Gʻatafan. G'aṭafan (: غطفان) - asl kelib chiqishlari shimoli-sharqiy Madinaga borib taqaladigan Arab qabilasi. G'atafan qabilasi o'z ichida Banu Abs, Banu Dhubyan va Ashja deb nomlanga kichik qabilalarga bo'lingan. Qabila o'z davrida Muhammad (s.a.v) bilan muzokaralar olib borgan Arab qabilalaridan biri hisoblanadi. U qabila Xandaq jangida Quraysh bilan ittifoqdosh boʻlgan. Kelib chiqishi. G'atafan Hijoz tog'lari va Jabal-Shammar amirligi orasidagi joylashgan Najd viloyatining Vadi al-Rumma hududida yashagan badaviy qabila hisoblanadi. Arab geneologik tasnifiga ko'ra, qabila asoschisi G'aṭafān ibn Saʾd ibn Qays ʿAylān boʻlgan hamda kattaroq Qays qabilasining tarkibiga kirgan. G'atafan so'zining etimologiyasi yoki ma'nosi ma'lum emas. G'atafanning asosiy tarmoqlariga quyidagilar kirgan: Muhammad (SAV) bilan kelishmovchiliklar. Ular Muhammad (SAV) bilan bir necha harbiy to'qnashuvlarda ishtirok etishgan. Dastlabki to'qnashuv Di Amr istilosida hijriy 3-yil, milodiy 624-yilning Sentyabr oyida Saviq egallanishidan so'ng ro'y bergan. To'qnashuv Muhammad (SAV) buyrug'iga binoan amalga oshirilgan. Buning asosiy sababi Banu Muharrib va Banu Talaba qabilalarining Madina shahri tashqariga kutilmagan hujum uyushtirish rejasini oldini olish boʻlgan. Shuning uchun Muhammad (SAV) 450 nafar askar yordamida qaqshatqich qarshi hujum tashkillagan. Ular ishtirok etgan yana bir nizo Dat al-Riqo ekspeditsiyasi boʻlgan. Bu to'qnashuvga sabab Dat al-Riqo qabilasining shubhali yig'ini haqidagi xabarning Muhammad (SAV)ga yetib kelishi boʻlgan. So'ngra Dumatul Jandal Istilosi ro'y berdi. Muhammad (SAV) o'z odamlariga Dumani bosib olishni buyurdi, chunki Muhammad (SAV) u yerda ba'zi qabilalar o'g'irlik va talonchilik bilan shug'ullanayotgani, hattoki Madinaning o'ziga ham hujum qilishga tayyorgarlik ko'rayotganliklari haqida ma'lumot olgan edi. Bu hodisa 626-yil iyul oyida sodir boʻlgan. Bibliografiya. Foydalanilgan manbaalar