Zhantas/Cleaned-Kyrgyz_Wikipedia huggingface dataset:
Кызыл кыргыз тарыхы

200 px|right||
«Кызыл кыргыз тарыхы» – белгилүү тарыхчы жана адабиятчы Б. Солтоноевдин 2 китептен турган эмгеги. Араб тамгасы менен жазылган. 1895 ж. жазылып баштап 1934 ж. аяктаган. Бул эмгектин жазылышына китеп саткан дүкөнчүнүн «кыргызга тарыхтын кереги жок» деген сөзү болгонундугун автор өзү эскерген.

"Кызыл кыргыз тарыхы" алгачкылардан болуп кыргыз тарыхын кенен камтып, кыргыз автору тарабынан жазылган кыргыз тилиндеги эмгек болуп эсептелет. Анда биринчи жолу кыргыздарга тиешелүү маалыматтарга илимий талдоо жүргүзүлүп, жыйынтыктар чыгарылган. Бирок Кеңеш бийлигинин жүргүзгөн тап күрөшү саясатынын кысмагынынан улам автор кыргыз элинин тарыхындагы кээ бир орчундуу окуяларга терс баа берип, белгилүү адамдарды кан соргуч феодал катары сыпаттап, алардын тарыхтагы ролун төмөндөтүүгө аргасыз болгон.
Алгач К. К. т. 1-жолу 1993-ж. жарык көргөн ж-а 2003-ж. толукталып, «Кыргыз тарыхы» деген ат м-н кайрадан 1 китеп болуп басылып чыккан. Кээ бир кемчиликтерине карабай, кыргыз тарыхын окуп, үйрөнүүдө К. К. т. өтө маанилүү булактардын бири болуп саналат.

Кызыл кыргыз тарыхы биринчи жолу "Ала-Тоо" журналында, К. Жусуповдун редакциясы алдында кирил тамгасында сандан санга чыгарылып турган. 1993 ж. "Учкун" басмаканасынан өз алдынча китеп болуп чыккан. 2003 ж. толукталып «Кыргыз тарыхы» деген ат менен кайрадан 1 китеп болуп басылып чыккан. Кээ бир кемчиликтерине карабай, кыргыз тарыхын окуп, үйрөнүүдө өтө маанилүү булактардын бири болуп саналат.

Эмгектин биринчи китебинде кыргыздардын тарыхка белгилүү болушунан тартып Ормон хандын тушундагы окуяларга чейинки тарыхы камтылган. Анда ошол учурда белгилүү окумуштуу-изилдөөчүлөр В. Бартольд, В. Радлов, Н. Бичурин (Ианкиф), Н. Аристов, Абу-л-Гази хан, К. Халид ж. б. Туманскийдин кол жазмасы (Худуд ал-алам мин ал-Машрик ила-л-Магриб) сыяктуу эмгектерди колдонуп, байыртадан берки кыргыздын турмушу, адат-салты, дини менен кошо хунн, динлин, усун, түрк, карлук, караханид, кара кытай, ж. б. уруулардын тарыхтагы орду, кыргыздын эл болушу, 14–16-кылымдардагы кыргыздар, Тагай бийдин тарыхы, оң-солдун таралышы, кыргыздардын ичиндеги кээ бир уруулар (черик, коңурат, моңолдор, асык ж. б.), Манап бийдин тарыхы, Енисей кыргыздары, кытай кыргызы, Жаңыл мырза, Эсенкул сыяктуу кыргыз баатырлары жөнүндө, калмак чабуулу, Анжиянга сүрүлгөн кыргыздардын өз жерине келип орношу, кыргыз-казак жана кыргыз урууларынын ич ара мамилелери, Кокон хандыгынын тушундагы кыргыз тарыхы изилденген. 

200 px|right

2-китеби 1845-1847-жылдары Кенесары хандын кыргызга жасаган чабуулу менен башталып, сарыбагыш менен бугулардын чабышы, кыргыздардын Россияга карашы, 1916-жылкы көтөрүлүш ж. б. маалымат берилип, кыргыз адабияты, «Манас» эпосу, кээ бир манасчылар тууралуу кыскача материалдарды камтыйт.

 Интернеттеги шилтемелер 
 Б. Солтоноев. Кызыл кыргыз тарыхы 1 том, 1993 ж. 
 Б. Солтоноев. Кызыл кыргыз тарыхы 2 том, 1993 ж.
Төкөлдөштүн төрт кызы

Төкөлдөштүн төрт кызы — бул бир кезде Кыргызстандын борбору Бишкектин чет жакасында жайгашкан Төкөлдөш айылынан чыккан чыгаан кыргыз өнөрпоз айымдары.

Кыргыз көркөм өнөрүнө зор эмгек сиңирген бул айымдар - СССРдин эл артисттери Сайра Кийизбаева, Бакен Кыдыкеева, Даркүл Күйүкова жана Кыргыз эл баатыры Сабира Күмүшалиева. 

Аларсыз ХХ кылымдагы кыргыз өнөрүн эч элестете албайбыз.

Төкөлдөш айылы болсо мурда Бишкектин чет жакасында жайгашкан, азыркы Бишкек деген ири шаардын дээрлик чордонунда болуп калды.

 Булактар 
Фрунзе. Энциклопедия. 1983.

Чүй облусу. Энциклопедия. Бишкек, 1995.

С.Күмүшалиева тууралуу - http://www.azattyk.org/content/Kyrgyzstan_Culture/2209832.html

С.Күмүшалиева жөнүндө - http://www.azattyk.org/content/article/1260294.html 

С.Күмүшалиева жөнүндө - http://www.azattyk.org/content/kyrgyzstan_culture_kumushalieva/2312498.html 

Категория: Кыргызстан
Категория: Кыргыз аялдары
Категория: Көркөм өнөр
Категория: Кыргыз театры
Категория: Бишкек
Төкөлдөш, айыл

Төкөлдөш, айыл - мурдагы Бишкектин түндүк-чыгыш чет жакасындагы кыштак.

Бул айыл кийинчерээк Кыргызстандын борбор шаары Бишкектин ичине кирип калды.

Төкөлдөш айылынан кыргыздын далай чыгаан инсандары чыккан. 

Алардын арасында "Төкөлдөштүн" төрт кызы" атыккан өнөрпоз айымдар да бар.

Кыргыз көркөм өнөрүнө зор эмгек сиңирген бул айымдар - КСРБнин эл артисттери Сайра Кийизбаева, Бакен Кыдыкеева, Даркүл Күйүкова жана Кыргыз эл баатыры Сабира Күмүшалиева. 

Аларсыз ХХ кылымдагы кыргыз өнөрүн эч элестете албайбыз.

"Төкөлдөш" сөзүнүн келип чыгышы жаатында бир катар жоромолдор бар.

Аны кишинин, чакан уруктун аталышы менен байланыштыргандар да бар.

 Адабият тизмеси 

Фрунзе. Энциклопедия. 1983.

Чүй дубаны. Энциклопедия. Бишкек, 1995.

 Интернеттеги шилтеме: 
С.Күмүшалиева тууралуу - http://www.azattyk.org/content/Kyrgyzstan_Culture/2209832.html

С.Күмүшалиева жөнүндө - http://www.azattyk.org/content/article/1260294.html 

С.Күмүшалиева жөнүндө - http://www.azattyk.org/content/kyrgyzstan_culture_kumushalieva/2312498.html 

Категория: Кыргызстан
Категория: Кыргыз аялдары
Категория: Көркөм өнөр
Категория: Кыргыз театры
Категория: Бишкек
Көк бөрү

Көк бөрү - кыргыз элинин ат үстүндө ойнолуучу спорт оюндарынын бири. 

"Манас" эпосундагы:
Бөлүнүп ордо, чын мөрөй,
Атпай турган жер бекен?
Жатпай оюн, көк бөрү
Тартпай турган жер бекен? - деген саптар көк бөрүңүң байыркы оюндардан экендигин баяндайт. 

Көк бөрү тегиз жерде ойнолот. Оюнга 10-15 жаштагы уул балдар кунан минип катышат. Оюнчулардын саны чектелбейт. Оюнчулар өздөрүнөн оюнга калыс шайлашат. Калыста эчкинин чылгый териси болот. Ал «Көк бөрү» деп аталат. Деги эле «Көк бөрү» деген терминдин келип чыгышы, илгерки күчкө толуп турган жигиттер кадимки эле бөрүнү (карышкырды) чаап алып, талашып- тартышып ойношкондугу менен байланышкан. Азыркы мезгилде бул оюн шартка ылайыкташтырылып, кыйла маданиятташтырылган. Эгер көк бөрүгө 17 жаштанөткөн карылуу жигиттер катышса, башы кесилген улак (көбүнчө серке), айрым учурда торпок да тартылат. Көк бөрүгө тартылуучу жер, мара белгиленет. Калыс оюнчуларды шамдагайлыгына, чабендестигине жараша барабар санда эки жаатка бөлөт. Ал атчан келип, колундагы көк бөрүнү оюнчулардын ортосуна таштайт. Оюнчулар ат менен жоолошуп келип, алардын ичинен мыкты чабендеси көк бөрүнү эңип алып качып жөнөйт. Ал көк бөрүнү ыңгайы келсе өнөктөштөрүнө берүүгө, аягында баттага (маарага тай казан (финиш) таштоого, ал эми атандаштары көк бөрүнү андан жулуп алып, өздөрүнүн баттага (марасына, тай казан) таштоого аракеттенишет.

 

Оюндун жүрүшүндө кайсы жаат көк бөрүнү марага таштаса, ошол жаатка бир упай берилет. Калыс, упайларды каттап турат. Оюндун акырында упайлар эсептелет. Кайсыл жаат көп упайга ээ болсо, ошол жаат, оюнда утут. Бул оюн «Улак тартыш» деп да аталат.

Категория:Этнография
Категория:Элдик оюндар
Категория:Оюндар
Категория:Кыргыз спорту
Алты бакан

Кыргыз элинин эң эски жана кеңири тараган оюндарынын бири. Бак-дараксыз жерде үч бакандын (шыргыйдын) башын бир жагына бууп бириктирип, ошондой эле үч баканды экинчи жагына коюп, ошол алты баканга кош аркан байланып селкинчек салынат.

Алты бакандын үстүнө туурасынан устунча орнотулган учурлар да көп жолугат. Оюнчулар эки жаатка бөлүнүшөт. Арканга эки оюнчу (көбүнчө бир жагына кыз, экинчи жагына жигит) чыгып, арканды бекем кармап бетме-бет турушат. Оюнга катышуучулар селкинчекти күүлөнтүп коюшат. Андан кийин тээп аткандар өздөрү күүлөшөт. Ошентип, алты бакан селкинчек тебүү кезек менен улантылат. Кайсы жааттын оюнчулары белгиленген бийиктикке көп көтөрүлсө ошол жаат жеңет. Алты бакан селкинчек ыр, бий, куудул сөз менен коштолот.
Леднице

thumb|280px|Леднице өргөсү
Леднице (чехче - Lednice) — Чехиянын Түштүкморавия чөлкөмүндө жайгашкан Лихтенштейндин көптөгөн тарыхый имараттары бар айыл болуп саналат. 1996-жылы, жанындагы Валтице айылындагы короолору менен бирге, Дүйнөлүк мурас тизмегине Леднице-Валтице Маданий комплекси деген ысым менен кригизилген. Айыл тууралуу биринчи жазуулар 1212-жылга таандык. 2005-жылы өткөн эл каттоого таянсак Ледницеде 2328 адам жашайт.

Леднице биринчилерден болуп Лихтенштейн манаптар үйүнө өткөндүктөн (XIII кылымда өткөн) анын өнүгүү келечеги бул үй бүлө менен тыгыз байланышта болот.
XVII кылымда Ледницада Лихтенштейн манаптарынын жайкы резиденциясы курулат. Өргөнү архитекторлор Фишер фон Эрлах, Иоганн Бернхард, Доменико Мартинелли, жана Антон Йоханом Оспел барокко стилинде курушкан.

