YuITC/Vietnamese-Legal-Documents huggingface dataset:
Bảng phân cấp mức độ độc của thuốc khảo nghiệm đối với cây trồng Cấp 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Triệu chứng nhiễm độc. Cây chưa có biểu hiện ngộ độc. Ngộ độc nhẹ, sinh trưởng của cây giảm nhẹ. Có triệu chứng ngộ độc nhẹ nhìn thấy bằng mắt. Triệu chứng ngộ độc nhưng chưa ảnh hưởng đến năng suất. Cành lá biến màu hoặc cháy, thuốc gây ảnh hưởng đến năng suất. Thuốc làm giảm năng suất ít. Thuốc gây ảnh hưởng nhiều đến năng suất. Triệu chứng ngộ độc tăng dần tới làm chết cây. Cây bị chết hoàn toàn. Nếu cây bị ngộ độc thuốc, cần xác định bao nhiêu ngày sau thì cây phục hồi. Phụ lục 2. Nội dung chính báo cáo khảo nghiệm 3.2. Tổ chức quản lý, thực hiện Đơn vị thực hiện khảo nghiệm phải hoàn toàn chịu trách nhiệm về số liệu đưa ra trong báo cáo và có trách nhiệm lưu giữ số liệu thô của khảo nghiệm. Căn cứ yêu cầu quản lý, Cục Bảo vệ thực vật có trách nhiệm kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn sửa đổi, bổ sung quy chuẩn này khi cần thiết. Phụ lục 1. Bảng phân cấp mức độ độc của thuốc khảo nghiệm đối với cây trồng Cấp 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Triệu chứng nhiễm độc. Cây chưa có biểu hiện ngộ độc. Ngộ độc nhẹ, sinh trưởng của cây giảm nhẹ. Có triệu chứng ngộ độc nhẹ nhìn thấy bằng mắt. Triệu chứng ngộ độc nhưng chưa ảnh hưởng đến năng suất. Cành lá biến màu hoặc cháy, thuốc gây ảnh hưởng đến năng suất. Thuốc làm giảm năng suất ít. Thuốc gây ảnh hưởng nhiều đến năng suất. Triệu chứng ngộ độc tăng dần tới làm chết cây. Cây bị chết hoàn toàn. Nếu cây bị ngộ độc thuốc, cần xác định bao nhiêu ngày sau thì cây phục hồi. Phụ lục 2. Nội dung chính báo cáo khảo nghiệm 3.2. Họ phụ Pachymerinae - Râu đầu 10 - 12 đốt - Đốt đùi chân sau phát triển, bờ trong có từ 8 - 12 gai cứng - Đốt chày chân sau cong hình chữ C 3.2. Tổ chức quản lý, thực hiện Đơn vị thực hiện khảo nghiệm phải hoàn toàn chịu trách nhiệm về số liệu đưa ra trong báo cáo và có trách nhiệm lưu giữ số liệu thô của khảo nghiệm. Căn cứ yêu cầu quản lý, Cục Bảo vệ thực vật có trách nhiệm kiến nghị Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn sửa đổi, bổ sung quy chuẩn này khi cần thiết. Phụ lục 1. Bảng phân cấp mức độ độc của thuốc khảo nghiệm đối với cây dưa hấu Cấp 1 2 3 4 5 6 7 8 9 Triệu chứng nhiễm độc Cây chưa có biểu hiện ngộ độc Ngộ độc nhẹ, sinh trưởng của cây giảm nhẹ Có triệu chứng ngộ độc nhẹ nhìn thấy bằng mắt. Triệu chứng ngộ độc nhưng chưa ảnh hưởng đến năng suất Dây và lá biến màu hoặc cháy, thuốc gây ảnh hưởng đến năng suất Thuốc làm giảm năng suất ít Thuốc gây ảnh hưởng nhiều đến năng suất Triệu chứng ngộ độc tăng dần tới làm chết cây Cây bị chết hoàn toàn Nếu cây dưa hấu bị ngộ độc thuốc, cần xác định bao nhiêu ngày sau thì phục hồi. Phụ lục 2. Nội dung chính báo cáo khảo nghiệm
6. Kết luận: Nhận xét về hiệu lực và ảnh hưởng của thuốc khảo nghiệm đối với cây ớt phải căn cứ vào số liệu thu được Phụ lục 3.
Phân cấp chỉ số bệnh thán thư hại cây ớt Cấp 1: ≤ 5% diện tích quả bị bệnh Cấp 3: >5 - 15% diện tích quả bị bệnh Cấp 5: >15 - 25% diện tích quả bị bệnh Cấp 7: >25 - 50% diện tích quả bị bệnh Cấp 9: > 50% diện tích quả bị bệnh QCVN 01 - 161 : 2014/BNNPTNT QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA VỀ QUY TRÌNH GIÁM ĐỊNH BỆNH THỐI LOÉT CÀ CHUA CLAVIBACTER MICHIGANENSIS SUBSP. MICHIGANENSIS (SMITH) DAVIS ET AL. LÀ DỊCH HẠI KIỂM DỊCH THỰC VẬT CỦA VIỆT NAM National technical regulation on Procedure for identification of tomato canker (Clavibacter michiganensis subsp. michiganensis (Smith) Davis et al.) - Plant Quarantine pest of Vietnam Lời nói đầu QCVN 01 - 161 : 2014/BNNPTNT do Trung tâm giám định Kiểm dịch thực vật biên soạn, Cục Bảo vệ thực vật trình duyệt Bộ Nông nghiệp & PTNT ban hành tại Thông tư số 16/TT-BNNPTNT ngày 05 tháng 6 năm 2014. QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA VỀ QUY TRÌNH GIÁM ĐỊNH BỆNH THỐI LOÉT CÀ CHUA CLAVIBACTER MICHIGANENSIS SUBSP. MICHIGANENSIS (SMITH) DAVIS ET AL. LÀ DỊCH HẠI KIỂM DỊCH THỰC VẬT CỦA VIỆT NAM National technical regulation on Procedure for identification of tomato canker (Clavibacter michiganensis subsp. michiganensis (Smith) Davis et al.) - Plant Quarantine pest of Vietnam I. QUY ĐỊNH CHUNG 6. Kết luận: Nhận xét về hiệu lực và ảnh hưởng của thuốc khảo nghiệm đối với cây trồng phải căn cứ vào số liệu thu được. QCVN 01 - 165 : 2014/BNNPTNT QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA VỀ QUY TRÌNH GIÁM ĐỊNH CỎ MA KÝ SINH THUỘC CHI STRIGA LÀ DỊCH HẠI KIỂM DỊCH THỰC VẬT CỦA VIỆT NAM National technical regulation on Procedure for identification of Witchweeds (Striga genus) - Plant quarantine pests of Vietnam Lời nói đầu QCVN 01 - 165 : 2014/BNNPTNT do Trung tâm Kiểm dịch thực vật biên soạn, Cục Bảo vệ thực vật trình duyệt, Bộ Nông nghiệp & PTNT ban hành tại Thông tư số 16/TT-BNNPTNT ngày 05 tháng 6 năm 2014. QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA VỀ QUY TRÌNH GIÁM ĐỊNH CỎ MA KÝ SINH THUỘC CHI STRIGA LÀ DỊCH HẠI KIỂM DỊCH THỰC VẬT CỦA VIỆT NAM National technical regulation on Procedure for identification of Witchweeds (Striga genus) - Plant quarantine pests of Vietnam I. QUY ĐỊNH CHUNG 6. Kết luận: Nhận xét về hiệu lực và ảnh hưởng của thuốc khảo nghiệm đối với cây trồng phải căn cứ vào số liệu thu được.
