Migratsiya patenti. Patent (migratsiya qonunchiligida) – Rossiya Federatsiyasiga vizasiz tartibda keluvchi chet el fuqarolarining Rossiya Federatsiyasi sub’ekti hududida mehnat faoliyatini amalga oshirishga boʻlgan huquqini tasdiqlovchi hujjatdir. 115-son Federal qonunining 13.3-moddasining 1 bandiga koʻra (yangi tahrirda), patentga ega boʻlgan vizasiz chet ellikni quyidagilar ishga jalb qilishi mumkin: Migrantlarning toifalari Rossiya Federatsiyasi bilan tuzilgan xalqaro shartnomalarga muvofiq, Rossiya Federatsiyasiga viza talab qilinmaydigan tartibda kirib kelgan chet el fuqarolarigina patent olishlari mumkin. Hozirgi vaqtda mazkur qoida quyidagi davlatlar fuqarolariga nisbatan qoʻllanadi: Rossiya Federatsiyasi bilan vizasiz safarlarni amalga oshirish toʻgʻrisida kelishuvga erishgan boshqa davlatlarning fuqarolari uchun („Vizasiz rejim“ moddasiga qarang) mehnat faoliyatini amalga oshirishda cheklovlar mavjud. Yevroosiyo iqtisodiy ittifoqiga aʼzo davlatlarning fuqarolari „Evroosiyo iqtisodiy ittifoqi toʻgʻrisidagi shartnoma“ning (2014 yil 29 mayda Ostona shahrida imzolangan) (2015 yil 8 maydagi tahrirda) 97-moddasiga koʻra, patent olish uchun ariza berishlari talab etilmaydi. Patent boʻyicha ish Patentdan tadbirkorlik faoliyati bilan bogʻliq boʻlmagan shaxsiy, uy ishlari va boshqa shunga oʻxshash ehtiyojlar uchun ishlarni bajarish yoki xizmatlarni koʻrsatishda foydalanish mumkin. Patentga ega chet ellik ishchilarning mehnatidan tadbirkorlik faoliyati maqsadlarida foydalanish migratsiya qonunchiligini buzish hisoblanadi va Maʼmuriy javobgarlik toʻgʻrisidagi kodeksga muvofiq quyidagi maʼmuriy javobgarlikka sabab boʻladi: Shu bilan birga, qishloq xoʻjaligi mahsulotlarini yetishtirish va sotish tadbirkorlik faoliyati hisoblanishi shart emas, chunki har qanday fuqaro fuqarolik qonunchiligiga muvofiq oʻz mol-mulkini, oʻziga tegishli boʻlgan mulkni tasarruf etish, shu jumladan uni sotishdan daromad olish huquqiga ega. Bu yerda daromad olinishning muntazam koʻrinishga ega emasligi muhimdir. Patent va ishlash uchun ruxsatnoma. Ishlash uchun ruxsatnoma asosida ishlaydigan chet el fuqarolaridan farqli oʻlaroq, patent egalari bir qator afzalliklarga ega: Mehnat munosabatlarini rasmiylashtirish Patent olgan chet el fuqarosi bilan quyidagi kelishuvlarni tuzish mumkin: Shartnoma turini tanlash chet ellik ishchini yollash davri davomiyligiga bogʻliq. Agar chet ellik ishchi maydan to sentyabrga qadar dala hovlida ishlash yoki bogʻ uyini qurish uchun kerak boʻlsa, unda pudrat shartnomasini tuzish afzalroqdir. Mehnat shartnomasi ish beruvchi uchun koʻproq majburiyatlarni nazarda tutadi, chunki mehnat munosabatlari Mehnat kodeksi bilan tartibga solinadi. Amaldagi qonunchilikka muvofiq, Rossiya Federatsiyasida vaqtincha boʻlgan chet el fuqarolari tibbiy sugʻurta qilinmaydi, lekin ijtimoiy sugʻurta qilinadi („Majburiy ijtimoiy sugʻurta toʻgʻrisida“gi 2006 yil 29 dekabrdagi 255-son Federal qonunning 2-moddasining 1-bandi). Quyidagi hollarda ishlab chiqarishdagi baxtsiz hodisalar va kasb kasalliklaridan ijtimoiy sugʻurta qilish ish beruvchi tomonidan amalga oshiriladi: Patentni olish Patent olish uchun chet el fuqarosi ishlashni moʻljallagan Rossiya Federatsiyasi sub’ektidagi Rossiya Ichki ishlar vazirligi boshqarmasining migratsiya masalalari boʻyicha organiga murojaat qilishi kerak. Quyidagi hujjatlar taqdim etilishi darkor: Rossiya Federatsiyasida chet el fuqarolarining huquqiy holati toʻgʻrisidagi 115-son Federal qonunining 13.3-modasi Patent olish uchun hujjatlarni topshirgandan soʻng, chet el fuqarosi barmoq izlarini topshirishi lozim. Dastlab, patent avans toʻlangan muddatga beriladi, lekin uning muddatini bir necha bor uzaytirish mumkin, biroq berilgan kundan boshlab bir yildan ziyod boʻlmagan muddatga. Toʻlangan kvitantsiyalari boʻlgan patent xorijiy fuqaroning Rossiya Federatsiyasi hududida boʻlishi uchun qonuniy asosdir (patent uchun toʻlov qilingan muddatga), lekin Rossiya Federatsiyasi hududiga kirgan kundan boshlab bir yildan ziyod boʻlmagan muddatga. Chet el fuqarosi patent berilgan kundan eʼtiboran oʻn ikki oylik muddat tugaguniga qadar oʻn ish kunidan kechiktirmay, patentni bergan migratsiya sohasidagi federal ijroiya hokimiyatining hududiy organiga patentni qayta rasmiylashtirish borasida murojaat qilish huquqiga ega. Shu oʻrinda, patentning amal qilish muddatini uzaytirish uchun murojaatlar soni bir martadan oshmasligi kerak. Shu maʼnoda, patent boʻyicha qonuniy tarzda mamlakat hududida 2 yil davomida boʻlib turish mumkin. Patent va belgilangan avans toʻlovining amalga oshirilganligi toʻgʻrisidagi kvitantsiyalarning borligi Rossiya Federatsiyasiga viza olinishi talab etilmaydigan tartibda kelgan chet el fuqarosining mamlakat hududida boʻlib turishining qonuniyligini tasdiqlaydi. Ishga joylashganligi toʻgʻrisida IIVni xabardor qildish Chet el fuqarosi tomonidan IIV jismoniy yoki yuridik shaxsga ishga joylashganligi toʻgʻrisida ish uchun patent olingan kundan eʼtiboran 2 oy mobaynida xabardor etilishi lozim. IIVni xabardor qilish uchun chet el fuqarosi tuzilgan mehnat shartnomasi nusxasini taqdim etadi.