The Memoirs of Sherlock Holmes. „The Memoirs of Sherlock Holmes“ () — shotland yozuvchisi Arthur Conan Doyle yaratgan izquvar Sherlock Holmes haqidagi 12 hikoyani oʻzida jamlagan toʻplam. Ilk bor 1893-yil 1894-yil sanasi bilan chop etilgan. Detektiv Sherlock Holmes haqidagi „The Adventures of Sherlock Holmes“ toʻplamidan keyin chop etilgan ikkinchi hikoyalar toʻplami. Har ikki toʻplam uchun rasmlarni Sidney Paget chizgan. Toʻplamga kiritilgan hikoyalar 1892-yilning dekabridan 1893-yilning dekabriga qadar „The Strand Magazine“ jurnalida eʼlon qilingan. Jurnalda hikoyalar 13-dan 24-ga qadar tartib raqami bilan chop etilgan. Masalan, „Holmesning soʻnggi ishi“ hikoyasi „XXIV.—The Adventure of the Final Problem“ nomi bilan chop etilgan. AQSHda esa „Holmesning soʻnggi ishi“ hikoyasidan boshqa barcha hikoya „Harper's Weekly“ jurnalida eʼlon qilingan. „Holmesning soʻnggi ishi“ esa „McClure's Magazine“ jurnalida chop etilgan. Doyle „The Memoirs of Sherlock Holmes“ toʻplamini Holmes haqidagi soʻnggi toʻplam oʻlaroq yozgan, shuning uchun „Holmesning soʻnggi ishi“ hikoyasida bosh qahramonni oʻldirishga qaror qilgan. Oʻquvchilar talabi bilan muallif 1901–1902-yillarda „Holmesning soʻnggi ishi“ hikoyasidan oldin sodir boʻlgan hodisalar haqidagi „Baskervillar iti“ romanini yozgan. Keyingi yilda esa „The Return of Sherlock Holmes“ toʻplami chop etilgan. Unda „Holmesning soʻnggi ishi“ hikoyasida Holmes aslida tirik qolgani eʼlon qilingan.