Zhantas/Cleaned-Kyrgyz_Wikipedia huggingface dataset:
Жутакеев Абылкасым

Жутакеев Абылкасым — 1888 жылы азыркы Жан-Булак айылы, Жети-Суу облусу, Орусия империясында туулган, 1931 жылы Кыргыз ССРинде каза болгон — кыргыздан чыккан совет акын-жазуучусу. Ушул убакыттагы акындар менен, кыргыз адабиятынын башына кол койгон. Анын каза болгонунан кийин, анын адабиятын, жазуусун, даңазалоо башталган.

 Уруусу жана уругу
Атасы Жутакей, Моңолдордон чыккан Куусөөк уругунун Саркашка сөөгүнөн болгон.

 Өмүр баяны 
Абылкасым Жутакеев 1888-жылы Нарын районундагы Жан-Булак айылында туулган. Абылкасым ата-энесинен өтө эрте ажырайт, каралашар кишиси жок ар кимдин малын багып , отунун алып күн көрөт. Оор турмуш , көкөйүн кескен жокчулук да анын алгачкы ырларынын мазмунуна айланат. Он беш жашка келгенде Буудайчы деген молдонун жардамы менен сабатсыздыгын жоюп, өзүнүн алгачкы ырларын кагаз бетине түшүрө баштаган. Абылкасымдын ырчылык жөндөмдүүлүгү эрте ойгонуп, той-аштарда ырдай баштайт. Карапайым элдин көргөн күнү, күткөн тилеги А.Жутакеевдин «Кайран эл», «Кайткан эл», «16-жыл» аттуу чыгармаларынын өзөгүн түзгөн. 
1917-жылдагы Октябрь революциясы А.Жутакеевдин чыгармачылыгына, кийинки тагдырына таасир эткен.
1920-жылы акын Алматыда мугалимдерди даярдоо боюнча алты айлык курсту бүтүрүп, 
1923-жылга чейин айылында окутуучулук кесибин кылат. 
1923-жылы Нарын уездиндеги, «Союз кошчу» уюмунун төрагалыгына дайындалат.
1924-жылы В.И.Лениндин дүйнөдөн кайткандыгына байланыштуу акын өзүнүн «Ленин кошогу» аттуу чыгармасын жазган. 
Абылкасым Жутакеев – kыргыз адабиятынын тарыхына өз көркөм чыгармалары менен белгилүү салым кошкон жазгыч акындарыбыздын бири. Анын “Ленин кошогу”, “Качак турмушу”, “Үч доор” аттуу чыгармалары кыргыз элинин арасында белгилүү. “Жетимдик”, “Жокчулук” деген чыгармалары бар.
Таштап кеттиң ата-эне, 
Жаш балапан кезимде. 
Кайрылган киши жок болду, 
Кайгылуу мендей жетимге. 
Көйнөгүм жок жылыңач, 
Куур тонум этимде. 
Жабыркап жаман жүдөдүм, 
Турмуштун өтүп запкысы. 
Жадырап качан ачылат, 
Жабыккан жетим бактысы. 
Эми ушинтип өтөбү, 
Жаш өмүрдүн таттысы. 
Замандаштарынын эскерүүлөрүнө караганда Абылкасым Жутакеевдин ырчылык жөндөмү эрте билинет. Ал 13 – 14 жашынан тартып кыз оюндарда, чакан той- тамашаларда ырдай баштайт. Жыйырма жаш курагында кадимки ырчы катары жердештерине таанылып калат. 

 Жарык көргөн китептери 
Ленин кошогу: Ырлар жана поэмалар. – Ф.: Кыргызмамбас, 1957. – 49 б.
Ленин кошогу: Ырлар жана поэмалар. – Ф.: Кыргызстан, 1974. – 128 б.
Ленин кошогу: Ырлар жана поэмалар. – Ф.: Кыргызстан, 1988. – 32 б.

 Колдонулган адабияттар 
Акындар чыгармачылыгынын тарыхынын очерктери. Фрунзе 1988

Категория:Акындар
Категория:Кыргыз акындары
Категория:Кыргыз адабияты
Категория:Инсандар
Закирова Тазагүл

Тазагүл Закирова-1948-жылы, 26-июнда Сузак районундагы Качкынчы айылында туулган. 

 Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер (1996).
 Кыргыз Республикасынын эл акыны (2020).

1967-жылы комсомолдун Сузак райаткомунда бөлүм башчы, райондук радиоуктуруу боюнча редактор, Оштогу №12 кесипчилик-техникалык окуу жайында, 1977–1984-жж. Ош облустук маданият башкармасынын кадрлар бөлүмүндө улук инспектор болуп иштеген. 
1991-жылдан Аялдардын эл аралык маданий-өндүрүштүк «Насыят» ассоциациясын жетектейт. Тазагүл Закированын чыгармачылык жолу 1963-жылдан башталып, «Кыргызстан пионери» гезитине «Космоско учту» аттуу эң алгачкы ыры жарыяланган. Ошондон бери акындын ырлары республикалык, облустук, райондук гезиттерде жана журналдарда жарыяланып, жыйырмадан ашуун коллективдүү жыйнактарда: алтай, түркмөн, казак, өзбек, грузин, орус, түрк, англис тилдеринде жарык көргөн. Акындын көптөгөн ырлары обонго салынган. 
1991-жылдан Кыргызстан Жазуучулар союзунун мүчөсү.

Т.Закирова «Ырыстын тагдыры», «Анипа жана кыргыз сурмасы», «Уркуядан уланган жол», «Аялдын монологу» аттуу ж.б. даректүү видеофильмдерди тарткан.
Кыргыз окурмандары үчүн эски араб тамгасынын алиппесин түзүп басмадан чыгарган, жана «Чыгыш сыйкырлары» аттуу китепти которгон.
Ош облустук мамлекеттик администрациясы уюштурган «Тасма – 2000» конкурсуна коюлган «Уркуядан уланган жол» фильми үчүн «2000-жылдын мыкты режиссеру» деген наам алган.

Тазагүл Закировага маданият тармагында, коомдук жана чыгармачылык иштерде үзүрлүү эмгектенгендиги үчүн Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер деген наам (1996) ыйгарылган. Республикалык Молдо Нияз атындагы адабий сыйлыктын лауреаты. «Ош–3000» эстелик медалы жана КР Президентине караштуу Мамлекеттик тил боюнча улуттук комиссиясынын Ардак грамотасы жана «Кыргыз тили» төш белгиси менен сыйланган.

ЖАРЫК КӨРГӨН КИТЕПТЕРИ 

Кыргыз тилинде

Ырлар. – Ф.: Кыргызстан, 1982. – 52 б.

Купуя сезим: Ырлар. – Ф.: Кыргызстан, 1986. – 72 б.

Кусалык:Обондуу ырлар. – Ош: 1991. – 6 б.

Алиппе: Эски араб – кыргыз алиппесинен сабактар. – Б., 1992. – 72 б.

Боз торгойдун ыры: Ырлар. – Ош: 1993. – 116 б.

Ыйык шаарым: Ырлар. – Ош, 1999. – 120 б.

Боз торгойдун ыры: Тандалмалар. – Б.: Бийиктик, 2003.

Ала-Тоом–Мекеним: Ноталуу обондуу ырлар. – Б.: Бийиктик, 2003.

Мекенимдин эшиги: Ырлар жыйнагы. – Б.: Бийиктик, 2008.

Курманбек баяны. Ади Өмүралиевдин варианты. – Б.: Бийиктик, 2008.

Орус тилинде 

Щедрая душа: Стихи. – Б.: 1990. – 120 с.

Светлый дождь. – Ф.: Кыргызстан, 1990.

Сокровенность. – Б.: Бийиктик, 2008.

"Ўзбек тилида"

"Бўз тўрғай навоси" : 2017. Жалолобод

"Тоғлар виқори" : 2019. Жалолобод

Башка элдердин тилдеринде

Ырыстын тагдыры. – Б.: Бийиктик, 2003. – кыргыз, орус, англис тилдеринде.

КОТОРМОЛОРУ

Чыгыш сыйкырлары: Проза. – Ош, 1997. – 60 б.

Категория:Акындар
Категория:Кыргыз акындары
Категория:Кыргыз адабияты
Категория:Инсандар
Чили

Чили же Чили Республикасы — — Түштүк Америка дагы мамлекет. Түндүгүндө Боливия, Перу чыгышында Аргентина менен чектешкен республикалык мамлекет.

 Негизги маалымат 
Аянты: 756 102 км² (ааламда 39чу)
Калкынын саны: 18.186.770 киши (2020) (ааламда 65чи) 
Жыштыгы: 22,81 киши/км²
Борбор-калаасы: Сантьяго

 Булактар 

 Тышкы шилтемелер 

Категория:Мамлекеттер арип боюнча
Категория:Америка мамлекеттери уюму
Категория:Бириккен Улуттар Уюмуна мүчө мамлекеттер
Иванов Александр Иванович

Иванов Александр Иванович – жазуучу. Казак ССРиндеги Чымкент шаарында 1938-жылы 19-сентябрда туулган. 

