Zhantas/Cleaned-Kyrgyz_Wikipedia huggingface dataset:
Баалуу кагаз ээлеринин реестрин жүргүзүү тутуму

Баалуу кагаз ээлеринин реестрин жүргүзүү тутуму – баалуу кагаз ээлеринин тизмесин түзүүгө, көрсөтүлгөн жактарга маалыматтарды алууга жана жөнөтүүгө мүмкүнчүлүк түзүүчү баалуу кагаз ээлери менен анын шарттуу кармоочуларынын атына катталган баалуу кагаздарга карата тутумда катталгандарды далдаштырууну камсыз кыла турган кагазда жана/же электрондук маалымат базасын пайдалануу аркылуу катталган маалыматтардын жыйындысы. Баалуу кагаз ээлеринин реестрин жүргүзүү тутуму тутумга өзгөртүү зарылчылыгын алып келе турган, ошондой эле тизме кармоочунун ал аракеттер менен байланышкан баардык фактылар менен документтер боюнча маалыматтарды чогултуу жана сактоо иштерин камсыз кылууга тийиш. Баалуу кагаз ээлери менен анын шарттуу кармоочулары баалуу кагаз ээлеринин реестрин жүргүзүү тутумуна маалыматтарды берүү эрежесин сактоого милдеттүү. Көрсөтүүчүнүн баалуу кагаздары үчүн бул тутум таркатылбайт.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Баалуу кагаз ээси

Баалуу кагаз ээси – баалуу кагаздар жеке менчик катары тийиштүү болгон адам. Документардык таризде чыгаралган баалуу кагаздардын эмиссиясына ээлеринин укуктары тастыктамалар менен (эгер ал ээлеринин колунда турса) же депозитарийлердеги эсепке жазуу жана (эгер тастыктамалар депозитарийге сактоого берилсе) тастыктамалар менен күбөлөндүрүлөт. Документардык эмес таризде чыгарылган баалуу кагаздардын эмиссиясына ээлеринин укугу реестр тармагында – реестрди кармоочунун эсебине жазуу же (баалуу кагаздарга ээлик депозитарийде эсепке алынса) депозитарийдеги 
эсептик жазуулар боюнча күбөлөндүрүлөт.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Баалуу кагаздар базары

Баалуу кагаздар базары – баалуу кагаздарды жүгүртүү жагдайы боюнча мамилелердин жыйындысы; каржылык базарлардын бири. Баалуу кагаздар базарын жөнгө салуу төмөнкүлөрдү болжолдойт: а) баалуу кагаздар базарынын эмитенттеринин, кесипкөй катышуучуларынын ишмердигине жана анын стандарттарына милдеттүү талаптарды аныктоо; б) эмиссиялык баалуу кагаздарды жана эмиссиялардын проспекттерин чыгарууну каттоо жана эмитенттердин андан каралган шарттарды жана милдеттенмелерди сакташын көзөмөлдөө; в) баалуу кагаздар базарынын кесипкөй катышуучуларынын ишмердиктерин лицензиялоо; г) ээлеринин укуктарын коргоо жана алардын укуктарын Б. к. б-нын эмитенттеринин жана кесипкөй катышуучуларынын сакташына көзөмөл тутумун түзүү; д) тийешелүү лицензиясы жок баалуу кагаздар базарында ишкердикти ишке ашыруучу адамдарга тыюу салуу жана ишине бөгөт коюу.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Баалуу кагаздар базарында сооданы уюштуруу ишмердүүлүгү

Баалуу кагаздар базарында сооданы уюштуруу ишмердүүлүгү ― баалуу кагаздар базарында баалуу кагаздар базарынын катышуучуларынын ортосунда жарандык-укуктук келишимдердин түзүлүшүнө түздөн-түз өбөлгө болуучу кызматтарды көрсөтүүчү кесиптик ишмердиктердин бир түрү. Баалуу кагаздар базарынын жогоруда көрсөтүлгөн ишти жүзөгө ашыруучу кесипкөй катышуучусу баалуу кагаздар базарында сооданы уюштуруучу деп аталат.
 Булактар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Баалуу кагаздар базарынын кесипкөй катышуучулары

Баалуу кагаздар базарынын кесипкөй катышуучулары – баалуу кагаздар базарында бир же бир нече кесиптик иш жүргүзүүгө атайын уруксаты бар жеке жана юридикалык жактар.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Баалуу кагаздар базарынын кесипкөй катышуучуларынын өз алдынча жөнгө салынуучу уюмдары

Баалуу кагаздар базарынын кесипкөй катышуучуларынын өз алдынча жөнгө салынуучу уюмдары — Кыргызстандын жарандык мыйзамдары боюнча, мыйзамга ылайык аракет кылуучу жана коммерциялык эмес уюмдар принцибинде иштей турган баалуу кагаздар базарынын катышуучуларынын ыктыярдуу бирикмеси. Баалуу кагаздар базарын жөнгө салуучу мамлекеттик орган тарабынан берилген улуксаттын негизинде баалуу кагаздар базарынын кесипкөй катышуучуларынын өз алдынча жөнгө салынуучу уюмдары статусу тапшырылат. Ал өз иш шарттарын камсыз кылуу, кесипкөйлүк адеп-актык калыптарын сактоо, баалуу кагаз ээлеринин жана уюм мүчөлөрү болуп саналган дагы башка кардарлардын кызыкчылыгын коргоо, баалуу кагаз аткарымдарынын эрежелери менен калыптарын белгилөө үчүн баалуу кагаздар базарынын катышуучулары тарабынан түзүлөт. Баалуу кагаздар базарынын кесипкөй катышуучуларынын өз алдынча жөнгө салынуучу уюмдарынын баардык кирешелери алдыга коюлган милдеттерди аткаруу үчүн жумшалат жана ал анын мүчөлөрүнүн арасында бөлүштүрүлбөйт.
 Булактар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Баалуу кагаздар куржуну

Баалуу кагаздар куржуну – баалуу кагаздар рыногунун субъектисинин менчигиндеги же башкаруусундагы баалуу кагаздардын ар кыл түрлөрүнүн жыйындысы.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Баалуу кагаздарды башкаруу боюнча ишмердүүлүк

Баалуу кагаздарды башкаруу боюнча ишмердүүлүк – баалуу кагаздар базарында: юридикалык жактын же жеке ишкердин (белгилүү мезгил ичинде) акысын алуу менен өз атынан өзүнө ишеним башкарууга берилген, бирок башка бирөөгө таандык: а) баалуу кагаздарды; б) баалуу кагаздарды инвестициялоого берилген акча каражаттарын; в) баалуу кагаздарды башкаруудан түшкөн акча каражаттарын жана баалуу кагаздарды башкарууну ишке ашырган кесипкөй ишмердүүлүктүн бир түрү. Б. к. б. и. саналган баалуулуктардын ээлеринин же алар көрсөткөн үчүнчү кишилердин кызыкчылыгы үчүн ишке ашырылат.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Баалуу кагаздарды жүгүртүү

Баалуу кагаздарды жүгүртүү – баалуу кагаздар менен жарандык-укуктук бүтүм жасоо.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Баалуу кагаздарды кармоочулардын реестри

Баалуу кагаздарды кармоочулардын реестри – эмитент, капиталдын өлчөмү, эмитент тарабынан жүгүртүмгө чыгарылган баалуу кагаздардын саны, категориясы (түрү) жөнүндө маалыматтардын, ар бир каттоодон өткөн адам тууралуу ал менчик ээси болуп саналарын, баалуу кагаздын номиналдык кармоочусу же ишеним берилген башкаруучу экенин көрсөтүү менен жүргүзүлгөн жазуулардын бирдиктүү тутумдагы маалыматтардын жыйындысы; ар бир аты жазылган акция, акцияны сатып алган убакыт, ошондой эле ар бир акционердеги андай акциялардын саны жөнүндө алардын реквизиттери (акционер-юридикалык жактар үчүн – алардын жайгашкан жерлери, бет эсептери, инсанын күбөлөөчү документтеринин (паспорттун, аскер билетинин, туулгандыгы тууралуу күбөлүгүнүн ж. б. маалыматтары – сериясы, номери, берилген жери жана убактысы) акционер–жеке адамдар үчүн – жашаган жерлери) көрсөтүлгөн, эмитентке же реестрдин кармоочусуна көрсөтүлгөн реквизиттери боюнча акцияга карата барымтама укугу бар жактар дагы барымта кармоочу андай акциялар боюнча, ошондой эле баалуу кагаздарга укукту сатып алууга байланыштуу башка жагдайлар боюнча добуш берүү укугу жана баалуу кагаздар барымтага коюлганы, чачыратылганы жана бириктирилгени, баалуу кагаздар боюнча пайыздар төлөнгөнү тууралуу көрсөтүлүү менен акционерлердин реестрине киргизилүүгө тийиш.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Баалуу кагаздардын баштапкы базары

