Turkum:Avstriyalik muhojir erkak futbolchilar
Turkum:Serbiyalik muhojir erkak futbolchilar
Turkum:Oʻzbekistondagi muhojir erkak futbolchilar
Turkum:Gretsiyadagi muhojir erkak futbolchilar
Turkum:Vengriyadagi muhojir erkak futbolchilar
Turkum:Isroildagi muhojir erkak futbolchilar
Turkum:Qozogʻistondagi muhojir erkak futbolchilar
Rigveda

Rigveda (sanskr.- madhiyalar vedasi) – Rigvedaning qadimiy hindlar madaniyatida, shuningdek, umumhind – yevropa madaniyatidagi oʻrnini tushunish uchun kitobning asli paydo boʻlish tarixiga nazar solish lozim. Oriy qabilalarining koʻchib kelishlari koʻp asrlarga choʻzilgan va juda keng miqyosni qamrab olgan uzoq jarayon boʻlgan. Rigvedada bu qabilalarning Hindistonga koʻchib kelishlaridan oldingi harakatlari haqida aniq esdaliklar uchramaydi. Ammo oriylar bu yerda birinchi paydo boʻlganlarida ularda faqatgina jang aravalari emas, balki xudolarga aytilgan, ularning jangovar ruhini qoʻllab-quvvatlagan, ularning dushman ustidan gʻalaba qilishlari, shon-shuhrat, boylik, erkak avlod qoldirish, taraqqiy etish uchun boʻlgan intilishlarini aks ettirgan madhiyalar ham bor edi. Bu madhiyalar ruhoniy oilalarida ogizdan-ogʻizga, avloddan avlodga uzatildi. Rigvedada zardushtiylikning muqaddas kitobi Avesto bilan juda hamoxang afsona va marosimlar bor. Baʼzi noaniq afsonaviy shaxslar bu ikki manbani bir-biri bilan qiyoslash yordamida ayon boʻladi. Rigveda yagona asar, toʻplam sifatida Hindiston hududida, asosan, Panjobda, Hind daryosi havzasida mujassam boʻldi. Hindiston tarixi boʻyicha qadimiy sana hisoblanmish mil. av. VI asr buddizmning paydo boʻlishi bilan bogʻliq. Vedalar esa undan ancha avval qayd etilgan. Shunday qilib, Rigveda Shimoliy Hindistonda mil.av. ikkinchi – birinchi mingyilliklarda yuz bergan voqealar haqida maʼlumot beruvchi yagona manba boʻlib qolmoqda. Bu yodgorlik juda noyob boʻlganligi sababli u faqat oʻzini-oʻzi sharxlaydi. Veda-"muqaddas bilim", R. – „madhiyalar vedasi“ maʼnolarini beradi. Veda oʻsha davrda yashagan insonning oʻzi va uni oʻrab turgan olam: xudolar, jin-shaytonlar, fazo, marosimlar, ijtimoiy tuzum, milliy qadriyatlar va boshqalar haqidagi bilimining barchasini oʻz ichiga oladi. Rigveda xudolarga aytilgan madhiyalarning toʻplami, yaʼni diniy yodgorlik boʻlib, uning mualliflari, rishi kuylovchilarning asosiy vazifalari xudolarni oriylar tomoniga ogʻdirish boʻlgan. Ular madhiyalarni kuylab xudolarni maqtaganlar, ularning qahramonlik va sharaflarini ulugʻlaganlar, ularni qurbonlik keltirish marosimlariga taklif etganlar va shundan soʻng ularni oriylarni qoʻllab-quvvatlash hamda hayot farogʻatlarini ato etishlarini soʻraganlar. Xudolarga taʼsir etishning eng asosiy yoʻli – ularga madhiya aytish boʻlgan. Rigveda qadimgi yunon dostonlari „Iliada“ va „Odisseya“ning birgalikdagi umumiy hajmiga teng keladi.
Rosh ashona

Rosh ashona (ibr. - “yil boshi”) - yahudiy milliy taqvimiga ko‘ra yangi yil bayrami tishre (sentyabr-oktyabr) oyining birinchi va ikkinchi kunlarida nishonlanadi. Yahudiylik ta’limotiga ko‘ra, bu kunda ilk inson Odam yaratilgan va shu kunda Xudo tomonidan berilgan taqiqni buzib, jannatdan chiqarilgan. Bu insonga chiqarilgan ilk hukm edi. Shundan buyon mazkur kunda Xudo bandalari ustidan hukm chiqaradi. Masalan, yangi yilda kimning vafot etishi va kimning yashashi o‘lim yoki hayot kitoblariga yoziladi. Biroq, mazkur kunlarda o‘yin-kulgu qilinmay, 10 kun davomida istig‘for aytib, ibodat qilish orqali insonning nomi o‘lim kitobiga emas, balki hayot kitobiga yozilishiga erishish mumkin. O'n kun davom etgan Rosh Ashonaning oxirgi kunida Yom Kipur bayrami nishonlanadi. Bu kuni hech qanday ish qilinmay, faqat ibodat bilan mashgʼul bo‘linadi. Yahudiylar Yom Kipurda ro‘za tutishlari, sinagogada nadomatlar bilan yig‘lab qilgan gunoxlariga tavba qilishlari shart. Ularning e’tiqodiga ko‘ra, Rosh Ashonada rejalashtiriladigan insonning bir yillik taqdiri Yom Kipurda qilingan ibodat va tavbasiga qarab belgilanadi.
Sean Biggerstaff

Sean Biggerstaff (: 1983-yil 15-martda tugʻilgan) — Shotlandiya aktyori. U Garri Potter filmlar seriyasi: Garri Potter va hikmatlar toshi (2001), Garri Potter va maxfiy hujra (2002) va Garri Potter va ajal tuhfalari: 2-qism (2011) filmlarida Oliver Vud rolini oʻynagani bilan mashhur. 

Biggerstaff besh yoshida bola aktyor sifatida faoliyat yurita boshladi va ekrandagi debyutini The Crow Road (serial) (1996) televizion mini-serialida qildi. U Consenting Adults (2007) televizion filmidagi Jeremi Vulfenden roli uchun British Academy Scotland Awardsni qoʻlga kiritdi. Shuningdek, u Keshbek (2006) va Mary Queen of Scots (2013) badiiy filmlarida suratga tushgan.

