Gemau Olympaidd yr Haf 1972

Roedd Gemau Olympaidd yr Haf 1972, a elwid yn swyddogol fel Gemau Olympiad XX, yn ddigwyddiad aml-chwaraeon rhyngwladol a gynhaliwyd ym München, Gorllewin yr Almaen, rhwng 26 Awst ac 11 Medi 1972. Cafodd y digwyddiad ei gysgodi gan gyflafan Munich yn yr ail wythnos, lle cafodd un ar ddeg o athletwyr a hyfforddwyr Israel a heddwas o Orllewin yr Almaen ym mhentref Olympaidd eu lladd gan derfysgwyr Black September. Gemau Olympaidd Haf 1972 oedd yr ail Gemau Olympaidd Haf a gynhaliwyd yn yr Almaen, ar ôl Gemau 1936 ym Merlin, a gynhaliwyd o dan y drefn Natsïaidd. Roedd Llywodraeth Gorllewin yr Almaen wedi bod yn awyddus i chroesawu'r Gemau Olympaidd ym Munich i gyflwyno Almaen ddemocrataidd ac optimistaidd i'r byd, fel y dangosir gan arwyddair swyddogol y Gemau, "Die Heiteren Spiele", neu'r "Gemau siriol". Roedd logo'r Gemau yn logo solar glas gan Otl Aicher, dylunydd a chyfarwyddwr y comisiwn cenhedlu gweledol. Y masgot Olympaidd, y dachshund " Waldi ", oedd y masgot Olympaidd cyntaf a enwyd yn swyddogol. Cyfansoddwyd y Fanfare Olympaidd gan Herbert Rehbein. Yr Undeb Sofietaidd enillodd y nifer fwyaf o fedalau aur a chyffredinol.