Баалуу кагаздардын баштапкы базары – бир тараптан эмитент же анын тапшырмасын аткарган баалуу кагаздар базарынын кесипкөй катышуучусунун, дагы бир тараптан инвестордун ортосундагы баалуу кагаздарды чыгаруу жана жайгаштыруу жүрүшүнөн келип чыккан мамилелер.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Категория:Финансы
Баалуу кагазды жайгаштыруу

Баалуу кагазды жайгаштыруу – эмитенттин жарандык-укуктук бүтүм жасоо аркылуу баалуу кагазды алгачкы ээсинен ажыратуусу.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Категория:Финансы
Баалуу металлдар жана баалуу таштар менен аткарымдар

Баалуу металлдар жана баалуу таштар менен аткарымдар – төмөнкүлөргө байланышкан аракеттер: баалуу металлдарга жана баалуу таштарга менчик укугунун ж. б. укуктардын өтүүсүнө; баалуу металлдардын жана баалуу таштардын сактоочу жайларга, фонддорго жана корлорго келип түшүүсүнө, ошондой эле баалуу металлдарды жана баалуу таштарды сактоого жана берүүгө; кандай гана болбосун, заттардагы жана материалдардагы аларды өндүрүүдө жана пайдаланууда баалуу металлдардын жана баалуу таштардын кошундуларынын жана салмак абалынын өзгөрүүсүнө; баалуу металлдарды, баалуу таштарды КРге ташып кирүүгө жана КРден алып чыгуу.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Баалуу металлдардын өлчөм куймалары

Баалуу металлдардын өлчөм куймалары – баалуу металлдардын салмагы 1000 г. жана куйманын лигатура салмагынын 99, 99 пайызынан кем эмесин негизги металлдын химиялык таза үлүшү түзгөн куймаларын даярдоо жана маркирлөө.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Баалуу металлдын куну

Баалуу металлдын куну – куюндунун кунун аныктай турган мамлекеттик үлгү. Жасалган буюмдун өзөгүн түзчү баалуу металлдын салмактык бирдиги куюндудагы бирдиктин миңден бир бөлүгү аркылуу өлчөнөт.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Баалуулуктарды банкта сактоо

Баалуулуктарды банкта сактоо – КР жарандык мыйзамдары боюнча, сактоонун өзгөчө түрү. Банк баалуу кагаздарды, асыл металлдарды жана таштарды, башка асыл буюмдарды, анын ичинде документтерди сактоого кабыл ала алат. Баалуулуктарды банкта сактоо келишиминин түзүлгөндүгү буюм сактоочуга банк тарабынан берилүүчү аты жазылган өздүк сактоо документи менен ырасталат, аны көрсөтүү сакталып турган баалуулуктарды буюм сактоочуга берүүгө негиз болуп саналат. Баалуулуктарды банкта сактоо келишиминде кардарга банкта өзүнчө сейф (сейфтин көзүн, өзүнчө жайды) пайдаланууга берүү каралышы мүмкүн. Мындай келишим боюнча кардар баалуулуктарын сейфке өзү салат жана алат, бул үчүн ага сейфтин ачкычы, кардарды таанып-билүүгө мүмкүндүк берүүчү карточка, же кардардын сейфке жана анын ичиндегилерди алуу укугун ырастоочу башка белги же документ берилет. Банк кардарга берилген сейф турган жайга кирүүнү көзөмөлдөп турууга милдеттүү. Келишимде атайын каралбаган учурда банк, эгер келишимдин шарттары боюнча кардардын катышуусуз сейфти ачууга же жабууга мүмкүн эместигин, же болбосо ал жеткис күчтүн кесепетинен улам мүмкүн болгонун далилдей алса, сейфтин ичиндегилердин сакталбай калгандыгы үчүн жоопкерчиликтен бошотулат.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Пенсиялык аманат

Пенсиялык аманат — салуучу тарабынан алуучунун пайдасына төгүлгөн акча каражаты.
 Булактар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Бааракы келишими

Бааракы келишими – салуучу бааракы аманатын салууга, ал эми фонд болсо мамлекеттик эмес бааракы алуучуга тандап алынган бааракы тартибине ылайык төлөп берүүгө милдеттенген, фонд менен салуучунун ортосунда алуучунун пайдасы үчүн түзүлгөн макулдашуу.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Бааракы негиздери

Бааракы негиздери – мамлекеттик эмес бааракы корунун катышуучусунун мамлекеттик эмес бааракы алуу укугуна ээ болуу шарты.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Бааракы тандоо укугу

Бааракы тандоо укугу – КР бааракы мыйзамдары боюнча жарандын бир эле мезгилде ар түрдүү мамлекеттик бааракылардын бирин тандоо укугу.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Бааракы тартиби

Бааракы тартиби – бааракы топтомдорунун түзүлүү жана бааракы төлөө тартибин аныктай турган шарттардын жыйындысы.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Бааракы топтому

Бааракы топтому – бааракы алуучунун эсебинде жыйналган бааракы салымдары менен инвестициялык кирешелердин жалпы өлчөмү, бааракы алуучунун алдындагы акчалай кор милдеттенмесинин көлөмү.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Бааракы эсеби

Бааракы эсеби – бааракы аманаттары менен анын төлөмдөрүнүн кыймылын эсептеп талдоо ыкмасы.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Багаж (жанжүк)

Багаж (жанжүк) – жүк ташуу уюмдарынын жоопкерчилиги астында ташып-жеткирүү үчүн өткөрүлгөн жүргүнчүнүн буюмдары же жүргүнчүнүн жеке максаты боюнча өз алдынча акы төлөнүү менен, жүргүнчүлүк документинде атайын белгиленип, көздөгөн жерине чейин жөнөтүлгөн материалдык баалуулуктар.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Багууда болуу

Багууда болуу – адамдын/адамдардын өлгөн адамдын багуусунда турган далили; баккан адамынан ажыраган учурда бааракы алууга укук берет (кара:Багуудагылар). Ата-энеси өлгөн балдардын Б. б-су болжолдонот жана эчкандай далилдөөнү талап кылбайт.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Багуудагылар

Багуудагылар – башка жактын толук багуусунда турган же жашоо-тиричилиги үчүн туруктуу жана негизги каражаты катары андан жардам алып турган жак. Багуудагылар бааракы менен камсыздандыруу, багуучусунан ажырагандыгына байланыштуу зыяндын ордун толтуруу боюнча белгилүү бир укуктарга ээ болот; жөлөк пулдун жана компенсациялардын айрым түрлөрүн төлөөдө багуудагылардын болушу эске алынат.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Багуучу

Багуучу – башка жеке жакты багууну камсыз кылган же мындай багууну камсыз кылууга милдеткер болгон жеке адам. Социалдык камсыздоо укугунда, багуучунун өлүмү анын карамагында туруп, багуучусунан ажыраган эмгекке жарамсыз үй-бүлө мүчөлөрү үчүн пенсия алуу укугун жаратат. Ал эми жарандык укук боюнча багуучу өлгөн учурда жарандык-укуктук жактан милдеткер болгон адам багуучусун жоготкондугуна байланыштуу зыяндын ордун толтурууга милдеттүү.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Багуучусун жоготкондугу боюнча бааракы

Багуучусун жоготкондугу боюнча бааракы – эгер өлгөн багуучунун (кара:Багууда болуу) өлгөн күнгө чейин майыптыгы боюнча бааракы дайындоого зарыл эмгек жылдары бар болсо, анын багуусунда турган үй-бүлө мүчөлөрүнө багуучусун жоготкондугу боюнча бааракы дайындалат.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Багынуу

Багынуу – Эл-аралык укук боюнча, согушуп жаткан тараптардын биринин согуш аракеттерин толук жана биротоло токтотушу же курчоодо калган топтордун багынып берүүсү. Багынуудан соң, адатта, баардык аскер курал-жарактары менен аскер мүлкү жеңген тарапка өтүп, куралдуу күчтөрдүн бүткүл курамы согуш туткундарынын абалында болот. Шарттуу түрдө багынуу согуштук абалды жоюп жибере албайт.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Багыттама суроо

