Zhantas/Cleaned-Kyrgyz_Wikipedia huggingface dataset:
Бактыгүл Сейитбекова

Бактыгүл Сейитбекова - акын жана жазуучу. 1963-жылы 1-январда Токтогул районунун Көдүл айылында туулган. Кыргыз аялдарынан биринчи чыккан жана жалгыз Семетейчи Сейдана эненин кенже кызы.

Орто мектепти Токтогул районунан орто билим, кийин Ош айыл чарба техникумунан жана Чүй университетинен билим алган.

1982–1997-жж. Токтогул райондук “Айыл-чарбахимия” өндүрүштүк бирикмесинде агрохимик, райондук агрохимик, андан соң агрохимия лабораториясынын башчысы болуп иштеген. 1998-жылдан бери Россия Федерациясында иштейт.

1983-жылы Токтогул райондук Шамшыкал гезитине “Кыз жүрөгү – ыр түнөгү” рубрикасынын алдында бир топ ырлары жарык көргөн. 1984-жылдан баштап ырлары республикалык гезит-журналдарда жарыялана баштаган.

Семетей дастанын (Молдоке кызы Сейдененин варианты боюнча) түзгөн.

“Обо” гезитинин обондуу ырларга жарыялаган мыкты обондуу ырлар сынагында жана 1996-жылы Кыргыз телерадиокорпорациясынын “Бир ырдын сынагында” “Күзгү нөшөр” аттуу ыры (обону С.Бейшекеевдики) биринчи орунду жеңип алган.

2006-жылдан Кыргыз Республикасынын Улуттук жазуучулар союзунун мүчөсү. 

 Жарык көргөн китептери 
 Кыргыз тилинде 
Кубаныч. – Б.: Сабыр басмаканасы, 2000. 
Шамшыкал.– Б.: Бийиктик, 2004. 
Кавказ кайрыктары. – Б.: Бийиктик, 2006. – 220 б.
Семетейчи Сейдана. – Б.: Бийиктик, 2007. 
Сирендер гүлдөгөн маалда. – Б.: Бийиктик, 2007. 
Абийир соту. – Б.: Бийиктик, 2008. 

 Орус тилинде 
Любовь Манаса. – Б.: Бийиктик, 2008.

 Колдонулган адабияттар 
Кыргыз Республикасынын жазуучулары/Кыргызпатент.Түз.: М. Ааматов, А.Чекиров, Ө.Калыева. – Б.: 2011. – 456 б. ISBN 978-9967-26-379-6

Категория:Инсандар
Категория: Кыргыз Республикасынын жазуучулары
Категория: Кыргыз жазуучулары
Чолпонбек Абыкеев

Чолпонбек Абыкеев – кыргыз журналисти, жазуучу жана мамлекеттик ишмер. Аалам гезитинин башкы редактору. Кыргыз Республикасынын Улуттук жазуучулар союзунун төрагасы (2011—2014). Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик катчысы (2021). Кыргыз Республикасынын Эл жазуучусу (2021). «Бриллиант жылан» романынын жазуучусу.

 Өмүр баяны 
1956-жылдын 16-августунда Көк-Дөбө айылында, Кочкор району, Теңир-Тоонун аймагы, Кыргыз ССРде туулган.

Кыргыз мамлекеттик университетин бүтүргөн. Талас облусунда айыл администрациясында иштеген.

1990—2005-жылдары өзү негиздеген Аалам гезитинин башкы редактору болуп иштеген.

Кийинчерээк Кыргызстандын президенттик администрациясында иштеген, администрациянын коомчулук менен байланыш бөлүмүнүн башчысы болгон. Талас облусундагы «Манас Ордо» улуттук комплекстеги казуулар боюнча чыккан чыр-чатактан кийин, Абыкеев колдогон бул иш-чарадан улам бөлүм жоюлган. Президент Садыр Жапаровдун «Саясатта 10 жыл» китебин редакциялаган.

2008—2010-жылдары Кыргызстандын Мамлекеттик архив агенттигинин директору болуп иштеген.