1846 — 1858-жылдары өргөнү архитектор Георга Вингельмюллердин көз алдында Неоготика стилинде кайрадан курушкан. Өргөнүн жанында Джозеф Хардмуттун кээ бир курулуштары бар англиялык бакча жасашкан, мисалы орто кылымдагы өргөлөрдүн жасалмалары (1801), Дые дарыясы жана жалгыз турган 60 метр бийиктиктеги мусулман стилинде курулган мунара - мечит (1797—1804).

 Фотогалерея 

 Шилтемелер 
 Расмий сайты

Категория:Чехия
Кыргызстандын туусу

Кыргызстандын туусу, расмий түрдө ― Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик туусу ― Кыргыз Республикасынын мамлекеттик белгилеринин бири.

 Желек 
Кыргыз Республикасынын мамлекеттик желеги кызыл түстө. Анын ортосуна алтын түстөгү бирдей өлчөмдө кырк нур болуп чачыраган күнгө окшош тегерек жайгаштырылган. Күндөй тегеректин ичинде Кыргыз боз үйүнүн түндүгү кызыл түстө берилген. Желектин туурасы анын узундугунун бештен үч бөлүгүн түзөт. Жаркыраган тегеректин диаметри желектин туурасынын бештен үч бөлүгүн түзөт. Күн жана нур чачыраган дискалардын диаметрлеринин салыштырмалуулуугу бештен үч бөлүгүнө барабар. Түндүктүн диаметри жаркыраган төгөрөктүн диаметринин жарымын түзөт.
 
Желектин бир түстүү кызылдыгы эрдикти жана тайманбастыктын символу, жаркыраган алтын күн бейкуттукту жана байлыкты чагылдырат, ал эми түндүк — үй кутунун символу, аалам катары дүйнөнү алда канча кеңири түшүнүүдө бир айлампага бириктирилген кырк нур байыркы кырк уруунун бирдиктүү Кыргызстанга бириккендигин айгинелейт.Түндүк өлкөдө жашап жаткан элдердин биримдигинин символу, желектин кызыл түсү айкөл Манастын туусунун түсү болгон. Ар бир өлкөнүн өз доорунун желеги болот. Биздин желегибиз абдан кооз. Желектеги белгилер элибиздин улуттук руханий дүйнө таанымынан жана басып өткөн тарыхый жолунан жаралып келип чыккан символдор. Бул символдордун мамлекеттик желекте айкалышта чагылып турушу - дөөлөттүн көөнөрбөстүгүн, ыйыктыгын, элибиздин өткөндү унутпай, келечекке ишенимдүү кадам койгондугун айгинелеп турат. 

Авторлору: Э. Айдарбеков, Б. Жайчыбеков, С. Иптаров, Ж. Матаев, М. Сыдыков. 

1992-жылы 3- мартта республиканын Жогорку Кеңеши тарабынан кабыл алынган.

2023-жылдын 22-декабрында өзгөртүлгөн. 2024-жылдын 1-январында жогорку кеңеш тарабынан кабыл алынган желектин туура эмес үлгүсү илинип, нааразычылык жараткан. Ал эми 2024-жылдын 8-январында Ала-Тоо аянына расмий түрдөгү туу илинген.

+Түстүн модели ЦветPANTONECMYKRGBHEXКызылPANTONE 1788 C0-100-100-0255-0-0#ff0000Сары (Алтын түс)PANTONE Yellow C0-0-100-0255-255-0#ffff00

 Тарыхый желектер 

 Дагы караңыз 
 Кыргызстандын герби

 Шилтемелер 

Кыргызстан
Портал:Ботаника/Киришүү

Ботаника (б. грек тилинен - βοτανικός — өсүмдүккө тиешелүү, βοτάνη — чөп, өсүмдүк) — өсүмдүктөр тууралуу илим. Өзүнө, кеңейтилген түрдөгү маселелерди камтыйт: өсүмдүктүн ички жана сырткы түзүлүшүнүн закон ченемдүүлүгүн (морфология жана анатомия), алардын систематикасын, геологиялык убактагы өнүгүп өсүүсүн (эволюция) жана окшоштуктарын (филогения), учурдагы жана өткөн мезгилдеги Жер шарына таралышынын өзгөчөлүктөрүн (өсүмдүктөрдүн географиясы), айлана чөйрө менен карым катнашын (өсүмдүктөрдүн экологиясы), өсүмдүк катмарлардын түзүлүшүн (фитоценология, же геоботаника), өсүмдүктөрдүн чарбачылыкта колдонулушунун жолдору (ботаникалык ресурстар же экономикалык ботаника). 

