Usmoniylar xalifaligi. Usmoniylar xalifaligi (usmonli turkcha: ) – soʻnggi oʻrta asrlar va ilk yangi davr mobaynida Usmoniylar imperiyasini boshqargan turk Usmoniylar sulolasi rahbarlarining oʻzlarini islom xalifalari deb daʼvo qilishi. Usmoniy hukmdorlari birinchi bor XIV asrda „xalifa“ unvonini qoʻllay boshlaganlar, biroq oʻsha paytda oʻz hududlaridan tashqarida diniy hokimiyatga daʼvo qilmaganlar. 1517-yilda Sulton Salim I tomonidan Mamluklar davlatining Misr viloyati bosib olinib, Mamluklar nazoratidagi Abbosiy xalifaligi tugatilgandan soʻng, Salim I va uning vorislari dunyodagi eng kuchli davlatlardan birini boshqara boshladilar. Shu bilan birga Makka va Madinani ham oʻz nazoratlariga oldilar, bu shaharlar islom dinining eng muqaddas va madaniy markazlari hisoblanadi. Ularning xalifa boʻlish daʼvosi 1258-yilda Bagʻdod bosib olinishidan oldin Abbosiylar xalifaligi egallab turgan universal xalifalik hokimiyatiga oʻxshash umumiy xalifalik vakolatiga daʼvo qilishga aylandi. Boshqa kuchli daʼvogarlar boʻlmaganligi va Usmoniylar hududiy jihatdan kuchli hokimiyat boʻlganligi tufayli ularning xalifalikka boʻlgan daʼvosi tobora mustahkamlanib bordi.