Protoplazma. Protoplazma (yun. protos — birinchi va plazma) — tirik hujayraning sitoplazma va yadrodan tashkil topgan tarkibiy qismi. Protoplazma tushunchasi koʻpincha sitoplazma bilan bir xil maʼnoda, notoʻgʻri ishlatiladi. Protoplazma terminini birinchi marta chex olimi Ya. Purkinye (1839) fanga kiritgan. Elektron mikrospokda tekshirishlar natijasida Protoplazma faqat suyuqlikdan emas, balki murakkab tuzilishga ega boʻlgan organoidlar va hujayraning ichki membranalaridan tashkil topganligi aniklandi. Hozirgi bu termin kam qoʻllanadi. Manbalar.