Zhantas/Cleaned-Kyrgyz_Wikipedia huggingface dataset:
Жаңылсынзат Турганбаева

Жаңылсынзат Турганбаева - (1970-жылы туулган) “Супара” этнокомплексинин кош-негиздөөчүсү жана башкы директору, “Супара” компаниясынын башкаруучу акционери, маркум Табылды Эгембердиевдин жубайы.

Кыргыз мамлекеттик улуттук университетинин тарых факультетин бүтүргөн.

 Кыргыз этнографиялык туризмине кошкон салымы 
Жаңылсынзат Турганбаева Кыргызстандын негизги өзгөчөлүгү – абасы, суусу, тунук жаратылышы жана эли деп эсептейт. “Супара” жаратылышты сүйгөн туристтерге эсептелген. “Супарадагы” комплекстерде, мисалы, англис газону жок: комплекстин ээлери табигый көрүнүшүн сактап калууга умтулушат. “Супаранын” тегерегинде Табылды Эгембердиев тоолуу аймактардан атайын алып келген сейрек кездешүүчү өсүмдүктөрдү табууга болот. 

Жаңылсынзат Турганбаева туризмди өнүктүрүү үчүн жаратылышка тийбестен эле шарттарды түзүп, тейлөөнү уюштурса болот деп эсептейт. Мисалы, жетүүгө кыйын болгон табигый кооз жерлерге жакшы жолдор салынып, жашоо үчүн ыңгайлуу шарттар түзүлсө,калган ишти табият жана жергиликтүү тургундар колго алат.

Этнокомплекс бардык сүт азыктарын жергиликтүү тургундардан гана сатып алат: бул кымбатка турганы менен, Кыргызстандын жарандарына ушундай жол менен колдоо көрсөтүлүп келет.

Жаңылсынзат Турганбаева “Кыргызстан жана Түркия элдеринин тамактануу маданияты: тандалма даамдар” аттуу китептин авторлорунун бири .

Турганбаева жолдошунун кыргыз элинин тиричилиги жөнүндө интерактивдүү музей ачуу боюнча көптөн берки кыялын ишке ашырды . “Музей пайда көрүү үчүн эмес, байыркы кыргыздардын тиричилигин көрсөтүү максатында ачылган”, - дешет ээлери. Бул музейдин базасында сайма сайуу, ашпозчулук жана улуттук оюндар боюнча мастер-класстар өтүп турат.

 Шилтемелер 
Организация Объединенных Наций. Кыргызстан Турганбаева - владелица этно-резорта Супара. Истории женщин-предпринимательниц из Кыргызстана 

Бурулкан Сарыгулова, Канат Рыскулов, Бексултан Абибакир уулу. “Супаранын” жетекчиси жолдошу, музей жана чыгармачылыктын мааниси тууралуу 

Жанылсынзат Турганбаева.Три года как нет Табылды Эгембердиева. 12 фактов об основателе "Шоро"

UNDP. Кыргызская Республика.12 видео-историй успешных предпринимательниц Кыргызстана 
Категория:Кыргызстандын айымдары
Категория:Ишкер айымдар
Категория:Этнография
Категория:Туризм
Айгуль Курманова

Айгүл Курманова (1976-жылы 10-апрелде туулган) – белгилүү радио жана телеалпаруучу, иш-чаралардын алып баруучусу.

Айгүл Курманова Тоң районундагы Кажы-Сай айылында туулган. Атасы аскер учкучу болгон жана балалыгы Ыраакы Чыгыштагы Хабаровск шаарында өткөн. Айгүл табигый-биологиялык гимназияда окуп, дарыгер болууну кыялданчу, бирок немис тилинен котормочу кесибине ээ болгон. Ал Кыргызстанга ата-энеси менен 1993-жылы көчүп келишкен. 

 Радио жана теле алып баруучу катары эмгек жолу 
Айгүл Курманова “Европа плюс” радиостанциясында алып баруучу болуп эмгек жолун баштап, ал жерде 1997-жылдан 2003-жылга чейин иштеген. Айгүл Курманова телевидениеге 2000-жылдардын башында келген. Аны MTV каналына чакырышкан . “5-каналда”, КТРКда алып баруучу болуп иштеген.

