Trelis/gawiki huggingface dataset:
John Halligan. Is polaiteoir Éireannach agus Teachta Dála é John Halligan. Tá sé ina theachta neamhspleách.
Sheas sé san Olltoghchán 2016 agus toghadh é le 16.1% de na vótaí céad rogha.
Alex White. Is polaiteoir Éireannach agus Teachta Dála do Bhaile Átha Cliath Theas é Alex White. Tá sé ina bhall de Pháirtí an Lucht Oibre agus is abhcóide é.
Sheas sé san Olltoghchán 2016, ach chaill sé a shuíochán.
Valparaíso, an tSile. Is é Valparaíso príomhchathair réigiún Valparaíso sa tSile. Tá 270.242 duine ina gcónaí ann (2002).
Stair.
16 Lúnasa 1906, fuair timpeall is 20,000 duine bás i gcrith talún i Valparaíso na Sile (Méid creatha talún: 8.2).
La Serena, an tSile. Is í La Serena príomhchathair réigiún Coquimbo. Tá 160.148 duine ina gcónaí ann (2002).
Antofagasta, an tSile. Príomhchathair réigiún Antofagasta is ea Antofagasta. Tá 296.905 duine ina gcónaí ann (2002).
Temuco, an tSile. Is é Temuco príomhchathair réigiún Araucanía. Tá 245.347 duine ina gcónaí ann (2002).
Puerto Montt, an tSile. Príomhchathair réigiún Los Lagos is ea Puerto Montt. Tá 175.938 duine ina gcónaí ann (2002).
Molinicos. Bardasacht i gcúige Albacete, Castile-La Mancha, sa Spáinn is ea Molinicos. Tá timpeall ar 1.060 duine ina gcónaí ann.
Bá Ceredigion. Is ionraoin nó góilín mór de Mhuir Éireannn í Bá Ceredigion (Breatnais: "Bae Ceredigion"), ag eangaigh chósta thiar na Breataine Bige idir Ynys Enlli, Gwynedd, sa tuaisceart, agus Pencaer, Sir Benfro, sa deisceart. Is í an bhá is mó sa Bhreatain Bheag í. 
Tá tránna go leor i bBá Ceredigion, agus fiadhúlra ar leith aige. Ó Chosán Cósta Cheredigion ("Llwybr Arfordir Ceredigion") is minic gur féidir le duine deilfeanna bolgshrónacha, muca mara agus rónta glasa an Atlantaigh a thabhairt faoi deara.Tá an daonra is mó de na deilfeanna bolgshrónacha sa Ríocht Aontaithe lonnaithe sa bhá seo.
Tá go leor den chósta thart timpeall na bá ina thalamh fheirme thorthúil, poncaithe le bailte agus ionaid saoire cois farraige ar nós Abergwaun, Cei Newydd, Aberaeron, Llan-non, Aberystwyth, Y Borth, Aberdyfi, Tywyn, Abermaw, Porthmadog agus Pwllheli ar an Chósta Caimbriach.
Sreabhann na haibhneacha móra seo a leanas isteach sa bhá;Afon Glaslyn, Afon Teifi, Afon Rheidol, Afon Dyfi, Afon Aeron, Afon Dysynni agus Afon Mawddach.
Sœur Sourire. Ba é Soeur Sourire (nó "Siúr an Mhiongháire" sa Ghaeilge) ainm stáitse Jeanne-Paule Marie (nó Jeanine) Deckers, bean rialta Bheilgeach a thuill cáil mar amhránaí. Rugadh í ar an 17 Deireadh Fómhair, 1933 agus fuair sí bás ar an 29 Márta, 1985. An tSiúr Luc-Gabriel an t-ainm reiligiúnda a bhí uirthi. Chuaigh sí sna Doiminicigh sa bhliain 1959 agus, sa bhliain 1963, bhí ráchairt ar fud an domhain ar an amhrán "Dominique", a chum sí féin agus a chan sí chun sochair a hoird. D'fhág sí an t-ord, agus ón mbliain 1967 rinne sí a slí bheatha faoin ainm Luc Dominique. Agus na húdaráis chánach sa Bheilg ina diaidh, chuir sí lámh ina bás féin sa bhliain 1985.
Concord, New Hampshire. Cathair i lár stát New Hampshire sna Stáit Aontaithe é Concord. Tá an chathair suite ar bhruach na hAbhann Merrimack. Bhí 42,695 duine ina gcónaí in Concord nuair a rinneadh an daonráireamh deireanach sa bhliain 2010. Príomhchathair New Hampshire agus Chontae Merrimack atá ann.
Stair.
Daoine den phobal bundúchasach Pennacook de chuid na nAbenaki a chónaigh sa cheantar sular tháinig na hEorpaigh. Rinne siad iascaireacht sa Merrimack agus curaíocht. Ba bhealach tábhachtach taistil í an abhainn agus na hIndiaigh ag dul ó Loch Winnepesaukee sa tuaisceart ó dheas go dtí an cósta Atlantach agus aneas arís.
Chuir coilínigh as Haverhill, Massachusetts fúthu san áit idir 1725 agus 1727 faoin ainm Plandáil Phenacook (a scríobhadh le "n" amháin). Cuid de Chúige Bhá Massachusetts ab ea New Hampshire san am úd. Cuireadh bardas ar bun sa bhliain 1734 faoin ainm Rumford. Athbhaisteadh an baile mar Concord sa bhliain 1765 mar gheall ar an gcomhaontú (“concord”) idir Rumson agus an baile Bow a shocraigh an teorainn idir an dá bhaile. Cuireadh rialtas an stáit isteach i gConcord sa bhliain 1808.
Geilleagar.
Sa naoú haois déag bhí clú ar Choncord as an déantús troscáin agus as na cairéil éibhir a bhí ann. Dhéanadh Concord Coaches cóistí sa chathair freisin. Dhéantaí teicstílí sa chuid de Choncord ar a dtugtar Penacook. Ionad réigiúnda iarnród a bhíodh in Concord faoin am sin. Inniu, tá seirbhísí sláinte, árachas, clódóireacht (Concord Litho) agus an rialtas tábhachtach sa gheilleagar áitiúil.
Déimeagrafaic.
Is den chine geal iad 91.8% den daonra, 3.4% de chúlra Áiseach, 2.2% den chine ghorm, agus 1.8% de chine measctha. De réir an daonáirimh sa bhliain 2000, $42,447 an teacht isteach teaghlaigh bliantúil meánach agus $21,976 an teacht isteach per capita sa chathair.
Polaitíocht agus cultúr.
Tá comhairle baile le 14 ball agus méara a thoghtar gach dara bliain. Is é Jim Bouley (Daonlathach) an méara faoi láthair. Is é "The Concord Monitor" an t-aon nuachtán laethúil in Concord. I dteannta na scoileanna poiblí agus seicteacha is gnách, tá St. Paul’s, ardscoil phríobháideach cháiliúil na huasaicme, agus Scoil Dlí Ollscoil New Hampshire.
Éicitíopa. San éiceolaíocht éabhlóideach, is éard is éicitíopa ann ná daonra de speiceas a fhanann beo mar ghrúpa ar leith, trí roghnú comhshaoil ​​agus leithlisiú geografach agus atá inchomparáide le fhospeiceas tacsanomaíoch.
Tom Hayes. Is polaiteoir Éireannach agus Teachta Dála do Dheisceart Thiobraid Árainn é Tom Hayes. Tá sé ina bhall de Fine Gael.
Sheas sé san Olltoghchán 2016, ach chaill sé a shuíochán.
Séamus Healy. Is polaiteoir Éireannach agus Teachta Dála do Dheisceart Thiobraid Árainn é Séamus Healy. Tá sé ina bhall de Ghrúpa Gníomhaíochta na n-Oibrithe is iad atá Dífhostaithe.
Sheas sé san Olltoghchán 2016 agus toghadh é le 21.3% de na vótaí céad rogha.
Yann Fouéré. Aistí agus náisiúnaí Briotánach a bhí in Yann Fouéré a rugadh in Aignan, sa Département Gers, i ndeisceart na Fraince ar 26 Iúil 1910 agus a fuair bás ar 21 Deireadh Fómhair 2011 in aois a 101 bliain.
Bhunaigh sé ‘Ar Brezhoneg er Skol’ sa bhliain 1934, an chéad eagras abhcóideachta i gcomhair mhúineadh na Briotáinise sna scoileanna. Bhí sé ina leasuachtarán ar ‘Kevredigez Broadel Breiz’ (Aontas Réigiúnaithe na Briotáine) sna 30í. Bhí sé ina rúnaí ginearálta ar eagras a bunaíodh chun plé a dhéanamh ar chearta na mBriotánach, is é sin ‘Comite Consultatif de Bretagne’ (Coiste Comhairleach na Briotáine), agus bhí sé ina eagarthóir/stiúrthóir ar dhá nuachtán laethúla polaitiúla, ‘La Bretagne’ agus ‘L’Avenir de la Bretagne’. Bhí sé ar dhuine de bhunaitheoirí an Chonartha Cheiltigh sa bhliain 1961.
Chuaigh sé ar deoraíocht ón mBriotáin i ndiaidh an Dara Cogaidh Dhomhanda, tráth a raibh na mílte Briotánach á ngabháil ag údaráis na Fraince. Fuair sé tearmann éigin sa Bhreatain Bheag agus ansin d’aistrigh sé go Conamara, áit ina raibh cónaí air lena theaghlach ar feadh tréimhse sular fhill sé ar an bhFrainc roimh 1955.
Seoladh aistriúchán Béarla dá leabhar ‘La Maison du Connemara’ i Leabharlann Náisiúnta na Breataine Bige ar 16 Meán Fómhair, 2011 agus bhí a iníon Rozenn Fouéré Barrett agus a mhac Erwan Fouéré i láthair ag an ócáid sin.
Breatnaigh. Is grúpa eitneach agus náisiún iad na Breatnaigh (An Bhreatnais: "Cymry") a bhaineann leis an Bhreatain Bheag agus an Bhreatnais (ar a dtugtar freisin an Chomraig).
Tugann John Davies le fios gur féidir le tionscnamh "náisiún na Breataine Bige" a rianú siar go dtí deireadh an 4ú haois agus tús an 5ú haois, tar éis imeacht na Rómhánach ón Bhreatain, cé gur cosúil go raibh na teangacha P-Cheilteacha á labhairt sa Bhreatain Bheag i bhfad níos faide na sin.
Úsáidtear an téarma 'Breatnaigh' le haghaidh daoine ón Bhreataine Bheag agus daoine le sinsearacht na Breataine Bige a airíonn iad féin nó a airítear go bhfuil oidhreacht chultúrtha agus tionscnamh eitneach coiteanna acu.
Aistriúchán. Cumarsáid scríofa atá san aistriúchán ina dtiontaítear brí téacs as teanga amháin go teanga eile. 
Bíonn an baol i gcónaí ann go dtabharfadh an t-aistritheoir struchtúr agus nathanna cainte na teanga foinse isteach leis sa sprioctheanga agus é ag aistriú téacs, sé sin go mbeadh traschur truaillithe ann. 
Ar an taobh eile de, is féidir le focail agus nathanna iasachta cur go mór le teanga ar bith. I gcás mionteangacha moltar bheith cúramach gan an iomarca leaganacha iasachta a ligean isteach ar fhaitíos go mbáfaí an teanga ar fad i dtuile nathanna ón mórtheanga. Aistrítear go leor cineálacha téacs, idir theicniúil agus liteartha agus eile.
Mar gheall ar an mór-éileamh a bhí ann ar dhoiciméadú gnó de bharr Réabhlóid na Tionsclaíochta, a thosaigh i lár an 18ú haois, tháinig foirmiúlú agus speisialú ar cheird an aistriúcháin agus bunaíodh scoileanna tiomanta agus cumainn ghairmiúla.
Bayda. Is cathair é Bayda nó al-Bayda nó el-Bëida in oirthuaisceart na Libia. Tá breis is 250,000 (2010) duine ina gcónaí ann. Is é an ceathrú cathair is mó sa Libia. Ciallaíonn ainm na cathrach "an (ceann) bán" san Araibis.
European Border Breakers Awards.  Gach bliain aithníonn Duaiseanna na mBristeoirí Teorann san Eoraip (EBBA) an rath a tháinig ar 10 n-ealaíontóir nó ngrúpa a shroicheann lucht éisteachta lasmuigh dá dtíortha féin leis an gcéad albam uathu a eisíodh go hidirnáisiúnta sa bhliain roimhe sin. Ar bhuaiteoirí Dhuais na mBristeoirí Teorann san Eoraip áirítear Adele, Tokio Hotel, The Baseballs, Zaz, Lykke Li, Milow, Katie Melua, Damien Rice, Caro Emerald, Stromae and Mumford &amp; Sons.
Eagrú.
An Coimisiún Eorpach a sheol Duaiseanna EBBA agus is duaiseanna de chuid an Aontais Eorpaigh iad. Fundúireacht Noorderslag, a bhfuil de chúram uirthi dáileadh phopcheoil na hEorpa a spreagadh, a eagraíonn an roghnú agus searmanas an bhronnta.
Buaiteoirí a roghnú.
Is ar bhonn na gcritéar seo a leanas a roghnaítear na healaíontóirí nó na grúpaí a ainmnítear do Dhuaiseanna na mBristeoirí Teorann san Eoraip: 
Duais Rogha an Phobail.
Ó 2010, bíonn vótáil ar líne le teacht ar an mbuaiteoir Dhuais EBBA a gheobhaidh Duais Rogha an Phobail, anuas ar ar ngnáthdhuais. An chéad bhuaiteoir, b'shin an t-amhránaí-cumadóir ceoil Milow. Bhuaigh an banna raic is roll Gearmánach The Baseballs in 2011.
An seó.
Ó 2009 bíonn searmanas na nduaiseanna ar siúl in Eanáir gach bliain, le linn na féile , i gcathair Groningen na hÍsiltíre,arna léiriú ag an aoi is ceoltóir BBC Jools Holland. Ceolann buaiteoirí Dhuais EBBA beo i rith an tseó, agus le linn na féile féile féin. Tugtar cuireadh do bhuaiteoirí na mblianta roimhe sin casadh mar aíonna speisialta. Taifeadann an cainéal craolacháin poiblí NOS/NTR and searmanas agus craoltar trí NET3 é. Craoltar an seó gach bliain ar roinnt cainéal teilifíse Eorpach.
Cúlra.
An Coimisiún Eorpach a thionscain Duaiseanna EBBA in 2004. Trí na duaiseanna, tá faoin gCoimisiún Eorpach cúrsaíocht thrasteorann an phopcheoil a spreagadh agus aird a tharraingt ar mhór-éagsúlacht ceoil na hEorpa. Clár Cultúir an Aontais Eorpaigh a thacaíonn le Duaiseanna na mBristeoirí Teorann san Eoraip, agus tá faoi soghluaisteacht thrasteorann na n-ealaíontóirí is na ngairmiúlach ceoil a spreagadh; cúrsaíocht thrasteorann an aschurtha chultúrtha is ealaíne a mhisniú; agus comhphlé idirchultúrtha a chothú.
Buaiteoirí Dhuaiseanna EBBA 2012.
