Zhantas/Cleaned-Kyrgyz_Wikipedia huggingface dataset:
Прокатка (жалдоого) берүү

Прокатка (жалдоого) берүү – автордук укук жана аралаш укук тууралуу КР мыйзамдары боюнча, түз жана кыйыр пайда табуу максатында чыгарманын же үнкоштомдун бир нускасын убактылуу пайдаланууга берүү.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Прокаттоо фонддору

Прокаттоо фонддору – коммерциялык эмес уюмдар, бакчачылар, огородчулар жана дачачылар тарабынан уюштуруучуларды турак үйлөрдү, чарба курулуштарын жана жайларын курууда жана оңдоодо, бакча, огород жана дача жер участокторун көрктөндүрүү-дө жана иштетүүдө колдонулуучу заманбап өндүрүш каражаттары менен камсыз кылуу максаттарында түзүлөт. П. ф. өз ишмердиктерин уставдын негизинде ишке ашырышат.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Прокуратура

Прокуратура (лат. procurare — кам көрүү) — өз алдынча башкаруу органдары, министрликтер, мамлекеттик комитеттер, башкаруу мекемелери ж.б. КР өкмөтүнүн алдында түзүлгөн органдар, жергиликтүү мамлекеттик администрациялардын, коомдук уюмдардын, кызмат адамдарынын, аргандай менчиктеги чарбачылык уюмдардын, жарандардын тарабынан мыйзам актыларынын бирдиктүү жана так аткарылуусун көзөмөлгө ала турган мамлекеттик орган.

КР прокуратурасы кылмыш-жаза куугунтугун жүргүзөт, мыйзамда белгиленген учурларда жана тартипте иштерди соттук териштирүүгө катышат.
 Булактар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Прокурор

Прокурор – КР мыйзамдары боюнча, юридикалык жогорку билими бар, прокуратура органдарында иштөөдө зарыл болуучу кесиптик жана адеп-актык сапаттарга ээ, денсоолугунун абалы боюнча жарактуу адам. КР Башкы П., обулустун, шаардын, райондун П., аскер П., транспорт П. айырмаланышат. Башкы П. кызматына 40тан жаш эмес, 65 жаштан улуу эмес, 15 жылдык иш тажырыйбасы бар адам дайындалат. Башкы П-дун орун басарларынын, облусттардын П-лорунун, Бишкек шаарынын П-унун, ошондой эле аскер П-унун кызматына 35 жаштан жаш эмес, 60 жаштан улуу эмес, 10 жылдан кем эмес иш тажырыйбасы бар, ал эми шаарлардын, райондордун жана аларга теңештирилген П-лордун кызматына 30 жаштан жаш эмес, 5 жылдан кем эмес иш тажырыйбасы бар адамдар дайындалат. П-дун ыйгарым укуктары жазык-процесстик, жарандык-процесстик жана башка мыйзамдарда белгиленген.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Прокурор каршылыгы

Прокурор каршылыгы (лат. protestor – билдирем, күбөлөндүрөм, жарыя айтам) – мыйзамдын бузулгандыгына каршы өз пикирин билдирүүнүн өтө маанилүү каражаттарынын бири. Жарыя мүнөзүндөгү П. к. мыйзамдарда белгиленгендей тариздеги кат жүзүндө берилет. П. к. мыйзамга кайчы келе турган акты чыгарган органга же жогорку кызмат адамына же органга тапшырылат.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Прокурордук көзөмөлгө алуу

Прокурордук көзөмөлгө алуу – жергиликтүү өзалдынча башкаруу органдары, КР Өкмөтүнө баш ийген баардык аткаруу бийлигинин органдары, юридикалык жактар, коомдук уюмдар, кызмат адамдары чыгарган актылардын мыйзамдарга туура келишине жана мыйзам актыларын сактоосуна прокуратура органдарынын көзөмөлгө алуусу; ыкчам издөө, алгачкы текшерүү, алдынала тергөө иштерин жүргүзгөн органдардын ишине көзөмөлдүк кылуу; кармалгандарды кармоо, алдынала камоо жайларында, сот тарабынан белгиленген жазаны аткаруу жана башка мажбурлоо мүнөзүндөгү чараларды көрүүдө мыйзамдуулуктун сакталышына көзөмөлдүк кылуу; аскердик башкаруу органдары, аскердик бөлүктөр менен мекемелер тарабынан мыйзамдын сакталуусуна көзөмөлдүк кылуу.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Прокурордун көрсөтмөсү

