Trelis/gawiki huggingface dataset:
Ceallach, easpag Ard Mhacha. Easpag ar Ard Mhacha agus leasaitheoir creidimh ab ea Ceallach, nó Celsus / Celestinus i Laidin agus Cellach of Armagh i mBéarla (1080 – 1 Aibreán 1129). Ba leasaitheoir díograiseach é mar easpag. D'éirigh Deoise Ard Mhacha níos tábhachtaí le linn a thréimhse mar easpag. 
Ceiliúrtar a lá féile ar 1 Aibreán. 
Saol.
Rugadh Ceallach sa bhliain 1080 i gContae Ard Mhacha. Shíolraigh sé ón uasaicme ann. Ina theannta sin, bhí muintir Cheallach, na Siniaigh (nó Siniaich nó Sínnaig), i gcumhacht ar an "deoise" (nó dúiche ag an am). Bhí a athair ina ab ar Ard Mhacha ó 1074 go 1091 ach níor oirníodh ina shagart é. Teaghlach mór le rá sa pholaitíocht ab ea muintir Cheallach is cosúil. Ansin bhi a sheanuncail, Domnall mac Amalgada, ina ab. 
Ceapadh Ceallach mar ab ar Ard Mhacha é sa bhliain 1105 agus rinneadh sagart de. I gcodarsnacht leis an traidisiúin teaghlaigh, duine spioradálta a bhí ann. Chuaigh an leasú eaglasta a bhí faoi lánseol sa Mhumhain san am sin go mór i bhfeidhm ar Cheallach, is cosúil. 
Easpag agus leagáid.
Nuair a d’éag Easpag Ard Mhacha de bharr “shocrú fear nÉireann”, ardaíodh Ceallach ina easpag ar Ard Mhacha.
Ba é a bhí i gceannas an tSionaid leasaithigh a tionóladh i Ráth Bhreasail sa bhliain 1111.
Bás agus Tionchar.
Sa bhliain 1129, le linn dó bheith ar cuairt tréadaireachta sa Mhumhain, shíothlaigh Ceallach in Ard Phádraig agus ar a iarratas féin, cuireadh i Lios Mór é.
Oirníodh Maolmhaodhóg Ó Morgair ina shagart é ag Ceallach Naofa sa bhliain 1119. Ansin thogh Ceallach é mar bhiocáire agus níos déanaí ina ab ar mhainistir Ard Mhacha.
Tar éis a bháis ar 1 Aibreán 1129, toghadh Maolmhaodhóg ina easpag ar Ard Mhacha, ach ní raibh sé in ann dul ann ar dtús toisc go raibh muintir Cheallach, na Siniaigh, fós i gcumhacht ann. Níos déanaí, ba leasaitheoir díograiseach é mar easpag, ar aon dul le Ceallach.
Stop the Clocks (EP). Is I.B diolama é Stop The Clocks, ag scaoileadh ag banna rac Sasanach Oasis ar 16ú Déireadh Fómhair 2006 ag Táifead Big Brother. Tá ceithre amhránaí lé feiceáil ar an I.B: dhá taobh-B, leagan beo amháin dé singlí agus samplac amháin. Scaoil an banna an I.B a dean fuilibiliú faoi an albam díolama dubailté leis an ainm céinne, ag scaoileadh ar 20ú Sámhain 2006. 
Líostá Rian.
Tá gach amhráin ag scríofa ag Noel Gallagher
Thérèse Coffey. Is polaiteoir Briotanach í Thérèse Anne Coffey (rugadh 18 Samhain 1971) atá ina Státrúnaí Comhshaoil, Bia agus Gnóthaí Tuaithe ó Dheireadh Fómhair 2022. Ball den Pháirtí Choimeádaigh, agus roimhe sin bhí sí ina Leas-Phríomh-Aire ar an Ríocht Aontaithe agus ina Státrúnaí Sláinte agus Cúraim Shóisialaigh ó Mheán Fómhair go Deireadh Fómhair 2022, agus ina Státrúnaí Oibre agus Pinsean ó 2019 go 2022. Is í an chéad bhean í a raibh an teideal Leas-Phríomh-Aire aici,] tá sí ina Feisire Parlaiminte do Suffolk Coastal ó 2010.
Cath Bhéal Átha na Lao. Troideadh Cath Bhéal Átha na Lao le linn Chogadh na Saoirse ar an 3 Samhain 1920 i mBéal Átha na Lao, Contae an Longfoirt. 
Chuir scuaid d'Arm Phoblacht na hÉireann faoi cheannas Sheáin Mhic Eoin an ruaig ar fhórsa céad duine de chuid Arm na Breataine agus Constáblacht Ríoga na hÉireann.
Cúinne an Ghiorria. Is éard is Cúinne an Ghiorria ann ná coincheap Éireannach ina bhfágtaí cúinne de ghort gan bhaint ar mhaithe leis an ngiorria. Labhair an scríbhneoir iomráiteach Máirtín Ó Cadhain faoi 'Chúinne an Ghiorria'. Ba nós é a bhí ann fadó in Éirinn, aimsir Fómhair, cúinne a fhágáil gan bhaint ionas go mbeadh áit éalaithe ag an ngiorria. Deirtear gur nós é a bhí ag dúchasaigh Mháigheacha Mheiriceá Theas freisin. Dúirt Ó Cadhain gurb iad na Gaeltachtaí Cúinní Ghiorria na hÉireann a bhí fágtha go sealadach ag an spealadóir gan bhaint, ach a bhí fós go mór i mbaol.
Samplaí.
"Cúinne an Ghiorria | The Hare's Corner" a thug Colm Mac Con Iomaire ar albam dá chuid agus luaigh sé an scéal thuas ón gCadhnach.
Bill Withers. Amhránaí Meiriceánach Afracach ab ea William Harrison Withers Jr. a rugadh ar 4 Iúil, 1938 i Slab Fork Virginia Thiar agus a fuair bás ar an 3 Aibreán, 2020.
Eddie Large. B'fhuirseoir Albanach é Eddie Large a rugadh Edward Hugh McGinnis ar an 25 Meitheamh 1941 i nGlaschú agus a fuair bás ar an 2 Aibreán 2020.
Gavin Williamson. Polaiteoir de chuid an Pháirtí Choimeádaigh sa Ríocht Aontaithe is ea Gavin Alexander Williamson. Rugadh é in Scarborough, Yorkshire Thuaidh ar an 25 Meitheamh 1976.
George Eustice. Polaiteoir de chuid an Pháirtí Choimeádaigh sa Ríocht Aontaithe is ea Charles George Eustice. Rugadh é i bPen Sans, Corn na Breataine ar an 28 Meán Fómhair 1971.
Robert Jenrick. Polaiteoir de chuid Páirtí Coimeádach sa Ríocht Aontaithe is ea Robert Edward Jenrick. Rugadh é i Wolverhampton, Midlands Thiar ar an 9 Eanáir 1982.
Fíbín. Bunaíodh an compántas aisteoirí Fíbín Teo. in Éirinn in 2003. Anois tá siad ar an gcompántais is mó agus is fiontraí in Éirinn agus drámaí nua agus clasaiceacha á léiriú acu. Is é an phríomhaidhm atá ag na compántas drámaí siamsúla a thaispeáint do dhaoine óga trí Ghaeilge. Go dtí seo tá os cionn 40 seó léirithe acu ar fud na tíre.
Baineann Fíbín tairbhe as modhanna léirithe atá fisiciúla agus físiúla, rud a dhéantar le puipéid, maisc, scáileanna, ceol agus fuaim. Fuair formhór na n-aisteoirí oiliúint idirnáisiúnta i scileanna puipéadóireachta. Maíonn Fíbín go bhfuil a gcuid seónna feicthe ag breis is 100,000 duine, roinnt mhaith acu in Éirinn agus cuid eile san Iorua, Stáit Aontaithe Mheiriceá, Ceanada, an Mhaláiv, an Bhreatain Bheag, Albain, an Bheilg agus tíortha eile. Deir Fíbín gur bhreá leo an Ghaeilge a athbheochan agus a chur chun cinn ar mhodh taitneamhach agus nua-aimseartha.
Ar 14 Nollaig 2003, léiríodh an dráma, seó puipéid, "An Gabha agus a Ghasúir" don chéad uair.
Faigheann Fíbín maoiniú ón gComhairle Ealaíon, Ealaíon na Gaeltachta agus ó Fhoras na Gaeilge.
Anthony Fauci. Is lia Meiriceánach é Anthony Stephen Fauci, a rugadh ar an 24 Nollaig 1940 i Nua-Eabhrac.
Grant Shapps. Polaiteoir de chuid an Pháirtí Choimeádaigh sa Ríocht Aontaithe is ea Grant Shapps. Rugadh é i gCroxley Green, Hertfordshire ar an 14 Meán Fómhair 1968. 
Thacaigh sé le Rishi Sunak seachas Liz Truss do cheannaireacht an Pháirtí Chaomhaigh sa samhradh 2022. 
Bhí Grant Shapps ceaptha ina Rúnaí Gnóthaí Baile ag Liz Truss ar 19 Deireadh Fómhair 2022.
Susanna M. Salter. Gníomhaí polaitiúil agus polaiteoir as Kansas, Stáit Aontaithe Mheiriceá ab ea Susanna M. Salter (2 Márta 1860 – 17 Márta 1961).
Ar 4 Aibreán 1887,  toghadh Salter ina méara ar Argonia, Kansas. Cúpla seachtain roimhe sin, d'imir cúpla fear cleas gan dealramh: mhol siad bean - Susanna M. Salter - mar iarrthóir sa toghchán bardasach. Ach d'ainneoin a rabhthas ag dúil leis, bhuaigh sí, an chéad mhéara mná a toghadh sna Stáit Aontaithe riamh.
Brendan O'Carroll. Is aisteoir é Brendan O'Carroll a rugadh ar an 15 Meán Fómhair 1955 i bhFionnghlas, Baile Átha Cliath.
Aerálaí. Meaisín chun ocsaigin a sholáthar d'othar agus dé-ocsaíd charbóin a bhaint uaidh, nuair nach bhfuil sé in ann análú dó féin, is ea aerálaí. 
Leathnaíonn sé na scamhóga ó am go ham trí fheadán a chuirtear sa traicé (téann an t-othar faoi thraicéastóime uaireanta; níl sé sin ró-choitianta sa lá atá inniu ann). 
Tá gaireas simplí iniompartha ar fáil is féidir a oibriú de lámh le haghaidh análú ghearrthéarmaigh é. Nuair a bhíonn gá le húsáid fhadtréimhseach, tá meaisíní uathoibríocha ar fáil. 
Stair.
Nuair a tháinig an t-análaitheoir chun cinn ar dtús sna 1930idí, thugtaí scamhóg iarainn air. Bosca mór a dhóthain ab ea é chun colainn othair a chur isteach ann, gan ach a cheann is a mhuineál taobh amuigh. D'fhaightí sreabh aeir isteach sna scamhóga tríd an mbrú taobh istigh den bhosca a laghdú, rud a leathnaigh cliabhrach is scamhóga an othair. Bhaintí feidhm as i gcás othar le pairilis riospráide de bharr polaimiailítis nó póilió, ach níl sé in úsáid a thuilleadh. 
Sa bhliain 1952/1953, rinne Bjørn Iben, ainéistéisí cróga i gCóbanhávan sa Danmhairg, an chéad aerálaí meicniúil nua-aimseartha. Réab eipidéim phóilió ar fud na tíre agus bhí páistí ag fáil bháis ina sluaite, le cliseadh hiopanálaithe riospráide ‘Múineann gá seift’, mar a deirtear agus rinne Iben traicéastóime ar cailín 12 bliain d'aois ar 25 Lúnasa 1952 agus ansin cheangail sé aerálaí meicniúil bunúsach.
Brook Benton. Amhránaí Meiriceánach Afracach ab ea Brook Benton a rugadh Benjamin Franklin Peay ar 19 Meán Fómhair 1931 in Lugoff, Carolina Theas agus a fuair bás ar an 9 Aibreán 1988.
Brandon Lewis. Polaiteoir de chuid an Pháirtí Choimeádaigh sa Ríocht Aontaithe is ea Brandon Kenneth Lewis. Rugadh é i Harold Wood, Londain ar an 20 Meitheamh 1971, agus Stát Rúnaí an Tuaiscirt ó 2020.
Ciorcal Cloch na Bealtaine. Is éard atá i gCiorcal Cloch na Bealtaine ciorcal cloch 64 doch mhór timpeall ar ardán íseal cré atá lonnaithe i Ráth Bhoth i dTír Chonaill. D’fhéadfadh sé go raibh timpeall is 80 cloch ann i dtosach. Tá ceann de na clocha ar an taobh thoir thuaidh den chiorcal maisithe le "fáinní cupán" - logáin bheaga chiorcalacha - ar an taobh istigh. Is cosúil go raibh feidhm faoi leith ag cloch áirithe, cloch atá tuairim is 2 mhéadar ar airde, atá ina seasamh ar an taobh thoir theas den chiorcal ó thaobh deasghnátha a bhíodh ar siúl sa chiorcal.
Sa Chré-umhaois Dhéanach (1400 - 800 RCh) a tógadh ciorcail chloch eile ar nós an chinn seo. Ní fios dúinn cén fheidhm a mbaintí astu, ach is dóigh gur bhain siad le deasghnátha reiligiúnacha a mbíodh pointí airde na gréine agus na gealaí a bhreacadh mar chuid díobh. Faightear taisí créamtha iontu ó am go chéile ach ní cosúil gur mar áiteanna adhlactha a leagadh amach iad.
Is dóigh gur san Iarannois réamhChríostaí (400 R.Ch - A.D400) a snoíodh an cloigeann cloiche a fuarthas ar an suíomh seo agus d’fhéadfadh sé a léiriú gur fhan an séadchomhartha seo ina ionad gníomhaíochta deasghnátha ar feadh na gcéadta bliain tar éis a thógtha.
Foinsí.
Tá an t-eolas seo bunaithe ar chomharthaí eolais ag an suíomh féin.
An Dubline. Is treochlár eolais faoi roinnt de na suímh thurasóireachta is mó tóir i mBaile Átha Cliath é an Dubline. Má leantar an Dubline feictear suímh éagsúla a thugann léiriú ar na heachtraí ar fad a bhí mar bhonn le forbairt Bhaile Átha Cliath ó na laethanta tosaigh go dtí an lá atá inniu ann.
Tuilleadh eolais.
Tá tuilleadh eolais le fáil ag www.VisitDublin.com
Foinsí.
Tá an t-eolas seo bunaithe ar chomharthaí an Dubline féin.
Ardeaglais Theampall Chríost. Tá Ardeaglais Theampall Chríost lonnaithe i lár chathair Bhaile Átha Cliath.
Eaglais bheag a bhí inti i dtosach, agus bhunaigh Dúnán, an chéad easpag ar Bhaile Átha Cliath, í le hairgead a fuair sé ó Sitriuc, rí Lochlannach Bhaile Átha Cliath. Is í an ardeaglais is sine i mBaile Átha Cliath í. 
I ndiaidh do na hAngla-Normannaigh seilbh a fháil ar an gcathair sa bhliain 1170, bheartaigh Strongbow, a gceannaire, (atá curtha san Ardeaglais seo) agus Lorcán Ua Tuathail, Ard-Easpag Bhaile Átha Cliath, ardeaglais taibhseach a thógáil. D'éirigh lena bpleananna agus cuireadh deireadh le tógáil na hardeaglaise sna 1230idí.
I ndiaidh an Reifirméisin, ardeaglais Phrotastúnach ba ea Teampall Chríost agus cuireadh iarsmaí de chuid na gCaitliceach Rómhánach, bachall Naomh Pádraig mar shampla, trí thine anseo i dtine chrámh mhór. Rinneadh obair shuntasach athchóirithe ar an ardeaglais sna 1870idí. Tá uaimh mheánaoiseach dhraíochtúil na hardeaglaise ar cheann de na struchtúir is sine i mBaile Átha Cliath. 
Foinsí.
Tá cuid den eolas seo bunaithe ar chomharthaí an Dubline.
Honor Blackman.  
B'aisteoir Sasanach í Honor Blackman a rugadh i bPlaistow, Londain ar an 22 Lúnasa 1925 agus a fuair bás ar an 5 Aibreán 2020).
George Pell. Is cairdinéal Astrálach de phór na hÉireann é George Pell a rugadh ar an 8 Meitheamh 1941 i mBallarat, Victoria. Oirníodh é sa bhliain 1966 agus ceapadh ina chairdinéal é sa bhliain 2003. Seachtú ardeaspag Melbourne (1996-2001) agus ochtú ardeaspag Sydney (2001–2014) ab ea é.
Ainmfhocal dílis. Ainmfhocal ar leith ar dhuine nó rud indibhidiúil nó ar áit amháin agus a úsáidtear chun tagairt a dhéanamh don eintiteas sin is ea ainmfhocal dílis, mar shampla "Seán"; "Corcaigh"; "Bran"; "Glanbia", le hais "ainmfhocail choitianta", ar ainmfhocal é a thagraíonn d’aicme eintiteas ("cathair, pláinéad, duine, corparáid") agus féadfar í a úsáid i dtagairt do chásanna d'aicme ar leith ("cathair", "pláinéad" eile, na "daoine" seo, ár "gcorparáid"). Is féidir ainmfhocail chuí a bheith in iarratais thánaisteacha freisin, mar shampla ainmfhocail a mhodhnú (an t-eispéireas "Mozart"), nó i ról ainmfhocail choitianta (ní haon "Pavarotti" é). Tá fadhbanna leis an sainmhíniú mionsonraithe ar an téarma agus, go pointe áirithe, á rialú ag gcoinbhinsiún. 
De ghnáth déantar idirdhealú sa teangeolaíocht reatha idir "ainmfhocail dílse" agus "ainmneacha dílse". De réir an idirdhealaithe dhian seo, toisc go n-úsáidtear an téarma "ainmfhocal" d’aicme d’fhocail aonair ("crann", "áilleacht"), is "ainmfhocail dhílse" iad na hainmneacha dílse aonfhoclacha amháin. Is "ainmneacha dílse" agus "ainmfhocail dílse" iad araon "Alastar" agus an "Afraic"; ach cé gur ainmneacha dílse iad ní ainmfhocail dílse iad."'Alastar Mór' agus an 'Aifric Theas' ." Ní úsáidtear an téarma "ainm dílis" chun cur i gcodarsnacht leis an ainm dílis, ach bhain roinnt teangeolaithe úsáid as an téarma chun na críche sin. Uaireanta, ní thugtar ach "ainmneacha" ar ainmneacha dílse; ach is minic a úsáidtear an téarma sin níos leithne. Uaireanta tugtar "aidiachtaí dílse" (nó "dobhriathra dílse", agus mar sin de) ar fhocail a dhíorthaítear ó ainmneacha dílse, ach ní i dteoiric theangeolaíoch príomhshrutha. Ní ainm dílis é gach ainmfhocal dílis nó "frása ainmfhoclach" a thagraíonn d'aonán uathúil. Is ainmfhocail choitianta iad 'dorchadas' agus 'geanmaíocht', fiú má mheastar gur eintitis teibí uathúla iad dorchadas agus geanmaíocht.
Alister Jack. Polaiteoir de chuid an Pháirtí Choimeádaigh sa Ríocht Aontaithe is ea Alister William Jack. Rugadh é i nDún Phris ar an 7 Iúil 1963.
Simon Hart. Polaiteoir de chuid an Pháirtí Choimeádaigh sa Ríocht Aontaithe is ea Simon Anthony Hart. Rugadh é i Wolverhampton, Staffordshire ar an 15 Lúnasa 1963.
Fernando de Noronha. Is oileánra Brasaíleach é Fernando de Noronha atá suite san Aigéan Atlantach agus cuid den stát Pernambuco, ag 350 ciliméadar amach ó chósta Mheiriceá Theas agus 2.300 ciliméadar ó Rinn Verde (Ilha Santiago). Tá 21 oileán agus carraig de bhunadh bolcánach ann, tá limistéar iomlán 26 km² ann - a bhfuil 17 km² ón bpríomh-oileán.
Áed Bennán mac Crimthainn. Rí na hIarmhumhan, agus b'fhéidir Rí na Mumhan, den Eoghanacht Locha Léin ba ea Aodh Beannáin Mac Criomhthainn (Sean-Ghaeilge Áed Bennán mac Crimthainn) (bás 618). Ba gharmhac Dauí Iarlaithe mhic Mhaithne é, é siúd féin ina rí na Mumhan.
Níl na hannála ar aon intinn, agus Aodh is Finghin mac Aodha Dhuibh (bás 618) den ghéag Caisil á phlé acu. I nAnnála Tiarnaigh, insítear gur Rí na Mumhan é Aodh, i gcoróin roimh Fhinghin. I nAnnála Uladh agus Annála Inis Faithlinn, ní thugtar teideal dó ina thásc. I nAnnála na gCeithre Máistrí, níl sé ach rí na hIarmhumhan, ach insítear a leanas faoi: 
De réir an seanscéil "Mór Muman &amp; Aided Cuanach mac Ailchine", bhí a iníon Mór (bás 636) pósta le Finghin agus níos deireanaí lena chomharba Cathal mac Aodha (bás 627). Sa chéad ghlúin eile, ba chúis achrainn idir na hEoghanachta Locha Léin agus Gleanndamhnach í iníon eile leis, "Ruithchern". Is dócha go gcuireann an cogadh seo in iúl cumhacht na ngéag seo, i gcomparáid le dreamanna eile amhail is an Chorca Laidhe, Corca Dhuibhne agus Ciarraí as Iarmhumhain; agus an Corca Mrua agus Corca Bhaiscinn as Tuadhmhumhain.
Ba iad Maol Dúin mac Aodha Bheannáin (bás 661) agus "Cummíne" a mhic a bhfuil aithne againn orthu.
Natalie Evans, Banbharún Evans of Bowes Park. Polaiteoir de chuid an Pháirtí Choimeádaigh sa Ríocht Aontaithe is ea Natalie Jessica Evans, Banbharún Evans of Bowes Park. Rugadh í ar an 29 Samhain 1975.
Oliver Dowden. Polaiteoir de chuid an Pháirtí Choimeádaigh sa Ríocht Aontaithe is ea Oliver James Dowden. Rugadh é i bPark Street, Hertfordshire ar an 1 Lúnasa 1978.
Amanda Milling. Polaiteoir de chuid an Pháirtí Choimeádaigh sa Ríocht Aontaithe is ea Amanda Anne Milling. Rugadh í i mBurton upon Trent ar an 12 Márta 1975.
Deischostas. Nuair a roghnaítear rogha as roghanna malartacha, is é an deischostas an "costas" a thabhaítear mura dtaitníonn an sochar a bhaineann leis an rogha malartach is fearr leat. Sainmhíníonn an "New Oxford American Dictionary" í mar ""cailliúint gnóthachain phoitéinsil ó roghanna malartacha eile nuair a roghnaítear rogha eile." (Béarla: "the loss of potential gain from other alternatives when one alternative is chosen."). I dtéarmaí simplí, is é an deischostas ná an sochar nach bhfaightear mar thoradh ar gan an chéad rogha eile is fearr a roghnú. Is príomhchoincheap san eacnamaíocht é an deischostas, agus cuireadh síos air mar léiriú ar "an gaol bunúsach idir ganntanas agus rogha " . Tá ról ríthábhachtach ag choincheap na ndeischostas maidir le iarrachtaí chun a chinntiú go n-úsáidtear acmhainní gann go héifeachtach. Níl deischostais teoranta do chostais airgeadaíochta agus airgeadais: fíorchostas d'uireasa táirgthe, an t-am a cuireadh amú, ba cheart pléisiúr nó aon sochar eile a sholáthraíonn fóntais a mheas mar dheischostas. Is é deischostas táirge nó seirbhíse an t-ioncam a d’fhéadfaí a thuilleamh trína úsáid mhalartach. Is é sin le rá, is é an deischostas ná costas an chéad rogha eile is fearr de tháirge nó seirbhís. Is féidir brí choincheap an dheischostais a mhíniú le cabhair ó na shamplaí seo a leanas: 
Mar sin teastaíonn íobairtí ón deischostas. Mura bhfuil aon íobairt bainteach le cinneadh, ní bheidh aon dheischostas ann. Maidir leis seo, ní thaifeadtar na deischostais nach mbaineann le sreafaí airgid sna leabhair chuntais, ach is cúinsí tábhachtacha iad i gcinntí gnó.Maidir leis seo, ní thaifeadtar na costais deise nach mbaineann le sreabhadh airgid sna leabhair chuntais, ach is cúinsí tábhachtacha iad i gcinntí gnó.
