Treth Ar Werth

Mae treth ar werth (TAW) yn dreth ar drafodion a godir am werthu nwyddau a gwasanaethau. Gelwir hefyd yn 'dreth nwyddau a gwasanaethau' (GST), 'treth defnydd cyffredinol' (GCT). Mae'n dreth defnydd a godir ar y gwerth ychwanegol ar bob cam o gynhyrchu a dosbarthu cynnyrch. Mae TAW yn debyg i, ac yn aml yn cael ei gymharu â, treth gwerthu. Mae TAW yn dreth anuniongyrchol oherwydd nid y defnyddiwr sy'n ysgwyddo baich y dreth yn y pen draw yw'r endid sy'n ei thalu. Mae nwyddau a gwasanaethau penodol fel arfer wedi'u heithrio mewn gwahanol awdurdodaethau. Mae cynhyrchion sy'n cael eu hallforio i wledydd eraill fel arfer wedi'u heithrio o'r dreth, fel arfer trwy ad-daliad i'r allforiwr. Mae TAW fel arfer yn cael ei gweithredu fel treth ar sail cyrchfan, lle mae'r gyfradd dreth yn seiliedig ar leoliad y cynhyrchydd. Mae TAW yn codi tua un rhan o bump o gyfanswm y refeniw treth ledled y byd ymhlith aelodau'r Sefydliad ar gyfer Cydweithrediad a Datblygiad Economaidd (OECD). Ym mis Mehefin 2023 roedd 175 o'r 193 o wledydd ag aelodaeth o'r Cenhedloedd Unedig yn defnyddio TAW, gan gynnwys holl aelodau'r OECD ac eithrio'r Unol Daleithiau.