Kulon doimiysi. Kulon doimiysi, elektr kuch doimiysi yoki elektrostatik doimiy boʻlib, (, yoki bilan belgilanadi) elektrostatik tenglamalarda proportsionallik doimiysi hisoblanadi. SI asosiy birliklar sistemasida u ga teng. U Kulon qonunini kiritgan fransuz fizigi Sharl-Augustin de Kulon (1736-1806) sharafiga nomlangan. Doimiyning qiymati. Kulon doimiysi Kulon qonunida proportsionallik koeffitsienti, bu yerda birlik vektor boʻlib, -yo‘nalishda yoʻnaladi . SI sistemasida u: qiymatga teng. Bu yerda formula_3 vakuumning elektr singdiruvchanligi hisoblanadi. Bu formulani Gauss qonunidan olish mumkin, formula_4 Bu integralni radiusi r boʻlgan, markazlashtirilgan nuqtaviy zaryadga ega boʻlgan shar uchun oladigan boʻlsak, elektr maydoni radial ravishda tashqariga yoʻnalgan va sferadagi barcha nuqtalar uchun doimiy kattalikka ega boʻlgan differensial sirt elementi uchun normal boʻladi. formula_5 Shuni taʼkidlash kerakki nuqtaviy zaryad uchun, Kulon qonuni teskari kvadrat qonunilardin biri hisoblanadi. Shuning uchun gravitatsiya kuchidan tortib yorugʻlikning kamayishigacha boʻlgan boshqa koʻplab ilmiy qonunlarga oʻxshaydi. Bu qonun belgilangan fizik miqdor masofaning kvadratiga teskari proportsional ekanligini bildiradi. formula_7 Baʼzi zamonaviy birliklar sistemalarida Kulon doimiysi aniq raqamli qiymatga ega; Gauss birliklarida , Lorentz-Heaviside birliklarida (shuningdek, "ratsionalizatsiya" deb ataladi) Bu avval SIda vakuum oʻtkazuvchanligi "μ0"=4"π"*10-7H/m sifatida aniqlanganda toʻgʻri edi. c=299792458 m/s vakuumdagi yorugʻlik tezligi bilan birgalikda vakuumning elektr singdiruvchanligi oʻtkazuvchanligi =1/"μ""c"sifatida yozish mumkin. Shunday qilib "k" ning aniq qiymatini hisoblash mumkin. SI asosiy birliklari qayta taʼriflangandan beri Kulon doimiysi endi aniq aniqlanmagan va CODATA 2018-yilda tavsiya etilgan qiymatlardan foydalanib qayta hisoblangan Hozirda "k" konstantasi oʻlchash xatoligiga ega. Foydalanish. Kulon doimiysi koʻplab elektr tenglamalarida qoʻllanadi. Baʼzi hollarda uni vakuumning elektr singdiruvchanligikonstantasiga quyidagicha bogʻlangan holda ham ishlatiladi: Kulon doimiysi quyidagi va boshqa formulalarda uchraydi: