Tamara Chikunova. Tamara Ivanovna Chikunova, tavallud paytidagi familiyasi Petrova (1948, Toshkent – 2021-yil 31-mart) – oʻzbek huquq faoli, oʻlim jazosi va qiynoqlarga qarshi kurashchi, „Onalar oʻlim jazosi va qiynoqlarga qarshi“ harakati asoschisi. Chikunova Toshkentda tugʻilgan va oʻz saylovoldi kampaniyasinda oʻgʻli Dmitriy 1999-yilda hibsga olinib, 2000-yil iyulida qatl etilganidan keyin boshlagan. 2005-yilda BMT Dmitriy Chikunovning hukmini yolgʻon deb tan oldi va vafotidan keyin reabilitatsiya qilindi. Oʻzbekiston 2008-yilda bekor qilgan oʻlim jazosiga qarshi chiqqan. Kolomb d’Oro mukofoti va 2005-yil Nyurnberg xalqaro inson huquqlari va Fransiyaning „Ozodlik“ mukofotlari bilan taqdirlangan. Italiyaning „Hayot uchun shaharlar – oʻlim jazosiga qarshi shaharlar“ medali va Tinchlik boʻyicha Nobel mukofotiga nomzod boʻlgan. Chikunova oʻzida Rossiya fuqoraligin saqlab qolgan va kichik miqdorda nafaqa olgan. Oʻzbekistonda 2001—2008-yillar davomida 23 nafar shaxsning jinoyat ishlari koʻrib chiqilishi natijasida oʻlim jazosi turli muddatlarga almashtirishga qatnashgan. 2016-yilda Papa Francis bilan uchrashdi. Nihoyat, Oʻzbekiston davlati BMTning Fuqarolik huquqlari toʻgʻrisidagi paktini qabul qildi va oʻlim jazosini bekor qildi. Chikunova saʼy-harakatlari bilan Tojikiston va Qozogʻistonda ham oʻlim jazosi qoʻllanilishi toʻxtatildi. Keyinchalik Chikunova Italiyaga koʻchib oʻtdi va u yerdan butun Yevropa boʻylab, xususan, Yevropaning yagona davlati – Belarusda oʻlim jazosining davom etishiga qarshi kampaniya olib bordi. 2021-yil 31-martda Italiyaning Novara shahrida vafot etdi, Italiyaning SantʼEgidio jamoasida yashadi.