Trelis/gawiki huggingface dataset:
Aerfort Chorcaí. Aerfort idirnáisiúnta Éireannach is ea Aerfort Chorcaí (IATA: ORK, ICAO: EICK). Osclaíodh an t-aerfort ar an 16 Deireadh Fómhair 1961. Sa bhliain 2010, bhain 2.4 milliún duine úsáid as an aerfort, agus 2.2 milliún in 2022.
Suíomh.
Tá an t-aerfort suite ocht gciliméadar ó lár Chathair Chorcaí, agus cóngarach do shuíomh na haerpháirce a bhí ann roimhe sin, ar a dtugtaí Farmer's Cross. 
Rinne réamh-bhreathnadóireachtaí meitéareolaíochta ag an suíomh seo i 1946-47. Tá an suíomh tugtha do cheo. Tarlaíonn seo siocair a shuímh gar don chósta theas agus a airde os cionn leibhéal na farraige. 
Stair.
D’oscail an t-aerfort i mí Dheireadh Fómhair 1961. 
Meitéareolaíocht.
Ar dtús, ní dhearna breathnadóireacht ach amháin ar iarratas. Ansin, chóir dheireadh 1961 rinneadh iad ar bhonn 24 uair agus mar sin bhí an stáisiún mar pháirt de líonra sionoptach na Seirbhíse Meitéareolaíochta. 
Osclaíodh rannóg réamhaisnéise do chuspóirí eitlíochta sa bhliain 1966 agus de réir mar a mhéadaigh an t-éileamh ar réamhaisnéisí ginearálta, cuireadh isteach seirbhís uathoibríoch aimsire teileafóin. Dhún an rannóg réamhaisnéise eitlíochta sa bhliain 1988, agus ghlac an Lároifig Eitlíochta ag Aerfort na Sionainne freagracht as na réamhaisnéisí. 
Gnó.
Tá an geilleagar réigiúnach ag brath go mór ar eitiltí ó Aerfort Chorcaí. Ach níl ag éirí go maith le hAerfort Chorcaí cheana féin. Tháinig milliún níos lú daoine tríd an aerfort seo sa bhliain 2016 ná mar a tháinig in 2008. Sna blianta 2010 agus 2022, bhain 2.2-2.4 milliún duine úsáid as an aerfort. Ach mhéadaigh Aerfort Bhaile Átha Cliath líon na bpaisinéirí faoi dhó beagnach idir 2009-2022.
Faoi láthair, is ag taisteal go Heathrow nó ar ais a bhíonn aon trian de phaisinéirí Aerfort Chorcaí - sin sé mhíle duine gach seachtain
Anraí IV Shasana. Bhí Anraí IV (3 Aibreán 1367 – 20 Márta 1413) ina rí ar Shasana ó 1399-1413. Ba gharmhac é le hEduard III (ua le máthair Philip IV na Fraince) agus dhearbhaigh sé éileamh a sheanathair go Ríocht na Fraince.
Rugadh Anraí ag Caisleán Bolingbroke i Lincolnshire. Ba é a athair, Jean de Gand (1340-1399) (déanta ina 1ú Diúc Lancaster, i gceart dá bhean chéile), an ceathrú mac (an tríú duine le maireachtáil mar dhuine fásta) de chuid Rí Eduard III agus bhí tionchar nach beag aige le linn cuid mhaith de réimeas a nia, an rí Risteard II (1377-1399) a chuir Anraí as oifig sa deireadh.
Ba í máthair Anraí Blanche de Lancaster, a bhí ina banoidhre ar na heastáit mhóra i Lancashire dá hathair Anraí de Grosmont, 1ú Diúc Lancaster (a ranaigh a shinsir ar thaobh a athar go dtí Anraí III). Bhunaigh Anraí mar sin craobh Lancaster de Theaghlach na bPlantaigíneach i Sasana, nuair a tháinig sé i gcomharbacht air a athair mar an 2ú Diúc Lancaster. Ba é an chéad Rí i Sasana é ó Choncas na Normannach a raibh an Béarla mar theanga dhúchais aige, seachas an Fhraincis.
Sibliní.
Phós duine de shean-deirfiúracha Anraí, Philippa de Lancastre, an rí João I na Portaingéile, agus bhí an ceann eile, Elizabeth de Lancastre, ina máthair de John Holland, 2ú Diúc Exeter. Bhí a leathdheirfiúr níos óige, Catherine de Lancastre, iníon dara bhean chéile a athar, Constanza de Castilla, ina céile rí na Caistíle. Bhí ceathrar leathshiblíní nádúrtha aige freisin, de Katherine Swynford a rugadh iad, a bhí ina máistreás dá dheirfiúracha i dtosach báire, agus a bhí ina leannán luí seanbhunaithe ag a athair agus ina dhiaidh sin an tríú bean chéile. Tugadh an sloinne Beaufort do na ceithre leanbh neamhdhlisteanacha seo óna áit bhreithe ag an Château de Beaufort i Champagne, sa Fhrainc.
Anraí V Shasana. Bhí Anraí V (16 Meán Fómhair 1387 – 31 Lúnasa 1422) ina rí ar Shasana ó 1413-1422. Bhí sé ar an rí ba rathúla ar Shasana ó thaobh cogaíochta de. Tháinig sé i gcomharbacht ar a athair, Anraí IV agus tháinig Anraí VI i gcomharbacht air siúd.
Anraí VI Shasana. Bhí Anraí VI (6 Mí na Nollag 1421 – 21 Bealtaine 1471) ina rí ar Shasana. Ba é an t-aon mhac ag Anraí V agus tháinig sé i gcoróin nuair a bhí sé ina leanbh naoi mí d'aois. Tháinig Éadbhard IV i gcomharbacht air.
Éadbhard IV Shasana. Bhí Éadbhard IV (28 Aibreán 1442 – 9 Aibreán 1483) ina rí ar Shasana ar feadh dhá thréimhse éagsúla le linn Chogadh na Rósanna. Ba shraith cogaí cathartha i Sasana na meánaoiseanna é Cogadh na Rósanna (1455–1489). Bhí coimhlint idir Teaghlach Lancaster agus Teaghlach Eabhrac le haghaidh choróin Shasana. 
Bhí aon mhac amháin ag Anraí V (a d'éag sa bhliain 1422), Anraí VI Shasana. Tháinig sé i gcoróin nuair a bhí sé ina leanbh naoi mí d'aois, agus feallmharaíodh é i dTúr Londan ar an 21 Bealtaine 1471. 
Rí Éadbhard IV.
Cuireadh Anraí VI as coróin ar an 4 Márta 1461, agus tháinig Éadbhard IV i gcomharbacht air, go dtí 2 Deireadh Fómhair 1470. Cuireadh Anraí i gcoróin sa bhliain 1470 agus as coróin arís cúpla mí níos déanaí.
Rinneadh rí d'Éadbhard don dara huair, ar an 11 Aibreán 1471 go dtí lá a bháis, sa bhliain 1483 (b'fhéidir go bhfuair sé bás le niúmóine nó tíofóideach nó nimhíodh é; ní raibh sé ach 40 bliain d'aois). 
Comharbas.
Tháinig a mhac, Éadbhard V, i gcomharbacht air.
Tháinig deireadh le Cogadh na Rósanna sa bhliain 1489 nuair a tháinig Anraí Túdar i gcoróin.
Éadbhard V Shasana. Bhí Éadbhard V ina rí ar Shasana ar feadh dhá mhí sa bhliain 1483. Tháinig sé i gcomharbacht ar a athair, Éadbhard IV. Bhí sé go mór faoi thionchar a uncail Risteard, Diúc Gloucester, le linn an ama sin. Cuireadh é féin agus a dheartháir Risteard Shrewsbury i mbraighdeanas i dTúr Londan agus fuair siad bás ansin. Níor corónaíodh riamh é. Tháinig a uncail i gcomharbacht air mar Risteard III.
Túr Londan. Is ionann Túr Londan nó An Túr, agus daingean, pálás agus príosún ríoga i Londain, atá suite ar an taobh thuaidh d'abhainn na Tamaise. Tá cáil ar leith air mar go gcuirtí naimhde an rí nó na banríona i mbraighdeanas nó chun báis ann, go háirithe daoine a raibh tréas curtha ina leith. Is séadchomhartha náisiúnta agus díol spéise do thurasóirí anois é.
An Tamais. Abhainn mhór i ndeisceart Shasana í an Tamais (Béarla: "The Thames"). Tá cathair Londan suite cois na Tamaise. Tá an Tamais 346 km (215 míle) ar fhad. Is i nGloucestershire atá foinse na habhann le fáil.
Muiris Ó Súilleabháin. Ba scríbhneoir Éireannach é Muiris Ó Súilleabháin nó Maurice O'Sullivan (19 Feabhra 1904 – 25 Meitheamh 1950) as an mBlascaod Mór; bhain sé cáil amach lena leabhar Fiche Blian ag Fás, a foilsíodh as Gaeilge sa bhliain 1933 (agus as Béarla faoin teideal "Twenty Years a' Growing)." 
Saol.
Ba í Cáit Ní Ghuithín, neacht le Tomás Ó Criomhthain, a mháthair. Cailleadh í ar 2 Márta 1905 agus cuireadh Muiris chuig dílleachtlann sa Daingean. Thóg a athair abhaile go dtí an Blascaod Mór é sa bhliain 1911 agus d'fhoghlaim sé Gaeilge ann. 
Bhí beirt deirfiúracha agus beirt deartháireacha ag Muiris.. Bhí sé ag beartú a dheartháir agus Eibhlín a leanúint go Meiriceá. Ach mhol an scoláire óg Sasanach George Thomson dó in 1927 dul isteach sa Gharda Síochána. D’fhág sé c i Márta 1927.
Tar éis oiliúna mar gharda, cuireadh go dtí Indreabhán, Co. na Gaillimhe, é ar 12 Samhain 1927. Go hUachtar Ard a cuireadh é sa bhliain 1950 agus d’fhan Cáit agus an leanbh ab óige a bhí aige sa Cheathrú Rua
Bá.
De thaisme a bádh é ar an Domhnach 25 Meitheamh 1950. Shnámhadh sé gach lá. Chuaigh sé ag snámh gar go leor do Chnoc na Lus (Gentian Hill) agus Cnoc na Cathrach i nGaillimh. Chuaigh feacht láidir farraige ina choinne ach throid sé, ag snámh ina choinne ar feadh achair fada ag iarraidh an talamh a bhaint amach. D’éirigh leis teacht ar ais. Ach tháinig laige air agus bádh ansin é i gcúig cheintiméadar uisce. Tá sé curtha i mBarr an Doire sa Cheathrú Rua.
Fiche Bliain ag Fás.
Sa scéal seo, déanann Ó Súilleabháin cur síos ar a shaol féin agus é ag éirí aníos ar an mBlascaod Mór, an t-oileán is mó de Na Blascaoidí i gContae Chiarraí. 
Glactar leis go bhfuil an saothar seo ar cheann de chlasaicí na hÉireann, agus is sampla maith é de chanúint Gaeilge na Mumhan. Tá sliocht as an scéal le clúdach ar scrúdú na hArdteistiméireachta in Éirinn, sliocht nach raibh san áireamh sa chéad leagan den scéal toisc nach raibh An Gúm sásta é a fhoilsiú, de bharr go dtéann beirt bhuachaillí isteach i dteach tábhairne ann.
Cogadh na Rósanna. Ba shraith cogaí cathartha i Sasana na meánaoiseanna é Cogadh na Rósanna (1455–1489). Bhí coimhlint idir Teaghlach Lancaster agus Teaghlach Eabhrac le haghaidh choróin Shasana. Shíolraigh an dá dhream ó Éadbhard III Shasana agus ó theaghlach na bPlantaigíneach. Tháinig deireadh leis nuair a tháinig Anraí Túdar i gcoróin. 
Ainm.
Baisteadh an t-ainm úd Cogadh (nó Cogaí) na Rósanna ar an gcoimhlint na céadta blianta ina dhiaidh, bunaithe ar shiombailí an dá thaobh, mar dhea, mar atá, rós dearg Lancaster agus rós bán Eabhrac. Déanta na fírinne, is ar éigean a úsáideadh rós dearg chun Teaghlach Lancaster a shiombalú ar chor ar bith ach go dtí deireadh an chogaidh, tar éis do Theaghlach na dTúdarach (craobh de Theaghlach Lancaster) an cogadh a bhuachan ag Cath Pháirc Bosworth. Thosaigh Anraí VII Túdar, a phós Eilís Eabhrac i 1486, ag baint úsáid as rós dearg-is-bán mar a shuaitheantas chun aontacht an dá theaghlach a léiriú.
Tús na Coimhlinte.
Bhí Anraí VI Lancaster ina rí ar Shasana agus ar chuid den Fhrainc (bhí Cogadh na gCéad mBliana ar siúl ag an am, ina raibh ríthe Shasana sa tóir ar choróin na Fraince) agus ina thiarna ar Éirinn ó fuair a athair Anraí V Shasana bás i 1422 agus Anraí óg ina leanbh. Le 1453, chaill Sasana an talamh ar fad a bhí acu sa Fhrainc seachas Calais, agus theip ar na néaróga ag Anraí Rí. Le linn éagruas Anraí, ceapadh Risteard, 2ú Diúc Eabhrac ina Thiarna Cosantóra, ar mhac garmhac le hÉadbhard III agus mac gariníon mac Éadbhard III é. Ghabh Risteard a namhad an Diúc Somerset, gaol eile leis an teaghlach ríoga agus príomhchomhairleoir an rí, agus chuir i dTúr Londan é. 
I 1454, áfach, tháinig Anraí VI chuige féin arís, agus scaoileadh saor Somerset. Ar eagla go mbeadh air íoc as a rinne sé, thóg Risteard Eabhrac arm agus mháirseáil sé i dtreo Londan. Bhuail sé le harm an rí, a raibh an Diúc Buckingham i gceannas air, in St Albans i 1455. Cheap an rí Buckingham mar cheannasaí an airm in ionad Somerset ag an nóiméad deiridh, agus bhuaigh arm Eabhrac i gCéad Chath St Albans ar aon nós. Maraíodh Somerset, agus gabhadh an rí agus tógadh ar ais chuig Londain é. Buaileadh Anraí le meabhairghalar arís, agus arís eile ceapadh Risteard mar Thiarna Cosantóra. Tháinig an rí chuige féin arís an bhliain dár gcionn agus as sin amach, ba í an Bhanríon Margaret Anjou an duine is cumhachtaí i gcomhairle an rí, ach shuigh Risteard ann fós. I 1459, thosaigh Eabhrac agus a chomhghuaillí, an Diúc Warwick, ag tógáil airm arís agus bhris cogadh amach idir iad agus fórsaí Lancaster óir bhí Risteard Eabhrac ag iarraidh na corónach. Níor bhuaigh sé riamh í, ach tar éis a bháis, tháinig a mhac Éadbhard IV i gcoróin níos déanaí sa choimhlint.
Jean-Marie Le Pen. Is polaiteoir Francach agus pobalóir é Jean Marie Le Pen (20 Lúnasa 1928 a rugadh é, La Trinité-sur-Mer, An Fhrainc). Is eisean a bhunaigh an Front National sa bhliain 1972, páirtí atá go mór ar an eite dheis. Bíonn a iníon Marine Le Pen ina ceannaire ar an bpáirtí ón mbliain 2011 (athainmníodh an páirtí mar Rassemblement National, nó an RN, sa bhliain 2018). Cur in aghaidh na hinimirce is ea cuid mhaith de shaothar an RN.
Bhí Jean Marie Le Pen san iomaíocht cúig uaire i dtoghchán uachtaránachta na Fraince. Bhain sé an dara háit amach sa chéad bhabhta vótála sa bhliain 2002. Ach bhí bua éasca ag Jacques Chirac sa dara babhta vótála.
Nicolas Sarkozy. Ba uachtarán na Fraince idir 2007 agus 2012 é Nicolas Sarkozy, an 23ú uachtarán na Fraince (rugadh Nicolas Paul Stéphane Sarközy de Nagy-Bocsa ar an 28 Eanáir 1955, 17ú arrondissement, Páras, An Fhrainc). 
Fuair sé an ceann is fearr ar Ségolène Royal sa dara babhta den toghchán uachtaránachta ar an 6 Bealtaine 2007. Tháinig sé i gcomharbacht ar Jacques Chirac ar an 16 Bealtaine 2007. 
Roimh a uachtaránacht, ba é ceannaire an "UMP" (Aontacht chun Gluaiseachta Coitianta) é. Ceapadh mar Aire Gnóthaí Baile é sa chéad rialtas de chuid Jean-Pierre Raffarin ó Bealtaine 2002 go Márta 2004 agus ansin ceapadh mar Aire Airgeadais é i rialtas deireanach Raffarin ó Márta 2004 go Bealtaine 2005. Ceapadh arís mar Aire Gnóthaí Baile é i rialtas Dominique de Villepin (2005-2007).
Ba Uachtarán Chomhairle Ginearálta "départment" (contae) Hauts-de-Seine é ó 2004 go 2007 agus ba mhéara é ar Neuilly-sur-Seine, ceann de na "communes" (bailte) is saibhre sa Fhrainc ó 1983 go 2002. Ceapadh é mar Aire Cáinaisnéise é i rialtas Édouard Balladur (RPR, réamhtheachtaí an UMP) i rith téarma deireanach François Mitterrand.
Tá Sarkozy go mór i bhfabhar dlí agus oird agus ba mhaith leis geilleagar na Fraince a athbheochan. Gheall sé go neartófar an "entente cordiale" leis an Ríocht Aontaithe agus go mbeadh níos mó comhoibrithe leis na Stáit Aontaithe.
Tugtar an leasainm Sarko air go forleathan.
Annála Inis Faithlinn.  ar stair na hÉireann is ea Annála Inis Faithlinn nó Faithleann. Scríobhadh na hannála i Mainistir Inis Faithlinn i Loch Léin i gContae Chiarraí idir an 11ú haois agus an 14ú haois. 
Tá breis is 2,500 iontráil ann agus iad ag cur síos ar imeachtaí idir 433 and 1450. Ceaptar gur cuireadh an lámhscríbhinn le chéile in 1092, mar gur scríobhaí amháin a bhí ag obair uirthi anuas go dtí sin ach go raibh a lán daoine á breacadh ina dhiaidh sin. Tarrraingíodh ábhar as lámhscríbhinní ó áiteanna éagsúla i gCúige Mumhan agus as cnuastéacs de "Chroinic na hÉireann", téacs a shíltear a scríobhadh ag Cluain Mhic Nóis.
I dteannta na n-iontrálacha croineolaíocha, tá cuntas gearr briste sa lámhscríbhinn ar an ré réamh-Chríostaí in Éirinn, ó Abrahám go dtí Naomh Pádraig. Tá scéal na hÉireann agus na nGael suite laistigh de stair chomhchoitianta Eusebius, stair a léirítear trí chroinic dhomhanda Laidine agus trí shleachta as "Réidig dam, a Dé, do nim", dán Meán-Ghaeilge a luaitear le Flann Mainistrech i lámhscríbhinní ina dhiaidh sin. 
Tá na hannála le fáil anois sa Bodleian Library in Oxford mar MS Rawlinson B 503.
Tomás Ó Criomhthain. Fear de bhunadh na mBlascaod ab ea Tomás Ó Criomhthain (), nó Thomas O'Crohan (21 Nollaig 1856 – 7 Márta 1937), duine de mhórscríbhneoirí a linne. 
Rugadh é sa bhliain 1856 agus chaith sé formhór a shaoil ar an oileán. Scríobh sé dhá leabhar, "Agallamh na hInse" agus "An tOileánach", agus aistríodh go teangacha éagsúla iad ó shin. Is clasaicí dírbheathaisnéiseacha iad na leabhair a thug léargas bríomhar ealaíonta ar shaol na ndaoine a mhair sna Blascaodaí lena linn. Cé go bhfuil cáil ar dhírbheathaisnéisí eile de chuid na Gaeltachta, tugtar an chraobh de ghnáth do Ó Criomhthain.
Saol.
Ba é Tomás an duine deireanach de sheisear clainne agus déantar iontas fós féin den chur síos atá aige ar a bheith ag diúl as cíoch a mháthar agus é ceithre bliana d'aois. 
Ní bhfuair sé mórán scolaíochta mar nár fhan múinteoirí i bhfad riamh ar an oileán agus de réir a thuairisce bhí saol breá aige ina gharsún ag seilg agus ag iascach.
Phós sé Máire Ní Chatháin sa bhliain 1878 agus cé go raibh deichniúr leanbh aici bhásaigh go leor díobh go hóg agus ní raibh saol fada aici féin. 
