Qiyosiy tipologiya. "Tipologiya" so'zi ikkita yunoncha morfemadan iborat: " "typos"" - "tur" va "logos" - "so'z fani" degan ma'noni anglatadi. "Tipologiya" - bu istisnosiz barcha fanlarga xos bo'lgan fan sohasi. Bu jihatdan ularning tipologik usuli bir fan sohasi bilan chegaralanib qolmaydi. Shunday qilib, tipologiyani quyidagilarga bo‘lish mumkin: 1. Nolingvistik tipologiya. Nolingvistik tipologiya tilshunoslikdan tashqari fanlarning predmetidir. 2. Lingvistik tipologiya. Lingvistik tipologiya umumiy tilshunoslikning yangi bo‘limi bo‘lib, tillar tizimini qiyosiy o‘rganadi, umumiy qonuniyatlarni ham topadi. tillarning farqlari va oʻxshashliklarini aniqlaydi . Qiyosiy tipologiya - umumiy lingvistik tipologiyasining bir bo'limi. Qiyosiy tipologiya tillarni taqqoslash bilan shug'ullanadi, ikki yoki undan ortiq aniq tillarning tizimlarini taqqoslaydi va umumiy tipologik qonunlarni yaratadi . Qiyosiy tipologiyaning "maqsadi" - dunyo tillarining umumiy xususiyatlarini va tarkibiy xilma-xilliklarini tavsiflash va tushuntirishdir . Masalan, Rus va O'zbek tillarning gaplardagi so'z tartibini taqqoslash ham qiyosiy tipologiyaning vazifalaridan biri xisoblanadi. O'zbek tiliga xos so'z tartibi Subject-Object-Verb (SOV), yaʼni "ega-ikkinchi darajali bo‘laklar-kesim" xisoblanadi: "Men kitobni o'qiyman". Odatda Rus tilidagi so'z tartibi - Subject-Verb-Object "ega-kesim-ikkinchi darajali bo‘laklar": "Я читаю книгу". Lekin O'zbek tiliga qaraganda, Rus tilidagi so'z tartibi gapning ma'nosiga yoki vaziyatga qarab o'zgarishi mumkin. Bu qiyosiy tipologiya o'z ichiga oladigan vazifalarning bir misoli edi. Tilshunoslik hodisasini qiyoslash tushunchasi va oldiga qoʻyilgan maqsadga koʻra, "qiyosiy tipologiyani quyidagi qismlarga ajratishimiz mumkin": Til ierarxiyasi darajalari bo'yicha qiyosiy tipologiyaning tarmoqlari: