Zhantas/Cleaned-Uzbek_Wikipedia huggingface dataset:
Vladimir shahrining 850-yilligi sharafiga yodgorlik

Vladimir shahrining 850-yilligi sharafiga yodgorlik — Vladimir-Suzdal knyazligining poytaxti Vladimir shahrining 850-yilligi sharafiga oʻrnatilgan yodgorlik. Yodgorlik Vladimirning oʻziga xos belgilaridan biri va shahar aholisi uchun sevimli uchrashuv joyidir.

 Tarixi 
Yodgorlik 1958-yilda tashkil etilgan va 1960-yilda ochilgan. Yodgorlik Sobor maydonining markazida joylashgan. Sovet tarixshunosligida Vladimir shahriga 1108-yilda shahzoda Vladimir Monomax tomonidan asos solingan deb hisoblanadi. Uning mualliflari haykaltarosh D. B. Ryabichev, shuningdek, arxitektorlar A. N. Dushkin va Ye. A. Arxipovdir. Yodgorlikni yaratishda Mytishi badiiy quyma zavodi va Vladimir ilmiy-ishlab chiqarish restavratsiya ustaxonasi ham ishtirok etdi.

 Tavsifi 
Yodgorlik balandligi 22 metr boʻlgan stela boʻlib, gʻishtdan qurilgan va ohaktosh va granit bilan qoplangan. Uchta chuqurchada meʼmor, ishchi va jangchining bronza figuralari mavjud. Figuralar tepasida shahar va ularning qahramonlari uchun eng muhim tarixiy voqealar tasvirlangan. Meʼmor tepasida Vladimir Monomax va Andrey Bogolyubskiyning portretlari tushirilgan medalyonlar, Vladimir arxitekturasining va qadimiy badiiy hunarmandchilik tasvirlari tushirilgan barelyeflar bor. Jangchining tepasida Aleksandr Nevskiy va Dmitriy Pojarskiyning portretlari tushirilgan medalyonlar, shuningdek, Aleksandr Nevskiyning 1252-yilda buyuk saltanatga kirishi va knyaz Pojarskiy tomonidan Zemstvo koʻngillilarining yigʻilishi kabi voqealar aks ettirilgan barelyeflar bor. Ishchining boshida XX-asr voqealari, fuqarolar urushi va Ulugʻ Vatan urushi, shuningdek, 1957-yilda 150 000-chi Vladimirets traktorining kolxozchilarga topshirilishi aks etgan.

 
 https://www.tourism33.ru/guide/places/vladimir/pamyatnik-850-letie-vladimira/
 http://vladimirtravel.ru/what-to-visit/vladimir/arkhitektura/13705/
 
 Объединенный Владимиро-Суздальский историко-архитектурный и художественный музей-заповедник. Материалы исследований : сборник / Гос. Владим.-Сузд. ист.-архитектур. и художеств. музей-заповедник. — Владимир, 1996-. — 21 см. № 4: Материалы научно-практической конференции / сост.: А. А. Тенеткина. — 1998. — 175 с. : ил., портр., табл., цв. ил.
 Бубнов, Сергей Львович. Памятники Владимира : иллюстрированный справочник : туристская схема / С. Л. Бубнов. — 3-е изд., доп. — Владимир : Транзит-Икс, 2008. — 143 с. : цв. ил., портр.; 21 см; ISBN 978-5-8311-0386-1
Turkum:Vladimir yodgorlikalri
Turkum:Vladimirdagi federal madaniy meros ob’ektlari
Turkum:Rossiyaning madaniy meros ob’ektlari alifbo tartibida
Calaburras mayogʻi

Calaburras mayogʻi  — Ispaniyadagi birinchi aviatsiya va dengiz mayogʻi. 1863-yilda qurilgan. Balandligi 25 m. U Andalusiyaning Malaga provinsiyasida Kosta-del-Sol togʻidagi Kosta-del-Sol burnida joylashgan. Bu viloyatning asosiy mayogʻidir va viloyatdagi barcha mayoqlar shu binodan turib boshqariladi. Undan Gibraltar boʻgʻozi yoʻnalishida dengiz navigatsiyasida foydalaniladi. Mayoq 20 soniya chastotada yonib oʻchadi. Mayoqni 18 dengiz mili (33 km) uzoqligidan koʻrish mumkin.
 Qarang 

Ispaniyadagi mayoqlar roʻyxati
 

Turkum:Ispaniyadagi mayoqlar
Turkum:XIX asrda qurilgan mayoqlar
Calaburras
Turkum:WikiTarjima
Abadiy shon-sharaf yodgorligi

Abadiy shon-sharaf yodgorligi ― Tula viloyati Novomoskovsk shahrida 1973-yilda Ulugʻ Vatan urushi paytida halok boʻlgan sovet askarlari xotirasiga ochilgan yodgorlik majmuasidir. Yodgorlik oldida mangu olov yonib turadi.

 Tavsifi 
Yodgorlik 1973-yil 30-dekabrda Moskva koʻchasida ochildi, ochilish marosimini Sovet Ittifoqi Qahramonlari N. A. Prisyagin, M.P. Strijkov, „Shon-sharaf“ ordenining toʻliq kavaleri A. T. Fedonov va F. A Komov boshchilik qilishdi. Ochilish kuni yodgorlikning granit poydevorida Urvan oʻrmonidagi ommaviy qabrdan maxsus zirhli transportyorda yetkazilgan mash’aldan mangu olov yoqildi.

Kompozitsiya mualliflari: haykaltarosh O. K. Komov, rassom Eduard Ivanovich Ladygin va meʼmor Vladimir Aleksandrovich Klimov. Yodgorlik Mytishi badiiy quyish fabrikasida yasalgan va Ulugʻ Vatan urushining son-sanoqsiz qahramonlik epizodlaridan birini aks ettiruvchi uch figurali kompozitsiyaga egadir. Yodgorlikning umumiy balandligi 5,6 metr, figuralarining balandligi 4,5 metr, yodgorlikning vazni 11 tonna.

Yodgorlik yonida Novomoskovsk shahridagi Qahramonlar xiyoboni joylashgan boʻlib, unda barcha Novomoskovskiliklar — Sovet Ittifoqi, Rossiya Federatsiyasi Qahramonlari, shuningdek, "Shon-sharaf" ordenining toʻliq egalariga bagʻishlangan stendlar mavjud.

Shahar aholisi orasida yodgorlik „Uch askar“ nomi bilan mashhur. 2013-yilda yodgorlik majmuasi qayta tiklandi: poydevor mustahkamlandi va uning plitali qoplamasi tiklandi.

Abadiy shon-shuhrat yodgorligida 1-sonli post namoyish etilgan. Postni olib borishning sharafli huquqi Novomoskovsk maktablarining oʻquvchilariga berildi. Yodgorlik poyiga muntazam ravishda unutilmas sanalarda tantanali ravishda gul qoʻyish oʻtkaziladi.

 

 
 Комов О. К. Замысел и воплощение: интервью с засл. худож. РСФСР, одним из авторов Монумента вечной славы О. К. Комовым / интервью брал кор. газ. «Новомосковская правда»; фото Г. Суркова // Новомосковская правда. — 1974. — 3 янв.
 Открытие Монумента вечной славы // Новомосковская правда. — 1974. — 3 янв.
 
 Монумент Вечной славы на сайте Виталия Лукьянова о Новомосковске.
Turkum:1973-yil Tula viloyatida
Turkum:1973-yil haykaltaroshliklari
Turkum:1973-yilda Tula viloyati
Turkum:1973-yilda Rossiyada qurilgan binolar va inshootlar
Turkum:SSSRda mangu olov
Turkum:Novomoskovsk (Tula viloyati) binolari va inshootlari
Turkum:Ulug' Vatan urushi yodgorliklari
Turkum:Novomoskovskning diqqatga sazovor joylari (Tula viloyati)
Lembolovo qo‘rg‘oni

"Lembolovo qoʻrgʻoni" — yashil shon-sharaf kamarining bir qismi boʻlgan yodgorlik. 1941-sentabr oyida 23-armiyaning bir qismi Finlandiya qoʻshinlarining hujumini toʻxtatgan joyda oʻrnatilgan.

U 1967-yilda Leningradning Vasileostrovskiy tumani ishchilari tomonidan Muratovka daryosining Shimoliy sohilida, Vsevolojsk tumanining Lembolovo qishlogʻi yaqinida qurilgan.

 Tavsif 
Vertikal stelada ona va bolaning barelyeflari, ikkita ustunda Leningrad mudofaasi sanalari „1941-44“ va „Jang parchasi“ barelyeflari tasvirlangan. Loyiha mualliflari arxitektor A. I. Gutov, Yu. M. Sarikovskiy, haykaltarosh B.A. Svinin hamda muhandis N.I. Sedov.

 

 

 Gusarov A. Yu. Pamyatniki voinskoy slavi Peterburga. — SPb.: Paritet, 2010. — 400 s. — ISBN 978-5-93437-363-5.
Turkum: Vsevolojsk tumani yodgorliklari
Turkum:Leningrad jabhasi
Turkum: yashil shon-Shuhrat kamari
Uchinchi zarba armiyasi askarlari uchun yodgorlik

Uchinchi zarba armiyasi askarlari uchun yoggorlik — Moskvadagi Serebryany Bor shahridagi Tamanskaya koʻchasidagi harbiy yodgorlik. 1975-yil 27-aprelda Ulugʻ Vatan urushidagi gʻalabaning 30-yilligi munosabati bilan ochilgan. Yodgorlik muallifi — moskvalik rassom A. A. Andreev. Yodgorlik „shahar haykaltaroshligi“ toifasiga kiradiVestnik Mera i Pravitelstva Moskvi № 65-noyabr 2011 (2189).

1941-yil dekabr oyida Moskva Serebryany Borda 3-zarba armiyasi tuzildi va shu yerdan uning jangovar yoʻli boshlandi. Katta toʻrtburchaklar yodgorlik toshi koʻrinishidagi meʼmoriy triptixdir. Markaziy qismida zanglamaydigan poʻlatdan yasalgan bolgʻa va oʻroq biriktirilgan konturli besh qirrali yulduz mavjud. Oʻng tomonda beton devor 3-zarba armiyasining Serebryany Bordan Berlingacha boʻlgan jang yoʻlini koʻrsatadi. Chap tomonda quyidagi yozuv bor: „Bu yerda, Serebryany Borda, 1941-yil dekabr oyida 3-zarba armiyasining shtab-kvartirasi joylashgan edi, uning qoʻshinlari Moskva yaqinidagi dushmanni magʻlub etishda qatnashgan, Kalinin va Pskov viloyatlari, Sovet Latviyasi va Polshaning shahar va qishloqlarni ozod qilgan, 1945-yilda Berlinga bostirib kirishdi va Reyxstag ustidan Gʻalaba bayrogʻini koʻtarishdi“. Kompozitsiyaning hoshiyasi Gʻalaba lentalari bilan bezatilgan.

Keyinchalik yodgorlikning chap tomoniga 1942-yildagi ZiS-3 zambaragi oʻrnatildi «Воинам Третьей Ударной армии» памятный знак // Москва: Энциклопедия / Глав. ред. А. Л. Нарочницкий. — М. : Советская энциклопедия, 1980. — 688 с. — 200 000 экз.

 

Turkum:1975-yilda Moskvada qurilgan binolar va inshootlar
Turkum:Horoshevo-Mnevniki
Turkum:Rossiyadagi Ulugʻ Vatan urushi yodgorliklari
Turkum:Moskva haykaltaroshlik yodgorliklari, monumentlari, memoriallari
Nur-Sulton shahridagi Vatan himoyachilari sharafiga yodgorlik

Vatan himoyachilari sharafiga yodgorlik (boshqa da, shuningdek, Vatan himoyachilari yodgorligi, "Otan korgaushilar" monumenti, „Ona-Vatan“ monumenti; ) — Nur-Sultondagi yodgorlik, 2001-yilda Vatan himoyachilari maydoniga oʻrnatilgan.

 Tavsifi 
Yodgorlik 37,5 m balandlikdagi bronza yodgorlik toshi boʻlib, pastga qarab kengaygan poydevor va balandligi 24 m stelaning oʻzidan iborat. Kompozitsiyaning haykaltaroshlik yechimi — 101 boshoqli dastaga oʻxshatib keltirilgan tasviridir. Boshoqlar soni Qozogʻistonda yashovchi barcha xalqlarning birligini anglatadi. Stela asosining bir tomonida qoʻlida zarhal piyolani qoʻlida tutib turgan Ona-Vatan timsoli boʻlgan ayol siymosi oʻrnatilgan. Yodgorlik uchun 63 tonna Qaragʻanda bronzasi material sifatida xizmat qildi.

Stelaning etagida bir zarrasi Olma-Otadagi 28-gvardiyachi Panfilov nomidagi bogʻdan olib kelingan Mangu olov yonib turadi. Chap va oʻngda ikkita barelyef joylashtirilgan. Chapdagi barelyefda jungor gʻoliblari qozoq botirlar, oʻng tomonda sovet askarlari tasvirlangan.

Loyiha arxitektorlari A. Beksultanov va N. Konopoltsev.

 Rasmiy tadbirlar 
1998-yilda boʻlajak yodgorlik oʻrniga tamal toshi qoʻyilgan edi. Marosimda Qozogʻistonning birinchi prezidenti Nursulton Nazarboyev ishtirok etgan.

Yodgorlik 2001-yil 9-mayda Gʻalaba kuni munosabati bilan tantanali ravishda ochildi.

Gʻalaba kuniga bagʻishlangan tadbirlar doirasida har yili monumentga gullar qoʻyiladi. Bundan tashqari, xorijiy davlatlar rahbarlarining Qozogʻistonga rasmiy tashriflari chogʻida ham gul qoʻyish marosimi boʻlib oʻtgan. Ular orasida Aleksandr Lukashenko, Mun Chje In, Angela Merkel, Sadir Japarov bor.

 

Turkum:Bronza haykallar
Turkum:Qozogʻiston meʼmoriy yodgorliklari
Boltiq Qizil bayroq uchuvchilariga yodgorligi

"Boltiq Qizil bayroq uchuvchilariga" — Leningrad va Ulugʻ Vatan urushi davrida „Grajdanka“ harbiy aerodromi boʻlgan joyda oʻrnatilgan yodgorlik.

Hozirda aerodrom mavjud emas, u joylashgan hududda Sankt-Peterburgning turar-joy binolari joylashgan.

Yodgorlik Akademicheskaya metro bekati yaqinida Nauki prospekti, 25-uyda joylashgan.

Yodgorlikning ochilishi 1975-yilda boʻlib oʻtdi. Yodgorlik ustida ikki rassom ishlagan — O. N. Xarlamov va O. F. Lich, meʼmor A. DA. Kojevnikov.

2009-yilda yodgorlik qayta tiklandi.

Yodgorlik yonida muntazam ravishda xotira va motam tadbirlari oʻtkaziladi, unda atrofdagi maktab oʻquvchilari ishtirok etadi.

Shuningdek, munitsipal va shahar hokimiyatlari anʼanaviy ravishda har yili 18-avgust, SSSR Harbiy-havo kuchlari kunida yodgorlik poyiga gul qoʻyishadi (bu sana 1980-yilgacha nishonlangan, keyinchalik bayram sanasi oʻzgartirilgan, ammo yodgorlikdagi tantanali marosimlar urush yillarida qayd etilgan sanaga muvofiq oʻtkaziladi).

 Yodgorlikning tavsifi 
Yodgorlik zarhallangan koʻpburchak boʻlib, uning har bir tomonida Boltiq flotining ramzlaridan biri boʻlgan qoʻshimcha relyefli besh qirrali yulduz joylashgan.

Yodgorlik yuqoriga koʻtarilayotgan aerodromning uchish-qoʻnish yoʻlagiga oʻxshatib yasalagn postament ustiga oʻrnatilgan.

Postamentga yodgorlik lavhasi oʻrnatilgan boʻlib, quyidagi mant yozilgan:

"Bu yerda 1941-1945-yillarda „Grajdanka“ aerodromi bor edi, u yerdan Boltiqboʻyi Qizil Bayroq uchuvchilari Leningrad osmonini himoya qilishgan".

 "Grajdanka" aerodromi haqida 
"Grajdanka" aerodromi urush boshida paydo boʻlgan, asosan ogʻir hujum samolyotlari uchun ishlatilgan, Boltiq flotining hujum samolyotlari uchun asosiy aerodrom boʻlgan.

Aerodrom yaxshi jihozlangan uchish-qoʻnish yoʻlagi va yuqori darajadagi texnik yordam bilan ajralib turardi, bu kechayu kunduz parvozlarni taʼminlash imkonini bergan.

 

Turkum:Leningrad qamaliga bag'ishlangan yodgorliklar
Turkum:alifbo bo'yicha yodgorliklar
Keleno (pleyada)

Keleno, Kelaino ( — qorongʻulik, qoralik, zimiston) — yunon mifologiyasida Mifi narodov mira. M., 1991-92. V 2 t. T.1. S.633 Atlant Gesiod. Perechen jenщin, fr.169 M.-U. va Pleionaning qizi, Pleiadalardan biri (yoki maʼlum bir Ergeyning qizi) Gigin. Mifi 157 .

Undan oʻgʻli Likani Psevdo-Eratosfen. Katasterizmi 23; Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka III 10, 1 yoki ikkita oʻgʻil: Lika va Nikteyni Gigin. Astronomiya II 21, 3 dunyoga keltirgan Poseydonning suyuklisi Lyubker F. Lycus // Realniy slovar klassicheskix drevnostey po Lyubkeru / pod red. F. F. Zelinskiy, A. I. Georgievskiy, M. S. Kutorga, F. Gelbke, P. V. Nikitin, V. A. Kanskiy, per. A. D. Veysman, F. Gelbke, L. A. Georgievskiy, A. I. Davidenkov, V. A. Kanskiy, P. V. Nikitin, I. A. Smirnov, E. A. Vert, O. Yu. Klemenchich, N. V. Rubinskiy — SPb.: Obщestvo klassicheskoy filologii i pedagogiki, 1885. — S. 797—798..

Shoir Museyning soʻzlariga koʻra, Keleno toʻrt koʻzli Argosdan toʻrtta Efioplarni dunyoga keltirdi Musey, fr.8 Kern = Filodem. O blagochestii 97, 18 // Kommentariy D. O. Torshilova v kn. Gigin. Mifi. SPb, 2000. S.191; Fragmenti rannix grecheskix filosofov. Ch.1. M., 1989. S.68-69 Lyubker F. Pleiades // Realniy slovar klassicheskix drevnostey po Lyubkeru / pod red. F. F. Zelinskiy, A. I. Georgievskiy, M. S. Kutorga, F. Gelbke, P. V. Nikitin, V. A. Kanskiy, per. A. D. Veysman, F. Gelbke, L. A. Georgievskiy, A. I. Davidenkov, V. A. Kanskiy, P. V. Nikitin, I. A. Smirnov, E. A. Vert, O. Yu. Klemenchich, N. V. Rubinskiy — SPb.: Obщestvo klassicheskoy filologii i pedagogiki, 1885. — S. 1060..

 

Turkum:Beotiya Afsonalari
Turkum:Pleyadalar
Kranay

Kranay  — qadimgi yunon mifologiyasidagi qahramonMifi narodov mira. M., 1991-92. V 2 t. T.2. S.12, Lyubker F. Реальный словарь классических древностей. M., 2001. V 3 t. T.1. S.386. Kekropsdan keyin hukmronlik qilgan Attikaning birinchi shohlaridan biri; avtoxton. Uning davrida „Devkalion toshqini“Psevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka III 14, 5 boʻlgan. U Lakedemonlik Menitning qizi Pediadaga uylangan edi. Uning qizlari: Kranaya, Kranexma va Attida. Bir versiyaga koʻra, Areopag uning hukmronligi ostida tashkil etilganPsevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka III 14, 1. Uning nomi bilan aholi KranaylarStrabon. Geografiya IX 1, 18 (str.397) deb atalgan. Afinaliklar „Kranay oʻgʻillari“ deb atalganEsxil. Evmenidi 1011. AmfiktyonPsevdo-Apollodor. Mifologicheskaya biblioteka I 7, 2; III 14, 6 Kranayning qiziga uylangach, uni haydab yuboradiPavsaniy. Opisanie Elladi I 2, 6. Lamptra demesida vafot etadiPavsaniy. Opisanie Elladi I 31, 3.

 

Turkum:Afina va Attika qirollari
Turkum:Qadimgi yunon afsonalari qahramonlari
Anatol Kuragin

Anatoliy Vasilevich (Anatol) Kuragin (? — 1812) — Lev Tolstoyning „Urush va tinchlik“ romani qahramoni. Knyaz Vasiliy Kuraginning oʻgʻli. Opasi — Xelen, ukasi — Ippolite. Polsha janobiga yashirincha turmushga chiqdi.

Natasha Rostovaga maftun boʻlib, (II jild, 5-qism) uni oʻziga oshiq qiladi. Natashani maftun etgan Anatol uni chet elga qochishni taklif qiladi. Biroq, oʻgʻirlab ketilgan kechada Marya Dmitrievna Axrosimova bundan xabar topadi. Qochib ketish muvaffaqiyatsiz tugaydi. Anatolning uylanganini bilgach, Rostova oʻzini margimush bilan zaharlamoqchi boʻladiОльга Гевель. «Долоховский текст» творчества Л.Н. Толстого: истоки, семантика, функции, контекст. — Litres, 2019-04-06. — 355 с. — ISBN 978-5-04-158293-7. Архивная копия от 9 января 2021 на Wayback Machine. Per Bezuxovning talabiga binoan Anatol Moskvadan chiqarib yuborildi.

Borodino jangidan keyin Anatolning oyogʻi kesib tashlanadi. Bundan tashqari, III jildning 9-bobida aytilishicha, Per Bezuxov uning oʻlimi haqida bilib oladi, ammo mish-mish tasdiqlanmaydi. U romanda boshqa tilga olinmaydiSemen Mashinskiĭ. В мире Толстого: сборник статей. — Советский писатель, 1978. — 544 с. Архивная копия от 7 января 2021 на Wayback Machine.

Baʼzi ekspertlarning fikricha, qahramon obrazi Tatyana Bersning amakivachchasi Anatoliy Lvovich Shostakdan olib yozilgan.

 

Turkum:Toʻqima zodagonlar
Turkum:"Urush va tinchlik" romani qahramonlari
Oyga qarab turgan bola

thumb|right|350px
Oyga qarab turgan bola (shved. Pojke som tittar på månen) yoki Temir bola (shved. Järnpojken) — Stokgolmning eski shahridagi yodgorlik. Tizzalarini quchoqlab oʻtirgan bolani tasvirlangan. Haykaltarosh Liss Eriksson tomonidan yaratilgan va 1967-yilda oʻrnatilgan yodgorlik Shvetsiyadagi eng kichik yodgorlik boʻldi. Uning balandligi 15 smBritt Peruzzi. Järnpojken — en riktig turgubbe…. Bundan tashqari, u xalqona Ulle (Olle) taxallusi bilan ham tanilgan.

Yodgorlik qumtosh va temirdan yasalgan. Bola ancha keng poydevorda joylashgan karavotda oʻtiribdi. U 1954-yilda Liss Eriksson tomonidan yasalgan boʻlib, haykaltaroshning uyqusiz tunlarda karavotida oʻtirib, deraza tashqarisidagi oyga qaragan bolaligidagi xotiralarini aks ettiradi.

Yodgorlik Fin cherkovi (Finska kyrkan) binosi orqasidagi hovlida joylashgan boʻlib, har doim ham shahar yoʻriqnomalarida eslatib oʻtilmaydi, lekin doim sayyohlar bilan gavjum. Agar siz bolaning boshini silasangiz, bu omad keltiradi va istakni amalga oshirishga yordam beradi, deb ishoniladi. Shu sababli koʻp qoʻl tekkanidan bolaning boshi yaltiroq tusga kirib qolgan. Yodgorlik poydevoriga tangalar yoki shirinliklar tashlanadi, qishda esa yodgorlikning oʻzi koʻpincha temir bola uchun maxsus toʻqilgan shlyapa va sharflar bilan oʻrab qoʻyiladi.

 

 

 „Oyga qaragan bola“: Stokgolm markazidagi chaqaloq
Turkum:Stokgolm Yodgorliklari
Kategoriya: 1954-yilgi haykallar
Turkum: bolalar yodgorliklari
Qabrsiz bedarak yo‘qolgan askarlar uchun yodgorlik

Bedarak yoʻqolganlar. Qabrsiz askarlar uchun yodgorlik — Moskvaning diqqatga sazovor joylaridan biri boʻlgan yodgorlik 1995-yilda Poklonnaya tepaligida yoki Gʻalaba bogʻida oʻrnatilgan.

 Tarixi 
Qabrsiz bedarak yoʻqolgan askarlar yodgorligi 1995-yilda Ulugʻ Vatan urushidagi Gʻalabaning 50 yilligiga bagʻishlab ochilgan. Kompozitsiya Gʻalaba bogʻidagi tankchilar xiyoboniga, kichik sunʼiy tepalikda, Gʻolib Georgiyasi cherkovining asosiy kirish eshigi yaqinida oʻrnatilgan. Yodgorlik Ukraina xalqining tuhfasi hisoblanadi.

Haykalning nusxasi Kievda, Ulugʻ Vatan urushi tarixi milliy muzeyidan unchalik uzoq boʻlmagan joyda oʻrnatilgan. Yodgorlik supachasiga doimo yangi gullar qoʻyiladi.

Yodgorlik bagʻishlanganlar orasida:

 Duxovchenko Viktor Vasilyevich (21.03.1954 — 27.04.1985);
 Zverkovich Aleksandr Anatolyevich (24.12.1964 — 27.04.1985);
 Korshenko Sergey Vasilyevich (26.06.1964 — 27.04.1985);
 Pilypets Viktor Nikolaevich (10.08.1963 — 03.02.1982);
 Shevchenko Nikolay Ivanovich (13.10.1956 — 27.04.1985).

 Tavsifi 
Qabrsiz bedarak yoʻqolgan askarlarga oʻrnatilgan yodgorlik yarador askarning bronza qiyofasi boʻlib, uning yuzi yashiringanligi juda ramziy maʼnoga ega. Yodgorlikda nozik tafsilotlar kuzatilmagan, ammo askar anjomlarining elementlari aniq koʻrinadi. Kompozitsiya granit choʻzinchoq poydevorga oʻrnatilgan.

 

Turkum:Harbiy yodgorliklar
Turkum:Poklonnaya tepaligidagi Gʻalaba bogʻining yodgorliklari
Turkum:Rossiyada 1995-yilda paydo boʻlganlar
Carrie Kelley

Carrie Kelley ― DC komikslari qahramoni. U „Batman. Nomaʼlum ritsarning qaytishi“ grafik romanida debyutini boshladi va uning davomlari „The Dark Knight Strikes Again“ va „The Dark Knight III: The Master Race“ da paydo boʻldi. U „Nomaʼlum ritsarning qaytishi“ filmida Batmanning hayotini saqlab qolib, yangi Robinga aylanadi. Keyinchalik, „The Dark Knight Strikes Again“ filmida u Catgirl obrazini oʻz zimmasiga oladi va „The Dark Knight III: The Master Race“ da Batwomanga aylanadi. Garchi Juli Medison „Detektiv komikslar № 49“ (1941-yil mart) dagi Bob Keyn hikoyasida Robinni qisqacha taqlid qilgan boʻlsa ham, Kerri Betmen franshizasi tarixidagi birinchi Robin ayol edi.

 Tanqid va meros 
Comic Book Resources’dan Jeyms Brizuela qahramonning tashqi koʻrinishi „Lego film: Batman“da Dik Greyson/Robin obraziga taʼsir qilganini taʼkidladi. Screen Rantʼdan Shon L. Lealos Carrieni Robinning eng yaxshi versiyalarida 4-oʻringa qoʻydi va „u qochmadi va bu dunyosida Batmanga kerak boʻlgan Robin ekanligini“ taʼkidladi.

 

Turkum:Frenk Miller tomonidan yaratilgan qahramonlar
Turkum:Toʻqima ixtirochilar
Turkum:DC Comics super qahramonlari
Turkum:1986-yilda paydo boʻlgan komiks qahramonlari
Rakvere qal’asi

thumb|400px|video
thumb|right|300px
Rakvere qal’asi  — oʻrta asrlar qal’asi. Vällimagi togʻidagi Rakvere shahrida 25 metr balandlikda joylashgan.

 Tarixi 
XIII asrgacha Vallimagi togʻida qadimgi estonlarning Tarvanpäe nomli shaharchasi boʻlgan.

XIII asrda daniyaliklar togʻda toshlardan bir nechta inshootlarni qurishadi. Qal’ani qurish boʻyicha jiddiy ishlar Shimoliy Estoniya Livoniya ordeni nazorati ostiga oʻtgan 1345-yildan keyin jadallashgan.

Dastavval qal’aning shimoliy qanoti qad rostlagan va burchak minoralariga ega boʻlgan janubiy qanoti (ularning aksari hozirgi kungacha saqlanib qolgan) faqat ikki yuz yil oʻtib, XV—XVI asrlarda qurilgan. Qal’aning shimoli-sharqiy qismida yarim doira shaklidagi qurol minorasi bilan himoyalangan darvozalar qurilgan.

1560-1580-yillardagi Livoniya urushi paytida qal’a ostida ruslar, shvedlar va nemislar oʻrtasida shiddatli janglar boʻlib oʻtgan. Oʻsha paytda qisman shikastlangan qal’a 1602-1605-yillardagi Shvetsiya-Polsha urushi paytida sezilarli darajada vayron qilingan.

XVII-XVIII asrlarda qal’a xarobalari oʻrnida tosh qazib olish karyeri joylashgan.

Vayronalarni tartibga solish boʻyicha ilk ishlar 1901-1902-yillarda, jiddiy taʼmirlash va qayta tiklash ishlari 1975-1988-yillarda amalga oshirilgan. Qal’aning janubiy qanoti va burchak minoralari juda yaxshi saqlanib qolgan. Hozirda minoralardan birida Estoniya davlat bayrogʻi hilpirab turadi.

 Galereya 

 

 http://www.svm.ee/index.php?objectID=11,6 Arxivirovano, 2021-yil 26-fevral.
 http://www.epl.ee/artikkel/436186 (mavjud+havola)
Turkum:Estoniya Qal'alari
Turkum:Livonian ordeni qal'alari
Turkum: Rakvere
Motoko Kusanagi

— Masamune Sironing „Zirhlangan sharpa“ ilmiy-fantastik kiberpank mangasining bosh qahramoni. Kiborg, Yaponiya IIV-ning 9-boʻlimida ishlaydiGhost in the Shell - Production Report DVD. DVD Extra: Production I.G. (1996)..

 Biografiyasi 
Olti yoshida Motoko samolyot halokatiga uchraydi va yetim qoladi. Jarohatlari natijasida u ikki yil davomida tanasi toʻliq kibernetizatsiya qilinmaguncha komada edi. Faqat miya va orqa miyaning bir qismi omon qolgan edi. Tanasi oʻzi bilan bir xil zavodda qurilgan 2501-Loyiga ishini tekshirar ekan, u oʻzining mohiyati, ruhi va kelib chiqishi haqiqatan ham inson ekanligiga shubha qila boshladi.

Kusanagi taekvondoni, oʻqotar qurollarni yaxshi biladi, shuningdek, xakerlik qobiliyatiga ega.

 Konseptsiya va yaratilish 
Motoko Kusanagi obrazi gʻoyasi Masamune Siroga tegishli.

Filmni moslashtirishda personajlar dizayneri va animatsiya boshligʻi Xiroyuki Okiura uni manga qahramonidan farqli qilib yaratdi: „Motoko Kusanagi kiborg, shuning uchun uning tanasi baquvvat va yosh, lekin uning insoniy mentaliteti tashqi koʻrinishidan ancha katta. Men Masamune Siro yaratgan asl qiz oʻrniga uning xarakteridagi ana shu yetuklikni tasvirlashga harakat qildim“.

Kendzi Kamiyama uning shaxsini aniqlashda qiynaldi va serialning birinchi mavsumida qahramonning motivlarini tushuna olmaydi. Ikkinchi mavsumda ishlayotganda u Motokoning oʻtmishiga katta eʼtibor beradi. Keyin uni bu gʻayritabiiy kuchga ega boʻlish uchun tanlangan shaxs sifatida tasvirlay oladi. U, ehtimol, oʻz qobiliyatidan boshqalarning manfaati uchun foydalanishi kerak deb hisoblaydi. Amerikalik ovozlashtiruvchi aktrisa Meri MakGlin Motoko Kusanagini „kuchli va baʼzida latofatli, lekin har kimni taʼzirini berishga qodir“ deb taʼriflaydi.

 Tanqid va eʼtirof 
1995-yilda Kusanagi Tokyo Sports Film Award’ning yilning eng yaxshi aktrisasi mukofotiga sazovor boʻldiTokyo Sports Film Award va bu birday qabul qilinmadi.

2009-yilda Motoko Kusanagi barcha davrlarning eng yaxshi anime qahramonlari roʻyxatida 13-oʻrinni egalladi. 2014-yilda IGNʼning shunga oʻxshash roʻyxatida u 11-oʻrinni egalladi. U „kuchli ayol qahramonning ajoyib namunasi“ sifatida maqtovga sazovor boʻldi.

 

 
 
 Napier, Susan J. (англ.)рус.. Doll Parts: Technology and the Body in Ghost in the Shell // Anime from Akira to Princess Mononoke: Experiencing Contemporary Japanese Animation (англ.)рус. (англ.). — 1st. — New York: Palgrave, 2001. — P. 103—120. — ISBN 978-0-312-23863-6.
 
Turkum:Ghost in the Shell
Turkum:Koʻrinmaslik qobiliyatiga ega qahramonlar
Turkum:Texnopat qahramonlar
Turkum:Toʻqima yollanmalar
Turkum:Toʻqima mayorlar
Turkum:Super-askar qahramonlar
Turkum:Jangovar qahramonlar
Turkum:Kiborg qahramonlar
Turkum:Toʻqima politsiyachilar
Turkum:Komputer oʻyinlarining qahramonlari
Turkum:Filmlar qahramonlari
Turkum:Toʻqima merganlar
Turkum:Toʻqima ayollar
Turkum:Toʻqima taekvondochilar
Turkum:1989-yilda paydo boʻlgan komiks qahramonlari
Turkum:Toʻqima xakerar
Hayqiriq

thumb|right|300px
Hayqiriq  — Amsterdam shahrining Osterparkida oʻrnatilgan yodgorlik haykali. 2004-yil 2-noyabrda radikalchi Muhammad Buyeri tomonidan oʻldirilgan niderland kinorejissori, produseri va jurnalisti Teo van Gog xotirasiga bagʻishlangan.

Haykaltarosh Yerun Henneman ijodi mahsuli sifatida yasalgan yodgorlik 150 ta namuna orasidan tanlab olingan. Teo van Gogning ota-onasi ham hakam sifatida ishtirok etgan. U Niderlandiya poytaxtining sharqiy qismidagi Linnaustrat koʻchasidan uncha uzoq boʻlmagan joyda, Osterpark chekkasida oʻrnatilgan. Balandligi 4,6 metr boʻlgan yodgorlik Teo van Gog yuzining profiliga oʻxshash shaklda egilgan oltita poʻlat chiziqlardan iborat. Bir tomondan, uning yuzi ogʻzini ochib yigʻlayotgandek, boshqa tomondan, ogʻzi yopiq holda tasvirlangan. Yodgorlikning ochilishi uni oʻrnatish uchun zarur boʻlgan rasmiyatchiliklar hal qilinishi zarurligi sababli olti oyga kechiktirilgan.

Tantanali ochilish marosimi 2007-yil 18-martda marhum van Gogning otasi, opa-singlisi va doʻstlari, shuningdek, Amsterdam meri Job Koen boshchiligidagi rasmiylar ishtirokida boʻlib oʻtdi. Shahar menejeri Martin Verbetning soʻzlariga koʻra, „Hayqiriq“ soʻz erkinligi ramzi boʻlishi kerak edi. Marosim davomida minbarga chiqqanlar soʻz erkinligi mavzusini qayta-qayta taʼkidlashdi, chunki Teo van Gogning oʻlimiga oʻz ijodida radikal islomni keskin tanqid qilgani sabab boʻlgan. Marhum kinematografning tadbirda ishtirok etgan doʻstlaridan biri, aktyor Hans Tauven esa ham soʻz erkinligiga bagʻishlangan qoʻshiq kuyladiTekst toespraak tijdens onthulling beeld Theo van Gogh hansteeuwen.net .

2007-yil 15-sentabrda yodgorlik vandalizm nishoniga aylandi: qora markerda „Al-Qoida“ va „27-11-2007“ sanasi yozildi. Ushbu ishga qoʻl urgan jinoyatchilar topilmadi.

 

 Teo van Gog yodgorligi 2007-yil 18-03-da NRC Handelsblad (kerak. )
 Theo van Gog onthuld yodgorligi (video) 18-03-2007  (kerak. )

 

Turkum:Amsterdam Yodgorliklari
Turkum: haykaltaroshlik 2007
Turkum: Chelik haykallar
Linus van Pelt

Linus van Pelt — Charlz Shults tomonidan yaratilgan va birinchi marta 1952-yil 19-sentabrda komiksda paydo boʻlgan Peanuts komikslari seriyasidagi qahramon. Linus Charli Braunning eng yaxshi doʻsti, shuningdek, Lyusi van Peltning ukasi va Rayran van Peltning akasi. Linus har doim oʻzi bilan xavfsizlik koʻrpasini olib yurishi bilan mashhur. Komiksning mashhurligi tufayli xavfsizlik koʻrpasi psixologiyaga kiritilgan, bu „psixologik ishonch va xotirjamlik uchun biron narsaga yopishib olish“ degan maʼnoni anglatadi.

 Tavsifi 
Linus birinchi marta 1952-yil 14-iyulda komiksda tilga olingan va uning birinchi koʻrinishi 1952-yil 19-sentabrda roʻy bergan. U faqat 1954-yildagina gapirgan, oʻsha yili uning „xavfsizlik koʻrpasi“ komikslarda paydo boʻlgan.

Odatda u qora chiziqli qizil futbolka, qora shorti va tennis poyabzali kiyadi. 1962-yil 5-fevralda unga yaqinni koʻra olmaslik tashxisi qoʻyilgani uchun koʻzoynak taqishni boshladi. Biroq, 1962-yil 9-sentabrdan boshlab uning koʻzoynagi hech qanday izohsiz komiksdan gʻoyib boʻldi. Multfilmlarda u yengil sigmatizm bilan ovozlashtirilgan.

Linus juda kichkina boʻlsa ham, juda aqlli va komiksda faylasuf va ilohiyotchining „rolini oʻynaydi“Clayton, Philip (англ.)рус.. God and Contemporary Science. — Wm. B. Eerdmans Publishing Company (англ.)рус., 1997. — С. 81. — ISBN 0748607986., koʻpincha Injildan iqtibos keltiradiPendergast, Tom (англ.)рус.. St. James Encyclopedia of Popular Culture (англ.). — St. James Press (англ.)рус., 2000. — P. 25. — ISBN 155862404X.. U oʻzining afsonaviy jonzoti — Buyuk Qovoqni oʻylab topadi, Xellouin bayramida eng „samimiy“ qovoq maydonlarida paydo boʻlishini va oʻzi bilan sovgʻalarni olib kelishini aytadi. Linus Buyuk Qovoqqa ishonadigan yagona odam, garchi baʼzi hollarda u boshqa qahramonlarni Buyuk Qovoq haqiqiy ekanligiga ishontirishga muvaffaq boʻlsa-da, lekin oxirida Qovoq paydo boʻlmaganidan keyin unga ishonishni toʻxtatishadi. Laynus esa oʻjarlik bilan uning mavjudligiga ishonadi va har bir Xellouinni uning paydo boʻlishini kutgan holda qovoq maydonida oʻtkazadi.

 

 
 Официальный сайт комикса
Turkum:1952-yilda paydo boʻlgan komiks qahramonlari
Turkum:Toʻqima oʻgʻil bolalar
Turkum:"Peanuts" qahramonlari
A. S. Pushkin haykali Baku

thumb|right|350px
A.S.Pushkin haykali  — Ozarbayjon poytaxti Boku shahrida rus shoiri Aleksandr Sergeyevich Pushkinga oʻrnatilgan yodgorlik. Yodgorlik Pushkin va Uzeyir Gadjibekov koʻchalari chorrahasida joylashgan xuddi shu nomdagi xiyobonda joylashgan. Bronzadan yasalgan yodgorlik muallifi haykaltarosh, Rossiya Badiiy akademiyasining akademigi Yuriy Orexov hisoblanadi. Ushbu yodgorlik Orexovning soʻnggi asaridir.

 Tarixi 
Yodgorlikning tantanali ochilish marosimi 2001-yil 12-oktabrda boʻlib oʻtgan. Marosimda Ozarbayjon Prezidenti Haydar Aliyev, Boku shahri meri Hojibala Abutalibov va Rossiya Federatsiyasining Ozarbayjondagi elchisi Nikolay Ryabov ishtirok etgan. Yodgorlik Rossiya hukumatining 18-oktabrda nishonlanajak Ozarbayjon mustaqilligining 10 yilligiga tuhfasi edi.

Har yili rus shoiri Pushkinning tugʻilgan kunida haykal oʻrnatilgan xiyobonda shoir xotirasiga bagʻishlangan tadbirlar oʻtkaziladi. Ularda rasmiylar, ziyolilar, shuningdek, poytaxt aholisi ishtirok etadi.

 

Turkum:Boku meʼmoriy yodgorliklari
Boku
Pushkin
Turkum: Ozarbayjon-Rossiya munosabatlari
Kraglin

Kraglin Stan Lee, Don Heck va Ernie Hart tomonidan yaratilgan Marvel Comics komikslaridagi xayoliy qahramondir

 Tarixi 
Stan Lee, Don Heck va Ernie Hart tomonidan yaratilgan personaj Tales to Astonish #46 (1963-yil avgust) da paydo boʻlgan.

 Tarjimai hol 
Kraglin A-Chilitar 3-sayyorasidan boʻlgan A-Chilitarian boʻlib, shuning uchun koʻp qirrali koʻzlari bilan momiq binafsha jonzotning koʻrinishiga ega. U va uning nasli Chumoli-odam va Osoy tomonidan magʻlub boʻlishadi.

 Filmlar 
 Marvel kinematografiya koinoti 
 Guardians of the Galaxy
 Guardians of the Galaxy Vol. 2
 Avengers: Endgame
 What If...? multserialining „at If… TʼChalla Became a Star-Lord?“ nomli qismida
 Thor: Love and Thunder
 The Guardians of the Galaxy Holiday Special
 Guardians of the Galaxy Vol. 3

 

Turkum:Marvel Comics qahramonlari
Xudo onasining Pisidian ikonasi

Xudo onasining Pisidian (Pisian) ikonasi ― mo''jizaviy sifatida hurmatga sazovor boʻlgan Xudo onasining qadimiy piktogrammalaridan biridir. Belgi o'z nomini VI asrda ma'lum bo'lgan Pisidiya Sozopol shahridan (Turkiyaning zamonaviy Uluborlu shahri yaqinida) oldi.

 Tarixi 
Belgining kelib chiqishi nomaʼlum . Bir nechta mualliflar ikona va uning koʻp miqdorda mirra oqimidan shifo topish mo''jizalariga ishora qiladilar: Presviter Evstatiy (Konstantinopolning muqaddas Patriarxi Evtixiyning zamondoshi va tarjimai holi), Eleusippus (rohib Teodor Sykeotning shogirdi) va Avliyo Patri Herman (Patri Herman). Konstantinopol).

6-asrning ikkinchi yarmida Presviter Eustatius Patriarx Evtixiyning qizgʻin ibodati orqali amalga oshirilgan Xudo onasining Pisidiya ikonasidan mo''jiza yaratish haqida xabar berdi. Amasiya shahridan (hozirgi Turkiyaning Uluborlu shahri yaqinida) er-xotinlardan biri oʻlik holda tugʻilgan. Bu er-xotinni juda xafa qildi va bir kuni ular baxtsizlikdan qaygʻurib, maslahat uchun Patriarx Evtixiyga murojaat qilishdi. Avliyo Evtixiy ibodat qildi va „Rabbimiz Iso Masih nomi bilan“ soʻzlari bilan er-xotinlarni Rabbiyning xochidan va Xudoning onasi Maryamning muqaddas ikonasidan muqaddas moy bilan moyladi. „Bolaga Butrus deb ism qoʻying, u tirik qoladi“, dedi u. Koʻp oʻtmay, er-xotin oʻgʻil koʻrdilar, unga Butrus deb ism qoʻydilar, keyin ikkinchi oʻgʻil tugʻildi, Jon ismli va ikkalasi ham sogʻlom va kuchli boʻlib oʻsdi. Shahar aholisi bu mo''jiza haqida bilib, Xudoni ulugʻlashdi.

Taxminan 600-yillarda, mirra Xudoning onasining Pisidian ikonasidan chiqdi, unga rohib Teodor Sykeotning shogirdi Eleusis guvoh boʻlgan. U avliyo Teodor Sykeotning olovli duosi orqali ikonadan moy oqimi otilib, ibodat qiluvchining koʻzlarini namlaganini oʻz koʻzlari bilan koʻrganiga guvohlik berdi.
… turli piktogrammalar orqali Xudo mo''jizalar koʻrsatdi, ular haqida koʻpchilik koʻp gapirishni xohlaydi; shuning uchun, masalan, U kasallarga shifo berdi, biz buni oʻzimiz boshdan kechirdik. Eng diqqatga sazovor tomoni shundaki, Pisidiya Sozopolda joylashgan Xudoning begʻubor onasining ikonasi uning qoʻlidan tinchlik oqimini toʻkib tashlaganiga hech qanday eʼtiroz yoki shubha yoʻq. Koʻpchilik bu mo''jizaga guvohlik beradiPoselyanin Ye. N. Skazaniya o chudotvornix ikonax Bogomateri. Pisidiyskaya Mirotochivaya ikona. . — M: ANO "Pravoslavniy jurnal „Otdix xristianina“, 2002..Patriarx Hermanning bu xabari ettinchi Ekumenik Kengash tomonidan oʻqilgan tomonidan oʻz haqiqatida tasdiqlandi.

Rossiyadagi ushbu qadimiy mo''jizaviy ikonaning ro'yxati 1608-yilda Moskva Novospasskiy monastirida tuzilgan. Xudoning onasi chap qo'lida ilohiy chaqaloq bilan tasvirlangan, u o'ng qo'li bilan duo qiladi.

Boshqa ga koʻra, Pisidian ikonasining roʻyxati Rossiyada maʼlum boʻlgan, u Tsar Mixail Fedorovichning onasi rohiba Martaning hujayra belgisi edi. Uning oʻlimidan keyin u Novospasskiy monastiriga joylashtirildi.

 

 

 

 

 Xudo onasining Pisidian belgisi . Pravoslavie veb-saytidagi Arxivnaya kopiya. Ru.
 Pisidiya belgisi .
Turkum:alfavit bo'yicha bizning xonimning belgilar
Turkum:VI asrda paydo boʻlgan
Xudoning onasining " Tugʻilishga yordam berish" ikonasi

Xudoning onasining „ Tugʻilishga yordam berish“ ikonasi (tugʻilishda yordam, tugʻilishda yordamchi, xotinlarga bolalar tugʻishda yordamchi) ― pravoslav cherkovida hurmatga sazovor boʻlgan eng muqaddas Theotokosning belgisi.

Inqilobdan oldin, Rossiya imperiyasining janubiy va gʻarbiy Rossiya hududlarida, shuningdek, Sibirda, 26 va 27-dekabr kunlari ular tugʻruqdagi doyalar va ayollar bayramini nishonladilar Babi pyuresi, bu 27-dekabrni nishonlashda oʻxshashlik topadi. (9-yanvar) „Tugʻilishda yordam“ belgisiga xizmat koʻrsatish.

 Ikonografiya 
Belgining kelib chiqishi nomaʼlum. Ikkita rasm varianti mavjud:

 Xudoning onasi ibodatda qoʻllarini koʻtargan holda toʻliq oʻsgan holda tasvirlangan, chaqaloq Iso esa koʻkrak qafasi darajasida, belgi belgisida tasvirlangan;
 Xudoning onasi boshi ochiq, sochlari boʻshashgan va barmoqlari koʻkragiga oʻralgan holda tasvirlangan, uning ostida nominal ravishda ilohiy chaqaloq marhamati tasvirlangan. Butun tasvir yarim oyga joylashtirilganIkona Bogoroditsi „Pomoщnitsa v rodax“..

Belgi 8-yanvar kuni nishonlanadi (26-dekabr, eski uslub).

 Yana qarang 

 Bokira qizning pravoslav ikonografiyasi
 Baxtli bachadon
 Xudoning onasining belgisi

 

 
 Babin den / Zelenina E.I., Sedakova I. A. // Slavyanskie drevnosti: Etnolingvisticheskiy slovar : v 5 t. / pod obщ. red. N. I. Tolstogo; Institut slavyanovedeniya RAN. — M. : Mejd. otnosheniya, 1995. — T. 1: A (Avgust) — G (Gus). — S. 123-125. — ISBN 5-7133-0704-2.
 
 

 

 Xudoning onasining belgisi „Tugʻilishga yordam“
Turkum: Virjiniya pravoslav ikonografiyasi
Turkum:alfavit bo'yicha bizning xonimning belgilar
Averbax haykali

Averbax yodgorligi — sovet oftalmologi, professor Mixail Averbax xotirasiga oʻrnatilgan yodgorlik. U uzoq vaqt davomida oʻzi asos solgan Alekseyevskaya koʻz kasalliklari shifoxonasini (hozirgi Helmgoltz nomidagi Moskva koʻz kasalliklari ilmiy-tadqiqot instituti) direktori boʻlgan.

Yodgorlik SSSR Ministrlar Kengashining 1952-yildagi qaroriga muvofiq shifoxona hovlisida oʻrnatilgan va oʻsha yilning 29-iyunida tantanali ravishda ochilgan. Marosimda koʻplab klinika xodimlari ishtirok etgan.

Haykal uch pogʻonali pushtirangdagi sayqallangan granitdan yasalgan tagkursi ustiga oʻrnatilgan byustdan iborat. Tagkursidagi lavhada „Akademik M. I. Averbax 1879-1944“ degan yozuv bor. Loyiha mualliflari haykaltarosh Sergey Merkurov va meʼmor Isidor Fransuz edi.

1960-yilda yodgorlik davlat muhofazasiga olingan va Butunittifoq ahamiyatiga ega yodgorlik sifatida tan olingan. 2007-yilda unga madaniy meros obyekti maqomi berilgan.

 

 

 
 
 
 
 
 
Averbaxu
Averbax
Turkum:1952-yilda Moskvada qurilgan bino va inshootlar
Kategoriya: 1952-yilgi haykallar
A.S.Pushkin haykali Oryol

A.S.Pushkin yodgorligi — rus shoiri va nosiri, zamonaviy rus adabiy tilining asoschisi Aleksandr Sergeyevich Pushkin xotirasiga oʻrnatilgan haykal.

 Tavsifi 
Aleksandr Pushkin 1829-yil may oyida rus-turk urushida qatnashish maqsadida general Paskevich armiyasida harbiy xizmatni oʻtash uchun Moskvadan Kavkazga ketayotib, qoʻshimcha ikki yuz mil yoʻl bosib, general A.P.Yermolovni koʻrish uchun Oryol shahriga borgan. A. S. Pushkin tavalludining 200-yilligi munosabati bilan 1999-yil 6-iyunda buyuk shoir haykali ochildi. Bronzadan yasalgan byust qora granit plitalardan yasalgan ionik ustun ustiga oʻrnatilgan. U yarim doira shaklidagi oʻrindiqlar bilan oʻralgan. Ushbu haykaltaroshlik kompozitsiyasi va loyihaning oʻzi muallifi oryollik haykaltarosh V. F. Mixeevdir.

 Yana qarang 

 Burgut yodgorliklari roʻyxati
 yodgorliklar a. FROM. Pushkin
 

 

Pushkin
Burgut
Pushkin, Burgut
Eng muqaddas Theotokos’un Saydanai belgisi

Eng muqaddas Theotokos’un Saydanai belgisi ― Shagura xonim, pravoslav cherkovida hurmatga sazovor boʻlgan qadimgi kelib chiqishi Xudoning onasining belgisidir. Suriyada ikona Shagura (Ulugʻlangan) deb ataladi. 8-asr oxirida Suriya Saydanay monastiri uchun Abbess Marinaning iltimosiga binoan Misr (yunon) rohib Teodor tomonidan sotib olingan. Saydanay ikonasi Xushxabarchi Luqo tomonidan chizilgan toʻrtta ikonadan biri ekanligiga ishoniladi.

Afsonaga koʻra, Teodor Quddusdagi Bokira qizning ikonasini sotib olish uchun abbessdan pul olib, buni unutgan. Shahardan chiqishda uni Marina Marinaning iltimosini eslatuvchi ovoz toʻxtatdi. U qaytib keldi va ikona sotib oldi, keyin uni ikki marta qutqardi: qaroqchilar va yovvoyi hayvondan. Bu mo''jizalarni koʻrib, Teodor ikonani oʻzi uchun saqlashga qaror qildi, lekin vijdoni azoblanib, u Seyid-Nayaga keldi va ikonani abbessga berdi.

Hozirgi vaqtda belgi alohida ibodatxonada saqlanadi, unga kirishdan oldin siz poyabzalingizni echishingiz kerak. Belgi mirra oqimi sifatida hurmatga sazovor, ammo ziyoratchilar uni koʻrishlari mumkin emas — kirish faqat u saqlanadigan qutiga ochiq.

Saydanay ikonasini nishonlash kuni aniqlanmagan yoki nomaʼlumTalberg N.D. Prostranniy mesyatseslov Svyatix v Zemle Rossiyskoy prosiyavshix. V kakix nujdax kakim ikonam nadlejit poklonyatsya (reprintnoe vosproizvedenie izdaniya). SPb., 1997. S. 522.

 Yana qarang 

 Saydanay monastiri

 

 

 
Turkum:alfavit bo'yicha bizning xonimning belgilar
Xudoning onasining yetti oʻqli ikonasi

Xudoning onasining yetti oʻqli ikonasi ― pravoslav cherkovida hurmatga sazovor boʻlgan Xudo onasining ikonasidir. Belgini nishonlash 13-avgust kuni boʻlib oʻtadi (julian kalendariga koʻra, eski uslub). Va 26-avgust (Grigorian kalendariga koʻra, yangi uslub boʻyicha).

Belgining prototipi Vologda yaqinidagi Toshnya daryosi boʻyida joylashgan Toshenskaya Avliyo Ioann ilohiyot cherkovidan olingan. Afsonaga koʻra, ikonani Kadnikovskiy tumanidagi bir dehqon topib, uni cherkovning qoʻngʻiroq minorasida topib, u yerda sayr qilib, uni taxta deb atashdi. Belgi ayniqsa 1830-yilda Vologdada vabo avj olgan paytda mashhur boʻldi. 1917-yildan keyin ikona Ioann teolog cherkovidan gʻoyib boʻldi va uning qaerdaligi nomaʼlumVasileva A. V. Ikona Bojiey Materi „Semistrelnaya“ („Umyagchenie zlix serdes“)..

Belgining kelib chiqishi qadimiy (19-asr nashrlarida uning yoshi kamida 500-yil ekanligi koʻrsatilganPoselyanin Ye. N. Bogomater. Opisanie Yeyo zemnoy jizni i chudotvornix ikon.). Ulugʻvor rasm taxtaga yopishtirilgan tuvalga boʻyalgan, bu uni 18-asrga (ehtimol, u 17-asrning nomaʼlum tasviridan qilingan) sanashga imkon beradi. Xudoning onasi ettita oʻq bilan teshilgan tasvirlangan.

Ikonografiya Theotokos belgisiga oʻxshaydi " Yovuz yuraklarni yumshatuvchi " yoki „Simeonning bashorati“, lekin oʻziga xos xususiyatlarga ega — barcha qilichlar (oʻqlar) Bokira qizning chap va oʻng tomonida joylashgan. Hozirda ikkala piktogramma ham bir xil ikonografik tipdagi navlar hisoblanadi.

Moʻminlar tasvirdan oldin urushayotganlarni yarashtirishni va qalb qattiqligidan xalos boʻlishni soʻrashadi.

 Xuddi shunday ikonografiyaning Xudoning onasi piktogrammalari 

 Yovuz yuraklarni yumshatish yoki Simeonning bashorati
 Ehtirosli belgi „Va qurollar sizning qalbingizdan oʻtadi“

 

 

 

Turkum:Virjiniya pravoslav ikonografiyasi
Turkum:Alfavit bo'yicha bizning xonimning belgilar
Kerik

Kerik ( ― „jarchi“, „qichqiruvchi“) — qadimgi yunon mifologiyasidagi qahramon Павсаний. Описание Эллады I 38, 3. Eleusisdan Evmolpning oʻgʻli Любкер Ф. Реальный словарь классических древностей. М., 2001. В 3 т. Т.1. С.309, Kerikoslarning Attika oilasining ajdodi. Biroq, Keriklar oilasi uni Aglavra II va Germesning oʻgʻli deb atashganГесиод. Перечень женщин, фр.228 М.-У.. Yoki Germes va Pandrosaning oʻgʻli. Birinchi marta Gesiod tomonidan eslatib oʻtilganФукидид. История VIII 53, 2.

Keriki — Afinadagi ruhoniylar oilasi. Sirlarni nazorat qiluvchi.

Kerik ham nasroniy shahidining ismidir (Antipatris (Afek)Афиней. Пир мудрецов VI 26, 234f.

 

Turkum: qadimgi yunon afsonalari qahramonlari
Turkum: Attica Afsonalari
Kepe

Kepe — tura mifologiyasida Kepening buyrugʻi bilan u yangi tugʻilgan chaqaloqlarning ismlarini yozadi, ularning taqdirini belgilaydi, insonning muvaffaqiyatlari va muvaffaqiyatsizliklari uning foydasiga, shuningdek, dalalarning unumdorligi va qulay ob-havoga bogʻliq. Birinchi qor paytida gʻoz yoki qoʻchqor qurbonlik qilinadi, pivo, boʻtqa, yopgan non, ziyoratga oboriladi. Kěpe qish taqdirini belgilaydi. Shu kuni barcha qarindoshlar qarindoshlardan birinikida yigʻilishadi. Shu vaqtdan boshlab qishki sovuqlar boshlanadi, deb ishonishgan. Bayramda kěpene khurpa chÿk tuni uchun duolar qilinadi (Ashmarin, 1994, 190-bet). Buning uchun ular qurbonlik gʻozini soʻyib, sharqqa qarab ibodat qilishadi: Zershu tytan Kepe, chyrlakh (Kěpeni ushlab turgan hukumat, rahm qiling). Qariyalar: „Anne-kěpe, unpa pul vărçma hushmast“ (Kěpening onasi bilan janjallashib boʻlmaydi) degan edilar (Ashmarin, 1994, 189). Erkaklar va ayollar koʻylagi kěpe chuvash kosmogonik vakolatxonalarida xalq va mamlakatni himoya qiluvchi Kěpe kuchi bilan takrorlanadi. Chuvashlar kěpe (himoya) aylana yoki boʻlmasdan oʻsha paytda eshiklarga boʻr bilan chizilgan qiyshiq xoch deb atashgan. Kavkazda aylanadagi xoch „yaxshi xoch“ deb ataladiАшмарин Н. И. Словарь чувашского языка, том VI, стр. 189.. Kepe — Morgaushskiy tumani, Bolshoe Karachkino qishlogʻidagi togʻning nomi. Xristianlik oʻzining yangi mafkurasi doirasida eng qadimgi Kěpe kultini oʻzlashtiradi. Shu maqsadda, 910-yilda Konstantinopoldagi Vlaxren cherkovida tun boʻyi xizmat paytida, Xudoning onasi qopqoqni yoygandek, bir muborak Endryu vahiy koʻrganligi haqida cherkov afsonasi ixtiro qilingan. Bu hayratlanarli darajada qadimgi bayramga toʻgʻri keladigan yangi bayramning eʼlon qilinishiga sabab boʻladi. Bugungi kunda pravoslavlik Kepeni „farishtalarning boshligʻi“ bilan almashtiradi.

 Etimologiya 
Kapa — forscha „chapat, qoplama“. Ashmarin va Meszaros uni arabdan olib chiqib ketishdi ‎ Kaʼba) va protoreys Yevfimi Malov yahudiylarning kokab (yulduz)dan O vliyanii evreystva na chuvash: opit obʼyasneniya nekotorix chuvashskix slov, str. 25. keladi, deb ishonishgan. Baʼzi boshqa tadqiqotchilar (Ryasyanen, Fedotov) fin-ugr ildizi kava (osmon) uchun chuvash kepesini oʻrnatdilar Materiali po istoricheskoy fonetike tyurkskix yazikov, str. 253-254.. Kepa (Hepa, Hepat) ning eng ehtimol etimologiyasi subararean-Xuritto-Ururtsoke xudosidir.

 

Turkum:chuvash mifologiyasi
Turkum:taqdir va tasodif xudolari
Turkum:xudolar alifbo tartibida
A.S.Yermolov yodgorligi

Aleksey Sergeyevich Yermolov haykali — Rossiya imperiyasining qishloq xoʻjaligi va davlat mulki vaziri A.S.Yermolov xotirasiga oʻrnatilgan yodgorlik. U Sochining shakllanishi va rivojlanishiga hamda Qora dengiz qirgʻogʻi boʻyida kurort sifatida tashkil topishiga katta hissa qoʻshgan. Haykal Sochi shahrining markazida oʻrnatilgan.

 Manzili 
Yodgorlik Sochi shahrining Xostinskiy tumanida joylashgan boʻlin, 1917-yil inqilobidan keyin A.S.Yermolov tomonidan yaratilgan bogʻda joylashgan boʻlib, uning nomi Yermolov bogʻidan M.V. Frunze nomidagi parkka oʻzgartirilgan. DA. Frunze.

 Yodgorlikni oʻrnatish tashabbusi 
Tixomirovlar oilasi haykalni oʻrnatish goʻyasi, uni yasatish va shaharga hadya qilish tashabbusi sohiblaridir.

 Meʼmoriy kompozitsiya 
Yodgorlik A. S. Yermolovning granit tagkursi ustiga oʻrnatilgan marmar barelyefidan iborat. Tagkursidagi lavhada ikkita yozuv bor: „Qishloq xoʻjaligi vaziri Yermolov Aleksey Sergeyevich Sochi kurortining tashkilotchisi“ va „Rossiyaga oʻz kurorti kerak, u hech narsada Yevropanikidan kam boʻlmaydi yoki ular uchun namuna, madaniyat, mehribonlik va samimiylikda namuna boʻlishi mumkin. Va bunday kurortni Kavkaz Qora dengiz sohilida tashkil etish mumkin. 1908“.

Yodgorlik 2012-yil 23-noyabr — shahar kunidaGuseva A. V., Platonov. Liki starogo Sochi.— Sochi, 2014.Voronkov V. A. Sochi i sochinsi.— Sochi: Vest-Konsalting, 2005.Kostinikov V. N. Xrestomatiya po istorii Sochi.— Sochi-Maykop, 2004. ochilgan.

 

Yermolovu
Turkum:alifbo bo'yicha yodgorliklar
Yermolov
Yermolov