Zhantas/Cleaned-Uzbek_Wikipedia huggingface dataset:
Daʼi Anjudoniy

Daʼi Anjudoniy (milodiy 15-asrda vafot etgan) nizoriy ismoiliy shoiri boʻlib, asli Anjudonlik. U ismoiliy imomi Mustansir Billoh II (milodiy 1480-yilda vafot etgan) davrida yashagan va ehtimol temuriylar davrida, Hirot hukmdori Sulton Husayn Mirzo Boyqaro hukmronligi yilida vafot etgan. „Daʼi“ atamasi ismoiliy iyerarxiyasida yuqori lavozimni anglatgani sababli, shoirning ismidagi bu soʻz, ehtimol, uning oʻsha davrda muhim oʻrinni egallaganini koʻrsatadi. Bundan tashqari, „daʼi“ unvoni unga shunchaki taxallus sifatida emas, balki imom tomonidan berilgan boʻlishi mumkin.

Daʼi Anjudoniy haqidagi dastlabki maʼlumotlardan biri XVI asr oʻrtalarida Shoh Tahmasp I hukmronligi davrida Iskandarbek Munshiy tomonidan tuzilgan shoirlar roʻyxatida uchraydi. Bu yerda u mashhur olim sifatida taʼriflanadi. Uning ukasi Malik Tayfur ham xuddi shunday taqvodor va fidoyi inson sifatida tasvirlanib, dunyo sayyohi ekanligi ham taʼkidlanadi. Daʼi „darveshga oʻxshash“ xarakterga egaligi va adolatli shaxs sifatida tasvirlangan. Daʼi oʻzining ravon sheʼriyati, ayniqsa, qasidalari va gʻazallari bilan tanilgan. Daʼining oʻzi ham, ukasi Malik ham Lutf Ali Begning „Otashkada“ nomli shoirlar toʻplamida tilga olinadi.

 

Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Turkum:Oʻlgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Turkum:Anjudon
Turkum:15-asr shoirlari
Gʻarib Mirzo

thumb|Al-Mustansir III maqbarasi, mahalliy aholi orasida Shoh Gʻarib qabri nomi bilan mashhur, Anjudon (Eron)
Abbos Shoh (; 1498-yil avgustda vafot etgan), Gʻarib Mirzo va al-Mustansir Billoh III nomi bilan tanilgan. U Nizoriy Ismoiliylar jamoasi tarkibidagi Qosim-Shohiy boʻlimining 34- imomi edi.

U 1493-1494-yillarda otasi Abdusalom-shoh vafot etgach, Anjudonda (Eron) taxtga oʻtiradi. Ogʻzaki Nizoriy anʼanasiga koʻra, Abbos Shohning oʻzi 1496-1497-yillar oraligʻida vafot etgan, ammo uning maqbarasidagi yozuvda vafot sanasi 1498-yil avgust deb koʻrsatilgan. Nizoriy anʼanasiga binoan, undan keyin oʻgʻli Nuriddin nomi bilan tanilgan Abuzar Ali taxtga oʻtirgan.

 

 

 
 

Turkum:1498-yilda vafot etganlar
Turkum:15-asr ismoiliylari
Turkum:Nizoriy imomlar
Ali Shamsiddin III

Ali Shamsiddin ibn al-Husayn Husamiddin (; 1527-yilda vafot etgan) 1527-yilda Toyyibiy Ismoiliylarning 22-Daʼi al-Mutlaq lavozimida faoliyat yuritgan.

 Hayoti 
Uning daʼi sifatidagi faoliyati bir oydan ortiqroq davom etgan boʻlib, barcha daʼilar orasida eng qisqa muddatlilaridan biri edi. U 21-chi daʼi al-Husayn Husamaddinning diniy lavozimidagi vorisi boʻlgan.

 

 
 
 Lathan, Young, Religion, Learning and Science
 Bacharach, Joseph W. Meri, Medieval Islamic Civilisation

Turkum:1527-yilda vafot etganlar
Al-Hurr ibn Abdurahmon as-Saqafiy

Al-Hurr ibn Abdurahmon as-Saqafiy  – 718–716-yillarda Al-Andalus viloyatini boshqargan ilk Umaviy hokimi. Muso bin Nusayrning vorisiHitti (1956) p. 499. 717-yilda Pireney togʻlarini kesib oʻtgan ilk musulmon qoʻmondon boʻlib, Septimaniyaga hujum uyushtirgan kichik bosqinchilar guruhini boshqargan. Uning bosqinlari, asosan, muvaffaqiyatsizlik bilan yakunlangan, shu sababli 718-yilda lavozimidan olinganLivermore (1947) p. 30.

 Hokimligi 
716-yilda Abdulaziz oʻldirilib, amakivachchasi Ayyub ibn Habib al-Laxmiy olti oy davomida hokimlik qilgan. Soʻngra ushbu lavozimga al-Hurr ibn Abdurahmon as-Saqafiy tayinlangan. Oradan koʻp oʻtmay, Andalusiyaning maʼmuriy poytaxtini Sevilladan Kordovaga koʻchirganMeri (2006) p. 175.

Al-Hurr hokimligi davrida ikki tilda, yaʼni arab va lotin tillarida yozuv tushirilgan tangalar zarb qilingan. Shuningdek, al-Hurr xalifalik shaharlariga Umaviy amaldorlarni yuborgan, koʻchmas mulk va ularga solinadigan soliqlar (tributa yoki yer soligʻi) boshqaruvi boʻyicha qoidalarni joriy qilgan. Nasroniylarning tortib olingan yerlarini qaytarib bergan, talon-taroj harakatlarini amalga oshirgani, tortib olingan mol-mulklarni yashirgani uchun Berberlarni jazoga tortganCollins, R. (1989) pp. 45-47. Uning ishlarini keyinchalik as-Samh ibn Molik al-Xavloniy davom ettirganCollins, R. (1989) p. 48.

 

 
 
 
 
 

 
 Historical and Geographical Motives for Muslim Operations North of the Pyrenees, in „The Battle of Tours-Poitiers Revisited“, from Providence: Studies in Western Civilization v.2 n.1 (1993)", by William E. Watson.

Turkum:8-asr arab shaxslari
Turkum:Al-Andalusdagi Umaviylar hokimlari
Turkum:Umaviylar xalifaligi generallari
Muhammad ibn Abdulloh al-Ashjoʼiy

Muhammad ibn Abdulloh al-Ashjoʻiy  – Umaviylar xalifaligi davrida milodiy 730-yilda (hijriy 111–112) Al-Andalusning oʻn birinchi hokimi. 721—731-yillarda Al-Andalusda hokim boʻlib xizmat qilgan Ifriqiya arablaridan.

Muhammaddan oldin oʻn oydan beri Al-Andalus hokimi lavozimida al-Haysam ibn Ubayd al-Kilobiy xizmat qilib kelayotgan edi. 730-yil boshida xalifalikda toʻntarish uyushtirilgan. Bunga javoban al-Haysam fitnachilarni hibsga olgan, biroq ularning qarindoshlari Haysamning qattiqqoʻlligidan Ifriqiya hokimiga shikoyat qilgan. Eng qadimgi dan birida al-Haysamning hibsga olinib, Ifriqiyaga olib kelingani, uning oʻrniga hokimlikka tayinlanishi kerak boʻlgan Abdurahmon ibn Abdulloh al-Gʻofiqiyning topilmagani, shu sababli bu lavozimni Muhammad ibn Abdulloh egallagani haqida maʼlumotlar keltirilgan. ga koʻra, al-Haysam lavozimidan olib tashlanganidan bir oy oʻtib, Muhammad rasman Al-Andalus hokimi etib tayinlanganIn ..

 

 
 
 
 
 
 

Turkum:8-asr arab shaxslari
Turkum:Al-Andalusdagi Umaviylar hokimlari
As-Samh ibn Malik al-Xavloniy

As-Samh ibn Molik al-Xavloniy  – 721–719-yillarda Al-Andalusning arab general-gubernatori. 720-yilda oʻz gubernatorligi ostida amalga oshirgan moliyaviy islohotlari doirasida Al-Andalusda birinchi sof arab tangalarini zarb qildirgan.

 Qolgan vestgot hukmronligini zabt etish 
As-Samh Al-Andalus hokimi lavozimini egallaganida Vestgotlar qiroli Ardo hali ham Quyi Ebro va Septimaniya ustidan hukmronlik qilar edi. As-Samh dastlab Barselonani, keyinchalik Narbonneni egallab (720), u yerda Vestgot qirolligi hokimiyatiga yakun yasagan. Umaviylar qoʻshinini hozirgi janubiy Fransiya hududi tomon boshlab, Narbonneni zabt etishga muvaffaq boʻlgan. Bundan tashqari yirik arab qoʻshinini Vestgotlar Septimaniyasining qolgan hududlariga ham olib borib, Béziers, Agde, Lodève, Maguelonne (Montpellier) va Nîmes kabi bir qator katta-kichik shaharlarni qamal qilgan.