2011—2014-жылдары Кыргыз Республикасынын жазуучулар союзунун төрагасы болгон.

2020-жылы Кыргызстандын жаңы Конституциясын иштеп чыккан Конституциялык жыйында мүчө болгон. 2022-жылы Кыргызстандын биринчи Элдик курултайын өткөрүү боюнча уюштуруу комитетине кирген. «Элдик курултай жөнүндөгү» Конституциялык мыйзам долбоорун иштеп чыккан жумушчу топтун жетекчиси болгон.

2021-жылы Кыргыз Республикасынын Мамлекеттик катчысы жана министрлер кабинетинин төрагасы Улукбек Мариповдун кеңешчиси болгон. 2021-жылдан тартып Кыргыз Республикасынын президенти Садыр Жапаровдун кеңешчиси.

Жарык көргөн китептери 
Бриллиант жылан 
'Кызыл көйнөкчөн келин 

Булактар

Категория:Инсандар
Категория:Кыргыз адабияты
Категория:Кыргыз жазуучулары
Категория: Кыргыз Республикасынын жазуучулары
Blackpink

Blackpink ― ырчылардан жана бийчилерден турган Түштүк Кореялык кыздар тобу. Алар 2016-жылдын августунда YG Entertainment компаниясы тарабынан түзүлгөн. Топтун курамына Джису (Jisoo), Дженни (Jennie), Розэ (Rosé) жана Лиса (Lisa) кирет. BLACKPINK дүйнөлүк музыкалык индустрияда таанылган жана эл аралык деңгээлде популярдуулукка ээ болгон топ.BLACKPINK-kpop.fandom 

 Мүчөлөр 
 Джису (지수) — башкы вокалист.
 Дженни (제니) — башкы рэпер жана вокалист.
 Розэ (로제) — башкы вокалист жана жетектөөчү бийчи.
 Лиса (리사) — башкы рэпер, суб-вокалист, башкы бийчи жана топтогу кенже мүчө (макнэ).KProfiles (Kpop & K celebrity profiles) BLACKPINK Members Profile and Facts

 Тарыхы 
Blackpink тобу 2016-жылы дебют кылган. Алардын биринчи сингл альбомдору "Square One" деп жарык көргөн. Ал альбомдун чыгышы менен топтун популярдуулугуна тез арада жардам берген. 2018-жылы алардын "DDU-DU DDU-DU" аттуу сингли 1 миллиарддан ашык көрүү жыйнап, бул YouTube тармагындагы рекорд болуп калган. 

 Булактар 
Категория:Түштүк Корея
Категория:Түштүк Корея кыздар топтору

 Тышкы шилтемелер 
BLACKPINK official website (YG Family)
Категория:Арип боюнча музыканттар
Категория:Арип боюнча ырчылар
Категория:К-поп топтор
Категория:Корей ырчылары
Новый мир (журнал)

Новый мир — ай сайын чыгуучу адабий-көркөм жана коомдук-саясий журнал болгон; СССР жазуучулар союзунун органы болгон. 1925-жылы январдан иштеп баштаган (Москва). 
 
Биринчи редакторлору болуп: 
A. В. Луначарский, Ю. М. Стеклов, И. И. Скворцов-Степанюв; 
1926-жылдан В. П. Полонский (1926-31);
К. М. Симодав (1946-50, 1954-58),
A. Т. Твардовский (1950-54; 1958-70) ж. б. иштеген. 

«Новый мир» журналына М. Горький, М. Шолохов, А.Толстой, Л. Леонов, М. Шагинян, А.Сурков, К. Федин, М. Пришвин, В. Катаев, М.Кольцов, Б. Пастернак, С. Маршак, Вс. Иванов өңдүү орус совет жазуучуларынын, көп улуттуу совет адабиятынын В. Быков, Р. Гамзатов, Д. Кугильтинов, М. Рыльский, М. Слущис өңдүү өкүлдөрүнүн жана чет элдик прогрессчил акын жазуучулардын чыгармалары жарыяланып Чыңгыз Айтматовдун чыгармаларына басымдуу көпчүлүгү эң оболу ушул маалда басылган. 

