Fan Chjungyan. Fan Chjungyan (xitoycha 范仲淹, pinyin Fan Zhongyan; 989, Usyan uyezdi — 1052) — Xitoy davlat arbobi va Song davri yozuvchisi. Tarjimai hol. 1015-yilda (26 yoshda) Tsinshi unvonini oldi. Dastlab, u Xitoyning Tinch okeani sohillarida suv oqimlari qurilishiga rahbarlik qilgan. 1034—1036-yillarda Ouyang Syu bilan birgalikda imperator kutubxonasini kataloglashtirdi. 1040—1044-yillarda Gʻarbiy Syaning Tangut podsholigi bilan boʻlgan urushda Fan Shensi provinsiyasiga qoʻmondon oʻrinbosari etib tayinlangan, 1041-yilda esa viloyat mudofaasini tashkil etish bilan shugʻullangan. 1044-yilda tinchlik oʻrnatilishi imperator saroyi tomonidan Fanning shaxsiy muvaffaqiyati sifatida baholandi, garchi xitoyliklar kumush, ipak va choyga katta soliq toʻlashlari kerak edi. Fan poytaxtga chaqirilib, kansler o‘rinbosari darajasiga ko‘tarildi. Bu lavozimda Fan 1045-yilda hayotning turli sohalarida bir qator islohotlarni amalga oshira boshladi. Ortodoksal konfutsiylik boʻlgan Fan 10 banddan iborat islohot loyihasini taklif qildi, keyin esa imperator tomonidan maʼqullandi, jumladan soliq siyosati va mansabdor shaxslarni tekshirish tizimidagi oʻzgarishlar. Fan Xitoy boshqaruv tizimining asosiy muammolaridan birini yetarli darajada malakali amaldorlar va mutaxassislarning yo‘qligida ko‘rdi. U butun mamlakat boʻylab yangi maktablar ochilishini yoqladi. Ijodiyoti. Fan Chjungyan Ci janridagi koʻplab sheʼrlar muallifi. Uning eng mashhur asari „Yueyang minorasi haqida eslatmalar“. Asar minorani qayta qurgan Teng Tzitsing (xitoycha: 滕子京) taklifiga binoan yozilgan. Boshqa narsalar qatorida, unda muallif oʻz oʻrnini egallashni orzu qilgan „qadimgi xalqlar“ (shi-ziyolilar tabaqalari) haqidagi mashhur tavsifni oʻz ichiga oladi: "Poytaxt saroylarida xalqqa gʻamxoʻrlik qiladiganlar va daryolar orasida. va koʻllar ular suverenga gʻamxoʻrlik qiladi. Dunyo qiyinchiliklarida birinchi va quvonchlarida oxirgi (xitoycha: 不以物喜，不以己悲，居廟堂之高，則憂其民；處江湖之遠，則憂其君。是進亦憂，退亦憂；然則何時而樂耶？其必曰：「先天下之憂而憂，後天下之樂而樂」乎！噫！微斯人，吾誰與歸！).