Irina Petelyayeva. Irina Vladimirovna Petelyayeva (1959-yil 28-yanvarda Oʻzbekiston SSR, Surxondaryo viloyati Denov shahrida tugʻilgan) — rossiyalik siyosatchi, Kareliya Respublikasi Qonunchilik majlisining ikkinchi (1998—2002), uchinchi (2002—2006), beshinchi (2011-yildan 2016-yilgacha) va oltinchi (2016-yildan) deputati, 2011—2016-yillarda vitse-spiker lavozimida ishlagan. 2016-yil aprel oyidan — 6-chaqiriq Rossiya Federatsiyasi Davlat Dumasi deputati. Biografiyasi. 1981-yilda Petrozavodsk davlat universitetining fizika-matematika fakultetini matematika, matematika oʻqituvchisi mutaxassisligi boʻyicha tamomlagan. 1981—1989-yillarda matematika oʻqituvchisi, 1989—1991-yillarda direktorning oʻquv ishlari boʻyicha oʻrinbosari lavozimlarida ishlagan. 1991-yilda Petrozavodskdagi 46-sonli maktabda u direktor lavozimi uchun respublika amaliyotidagi birinchi va yagona saylovda gʻolib chiqgan. Siyosiy faoliyati. 1996-yilda u Petrograd Sovetiga, 1998-yilda esa Kareliya Respublikasi Qonunchilik Assambleyasi palatasiga saylangan, ijtimoiy siyosat qoʻmitasi raisining oʻrinbosari lavozimini egallagan. Kareliya partiyasida. 1999-yil oktyabr oyida u Yabloko partiyasining Kareliya boʻlimiga aʼzo boʻlgan. 2002-yilda Petelyayeva partiya boʻlimi rahbariyati ichida boshlangan mojaroning asosiy shaxslaridan biriga aylangan, natijada u boʻlajak saylov kampaniyasida rasmiy madadni qoʻldan boy bergan. Aprel oyida Petelyayeva 11,34% ovoz olib, Petrozavodsk meri saylovida ikkinchi oʻrinni egallagan (shunday qilib u shahar maʼmuriyati rahbari vazifasini bajaruvchi Andrey Demin va Kareliya „Yabloko“ rahbari Aleksandr Chazhengin oʻzib ketishga muvaffaq boʻlgan), shuningdek shaharning Lososinskiy bir mandatli okrugida 34,43% ovoz olib, Qonunchilik Assambleyasining yangi tarkibiga kirishga muvaffaq boʻlgan. 2003-yil avgust oyida partiyadosh biznesmen Vasiliy Popovning koʻmagida va federal rahbariyat bilan kelishilgan holda Petelyayeva Yabloko mintaqaviy boʻlimining yangi rahbari etib saylangan. Dekabr oyida boʻlib oʻtgan Davlat Dumasiga saylovlarda u Kareliyaning okrugida uning vakili boʻlgan, ammo „Yagona Rossiya“ partiyasi vakili Valentina Pivnenkoga yutqazib, yana ikkinchi oʻrinni egallagan(17,49%). 2006-yilda Kareliyalik „Yabloko“ Petelyayeva boshchiligida Petrozavodsk rahbarining toʻgʻridan-toʻgʻri saylovlarini bekor qilishga qarshi kampaniyani boshlagan, bu „Yagona Rossiya“ partiyasi vakillari tomonidan taklif qilingan, ammo oʻsha yilning oktyabr oyida boʻlib oʻtgan saylovlarda, oxir-oqibat shaharning hozirgi meriga yutqazgan.