Stephen Barclay. Polaiteoir de chuid an Pháirtí Choimeádaigh sa Ríocht Aontaithe is ea Stephen Paul "Steve" Barclay. Rugadh é i Lytham St Annes, Lancashire ar an 3 Bealtaine 1972.
Tomás Molinares. Dornálaí Colómach, a bhí ina churadh marcmheáchain, is ea Tomás Molinares, a rugadh ar 6 Aibreán 1965 i gCartagena na Colóime.
Aaron Davis. Dornálaí Meiriceánach, a bhí ina churadh marcmheáchain, is ea Aaron Davis, a rugadh ar 8 Aibreán, 1967 san Bronx, Nua-Eabhrac.
Meldrick Taylor. Dornálaí Meiriceánach, a bhí ina churadh marcmheáchain, is ea Meldrick Taylor, a rugadh ar 19 Deireadh Fómhair, 1966 i bhPhiladelphia, Pennsylvania.
Noah (scannán, 2014). Scannán is ea Noah le Darren Aronofsky agus Russell Crowe, a tháinig amach sa bhliain 2014.
Live! (Albám Bob Marley &amp; The Wailers). Is albam beo é Live!, a thaifead Bob Marley &amp; The Wailers san Amharclann Lyceum, Londain in Iúil 1975. Bhí an t-amhrán “"No Woman, No Cry"” air.
Bhí Bob Marley &amp; The Wailers, Chris Blackwell, agus Steve Smith luaite sna creidiúintí mar léiritheoirí.
Ceoltóirí.
Bob Marley &amp; The Wailers
Crisanto España. Dornálaí Veiniséalach, a bhí ina churadh marcmheáchain, is ea Crisanto España, a rugadh ar 25 Deireadh Fómhair, 1964 i Veiniséala.
Ike Quartey. Dornálaí Gánach, a bhí ina churadh marcmheáchain, is ea Isufu "Ike" Quartey, a rugadh ar 27 Samhain 1969 in Accra.
Jarosław Kaczyński. Ba é Jarosław Kaczyński Príomh-Aire na Polainne ó 2006 go 2007. Rugadh an cúpla comhionann Jarosław agus Lech Kaczyński ar an 18ú lá de mhí an Mheithimh 1949 i Vársá. Throid a athair i gcoinne na Naitsithe in Éirí Amach Vársá.
Coimeádach cruthanta atá ann.
Dlí.
Bhronn Ollscoil Vársá céim sa dlí agus riarachán air. Fuair sé PhD sa dlí san ollscoil chéanna sa bhliain 1976.
Polaitíocht.
Sa bhliain 2002, chuir Jaroslaw Kaczyński agus a leathchúpla comhionann Lech, "Prawo i Sprawiedliwość" nó Páirtí an Dlí agus Cirt (PiS), ar bun.
Bhí Jarosław ina Phríomh-Aire ar an bPolainn ó 2006 go 2007.
Nuair a bhí Kaczyński ag seasamh don pháirtí "Prawo i Sprawiedliwość", chosain sé i Mí Aibreáin sa bhliain 2006 an stáisiún Radio Maryja go tréan ar an gcáineadh, agus é den bharúil go bhfuil cead cainte ag cách, ag Radio Maryja fiú, i dtír shaor.
Bhí a dheartháir Lech ina uachtarán ar an bPolainn ó 2005 go 2010.
Theip ar Kaczyński i dtoghchán uachtaránachta 2010.Chun an bua a fháil thar vótálaithe measartha, in ionad a bheith ag feidhmiú mar iarrthóir PI don uachtarán nó don phríomh-aire, chuir Kaczyński baill PI níos measartha i dtoghcháin uachtaránachta agus pharlaiminteacha ar 2. Rith Andrzej Duda mar uachtarán ar son PI, agus Agus Beata Szydło mar phríomhaire. Bhuaigh PiS an dá thoghchán.In 2020, rinneadh leas-phríomh-aire de Kaczyński i rialtas Mateusz Morawiecki. D’fhógair Kaczyński i lár mhí Dheireadh Fómhair 2021 go n-éireodh sé as a phost mar leas-phríomh-aire go luath in 2022 chun díriú ar an bpáirtí a threorú, agus d’éirigh sé as an 21 Meitheamh 2022. 
