Confensiwn Basel

Mae Confensiwn Basel ar Reoli Symudiadau Trawsffiniol o Wastraffoedd Peryglus a'u Gwarediad, a elwir fel arfer yn Gonfensiwn Basel, yn gytundeb rhyngwladol a luniwyd i leihau symudiadau gwastraff peryglus rhwng llawer o genhedloedd y byd, ac yn benodol i atal trosglwyddo gwastraff peryglus o'r datblygiad. i wledydd llai datblygedig (LDCs). Fodd bynnag, nid yw'n mynd i'r afael â symud gwastraff ymbelydrol. Mae'r confensiwn hefyd wedi'i fwriadu i leihau cyfradd a gwenwyndra'r gwastraff a gynhyrchir, i sicrhau eu bod yn cael eu rheoli'n amgylcheddol gadarn mor agos â phosibl at y ffynhonnell gynhyrchu, ac i gynorthwyo LDCs i reoli'r gwastraff peryglus mewn modd amgylcheddol gadarn. Gwrthododd UDA a rhai gwedydd eraill ei arwyddo. Agorwyd y confensiwn i’w lofnodi ar 21 Mawrth 1989, a hynny yn ninas Basel, y Swistir, a daeth i rym ar 5 Mai 1992. O fis Medi 2022, mae 190 o bartïon i'r confensiwn. Yn ogystal, mae Haiti a'r Unol Daleithiau wedi llofnodi'r confensiwn ond heb ei gadarnhau. Yn dilyn deiseb yn annog gweithredu ar y mater a lofnodwyd gan fwy na miliwn o bobl ledled y byd, cytunodd y rhan fwyaf o wledydd y byd, ond nid yr Unol Daleithiau, ym Mai 2019 i welliant i Gonfensiwn Basel fel ag i gynnwys gwastraff plastig fel deunydd rheoledig. Er nad yw'r Unol Daleithiau yn barti i'r cytundeb, mae allforio gwastraff plastig o'r Unol Daleithiau bellach yn draffig troseddol yn ôl Rhwydwaith Gweithredu Basel (BAN), a gall cludwyr diegwyddor o'r fath wynebu cosb, oherwydd gwaherddir cludo gwastraff plastig ym mron pob gwlad arall.