Kriptografiya. Kriptografiya () — matnni begona, bexabar kishilar tushunmasligi uchun yozuvni oʻzgartirish tizimi, bunda oldindan kelishilgan vositalardan — belgilardan foydalaniladi. Kriptografiya diplomatik, harbiy, savdo-sotiq va moliyaga oid hamda diniy va boshqa matnlarni shifrlash uchun ishlatiladi. Bu yozuvning koʻp turlari mavjud: matn harflarini raqamlar bilan almashtirish, harflar oʻrniga har xil shartli belgilar ishlatish, matnda qoʻllanishi lozim boʻlgan harflar oʻrniga boshqa alifbo harflarini qoʻyib yozish va boshqalar. Kriptografik yozuv maxsus shifr yordamida oʻqiladi; 2) paleografiyaning maxfiy yozuv tizimi grafikasini oʻrganuvchi tarmogʻi.