Trelis/gawiki huggingface dataset:
Innti. Iris filíochta Gaeilge ab ea Innti, ina raibh véarsaíocht, aistí critice, léirmheasanna agus ealaín fhísiúil. 
Gluaiseacht liteartha a bhí ann chomh maith, agus is iad Nuala Ní Dhomhnaill, Liam Ó Muirthile, Michael Davitt, Gabriel Rosenstock is mó a shamhlaítear léi. Bhí baint ag Louis de Paor leis an iris tar éis a hathbheoite.
Déantar tagairt dóibh go minic mar "an grúpa Innti", a raibh an tiomantas céanna acu d'athnuachan fhilíocht na Gaeilge ó fhoinsí éagsúla cultúir sna 1960idí agus 1970idí.
Gluaiseacht.
Díreach ar nós Sheáin Uí Ríordáin rompu, bhí filí Innti ag iarraidh talamh nua a bhriseadh. Bhí dúil acu i bhfilí beat Meiriceánacha mar Jack Kerouac agus Allen Ginsberg agus fiú amháin in amhránaithe mar Bob Dylan. Theastaigh uathu an fhilíocht a thabhairt amach as an leabharlann agus an seomra plúchta léachta. Ba mhinic iad ag léamh a gcuid dánta ag ócáidí poiblí agus slua mór daoine i láthair, slua chomh mór le 1000 duine ag ceann amháin acu.
Iris.
Mic léinn ó UCC a bhunaigh an iris Innti i Márta 1970 mar mhórbhileog filíochta, agus d'athbhunaigh Michael Davitt é mar iris sa bhliain 1980, ar dhuine de na comhbhunaitheoirí bunaidh a bhí ann. 
Chabhraigh an iris le haird an phobail a tharraingt ar obair scata filí óga a raibh baint acu leis an ollscoil.
Análú. Is éard is análú ann ná an t-athrú idir ionanálú gníomhach de ghásanna an aeir isteach sna scamhóga tríd an mbéal nó an tsrón agus an t-easanálú éighníomhach de ghásanna éagsúla. I rith ionanálú crapann an scairt agus na matáin idireasnacha, a mhéadaíonn cuas a chliabhraigh agus a tharraingíonn aer isteach sna scamhóga. 
Nuair a shíneann na matáin seo brúitear aer amach ó na scamhóga. Is cuid den riospráid é an t-análú agus tugtar riospráid sheachtrach air uaireanta. Tá mórán cineálacha análaithe ina mbíonn an rithim, an ráta nó na tréithe ann mínormálta.
Anáil agus mothúcháin.
Glacann muid anáil 25,000 uair gach lá gan smaoineamh air. Ach deir saineolaithe go léiríonn an tslí a nglacann muid anáil rud éigin faoinár mothúcháin, faoinár n-intinn agus faoinár gcorp.
Deir siad go n-athraíonn ár n-anáil ag brath ar ár mothúcháin, ar ár smaointe agus ar an gcineál gníomhaíochta atá ar siúl againn. Gan amhras nuair a bhíonn muid ag rith, bíonn muid ag análú níos minice. 
Nuair atá muid faoi bhrú, tá análaithe doimhne ar cheann de na bealaí is fearr le strus a ísliú sa chorp. Tá sé an-mhaith anáil mhór, fhada a ghlacadh chun strus a ísliú. 
Nuair atá muid ag análú go héifeachtach, téann aer isteach sa dá thrian is ísle de na scamhóga. Cabhraíonn an t-aer sin le gach cuid den chorp.
Edmund Burke. Scríbhneoir Éireannach, fealsamh agus parlaiminteoir Sasanach ab ea Edmund Burke nó Éamonn de Búrca, a rugadh sa bhliain 1729 i mBaile Átha Cliath. Fear ildánach sa chiall chlasaiceach agus smaointeoir de dhlúth ba ea an Búrcach.
Fealsúnacht.
Ba mhór tionchar teoiric an Novus Homo de chuid Cicearó ar Burke agus é i mbun feisireachta i Londain, teoiric a leag béim ar leith ar theilgean phearsantacht mhacánta an chainteora san earnáil mhórálach phoiblí.
Saol.
D'fhreastail an Búrcach ar Choláiste na Tríonóide i mBaile Átha Cliath ó 1744 go 1748.
Bhogadh sé go Londain sa bhliain 1750. Ba bhall Fuig de Pharlaimint Westminster é ó 1765 ar aghaidh.
Bhí Burke an-láidir ina chuid coimeádachais. Mar shampla, thosaigh Réabhlóid na Fraince sna 1780idí agus sheas Burke an fód go láidir ina éadan ó thaobh na hidé-eolaíochta de.
Fuair an Búrcach bás le hailse goile (pianmhar agus míshuaimhneach ag an am) sa bhliain 1797 i mBeaconsfield, Sasana.
Gnéas. Sa bhitheolaíocht, is próiseas é gnéas a chomhcheanglaíonn agus a mheascann tréithe géiniteacha. 
Go minic bíonn speisialú na n-orgánach mar thoradh ar seo ina gcruthaítear fireann nó baineann (ar a dtugtar an gnéas). Baineann atáirgeadh gnéasach leis an bpróiseas ina ceanglaítear gaiméití le chéile chun sliocht a chruthú, ina mbíonn tréithe oidhreachtúla, ó thaobh na beirt tuismitheoirí acu. 
Is féidir le gaiméití a bheith comhionann i bhfoirm agus i bhfeidhm (ar a dtugtar iseaghaiméití), ach i go leor cásanna fabhraítear neamhshiméadracht den sórt sin go mbíonn dhá ghaiméit gnéasoiriúnaithe (heitreagaiméití) ann: gaiméití-fireann a bhíonn beag, gluaisteach, agus barrfheabhsaithe chun a gcuid faisnéise géiniteach a iompair thar achar mór, cé go mbíonn na gaiméití-baineann, neamh-ghluaisteach agus bíonn dóthanach cothaitheach acu chun luathfhorbairt an orgánaigh óig.
Gnéasacht an duine.
Sa ghnáthchill dhaonna bíonn 46 crómasóm, 22 péire uathsóm (crómasóim neamhghnéasacha), agus péire gnéaschrómasóm comhoiriúnaithe X-chrómasóm sa bhaineannach, nó péire gnéaschrómasóm neamh-chomhoiriúnaithe, X chrómasóm is Y -chrómasóm, sa bhfireannach.
Réimeas Briotanach. Tugtar An Réimeas Briotanach (Béarla: "The British Raj") (Hiondústáinis: "राज", "راج", "rāj", nó go litriúil "Réimeas") ar an dtréimhse ama ina raibh forlámhas coilíneach na Breataine i bhfeidhm ar fho-ilchríoch na hIndia idir 1858 agus 1947; is féidir gur tagairt atá ann don tiarnas féin, agus nó fiú don réigiún a bhí faoin réimeas. 
Áirítear an réigiún ar a dtugtar go coitianta 'An India' in úsáid chomhaimseartha, na fearainn a bhí riartha go díreach ag an Ríocht Aontaithe, mar aon leis na stáit ríoga a rialaigh rialtóirí aonair faoi cheannasaíocht Corónach na Breataine. 
Tar éis na bliana 1876, thugtaí go hoifigiúil An Impireacht Indiach ar an aontas polaitiúil a lean é agus a d'eisigh pasanna faoin ainm sin. 
Mar "India", bhí sé ina bhall de bunaitheoirí Chonradh na Náisiún, na Náisiúin Aontaithe, agus náisiún comhalta Chluichí Oilimpeacha an tSamhraidh sna blianta 1900, 1920, 1928, 1932, agus 1936.
Muir Arabach. Is réigiún é An Mhuir Arabach (, traslitrithe: "Sindhu Sagar"; , traslitrithe: "Bahr al-'Arab"; , traslitrithe: "Aṟabikkaṭal") de chuid an Aigéin Indiach cuimsithe ar an taobh thoir ag an India, ar an taobh ó thuaidh ag an Phacastáin agus an Iaráin, ar an taobh thiar ag Leithinis na hAraibe, agus ó dheas, thart ar an líne idir Rinn Guardafui, an tSomáil thoir thuaidh, Socotra, agus Kanyakumari (An Rinn Comorin) san India.
Port-au-Prince. Is é Port-au-Prince (fuaimnithe /ˌpɔrtoʊˈprɪns/; i bhFraincis: [pɔʁopʁɛs]; i gCriól Háítíoch: "Pòtoprens") príomhchathair Háítí agus an chathair is mó sa stát Cairibeach Háítí. Thug an daonáireamh sa bhliain 2003 le fios go raibh daonra oifigiúil de 704,776 ag an chomún.
Tá an chathair Port-au-Prince ós comhair Mhurascaill na Gonâve. Coinnigh an cuan ar a luíonn an chathair, a fheidhmíonn mar cuan nádúrtha, gníomhaíocht eacnamaíoch ón seansibhialtacht Arahuaco. Ar dtús, bhí an chathair ionchorpraithe faoi riail choilíneach na Fraince sa bhliain 1749, agus is í an chathair is mó i Háítí ó shin. Tá leagan amach na cathrach cosúil le hamfaitéatar; na ceantair tráchtála in aice leis an uisce, agus na comharsanachtaí cónaithe lonnaithe ar na cnoic os a gcionn. Tá sé deacair daonra na háite a mheas mar gheall ar an bhfás tapa a slumaí sna hárda os comhair na cathrach; tugann na meastacháin is déanaí le fios go bhfuil an daonra idir 2.5 agus 3 mhilliún duine.
Rinne an crithtalún a tharla ar an 12 Eanáir 2010 díobháil mhór don chathair, le líon mór damáiste nó scrios
déanta ar na struchtúir. Measann oifigigh an rialtais go bhfuil na céadta mílte marbh.
An tSind. Tá an tSind (, , ) ar cheann de cheithre cúigí na Pacastáine agus go stairiúil is í tír dhúchais na Sindigh í. Tá cónaí freisin ar ghrúpaí cultúrtha agus eitneacha éagsúla eile sa tSind lena n-áirítear lucht labhartha na hUrdúise, dídeanaithe Moslamacha a tháinig chun na Sinde ó hIndia le linn neamhspleáchas na tíre a bheith bainte amach chomh maith le daoine eile a chuaigh ar imirce ó chúigí eile tar éis neamhspleáchas sa bhliain 1947. 
Tá teorannacha aici leis an Bhalúcastáin siar agus ó thuaidh, le Punjab ó thuaidh, an Ghúisearáit agus an Rajasáin soir agus soir ó dheas, agus Muir Arabach ó dheas. Is í an teanga labhartha is mó ná an tSindis. Tá an t-ainm díorthaithe ón Sanskrit, a bhí ar eolas ag an hAisiriaigh (chomh luath agus an seachtú haois RC) mar" Sinda", na Peirsigh mar "Abisind", na Gréagaigh mar "Sinthus", na Rómhánaigh mar" Sindus", na Sínigh mar "Sintow", agus na hArabaigh mar "Al-Sind".
An Ghúisearáit. Is í an Ghúisearáit ( Gujǎrāt) an stát is faide siar i bPoblacht na hIndia. Is í tír dhúchais lucht labhartha na Gúisearáitis í. Cuimsíonn an stát láithreáin seandálaíochta ríthábhachtacha Ghleann na hIondúise, mar Lothal agus Dholavira. D'imir an Ghúisearáit ról tábhachtach i stair eacnamaíoch na fo-ilchríche ar fud stair na hIndia. Is baile í do chalafoirt mhóra i stair ársa agus nua-aimseartha na hIndia, agus dá bharr sin tá sí ar cheann de phríomhionaid tráchtála agus trádála na hIndia. Tá Lothal, ceann de chéad calafoirt an Domhain, lonnaithe sa Ghúisearáit. Chomh maith sin, rugadh Mahatma Gandhi, athair náisiún na hIndia i nGúisearáit agus bhí Gluaiseacht Neamhspleáchas na hIndia i gcoinne na Breataine faoi a stiúir. Inniu, tá ráta fáis gheilleagar nua-aimseartha na Gúisearáite ar cheann de na cinn is tapúla san India..
Puinseáb. Tá Puinseáb (, , , , panj-ab, "cúig-uisce"), ina réigiún ar dhá thaobh na teorann idir Puinseáb na Pacastáine agus Puinseáb an India.