 

Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Turkum:Al-Andalusdagi Umaviylar hokimlari
Turkum:721-yilda vafot etganlar
Turkum:8-asr arab shaxslari
Turkum:Umaviylar xalifaligi generallari
Umar ibn Umar

Umar ibn Umar  – Kordova amirligining maʼmuriy boʻlinmalari Septimaniya va as-Sugʻar al-Aʼlaning musulmon voliyi. Kelib-chiqishi Hijoz mintaqasidan boʻlib, arablarning Banu Xazraj qabilasiga mansub edi. 747-yildan taxminan 755-yilga qadar hukmronlik qilgan. Hokimlik davrining 752-yilida Nîmes, Agde, Béziers va Mauguioni qoʻldan boy bergan, ammo poytaxt Narbonne dushman hujumlariga taxminan yetti yil davomida qarshilik koʻrsatib kelgan.

755-yilda Akvitaniyada yurish paytida tabiiy sabablar tufayli vafot etgan. Oʻlimidan keyin uning oʻrnini Abdurrahmon ibn Uqba egallagan.

Turkum:8-asr arab shaxslari
Turkum:Al-Andalusdagi Umaviylar hokimlari
Uqba ibn al-Hajjoj

thumb|300x300px|Uqbaning humkronligi davrida davrida Pireney va Septimaniya atrofidagi harbiy yurishlar
Uqba ibn al-Hajjoj as-Saluliy  – 740–734-yillarda (boshqa ga koʻra 737–742) Umaviylar xalifaligining Al-Andalusdagi hokimi. Ushbu lavozimga Ubaydulloh ibn al-Habhob tomonidan tayinlangan.

Al-Andalusning yangi voliyi Uqba ibn al-Hajjoj oʻzidan oldingi hokim Abdulmalik ibn Qatan al-Fihriy tomonidan oʻrnatilgan soliqqa tortish masalalarini qattiq qoraladi hamda uni va uning amaldorlarini hibsga oldi. Oʻz navbatida yangi aholini roʻyxatga olish ishlarini boshladi va soliq solishning yanada qatʼiy boʻlgan koʻrinishini joriy etdi. Shuningdek, Uqba har bir kishining faqatgina oʻz xalqi qonunlari asosida sud qilinishini buyurdi. Bunga koʻra, istilochi musulmonlarning islomiy qonunlari Ispaniya yarim orolining avvalgi aholisi uchun tatbiq etilmagan. Oʻsha vaqtda Vestgotlar qirolligiga tegishli boʻlgan hududlarda yashovchi aholi Forum Iudicum yaʼni Vestgotlar sud majmuasi qonunlariga amal qilgan. Bundan koʻrinib turibdiki, hokimiyat tepasiga kelgan yangi hokimlar Islom qonun-qoidalarini faqat oʻz qoʻl ostidagi aholi uchun joriy qilgan, avvaldan bu hududlarda yashab kelgan mahalliy xalqlarga esa eski qonunlar asosida hukm chiqarilgan.

 

Turkum:8-asr arab shaxslari
Turkum:Al-Andalusdagi Umaviylar hokimlari
Xitoyda inson metapnevmovirusi (hMPV) tarqalishi (2024 — hozir)

Inson metapnevmovirusi (hMPV) – Paramiksoviruslar oilasiga mansub virus hisoblanib, insonlarda, ayniqsa bolalar va immuniteti zaif odamlarda nafas olish yoʻllari kasalliklarini keltirib chiqaradi. Xitoyda ushbu virusga kasallanish bilan ilk holat 2024-yil 16-dekabr kuni kuzatildi. 2025-yil yanvar oyiga kelib, kasallanish holatlari keskin oshib bormoqda va mamlakat sogʻliqni saqlash tizimiga bosim oʻtkazmoqda. Dunyoning oʻnga yaqin mamlakatlarida ushbu virus bilan kasallanish qayd etilmoqda.

Oʻzbekistonda yanvar oyi boshida ijtimoiy tarmoqlarda shifoxonalar ushbu virusga chalingan bolalar bilan toʻlib ketganligi haqidagi har xil videoroliklar tarqala boshladi. Oʻzbekiston sogʻliqni saqlash vazirligi Respublika pediatriya markazi metapnevmovirus bilan kasallangan bolalar bilan toʻlgani haqidagi xabarlarni rad etdi.
 Alomatlar 
hMPV belgilari COVID-19 va gripp kabi boshqa nafas yoʻli bilan bogʻliq infeksiyalarga oʻxshaydi. Eng keng tarqalgan alomatlarga quyidagilar kiradi:
 Yoʻtal
 Burun oqishi
 Isitma
 Nafas qisishi
 Bosh ogʻrigʻi
 Tomoq ogʻrigʻi
 Charchash
Baʼzi bemorlarda pnevmoniya va surunkali nafas olish kasalliklarining kuchayishi kabi asoratlar paydo boʻlishi mumkin

 

Turkum:Epidemiya
Vladislav Sirotov

Vladislav Vladimirovich Sirotov (1991-yil 27-oktyabrda tugʻilgan) – rossiyalik professional futbolchi. Hujumkor yarim himoyachi ampulasida oʻynagan.

 Futbolchilik faoliyati 
Vladislav Rossiya futbol milliy ligasidagi debyutini 2015-yilning 11-iyulida, „Shinnik Yaroslavl“ klubi tarkibida „Baltika Kaliningrad“ jamoasiga qarshi oʻyinda oʻtkazgan.

2024-yilning aprel-iyul oylarida u „Zenit“ jamoasining „Chisto Piter“ nomli media guruhida faoliyat koʻrsatgan„Chisto Piter“ pokinul zaщitnik Zapryagaev. Pisali, chto etogo treboval „Zenit“ iz-za drujbi igroka s Krugovimchampionat.com.

 

 
 
 
 
 

Turkum:1991-yilda tugʻilganlar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:Rossiyalik erkak futbolchilar
Turkum:Futboldagi erkak hujumchilar
Turkum:FC Tosno futbolchilari
Turkum:FC Znamya Truda Orekhovo-Zuyevo futbolchilari
Turkum:FC Shinnik Yaroslavl futbolchilari
Turkum:FC Zenit-2 Sankt-Peterburg futbolchilari
Turkum:FC Chernomorets Novorossiysk futbolchilari
Turkum:Zagłębie Lubin futbolchilari
Turkum:FC Tekstilshchik Ivanovo futbolchilari
Turkum:FC Kaspiy futbolchilari
Turkum:FC Leningrad futbolchilari
Turkum:Rossiya birinchi ligasi futbolchilari
Turkum:Rossiya Ikkinchi ligasi futbolchilari
Turkum:Ekstraklasa ligasi futbolchilari
Turkum:III liga futbolchilari
Turkum:Qozogʻiston Premyer-ligasi futbolchilari
Turkum:Latviya Oliy ligasi futbolchilari
Turkum:Rossiyalik muhojir erkak futbolchilari
Turkum:Polshadagi muhojir erkak futbolchilar
Turkum:Qozogʻistondagi muhojir erkak futbolchilar
Turkum:Latviyadagi muhojir erkak futbolchilar
Media futbol

Media futbol – bu futbolning bir turi boʻlib, unda jamoalar asosan mashhurlar (taʼniqli siyosatchilar, aktyorlar, biznes yulduzlari, sobiq professional futbol yulduzlari va boshqalar) kishilardan tashkil topgan. Media futbol Rossiyada 2010-yillarning oxirida paydo boʻlgan va rivojlana boshlagan.

 Tarix 
2017-yilda FIFA video oʻyinlari seriyasi asosida kontent yaratuvchi rossiyalik YouTuberlar 7F United jamoasini tashkil etdilar va jamoa tarkibida birlashdilar. Guruh tarkibiga , PandaFx, Finito, nemis El Classico Popkov, Stavr, Den4ik Flomasteroff va Gudmax kabilar kirgan. Ular futbol chellenjlarini yozib olishdi, ammo tashkiliy qiyinchiliklar tufayli kanal uzoq davom etmagan.

 Turnirlar 

 
 Media futbol ligasi
 Blogerlar ligasi kubogi

 

 
 
 
 
 
 

Turkum:Futbol 
Turkum:Media futbol
Capitalism: A Very Short Introduction

„Capitalism: A Very Short Introduction“  – britaniyalik sotsiolog James Fulcher yozgan asar. Ilk bor 2004-yil Oksford universiteti nashriyotida chop etilgan. 2015-yil ayni nashriyotda toʻldirilgan ikkinchi nashriyoti chop etilgan. Kapitalizmning qisqacha tarixini bayonlovchi asar Oksford universitetining „Very Short Introductions“ kitoblar seriyasi doirasida yozilgan.

Kitobda Fulcher bir necha mamlakat, shirkat va shaxs misolida kapitalizm tarixidagi muhim hodisalarni bayon qiladi. Xususan, muallif AQSH, Yaponiya va Shvetsiya iqtisodiyotlarini qiyoslab, globallashuv haqidagi qarashlarga qaramay, kapitalizm turli mamlakatlarda turli shaklda degan fikrni ilgari suradi.

 Taqrizi 
„Managerial Auditing Journal“ jurnali muharriri Gerald Vinten kitobga yozgan taqrizida uni ijobiy baholab, „1995 yilda boshlangan, 200 dan ortiq jild hozirlangan kitob turkumiga munosib qoʻshimcha“ deya taʼkidlagan. Shuningdek, kitob qisqa boʻlishiga qaramay, mukammal yozilgani olqishlangan.

 Tarjimalari 
Kitob dastlab tay tiliga tarjima qilingan. 2024-yil Oʻzbekiston Yoshlar ishlari agentligi yoʻlga qoʻygan „1000 kitob“ loyihasi doirasida oʻzbek tiliga oʻgirilgan boʻlib, 2025-yil bosilib chiqishi rejalashtirilgan. Asarni Sardor Salim oʻzbek tiliga oʻgirgan. Shuningdek, loyiha doirasida muharrirlik Abdulla Sharopovga, asar uchun ekspertlik hamda muharrirlik vazifasi Nodir Atayevga topshirilgan.

 

 
 „Capitalism“ Oksford universiteti nashriyot saytida 

Turkum:Iqtisod boʻyicha kitoblar
Turkum:Tarix boʻyicha kitoblar
Al-Mansurning ulugʻ masjidi

thumb|Xalifa al-Mansur davrida Dumaloq shahar (Bagʻdod). Markazda Ulugʻ masjid (No. 1)

Al-Mansurning ulugʻ masjidi Abbosiylar xalifaligi davrida Bagʻdodning bosh jome masjidi.

Marokashlik olim va sayyoh Ibn Battuta 1327-yilda shaharni ziyorat qilganida, masjid hali ham mavjudligini qayd etgan. Biroq keyinchalik, aniq sanasi noma’lum vaqtda yoʻq boʻlib ketgan. Bugungi kunda masjiddan hech qanday iz qolmagan.

 

 
 
 

Mansur
Turkum:Abbosiylar arxitekturasi
Turkum:Abbosiylar xalifaligi davrida Bagʻdod
Turkum:Gʻishtli binolar va tuzilmalar
Turkum:763-yilda tashkil etilganlar
Turkum:760-yillarda qurilishi tugallangan diniy binolar va strukturalar
Mansur
Mansur
Robiy ibn Ziyod al-Horisiy

Robiy ibn Ziyad al-Harisiy  – arab lashkarboshisi. Roshidun va Umaviy xalifaliklariga xizmat qilgan.

 Biografiyasi 
651-yilda Robiy ibn Ziyad Sosoniylarning Seyiston viloyatiga bostirib kirdi . Biroz muncha vaqt oʻtgach, u Kirmon va Seyiston oʻrtasidagi chegaradagi Zoliq shahriga yetib keldi va u yerda shahar zamindorni musulmon hokimiyatini tan olishga majbur qildi. Soʻngra "Tarix-i Sistan" da qayd etilgan mashhur olov ibodatxonasi boʻlgan Karkuya qalʼasida ham shunday yoʻl tutdi. Shundan keyin u viloyatda yanada koʻproq hududlarni zabt etishni davom ettirdi. Shundan soʻng u poytaxt Zrangni qamal qildi va shahar tashqarisidagi ogʻir jangdan soʻng uning hokimi Aparviz taslim boʻldi. Aparviz shartnoma shartlarini muhokama qilish uchun Robiy ibn Ziyod huzuriga borganda, uning ikki halok boʻlgan askar jasadlarini oʻrindiq sifatida ishlatayotganini koʻrdi. Bu holat Aparvizni dahshatga soldi va u Seyiston aholisini arablardan asrash maqsadida ular bilan ogʻir toʻlov evaziga kelishuvga keldi. Bunga koʻra, bir million dirham hamda 1000 ta oltin idish koʻtargan 1000 ta qul bola (yoki qiz) toʻlashi kerak edi. Shundan soʻng Robiy ibn Ziyod viloyatga hokim etib tayinlandi.

18 oy oʻtgach, Robiy Basraga chaqirildi va uning oʻrniga Abdurrahmon ibn Samura hokim etib tayinlandi. 671-yilda Robiy Xurosonga hokim etib tayinlandi va u yerda musulmonlar hukmronligini sharqda Balxgacha kengaytira oldi. 673-yilda uning oʻrniga oʻgʻli Abdulloh ibn Robiy hokim boʻldi.
 
 
 
 
 
 

 

Turkum:7-asr vafot etganlar
Turkum:7-asr arab xalqlari
Turkum:Arab sarkardalari
Turkum:Umaviylar xalifaligi sarkardalari
Turkum:Forsni musulmonlar tomonidan zabt etishda ishtirok etganlar
Turkum:Seyiston hokimlari
Turkum:Xurosonning umaviy hokimlari
Turkum:Xurosondagi Umaviylar hokimlari
Turkum:Umaviylar xalifaligi generallari
Ibn al-Ashʼas

Abdurahmon ibn Muhammad ibn al-Ashʼas (arabcha: عبد الرحمن بن محمد بن الأشعث,; 704-yilda vafot etgan; shunchaki Ibn al-Ash’as nomi bilan ham tanilgan) – Umaviylar xalifaligi davrida yashab oʻtgan taniqli arab zodagoni va lashkarboshchisi. Ibn al-Ash’as 700-703-yillarda Umaviylarning sharqdagi noibi al-Hajjoj ibn Yusufga qarshi amalga oshirilgan, biroq muvaffaqiyatsiz yakunlangan qoʻzgʻolonga boshchilik qilganligi bilan tanilgan.
 
 
 
 
 
 
 

Turkum:7-asrda tugʻilganlar
Turkum:7-asr arab xalqi
Turkum:Umaviylar xalifaligi davrida 7-asrda yashagan shaxslar
Turkum:8-asr arab xalqi
Turkum:704-yilda vafot etganlar
Turkum:Arab sarkardalari
Turkum:Arab qoʻzgʻolonchilari
Turkum:Umaviylar xalifaligi davrida Iroq
Turkum:Kinda
Turkum:Kufaliklar
Turkum:Umaviylar xalifaligiga qarshi qoʻzgʻolonlar
Turkum:Umaviylar xalifaligi sarkardalari
Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum shaxslar
Turkum:Umaviylar xalifaligining harbiy harakatlari tarixi
Turkum:Umaviylar xalifaligi generallari
Yusuf ibn Abdurahmon al-Fihriy

Yusuf ibn Abdurahmon al-Fihriy  – Umaviylar xalifaligining Narbonne shahri hokimi, 747—756-yillarda Al-Andalus hokimi. 750-yilda Umaviylar xalifaligi qulagandan keyin mustaqil ravishda hukmronlik qilgan. Qayravon shahri asoschisi Uqba ibn Nafiyning avlodidan boʻlganHitti, Philip Khuri (1970). History of the Arabs from the Earliest Times to the Present. Macmillan. , p. 504..

 Narbonne hokimligi 
Poitiers jangidan soʻng (732) Yusuf ibn Abdurahmon Narbonne hokimi etib tayinlangan va u yerda harbiy harakatlarga qoʻmondonlik qilgan. Toʻrt yil davomida Quyi Ronaga bostirib kirishga harakat qilgani va u yerni talon-taroj qilgani aytilgan. 735-yilda esa Arles shahrini egallagan.

716—756-yillarda Al-Andalus viloyati Damashqdan yuborilgan yoki maʼmuriy jihatdan Ifriqiyaning Umaviylar xalifaligi mintaqaviy hokimlari tavsiyasi bilan tayinlangan hokimlar tomonidan boshqarilganAbun-Nasr, Jamil M. (1987). A History of the Maghrib in the Islamic Period. Cambridge: Cambridge University Press. , p. 71.. Oʻzidan oldingi koʻplab oʻtmishdoshlari singari, Yusuf ham berberlar va arablar oʻrtasidagi nizolarni nazorat qilish uchun kurash olib borgan. Shuningdek, oʻz qoʻshinlari tarkibidagi Adnoniy va Qahtoniy arab qabilalari oʻrtasidagi koʻp yillik adovatga ham duch kelganGerli, E. Michael & Armistead, Samuel G. (2003). Medieval Iberia: An Encyclopedia. Taylor & Francis. , p. 4..

 

Turkum:8-asr arab shaxslari
Turkum:Al-Andalusdagi Umaviylar hokimlari
Turkum:759-yilda vafot etganlar
Turkum:711-yilda tugʻilganlar
Dovud bin Ajabshoh

Said Dovud Bin Mavlono Ajabshoh BurhoniddinList of Syednas (hijriy 27 Rabi ul-oxir 999-yil / milodiy 1591-yilda vafot etgan) Hindistonning Gujarot shtatidagi Ahmadobod shahrida keng tarqalgan Dovudi Bohra tarkibidagi Mustaliy yoʻnalishining 26-Daʼi al-Mutlaq lavozimida faoliyat yuritgan. U 25-Daʼi Said Jalol Shamshuddin bin Hasandan keyin bu lavozimni egallagan.

 Hayoti 
Said Dovud 1523-yilda tugʻilgan. Ahmadobodda boshlangʻich taʼlimni olgandan soʻng, u Said Yusuf Najmuddin I qoʻl ostida taʼlimmini davom ettirish uchun Yamanga yoʻl olgan.

Ahmadobodga qaytgach, u Said Jalol Shamsuddin bin Hasan qoʻl ostida xizmat qiladi. 1574-yilda Muhammad bin Tohir Nehervaliy va mahalliy gubernator Mir Jahon tomonidan taʼqibga uchragan Jalol Shamsuddin Ahmadoboddan Vadodaraga joʻnab ketadi. 1583-yilda Said Dovud Kapadvanjga koʻchib oʻtib, u yerda 3 oy yashaydi.

Uning davrida Yamandagi qoʻldan boy berilgan qal’alarning bir qismi qayta qoʻlga kiritilgan. 1578-yilda Hisne Afedada avvalroq vafot etgan daʼilarning dafn etilgan joylari ham aniqlangan.

Said Dovudning sogʻligʻi oyogʻidagi tirnoqlari jarohatlanganidan keyin yomonlashadi. U 67 yoshida vafot etgan.

 Vorislik bahslari 
Said Dovud hijriy 975 / milodiy 1539-yilda Daʼi al-Mutlaq lavozimini egallagan. Uning daʼvat davri hijriy 975-999/ milodiy 1568-1591-yillar (23 yil) oraligʻiga toʻgʻri keladi.

Dovudiy va Alaviy Bohralar taʼkidlashicha, Said Dovud ibn Mavlono Ajabshoh 27-chi daʼi Said Dovud ibn Qutubshohga nass (vorislik) bergan, Sulaymoniylar esa nass Sulaymon ibn Hasanga berilgan deb hisoblaydilar.

 Galereya 

 

 
 Daftari, Farhod, Ismoiliylar, ularning tarixi va taʼlimoti (Mustaliy ismoiliylik bobi 300-310)
 Bacharach, Jozef V. Meri, Oʻrta asr islom sivilizatsiyasi

Turkum:1591-yilda vafot etganlar
Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Turkum:16-asr ismoiliylari
Saʼlaba ibn Salama al-Amiliy

Saʼlaba ibn Salama al-Amiliy  – Jund al-Urdunn, Magʻrib va Pireney yarim oroli harbiy qoʻmondoni. 742-yilning avgustidan 743-yilning mayigacha Al-Andalus hokimi boʻlib xizmat qilgan.

Saʼlaba ibn Salama koʻpchilik andalusiyalik arablar kabi Yamaniy guruhiga mansub Banu Amila qabilasidan boʻlgan.

Saʼlaba ibn Salama 741-yilda Magʻribda Berberlar qoʻzgʻolonini bostirish uchun Kulsum ibn Iyod al-Qushayriy va uning jiyani Balj ibn Bishr al-Qushayriy boshchiligidagi „Suriya“ ekspeditsiya bilan Shimoliy Afrikaga yoʻl olgan. Suriya armiyasi magʻlubiyatga uchragan va Kulsum 741-yilning oktyabr oyida Baqdura jangida berber isyonchilari tomonidan oʻldirilgan. Balj ibn Bishr omon qolgan 10 000 nafar askarlarni Seutaga olib ketgan. Al-Andalus hokimi Abdulmalik ibn Qatan al-Fihriy bilan uzoq davom etgan muzokaralardan soʻng Suriya qoʻshinlari 742-yil boshida Al-Andalusga olib ketilgan iqtibos kerak .

 

Turkum:8-asr arab shaxslari
Turkum:Al-Andalusdagi Umaviylar hokimlari
Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Turkum:Umaviylar xalifaligi generallari
Salm ibn Ziyod

Abu Harb Salm ibn Ziyod ibn Abihiy (692-yil oxirida vafot etgan) – Umaviylar xalifaligining lashkarboshchisi va davlat arbobi. Ikkinchi fitna davrida Abdulloh ibn az-Zubayr xalifaligiga oʻtgan. Salm xalifa Yazid I (hukmronligi 680–683) tomonidan 681-yilda Xuroson va Seyistonga hokim etib tayinlangan. Oʻz gubernatorligi davrida Oʻrta Osiyo mintaqalariga, jumladan, Samarqand, Xorazm va Movarounnahrga yurishlar qilganBosworth 1995, p. 997.Levy 2000 1957, pp. 19–20. . Uning muvaffaqiyatlari va urush oʻljalarini Xuroson arab qoʻshinlari orasida saxiylarcha taqsimlashi ularga keng shuhrat keltirdi. Biroq, Yazid vafot etgandan soʻng, Salm qoʻshinlarning Umaviylar sulolasiga boʻlgan sodiqligini uzoq vaqt saqlab qola olmadi. Uning qoʻshinlari va tanlangan oʻrinbosar Abdulloh ibn Xozim as-Sulamiy Abdulloh ibn Zubayrning raqib xalifaligiga bay’at qilgandan soʻng, Salm Basraga yoʻl oldi. U yerda u oxir-oqibat Ibn az-Zubayrning qarorgohiga qoʻshildi, lekin shunday boʻlsa-da, Ibn al-Zubayr uni Makkada qamoqqa oldi. Katta miqdordagi pora toʻlaganidan soʻng, u ozod etildi. 692-yil oxirida Ibn az-Zubayr Umaviylar qoʻlida halok boʻlgach, u yana Xuroson hokimi etib tayinlandi. Biroq, oʻz vazifalarini bajara boshlamasidan oldin vafot etdi.

 

 
 
 

 

Turkum:692-yilda vafot etganlar
Turkum:VII asr arab xalqlari
Turkum:Banu Saqif
Turkum:Umaviylar xalifaligi lashkarboshilari
Turkum:Xurosonning Umaviylar hokimlari
Turkum:Ikkinchi fitna ishtirokchilari
Turkum:Xurosondagi Umaviylar hokimlari
Turkum:Seyistondagi Umaviylar hokimlari
Turkum:Umaviylar xalifaligi generallari
Turkum:Ikkinchi fitnada ishtirok etgan kishilar
Abon ibn Marvon

Abu Usmon Abon ibn Marvon ibn al-Hakam  – Umaviylar shahzodasi va hokimi.

 Hayoti 
Abon Umaviylar xalifasi Marvon I va uchinchi xalifa Usmonning qizi Ummu Aban al-Kubraning ning oʻgʻli edi. Abonning oʻgay ukasi Abdulmalik , uni nomaʼlum muddatga Falastin va Damashqning Balqa tumani hokimi etib tayinladi. Tarixchi Moshe Gilning soʻzlariga koʻra, Aban keyinchalik Iordaniya gubernatori etib tayinlangan. Umaviylar xalifaligining eng nufuzli arboblaridan biri, Iroq va sharqiy viloyatlar noibi Al-Hajjoj ibn Yusuf oʻz faoliyatini Abanning shurta (xavfsizlik kuchlari)sida boshlagan edi. Aban Banu Maxzum qabilasidan boʻlgan qoʻmondon al-Horis ibn Hishomning nabirasi Zaynab binti Abdurahmonga uylangan edi. Farzandli boʻlishgan. Lekin ularning nomlari da qayd etilmagan.