Айгүл Курманова он жылдан ашык убакыттан бери “Мир” радиосунда “Кофейня” таңкы шоусунун алып баруучусу .

Бүгүнкү күндө Айгүл Курманова ТВ1.kg каналынын жамаатында иштейт , анын негизги миссиясы: “Светтик жашоо образын жайылтуу, сабатсыздык жана караңгылык менен күрөшүү”. Ал эми каналдын идеологиясы: “мегаполистердин жашоочуларынын кызыкчылыгы, жаңы технологиялар, билим берүү, сергек жашоо, ааламдашуу, сити маданият” . Айгүл Курманова “Вечер трудного дня” берүүсүнүн жана “Будь в курсе” атайын долбоорунун алып баруучусу.

 Сыйлыктары 
Өлкөнүн өнүгүшүнө кошкон салымы жана кесиптик ишмердүүлүгүндөгү жогорку жетишкендиктери үчүн Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы менен сыйланган .

 Жеке жашоосу 
Айгүл Курманова үй-бүлөлүү, 23 жылдан бери бактылуу жашап жатканын Инстаграмдагы баракчасына жазган. Ал эки баланын энеси.

 Шилтемелер: 
Звезды Кыргызстана в фотопроекте против насилия — 7 сильных кадров 

Персона недели: ведущая Айгуль Курманова (25 июня 2017)

Десять лет позитива: радио «МИР» в Кыргызстане дарит хорошее настроение 

Звания и медали: более 200 кыргызстанцев получили государственные награды 

tv1.kg . Команда

Айгул Курманова социалдык тармактарда:

instagram

Категория:Кыргызстандын айымдары
Категория:Журналистика
Категория:Тележурналисттер
Категория:Радио
Категория:Кыргызстандын журналисттери
Ажибраимова, Айжамал Мусуратбековна

1959-жылы 5-январда Таласта (Кыргыз Республикасы) төрөлгөн. Евразия экономикалык биримдигинин сотунун судьясы кызматын аркалайт. 

Айжамал Мусуратбековнанын улуту кыргыз.

Ажибраимова Айжамал Мусуратбековнанын жогорку юридикалык билими бар. 1982-жылы СССРдин 50 жылдыгы атындагы Кыргыз мамлекеттик университетинин юридикалык факультетин аяктаган. Орус жана кыргыз тилдеринде эркин сүйлөйт. 

 Эмгек жолу 
Айжамал Мусуратбековна университетти бүтүргөнгө чейин эле Кыргыз Республикасынын Жогорку сотунда чабарман болуп иштеген (1975-1976-ж.ж.). Андан кийин үч жыл бою Октябрь райондук сотунун сот отурумунун катчысы болуп иштеген.

Андан соң Бишкек шаарындагы “Севводстрой” Автобаза трестинин юридикалык кеңешчиси (1979-ж.) болуп, ошол эле маалда Кыргыз Республикасынын Геология башкармалыгында (1979-1980-ж.ж.) да иштеген.

1980-жылдан тарта “Кыргызавтомашта” юридикалык кеңешчи, ал эми эки жылдан кийин Талас облустук аткаруу комитетинде (1982-1986-жылдары) улук консультант болуп иштеген.

Айжамал Ажибраимованын сот катары эмгек жолу 1986-жылы башталган. Биринчи кызматы – Талас шаардык сотунун судьясы болуп бир жыл иштеген. Андан кийин Талас облусунун Киров райондук сотунун судьясы (1991-жылга чейин) болуп иштеген.

1991-жылы Талас облустук сотунун төрагасынын орун басары болуп дайындалган. Бул кызматта 1993-жылга чейин иштеп, андан кийин Чүй облусунун Ысык-Ата райондук сотунун судьясы кызматына дайындалган.

1993-жылдан 1998-жылга чейин Айжамал Мусуратбековна Кыргыз Республикасынын Юстиция министрлигинин башкармалыгынын башчысынын орун басары, андан кийин башкармалыктын жетекчиси болуп иштеген.

1998-жылы Айжамал Мусуратбековна Ажибраимова Кыргыз Республикасынын Жогорку сотунун судьясы кызматына дайындалган.