Is na 'cúig uisce' ná na habhainn an Jhelum, an Chenab, an Ravi, an Sutlej, ("gur craobh-aibhneacha na h Iondúise iad, an Jhelum an ceann is mó díobh".) agus an Iondúis féin.
Cuimsíonn Puinseáb anois críocha fairsing in oirthear na Pacastáine agus in iarthar na hIndia thuaidh. Tá mórchuid an Phuinseáb, sé sin 56% di, laistigh den Phacastáin agus 44% laistigh de Phoblacht na hIndia, cé go bhfuil an réigiún a roinnte i dtrí stát.
Cultúr.
Tugtar Puinseábaigh ar mhuintir Phuinseáb agus tugtar Painseáibis ar a dteanga. Is iad príomh-reiligiúin an réigiún ná Ioslam, Saíceachas agus Hiondúchas. Bhíodh grúpaí reiligiúnacha agus eitneacha éagsúla ina gcónaí sa réigiún seo ina labhraítear teangacha Ind-Airianaigh. 
Stair.
Tá stair fhada agus oidhreacht chultúrtha shaibhir ann.
Impiriúlachas.
Tugtar Sléacht Jallianwala Bagh ar an eachtra a tharla san Jallianwala Bagh (páirc an phobail), i gcathair Amritsar sa Phunjab, an 13 Aibreán, 1919, nuair a scaoil scaoil Arm na Breataine, faoi cheannas an Briogáidire-Ghinearál Reginald Dyer, ar shlua daoine. idir páistí, fir agus mná. agus iad neamharmtha. Bhí Dyer oilte i gCorcaigh mar oifigeach airm. Bhí an leifteanantghobharnóir sa Phuinseáb ag an am, Michael O'Dwyer, as Baile an Bharúin, Tiobraid Árann.
Críochdheighilt.
Cuireadh críochdheighilt i bhfeidhm ar an réigiúin sa bhliain 1947, nuair a tháinig deireadh leis an Réimeas Briotanach agus nuair a bunaíodh an Phacastáin agus an India, na tíortha chomharbais. Roinneadh Puinseáb, mar a bhí, eatarthu.
An Iondúis. Is ceann de phríomh-aibhneacha na hÁise Thoir Theas í an Iondúis ( Sindhu,; Sindh; Sindhi: سندھو Sindhu; Painseáibis سندھ Sindh; Hindko سندھ Sindh; Aivéistis: حندو Harahauvati; Paistis: آباسن Abasin "Athair na Aibhneacha"; "Nilou" " Hindu "; Al-sind "; Tibéidis: སེང་གེ།་གཙང་པོ" Sênggê Zangbo "" "Lion na hAbhann" "; , Sēngé Zàngbù / Shīquán Hóigh / Yìndù Hóigh; "Indos".
Bhain na hEorpaigh úsáid as an ainm "India" i gcomhair na fo-ilchríche go léir a hainmniú, bunaithe ar "Indos" ainm Gréagach na habhann. Is í an Iondúis croílár Shibhialtacht Ghleann na hIondúise. Ag tionscnamh ar Ardchlár na Tibéide|, i gcomharsanacht Loch Mapam Yumco ("nó i mBéarla 'Mansarovar"') i Réigiún Uathrialach na Tibéide. Ritheann an abhainn trí cheantair Ladakh sa cheantar Jammu agus an Chaismír agus ansin isteach trí Gilgit-Baltisteáin, ag sreabhadh tríd an tuaisceart ó dheas ar feadh faid iomláin na tíre, agus ansin isteach léi sa Mhuir Arabach in aice le cathair chalafoirt Karachi i Sind.
An Bhalúcastáin. Is í an Bhalúcastáin an cúige is mó de réir limistéar geografach sa Phacastáin, a chomhdhéanann thart ar 48% d'achar iomlán na tíre, sé sin, 40% den tír. Thug an daonáireamh sa bhliain 1998 le fios go raibh daonra de thart ar 6.5 milliún aici. Tá an Bhalúcastáin níos boichte agus tá a dhaonra níos ísle ná an chuid eile den Phacastáin.
San iarthar, tá teorainn aici leis an Iaráin, sa tuaisceart leis an Afganastáin agus leis an Sarhad ("Béarla: The North-West Frontier Province"), san oirthear le Puinseáb agus leis an Sind. Ó dheas tá teorainn aici leis an Mhuir Arabach. 
Is iad na teangacha is mó sa chúige ná an Bhalúcais(بلوچی), an Bhrahuis(بروہی), an Phaistis( پښتو) agus an tSindis(سنڌي ).
Is í Quetta (Paistis: ,کوټه Urdúis: کوئٹہ) a príomhchathair agus an t-aonú cathair atá aici, tá a bhailte agus a sráidbhailte eile tearcfhorbartha. 
Is iad na Balúchaigh agus na Paistigh an dá ghrúpa eitneach is mór; tá an tríú grúpa ann freisin, grúpa eitneach atá measctha, is Sindigh iad den chuid is mó. 
Geilleagar.
Tá an Bhalúchistáin saibhir in acmhainní mianraí; is é an dara soláthraí is mór, i ndiaidh na Sinde, de gháis nádúrtha.
Mógail. Sonraítear leis an ainm Móngol (Mongóilis: Mongγol) grúpa eitneach amháin nó grúpaí éagsúla eitneacha, atá lonnaithe anois den chuid is mó sa Mhongóil, sa tSín, agus sa Rúis.
Sainmhíniú.
Áirítear le sainmhíniú caol na Mógail chuí cheart, agus iad seo roinnte go garbh idir Mógail oirthearach agus iartharach. Sa chiall is leithne, áirítear pobal Mongólach, gach duine a labhraíonn Mongóilis, mar shampla na Cailmícigh ("Béarla: Kalmyks") in oirthear na hEorpa.
Láithríodh an t-ainm "Móngol", i dtaifid na ríshliochta Tang ar dtús báire san 8ú haois, mar fine de na Shiwei (Sínis:室韦), ach ní raibh trácht air go dtí an 11ú haois i rith rialaithe na Qìdān (Sínis: 契丹; Peirsis: ختن). Tar éis titim na Ríshliochta Liáo Cháo (Sínis: 辽朝), sa bhliain 1125, tháinig na Móngail chun cinn mar an príomhthreabh i Steip na hEoráise. Mar sin féin, laghdaigh a gcogaíocht leis an Ríshliocht Jin agus na Tataraigh iad go mór. Sa 13ú haois, d'fhás sé ina scáththéarma do ghrúpa mór Mongólach agus treibheanna Tuircice aontaithe faoi riail Gheingeas Cán faoin chéannacht céanna (céannacht chultúrtha den chuid is mó). 
Stair.
Bunaithe ar téacsanna stairiúla Síneacha, is féidir sinsearacht na bpobal Mongólach a rianú ar ais chuig na Dōnghú (Sínis: 东胡;) , cónaidhm treibhe a bhí iontu agus iad i seilbh tailte in oirthear na Mongóile agus an Mhanchúir. Chloígh Mao Dun (Sínis: 冒顿单于,) de chuid na Xiōngnu iad, tar éis é a bheith ceaptha ina Impire sa bhliain 209 RC. Tá díospóireacht fós faoi chéannacht na Xiōngnu. Cé go n-áitíonn roinnt scoláirí gur próta-Mógail a bhí iontu, éiríonn an cheist casta go leor, mar go rianaíonn staraithe Síneacha treibheanna Tuircice áirithe ó na Xiōngnu freisin. Is féidir, áfach, na Dōnghú a lipéadú níos éasca mar próta-Mógail ós rud é go rianaíonn startha Síneachana na treibheanna agus na ríochtaí Mongólacha ina dhiaidh sin go heisiach uathu (pobail Xiānbēi den chuid is mó), cé go maíoann roinnt téacsanna stairiúla go bhfuil gaol sinsearachta measctha Xiōngnu-Dōnghú ag roinnt treibheanna (m.sh. i gcás an prota-Mongólach Qìdān).
Anois. Páipéar nuachta Gaeilge ab ea Anois a foilsíodh idir na blianta 1984 agus 1996, a bhí faoi cheannas Gael Linn.