Turkum: 1983-yilda tug'ilganlar
Turkum: Yashayotgan insonlar
Ruhoniylik unvonini berish marosimi

Ruhoniylik unvonini berish marosimi (rukopolojeniye) - xristianlikda sirli marosimlardan sanaladi. Bu marosim yunonchada xirotoniya (yun. “xir” - qo‘l va “tefimi” - qo‘yaman) deb nomlanadi. Ushbu sirli marosim nafaqat ruhoniylik martabasini berish marosimi, balki, xristinalikdagi cherkov iyerarxiyasining yuqori rutbalariga ko‘tarilish marosimi ham hisoblanadi. Ruhoniylik to‘grisidagi ko‘rsatmalar xristianlikning muqaddas manbasi - “Qadimgi Ahd” kitobida keltirilgan (Isx. 28, 1-41).Ushbu sirli marosim belgilangan sinovlardan o‘tib ruhoniylik rutbasini qabul qilmoqchi bo‘lgan inson boshiga yepiskop maxsus duo va ibodat matnlaridan o‘qigan holda qo‘l tekkizishi orqali bajariladi. Marosim orqali inson “Muqaddas Ruh”ning alohida marhamatiga sazovor bo‘ladi. Shundan so‘ng unga xudo bilan odamlar o‘rtasidagi vositachilik qilish huquqi beriladi. Shu kundan boshlab u xuddi Iso Masihga uning havoriylari xizmat qilganidek o‘z zimmasiga Xudo va odamlar orasida vositachi bo‘lib xizmat qilish majburiyatini oladi. Ma’lumki, xristianlik dinida ruhoniylik unvonlari - dyakonat, iyerey, arxiyerey kabi uch turli darajaga ega.
Sadduqiylar

Sadduqiylar - miloddan avvalgi II-I asrlarda farisiylikka qarama-qarshi yo‘nalish sifatida sadduqiylik o‘rtaga chiqdi. Yahudiylar tarixiga oid ni o‘rganar ekanmiz, mazkur ikki yo‘nalish o‘rtasida juda ham ko‘plab tortishuv va bahslar bo‘lganiga guvoh bo‘lishimiz mumkin.Sadduqiylik aqidaviy nuqtai nazardan farisiylikdan quyidagi jihatlari bilan ajralib turadi: 1. Ular “Tavrot” dan boshqa kitoblarni tan olmaydilar hamda Musoga nisbat beriluvchi “Og‘zaki Tavrot”ni ham inkor qiladilar; 2. Qiyomat kuni va qayta tirilishga ishonmaydilar. Ularning e’tiqodiga ko‘ra, solih kishilarga mukofot, gunoxdorlarga jazo mana shu dunyoning o‘zida beriladi. Yuz yillar davomida ushbu yo‘nalishning nomlanishi Saduq (Sabos) ismli shaxs bilan bog‘lanib kelingan. Bunday fikrlarni mashhur alloma Ibn Hazm hamda ko‘plab Yevropa olimlari asarlarida uchratish mumkin. XX asrga kelib, ba’zi tadqiqotchilar bu qarashning noto‘g‘ri ekanini isbotlashga harakat qilishdi. Jumladan, fransuz olimi Gigneber (Guignebert) bu borada quyidagi fikrlarni keltiradi: “Sadduqiy so‘zida “d” harfi ikkilangan. Qolaversa, ushbu yo‘nalish tarafdolari o‘zlarini hech qachon “Saduq” degan shaxs bilan bog‘lamaganlar. Aslida, mazkur nom sadduqiylarga dushmanlari tarafidan kinoya tarzida ishlatilgan. Bu bilan, ularning yahudiylikdagi asosiy aqidaviy masalalarni inkor qilganlari, buning aksini tasdiqlab olganlariga (“sadduqiylar” - “tasdiqlovchilar”) ishora qilingan”. Mazkur qarashni misrlik olim Ahmad Shalabiy ham qo‘llab-quvvatlaydi. Sadduqiylik tarafdorlari asosan nasl-nasabli, yirik mulkdorlar kabi yuqori qatlam vakillaridan iborat bo‘lgan. E’tiborli jihati shundaki, ularning aksar qismi o‘zaro qarindoshlik aloqalari bilan bog‘langan. Ta’kidlash lozimki, yahudiylikdagi ushbu yo‘nalish vakillari boshqa xalqlar bilan do‘stona aloqa o‘rnatishga doim harakat qilib kelgan bo‘lsalar, farisiylar esa, aksincha, yahudiy bo‘lmaganlarga nisbatan dushmanona kayfiyatda bo‘lganlar. Xristian va musulmon ida sadduqiylar bilan farisiylar o‘rtasida bir qancha ixtiloflar mavjudligi ta’kidlansa-da, bir nuqtada ularni birlashtiruvchi o‘zaro mushtarak g‘oya bo‘lgani qayd etiladi, u ham bo‘lsa ularning Isoga nisbatan adovati hamda u olib kelgan ta’limotga qarshi kurashganlaridir. Yuqorida ta’kidlanganidek, sadduqiylar o‘limdan keyingi hayot hamda ruhning abadiyligini inkor qilganlar. Ularning rasionalistik qarashlari shu darajaga olib bordiki, ular farishtalarning g‘ayritabiiy mavjudot ekaniga ham shubha bildirdilar. Shuningdek, inson ixtiyori masalasida sadduqiylar Xudo insonning ishiga aralashmasligi, inson o‘z amalini o‘zi yaratishi haqidagi fikrni ilgari surganlar.
Saisenbako

Saisenbako - sintoiylik ibodatxonasida joylashgan ehson qutisi. U, ustki qismida panjarasi bor bo‘lgan, to‘rt burchakli quti. Mazkur qutiga tanga tashlab ehson qilish, shaxsiy tilaklarni ijobat bo‘lishini kamidan so‘ragani ibodatxonaga muntazam kelmaydigan ziyoratchilarga joriy qilingan. Ehson qilish vazifasi qolgan ziyoratchilarga ixtiyoriy hisoblanadi. Tarixda tangalar o‘rniga guruch ehson qilish urf bo‘lgan. Ziyoratchilarda guruchni qog‘ozga o‘ragan holda kami huzuriga tashlab ehson qilish (sanmai udumi) yoki guruchni kami huzurida sochib tashlash (ohineri) kabi udumlar mavjud bo‘lgan. Biroq, bu an’ana guruchni aqcha bilan almashtirilgandan so‘ng, yo‘qolib ketgan.
Sando

Sando - sintoiylikda, ibodatxonasining kirishida joylashgan toridan to asosiy ibodat binosi - xondengacha olib boruvchi yo‘lga aytiladi. Sando yo‘lining cheti toro - tosh lampalari (fonus) yoki boshqa bezaklar bilan bezatilgan bo‘ladi. Sando ikki xil bo‘ladi, birinchisi, omote sando (omote-sando) - asosiy yo‘l bo‘lsa, ikkinchisi, ura sando (ure-sando) xondenga olib boruvchi ikkinchi darajali yo‘l hisoblanadi.
Sanyuan