QCVN 01 - 171 : 2014/BNNPTNT QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA VỀ KHẢO NGHIỆM TRÊN ĐỒNG RUỘNG HIỆU LỰC PHÒNG TRỪ BỆNH GỈ SẮT (PUCCINIA CHRYSANTHEMI ROZE) HẠI CÂY HOA CÚC CỦA CÁC THUỐC TRỪ BỆNH National technical regulation on bio-efficacy field trials against rust (Puccinia chrysanthemi Roze) on chrysanthemum of fungicides Lời nói đầu QCVN 01 - 171 : 2014/BNNPTNT do Trung tâm Kiểm định và Khảo nghiệm thuốc bảo vệ thực vật biên soạn, Cục Bảo vệ thực vật trình duyệt, Bộ Nông nghiệp & PTNT ban hành tại Thông tư số 16/TT-BNNPTNT ngày 05 tháng 6 năm 2014. QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA VỀ KHẢO NGHIỆM TRÊN ĐỒNG RUỘNG HIỆU LỰC PHÒNG TRỪ BỆNH GỈ SẮT (PUCCINIA CHRYSANTHEMI ROZE) HẠI CÂY HOA CÚC CỦA CÁC THUỐC TRỪ BỆNH National technical regulation on bio-efficacy field trials against rust (Puccinia chrysanthemi Roze) on chrysanthemum of fungicides I. QUY ĐỊNH CHUNG 6. Kết luận: Nhận xét về hiệu lực và ảnh hưởng của thuốc khảo nghiệm đối với cây trồng phải căn cứ vào số liệu thu được. QCVN 01 - 172 : 2014/BNNPTNT QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA VỀ PHƯƠNG PHÁP ĐIỀU TRA PHÁT HIỆN SINH VẬT CHÍNH HẠI CÂY HỒ TIÊU National technical Regulation on Surveillance method of Black Pepper pests Lời nói đầu QCVN 01 - 172 : 2014/BNNPTNT do Phòng Quản lý sinh vật gây hại rừng biên soạn, Cục Bảo vệ thực vật trình duyệt, Bộ Nông nghiệp & PTNT ban hành tại Thông tư số 16/TT-BNNPTNT ngày 05 tháng 6 năm 2014. QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA VỀ PHƯƠNG PHÁP ĐIỀU TRA PHÁT HIỆN SINH VẬT CHÍNH HẠI CÂY HỒ TIÊU National technical Regulation on Surveillance method of Black Pepper pests I. QUY ĐỊNH CHUNG 6. Kết luận: Nhận xét về hiệu lực và ảnh hưởng của thuốc khảo nghiệm đối với cây trồng phải căn cứ vào số liệu thu được. QCVN 01 - 175 : 2014/BNNPTNT QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA VỀ QUY TRÌNH LƯU GIỮ, BẢO QUẢN VÀ VẬN CHUYỂN MẪU TRONG KIỂM DỊCH THỰC VẬT National technical regulation on procedure for preservation and handling of samples in plant quarantine Lời nói đầu QCVN 01 - 175 : 2014/BNNPTNT do Trung tâm Giám định Kiểm dịch thực vật biên soạn, Cục Bảo vệ thực vật trình duyệt, Bộ Nông nghiệp & PTNT ban hành tại Thông tư số 16/TT-BNNPTNT ngày 05 tháng 6 năm 2014.
QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA VỀ QUY TRÌNH LƯU GIỮ, BẢO QUẢN VÀ VẬN CHUYỂN MẪU TRONG KIỂM DỊCH THỰC VẬT National technical regulation on procedure for preservation and handling of samples in plant quarantine I. QUY ĐỊNH CHUNG 6. Loại hàng hóa xuất, nhập khẩu hoặc loại cây trồng bị hại: 6. Kết luận: Nhận xét về hiệu lực và ảnh hưởng của thuốc khảo nghiệm đối với cây trồng phải căn cứ vào số liệu thu được. QCVN 01 - 179 : 2014/BNNPTNT QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA VỀ QUY TRÌNH GIÁM ĐỊNH BỆNH RỤNG LÁ CAO SU NAM MỸ MICROCYCLUS ULEI (HENN.) ARX LÀ DỊCH HẠI KIỂM DỊCH THỰC VẬT CỦA VIỆT NAM National technical regulation on Procedure for identification of South American leaf blight of rubber (Microcyclus ulei (Henn.) Arx) - Plant quarantine pest of Vietnam Lời nói đầu QCVN 01 - 179 : 2014/BNNPTNT do Trung tâm Giám định Kiểm dịch thực vật biên soạn, Cục Bảo vệ thực vật trình duyệt, Bộ Nông nghiệp & PTNT ban hành tại Thông tư số 16/TT-BNNPTNT ngày 05 tháng 6 năm 2014. QUY CHUẨN KỸ THUẬT QUỐC GIA VỀ QUY TRÌNH GIÁM ĐỊNH BỆNH RỤNG LÁ CAO SU NAM MỸ MICROCYCLUS ULEI (HENN.) ARX LÀ DỊCH HẠI KIỂM DỊCH THỰC VẬT CỦA VIỆT NAM National technical regulation on Procedure for identification of South American leaf blight of rubber (Microcyclus ulei (Henn.) Arx) - Plant quarantine pest of Vietnam I. QUY ĐỊNH CHUNG
2.4. Trình tự giám định Quan sát mẫu tiêu bản trên kính lúp hiển vi lần lượt các đặc điểm sau: - Hình dạng râu đầu, số đốt râu. - Các lông phía đầu. - Các lông trên ngực giữa. - Các lông trên đường vân cánh trước. - Hàng lông nhỏ phía cuối các đốt bụng. - Vệt tối màu ở giữa các đốt bụng. 2.4. Đối chiếu kết quả quan sát với đặc điểm hình thái của cây kế đồng [Cirsium arvense (L.) Scop.] (phụ lục 1) Thông thường, số lượng cá thể nghiên cứu phải đảm bảo là 30 (n=30). Trong trường hợp số lượng cá thể ít hơn hoặc chỉ phát hiện duy nhất một cây trưởng thành có các đặc điểm nhận dạng như trên có thể cho phép kết luận là loài cây kế đồng [Cirsium arvense (L.) Scop.] [chỉ áp dụng đối với các đơn vị đã từng giám định được cây kế đồng [Cirsium arvense (L.) Scop.] III. THẨM ĐỊNH KẾT QUẢ GIÁM ĐỊNH VÀ BÁO CÁO Sau khi khẳng định kết quả giám định là cây kế đồng [Cirsium arvense (L.) Scop.] thuộc danh mục dịch hại KDTV nhóm I của Việt Nam, đơn vị giám định phải gửi báo cáo về Cục Bảo vệ thực vật kèm theo phiếu kết quả giám định (phụ lục 2).
Tất cả các đơn vị thuộc hệ thống Bảo vệ và KDTV phải lưu giữ, quản lý và khai thác dữ liệu về kết quả điều tra, báo cáo và giám định cây kế đồng. Đối với đơn vị lần đầu tiên giám định và phát hiện được cây kế đồng phải gửi mẫu hoặc tiêu bản về Trung tâm Giám định kiểm dịch thực vật để thẩm định và báo cáo Cục Bảo vệ thực vật trước khi công bố và xử lý dịch theo quy định của pháp luật hiện hành. Đơn vị giám định phải lưu mẫu theo Quy chuẩn kỹ thuật hiện hành về lưu giữ và bảo quản mẫu để giải quyết khiếu nại về kết quả giám định (nếu có). IV. TỔ CHỨC THỰC HIỆN Cục Bảo vệ thực vật có trách nhiệm phổ biến; tổ chức, hướng dẫn và kiểm tra việc thực hiện Quy chuẩn này trong hệ thống tổ chức chuyên ngành Bảo vệ và Kiểm dịch thực vật cũng như các tổ chức, cá nhân khác có liên quan; Các tổ chức, cá nhân có hoạt động liên quan đến điều tra, thu thập mẫu, xử lý và bảo quản mẫu cây kế đồng [Cirsium arvense (L.) Scop.] tại Việt Nam phải tuân theo quy định của quy chuẩn này cũng như các quy định của pháp luật có liên quan hiện hành. Phụ lục 1. Thông tin về dịch hại 2.4. Đối chiếu kết quả quan sát với đặc điểm hình thái của các loài cỏ ma ký sinh thuộc chi Striga là dịch hại kiểm dịch thực vật nhóm I và nhóm II của Việt Nam (phụ lục 1). Thông thường, số lượng cá thể nghiên cứu phải đảm bảo là 30 (n=30). Trong trường hợp số lượng cá thể ít hơn hoặc chỉ phát hiện duy nhất một cây trưởng thành có các đặc điểm nhận dạng như trên có thể cho phép kết luận là loài cỏ ma ký sinh thuộc chi Striga là dịch hại kiểm dịch thực vật của Việt Nam [chỉ áp dụng đối với các đơn vị đã từng giám định được loài cỏ ma ký sinh thuộc chi Striga là dịch hại kiểm dịch thực vật của Việt Nam]. III. THẨM ĐỊNH KẾT QUẢ GIÁM ĐỊNH VÀ BÁO CÁO Sau khi khẳng định kết quả giám định là loài cỏ ma ký sinh thuộc chi Striga là dịch hại kiểm dịch thực vật của Việt Nam, đơn vị giám định phải gửi báo cáo về Cục Bảo vệ thực vật kèm theo phiếu kết quả giám định (phụ lục 2). Tất cả các đơn vị thuộc hệ thống Bảo vệ và KDTV phải lưu giữ, quản lý và khai thác dữ liệu về kết quả điều tra, báo cáo và giám định loài cỏ ma ký sinh thuộc chi Striga là dịch hại kiểm dịch thực vật của Việt Nam. Đối với đơn vị lần đầu tiên giám định và phát hiện được loài cỏ ma ký sinh thuộc chi Striga là dịch hại kiểm dịch thực vật của Việt Nam phải gửi mẫu hoặc tiêu bản về Trung tâm Giám định kiểm dịch thực vật để thẩm định và báo cáo Cục Bảo vệ thực vật trước khi công bố và xử lý dịch theo quy định của pháp luật hiện hành. Đơn vị giám định phải lưu mẫu theo Quy chuẩn kỹ thuật hiện hành về thời gian để giải quyết khiếu nại về kết quả giám định (nếu có). IV.
TỔ CHỨC THỰC HIỆN Cục Bảo vệ thực vật có trách nhiệm phổ biến; tổ chức, hướng dẫn và kiểm tra việc thực hiện Quy chuẩn này trong hệ thống tổ chức chuyên ngành Bảo vệ và Kiểm dịch thực vật cũng như các tổ chức, cá nhân khác có liên quan; Các tổ chức, cá nhân có hoạt động liên quan đến điều tra, thu thập mẫu, xử lý và bảo quản mẫu loài cỏ ma ký sinh thuộc chi Striga là dịch hại kiểm dịch thực vật của Việt Nam tại Việt Nam phải tuân theo quy định của quy chuẩn này cũng như các quy định của pháp luật có liên quan hiện hành. Phụ lục 1. Thông tin về dịch hại 2.4. Ký chủ - Ký chủ gồm các loài: cỏ, kê, mía, ngô, lúa miến. 2.4. Yếu tố điều tra chính Chọn đại diện theo giống, thời vụ, địa hình (chân đất), giai đoạn sinh trưởng, phát triển của cây lúa và tập quán canh tác. 2.4. Yếu tố điều tra Chọn đại diện theo giống, thời vụ, địa hình, giai đoạn sinh trưởng, phát triển của cây ngô và tập quán canh tác. 2.4. Yếu tố điều tra Chọn đại diện theo giống, thời vụ, địa hình, tập quán sản xuất, giai đoạn sinh trưởng, phát triển của cây lạc, đậu tương. 2.4. Yếu tố điều tra Chọn đại diện theo giống, thời vụ, địa hình, giai đoạn sinh trưởng, phát triển của cây rau. 2.4. Trình tự giám định Quan sát mẫu tiêu bản trên kính lúp soi nổi lần lượt các đặc điểm sau: - Hình dạng và màu sắc râu đầu, số đốt râu. - Kích thước cơ thể - Hình dạng mảnh lưng ngực - Hoa văn trên cánh cứng - Đốt đùi chân sau, số lượng gai - Hình dạng đốt chày chân sau 2.4. Phương pháp làm tiêu bản tuyến trùng 2.4.1. Dung dịch bảo quản tuyến trùng Tuyến trùng ký sinh thực vật thu được từ một trong các phương pháp tách lọc nêu trên được đưa vào một trong ba loại dung dịch dưới đây để bảo quản tuyến trùng. Để tiêu bản tuyến trùng giữ được hình dáng đặc trưng, trước khi cho vào dung dịch bảo quản nên xử lý nhiệt tuyến trùng bằng nước nóng ở nhiệt độ 70-80oC trong 5 phút. - Dung dịch 1: Formalin Dung dịch Formadehyde 4%. - Dung dịch 2: Formalin - glycerol (FG) Formalin (40% - Formaldehyde): Glycerol: Nước cất: 10ml 01ml 89ml - Dung dịch 3: TAF Triethanolamine: Formalin (40% - formaldehyde): Nước cất: 02ml 07ml 91ml 2.4.2. Phương pháp xử lý và làm tiêu bản tuyến trùng 2.4.2.1. Phương pháp xử lý tuyến trùng - Dung dịch xử lý: Dung dịch 1: Cồn (96%) Glycerol Nước cất 20ml 01ml 79ml Dung dịch 2: Cồn (96%) Glycerol 95ml 05ml - Cách tiến hành: Gắp tuyến trùng từ dung dịch bảo quản vào chén thủy tinh có chứa 0,5ml dung dịch xử lý (dung dịch 1). Đặt chén này trong bình hút ẩm đậy kín có chứa 1/10 thể tích cồn 96o.
Bình hút ẩm được đặt trong tủ ấm ở điều kiện nhiệt độ cố định 40oC với thời gian tối thiểu là 12 giờ. Lấy chén thủy tinh ra khỏi bình hút ẩm, thêm dung dịch 2. Đậy nắp một phần miệng chén để cồn bay hơi từ từ. Chén thủy tinh có chứa tuyến trùng tiếp tục giữ trong tủ ấm ở điều kiện nhiệt độ cố định 40oC. Sau 2-3 giờ bổ sung thêm dung dịch 2 vào chén thủy tinh cho gần đầy, làm lại 2-3 lần. Tới khi tuyến trùng chỉ còn lại trong Glycerol có thể sử dụng làm tiêu bản được. Hoặc đặt chén thủy tinh chứa tuyến trùng trong glycerol nguyên chất trên trong bình hút ẩm có chứa vôi. Bảo quản lâu dài để làm tiêu bản cố định. 2.4.2.2. Phương pháp làm tiêu bản Lấy lam kính sạch và làm vòng parapin hoặc sáp ong (đường kính khoảng 1cm) trên lam kính. Cho 1 giọt glycerol nguyên chất vào giữa vòng parapin hoặc sáp ong. Dùng kim gắp, gắp 5 con tuyến trùng (đã xử lý trong dung dịch cố định) đặt vào giữa giọt glycerol, chỉnh cho các cá thể tuyến trùng nằm cùng một hướng. Đậy lamen và đặt lam kính trên bàn nhiệt cho parapin hoặc sáp ong tan chảy. Nhấc nhanh lam kính và đặt ra chỗ mát. Gắn keo bảo vệ.
2.5. Đối chiếu kết quả quan sát với đặc điểm hình thái của bọ trĩ cam (Scirtothrips aurantii Faure) (phụ lục 2). Thông thường, số lượng cá thể nghiên cứu phải đảm bảo là 30 (n=30). Trong trường hợp số lượng cá thể ít hơn hoặc chỉ phát hiện duy nhất một cá thể trưởng thành có các đặc điểm nhận dạng như trên có thể cho phép kết luận là Scirtothrips aurantii Faure (chỉ áp dụng đối với các đơn vị đã từng giám định được Scirtothrips aurantii Faure). 2.5. Đặc điểm nhận dạng cỏ ma ký sinh S.d [Striga densiflora (Benth.) Benth.] - dịch hại kiểm dịch thực vật nhóm I của Việt Nam - Rễ kém phát triển, hình thành các vòi hút, giác bám ăn sâu vào rễ ký chủ. - Thân cao khoảng 30 cm, thẳng, ít phân nhánh. - Lá hẹp (rộng hơn lá của loài S. asiatica), có lông, cong ở phía dưới. - Hoa tập trung ở đầu nhánh; lá bắc dài hơn đài. Đài dài 5 - 6 cm, có 5 gân; thùy đài dài gần bằng ống đài. Hoa màu trắng hơi xanh, dài khoảng 1 cm. Bao phấn màu xanh đen. Đài dài 6 mm, có 5 gân. - Quả nang thuôn dài, dài khoảng 5 mm, chứa vài trăm hạt. - Hạt có kích thước 0,2 x 0,3 mm. Hình 4: Cây cỏ ma Striga densiflora (Benth.) Benth. (bên trái) (Nguồn: CABI, Crop Protection Compendium, 2007) Hình 5 : Phần ngọn cỏ ma Striga densiflora mang hoa (Nguồn: CABI, Crop Protection Compendium, 2007) 2.5. Khu vực điều tra - Vùng trọng điểm lúa: Chọn khu vực trồng lúa có diện tích trên 20 ha đại diện cho các yếu tố điều tra chính.
- Vùng không trọng điểm lúa: Chọn khu vực trồng lúa có diện tích trên 2 ha đại diện cho các yếu tố điều tra chính. 2.5. Khu vực điều tra - Vùng trọng điểm: Chọn khu ruộng có diện tích từ 10 ha trở lên đại diện cho các yếu tố điều tra. - Vùng không trọng điểm: Chọn khu ruộng có diện tích từ 2 ha trở lên đại diện cho các yếu tố điều tra. 2.5. Khu vực điều tra Chọn khu ruộng có diện tích từ 2 ha trở lên. 2.5. Khu vực điều tra - Đối với vùng chuyên canh rau: Chọn khu ruộng có diện tích từ 2 ha trở lên đại diện cho các yếu tố điều tra. - Đối với vùng không chuyên canh: Chọn khu ruộng có diện tích từ 0,5 ha đại diện cho các yếu tố điều tra. 2.5. Đối chiếu kết quả quan sát với đặc điểm hình thái của mọt lạc (Pachymerus pallidus Olivier) (phụ lục 2). Thông thường, số lượng cá thể nghiên cứu phải đảm bảo là 30 (n=30). Trong trường hợp số lượng cá thể ít hơn hoặc chỉ phát hiện duy nhất một cá thể trưởng thành có các đặc điểm nhận dạng như trên có thể cho phép kết luận là loài (Pachymerus pallidus Olivier) [chỉ áp dụng đối với các đơn vị đã từng giám định được (Pachymerus pallidus Olivier). 2.5. Trình tự giám định 2.5.1. Quan sát tiêu bản dưới kính hiển vi có độ phóng đại từ 40 - 1.000 lần các chỉ tiêu sau - Hình dạng kim hút, môi, đuôi, tuyến thực quản, đường bên của tuyến trùng, gai giao cấu của con đực, cơ quan sinh sản, tử cung sau của con cái. - Hình dạng và đo kích thước của tuyến trùng cái và đực. - Hình dạng trứng. 2.5.2. Đối chiếu kết quả quan sát và kết quả đo đếm được với đặc điểm hình thái và giải phẫu của tuyến trùng thối thân, rễ cọ dầu, dừa Rhadinaphelenchus cocophilus (Cobb) Goodey (phụ lục 1). Thông thường số lượng cá thể nghiên cứu phải đảm bảo là 30 (n=30). Trong trường hợp số lượng cá thể ít hơn hoặc chỉ phát hiện duy nhất một cá thể có các đặc điểm phân loại như trên có thể cho phép kết luận là tuyến trùng Rhadinaphelenchus cocophilus (Cobb) Goodey (chỉ áp dụng đối với các đơn vị đã từng giám định được tuyến trùng Rhadinaphelenchus cocophilus (Cobb) Goodey. III. THẨM ĐỊNH KẾT QUẢ GIÁM ĐỊNH VÀ BÁO CÁO Sau khi khẳng định kết quả giám định là Rhadinaphelenchus cocophilus (Cobb) Goodey thuộc danh mục dịch hại KDTV nhóm I của Việt Nam, đơn vị giám định phải gửi báo cáo về Cục Bảo vệ thực vật kèm theo phiếu kết quả giám định (phụ lục 2). Tất cả các đơn vị thuộc hệ thống Bảo vệ và KDTV phải lưu giữ, quản lý và khai thác dữ liệu về kết quả điều tra, báo cáo và giám định Rhadinaphelenchus cocophilus (Cobb) Goodey.
Đối với đơn vị lần đầu tiên giám định và phát hiện được Rhadinaphelenchus cocophilus (Cobb) Goodey phải gửi mẫu hoặc tiêu bản về Trung tâm Giám định kiểm dịch thực vật để thẩm định và báo cáo Cục Bảo vệ thực vật trước khi công bố và xử lý dịch theo quy định của pháp luật hiện hành. Đơn vị giám định phải lưu mẫu theo Quy chuẩn kỹ thuật hiện hành về thời gian để giải quyết khiếu nại về kết quả giám định (nếu có). IV. TỔ CHỨC THỰC HIỆN Cục Bảo vệ thực vật có trách nhiệm phổ biến; tổ chức, hướng dẫn và kiểm tra việc thực hiện Quy chuẩn này trong hệ thống tổ chức chuyên ngành Bảo vệ và Kiểm dịch thực vật cũng như các tổ chức, cá nhân khác có liên quan; Các tổ chức, cá nhân có hoạt động liên quan đến điều tra, thu thập mẫu, xử lý và bảo quản mẫu tuyến trùng thối thân, rễ cọ dầu, dừa tại Việt Nam phải tuân theo quy định của quy chuẩn này cũng như các quy định của pháp luật có liên quan hiện hành. Phụ lục 1. Thông tin về dịch hại
2.6. Thẩm định kết quả giám định và báo cáo Sau khi khẳng định kết quả giám định là bọ trĩ cam (Scirtothrips aurantii Faure) thuộc danh mục dịch hại KDTV nhóm I của Việt Nam, đơn vị giám định phải gửi báo cáo về Cục Bảo vệ thực vật kèm theo phiếu kết quả giám định (phụ lục 2). Tất cả các đơn vị thuộc hệ thống Bảo vệ và KDTV phải lưu giữ, quản lý và khai thác dữ liệu về kết quả điều tra, báo cáo và giám định bọ trĩ cam. Đối với đơn vị lần đầu tiên giám định và phát hiện được bọ trĩ cam phải gửi mẫu hoặc tiêu bản về Trung tâm Giám định kiểm dịch thực vật để thẩm định và báo cáo Cục Bảo vệ thực vật trước khi công bố và xử lý dịch theo quy định của pháp luật hiện hành. Đơn vị giám định phải lưu mẫu theo Quy chuẩn kỹ thuật hiện hành về thời gian để giải quyết khiếu nại về kết quả giám định (nếu có). III. TỔ CHỨC THỰC HIỆN Cục Bảo vệ thực vật có trách nhiệm phổ biến, tổ chức, hướng dẫn và kiểm tra việc thực hiện Quy chuẩn này trong hệ thống tổ chức chuyên ngành Bảo vệ và Kiểm dịch thực vật cũng như các tổ chức, cá nhân khác có liên quan. Các tổ chức, cá nhân có hoạt động liên quan đến điều tra, thu thập, xử lý và bảo quản mẫu bọ trĩ cam (Scirtothrips aurantii Faure) là dịch hại kiểm dịch thực vật nhóm I tại Việt Nam phải tuân theo quy định của quy chuẩn này cũng như các quy định của pháp luật có liên quan hiện hành. Phụ lục 1. Cách pha dung dịch Hoyer's Thành phần keo Hoyer's: Gum Arabic Chloral hydrate Nước cất Glycerin : 15g : 75g : 25ml : 5ml Cách pha Hoyer's: Cho gum Arabic vào nước cất, khuấy đều đến khi tan hết, cho chloral hydrate và để hỗn hợp hòa tan hoàn toàn. Cuối cùng cho glycerin vào hỗn hợp và khuấy đều. Phụ lục 2. Thông tin về dịch hại 2.6. Điểm điều tra Mỗi yếu tố điều tra 10 điểm tương đối ngẫu nhiên và đồng đều trên tuyến điều tra. Điểm điều tra phải cách bờ ít nhất 2 mét. 2.6. Điểm điều tra Mỗi yếu tố điều tra 10 điểm ngẫu nhiên hoặc phân bố ngẫu nhiên trên đường chéo của khu vực điều tra.
Điểm điều tra phải cách bờ ít nhất 2 mét. 2.6. Điểm điều tra Mỗi yếu tố điều tra 10 điểm ngẫu nhiên nằm trên đường chéo của khu vực điều tra. Điểm điều tra phải cách bờ ít nhất 2 m. 2.6. Điểm điều tra Mỗi yếu tố điều tra 10 điểm ngẫu nhiên hoặc phân bố ngẫu nhiên trên đường chéo của khu vực điều tra. Điểm điều tra phải cách bờ ít nhất 2 mét. 2.6. Thẩm định kết quả giám định và báo cáo Sau khi khẳng định kết quả giám định là mọt lạc (Pachymerus pallidus Olivier) thuộc danh mục dịch hại KDTV nhóm I của Việt Nam, đơn vị giám định phải gửi báo cáo về Cục Bảo vệ thực vật kèm theo phiếu kết quả giám định (phụ lục 2). Tất cả các đơn vị thuộc hệ thống Bảo vệ và KDTV phải lưu giữ, quản lý và khai thác dữ liệu về kết quả điều tra, báo cáo và giám định mọt lạc. Đối với đơn vị lần đầu tiên giám định và phát hiện được mọt lạc phải gửi mẫu hoặc tiêu bản về Trung tâm Giám định kiểm dịch thực vật để thẩm định và báo cáo Cục Bảo vệ thực vật trước khi công bố và xử lý dịch theo quy định của pháp luật hiện hành. Đơn vị giám định phải lưu mẫu theo Quy chuẩn kỹ thuật hiện hành về thời gian để giải quyết khiếu nại về kết quả giám định (nếu có). III. TỔ CHỨC THỰC HIỆN Cục Bảo vệ thực vật có trách nhiệm phổ biến; tổ chức, hướng dẫn và kiểm tra việc thực hiện Quy chuẩn này trong hệ thống tổ chức chuyên ngành Bảo vệ và Kiểm dịch thực vật cũng như các tổ chức, cá nhân khác có liên quan. Các tổ chức, cá nhân có hoạt động liên quan đến điều tra, thu thập mẫu, xử lý và bảo quản mẫu mọt lạc tại Việt Nam phải tuân theo quy định của quy chuẩn này cũng như các quy định của pháp luật có liên quan hiện hành. Phụ lục 1. Phương pháp làm tiêu bản giám định Hình 1. Vị trí cắm kim vào mảnh bìa nhọn và dán vào côn trùng (Nguồn: Walker A.K. and Crosby T.K, 1988) Hình 2. Tiêu bản mẫu giám định (Nguồn: Walker A.K. and Crosby T.K, 1988) Phụ lục 2. Thông tin về dịch hại
1.5. Đặc điểm nhận dạng cỏ ma ký sinh Ai Cập [Striga hermonthica (Del.) Benth.] - dịch hại kiểm dịch thực vật nhóm I của Việt Nam - Rễ kém phát triển, hình thành các vòi hút, giác bám ăn sâu vào rễ ký chủ. - Là cây thân thảo, cao từ 15 - 100 cm, phân nhánh, có lông. - Lá ở dưới mọc đối, lá ở trên mọc cách, hình mác hoặc hình elip, dài 2 - 8 cm, rộng đến 1 cm. - Hoa mọc ở đầu của nhánh, không cuống. Lá bắc dài 1 - 2 cm, rộng 3 mm. Đài hình ống, dài đến 1 cm, có 5 gân, đài có 5 răng dài 2 - 3 mm. Tràng có 4 thùy, màu hồng với những chấm trắng ở họng. Nhị và nhụy khuất trong ống tràng. Mỗi nhánh có thể sinh ra hàng trăm hoa nhưng chỉ có 6-10 hoa nở cùng lúc. - Quả nang dài đến 1 cm, chứa hàng trăm hạt rất nhỏ.
- Hạt dài khoảng 0,3 mm, rộng 0,2 mm. Hình 1: Cây cỏ ma Striga hermonthica gây hại trên lúa miến (Nguồn: CABI, Crop Protection Compendium, 2007) Hình 2: Ngọn cỏ ma Striga hermonthica mang hoa (Nguồn: CABI, Crop Protection Compendium, 2007) Hình 3: Hạt cỏ ma Striga hermonthica (Nguồn: CABI, Crop Protection Compendium, 2007) 1.5 mM MgCI2, 50 mM KCl; 200 mM mỗi loại dATP, dCTP, dGTP và dTTP
3.3. Phương thức gây hại Sau khi nảy mầm, rễ ký sinh hình thành các lông hút để tiếp xúc và xâm nhập vào rễ ký chủ, hình thành các rễ mút (đỉnh rễ) phát triển tiến dần vào tới mô mạch của ký chủ. Cây ký sinh hút đường, nước, các amino axít và muối khoáng từ ký chủ để phát triển thông qua hệ thống rễ. Khi còn ở dưới mặt đất, việc hấp thụ dinh dưỡng của cây ký sinh hoàn toàn phụ thuộc vào cây ký chủ. Khi cây ký sinh mọc lên khỏi mặt đất, có ánh sáng mặt trời, diệp lục được hình thành (lá xanh phát triển), quá trình quang hợp bắt đầu xảy ra, nhưng hiệu quả chỉ bằng khoảng 20%, do đó cây ký sinh vẫn sống dựa vào ký chủ trong suốt quá trình sinh trưởng và phát triển của nó. 3.3. Giống Pachymerus - Kích thước trưởng thành từ 3,5 - 7,5mm, hình trụ - Râu đầu 10 - 12, đốt có màu không đồng nhất - Đốt đùi chân sau phát triển bờ trong đốt đùi chân sau có từ 8 -12 gai cứng - Đốt chày chân sau cong hình chữ C
3.4. Ký chủ - Ký chủ gồm các loài: lúa gạo, mía, lúa miến.
3.5. Đặc điểm nhận dạng cỏ ma ký sinh S.a [Striga angustifolia (Don.) Saldanha] - dịch hại kiểm dịch thực vật nhóm II của Việt Nam - Thân thảo, thẳng, gần vuông, có gai (ráp), cao từ 15 - 45 cm, phân nhánh hoặc không phân nhánh ở nửa trên của cây. - Lá không cuống, mọc đối xứng thẳng, kích thước 1 - 5 cm x 2 - 5 mm. Lá ở dưới nhỏ hơn. Lá hình mác hẹp, ráp, dài đến 4 cm. - Hoa mọc ở nách lá trong cuống lá bắc, cuống hoa dài khoảng 1 mm, lá bắc tương tự như lá nhưng ngắn hơn; tràng hoa màu trắng, màu kem hoặc màu xanh nhạt. Loài này rất giống với loài S. asiatica nhưng khác ở chỗ đài của nó dài hơn và có 15 gân - Quả nang mở dài 5 - 6 mm, ngắn hơn đài. - Hạt dài 0,5 mm (to hơn hạt của loài S. asiatica), có những nét khía. Hình 6: Phân biệt 03 loài cỏ ma a. S. asiatica; b. S.angustifolia; c. S.densiflora (Nguồn: CABI, Crop Protection Compendium, 2007)
4.1.
Phân bố Châu Á: Căm-pu-chia, Ả rập xê út, Syria, Yemen, Việt Nam Châu Phi: Angola, Benin, Burkina Faso, Burundi, Cameroon, Cộng hòa Trung Phi, Chad, Công gô, Ai Cập, Ethiopia, Gambia, Ghana, Guinea Bissau, Guinea, Kenya, Madagascar, Malawi, Mali, Mauritania, Morocco, Mozambique, Namibia, Niger, Nigeria, Rwanda, Senegal, Nam Phi, Sudan, Swaziland, Tazania, Togo, Uganda, Zambia, Zimbabwe
4.2. Tên khoa học và vị trí phân loại - Tên khoa học - Tên tiếng Việt - Tên khác : Striga asiatica (L.) Kuntze : Cỏ ma ký sinh S.I Striga lutea Lour. Buchnera asiatica L. Striga gracilis MIQ. Striga parvula MIQ. Striga spanopheana MIQ. Buchnera coccinea Benth. Striga coccinea (Benth.) Benth. Striga pusila Hochst. Striga zangebarica Klotsch Buchnera hirsuta Benth. Campuleia coccinea Hook. Striga phoenicea Benth. Striga hirsuta - Vị trí phân loại: Giới Ngành Lớp Bộ Họ Chi : Viridiplantae : Spermatophyta : Dicotyledonae : Scrophulariales : Scrophulariaceae : Striga
4.3. Phương thức gây hại Sau khi nảy mầm, rễ ký sinh hình thành các lông hút để tiếp xúc và xâm nhập vào rễ ký chủ, hình thành các rễ mút (đỉnh rễ) phát triển tiến dần vào tới mô mạch của ký chủ. Cây ký sinh hút đường, nước, các amino axít và muối khoáng từ ký chủ để phát triển thông qua hệ thống rễ. Khi còn ở dưới mặt đất, việc hấp thụ dinh dưỡng của cây ký sinh hoàn toàn phụ thuộc vào cây ký chủ. Khi cây ký sinh mọc lên khỏi mặt đất, có ánh sáng mặt trời, diệp lục được hình thành (lá xanh phát triển), quá trình quang hợp bắt đầu xảy ra, nhưng hiệu quả chỉ bằng khoảng 20%, do đó cây ký sinh vẫn sống dựa vào ký chủ trong suốt quá trình sinh trưởng và phát triển của nó.
4.4. Ký chủ - Ký chủ gồm các loài: lúa gạo, ngô, mía, lúa miến, kê chân vịt, kê, cỏ họ Poaceae
4.5. Đặc điểm nhận dạng cỏ ma ký sinh S.I [Striga asiatica (L.) Kuntze] - dịch hại kiểm dịch thực vật nhóm II của Việt Nam - Rễ kém phát triển, hình thành các vòi hút, giác bám ăn sâu vào rễ ký chủ. - Chiều cao của cây rất đa dạng, có thể vài cen-ti-mét cho đến 30 - 40 cm Thân ở dưới đất hình tròn, ở phía trên hình vuông, có nhiều lông cứng. Với những cây phát triển mạnh, thân cây có thể phân nhiều nhánh, nhưng với những cây nhỏ hoặc những kiểu sinh thái khác cây có thể không phân nhánh. - Lá thẳng, không cuống, màu xanh, hình mác hẹp, kích thước 10-40 x 1-4 mm, phủ lông dạng vảy; những lá ở phía dưới mọc đối xứng, những lá ở phía trên mọc cách.