Прокурордун көрсөтмөсү – 1) прокурордук көзөмөлгө алуу актысы, ал прокурор тарабынан мыйзамдын бузулушун четтетүү тууралуу мамлекеттик органга, жергиликтүү өзалдынча башкаруу органына, уюмдарга же кызмат адамына киргизилет. П. к. токтоосуз каралууга тийиш. Мыйзамдын бузулушун, анын себептерин жоюу боюнча бир айдан кечиктирилбеген мөөнөттө тиешелүү чаралар кабыл алынуусу жана анын жыйынтыгы тууралуу прокурорго кат түрүндө билдирилүүгө тийиш. П. к. жамаатык орган тарабынан караларда прокурорго жыйын өтүүчү күн жөнүндө билдирилет, ал ага катышууга укуктуу. 2) прокурордун сот чечимине каршылыгы (даттануусу).
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Прокурордун токтому

Прокурордун токтому – прокурордук көзөмөлгө алуу актысы; прокурор кызмат адамы же жаран тарабынан мыйзам бузуунун мүнөзүн эске алуу менен, кылмыш-жаза ишин козгоо же тартип жоопкерчилигин кароо жөнүндө жүйөлөнгөн токтом чыгарат. Прокурордун тартип жоопкерчилигин кароо жөнүндө токтому мамлекеттик орган, коомдук бирикме же кызмат адамы тарабынан КР мыйзамдарында белгиленген мөөнөттө каралууга тийиш. Кароонун жыйынтыгы тууралуу прокурорго жазуу жүзүндө билдирилет. Токтомго андан ары даттануу анын аткарылуусун токтото албайт.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Промесса

Промесса – 1) утуучу зайым облигациясынын же лотереялык билеттин ээлик кылуучусу белгилүү сыйакы үчүн утугун, эгер ал ошол облигацияны жакынкы ойнотулушка бере турган болсо, башка адамга кыюууга милдеттенген документ; утуш жок болуп чыкса сатып алуучунун баардык укуктары токтолот; 2) анын али жоюу ойнотулушу чыга элек башка облигацияга же ошондой утуштуу зайымдагы ойнотулууга чыккан учурда, сатуучунун облигацияны алмаштырап берүүгө милдеттенүүсү.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Пропорционалдык салык салуу

Пропорционалдык салык салуу – арбир салык төлөөчү үчүн салыктын (суммасы эмес) бычымы бирдей болгон салык салуу усулу. Базанын өсүшү менен салык катыштык тартипте көбөйөт. КРде юридикалык жактардын кирешесине салык Т. с. с-нун мисалы болуп саналат.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Процесстик

Процесстик – сот же административдик жүрүмгө тийиштүү болгон (м.: П. ченемдер, П. укуктар, П. мөөнөттөр).
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Процесстик кепилдик

Процесстик кепилдик – сот акыйкаттуулугун сактоо, кылмыш-жаза жана жарандык процессте адам укугу менен эркиндигин коргоо, кылмыш-жаза жана жарандык иштер боюнча сот өндүрүшүн жүргүзүүнү жүзөгө ашыруу үчүн мыйзам тарабынан белгиленген укук каражаттарынын тутуму. Эң маанилүү П. к-тер: коргоо алуу укугу; акысыз юридикалык жардам алуу укугу; сот териштирүүсүнүн ачык-айкындуулугу; сот акылдаштыгы (коллегиялуулугу); сот чечимине (өкүмүнө) даттануу укугу.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Процесстик укук

Процесстик укук – кылмышты иликтөөнүн, кылмыш-жаза, жарандык жана арбитраждык, ошондой эле админстративдик укук бузуу тууралуу иштерди, конституциялык сот өндүрүшү тартибинде каралчу иштерди кароонун жүрүшүндө келип чыгуучу укук тутумунун ченем бөлүгү. Ж. у. материалдык укук менен тыгыз байланышкан, анткени ал аны ишке ашыруу жана коргоо таризин бекемдеп турат.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Процесстик укук улантуучулук

