Shimoliy Rodeziya. Shimoliy Rodeziya () — 1924-yildan 1953-yilgacha Janubiy Afrikadagi Britaniya mustamlakasining nomi. U 1911-yilda Britaniyaning Janubiy Afrika kompaniyasi tomonidan boshqariladigan Shimoliy-Gʻarbiy Rodeziya va Shimoliy-Sharqiy Rodeziya koloniyalari birlashganda yagona protektorat sifatida paydo boʻldi. Ilgari tuzilgan shartnomalarga zid bo'lishiga qaramay, kompaniyaning protektorati maqomi berilgan. 1924-yilda davlatga rasman protektorat deb eʼlon qilindi. 1953-yilda Rodeziya va Nyasalend federatsiyasi tarkibiga kirdi va 1963-yilda oʻzini oʻzi boshqarish huquqiga ega boʻlib, federatsiya tarkibidan chiqdi. 1964-yilda Shimoliy Rodeziya mustaqillikka erishdi. 1964-yil 24-oktyabrdan boshlab mamlakat Zambiya deb ataldi. Boshqaruvi. Shimoliy Rodeziya davlat boshqaruviga oʻtkazilgandan soʻng, Britaniya monarxi Britaniya hukumatidan koʻrsatma olib, oʻzining vakilligi va uning nomidan davlat boshligʻi sifatida ish yuritish uchun gubernator tayinladi. 1964-yil 21-yanvarda Shimoliy Rodeziya Britaniya protektorati oʻzini oʻzi boshqarish huquqini qoʻlga kiritgach, protektorat hukumati rahbari sifatida Bosh vazir lavozimi joriy etildi. Yagona bosh vazir milliy mustaqillik harakati rahbari Kennet Kaunda edi.