Bachadon malformatsiyasi. Bachadon malformatsiyasi – bu embriogenez davrida Myuller naylarining anormal rivojlanishi natijasida kelib chiqadigan ayol jinsiy aʼzolari tugʻma nuqsonlarining bir turi. Simptomlar nuqsonning ogʻirligiga qarab asimptomatik holatdan amenoreya, bepushtlik, takroriy homila tushishigacha boʻlishi mumkin. Turlari. Amerika Reproduktiv Tibbiyot Jamiyati tasnifiga koʻra bachadon malformatsiyasining quyidagi turlari ajratiladi: I sinf — Myuller agenezi (bachadon yoʻqligi). II sinf — bir shoxli bachadon (bir tomonlama bachadon). III sinf — bachadon didelfisi (ikkita bachadon). IV sinf — Ikki shoxli bachadon. V sinf — Ajratilgan bachadon (bachadon toʻsigʻi boʻlishi). VI sinf — DES (dietilstilbestrol bilan zararlangan – T-shaklidagi) bachadon. Bachadon boʻshligʻi dietilstilbestrolning fetal taʼsiri natijasida „T-shakli“ ga ega boʻladi. Qoʻshimcha variantlardan biri yoysimon bachadon boʻlib, bunda boʻshliq ichida bachadon tubida botiq chuqurcha hosil boʻladi. Bachadon anomaliyalari boʻlgan bemorlarda buyrak anomaliyalari, shu jumladan, bir tomonlama buyrak agenezi boʻlishi mumkin. Qoʻshaloq qin. Qin asosan Myuller kanallaridan kelib chiqqanligi sababli, ikkala kanalning birlashmasligi vaginal duplikatsiyaning shakllanishiga olib kelishi mumkin va ikki kanal oʻrtasidagi devorning soʻrilmasligi qoldiq toʻsiqni qoldiradi va „qoʻshaloq qin“ paydo boʻlishiga olib keladi. Bu holat bachadon didelfisi yoki bachadon toʻsigʻi bilan bogʻliq boʻlishi mumkin. Diagnostikasi. Birlamchi tekshiruvdan tashqari, shifokorga malformatsiyaning xarakterini aniqlash uchun instrumental tekshiruv usullari kerak boʻladi: ginekologik ultratovush tekshiruvi, chanoq boʻshligʻi aʼzolarining MRT tekshiruvi yoki gisterosalpingografiya. Bachadonning tashqi konturini baholash va ikki shoxli va toʻsiqli bachadonni ajrata olmasligi sababli gisterosalpingogramma foydali hisoblanmaydi. Bundan tashqari, malformatsiyani diagnostika qilishda laparoskopiya va/yoki gisteroskopiya qoʻllanilishi mumkin. Baʼzi bemorlarda vaginal rivojlanish ham buzilishi mumkin. Davolash. Jarrohlik aralashuvini qoʻllash nuqssonning darajasiga bogʻliq. Didelfik bachadonda jarrohlik odatda tavsiya etilmaydi. Bachadon toʻsigʻini laparoskopiya va gisteroskopiyani birlashtirgan oddiy ambulatoriya usulida rezeksiya qilish mumkin. Ushbu muolaja anomaliyaga ega boʻlgan ayollar uchun abort qilish darajasini sezilarli darajada kamaytiradi. Tarqalishi. Bachadon malformatsiyasining tarqalishi umumiy populyatsiyada 6,7% ni, bepushtlik bilan kasallangan ayollar orasida biroz yuqoriroq (7,3%) va takroriy homila tushishi boʻlgan ayollar populyatsiyasida sezilarli darajada yuqori (16%) ekanligi aniqlangan.