Процесстик укук улантуучулук – жарандык процесстин тарабы болгон бир адамдын, башкага, ага талаш-тартыштагы материалдык укуктардын (милдеттердин) өтүүсү менен шартталган алмашуусу. КР жарандык-процесстик мыйзамдары боюнча сот, эгер төмөнкүдөй фактылар пайда болсо, бир тараптын анын укук улоочусу менен алмашуусуна жол берет: жарандын өлүмү, юридикалык жактын кайра уюмдаштырылуусу, талаптарды коюу, карызды кайтаруу жана башка материалдык укук мамилелериндеги жактардын алмашуулары. Укук улантуучулук процесстин каалаган баскычында болушу мүмкүн. Укук улоочу процесске аралашканга чейинки бүткөрүлгөн баардык аракеттер укук улоочу алмаштырган жак үчүн канчалык милдеттүү болсо, ошончолук милдеттүү болуп эсептелет.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Психиатриялык жатак

Психиатриялык жатак – медициналык корутунду боюнча сот тарабынан белгиленген медициналык мүнөздөгү мажбурлап дарылоо чаралары көрүлө турган арналуу медициналык мекеме.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Психотроптук каражаттар (заттар)

Психотроптук каражаттар (заттар) (гр. phyche – жан жана tropos – кайрылыш, багыт) – адамдын борбордук нерв тутумуна дем бере турган же кедерин кетире турган табигый жана жасалма заттар. Ал эларалык конвенциялардын тийешелүү тизмесине киргизилген (Психотроптук заттар боюнча 1971-жылкы Женева конвенциясы, Баңгизаттар менен психотроптук заттардый мыйзамсыз таркатылуусуна каршы күрөшүү боюнча БУУ 1988-жылкы конвенциясы). Психотроптук заттардын тийешелүү Улуттук тизмеси КР Өкмөтү тарабынан бекитилет.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Ахеменилер дөөлөтү

Ахеменилер дөөлөтү  — Б.з.ч. VI—IV к. теги перс болгон ахеменилер сулалеси тарабынан негиздеген Азиядагы байыркы мамлекет.

 Булактар 
 Кембриджская история древнего мира. Т. IV: Персия, Греция и Западное Средиземноморье ок. 525—479 гг. до н. э. Под ред. Дж. Бордмэна и др. Пер. с англ. А. В. Зайкова. М.: Ладомир, 2011. 1112 стр. — ISBN 978-5-86218-496-9
 Книга состоит из трех частей; часть первая — «Персидская держава» — посвящена Ахеменидам:
 Глава 1. Ранняя история мидийцев и персов и Ахеменидская держава до смерти Камбиса (Т. Кайлер Янг-мл.)
 Глава 2. Укрепление державы и достижение пределов её роста при Дарии и Ксерксе (Т. Кайлер Янг-мл.)
 Глава 3. Основные регионы Персидской державы
 Глава 3a. Вавилония от Кира до Ксеркса (Амели Курт)
 Глава 3b. Сирия-Палестина под властью Ахеменидов (И. Эф‘Аль)
 Глава 3с. Центральная Азия и Восточный Иран (Анри-Поль Франкфор)
 Глава 3d. Страны Инда (А.-Д.-Х. Бивар)
 Глава 3e. Анатолия (М. Меллинк)
 Глава 3f. Персия в Европе (помимо Греции) (А. Фол и Н.-Дж.-Л. Хэммонд)
 Глава 3g. Египет в период с 525 до 404 г. до н. э. (Дж. Д. Рэй)
 Вторая часть книги посвящена Греко-персидским войнам.

 Шилтемелер 

 Persian History
 Livius.org on Achaemenids
 ČIŠPIŠ
 The Behistun Inscription 
 Livius.org on Achaemenid Royal Inscriptions 
 Achaemenid art on Iran Chamber Society (www.iranchamber.com)
 Persepolis Fortification Archive Project
 Photos of the tribute bearers from the 23 satrapies of the Achaemenid empire, from Persepolis 
 medals and orders of the Persian empire
 Ancient Iran 
 Dynasty Achaemenid 
 Iran, The Forgotten Glory — Documentary Film About Ancient Iran (achaemenids & Sassanids) 
 Achemenet The major electronic resource for the study of the history, literature and archaeology of the Persian Empire
 Persepolis Before Incursion (Virtual tour project)
 Musée achéménide virtuel et interactif (Mavi) a vast «Virtual Interactive Achemenide Museum» of more than 8000 items, dedicated to the inheritance of the Persian Empire, from Cyrus the Great to Alexander, is now accessible on the Internet thanks to the initiative of a College de France professor, Pierre Briant.
Радиациялык булактар

