YuITC/Vietnamese-Legal-Documents huggingface dataset:
- Đối với bệnh thối thân, vàng lùn, lùn xoắn lá, lùn sọc đen: + Lúa cấy: Điều tra toàn bộ số dảnh của tối thiểu 10 khóm lúa ngẫu nhiên/điểm; nếu trước giai đoạn đẻ nhánh rộ, điều tra toàn bộ số dảnh có trong 20 khóm để có số dảnh tương đương 100 dảnh. + Mạ, lúa sạ: Điều tra 100 dảnh liên tiếp ngẫu nhiên/điểm; 2.7.7.2. Cách điều tra - Ngoài đồng * Đối với bệnh khô vằn: Mỗi khóm chọn 1 dảnh ngẫu nhiên (lúa cấy) hoặc 10 dảnh ngẫu nhiên (lúa sạ), phân cấp dảnh bị bệnh theo thang 9 cấp: + Cấp 3: Từ 1/4 - 1/2 diện tích bẹ lá bị bệnh; + Cấp 5: Từ 1/4 - 1/2 diện tích bẹ lá, cộng lá thứ 3, 4 bị bệnh nhẹ; + Cấp 7: > 1/2 - 3/4 diện tích bẹ lá và lá phía trên bị bệnh; + Cấp 9: Vết bệnh leo tới đỉnh cây lúa, các lá nhiễm nặng, một số cây chết. * Đối với bệnh thối thân, vàng lùn, lùn xoắn lá: Đếm toàn bộ số dảnh và số dảnh bị bệnh có trong điểm điều tra. * Phân cấp bệnh thối thân + Cấp 2: Từ 1/4-1/2 diện tích của lóng thân bị thối, vết thối bao phủ một lớp nấm màu trắng hồng nhạt, vết thối xuất hiện ở 2-3 lóng/thân, một vài lá bị chết, một vài dảnh hoặc khóm bị đổ ngã; + Cấp 3: Toàn bộ các lóng thân bị bệnh, cây lúa đổ ngã và khô chết, cây lúa không trỗ bông được hoặc có bông nhưng bông bị khô và lép hoàn toàn. * Phân cấp bệnh vàng lùn theo thang 3 cấp: + Cấp 1: Lá vàng nhạt, có khuynh hướng xòe ngang, rễ vẫn phát triển bình thường; hoặc lúa đẻ nhánh nhiều. + Cấp 2: Lá màu vàng cam, hẹp, cứng, cây thấp lùn, mọc nhiều chồi, ít rễ mới. + Cấp 3: Lá màu vàng khô, trỗ không thoát, hạt lép nhiều; cả bụi lúa hoặc ruộng lúa khô lụi dần, chết. * Phân cấp bệnh lùn xoắn lá theo thang 3 cấp: + Cấp 1: Lá xanh đậm, cứng hơn bình thường, có biểu hiện nhăn nhẹ, cây chưa thấp lùn. + Cấp 2: Cây thấp lùn, lá xoăn màu xanh đậm, rìa lá có thể bị rách và gợn sóng, lá bắt đầu xoăn. + Cấp 3: Cây thấp lùn, lá xoăn màu xanh đậm, chóp lá bị biến dạng xoăn tít, mép lá xoăn nhiều, gân lá sưng phồng; trỗ không thoát, hạt lép nhiều; cả bụi lúa hoặc ruộng lúa khô lụi dần, chết. * Đối với bệnh lùn sọc đen, phân cấp bệnh theo thang 3 cấp: + Cấp 1: Lá có biểu hiện nhăn nhẹ, lá màu xanh đậm hơn bình thường, cây chưa thấp lùn. + Cấp 2: Cây thấp lùn, lá xoăn màu xanh đậm, phiến lá dày và giòn. + Cấp 3: Cây thấp lùn, lá xoăn màu xanh đậm, phiến lá dày và giòn, mặt sau phiến lá và đốt thân có u sáp cổ lá xếp xít nhau; lúa trỗ nghẹn đòng, hạt bị đen lép.
Số mẫu điều tra của 1 điểm * Điều tra tỷ lệ dảnh bị hại: - Mạ, lúa gieo thẳng: 1 khung (40 x 50 cm)/điểm; - Lúa cấy: Toàn bộ số dảnh của 10 khóm lúa ngẫu nhiên/điểm; * Điều tra mật độ OBV: 1 m2/điểm. * Điều tra mật độ trứng OBV: 4 m2/điểm. 2.7.9.2. Cách điều tra - Ngoài đồng * Điều tra dảnh bị hại: Đếm toàn bộ số dảnh (bông) có trong khung hoặc 10 khóm lúa và đếm số dảnh, bông bị hại. * Điều tra mật độ ổ trứng, OBV: Đếm toàn bộ số ốc và số ổ trứng có trong điểm điều tra. - Trong phòng: Khi cần thiết, thu mẫu về phòng để theo dõi. 2.7.9.3. Các chỉ tiêu cần theo dõi - Mật độ OBV (con/m2); mật độ ổ trứng (ổ trứng/m2); - Tỷ lệ hại (%); - Diện tích bị nhiễm (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.9.4. Công thức tính Mật độ ổ trứng, OBV/m2 = Tổng số ổ trứng, OBV điều tra Tổng số m2 điều tra Tỷ lệ hại (%) = Tổng số dảnh (bông) bị hại x 100 Tổng số dảnh (bông) điều tra Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích gieo cấy lúa của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích gieo cấy lúa của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.9.5. Các căn cứ để tính diện tích nhiễm - Số yếu tố điều tra chính (giống, thời vụ, giai đoạn sinh trưởng, địa hình); - Diện tích gieo cấy của từng yếu tố liên quan; - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan; - Quy định tỷ lệ hại, mật độ OBV, mật độ trứng để thống kê diện tích nhiễm: Mức độ nhiễm Chuột (% dảnh, bông) Ốc bươu vàng giai đoạn mạ - đẻ nhánh (ổ trứng, con/m2) Giai đoạn mạ - đẻ nhánh Giai đoạn đòng - chín Nhiễm nhẹ 5 - 10 2,5 - 5 0,25 - 0,5 ổ trứng/m2 hoặc 1,5 - 3 con/m2 hoặc 5 - 10% dảnh bị hại Nhiễm tr.bình > 10 - 20 > 5 - 10 > 0,5 - 1 ổ trứng/m2 hoặc > 3 - 6 con/m2 hoặc > 10 - 20% dảnh bị hại Nhiễm nặng > 20 > 10 > 1 ổ trứng/m2 hoặc > 6 con/m2 hoặc > 20% dảnh bị hại Mất trắng Diện tích phải gieo, cấy lại hoặc giảm trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất). 2.7.10.