Bhí Bibi Baskin ina heagarthóir ar an nuachtán ó 1984 go 1986. Dhíoltaí thart ar 5,600 cóip gach seachtain. Thit an líon sin go 4,500 in 1994 áfach. Faoin am sin bhí an nuachtán ag fáil thart ar €150,000 mar dheontas.
Bill Haley. Bhí Bill Haley (6 Iúil, 1925 – 9 Feabhra, 1981) ar dhuine de na céad rac-cheoltóirí Meiriceánacha a bhí ann. Tháinig seisean agus a bhanna The Comets ar an bhfód ag tús na gcaogaidí, agus chuaigh rianta dá chuid ar nós "Rock Around the Clock" go mór i bhfeidhm ar an aos óg. Mar gheall ar seo, glaoitear "athair an rac-cheoil" air go minic.
Suíceach. Is éard is Suíceach ann (, "sikkh") ná duine de lucht leanúna an tSuíceachais ("Sikhi" i Puinseáibis). Tháinig an Suíceachas chun cinn sa 16ú haois i bPuinseáb. Anois is ceann amháin de na mór-reiligiúin é, le lucht leanúna ar fud an domhain. 
D'eascraíodh an téarma "Suíceach" ón bhfocal Sanscraite "śiṣya", a chiallaíonn "deisceabal, foghlaimeoir", nó b'fhéidir ón bhfocal "śikṣa", a chiallaíonn "teagasc".
Peitreal. Is éard is peitreal ("artola" nó "gásailín" uaireanta) ann ná breosla, de ghnáth breosla leachtach le húsáid in innill dócháin inmheánaigh ina n-adhantar meascán breosla / aeir le spréach. 
Focal.
Tagann an focal ó 'petra-oleum' na Laidine nó ola a thagann ó charraig. Is é an bunús céanna atá aige seo agus an téarma eile Gaeilge air, artola. Is ionann art agus cloch.
Táirgeadh.
Is ó mheascán díorthaithe ó pheitriliam a thagann peitreal, úsáidtear go príomha é in innill dhócháin inmheánaigh. Úsáidtear mar thuaslagóir é i gcúrsaí péinte é chomh maith.
Is meascán an peitreal féin de hidreacarbóin sho-ghalaithe a fhaightear ó dhriogadh is scoilteadh peitriliam, a chuimsíonn breiseáin cosúil le comhdhúile luaidhe chun an adhaint a rialú uaireanta, agus coscaire meirge. 
Saothraíodh peitreal saor ó luaidhe trí bheinséin is breiseáin eile a chur ann, agus is é seo is mó a úsáidtear anois.
Truailliú.
Mar thoradh ar an truailliú comhshaoil le luaidhe ag sceithgháis gluaisteán, thosaigh aighneas sna 1980idí mar gheall air sin.
Stair.
Ar 7 Aibreán 1902, bunaíodh an comhlacht Texas Company, ar a dtugtar Texaco sa lá atá inniu ann.
Mar thoradh ar an truailliú comhshaoil le luaidhe ag sceithgháis gluaisteán, thosaigh aighneas sna 1980idí mar gheall air sin.
Slat an Rí. Réaltbhuíon is ea Slat an Rí. An Fiagaí a thugtar air sa Laidin. Tá cuma gharbhchearnóige ar an mbuíon, a chuimsíonn réalta den chéad ghrád nó den dara grád solais ag gach cúinne, agus an tslat i lár baill. Tugtar crios an Fhiagaí air seo chomh maith. Líne dhíreach de thrí réalta atá ann. Má leantar treo na líne feicfear Réaltra an Mhadra (Sirius). Bíonn an réalta seo ag spréacharnach go hildaite, bán dearg, buí agus gorm. Cheaptaí go mbíodh tionchar mire ag an réaltra seo ar ghadhair.
Stocmhalartán. Is éard is stocmhalartán ann ná ionad nó foirgneamh ina dtagann daoine le chéile le stoic agus scaireanna a dhíol agus a cheannach; nó cumann daoine a mbíonn an cineál gnó sin ar bun acu.
Linseáil. Is éard is linseáil ann ná pionós báis gan triail gan chúirt, agus é curtha i gcrích ag slua gramaisce. Go coitianta, samhlaítear an téarma leis an gciníochas sna Stáit Aontaithe, agus an dóigh a mbítí ag linseáil daoine gorma ansin sna laethanta a bhí, go háirithe sna blianta 1860-1890. Go tipiciúil, chrochtaí na híobartaigh den chrann, ach ar ndóigh, is féidir linseáil a thabhairt ar dhúnmharú ar bith, ar acht is gur slua de dhaoine corraithe a rinne é.
Tá an téarma bunaithe ar shloinne an réabhlóidí Mheiriceánaigh Charles Lynch. Bhí an Loingseach seo i gceannas ar chúirt mhírialta i Virginia le linn Chogadh Réabhlóideach Mheiriceá, agus é ag imirt phionóis ar na dílseoirí Meiriceánacha - is é sin, na Meiriceánaigh a bhí ag tacú le cúis Shasana in aghaidh na réabhlóidithe Meiriceánacha.
Leagan Gaeilge eile é dlí Uí Loingsigh. Seo an leagan a bhí ag Cosslett Ó Cuinn san aistriúchán Gaeilge a rinne sé ar an úrscéal buachaillí bó le Federico Mediante Noceda, "Peores que Lobos" ("Níos measa ná na mic thíre féin" - ach is é "An Ridire Dubh" an teideal Gaeilge). Mar sin, is ionann "duine a linseáil" agus "dlí Uí Loingsigh a imirt ar dhuine".
Linseáil is ábhar don amhrán chlúiteach le hAbel Meeropol (ainm cleite: Lewis Allan), "Strange Fruit", a bhí á chanadh ag Billie Holiday, an t-amhránaí cáiliúil "blues", ar fud na mblianta le súil an tsaoil mhóir a tharraingt ar an gcinedheighilt i nDeisceart na Stát Aontaithe agus ar chruachás na nGormach. Tagraíonn na focail "strange fruit" - "toradh aisteach" - do na daoine linseáilte agus iad ar crochadh de na crainn mar a bheadh torthaí ann.
Myspace. Is láithreán líonraithe shóisialta é MySpace, a bhunaigh Chris DeWolfe agus Tom Anderson i Lúnasa na bliana 2003.
Francesco Totti. Is imreoir peile é Francesco Totti (r.27 Meán Fómhair 1976). Imríonn sé faoi láthair le A.S. Roma mar ionsaitheoir.
Ramón J. Sender. Scríbhneoir Spáinneach ab ea Ramón José Sender Garcés (3 Feabhra, 1901 – 16 Eanáir, 1982), nó go simplí Ramón J. Sender. 
Saol.
Rugadh Sender i sráidbhaile beag; Chalamera, sa chúige Huesca suite in Aragóin. Sa bhliain 1923 cuireadh iachall ar dul sna saighdiúirí agus bhain sé páirt i gCogadh Rif i Maracó. 
D'fhill Sender ar Maidrid ag obair mar iriseoir sa nuachtán El Sol, nuachtán a cháin an rialtas go rialta ag an am. 
Sa bhliain 1926 cuireadh Sender i bpríosún de bharr an saothar "Casas viejas". Nuair a thosaigh Cogadh Cathartha na Spáinne sa bhliain 1936, glac Sender taobh na bpoblachtánach láithreach. Agus é ar pháirc an áir, mharaigh na Náisiúnaigh a bhean chéile, Amparo Barayon, i Zamora agus a deartháir i Huesca. 
Sa bhliain 1938 chuaigh Sender go dtí An Fhrainc agus as sin go dtí Meicsiceo agus na Stáit Aontaithe. D'fhán sé sna Stáit Aontaithe mar shaoránach Mheiriceánach go dtí an bhliain 1972, an bhliain a d'fhill sé ar an Spáinn. 
Fuair Sender bás i San Diego, California ar an 16 Eanáir 1982.
Leabhair.
Is é "La tesis de Nancy", saothar Sender is cáiliúla. Cuireann sé síos ar thaithí agus eachtraí mic léinn Meiriceánach, Nancy, atá ag staidéar sa Spáinn. 
Léann cuid mhaith de dhaltaí na Spáinne an leabhar greannmhar seo. Is cuntas fíor é, bunaithe ar litreacha a scríobh Nancy (scríofa as Béarla i dtús báire) dá haintín. 
Scríobh sé leabhair pholaitiúla chomh maith, mar shampla, "Réquiem por un campesino español" ('sé sin Éagnairc do Tuathánach Spáinneach) nó "Iman", úrscéál mar gheall ar na díospóireachtaí roimh Chogadh Cathatha na Spáinne.
Xkcd. Is greannán gréasáin é xkcd, cruthaithe ag Randall Munroe. Foilsítear faoi chóipcheart "Creative Commons Attribution-ShareAlike 2.5" é. Nuashonraítear é gach seachtain ar an Luain, ar an gCéadaoin agus ar an Aoine. Déileáil sé le ábhair matamaitice agus eolaíochta de ghnáth, uaireanta ag baint úsáid as léaráidí matamaitice cosúil le léaráidí Venn.
Úsáideann an greannán stíl ealaíne an-bhunúsach, ní ach línte dubha iad na carachtair, ach tá cúpla greannáin a thaispeáineann tírdhreacha nó dathanna. Ar an bhformhór, áfach, tá an bhéim curtha ar an téacs in ionad an ealaíne.
Surfáil eitleoige. Is spórt mara é an tsurfáil eitleoige a bhaineann úsáid as an ngaoth leis an duine a tharraingt tríd an uisce ar clár surfála beag nó ar chlár surfála eitleoige. Go hiondúil cuirtear an bhéim sa tsurfáil eitleoige ar mharcaíocht tonnta ach tá saorstíl ann chomh maith.
Baineann an surfálaí eitleoige úsáid as clár le strapaí cos, nó gan iad, in éineacht le cumhacht ó eitleog mhór a bhíonn faoi smacht aige le hé féin nó í féin a tharraingt trasna dromchla na farraige. sa bhliain 2006, rinneadh meastachán ar líon na surfálaithe eitleoige agus measadh go raibh thart ar 150,000 go 210,000 ann, agus gur díoladh 114,465 eitleog an bhliain sin.
Tá an spórt ag éirí níos sábháilte mar gheall ar athruithe i ndearadh na n-eitleog, córais le scaoileadh leis an eitleog go sábháilte agus treoracha do na surfálaithe. Tá forbairt ag teacht ar an stíl le go mbeidh sí in oiriúint do shurfálaithe agus do choinníollacha éagsúla.
Plean 2028. Is é atá i gceist le Plean 2028 nó Straitéis 20 Bliain don Ghaeilge 2010 – 2030 ná polasaí atá beartaithe ag rialtas Phoblacht na hÉireann chun stádas na Gaeilge a ardú sa Stát, go dtí go mbeidh sí ina teanga phobail ar fud an Stáit, agus go mbeidh pobal dátheangach i bPoblacht na hÉirinn.
Cyanide and Happiness. Is greannán é Cyanide and Happiness, foilsithe ar an idirlíon. Thosaigh Kris Wilson an foilseachán ar an 9 Nollaig 2004, agus é ach sé bliana déag d'aois. Anois tá ceithre údar: Kris Wilson, Rob DenBleyker, Matt Melvin, agus Dave McElfatrick. As Tuaisceart Éireann é Dave McElfatrick.
Naisc sheachtracha.
An Cyanide and Happiness is déanaí
Wikimedia Foundation. Is eagras ar bhonn neamh-bhrabach é an Fondúireacht Viciméid () a bhunaigh Jimmy Wales chun fás an togra Vicipéid a stiúradh. Braitheann an eagraíocht ar shíntiúis le haghaidh a chuid oibre.
Cithfholcadán. Is cubhachail nó folcadán é cithfholcadán ina níonn daoine iad féin faoi scaird uisce. Is minic a úsáidtear gallúnach.
Gualainn. Tugtar gualainn nó alt gualainne ar an alt idir an lámh uachtarach agus príomhpháirt an choirp.
Latrobe, Pennsylvania. Is baile é Latrobe, atá suite i gContae Westmoreland, Pennsylvania, Stáit Aontaithe Mheiriceá. Tá 7,634 duine ina gcónaí ann. Is í Barbara Griffin méara an bhaile. As Latrobe don ghalfaire Arnold Palmer.