Эмгек Кызыл Туу ордени менен сыйланган (1975). Тиражы 185 миң (1978) болгон.

Колдонулган адабияттар
Журналистика энциклопедиясы. 1-том. Түз., А.А. Джапанов –Б., 2016. – 360б. ISBN 978-9967-19-414-4

Категория:Журналистика
Ильгиз Талип

Ильгиз Талип - жазуучу, акын, котормочу. 

Ильгиз 1938-жылы 1-январда Жаңы-Жол Аксы районунун Ак-Суу кыштагында туулган. 

Ак-Суу орто мектебин аяктагандан кийин Жаңы-Жол райаткомунда бөлүм башчы болуп иштейт. 1961-жылы Кыргыз мамлекеттик университетинин журналистика бөлүмүн аяктаган.

1961–1971-жж. Кыргыз ССРинин радиоуктуруу жана телекөрсөтүү комитетинде жаштар, адабий-музыкалык берүүлөр редакцияларында редактор, ага редактор, башкы редактордун орунбасары болуп иштейт. 1971–1982-жж. «Кыргызстан маданияты» жумалыгында жооптуу катчы, 1983–1991-жж. Республикалык саясий-сатиралык «Чалкан» журналында башкы редактордун орунбасары, 1991–1999-жж. Парламенттик, өкмөттүк «Эркинтоо» гезитинде башкы редактордун биринчи орунбасары, баш баяндамачы кызматтарын аткарат.

Ильгиздин алгачкы адабий чыгармалары мектепте окуп жүргөн кезинде республикалык, облустук жана райондук гезиттерге жарыяланган. Студент кезинде анын ыр, аңгемелери гезит-журналдар менен катар, «Тартуу», «Жалын» сыяктуу жыйнактарга да басылат. 

Ильгиз котормо жаатында үзүрлүү эмгектенип, И.Буниндин «Кыштак», Абайдын «Накыл сөздөрү» С.Маршактын «Мунар-мунарча», Софокльдын «Антигона», Н.Басовдун «Жолборс баяны», Р.Мустафиндин «Абышка менен ажал», Г.Губайдын «Маякчынын кызы» сыяктуу повесть, аңгеме, драмаларын, Л.Толстой, А.Чехов, М.Жалил, М.Танк, П.Бровка, Р.Гамзатов, К.Кулиев, М.Карим, Ж.Икрами, Р.Кутуй, Н,Хубиев, И.Рустамбеков, Я.Шиваза, С.Сияев сыяктуу акын-жазуучулардын чыгармаларын которгон. Кыргыз окурмандары «Эдигей» (татар), «Маадай кара» (хакас) эпосторунун айрым главалары менен анын котормосунда таанышкан. И.Гилязетдинов ондогон фильмдерди да кыргызчалаган. Ильгиздин бир катар сатиралык чыгармалары орус, казак, өзбек, татар тилдерине которулган.

Ага 1994-жылы «Кыргыз Республикасынын маданиятка эмгек сиңирген ишмер» наамы ыйгарылган. «Эмгектеги каармандыгы», «Эмгек ардагери» медалдары менен сыйланган.

Ильгиз Талип СССР Жазуучулар, СССР Журналисттер союздарынын мүчөсү.

 Жарык көргөн китептери 
 Кыргыз тилинде 

Ардактуу адам. – Ф.: Кыргызстан, 1970. – 20 б.
Кулунчак: Аңгемелер жана повесть. – Ф.: Мектеп, 1985. – 138 б.
Сиздин таанышыңыз эмеспи?: Сатиралык аңгемелер, интермедиялар. – Ф.: Кыргызстан, 1983. – 155 б.
Шапата. Ырлар жана поэма – Ф.: Кыргызстан, 1979. – 52 б.
Ырларымда жан сырым: Ырлар. – Б.: Плюс, 2004. – 316 б.
Мекендин чыныгы уулу. – Б., 2005. – 210 б.
Кыргызстандын баш багбаны. – Б., 2006. – 52 б.
Күрдөөл: Ырлар. – Б., 2008. – 315 б.

 Котормолору 
Г.Губай: Маякчынын кызы: Проза. – Ф.: Мектеп, 1961. – 10 б.
С.Маршак. Мунар-мунарча: Аңгеме. – Ф.: Мектеп, 1979, – 22 б.
Носов Н.Н. Жолборс жөнүндө: Аңгеме. – Ф.: Мектеп, 1984. – 14 б.

 Колдонулган адабияттар 
Кыргыз Республикасынын жазуучулары/Кыргызпатент.Түз.: М. Ааматов, А.Чекиров, Ө.Калыева. – Б.: 2011 ISBN 978-9967-26-379-6

Категория:Акындар
Категория:Кыргыз акындары
Категория:Кыргыз жазуучулары
Категория:Инсандар
Категория:Кыргыз Республикасынын жазуучулары
Амстердам келишими

thumb|274x274px|Европа лидерлери Амстердамда, 1997
Амстердам келишими ― Европа биримдиги жөнүндө келишимге өзгөртүү киргизген. Европа бирликтерин түзүү жөнүндө келишимдер жана ага байланыштуу айрым актылар, 1997-жылдын 2-октябрында Амстердамда кол коюлган, 1999-жылдын 1-майында күчүнө кирген.

Маастрихтте 1992-жылдын 7-февралында кол коюлган Европа биримдиги жөнүндө келишимдин X беренеси 1996-жылы келишимди кайра карап чыгуу үчүн жоболор түзүлгөн. Ошондуктан, 1996-жылдын 29-мартында Туринде Өкмөттөр аралык конференция (ӨAK) уюштурулган, ал Италия, Ирландия жана Нидерланддын президенттигинин тушунда 1997-жылдын 16-июнунда жана 17-июнунда Амстердам Европа кеңеши тарабынан кабыл алынган келишимдин долбоорун түзгөн. Келишимге 2-октябрда Амстердамда 15u мүчө-мамлекетинин тышкы иштер министрлери кол койгонго чейин өзгөртүүлөр да киргизилген. Бардык мүчө мамлекеттер тарабынан ратификациялангандан кийин, Амстердам келишими 1999-жылдын 1-майында күчүнө кирген.

Мамлекет башчыларынын же Өкмөт башчыларынын курамында чогулган ӨAK бир катар маселелерге өзгөчө көңүл бурган: Европаны өз жарандарына жакындатуунун жолдору; эркиндик, коопсуздук жана адилеттүүлүк аймагын түзүү; жалпы жана тышкы коопсуздук саясатын бекемдөө ; Борбордук жана Чыгыш Европа өлкөлөрүн (КЭК), Кипр жана Мальта өлкөлөрүн камтыган кеңейтүүгө даярдануу үчүн институттарды жана Биримдиктин ишин реформалоо. Сүйлөшүүлөр айрым өлкөлөрдүн эки ылдамдыктагы Европаны камсыз кылуунун тууралыгы жөнүндө катуу суроолору менен мүнөздөлгөн. 

 Булактар 

 “Кыргызстан” улуттук энциклопедиясы: 5-том. Башкы редактору Асанов Ү. А. К 97. Б.: Мамлекеттик тил жана энциклопедия борбору, 2014. илл. ISBN 978 9967-14-111 -7
 "Маaстрихт жана Амстердам келишимдери" ЕБнин сайтындa.
 Амстердам келишими: Люксембургтун заманбап жана санариптик тарых борбору.
Категория:Келишимдер алфавит боюнча 
Категория:Европа Биримдигинин келишимдери
Латипа Текин

Латипа Текин (1957) — түрк жазуучу. Ал түрк аял жазуучуларынын ичинен эң таасирдүү авторлордун бири. 

Ал 1983-жылы жарыяланган «Сүйүктүү Уялбас Өлүм» (Sevgili Arsız Ölüm) аттуу алгачкы романы менен белгилүү болгон. Бул роман сыйкырдуу реализм стилинде анадолунун айыл жашоосун жана адамдарын жомоктогудай сүрөттөйт.