Киришүү
"Таберик" - үлгүлүү балдар бий ансамбли

"Таберик" - Кыргыз мамлекетинде алгачкы балдардын музыкалык бий театр.Түзүлгөн куну 06.04.1967 жылы.
Таберик - улгулуу балдар бий театры,50 жылдан ашуун эмгек таржымалында бир эле убакытта балдардын бий мектеби, театр, эстрадалык уюм боло алды. 10 минге жакын улан кыздар бий искусствосуна, хордо жана өздүк ырдоого, сахнада суйлоого, музыкалык аспаптарда ойноого жана башка коп нерселерди уйроногонго жетишишти.

Интернет сайты: http://www.taberik.org 
Дареги: Кыргыз Республикасы , Бишкек шаары
Телефондору: ул. Шакирова (мурдагы Молодёжная), 17
+996 (312) 54-56-90 
+996 (312) 54-56-96

Категория:Кыргызстан
Категория:Бий
Категория:Уюм
Категория:Таажы-2012
Транспирация

thumb|Фотосинтез жана Транспирация.
Транспирация ...

 Транспирациянын сандык көрсөткүчтөрү 
Транспирациянын интенсивдүүлүгү — дм² кандайдыр бир убакыттын ичинде өсүмдүктөр сууну үттөр аркылуу буулантышы. 

Транспирациялык коэффициент — өсүмдүтөрдүн 1 грам кургак затты топтогондо суунун канча граммда бууланып чыгышы.

 Адабияттар 
 В. И. Малиновский. Физиология растений. Учеб. пособие. — Владивосток: Изд-во ДВГУ, 2004.

 Шилтемелер 
 http://bse.sci-lib.com/article111792.html

Категория:Ботаника‎
Токойчулук

thumb|upright|Австриядагы токойлорду кыюу.
thumb|Белгилүү бир даракты кыюууга, токойчунун белгиси (Токойчунун балкасы).
Токойчулук — Өсүмдүк өстүрүүчүлүктүн бир багыты. Токой ресурстарын көбөйтүү жана колдонуу максатын көздөйт; ошондой эле илимий дисциплина катары көбөйтүү методдорун жана токойлордук продуктивдүүлүгүн жогорулатуу боюнча изилдейт.

Токой ресурстары - биологиялык ресурстардын негизги бөлүгү катары чарбачылыкта чийки сыръе же болбосо энергиянын булагы катарында колдонулат.

Учурдун талабына жооп берген токойчулук, токойлорду адамдардын чарбачылыгы үчүн колдонбостон, жапайы жандыктар үчүн жашоо чөйрө, ошондой эле натуралдык суулардын жөнгө салынышын, токой массивдерин көбөйтүшү жана жаратылыш ландшафтын жайылтуу, атмосферада көмүр кычкыл газынын курамынын көбөйүп кетпешин көздөйт

Токойлор Жер шарынын биосферасынын эң негизги бөлүгү катары каралат. Бул тармакта иштеген адамдардын кесиби токойчу деп аталат.

 Адабияттар 
 (en) Charles H. Stoddard Essentials of Forestry. New York: Ronald Press, 1978.
 (en) G. Tyler Miller. Resource Conservation and Management. Belmont: Wadsworth Publishing, 1990.

 Шилтемелер 
 КЫРГЫЗ РЕСПУБЛИКАСЫНЫН ӨКМӨТҮНӨ КАРАШТУУ КУРЧАП ТУРГАН ЧӨЙРӨНҮ КОРГОО ЖАНА ТОКОЙ ЧАРБАСЫ БОЮНЧА МАМЛЕКЕТТИК АГЕНТТИГИ 

Категория:Табият илимдери
Категория:Токойлор‎

fr:Sylviculture
hu:Erdőgazdálkodás
it:Selvicoltura
ro:Silvicultură
Чыны

thumb|200px| Цин сулалеси убагындагы Кытай чынысы .
thumb|left|200px|Жөнөкөй керамикадан жасалган чыны.

