Llygredd plastig morol

Mae llygredd plastig morol yn fath o lygredd morol gan blastig a roddwyd yno gan ddyn. Gall y llygredd hwn amrywio o ran maint o ddeunydd mawr fel rhwydi, poteli a bagiau, i lawr i ficroblastigau a ffurfiwyd o ddarnio deunyddiau plastig. Mae malurion morol yn bennaf yn sbwriel dynol sy'n cael ei waredu, ei daflu i'r cefnforoedd ac mae wyth deg y cant o falurion morol yn blastig. Mae microblastigau a nanoplastigau'n deillio o chwalu neu ffotoddiraddio gwastraff plastig mewn dyfroedd yr yr wyneb, afonydd neu gefnforoedd. Yn ddiweddar, mae gwyddonwyr wedi darganfod nanoplastigion mewn eira trwm, yn fwy penodol amcangyrifir fod tua 3000 tunnell yn gorchuddio'r Swistir bob blwyddyn. Amcangyfrifir bod stoc o 86 miliwn o dunelli o falurion morol plastig yng nghefnforoedd y byd, gan dybio bod 1.4% o'r plastigau byd-eang a gynhyrchwyd rhwng 1950 a 2013 wedi mynd i mewn i'r môr ac wedi aros yno. Amcangyfrifir bod 19-23 miliwn tunnell o blastig yn cael eu taflu a'u gollwng i ecosystemau dyfrol bob blwyddyn. Amcangyfrifodd Cynhadledd Cefnfor y Cenhedloedd Unedig 2017 y gallai'r cefnforoedd gynnwys mwy o bwysau mewn plastigion na physgod erbyn y flwyddyn 2050. Yn Hydref 2019, datgelodd ymchwil fod y rhan fwyaf o lygredd plastig morol yn dod o longau cargo Tsieineaidd, dywedodd llefarydd ar ran Ocean Cleanup: “Mae pawb yn siarad am achub y cefnforoedd trwy roi’r gorau i ddefnyddio bagiau plastig, gwellt a phecynnu untro. Mae hynny'n bwysig, ond pan rydyn ni'n mynd allan ar y cefnfor, nid dyna rydyn ni'n dod o hyd iddo o reidrwydd." Daw bron i 20% o'r malurion plastig sy'n llygru dŵr y cefnfor, sy'n cyfateb i 5.6 miliwn tunnell, o ffynonellau sy'n seiliedig ar y cefnfor. Mae MARPOL, cytundeb rhyngwladol, "yn gosod gwaharddiad llwyr ar waredu plastigau ar y môr". Mae llongau masnach yn gollwng cargo, carthffosiaeth, offer meddygol a ddefnyddir, a mathau eraill o wastraff sy'n cynnwys plastig i'r cefnfor. Yn yr Unol Daleithiau, mae Deddf Ymchwil a Rheoli Llygredd Plastig Morol 1987 yn gwahardd gollwng plastigau yn y môr, gan gynnwys llongau llyngesol. Y ffynhonnell fwyaf o lygredd plastig yn y cefnfor yw offer pysgota wedi'i daflu, yr amcangyfrifir ei fod hyd at 90% o falurion plastig mewn rhai ardaloedd.Hammer, J; Kraak, MH; Parsons, JR (2012). "Plastics in the marine environment: the dark side of a modern gift". Reviews of Environmental Contamination and Toxicology 220: 1–44. doi:10.1007/978-1-4614-3414-6_1. ISBN 978-1461434139. PMID 22610295. https://semanticscholar.org/paper/43553427495a7cc4d727f75bebc6b67b4e710393.</ref> Mewn astudiaeth a gyhoeddwyd gan Science, amcangyfrifodd Jambeck et al (2015) mai'r 10 allyrwyr mwyaf o lygredd plastig cefnforol ledled y byd yw, o'r mwyaf i'r lleiaf: Tsieina, Indonesia, Philipinau, Fietnam, Sri Lanca, Gwlad Thai, yr Aifft, Malaysia, Nigeria, a Bangladesh.