Qays ibn Saʼd. Qays ibn Saʼd () – sahoba, Roshidun xalifaligining musulmon lashkari mashhur sarkardalaridan biri, janglarda mudofaa usullaridan oqilona foydalanishi bilan tanilgan. Ali ibn Abu Tolibning yaqin doʻstlaridan biri. Hayoti. Qays ibn Saʼd paygʻambar Muhammad hayotligida Madinada tugʻilgan. Otasi Xazraj qabilasi boshligʻi Saʼd ibn Uboda boʻlgan. Misrlik diniy olim Xolid Muhammad Xolidning taʼkidlashicha, Qays ibn Saʼd islomni qabul qilishidan oldin nihoyatda ayyor kishi boʻlgan. Uning maʼlumotlariga koʻra, Qays oʻzining hiyla-nayrangi bilan Madina va uning atrofini oʻzgartirishga kirishgan. Ali Qays ibn Saʼdni Misrga hokim qilib tayinlagan. Oʻlimi. Qays hijriy 59 (milodiy 678–679)-yili Madinada vafot etgan.