Чыны — жарым сфера түрүндөгү сабы жок идиш, көпчүлүк маданияттарда тамак ашты жасоодо же болбосо тамак аш ичүү, сактоодо колдонулуп келген. Биздин доорго чейинки 1-миң жылдын экинчи жарымынан баштап белгилүү. Биринчи чынылар чоподон жасалган. Заманбап чынылар атайын фабрикаларда атайын методика менен жасалат (фаянстан, фарфордон). Чынынын формасынын мындай болушу көчмөн элдердин жашоо өзгөчөлүктөрүнө байланыштуу болгон. Жарым тегерек формадагы сабы жок чыныларды бирине бирин кийгизип, көчүүгө даярданышкан, бул ыкма көчмөндөрдүн шартына байланыштуу болчу. Кээ бир элдерде баалуу чыныларды (кытай фарфору) атайын жасалган кутучаларга салып жүрүшчү; Мындай капты «чыны-кап» деп аташчу. Бул идиш Борбордук Азия өлкөлөрүндө жана ага туташ аймактарда кеңири колдонулчу.

"Чыны" термини фарсыча Чын (Чин), башкача айтканда, Кытай мамлекети жана арапча "ий" (-лык) уланды сөздөн турат, мааниси - Кытайдан ташылып келген товар (чинни). 

Заманбап чынылар керамикадан, фарфордон, металлдардан, жыгачтан, пластиктен жана башка материалдардан жасалат. Учурда алардын формалары да ар түрдүү, кээсинде сүрөттөр болсо кээ бирлеринде жок болот.

Чыны (жапончо «тяван») Жапондо кеңири колдонулуп жүрөт, аны жапондор чай берүү маданиятында жана күрүч жээшкенде колдонушат.

 Интернеттеги шилтемелер 
 Казак жомоктору 

Категория:Идиш аяк
Категория:Ашкана буюмдары
Сүйүнбек

Аты жөнүм: Алымкулов Сүйүнбек Осмонович. 1961 жылы 6 Сентябрда Нарын областы, Ак Талаа району, Кызыл эмгек (Датканын тамында, башка аты "Кызыл Там")- төрөлгөн жерим.

Атам-Осмон Алымкулов (15 Октябрь 1934 - 24 Август 1983 ), Апам Какиш Садыкова, (7 Ноябрь 1936- 31 декабрь 2007).

Осмондон төрт бала, Чолпон, Сүйүнбек, Таалайбек, Нуркамал (азыр Нур Осмон).

-Чолпон- кызы Эльвира, небереси - Азиз.

-Суйунбек - аялым Чынара (Сарыбагыш-Тынай-Сокур уулу) - Быстровкадан, азыр Кемин,

кызым Салтанат Осмонова 7 Ноябрь 1986 - төрөлгөн.,

уулум Санжар Осмонов 13 Январь 1988 - төрөлгөн.

-Таалайбек - аялы Илимгүл, кызы-Асылгул, кызы-Айганыш, уулу-Дастан, уулу Ырыскелди.

Өйдөчекти-менин уругум. белгиси-Y.

1. Осмон-Атам.

2. Сыдык-Чоң Атам. (Беш бала:- Мария, Өмөр, Осмон, Каарман, Шайлоо)

3. Ыманбай-Атамдын Чоң атасы. (Төрт бала:- Сыдык, Абдыш, Калича, Рапия).

4. Жанболот.

5. Качыке.

6. Кармыш.

7. Төрөбек.

"Кыргыздар"-китеп, 2-чи том, Автор Кенеш Жусупов. 22 бет.

Сайак уруусу, Сайактан: Каба, Сары - эки уул.

Кабадан: Кайдуулат, Байболот.

Баатыр Байболоттон: Айдаке, Асаке, Күрөң, Молой - төрт уул.

"Булар кунан чабыш тамасашында чыр чыгып, Молойдун кунаны чыгып келсе, Асаке байгесин бербей койсо калыстыкка Кайдуулатка барышат. Кайдуулат: барыңдын тамгаңар бир - сайак тамга белгиси менен келдиңер, чыры жок оокат кылгыла десе, Асаке барып тамгасын жогор жагынан чегип, мен тамгалаш болбоймун деп тамгасын бөлөк белгилегени үчүн Асакенин тукуму "өйдө чекти" болуп калды. Асаке өзу Анжияндын чыгыш жагында туруктап жүрүп өлдү. Ошон үчүн айылдын аты "Асаке" болуп калды".

Менин Э-почтам: , Меники:20609196100319; Чынара:10702196400212; Салтанат:10711198601993; Санжар:21301198800266.

1. Father ata - Osmon

2. Grandfather chon ata - Sydyk

3. Great grandfather baba - Ymanbai

4. Great great grandfather kubarim - Janbolot

5. Great great great grandfather jotom - Kachyke

6. Great great great great grandfather pushtum - Karmysh

7. Great great great great great grandfather narkym - Torobek

8. Great great great great great great grandfather zaddim

9. Great great great great great great great grandfather zalim

10. Great great great great great great great great grandfather tegim
Караханийлер мамлекети

Карахани́й ма́млекети — (фарс. ایلک خانیان ‎ — Ilak-Khānīyān) — Борбордук Азияда жайгашкан түрк-мусулмандык, орто кылымдагы мамлекет. 

жаша-ган чигил (жикил), ягма, карлук, аз, тухси уруулары чоң роль ойногон. Башкаруучу династия чигил уруусунан чыккан. Алар К.м. жедеөлөтүанын биринчи башкаруучу-су Сатук Абд ал-Керим Карахандын ысмы-нан аталган. Ал дайыма Суусамыр жайлоо-сунда жайлап тургандыгы, күндөрдүн би-ринде ага кымызга кошуп уу берүү аракети жасалгандыгы ж-до маалымат да сакталып калган. Сатук Абд ал-Керим 955-ж. каза бо-луп, анын сөөгү Кыргызстандын аймагын-дагы ошол учурдагы ири шаарлардын бири - Артушка коюлган. Анын эки уулу (Байраш Муса ж-а Сулайман Илек) болгон. Мамле-кетти башкаруу иши тун уулу Мусага тий-ди. Арслан-хан деген наам м-н падыша бо-луп жарыяланган. Ислам динин чыңдоо мак-сатында 960-ж. Баласагун ш-нда ислам мамл. дин деп жарыяланып, атайын мыйзам м-н бекитилген. Өз мамл-нин чегарасын ке-ңейтүү ж-а бекемдөө үчүн күрөштөрдүн би-ринде 918-ж. Муса Арслан-хан каза болуп, анын сөөгү Кашкар ш-на коюлган. Караха-нийлер дөөлөтүнүн башкаруучулары күрөштү эки багытта: Исфижаб (Чымкен) ш-нда ж-а Фергана өрөөнүндө жүргүзүшүп, ийгиликтерге жетишкен. 1032-жылдан кыр-гыздар жашаган бардык аймак Арслан хан-дын уулу Тамга Карахан Аалы Асанга өткөн. 1069-ж. Жусуп Баласагундын «Кут-туу билим» дастаны ушул ханзадага арнал-ган. К. м-нин учурунда маданият өнүгүп, зор имараттар курулган. М. Кашгари, Ж. Бала-сагун өзүлөрүнүн белгилүү эмгектерин жа-ратышкан. К. м-нин тушунда эң үлгүлүү мамл-ти башкаруу аппараты түзүлгөн. Өзгөн ш-нда атайын имараттар курулган. А. Бернштамдын маалыматы б-ча Өзгөндө-гү комплекстин 1112-ж. курулган 1-имараты Карахан мураскери Аалы Кылычка арнал-са, ал эми экинчиси 1187-ж. курулуп, Кылыч Тамгага арналган. Кыргыздар ж-а түркий тилде сүйлөгөн башка элдер тарабынан түзүлгөн К.м. батыш тарапка кеңейип, Шаш (Ташкен), Самаркан, Бухарага чейинки ай-мактарды жеңип алышкан. Самаркандык-тардын династиясынын жашоосун токтот-кон, саясий күрөштөргө активдүү катышып, 1212-ж-га чейин бирдиктүү мамлекет ката-ры өкүм сүргөн.
thumb|332x332px|Караханийлер мамлекетинин 1000-жылдары чамалуу

Чыгыш Карахандар ислам динине кирбеген чыгыш турктору менен тынымсыз карым-катнаш жургузуп жана жоолашып турган.
Китч

thumb|300px|Бакчалардагы бул курчактар КИТЧге мисал боло алат.

Китч же Кич (Kitsch) – бул көбүнесе сырткы көрүнүштүн экстраваганттуулугуна, курч көрүнгөнүна маани берген массалык маданияттын бир түрү болуп саналат. Массалык маданияттын бир элементи катары эстетикалык баалуулуктардан абдан эле узакта турат. Китч дизайнга тиешеси болгон дээрлик бардык тармактарда кездешет. Ошол эле учурда КИТЧти өзүнчө бир жаңы агым, же жаңы тендецияларды алып келген агым катары эмес, болгону буга чейинки стиль жана баалуулуктарды өнүктүрүп, башкача ыкма менен гана көрсөткөн стиль катары кабыл алгандар бар.

Китч термини немис тилинен алынып, 19-кылымдын 60-70-жылдары Мюнхен шаарынын базарларында алгач пайда болгон деген божомолдор бар. Бул термин арзан, бат алынып кетүүчү картиналар үчүн колдонулган. 

Китч стилинин негизги өзгөчөлүгү да анын арзандуулук менен байланышта болушунда . Себеби КИТЧ стилинде көрүнүү үчүн анчалык көп акчанын керги деле жок. Болгон арзан бир буюмдарды сатып алуу менен КИТЧ катары өзүн көрсөтүү толук мүмкүн. Бирок баардык эле адам арзан буюмдар менен өзгөчөлөнө албайт. Андыктан КИТЧ стилин колдонуу дагы өзүнчө билимди, тажрыйба жана дизайнердик искусствону талап кылат. 

Китч кандайдыр бир мааниду буга чейинки бардык стилдердин карама-каршысында турат. Бул стилде белгилүү бир эреже жок, чектөө да жок. Болгону жасалган иштин катуу чакырык жасаган, өзгөчөлөнгөн болушу керек. 

Айрым адистер арасында КИТЧ стилинин башталашын, бүтүшүн айтуу кыйын экендигин, бул стиль болгон жана боло берет деген түшүнүктү кармангандар бар. 

КИТЧ Модада

КИТЧ тин кеңири жайылган тармагы бул кийимдер болуп саналат. Каралардын ичинде ак болуп көрүнүү, актардын ичинде карага айланууну каалаган көбүнчө жаштардын багыты. КИТЧ стилиндеги кийимдер баалуу болгон менен катар эле абдан арзан буюмдардан жасалышы мүмкүн. Мисалы, эскирип калган, айрылып калган буюмдар деле КИТЧ стилиндеги кийимдерди түзүүгө абдан ыңгайлуу шарттарды түзүп бериши мүмкүн. 

КИТЧ Архитектурада

Архитектурада китч акыркы мезгилдерде чыга баштады. Бул жерде курулуп жаткан имараттардын башка имараттардан абдан эле айырмаланып турат.

КИТЧ Интерьерде

Интерьердеги КИТЧ ар бир адамдын, ар бир үй ээсинин фантазиясына жараша болот. Бул стилде көбүнесе нигилизм түшүнүгү кеңири жайылат. Буга чейинкилерди четке кагат. 

КИТЧ Адамдын табиятында

Айрым адистер билдиришкендей, КИТЧ ке көбүрөөк көңүл бурган адамдар менен катар эле табиятынан КИТЧ адамдар бар. Алар төрөлгөндөн баштап эле буга чейинки эрежелерди четке кага башташат.

Category :Маданият
Микология

thumb|Козу карын
Микология ― козу карындар жөнүндө илим. Ал козу карындардын морфологиясын, анатомиясын, биологиясын, физиологиясын, биохимиясын, систематикасын, экологиясын, географиясын, филогениясын жана алардын эл чарбасындагы маанисин изилдейт.

 Булактар 
 “Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы: 5-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2014. илл. ISBN 978 9967-14-111 -7
Категория:Биология‎