Sanyuan (xitoycha - “Uch ibtido”) - daochilik ta’limotida, Lao szi vafotidan so‘ng, bir necha marotaba insonlarga ko‘rinib turgan va o‘z ta’limotini yetkazgan, deb hisoblanadi. Rivoyatlarga ko‘ra, u o‘zining mana shunday paydo bo‘lishlarining birida, Chjan Daolinga borliq uch: syuan (xitoycha - “sir tutilgan”), yuan (“azaliy”) va shi (xitoycha- ibtido) unsurga asoslanishini aytgan. Bular asosida uch osmon xizmatchilari boshqarib turadigan osmon, suv va Yer paydo bo‘lgan. Shundan kelib chiqqan holda, yuqoridagi uchlik bilan bog‘liq quyidagi bayramlar nishonlanadi: a) “Oliy ibtido” — 1-oyning 15-kunida nishonlanadigan Osmon xudosiga bag‘ishlangan bayram. U xalq orasida “Chiroqlar bayrami” nomi bilan ham mashhur. b) “Ikkinchi ibtido” — 7-oyning 15-kunida nishonlanadigan Yer xudosiga bagishlangan bayram. v) “Uchinchi ibtido” — 10-oyning 15-kunida nishonlanadigan suv xudosiga bag‘ishlangan bayram.
Sekulyarizatsiya

Sekulyarizatsiya (lotincha. zeasikpz-dunyoviylik)- Uyg‘onish davrida Yevropada keng tarqalgan qarash bo‘lib ijtimoiy hayotning barcha sohalarida, inson ongi va faoliyatida dunyoviylik ta’sirining kuchayib borish jarayonini ifoda etadi. Rim imperiyasi va o‘rta aslarda Yevropada cherkovning yakka hukmronligiga qarshi shakllangan bo‘lib, davlat bilan cherkovning bir-biridan ajratilishi, diniy tashkilot faoliyat doiralarining qisqartirilishi, S.ga xos xususiyatlardir. Jamiyat hayotida o‘sha davrda diniy xizmatlar va ibodatlarning kamayishi, fuqarolik ishlarini davlat ixtiyoriga o‘tkazilishi adabiyot, san’at va axloqda dunyoviylik rolining oshib borishi S. bilan bog‘liq. S.- ijtimoiy munosabatlar rivoji bilan bog‘liq bo‘lib, ilm-fan va texnikaning o‘sishiga to‘siq bo‘lgan jarayonlar o‘rnini yangilik egallashi natijasida ro‘y beradi. Jamiyat hayotida din rolining pasayishi, ayniqsa, Uyg‘onish va Reformasiya davrlarida yaqqol ko‘zga tashlandi. Yevropadagi inqiloblar cherkov mulklarini davlat foydasiga musodara qilishi, dinni davlatdan, maktabni cherkovdan ajratish, har bir fuqaroning xohlagan diniga e’tiqod qilish, ya’ni vijdon erkinligini ta’minlash kabi maqsadlarni amalga oshirdilar. Yangi asr sivilizatsiyasi jahon xalqlari hayotini tubdan yangiladi. Bugungi kunda jamiyatshunos olimlar xristian dinining sekulyar holatga tushishi yaqin orada barham topishi yoki o‘z shaklini o‘zgartirishi haqidagi fikr-mulohazalarni bildirmoqda. Islom an’anaviy tarqalgan mintaqalarda S. bilan bog‘liq jarayonlar o‘ziga xos xususiyatlariga ega.
Simenava

Simenava (“panjara arqoni”) - guruch somonidan to‘qilgan va qog‘oz bog‘ich bilan bog‘langan arqon bo‘lib, undan sintoizmda muqaddas joy hududini belgilashda foydalaniladi. Simenava odatda sintoizm ibodatxonasiga kirish qismidagi darvoza - “toriy”ga bog‘lab qo‘yiladi. Shuningdek, sintoiylik e’tiqodi bo‘yicha kami - ajdodlar ruhi yashaydi yoki joylashadi, deb hisoblanadigan joylar - daraxt, tosh kabilar ham aynan simenava, ya’ni maxsus arqon bilan o‘ralgan bo‘ladi. Afsonaga ko‘ra, ushbu maxsus arqon bilan o‘ralgan daraxtni kesish kishiga baxtsizlik keltiradi.
Skiniya

Skiniya — xudoning koʻchma ibodatxonasi. Yahudiylar xudoning irodasiga binoan Misrdan chiqqanlaridan so‘ng sahroda yurganlarida o‘zlari uchun skiniya barpo etishgan. Bibliyada skiniya atamasi maʼnosini anglatish uchun mishkan (turar joy), mishkan Yaxve (Yaxvening makoni), mishkan xa edut (shahodat manzilgohi), oxel (chodir), oxel moed (to‘planish chodiri), mishkan oxel moed (to‘planish manzilgohi), mikdash (ibodatxona) va xa kodesh (muqaddas joy) kabi atamalar ishlatilgan. Skiniya va uning zarur anjomlari, ruhoniylarning liboslari xalq tomonidan ixtiyoriy ravishda hadya etilgan oltin, kumush, mis, qimmatbaho toshlar, akatsiya daraxti yog‘ochi, matolar, teri kabi turli materiallardan ishlangan. Eng muqaddas anjomlar qimmatbaho materiallardan yasalgan. Skiniya to‘g‘ri burchak shaklga ega inshoot bo‘lib, teri va yog‘ochdan yasalgan chodir bo‘lgan. Skiniyaning ichi teng bo‘lmagan ikki bo‘lmaga ajratilgan. Skiniya to‘rida joylashgan kichikroq bo‘lma kadesh xa kodashim (muqaddaslarning muqaddasi) deb nomlangan. Skiniya atrofidagi 50x25 metr toʻgʻri burchakli maydon barpo etilgan, ushbu maydon tashqi olamdan pardalar vositasida toʻsilgan. Skiniyada saqlanadigan eng muqaddas predmet Axd qutisi bo‘lib, u „Muqaddaslarning muqaddasi“ deb nomlangan bo‘lmaga joylashtirilgan. Skiniyaning ikkinchi bo‘lmasida esa yetti ustunli tilla shamdon — menora va mehrob saqlangan. Bibliya taʼlimotiga ko‘ra, skiniya va uning anjomlari Besalel nomli usta tomonidan yasalgan. Unga Oxoliav nomli va boshqa mohir ustalar yordamlashishgan. Ruhoniylarning liboslarini ham ular tayyorlashgan. Skiniya yahudiylar Misrdan chiqqanlaridan keyingi ikkinchi yilning ikkinchi oyida qurib bitkazilgan. Skiniya ilk qurilgan davrdan boshlab yahudiylar hayotida muhim o‘rin tutib kelgan. Bibliyaga koʻra, skiniyaning vazifalarini uch qismga bo‘lish mumkin: 1) Skiniya Xudoning yahudiylar orasidagi manzilgohi va uning timsoli sifatida eʼtirof etiladi; 2) Skiniya kundalik ibodatlar va qurbonliklar amalga oshiriladigan diniy markaz sifatida ko‘riladi; 3) Skiniya Xudo o‘zining mavjudligini kuzatadigan va Muso bilan gaplashadigan joy deb eʼtirof etiladi.
Sofer