Багыттама суроо – сөзмө-сөз же мааниси боюнча белгилүү бир жоопко келип такала турган же иш жүзүндө болбогондугуна карабастан, белгилүү бир нерселерди каңкуулап турган суроолор. Багыттама суроолор көп учурларда жалган көрсөтмөлөргө апкелет жана ошондуктан соттордо пайдаланылышы мүмкүн эмес. КР сот ишинин жүрүшүндө багыттама суроолорго жол берилбейт.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Бажы аймагы

Бажы аймагы – мамлекеттин бажы мыйзамдары толук көлөмдө колдонулуучу аймак. КР мыйзамдары боюнча КР бажы аймагын КР кургак жер аймагы менен анын үстүндөгү аба мейкиндиги түзөт. КР аймагында эркин бажы аймагы менен эркин кампалар жайгашышы мүмкүн. КР мыйзамдарында аныкталгандан башка учурларда, алар КР бажы аймагынан тышкары жайгашкан катары каралат. КР бажы аймагынын чеги, ошондой эле эркин бажы аймагы менен эркин кампалар чеги КР бажы чек-арасы болуп саналат.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Бажы анклавы

Бажы анклавы – бир мамлекет аймагынын чегиндеги башка бир мамлекеттин бажы аймагынын бөлүгү болуп саналган аймак.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Бажы аукциону

Бажы аукциону – КР бажы органдары тарабынан тартылып алынган товарларды сатуунун өзгөчө (жарыя сатуу түрүндөгү тоорук) тартиби.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Бажы далдалы (ортомчусу)

Бажы далдалы (ортомчусу) – КР бажы мыйзамдарына ылайык, бажы көзөмөлүндө турган товарларды бажы жол-жоболоштуруусу жүрүмүндө кызмат көрсөтүүгө жана иштерди аткарууга лицензия алган жак. Бажы далдалынын берүүчү жак менен өз ара мамилеси келишимдин негизинде түзүлөт.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Бажы документи

Бажы документи – бажы жол-жоболоштуруусу жүргүзүлгөндүгүн күбөлөндүрүүчү укук жоболоруна ылайык, тариз жана мазмун боюнча түзүлгөн документ.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Бажы жарнагы

Бажы жарнагы – бажы органдарына бажы көзөмөлү үчүн зарыл болгон маалыматтар жөнүндө жазуу жүзүндөгү же оозеки билдирүү. Адатта, бажы чек-арасы аркылуу өткөн жак тарабынан көрсөтүлүп, ошол жак алып кире же алып чыга турган акча каражаттары менен мүлктөр жөнүндө жарнактоочу (жарыялоочу) документ Бажы жарнагы катары түшүндүрүлөт. Бажы жарнагын берүү мөөнөтү товардын түрүнө (арналышына) жана дагы башка жагдайларга жараша болот.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр
Бажы жеңилдиктери

Бажы жеңилдиктери – товарларды, баалуулуктарды, жеке буюмдарды ж. б. ташып чыгууда, ташууда же ташып өтүүдө жеке жана юридикалык жактарга берилүүчү артыкчылык. Бажы жеңилдиктери жалпы кабылданган бажы режимине караганда жагымдуу таасир тийгизет. Бажы алымдары менен жыйымдарынан бошотуу (тарифтик жеңилдиктер), товарларды, жеке буюмдарды бажы чек-арасынан жеңилдетилген жол-жоболорду колдонуу аркылуу же мындай жол-жоболорду таптакыр эле колдонбостон өткөрүү, жалпы эреже боюнча чек-арага кирип-чыгууга тыюу салынган кандайдыр бир нерселердин өлкөгө ташылып келүүсүнө же ташылып чыгуусуна укук берүү түрүндө ишке ашырылат.
 Колдонулган адабияттар 
Юридика аталгылары менен түшүнүктөрүнүн орусча-кыргызча түшүндүрмө сөздүгү. Илимий-маалымдама басылыш/АРД/Чекки долбоору,авторлор жамааты. – Б.: 2005, ISBN 9967-428-14-7 
Категория:Юридикалык аталгылар жана түшүнүктөр