1958-жылы Фрунзе шаарында орто мектепти, 
Чыгармалары 1962-жылдан баштап жарыялана баштаган. Биринчи очерктер жыйнагы «Памирские были» деген ат менен 1969-жылы Душанбеде басылып чыккан. 
1962-жылы КМУнун филология факультетин бүтүргөн. Эмгек жолун 1962-жылы «Комсомолец Киргизии» гезитинде адабий кызматкер болуп иштөө менен баштаган, андан кийин бөлүм башчы, 
1965-жылдан Душанбе шаарында «Комсомолец Тажикстана» гезитинде адабий кызматкер, редактордун орунбасары,
1969-жылдан Кыргыз ССРинин Мамтелерадиокомитетинде редактор, телепрограммалар боюнча редактордун орунбасары, 
1971-жылдан Кыргызстан КП БКда инструктор, басма боюнча сектор башчы, биринчи катчынын жардамчысы, 
1976-жылдан СССР Жазуучулар союзунунун мүчөсү. «Эмгектеги артыкчылыгы үчүн» медалы, Кыргыз ССРинин ЖКнын Ардак грамотасы менен сыйланган. Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер. 2007-жылы Россия Федерациясынын М. Ломоносов орденин алган.
1984-жылы «Литературный Киргизстан» журналынын башкы редактору, 
1987–1998-жж. «Литературная Газетасынын» Кыргызстандагы кабарчысы болуп иштеген. 
2003-жылдан «ЖЗЛК» басмасынын башкы редактору.
Чыгармалары 1962-жылдан баштап жарыялана баштаган. Биринчи очерктер жыйнагы «Памирские были» деген ат менен 1969-жылы Душанбеде басылып чыккан. 
1976-жылдан СССР Жазуучулар союзунунун мүчөсү. «Эмгектеги артыкчылыгы үчүн» медалы, Кыргыз ССРинин ЖКнын Ардак грамотасы менен сыйланган. Кыргыз Республикасынын маданиятына эмгек сиңирген ишмер. 2007-жылы Россия Федерациясынын М.Ломоносов орденин алган.

ЖАРЫК КӨРГӨН ЧЫГАРМАЛАРЫ 
Орус тилинде
Памирские были: Очерки. – Душанбе, 1969.
Эдельвейсы остаются внизу: Очерки. – Ф.: Мектеп, 1973. – 128 с.
Флаг над перевалом: Повесть, очерки.– Ф.; Кыргызстан, 1975. – 168 с.
He жди, когда уснут боги: Рассказы и повесть. – Ф.: Мектеп, 1977. – 216 с.
Маленькое чудо под ногами: Повести, рассказы. – Ф.: Кыргызстан, 1980. – 300 с.
Снег в сентябре: Рассказы и повести. – Ф.: Кыргызстан, 1983. – 279 с.
Плыла через залив Рыба: Повесть, рассказы. – Ф.: Кыргызстан,1987 – 204 с.
Верхом на облаке: Повесть, рассказы. – Ф.: Кыргызстан, 1989. – 350 с.
Верхом на облаке: Полит. драма, повесть, рассказы. – Б.: Адабият, 1991. – 320 с.
Вся жизнь – как взлет: Документальная повесть. – Б.: Лит. Кыргызстан, 1999. – 210 с.
Знаки судьбы: Повесть в новеллах. – Б.: Лит. Кыргызстан, 2000.–230 с.
Каип Оторбаев. – Б.: «Жизнь замечательных людей Кыргызстана» (ЖЗЛК), 2003. – 435 с.
Виктор Угаров. – Б.: ЖЗЛК, 2005 – 340 с.
Эрнст Акрамов. – Б.: ЖЗЛК, 2007. – 420 с.

Категория:Кыргыз жазуучулары
Категория:Кыргыз адабияты
Категория:Инсандар
Иманкулов Чалагыз

Иманкулов Чалагыз (1889–1980) - акын.

Кыргыз элинин карыя акындарынын бири, Ысык-Көлдүн күңгөй жагындагы Булан-Сөгөттү айылында 1889-жылы туулган. Ч.Иманкулов акын гана эмес, таанымал комузчу. Октябрь Революциясына чейин эл арасында өзүнчө элдик ырларды жаттап, ырдап жана күү чертип жүргөн. Ал кыргыз арасына элдин эски жомокторун айтууда, аны жайылтууда зор иш жасаган.

1954-жылы алгачкы ырлар жыйнагы чыккан.
 
1950-жылдан СССР Жазуучулар союзуна мүчө.