Ал 2019-жылдын сентябрь айында Эрдал Оз адабий сыйлыгына татыган.

Булактар

Категория:Түркия жазуучулары
Категория:Түрк жазуучулары
Категория:Инсандар
Категория:Түрк адабияты
Яшар Кемал

Яшар Кемал (түркчө: Yaşar Kemal, чыныгы аты Кемал Садык Гөкчели) — Түркиядан чыккан белгилүү күрд жазуучусу жана адам укуктарынын коргоочусу болгон. Ал өз өмүрүндө 38 сыйлыкка ээ болуп, 1955-жылы жарык көргөн «Инже Мемед» романынын аркасында Нобель адабият сыйлыгына талапкер болгон.

Булактар

Категория:Түркия жазуучулары
Категория:Күрд жазуучулары
Категория:Инсандар:Түркия
Донровын Намдаг

Донровын Намдаг (Донров уулу Намдаг) — моңгол драматург, режиссёр, жазуучу жана акын. Азыркы моңгол драмасынын негиздөөчүлөрүнүн бири. Моңголиянын эмгек сиңирген артистиҮ.Хүрэлбаатар, Донровын Намдаг, намтар уран бүтээл, 2001 он.

Анын Сүхбаатар тууралуу романы кыргыз тилине «Коогалуу жылдар» деп которулуп, 1986-жылы жарык көргөн.

 Булактар 
Категория:Моңгул жазуучулары
Категория:Моңгул адабияты
Категория:Арип боюнча жазуучулар
Категория:Инсандар
Европа акыйкатчысы

Европа акыйкатчысы — Европа бирлигинин кызмат орду.

Акыйкатчы көйгөйлөргө туш болгон адамдарга, ишканаларга жана уюмдарга административдик бузууларга байланыштуу арыздарды териштирүү менен, ошондой эле кеңири тутумдашкан маселелерди активдүү карап чыгуу менен жардам берет. 

 Тарых 
Европа омбудсменинин кызмат орду Маастрихт келишими (1992) менен негизделген. Биринчи омбудсмен, Якоб Сёдерман, 1995-жылы Парламент тарабынан шайланган. 2003-жылы аны профессор П. Никофорос Диамандурас алмаштырган. Азыркы омбудсмен, Эмили О’Рейли, 2013-жылдын 1-октябрында кызматка киришкен.

 Булактар 

 Европа Биримдиги (расмий сайт)
 European Ombudsman/Past Ombudsmen
 European Ombudsman/History
Мухамматжан Рашидин

Мухамматжан Рашидин — уйгур акыны жана жазуучусу.

Мухамматжан 1940-жылдын 15-июнунда Күлжа оодандагы Оняр айылында дыйкан үй-бүлөдө туулган. 

Башталгыч жана орто мектептерди Кулжада окуп бүтүп, 1955-жылдан 1958-жылдын март айына чейин Шинжаң айыл-чарба техникумунда окуган. Окууну аяктагандан кийин 1959-жылдын май айына чейин Пичан ооданыда кайра тарбиядан өткөн. 

1960-жылдан 1968-жылга чейин Чапчал жана Кулжа райондорунда административдик кызматкер, техник, катчы жана мугалим болуп иштеген. 1968-жылы «Маданий төңкөрүш» учурунда адилетсиз айыпталып, куугунтукка алынган. 1983-жылы акталып, Кулжа районундагы 1-орто мектепке мугалим болуп жумушка орношкон. 1989-жылга чейин ошол мектепте тил жана адабият мугалими жана илимий бөлүмдүн жетекчиси болуп иштеген, кийинчерээк кесипкөй жазуучулукка чакырылган.