2011-жылдын 8-июлунан бери Кыргыз Республикасынын Сотторду тандоо кеңешинин мүчөсү.

2016-жылдын 1-июнунан тартып Евразия экономикалык биримдигинин сотунун судьясы кызматына дайындалып, ушул күнгө чейин иштеп жатат.

Судьянын жогорку квалификациялык классына ээ.

Юриспруденцияда 33 жылдан ашык тажрыйбасы бар.

 Ардак грамоталары 
2009-жылы Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы менен сыйланган.

 Үй-бүлөсү 
Уулу – Карыпбеков Илим Майрамбекович (1979-жылы 13-августта туулган). ТНТ Кыргызстан “Консалт плюс” ЖЧКсынын экс-директору, КТРКнын мурдагы башкы директору, президент К.Бакиевдин маалында Катчылыктын кызматташуу боюнча кызматынын экс-жетекчиси. 

 Шилтемелер: 
https://who.ca-news.org/people:11581

http://courteurasian.org/en/ajax/getJudge/?ID=2220 

https://www.politmer.kg/human/359 

https://ru.sputnik.kg/person_Ajjzhamal_Azhibraimova/

https://knews.kg/2016/06/01/galina-skripkina-i-ajzhamal-azhibraimova-stali-sudyami-suda-eaes-ot-kyrgyzstana/ 

https://online.zakon.kz/m/amp/document/31590799
Категория:Кыргызстандын айымдары
Карагай көпөлөгү

Карагай көпөлөгү (лат. Panolis flammea) — көпөлөктөр тукумундагы карагай зыянкечи. 
Канатын жазганда узундугу 
30—40 мм ге жетет. Алдыңкы канаты тууралжын жиктүү, түсү бозомук - күрөң, чети ак, арткысы боз.
Куртунун узундугу 40 мм, жонунда узата беш ак жиги бар, боору саргыч жиктүү.
Ар бир жалбырактын төмөнкү бетине 300—400 сирке таштайт. Курту жалбырак, бүчүр жана жаш бутакчаны жейт.
Күрөш чарасы: аралаш токой өстүрүү, кумурска көбөйтүү, топуракты жумшартуу, авиациянын жардамы менен инсектицидтерди чачуу.

Карагайлуу жердин бардыгына таралган. Көбүнчө Чыгыш Европада жана Батыш Сибирде кездешет.

 Колдонулган адабияттар 

Кыргыз совет энциклопедиясы, 3 том. Башкы редактору Б.Ө.Орузбаева. Фрунзе —1978.

Категория:Курт-кумурскалар‎
Шагиева, Алия Алмазбековна

Алия́ Алмазбе́ковна Шаги́ева (1997-жылы 15-декабрда Бишкек шаарында төрөлгөн) — сүрөтчү, графист, иллюстратор. Кыргызстандын мурдагы президенти Алмазбек Атамбаевдин кызы.

 Өмүр баяны 

 Бала чагы 
Алия Шагиева 1997-жылдын 15-декабрында  Алмазбека Атамбаевдин (2011-жылы Кыргызстандын президенти болуп шайланган) жана Раисы Атамбаеванын (дарыгер, медицина илимдеринин доктору) үй-бүлөсүндө туулган.

Алия апасынын фамилиясын алып жүрөт – көп жылдар бою тегин жашырып жүргөн. Маектеринин биринде ал мектепте түнт бала болгонун айткан: башкалар аны “боюн көтөргөн кыз” деп ойлобошу үчүн өзүн өзгөчө караган эмес.

Ал бала кезинде болочок кесибин сүрөтчүлүк менен байланыштырган эмес – ал пластикалык хирург болгусу келчү.

 Билими 
Бишкек шаарындагы №29 мектепте окуган. Мектепти аяктагандан кийин 2013-жылы Т.Садыков атындагы Көркөм сүрөт академиясына  тапшырган. Буга кошумча Санкт-Петербургдагы  Н.К.Рерих атындагы көркөм окуу жайында билим алган.

 Чыгармачылыгы 
·       2016-жылы Бишкекте анын “Метаморфозалар” аттуу биринчи көргөзмөсү өткөн. Ал сүрөттөрдү сатуудан түшкөн 200 миң сомду Даун синдрому бар балдарга жардам берген “Сантерра” кайрымдуулук фондуна которгон.

·       2017-жылдын октябрь айында Киевдеги “Триптих” галереясында жаш сүрөтчүлөр Айгүл Касымова менен Алия Шагиеванын “Көчмөн кыз” темасындагы сүрөттөр көргөзмөсүнүн ачылышы өткөн. 

·       2018-жылдын июнь айында ал Бишкекте “Поток” көргөзмөсүн өткөргөн, анда анын графика, живопись, видеоарт боюнча эмгектери коюлган.

·       2019-жылдын ноябрь айында Парижде (69 rue de Grenelle, 75007) “Бир жолу…” (“Once upon the time”) аттуу жеке көргөзмөсү өткөн.

·       2021-жылдын 12-декабрында Алия Чынчылдык үйүн ачкан. 

 Жеке жашоосу 
Үй-бүлөлүү, эки баласы бар.

Күйөөсү: Константин Рязанов (1992-жылы төрөлгөн), программист.

·       уулу Таир,

·       кызы Аюна.

 Үй-бүлөсү 
Бир тууган иниси Кадырбек; аталаш бир туугандары: Сейитбек жана Сейтек; эжелери: Диана жана Динара. 

 Кошумча маалыматтар 
1.   ↑ Как дизайнер Айгуль Касымова ведёт бизнес…

2.   ↑ Алия Шагиева и обычный 22-летний программист Константин Рязанов познакомились…

3.   ↑ 27 фактов о дочери А. Атамбаева, которая никогда не пойдет в политику…. limon.kg.

 Шилтемелер 
·       Алия Шагиева никогда не пойдет в политику, не ест мясо и зарабатывает на картинах.

·       Шагиева Алия Алмазбековна — өмүр баяны.
Категория:Кыргызстандын айымдары
Клара Сооронкулова

Сооронкулова Клара Сыргакбековна – коомдук жана саясий ишмер, Кыргыз Республикасынын Жогорку сотунун Конституциялык палатасынын мурдагы судьясы, юридика илимдеринин кандидаты.

 Өмүр баяны 
Сооронкулова Клара Сыргакбековна 1969-жылы 18-мартта Ош облусунун Алай районундагы Сопу-Коргон айылында төрөлгөн. Улуту боюнча кыргыз.

1992-жылы Ж.Баласагын атындагы Кыргыз улуттук университетинин Юридика факультетин “Юриспруденция” адистиги боюнча бүтүргөн. Университетти аяктагандан эки жыл өткөндөн кийин бул окуу жайына кайтып келип, Юридикалык факультетке мугалим болуп орношуп, 2011-жылга чейин иштеген. Юридикалык илимдердин кандидаты илимий даражасы бар.

2010-жылдын 30-апрелинен бери Кыргыз Республикасынын Конституциялык кеңешмесинин мүчөсү. 2010-2011-жылдары Шайлоо жана референдум өткөрүү боюнча Борбордук шайлоо комиссиясынын мүчөсү болгон.

 КР Жогорку сотунун Конституциялык палатасы 
2011-жылы Кыргыз Республикасынын Жогорку сотунун Конституциялык палатасынын судьясы болуп шайланган. 2015-жылы судьялык кызматтан алынган. Буга Сооронкулованын Кыргызстанда милдеттүү биометрикалык каттоодон өтүүнүн мыйзамдуулугу жөнүндө иш боюнча ачык айткан өзгөчө пикири себеп болгон. Сооронкулова “Милдеттүү биометрикалык каттоо жөнүндө” мыйзам өлкөнүн Конституциясына каршы келет деп эсептейт, себеби “мыйзам жарандарды биометрикалык маалыматтарын каттоого мажбурлайт, ал эми алар жөнүндө маалыматтар мамлекет тарабынан талаптагыдай корголбогондуктан каалаган адам аларга жете алат”.

2015-жылы судьялык кызматтан кеткенден кийин Борбор Азиянын Эл аралык университетинде (БАЭУ) “Юриспруденция” багытын жетектеген.

2019-жылдан тарта “Улуттар Биримдиги” партиясынын аткаруу комитетин жетектеп, комитеттин катчысы болуп иштеген. Андан кийин “Укук мектеби” коомдук бирикмесинин төрайымы болгон.

