Baksan (daryo). Baksan (Azau; karach.-balk. Basxan, kabard.-cherk. Bahsen) — Kabardin-Balkar Respublikasi Shimoliy Kavkazdagi daryo. Malkaning oʻng irmogʻi (Terek havzasi). Manbada daryoning yuqori oqimi ba’zan Azau nomi bilan uchraydi. Suvning oʻrtacha sarfi — 33,6 m3/s. Tavsifi. Daryoning uzunligi 169 km, suv havzasi 6800 km². Baksan Elbrus mintaqasidagi Katta Azau va Kichik Azau muzliklaridan boshlangan. Asosan, muzlik, qor va yer osti suvlaridan iborat. Iyul-avgust oylarida suv sathi koʻtariladi. Uning koʻplab irmoqlari bor, ulardan eng yiriklari Cherek va Chegem daryolari boʻlib, ular Malka bilan qoʻshilish joyidan biroz yuqoriroqda quyiladi. Baksan va uning irmoqlarining yuqori oqimida Baksan, Jan-Tuugan, Elbrus va boshqalar alpinistlik lagerlari, Prielbrusye milliy bogʻi va Terskol rasadxonasi joylashgan. Baksan daryosi boʻyida — Tyrnyauz va Baksanda shaharlari va uning Malkaga oqib oʻtadigan joyining qarshisidaProxladniy shahri joylashgan. Quyi oqimida suvdan sugʻorish uchun foydalaniladi (Baksan sug'orish tizimi), daryoda Baksan GESi qurilgan. Ifloslanish darajasi oshgan. Etimologiyasi. Daryo nomining etimologiyasi bir necha kelib chiqish variantlariga ega. Daryoning "Kabardiyacha" nomi Baxsen boʻlib, uni "ekin bugʻi" yoki — "koʻpikli" deb tarjima qilish mumkin. L. V. Vegener toponimi Balkar "basxani" — "toshqin" ga asoslangan boʻlishi mumkin deb hisoblagan.