Leabhair.
Spreag Brian Ó Ceallaigh as Cill Airne Tomás chun cín lae a scríobh na blianta tar éis an Chéad Chogadh Domhanda - chruthaigh sé don oileánach go bhféadfadh tuairiscí faoi shaol na ngnáthdhaoine i gceantar iargúlta a bheith spéisiúil trí shampla de scéalta le Maxim Gorky agus Pierre Loti a thabhairt dó le léamh. Scríobh Ó Criomhthain litreacha gach lá chuig Ó Ceallaigh agus ba as na cuntais sin a cuireadh an leabhar "An tOileánach" le chéile. thosaigh Tomás ag moladh do dhaoine óga dul i mbun scríbhneoireachta chomh maith. Sa bhliain 1923 bhí triúr i mbun pinn:- é féin, Míchael Ó Gaoithín agus Eibhlín (Neilí) Ní Shúilleabháin. 
Bás agus oidhreacht.
Fuair Tomás Ó Criomhthain bás sa bhliain 1937 agus maireann a cháil agus a oidhreacht go dtí inniu féin.
D'ainneoin go raibh sé rí-shoiléir go raibh saol deacair, crua ag oileánaigh an ama sin, tugadh faoi ndeara freisin an saibhreas seanchais agus cultúir a bhí go smior ina gcuid urlabhraíochta. 
Ina dhiaidh sin, chuir Muiris Ó Súilleabháin peann le pár agus thug "'Fiche Bliain Ag Fás"' chugainn. Ina dhiaidh sin aríst a tháinig dírbheathaisneis Pheig Sayers. 
Áirítear '"An tOileánach"' ar an saothar ceannródaíoch áfach, an ceann ba thábhachtaí toisc an aird a tharraing sé seans. 
Naisc sheachtracha.
Tuairisc 2016-12-16: Tigh An Chriomhthanaigh ar an mBlascaod Mór le hoscailt do chuairteoirí i samhradh 2017
Gaeilgeoir. Go bunúsach is duine a labhraíonn Gaeilge é Gaeilgeoir. 
Sa Ghaeltacht áfach is ionann é agus foghlaimeoir Gaeilge, agus is téarma leath-mhaslach é uaireanta ar dhuine a bhfuil a dhíograis i leith na teanga níos mó ná a chumas chun í a labhairt. Bíonn Gaeilgeoirí ag Gaeilgeoireacht.
Liosta.
Agus na duine seo ón taobh amuigh:
Risteard III Shasana. Bhí Risteard III (2 Deireadh Fómhair 1452 – 22 Lúnasa 1485) ina rí ar Shasana ó 1483 go dtí lá a bháis. Ba é an rí deireanach ar Shasana de theaghlach Eabhrac agus de ríora Plantagenet. Tháinig deireadh le Cogadh na Rósanna nuair a briseadh ar a arm agus nuair a maraíodh é féin, ag Cath Pháirc Bosworth. Tháinig Anraí VII, an chéad rí Túdarach, i gcomharbacht air. Scríobh an drámadóir clúiteach William Shakespeare dráma mór le rá faoi Risteard III, ina léiríodh é mar bhithiúnach uafásach.
Anraí VII Shasana. Bhí Anraí VII (28 Eanáir 1457 – 21 Aibreán 1509) ina rí ar Shasana ó 22 Lúnasa 1485 go dtí 21 Aibreán 1509. Tháinig deireadh le Cogadh na Rósanna nuair a tháinig sé i gcoróin tar éis dó an bua a fháil ar Risteard III ag Cath Pháirc Bosworth. 'Túdar' an sloinne a bhí air agus chuir sé tús le Ré na dTúdarach nuair a tháinig sé i gcoróin, tréimhse a mhair go dtí 1603.
Anraí VIII Shasana. Bhí Anraí VIII (28 Meitheamh 1491 – 28 Eanáir 1547) ina rí ar Shasana ó 21 Aibreán 1509, go dtí lá a bháis. Ba é a bhris an nasc idir ríocht Shasana agus an Eaglais Chaitliceach chomh maith le glacadh leis an teideal, Rí na hÉireann. 
Bhí sé de cháil air gur phós sé sé huaire i ndiaidh a chéile. 