Мухамматжандын адабий чыгармачылыгы 1958-жылы «Или гезити» гезитинде жарыяланган «Или дарыясы» аттуу ыры менен башталган. Андан бери ал расмий түрдө чыгармачылыкка киришип, 1000ден ашуун ыр, аңгеме, дастан жана очерк жазган. 1980-жылдардан кийин чыгармачылыкта олуттуу жетишкендиктерге жетишкен. Мухамматжандын ырларынан «Каккук гүлу», «Жылдар изи», «Күндөр албому», «Эне жер касиети», «Өмүр шыктары», «Тиричилик деген ушул», «Эне тоолор» деген аталыштагы жыйнактар чыгарылып, басылып чыккан.

Элдин сүйүктүү акыны Мухамматжан 2021-жылдын 13-ноябрында эртең менен саат 7:17де Үрүмчү убактысы боюнча түбөлүккө биз менен коштошкон .

Булактар

Категория:Инсандар
Категория:Уйгур адабияты
Категория:Уйгур жазуучулары
Категория:Кытай жазуучулары
Категория:ШУАР
Категория:Арип боюнча жазуучулар
Категория:Уйгур акындары
Категория:Арип боюнча акындар
И Ми Йе

И Ми Йе (Корейче=이미예) (1990-жылы Түштүк Кореянын Пусан шаарында туулган) – түштүк кореялык жазуучу.

Ал Пусан Улуттук Университетинин Материалдар илими жана инженерия бөлүмүн аяктагандан кийин Samsung Electronics компаниясында жарым өткөргүч инженер болуп иштеген. Беш жылга жакын иштеген соң, ал өзүнүн жазуучулук кыялын ишке ашыруу максатында жумушун таштаган. Анын «Сиздин буйрутмаңыздагы түш сатылып кетти» (주문하신 꿈은 매진입니다) аттуу алгачкы чыгармасынын басылышын ал tumblbug.com сайты аркылуу коомдук каржылоо жолу менен каржылаган. Өз алдынча жарык көргөн бул роман ошондой ийгиликтүү болгондуктан, Sam & Parkers басмаканасы аны «Даллергуттун түш дүкөнү» (달러구트 꿈 백화점) аталышы менен кайра басып чыгарган. Бул роман Түштүк Кореяда бир миллиондон ашык нускада сатылып, 2020-жылдарда мындай жетишкендикке жеткен биринчи роман болуп калды. Фантазияга бай бул чыгарма бардык курактагы окурмандар арасында популярдуулукка ээ болгон. 2021-жылдын июль айында Ли экинчи бөлүгүн чыгарган. Жарык көргөндөн кийин анын эки китеби тең түштүк кореялык бестселлер тизмесинде биринчи жана экинчи орундарды ээлеген. Роман ошондой эле Тайванда да бестселлер болуп, 300,000ден ашык нускада сатылган.

 Жарык көргөн китептери 
Даллергуттун түш дүкөнү (роман) 2020
Даллергуттун түш дүкөнү 2 (роман) 2021

 Булактар 
Категория:Корей жазуучулары
Категория:Түштүк Корея жазуучулары
Категория:XXI кылым жазуучулары
Ысмайыл Кадаре

Ысмайыл Кадаре — албан жазуучусу, акын, сценарист жана драматург болгон. 

Ал эл аралык деңгээлдеги көрүнүктүү адабиятчы жана интеллектуал катары белгилүү болгон. Акындыкка басым жасап жүрүп, биринчи романы «Өлгөн армиянын генералы» (Gjenerali i ushtrisë së vdekur) жарыяланган соң дүйнөгө таанымал болгонApolloni, Ag (2012). Paradigma e proteut ("Gjenerali i ushtrisë së vdekur"): monografi. Prishtinë: OM. ISBN 978-9951-632-04-1..