Радиациялык булактар – ядролук орнотмо топтомуна кирбеген жана радиоактивдүү заттар сактала турган же иондоштуруучу нурлар топтолуучу жабдуулар, аспаптар, аппараттар жана буюмдар.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Радиациялык кырсык

Радиациялык кырсык – жабдуулардын бузулуусунан, кызматчылардын туура эмес аракетинен, табигый кырсыктардан же башка себептерден улам келип чыгып, адамдардын белгиленген ченемден жогору нурга чалдыгуусуна же айлана-чөйрөнүн радиоактивдүү булгануусуна алып келе турган иондоштуруучу нур булагын башкарууну жоготуу.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Радиоактивдүү зат

Радиоактивдүү зат – иондоштуруучу нур чыгаруучу, ядролук материалдарга жатпаган зат.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Радиожыштык спектри

Радиожыштык спектри – радиобайланышты, телекөрсөтүүнү, радиоуктурууну уюштурууда, башка учурда түз кошпостон электр сигналын берүүдө колдонулуп, жасалма толкун өткөргүчсүз мейкиндикте таркатылуучу электромагниттик толкундардын (жыштыгы 3 кГц – 3000 ГГц чегиндеги радиотолкундар) жыйындысы.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Район

Район (фр. rayon, сөзмөсөз – шоола, радиус) – 1) СССРде 100 миң адамдан ашык калкы бар шаарларда түзүлүүчү административдик-аймактык бирдик; 2) КРде, ошондой эле Беларусияда, Казакстанда, Украинада жана айрым башка мамлекеттерде административдик-аймактык бирдиктин аталышы. Азыркы учурда КР облустарынын курамына 40 Р. жана Бишкек шаарынын 4 Р-у кирет.

 Кошумча маалымат 
 Кыргызстандын райондору

 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7

Категория:География
Категория:Административдик бирдиктер
Райондук сот

Райондук сот – КРде биринчи баскычтагы сот болуп эсептелген жана КРдин атынан сот акыйкаттуулугун жүргүзүүчү жергиликтүү сот. Р. с-ко төмөнкүлөр теңештирилет: Бишкек шаарындагы Р. с-р, шаардык соттор, гарнизондун аскер соттору, райондор аралык соттор.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Расалык ченталап

Расалык ченталап – ага ылайык, шайлануу укугу белгилүү бир расадагы жарандарга гана бериле турган мыйзам талабы. Акыркы он жылда дүйнөлүк тажрыйбада өтө сейрек жолуккан; акыркы Р. ч. ЮАРда 1993-ж. алып салынган.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр 

Категория:Расизм
Расизм жана расалык басмырлоо

Расизм жана расалык басмырлоо – эларалык укук бузуунун бири. Р. ж. р. б. расистик идеологияны, расалык эски көзкараштарга негизделген таңуулоолорду, басмырлоочу жүрүм-турумдарды, түзүмдүк уюмдарды, расалык теңсиздикке алып келүүчү институтташтырылган иш-тажрыйбаны, ошондой эле моралдык жана илимий жактан алганда, топтор ортосундагы мындай мамилелер өзүн актайт дегендей идеяларды камтыйт; басмырлоочу мыйзамдар менен күндөлүк турмушта байкалат. Р. ж. р. б. – адамдар тобунун башка бир топко үстөмдүк кылуу же аны жокко чыгаруу укугуна негизделип, айрым бир расалык же этностук топтун артыкчылыгына же кемчилигине таянган теория. Расисттик теорияны ишке ашыруу иш жүзүндө адам укугун расалык жактан басмырлоо саясатынан, т. а. саясий, экономикалык, социалдык, маданий жана башка коомдук турмуш тармактарына негизделген негизги эркиндиктерин расасы, терисинин түсү, теги, улуттук жана этностук келип чыгуусу боюнча бөлүүлөрдөн (кемсинтүүдөн, чектөөдөн же артыкчылык берүүдөн) улам көрүнөт. Расалык басмырлоонун баардык түрүн жоюу жөнүндөгү эларалык 1966-жылдагы конвенция Р. ж. р. б-ну кылмыш катары жарыялады.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр 

