Trelis/gawiki huggingface dataset:
Staid 974.  
Staid sacair i gCatar ba ea Staid 974 (Araibis: استاد ٩٧٤) nó Staid Ras Abu Aboud. Tógadh an foirgneamh sa bhliain 2021 ach tarraingíodh ó chéile é i ndiaidh Corn FIFA an Domhain 2022.
 
Tógadh Staid 974 ar bhealach go bhfuil sé chomh héasca an foirgneamh a mhéadú nó a laghdú le píosaí "Lego". Baisteadh an t-ainm 'Staid 974' air mar gurb as 974 de na coimeádáin mhóra sin a fheictear ar bord loinge atá an staid déanta agus iad ar fad fite le hais a chéile ar fhráma ollmhór miotail.
Bruachbhaile de chuid Doha is ea Ras Abu Aboud.
Domhainfhoghlaim. Tá domhainfhoghlaim (ar a dtugtar foghlaim dhomhain struchtúrtha freisin) mar chuid de theaghlach níos leithne de mhodhanna meaisínfhoghlama, bunaithe ar líonraí néaracha saorga le foghlaim ionadaíochta. Is féidir an fhoghlaim a mhaoirsiú, a leath-mhaoirsiú nó a bheith gan mhaoirsiú ar bith.
AlphaFold. Is ríomhchlár intleachta saorga (IS) é AlphaFold arna fhorbairt ag DeepMind, fochuideachta de chuid Alphabet Inc., a dhéanann réamh-mheastacháin ar struchtúr próitéine. Tá an clár deartha mar chóras domhainfhoghlama.
Gaelscoil an Ghoirt Álainn. Gaelscoil i nGort Álainn i gContae Chorcaí is ea Gaelscoil an Ghoirt Álainn.
Shaun Davey. Cumadóir is ea Shaun Davey (a rugadh ar 18 Eanáir 1948). Tógann sé a théamaí ó stair agus ó chultúr na hÉireann. Meascann sé ceol traidisiúnta agus ceol clasaiceach in a chuid saothar.
Beatha.
Rugadh Shaun Davey i mBéal Feirste sa bhliain 1948. 
Tá Davey pósta le Rita Connolly, amhránaí aitheanta. 
Saothar.
The Brendan Voyage, nó 'Iomramh Bhréanainn'.
Chum Davey The Brendan Voyage, turas farraige, sa bhliain 1980. Is saothar ceolfhoirne agus píobaire é seo, an chéad uair ar scríobhadh sraith iomlán 40 nóiméad do phíb agus ceolfhoireann.. Sheinn Liam Ó Floinn an phíb in 1980. Seasann an phíb don churach faoi lán seoil go Talamh an Éisc. Tá 10 ngluaiseacht (aonad) sa saothar a léiríonn an t-aistear mara.
Granuaile.
Chum sé Granuaile sa bhliain 1985. Léiríonn sé saol Ghráinne Ní Mháille, banríon na mara i gConnacht. Is saothar don phíb uilleann, giotár, cruit Ghaelach, guth aonréadach agus ceolfhoireann é seo.
Nora Barnacle.
Sa bhliain 2015, chum Davey na hamhráin do ' Nora Barnacle' i dteannta le Nuala Ní Dhomhnaill, file, agus Rita Connolly, fonnadóir, chun saol suaithinseach Barnacle agus Joyce a insint.
The Relief of Derry Symphony
Léiríodh “The Relief of Derry Symphony” le Shaun Davey ar ardán den chéad uair i 1990 i nDoire Cholmcille le linn chomóradh 300 bliain Léigear Dhoire.
Saothair eile.
Chuir Davey suim thar na bearta i gcultúr na Gaeltachta. Chum sé ceol álainn don gcnuasach dánta le Caoimhín Ó Cinnéide, ar a raibh an seod ‘Bláthanna Bealtaine’. 
I measc na saothar eile a chum sé, tá "The Pilgrim" agus ceol don amharclann. 
Chum sé an téama na sraithe BBC Ballykissangel.
Comhdhíothú dearbhaithe. Fear darbh ainm Donald Brennan a chum an téarma mutually assured destruction, nó MAD (sic), nó as Gaeilge, comhdhíothú dearbhaithe. sa bhliain 1962 chun cur síos ar an toradh a bheadh ar chogadh núicléach idir na cumhachtaí móra.
De réir mar a tháinig an Cogadh Fuar chun cinn, chomhoibrigh na Stáit Aontaithe agus an APSS le laghdú a dhéanamh ar an mbaol go ndéanfaí scrios ar a chéile trí chonarthaí arm, trí bheolíne idir Moscó agus Washington, agus trí theagmhálacha rialta idir oifigigh SAM agus na Sóivéide.
Feargal Ó Béarra. Scoláire, scríbhneoir agus aistritheoir ba ea Feargal Ó Béarra (a d'éag 21 Nollaig 2022), ar dhuine de mhórscríbhneoirí Gaeilge a linne.
Beatha.
Tógadh Feargal Ó Béarra i mBoth Chuanna i nGaeltacht Chois Fharraige.
Bhronn Ollscoil na Gaillimhe MA air sa bhliain 1994 agus Ph.D in 2004. 
Léachtóir ollscoile ab ea é agus suim ar leith aige sa Luath-Ghaeilge agus sa Luath-Ghaeilge mhoch. Bhí ardmheas air mar theagascóir.
Ag obair in Ard-Stiúrthóireacht Aistriúcháin an Choimisiúin Eorpaigh sa Bhruiséil mar aistritheoir a bhí sé sna 2010idí, obair ar thug sé “ceird nár chol le Clanna Gael” uirthi. 
Bás agus oidhreacht.
Bhí Feargal Ó Béarra tinn le tamall nuair a fuair sé bás roimh am ar 21 Nollaig 2022. Maireann a chéile, Maedhbh Nic Dhonnchadha, a pháistí Aindrias Micheál, Saileog Bairbre agus Piaras, agus a mháthair, Sorcha Uí Bhéarra.
Saothar.
Tá a shaothair, "Mé Suibhne" agus "An Tromdhámh", ar athchóiriú iad ar sheanchas na nGael, áirithe ar shárleabhair Gaeilge na mílaoise nua. Bronnadh Gradam Uí Shúilleabháin do Leabhar Gaeilge na Bliana ar "An Tromdhámh" in 2019.
Liosta neamhiomlán dá chuid foilseacháin.
Scoláire agus taighdeoir fíorchumasach ab ea é a chuir spéis i réimse fairsing ábhar, ó Naomh Éinne go dtí Máirtín Ó Cadhain.
Ráitis Cháiliúla de chuid an Chadhnaigh. Is éard atá ar an leathanach seo ná Ráitis Cháiliúla de chuid Mháirtín Uí Chadhain. Foilsíodh cuid áirithe den liosta seo ar Tuairisc.ie.
"Do na Firéin" Comhar, Márta 1962
Guth na Bliadhna. B'iris Ghaeilge na hAlban í Guth na Bliadhna a foilsíodh idir 1904 agus 1925 i nGlaschú. Bhí cáil uirthi mar gheall ar a fócas ar an bpolaitíocht, go háirithe ar cheisteanna radacacha reatha ar nós neamhspleáchas na hAlban agus fiú aontas polaitiúil idir Albain, Éire, agus na náisiúin Cheilteacha eile. Ba é Ruaraidh Arascain is Mhàirr a bhunaigh í.
Mac-Talla (iris). Ba nuachtán Gaeilge é Mac-Talla a foilsíodh go seachtainiúil - gach re seachtain ar a dhéanaí, i Sidni, Alba Nuadh, idir 28 Bealtaine 1892 agus 24 Meitheamh 1904, tuairim is 540 eagrán san iomlán
Ba é Eoin MacFhionghain (1869-1944) an t-eagarthóir. Rugadh é i mbaile Inbhir Nis i gCeap Breatainn. Ní raibh sé ach trí bliana is fiche d’aois nuair a bhunaigh sé Mac-Tall, an chéad fhoilseachán dá shórt sa domhan.
Bhí nuacht áitiúil, náisiúnta agus idirnáisiúnta mar chuid de, chomh maith le filíocht, amhráin, scéalta, aistriúcháin agus aistí.
Tá gach eagrán ar fáil i bhformáid PDF, agus gach leathanach ar leith mar chomhad JPEG ó shuíomh Gréasáin an SMO .