Sofer (1762—1839) — Ortodoksal yahudiylik rahnamosi, mashhur ravvin va galaxa olimi Xatam Sofer. U Drejnis va Mattersdrof shaharlarida ravvin sifatida faoliyat yuritgan. 1806-yilda Presburg shahri ravviniga aylangan va umrining oxiriga qadar ushbu vazifada qolgan. Oʻsha vaqtda Presburg Vengriyaning eng muhim yahudiy jamoalaridan biri joylashgan shahri hisoblangan. Sofer yetuk olim, rahnamo va yuksak axloqiy sifatlar egasi boʻlganligi sababli ushbu vazifaga loyiq deb topilgan. U Presburg shahrida mashhur va yirik iyeshivaga asos solgan bo‘lib, mazkur iyeshiva keyinchalik yahudiylikdagi islohotchilik harakatiga qarshi kurashgan ortodoksal yahudiylik tarafdorlari yig‘ilgan markaz sifatida eʼtirof etilgan. Xatam Sofer islohotchilarga qarshi kurashda o‘zi ishlab chiqqan strategik rejaga asoslangan. Ushbu rejada taʼlim va jamoat institutlari ahamiyatini oshirish, Soferning iqtidorli shogirdlarini ravvin vazifalariga tayinlash, ravvin obro‘ eʼtiborini yuksaltirish va hukumat ishonchini qozonish kabi muhim masalalar ko‘zda tutilgan. Islohotchilarga qarshi o‘z kurashida Sofer targʻibot va tashqivot usullaridan mohirlik bilan foydalana olgan. Sofer yahudiylar hayot tarzining mukammalligiga ishonganligi uchun islohotlar o‘tkazishga qatʼiy qarshilik bildirgan. Sofer Shulxan arux buyruqlariga to‘liq bo‘ysunish ortodoksal yahudiylikning asosiy taʼlimoti bo‘lib hisoblangan bir davrda Shulxan arux yakuniy va asosiy qonunlar to‘plami sifatida eʼtirof etilishi yoki etilmasligi borasidagi bahs va munozaralarga barham bergan. Oʻzining murosasiz qarashlari natijasida Xatam Sofer 1817-21 yillarda Berlin, Gamburg va Venada o‘z nufuzlarini oshirishga harakat qilayotgan islohotchilarning g‘oyalariga qarshilik ko‘rsatish maqsadida birlashgan Yevropa ravvinlarining rahnamosiga aylangan. Soferning aksariyat asarlari uning o‘limidan so‘ng nashr qilingan bo‘lib, ular ortodoksal yahudiylik konsepsiyasining tarqalishi va yoyilishiga olib kelgan. Uning ilmiy merosi 2 jildli „Nasihatlar“, novellalar, Toraga yozilgan sharxlar, xatlar, sheʼrlar va kundaliklarni o‘z ichiga oladi. Soferning farzandlari ikkinchi turmushidan tug‘ilgan bo‘lib, ular keyinchalik mashhur ravvinlar oilasiga asos solgan. Sofer iyeshiva rahnamoligi vazifasiga o‘zidan keyin toʻng‘ich o‘g‘li Avraxam Shmuel Benyamin tayinlanishi haqida vasiyat qilgan. Sofer vafotidan so‘ng Avraxamning yoshi 24 da bo‘lishiga qaramay, Presburgdagi yahudiy jamoasi uni o‘zlariga ravvin qilib tayinlagan. Shu davrdan boshlab Presburg jamoasiga rahnamolik qilish vazifasi Xatam Sofer avlodlariga topshirilgan. Uning ikkinchi o‘g‘liShim’on esa Krakov shahriga ravvin qilib tayinlangan. Sofer, uning o‘g‘illari va shogirdlari yahudiylarning XIX asrda Isroil hududiga ko‘chib kirishida faol ishtirok etishgan. Yahudiylikdagi islohotchilik harakatiga qarshi kurashda Sofer yahudiylarning milliy tuyg‘usiga tayangan. U ivrit tilining keng tarqalishi va yahudiylarning Isroil davlati hududiga kelib joylashishlari tarafdori bo‘lgan.
Sukkot

Sukkot ( – chodirlar bayrami) — yahudiylar Misrdagi qullikdan ozod bo‘lganlaridan so‘ng, cho‘lda chodirlarda kun kechirganlarini xotirlab o‘tkaziladigan marosim. Qadimda yahudiylar mazkur marosim kunlarida Quddusga ziyoratga borganlar. Bugunga kelib bu anʼana tusidan chiqqan. Sukkot tishre (sentyabr-oktyabr) oyining 15-kunidan boshlanib 7 kun davom etadi. Yahudiylar bu muddat davomida anʼanaviy ravishda, o‘z uylarining oldiga chodir quradilar. Har yili bir marta „Tavrot“ o‘qib chiqilib, oxirida Sukkot boshlanishining 9-kuni xatm bayrami "Simxat Tora " (ibr. „Tavrot quvonchi“) nishonlanadi. Har bir yahudiy xonadonida „Tavrot“ bo‘lib, unga nisbatan hurmat hamma narsadan ustun turadi. Biror yig‘ilishda „Tavrot“ yerga tushirib yuborilgudek bo‘lsa, u yerda bo‘lganlarning barchasi kafforati evaziga 30 kun ro‘za tutishlari shart bo‘lib qoladi.
Taypindao

Taypindao — milodiy ikkinchi asrda daochilik tarkibida paydo bo‘lgan oqimlardan biri. Xitoycha „buyuk tenglik taʼlimoti“ maʼnosini bildiruvchi mazkur oqim asoschisi Chjan Szue hisoblanadi. U xalq orasida sehr-jodu orqali barcha kasalliklarni tuzatuvchi hamda kishi umrini uzaytiruvchi shaxs sifatida shuhrat topadi. U o‘z atrofiga tarafdorlarini yig‘a boshlaydi. Chjan Szue insonlarni 36 jangovor guruhga bo‘ladi. Katta guruhlarga "da fan " -sehrgarlar, kichik guruhlarga "syao fan " — kichik sehrgarlar boshliq etib tayinlangan. Sektaning yuqori boshlig‘i Chjan Szue („Buyuk osmon rahnamosi“) sanaladi. Uning ikki ukasi „Buyuk yer rahnamosi“ va „Buyuk inson rahnamosi“ deb talqin qilinadi. Mazkur uchtalik bu dindagi — osmon, Yer va inson birligining ramziy timsolidir. Sekta taʼlimoti va qarashlari „Taypinszin“ kitobida o‘z ifodasini topgan.
Taypinszin

