Qirg‘iz-tojik chegarasidagi mojaro (2022). Qirgʻiziston va Tojikiston oʻrtasida 2021-yilning bahor va yoz oylarida sodir boʻlgan qator toʻqnashuvlardan soʻng, 2022-yil 27-yanvar kuni vaqti-vaqti bilan toʻqnashuvlar qayta boshlandi. 2022-yil 14-sentabrda mojaro avj olib bu mojaroda Tojikiston va Qirgʻiziston bir-birini aybladi. Chegara toʻqnashuvi ikki kun davom etdi, shundan soʻng tomonlar 2022-yil 16-sentabrga oʻtar kechasi oʻt ochishni toʻxtatish toʻgʻrisida kelishib olishdi. Ammo bu sulh koʻp oʻtmay buzildi. Tarixi. Tarixda Qoʻqon xonligi tarkibiga kirgan hozirgi Qirgʻiziston va Tojikistonni tashkil etuvchi bu hududlar 19-asrda Rossiya imperiyasi tomonidan bosib olingan. 1920-yillarda Sovet Ittifoqi ikki mintaqada delimitatsiya oʻrnatdi, bu esa anklavlarga olib keldi. Ikkala davlat ham 1991-yilda Sovet Ittifoqi parchalanganidan keyin mustaqillikka erishdilar. Ikkala davlat ham Shanxay Hamkorlik Tashkiloti (ShHT) va Kollektiv Xavfsizlik Shartnomasi Tashkilotiga (ODKB) aʼzo boʻlib, nazariy jihatdan bir-biri bilan ittifoqdoshdir. Ikki davlat chegara chizigʻisining uzunligi 972 kilometr boʻlib, chiziqning qariyb yarmi belgilanmagan, shuning uchun ikkala davlatning chegara aholisi suv, yaylov va yoʻllardan foydalanish muammolari bilan duch kelishmoqda. Bahsli hududlar ikki mamlakat chegarasining taxminan 30 foizini tashkil etadi. Voqealar rivoji. 14-sentabr kuni ertalab Buloqboshidagi belgilanmagan hududga („Qapchigʻay“ chegara oʻtkazish punkti hududi) Tojikistonning „Keh“ bekatining chegarachilari qurollangan holda kirib kelgan. Qirgʻiziston chegarachilarining chiqib ketish talabini bajarmagani uchun qirgʻiz tomoni ogohlantirish tariqasida osmonga uch marta oʻq uzgan va oʻrtada otishma boshlangan. Qirgʻiziston chegarachilari 4 dona minomyot bilan Tojikiston tomonni oʻqqa tutib Qirgʻiziston Respublikasi tomonidan ushbu hududga qoʻshimcha harbiy kuch va texnika olib kelingan .