Abduhakim G‘ofurov. Abduhakim Gʻofurov Karimovich (; 1942-yil 2-avgust, Samarqand, Oʻzbekiston SSR – 2002-yil , Dushanbe, Tojikiston) – sovet va tojik biologi, Tojikiston Respublikasi Fanlar akademiyasi muxbir aʼzosi. Hayoti. Abduhakim Gʻofurov 1942-yil 2-avgustda Samarqandda tugʻilgan. Oʻrta maktabni tamomlagach V.I.Lenin nomidagi Tojikiston davlat universitetiga oʻqishga kirgan. 1964-yilda ushbu universitetni bitirgan. Keyinchalik universitetning aspiranturasini ham tamomlagan. 1968-yilda nomzodlik dissertatsiyasini himoya qilgan. Nomzodlik dissertatsiya mavzusi „Qora qoʻngʻizlar (Tenebrionidae) umurtqali hayvonlarda gelmintlarning xossasi“ boʻlgan. SSSR Fanlar akademiyasining gelmintologiya laboratoriyasida uch yil tahsil olgan (1964—1967). Oʻqishni tamomlagach, Moskvada „Mermitidlarning tasnifi, filogeniyasi va ulardan amaliy foydalanishning biologik asoslari“ mavzusida doktorlik dissertatsiyasini himoya qildi (1991). Dissertatsiya mavzusi bo‘lgan mermitid-nematodalari bo‘yicha ko‘plab ilmiy materiallar to‘plagan. Koʻp oʻtmay, Boltiqbo'yi mamlakatlari, Ukraina, Rossiya, Armaniston va Markaziy Osiyodan ko'plab sobiq olimlar ilmiy materiallarni aniqlash va maslahat olish uchun unga murojaat qilishdi. SSSRning turli mintaqalarida jumladan, Kareliya, Ukraina, Qozogʻiston, Oʻzbekiston, Armaniston, Qirgʻiziston va Tojikistonda mermitidlarning 44 yangi turini tavsiflagan va asoslab bergan. E.N.Pavlovskiy nomidagi "Zoologiya va parazitologiya" institutida ishlagan. 1986—1991-yillarda Tojikiston Fanlar akademiyasida bolalar parzitologiyasi boʻlimi mudiri boʻlgan. 1992—2003-yillarda ushbu boʻlim direktori etib tayinlangan . Ilmiy faoliyatning asosiy yoʻnalishlari: parazitologiya, umurtqasiz hayvonlar gelmintologiya, entomologiya. Abduhakim Gʻofurov biologiya fanlari doktori (1991) hisoblanadi. U Mermitidlar oilasiga mansub alohida "Isthmusimermis" (Gafurov, 1980) jinsini mustaqil ekanligini aniqladi. Shuningdek, yumaloq chuvalchanglarning 20 ga yaqin turini aniqladi. Quyidagi turlarni aniqlagan: