Gwahardd bagiau plastig

Mae gwaharddiad ar fagiau plastig yn gyfraith sy'n cyfyngu ar y defnydd o fagiau plastig ysgafn mewn siopau o bob math. Yn gynnar yn yr 21g, bu tuedd fyd-eang tuag at ddod â bagiau plastig ysgafn i ben yn raddol. Defnydd y bagiau untro hyn, fel arfer oedd plastig polyethylen dwysedd isel (LDPE), oedd yn cael eu rhoi am ddim i gwsmeriaid gan siopau wrth brynu nwyddau: mae'r bagiau wedi cael eu hystyried ers tro yn ffordd gyfleus, rhad a hylan (hygenic) o gludo eitemau. Ymhlith y problemau sy'n gysylltiedig â bagiau plastig mae'r defnydd o adnoddau anadnewyddadwy, gwaredu'r bagiau, ac effeithiau amgylcheddol ee ysbwriel. Ar yr un pryd â'r gostyngiad mewn bagiau plastig ysgafn, mae siopau bellach wedi cyflwyno bagiau siopa y gellir eu hailddefnyddio. Mae llywodraethau amrywiol wedi gwahardd gwerthu bagiau ysgafn, ac eraill fel Cymru'n codi tâl ar gwsmeriaid am fagiau ysgafn, sy'n cynhyrchu trethi o'r siopau sy'n eu gwerthu. Llywodraeth Bangladesh oedd y cyntaf i wneud bagiau plastig yn anghyfreithiol, a hynny yn 2002, gan osod gwaharddiad llwyr ar fagiau plastig ysgafn. Rhwng 2010 a 2019, bu treblu nifer y polisïau cyhoeddus bydeang, a fwriadwyd i ddileu bagiau plastig dros gyfnodl. O 2022 ymlaen, mae gwaharddiadau o'r fath wedi'u cyflwyno mewn 99 o wledydd, gyda graddau amrywiol o orfodi, ac yn lle hynny mae 32 o wledydd yn codi tâl fesul bag. Mae gwaharddiadau a chyhuddiadau hefyd wedi'u deddfu gan rai awdurdodau ar lefel rhanbarthol.