Mugena. Mugena Shveysariyaning Ticino kantonida joylashgan qishloq boʻlib u sobiq munisipalitet ham hisoblanadi. 2005-yilda munitsipalitet boshqa, qoʻshni Arosio, Breno, Feskoggia va Vezio munitsipalitetlari bilan birlashtiriligan va yangi va kattaroq Alto Malkantone nomli munitsipaliteti tashkil etilgan. Tarixi. Mugena birinchi marta 1214-yilda "Megiadina" sifatida tilga olingan.1270-yilda u "Migena" deb nomlana boshlagan. Tasodifiy topilma Rim krematsiya qabristonini qazishga olib kelgan. Oʻrta asrlarda Komo sobori Nisciora Alpining yarmidan koʻprogʻi alp oʻtloqlaridan foydalanish huquqiga, ushrga va mulkka ega boʻlgan. Baʼzi hujjatlarda castrum, ehtimol, taʼminot lageri haqida soʻz boradi, ammo uning qarori munozarali boʻlib qolmoqda. 13-asrda Mugena Arosio, Breno, Kademario, Mugena, Tortoglio va Vezioni oʻz ichiga olgan iqtisodiy va maʼmuriy birlik boʻlgan Valle d’Arosio (yuqori Magliasina vodiysi) ga tegishli edi. S. Agata cherkovi haqida birinchi marta 1361-yilda tilga olinadi. 1636-yilda Mugena Brenodan ajralganidan soʻng vitse cherkovga koʻtarilgan. Cherkov taʼmirlandi va 17-asrning oxirlarida butunlay qayta qurilgan. Hozirgi cherkovda 18-asrdagi qimmatbaho shlyapa ishlari mavjud boʻlib hisoblanadi. Qishloq o‘zining qishloq qiyofasini saqlab qolgan. Tarix boʻyicha S. Mariya va Cervelloning alp oʻtloqlarida dehqonchilik va yaylov asosiy daromad manbai hisoblangan.21-asrning boshlarida vodiyning aksariyat aholisi Luganoda ishlaydi. Aholi ortishi jadvali. Aholi sonining ortishi quyidagi jadvalda keltirilgan: