Islomda jinsiy aloqa

thumb|Nikohini amalga oshira olmayotgan kuyovning qaynonasiga bir mufti maslahat bermoqda (Usmoniylar davri tasviri, 1721-yil).
Islomda jinsiy aloqa – asosan Qur’onga, Muhammadga taalluqli soʻzlar (hadislar) va ulamolarning jinsiy faoliyatni erkak va ayol oʻrtasidagi nikoh munosabatlari bilan chegaralovchi hukmlari (fatvo)ga asoslangan keng koʻlamli qarashlar va qonunlarni oʻz ichiga oladi. Jinsiy huquqshunoslik va nikoh huquqshunosligi islom ilmiy nuqtai nazarlari va jinsiy aloqa haqidagi hukmlarining kodifikatsiyasi boʻlib, ular ham oʻz navbatida islomda oila fiqhi, islomda nikoh fiqhi, tahorat, jinoiy va bioetik huquqning tarkibiy qismlarini oʻz ichiga oladi. Islomda jinsiy aloqaga oid barcha koʻrsatmalar, birinchidan, taqvo yoki itoat, ikkinchidan esa, imon yoki Allohga sodiqlikning bir qismi hisoblanadi. Islomiy nikoh fiqhi musulmon erkaklarga bir nechta ayolni oʻz nikohiga olishga ruxsat beradi(bu islomda koʻpxotinlilik deb ataladi).

 Fiqhiy koʻrsatmalar 
 Hayo 

Islom dini odob, hayo va iffat tushunchalariga qattiq urgʻu bergan. Qonuniy jinsiy aloqa bilan bir qatorda, oilaviy munosabatlar ichida ham, undan tashqarida ham hayo va iffatga ustuvor ahamiyat beriladi. Qur’oni karimda nohaq nafsdan (fahsh) ogohlantiriladi va hadis adabiyotida hayo „iymonning bir qismi“ deb taʼriflangan. Islom yalangʻochlik va ochiq-oydin boʻlishni qatʼiyan man etadi, shuningdek, turmush oʻrtoqlar oʻzlarining shaxsiy oilaviy hayotlarida oʻzaro sodir boʻlayotgan voqealar, sirlarini tarqatishlari ham taqiqlanadi.

 Taʼlim 
 Voyaga yetgan 
Islomda jinsiy tarbiyaga nisbatan uzoq vaqtdan beri pragmatizm anʼanalari mavjud boʻlib, jinsiy aloqa osonlik bilan muhokama qilinadi va muhokama qilinayotgan mavzular Islomda ruxsat etilgan boʻlsa, mavzu yoki tabu emas. Muhammadning (sav) xotini Oishaga nisbat berilgan hadisda aytilishicha, ayniqsa, ansor ayollari halol ekan, jinsiy aloqada savol berishdan tortinmas edilarBukhari, Book 3, Number 0649.. 14-asrdan boshlab, oʻsha paytda musulmon olamining buyuk adabiy markazi boʻlgan Bagʻdodda islomiy jinsiy tarbiyaga bagʻishlangan butun qoʻlyozmalar arab tilida yozila boshlandi.

200px|thumb|Muhammad al-Nefzaviyning portreti
Xushboʻy lazzat bogʻi (arabcha: الروض العاطر في نزهة الخاطر) – XV asrda arabcha islomiy jinsiy aloqa boʻyicha qoʻllanma va Muhammad ibn Muhammad al-Nefzaviyning erotik adabiyot asari boʻlib, oddiygina „Nefzaviy“ nomi bilan ham tanilgan.

 Voyaga yetmagan 
Abdulloh Nosih Ulvonning fikricha, balogʻatga yetgunga qadar jinsiy tarbiya berish tavsiya etilmaydi, bolalarga buning belgilarini va erkaklarni ayollardan ajratib turadigan xususiyatlarni oʻrgatish kutiladi. Islom anʼanalari ham jinsiy tarbiyani odob-axloq bilan uygʻunlashtirishga daʼvat etib, islomiy qoidalarni tana aʼzolarini yopish, avrat va hayo, iffat va fahshdan saqlanish borasidagi islomiy pozitsiyalarini tushuntirib beradi.
 Sunnat 

Xitan yoki Xatna musulmonlar tomonidan madaniy marosim sifatida amalga oshirilgan erkak sunnatining atamasi boʻlib, keng islom jamoatchiligiga mansublik belgisi hisoblanadi. Islomni qabul qilgandan keyin amalga oshirilishi kerakmi yoki yoʻqmi, bu islom ulamolari oʻrtasida bahs-munozaralar mavjud. Qurʼon hech bir oyatda ochiq yoki bilvosita sunnat haqida soʻz yuritilmagan, baʼzi hadislarda esa fitra (nafosatli kishining amallari) deb nomlanuvchi amallar roʻyxatida sunnat toʻgʻrisida zikr qilingan. Biroq turli hadislar sunnat fitraga kiradimi yoki yoʻqmi, degan savolga zid keladi. Baʼzi rivoyatlarga koʻra, Muhammad sunnatsiz (apostetik) tugʻilgan, boshqalari esa, bobosi Abd al-Muttalib uni yetti kunlik boʻlganida sunnat qilgan, deb taʼkidlashadiAl-Halabi, Ali Ibn-Burhan-al-Din. Alsirah al-halabiyyah. Vol.1 Beirut: Al-maktabah al-islamiyyah. (n.d.): 54-5.. Sunnatni qoʻllab-quvvatlovchi islomiy ham oila, mintaqa va mamlakatga bogʻliq boʻlishi mumkin boʻlgan sunnat uchun maʼlum vaqtni belgilamaydi. Afzal yosh odatda yetti yoshdir, garchi baʼzi musulmonlar tugʻilgandan keyin yettinchi kunida va balogʻatga yetishish boshlanishidan oldin sunnat qilinadi.
 Balogʻatga yetishish 

Balogʻat yoshi (Bāligh yoki bulūgh; yoki ) balogʻatga yetgan va Islom shariatiga koʻra toʻliq javobgarlikka ega boʻlgan shaxsni anglatadi. Islomda inson hayoti ikki qismga boʻlingan boʻlib, birinchisi, oʻsmirlik yoki balogʻat yoshidan oldin, insonning begunoh deb hisoblanishi, ikkinchisi, oʻsmirlik yoki balogʻat yoshidan soʻng, insonga islom shariati toʻliq tatbiq etilib, oxirat hukmi amalga oshiriladi. Agar biror kishi voyaga yetmasdan vafot etsa, u jannatga kirgan hisoblanadi.

Oʻgʻil bolalarda balogʻatga yetishning minimal yoshi taxminan 12 qamariy yilni tashkil qiladi va alomatlar boʻlmasa, taxminan 15 oy yilidan maksimal 18 oy yiligacha yoki geografik mintaqaga qarab farq qilishi mumkin. Oʻgʻil bolalarda balogʻatga yetishning belgilari – jinsiy tuklarning oʻsishi va sperma ajralishi hisoblanadi. Qizlar uchun balogʻat yoshining eng kam yoshi taxminan 9 qamariy yoshni tashkil etadi va agar alomatlar yoʻq boʻlsa, u taxminan 15 qamariy yildan maksimal 17 qamariy yil yoki 18 oy yili deb hisoblanishi mumkin yoki qizlar uchun geografik mintaqaga qarab farq qilishi mumkin. Qizlarda balogʻatga yetishning belgilari – bu jinsiy tuklar, hayz koʻrish va homilador boʻlish qobiliyati hisoblanadi.

Nikohga oid masalalarda balogʻat soʻzi hatto tutiqaʼl-rijol huquqiy iborasini bildiradi, yaʼni qiz jismonan jinsiy aloqaga tayyor boʻlmaguncha to‘y boʻlmaydi. Bu, garchi shart boʻlmasa ham, hayz koʻrish yoki tungi emissiya bilan namoyon boʻladigan jinsiy yetuklikka toʻgʻri kelishi mumkinMasud, Islamic Legal Interpretation, Muftis and Their Fatwas, Harvard University Press, 1996.. Faqat rushd deb ataladigan alohida shart yoki oʻz mulkini boshqarish uchun aqliy kamolotga erishilgandan keyingina xotin oʻz qalin pulini olishi mumkin.

 Hayz koʻrish 

Qur’oni karimning Baqara surasida hayz koʻrish hamda hayz paytida jinsiy aloqa qilish taqiqlanganligini haqida musulmonlarga alohida eslatib oʻtadi va unda buyuradi:

Muhaddis Ibn Kasir Muhammadning hayz koʻrgan ayollari bilan boʻlgan odatlarini bayon etgan hadisni rivoyat qilgan. Bu hadisi sharifdan dalolatdirki, Muhammad jinsiy aloqadan boshqa hamma narsaga ruxsat bergan. Ayollar hayz koʻrgandan soʻng diniy burch yoki aloqani davom ettirishdan oldin gʻusl qilishlari shart.

Shuningdek, hayz paytida, tugʻruqdan soʻng qirq kun davomida (chilla davri), Ramazon oyining kunduzi (yaʼni roʻza tutish vaqtida) va haj vaqtida jinsiy aloqa qilish taqiqlanadi.

 Huquqiy munosabatlar 
 Nikoh 

Islom va islom qonunlarida (shariatda) nikoh ikki shaxs oʻrtasidagi huquqiy va ijtimoiy shartnoma boʻlib, kuyov va kelinning huquq va majburiyatlarini belgilab beradi. Islomda koʻpxotinlikka baʼzi shartlar asosida ruxsat berilgan. Kuyov ham, kelin ham oʻz ixtiyori bilan nikoh qurishga rozi boʻlishi kerak. Nikoh islomning amali boʻlib, qatʼiy tavsiya qilingan. Islom fiqhida nikoh va kanizaklik oʻrtasidagi jinsiy aloqadan asosiy maqsad nasl qoldirishdir. Islom kuchli jinsiy ehtiros va koʻpayish istagini tan oladi va nasl berish haqidagi pro-natalistik nuqtai nazarni qoʻllab-quvvatlaydi.

Islomda ajralish (taloq) turli shakllarda boʻlishi mumkin, baʼzilari shaxsan er tomonidan, baʼzilari esa asosli sabablarga koʻra qonuniy ajralish toʻgʻrisidagi arizasida muvaffaqiyat qozongan daʼvogar xotin nomidan diniy sud tomonidan amalga oshiriladi.

Nikohdan tashqari, zavoj al-mutʼa („vaqtinchalik nikoh“)Wehr, Hans. Hans Wehr Dictionary of Modern Written Arabic: a compact version of the internationally recognized fourth edition. Ed. JM Cowan. New York: Spoken Language Services, Inc., 1994. . Print. deb nomlanuvchi boshqa muddatli nikoh ham mavjud  faqat shialarning oʻn ikki imomi tomonidan oldindan belgilangan muddatga ruxsat etiladiBerg, H. „Method and theory in the study of Islamic origins“. Brill 2003 , 9789004126022. Accessed at Google Books 15 March 2014.Hughes, T. „A Dictionary of Islam.“ Asian Educational Services 1 December 1995. Accessed 15 April 2014.Pohl, F. „Muslim world: modern Muslim societies“. Marshall Cavendish, 2010. , 1780761479277. pp. 47-53.. Ayrim sunniy ulamolar tomonidan ruxsat etilgan birga yashash kabi baʼzi shartlar olib tashlanishi bilan vaqtinchalik boʻlmagan Misyar nikohi ham bor.

Islomda er xotiniga jismonan ziyon yetkazmasa yoki rizq topishiga xalaqit bermasa, uni qanoatlantirganiga koʻra jinsiy aloqada boʻlishi kerak. Bunday va oqilona munosabatning bir qismi jinsiy aloqadir, anʼanaga koʻra, er-xotinlar toʻrt oydan koʻproq vaqt davomida aloqadan voz kechmasliklari kerak. Baʼzi taniqli olimlar erlar uchun diniy majburiyat sifatida jinsiy aloqaning minimal chastotasini yanada qattiqroq belgilab qoʻygan. Masalan, Ibn Hazm oyda bir marta, G‘azzoliy esa toʻrt kunda bir marta jinsiy aloqa qilishlikni buyurgan. Boshqa olimlarning fikriga koʻra, hech qanday vaqt chegarasi yoʻqIbn Qudaamah, Malik, Al-Mughni, 7/30, Al-Jassaas, Ahkaam al-Qur’aan, 1/374, Shaykh al-Islam, Al-Ikhtiyaaraat al-Fiqhiyyah, p. 246.. Ammo koʻpchilik ulamolar, agar erlarini chaqirsalar, chaqirilgan ayol hayz koʻrmagan yoki kasal boʻlib qolmagan boʻlsa, unga yaqinlik zarar keltiradigan yoki farz roʻza tutmagan boʻlsa, rad etmasliklari ayollarga ham vojib boʻlganini aytishadi. Agar uzrsiz rad etsa, u laʼnatlangan boʻladial-Fataawa al-Islamiyyah, 3/145, 146, Kashf al-Qinaaʼ, 5/189, Al-Muhalla, 10/40, Kashf al-Qinaaʼ, 5/189..

 Dinlararo nikoh 
thumb|250px|Muhammad va Avliyo Ketrin monastiri oʻrtasida musulmonlar va nasroniylar oʻrtasida dinlararo nikohga ruxsat beruvchi shartnoma imzolangani tasvirlangan

Dinlararo nikohlar musulmonlar va musulmon boʻlmagan ahli kitoblar (odatda yahudiylar, nasroniylar va sobiylar) oʻrtasida tan olinadi. Islom shariatining anʼanaviy talqiniga koʻra, musulmon erkak nasroniy yoki yahudiy ayolga uylanishi mumkin. Ammo, muslima ayol har qanday musulmon boʻlmagan diniy guruhga mansub erkakka turmushga chiqishi mumkin emas. Biroq, mushrik yoki mushrik ayol bilan nikohlanish haromdir.

Musulmon-nasroniy nikohi faqat nasroniy partiyaning ruxsati bilan tuzilishi kerak boʻlgan taqdirda, nasroniy turmush oʻrtogʻining ibodat va ibodat qilish uchun cherkovga borishiga toʻsqinlik qilmaslik kerak.
 Kanizaklik 
thumb|200px|Yamandagi 13-asrda kanizaklarni sotib olish mumkin boʻlgan qul bozori tasviri

Qullik bekor boʻlgunga qadar islom qonunlarida erkakning oʻz choʻrisi bilan jinsiy aloqada boʻlishiga ruxsat berilgan munosabatlar sifatida kanizaklik nikoh bilan bir qatorda mavjud edi. Musulmon erkak va unga tegishli boʻlgan turmushga chiqmagan qul oʻrtasidagi jinsiy aloqa boʻlgan kanizlik islom qonunlarida nikohdan tashqari yagona qonuniy jinsiy aloqa edi.

Kanizak xoʻjayini jinsiy aloqada boʻlgan, xoh musulmon boʻlsin, xoh musulmon boʻlmasin, choʻri (joriya)ga aytiladi. Qur’onda kanizak soʻzi zikr qilinmagan. Biroq, muqaddas kitobda oʻn besh marta kelgan „Ma malakat aymanukum“ (oʻng qoʻlingizdagi narsa) iborasi qullarga va shuning uchun ham, kanizaklarga ishora qiladi. Kanizaklik islomgacha boʻlgan odat boʻlib, u yahudiylar va musulmon boʻlmaganlar bilan baʼzi islohotlar orqali Islom ostida qoʻllanilishiga ruxsat berilgan. Muhammad shuningdek, „oʻzgargan taqvodor“ kanizaklarni ozod qilishni va ularga uylanishni buyurgan.

 Poklanish va gigiyena 
thumb|Malayziyadagi Sulton Abdulsamad jome masjidida tahorat va gʻusl olish joylari (orqa fonda)

Islomda jinsiy gigiyena kundalik tabiati tufayli islom fiqhida asosiy mavzu hisoblanadi. Odamlar jinsiy aloqa yoki urugʻning oqishi tufayli junub deb ataladigan holatga kiradilar.

Bu holat kishining namoz oʻqishi yoki Qur’on nusxasiga qoʻl tekkizishga toʻsqinlik qiladi va bunday holatda boʻlgan kishi yana namoz oʻqish uchun zarur boʻlgan poklik holatini tiklash uchun g‘usl deb atalmish butun vujudini tahorat qilishi lozim.

 Ramazon 

Ramazon oyida jinsiy aloqaga faqat tungi vaqtda ruxsat beriladi. Garchi bu parcha ochiq-oydin erkaklarga qaratilgan boʻlsa-da, roʻzaga oid jinsiy aloqa qoidalari hamma musulmon erkak va ayolga birdek tatbiq etilishi uchun qabul qilingan.

 Oilani rejalashtirish 
 Homiladorlikdan saqlanish 

Qur’onda homiladorlikdan saqlanish haqida aniq matn mavjud emas. Musulmonlar homiladorlikdan saqlanish masalasida hadisi sharifga murojaat qilishadi. Musulmon ulamolarining fikricha, tugʻilishni nazorat qilish vaqtinchalik va uzrli sababga koʻra ruxsat etilgan. Musulmon huquqshunoslari uning joizligiga rozi boʻlishadi va homiladorlikdan saqlanishning boshqa shakllaridan foydalanadilar (masalan, prezervativdan foydalanish).

Oddiy sharoitlarda homiladorlikdan saqlanish shariatda joiz deb hisoblanmaydi. Erkak va ayolning homiladorlikdan saqlanishi bilan bogʻliq qaytarilmas tabiat, Abu Homid al-Gʻazzoliy oʻzining „Ihyoʻ ulum ad-Din“ asarida taʼkidlaganidek, nikohning asosiy maqsadlaridan biri – farzand koʻrishga ziddir. Doimiy homiladorlikdan saqlanish shakli sifatida sterilizatsiya Islomda birinchi navbatda taqiqlangan boʻlsa-da, nazoratsiz diabet, yurak kasalliklari yoki hayotga mos kelmaydigan tugʻma anomaliyalar kabi oʻziga xos sogʻliq belgilari uchun sterilizatsiyaga ruxsat beriladi.
 Ekstrakorporal urugʻlantirish 

1980-yildayoq Misrning mashhur Al-Azhar universiteti tomonidan berilgan nufuzli fatvolarda ekstrakorporal urugʻlantirish (IVF) va shunga oʻxshash texnologiyalar Islomda hech qanday uchinchi tomon donorligi (sperma, tuxum, embrion yoki bachadon) bilan bogʻliq boʻlmasa, joiz deb hisoblangan.
 Fiqhiy noaniqliklar 
 Masturbatsiya 

thumb|235x235px|Edouard-Henri Avril tomonidan De figuris Veneris tasvirlangan rasmlardan biri. Unda jinsiy xayolparastlik paytida oʻz jinsiy aʼzosini qoʻlda ragʻbatlantirish orqali onanizm qilayotgan erkak tasvirlangan.
Islomda masturbatsiya yoki onanizm haqida turli xil ilmiy qarashlar mavjud, chunki asosan Qur’onda bu mavzu alohida tilga olinmagan. Maʼrifat davri odob-axloqigacha boʻlgan koʻp odamlar singari, hozirgi zamongacha boʻlgan Islom ham masturbatsiyaga, asosan, befarqlik bilan duch kelganAnchassi, O. (2022). The Churning in the Flogging of ʿUmayra: Or, Towards a History of Masturbation in Premodern Islamic Law. Studi Magrebini, 20(2), 213-246. https://doi.org/10.1163/2590034x-20220075. Masturbatsiyani taqiqlovchi bir qancha hadislar bor, lekin ular zaif hadis deb tasniflangan.

Shunga qaramay, masturbatsiya tarixan koʻplab huquqshunoslar tomonidan harom deb topilgan yoki taqiqlanganThe Lawful And The Prohibited In Islam, Yusuf Al-Qardawi – 1997.The New Arab Man: Emergent Masculinities, Technologies, and Islam in the Middle East, p 168, Marcia C. Inhorn – 2012., lekin koʻpincha agar zarurat tufayli amalga oshirilsa, joiz boʻlishi mumkinligi haqida ogohlantirilganIslam, Gender, and Social Change, p. 28, Yvonne Yazbeck Haddad, John L. Esposito – 1998.. , tarixning ayrim davrlarida onanizm ham katta gunohlardan hisoblangan va islom qonunlariga koʻra ixtiyoriy taʼzirga tegishli boʻlib, jinoyat takrorlansa, yanada qattiqroq jazolangan Shunday qilib, masturbatsiya boʻyicha pozitsiyalar juda xilma-xildir.