Taypinszin — „yuksak xotirjamlik kitobi“ maʼnosini beruvchi, xan (mil.avv. 206 — milodiy 220 yillar) sulolasi hukmronligining so‘nggi davriga tegishli, borliq daochilikka asoslangan holda talqin qilingan traktat (risola). Ushbu risolaning ilk ko‘rinishi 170 qismdan iborat bo‘lgan, lekin keyinchalik daosizm diniy i to‘plamida uning faqat 57 qismi saqlanib qolgan. Taypinszin muallifi nomaʼlum hisoblanadi. „Sariq arqon qo‘zg‘oloni“ yetaksichi Chjan Szyao (vafoti 184 y.) mazkur traktat asosida Taypindao nomli daosizmdagi oqimlardan birini taʼsis etdi. Taypinszinda „umumjahon“ tamoyili ilgari surilgan. Zotan, bu tushuncha muttasil urush va isyonlar girdobida qolgan xan sulolasi hukmronligi oxirida Xitoy jamiyati uchun dolzarb mavzuga aylangan edi. Maʼlumotlarga ko‘ra, o‘sha davrda imperiyaning barcha taniqli insonlari dahshatli xaos holatida qolgan bo‘lib, buning sababi sifatida borliq va ijtimoiy hayotdagi tabiiy muvozanat buzilganligi ko‘rsatilgan. Shu jihatdan, Taypindao oqimida tabiiy va ijtimoiy muvozanatni buzilishi odatda ko‘plab musibatlar — urush, epidemiya, yong‘in, suv toshqini va ocharchilikni yuzaga keltiradi, deb ishonilgan.
Tallit, tales

Tallit, tales — Yahudiylarda ibodat vaqtida yelkaga tashlab olinadigan choyshab. Tallitlar odatda qora yoki ko‘k yo‘l-yo‘l, oq rangli jun yoki ipak matodan tikiladi. Tallitning eng kichik hajmi, mustaqil yurishni o‘rgangan bolani o‘rashga yetarli bo‘lishi shart qilib belgilab qoʻyilgan. Tallitlarning o‘rtacha hajmi esa 1 x 1,5 metrni tashkil etadi. Ortodokslarda tallit faqat erkaklar uchun xoslansa, konservator va reformistlarda esa, ham erkak, ham ayollarga ruxsat berilgan. Lekin, Talmudda tallit ayollaga buyurilmagan. Tallit bilan bog‘liq holatlarda turli yahudiy jamoalar orasida farqlar mavjud. Ashkenazlarda bar-mistva yoshiga yetmagan bolalar, kichik tallitni ustlariga yopishsa, uylanmaganlar esa, ustlariga tallit yopmasdan ibodat qiladilar. Aksariyat sefard hamda sharqdagi jamoalarda uylanmaganlar ham tallitni ustlariga tashlab oladilar. Baʼzilarida esa, nikoh vaqtida tallitni ustlariga yopib olish odati mavjud. Reformistlarda tallit ingichka sharf ko‘rinishida bo‘lib, ibodat vaqtida ravvin va xazzanlar, shuningdek, Tavrot o‘qish uchun taklif qilingan kishi ham buyinlariga tashlab oladir. Boshqalar uchun shart hisoblanmaydi. Umuman olganda, kishi Tallitni ustiga yopishligi Tavrot amrlarining muqaddasligiga burkanish hamda Yaratganning buyrug‘iga ramziy sifatda bo‘yin so‘nishni anglatadi. Hozirda Isroil davlatining bayrogida anʼanaviy tallitlarda foydalanilgan rang va chiziqlardan foydalanilgan.
Tamagaki

Tamagaki — sintoizmda ibodatxona atrofini o‘rab turuvchi tashqi devorga nisbatan aytiladi. Qadimda sintoistlar tamagakini qurishda shoh-shabbalardan foydalanishgan bo‘lishsa, bugungi kunga kelib, tamagaki qurilishida yogʻoch, tosh va hattoki betondan ham foydalanilmoqda. Ibodatxona devorlari qurilish uslubi va materiallariga qarab turlicha nomlanishi mumkin. Odatda, bunday devorlar taxta, yog‘och va xodadan qurilgan. Sintoizm ibodatxonasida ikki xil devor bor. Birinchisi, mizugaki (muqaddas to‘siq) deb nomlansa, ikkinchisi, agaraki (qo‘pol devor) deb nomlanadi. Mizugaki ichki devor hisoblanadi. Tashqi devor „agaraki“ deb ataladi.
Tanax

Tanax (xristianlarda „Qadimgi axd“) — yahudiylik bibliyasiga nisbatan o‘rta asrlarda muomalaga kirgan atama. U o‘zida „Tora“ („Tavrot“), „Naviim“ („Payg‘ambarlar“) va „Ketuvim“ („Kitoblar“)dan iborat uch bo‘lim jamlagan. „Tanax“ nomi esa, mazkur kitoblarning ibroniycha bosh harflarining qo‘shilishidan hosil bo‘lgan. U „Kitve kodesh“ („Muqaddas kitoblar“) deb ham yuritiladi.
Ismoil al-Magʻkoniy

(Abu Ali) Ismoil ibn Imron ibn Muso ibn Bistom al-Mag‘koniy as-Sug‘diy (hijriy 380-yil (milodiy 999-yil)dan oldin vafot etgan) — samarqandlik fozil, olim, faqih hamda arab tili bilimdoni bo‘lgan. U ulamolardan, ulamolar hamundan hadis rivoyat qilganlar.
Ismoil al-Mustamliy

(Abu Ibrohim) Ismoil ibn Muhammad ibn Abdulloh ibn… al-Omuliy al-Muzakkir al-Mustamliy (hijriy 434-yil zulhijja oyining 16-sanasi, dushanba kuni (milodiy 1043-yil)da vafot etgan) — buxorolik mufassir bo‘lgan. Ibn Abu Isʼhoqning „Taʼarruf li mazhabi-t-tasavvuf“ („Tasavvuf yo‘lini tanishtirish“) asariga sharh yozgan. U yerda bidʼatlar haqida batafsil yozgan. Omul va Jayhun shayxlaridan hadis eshitgan. U ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilganlar.
Ismoil al-Marvaziy

(Abu Tolib) Ismoil ibn al-Husayn ibn Muhammad ibn al-Husayn ibn Ahmad ibn Muhammad ibn Aziz ibn al-Husayn ibn Ali ibn Muhammad ibn Jaʼfar as-Sodiq al-Alaviy al-Husayniy (Jumaduloxir oyida tugʻilgan) — fiqh, nahv, hadis, usul, nasablar, munajjimlik, sheʼr kabi sohalarda ijod qilgan. 592-hijriy yilda al-Hajjoj bilan Bag‘dodga kelgan va bu yerda adabiyot bilan mashg‘ul bo‘lgan. Uning 614-yilda Marvda hayot bo‘lgani haqida maʼlumotlar bor.