1970-жылы «Кыргыз ССРнин маданиятына эмгек сиңирген ишмер» деген наам берилген.

«Эмгектеги артыкчылыгы үчүн», «1941–1945-жылдардагы Улуу Ата Мекендик согуштагы каарман эмгеги үчүн», В.И. Лениндин туулган күнүнүн 100 жылдыгынын урматына «Каарман эмгеги үчүн» медалы жана Кыргыз ССР Жогорку Советинин Президиумунун Ардак грамотасы менен сыйланган.

 ЖАРЫК КӨРГӨН КИТЕПТЕРИ 
Кыргыз тилинде
 Hyp заман: Ырлар жыйнагы. – Ф.: Кыргызмамбас, 1955. – 80 б. 
 Манат. – Ф.: Кыргызокуупедмамбас, 1957. – 88 б. 
 Чынтемир. – Ф.:, Кыргызокуупедмамбас, 1961. – 48 б. 
 Замандашым, комузум. – Ф.: Кыргызстан, 1964. – 77 б.
 Үч кыз. – Ф.: Мектеп, 1965. – 116 б. 
 Өмүр элестери. – Ф.: Мектеп, 1970. – 152 б.

Категория:Кыргыз акындары
Категория:Туулгандар 1889-жылы
Категория:Өлгөндөр 1980-жылы
Категория:Ысык-Көл облусу
Казакбаев Дайырбек

Казакбаев Дайырбек — жазуучу, сынчы. Ак-талаа районундагы Жаңы-Талап айылында 1940-жылы 20-июнда туулган. 1958–1960-жж. КМУнун филология факультетинде окуган. 1965-жылы Москвадагы СССР Жазуучулар союзунун алдындагы А.М.Горький атындагы Дүйнөлүк адабият институтун бүтүргөн. 1974-жылы М.В. Ломоносов атындагы МГУнун аспирантурасын бүтүргөн. 1975-жылы философия илимдеринин кандидаттыгына диссертациясын жактаган.
Эмгек жолун 1965-жылы «Кыргызстан пионери» гезитинде бөлүм башчы болуп иштөө менен баштап, 1967-жылдан Кыргызстан ЛКЖС БКнын аппаратында лектор, лектордук топтун башчысы, агитация, пропаганда жана маданий массалык иштер бөлүмүнүн башчысынын орунбасары, 1974-жылдан «Кыргызстан маданияты» гезитинин башкы редакторунун орунбасары, 1985–1988-жж. Кыргызстан Жазуучулар союзунун аппаратында проза боюнча адабий кеңешчи, Прозачылар ассоциациясынын вице-президенти, аткаруу комитетинин башчысынын орунбасары, башчысы болуп келген. Кыргызстан Жазуучулар союзунун башкармалыгынын мүчөсү.
1988–1994-жж. Кыргыз Мамлекеттик дене тарбия институтунда философия жана гуманитардык илимдер кафедрасында ага окутуучу, 1994–2005-жж. И.Арабаев атындагы КМУнун доценти, 2005-жылдан тартып учурда Талас мамлекеттик университетинде коомдук, социалдык илимдер кафедрасынын башчысы.
Чыгармачылыгынын башталышы 1965-жылга туура келет. Биринчи аңгемелер жыйнагы «Мүдөө» 1968-жылы басылып чыккан.
1978-жылдан СССР Жазуучулар союзунун мүчөсү. Кыргыз Республикасынын «Эл агартуусунун отличниги».
В.И.Лениндин туулган күнүнүн 100 жылдыгынын урматына «Каарман эмгеги үчүн» медалы, Кыргыз ССР ЖКнын Грамотасы, ВЛКСМ БКнын жана Кыргызстан ЛКЖС БКнын Ардак грамоталары менен сыйланган.

 Жарык көргөн чыгармалары 
 Кыргыз тилинде 
Мүдөө: Аңгемелер жана повесттер. – Ф.: Кыргызстан, 1968. – 140 б.
Талаа ырдайт: Аңгемелер. – Ф.: Мектеп, 1972. – 47 б.
Таазим: Аңгемелер жана повесть. – Ф.: Мектеп, 1977. –132 б.
Улар үнү: Повесть жана аңгемелер. – Ф.: Мектеп, 1980. – 188 б.
Tөө эмне үчүн чулук кулак?: Жомоктор. – Ф.: Мектеп, 1982. – 32 б.
Айдың көлдүн ак куусу: Повесттер жана аңгемелер. – Ф.: Кыргызстан, 1984. – 208 б.
Ажыдаар менен төө. Жомок. – Ф.: Мектеп, 1985. – 16 б.
Эки тоом жол: Повесть жана аңгемелер. – Ф.: Кыргызстан, 1986. – 192 б.
Өрттөлгөн өмүр: Драма-повесть, аңгемелер. – Б.: Кыргызстан, 2000. – 140 б.
Тайлак-улуттук баатыр: Илимий-публицистикалык, көркөм-ад. чыгарма. – Б.: Кыргызстан, 2001. – 74 б.
Чыгыштан чыккан Жетиген: Илимий-публицистика. Эсселер. – Б.: Кыргызстан, 2006.– 90 б.
 Орус тилинде 
Почему у верблюда уши короткие?: Сказки. – Ф.: Мектеп, 1982. – 32 с.
Верблюд и змея: Сказка. – Ф.: Мектеп, 1985. – 16 с.
Зов среди белого дня: Повести, рассказы. – Ф.: Адабият, 1990. – 232 с.
 Котормолору 
Токмакова И. Ростик жана Кеша: Повесть.– Ф.: Мектеп, 1978. – 60 б. 
Тарджеманов Ж. А. Шуктуган: Жомок. – Ф.: Мектеп, 1986. – 16 б.
 Колдонулган адабияттар 
 *Кыргыз Республикасынын жазуучулары/Кыргызпатент.Түз.: М. Ааматов, А.Чекиров, Ө.Калыева. – Б.: 2011 ISBN 978-9967-26-379-6

Категория:Кыргыз сынчылары
Категория:Кыргыз жазуучулары
Категория:Кыргыз адабияты
Категория:Инсандар
Категория:Кыргыз Республикасынын жазуучулары
Камбарова Нурания

Нурания Камбарова - жазуучу.

Жазуучу Нурания Камбарова Кытай Эл Республикасынын Кулжа шаарында 1942-жылы туулган. 1966-ж. В.И.Ленин атындагы Ташкент мамлекеттик университетин аяктап, редактор-журналист адистигине ээ болгон. 
1966–1976-жж. Каракалпак АССРинин Нукус шаарындагы «Каракалпакстан» басмасында көркөм жана балдар адабияты бөлүмүндө кенже редактор, андан кийин ушул эле бөлүмдө редактор, 1976–1977-жж. Өзбекстан Компартиясынын партия обкомунун жалпы бөлүмүндө нускоочу болуп иштейт.
Ташкент шаарынын журналдарында жана гезиттеринде аңгемелери, очерктери, кыскача макалалары, чакан чыгармалары жарыяланып турган.
Анын «Калдиргоч» деген биринчи китеби 1968-жылы Нукус шаарында жарык көргөн. Андан кийин Орто Азия республикаларынын мезгилдүү басылмаларында аңгемелери жарыялана баштаган.
1994-жылы «Үмүтүм менин Ата журт» деген китеби жарык көрүп, анда анын «Турдугүл» деген аңгемеси басылып чыккан. 
1997-жылы Бишкекте Н.Камбарованын «Арашан» деген китеби М.Ааматовдун которуусунда жарык көргөн.

ЖАРЫК КӨРГӨН КИТЕПТЕРИ

Кыргыз тилинде

Карлыгач: Аңгемелер жана повесть. – Ф.: Мектеп, 1975. – 72 б.

Сыр-Дарья кылаасы: Аңгемелер жыйнагы. – Ф.: Кыргызстан, 1970.

Арашан повести. – 1996. 96 б.

Орус тилинде

Ожидание лета. – Союз писателей КР. 152 с.

Сборник рассказов. – 2008.

Башка элдердин тилдеринде

Карлыгаш. – «Каракалпакстан», 1968. – өзбек.

Кешир Бүбүгүл. – «Каракалпакстан», 1974. – каракалпак

Гулнар. Для детей среднего и школьного возраста. – Каракалпакстан, 1974.

Кэчур Робикул. – Алма–Ата: Жазушы, 1980. – уйгур.

Категория:Кыргыз жазуучулары
Категория:Адабият
Категория:Инсандар
Капаров Нуралы

Капаров Нуралы - акын.

Нуралы Капаров Кемин районундагы Тегирменти айылында 1957-жылы 4-мартта туулган.
1980-жылы КМУнун филология факультетинин журналистика бөлүмүн бүтүргөн.
Эмгек жолун 1980-жылы «Ленинчил жаш» гезитинде кабарчы болуп иштөөдөн баштаган. 
1989-жылдан баштап «Ала-Тоо» журналында адабий кызматкер, 
1993-жылдан «Кыргызстан маданияты» гезитинин башкы редактору болгон.

Чыгармалары 1973-жылдан баштап жарыялана баштаган. Биринчи ырлар жыйнагы «Тамызгы» деген ат менен 1986-жылы жарык көргөн. 
Н.Капаровдун ырлары «Учкун», «Жалын» альманахтарында жана бир топ жамааттык ыр жыйнактарында жарыяланган.
1986-жылдан СССР Жазуучулар союзунун мүчөсү.

 ЖАРЫК КӨРГӨН КИТЕПТЕРИ 

Кыргыз тилинде

Тамызгы: Ырлар. – Ф.: Кыргызстан, 1986. – 48 б.
 
Көңүл ыргагы: Ырлар – Б.: Адабият, 1991. – 95 б.

Категория:Кыргыз акындары
Категория:Туулгандар 1957-жылы
Категория:Кемин району
Карагулов Билим

Карагулов Билим — акын. Жумгал районунун Чаек айылында 1936-жылы 1-майда туулган. 1959-жылы Кыргыз мамлекеттик университетинин филология факультетин, 1969-жылы Москвадагы Жогорку партиялык мектепти бүтүргөн. Эмгек жолун 1959–1972-жж. «Кыргызстан пионери» гезитинде бөлүм башчы болуп иштөөдөн баштаган. 1961-жылдан «Мектеп» басмасында кызматкер, «Кыргызстан коммунисти» журналында бөлүм башчы, 1972–1980, 1983–1984-жж. КП БКда инструктор, бөлүм башчынын орунбасары, 1980–1983-жж. басма-сөздө мамлекеттик жашыруун сырды сактоо башкармасынын начальниги, 1985–1986-жж. басма, полиграфия жана китеп соодасы боюнча Кыргыз мамлекеттик комитетинин төрагасы, 1986–1991-жж. «Эл агартуу» журналында редактордун орунбасары, 1991–1994-жж. «Береке» гезитинде редактор болуп иштеген. «Мандалак» аттуу китеби 1960-жылы жарык көргөн. «Огонек» журналынын лауреаты (1980), Кыргыз ССР Жогорку Советинин депутаты (1980–1985), Кыргыз ССРинин маданиятына эмгек сиңирген ишмер (1984) болгон. 

 Жарык көргөн китептери 
 Kыргыз тилинде 
Мандалак: Ырлар. – Ф.: Кыргызокуупедмамбас, 1960. – 76 б.
Достук. – Ф.: Кыргызокуупедмамбас, 1961. – 31 б. 
Чырпык: Ырлар жыйнагы. – Ф.: Кыргызокуупедмамбас. 1961. – 56 б.
Эки өмүрдөн эпизод: Ырлар жана поэма. – Ф.: Мектеп, 1968. – 59 б.
Аалам магелландары: Публицистикалык поэма. – Ф.: Кыргызстан,1977. – 139 б.
Прометейдин оту. Ырлар жана поэмалар. – Ф.; Кыргызстан. 1988. – 136 б.
 Орус тилинде 
Львенок и теленок: Сказка. – Ф.: Киргизучпедгиз, 1964. – 23 с.
Память: Поэма. – М.: Правда, 1979. – 31 с.
Сколько ног у скакуна?: Стихи. – М.: Дет. лит., 1979. – 64 с.
Магелланы Вселенной: Поэма. – Ф.: Кыргызстан, 1981. – 120 с.
Магелланы Вселенной: Публицистическая поэма. – М.: Сов. писатель, 1987. – 88 с.
 Котормолору 
Барто А. Машенька. – Ф.: Кыргызокуупедмамбас, 1961. – 46 с.
Маршак С. Акылдуу чычкан жөнүндө жомок. – Ф.: Кыргызокуупедмамбас, 1963. – 15 с.
Маршак С. Мышыктын үйү. – Ф.: Кыргызокуупедмамбас, 1964. – 59 с.
Рза Расул. Тераненин оюнчуктары: Балдар үчүн ырлар. – Ф.: Мектеп, 1973. – 36 с.
Рза Расул. Адам өмүрүнүн күнү: Ырлар жана поэмалар. – Ф.: Кыргызстан, 1974. – 77 с.
Маяковский В. Мистерия-буфф. – Ф.: Мектеп, 1975. – 134 с.
Мицкевич А. Жаштыктын одасы: Ырлар жана поэма. – Ф.: Мектеп, 1981. – 88 с.
Лорка Ф. Г. Гитара: Ырлар. – Ф.: Кыргызстан, 1982. – 56 с.