Phương pháp điều tra gián tiếp một số dịch hại 2.7.10.1. Sử dụng bẫy đèn - Đối tượng theo dõi: Theo dõi trưởng thành có tính hướng quang như sâu đục thân, sâu cuốn lá, sâu năn, rầy các loại,... - Thời gian và địa điểm đặt bẫy: Liên tục trước và trong vụ lúa và đốt đèn từ 18 hoặc 19 giờ hàng ngày hôm trước đến 5 hoặc 6 giờ ngày hôm sau (tùy theo mùa trong năm). Địa phương vùng trọng điểm lúa, trọng điểm dịch hại; vị trí đặt bẫy đèn cách nguồn sáng ít nhất 200 m và không bị che khuất. - Chỉ tiêu theo dõi: Trưởng thành (từng loại sâu)/đèn/đêm; theo dõi thời tiết như nhiệt độ, mưa, trời sáng tối, gió có liên quan đến trưởng thành vào đèn; kết quả điều tra các ruộng đặt bẫy đèn. 2.7.10.2. Sử dụng bẫy chua ngọt - Đối tượng theo dõi: Theo dõi trưởng thành có tính ăn thêm, ưa thích mùi chua ngọt như sâu cắn gié, sâu keo,... - Thời gian: Trước và trong những cao điểm xuất hiện trưởng thành trong năm. - Địa điểm đặt bẫy: Tại một số địa phương vùng trọng điểm lúa, trọng điểm dịch hại. - Chỉ tiêu theo dõi: Trưởng thành (từng loại sâu)/bẫy/đêm; theo dõi thời tiết như nhiệt độ, mưa, trời sáng tối, gió có liên quan đến trưởng thành vào bẫy; kết quả điều tra các ruộng dưới chân bẫy. 2.7.10.3. Bẫy pheromone và bẫy khác - Đối tượng theo dõi: Theo dõi trưởng thành có xu tính thích pheromone hoặc các loại bẫy khác. - Thời gian và địa điểm đặt bẫy: Trước và trong những cao điểm xuất hiện trưởng thành trong năm. Tại một số địa phương vùng trọng điểm lúa, trọng điểm dịch hại. - Chỉ tiêu theo dõi: Trưởng thành (từng loại sâu)/bẫy/đêm; theo dõi thời tiết như nhiệt độ, mưa, trời sáng tối, gió có liên quan đến trưởng thành vào đèn; kết quả điều tra các ruộng dưới chân đèn. 2.7.10.4. Sử dụng bẫy bào tử nấm - Đối tượng theo dõi: Bệnh đạo ôn hại lúa,... - Thời gian và địa điểm đặt bẫy: Trước và trong những cao điểm xuất hiện bệnh; trước mỗi vụ sản xuất và trong giai đoạn cây lúa mẫn cảm với bệnh. Tại một số địa phương vùng trọng điểm lúa, trọng điểm dịch hại. - Chỉ tiêu theo dõi: Số bào tử/lam/24 h; theo dõi thời tiết như nhiệt độ, mưa, trời sáng tối, gió có liên quan đến việc thu bào tử. 2.7.10.5. Thu thập và giám định môi giới mang mầm bệnh - Đối tượng thu thập và giám định: Rầy nâu truyền bệnh vàng lùn, lùn xoắn lá; rầy lưng trắng, rầy nâu nhỏ truyền bệnh lùn sọc đen; rầy xanh đuôi đen truyền bệnh vàng lá di động, tungro,... - Thời gian: Trước vụ sản xuất, trong giai đoạn lúa còn non và sau các đợt bão. - Số lượng và địa điểm thu mẫu: Tối thiểu 30 mẫu/đợt; tối thiểu 10 cá thể/mẫu ở tuổi 3, 4, 5, trưởng thành. Địa điểm tại một số địa phương vùng trọng điểm lúa, trọng điểm dịch hại. - Chỉ tiêu theo dõi: Số mẫu mang mầm bệnh/số mẫu giám định; tỷ lệ mẫu mang mầm bệnh (%).
Số mẫu mang mầm bệnh của từng loại bệnh/số mẫu giám định; tỷ lệ mẫu mang mầm bệnh của từng loại bệnh (%). 2.7. Phương pháp điều tra 2.7.1. Phương pháp điều tra phát hiện nhóm sâu hại thân, bắp (sâu đục thân, sâu xám) và thiên địch của sâu 2.7.1.1. Số mẫu điều tra của 1 điểm: Tối thiểu 30 cây/điểm. 2.7.1.2. Phương pháp điều tra - Ngoài đồng: Đối với sâu đục thân, đếm toàn bộ số cây, bắp ngẫu nhiên và số cây, bắp bị hại có trong điểm điều tra; Trong trường hợp cần thiết, lấy một số cây, bắp bị hại về phòng để tìm sâu phân tuổi phát dục để dự báo thời gian phát sinh và số lượng của lứa sau. Đối với sâu xám, đếm toàn bộ số cây ngẫu nhiên và số cây bị hại có trong điểm điều tra. Bới đất xung quanh các cây ngô và những cây, lá mới bị sâu kéo xuống đất để tìm sâu. Sau đó đếm trực tiếp số lượng và phân loại từng pha phát dục của sâu. Cách điều tra sinh vật có ích (thiên địch bắt mồi ăn thịt) tương tự như điều tra sâu hại. - Trong phòng: Chẻ các cây, bắp bị hại đã lấy ngoài đồng, đếm sâu và phân tuổi, tính tỷ lệ từng độ tuổi (%) và tính mật độ (con/m2). Khi cần thiết, thu mẫu về phòng để theo dõi ký sinh: Thu ít nhất một lần vào cao điểm rộ của trứng (ít nhất 30 ổ), sâu non, nhộng hoặc trưởng thành (mỗi pha ít nhất 30 cá thể). 2.7.1.3. Các chỉ tiêu cần theo dõi - Tỷ lệ cây, bắp bị hại (%); - Mật độ sâu (con/m2); - Mật độ các loại thiên địch bắt mồi (con/m2); - Tỷ lệ pha phát dục của sâu (%); - Tỷ lệ tuổi sâu (%); - Tỷ lệ ký sinh (%); - Diện tích bị nhiễm sâu (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.1.4. Công thức tính Mật độ sâu, thiên địch (con/m2) = Tổng số sâu, thiên địch điều tra x 100 Tổng số m2 điều tra Tỷ lệ hại (%) = Tổng số cây, bắp bị hại x 100 Tổng số cây, bắp điều tra Tỷ lệ pha phát dục (%) = Tổng số sâu ở từng pha x 100 Tổng số sâu điều tra Tỷ lệ tuổi sâu (%) = Tổng số sâu sống ở từng tuổi x 100 Tổng số sâu điều tra Tỷ lệ ký sinh (%) = Tổng số ký sinh ở từng pha x 100 Tổng số sâu điều tra ở từng pha Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích trồng ngô của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích trồng ngô của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.1.5.
Các căn cứ để tính diện tích nhiễm - Cơ cấu giống, thời vụ - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan - Tỷ lệ hại, mật độ sâu quy định để thống kê diện tích nhiễm Mức độ nhiễm Sâu đục thân, bắp Sâu xám Nhiễm nhẹ 10 - 20 % cây, bắp 5 - 10 % cây bị hại; hoặc 1 - 2 (con/m2) Nhiễm trung bình > 20 - 40 % cây, bắp > 10 - 20 % cây bị hại; hoặc > 2 - 4 (con/m2) Nhiễm nặng > 40 % cây, bắp > 20 % cây bị hại; hoặc > 4 (con/m2) Mất trắng Diện tích gieo trồng lại hoặc giảm trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất). 2.7.2. Phương pháp điều tra phát hiện nhóm sâu hại lá ngô (sâu cắn lá, sâu gai) và thiên địch 2.7.2.1. Số mẫu điều tra của 1 điểm: 01 m2/điểm 2.7.2.2. Phương pháp điều tra - Ngoài đồng: Đếm toàn bộ số sâu có trong điểm điều tra (lưu ý lá loa kèn), phân phát dục của sâu. Riêng đối với sâu cắn lá ngô: Trong trường hợp cần thiết, lấy một số cây, bắp có vết hại và bới lớp đất sâu khoảng 2 cm để tìm nhộng để dự đoán thời gian phát sinh và số lượng sâu đợt sau. Cách điều tra sinh vật có ích (thiên địch bắt mồi ăn thịt) tương tự như điều tra sâu hại. - Trong phòng: Khi cần thiết, thu mẫu về phòng để theo dõi ký sinh: Thu ít nhất một lần vào cao điểm rộ của trứng tối thiểu 50 quả; cao điểm sâu non, nhộng hoặc trưởng thành (mỗi pha ít nhất 30 cá thể). 2.7.2.3. Các chỉ tiêu cần theo dõi - Mật độ sâu (con/m2); - Mật độ các loại thiên địch bắt mồi ăn thịt (con/m2); - Tỷ lệ pha phát dục của sâu (%); - Tỷ lệ tuổi sâu (%); - Tỷ lệ ký sinh (%); - Diện tích bị nhiễm sâu (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.2.4. Công thức tính Mật độ sâu, thiên địch (con/m2) = Tổng số sâu, thiên địch điều tra x 100 Tổng số m2 điều tra Tỷ lệ pha phát dục (%) = Tổng số sâu ở từng pha x 100 Tổng số sâu điều tra Tỷ lệ tuổi sâu (%) = Tổng số sâu sống ở từng tuổi x 100 Tổng số sâu điều tra Tỷ lệ ký sinh (%) = Tổng số ký sinh ở từng pha x 100 Tổng số sâu điều tra ở từng pha Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích trồng ngô của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích trồng ngô của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.2.5.
Công thức tính Mật độ thiên địch (con/m2) = Tổng số thiên địch điều tra Tổng số m2 điều tra Tỷ lệ cây bị hại (%) = Tổng số cây bị hại x 100 Tổng số cây điều tra Chỉ số hại (%) = (N1 x 1) + (N2 x 2) + (N3 x 3) x 100 N x 3 - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan - Mật độ sâu, trưởng thành quy định để thống kê diện tích nhiễm: Mức độ nhiễm Sâu gai (con/m2) Sâu cắn lá (con/m2) Giai đoạn loa kèn Giai đoạn trỗ cờ - phun râu Nhiễm nhẹ 5 - 10 sâu trưởng thành; hoặc 50 - 100 sâu non 10 - 20 sâu trưởng thành; hoặc 100 - 200 sâu non 2,5 - 5 Nhiễm tr.bình > 10 - 20 sâu trưởng thành; hoặc > 100 - 200 sâu non > 20 - 40 sâu trưởng thành; hoặc > 200 - 400 sâu non > 5 - 10 Nhiễm nặng > 20 sâu trưởng thành; hoặc > 200 sâu non > 40 sâu trưởng thành; hoặc > 400 sâu non > 20 Mất trắng Giảm trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất). 2.7.3. Phương pháp điều tra phát hiện rệp cờ 2.7.3.1. Số mẫu điều tra của 1 điểm: 01 m2/điểm 2.7.3.2. Cách điều tra - Ngoài đồng: Đếm toàn bộ cây và số cây có rệp cờ có trong điểm điều tra. Phân các cây bị nhiễm rệp theo 3 cấp: + Cấp 1 (nhẹ): rệp xuất hiện rải rác; + Cấp 2 (trung bình): rệp phân bố dưới 1/3 cờ; + Cấp 3 (nặng): rệp phân bố từ 1/3 cờ. Cách điều tra sinh vật có ích (thiên địch bắt mồi ăn thịt) tương tự như điều tra sâu hại. - Trong phòng: Khi cần thiết, thu mẫu về phòng theo dõi (mỗi pha ít nhất 30 cá thể). 2.7.3.3. Các chỉ tiêu cần theo dõi - Tỷ lệ cây bị hại (%); - Chỉ số cây bị hại (%); - Diện tích nhiễm (ha); - Mật độ thiên địch; - Diện tích đã xử lý (ha): Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác. 2.7.3.4. Công thức tính Mật độ thiên địch (con/m2) = Tổng số thiên địch điều tra Tổng số m2 điều tra Tỷ lệ cây bị hại (%) = Tổng số cây bị hại x 100 Tổng số cây điều tra Chỉ số hại (%) = (N1 x 1) + (N2 x 2) + (N3 x 3) x 100 N x 3 Trong đó: N1 là số cây bị rệp ở cấp 1; N2 là số cây bị rệp ở cấp 2; N3 là số cây bị rệp ở cấp 3; N: là tổng số cây điều tra 3: là cấp bệnh cao nhất trong thang phân cấp.
Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích trồng ngô của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích trồng ngô của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.3.5. Các căn cứ để tính diện tích nhiễm - Cơ cấu giống, thời vụ - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan - Quy định tỷ lệ cây bị hại để thống kê diện tích nhiễm: + Diện tích nhiễm nhẹ là diện tích có tỷ lệ hại từ 15 - 30% số cây; + Diện tích nhiễm trung bình là diện tích có tỷ lệ hại từ trên 30 - 60% số cây; + Diện tích nhiễm nặng là diện tích có tỷ lệ hại từ trên 60% cây; + Diện tích mất trắng là tổng số diện tích cộng dồn do rệp làm giảm trên 70% năng suất (thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất). 2.7.4. Phương pháp điều tra phát hiện nhóm bệnh hại lá ngô (bệnh gỉ sắt, bệnh đốm lá lớn, bệnh đốm lá nhỏ) 2.7.4.1. Số mẫu điều tra của 1 điểm: Điều tra 10 lá ngẫu nhiên/điểm. 2.7.4.2. Cách điều tra - Ngoài đồng: Mỗi điểm chọn 10 lá ngẫu nhiên (lá non, lá bánh tẻ, lá già), đếm số lá bị bệnh và phân cấp lá bị bệnh theo thang 9 cấp: Cấp 3: từ 1 - 5 diện tích lá bị bệnh; Cấp 5: > 5 - 25 diện tích lá bị bệnh; Cấp 7: > 25 - 50 diện tích lá bị bệnh; Cấp 9: > 50 diện tích lá bị bệnh - Trong phòng: Khi cần thiết, thu mẫu về phòng để theo dõi. 2.7.4.3. Các chỉ tiêu cần theo dõi - Tỷ lệ, chỉ số bệnh (%); - Cấp bệnh phổ biến; - Diện tích bị nhiễm bệnh (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.4.4. Công thức tính Tỷ lệ bệnh (%) = Tổng số lá bị bệnh x 100 Tổng số lá điều tra Chỉ số bệnh (%) = (N1 x 1) + (N2 x 2) + (N3 x 3) x 100 N x 9 Trong đó: N1 là số cây bị bệnh ở cấp 1; N2 là số cây bị bệnh ở cấp 2; N3 là số cây bị bệnh ở cấp 3; N: là tổng số cây điều tra 9: là cấp bệnh cao nhất trong thang phân cấp.
Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích trồng ngô của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích trồng ngô của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.4.5. Các căn cứ để tính diện tích nhiễm - Cơ cấu giống, thời vụ - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan - Tỷ lệ bệnh quy định để thống kê diện tích nhiễm: + Diện tích nhiễm nhẹ là diện tích có tỷ lệ bệnh từ 15 - 30% số lá; + Diện tích nhiễm trung bình là diện tích có tỷ lệ bệnh từ trên 30 - 60% số lá; + Diện tích nhiễm nặng là diện tích có tỷ lệ bệnh trên 60% số lá; + Diện tích mất trắng: Là tổng số diện tích cộng dồn do bệnh làm giảm trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối mỗi vụ sản xuất). 2.7.5. Phương pháp điều tra phát hiện bệnh khô vằn, phấn đen và bệnh hại toàn thân ngô (bệnh héo vi khuẩn, bệnh bạch tạng,...) 2.7.5.1. Số mẫu điều tra của 1 điểm: Điều tra 30 cây ngẫu nhiên/điểm hoặc số bắp của 30 cây/điểm. 2.7.5.2. Cách điều tra - Ngoài đồng: Đếm số cây hoặc bắp bị bệnh có trong điểm điều tra. Phân cấp bệnh khô vằn theo thang 9 cấp: Cấp 3: từ - diện tích bẹ lá bị bệnh; Cấp 5: từ - diện tích bẹ lá bị bệnh và lá thứ 3, 4 bị bệnh nhẹ; Cấp 7: > - diện tích bẹ lá bị bệnh và lá phía trên bị bệnh; Cấp 9: Vết bệnh leo tới đỉnh cây, các lá nhiễm nặng, một số cây chết - Trong phòng: Khi cần thiết, thu mẫu về phòng để theo dõi. 2.7.5.3. Các chỉ tiêu cần theo dõi - Tỷ lệ, chỉ số bệnh (%); - Cấp bệnh phổ biến; - Diện tích bị nhiễm bệnh: (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.5.4. Công thức tính Tỷ lệ bệnh (%) = Tổng số cây, bắp bị bệnh x 100 Tổng số cây, bắp điều tra Chỉ số bệnh (%) = (N1 x 1) + (N2 x 2) + (N3 x 3) x 100 N x 9 Trong đó: N1 là số cây bị bệnh ở cấp 1; N2 là số cây bị bệnh ở cấp 2; N3 là số cây bị bệnh ở cấp 3; N: là tổng số cây điều tra 9: là cấp bệnh cao nhất trong thang phân cấp. 2.7.5.5.
Các căn cứ để tính diện tích nhiễm - Cơ cấu giống, thời vụ - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan - Tỷ lệ bệnh quy định để thống kê diện tích nhiễm: Mức độ nhiễm Bệnh khô vằn (% cây) Bệnh héo vi khuẩn (% cây) Bệnh bạch tạng (% cây) Bệnh phấn đen (% bắp) Nhiễm nhẹ 10 - 20 5 - 10 5 - 10 2,5 - 5 Nhiễm trung bình > 20 - 40 > 10 - 20 > 10 - 20 > 5 - 10 Nhiễm nặng > 40 > 20 > 20 > 10 Mất trắng Giảm trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối mỗi vụ sản xuất). 2.7.6. Phương pháp điều tra phát hiện bệnh nhóm bệnh virut hại ngô (bệnh khảm lá ngô, bệnh khảm lùn cây ngô, bệnh lùn nhám cây ngô, bệnh lùn sọc đen). 2.7.6.1. Số mẫu điều tra của 1 điểm Điều tra tối thiểu 30 cây hoặc 30 lá ngẫu nhiên/điểm. 2.7.6.2. Phương pháp điều tra - Ngoài đồng: Đếm số cây và số cây bị bệnh để tính tỷ lệ bệnh, chỉ số bệnh. - Trong phòng: Khi cần thiết thu thập mẫu bệnh để kiểm tra. 2.7.6.3. Các chỉ tiêu cần theo dõi - Tỷ lệ bệnh, chỉ số bệnh (%); - Cấp bệnh phổ biến; - Diện tích bị nhiễm bệnh (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.6.4. Công thức tính Tỷ lệ bệnh (%) = Số cây hoặc lá bệnh x 100 Tổng số cây hoặc lá điều tra Chỉ số bệnh (%) = (N1 x 1) + (N2 x 2) + (N3 x 3) x 100 N x 3 Trong đó: N1: là số lá bị bệnh ở cấp 1; N2: là số lá bị bệnh ở cấp 2; N3: là số lá bị bệnh ở cấp 3; N: là tổng số lá điều tra 3: là cấp bệnh cao nhất trong thang phân cấp. Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích trồng ngô của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích trồng ngô của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.6.5.
Các căn cứ để tính diện tích nhiễm - Cơ cấu giống, thời vụ; - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan; - Tỷ lệ bệnh quy định để thống kê diện tích nhiễm: Mức độ nhiễm Lùn sọc đen (% cây) Lùn nhám (% cây) Khảm lùn (% cây) Khảm lá (% lá) 3 - 6 lá Xoắy nõn Nhiễm nhẹ 2,5 - 5 5 - 10 2,5 - 5 5 - 10 10 - 20 Nhiễm tr.bình > 5 - 10 > 10 - 20 > 5 - 10 10 - 20 > 20 - 40 Nhiễm nặng > 10 > 20 > 10 > 20 > 40 Mất trắng Giảm trên 70% năng suất (dừng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối mỗi vụ sản xuất). Quy định phân cấp cây bị bệnh theo thang 3 cấp: * Đối với bệnh lùn sọc đen (% cây) + Cấp 1: Lá có biểu hiện nhăn nhẹ, cây chưa thấp lùn. + Cấp 2: Cây thấp lùn, lá xoăn màu xanh đậm, phiến lá dày và giòn. + Cấp 3: Cây thấp lùn, lá xoăn màu xanh đậm, phiến lá dày và giòn, mặt sau phiến lá và đốt thân có u sáp cổ lá xếp xít nhau. * Đối với bệnh lùn nhám cây ngô (% cây) Đếm toàn bộ số cây, bắp điều tra và số cây, bắp bị bệnh có trong điểm điều tra + Cấp 1: Gân lá vàng và dày; + Cấp 2: Gân lá vàng, dày và nhăn; + Cấp 3: Các lá non cuộn tròn lên mọc thành chùm, cây còi cọc * Đối với bệnh khảm lùn cây ngô (% cây) + Cấp 1: có hiện tượng khảm ở lá non và lá bánh tẻ; + Cấp 2: có triệu chứng khảm rõ ràng, lá co ngắn; + Cấp 3: có triệu chứng khảm rõ ràng, lá co ngắn, cây thấp. * Đối với bệnh khảm lá (% lá) + Cấp 1: Lá có đốm màu vàng; + Cấp 2: Lá có đốm màu vàng và có sọc trên lá cây; + Cấp 3: Lá có đốm màu vàng, có sọc trên lá cây, cây còi cọc. 2.7.7. Phương pháp điều tra phát hiện chuột hại ngô 2.7.7.1. Số mẫu điều tra của 1 điểm: Tối thiểu 30 cây ngẫu nhiên/điểm. 2.7.7.2. Cách điều tra ngoài đồng Đếm toàn bộ số cây, bắp và số cây, bắp bị chuột gây hại có trong điểm điều tra. 2.7.7.3. Các chỉ tiêu cần theo dõi - Tỷ lệ hại (%); - Diện tích bị nhiễm (ha); - Diện tích đã xử lý thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.7.4. Công thức tính Tỷ lệ hại (%) = Tổng số cây, bắp bị hại x 100 Tổng số cây, bắp điều tra 2.7.7.5.
