Marсus Garvey. GARVI (Garvey) Markus (1887, Yamayka o. — 1940. 10. 6, London) — Yamayka milliy qahramoni, amerikalik negrlarning "Ortga — Afrikaga" deb ataluvchi millatchilik ruhidagi harakati (garvizm)ning gʻoyaviy rahbari; negrlarning ahvolini yaxshilash boʻyicha Umumjahon assotsiatsiyasi asoschisi (1914). Yamayka mamlakatini oʻzini-oʻzi boshqarish huquqiga ega boʻlishi uchun kurashgan. Xalq siyosiy partiyasi (1929) va b. tashkilotlar tuzgan.