 Asarlari 

 taxminan 60 jildli „Haziratu-l-quds“ („Jannat“);
 „al-Muʼjazfi-n-nasab“ („Muxtasar nasabnoma“);
 „Xulosatu-l-itrai-n-nabaviya fiansobi-l-musaviya“ („Musoga mansub shaxslarning nasablari haqida Payg‘ambar yaqinlarining xulosalari“);
 „Zubdatu-t-tolibiya“ („Tolibi ilmlarga qaymoq kitob“);
 „Kitobu-l-musallas fi-n-nasab“ („Nasabnomagaoid uchlik kitob“).
Ismoil an-Nasafiy

(Abu Turob) Ismoil ibn Tohir ibn Yusuf an-Nasafiy (hijriy 448-yil (milodiy 1056-yil) vafot etgan) mutakallim bo‘lgan. Uning „Kitobu-l-eʼtiqod“ („Eʼtiqod kitobi“) nomli asar taʼlif etgan.
Ismoil al-Bagʻdodiy

Ismoil ibn Muhammad Amin ibn Salim al-Boboniy (hijriy 1339-yil (milodiy 1920-yil) vafot etgan) — asli, tug‘ilgan va yashagan joyiga nisbatan al-Bag‘dodiy, yaʼni bag‘dodlik, muarrix, adib, kitoblari ko‘p bo‘lgan olim.

 Asarlari 
 „Izohu-l-maknun fi-z-zayl alakashfi-z-zunnun“ (Ilm-fan sohalari va kitoblarning ismlari haqidagi „Kashfu-z-zunnun“ga qo‘shimcha"ga oid pinhon sirning izohi"), ushbu izoh ikki jilddan iborat);
 „Hadiyatu-l-orifiyn“ („Oriflarning tuhfalari“ — mualliflarning ismi shariflari va tasnif etgan asarlari haqida ikki jilddan iborat asar).
Ismoil an-Nuriy

(Abu Tohir, Shamsuddin) Ismoil ibn Sudakin ibn Abdulloh an-Nuriy al-Hanafiy (hijriy 646-yil (milodiy 1248-yil)da vafot etgan) sufiy va mutakallim bo‘lgan.

 Asarlari 
 „Lavoqihu-l-asror va lavoihu-l-anvor“ („Sirlar va nurlarilovasi“);
 „Sharhu umdati-l-aqoidli Abdulloh an-Nasafiy“ ("Abdulloh an-Nasafiyning „Aqidalar asosi“ga sharh");
 „Kitobu-s-salot rivaya Bishr ibn al-Valid“ („Bishr ibnal-Valid rivoyati asosida tuzilgan namoz kitobi“);
 „Sharhu-t-tajalliyoti-l-ilohiya fi-t-tasavvuf li ibnal-Arabiy“ (Ibn al-Arabiyning tasavvufdagi ilohiy tajalliyotlariga sharh").
Ismoil an-Nuhiy

(Abu Muhammad) Ismoil ibn Muhammad ibn Ibrohim an-Nuhiy (hijriy 423-yil (milodiy 1032-yil)da tugʻilib, 481-yil (milodiy 1088-yil)da vafot etgan) imom-xatib va qozi bo‘lgan. Samarqandda hadis yozgan, u yerda ko‘p vaqt omma uchun o‘tirgan. Samarqand minbaridan turib xutba o‘qigan. U ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilganlar.
Ismoil an-Naqoz

(Abu Shurayh) Ismoil ibn Ahmad ibn al-Hasan an-Naqoz ash-Shoshiy (hijriy 470-yil (milodiy 1078-yil)dan oldin vafot etgan) olim, zohid, fozil, ishonchli, rostgo‘y va mashhur shayx bo‘lgan. Xuroson yurtlarini kezgan va u yerlarda hadis eshitgan. U ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilganlar.
Iso an-Nasafiy

(Abu Ahmad) Iso ibn al-Husayn ibn ar-Rabiʼ an-Nasafiy al-Kasbuniy (taxminan 375-hijriy yil (milodiy 985-yil)da vafot etgan) fozil kishi bo‘lgan.

 Asarlari 
 „Kitobu-l-bo‘ston“ („Gulshan kitobi“);
 „Kitobu-d-durr“ („Dur kitobi“).
Iso al-Farzomiysaniy

(Abu Muso) Iso Abdak ibn Hammod, yana aytishlaricha, ibn Abdo ibn Abdulloh al-Abdiy al-Farzomiysaniy (hijriy 310-yil (milodiy 922-yil)dan keyin vafot etgan) U „al-Jallob“ nomi bilan tanilgan edi. U asli shoshlik bo‘lib, Farzomiysanda istiqomat qilgan. U ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilganlar.

 

Turkum:Masjidlar
Turkum:Alifbo boʻyicha masjidlar
Iso at-Tahmoniy

(Abul Abbos) Iso ibn Muhammad at-Tahmoniy al-Marvaziy (hijriy 293-yil safar oyi (milodiy 905-yil)da vafot etgan) — muhaddis. Marvda olimlarning peshvolaridan bo‘lgan. U ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilganlar.
Iso al-Gʻunjor

(Abu Muhammad) Iso ibn Muso at-Taymiy (hijriy 185-yil (milodiy 801-yil)da vafot etgan) G‘unjor laqabi bilan aytilgan, Buxoro ahlidan bo‘lgan. Iso al-G‘unjor fozil olim, taqvodor, haqiqatgo‘y bir kishi edi. Ilm olish maqsadida Iroq, Hijoz, Misrga safar qilib, ko‘plab taniqli olimlar bilan muloqotda bo‘lgan. U Molik ibn Anas, Sufyon as-Savriy, Sufyon ibn Ubayna al-Lays ibn Saad, Ibn Lahiyʼa va ulardan boshqa ko‘plab mashhur olimlardan hadislar eshitgan. G‘unjor deb atalishining sababi ikki yonog‘i har doim qizarib turgan. U ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilganlar.
Iso al-Ardabiliy

Iso (xon) al-Ardabiliy (taxminan 1100-hijriy yil (milodiy 1689-yil)da vafot etgan) — Isfahondagi majlislarda qiroat qilgan fozil inson. Hindistonga borib, u yerda yigirma yilga yaqin istiqomat qilgan.

 Asari 
 „Favoidu va taʼliqot“ („Foydalar va taʼliqalar“).
Koren (qishloq)

Koren (qishloq) — Bolgariyaning janubidagi Haskovo viloyatining Haskovo yerig qarashli qishloqGuide Bulgaria, Accessed May 24, 2010. 

Bu qishloq bir vaqtlar Hasköylü Agalikga (Haskovo Agaluk) tegishli bo'lgan.
Sagʻbon koʻchasi (Toshkent)

Sagʻbon koʻchasi — Olmazor tumani hududida. Toshkent shaharning eng qadimgi koʻchalaridan biri. Zarqaynar va Keles yoʻli koʻchalari oraligʻida. Uzunligi 4 km atrofida. Kichik halqa yoʻli bilan kesishgan. Forobiy, Qoraqamish, Olcha, Hurriyat, Saqichmon, Abu Bakr Shoshiy, Sariqsuv, Gʻalaba va Omonat koʻchalari bilan tutashgan. Tarkibida 13 ta tor va 30 ta berk koʻcha bor.

 Tarixi 
Eski shaharni Toshkentning shimoliy-gʻarbiy qismi bilan bogʻlaydi. Oʻrta asrlarda paydo boʻlgan. Shaharning qadimgi 12 darvozalaridan biri Sagʻbon darvozasi shu koʻcha yoʻnalishida boʻlgan. 1893-yil koʻchaga Sagʻbon nomi berilgan. Pastqam va tor koʻchaning XIX asr holati sovet davrida ham oʻzgarishsiz qolgan. 1994-yildan keng qamrovli qayta qurish, obodonlashtirish ishlari olib borildi. Jumladan koʻcha eniga ikki baravar kengaytirilib, avtotransport vositalari harakati uchun katta qulayliklar yaratildi.

 Binolar 
Yoʻnalishida Eskijoʻva bozori, „Guzarboshi“ va Gʻani Aʼzamov mahallalari, tuman ichki ishlar boshqarmasi, „Hofiz Koʻhakiy“ va „Islomobod“ jome masjidlari, „Sagʻbon“ guzari, „Sharq“, „Tehron“ va „Sulola“ restoranlari, „Qoʻshtut“ va „Guzarboshi“ toʻyxonasi, „Toʻychiota“ kafesi, „Aliakbar“ mehmonxonasi, 42- va 4-oilaviy poliklinika, „Sagʻbon“ qabristoni, „Yosh avlod“ bogʻi, „Hamidullaota“ supermarketi, 24-, 11-umumiy taʼlim maktablari, shaxsiy va koʻp qavatli turar joy binolari, dorixonalar, savdo shoxobchalari va turli servis xizmat koʻrsatish maskanlari joylashgan.

Yaqinida Abdulla Qodiriy nomidagi madaniyat va istirohat bogʻi, Chorsu bozori, Milliy liboslar galereyasi, Bolalar ijodiyoti uyi, tuman hokimiyati, „Sagʻbon tekstil“ qoʻshma korxonasi va boshqa bor.

 Yana qarang 

 Toshkent koʻchalari roʻyxati

 

Turkum:Toshkent koʻchalari
Isʼhoq al-Jubuniy

(Abu Ibrohim) Isʼhoq ibn Muhammad ibn Hamadon ibn Muhammad ibn Nuh al-Muhallabiy al-Xatib (hijriy 395-yil zulqaʼda oyining avvali (milodiy 1005-yil)da juma kuni vafot etgan) hanafiy faqih bo‘lgan. U Jubuniy nomi bilan maʼlum. Iroqqa hoji bo‘lib kelgan va shu yerda hadis aytgan. Abu Hanifa mazhabiga qarshi chiqqan faqihlardan biri. U ulamolardan, undan esa boshqalar hadis rivoyat qilganlar.
Isʼhoq al-Bushoniy

Isʼhoq ibn Ibrohim ibn Jarir al-Bushoniy (hijriy 280-yil (milodiy 893-yil)dan oldin vafot etgan) shayx va solih inson bo‘lgan. Saloma as-Sadrga murojaat qilgan. Eshitganini qo‘llab-quvvatlagan, o‘zi ham hadis aytgan va Ibnal-Muborakning kitoblarini rivoyat qilgan.
Isʼhoq as-Saffor

(Abu Nasr) Isʼhoq ibn Ahmad ibn Shiys ibn Nasr ibn al-Hakam al-Adib as-Saffor al-Buxoriy (hijriy 405-yil (milodiy 1014-yil)da Toifda vafot etgan) Buxoro ahlidan bo‘lgan yirik faqih, arab tili bo‘yicha taniqli olim va shoir. Uning ilm haqidagi baytlari (sheʼrlari) Buxoroda hozirgacha o‘qiladi. Ilmning turli sohalariga oid hadislarni o‘rgangan. U Makkada uzoq muddat yashagan va ko‘p asarlarini shu shaharda yaratgan. Uning ilmi Makkada keng tarqalgan edi. U ulamolardan, ulamolar ham undan hadis rivoyat qilganlar.
 Asarlari 
 „al-Madxal ila Sibavayh“ („Sibavayh nahviga kirish“);
 „al-Madxalas-sag‘iyr fi-n-nahv“ („Nahv ilmiga oid ixcham kirish“);
 „ar-Raʼd alahamza fi hudusi-t-tasqiyf“ („Talaffuzda hijolar sodir bo‘lishi haqida hamzaga raddiya“).
Morro Bay kenguru kalamushi

Morro Bay kenguru kalamushiframelessSuhbat holatilink=|alt=|framelessYoqolib borayotgan(ESA)Ilmiy tasnifiShohlik:AnimaliaFilum:ChordataDars:MammaliaTartib:RodentiaOilasi:HeteromyidaeJins:DipodomysTuri:D. heermanniKichik turlar:D. h. morroensisTrinomiya nomiDipodomys heermanni morroensis(Merriam, 1907)
Morro Bay kenguru kalamushi Dipodomys heermanni morroensis Kaliforniya shtatining San-Luis-Obispo okrugiga xosdir.

“Heermann” kenguru kalamushining bu kichik turi bugungi kunda Kaliforniya shtatining San-Luis-Obispo okrugidagi Morro koʻrfazidan janubdagi cheklangan 2 km hududda yashaydi. Kenguru kalamushlari 22 turga ega boʻlib, AQShning janubi-sharqidan Panamagacha boʻlgan hududda uchraydi. Ular issiq va yarim choʻl hududlarida yashaydilar va gerbillar va piramida kalamushlari kichik kengurularga oʻxshaydi, orqa oyoqlari sakrash uchun yaxshi rivojlangan, old oyoqlari kalta va uzun dumi sakrash paytida muvozanat uchun ishlatiladi. Tungi hayvonlar boʻlib, ularning koʻzlari juda katta; ularning quloqlari oʻrtacha kattalikda. Orqa tarafdagi sochlar jigarrang va sariq rangda, qorin esa oq rangda. Morro Bay kenguru kalamushining uzunligi 11-13 sm, dumi esa 16-19 sm. Uning vazni 60 dan 80 g gacha.

 Tavsifi 
Morro koʻrfazi kenguru kalamush kichik turi Bayvudning nozik qumlariga xos boʻlib, Kaliforniyaning markaziy qirgʻogʻidagi Morro koʻrfazi, Los-Osos va Montana-de-Oro shtati parkida joylashgan tuproq turi. Ularning teshiklari erga burchak ostida kiradi. Morro Bay kenja turi barcha kichik turlarning eng kichigidir. Erkakning uzunligi 300,4 mm, urgʻochilarning uzunligi taxminan 295,1 mm.