Các căn cứ để tính diện tích nhiễm - Số yếu tố điều tra chính (giống, thời vụ, giai đoạn sinh trưởng, chân đất); - Diện tích gieo cấy của từng yếu tố liên quan; - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan; - Quy định tỷ lệ hại để thống kê diện tích nhiễm: Mức độ nhiễm Giai đoạn cây con (% cây) Giai đoạn trỗ cờ, Phun râu (% cây, bắp) Nhiễm nhẹ 5 - 10 2,5 - 5 Nhiễm trung bình > 10 - 20 > 5 - 10 Nhiễm nặng > 20 > 10 Mất trắng Giảm trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối mỗi vụ sản xuất). 2.7. Phương pháp điều tra 2.7.1. Phương pháp điều tra phát hiện nhóm sâu hại lá (sâu khoang, sâu xanh, sâu xanh da láng, sâu cuốn lá,...) và thiên địch 2.7.1.1. Số mẫu điều tra: 1m2/điểm. 2.7.1.2. Cách điều tra - Ngoài đồng: + Điều tra dịch hại: Quan sát từ xa đến gần, đếm trực tiếp số lượng sâu hại và phân loại từng pha phát dục của sâu có trong điểm điều tra. + Điều tra sinh vật có ích (bắt mồi ăn thịt): tương tự như điều tra sâu hại. - Trong phòng: Để theo dõi ký sinh: Thu ít nhất một lần vào cao điểm rộ tối thiểu 30 ổ trứng hoặc 30 cá thể sâu non, nhộng hoặc trưởng thành. 2.7.1.3. Các chỉ tiêu theo dõi - Mật độ sâu (con/m2); - Mật độ thiên địch (con/m2); - Tỷ lệ pha phát dục của sâu (%); - Tỷ lệ tuổi sâu (%); - Tuổi sâu phổ biến; - Tỷ lệ ký sinh (%); - Tỷ lệ cây bị hại (%); - Diện tích bị nhiễm sâu (ha); - Diện tích đã xử lý thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.1.4. Công thức tính Mật độ sâu, thiên địch (con/m2) = Tổng số sâu, thiên địch điều tra Tổng số m2 điều tra Tỷ lệ pha phát dục (%) = Tổng số sâu ở từng pha x 100 Tổng số sâu điều tra Tỷ lệ tuổi sâu (%) = Tổng số sâu ở từng tuổi x 100 Tổng số sâu điều tra Tỷ lệ ký sinh (%) = Số cá thể bị ký sinh x 100 Tổng số cá thể theo dõi Tỷ lệ cây bị hại (%) = Tổng số cây bị hại x 100 Tổng số cây điều tra Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích trồng lạc, đậu tương của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích trồng lạc, đậu tương của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.1.5.
Diện tích nhiễm dịch hại (ha) - Căn cứ để thống kê diện tích nhiễm dịch hại: Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan, cơ cấu giống, thời vụ, địa hình, giai đoạn sinh trưởng, phát triển,... - Quy định mật độ sâu, tỷ lệ hại để thống kê diện tích nhiễm Mức độ nhiễm Sâu khoang Sâu xanh (con/m2) Sâu cuốn lá (con/m2) Sâu xanh da láng (con/m2) Nhiễm nhẹ 10 - 20 15 - 30 10 - 20 Nhiễm trung bình > 20 - 40 > 30 - 60 > 20 - 40 Nhiễm nặng > 40 > 60 > 40 Mất trắng Thiệt hại trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất). 2.7.2. Phương pháp điều tra phát hiện nhóm chích hút (nhện, rệp, bọ trĩ, rầy xanh,…) và thiên địch 2.7.2.1. Số mẫu điều tra - Đối với rệp, bọ trĩ, nhện: Điều tra 10 cây/điểm. - Đối với rầy xanh: Điều tra 1 khung/điểm. 2.7.2.2. Cách điều tra - Điều tra dịch hại: + Đối với nhện, rệp, bọ trĩ: quan sát từ xa đến gần, sau đó đếm trực tiếp số lượng cây bị hại và phân cấp hại. Phân cấp cây bị hại theo 3 cấp sau: Cấp 1: nhẹ (rệp, nhện, bọ trĩ phân bố rải rác trên cây). Cấp 2: trung bình (rệp, nhện, bọ trĩ phân bố dưới 1/3 diện tích của cây). Cấp 3: nặng (rệp, nhện, bọ trĩ phân bố từ 1/3 diện tích của cây). + Đối với rầy xanh: quan sát, đếm trực tiếp số lượng rầy có trong điểm điều tra. - Điều tra sinh vật có ích (bắt mồi ăn thịt): Tương tự như điều tra sâu hại. 2.7.2.3. Các chỉ tiêu theo dõi - Tỷ lệ cây bị hại (%); - Chỉ số hại (%); - Mật độ rầy, thiên địch (con/m2); - Diện tích nhiễm (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.2.4. Công thức tính Tỷ lệ cây bị hại (%) = Tổng số cây bị hại x 100 Tổng số cây điều tra Mật độ rầy, thiên địch (con/m2) = Tổng số rầy, thiên địch điều tra Tổng số m2 điều tra Chỉ số hại (%) = (N1 x 1) + (N­2 x 2) + (N3 x 3) x 100 N x 3 Trong đó: N1 là số cây bị rệp ở cấp 1; N2 là số cây bị rệp ở cấp 2; N3 là số cây bị rệp ở cấp 3; 3 là cấp hại cao nhất trong thang phân cấp.
Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích trồng lạc, đậu tương của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích trồng lạc, đậu tương của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.2.5. Diện tích nhiễm dịch hại - Căn cứ để thống kê diện tích nhiễm dịch hại: Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan, cơ cấu giống, thời vụ, địa hình, giai đoạn sinh trưởng, phát triển,... - Quy định tỷ lệ cây bị hại để thống kê diện tích nhiễm Mức độ nhiễm Rệp, bọ trĩ (% cây) Nhện (% cây) Rầy xanh (con/m2) Nhiễm nhẹ 15 - 30 10 - 20 500 - 1.000 Nhiễm trung bình > 30 - 60 > 20 - 40 > 1.000 - 2.000 Nhiễm nặng > 60 > 40 > 2.000 Mất trắng Thiệt hại trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất). 2.7.3. Phương pháp điều tra phát hiện nhóm sâu hại thân, gốc (ruồi đục thân, sâu xám,…) và thiên địch 2.7.3.1. Số mẫu điều tra: 30 cây/điểm. 2.7.3.2. Cách điều tra - Ngoài đồng: + Điều tra sâu hại: Tỷ lệ cây bị hại: Đếm số cây và số cây bị hại có trong điểm điều tra. Điều tra mật độ sâu xám: Quan sát, đếm toàn bộ cây và số cây bị hại có trong điểm điều tra. Bới đất xung quanh những cây, lá mới bị sâu kéo xuống đất để tìm sâu. Sau đó đếm trực tiếp số lượng và phân loại từng pha phát dục của sâu. + Điều tra sinh vật có ích (bắt mồi ăn thịt): Tương tự như điều tra sâu hại. - Trong phòng: Khi cần thiết, thu ít nhất 30 cá thể sâu non hoặc trưởng thành về phòng để theo dõi. 2.7.3.3. Các chỉ tiêu theo dõi - Tỷ lệ cây bị hại (%); - Mật độ sâu (con/m2); - Tỷ lệ pha phát dục của sâu (%); - Tỷ lệ tuổi sâu (%); - Tuổi sâu phổ biến; - Mật độ thiên địch (con/m2); - Tỷ lệ ký sinh (%); - Diện tích nhiễm (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.3.4.