Анын «Түштөр Сарайы» (Pallati i ëndrrave) романы жарыялангандан кийин, окурмандар анда тоталитаризмди сынга алуу менен ошол кездеги Албания өкмөтүнүн сынга алынышын салыштырган башташты. Албания Жазуучулар Союзунун жыйынында, Союздун президенти Кадарени өзүнүн чыгармаларында тарых жана элдик адабият аркылуу саясаттан качып жатат деп айыптап, «Түштөр Сарайы» романы Политбюронун бир нече мүчөлөрүнүн катышуусунда катуу сынга алынган. Кадареге өкмөттү жашыруун сынга алды деп айып тагылып, роман бийлик тарабынан антикоммунисттик чыгарма жана саясий системаны шылдыңдоо катары бааланган. Чыгарма тыюу салынган, бирок ага чейин 20,000 нускасы сатылып кеткен. Бийлик Кадарени камоого же чыгармачылык чөйрөдөн тазалоого дароо даяр болгон эмес, анткени ал эл аралык деңгээлде таанылган адабий инсанга айланган эле, жана бул эл аралык резонанс жаратып, өлкөнүн экономикасы начарлап бараткан шартта, өкмөт үчүн каалаган жыйынтыкка алып келмек эмес. Батыш басма сөзү «Түштөр Сарайы» сынга алынганына реакция жасап, Батыш тарапта анын коргоосуна нааразылыктар күчөгөн. Бул чыгарманын арасынан ал өзгөчө ушул чыгарма менен сыймыктанган.

Ал алгачкы «Буукер эл аралык сыйлыгы» ыйгарылды. 
Булактар

Категория:Албан жазуучулары
Категория:Албания жазуучулары
Категория:Акындар
Муңайба, Адеми

«Муңайба, Адеми» — Самат Эркинбеков режиссёру болгон «Карындаш» тасмасы аркылуу таанымал болгон 2024-жылгы ыр.
Ыр жөнүндө
Тасмадагы Адеми ролун ойногон актриса Адеми Бейшенбековага жазылган.
Алгачкы жолу казакча «Мұңайма, Үрбибі» деген ыр чыккан, анын обонун Алибек Мээрбеков жазган болуп, кыргызча ырдын аранжировкасын Ирлан Таалайбеков тарабынан иштелип, Элара Кабылжан кызы тарабынан аткарылды. Ырдын сөзүн Бауыржан Бегахмедов жазган, ал эми кыргыз тилине Самат Эркинбеков жана Алишер Анарбек уулу которгон. Ырдын Казакстандагы аткаруучусу Абай Бегей.
Тарыхы
Клиби
Ырдын тексти

Бакыттын булагы, эч качан тыйбасын,
Унутпай досторум, түбөлүк сыйласын.
Издебей өмүрдө,бош жүрүү эмес кейип,
Ар бир мүнөт кадыр, сен бүгүн сезгиниң.
 
Кайырма:
Муңайба, Адеми,
Кайгырба, Адеми.
Муңайба, Адеми,
Кайгырба, Адеми.
Капаланба деги, бул да жаштык деми,
Болду кайгырбастан, күлүп жүрчү эми.

Муңайба, Адеми,
Кайгырба, Адеми.
Муңайба, Адеми,
Кайгырба, Адеми.

Адамдык сапатың, артырып жашагың,
Төгүлбөй көз жашың махабат бул жазың.
Болду кайгырбастан күлүп жүрчү эми,
Муңайба Адеми, кайгырбачы деги.

Кайырма:

Статистика
2024-жылдын октябрь айынын аягындагы маалыматтарга боло, ыр YouTubeда «Самат Эркинбеков» каналында 40 миллион, «Элара Кабылжан кызы» каналында 1,6 миллион көрүүжыйнаган. Ал эми Spotifyда 76 миңге жакын угулган. 

Шилтемелер
 Spotifyдан угуу
Дастан Касмамытов

Дастан (Даник) Касмамытов — Кыргызстандык ЛГБТ активист. Ал "Human Rights Watch" маалымат жыйынында берген маеги менен белгилүү, анда ал кантип милиция кызматкерлери ачыкка (аутинг кылып) чыгарып салабыз деп коркутуп акча талап кылганы туурасында бөлүшкөн. Маалымат жыйындын эртеси күнү Кыргызстандын мусульмандар дин башкармалыгы гейлерди өлтүрүүгө үндөгөн фатва чыгарган.

 Өмүр баяны 
1991-жылы Кыргызстандын Бишкек шаарында туулган . 2008-2025-жылдары Борбор Азиядагы Америка университетинде окуган, андан кийин 2015-2017-жылдары Осло Борбордук университетинде магистратура жактаган. Ал кесиби боюнча ал программист.

