Axiy Ali Dehistoniy. Axiy Ali Dehistoniy – “Naso­yim ul-muhabbat”da tilga olingan tasavvuf shayxi. Rukniddin Alouddavla Simnoniyning muridi. Alloh taoloning “as-Samad” (barcha narsaga hojatsiz) sifatining tajalliysi tufayli (yemoq va ichmoqdan hojatsiz boʻladigan ruhiy maqom) oʻzida ilohiy quvvat sezib olti oy hech narsa yemagan. Piri tarbiyasi bilan bu ruhiy holatdan haj safarida forigʻ boʻlgan. Alisher Navoiy “Nasoyim ul-muhab­bat”ga “Nafahot ul-uns”dan ushbu shayx haqidagi bobni aynan kiritgan.