Công thức tính Mật độ sâu, thiên địch (con/m2) = Tổng số sâu, thiên địch điều tra Tổng số m2 điều tra Tỷ lệ pha phát dục (%) = Tổng số sâu từng pha x 100 Tổng số sâu điều tra Tỷ lệ tuổi sâu (%) = Tổng số sâu sống ở từng tuổi x 100 Tổng số sâu điều tra Tỷ lệ ký sinh (%) = Số cá thể bị ký sinh x 100 Tổng số cá thể theo dõi Tỷ lệ cây bị hại (%) = Tổng số cây bị hại x 100 Tổng số cây điều tra Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích trồng lạc, đậu tương của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích trồng lạc, đậu tương của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.3.5. Diện tích nhiễm dịch hại - Căn cứ để thống kê diện tích nhiễm dịch hại: Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan, cơ cấu giống, thời vụ, địa hình, giai đoạn sinh trưởng, phát triển,... - Quy định mật độ sâu, tỷ lệ cây bị hại để thống kê diện tích nhiễm Mức độ nhiễm Ruồi đục thân (giai đoạn sinh trưởng) (% cây) Sâu xám (giai đoạn cây con) (% cây) (con/m2) Nhiễm nhẹ 5 - 10 5 - 10 2,5 - 5 Nhiễm trung bình > 10 - 20 > 10 - 20 > 5 - 10 Nhiễm nặng > 20 > 20 > 10 Mất trắng Diện tích phải gieo lại hoặc thiệt hại trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối đợt dịch hoặc cuối vụ). 2.7.4. Phương pháp điều tra phát hiện sâu hại quả và thiên địch 2.7.4.1. Số mẫu điều tra: 10 cây/điểm. Đếm toàn bộ số quả và số quả bị hại có trong điểm điều tra. 2.7.4.2. Phương pháp điều tra - Ngoài đồng: + Điều tra dịch hại: Quan sát từ xa đến gần, sau đó đếm trực tiếp số lượng quả bị hại có trong điểm điều tra. + Điều tra sinh vật có ích (bắt mồi ăn thịt): Tương tự như điều tra sâu hại. - Trong phòng: Khi cần thiết, thu ít nhất 50 quả trứng hoặc 30 cá thể sâu non hoặc trưởng thành về phòng để theo dõi. 2.7.4.3. Các chỉ tiêu theo dõi - Tỷ lệ quả bị hại (%); - Diện tích nhiễm (ha). - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.4.4.
Công thức tính Tỷ lệ quả bị hại (%) = Tổng số quả bị hại x 100 Tổng số quả điều tra Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích trồng lạc, đậu tương của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích trồng lạc, đậu tương của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.4.5. Diện tích nhiễm dịch hại - Căn cứ để thống kê diện tích nhiễm dịch hại: Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan, cơ cấu giống, thời vụ, địa hình, giai đoạn sinh trưởng, phát triển,... - Quy định tỷ lệ quả bị hại để thống kê diện tích nhiễm Mức độ nhiễm Sâu đục quả Giai đoạn quả mới hình thành (% quả) Giai đoạn ra phát triển quả đến chín (% quả) Nhiễm nhẹ 10 - 20 5 - 10 Nhiễm trung bình > 20 - 40 > 10 - 20 Nhiễm nặng > 40 > 20 Mất trắng Thiệt hại trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất). 2.7.5. Phương pháp điều tra phát hiện bệnh hại lá (bệnh sương mai, bệnh đốm vòng, bệnh đốm lá, bệnh gỉ sắt,…) 2.7.5.1. Số mẫu điều tra: 10 lá kép/điểm. 2.7.5.2. Cách điều tra - Ngoài đồng Lấy 10 lá kép ngẫu nhiên/điểm. Đếm số lá bị bệnh và phân cấp hại các lá đó, ghi nhận cấp bệnh phổ biến. Phân cấp lá bệnh theo các cấp như sau: Cấp 3: từ 1 - 5% diện tích lá bị bệnh; Cấp 5: > 5 - 25% diện tích của lá bị bệnh; Cấp 7: > 25 - 50% diện tích của lá bị bệnh; Cấp 9: > 50% diện tích của lá bị bệnh. - Trong phòng Khi cần thiết, thu mẫu về phòng để theo dõi. 2.7.5.3. Các chỉ tiêu theo dõi - Tỷ lệ lá bị bệnh (%); - Chỉ số lá bị bệnh (%); - Cấp bệnh phổ biến; - Diện tích nhiễm (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.5.4. Công thức tính Tỷ lệ lá bị bệnh (%) = Tổng số lá bị bệnh x 100 Tổng số lá điều tra Chỉ số lá bị bệnh (%) = (N1 x 1) + (N3 x 3) + ...+ (Nn x n) x 100 N x 9 Trong đó: N1 là số lá bị bệnh ở cấp 1; N3 là số lá bị bệnh ở cấp 3; Nn là số lá bị bệnh ở cấp n; N là tổng số lá điều tra. 9 là cấp bệnh cao nhất trong thang phân cấp.
Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích trồng lạc, đậu tương của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích trồng lạc, đậu tương của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.5.5. Diện tích nhiễm (ha) - Căn cứ để thống kê diện tích nhiễm dịch hại: Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan, cơ cấu giống, thời vụ, địa hình, giai đoạn sinh trưởng, phát triển,... - Quy định tỷ lệ lá bị bệnh để thống kê diện tích nhiễm Mức độ nhiễm Bệnh gỉ sắt (% lá) Bệnh đốm lá (% lá) Bệnh sương mai (% lá) Nhiễm nhẹ 15 - 30 15 - 30 10 - 20 Nhiễm trung bình > 30 - 60 > 30 - 60 > 20 - 40 Nhiễm nặng > 60 > 60 > 40 Mất trắng Thiệt hại trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất). 2.7.6. Phương pháp điều tra phát hiện bệnh hại thân, rễ (bệnh héo vàng, héo rũ gốc mốc trắng, héo xanh vi khuẩn ...) 2.7.6.1. Số mẫu điều tra: Tối thiểu 30 cây ngẫu nhiên/điểm. 2.7.6.2. Cách điều tra - Ngoài đồng: Đếm số cây bị bệnh. - Trong phòng: Khi cần thiết thu mẫu về phòng theo dõi. 2.7.6.3. Các chỉ tiêu cần theo dõi và công thức tính - Tỷ lệ cây bị bệnh (%); - Diện tích nhiễm bệnh (ha). - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). Tỷ lệ cây bị bệnh (%) = Tổng số cây bị bệnh x 100 Tổng số cây điều tra Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + … + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích trồng lạc, đậu tương của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích trồng lạc, đậu tương của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.6.4. Diện tích nhiễm - Căn cứ để thống kê diện tích nhiễm dịch hại: Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan, cơ cấu giống, thời vụ, địa hình, giai đoạn sinh trưởng, phát triển,... - Quy định tỷ lệ cây bị bệnh để thống kê diện tích nhiễm Mức độ nhiễm Bệnh héo vàng, héo rũ gốc mốc trắng (% cây) Bệnh héo xanh vi khuẩn (% cây) Nhiễm nhẹ 2,5 - 5 2,5 - 5 Nhiễm trung bình > 5 - 10 > 5 - 10 Nhiễm nặng > 10 > 10 Mất trắng Thiệt hại trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất).
2.7.7. Phương pháp điều tra phát hiện chuột hại 2.7.7.1. Số mẫu điều tra: 1m2/điểm. 2.7.7.2. Cách điều tra - Điều tra cây bị hại: Đếm toàn bộ cây và số cây bị hại có trong điểm điều tra, tính tỷ lệ cây bị hại. - Điều tra quả đậu tương bị hại: Đếm toàn bộ số quả và quả bị hại của 10 cây ngẫu nhiên mang quả có trong điểm điều tra. 2.7.7.3. Các chỉ tiêu theo dõi và công thức tính - Tỷ lệ cây bị hại (%); - Tỷ lệ quả bị hại (%); - Diện tích nhiễm (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). Tỷ lệ cây bị hại (%) = Tổng số cây bị hại x 100 Tổng số cây điều tra Tỷ lệ quả bị hại (%) = Tổng số quả bị hại x 100 Tổng số quả điều tra Diện tích nhiễm chuột Xi (ha) = (N1 x S1) + … + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích trồng lạc, đậu tương của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích trồng lạc, đậu tương của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.7.4. Diện tích nhiễm - Căn cứ để thống kê diện tích nhiễm dịch hại: Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan, cơ cấu giống, thời vụ, địa hình, giai đoạn sinh trưởng, phát triển,… - Quy định tỷ lệ cây bị hại để thống kê diện tích nhiễm Mức độ nhiễm Cây đậu tương Cây lạc (% cây) (% cây) (% quả) Nhiễm nhẹ 5 - 10 10 - 20 5 - 10 Nhiễm trung bình > 10 - 20 > 20 - 40 > 10 - 20 Nhiễm nặng > 20 > 40 > 20 Mất trắng Diện tích phải gieo lại hoặc thiệt hại trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất). 2.7. Phương pháp điều tra 2.7.1. Phương pháp điều tra phát hiện nhóm sâu hại lá (sâu xanh bướm trắng, sâu khoang, sâu tơ,...) và thiên địch 2.7.1.1. Số mẫu điều tra của 1 điểm - Đối với rau gieo, trồng thưa (dưới 50 cây/m2): 1 m2/điểm (đối với sâu tơ mật độ trên 300 con/m2, điểm điều tra 0,2 m2/điểm); - Đối với rau gieo, trồng dày (trên 50 cây/m2): 1 khung (40 x 50 cm)/điểm (đối với sâu tơ mật độ trên 300 con/m2, điều tra 1/4 khung/điểm). 2.7.1.2. Cách điều tra - Ngoài đồng Quan sát từ xa đến gần, sau đó đếm trực tiếp số lượng sâu và phân từng pha phát dục của sâu có trên từng cây trong điểm điều tra. Cách điều tra sinh vật có ích (thiên địch bắt mồi ăn thịt) tương tự như điều tra sâu hại.
- Trong phòng Để theo dõi ký sinh: Thu ít nhất một lần vào cao điểm rộ của trứng tối thiểu 50 trứng đẻ rời hoặc 30 ổ trứng hoặc 30 cá thể sâu non, nhộng hoặc trưởng thành. 2.7.1.3. Các chỉ tiêu cần theo dõi - Mật độ sâu (con/m2); - Tỷ lệ pha phát dục của sâu (%); - Tỷ lệ tuổi sâu (%); - Mật độ các loại thiên địch bắt mồi (con/m2); - Tỷ lệ ký sinh (%); - Diện tích bị nhiễm sâu (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.1.4. Công thức tính Mật độ sâu, thiên địch (con/m2) = Tổng số sâu (thiên địch) điều tra Tổng số m2 điều tra Tỷ lệ pha phát dục (%) = Tổng sâu sống ở từng pha x 100 Tổng số sâu sống điều tra Tỷ lệ tuổi sâu (%) = Tổng số sâu sống ở từng tuổi x 100 Tổng số sâu điều tra Tỷ lệ ký sinh (%) = Tổng số sâu bị ký sinh ở từng pha x 100 Tổng số sâu điều tra ở từng pha Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + … + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích gieo, trồng rau của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích gieo, trồng rau của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.1.5. Các căn cứ để tính diện tích nhiễm - Cơ cấu giống, thời vụ, địa hình, giai đoạn sinh trưởng và phát triển của cây rau họ hoa thập tự,... - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan. - Quy định mật độ sâu để thống kê diện tích nhiễm Mức độ nhiễm Sâu tơ (con/m2) Sâu xanh bướm trắng (con/m2) Sâu khoang (con/m2) Cây con Cây lớn Nhiễm nhẹ 10 - 20 15 - 30 3 - 6 3 - 6 Nhiễm trung bình > 20 - 40 > 30 - 60 > 6 - 12 > 6 - 12 Nhiễm nặng > 40 > 60 > 12 > 12 Mất trắng Giảm trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất). 2.7.2. Phương pháp điều tra phát hiện nhóm chích hút (rệp, nhện, bọ trĩ), bọ nhảy và thiên địch 2.7.2.1. Số mẫu điều tra của 1 điểm: 10 cây/điểm hoặc 1 khung (40 x 50 cm)/điểm (đối với rau gieo, trồng dày trên 50 cây/m2). 2.7.2.2. Cách điều tra - Ngoài đồng Điều tra cây bị hại: Đếm số lượng cây và số cây bị hại có trong điểm điều tra. Phân cấp hại các cây đó.
Phân cấp cây bị hại theo 3 cấp như sau: Cấp hại Đối với rệp, nhện, bọ trĩ Đối với bọ nhảy Cấp 1 (nhẹ) Phân bố rải rác trên cây Dưới 1/3 diện tích lá cây có vết hại Cấp 2 (trung bình) Phân bố dưới 1/3 diện tích của cây Từ 1/3 - 1/2 diện tích lá cây có vết hại Cấp 3 (nặng) Phân bố trên 1/3 diện tích của cây Trên 1/2 diện tích lá cây có vết hại Ghi chú: Coi diện tích toàn bộ thân, lá của cây là 100% (gọi chung là diện tích của cây). Điều tra mật độ bọ nhảy: Quan sát từ xa đến gần, sau đó đếm trực tiếp số lượng bọ nhảy có trong điểm điều tra, pha phát dục phổ biến. Cách điều tra sinh vật có ích (thiên địch bắt mồi ăn thịt) tương tự như điều tra sâu hại. - Trong phòng Để theo dõi ký sinh: Thu ít nhất một lần vào cao điểm rộ tối thiểu 30 cá thể của sâu non hoặc trưởng thành. 2.7.2.3. Các chỉ tiêu cần theo dõi - Tỷ lệ, chỉ số cây bị hại (%); - Mật độ bọ nhảy (con/m2); - Mật độ các loại thiên địch bắt mồi (con/m2); - Tỷ lệ ký sinh (%); - Diện tích bị nhiễm (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.2.4. Công thức tính Tỷ lệ cây bị hại (%) = Tổng số cây bị hại x 100 Tổng số cây điều tra Chỉ số cây bị hại (%) = (N1 x 1) + (N­2 x 2) + (N3 x 3) x 100 N x 3 Trong đó: N1: số cây bị hại ở cấp 1; N2: số cây bị hại ở cấp 2; N3: số cây bị hại ở cấp 3; N: Tổng số cây điều tra 3: cấp hại cao nhất trong thang phân cấp. Mật độ thiên địch (con/m2) = Tổng số thiên địch điều tra Tổng số m2 điều tra Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + … + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích gieo, trồng rau của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích gieo, trồng rau của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.2.5. Các căn cứ để tính diện tích nhiễm - Cơ cấu giống, thời vụ, địa hình, giai đoạn sinh trưởng và phát triển của cây rau họ hoa thập tự,... - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan.