 

 
 
 
 
 

 

Turkum:VII asr arab xalqi
Turkum:Umaviy xalifalarning oʻgʻillari
Turkum:Falastinning umaviy hokimlari
Turkum:Iordaniyaning umaviy hokimlari
Turkum:Iordaniyadagi Umaviylar hokimlari
Turkum:Falastindagi Umaviylar hokimlari
Ibn Bahdal

Hassan ibn Malik ibn Bahdal al-Kalbiy  – Muoviya I va Yazid I (680-683) hukmronligi davrida Falastin va Jund al-Urdunn oʻlkalarining Umaviylar noibi, xalifa saroyining nufuzli aʼzosi hamda Banu Kalb qabilasining boshligʻi. U oʻz mavqeini qoʻshinlarning asosiy manbai boʻlgan qudratli Kalb qabilasiga rahbarlik qilishi va Yazidning onasi hamda Muoviyaning xotini Maysun binti Bahdal orqali Umaviylar bilan qarindoshlik aloqalari tufayli egallagan edi. Yazid vafot etgach, Ibn Bahdal uning oʻgʻli va vorisi Muoviya II ning vasiysi sifatida xizmat qildi, to Muoviya II 684-yilda bevaqt vafot etguniga qadar. Xalifalikda yuzaga kelgan siyosiy beqarorlik va qoʻzgʻolonlar sharoitida Ibn Bahdal dastlab Muoviya II ning ukasi Xolidni taxtga oʻtqazishga urinib koʻrdi, ammo oxir-oqibat Umaviylarning boshqa tarmogʻidan boʻlgan Marvon I ni qoʻllab-quvvatlashga qaror qildi. Ibn Bahdal va uning qabila ittifoqdoshlari Marj Rahit jangida Marvonning raqiblarini magʻlub etib, Umaviylar hokimiyatining maʼmuriy va harbiy sohalarida eng nufuzli lavozimlarni qoʻlga kiritdilar.

 

 

 

Turkum:689-yilda vafot etganlar
Turkum:VII asr arab xalqlari
Turkum:Banu Kalb
Turkum:Badaviy qabilasi boshchilari
Turkum:Umaviylar xalifaligi lashkarboshilari
Turkum:Roshidun xalifaligi vakillari
Turkum:Ikkinchi fitna ishtirokchilari
Turkum:Iordaniyadagi Umaviylar hokimlari
Turkum:Falastindagi Umaviylar hokimlari
Turkum:Umaviylar xalifaligi generallari
Turkum:Ikkinchi fitnada ishtirok etgan kishilar
Turkum:Roshidun xalifaligi kishilari
Al-Husayn Husamiddin

Al-Husayn Husamiddin ibn Idris Imadaddin 1512—1527-yillar davomida Yamandagi Toyyibi Ismoiliylarning yigirma birinchi Daʼi al-Mutlaq lavozimida faoliyat yuritgan.

 Hayoti 
Al-Husayn Husamiddin 1512 yilda ukasi al-Hasan Badriddin II ning oʻrniga bu lavozimni egallagan va 1527-yilda vafot etgunigacha shu vazifani bajaradi. Vafotidan keyin, unng oʻrniga oʻgʻli Ali Shamsiddin III bu lavozimni egallaydi.

 

 

 

 

Turkum:1527-yilda vafot etganlar
Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Turkum:16-asrda Yaman
Turkum:16-asr ismoiliylari
Busr ibn Abu Artat

Busr ibn Abu Artat al-Amiriy (620-yillarda tug'ilgan – da vafot etgan) – Suriya hokimi (640—661), birinchi Umaviy xalifasi (661—680) Muoviya I ga xizmat qilgan koʻzga koʻringan arab sarkardasi. Birinchi fitna davrida xalifa Aliga qarshi Muoviya tarafida turib jang qilgan. Arabistonda Alining tarafdorlariga qarshi keng koʻlamli yurish olib borgan. Madina, Makka va Toif shaharlarini Muoviya tashkil etgan xalifalikka boʻysundirgan va Yaman aholisiga qarshi keskin jazo choralarini qo'llagan. Uning Arabistondagi harakatlari, jumladan, Alining amakivachchasi, Yaman hokimi Ubaydulloh ibn Abbosning ikki yosh oʻgʻlining qatl etilishi va musulmon Banu Hamdon qabilasiga mansub ayollarning asirga olinishi islomiy da, xususan, shialik mazhabiga mansub yozuvchilar tomonidan misli koʻrilmagan vahshiylik sifatida qattiq qoralangan.

661-yilda Ali vafot etib, uning oʻgʻli Hasan ibn Ali hokimiyatdan voz kechgach, Busr Basraga hokim etib tayinlangan. U yerda Aliga sodiq boʻlgan qoʻmondonlardan Ziyod ibn Abihiyning oʻgʻillarini garovda ushlab, uni boʻysunishga majbur qilgan. 662–672-yillarda Vizantiya imperiyasiga qarshi bir qancha quruqlik va dengiz bosqinlariga boshchilik qilgan. 680-yilda xalifaning vafotiga qadar Muoviya saroyida qolgan. Busr Xalifa Abdulmalik yoki al-Volid I hukmronligi davrida vafot etgan.

 Kelib chiqishi 
Busr ibn Abu Artat Hijoz mintaqasi (hozirgi Saudiya Arabistoni), Makka shahrining togʻli qismida istiqomat qiluvchi Quraysh qabilasining Zavohir deb nomlanuvchi kichik guruhiga mansub Banu Amir ibn Luayiy qabilasidan boʻlgan. Oʻrta asr tarixchisi Ibn Hazmning (vafoti: 1064) yozishicha, Busrning bobosining ismi Abu Artat Umayr, otasining ismi Artat boʻlgan. Abu Artatning otasining ismi esa Uvaymir ibn Imron edi. Busr hijratdan oldingi soʻnggi oʻn yillikda (Islom paygʻambari Muhammadning 622-yilda Makkadan Madinaga hijrat qilgan) yoki taxminan 625-yilda tugʻilgan.

 Izohlar 

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Turkum:Basradagi Umaviylar hokimlari
Turkum:7-asr arab shaxslari
Turkum:Quraysh
Turkum:Umaviylar xalifaligi generallari
Turkum:Birinchi fitnada ishtirok etgan kishilar
Musiqiy belgilarning tematik katalogi

Surʼat 

 
 Sekin surʼat 
 Largo
 Adagio
 Grave
 Andante

 Oʻrtacha surʻat 
 Andantino — yana andante
 Moderato
 Sostenuto
 Con moto
 Allegretto
 Lento

 Tez surʼat 
 Allegro
 Vivo
 Vivace
 Vivacissimo
 Presto
 Prestissimo

 Surʼat 
 molto
 assai con moto non troppo sempre meno mosso piu mosso Surʼatni oʻzgartirish 
 accelerando stringendo stretto ritenuto ritardando rallentando allargando Dastlabki surʼatga qaytish 
 tempo primo tempo I a tempo — ilgari surʼatda. Biror musiqiy asarni ijro etish paytida tezlatish yoki vazminlashtirishdan soʻng yana asl surʼatiga qaytarish. Qisqartirib a. t. deb ham yoziladi.
 L’istesso tempo Surʼatni erkin boshqarish 
 tempo rubato ad libitum Dinamika 

 forte fortissimo (fff)
 fortissimo (ff)
 forte (f)
 mezzo forte (mf)
 mezzo piano (mp)
 piano (p)
 pianissimo (pp)
 sforzando (sfz)
 crescendo (cresc.)
 diminuendo (dim.)

 Qoʻshimcha atamalar 
 subito''

 Yana qarang 

 Musiqiy atamalar roʻyxati

 

 

 
 

Turkum:Musiqiy atamalar
Qochish rejasi

Qochish rejasi — 2013-yilda Mikael Håfström tomonidan suratga olingan AQSH triller filmi. Unda bosh rollarda Sylvester Stallone va Arnold Schwarzenegger ijro etgan.

 Rollarda 
 

 

 
 
 
 

Turkum:2013-yil filmlari
Turkum:Triller filmlar
Turkum:AQSh filmlari
Turkum:Mikael Håfström filmlari
Katta Xuroson

Katta XurosonDabeersiaghi, Commentary on Safarnâma-e Nâsir Khusraw, 6th Ed. Tehran, Zavvâr: 1375 (Solar Hijri Calendar) 235–236 (, ) - Gʻarbiy va Markaziy Osiyodagi Eron platosida joylashgan tarixiy sharqiy mintaqa. Mintaqa gʻarbiy va shimoliy Afgʻoniston, shimoli-sharqiy Eron, Turkmaniston va Oʻzbekistonning sharqiy qismlari, gʻarbiy Tojikiston, shuningdek Qirgʻiziston va Qozogʻistonning ayrim hududlarini oʻz ichiga olgan.