Tháinig a aon mhac, Éadbhard VI, i gcomharbacht air. Ba Máire I Shasana agus Eilís I Shasana iad a iníonacha.
Cath Pháirc Bosworth. Troideadh Cath Pháirc Bosworth ar 22 Lúnasa 1485. Cuireadh deireadh le Cogadh na Rósanna leis an gcath seo, nuair a maraíodh an rí Risteard III agus nuair a cuireadh buaiteoir an chatha, Anraí Túdar, i gcoróin. Tá na staraithe den tuairim gurb é Cath Pháirc Bosworth clabhsúr Theaghlach na bPlantaigíneach agus gur chor cinniúnach é i stair Shasana agus na Breataine Bige.
Éadbhard VI Shasana. Bhí Éadbhard VI (12 Deireadh Fómhair 1537 – 6 Iúil 1553) ina rí ar Shasana agus é ina bhuachaill óg. Ba é an t-aon mhac ag Anraí VIII agus tháinig sé i gcoróin nuair a bhí sé naoi mbliana d'aois. Ba é an chéad mhonarc Protastúnach ceart ar an tír sin. Bhí an tsláinte go dona aige i gcónaí agus fuair sé bás go hóg. Rinne Protastúnaigh chumhachtacha iarracht oidhreacht na corónach a aistriú go dtí bean óg darbh ainm An Bantiarna Jane Grey, ionas go bhfanfadh monarc Protastúnach i gcoróin ina dhiaidh. Bhí sí seo ina bhanríon neamhoifigiúil ar feadh naoi lá, ach theip ar an gceannairc seo ar deireadh agus tháinig deirfiúr Chaitliceach Éadbhaird, Máire I, i gcoróin.
An Bhantiarna Jane Grey. Bhí an Bhantiarna Jane Grey (1536/7 — 12 Feabhra 1554) ina banríon ar Shasana ar feadh naoi lá in Iúil 1553, le linn géarchéim chomharbachta. Tugadh 'Banríon na Naoi Lá' uirthi mar gheall air seo. Ba ghar-neacht le hAnraí VIII í agus chinn a athair agus Protastúnaigh thábhachtacha eile ar iarracht a dhéanamh í a chur i gcoróin tar éis don rí Protastúnach Éadbhard VI bás a fháil. Rinneadh é seo d'fhonn bac a chur ar an gCaitliceach, Máire Túdar, deirfiúr Éadbhaird agus an iníon ba shine le hAnraí VIII, teacht i gcoróin. Ach theip ar an gceannairc seo, ceal tacaíochta ón bpobal i gcoitinne. Cuireadh í chun báis tar éis do Mháire teacht i réim.
Cluain Sceach. Is bruachbhaile i ndeisceart Bhaile Átha Cliath í Cluain Sceach. Tá an mosc is mó in Éirinn lonnaithe ann.
Baile an Mhuilinn (Baile Átha Cliath). Bruachbhaile i ndeisceart Bhaile Átha Cliath is ea Baile an Mhuilinn. D'eascair an logainm ó mhuileann a bhíodh á fheidhmiú ar abhainn na Dothra, na blianta fada ó shin. 
Spórt.
Bunaíodh club gailf Bhaile an Mhuilinn sa bhliain 1907. Bhíodh club sacair Shamrock Rovers lonnaithe ann freisin.
Dún Droma. Is bruachbhaile i ndeisceart Bhaile Átha Cliath é Dún Droma. Tá sé suite i limistéar Chontae Dhún Laoghaire-Ráth an Dúin. Tá stáisiún Luas agus an ionad siopadóireachta is mó sa tír suite ann. Bhí cónaí ar an bpolaiteoir Séamus Ó Braonáin agus ar an rothaí Stephen Roche i nDún Droma.
Taipéis Bayeux. Is bróidnéireacht í an Taipéis Bayeux ("Tapisserie de Bayeux" as Fraincis), ar a n-insítear scéal na n-imeachtaí a bhain le hionradh na Normannach faoi cheannas Liam Concar, ar Shasana. 
Bíonn an bhróidnéireacht ar taispeáint in iarsmalann speisialta in Bayeux na Fraince de ghnáth.
Léiriú.