Ar an 10 Aibreán, 2020, comóradh timpiste Smolensk, thug Kaczyński agus naonúr daoine eile, ag seasamh in aice lena chéile, cuairt ar uaigh mháthair Kaczyński agus ar uaigh shiombalach cúpla deartháir Lech ag Reilig Mhíleata Powązki, cé go raibh siad dúnta do an pobal mar gheall ar shrianta paindéime COVID-19. Dúirt póilíní na Polainne nach raibh an teacht le chéile ag Powązki ina thionól mar gheall ar chomhthionóil mhóra toirmiscthe de bharr na paindéime, rud a d’eascair conspóid agus cáineadh.
Dave Duggan. Is úrscéalaí agus drámadóir Éireannach é Dave Duggan, a chónaíonn i nDoire agus a rugadh i Londain sa bhliain 1955. Cuireadh a shaothair amharclainne ar stáitse in Éirinn, Dún Éideann, Learpholl, Nua-Eabhrac agus san Afganastáin. An dráma is déanaí uaidh ná Chezzie's Chance (Blue Eagle Productions, 2018), tá snagcheol ann, agus bhí an-rath air i léiriú ag Féile Snagcheoil Dhoire. Scríobh sé an dráma Gruagairí (2007), a bhuaigh gradam ón Stewart Parker Trust, agus Makaronik (2014) don chompántas amharclannaíochta Gaeilge Aisling Ghéar. D'fhoilsigh Cló Iar-Chonnacht leagan úrscéil den dráma ficsean eolaíochta "Makaronik" sa bhliain 2018.
I measc a shaothair don scáileán tá Dance Lexie Dance (Raw Nerve Productions, 1996), a fuair ainmniúchán do na hOscars. Is é A Sudden Sun (Guildhall Press, 2012) an dara húrscéal uaidh agus is é Related Lives: An Imagined Memoir (Guildhall Press, 2016) an leabhar is déanaí uaidh. Tá blag aige ag breathingwithalimp.blogspot.com agus tá breis eolais ar a shaothar ag www.facebook.com/DaveDugganWriter
Saol Pearsanta.
D'fhill a thuistí ar Phort Láirge, an áit arb as dóibh sa bhliain 1963. Tógadh ann é. Chuaigh sé don fhisic i gColáiste na hOllscoile, Baile Átha Cliath.
Ríocht Dheasumhan. Ríocht stairiúil i n-iardheisceart na hÉireann ba ea Deasumhain nó Deasmhumhain. Bunaíodh sa bhliain 1118 í ag rí Tadhg Mac Cárthaigh, nuair a roinneadh go hoifigiúil Ríocht na Mumhan i nDeasumhain agus i dTuamhan le Conradh Ghleann Maghair. 
Bhí inti Contae Chorcaí agus formhór de Chontae Chiarraí. Faoi cheannas Mhic Cárthaigh a bhí sí, agus i measc clann eile sa ríocht, bhí Uí Shuilleabháin agus Uí Dhonnabháin.
Chloígh na hAngla-Normannaigh taobh oirthir Dheasumhan sa 12ú haois agus d'éirigh siad ina nIarlaí Dheasumhan, faoi cheannas FitzGerald agus Fitzmaurice 
Ghéill rí Dheasumhan, Diarmaid Mac Cárthaigh, do Anraí II Shasana, ach mhair an taobh iarthair mar ríocht Ghaelach leath-neamhspleách. A bhuíochas le bua Fhínghin Mhic Cárthaigh in éadan na nAngla-Normannach i gCath Callainn sa bhliain 1261, caomhnaítear neamhspleáchas Dheasumhan. 
I ndiaidh Chogaidh na Naoi mBliana sna 1590í, thángthas Deasumhan mar chuid de Ríocht na hÉireann.
Bhunaigh ríthe Dheasumhan suíomhanna amhail is Caisleán na Blarnan, Caisleán Bhaile Uí Chairbre, Mainistir Mhucrois agus Cill Chré.