- Hoa tự thẳng, mọc ở tận cùng của nhánh; phần nhánh mang hoa dài 10-15 cm. Hoa không cuống hoặc cuống ngắn, phủ bởi lông vảy, ở cuống mỗi hoa có 1 lá bắc nhỏ và 2 lá bắc rất nhỏ. Đài hình ống, dài đến 6 mm, có 10 gân và cũng có thể có 11-14 gân nhưng không bao giờ có đến 15 gân như loài S. angustifolia. Tràng hình ống, uốn cong, dài khoảng gấp 2 lần chiều dài của đài, rộng 5 - 10 mm. Màu sắc của hoa có nhiều biến đổi: màu đỏ, màu vàng, màu trắng, màu hồng hoặc màu đỏ tía. - Quả nang mở dài khoảng 5 mm, màu đen, hình elip chứa hàng trăm hạt. - Hạt nhỏ, màu nâu kích thước 0,2 - 0,3 mm; trọng lượng hạt khoảng 5 mg. Hình 7: Cây cỏ ma Striga asiatica với các màu hoa khác nhau (Nguồn: CABI, Crop Protection Compendium, 2007) Hình 8: Hạt cỏ Striga asiatica (A. Hạt; B. Vị trí của phôi; C. Tiết diện ngang của hạt) (Nguồn: Identification of Disseminules Listed in the Federal Noxious Weed Act, 1988) Phụ lục 2. (quy định) Mẫu phiếu kết quả giám định Cơ quan Bảo vệ và Kiểm dịch thực vật ……………………………………….. CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc --------------- ……….. ngày …. tháng …. năm 20….. PHIẾU KẾT QUẢ GIÁM ĐỊNH Cỏ ma ký sinh thuộc chi Striga là dịch hại kiểm dịch thực vật của Việt Nam 1. Tên hàng hóa : 2. Nước xuất khẩu : 3. Xuất xứ : 4. Phương tiện vận chuyển : Khối lượng: 5. Địa điểm lấy mẫu : 6. Ngày lấy mẫu : 7. Người lấy mẫu : 8. Tình trạng mẫu : 9. Ký hiệu mẫu : 10. Số mẫu lưu : 11. Người giám định :
2.7. Phương pháp điều tra 2.7.1. Phương pháp điều tra phát hiện nhóm sâu hại thân lúa (sâu đục thân, sâu năn, ruồi đục nõn,...) và thiên địch 2.7.1.1. Số mẫu điều tra của 1 điểm - Đối với mạ và lúa gieo thẳng: 1 khung (40 x 50 cm)/điểm; - Đối với lúa cấy: 10 khóm/điểm. 2.7.1.2. Cách điều tra - Ngoài đồng - Điều tra phát dục, mật độ đối với sâu đục thân Điều tra dảnh héo, bông bạc: Đếm tổng số dảnh lúa (mạ), bông lúa và tổng dảnh héo, bông bạc có trong điểm điều tra; lấy toàn bộ dảnh bị hại đem về phòng để đếm sâu, phân tuổi. Điều tra ổ trứng: Diện tích điều tra tối thiểu 4 m2/điểm (hoặc điều tra theo hàng, băng tương đương với 4 m2 trở lên); quan sát trực tiếp hoặc dùng thước gạt lúa, sau đó đếm và quy ra số lượng ổ trứng/m2.
Điều tra trưởng thành: Diện tích điều tra tối thiểu 4 m2/điểm; quan sát từ xa đến gần, sau đó đếm trực tiếp; hoặc dùng thước điều tra gạt lúa theo băng (chiều rộng 1 mét chiều dài tùy theo kích thước ruộng điều tra nhưng tối thiểu 10 mét); hoặc dùng vợt điều tra, mỗi điểm vợt 3 vợt/điểm, sau đó đếm và quy ra số trưởng thành/m2. * Điều tra tỷ lệ dảnh bị hại đối với sâu năn, ruồi đục nõn: Đếm tổng số dảnh lúa (mạ) có trong điểm điều tra; Đếm số dảnh bị hại có trong điểm điều tra; lấy toàn bộ dảnh bị hại đem về phòng để đếm sâu, phân tuổi. * Cách điều tra sinh vật có ích (bắt mồi ăn thịt) tương tự như điều tra sâu hại. - Trong phòng Chẻ từng dảnh bị hại đã lấy ngoài đồng để đếm sâu và phân tuổi. Để theo dõi ký sinh sâu đục thân: Thu ít nhất một lần vào cao điểm rộ tối thiểu 30 ổ trứng hoặc 30 cá thể sâu non. 2.7.1.3. Các chỉ tiêu cần theo dõi - Mật độ sâu (con/m2); mật độ trứng (ổ trứng/m2); mật độ trưởng thành (con/m2); - Tỷ lệ hại (%); - Tỷ lệ pha phát dục của sâu (%); - Tỷ lệ tuổi sâu (%); - Tuổi sâu phổ biến; - Mật độ các loại thiên địch bắt mồi (con/m2); - Tỷ lệ ký sinh (%); - Diện tích bị nhiễm sâu (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.1.4. Công thức tính Mật độ sâu, ổ trứng; thiên địch bắt mồi (con/m2; ổ trứng/m2) = Tổng số sâu, ổ trứng, thiên địch điều tra Tổng số m2 điều tra Tỷ lệ hại (%) = Tổng số dảnh héo, cọng hành, bông bạc x 100 Tổng số dảnh điều tra Tỷ lệ pha phát dục (%) = Tổng số sâu sống ở từng pha x 100 Tổng số sâu điều tra Tỷ lệ tuổi sâu (%) = Tổng số sâu sống ở từng tuổi x 100 Tổng số sâu điều tra Tỷ lệ ký sinh (%) = Tổng số cá thể bị ký sinh x 100 Tổng số cá thể điều tra Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích gieo cấy lúa của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích gieo cấy lúa của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.1.5.
Các căn cứ để tính diện tích nhiễm - Yếu tố điều tra chính (giống, thời vụ, giai đoạn sinh trưởng, địa hình); - Diện tích gieo cấy của từng yếu tố liên quan; - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan - Quy định mật độ ổ trứng sâu đục thân, tỷ lệ hại để thống kê diện tích nhiễm; Mức độ nhiễm Sâu đục thân Sâu năn (% dảnh) Ruồi đục nõn (% dảnh) Giai đoạn mạ, đẻ nhánh Giai đoạn đòng trỗ % dảnh héo Ổ trứng/m2 % bông bạc Ổ trứng/m2 Nhiễm nhẹ 5 - 10 0,25 - 0,5 2,5 - 5 0,15 - 0,3 5 - 10 10 - 20 Nhiễm tr.bình > 10 - 20 >0,5 - 1,0 > 5 - 10 0,3 - 0,6 > 10 - 20 > 20 - 40 Nhiễm nặng > 20 > 1,0 > 10 > 0,6 > 20 > 40 Mất trắng Giảm trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất). 2.7.2. Phương pháp điều tra phát hiện nhóm sâu hại lá, bông lúa (sâu cuốn lá nhỏ, sâu cắn gié, sâu phao, sâu keo, sâu gai, châu chấu, ...) và thiên địch 2.7.2.1. Số mẫu điều tra của 1 điểm - Đối với mạ và lúa gieo thẳng: 1 khung (40 x 50 cm)/điểm; - Đối với lúa cấy: 10 khóm/điểm; 2.7.2.2. Cách điều tra - Ngoài đồng * Điều tra phát dục, mật độ Quan sát từ xa đến gần, sau đó đếm trực tiếp số lượng các pha phát dục có trên từng khóm (dảnh) lúa trong điểm điều tra; phân tuổi của pha sâu non. Điều tra sâu cắn gié tuổi 1-2: dùng khay (20 x 20 x 5 cm), đáy khay tráng 1 lớp dầu hoặc chất bám dính, cầm từng bông lúa rung nhẹ để sâu rơi vào khay, đếm và phân tuổi số sâu có trong khay. Điều tra mật độ trứng và sâu non tuổi 1 của sâu cuốn lá nhỏ: Lấy tối thiểu 3 khóm lúa ngẫu nhiên/điểm mang về phòng để làm tất cả các chỉ tiêu trên. Trong thời gian trườởg thành rộ, dùng thước điều tra để gạt lúa theo băng có chiều rộng 1 mét chiều dài tùy theo kích thước ruộng điều tra (tối thiểu 10 mét), đếm toàn bộ số trưởng thành có trong băng đó; hoặc dùng vợt điều tra, mỗi điểm 3 vợt, rồi tính ra số trưởng thành/m2. * Điều tra đánh giá tỷ lệ, chỉ số lá bị hại Đếm tổng số dảnh lúa (mạ) có trong điểm điều tra; đếm số lá của 5 dảnh ngẫu nhiên, tính số lá bình quân/dảnh, từ đó tính số lá/m2; Đếm toàn bộ số lá bị hại, phân cấp hại theo thang 9 cấp: + Cấp 3: từ 1 - 5% diện tích lá bị hại; + Cấp 5: > 5 - 25% diện tích lá bị hại; + Cấp 7: > 25 - 50% diện tích lá bị hại; + Cấp 9: > 50% diện tích lá bị hại.
* Cách điều tra sinh vật có ích (bắt mồi ăn thịt) tương tự như điều tra sâu hại. - Trong phòng Để theo dõi ký sinh: Thu ít nhất một lần vào cao điểm trứng rộ, ít nhất 50 trứng đẻ rời hoặc 30 ổ trứng; cao điểm sâu non, nhộng hoặc trưởng thành rộ, ít nhất mỗi pha phát dục 30 cá thể. 2.7.2.3. Các chỉ tiêu cần theo dõi - Mật độ sâu (con/m2); mật độ trứng (quả trứng hoặc ổ trứng/m2); mật độ trưởng thành (con/m2); - Tỷ lệ lá bị hại (%); - Tỷ lệ pha phát dục của sâu (%); - Tỷ lệ tuổi sâu (%); - Tuổi sâu phổ biến; - Mật độ các loại thiên địch bắt mồi (con/m2); - Tỷ lệ ký sinh (%); - Diện tích bị nhiễm sâu (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.2.4. Công thức tính Mật độ sâu, trứng; thiên địch bắt mồi (con/m2) = Tổng số sâu, trứng, thiên địch điều tra Tổng số m2 điều tra Tỷ lệ lá bị hại (%) = Tổng số lá bị hại x 100 Tổng số lá điều tra Chỉ số lá hại (%) = (N1 x 1) + … + (Nn x n) x 100 N x 9 Trong đó: N1: là số lá bị hại ở cấp 1; Nn: là số lá bị hại ở cấp n; N: là tổng số lá điều tra; 9: là cấp hại cao nhất của thang phân cấp. Tỷ lệ pha phát dục (%) = Tổng số sâu ở từng pha x 100 Tổng số sâu điều tra Tỷ lệ tuổi sâu (%) = Tổng số sâu sống ở từng tuổi x 100 Tổng số sâu điều tra Tỷ lệ ký sinh (%) = Tổng số cá thể bị ký sinh x 100 Tổng số cá thể điều tra Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích gieo cấy lúa của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích gieo cấy lúa của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.2.5.
Các căn cứ để tính diện tích nhiễm - Số yếu tố điều tra chính (giống, thời vụ, giai đoạn sinh trưởng, địa hình); - Diện tích gieo cấy của từng yếu tố liên quan; - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan; - Quy định mật độ sâu để thống kê diện tích nhiễm Mức độ nhiễm Sâu cuốn lá nhỏ Sâu cắn gié (con/m2) Sâu keo, sâu phao, châu chấu (con/m2) Sâu gai (con/m2) đẻ nhánh (con/m2) đòng trỗ (con/m2) Nhiễm nhẹ 25 - 50 10 - 20 2,5 - 5 10 - 20 10 - 20 trưởng thành hoặc 100 - 200 sâu non Nhiễm tr.bình > 50 - 100 > 20 - 40 > 5 - 10 > 20 - 40 > 20 - 40 trưởng thành hoặc > 200 - 400 sâu non Nhiễm nặng > 100 > 40 > 10 > 40 > 40 TT hoặc > 400 sâu non Mất trắng Giảm trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất). 2.7.3. Phương pháp điều tra phát hiện nhóm rầy hại thân lúa (rầy nâu, rầy lưng trắng, rầy nâu nhỏ, ...) và thiên địch 2.7.3.1. Số mẫu điều tra của 1 điểm - Đối với mạ và lúa gieo thẳng: 1 khung (40 x 50 cm)/điểm; - Đối với lúa cấy: 10 khóm/điểm. 2.7.3.2. Cách điều tra - Ngoài đồng * Điều tra rầy (non, trưởng thành): + Đối với lúa cấy: Dùng khay (20cm x 20 cm x 5 cm), đáy khay tráng một lớp dầu nhờn hoặc chất bám dính; đặt khay từng khóm lúa và nghiêng với gốc lúa 1 góc 45o, đập 2 đập rồi đếm và phân tuổi số rầy vào khay, số rầy bị ký sinh. + Đối với mạ và lúa gieo thẳng: Đếm trực tiếp số rầy có trong khung (40 x 50 cm), phân tuổi; tính số rầy bị ký sinh. * Điều tra trứng: Đối với lúa cấy, lấy tối thiểu 3 khóm lúa ngẫu nhiên/điểm, nếu lượng trứng nhiều chọn ngẫu nhiên 3 - 5 dảnh/khóm lúa; đối với lúa sạ, lấy tối thiểu 40 dảnh lúa ngẫu nhiên/điểm, nếu lượng trứng nhiều chọn ngẫu nhiên 10 - 15 dảnh lúa. Tách toàn bộ bẹ, gân lá của các dảnh đếm số ổ trứng rầy; phân loại trứng rầy ký sinh, trứng rầy ung, trứng rầy nở và trứng rầy chưa nở. - Trong phòng Để theo dõi ký sinh: Thu ít nhất một lần vào cao điểm rộ tối thiểu 30 ổ trứng hoặc 30 cá thể rầy non hoặc trưởng thành. 2.7.3.3.
Các chỉ tiêu cần theo dõi - Mật độ rầy (con/m2); mật độ ổ trứng (ổ trứng/m2); - Mật độ các loại thiên địch bắt mồi (con/m2); - Tỷ lệ pha phát dục của rầy (%); - Tỷ lệ tuổi rầy (%); - Tuổi rầy phổ biến; - Tỷ lệ rầy trưởng thành cánh ngắn (%); - Tỷ lệ ký sinh (%); - Diện tích bị nhiễm rầy (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.3.4. Công thức tính * Mạ, lúa gieo thẳng đếm trực tiếp: Mật độ rầy, ổ trứng; thiên địch bắt mồi (con/m2; ổ trứng/m2) = Tổng số rầy, ổ trứng (thiên địch) điều tra Tổng số m2 điều tra * Lúa cấy (điều tra bằng khay): Mật độ rầy, thiên địch bắt mồi (con/m2) = Tổng số rầy (thiên địch) điều tra x 2 Tổng số m2 điều tra Tỷ lệ pha phát dục (%) = Tổng số rầy ở từng pha x 100 Tổng số rầy điều tra Tỷ lệ tuổi rầy (%) = Tổng số rầy sống ở từng tuổi x 100 Tổng số rầy điều tra Tỷ lệ rầy trưởng thành cánh ngắn (%) = Tổng số rầy trưởng thành cánh ngắn x 100 Tổng số rầy điều tra Tỷ lệ ký sinh (%) = Tổng số cá thể bị ký sinh ở từng pha x 100 Tổng số cá thể điều tra ở từng pha Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích gieo cấy lúa của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích gieo cấy lúa của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.3.5. Các căn cứ để tính diện tích nhiễm - Yếu tố điều tra chính: giống, thời vụ, giai đoạn sinh trưởng, địa hình; - Diện tích gieo cấy của từng yếu tố liên quan; - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan; - Quy định mật độ rầy để thống kê diện tích nhiễm Mức độ nhiễm Rầy (con/m2) Ổ trứng rầy (ổ/m2) Nhiễm nhẹ 750 - 1500 250 - 500 Nhiễm trung bình > 1500 - 3000 > 500 - 1.000 Nhiễm nặng > 3000 > 1.000 Mất trắng Giảm trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối mỗi vụ sản xuất). * Cách điều tra sinh vật có ích (bắt mồi ăn thịt) tương tự như điều tra sâu hại. 2.7.4. Phương pháp điều tra phát hiện bọ xít hại lúa (bọ xít đen, bọ xít xanh, bọ xít dài,...) và thiên địch 2.7.4.1. Số mẫu điều tra của 1 điểm - Đối với mạ và lúa gieo thẳng: 1 khung (40 x 50 cm)/điểm; - Đối với lúa cấy: 10 khóm/điểm. 2.7.4.2.
Cách điều tra - Ngoài đồng Quan sát từ xa đến gần, sau đó đếm trực tiếp số lượng và phân từng pha phát dục có trên từng khóm trong điểm điều tra. * Cách điều tra sinh vật có ích (bắt mồi ăn thịt) tương tự như điều tra sâu hại. - Trong phòng Khi cần thiết, thu ít nhất 30 ổ trứng, cá thể sâu non hoặc trưởng thành về phòng để theo dõi. 2.7.4.3. Các chỉ tiêu cần theo dõi - Mật độ bọ xít non, trưởng thành (con/m2); - Tỷ lệ pha phát dục của bọ xít (%); - Tỷ lệ tuổi sâu (%); - Tuổi bọ xít phổ biến; - Mật độ các loại thiên địch bắt mồi (con/m2); - Tỷ lệ ký sinh (%); - Diện tích bị nhiễm bọ xít (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.4.4. Công thức tính Mật độ bọ xít, thiên địch bắt mồi (con/m2) = Tổng số bọ xít (thiên địch) điều tra Tổng số m2 điều tra Tỷ lệ pha phát dục (%) = Tổng số dịch hại sống ở từng pha x 100 Tổng số sâu điều tra Tỷ lệ tuổi sâu (%) = Tổng số sâu sống ở từng tuổi x 100 Tổng số sâu điều tra Tỷ lệ ký sinh (%) = Tổng số cá thể bị ký sinh ở từng pha x 100 Tổng số cá thể điều tra ở từng pha Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích gieo cấy lúa của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích gieo cấy lúa của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.4.5. Các căn cứ để tính diện tích nhiễm - Số yếu tố điều tra chính giống, thời vụ, giai đoạn sinh trưởng, địa hình (chân đất); - Diện tích gieo cấy của từng yếu tố liên quan; - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan; - Quy định mật độ sâu để thống kê diện tích nhiễm Mức độ nhiễm Bọ xít dài (con/m2) Bọ xít đen, bọ xít xanh (con/m2) Nhiễm nhẹ 3 - 6 10 - 20 Nhiễm trung bình > 6 - 12 > 20 - 40 Nhiễm nặng > 12 > 40 Mất trắng Giảm trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất). 2.7.5. Phương pháp điều tra phát hiện nhóm chích hút khác hại lúa (Nhện gié, bọ trĩ, bọ phấn, rệp,...) và thiên địch 2.7.5.1. Số mẫu điều tra của 1 điểm Mỗi điểm điều tra 5 dảnh ngẫu nhiên của 5 khóm (lúa cấy)/điểm hoặc dảnh ngẫu nhiên (mạ, lúa sạ)/điểm. 2.7.5.2.
Cách điều tra - Ngoài đồng * Đối với sâu (bọ trĩ, bọ phấn, rệp): Đếm trực tiếp số lượng các pha phát dục có trong điểm điều tra; ghi nhận pha phát dục phổ biến; Đếm tổng số dảnh lúa (mạ) có trong điểm điều tra; Đếm tổng số dảnh lúa (mạ) có bọ trĩ, bọ phấn, rệp. * Đối với nhện gié: Đếm tổng số dảnh lúa có trong điểm điều tra; Đếm tổng số dảnh lúa có nhện; * Cách điều tra sinh vật có ích (bắt mồi ăn thịt) tương tự như điều tra sâu hại. - Trong phòng Khi cần thiết, thu ít nhất 30 cá thể sâu non (bọ trĩ, bọ phấn, rệp non,...) hoặc trưởng thành về phòng để theo dõi. 2.7.5.3. Các chỉ tiêu cần theo dõi - Mật độ sâu (bọ trĩ, bọ phấn, rệp), nhện (con/m2); - Mật độ các loại thiên địch bắt mồi (con/m2); - Tỷ lệ dảnh bị hại (%); - Diện tích bị nhiễm (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.5.4. Công thức tính Mật độ sâu, nhện, thiên địch bắt mồi (con/m2) = Tổng số sâu, nhện, thiên địch điều tra Tổng số m2 điều tra Tỷ lệ dảnh bị hại (%) = Tổng số dảnh bị hại x 100 Tổng số dảnh điều tra Tỷ lệ ký sinh (%) = Tổng số cá thể bị ký sinh ở từng pha x 100 Tổng số cá thể điều tra ở từng pha Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích gieo cấy lúa của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích gieo cấy lúa của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.5.5. Các căn cứ để tính diện tích nhiễm - Yếu tố điều tra chính (giống, thời vụ, giai đoạn sinh trưởng, địa hình); - Diện tích gieo cấy của từng yếu tố liên quan; - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan; - Quy định mật độ, tỷ lệ hại để thống kê diện tích nhiễm Mức độ nhiễm Mật độ hoặc tỷ lệ nhiễm Nhiễm nhẹ 2.500 - 5.000 con/m2 hoặc 15 - 30% số dảnh bị nhiễm Nhiễm trung bình > 5.000 - 10.000 con/m2 hoặc > 30 - 60% số dảnh bị nhiễm Nhiễm nặng > 10.000 con/m2 hoặc > 60% số dảnh bị nhiễm Mất trắng Giảm trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất). 2.7.6. Phương pháp điều tra phát hiện nhóm bệnh hại lá lúa (đạo ôn lá, bạc lá, đốm sọc,...) 2.7.6.1.
Cách điều tra - Ngoài đồng * Điều tra tỷ lệ bông bị bệnh (bệnh hoa cúc, bệnh than đen, bệnh đạo ôn cổ bông, bệnh thối hạt vi khuẩn, lem lép hạt) + Lúa cấy: Đếm toàn bộ số bông có trong 10 khóm lúa, đếm số bông bị bệnh. + Lúa sạ: Đếm số bông bị bệnh có trong 100 bông điều tra. * Phân cấp bệnh: Đối với bệnh hoa cúc, bệnh than đen, bệnh thối hạt vi khuẩn, lem lép hạt: Chọn ngẫu nhiên tối thiểu 3 bông/3 khóm lúa/điểm, đối với lúa sạ chọn ngẫu nhiên tối thiểu 3 bông/điểm, đếm số hạt bị bệnh và phân cấp bông bị bệnh theo thang 9 cấp: + Cấp 3: từ 1 - 5% hạt bị bệnh; + Cấp 5: > 5 - 25% hạt bị bệnh; + Cấp 7: > 25 - 50% hạt bị bệnh; + Cấp 9: > 50 % hạt bị bệnh. - Trong phòng Khi cần thiết, thu mẫu về phòng để theo dõi. 2.7.8.3. Các chỉ tiêu cần theo dõi - Tỷ lệ, chỉ số bệnh (%); - Cấp bệnh phổ biến; - Diện tích bị nhiễm bệnh (ha); - Diện tích đã xử lý: Thuốc bảo vệ thực vật và các biện pháp khác (ha). 2.7.8.4. Công thức tính Tỷ lệ bệnh (%) = Tổng số bông bị bệnh x 100 Tổng số bông điều tra Chỉ số bệnh (%) = [(N1 x 1) + ….. + (Nn x n)] x 100 N x 9 Trong đó: N1: là số bông bị bệnh ở cấp 1; Nn: là số bông bị bệnh ở cấp n; N: là tổng số bông điều tra; 9: là cấp bệnh cao nhất của thang phân cấp Diện tích nhiễm dịch hại Xi (ha) = (N1 x S1) + ….. + (Nn x Sn) 10 Trong đó: Xi (ha): Diện tích nhiễm dịch hại ở mức i; N1: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ 1; S1: Diện tích gieo cấy lúa của yếu tố thứ 1; Nn: Số điểm nhiễm dịch hại của yếu tố thứ n; Sn: Diện tích gieo cấy lúa của yếu tố thứ n; 10: Số điểm điều tra của 1 yếu tố; Mức i: Nhiễm nhẹ, trung bình, nặng 2.7.8.5. Các căn cứ để tính diện tích nhiễm - Số yếu tố điều tra chính (giống, thời vụ, giai đoạn sinh trưởng, địa hình); - Diện tích gieo cấy của từng yếu tố liên quan; - Số liệu điều tra của từng yếu tố liên quan; - Quy định tỷ lệ bệnh để thống kê diện tích nhiễm Mức độ nhiễm Bệnh đạo ôn cổ bông (% bông) Bệnh thối hạt vi khuẩn, lem lép hạt (% hạt) Bệnh hoa cúc, bệnh than đen (% hạt) Nhiễm nhẹ 2,5 - 5 5 - 10 2,5 - 5 Nhiễm trung bình > 5 - 10 > 10 - 20 > 5 - 10 Nhiễm nặng > 10 > 20 > 10 Mất trắng Giảm trên 70% năng suất (dùng để thống kê cuối các đợt dịch hoặc cuối vụ sản xuất). 2.7.9. Phương pháp điều tra phát hiện nhóm chuột, ốc bươu vàng (OBV) hại lúa 2.7.9.1.