Donnchadh Blàrach. Ba mhinistir, údar agus file é an tUrramach Donnchadh Blàrach (Béarla; "Rev Duncan Black Blair").  Rugadh é i Srath Chura i 1815 agus cuireadh oideachas air in Ollscoil Dhún Éideann. Tar éis dó céim dhiagachta a bhaint amach, bhí sé ina mhinistir in Albain agus i Nova Scotia. Scríobh sé a lán rudaí don iris Mac-Talla faoin ainm cleite D.B.B.
"Bha an t-Urr. Donnchadh Blàrach (1815-1893) na “eòlaiche-cànain barraichte, na dheagh bhàrd, agus na dhuine cràbhach. Mar sgrìobhaiche Gàidhlig pongail cha robh duine a thug bàrr air.” Sgrìobh e laoidhean,cumhaidhean agus dàin is òrain aotrom. Nochd raon farsaing de na sgrìobhaidhean aige ann am Mac-Talla, a’ chiad phàipear-naidheachd Gàidhlig air an t-saoghal, a chaidh a chlò-bhualadh ann an Sidni, Albainn Nuadh, eadar 1892 agus 1904."
CLÀR. Foilsitheoir Gaeilge na hAlban is ea CLÀR. Bunaíodh an chuideachta i 1996 mar chuideachta neamhspleách agus deonach, stádas ata acu go fóill. Tá CLÀR lonnaithe in Inbhir Nis, Albain. Ba iad a bhí taobh thiar den tionscadal Ùr-sgeul, a dhírigh ar fhicsean úrnua.
Eryri. Is í Eryri - nó Snowdonia - an pháirc náisiúnta is mó sa Bhreatain Bheag, an chéad pháirc náisiúnta a bunaíodh sa tír sa bhliain 1951. Tá achar 2,170 km2 cearnach aici.
Tá Yr Wyddfa ("an tuaim" sa Bhreatnais), nó Snowdon i mBéarla, an bhinn is airde sa Bhreatain Bheag, agus suite i lár na páirce. Tá sí 1,065 méadar ar airde. Tagann 400,000 siúlóir chuige gach bliain. 
Sa bhliain 2022, chaith Údarás na Páirce Náisiúnta vóta ar son an ainm Yr Wyddfa agus Eryri a úsáid, in aghaidh Snowdon agus Snowdonia, mar gheall ar achainí a rinne 5,000 duine ag impí ar son an athraithe.
Frank Santopadre. Is scríbhneoir agus léiritheoir Meiriceánach é Frank Santopadre, a rugadh ar an 7 Feabhra 1961. Scríobhann sé faoi láthair don seó teilifíse Meiriceánach úd "The View" (ABC).
James Forsyth (iriseoir). Iriseoir polaitiúil Briotanach is ea James Forsyth (a rugadh i 1981) agus tá sé ina eagarthóir ar an iris The Spectator. Is colúnaí seachtainiúil é freisin do "The Times" ar an Aoine, ag scríobh do "The Sun" on Saturdays agus roimhe sin don "Mail on Sunday" .
Luathshaol.
D’fhreastail Forsyth ar Choláiste Winchester agus ar Choláiste Íosa, Cambridge .
Gairmréím iriseoireachta.
Chuaigh Forsyth leis an iris "Foreign Policy," mar eagarthóir cúnta sular sheol sé Coffee House, blag polaitiúil "The Spectator", in 2007. Ceapadh é ina leas-eagarthóir, ar líne, ar "The Spectator" in 2008 agus ina eagarthóir polaitíochta in 2009.
Is ball é den bhord comhairleach den mheitheal mhachnaimh ResPublica i Westminster é.
Gairmréim pholaitiúil.
An 24 Nollaig 2022, tuairiscíodh go raibh Forsyth fostaithe ag an bPríomh-Aire Rishi Sunak mar rúnaí polaitiúil aige. 
Saol pearsanta.
Tá Forsyth pósta leis an iriseoir Allegra Stratton ó 2011 i leith. Ceapadh í ina Preas-Rúnaí Shráid Downing faoin bPríomh-Aire Boris Johnson i mí na Samhna 2020. 