Xuroson hududining chegaralari vaqt oʻtishi bilan oʻzgarib turgan. Qat’iy tarixiy ma’noda, Xuroson hozirgi Eronning shimoli-sharqiy hududlari, Afgʻonistonning bir qismi va Markaziy Osiyoning janubiy qismlarini oʻz ichiga olardi. Bu hudud chegaralari Amudaryogacha yetib borgan. Biroq, bu nom koʻpincha keng ma’noda ishlatilib, Movarounnahr hududining katta qismini (hozirgi Oʻzbekistondagi Buxoro va Samarqand) qamrab olgan. Bu hudud gʻarbda Kaspiy dengizi sohili va Dashti Kavirgacha, janubda Seyistongacha, sharqda esa Pomir togʻlarigacha choʻzilgan keng mintaqani oʻz ichiga olgan. Bugungi kunda Katta Xuroson atamasi ba’zan keng tarixiy hududni Eronning sobiq Xuroson viloyatidan (1906—2004) ajratib koʻrsatish uchun qoʻllanadi. Mazkur viloyat taxminan tarixiy Katta Xurosonning gʻarbiy qismini oʻz ichiga olgan edi.
 

 
 
 
 
 
 
 
 
 

Turkum:Xuroson
Turkum:Markaziy Osiyo geografiyasi
Turkum:Gʻarbiy Osiyo geografiyasi
Shamshuddin bin Hasan

Said Jalol Shamsuddin bin Hasan;
The Ismaʼilis: Their History and Doctrines, By Farhad Daftary, 1992 – History, p.303; Mullahs on the Mainframe: Islam and Modernity Among the Daudi Bohras, By Jonah Blank; p.41List of Syednas (16 rabi-ul-axir hijriy 975-yil / milodiy 1568-yilda, Hindistonning Gujarot shtatidagi Ahmadobod shahrida vafot etgan) islom dinining Mustaʼliy ismoiliy Dovudi Bohra boʻlimining yigirma beshinchi Daʼi al-Mutlaq lavozimida faoliyat yuritgan. U Davat qilish hududlari Yamandan Hindistonga koʻchirilgandan keyin Hindistondagi birinchi ismoiliy daʼi boʻlgan. U 24-daʼi Said Yusuf Najmuddin ibn Sulaymondan keyin bu diniy lavozimni egallagan.

 Hayoti 
Said Jalol boshlangʻich taʼlimni Mavlono Qosim bin Mavlono Hasandan olgan. Keyin u 23 va 24-daʼilardan ilm olish uchun Yamanga sayohat qiladi va Said Hasan bin Nuhdan tahsil oladi. Said Jalol oʻz shahri Ahmadobodga qaytib kelgach, barcha izdoshlari yigʻilishi uchun inshoot qurish maqsadida oʻzining shaxsiy mablagʻlari evaziga Saranpurdan (Ahmadobod shahri chekkasi) yer sotib oladi. U qurilish xarajatlarini qoplash uchun barcha jamgʻarmalarini turli korxonalardan yigʻadi, ammo mablagʻlar yetarli boʻlmaydi, oʻzining shaxsiy mablagʻlari bu xarajatlarning faqat yarmini qoplagan. U Hindistondagi ishlar uchun mas’ul boʻlgan va gʻaznadagi mablagʻlardan foydalanish imkoniyatiga ega edi. Shayx Mujaalning oʻgʻli Maamji toʻxtab qolgan ish haqida bilib, loyihani yakunlash uchun boshqarish va moliyalashtirish ishlarini oʻz zimmasiga olguncha qurilish yarim oyga toʻxtatiladi.

Said Jalol hijriy 974 / milodiy 1567-yilda Daʼi al-mutlaq boʻldi. Uning daʼvat davri hijriy 974-975/ milodiy 1567-1568-yillar oraligʻida davom etgan. Daʼi sifatida tayinlanishidan oldin u Hindistondagi oxirgi Valiy ul-Hind boʻlgan. Said Jalol Shamshuddin Said Dovud ibn Ajabshohni oʻziga oʻrinbosar va voris etib tayinlagan yoki nass bergan.

 Maqbara 
thumb|Ahmadobod maqbarasidagi Said Jalolning qabri 
Said Jalolning 4 oylik vakolat muddati Hindiston Daʼilari orasida eng qisqasi hisoblanadi. 1981-yilda Said Muhammad Burhoniddin Said Jalol qabriga marmar maqbara qurdirgan. Maqbara oynalaridagi marmar naqshlari Qohiradagi Aqmar masjididan nusxa olib chizilgan.

 

 
 Daftary, Farhad, The Ismaili, Their History and Doctrine(Chapter -Mustalian Ismailism-p. 300-310)
 Lathan, Young, Religion, Learning and Science
 Bacharach, Joseph W. Meri, Medieval Islamic Civilisation

Turkum:1538-yilda vafot etganlar
Turkum:16-asr ismoiliylari
Xalilulloh I

Xalilulloh I (arabcha: خليل الله الاول), Nizoriy ismoiliy anʼanasida soʻfiyona Zulfiqor Ali (arabcha: ذو الفقار علي) nomi bilan mashhur boʻlgan, Nizoriy ismoiliyligining Qosim-Shohiy tarmogʻiga mansub 37-imom edi.

Xalilulloh 1574-yilda otasi Murod Mirzo vafot etgach, uning oʻrnini egallagan. Otasi singari, u ham Forsning markaziy qismidagi Anjudon shahrida yashagan va oʻsha shaharga dafn etilgan. U yerda uning qabri toshi bugungi kungacha saqlanib qolgan. Qabr toshida uning vafot etgan sanasi 1634-yilning marti deb yozilgan.

Xalilulloh hukmron Safaviylar sulolasi bilan yaqin munosabatlarda boʻlgan. U Shoh Abbos I ning (1588-1629 yillarda hukmronlik qilgan) qiziga uylangan. 1627-yilda Safaviylar hukmdori Anjudon shialarini ayrim soliqlardan ozod etuvchi farmon chiqargan. Farhod Daftariyning taʼkidlashicha, farmonda Anjudon shialari oʻn ikki imomchilar sifatida tilga olingan, bu esa Xalilulloh va uning izdoshlari oʻzlarining haqiqiy eʼtiqodlarini yashirganliklarini koʻrsatadi.

U vafot etgach oʻrnini oʻgʻli Nur al-Dahr Ali egallagan.

 

 

 

Turkum:1634-yilda vafot etganlar
Turkum:17-asr ismoiliylari
Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Nikoloz Mali

Nikoloz Mali (1999-yil 27-yanvarda tugʻilgan) – gruziyalik professional futbolchi, Erovnuli Liga ishtirokchisi Dinamo Batumi va Gruziya terma jamoasi tarkibida qanot himoyachisi sifatida oʻynaydi.

Nikoloz ikki bor Gruziya Oliy dvizioni chempioni boʻlgan.

 Futbolchilik faoliyati 

Saburtalo akademiyasining tarbiyalanuvchisi hisoblanadigan Mali, ushbu klub tarkibida yetti mavsum davomida oʻynagan. 2017-yil 29-aprelda Shukuraga jamoasiga qarshi 5:0 hisobidagi gʻalabada oʻzining oliy ligadagi ilk golini urgan. 2018—2021-yillar oraligʻida u Saburtalo bilan uchta ichki sovrinlarni qoʻlga kiritgan va bir marta mavsum ramziy terma jamoasiga kiritilish orqali shaxsiy eʼtirofga sazovor boʻlgan.

2022-yil fevral oyi boshida Mali Tbilisining „Dinamo“ klubi bilan ikki yillik shartnoma imzolagan. Bu davrda u yana bir liga chempionligi va Superkubok gʻolibligini qoʻlga kiritgan.

2024-yilgi mavsum boshlanishidan oldin Mali amaldagi chempion Batumining „Dinamo“ jamoasiga oʻtgan.

Mali Gruziya terma jamoasi safidagi ilk oʻyinini 2020-yil 8-sentyabrda UEFA Millatlar ligasi turnirining Shimoliy Makedoniyaga qarshi uchrashuvida oʻtkazgan.

 Faoliyat statistikasi 

 Xalqaro 

GruziyaYilOʻyinlarGollar202010Total10

 Yutuqlar 
 Klub 
 Erovnuli Liga gʻolibi (2) 2018,2022

 Gruziya kubogi sohibi (2) 2019, 2021

 Gruziya Superkubogi gʻolibi (2) 2020, 2023

 Shahsiy sovrinlar 
 Mavsumning eng yaxshi jamoasiga aʼzosi (1) 2019

 

 
 
 
 

Turkum:1999-yilda tugʻilganlar
Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:Gruziyalik erkak futbolchilar
Turkum:FC Iberia 1999 futbolchilari
Turkum:FC Dinamo Tbilisi futbolchilari
Turkum:FC Dinamo Batumi futbolchilari
Turkum:Erovnuli Liga futbolchilari
Turkum:Erovnuli Liga 2 futbolchilari
Turkum:Futboldagi erkak qanot himoyachilari
Abdulaziz ibn al-Volid

Abdulaziz ibn al-Volid (728/729-yilda vafot etgan) – Umaviylar shahzodasi, Vizantiya imperiyasiga qarshi urushlarda qoʻmondonlik qilgan. Otasi xalifa al-Volid I davrida Damashq hokimi boʻlgan. Al-Volidning oʻgʻillari orasida eng koʻzga koʻringani boʻlgani sababli otasi uni oʻzining vorisi etib tayinlashga harakat qilgan, ammo bu urinish muvaffaqiyatsizlik bilan yakunlangan. Al-Volidning ukasi xalifa Sulaymonning vafotidan keyin Abdulaziz xalifalik taxtini egallash uchun harakat qilib koʻrgan, chunki undan oldin ham amakisining oʻgʻli Umar II xalifa etib tayinlangan edi.

 Tavalludi va yoshlik yillari 
Abdulazizning onasi Volidning amakisi Abdulaziz ibn Marvonning qizi Ummu al-Banin boʻlgan. Tarixchi C. E. Bosworthning soʻzlariga koʻra, otasi uni „oʻgʻillari orasida eng kuchli shaxs, sayyid“ deb hisoblangan. Al-Volid Abdulazizni Jund Damashq (Damashq harbiy okrugi) hokimi etib tayinlagan.

 Arab-Vizantiya urushlarida qoʻmondonligi 
Abdulaziz 709-yilda Onadoʻlida vizantiyaliklarga qarshi oʻzining birinchi yurishini olib borgan va u yerdagi qal’alardan birini egallab olgan. Biroq asosiy hujumni keyinchalik uning amakisi Maslama ibn Abdulmalik boshqargan. 710-yilda Vizantiyaga qarshi urushda bosh qoʻmondon sifatida Maslamaning rahbarligi ostida Umaviylar tomonidan amalga oshirilgan asosiy hujumga boshchilik qilgan. 713-yilda chegaradagi Gazelon qal’asiga qarshi hujum uyushtirgan.

 

 
 
 
 
 
 
 
 

Turkum:8-asr arab shaxslari
Turkum:Damashqdagi Umaviylar hokimlari
Turkum:Umaviylar xalifaligi generallari
Imeda Ashortia

Imeda Ashortia (1996-yil 30-oktyabrda, Samegrelo-Yuqori Svanetiya mintaqasining Martvili shahrida tugʻilgan) – gruziyalik professional futbolchi. Oʻzbekiston Superligasining „Andijon“ klubida hujumchi ampulasida oʻynaydi.

 Faoliyati 
Futbolchilik faoliyatini Martvilining „Merani“ klubida boshlagan. 2013-yil 6-oktyabrda Kutaisi Gruziya chempionatida „Torpedo“ klubiga qarshi debyut qilgan.

2017-yilning 1-iyulida u Gruziyaning „Dila“ klubiga oʻtgan.

2021-yil 1-yanvarda u Gruziyaning „Telavi“ klubi bilan shartnoma imzolagan.

2022-yilning 1-iyulida Ozarbayjonning „Turon“ klubi bilan shartnoma imzolagan. 2022-yilning 8-avgustida „Gabal“ klubiga qarshi oʻyinda u Ozarbayjon chempionatida debyut qilgan

 Faoliyat statistikasi 
KlubMavsumLigaMilliy kubokXalqaroBoshqaJamiDivizionOʻyinlarGollarOʻyinlarGollarOʻyinlarGollarOʻyinlarGollarOʻyinlarGollarTelavi2021Erovuli liga28220——10Telavi2022Erovuli liga203————171Turan2022/23Ozarbayjon Premyer-ligasi13020——353Telavi2023Erovuli liga30620——398Jami141242652942020235

 

 
 
 Imeda Ashortia Transfermarkt saytida
 

Turkum:Martvilida tugʻilganlar
Turkum:Alifbo boʻyicha futbolchilar
Turkum:Gruziyalik erkak futbolchilar
Turkum:FC Merani Martvili futbolchilari
Turkum:FC Dila Gori futbolchilari
Turkum:FC Kolkheti-1913 Poti futbolchilari
Turkum:FC Tsxinvali futbolchilari
Turkum:FC Shukura Kobuleti futbolchilari
Turkum:Turan Tovuz futbolchilari
Turkum:FC Telavi futbolchilari
Turkum:Shaxtyor Qaragʻandi klubi futbolchilari
Turkum:Bunyodkor klubi futbolchilari
Turkum:Andijon klubi futbolchilari
Turkum:Ozarbayjon Premyer-ligasi futbolchilari
Turkum:Qozogʻiston Premyer-ligasi futbolchilari
Turkum:Oʻzbekiston Superligasi futbolchilari
Turkum:Gruziyalik muhojir erkak futbolchilar
Turkum:Ozarbayjondagi muhojir erkak futbolchilar
Turkum:Qozogʻistondagi muhojir erkak futbolchilar
Turkum:Oʻzbekistondagi muhojir erkak futbolchilar
Ad-Dahhok ibn Qays al-Fihriy

Al-Dahhak ibn Qays al-Fihriy (684-yilning avgust oyida vafot etgan) – Umaviylar xalifaligi generali, xavfsizlik kuchlari rahbari. Xalifalar Muoviya I, Yazid I va Muoviya II hukmronligi davrida Damashq hokimi boʻlib xizmat qilgan. Uzoq vaqt davomida Umaviylarga sodiq boʻlgan, biroq xalifalarning vafotidan soʻng taxtga daʼvogar shaxs Abdulloh ibn az-Zubayrning tarafiga oʻtib ketgan.

 Hayoti 
Dahhok ibn Qays al-Fihriy Qurayshning Fihr qabilasi boshligʻi boʻlgan. U Banu Muharib ibn Fihr qabilasidan edi. Al-Dahhok Suriyaning musulmon hokimi Muoviya ibn Abu Sufyonning eng birinchi tarafdorlaridan boʻlib, unga sohib ash-shurta (xavfsizlik kuchlari yoki tanlangan qoʻshinlar boshligʻi) boʻlib xizmat qilgan. Keyinchalik, Muoviya uni Jund Damashqqa (Damashq harbiy okrugi) hokim etib tayinlagan. 656-yilda al-Dahhok xalifa Alining tarafdori Malik al-Ashtarni Harron va Raqqa oʻrtasidagi tekislikda magʻlub etib, uni Mosulga chekinishga majbur qilgan. Muoviya va Ali oʻrtasida boʻlib oʻtgan Siffin jangida Dahhok Suriya piyoda qoʻshinlariga qoʻmondonlik qilgan. Soʻngra xalifa Alining tarafdorlariga qarshi kurashish maqsadida Hijozga yuborilgan, ammo uning 3000 kishilik qoʻshinini Hujr ibn Adiy al-Kindiy tomonidan qarshilikka uchragan.

 

 
 
 
 
 

Turkum:Damashqdagi Umaviylar hokimlari
Turkum:684-yilda vafot etganlar
Turkum:Umaviylar xalifaligi generallari
Turkum:Quraysh
Turkum:Kufadagi Umaviylar hokimlari
Abon ibn al-Volid ibn Uqba

Abon ibn al-Volid ibn Uqba ibn Abu Muayt  – Umaviylar sulolasi aʼzosi, xalifa Marvon I (h. 684—685) va Abdulmalik (h. 685—705) hukmronligi davrida Hims, Qinnasrin (Jazira bilan) va Armaniston hokimi boʻlib xizmat qilgan. Ukasi Usmon Armanistonda uning oʻrinbosari boʻlgan yoki mustaqil hokim sifatida xizmat qilgan boʻlishi mumkin. Uning yana bir oʻrinbosari Dinor ibn Dinor 694/695-yilda vizantiyaliklarni magʻlubiyatga uchratgan .

