Confensiwn Minamata ar Arian Byw

Mae Confensiwn Minamata ar Arian Byw yn gytundeb rhyngwladol sydd wedi'i gynllunio i amddiffyn iechyd dynol a'r amgylchedd rhag allyriadau a gollyngiadau a chyfansoddion arian byw. Roedd y confensiwn yn ganlyniad tair blynedd o gyfarfodydd, a chymeradwywyd testun y confensiwn gan bron i 140 o wledydd ar 19 Ionawr 2013 yng Ngenefa a'i fabwysiadu a'i lofnodi yn ddiweddarach y flwyddyn honno ar 10 Hydref 2013 mewn cynhadledd ddiplomyddol. a gynhaliwyd yn Kumamoto, Japan. Enwir y confensiwn ar ôl y ddinas Japaneaidd Minamata yn Kumamoto. Mae'r enw hwn o bwysigrwydd symbolaidd oherwydd i'r ddinas fynd trwy ddigwyddiad dinistriol iawn o wenwyn arian byw rai blynyddoedd cynt. Disgwylir y bydd y cytundeb rhyngwladol hwn yn lleihau' llygredd o arian byw o'r gweithgareddau sy'n gyfrifol am ryddhau arian byw mawr i'r amgylchedd cyfagos. Ymhlith amcanion craidd Confensiwn Minamata mae amddiffyn iechyd dynol a'r amgylchedd rhag allyriadau anthropogenig a gollyngiadau o arian byw a chyfansoddion arian byw. Mae'n cynnwys ddarpariaethau sy'n ymwneud ag arian byw o'i dechrau i'w ddiwedd, gan gynnwys lle mae'n cael ei ddefnyddio, ei ryddhau a'i ollwng. Mae'r cytundeb hefyd yn mynd i'r afael â mwyngloddio arian byw yn uniongyrchol, ei allforio a'i fewnforio, ei storio'n ddiogel a'i waredu fel gwastraff. Bydd nodi poblogaethau sydd mewn perygl, rhoi hwb i ofal meddygol a gwell hyfforddiant i weithwyr gofal iechyd proffesiynol i nodi a thrin effeithiau sy'n gysylltiedig ag arian byw hefyd yn ganlyniad i weithredu'r confensiwn. Mae Confensiwn Minamata yn darparu rheolaethau dros lawer o gynnyrch a oedd yn cynnwys arian byw, lle gwaharddwyd eu gweithgynhyrchu, eu mewnforio a'u hallforio yn 2020, ac eithrio pan fydd gwledydd wedi gofyn am eithriad am gyfnod cychwynnol o 5 mlynedd. Mae'r cynhyrchion hyn yn cynnwys rhai mathau o fatris, lampau fflworoleuol, sebon a cholur, thermomedrau, a dyfeisiau pwysedd gwaed. Mae llenwadau deintyddol sy'n defnyddio amalgam arian byw hefyd yn cael eu rheoleiddio o dan y confensiwn, a byddant yn cael eu dileu dros gyfnod.