- Quy định tỷ lệ cây bị hại để thống kê diện tích nhiễm Cấp hại Bọ trĩ, rệp (% cây) Nhện hại (% cây) Bọ nhảy (tính % cây hoặc con/m2) (% cây) (con/m2) Nhiễm nhẹ 15 - 30 10 - 20 15 - 30 10 - 20 Nhiễm tr.bình > 30 - 60 > 20 - 40 > 30 - 60 > 20 - 40 Nhiễm nặng > 60 > 40 > 60 > 40 Mất trắng Giảm trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất). 2.7.3. Phương pháp điều tra phát hiện bệnh hại lá (bệnh sương mai, thối nhũn, đốm vòng,...) 2.7.3.1. Số mẫu điều tra của 1 điểm: Tối thiểu 30 cây/điểm hoặc 30 lá (đối với bệnh đốm vòng). 2.7.3.2. Cách điều tra - Ngoài đồng Đếm số cây và số cây, lá bị bệnh; phân cấp hại, cấp bệnh phổ biến. - Phân cấp cây bị bệnh theo thang 9 cấp như sau + Cấp 3: Từ 1 đến 5% diện tích của cây hoặc lá bị bệnh. + Cấp 5: > 5% đến 25% diện tích của cây hoặc lá bị bệnh. + Cấp 7: > 25% đến 50% diện tích của cây hoặc lá bị bệnh. + Cấp 9: > 50% diện tích của cây hoặc lá bị bệnh. - Trong phòng Khi cần thiết, thu mẫu về phòng để theo dõi 2.7.3.3. Các chỉ tiêu cần theo dõi - Tỷ lệ, chỉ số cây bị bệnh (%); - Cấp bệnh phổ biến; - Diện tích nhiễm bệnh (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.3.4. Công thức tính Tỷ lệ bệnh (%) = Tổng số cây, lá bị bệnh x 100 Tổng số cây, lá điều tra Chỉ số bệnh (%) = (N1 x 1) + …. + (Nn x n) x 100 N x 9 Trong đó: N1: số cây bị bệnh ở cấp 1; Nn: số cây bị bệnh ở cấp n trong kỳ điều tra N: tổng số cây điều tra 9: cấp hại cao nhất trong thang phân cấp. Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích gieo, trồng rau của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích gieo, trồng rau của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.3.5. Các căn cứ để tính diện tích nhiễm - Cơ cấu giống, thời vụ, địa hình, giai đoạn sinh trưởng và phát triển của cây rau họ hoa thập tự,... - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan.
- Quy định tỷ lệ cây bị bệnh để thống kê diện tích nhiễm Mức độ nhiễm Bệnh sương mai (% cây) Bệnh thối nhũn (% cây) Bệnh đốm vòng (% lá) Nhiễm nhẹ 5 - 10 5 - 10 15 - 30 Nhiễm trung bình > 10 - 20 > 10 - 20 > 30 - 60 Nhiễm nặng > 20 > 20 > 60 Mất trắng Giảm trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất). 2.7.4. Phương pháp điều tra phát hiện bệnh hại thân, rễ, củ (bệnh héo xanh, héo vàng,...) 2.7.4.1. Số mẫu điều tra của 1 điểm: Tối thiểu 30 cây hoặc 30 củ/điểm. 2.7.4.2. Cách điều tra - Ngoài đồng: Đếm số cây hoặc củ và số cây hoặc củ bị bệnh có trong điểm điều tra. - Trong phòng Khi cần thiết, thu mẫu về phòng để theo dõi. 2.7.4.3. Các chỉ tiêu cần theo dõi - Tỷ lệ cây hoặc củ bị bệnh (%); - Diện tích nhiễm bệnh (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.4.4. Công thức tính Tỷ lệ bệnh (%) = Tổng số cây hoặc củ bị bệnh x 100 Tổng số cây hoặc củ bị điều tra Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích gieo, trồng rau của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích gieo, trồng rau của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.4.5. Các căn cứ để tính diện tích nhiễm - Cơ cấu giống, thời vụ, địa hình, giai đoạn sinh trưởng và phát triển của cây rau họ hoa thập tự,... - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan - Quy định tỷ lệ cây bị bệnh để thống kê diện tích nhiễm Mức độ nhiễm Bệnh héo xanh (% cây) Bệnh héo vàng (% cây) Bệnh hại củ (% củ) Nhiễm nhẹ 2,5 - 5 2,5 - 5 5 - 10 Nhiễm trung bình > 5 - 10 > 5 - 10 > 10 - 20 Nhiễm nặng > 10 > 10 > 20 Mất trắng Giảm trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất). 2.7.5. Phương pháp điều tra phát hiện chuột hại 2.7.5.1. Số mẫu điều tra: Tối thiểu 1m2/điểm hoặc 30 cây/điểm (đối với cây trồng thưa). 2.7.5.2. Cách điều tra Ngoài đồng: Đếm số cây và số cây bị hại có trong điểm điều tra. 2.7.5.3. Các chỉ tiêu theo dõi - Tỷ lệ cây bị hại (%); - Diện tích nhiễm (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.5.4.
Công thức tính Tỷ lệ cây bị hại (%) = Tổng số cây bị hại x 100 Tổng số cây điều tra Diện tích nhiễm chuột Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm chuột ở mức i; N1: Số điểm nhiễm chuột của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích gieo, trồng rau của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm chuột của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích gieo, trồng rau của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.5.5. Căn cứ để tính diện tích nhiễm - Cơ cấu giống, thời vụ, địa hình, giai đoạn sinh trưởng,... - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan. - Quy định tỷ lệ cây bị hại để thống kê diện tích nhiễm. Mức độ nhiễm Chuột (% cây hoặc củ) Nhiễm nhẹ 5 - 10 Nhiễm trung bình > 10 - 20 Nhiễm nặng > 20 Mất trắng Diện tích gieo trồng lại hoặc giảm trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất).
2.8. Thu thập số liệu, tài liệu và thông báo kết quả 2.8.1. Sổ theo dõi và các tài liệu khác - Sổ theo dõi: Sổ theo dõi sinh vật hại, sinh vật có ích vào bẫy; Sổ ghi chép số liệu điều tra sâu bệnh định kỳ, bổ sung; Sổ theo dõi diện tích nhiễm thường kỳ, hàng vụ, hàng năm; Sổ theo dõi thời tiết. - Tài liệu khác Cơ sở dữ liệu và phần mềm có liên quan; Ảnh và các mẫu vật, tiêu bản có liên quan. 2.8.2. Thông báo kết quả điều tra Theo quy định của Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN 01-38:2010/BNNPTNT). 2.8. Thu thập số liệu, tài liệu và thông báo kết quả 2.8.1. Sổ theo dõi và các tài liệu khác - Sổ theo dõi: Sổ theo dõi dịch hại và sinh vật có ích vào bẫy, bả; Sổ ghi chép số liệu điều tra sâu bệnh định kỳ, bổ sung; Sổ theo dõi diện tích nhiễm thường kỳ, hàng vụ, hàng năm; Sổ theo dõi thời tiết. - Tài liệu khác Cơ sở dữ liệu và phần mềm có liên quan; Ảnh và các mẫu vật, tiêu bản có liên quan. 2.8.2. Thông báo kết quả điều tra Theo quy định của Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về phương pháp điều tra phát hiện dịch hại cây trồng (QCVN 01-38:2010/BNNPTNT). 2.8. Thu thập số liệu, tài liệu và thông báo kết quả 2.8.1. Sổ theo dõi và các tài liệu khác - Sổ theo dõi: Sổ theo dõi dịch hại, sinh vật có ích vào bẫy; Sổ ghi chép số liệu điều tra dịch hại, sinh vật có ích định kỳ, bổ sung; Sổ theo dõi diện tích nhiễm dịch hại thường kỳ, hàng vụ, hàng năm; Sổ theo dõi thời tiết. - Tài liệu khác Cơ sở dữ liệu và phần mềm có liên quan; Ảnh và các mẫu vật, tiêu bản có liên quan. 2.8.2. Thông báo kết quả điều tra Theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia (QCVN 01-38:2010/BNNPTNT) về phương pháp điều tra phát hiện dịch hại cây trồng.