Taxminan 688/689-yillarda Abdulmalik Abonga Qays qabilasi boshligʻi Zufar ibn al-Horis al-Kilobiy tomonidan koʻtarilgan qoʻzgʻolonni bostirish vazifasini topshirgan. Zufar Furot daryosi boʻyidagi mustahkam strategik nuqta hisoblanuvchi al-Qarqisiyadan turib xalifaning Iroqni bosib olish rejasiga doimiy ravishda toʻsqinlik qilib kelayotgan edi. Oʻsha vaqtda Iroqni Mus’ab ibn al-Zubayr akasi Abdulloh nomidan boshqarar edi. Abdulloh xalifa Abdulmalikning raqibi edi. Zufar Ibn az-Zubayrning hukmronligini tan olgan va 685/686-yillarda Umaviylar qoʻmondoni Ubaydulloh ibn Ziyodni magʻlub etgan. Abon Zufarni jangda magʻlubiyatga uchratgan. Ushbu jangda Zufarning oʻgʻillaridan biri ham oʻldirilgan.

 Yana qarang 

 Uqba ibn Abu Muayt – bobosi.
 Al-Volid ibn Uqba – otasi.
 Al-Volid ibn Hishom al-Muaytiy – jiyani.

 

 

 
 

Turkum:Himsdagi Umaviylar hokimlari
Turkum:7-asr arab shaxslari
Turkum:Umaviylar sulolasi
Turkum:Qinnasrindagi Umaviylar hokimlari
Turkum:Armanistondagi Umaviylar hokimlari
Livan 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida

Livan 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida 10 nafar sportchilar bilan 8 sport turi boʻyicha ishtirok etdi.

 Sportchilar 
Quyida Olimpiada oʻyinlariga yoʻllanma qoʻlga kiritgan sportchilar soni boʻyicha maʼlumot keltirilgan.
Sport turiErkaklarAyollarJami sportchiDzyudo101Suzish112Stol tennisi011Taekvondo011Tennis202Yengil atletika101Oʻq otish011Qilichbozlik101Jami6410

 

 
 Livan XOQ rasmiy sayti

Turkum:2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida mamlakatlar
Turkum:Livan Olimpiada oʻyinlarida
Jamshid Qobulov

Jamshid Qobulov (Жамшид Қобулов) — oʻzbekistonlik futbolchi. „Doʻstlik Toshkent“ futbol klubi hujumchisi.

 

Turkum:Yashayotgan insonlar
Turkum:Oʻzbekistonlik erkak futbolchilari
Turkum:Alifbo boʻyicha sportchilar
Malayziya 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida

Malayziya 2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida 26 nafar sportchilar bilan 10 sport turi boʻyicha ishtirok etdi.

 Sportchilar 
Quyida Olimpiada oʻyinlariga yoʻllanma qoʻlga kiritgan sportchilar soni boʻyicha maʼlumot keltirilgan.
Sport turiErkaklarAyollarJami sportchiBadminton448Velosport224Golf112Ogʻir atletika101Kamondan otish033Suzish112Suvga sakrash112Yengil atletika101Yelkanli kema sporti112Oʻq otish101Jami131326

 Medallar 
 Bronza№SportchilarSport turi (yoʻnalishi)Sana 1
 Aaron ChiaSoh Wooi Yik
 17px Badminton (erkaklar, juftlik)
 4-avgust 2
 Lee Zii Jia
 17px Badminton (erkaklar, yakkalik)
 5-avgust

 

 
 Malayziya XOQ rasmiy sayti

Turkum:2024-yilgi Yozgi Olimpiada oʻyinlarida mamlakatlar
Turkum:Malayziya Olimpiada oʻyinlarida
Al-Abbos ibn al-Volid

Al-Abbos ibn al-Volid ibn Abdulmalik  – Umaviylar shahzodasi va sarkardasi, xalifa al-Volid I ibn Abdulmalikning toʻngʻich oʻgʻli. VIII asr boshida boʻlib oʻtgan Vizantiya-arab urushlarida, ayniqsa, 707–708-yillarda Tyana qamalida harbiy boʻlinmaga boshchilik qilgan va shu jangdagi jasorati bilan boshqalardan ajralib turgan. Bu yurishlarda koʻpincha Abbos amakisi Maslama ibn Abdulmalikka hamrohlik qilgan.

 Kelib chiqishi 
Al-Abbos Umaviylar xalifasi al-Volid I ning toʻngʻich oʻgʻli boʻlgan. Onasi ummu al-valad (qul kanizak) edi. Dastlabki da uning kelib chiqishi haqidagi maʼlumotlar juda kam boʻlsa-da, ayrim maʼlumotlar uning nasroniylardan boʻlganligini koʻrsatadi. Zamonaviy tarixchi Garth Fowden uni yunon millatiga mansub deya taʼkidlagan. Al-Abbos raqiblari orasida koʻpincha , yaʼni yunoncha Anastasius ismining arabcha shakli yoki (Konstantinning oʻgʻli) nomi bilan tanilgan. Uning yoshlik yillari haqida juda kam narsa maʼlum boʻlib, arab va Vizantiya ida koʻpincha uning faoliyati haqidagi maʼlumotlar bir-biriga zid keladi.

 

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 

Turkum:Himsdagi Umaviylar hokimlari
Turkum:8-asr arab shaxslari
Turkum:750-yilda vafot etganlar
Turkum:Umaviylar xalifaligi generallari
Husayn ibn Numayr as-Sakuniy

Al-Husayn ibn Numayr as-Sakuniy (686-yil 5/6-avgustda vafot etgan) – Kinda qabilasining Sakun boʻlimidan boʻlgan Umaviylar xalifaligining yetakchi sarkardasiLammens & Cremonesi (1971), pp. 620–621.

 Biografiyasi 
Ridda urushlari paytida, 632-yilda Hadramavtda tinchlik oʻrnatish uchun mas’ul shaxsning nomi ham aynan shu nom bilan atalagan, ammo aksariyat olimlar uni Umaviy qoʻmondoni al-Husayn bilan boshqa-boshqa shaxs boʻlgan deb hisoblaydiLammens & Cremonesi (1971), pp. 620–621Crone (1980), p. 97. Husayn ilk marotaba 657-yilda Umaviylar xalifaligi tomonida turib Siffin jangida qatnashgan. 678 va 681/682-yillarda Onadoʻliga qarshi uyushtirilgan yozgi yurishlarda ishtirok etganlar orasida ham uning nomi tilga olingan.

Xalifa Yazid I hukmronligi davrida (680–683) Jund-Hims (Hims harbiy okrugi) hokimi etib tayinlangan. Muslim ibn Uqba qoʻmondonligi ostida 683-yilda Madina va Makkadagi qoʻzgʻolonni bostirishga qarshi yuborilgan yurishda qatnashgan. Muslim ibn Uqbaning vafotidan soʻng, uning oʻrniga bu yurishga qoʻmondonlik qilish uning zimmasiga yuklatilgan, shundan keyin Makkada Ibn az-Zubayr va uning askarlarini ikki oy davomida qamal qilgan. Aynan shu qamal paytida Kaʼba yonib ketgan. Xalifa Yazidning oʻlimi haqidagi xabar yetib kelgunga qadar Husayn ikki oy shaharni qamalda ushlab turgan. Soʻngra agar Ibn az-Zubayr Suriyaga kelsa, uni xalifa sifatida tan olinishini taklif qilgan, biroq Zubayr bu taklifni rad etgan va Husayn oʻz armiyasini ortga qaytarganLammens & Cremonesi (1971), pp. 620–621Crone (1980), p. 97.

Husayn Suriyaga qaytib, keksa, tajribali Marvon ibn al-Hakamning xalifa etib tayinlanishida muhim rol oʻynaganLammens & Cremonesi (1971), pp. 620–621Crone (1980), p. 97. Umaviylarning yetakchi qoʻmondoni Ubaydulloh ibn Ziyod uni Jaziraga yuborgan va u yerda 685-yilning 6-yanvarida Ayn al-Varda jangida tavbachilarning shia mazhabini magʻlubiyatga uchratgan. Ubaydulloh ibn Ziyod boshchiligida Iroqni qayta bosib olish uchun qilingan urinishda Husayn ham ishtirok etgan va 686-yilning 5 yoki 6-avgust sanasida Xazir jangida halok boʻlgan.

Husaynning oʻgʻli Yazid ibn Husayn ham Ikkinchi fitnada Umaviylar tomonida turib kurashga kirgan. Xalifa Umar II (717–720) hukmronligi davrida Hims hokimi sifatida xizmat qilgan. Uchinchi fitna davrida esa xalifa Marvon II ning (744–750) tarafiga oʻtganCrone (1980), p. 97.

 

 
 
 

Turkum:Tugʻilgan yili nomaʼlum boʻlgan kishilar
Turkum:Himsdagi Umaviylar hokimlari
Turkum:686-yilda vafot etganlar
Turkum:Arab generallari
Turkum:Umaviylar xalifaligi generallari
Turkum:Kinda
Turkum:Ikkinchi fitnada ishtirok etgan kishilar