Gor-gywiro

Mae gor-gywiro yn derm mewn sosioieithyddiaeth, sef y defnydd o iaith sy'n deillio o or-bwysleisio rheolau tybiedig o safon iaith. Yn gyffredinol, mae siaradwr neu awdur sy'n cynhyrchu gor-gywiriadau yn credu bod y ffurf neu'r ymadrodd maen nhw'n ei ddefnyddio yn fwy 'cywir', 'safonol', neu fel arall 'yn well'. Yn aml gyda'r awydd i ymddangos yn ffurfiol neu'n addysgedig. Mae gor-gywiro ieithyddol yn digwydd pan fydd rheol ramadegol go iawn neu ddychmygol yn cael ei defnyddio mewn cyd-destun amhriodol, fel bod ymgais i fod yn 'gywir' weithiau'n arwain at ganlyniad anghywir neu broblemau eraill. Nid yw'n digwydd pan fydd siaradwr yn dilyn 'synnwyr siarad naturiol', yn ôl yr arbenigwyr Otto Jespersen a Robert J. Menner. Gellir dod o hyd i or-gywiriad ymhlith siaradwyr o fathau iaith sydd â statws is sy'n ceisio cynhyrchu ffurfiau sy'n gysylltiedig â mathau uchel eu parch, hyd yn oed mewn sefyllfaoedd lle na fyddai siaradwyr y mathau hynny. Mae rhai sylwebyddion yn galw hyn yn 'hyperurbanism'. Gall gor-gywiro ddigwydd mewn llawer o ieithoedd a lle mae nifer o ieithoedd neu fathau o ieithoedd mewn cysylltiad.