Ffôn

Talfyriad o'r gair teleffon ydy ffôn. Daw'r gair teleffon allan o'r geiriau Hen Roeg tēle (τῆλε) ‘pell’ a phōnē (φωνή) ‘llais’. Dyfais yw e' a ddefnyddir i drosgwlyddo a derbyn sain, llais a thestun, ac ers 2006: llun a fideo. Fel arfer dau berson sy'n cysylltu â'i gilydd, ond weithiau dri neu rhagor. Erbyn hyn ceir mwy nag un gan bob person ar y blaned. Mae'n weithio drwy signalau electronig yn cael eu trosglwydo drwy rwydwaith cymhleth o wifrau neu'n ddi-wifr, h.y. drwy donnau radio. Mae'n ddyfais defnyddiol mewn llenyddiaeth er mwyn cyfleu cynildeb ac fe'i ddefnyddiwyd, er enghraifft, gan Gwenlyn Parry yn ei ddrama Saer Doliau ac ar ddiwedd awdl gyfoes. Defnyddir y gair crud yn y Gymraeg am y ffôn llinell sefydlog, ble rhoddir y darn llaw i orwedd yn y prif ran, h.y. ‘rhoi'r ffôn yn ei grud’.