 Колдонулган адабияттар 
 *Кыргыз Республикасынын жазуучулары/Кыргызпатент.Түз.: М. Ааматов, А.Чекиров, Ө.Калыева. – Б.: 2011 ISBN 978-9967-26-379-6

Категория:Кыргыз Республикасынын жазуучулары
Категория:Акындар
Категория:Адабият
Категория:Кыргыз акындары
Категория:Инсандар
Караев Өмүрбек

Караев Өмүрбек - кыргыз жазуучусу.

 Өмүр таржымакалы 
Өмүрбек Караев Чүй районундагы Кегети айылында 1954-жылы 14-февралда туулган. Кегети орто мектебинен кийин, Кыргыз филология жана экономика факультеттерин бүткөн. Варшава шаарында саясат таануу боюнча атайын курста окуган.

1975-жылы студент кезинде «Ыйык Көл» аттуу алгачкы аңгемелер жыйнагы жарык көрүп, «Шахмат» деген аңгемеси орус жана украин тилдерине которулган. Көл жөнүндө айтылган уламыштарды, бабалардан калган нуска сөздөрдү жыйнап «Көл аңгемелери» түрмөктөрүн жазган. 
1991-жылдан Кыргызстан Улуттук Жазуучулар союзунун мүчөсү. Кыргыз Республикасынын Маданият министрлигинин «Маданияттын мык-ты кызматкери» төш белгисинин ээси.
2003-жылы Ө.Караевдин «Жалгыз болгум келбейт» деген прозалар жыйнагы жылдын мыкты китеби болуп таанылып, Германиянын Мюнхен шаарында өткөн китеп көргөзмөсүнө коюлган. 2005-жылы Айтыш коомдук «Калемгер» адабий клубу жарыялаган жылдын мыкты аңгемелери конкурсунун жеңүүчүсү.
Ө.Караев «Кыргыз маданияты» жана «Кыргыз адабияты» гезиттеринин редакциялык коллегиясына мүчө болгон жана өндүрүштүк жана коомдук иштерге жигердүү катышкандыгы үчүн Чүй облустук мамлекеттик администрациясынын Ардак Грамоталары менен сыйланган.

 ЖАРЫК КӨРГӨН КИТЕПТЕРИ 
Кыргыз тилинде

Ыйык көл: Аңгемелер. – Ф.: Мектеп, 1975.

Бейкут таңдар: Повесть жана аңгемелер. – Ф.: Мектеп, 1982.

Насирдин дастан: Эссе. – Б.: Учкун, 1997.

Жалгыз болгум келбейт: Повесть жана аңгемелер. – Б.: Бийиктик, 2003.

 Беш тогоол закымдары:Повесттер жана аңгемелер. -Б.: Бийиктик, 2009.

 Интернеттеги шилтемелер 
Категория:Кыргыз адабияты
Категория:Кыргызстан
Категория:Туулгандар 1954-жылы
Категория:Кыргыз жазуучулары
Кожомбердиев Турар

Кыргыздын көрүнүктүү 1966-жылы аяктаган.

1955-66-жылдары “Кыргызстан пионеринде” адабий кызматкер, андан соң 1966-77-жылдарга чейин “Кыргызстан” басмасында редактор, 1976-1983-жылдары республикалык метод борборуна бөлүм башчы болуп иштеген

Акындын адабий чөйрөгө аралашуусу 1959-жылы башталган. “Мугалимдер газетасына” анын “Мугалим” аттуу ыры жарыяланып тушоосу кесилген. Ошондон баштап чыгармалары газета-журналдарга үзгүлтүксүз жарыяланып келген.

1961-жылы “Көлчүктөгү ай” деген ат менен акындын тунгуч ырлар жыйнагы басмадан чыкса, кийин ага удаалаш эле “Биз турган жер бийик”, “Кызыл алма”, “Тоо үстүндөгү күн”, “Таңкы симфония”, “Күн, жер, жүрөк”, “От өчпөгөн коломто”, “Кызгылтым кеч”, “Нурлуу терезе”, “Токтогул ГЭСи”, “Таңкы жылдыз”, “Ай тийген тоо”, “Базарлык”, “Ыр булак”, “Калптар”, “Кыл чокулар” аттуу ырлар жана поэмалар жыйнактары окурмандардын жана поэзия сүйүүчүлөрдүн сүйүктүү чыгармаларына айланган.

Өзгөчө  балдар адабиятына зор салым кошкон айжаркын талант, айкөл жүрөк акын 1970-жылы “Кызыл алма” жана “Таңкы симфония” деген ырлар жыйнагы үчүн ага Ленин комсомолу сыйлыгы ыйгарылган.

Акындын балдарга арналган чыгармаларынын тили жатык жана жумшак, элпек, көркөм, ал эми лирикалык каармандары бүткүл турпаты менен окурмандарды өзүнө тартып турат.

Т. Кожомбердиевдин “Түнкү серенада”, “Күн чыгышым”, “Толкундар”, “Ысык-Ата-Арашан”, “Энем жана атама”, “Ак маралым”, “Алгач сүйүүм”, “Уйкусуз гитара”, “Кайдасың сен”, “Баратабыз каякка”, “Садагам байчечекей” жана башка бир топ башка ырларына композитор-обончуларыбыз музыка жазышкан. Учурда радионун алтын фондусунан орун алган. Кыргыз музыкасына акындын кошкон салымы чоң. Композитор К. Молдобасанов, М. Абдраев, Т. Эрматовдор менен бирдикте “Саманчынын жолу” балет ораториясындагы ораториянын, “Гүлдө Кыргызстан”, “Шаңдан мекен”, “Элүү жылда элим жаңырды” деген кантаталардын тексттеринин ырларын жазган.

Анын айрым чыгармалары орус жана башка боордош элдердин тилдерине да которулган. Өзү дагы орус, япон, вьетнам акындарынын айрым ырларын кыргызчалаган.

Ал өзгөчө феномен, заманыбыздын, доорубуздун акыны. Өзүнүн кыска өмүрүндө көп чыгарма жаратып, терең лирик, ойчул, философ, чебер сүрөткер экендигин тастыктады. Чукугандай сөз тапкан курч сатирик экендигин айгинелеген юмор, какшык, мыскылдар да анын калеминен жаралган.

Кыргыз адабиятында акындын өзгөчө орду бар. Учурда жаш окумуштуулар, адабиятчылар Т. Кожомбердиевдин поэзиясын терең изилдешип, адабияттагы ордуна өзгөчө баа беришүүдө.

Ал 1989-жылы дүйнөдөн кайткан. 1990-жылы 25-июлдагы Кыргыз Өкмөтүнүн токтому менен анын туулуп өскөн жериндеги Сары-Булак орто мектебине ысымы берилген.
Категория:Инсандар 
Категория:Адабият

 Колдонулган адабияттар 
 “Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы: 4-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2012. 832 бет, илл. ISBN 978 9967-14-104 -9
Көчкөнов Орозбай

Көчкөнов Орозбай (1940-1993) - акын.

Орозбай Көчкөнов Жаңы-жол районундагы Калинин айылында 1940-жылдын 15-октябрында туулган. 
1966-жылы КМУнун филология факультетинин журналистика бөлүмүн аяктаган.
Эмгек жолун 1958-жылы колхозчу болуп иштөө менен баштаган. 
1966-жылдан райондук «Ленинчил» гезитинде адабий кызматкер, 
1968-жылдан телекерсөтүү жана радиоберүү боюнча Ош облустук комитетинде өз кабарчы, 
1969-жылдан «Мугалимдер газетасында» бөлүм башчы, 
1980-жылдан «Мектеп» басмасында редактор, улук редактор, редакция башчысы болгон. 
1988-жылы «Адабият» басмасынын фольклор жана поэзия бөлүмүндө бөлүм башчы болгон.
1963-жылдан чыгармалары басма-сөздөрдө жарыяланып турган. Биринчи ырлар жыйнагы 1975-жылы «Бир түп дарак» деген ат менен жарык көргөн. Акындын айрым ырлары орус тилинде жарыяланган. 
1978-жылы Элге билим берүүнүн отличниги. 
1986-жылдан СССР Жазуучулар союзунун мүчөсү.

ЖАРЫК КӨРГӨН КИТЕПТЕРИ

Кыргыз тилинде

Бир түп дарак: Ырлар. – Ф.: Кыргызстан, 1975. – 64 б.
 
Жарык дүйнө: Ырлар жана поэмалар. – Ф.: Мектеп, 1977. – 78 б. 

Эрөөл талаа: Дастан. – Ф.: Мектеп, 1981. – 128 б.

Көрөңгө: Ырлар жана поэма. – Ф.: Кыргызстан, 1983. – 136 б.
 
Жай саратан: Ырлар жана поэмалар. – Ф.: Кыргызстан, 1987. 

Ак тайлак: Поэма. – Ф.: Адабият, 1989. – 24 б.
 
Кан жол: Дастан. – Ф.: Адабият, 1991. – 272 б.

Эрөөл талаа. Кан жол: Дастан. – Б.: Акыл, 2004. – 328 б.

Категория:Кыргыз маданияты
Категория:Адабият
Категория:Кыргыз акындары
Категория:Акындар
Категория:Инсандар