ئىجتىمائىي تاراتقۇ ۋە ئىسلام قانۇنى (5-قىسىم)
ئاپتور: ئۇيغۇر تەتقىقات ئىنىستىتۇتى
مەنبە: uysi.org

ئىجىتمائى تاراتقۇ سۇپىلىرىنى ئىشلىتىشنى ھارام، دەپ چىقارغان پەتىۋالارنىڭ دەلىلى بەكرەك مۇشۇ پرىنسىپنى ئاساس قىلغان.  يات جىنسلار بىلەن پىكىر ئالماشتۇرۇشقا پۇرسەت ھازىرلاپ بىرىدىغان F e b o o k ۋە شۇنىڭغا ئوخشاش تور بېكەتلىرىگە (سدّ الذرائع) قائىدىسىگە ئاساسلىنىپ سوغۇق پوزىتسىيە تۇتىدىغان ئالىملار«زىناغا يىقىنلاشماڭلار. »دېگەن ئايەتنىڭ گۇناھقا سەۋەپ بولىدىغان ئىش- ھەرىكەت ۋە ئوي-پىكىرلەرنىمۇ مەنئى قىلىدىغانلىقىنى نەقىل قىلىپ، بىر ئايالنىڭ يات جىنىستىكىلەرنىڭ«مەۋھۇم مۇھىتى»دا يۈرۈشىنى جائىز، دەپ قارىمايدۇ. بۇ ئالىملارنىڭ قارىشىچە، زۆرۈر تىپىلمىغاندا، ئىلمى ياكى دىنى بىر سەۋەپى بولمىغان شارائىت ئاستىدا ئايالنىڭ ۋە ئەرنىڭ بىر-بىرى بىلەن ئىجتىمائىي ھەمبەھىرىلەش سەھىپىلىرىدە دوسىتلىشىشى، ئۇچۇرلىشىشى ۋە پاراڭلىشىشى جائىز ئەمەس.  پەقەت مۇشۇخىل مەقسەت ئۈچۈنلا خىزمەت قىلىدىغان ئىجتىمائىي تاراتقۇ سۇپىلىرى قەتئىي ھارامدۇر .
بەزى پەتىۋالاردا تېخىمۇ ئىچكىرلىگەن ھالدا دەۋەت قىلىش مەقسىتىدە بولغان تەقدىردىمۇ بىر ئەرنىڭ نامەھرەم بىر ئايالنى توردا دوستلۇققا قوشۇشى ۋە ئۇنىڭ بىلەن پاراڭلىشىشى چەكلەنگەن. بۇ پەتىۋالاردا يات جىنىسلار ئارىسدا قىلىنغان پاراڭ دىننى مەسىللەرگە ئالاقىدار بولسىمۇ ھۆكۈم يەنىلا ئۆزگەرمەيدۇ. ئەرلەرنى ئىسلامغا چاقىرىدىغان نۇرغۇن ئەر كىشلەر بار. شۇنىڭدەك ئاياللارنى ئىسلامغا چاقىرىدىغانغىمۇ نۇرغۇن ئاياللار بار. بۇ سەۋەپتىن ھەر ئىككى جىنىس ئۆز جىنسىدىكى كىشلەرگە كۆڭۈل بۆلسە مۇۋاپىق بولىدۇ، دەپ قارايدۇ . يەنە باشقا بىر پەتىۋادا Facebook نىڭ ۋاستىسى بىلەن يات جىنىستىكىلەرگە سوۋغات ئەۋەتىشكە رۇخسەت قىلىنمىغان. شۇنداقلا بۇ خىل ئۇسۇلدا ھەدىيە قوبۇل قىلغۇچىلارغا ھەدىيەنى قايتۇرۇپ بېرىشى ۋە مۇناسىۋەتلىك كىشى بىلەن دوستلۇق مۇناسىۋىتىنى ئۈزۈشى تەۋسيە قىلىنغان .
ھىندىستانلىق بەزى مۇپتىلار پرىنسىپ جەھەتتىن ئىجتىمائىي تاراتقۇلارنى ئىشلىتىشنى مۇباھ،  دەپ قارايدۇ. ئۇلارنىڭ قارىشىچە،  ئاياللارنىڭ  ئىجتىمائىي تاراتقۇلاردا  رەسىملىرىنى باش سۈرەت قىلىپ تەڭشەپ قويۇشى خاتا . بۇ خىل ئەھۋال ئەمەلىي ھاياتتا يات بىر ئەر كىشىنىڭ رەسىم ئالبۇمىدا ئايال كىشىنىڭ رەسىملىرىنى ساقلاپ يۈرىشىدىن قىلچە پەرقلەنمەيدۇ. ئۇنىڭ ئۈستىگە مەۋھۇم مۇھىتتا رەسىملەر ناھايتى تېز تارقىلىپ، قىسقا ۋاقىتتا نۇرغۇن كىشىلەرنىڭ كۆرىشىگە قولايلىق تۇغدۇرىدۇ. ھىجاپلىنىش ئەمرىنىڭ مەقسىتىگە مۇخالىپ كېلىدىغان بولغانلىقتىن مۇسۇلمان ئاياللارنىڭ ئىجتىمائىي ھەمبەھىرلەش سۇپىلىرىغا رەسىملىرىنى چىقرىشىغا رۇخسەت قىلىنمايدۇ .
ئوخشاش دەلىللەرگە ئاساسلىنىپ ئايال كىشىنىڭ رەسىمى، ئاۋازى ۋە  شەخسىي بۇيۇملىرىنىڭ ئىجتىمائىي تاراتقۇ قاناللىرىدا نامەھرەم كىشلەر بار مۇھىتتا ھەمبەھىرلىنىشى « ئىجتىمائىي پىتنە» دەپ ئاتالغان . بولۇپمۇ كىشىنىڭ مەخپىيەتلىكلىرىنى مەۋھۇم مۇھىتتا باشقىلارغا ئاشكارىلاشنىڭ دىننى نۇقتىدىن خاتا ئىكەنلىكى قەيىت قىلىنغان . تېمىغا مۇناسىۋەتلىك قىزىقارلىق بىر پەتىۋادا، يېڭى مۇسۇلمان بولغان بىر ئايالنىڭ مۇسۇلمان بولۇشتىن ئىلگىرىكى ھاياتىغا ئالاقىدار بەزى شەخسىي رەسىملىرىنىڭ Facebook تىكى دوسىتلىرىنىڭ چەمبىرىكىدە تۇرىۋەرسە بولىدىغان ياكى بولمايدىغانلقىنىڭ ھۆكۈمى سورالغان.  بۇ خىل ئەھۋالدا بۇ ئايال دوسىتلىرىدىن بۇ رەسىملەرنى ئۆچۈرىۋىتىشىنى تەلەپ قىلىشى كېرەكمۇ ياكى بەكرەك دىققىتىنى تارتىپ سالماسلىق ئۈچۈن سۈكۈت قىلشى كېرەكمۇ؟ ئۆچۈرىۋىتىشنى تەلەپ قىلغان تەقدىردە بۇ كىشلەرنىڭ ئايالنىڭ رەسىمىنى قايتىدىن بىر قېتىم كۆرۈپ چىقىشى تۈپەيلى يىڭى بىر مەسئۇلىيەت ئارتىلىپ قالامدۇ؟ رەسىمنى ئۆچۈرىۋىتىش تەلىپىنى رەت قىلىپ، يامان غەرەزدە بۇ رەسىملەرنى تېخىمۇ بەك تارقىتىشقا ئۇرۇنغانلارغا قانداق مۇئامىلە قىلىش كېرەك؟ بۇ سوئاللارغا بېرىلگەن پەتىۋادا: ئىگىلىرىكى خاتالىقلىرى ئۈچۈن تۆۋە قىلسا يېتەرلىك بولىدۇ، ئەگەر ئىمكانىيەت يار بەرسە رەسىملەرنىڭ ئۆچۈرلىشىنى تەلەپ قىلىش، ناۋادا قىياس قىلىنغاندەك تېخىمۇ بەك يامان ئاقىۋەتلەر كېلىپ چىقىدىغاندەك بولسا سۈكۈت قىلىش ئەڭ مۇۋاپىق دەپ ھۆكۈم چىقىرىلغان .