Qalmogʻiston Respublikasining madhiyasi. Qalmogʻiston Respublikasining davlat madhiyasi (qalmogʻicha: Xalmg Taңһchin chastr, lotin tilida: Khalmg Tangchin chastr) — Rossiyaning federal subyekti boʻlgan Qalmogʻiston Respublikasining mintaqaviy madhiyasi. Madhiyani Arkadiy Mandjiyev bastalagan, madhiya soʻzlari muallifi esa Vera Shugrayeva. Tarixi. Qalmogʻiston Respublikasi Oliy Kengashi 1990-yil oktyabr oyida respublika suvereniteti eʼlon qilinganligini eʼlon qildi. Qalmogʻiston Avtonom SSR Oliy Kengashining 18-yigʻilishida Davlat suvereniteti toʻgʻrisidagi deklaratsiyani qabul qildi, unga koʻra Qalmogʻiston ASSR Qalmogʻiston SSRga aylandi. Gerb va bayroqdagi davlat ramzlarida bu oʻzgarish oʻz aksini topmadi. Oliy Kengashning 1992-yil 20-fevraldagi 336-IX-son qarori bilan Qalmogʻiston SSR Qalmogʻiston Respublikasi (Xalmg Taңһch) deb oʻzgartirildi. Qalmogʻiston SSR Oliy Kengashi Prezidiumining 1991-yil 7-iyundagi 243-P −1X-sonli Farmoniga muvofiq respublikada Qalmogʻiston SSRning yangi davlat ramzlarini yaratish boʻyicha tanlov eʼlon qilindi. Natijada, Qalmogʻiston Oliy Kengashi 1992-yil 30-oktyabrda madhiyani musiqasi va matni bilan birga tasdiqladi. Madhiya, shuningdek, Qalmogʻiston Respublikasining 1992-yil 4-noyabrdagi „Qalmogʻiston SSR Konstitutsiyasiga (Asosiy qonuniga) qoʻshimcha kiritish toʻgʻrisida“ gi 158-1-moddaning alohida qonuni bilan tasdiqlangan. Qoidalar. Madhiyaning ijro etilishi tartibi, joyi va vaqti Qalmogʻiston Respublikasining 1996-yil 11-iyundagi 44-I-3-sonli „Qalmogʻiston Respublikasining Davlat ramzlari toʻgʻrisida“gi Qonuni bilan belgilanadi. Mazkur Qonunning 16-moddasida madhiya davlat organlari tomonidan davlat bayrog‘i ko‘tarilayotganda tantanali marosimlar va boshqa tadbirlarda ijro etiladi. Shuningdek, yangi tayinlangan rahbar qasamyod qilgandan soʻng, madhiya yangraydi. Madhiya parlamentning tantanali yig‘ilishlari (masalan, Peopleʼs Khural of Kalmykia) ochilishida, madaniy yodgorliklar ochilishida ham ijro etilishi mumkin. U Rossiya (yoki uning federal sub’ektlari), MDH va boshqa mamlakatlarning oliy mansabdor shaxslari tashrifi paytida (ularning madhiyalari yangraganidan keyin) ijro etilishi mumkin. „Khalmg Tanghchin chastr“ ham davlat mukofotlari topshirilayotganda, tantanali mitinglar, yig‘ilishlar ochilishi va yopilishida, sport jamoalari sharafiga, rasmiy tantanalarda ijro etiladi. Bundan tashqari, madhiyani siyosiy qatagʻon qurbonlari va oʻz etnik vatanini himoya qilish yoʻlida halok boʻlganlar qabriga gulchambarlar qoʻyish chogʻida ham ijro etish mumkin. Matn. !Qalmiq tilida !Qalmoqcha transliteratsiyasi !Skriptni tozalash !IPA transkripsiyasi !Inglizcha tarjima Сарул сәәхн Хальмг Таңһч Сансн тоотан күцәнә, Авта җирһлин бат җолаг Алдр һартан атхна. Улан залата хальмг улс, Улата теегән кеерүлий! (𝄆) Төрскн нутгтан күчән нерәдәд, Толһа менд җирһий! (𝄇) II Олн-келн әмтнлә хамдан Уралан Таңһчин зүткнә Иньгллтин залин өндр герлд Иргч мана батрна. III Баатр, чиирг үрдәр туурад, Буурл теегм өснә. Сурһуль, номдан килмҗән өдәг, Сул нерән дуудулна. Sarul sääkhn Khalmg Tanghch Sansn tootan kütsänä, Awta jirhlin bat jolag Aldr hartan atkhna. Ulan zalata khalmg uls, Ulata teegän keerüliy! (𝄆) Törskn nutgtan küchän nerädäd, Tolha mend jirhiy! (𝄇) II Oln keln-ämtnlä khamdan Uralan Tanghchin zütknä Inglltin zalin öndr gerld Irgch mana batrna. III Baatr-chiirg ürdär tuurad, Buurl teemg ösnä. Surhul-nomdan kilmjän ödäg, Sul nerän duudulna. ᠰᠠᠷᡇᡇᠯ ᠰᠠᡅ᠋ᡍᠠᠨ ᡍᠠᠯᡅᡏᠠᡎ ᡐᠠᡊᡎᠠᡒᡅ ᠰᠠᠨ ᠰᠠᠨ ᡐᡆᡃᡐᠠᠨ ᡍᡉᡔᡄᠨᡄᡅ ᠂ ᠠᡋᡇ ᡐᠠᡅ ᡓᡅᠷᡎᠠᠯ ᡅᠨ ᡋᠠᡐᡇ ᡓᡆᠯᡆᡃᡎᡅ ᠠᠯᡑᠠᠷ ᡎᠠᠷᡐᠠᡃᠨ ᠠᡐᠠᡍᠠ ᠨᠠ᠃ ᡇᠯᠠᠠᡃ ᠴᠠᠯᠠᡃ ᡐᠠᡅ ᡍᠠᠯᡅᡏᠠᡎ ᡇᠯᡇᠰ ᡋᡄᡃᠨ᠂ ᡇᠯᠠᡐᠠᡅ ᡐᡄᡅ ᡋᡄᡃᠨ ᡍᡄᠷᡉᡉᠯ ᡅᡎᡅ ᡕᡄᡃᠨ! (𝄆) ᡐᡈᠷᡈᠰᡍᡈᠨ ᠨᡇᡐᡇᡎᡐᠠᡃᠨ ᡍᡉᡒᡄᡃᠠ ᠨᡄᠷᡄᡐᡄᡅ ᡑᡉ ᠂ ᡐᡆᠯᡆᡎᠠᡅ ᡏᡄᠨᡑᡄ ᡓᡅᠷᡎᠠᠠ ᡅᡎᡅ ᡕᡄᡃᠨ! (𝄇) 2 ᡆᠯᠠᠨ ᡍᡄᠯᡄᠨ- ᡄᡏᡐᡉ ᡋᡄᡃᠨ ᠯᡉᡎᡄᡃ ᡍᠠᡏᡐᡇ ᡋᡄᡃᠨ ᡇᠷᠠᠯᠠᠨ ᡐᠠᡊᡎᠠᡒᡅ ᡅᠨ ᠴᡉᡐᡄᡍᡄᡅ ᠨᡄ ᡅᠨᠠᡎᠯᠠᠯ ᡐᡇ ᡅᠨ ᠴᠠᠯᠠ ᡅᠨ ᡈᠨᡑᡈᠷ ᡎᡄᠷᡄᠯ ᡐᡉ ᡅᠷᡄᡎᡒᡅ ᡏᠠᠨᠠᡅ ᡋᠠᡃ᠊ᡐᡇᠷ ᠨᠠ ᠃ 3 ᡋᠠᡃ᠊ᡐᡇᠷ-ᡒᡅᠷᠠᡅ ᡎᡅ ᡉᡉᠷᡄᡃᡑ ᡋᡄᡃᠷ ᡐᡇᡇᠷᠠᡅ ᡑᡇ᠂ ᡋᡇᡇ᠋ᠷᠠᠯ ᡐᡄᡏᡄᡅ ᡎᡅ ᡈᠰᡉᠨ ᡕᡄᡃᠨ ᠃ ᠰᡇᠷᡎᡇᡇᠯᡅ-ᠨᡆᡏᡑᠠᡃᠨ ᡍᡅᠯᠠᡏᡓᡅ ᡋᡄᡃᠨ ᡈᡑᡄᡎ ᠂ ᠰᡇᠯᠠ ᠨᡄᠷᡄᡃᠨ ᡑᡇᡇ᠋ᡑᡇᡇ᠋ᠯᡇᠨ ᡋᡄᡃᠨ ᠃