Категория:Расизм
Ратификациялоочу референдум

Ратификациялоочу референдум – парламентте кабыл алынган мыйзамдын долбоору боюнча, бирок ал күчүнө киргенге чейин, же болбосо өкүлчүлүктүү органды кыйгап өтүү менен добуш берүүгө чыгарылган аткаруу бийлиги же шайлоочулардын тобу тарабынан даярдалган мыйзам долбоору боюнча жалпы элдик добуш берүү. АКШда тажрыйбаланат.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Ратификациялык грамота

Ратификациялык грамота – КР үчүн эларалык келишимдин милдеттүүлүгүнө макулдукту билдирген жана ал эларалык келишимдин КР ЖК тарабынан каралганын күбөлөөчү атайын документ.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Өргүү

Өргүү – эмгек укугундагы баардык кызматкерлерге кызмат ордун, орточо эмгек акысын сактоо менен, жылына бир ирет бериле турган эсалуу.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Өргүү күнү

Өргүү күнү – аткарган иши же иш маалынан сырткары убакытта кезметке тургандыгы үчүн жумушчуларга бериле турган эсалуу.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Реабилитация (актоо)

Реабилитация (актоо) (кийинки лат.– rehabilitatio – укугун калыбына келтирүү) – укуктарын калыбына келтирүү. 1) кудуретсиздик иштерде карызкордун төлөм жарамдуулугун калыбына келтирүү максаттарында колдонулуучу жолжобо. Сот же соттон тышкаркы тартипте калыбына келтирүү карызкор-юридикалык жакка жана сот тартибинде гана карызкор-жеке ишкерге карата жүргүзүлөт; 2) организмдин бузулган иштөө милдеттерин, ошондой эле оорулуулардын жана майыптардын социалдык милдеттерин жана эмгекке жарамдуулугун калыбына келтирүүгө (же компенсациялоого) багытталган медициналык, педагогикалык жана социалдык иш-чаралардын комплекси; 3) саясий куугунтуктоолордун курмандыктарын жана куугунтукталган элдерди Р-лоо бир катар өзгөчөлүктөргө ээ. Р-ланган адамдын жоготкон укуктары, аскердик жана атайын наамдары калыбына келтирилет, аларга мамлекеттик сыйлыктары, жеңилдиктери кайтарылып берилет, мыйзамдарда белгиленген тартипте компенсациялар төлөнөт.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Реактивдүү абал

Реактивдүү абал – жандүйнөнүн оор жабыркоолору жана тынчсызданууларынын натыйжасындагы акыл-эстин тумандоосу, бузулушу. Убактылуу жиндааруунун бир учуру.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Ревальвация

Ревальвация (лат. re – иш-аракеттин кайталанышын билдирүүчү кошунду жана фр. evaluation – баа) – башка өлкөлөрдүн валюталарына жана эларалык эсептик акча бирдиктерине карата валюта курсунун өсүшү.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Револьвердик аккредитив

Револьвердик аккредитив – төлөм суммаларынын бир бөлүгүнө ачылган жана товарлардын кезектеги партиясы үчүн эсептешүү болгонуна жараша жаңыланып туруучу аккредитив. Р. а. убакытка бөлүштүрүлүп, бирдей жеткирүү менен, анда көрсөтүлгөн сумманы азайтуу максатында ачылат.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Регрессант (регредиент)

Регрессант (регредиент) (лат. regressus – кайтаруу) – башка адамга Р. анын пайдасы үчүн тарткан чыгымдарды (м.: төлөм жүргүзсө) төлөп берүү тууралуу кайра (регрессивдүү) талап койгон адам.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Регрессат

Регрессат – регрессанттын талабы каршы багытталган адам.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Регрессивдүү салык салуу

Регрессивдүү салык салуу (лат.– regressus – тескери кыймыл) – салык салуу базасынын өсүшү менен салык ченеминин өлчөмү кыскарган (б. а. салык төлөөчүнүн кирешеси өскөн сайын салык салуу ченеми азайган) салык салуу тартиби. Салыктын өлчөмү киреше пайызынан эмес, туруктуу суммада бекитилгенде орун алат.
 Колдонулган адабияттар 
 Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору, авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр