Zhantas/Cleaned-Uzbek_Wikipedia huggingface dataset:
Mehrimoh Sulton

Mehrimoh Sulton (-yilda tugʻilgan) – Usmoniylar malikasi, Usmoniylar imperiyasi sultoni Murod III ning qizi, sulton Mehmed III ning singlisi.

 Tavalludi 
Usmoniylar reyestriga koʻra, 1595-yilda Murod III vafot etganida Mehrimoh Sulton uning eng katta qizlari qatorida boʻlgan, bu esa uning Safiya Sultonning qizi boʻlishi mumkinligini koʻrsatadi. Mehrimoh Sulton 1578-yildan oldin tugʻilmagan. Shuningdek, u sulton Sulaymon I ning qizi Mehrimoh Sultonning vafotidan koʻp oʻtmay tugʻilgan boʻlsa, bu ham mantiqan uning Safiya Sultonning qizi degan taxminga toʻgʻri keladi. Agar Mehrimoh Safiya Sultonning qizi boʻlgan boʻlsa, uning Mehmed III, Shahzoda Salim va Shahzoda Mahmud ismli uch nafar tugʻishgan akasi, Humoshoh Sulton, Oysha Sulton va Fotma Sulton ismli uch nafar tugʻishgan opalari boʻlgan.

 Nikohlari 
Mehrimoh Sulton Mirohur Ahmad poshoga turmushga chiqqan p. 707.. Nikohdan soʻng Mehmed III uni Mosul hokimi etib tayinlagan. Ahmad I hukmronligi davrida Ahmad posho 1614-yilgacha Rumelia hokimi lavozimida, keyinroq esa Damashq hokimi lavozimida xizmat qilgan.

Ahmad posho 1618-yilda vafot etgach, Mehrimoh Sulton Çerkes Mehmed poshoga turmushga chiqqanTezcan, Baki (2001). Searching For Osman: A Reassessment Of The Deposition Of Ottoman Sultan Osman II (1618-1622). pp. 328 n. 18.. Mehmed posho 1618-yilda Damashq hokimi lavozimida Mehrimoh Sultonning oldingi eri Ahmad poshoning oʻrnini egallagan, shu sababli Ahmad poshoning vafotidan keyin ehtimol oʻsha yilning oʻzida Mehrimoh Sulton Mehmed poshoga turmushga chiqqan, deb taxmin qilish mumkin.

1621-yilda Mehrimoh va uning eri Istanbulga kelgan, chunki Mehmed posho toʻrtinchi vazir etib tayinlangan. Murod IV hukmronligi davrida u 1624-yilda Bosh vazir boʻlgan va 1625-yil 28-yanvarda Tokatda vafot etguniga qadar shu lavozimda xizmat qilgan. Mehrimoh Sulton Mehmed posho bilan nikohida farzand koʻrgan-koʻrmagani nomaʼlum.

 Vafoti 
Nehrimoh Sultonning keyingi hayoti, shuningdek, uning yana turmush qurgan-qurmagani nomaʼlumMandel, 1992, p. 214.. U 1625-yildan keyin, ehtimol Murod IV hukmronligi davrida vafot etgan, biroq bu maʼlumot ham tasdiqlanmagan. Mehrimoh Sulton vafot etgach, Ayasofya hovlisida joylashgan Murod III maqbarasiga dafn etilgan.

 

 
 
 

Turkum:1570-yillarda tugʻilganlar
Turkum:1630-yillarda vafot etganlar
Turkum:17-asr Usmoniylar imperiyasi malikalari
Turkum:16-asr Usmoniylar imperiyasi malikalari
Turkum:Murod III qizlari
Shoh Sulton

Shoh Sulton (Shohihuban, Shohi va Devlat Shoh nomlari bilan ham tanilgan; –1572) – Usmoniylar malikasi, Usmoniylar imperiyasi sultoni Salim I ning qizi, sulton Sulaymon I ning singlisi.

 Hayoti 
Shoh Sulton taxminan 1523-yilda Lütfi poshoga turmushga chiqqan. Lütfi posho tarixchi va muallif boʻlib, saroyga devshirma (imperiyadagi ayrim nasroniy bolalarning majburan Usmoniylar xizmatiga olinib, islomni qabul qildirilishi va yanicharlar sifatida tayyorlanishi) orqali kirgan. 1512-yildan keyin u Onadoʻli va Bolqon viloyatlarida hokim boʻlib xizmat qilgan. 1529-yilda Vena qamalining dastlabki bosqichida faol qatnashgan. Uning faoliyati lavozimlar oshishi bilan davom etgan. 1533-yildan boshlab Karaman, Onadoʻli va Rumeliya beylarbeyliklarini boshqargan. 1536–1537-yillarga kelib Lütfi posho vazir boʻlgan va nihoyat 1539-yilda nufuzli bosh vazir lavozimini egallab, faoliyatining choʻqqisiga chiqqan. Ularning bir qizi va uch oʻgʻli boʻlgan.

1541-yilda Shoh Sulton Lütfi poshodan ajrashgan. Bunga Lütfi poshoning fohisha ayolga nisbatan shafqatsiz munosabatda boʻlgani, jazo tariqasida uning jinsiy aʼzolariga shikast yetkazgani sabab boʻlgan. Tarixchi Mustafo Alining bayoniga koʻra, Shoh Sulton unga eʼtiroz bildirganida, Lütfi fohishalarga nisbatan shunday jazo choralarini qo'llashni davom ettirishini aytgan, Shoh Sulton bunga noroziligini bildirgach, unga qoʻl koʻtargan. Shoh Sultonning iltimosiga binoan Sulaymon unga soʻragan ajrimni bergan va Lütfi poshoni bosh vazir lavozimidan boʻshatib, uning rasmiy faoliyatini amalda yakunlagan. Qayta turmush qurmaslikni tanlagan Shoh Sultonning nikohi bekor qilingach, malikalarning odatiy yashash tartibiga amal qilib, saroyga qaytishni maʼqul koʻrgan.

Ayrim ga koʻra, u keyinchalik Markaz afandiga turmushga chiqqanEsin, Emel (1977). Merkez Efendi ile Şah Sultan Hakkında Bir Haşiye, Volume 19. Istanbul University. p. 73..

1555-yilda Shoh Sulton Eyüpda tekke (zaviya) tashkil etgan. 1556-yilda esa Eyüpda oʻz nomi bilan ataluvchi masjid qurdirgan. 1564-yilda Fotihda maktab ham barpo ettirgan.

 Vafoti 
Shoh Sulton 1572-yilda vafot etgan va Eyüpdagi oʻzi qurdirgan masjid ichidagi oʻziga tegishli maqbaraga dafn qilingan. Uning yonida qizi Esmaxon hamda nabiralari Neslixon va Vasfixon dafn etilgan.

 Farzandlari 
Lütfi posho bilan nikohidan Shoh Sultonning bir qizi va uch oʻgʻli boʻlgan:

 Esmaxon Xonimsulton (1524–1556) Husayn poshoga turmushga chiqqan va ikki qizi boʻlgan:
 Neslixon xonim (1546-yilda tugʻilgan) turmushga chiqqan, farzandli.
 Vasfixon xonim (1549 – 1570) Küçük Umar oʻgʻaga turmushga chiqqan va Ahmadbey ismli oʻgʻli boʻlgan.
 Sultonzoda Ahmadbey.
 Sultonzoda Abdibey.
 Sultonzoda Mahmudbey.

 Ommaviy madaniyatda 
 2003-yilgi „Hurram Sulton“ miniteleserialida Shoh Sulton rolini turk aktrisasi Yeliz Doğramacılar ijro etgan.
 2011-yilgi „Muhtasham yuz yil“ teleserialida Shoh Sulton rolini turk aktrisasi Deniz Çakır ijro etgan. Serialda u Hafsa Sultonning qizi, sulton Sulaymonning tugʻishgan singlisi sifatida tasvirlangan.

 Izohlar 

 

Turkum:1572-yilda vafot etganlar
Turkum:16-asr Usmoniylar imperiyasi malikalari
Turkum:Salim I ning qizlari
Mordella sticticoptera

Mordella sticticoptera — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1891-yilda tavsiflangan.
 

sticticoptera
Mordella stygia

Mordella stygia — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1914-yilda tavsiflangan.
 

stygia
Mordella subobliquefasciata

Mordella subobliquefasciata — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1936-yilda tavsiflangan.
 

subobliquefasciata
Mordella subvittata

Mordella subvittata — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1887-yilda tavsiflangan.
 

subvittata
Mordella summermanae

Mordella summermanae — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur Karib dengizi orollarida uchraydi.

summermanae
Mordella calodema

Mordella calodema — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1917-yilda tavsiflangan.
 

calodema
Mordella calopasa

Mordella calopasa — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1917-yilda tavsiflangan.
 

calopasa
Mordella caroli

Mordella caroli — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1896-yilda tavsiflangan.
 

caroli
Mordella caloptera

Mordella caloptera — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1917-yilda tavsiflangan.
 

caloptera
Mordella cara

Mordella cara — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1893-yilda tavsiflangan.
 

cara
Mordella capillosa

Mordella capillosa — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1945-yilda tavsiflangan.
 

capillosa
Mordella clavicornis

Mordella clavicornis — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1818-yilda tavsiflangan.
 

clavicornis
Iso ibn Talha at-Taymiy

Iso ibn Talha at-Taymiy Madinadagi Qurayshning nufuzli kishilaridan boʻlib, ilk islom tarixchilari tomonidan tarixiy rivoyatlar roviyi sifatida tilga olinadi.

 Oila, hayoti va faoliyati 
Iso Talha ibn Ubaydullohning oʻgʻli edi. Talha Quraysh qabilasining Banu Taym urugʻidan boʻlgan va Muhammadning mashhur sahobalaridan sanalgan. Isoning onasi Su’do bint Avf ibn Xorija ibn Sinon boʻlib, u Banu Murra qabilasining nufuzli sardori, shuningdek islomdan avvalgi davrda Arabistonning shimoliy-markazida joylashgan Gʻatafon qabilalari orasida taniqli sulhparvar edi. Isoning oilasi Madinadagi ilk islomiy aslzodalar safiga kirgan, Madina esa 620-yillardan 656-yilgacha musulmon davlati markazi boʻlib xizmat qilgan va keyinchalik ham Xalifalikning diniy hamda madaniy markazi sifatida nufuzini saqlab qolgan.

Iso madinalik nufuzli kishilardan iborat delegatsiya tarkibida Damashqda Umaviylar xalifasi Muoviya I huzuriga yuborilgan. Ilk islomiy da Muoviya bilan bogʻliq bir qancha xabarlar Isoning xalifa bilan uchrashuviga nisbat beriladi. Iso haqida yana biror xabar Umaviy xalifasi Abdulmalik davrigacha uchramaydi. Oʻshanda u 692–694-yillarda Madinadagi hokimlar al-Hajjoj ibn Yusufni lavozimidan olishni soʻrab xalifaga murojaat qilgan madinalik nufuzlilar delegatsiyasi tarkibida boʻlgan. Abdulmalik ularning iltimosini qabul qilgan.

Isoning Banu Asad urugʻidan boʻlgan xotini Umm Iso bint Iyoddan oʻzi bilan bir xil ismli oʻgʻli boʻlgan. Yana bir oʻgʻli Muhammad Abbosiylar xalifasi al-Mansur saroyidagi mulozim va madhiyanavis boʻlgan. Muhammadning (katta Muhammadning) qarindoshi – Ibrohim ibn Muhammad ibn Talhaning qizidan boʻlgan, ismi ham Muhammad boʻlgan oʻgʻli ham xuddi shu vazifani bajargan; katta Muhammadning qizi esa, Fotima, al-Mansurga turmushga chiqqan va undan uch oʻgʻil koʻrgan: Sulaymon, Yaʼqub va Iso. Sulaymon Abbosiy xalifasi Horun ar-Rashid davrida bir necha muhim lavozimlarda xizmat qilgan.

 

 
 

Turkum:7-asr arab xalqi
Turkum:Umaviylar xalifaligidan bo‘lgan 7-asr odamlari
Turkum:Banu Taym
Ibn Utal

Ibn Utal yoki Ibn Atal  – Damashqdan boʻlgan arab nasroniyi boʻlib, xalifa Muoviya Ining shaxsiy tabibi edi hamda dastlabki Umaviylar davrining eng nufuzli tabiblaridan biri sifatida eʼtirof etilgan.

Uning tibbiy bilimlari islomdan avvalgi Arabistonda mavjud boʻlgan anʼanalarning davomi sifatida baholanadi. U toksikologiya sohasida bilimli boʻlgan va rivoyatlarga koʻra, qasos hujumi natijasida oʻldirilgan.

 

Category:Umaviylar xalifaligidan bo‘lgan tabiblar
Category:Saroy tabiblari
Category:O‘rta asr suriyalik tabiblari
Category:VII asr tabiblari
Category:VII asr arab shaxslari
Category:Arab nasroniylari
Category:VII asr suriyalik shaxslar
Mordella cinereoatra

Mordella cinereoatra — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1945-yilda tavsiflangan.
 

cinereoatra
Mordella comptei

Mordella comptei — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1977-yilda tavsiflangan.
 

comptei
Mordella conspecta

Mordella conspecta — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1917-yilda tavsiflangan.
 

conspecta
Mordella corvina

Mordella corvina — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1917-yilda tavsiflangan.
 

corvina
Mordella cuneata

Mordella cuneata — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1902-yilda tavsiflangan.
 

cuneata
Mordella brevistylis

Mordella brevistylis — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1922-yilda tavsiflangan.
 

brevistylis
Mordella bribiensis

Mordella bribiensis — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1921-yilda tavsiflangan.
 

bribiensis
Mordella brincki

Mordella brincki — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1965-yilda tavsiflangan.
 

brincki
Mordella atripes

Mordella atripes — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1936-yilda tavsiflangan.
 

atripes
Ibn an-Navvaha

Abdulloh ibn an-Navvaha Musaylima tomonidan yuborilgan elchi boʻlib, u islom paygʻambari Muhammad davrida Yamama mintaqasida paygʻambarlikka daʼvogar sifatida faoliyat yuritgan. U asosan Musaylimadan Muhammadga xabar yetkazgani va keyinchalik Muhammad vafotidan soʻng qatl etilgani bilan tanilgan.

 Asos 
Musaylima Yamamada sezilarli tarafdorlar orttirdi, bunga qisman mahalliy qabilaviy munosabatlar sabab boʻlgan. Banu Hanifa qabilasi (Rabia qabilaviy birlashmasining bir qismi) ichida koʻplar Hijozda joylashgan Quraysh qabilasiga va Muhammadga nisbatan adovat saqlagan. Bu kayfiyat rabialik bir kishi tomonidan shunday ifodalangani aytiladi: „…Yamamadagi Rabia qabilasining yolgʻonchisi Hijozdagi Mazar qabilasining rostgoʻyidan yaxshiroq“. Musaylimaning tarafdorlari, shuningdek, uning taʼlimotlari, hiyla-nayranglari va daʼvo qilingan moʻjizalari bilan ham izohlangan.

 Muhammad huzuriga elchilik 
Ibn an-Navvaha, ehtimol boshqa elchilar hamrohligidaWhile the hadith mentions „messengers“ in plural during the exchange with Muhammad, later accounts focus on Ibn an-Nawwahah specifically regarding the execution., Musaylimadan Muhammadga xabar yetkazish uchun Madinaga yoʻl oldi. Xabarning mohiyati shundan iborat ediki, dunyo (yoki hokimiyat) Musaylima va Muhammad oʻrtasida boʻlinishi, ikkalasi ham Allohning paygʻambarlari sifatida tan olinishi kerak edi. Muhammad bu taklifni rad etib, yerning taqsimoti faqat Alloh tomonidan belgilanadi, dedi. Sunan Abu Dovudda rivoyat qilingan hadisga koʻra, Muhammad elchilardan Musaylima haqidagi oʻz eʼtiqodlarini soʻragan. Ular: „Biz u ishongandek ishonamiz“, deb javob berishgan. Shunda Muhammad: „Alloh nomi bilan qasamki, agar elchilar oʻldirilmaydi degan qoida boʻlmaganida, sizlarning boshlaringizni kesgan boʻlardim“, degan. Bu ularning tashrifi chogʻida Ibn an-Navvaha va uning ehtimoliy hamrohlari elchilarga beriladigan diplomatik daxlsizlik bilan himoyalanganini koʻrsatadi.

 Qatl etilishi 
Muhammad vafotidan soʻng va undan keyingi Ridda urushlari davrida Ibn an-Navvahaning maqomi oʻzgardi. Horisa ibn Mudarrib Abdulloh ibn Mas’ud – Muhammadning mashhur sahobasi – bilan, Banu Hanifa masjididan oʻtib ketgach uchrashganini rivoyat qiladi, u yerda odamlar Musaylimaga imon keltirayotgan edilar. Ibn Mas’ud bu kishilarni huzuriga keltirtirib, ularga tavba qilish imkonini berdi. Biroq u Ibn an-Navvahani alohida ajratib, Muhammadning ilgari uni qatl etishni istagani, ammo elchi maqomi bunga toʻsqinlik qilganini eslaydi. Ibn Mas’ud: „Ammo bugun sen elchi emassan“, dedi. Soʻng u Qaraza ibn Kaʼbga qatlni amalga oshirishni buyuradi. Ibn an-Navvahaning boshi keyin bozorda hammaga oshkora kesib tashlanganSunan Abu Dawood 14:2755Sunan Abu Dawood 14:2756.

 Yana qarang 
 Ridda urushlari
 Banu Hanifa

 

Turkum:7-asr arab xalqi
Mordella australis

Mordella australis — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1835-yilda tavsiflangan.
 

australis
Qaṭari ibn al-Fujaʾa

Qaṭari ibn al-Fujaʾa (taxm. 698–699-yillarda vafot etganal-Jahjah, 'Ghurabaʼ’ ('Strangers'), Sada al-Malahim 6 (Nov 2008)) – xorijiylar yetakchisi va shoir. Al Xuvayrda tugʻilgan boʻlib, da Nofi ibn al-Azroq vafotidan keyin oʻn yildan ortiq muddat davomida xorijiylarning Azoriqa qanotini boshqargan. U Umaviylar xalifaligiga qarshi 20-yildan ortiq qoʻzgʻolonga boshchilik qilgan. Garchi faqat oz sonli badaviy arablar guruhiga qoʻmondonlik qilgan boʻlsa-da, Qatari ibn al-Fujaʼa Forsning katta qismini nazorat qila olgan. katta talafot va vayronagarchilik keltirib chiqargan, shu sababli u Umaviylar qoʻshinlari tomonidan yakunda tor-mor etilgungacha „Oʻlim otasi“ taxallusini olgan.

XIII asr ulamosi Ibn Xallikonning qayd etishicha, „Qatari“ uning asl ismi emas, balki u kelib chiqqan mintaqa nomiga ishoradir. U Banu Tamim qabilasi aʼzosi boʻlgan, Amir al-Moʻminin unvonini olgan, bu „moʻminlar amiri“ deb tarjima qilinadi va xalifalarning rasmiy unvoni boʻlgan. Uning taxalluslari Naʼama (tuyaqush) va Abu al-Mavt (oʻlim otasi) edi. Uning sheʼrlari Xudo nomi bilan jasorat, oʻlim va urushni ulugʻlagani bois, u jihod gʻoyasini targʻib qilgan birinchi xorijiy yetakchi boʻlgani ham taʼkidlanadi.

U xorijiylar orasidagi ilk maʼlum tangalarni zarb qildirgan, ularning eng qadimiysi 688 yoki 689-yillarga taalluqlidir. U arab-sosoniy uslubida zarb etilgan. Tangada pahlaviy yozuvida „Abdulloh Qatari, moʻminlar amiri, podshohona shon-shuhratni ziyoda qilgan“ degan bitik boʻlgan.

 Azoriqa firqasidagi roli 
687-yilda Ibn al-Fujaʼa Ikkinchi fitna davrida islomdagi xavorij oqimining Azoriqa kichik firqasiga yetakchilikni qoʻlga olgan. Kirmandan turib qoʻshinlariga boshchilik qilib, Ahvozning ayrim qismlarini qaytarib olgan va Basra tomon yurish qilgan.

Taxminan 698 yoki 699-yillarda Iroq noibi al-Hajjaj ibn Yusuf oʻzining ikki sarkardasi – al-Muhallab ibn Abi Sufra va Sufyon ibn al-Abrad al-Kalbiyni Tabaristonda qarorgoh qurgan Ibn al-Fujaʼa va uning odamlari ustiga hujumga yuborgan. Semnanga qochgach, Ibn al-Fujaʼa Sufyon qoʻshinlari bilan yuzma-yuz kelgan. Ibn al-Fujaʼaning qoʻshini magʻlub etilgan va toʻqnashuvda boshi kesilgan. Jangdan koʻp oʻtmay, Azoriqa firqasining qolgan-qutganlari 'Abida ibn Hilal yetakchiligida yakson etilgan, bu esa ushbu islomiy kichik firqaning yakun topganini bildirgan.

 

 
 
 
 

 
 Qatari ibn al-Fujaʼa Oxford Database of Arabic Literature bazasida

Turkum:VII asr arab xalqlari
Turkum:Xorijiylar
Turkum:VII asr islomiy diniy yetakchilari
Turkum:Umaviylar xalifaligiga qarshi qo‘zg‘olonlar
Turkum:VII asrda Umaviylar xalifaligi tomonidan qatl etilganlar
Turkum:Umaviylar xalifaligi tomonidan qatl etilganlar
Nasr ibn Asim al-Laysiy

thumb|Nasr ibn Asim ismining hattotlik uslubida yozilishi

Naṣr ibn ʿĀṣim al-Laysiy yoki al-Duʾaliy (708/709-yilda vafot etgan) – Basradan boʻlgan arab grammatikashunosiTheodor Nöldeke, Friedrich Schwally, Gotthelf Bergsträsser and Otto Pretzl, The History of the Qurʾān, trans. Wolfgang H. Behn (Brill, 2013). p. 592.. U ilk arab grammatikashunoslaridan biri sifatida tanilgan.

Nasr ibn Asim Basradan boʻlgan yana bir mashhur arab grammatikashunosi Yahyo ibn Yamar bilan birga tildagi muammolarni hal qilishga chaqirilgan. Nasr va Yahyo harflarning har birini farqlash uchun nuqtalar tizimini ixtiro qilganlar.

Arab grammatikasining otasi kim ekani haqida: aksariyat olimlar arab grammatikasini Abu al-Asvad al-Duʾaliy ixtiro qilgan, u esa Moʻminlar amiri Ali ibn Abu Tolibdan taʼlim olgan, degan fikrda. Boshqalar esa grammatikani Naṣr ibn Asim rivojlantirganini aytadilar.

 

Turkum:Arab grammatikashunoslari
Turkum:Basra grammatikashunoslari
Turkum:7-asr arab tilida ijod qilgan shoirlar
Turkum:7-asr arab xalqi
Mordella bicoloriceps

Mordella bicoloriceps — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1936-yilda tavsiflangan.
 

bicoloriceps
Mordella auroviolacea

Mordella auroviolacea — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1936-yilda tavsiflangan.
 

auroviolacea
Mordella biformis

Mordella biformis — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1891-yilda tavsiflangan.
 

biformis
Mordella brevis

Mordella brevis — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1902-yilda tavsiflangan.
 

brevis
Mordella brachyura

Mordella brachyura — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1856-yilda tavsiflangan.
 

brachyura
Mordella biquadrinotata

Mordella biquadrinotata — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1936-yilda tavsiflangan.
 

biquadrinotata
Mordella blanda

Mordella blanda — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1917-yilda tavsiflangan.
 

blanda
Mordella bistrimaculata

Mordella bistrimaculata — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1936-yilda tavsiflangan.
 

bistrimaculata
Mordella blanchardi

Mordella bistrimaculata — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1936-yilda tavsiflangan.
 

blanchardi
Mordella auronotata

Mordella auronotata — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1917-yilda tavsiflangan.
 

auronotata
Mordella atrata

Mordella atrata — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1845-yilda tavsiflangan.
 

atrata
Mordella argentipunctata

Mordella argentipunctata — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1845-yilda tavsiflangan.
 

argentipunctata
Mordella adipata

Mordella adipata — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1917-yilda tavsiflangan..
 

adipata
Mordella aeruginosa

Mordella aeruginosa — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1891-yilda tavsiflangan.
 

aeruginosa
Mordella albosparsa

Mordella albosparsa — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1870-yilda tavsiflangan.
 

albosparsa
Mordella africana

Mordella africana — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1955-yilda tavsiflangan.
 

africana
Kara Muso poshsho masjidi

Kara Muso poshsho masjidi  – Gretsiyaning Krit orolidagi Retimnon shahrida joylashgan sobiq masjid. da, Usmonlilar davrida qurilgan bu masjid 1890-yillarda oʻz holiga tashlab qoʻyilgan.

 Tarixi 
Majis binosi Arkadiu koʻchasida joylashgan boʻlib, ehtimol, 1680-yillarda yoki 1646-yilda shahar bosib olinishidan koʻp oʻtmay bunyod etilgan. Qurilish ishlari balki Kritning usmonli hokimi tomonidan, Avliyo Varvaraga bagʻishlangan venetsiyalik monastir oʻrnida qurilgan boʻlishi mumkin. Qurilish sanasi sifatida 1683-yil ham taklif etiladi. Bugun u (faqat minorasi mustasno, undan faqat poydevori saqlanib qolgan), butun holicha yaxshi ahvolda saqlangan. U Yunoniston Arxeologiya xizmati tomonidan restavratsiya qilingan va Kritning usmonli meʼmorchiligi haqida muzeyga aylantirish masalasi koʻrib chiqilmoqda.

 Meʼmorchilik 
XVII asrda monastir masjidga aylantirilgach, usmonli turklar tomonidan unga gumbaz va minora qoʻshilgan.

Hududda gumbaz bilan yopilgan favvora ham bor boʻlib, u ikki tomonga ega: bir tomoni Arkadiu koʻchasiga, ikkinchisi esa masjid hovlisiga qaragan. Uning gumbazi ostida masjidga kirish joyi joylashgan. Majmua hududida turba (gumbazli dafn inshooti turi) saqlanib qolgan boʻlib, unda masjid asoschisi Kara Muso poshsho dafn etilgan boʻlishi mumkin.

 Galereya 

 Yana qarang 

 Gretsiyada Islom
 Usmoniylar davrida Gretsiya
 Gretsiyadagi sobiq masjidlar roʻyxati

 

 
 

Turkum:Usmoniylar imperiyasida 17-asrda tashkil etilgan masjidlar
Turkum:Gretsiyadagi 17-asr masjidlari
Turkum:Gretsiyadagi sobiq masjidlar
Turkum:Usmoniylar imperiyasi davrida Makedoniya
Turkum:Gretsiyadagi gumbazli masjid binolari
Turkum:Gretsiyadagi usmoniylar masjidlari
Mordella alboscutellata

Mordella alboscutellata — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1895-yilda tavsiflangan.
 

alboscutellata
Mordella argentifera

Mordella argentifera — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1849-yilda tavsiflangan.
 

argentifera
Mordella albosuturalis

Mordella albosuturalis — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1922-yilda tavsiflangan.
 

albosuturalis
1. mise

1. mise – chex harbiy teleseriali. Serial 2021-yil 29-avgustdan 2022-yil 29-iyungacha TV Prima telekanalida efirga uzatilgan.

 Rollarda 
 Marek Němec – MUDr. David Hofbauer
 Jan Dolanský – plk. MUDr. Daniel Hofman
 Kristýna Leichtová – Mgr. Alice Hofmanová (roz. Jívová)
 Pavel Řezníček – plk. MUDr. Mgr. Vít Jelen
 Igor Chmela – MUDr. Viktor Žák
 Roman Zach – MUDr. Roman „Rasputin“ Nikolajev Vilkin
 Vojtěch Efler – MUDr. Karel Vlach
 Adéla Gondíková – Mgr. Michaela Kratochvílová
 Amelie Pokorná Zedníčková – Andrea „Andy“ Kratochvílová
Mordella argenteosuturalis

Mordella argenteosuturalis — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1937-yilda tavsiflangan.
 

argenteosuturalis
Mordella angulata

Mordella angulata — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1878-yilda tavsiflangan.
 

angulata
Adikts

Adikts – komediya-drama teleserial. Serial rejissyor Adam Sedlák tomonidan suratga olingan. Serial Chexiya televideniyesi, Chexiya sug‘urta assotsiatsiyasi va Chexiya Respublikasi politsiyasi hamkorligida ishlab chiqarilgan. 2024-yil 9-yanvarda iVysílání platformasida chiqarilgan, 2024-yil 24-yanvarda esa ČT1 telekanalida efirga uzatila boshlagan.

 Rollarda 
 Petr Uhlík – Max Bergman
 Luciana Tomášová – Mell
 Martina Jindrová – Soňa Vernerová
 Tadeáš Moravec – Robin Čermák
 Kristýna Jedličková – Ema Kovářová
 Lenka Dusilová – prof. Dagmar Jensenová
 Jan Hájek – prof. Jelínek
 Kristýna Martanovičová – Carmen
 Barbora Bočková – PhD student
 Jana Kolesárová — minister, Carmenning onasi

 

 
 Website
Küçük Hasan posho masjidi

Küçük Hasan posho masjidi, Yalı masjidi nomi bilan ham tanilgan (Sohil masjidi), Gretsiyadagi Krit orolining Haniya shahrida joylashgan sobiq masjiddir. Usmonlilar davrida, 1645-yilda qurilgan bu sobiq masjid 1923-yilda oʻz holiga tashlab qoʻyilgan va keyinchalik koʻrgazma markazi sifatida qayta moslashtirib qurilgan.

 Tarixi 
Bino dastlab 1645-yilda Usmonli imperiyasi tomonidan Haniya fath etilganidan soʻng Küçük Hasan poshoni sharaflash maqsadida masjid sifatida qurilgan. 1923-yildagi yunon-turk aholi almashinuvidan soʻng masjid faoliyatini toʻxtatdi va 1939-yilda uning minoralari buzib tashlandi. Ikkinchi jahon urushi davrida u Haniya arxeologiya muzeyini oʻz ichiga olgan. Keyinchalik u ombor, folklor muzeyi, tashrif buyuruvchilar markazi va koʻrgazma zali sifatida qayta moslashtirilgan.

 Yana qarang 

 Gretsiyada Islom
 Usmoniylar davrida Gretsiya
 Gretsiyadagi sobiq masjidlar roʻyxati

 

 
 

Turkum:Usmoniylar imperiyasida 17-asrda tashkil etilgan masjidlar
Turkum:Gretsiyadagi 17-asr masjidlari
Turkum:Gretsiyadagi sobiq masjidlar
Turkum:Usmoniylar imperiyasi davrida Makedoniya
Turkum:Gretsiyadagi usmoniylar masjidlari
Mordella andina

Mordella angulata — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1878-yilda tavsiflangan.
 

andina
Mordella aradasiana

Mordella aradasiana — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1840-yilda tavsiflangan.
 

aradasiana
Ano, šéfe!

Ano, šéfe! – koʻngilochar-gastronomiya yoʻnalishidagi realiti-shou. Dastur Prima televize telekanalida efirga uzatilgan. Unda gastronomiya va restoran boshqaruvi sohasida tan olingan mutaxassis Zdeněk Pohlreich boshlovchilik qilgan. Koʻrsatuv Ramsay’s Kitchen Nightmares dasturining chexcha adaptatsiyasi hisoblanadi. Ushbu britan shousi Chexiya Respublikasida Ano, šéfe s Gordonem Ramseym nomi bilan efirga uzatilgan.

 

 
 Website
Mordella aculeata

Mordella aculeata — Mordellidae oilasining Mordella urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur Yevropada uchraydi.

Kenja 
 Mordella aculeata aculeata Linnaeus, 1758
 Mordella aculeata multilineata Champion, 1927
 Mordella aculeata nigripalpis Shchegolvera-Barovskaya, 1931

 

 

aculeata
Paratomoxioda bioculata

Paratomoxioda bioculata — Mordellidae oilasining Paratomoxioda urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1965-yilda tavsiflanganMordellidae Species List at Joel Hallan’s Biology Catalog. Texas A&M University. Retrieved 6 June 2012..
 

Category:Mordellinae
Až po uši

Až po uši – 2014-yildan 2018-yilgacha efirga uzatilgan chex romantik teleseriali. Serial rejissyor Jan Hřebejk tomonidan suratga olingan va HBO tomonidan ishlab chiqarilgan. Bosh rollarni Anna Geislerová, Jiří Havelka, Jitka Čvančarová, Hynek Čermák, Anna Polívková, Jana Kolesárová, Lenka Krobotová va Radek Holub ijro etgan. Ikkinchi mavsumda asosiy qahramonlar qatoriga Zuzana Šulajová, Stanislav Majer, Taťjana Medvecká va František Němec qoʻshilgan.

 Rollarda 
 Anna Geislerová – Šárka
 Jiří Havelka – Jakub
 Jitka Čvančarová – Zuzana
 Hynek Čermák – Milan
 Anna Polívková – Ema
 Radek Holub – Karel
 Lenka Krobotová – Markéta
 Jana Kolesárová – Linda

 

 
 IMDb.com
Paratomoxioda brevis

Paratomoxioda brevis — Mordellidae oilasining Paratomoxioda urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1965-yilda tavsiflanganMordellidae Species List at Joel Hallan’s Biology Catalog. Texas A&M University. Retrieved 6 June 2012..
 

Category:Mordellinae
Paratomoxioda

Paratomoxioda — Mordellidae oilasiga mansub qo‘ng‘izlar urug‘i. Ushbu urug‘ tarkibiga kamida 11 ta tur kiradi.

 Paratomoxioda bioculata Franciscolo, 1965
 Paratomoxioda brevis Franciscolo, 1965
 Paratomoxioda capensis Franciscolo, 1965
 Paratomoxioda curvipalpis (Stshegoleva-Barovskaya, 1930)
 Paratomoxioda evanescens (Normand, 1949)
 Paratomoxioda fenestrata Franciscolo, 1965
 Paratomoxioda grandipalpis Franciscolo, 1965
 Paratomoxioda harteni (Horak, 2009)
 Paratomoxioda novemguttata Franciscolo, 1965
 Paratomoxioda testaceipalpis Franciscolo, 1965
 Paratomoxioda uncinata Franciscolo, 1965

 

 

Category:Mordellinae
Paratomoxioda capensis

Paratomoxioda capensis — Mordellidae oilasining Paratomoxioda urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1965-yilda Franciscolo tomonidan tavsiflanganMordellidae Species List at Joel Hallan’s Biology Catalog. Texas A&M University. Retrieved 6 June 2012..
 

Category:Mordellinae
Paratomoxioda curvipalpis

Paratomoxioda curvipalpis — Mordellidae oilasining Paratomoxioda urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi.
 

 

 

Category:Mordellinae
Paratomoxioda evanescens

Paratomoxioda evanescens — Mordellidae oilasining Paratomoxioda urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi.

 

 

Category:Mordellinae
Bohéma

Bohéma — chex tarixiy-drama teleseriali. Serial Birinchi Respublika davridagi kino yulduzlari haqida bo‘lib, voqealar Ikkinchi jahon urushi davrida va undan keyin, aniqrog‘i 1938–1953-yillar oralig‘ida kechadi. Birinchi qismni bir milliondan ortiq tomoshabin kuzatgan. 

Rollarda
 Michal Balcar va Ondřej Pavelka — dramaturg Arnošt
 David Novotný — Jaroslav Marvan
 Vladimír Javorský — Vlasta Burian
 Saša Rašilov — Oldřich Nový
 Adéla Petřeková — Adina Mandlová
 Michal Dlouhý — Zdeněk Štěpánek
 Petr Stach — Martin Frič
 Jaroslav Plesl — Miloš Havel
 Pavel Batěk — Otakar Vávra
 Petr Jeništa — Václav Binovec
 Gabriela Míčová — Nina Burianová
 Gabriela Mikulková — Alice Nová
 Lenka Vlasáková — Elena Hálková
 Václav Jiráček — Jiří Weiss
 Judit Bárdos — Lili Krallová
 Jan Hájek — Willy Söhnel
 Rostislav Novák — František Čáp
 Vladimír Polívka — Oldřich Papež
 Annette Nesvadbová — Arnošt's daughter
 Petra Jungmanová — Eliška Novotná
 Jan Novotný — Emil Vokolek
 Zdeněk Tyc — Vladislav Vančura
 Jiří Dědeček — Karel Hašler
 Tomáš Milostný — Jan Drda
 Martin Finger — Josef Opluštil
 Aleš Procházka — Karel Feix
 Martin Myšička — Vladislav Čaloun
 Renata Visnerová-Prokopová — Anna Letenská
 Vilém Udatný — Karel Höger
 Jiří Racek — Julius Fučík
 Aleš Bílík — Dušan Hubáček
 Jiří Ployhar — Martin Bouchal
 Tomáš Pavelka — Jan Roth
 Filip Čapka — illuminator
 Karel Dobrý — Václav Kopecký
 Jiří Čapka — Emil Hácha
 Tomáš Racek — Vítězslav Nezval
 Marek Pospíchal — Elmar Klos

 

 
Official site

ČSFD site
Valide masjidi

Valide masjidi (Valide sulton masjidi), mahalliy ravishda Valide Jami nomi bilan tanilgan, Gretsiyaning Shimoliy Egey mintaqasidagi Lesbos orolining Mitilini shahrida joylashgan sobiq masjid. Usmonlilar davrida 1615-yilda qurilishi yakunlangan masjid binosi 1920-yillarda, Bolqon urushlari va Yunon-turk aholi almashinuvidan soʻng tashlab ketilgan boʻlib, qisman vayron holatga kelib qolgan.

 Tavsifi 
Masjid shaharning eski turk mahallasida – Epano Skalada joylashgan. Kirish qismi tepasidagi bunyodkor yozuviga koʻra, u 1615-yilda qurilgan boʻlib, bu uni oroldagi eng qadimgi masjidlardan biriga aylantiradi. Biroq boshqa bir manbada hozirgi inshoot 1780-yilda eskiroq masjid oʻrnida qurilgani va hozirgi koʻrinishi 1867-yildagi taʼmirlash natijasi ekani aytiladi.

U toshdan qurilgan, bir qavatli, qiya tomli inshootdir. Ilgari marmar zinapoya orqali kiriladigan, marmardan yasalgan koʻp burchakli suv favvorali tosh yotqizilgan hovli mavjud boʻlgan. Binoning barcha toʻrt tomonida metall panjaralar bilan himoyalangan katta derazalarning simmetrik juftlari va oval tom oynalari bor. Ichki pol yogʻoch taxtalar bilan qoplangan, esonarteksni namozxonadan ajratib turuvchi besh yoʻnalishli ravoq yoʻlagi boʻlgan. Shift rangli freskalar bilan bezatilgan, keyinchalik oroldan musulmon aholi ketganidan soʻng ularning usti qoramtir boʻyoq bilan boʻyalgan. Taxminan balandlikdagi mehrob stukko bezaklariga ega edi. Usmonli uslubidagi minora Ayvalikda qazib olingan qizil toshdan qurilgan boʻlib, asl i balandlikdagi minora gumbazli tepa qismining bir boʻlagidan tashqari deyarli toʻliq saqlangan. Uning tag qismi olti burchakli, tanasi esa silindrsimon.

Bino va uning minorasi 1981-yilda Gretsiya Madaniyat vazirligi tomonidan muhofaza qilinadigan yodgorliklar sifatida belgilangan. 2018-yil boshida Lesbos Qadimiy yodgorliklar eforati nazorati ostida binoni restavratsiya qilish ishlari uchun €1.2 million yevro miqdoridagi pul ajratildi. 2020-yilda Turkiya prezidenti Rajab Toyyib Erdoʻgʻon tomonidan Avliyo Sofiyani muzeydan masjidga qaytarish ortidan Valide masjidini restavratsiya qilishni toʻxtatish chaqiriqlari yangradi. 2024-yil holatiga koʻra, sobiq masjid yopiq, qisman vayron holda qolmoqda.

 Yana qarang 

 Gretsiyada Islom
 Usmoniylar davrida Gretsiya
 Gretsiyadagi sobiq masjidlar roʻyxati

 

 
 

Turkum:Usmoniylar imperiyasida 16-asrda tashkil etilgan masjidlar
Turkum:Gretsiyadagi 16-asr masjidlari
Turkum:Mitilinidagi bino va inshootlar
Turkum:Gretsiyadagi sobiq masjidlar
Turkum:Usmoniylar imperiyasi davrida Makedoniya
Turkum:Gretsiyadagi usmoniylar masjidlari
Bóra

Bóra – chex-slovak jinoyat-komediya teleseriali. Oneplay platformasi uchun suratga olingan detektiv komediya serial rejissyor Marek Najbrt va Zuzana Marianková tomonidan suratga olingan. Ssenariysi Zuzana Marianková va Zdeněk Jecelín hamkorligida yozilgan. Bosh rollarni Vojtěch Kotek, Zuzana Mauréry, Tomáš Maštalír, Klára Melíšková, Stanislav Majer, Aňa Geislerová, Jan Révai, Elizaveta Maximová, Maroš Kramár, Jana Krausová, Ivan Lupták va Predrag Bjelac ijro etgan.

 Aktyorlar va personajlar 
 Vojtěch Kotek – Samuel
 Tomáš Maštalír – Švehla
 Jozef Vajda – German
 Klára Melíšková – Palečková
 Elizaveta Maximová – Janovská
 Zuzana Mauréry – Širáková
 Jan Révai – Chail
 Stanislav Majer – Pepa
 Daniel Fischer – Bočkay
 Rostislav Novák – Perniš
 Ivan Lupták – Šóšik
 Ondrej Kovaľ – Faludsky/Bartakovič
 Aňa Geislerová – Rešutíková
 Jan Kolařík – Bagačka
 Richard Autner – Halaj
 Maroš Kramár – Mixtaj
 Jana Krausová – Koudelková
 Predrag Bjelac – Dragan

 

 
 Official page
Valide Sulton masjidi

Valide Sulton masjidi (, maʼnosi „Sulton ona masjidi“) – sobiq masjid boʻlib, janubiy Gretsiyaning Krit orolidagi Retimnon shahrida joylashgan. Masjid da, Usmonliylar davrida, shahar XVII asrda Usmonliylar tomonidan zabt etilganidan koʻp oʻtmay qurilgan. Masjid Sulton Mehmed IVning onasi Turhon Sultonga bagʻishlangan boʻlib, uning sharafiga shunday nomlangan. Gretsiyadagi usmonliylar davriga oid masjidlarning aksariyati kabi, u endi ibodat uchun ochiq emas va uning atrofida hozir qurilgan koʻplab inshootlar sababli jamoatchilik kirish ham mumkin emas.

 Tarixi 
Masjid haqidagi eng qadimgi tarixiy eslatma 1654-yilga, shahar usmonliylar tomonidan zabt etilishidan atigi bir necha yil oʻtgan davrga taalluqli. 1671-yildagi hujjatda uning Konstantinopoldagi (hozirgi Istanbul) Bahçe Kapısındagi Valide Sulton masjidiga bogʻliqligi tilga olinadi. U sultonning onasi Turhon Hadicha nomi bilan atalgan, u Retimnonda maktab ham asos solgan boʻlib, u binoda hozir Retimnonning birinchi boshlangʻich maktabi joylashgan. Mahalliy darajada u shaharning „Katta darvoza“ mavzesida qurilgani uchun „Katta darvoza masjidi“ nomi bilan tanilgan. Masjid asrlar davomida Retimnonning musulmon aholisiga xizmat qilgan, 1923-yilda Gretsiya va Turkiya oʻrtasida musulmon va nasroniy aholi almashinuvidan soʻng esa 1925-yilga kelib oʻz holiga tashlab qoʻyilgan.

 Meʼmorchiligi 
Bugun zamonaviy shahar muhitining binolari bilan oʻralgan sobiq masjid ikki gumbazdan iborat; namoz qiblasi mehrob esa ustunlar bilan ikki tomondan oʻralgan boʻlib, ularning tagkursilari sifatida teskari aylantirib qoʻyilgan ikki korinf kapiteli ishlatilgan. Mehrobning yarim doira shaklidagi ravoqi daraxt soyaboni tasviri boʻrtmasi hamda Qur’on oyatidan (aniqrogʻi, Oli Imron surasi, 37) iqtibos keltirilgan bitik bilan oʻralgan. Kirish qismi tepasida 1816-yil sanasi tushirilgan yozuv Hilmi Ibrohim posho tomonidan amalga oshirilgan taʼmirlashni eslatadi.

Uning minorasi 1878-yilga kelib qayta qurilgan. Buni sobiq masjidga oʻrnatilgan lavhada koʻrish mumkin, unda xayriyachi sifatida retimnonlik mahalliy kishi Mehmet Ogʻa Bolanakis tilga olinadi. Minora bir xil shaklli toshlardan qurilgan, tashqi koʻrinishi silindrsimon, uch qismi esa piramidasimon shaklga ega.

Sobiq masjidning avval sahnda boʻlgan favvorasi hozir Bosfor koʻchasidagi bir doʻkon ichida joylashgan. Unda yarimoy va olti qirrali yulduz boʻrtma naqshlari tushirilgan toʻqqizta kichik ustun bor.

 Yana qarang 

 Gretsiyada Islom
 Usmoniylar davrida Gretsiya
 Gretsiyadagi sobiq masjidlar roʻyxati

 

 
 

Turkum:Usmoniylar imperiyasida 17-asrda tashkil etilgan masjidlar
Turkum:Gretsiyadagi 17-asr masjidlari
Turkum:Retimnondagi bino va inshootlar
Turkum:Gretsiyadagi sobiq masjidlar
Turkum:Usmoniylar imperiyasi davrida Makedoniya
Turkum:Gretsiyadagi gumbazli masjid binolari
Turkum:Gretsiyadagi usmoniylar masjidlari
Čapkovy kapsy

Čapkovy kapsy – chex jinoyat-komediya teleseriali. Serial Chexiya televideniyesi tomonidan suratga olingan boʻlib, Karel Čapek asarlariga asoslangan 12 ta qisqa hikoyadan iborat turkumdir. Har bir qism turli rejissyor tomonidan suratga olingan.

 Rollarda 
Básník
 Ondřej Pšenička – shoir
 Karel Heřmánek – dr. Vejřík
 Jiří Strach – constable No. 141
 Johana Tesařová – yer egasi xotini
 Kateřina Burianová-Rajmontová – beggar
 Jakub Albrecht – student Králík
 Hana Baroňová – fiancée

Zmizení herce Bendy
 Tomáš Töpfer – shifokor Goldberg
 Viktor Preiss – aktyor Benda
 Jaroslav Satoranský – aktyor Lebduška
 Jiří Štěpnička – Korbel
 Václav Postránecký – Hejtman
 Naďa Konvalinková – Marešová
 Dana Batulková – hamshira
 Václav Sloup – uchastka shifokori
 Pavlína Mourková – qoʻshni Kalousková
 Petr Janiš – Korbela
 Radim Kalvoda – direktor
 Václav Knop – DNV
 Oldřich Hrůza – xizmatkor
 Karla Klimtová – Barešová
 Monika Timková — aktrisa
 Isabela Balonová – aktrisa
 Monika Fingerová – aktrisa
 Jan Vondráček – politsiyachi
 Lukáš Homola – politsiyachi
 Miroslav Večerka – qorovul

Jasnovidec
 Martin Myšička – JUDr. Klapka
 Jan Hrušínský – Janowitz
 Manita Krausová – uy egasi Nováčková
 František Němec – sudya
 Oldřich Vízner – barber
 Martin Kraus – barber yordamchisi
 Ladislav Hampl – shahzoda Karadagh
 Miroslav Šnajdr – sarxush
 Marek Dobeš – politsiyachi
 Pavel Hasmuk – sud gvardiyasi
 Lukáš Křišťan – fuqaro
Paratomoxioda fenestrata

Paratomoxioda fenestrata — Mordellidae oilasining Paratomoxioda urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1965-yilda tavsiflanganMordellidae Species List at Joel Hallan’s Biology Catalog. Texas A&M University. Retrieved 6 June 2012..
 

Category:Mordellinae
Veli posho masjdi (Retimnon)

Veli posho masjidi , joylashuviga koʻra Mastaba masjidi nomi bilan ham tanilgan, janubiy Gretsiyaning Krit orolidagi Retimnon shahrida joylashgan sobiq masjiddir. Dastlab XVII asr oʻrtalarida, Usmonlilar davrida, Retimnonning qulashidan koʻp oʻtmay qurilgan. Masjid 1910-yillarda oʻz holiga tashlab qoʻyilgan va 2008-yildan buyon Retimnon paleontologiya muzeyi sifatida qayta qurilgan boʻlib, u Krit oroli uchun paleontologiyaga oid tarix muzeyi hisoblanadi va Gulandrising Tabiiy tarix muzeyi tomonidan boshqariladi.

 Tarixi 
Veli posho masjidi devorlar tashqarisida G‘oziy Husayn posho tarafdorlaridan biri tomonidan Avliyo Onufriyga bagʻishlangan qadimgi xristian cherkovi oʻrnida qurilgan. U 1646-yilda usmonlilar tomonidan Retimnonning bosib olinishi bilan bogʻliq, usmonli qoʻshinlari harbiy lager tiklagan joyda shahar musulmon jamoasi keyinchalik Veli posho masjidini, 1651-yillar atrofida, bunyod etgan. Masjid haqidagi eng qadimgi qayd 1657-yilga, Retimnonning mahalliy hokimi hisobotiga taalluqlidir.

U Ikkinchi jahon urushi davrida bombardimon oqibatida qattiq zarar koʻrgan. Yodgorlik keyinchalik 2010-yillarning boshida restavratsiya qilingan va hozir Retimnon paleontologiya muzeyi shu yerda joylashgan. U Yunoniston Madaniyat va sport vazirligi qarori bilan Gulandrising Tabiiy tarix muzeyi tasarrufiga berilgan va 2008-yilda omma uchun ochib qʻyilgan.

 Meʼmorchilik 
Veli posho masjidining tomi olti kichik gumbazdan iborat boʻlib, old qismida uchta yirikroq gumbaz bilan yopilgan ayvon mavjud; jami toʻqqiz gumbazdan iborat. Uning eski majmuasiga, shuningdek, oʻn uchta hujra, tekke va darveshlar yigʻilishi uchun muassasa ham kirgan, oʻsha yillarda ular qoʻshinlarga ergashib yurishgan va shahar hamda qishloq musulmonlarining ijtimoiylashuvida muhim rol oʻynashgan.

Baland va but saqlangan minorasidagi yozuvga koʻra, inshoot hijriy 1204-yilda (milodiy 1789/1790-yilda) qurilgan, bu esa uni Retimnonda saqlanib qolgan eng qadimgi minora ekanligini isbotlaydi. Yozuvda, shuningdek, „Xudo uni barakali qilsin! Parvardigorga sharaf va shukronalar… Azon eshitilishi va Xudoning rahmati uchun biz ehson qildik va minorani taʼmirlab yangiladik“, degan soʻzlar ham mavjud.

Bogʻning sharqida yarim yerosti yopiq favvora joylashgan. Usmonli sayyohi Avliyo Chalabiyning yozishicha, 1670-yilda hovli Arabiston sahrosidagi afsonaviy yer jannatiga oʻxshagan, chunki bogʻda juda koʻp oʻsimliklar va butalar oʻsgan.

 Yana qarang 

 Gretsiyada Islom
 Usmoniylar davrida Gretsiya
 Gretsiyadagi sobiq masjidlar roʻyxati

 

 
 

Turkum:Usmoniylar imperiyasida 17-asrda tashkil etilgan masjidlar
Turkum:Gretsiyadagi 17-asr masjidlari
Turkum:Retimnondagi bino va inshootlar
Turkum:Gretsiyadagi sobiq masjidlar
Turkum:Usmoniylar imperiyasi davrida Makedoniya
Turkum:Gretsiyadagi gumbazli masjid binolari
Turkum:Gretsiyadagi usmoniylar masjidlari
Paratomoxioda grandipalpis

Paratomoxioda grandipalpis — Mordellidae oilasining Paratomoxioda urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1965-yilda tavsiflanganMordellidae Species List at Joel Hallan’s Biology Catalog. Texas A&M University. Retrieved 6 June 2012..
 

Category:Mordellinae
Černé vdovy

Černé vdovy – chex teleseriali. Serial 2019-yil 17-fevraldan buyon Prima televize telekanalida efirga uzatilib kelinmoqda. Bosh rollarni Jana Plodková, Jitka Čvančarová va Lucia Siposová ijro etgan.

 Rollarda 
 Jana Plodková – Renata Jůzlová
 Jitka Čvančarová – Johana Rychnovská
 Lucia Siposová – Veronika Majerová
 Bolek Polívka – Kriminalist Olin Nekula
 Filip Blažek – Mirek Jůzl, Renataning eri
 Pavla Beretová – Billy, bartender va Mirekning sevgilisi
 Jan Vondráček – Petr Písařík
 Martin Myšička – Erik
 Jan Hájek – Josef Kašpar (Sagi)
 Dana Batulková – Aštanga, Renataning onasi
 Jiří Maryško – Alex
 Marek Lambora – Filip Rychnovský
 Pavel Šimčík – Ing. Jonáš
 Claudie Černá – Líza Jůzlová
 Martin Stránský – Daniel Rychnovský
 Petr Vršek – Jan Majer

 

 
 Official site
 IMDB site
 ČSFD site
Paratomoxioda harteni

Paratomoxioda harteni — Mordellidae oilasining Paratomoxioda urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi.

 

 

Category:Mordellinae
Paratomoxioda testaceipalpis

Paratomoxioda testaceipalpis — Mordellidae oilasining Paratomoxioda urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1965-yilda tavsiflanganMordellidae Species List at Joel Hallan’s Biology Catalog. Texas A&M University. Retrieved 6 June 2012..
 

Category:Mordellinae
Paratomoxioda novemguttata

Paratomoxioda novemguttata — Mordellidae oilasining Paratomoxioda urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1965-yilda tavsiflanganMordellidae Species List at Joel Hallan’s Biology Catalog. Texas A&M University. Retrieved 6 June 2012..
 

Category:Mordellinae
Paratomoxioda uncinata

Paratomoxioda uncinata — Mordellidae oilasining Paratomoxioda urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi.

 

 

Category:Mordellinae
Sphaeromorda atterrima

Sphaeromorda atterrima — Tenebrionoidea katta oilasi tarkibiga kiruvchi Mordellidae oilasining Sphaeromorda urug‘iga mansub qo‘ng‘iz turi. Ushbu tur 1954-yilda Ermish tomonidan tavsiflanganMordellidae Species List at Joel Hallan’s Biology Catalog. Texas A&M University. Retrieved 17 March 2013..
 

Category:Mordellinae
Černí baroni (teleserial)

Černí baroni – 2004-yilda efirga uzatilgan chex teleseriali. Serial syujeti Miloslav Švandrlíkning Černí baroni (1990), Říkali mu Terazky (1991) va Pět sekyr poručíka Hamáčka (1993) asarlariga asoslangan. Voqealar Chexoslovakiyaning sotsialistik davrida kechadi.

Rollarda
 Andrej Hryc — Major Haluška
 Radek Holub — Private Kefalín
 Vítězslav Jandák — Kapitan Ořech
 Tomáš Töpfer — Kapitan Reich
 Karel Heřmánek — Kapitan Honec
 Oldřich Kaiser — Leytenant Troník
 Bolek Polívka — Leytenant Hamáček
 Petr Rychlý — Leytenant Pecháček
 Petr Nárožný — General Mandel
 Pavel Liška — Shaxsiy Ciml
 Martin Myšička — Shaxsiy Šternberk

 

 
 
 Černí baroni on Česká Televize
Stenomordellaria

Stenomordellaria — Mordellidae oilasiga mansub qo‘ng‘izlar urug‘i. Ushbu urug‘ tarkibiga faqat bitta tur — Stenomordellaria neglecta kiradi. Mazkur tur Yangi Zelandiyada uchraydi.

 

 

Category:Mordellinae
Yeni masjid

Yeni masjid (Yangi masjid) – Gretsiyaning Markaziy Makedoniya mintaqasidagi Edessa shahrida joylashgan sobiq masjid. 17-asrda Usmonlilar davrida qurib bitkazilgan masjid Bolqon urushlaridan keyin 1912-yilda tashlab ketilgan. U shaharda saqlanib qolgan yagona masjid boʻlib, 1942-yilda tarix muzeyi sifatida qayta qurilgan.

 Umumiy maʼlumot 
Yodgorlikning morfologiyasi hamda usmonli tadqiqotchi va sayohatchi Avliyo Chalabiy tomonidan 1668-yilda tilga olinganiga asoslanib, masjid qurilishi 17-asrning oʻrtalariga taalluqli deb sanalanadi. Masjid 1942-yilda muzeyga aylantirilgan va u tashrif buyuruvchilar uchun ochiq.

Bino oʻlchami boʻlib, balandligi , nisbatlari nafis ishlangan. Unda yarimsharsimon gumbazli kvadrat namozxona mavjud boʻlib, gumbaz tarozi qobiqsimon koshinlar bilan qoplangan. Shimoliy tomonga mos tomqoplamali uchta past gumbazli, ustunli ochiq ayvon tutashgan, baland minora esa shimoli-gʻarbiy burchakda joylashgan. Binoda jami oʻttiz uchta deraza bor.

Masjid ichida binoning janubiy devorida mehrob (namoz oʻqish uchun tokcha) saqlangan, shuningdek burchaklarda devor qalinligi ichiga ochiladigan zinapoyalar orqali chiqiladigan ikkita yogʻochdan ishlangan kvadrat balkon mavjud. Shimoliy devor boʻylab (hozirga qadar saqlanib qolmagan) uzun yogʻoch ayvon joylashgan boʻlib, bunga u tomonga hamda masjid minorasiga olib borgan kirish zinapoyalari boʻlganidan kelib chiqib xulosa qilinadi.

Ichkarida gumbazning radial tartibda ishlangan boʻyalma bezaklari ham saqlangan. Uchburchak boʻlinmalar takrorlanuvchi geometrik shakllar va gul naqshlari, hilolcha tushirilgan yulduzlar hamda yuraksimon chigʻanoq naqshlari bilan bezatilgan boʻlib, bular 19-asr badiiy lugʻatiga mansub unsurlardir. Perimetri boʻylab, gumbaz poyasida Qur’ondan parchalar bitilgan.

 Yana qarang 

 Gretsiyada Islom
 Usmoniylar davrida Gretsiya
 Gretsiyadagi sobiq masjidlar roʻyxati

 

 
 

Turkum:Usmoniylar imperiyasida 17-asrda tashkil etilgan masjidlar
Turkum:Gretsiyadagi 17-asr masjidlari
Turkum:Edessadagi bino va inshootlar
Turkum:Gretsiyadagi sobiq masjidlar
Turkum:Usmoniylar imperiyasi davrida Makedoniya
Turkum:Gretsiyadagi gumbazli masjid binolari
Turkum:Gretsiyadagi usmoniylar masjidlari
Paraphungia

Paraphungia — Mordellidae oilasiga mansub qo‘ng‘izlar urug‘i. Ushbu urug‘ tarkibiga faqat bitta tur — Paraphungia laosensis kiradi. Mazkur tur Laosda uchraydi.

Category:Mordellinae
Czech Soda

Česká soda – satirik televizion koʻrsatuv. Dastur Febio kanali tomonidan Chexiya televideniyesi uchun yaratilgan va 1993-yildan 1997-yilgacha efirga uzatilgan.

 

 
 Czech Soda at Febio