Ularning asosiy oziq-ovqatlari urugʻlardir.

Dipodomys heermanni morroensis yiliga 2 dan 3 gacha bola beradi. Har bir axlatda ular birdan ettigacha kuchukchaga ega, ammo har bir axlatda oʻrtacha ikki kuchukcha bor. Ular sochsiz, koʻzlari va quloqlari yopiq, tishsiz tugʻiladi.

 Yoʻqolib ketish xavfi ostida va bedarak yoʻqolganlar 
Morro Bay kenguru kalamushi federal darajada xavf ostida.
Florida Xalqaro universitetining tarixi

Florida xalqaro universiteting tarixi Miami dagi yuqori taʼlimning eng birichi jamoat instituti va Janubiy Florida dagi eng katta univerisitet,1965-yilda shaharning birinchi davlat universitetini rejalashtirish boʻyicha qonun loyihasini kiritish bilan boshlangan. Florida Xalqaro universiteti 1969-yilda Florida qonun chiqaruvchi organi tomonidan kosmik grant universiteti sifatida tashkil etilgan. Florida International Florida shtati universiteti tizimidagi eng yosh, lekin ikkinchi yirik universitetlardan biridir. Florida Internationalning 1972-yildagi ochilishi 5667 ta talabaning qatnashishi bilan AQSH kollejlari tarixidagi eng yirik roʻyxatga olish boʻldihttps://www.fiu.edu/about/history/index.html.
 Dastlabki yillar 
1943-yilda shtat senatori Ernest 'Cap' Grahman (Floridaning boʻlajak gubernatori va AQSH senatori Bob Grahamning otasi) shtat qonun chiqaruvchi organiga Miami-Dade okrugida davlat universitetini tashkil etish boʻyicha dastlabki taklifni taqdim etdi, uning loyihasi qabul qilinmagan boʻlsa-da, Graham hamkasblariga tumanning davlat universitetiga ehtiyoji borligi haqida maslahat berib, oʻz fikrini qaʼtiylik bilan bildirishda davom etdi
1964-yilda Senat 711-sonli qonun loyihasi Florida senatori Robert M.Haverfild tomonidan tanishtirilgan va u shtat Taʼlim Kengashi va Regentlar Kengashi ga (BOR) davlat universitetini rivojlantirishni rejalashtirishini buyurdi. Qonun loyihasi 1965-yil iyun oyida oʻsha paytdagi gubernator W.Haydon Burns tomonidan imzolandi.
FIU asoschisi Charles „Chuck“ Perry 1969-yil iyul oyida Regentlar kengashi tomonidan tayinlangan, oʻsha paytda institut Florida Xalqaro Universiteti deb nomlangan edi. 32 yoshlik yangi prezident Davlat universitetlari tizimi tarixidagi eng yosh universitet prezidenti va oʻsha mamlakatdagi eng yosh youniversitet prezidenti edi.
Perry uchta hammuassisi — Bulter Waugh, Donald McDowell va Nick Sileoni ishga oldi. Alvah Chapman, Jr., Miami Heraldning sobiq noshiri va Knight Ridder raisi, 1980-yillardagi saʼy-harakatlar yordam berishi uchun oʻzining fuqarolik pozitsiyasi va ommaviy axborot vositalaridan foydalangan. Chapman FIU Jamgʻarmasi Vasiylik kengashining raisi boʻldi.

 

Turkum:Institutlar
Qaqirchek masjidi

Qaqirchek masjidi — Oʻzbekistondagi madaniy meros obyekti. Meʼmoriy yodgorlik. Obyekt davri: 1896-yil. Andijon viloyatida joylashgan. Obyekt manzili: “Muqanna” MFY. Koʻchmas mulkka boʻlgan huquq: Davlat mulki. Andijon viloyati madaniy meros boshqarmasi operativ boshqaruv huquqi asosida. Oʻzbekiston Oʻzbekiston musulmonlari idorasi viloyat boʻlimi tekin foydalanish shartnomasi asosidaModdiy madaniy merosning koʻchmas mulk obyektlari milliy roʻyxatini tasdiqlash toʻgʻrisida Oʻzbekiston Respublikasi Vazirlar Mahkamasining 2019-yil 4-oktabrdagi 846-sonli qarori.

 

Turkum:Andijon viloyati masjidlari
Turkum:Oʻzbekiston meʼmoriy yodgorliklari‎
Jonathan Groff

Jonathan Drew Groff (1985-yil 26-martda tugʻilgan) — amerikalik aktyor va qoʻshiqchi. Oʻz faoliyatini Brodveyda boshlagan va Spring Awakening (2006 — 2008) spektaklida Melkior Gabor obrazi tufayli mashhurlikka erishgan va buning uchun u Toni mukofotida „Musiqiy spektakllardagi eng yaxshi bosh rol aktyori“ nominatsiyasida nomzod qilib koʻrsatilgan. Bu vaqtda 21 yoshda boʻlgan aktyor ushbu nominatsiya boʻyicha nomzod qilib koʻrsatilgan eng yosh aktyor boʻlgan edi. U Gamiltonning (2015) spektaklida qirol Jorj III roli uchun Brodveyga qaytib keldi va buning uchun Toni mukofotiga „Musiqada eng yaxshi ko‘rsatilgan aktyor“ nominatsiyasini qo‘lga kiritdi. Gamiltonning asl albomi uchun u boshqa qoʻshiqchilar bilan birga eng yaxshi musiqali teatr albomi uchun „Grammy“ mukofotini qoʻlga kiritgan.

Kino va televideniyada rollarini yoʻlga qoʻygan Groff oʻzining kinodagi debyutini Ang Leening "Taking Woodstock" filmida (2009) qildi va Foxning Glee (2009-2015) musiqiy-komediya serialida Jesse St. James rolida takrorlanuvchi mehmon yulduziga aylangan. U Disneyning Frozen franshizasida , Muzyurak (2013) va Muzyurak 2 (2019) da, Kristoff va Sven rollarini, shuningdek, barcha davrlarning eng yuqori daromad keltirgan ikkita filmi, qisqa metrajli film,Frozen Fever (2015) va Olafning muzlatilgan sarguzashtlari (2017) ni ijro etgan. Groff tarmoqning gey erkaklar hayotiga bagʻishlangan birinchi teleseriali, HBO komediya-drama seriali, Looking (2014-2015)da Patrik Myurrey rolini oʻynagan.

 

 
 
 
 Jonathan Groff Billboardda
 

Turkum:Grammy mukofoti sovrindorlari
Turkum:Amerikalik erkak ovoz aktyorlari
Turkum:Amerikalik erkak televideniye aktyorlari
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:1985-yilda tugʻilganlar
Turkum:Amerikalik erkak qoʻshiqchilar
Turkum:Amerikalik aktyorlar
Turkum:Amerikalik qoʻshiqchilar