 “Реформа” саясий партиясы 
2020-жылы “Реформа” саясий партиясынын лидери болуп, ушул эле партиядан Жогорку Кеңештин депутаттыгына талапкер болгон. “Реформа” краудфандинг аркылуу шайлоо күрөөсү үчүн (5 миллион сом) акча чогулткан жалгыз партия болгон. Баштапкы  эсептөөлөргө ылайык, “Реформа” партиясы шайлоочулардын 1 пайыздан аз добушуна ээ болгон. Бирок 2020-жылдын 5-октябрындагы митингдердин натыйжасында добуш берүүнүн жыйынтыгы жокко чыгарылган.

 Президенттик шайлоо 
Ошол эле жылдын 11 ноябрда Клара Сыргакбековна президенттик орунга озунун кандидатурасын чыгарды. 2021 жылдын 10 январда президенттик шайлоодон 7 орун алып женилди( 1%).

 Шилтемелер 
 https://24.kg/obschestvo/15331_klara_sooronkulova_ya_ne_vyistupayu_protiv_biometriki_no_schitayu_chto_eta_kampaniya_ne_doljna_nosit_obyazatelnyiy_harakter_dlya_grajdan_kyirgyizstana/
 https://centrasia.org/person2.php?st=1272893995
Категория:Кыргызстандын айымдары
Зере Асылбек

Зере Асылбек – жарандык активист, актриса, ырчы, обончу.

 Өмүр баяны 
Зере 90-жылдардын соңунда төрөлгөн. Бала кезинен эле тың, эркин, өз оюн ачык айткан, адилетсиздикке кайдыгер карап тура албаган, табиятынан чыгармачыл адам катары калыптанып, чыгармачылыкка жана театр искусствосуна кызыгып өскөн.

Мектепти аяктагандан кийин Кыргыз-Түрк “Манас” университетине өткөн . Студент кезинде эле өз алдынча акча таап, фрилансер болуп иштеген – англис тилинен сабак берчү (түрк, орус, англис жана немис тилдерин билет).

Зере 17 жашынан тарта социалдык долбоорлорго жигердүү катышып, “коомубуздагы аялдарга жана кыздарга болгон адилетсиз мамилени” түп-тамырынан жоюуну жактап келет. Ала качуунун курмандыгы болгон Бурулайдын өлүмү Зеренин чыгармачылыгына өзгөчө таасир тийгизген. 20 жаштагы Бурулай Турдаалы кызы өзүн ала качып бараткан адамдын колунан Жайыл районундагы милиция бөлүмүндө бычакталып өлтүрүлгөн. Кызды ала качып бараткан учурда 29 жаштагы жигит кармалып, бирок кийин милиция бөлүмүндөгү териштирүү маалында өзүнчө бөлмөгө бекинип алып, кызды бычактап, андан кийин өзүнө бычак урган. Оор жараат алган Бурулай эсине келбей ооруканадан жан берген. Кыргызстанда анын образы – аялдарга каршы зомбулукка жана кыз ала качууга каршы күрөштө символ болуп калды.

 Чыгармачылыгы 
Зере Асылбек КМШ өлкөлөрүндө “Кыз” аттуу дебюттук ыры менен таанылган[1]. Ыр видеодогу чагымчыл костюмдун айынан ошол замат чуулгандуу популярдуулукка ээ болгон. Клип чыккандан кийин Зерени коркутуп-үркүткөндөр чыккан. Кийинчерээк маектеринин биринде ырчы хейтке жана коркутууларга даяр болгонун айткан. 2019-жылы Зере бул ырды Женевада Бээжин Декларациясын талкуулоо боюнча БУУнун Жарандык коом уюмдарынын форумунда аткарган.

Учурда “Кыз”, “Meili”, “Ekek”, “Drama Queens”, “Сүйүнчү”, “Apam aitkan” жана  “Жеңеке” аттуу ырлары чыкты. Бардык ырлардын мазмунунда коомдук-саясий темага түрк элдерине кандайдыр бир кайрылуу бар, Зере кыздардын тең укуктуулугу, үй-бүлөлүк зомбулук, сексизм, саясий көз караштар ж.б. тууралуу ырдайт.

Зере феминист катары таанымал жана жарандык позициясын жигердүү билдирип турат.

Учурда (2022-ж.) “Театр 705” театрынын актрисасы, ал жерде феминист курдаштары менен “Менин дүйнөмдө жагдай ушундай” спектаклинде ойношот.

 Булактар 

 //https://rus.azattyq.org/a/live-interview-with-kyrgyz-singer-zere-asylbek/29593299.html
 https://ztb.kz/persona/devuska-nedeli-zere-asylbek 
 https://kloop.kg/blog/2018/09/16/zere-moya-dochka-svobodnaya-doch-svobodnogo-kyrgyzstana/
 https://kloop.kg/blog/2018/09/14/ne-ukazyvaj-kak-mne-zhit-posmotrite-klip-kyz-pro-svobodu-kyrgyzskih-zhenshhin-ot-navyazchivogo-chuzhogo-mneniya/
Категория:Кыргызстандын айымдары
Бурул Кушбек

Аманова Бурул Кушбековна (18-декабрда, 1969-жылы : Кыргыз Республикасы, Баткен облусу, Кадамжай району, Пүлгөн айылы,) — Кыргызстандык саясатчы жана мамлекеттик ишмер, Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин депутаты. 
 
«Ата-Мекен» саясий партиясы, «Ата-Мекен» фракциясы. 

 Үй-бүлөсү 
Бурул Кушбек кызы бир уул, эки кыздын бактылуу энеси. Уулу Руслан Борбордук Азиядагы Америка университетинин эл аралык саясат факультетин бүтүргөн. Улуу кызы Элиза Борбордук Азия Университетинде эмгектенет. Нуриза мектепте окуучу.
 
 Ишмердүүлүгү 

 1988-жылы Фрунзе районундагы Ф. Энгельс орто мектебинин башталгыч класстарынын орус тили жана адабият мугалими.
 1996–2003 жылдары Магнитогорск шаары, Орус Федерациясы, жеке ишкер.
 2003–2006 жылдары «Биримдик» коомдук уюмунун түзүүчүлөрүнүн бири, Магнитогорск шаары, Орус Федерациясы.
 2008-2021 жылдары «Прогресс Плюс» ЖЧКсынын Башкы директору.
 2012 жылы фриланс котормочу, орусча-кыргызча-орусча жазуу түрүндөгү которуулар.
 2018-2021 жылдары «Небесные горы» ЖЧКсынын Башкы директору.
 июль 2019-азыркы учур «Найман» аялдар кыймылынын координатору.
 март 2021-жылы Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин VI чакырылышынын депутаты.

 Маалымат булактары 
http://kenesh.kg/ru/deputy/show-from/198/committee/8. 
https://who.ca-news.org/people:33167. 
 
 
Категория:Инсандар Категория:Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңеши Категория:Депутаттар Категория:Жеке ишкерлер
Жеңишбек Токторбаев

Токторбаев Жеңишбек Шермаматович (14-февраль, 1968-жылы : Кара-Жыгач, Сузак району, Жалал-Абад облусу, Кыргыз ССРи, СССР) — Кыргызстандык саясий жана мамлекеттик ишмер, Ош шаарынын мэри. Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин VII чакырылышынын мурдагы депутаты.
«Ата-Журт Кыргызстан» саясий партиясы, «Ата-Журт Кыргызстан» фракциясы. 

 Өмүр баяны 
 1968-жылдын 14-февралында Жалал-Абад облусунун Сузак районунун Кара-Жыгач айылында туулган. 

 Улуту — кыргыз.

 Билим жолу 
 1992-жылы — Украинадагы Хмельницк Технологиялык институту “инженер-механик” адистигин бүтүргөн.
 1998-жылы — Кыргыз улуттук университетинин “юрист” адистиги боюнча аяктаган. 
 1986-1988-жылдары — Германияда Советтик Армиянын катарында кызмат өтөгөн.

 Ишмердүүлүгү 
 1992-1993-жылдары — Жалал-Абад шаарынын Жалал-Абад алкоголсуз сыра бирикмесинде «микробиолог» кызматында иштөө менен эмгек жолун баштаган.
 1994-2003 ― ишкердик менен алектенген.
 2004-2005-жылдары — Жалал-Абад шаарынын «Достук» Коомдук аймактык башкармалыгынын башчысы кызматында эмгектенген.
 2004-2008-жылга чейин — Жалал-Абад шаардык кеӊешинин депутаты болгон.
 2008-2021 ― ишкердик менен алектенген.
 2021-жылы — “Ата Журт Кыргызстан” саясий партиясынан Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеңешинин VII чакырылышынын депутаты. «Ата-Журт Кыргызстан» парламенттик фракциясынын мүчөсү. Отун-энергетикалык комплекс, жер казынасын пайдалануу жана өнөр жай саясаты боюнча комитетинин мүчөсү болгон.
 2025-жылы — Ош шаарынын мэри.

 Сыйлыктары 

 Кыргыз Республикасынын Ардак грамотасы;
 Кыргыз Республикасынын Жогорку Кеӊешинин Ардак грамотасы;
 Жамааттык коопсуздук жөнүндө келишим уюмунун Парламенттик Ассамблеясынын Ардак грамотасы;
 Юбилейлик медалдар жана ведомстволук сыйлыктар.

 Класстык чени 
 Кыргыз Республикасынын мамлекеттик жарандык кызматынын 3-класстагы мамлекеттик кеңешчиси

 Жеке жашоосу 
Үй-бүлөлүү, 5 баланын атасы.

 Шилтеме 
 http://kenesh.kg/ky/deputy/show-from/257/fraction/1
 https://sputnik.kg/20211101/toktorbaev-zhenishbek-omur-bayan-1054479506.html

 https://www.gov.kg/ky/post/s/24900-minkab-toragasy-adylbek-kasymaliev-zany-mer-zenisbek-toktorbaevdi-os-saardyk-meriyasynyn-zamaatyna-taanystyrdy

Категория:Инсандар:Кыргызстан
Марина Овсянникова

Марина Владимировна Овсянникова (кыз аты – Ткачук; 1978-жылы 19-июнда туулган, Одесса, Украина ССРи, СССР) ― Биринчи каналда шаарларды тейлөөдө редактор болуп иштеген орусиялык тележурналист. Ал Биринчи каналдагы "Время" программасына Орусиянын Украинага басып киришине каршы плакат менен чыккандан кийин кеңири тааныла баштаган. 

 Согушка каршы нааразылык акциялары 
2022-жылдын 14-мартында миллиондогон көрүүчүлөргө ээ болгон кечки «Время» маалымат программасында Орусиянын Украинага басып киришине байланыштуу түз эфирде ал жаңылыктардын алып баруучусу Екатерина Андрееванын артында орус жана англис тилдеринде жазылган плакат көтөрүп чыккан. 
 
No War

Остановите войну, не верьте пропаганде, здесь вам врут.

Russians against warСогуш эмес

Согушту токтоткула, пропагандага ишенбегиле, бул жерде сага калп айтып жатат

Орустер согушка карши

 Шилтемелер 
 «Не верьте пропаганде!» Антивоенная акция в прямом эфире программы «Время», сохранённая на ютубе-канале Радио Свобода, 14.03.2022

Категория:1978-жыл
Категория:Туулгандар 1978-жылы
Кара-Балта (суу)

Кара-Балта Жайыл районундагы суу, Ак-Суунун сол куймасы. Кыргыз Ала-Тоосунунтүндүк капталынан башталат.

Узундугу 133 км, алабынын аянты 577 км2.

Жогорку агымында капчыгай менен агып, тоодон чыга бериште сугатка бөлүнүп кетет.

Негизинен кар, мөңгү жана булактардан куралат.

Жылдык орточо чыгымы 5,3 м3/сек. Эң көп чыгымы июлда, эң азы 
февраль—мартта байкалат. Октябрда тартылып, майда кире баштайт.

Ири куймалары: Туюк (16 км), Чоң-Мазар (12 км); оң жагынан Абла (11 км).

Сугатка кеңири пайдаланылат.

Жээгинде Кара-Балта шаары, Сосновка, Сары-Булак, Ставрополка, Степной кыштактары жайгашкан.

 Колдонулган адабияттар 
 Кыргыз совет энциклопедиясы, 3 том. Башкы редактору Б. Ө. Орузбаева. Фрунзе — 1978.

Категория:Кыргызстандын суулары
Каспий деңизи

thumb|Каспий деңизи
Каспий деңизи, Каспий (байыркы жана о. кылымдарда Гиркан, орус жыл баяндарында Xвалын, Xазар деп аталган) – дүйнөдөгү ири туюк көл-деңиз. Европа менен Азиянын чегинде, негизинен чөл жана жарым чөл зоналарында жайгашкан; Орусия, Азербайжан, Казакстан, Түркмөнстан жана Ирандын жээктерин чулгайт. Батышынан жана түштүгүнөн Кавказ, Эльбурс тоолору менен чектешет. Каспий деңизинин деңгээли океан деңгээлинен төмөн (–27 м).

1929-жылдан 1977-жылга чейин Каспийдин деңгээли 25,9 мден 29 мге чейин төмөндөгөн (бул 400 жыл ичиндеги эң төмөнкү чек болуп саналат). 1978-жылдан деңгээли кайра көтөрүлүп, 1995-жылы 26,6 мге жеткен. Аянты (26,6 м деңгээлдеги) 390 миң км2, көлөмү 78 миң км3. Деңиздин жазылыгы 200–400 км, меридиан боюнча 1030 кмге созулат. Түндүк бөлүгү тайыз (22 мге чейин), түштүгүндө 1026 мге чейин тереңдейт. Түндүк жээги түзөң, батышы менен түштүгү негизинен бийик, тоолуу, чыгышы көтөрүңкү; ири булуңдары: Түркмөн-Башы (Красноводск), Түркмөн, Маңкыштак, Казак, Кара-Богаз-Гол; батышында: Кизляр, Аграхан, Кызылагаж, Бакы бухтасы; түштүгүнө тайыз лагуналар мүнөздүү. 50дөй чакан (жалпы аянты 2 миң км2) аралы бар, алардын көбү Түндүк бөлүгүндө. Волга, Урал, Кура, Терек, Сулак, Сефидруд жана башка дарыялар куят. Суусунун кышкы температурасы түштүгүндө 12°Сге чейин, түндүгүндө 0°Сден төмөн, жайында 23–28°Сге чейин жылыйт. Кышында деңиздин түндүк бөлүгү 2–3 айга тоңот. Туздуулугу түндүк-чыгышында 12,6–13,6‰, Кара-Богаз-Голдо 300‰оге чейин, Волганын чатына жакын 0,05‰ге чейин азаят. Деңизден балык (осётр, судак, лещ, каңылтыр, килька) көп кармалат; түлөн промысели бар. Нефть жана газ казылып алынат. Суудагы нефть продуктуларынын жана фенолдордун концентрациясы булгануунун коопсуз концентрация чегинен (ККЧ) ашык (ККЧ 2ден 16га чейин). Азов, Кара, Ак жана Балтика деңиздери менен ички суу жолдору аркылуу туташат.

Башкы порттору: Баку (Азербайжан), Астрахань, Махачкала (Россия), Шевченко (Казакстан), Энзели (Иран), Түркмөн-Башы (Түркмөнстан), Баку жана Түркмөн-Башы шаарын темир жол парому байланыштырат. Каспийдеги углеводород сырьёлорун өндүрүү жана балык кармоо ургаалдуу жүргүзүлгөндүктөн, деңиздин экологиялык абалы кыйла жабыр тарткан; жээктен алыс бөлүгү гана салыштырмалуу туруктуу абалда.

 Этимологиясы 

т лат. Caspium mare или др.-греч. Κασπία θάλασσα, Kaspía thálassa

Хазар деңизи

араб тилинде – Бахр-аль-хазар
перс – Дарья-е хезар
түрк – Hazar denizi
азербайджан – Xəzər dənizi
түркмөн – Hazar deňizi
кумук – Хазар денгиз
крымтатар – Хазар денъизи

 Булактар 
 “Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы: 4-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2012. 832 бет, илл. ISBN 978 9967-14-104-9

Категория:Деңиздер
Категория:Азия‎