Tá siad ina gcónaí i Canonbury in Islington lena mbeirt pháistí. Is dlúthchairde é leis an bPríomh-Aire agus ceannaire an Pháirtí Coimeádach Rishi Sunak ; ba chomhaoisigh iad i gColáiste Winchester agus is cairde as Críost iad ag clann a chéile. Ba é Sunak an finné fir freisin ag bainis Forsyth le Stratton in 2011.
Sgoil Eòlais na h-Alba. Bunaíodh Sgoil Eòlais na h-Alba (Béarla: "School of Scottish Studies") sa bhliain 1951 mar aonad a bhí bainteach le hOllscoil Dhún Éideann. Ó shin i leith, bíonn an scoil ag obair chun béaloideas agus ceol traidisiúnta na hAlban a chaomhnú, i nGaeilge na hAlban agus in Béarla Gallda araon. Tá go leor den obair taifeadta a rinne Sgoil Eòlais na h-Alba caomhnaithe i bhfoirm dhigiteach sa tionscadal Tobar an Dualchais/Kist o Riches.
Tá cartlann ag an Scoil ina bhfuil breis agus 9000 taifead de cheol traidisiúnta, amhráin agus béaloideas. Calum Iain MacGillEathain, deartháir an bhaird Somhairle MacGill-Eain, agus an bard, an scríbhneoir agus an bailitheoir béaloidis Hamish Henderson a chuir tús leis an gcartlann. Chomhoibrigh siad leis an mbailitheoir Meiriceánach Alan Lomax, a chuir obair na Scoile chun cinn.
D’oibrigh ó sa Scoil ó 1962 go dtí gur éirigh sé as sa bhliain 1994, agus bhailigh sé breis agus 800 téip de scéalta agus béalaithris. Sa bhliain 1966 bhunaigh sé 'Tasglann nan Sgeul'. Ó 1984 go 1995, d’oibrigh an cumadóir, amhránaí, agus bailitheoir Margaret Bennett don Scoil. In 2012 bronnadh an onóir a bhí ina taighdeoir sa Scoil ar feadh daichead bliain.
Tá ceangal idir an t-óstán Sandy Bells agus Sgoil Eòlais na h-Alba.
Charles Sobhraj. Is dúnmharfóir srathach é Charles Sobhraj (a rugadh i Saigon, Vítneam, ar 6 Aibrean1944 agus a thóg náisiúntacht Francach). Mharaigh sé os cionn 20 turasóir mála droma san Áise sna seachtóidí agus sna hochtóidí.
Cuireadh faoi ghlas é i Kathmandu sa bhliain 2003 agus chaith sé nach mór 20 bliain sa phríosún i Neipeal.
I mí na Nollag 2022, bhí cead tugtha ag an gCúirt Uachtarach i Neipeal Sobhraj a scaoileadh chun na Fraince ar "chúiseanna sláinte". Scaoileadh é amach as an bpríosún i Neipeal ar 23 Nollaig 2022 agus eiseachadadh é go dtí an Fhrainc. 
Tagairtí.
Stoirm gheimhridh, Meiriceá Thuaidh, Nollaig 2022. Bhuail stoirm fhiánta Meiriceá Thuaidh i rith mhí na Nollag 2022. Réab an stoirm os cionn 3,200 ciliméadar, idir Texas agus Quebec. 'Buama cioclóin' a bhí an chúis, agus ní minic a tharlaíonn sé sin.
Bhí tuairim is 240 milliún duine buailte ag an ndrochaimsir. Fuair nach mór 100 duine bás de bharr na drochaimsire agus an teocht chomh híseal le 45 céim celsius in áiteanna.
Bhí cúrsaí iompair sna Stáit Aontaithe ina steig meig, bóithre dúnta agus eitiltí curtha ar ceal. Cuireadh tuairim is 5,000 eitilt ar ceal ar 23 Nollaig amháin (agus moill curtha ar 7,600 eitilt eile). Bhí breis is 1.5 milliún duine agus gnó fágtha gan aon chumhacht aibhléise sna Stáit Aontaithe agus i gCeanada. Dúirt Ranna Iompair, idir Dakota agus Quebec, go raibh cúrsaí go hainnis ar fad, le síobadh sneachta agus bóithre clúdaithe le leac oighir, agus ag moladh go láidir d'áitritheoirí fanacht sa bhaile.