Is éard atá ann ná scéal Choncas na Normannach ar Shasana. Is trí phictiúir is mó a insítear an scéal. Sraith pictiúr fuaite de línéadach is ea an taipéis ach gur olann dhaite atá sna pictiúir. Tá sé 70 méadar ar fad. 
Foinse.
Foinse phríomha fhíormhaith atá inti sin mar gurbh iad na Sasanaigh féin, faoi scáth na Normannach, a rinne an taipéis sna 1070idí, go gairid i ndiaidh do na himeachtaí a léirítear inti tarlú. 
Is ceann de na foinsí eolais is fearr ar Choncas na Normannach ar Shasana. Ach caithfidh muid a bheith cúramach leis mar tá sé claonta ar son na Normannach.
Geolaíocht. Is éard is geolaíocht ann (ón nGréigis: γη, ge, "domhan"; agus λόγος, logos, "caint" nó go díreach "ag caint faoin Domhan") ná an eolaíocht agus an staidéar a ndéantar ar an Domhan, agus na h-ábhair soladacha áirithe atá le fáil ann. Clúdaíonn an eolaíocht seo staidéar ar rudaí ar nós carraigeacha, ithir, geamchlocha agus rudaí a bhaineann leis an gcomhdhéanamh, struchtúr, airí fisiceach, stair agus na próisís a bhí i gceist i bhforbairt an domhain. Ceann de na domhaneolaíochtaí atá ann.
Zak Starkey. Ceoltóir Sasanach is ea Zak Starkey a rugadh ar an 13 Meán Fómhair 1965 i Londain. Drumadóir atá ann, an céad mac a saolaíodh leis an ndrumadóir Ringo Starr (fíorainm Richard Starkey) ón bhanna cáiliúil The Beatles agus a chéad bhean Maureen Cox. Tá rath agus cáil tuillte ag Starkey inniu mar dhrumadóir agus tuargainteoir tréitheach, agus tá sé le feiceáil taobh thiar den fhoireann drumaí leis na ngrúpaí The Who agus Oasis.
William O'Brien. Ba náisiúnaí Éireannach é William O'Brien (2 Deireadh Fómhair 1852 – 25 Feabhra 1928). Iriseoir, réabhlóidí, polaiteoir, scríbhneoir, agus ball de Pharlaimint na Breataine a bhí ann. Bhí baint mhór aige le leasú talaimh ag deireadh na 19ú aoise agus sa luath 20ú haois, chomh maith lena chuid oibre ar son Féinriail in Éirinn. I Maigh Eala, i gContae Chorcaí, a rugadh é.
Tugadh Domhnach na Fola ar an eachtra a tharla de bharr agóid i Londain 13 Samhain 1887 ag tabhairt amach faoi chomhéigean agus le saoirse William O'Brien, as chuir chun chinn. D'eagraigh an Chónaidhm Raidiciúil an agóid.
Pete Townshend. Ceoltóir Sasanach é Pete Townshend, nó Peter Dennis Blandford Townshend mar a saolaíodh é ar an 19 Bealtaine, 1945 in Chiswick, Londain. Tá cáil mhór bainte amach ag Townshend agus a lán duaiseanna buaite aige mar ghiotáraí, cumadóir, amhránaí agus scríbhneoir. Ba leis an rac-bhanna Sasanach The Who a thuill sé an rath is mó atá aige, agus bhí an-tionchar aige leis a chuid oibre.
Cé go n-aithnítear é go mór mar ghiotáraí, tá a lán uirlisí eile seinnte aige ar a chuid albam, mar shampla an méarchlár, na drumaí, an bainseó agus an dordghiotár.
Keith Moon. Bhí Keith John Moon (23 Lúnasa, 1946 – 7 Meán Fómhair, 1978) ina dhrumadóir leis an rac-bhanna Sasanach The Who. Fuair sé aitheantas agus meas mar gheall ar a chuid drumadóireacht, ach míchlúiteachas ag an am ceánna de bharr a stíl bheatha dhíobhálach. Tháinig Moon isteach sa ghrúpa in áit Doug Sandom sa bhliain 1964, agus sheinn sé ar gach albam a sheol siad óna gcéad ceann My Generation sa bhliain 1965 go dtí Who Are You sa bhliain 1978. Eisíodh an ceann seo dhá sheachtain roimh a bháis mar thoradh ar ródháileog timpisteach.