Анын айтымында өзүнүн сексуалдык багытын (ориентациясын) 16 жашында байкаган, 18 жашында достору менен, а 20 жашында ата-энеси менен бөлүшкөн. 

Ал альпинизм менен алектенип жүрүп «Кызгылт чокулар» долбоорун негиздеген, анда катышуучулар 7 чокуларды багындырып көк желе (ЛГБТ) желегин орнотушат. 2022-жылы Владимир Путин чокусуна көтөрүлүп орусия мамлекетинин гомофобду саясатына каршы жана Орусиянын Украинадагы согушуна каршы протест катары Украина жана көк желе желектерин орноткон. 
Булактар 
 

Категория:Кыргызстандагы ЛГБТ активисттери
Категория:Кыргызстан ЛГБТ укуктары
ЛГБТК

thumb|261x261px| LGBTQ коомчулугун билдирген алты тилкелүү асан-үсөн желек
ЛГБТК (көбүнчө ЛГБТ, ЛГБТ+, ЛГБТК+, жана ЛГБТКИА+ катары да колдонулар) – лесбиянка, гей, бисексуал, трансгендер жана квир же суроолулар үчүн инициал . Бул гетеросексуалдык же цисгендердик эмес бардык сексуалдык мамилелерге, романтикалык ориентацияларга жана гендердик иденттүүлүккө карата жалпы термин . 
Категория:ЛГБТ
Лесбиянка

right|thumb| Эки лесбиянка Монреалда Сыймыктануу маршында лесбиянкалардын желегин кармап турушат. 
thumb| Лесбиянизмдин символу кесилишкен эки аял символунан жасалган.
Итали Мора

Итали Мора — Панамалык модель жана сулуулук сынагынын ээси, 2024-жылы Сенорита Панама таажысын алган. "Аалам сулуусу 2024" сынагында Панаманын атынан чыгуу укугун алып, бирок кийинчерээк ал уктан ажыратылган.

 Өмүр баяны 
Мора Панама шаарында төрөлгөн. Ошондой эле кесипкөй модель.

 Сынактар 
 Мисс Панама 2023 
2023-жылдын 13-сентябрында Мора Мисс Панама 2023 сынагында Борбордук Панама штатынын атынан чыгып, алдыңкы жетиликке жеткен. Ошондой эле Photogenic жана Best Projection сыйлыктарын жеңип алган. 

 Сенорита Панама 2024 
2024-жылдын 3-августунда Мора Ривьера-дель каналынын атынан чыгып, Панама шаарындагы Фигали конгресс борборунда 24 талапкерге каршы ат салышып, Сенорита Панама 2024 сынагын жеңип алган.

 Аалам сулуусу 2024 
Мора Мексикада өтө турган "Аалам сулуусу-2024" сынагында Панаманын атынан чыгышы керек болгон, бирок 2024-жылы 2-ноябрда белгисиз себептерден улам четтетилген. 

 Булактар 

 Шилтемелер
Улан-Баатыр

Улан-Баатыр ― Моңголстан шаары. Ал орточо жылдык температура боюнча дүйнөдөгү эң суук борбор шаар болуп эсептелет.

Булактар

Категория:Шаарлар‎
Грузия

thumb|
Грузия (груз. საქართველო/сакартвело) - Европадагы мамлекет, борбору Тбилиси калаасы. Кара-Деңиздин чыгыш тарабында жайгашкан.

 Баян 
Грузия күчөтүлүп дүйнөнүн көпчүлүк даамдуу шараптары жасап аймагында бир өлкө деп аташат. Тарыхта бул аймактын тарыхы менен тыгыз КТС менен тыгыз байланышта. VIII кылымда башталып, жергиликтүү кол өнөрчүлөрдүн атайын технология менен өндүрүлгөн рухтар бар үчүн атактуу.

 Булактар 

 External links 
 Грузия тууралуу маалымат (англис, немис, орус жана грузин тилдеринде)