Toʻrtta sunniy fiqh yoki fiqh mazhabi (Hanafiylik, Shofiʼiylik, Molikiylik va Hanbaliylik) bu masalada turlicha pozitsiyalarga ega. Baʼzilar buni maʼlum holatlarda taqiqlangan deb bilishadi (yaʼni, agar bu erkak/ayol oʻz turmush oʻrtogʻini jinsiy aloqada eʼtiborsiz qoldirishga olib keladigan boʻlsa), lekin ular buni noqonuniy jinsiy aloqadan kamroq yomonlik deb bilganlarida tavsiya qiladilar. Molikiylik va Shofiʼiylik mazhablarida onanizm odatda toʻliq taʼqiqlanganMarriage in Islam – Part 1 by Hussein Khalid Al-Hussein, Ph. D. Refer to: Section Al-`Alaqat Al-Mubahah (Allowed Relationships). Hanafiylik va Hanbaliylik mazhabida esa, odatda, agar turmush oʻrtoqlardan biri erishib boʻlmaydigan boʻlsa va ulardan biri zino yoki zinodan qoʻrqmasa (yaʼni haddan tashqari shahvoniy istak holatida), bu holatda, onanizm orqali yengillik izlash joizdirEbrahim, A. F. M., 1990. Islamic Teachings and Surrogate Motherhood. Journal for the Study of Religion, 3(1), p36. „'Abd al-Rahman al-Juzayri states: The author of Subul al-Salam says that some of the Hanbali and Hanafi jurists are of the opinion that masturbation may be permissible in the event that one fears \that his not engaging in it\ would lead to his committing adultery or fornication. But he cautions that such a view is weak and is not to be relied on.“Çakmak, S., 2010. Hanefî mezhebinde mekruh kavramı, gelişimi ve tenzîhî-tahrîmî mekruh ayrımı (Master’s thesis, Uludağ Üniversitesi)..

 Ogʻiz orqali jinsiy aloqa 
thumb|right|IXX asrda kunnilingus tasviri

Sunniy islomda er va xotin oʻrtasidagi ogʻzaki jinsiy aloqa „Makruh tahrimiy“ yoki baʼzi islom huquqshunoslari tomonidan ogʻiz va tilning jinsiy aʼzolarga tegishi deb taʼriflanganda, oʻta nomaqbul sanaladi. Bu amalni tavsiya qilinmagan deb hisoblashning sababi koʻp boʻlib, eng avvalo hayo, tahorat masalasidir. Oʻn ikki imom islomida najas isteʼmol qilinmasa, ogʻiz orqali jinsiy aloqa qilish joizdir.

Eng keng tarqalgan dalil, ogʻiz va til Qur’on tilovati va Allohni zikr qilish uchun ishlatilishini taʼkidlaydi. Ogʻiz va jinsiy aʼzolar oʻrtasidagi aloqa holati toʻrtta sunniy mazhablar orasida ham muhokama qilinadi.
 Abort 

Islomda abort haqida turlicha fikrlar bor, garchi koʻpchilik buni taqiqlaydi yoki rad etadi. Biroq, baʼzi hollarda, masalan, onaning sogʻligʻiga tahdid boʻlsa, abortga ruxsat beriladi. Agar abort ayolning hayotini saqlab qolish uchun zarur boʻlsa, musulmonlar uning hayoti homila hayotidan ustun ekanligiga umumiy rozi boʻladilar.

Musulmonlarning abortga nisbatan qarashlari hadislar bilan bir qatorda huquq va diniy ulamolar va mufassirlarning fikrlari bilan ham shakllangan. Islomda homila toʻrt oylik homiladorlikdan soʻng tirik jonga aylanadi, deb ishoniladi va bu vaqtdan keyin abort qilish umuman joiz emas deb hisoblanadi. Koʻpgina islom mutafakkirlari maʼlum holatlar uchun bu qoidadan istisnolarni tan oladilar. Darhaqiqat, Azizah Y. al-Hibri taʼkidlaganidek, „musulmon ulamolarining aksariyati homilaning rivojlanish bosqichida farq qilsa-da, abortga ruxsat berishadi, undan keyin esa bu taqiqlanadi“.
 Transseksuallik, transgender va uchinchi jins 

 Jinslar haqida umumiy maʼlumot 
Islom anʼanalariga koʻra, jinsni quyidagi guruhlarga boʻlish mumkin: erkak, ayol, xunsa, muxannis (ikkilik transgender), muxannas (ikkilik boʻlmagan transgender).

Trans ayol uchun arabcha atama muxannit, trans erkaklar uchun esa mutarajjilah. Umuman olganda, islom qonunlariga koʻra jinsini oʻzgartirish mumkin deb hisoblanadi, ammo oʻtish jarrohlik bilan bogʻliqdirZaharin AAM, Pallotta-Chiarolli M. Countering Islamic conservatism on being transgender: Clarifying Tantawi’s and Khomeini’s fatwas from the progressive Muslim standpoint. Int J Transgend Health. 2020 Jun 16;21(3):235-241. doi: 10.1080/26895269.2020.1778238. PMID 34993508; PMCID: PMC8726683.. Gomoseksualizm odatda taqiqlanganligi sababli, baʼzi odamlar jinsi holatini oʻzgartirish uchun jinsiy aloqani oʻzgartirish operatsiyasiga intilishadiSarcheshmehpour, Zahra, and Raihanah Abdullah. „Transsexuality in Iran: Issues and Challenges.“ Journal of Shariah Law Research 2.1 (2017): 55-74..

Islom adabiyotida muxannatun (مخنثون „feminantlar“, „ayollarga oʻxshash erkaklar“) jinsi xilma-xil kishilarni ifodalash uchun ishlatiladigan atama boʻlib, muloyimlikda, nutqda, tashqi koʻrinishda va boshqalarda oʻzini ayolga oʻxshatadigan kishini anglatadiRowson, Everett K. (October 1991). „The Effeminates of Early Medina“ (PDF). Journal of the American Oriental Society. American Oriental Society. 111 (4): 671-693. CiteSeerX 10.1.1.693.1504. doi:10.2307/603399. ISSN 0003-0279. JSTOR 603399. LCCN 12032032. OCLC 47785421. S2CID 163738149. Archived from the original (PDF) on 1 October 2008. Retrieved 7 November 2021.Zaharin, Aisya Aymanee M.; Pallotta-Chiarolli, Maria (June 2020). „Countering Islamic conservatism on being transgender: Clarifying Tantawi’s and Khomeini’s fatwas from the progressive Muslim standpoint“. International Journal of Transgender Health. Taylor & Francis. 21 (3): 235-241.. Muxannatni hunta (interseks) va bichilgan odamdan (kastratsiya qilingan) farqlash kerak. Islomda kastratsiyaning har qanday koʻrinishi qatʼiyan man etilgan.
 Fiqhiy taqiqlar 
 Nopoklik 

Islom dinida fohisha arabcha soʻz boʻlib, odatda, fahsh va odobsizlik maʼnosini bildiradi. Namoz fahsh (fohisha) va yomon ishlardan (munkar) saqlaydi. Faqihlar zinoga daʼvat etuvchi ishlardan saqlanish va taqvoni (haromdan yiroq boʻlishni) tavsiya qiladilar. Shunday qilib, Qur’onga koʻra, Allohdan ajr ila yechim topilishi kerak.
 Zino (nikohsiz jinsiy aloqa) 
thumb|upright=1.3|"Zinokor ayolni toshboʻron qilish", Abul Hasan Gʻafforiy yoki uning atelyesi tomonidan yozilgan „Ming bir kecha“ qoʻlyozmasiga rasm. Tehron, 1853-1857

Qur’on va hadislar tafsirida qilingan islom qonunlariga koʻra, turmush oʻrtogʻi (yoki erkakning kanizaki) bilan boʻlgan barcha jinsiy aloqalar tashqari jinsiy yaqinlik qilish zino hisoblanadi. Islom fiqhiga koʻra zinoga fohishalik, zoʻrlash , anal jinsiy aloqa, zinokorlik, insest (yaqin qarindoshlar bilan jinsiy aloqa qilish) va hayvonlar bilan jinsiy aloqa qilish kiradi.
 Fohishalik 
Misrlik Abdul Sabur Abdul Qaviyning fikricha, islomda fohishalik taqiqlangan. Fohishalik haqida Daz Austin Endshow fikricha, Qur’on qul ayollarni fohishalikka majburlamaslik kerakligini aytadi.

Islom dinining soʻngi paygʻambari Muhammad aytadi: „Islomda fohishalik yoʻq“. Islomda fohishalikning jazosi yuz darradir. Agar turmush qurgan erkak yoki ayol (turmushga chiqqan yoki turmush qurgan) fohishalik bilan shugʻullansa, tosh otish orqali oʻlim jazosi bilan jazolanadi.

 Zoʻrlash 

Zoʻrlash islomda ogʻir jinsiy jinoyat sanalib, islom qonunlarida shunday taʼrif berish mumkin: „Erkakning oʻzi bilan qonuniy nikohda boʻlmagan ayol bilan uning ixtiyori va roziligisiz majburan noqonuniy jinsiy aloqa qilish“.
 Insest 

Qarindoshlar, jumladan, onasi, qizi, singlisi, xolasi, jiyani yoki qaynona-kelinlariga turmushga chiqadigan qarindoshlar oʻrtasida nikohga ruxsat berilmaydi. Taqiqlangan boshqa nikohlar qatoriga bir oiladan boʻlgan ikki yoki undan ortiq opa-singillardan tugʻilgan oʻgay qizlar kiradi. Insest – bu insonning har qanday mahrami bilan boʻlgan jinsiy munosabatlardir.

 Anal jinsiy aloqa 

Barcha sunniy musulmon huquqshunoslari Muhammadning hadislariga asoslanib, anal jinsiy aloqa harom (taqiqlangan) degan fikrga qoʻshilishadi . Aksincha, oʻn ikki shia musulmon faqihlariga koʻra, anal jinsiy aloqa makruh (qattiq maʼqullanmagan) sanaladi, lekin xotinning roziligi bilan joizdir.
 Gomoseksuallik 

Qur’on Lut qissasi (shuningdek, Injilning Ibtido kitobida), An-Niso, Al-Araf va boshqa suralardagi oyatlar orqali gomoseksuallikni qatʼiyan man etadiCamilla Adang (2003), Ibn Hazam on Homosexuality, Al Qantara, Vol. 25, No. 1, pp. 5-31.Stephen O. Murray and Will Roscoe (1997), Islamic Homosexualities: Culture, History, and Literature, , New York University Press, pp. 88-94.. Masalan, Abu Dovud aytadikiMohamed S. El-Awa (1993), Punishment In Islamic Law, American Trust Publications, , Al-Nuvayriy (1272-1332) oʻzining „Nihoya“ rivoyatlarida Muhammad „oʻz ummati uchun eng koʻp qoʻrqqan narsa Lut qavmining amallari boʻlganini aytgan“ deb taʼkidlaydi.

 Yana qarang 

 Izohlar 

 

 
 
 Islom va jinsiy aloqa – Ulvon, Abdulla Nasih (2002). Qohira: Darus Salom
 Islomda bola tarbiyasi – Ulvon, Abdulla Nasih (2004). Qohira: Darus Salom
 Islom va muhabbat – Ulvon, Abdulla Nasih (2002). Qohira: Darus Salom
 Siyosiy islom: arab dunyosida din va siyosat – Ayubi, Nazih (2004). Nyu-York: Routledge.
 Umumiy

 Ayollar va islom madaniyatlari entsiklopediyasi: oila, huquq va siyosat - Suad Jozef, Afsaneh Najmabadiy(2003).

 

 Musulmon jinsiy axloqi boʻyicha FSE loyihasi boʻlimi
Turkum:Islom
Turkum:Islom oila huquqi
Turkum:Islom huquqshunosligi
Turkum:Islomdagi hayo
 
Turkum:Din va mifologiyada interseks
Turkum:Transgender mavzulari va dini
Turkum:LGBT va Islom