Jafyar Ponchayev. Jafyar Nasibullovich Ponchayev (; 1940-yil 16-mart, Srednyaya Yeluzan, Penza viloyati — 2012-yil 27-dekabr, Sankt-Peterburg) — „Sankt-Peterburg va Rossiyaning Shimoliy-Gʻarbiy mintaqasi musulmonlari diniy boshqarmasi“ markazlashtirilgan diniy tashkiloti raisi. Rossiya musulmonlari markaziy diniy boshqarmasi raisining birinchi oʻrinbosari, muftiy, Rossiya Federatsiyasining yirik diniy va jamoat arbobi, ilmiy ishlari, maqolalari va nashrlari mavjud. Sankt-Peterburgda ikkinchi masjid qurilishi va namozxonalar ochilishi tashabbuskori. Tarjimai holi. 1940-yil 16-martda Penza viloyati Srednyaya Yeluzan qishlogʻida tugʻilgan. Islom dini haqida chuqur diniy bilim bergan birinchi ustozi va otasi Nasibulla Aipovdir. 1971-yilda Buxorodagi „Mir Arab“ madrasasini, 1975-yilda Imom Al-Buxoriy nomidagi Toshkent institutini tamomlagan. O‘qishni tamomlagandan so‘ng SSSRning Yevropa qismi va Sibirdagi musulmonlar maʼnaviyat boshqarmasi qarorgohi Ufada mas’ul kotib bo‘lib ishlagan bo‘lgan. 1977-yil avgust oyida Leningrad jome masjidiga imom-xatib sifatida yoʻllanma olgan. 1991-yilda Rossiya Federatsiyasining Shimoliy-G‘arbiy mintaqasi muxtasibat hukumatining imom-muxtasibligiga tayinlangan. 1994-yilda „Sankt-Peterburg va Rossiyaning shimoli-g‘arbiy mintaqasi musulmonlari diniy boshqarmasi“ markazlashgan diniy tashkiloti muftiysi va raisi etib saylangan. Shariat qozisi maʼnaviy darajasiga ega, Xalqaro fanlar akademiyasining akademigi. Rasmiy delegatsiyalar tarkibida xorijiy davlat, jamoat va din arboblari bilan koʻplab uchrashuv va anjumanlarda ishtirok etgan. 1977-yildan „Sankt-Peterburg musulmonlari mintaqaviy birlashmasi (jome masjidi)“ diniy tashkiloti boshqaruvi raisi, Sankt-Peterburg jome masjidi rektori va bosh imom-xatibi. „Sankt-Peterburgda islom, islom madaniyati va musulmon anʼanalarini tiklash“ mintaqaviy jamoat fondi prezidenti. Bir qator diniy darajalarga ega, Ulamolar kengashi (olim-ilohiyotchilar), qozi (Musulmonlar oliy maʼnaviy arbitraj sudi aʼzosi) aʼzosi. 2008-yilda- Sankt-Peterburg Din va huquq islom instituti rektori. Sank Peterburgdagi Magomet qabristoniga dafn etilgan. Faoliyati. J. N. Ponchayev Sankt-Peterburg shahri Primorskiy tumani Repishcheva koʻchasi, 1-uydagi ikkinchi masjid qurilishining tashabbuskori. Jafyar Ponchayev islom huquqi, axloqiy va musulmon dinining diniy asoslarini ilmiy asoslash boʻyicha Rossiya Federatsiyasi hukumati, shu jumladan Federal jazoni ijro etish muassasasining iltimosiga binoan tayyorlangan ekspert xulosalarini tayyorlash boʻyicha islom boʻyicha yetakchi ekspert boʻlgan. Xizmatni Sankt-Peterburg va Leningrad viloyati prokuraturasida olib borgan. MDHga aʼzo davlatlar Parlamentlararo assambleyasi ishining faol ishtirokchisi boʻlgan. Ekspert va bir qancha ishchi guruhlarning faol ishtirokchisi sifatida narkotik moddalarning noqonuniy aylanishiga qarshi kurashish hamda Markaziy Osiyo mamlakatlari migrantlarining Sankt-Peterburg va Rossiya Federatsiyasining ijtimoiy-madaniy muhitiga integratsiyalashuvini huquqiy tartibga solish bo‘yicha o‘z takliflarini tayyorlagan. J. N. Ponchayev Rossiya Federatsiyasining Shimoli-gʻarbiy okrugining Narkotiklarga qarshi kurash komissiyasining aʼzosi boʻlgan, giyohvand moddalar biznesining axloqsizligi toʻgʻrisida bir qator maqolalar tayyorlagan, ular Rossiyaning Narkotik moddalarni nazorat qilish federal xizmati byulletenida chop etilgan. „Mnogonatsinalniy Sankt-Peterburg“ jurnalida, „Nur“ gazetasida, boshqa ommaviy axborot vositalarida. Yoshlar ishtirokida „Islom giyohvandlikka qarshi“, „Giyohvandliksiz hayot“ mavzularida ushbu turmush tarzini qoralab bir qator maʼruzalar o‘tkazgan. J. N. Ponchayev vahhobiylik va uning izdoshlariga qarshi kurashgan. Shimoliy Afrika, Yaqin va Oʻrta Sharq mamlakatlaridagi „Musulmon birodarlar“, „Hizb ut-Tahrir al-Islomiy“ kabi islomiy fondlarning bir qator boʻlimlari faoliyatini toʻxtatishga hissa qoʻshgan. Axloq tuzatish koloniyalarida, Sankt-Peterburg va Leningrad viloyati federal jazoni ijro etish xizmati muassasalarida muftiy Ponchayev tashabbusi bilan jinoiy jazoni o‘tayotgan musulmonlarga g‘amxo‘rlik qilish boshlangan. Uning rahbarligida Sankt-Peterburg va Leningrad viloyatida namozxonalarning diniy-maʼrifiy faoliyatini tashkil etish va boshlash bilan bogʻliq ishlar olib borilgan. J. N. Ponchayev musulmon mehnat muhojirlari bilan ishlash, ularning manfaatlari va huquqlarini himoya qilishga eʼtibor qaratgan. Sankt-Peterburg jome masjidida rektorlik vazifalaridan tashqari, har kuni fuqarolarning individual diniy masalalari boʻyicha qabullarini oʻtkazgan, zamonaviy fuqarolik jamiyatida ijtimoiy, maʼnaviy, axloqiy va madaniy moslashuv bilan bogʻliq muammolarni hal qilishga hissa qoʻshishga harakat qilgan. Shuningdek, „Islom — tinchlik, adolat va bag‘rikenglik dini“ mavzusida har yili o‘tkaziladigan ilmiy-amaliy anjumanni tashkil etish va o‘tkazish tashabbuskori bo‘lgan. Oilasi. Hammasi Sankt-Peterburgda yashaydi.