Münster. Is cathair sa Ghearmáin í Münster atá suite i gcúige na Réin-Thuaidh-Viostfáil in oirthuaisceart na tíre. Tá Münster suite i dtuaisceart an stáit agus áirítear í mar lárionad cultúrtha réigiún Viostfáil. Is í príomhchathair an stáit í.
Núiméan. I gcúrsaí fealsúnachta, imeacht nó oibiacht atá leagtha síos is ea núiméan agus é beag beann ar bhraistint nó ar chéadfaí an duine. Is iondúil go mbaintear feidhm as an téarma i gcontrárthacht leis an téarma feiniméan nó i dtaca leis. Cheap Immanuel Kant coincheap an núiméin mar chuid dá idéalachas tarchéimniúil agus é á thabhairt le fios go bhfuil a fhios againn go bhfuil an saol núiméanach ann toisc nach bhfuil sa chéadfacht dhaonna ach rud gabhálach, ach nach bhfuil an saol úd féin inchéadfaithe agus dá bhrí sin nach féidir linn dul amach air. 
I bhfealsúnacht Kant, is minic an núiméan dofhiosaithe á shamhlú leis an “rud (dofhiosaithe) ann féin”. Ach i saothar Kant ní léir cén gaol atá idir an dá rud seo, agus is ábhar díospóireachta ag scoláirí Kant fós é. 
Deir Kant go bhfuil cumas tuisceana an duine ag brath ar chatagóirí tuisceana a bhí san intinn roimh an eispéireas agus a ligeann dúinn rudaí amuigh a mhothú mar mhacasamhail d’acmhainní réasúnacha na hintinne. Nuair a bhaintear feidhm as coincheap chun cuntas a thabhairt ar “núiméin” (na rudaí atá i gceist agus oibriú an tsaoil á fhiosrú), is amhlaidh go dtugtar cuntas ar “fheiniméin” (léiriú inbhraite na rudaí sin). Leag Kant síos modhanna a úsáideann an tuiscint dhaonna chun ciall a bhaint as feiniméin agus iad a iomasú i dtreo go nochtann siad don intinn: an aeistéitic tharchéimniúil, an anailitic tharchéimniúil, an loighic tharchéimniúil agus an déaduchtú tarchéimniúil.
I dteannta a chéile, is iad catagóirí tuisceana Kant prionsabail na hintinne gur gá dúinn a chur i bhfeidhm agus sinn ag iarraidh dul amach ar an saol ina bhfuilimid beo (i.e. chun “rudaí iontu féin” a thuiscint). Baineann an focal “tarchéimniúil” leis an dóigh a gcaithfidh an intinn dul amach ar fhoirm na bhfeiniméan. Is féidir linn ciall a bhaint as feiniméin ach ní thig linn eolas a fháil ar “rudaí iontu féin,” oibiachtaí agus dinimiciúlacht an tsaoil nádúrtha ar núiméin iad.
Ciarán Hinds. Is aisteoir Éireannach é Ciarán Hinds. Rugadh i mBéal Feirste, Tuaisceart Éireann, agus tá cáil ar Hinds as raon rólanna scáileáin agus stáitse. Ainmníodh é do Ghradam Acadaimh don Aisteoir Tacaíochta is Fearr do "Belfast" (2021).
Teangacha Sámacha. Grúpa teangacha Úralacha is ea iad na teangacha Sámacha a labhraíonns na Sámaigh i bhfíorthuaisceart na hEorpa (tuaisceart na Fionlainne, na hIorua agus na Sualainne, chomh maith le tuaisceart Chúige Mhurmansk). Meastar deich gcinn nó níos mó de na teangacha seo a bheith ann, ag brath ar an gcaoi a roinntear iad. 
Rangú.
Teangacha Sámacha an Iarthair
Teangacha Sámacha an Oirthir
Comhdháil na Náisiún Aontaithe um Bhithéagsúlacht, COP 15, 2022. Reáchtáladh Comhdháil na Náisiún Aontaithe um Bhithéagsúlacht  nó "COP 15̊" idir 7-19 Nollaig 2022. Síníodh comhaontú.
Angelo Badalamenti. Cumadóir ab ea Angelo Badalamenti (22 Márta 1937 – 11 Nollaig 2022). 
Beatha.
Rugadh Badalamenti i Nua-Eabhrach in 1925 do thuismitheoirí a tháinig go Meiriceá ón tSicil san Iodáil.
Bhain sé clú agus cáil amach as a chuid oibre in éineacht leis an déantóir scannán David Lynch sna hochtóidí: an scannán Blue Velvet in 1986 agus ansin an tsraith theilifíse Twin Peaks in 1990. Bhí ról lárnach ag a cheol uaigneach sa seó sin, ar a raibh tionchar an tsnagcheoil le brath. 
D'oibrigh Badalamenti le neart ceoltóirí aitheanta eile agus ar an tsraith dheireanach de Twin Peaks in 2017. Mar shampla, d’oibrigh sé le Dolores O'Riordan sa bhliain 2004 ar fhuaimrian an scannáin "“Evilenko”" .
Pearsanta.
Bhí Badalamenti pósta agus bhí beirt chlainne aige. Fuair sé bás sa bhaile in New Jersey ar 11 Nollaig 2022.
Fuinneamh comhleá. Chun comhleá núicléach a chur chun cinn, ní mór na núicléis bheaga atá araon luchtaithe go dearfach a bhrú chomh gar sin dá chéile go sáraítear a gcomhéaradh. I dtíortha ar fud an domhain, táthar ag iarraidh an t-imoibriú seo a chur ar siúl ar bhonn leanúnach stiúrtha chun fuinneamh comhleá a fháil uaidh agus cumhacht leictreach a ghiniúint uaidh sin. Dá mbeadh fuinneamh comhleá againn, ní bheadh astaíochtaí gás ceaptha teasa ná dramhaíl radaighníomhach ann.
Ar 5 Nollaig 2022, dúirt eolaithe in California go raibh "mórfhionnachtain" déanta acu ab fhéidir an bealach a réiteach don fhuinneamh glan san am atá romhainn. Tar éis leathchéad bliain de thaighde ar chomhleá núicléach, maítear gur scaoileadh ní bá mhó fuinnimh ná a cuireadh isteach den chéad uair, feiniméan ar a dtugtar adhaint nó méadú fuinnimh. Chuir eolaithe ar fud an domhain fáilte roimh an fhionnachtain seo, ach tá a lán le déanamh sula mbeidh fuinneamh comhleá glan ann.
Jessie Willcox Smith. Maisitheoir leabhar páistí agus péintéir a bhí in Jessie Willcox Smith (1863-1935) a bhí gníomhach i rith Ré Órga Mhaisiú Eagarthóireachta Mheiriceá.
Aithnítear í ar an maisitheoir leabhar páistí ab fhearr dar mhair riamh. In Philadelphia a rugadh i, in 1863, agus is ar bhruach na cathrach sin, in Villanova, agus ina dhiaidh sin in Mount Airy, a chaith sí a saol oibre. Chuir sí léaráidí ar fail d'ailt agus scéalta a bhí ar Century, Collier's, Leslie's Weekly, Harper's, McClure's, Scribners, agus Ladies' Home Journal. Chomh maith le léaráidí a tharraingt do leabhair do pháistí, dhear sí clúdaigh d'irisí Meiriceánacha agus fógraí do mhórchomhlachtaí idirnáisiúnta. Rinne sí na léaráidí don leabhar Cuairt San Nioclás le Clement Clarke Moore.
De réir mar a bhain na mná cuid dá gcearta amach i dtús an 20ú haois, bhí Willcox Smith ina heiseamláir acu siúd díobh a bhí gníomhach sna healaíona. Chabhraigh an t-aitheantas a bhain sí amach mar dhuine d'ealaíontóirí móra a linne le mná eile dul chun cinn iad féin ina saol gairmiúil. Is in Mount Airy a cailleadh í sa bhliain 1935. Níor phós sí riamh agus ní raibh aon chlann uirthi.
Licín neamh-idirmhalartach. Aitheantóir digiteach uathúil is ea licín neamh-idirmhalartach (LNI), (Béarla: "non-fungible token" ("NFT") nach féidir a chóipeáil, a ionadú nó a fhoroinnt, a thaifeadtar i mblocshlabhra, agus a úsáidtear chun barántúlacht agus úinéireacht a dheimhniú. Taifeadtar úinéireacht an LNI sa bhlocshlabhra agus is féidir leis an úinéir é a aistriú, rud a ligeann do LNIanna a dhíol agus a thrádáil. Is féidir le duine ar bith LNIanna a chruthú, gan nó le beagán scileanna códaithe. Is iondúil go mbíonn tagairtí do chomhaid dhigiteacha ar nós grianghraif, físeáin agus fuaime ar fáil in LNIanna. Toisc gur sócmhainní inaitheanta uathúla iad LNIanna, tá siad difriúil ó chriptea-airgeadraí, atá idirmhalartach .
Percival Carag Mabasa. Iriseoir agus craoltóir raidió Filipíneach ab ea Percival Carag Mabasa (14 Márta, 1959 – 3 Deireadh Fómhair, 2022), ar a dtugtar go gairmiúil Percy Lapid. Bhí sé ina cháinteoir neamhbhalbh ar an Uachtarán Bongbong Marcos agus ar a réamhtheachtaí, Rodrigo Duterte. D'óstáil sé an clár raidió Lapid Fire ar DWBL, áit a ndeachaigh sé i ngleic le cásanna éillithe. Nocht sé neamhrialtachtaí maidir le hOrdú toirmiscthe Siúcra Uimh 4 de chuid an Riarachán Rialála Siúcra. Mar thoradh ar an scannal a bhí os comhair lucht riaracháin Marcos d’éirigh an rúnaí feidhmiúcháin Vic Rodriguez as oifig i Meán Fómhair 2022.
Bhí Lapid glórach i gcoinne chontúirtí na clibeála dearga, cleachtas ina ndéanann an rialtas iarracht iriseoirí agus easaontóirí eile a chur ina dtost trí chur ina leith gur cumannaithe iad. Labhair sé amach gan scáth ná faitíos freisin in aghaidh na bréagaisnéise agus i gcoinne cogadh an rialtais ar dhrugaí.
Chomh maith as a bheith ina óstach DWBL, bhí Lapid ina thuairisceoir raidió agus ina thráchtaire ó 1985 do DWXI, DZME, DWBC, DZRM, DWIZ, agus DZRJ agus ina cholúnaí don tablóideach "Hataw" .
Marú.
Maraíodh Percy Lapid an 3 Deireadh Fómhair, 2022, thart ar 8:30pm (UTC+8 ) agus é ag tiomáint ar a bhealach abhaile go BF Resort Village, pobal geataithe i Las Piñas. Bhí méadú tráchta ag geata na fo-roinne in aice le Sráid Aria i Barangay Talon 2 mar gheall ar ghnáthchigireacht a dhéanamh ar gach feithicil le haghaidh greamáin a bhí ag teastáil chun dul isteach san fhoroinn. Chuaigh gluaisrothar le beirt ar bord i dteagmháil le feithicil Lapid sa scuaine, agus scaoil fear an ghunna ón ngluaisrothar seo dhá urchar ag Lapid, ag marú Lapid láithreach. Bhí feithicil Lapid thart ar 50 méadar ón ngeata nuair a tharla an eachtra..
Alonso de Guzmán y Sotomayor, 7ú Diúc Medina Sidonia. Ba uaslathaí Spáinneach é Alonso Pérez de Guzmán y Sotomayor, 7ú Diúc Medina Sidonia, (10 Meán Fómhair 1550 – 26 Iúil 1615), a bhí an-suntasach mar gheall ar a ról mar cheannasaí ar Armáid na Spáinne a bhí chun ionsaí a dhéanamh ar dheisceart Shasana sa bhliain 1588. Ba mhac fionnó é le Fernando II de Aragón.
Teaghlach.
Ba é Juan Carlos Pérez de Guzmán athair Alonso, a fuair bás sa bhliain 1556. Bhí sé seo dhá bhliain roimh bhás a athar féin, Juan Alfonso Pérez de Guzmán, 6ú Diúc Medina Sidonia, rud a chiallaíonn gur theip ar Juan Carlos teideal na diúcachta a fháil le hoidhreacht agus nach bhfuair sé bás ach mar an 9ú Cunta Niebla
Ba í a sheanmháthair athartha, a fuair bás sa bhliain 1528, ná Ana de Aragón y de Gurrea, iníon neamhdhlisteanach le hAlonso de Aragón y Ruiz de Iborra, Ardeaspag Zaragoza, mac neamhdhlisteanach é féin don rí Ferdinand II de Aragón. Sa bhliain 1518 phós Ana de Aragón i ndiaidh a chéile dhá Diúc Medina Sidonia. bhliain 1518 phós Ana de Aragón sna sála ag a chéile beirt Dhiúc de Medina Sidonia. Bhí an chéad phósadh aici le hAlfonso Pérez de Guzmán, 5ú Diúc Medina Sidonia, a fuair bás gan chlann sa bhliain 1548. Fógraíodh go raibh sé as a mheabhair ("mentecato"), rud a chuir an pósadh ó bhail agus a d'fhág an comharbas ar an teideal folamh. Phós an bhrídeog ansin, an bhliain chéanna, le deartháir an 5ú Diúc, Juan Alfonso, an 6ú Diúc, a rugadh ar 24 Márta 1502. Mhairfeadh sé trí scór bliain tar éis bháis a chéile, ag fáil bháis i Sanlúcar de Barrameda, i gCúige Cádiz, sa Spáinn, ar 26 Samhain, 1558 .
Sarasadat Khademalsharieh. Is imreoir fichille Iaránach í Sarasadat Khademalsharieh (Peirsis: سارا سادات خادم‌الشریعه; a rugadh 10 Márta 1997), ar a dtugtar freisin Sara Khadem, agus a bhfuil na teidil Máistir Idirnáisiúnta (MI) agus agus Ardmháistir na mBan (AMB) aici. 
Luathshaol agus cúlra.
Rugadh Sarasadat Khademalsharieh ar 10 Márta 1997 i dTehran. Thaitin spóirt éagsúla léi agus í ag fás aníos, amhail leadóg agus cispheil. Nuair a bhí sí ocht mbliana d'aois, chuir duine dá comhghleacaithe ón rang ficheall in aithne di, agus d’eagraigh a tuismitheoirí rang fichille dí. Cé nach n-imríonn a tuismitheoirí ficheall, tá creidiúint tugtha aici dóibh as a bheith an-tacúil dá gairm bheatha. Tugann sí creidiúint freisin do dhuine dá cairde as Máistir Idirnáisiúnta (MI) agus cóitseálaí ón Iaráin Khosro Harandi a chur in aithne di, mar chéim ríthábhachtach chun a gairm bheatha a chur chun cinn. Níos déanaí ina dhéagóir, thug Robin van Kampen, Ardmháistir Ollannach (GM) oiliúint duine le duine dí.
Comhlacht na hIndiacha Thoir. Cuideachta chomhstoic Shasanach ab ea Comhlacht na hIndiacha Thoir (CIT) (Béarla:" The East India Company" ("EIC") a bunaíodh sa bhliain 1600 agus a díscaoileadh sa bhliain 1874. Bunaíodh é chun trádáil a dhéanamh i réigiún an Aigéin Indiaigh, ar dtús leis na hIndiacha Thoir (fo-roinn na hIndia agus Oirdheisceart na hÁise), agus níos déanaí leis an Áise Thoir. D'urghabh an comhlacht rialú ar chodanna móra den fho-ilchríoch Indiach, ar chodanna coilínithe d'Oirdheisceart na hÁise agus Hong Cong. Nuair a bhí sé i mbarr a mhaitheasa, ba é an chorparáid is mó ar domhan. Bhí a chuid fórsaí armtha féin ag an EIC i bhfoirm trí arm Uachtaránachtana, arbh fhiú thart ar 260,000 saighdiúir iad, dhá oiread níos mó ná arm na Breataine ag an am. Bhí tionchar as cuimse ag oibríochtaí an chomhlachta ar chothromaíocht dhomhanda na trádála, rud a d'aisiompaigh beagnach asat féin treocht ídithe soir buillean an Iarthair, a chonacthas ó aimsir na Róimhe.
Claochlú digiteach. Leis an claochlú digiteach, tá an t-éiceachóras digiteach ag athrú de réir mar atá tomhaltóirí ag brath níos mó ar sheirbhísí cumarsáide leictreonacha agus ar na líonraí cumarsáide leictreonacha. Tá ról tábhachtach ó thaobh ár ngeilleagar a mhúnlú agus an geilleagair digiteach a chumasú ag na seirbhísí seo agus ar ardáin ar líne agus dhigiteacha.