Buaiteoir Dhuais Rogha an Phobail: Selah Sue
Buaiteoirí Dhuaiseanna EBBA 2011.
Buaiteoir Dhuais Rogha an Phobail: The Baseballs
Buaiteoirí Dhuaiseanna EBBA 2010.
Buaiteoir Dhuais Rogha an Phobail: Milow
Íbis mhaol thuaisceartach. Is éan imirceach í an íbis mhaol thuaisceartach ("Geronticus eremita") a bhíonn ar fáil i ngnáthóga seasca mar leath-fhásaigh nó creagacha, gar go minic do huisce reatha. Tá an íbis dhubh shnasta (70-80 cm) seo, murab ionann agus baill eile den teaghlach, neamh-threafa, le haghaidh agus ceann dearg neamhchleiteach agus le gob fada cúrach. Pórann sí go coilíneach ar chósta nó laftáin aille sléibhe, áit ina leagann sí de ghnáth 2-3 uibheacha i nead maidí, agus bíonn sí beo ar laghairteanna, feithidí, agus ainmhithe beaga eile.
Moshchena. Is sráidbhaile é Moshchena suite in iarthuaisceart na h-Úcráine. Tá sé ina lárionad riaracháin do pharóiste ("rada") Moshchena agus é suite i gcúige (oblast) Volyn.
Pennsans. Is baile, paróiste sibhialta, agus calafort í Pennsans, Corn na Breataine, sa Ríocht Aontaithe. Is í an baile is faide siar sa Chorn í agus tá sí thart ar 120 km siar ó Phlymouth agus í suite i bhfoscadh Chabmas an Carrek Loos, ag amharc amach soir ó dheas ar Mhuir nIocht. Tá teorainn aici ar an taobh thiar leis an calafort iascaireachta Lulynn, ó thuaidh leis an bparóiste sibhialta Eglosvadern agus ar an taobh thoir leis an bparóiste sibhialta Ludewan. Tugann suíomh an bhaile aeráid mheasartha dí, níos séimhe ná an chuid is mó den chuid eile den Bhreatain.
Yr Hen Ogledd. Is éard is Yr Hen Ogledd (Gaeilge:"An Sean-Tuaisceart") ann ná an téarma a n-úsáideann scoláirí chun tagairt a dhéanamh do na chríocha sin atá anois i dtuaisceart Shasana agus i ndeisceart na hAlban, ina raibh pobail na mBriotanach (Brythoniaid) ina gcónaí ann, sna blianta idir 500 agus ionradh na Lochlannach c. 800, sé sin sa tréimhse tar éis cúlú an garastúin Rómhánach.
Ón tSean-Thuaisceart tháinig an litríocht Bhreatnach is luaithe, dánta gaisce le filí yr Hengerdd faoin gcath idir ríochtaí na mBreatnach agus na treibheanna Angla-Shacsanaigh a rinne iarracht na Briotanaigh a cheansú agus a gcuid talún a ghabháil. Ón tSean-Thuaisceart tháinig Cunedda ap Edern agus a lucht leanúna, bunaitheoirí ríocht Gwynedd freisin.
Is féidir Yr Hen Ogledd a shainiú mar Albain ó dheas ó líne shamhailteach idir teorainneacha Sruighlea agus Loch Laomainn agus na contaetha Sasanacha atá ann faoi láthair Cumbria, Lancashire, Contae Durham, Northumberland, Yorkshire agus Humberside. Is críoch níos móire í seo ná mar atá sa Bhreatain Bheag inniu. Féadfaidh ríochtaí Hen Ogledd (Elfed) síneadh chomh fada ó dheas le ceantar Cheshire inniu. Rinne Cath Chester deighilt ríochtaí an tSean-Thuaidh ón mBreatain Bheag i 615.
Seangán capaill. Is feithid é an seangán capaill. Ball d'fhine na Formicidae atá ann.
Seangán dearg. Is feithid é an seangán dearg. Ball d'fhine na Formicidae atá ann.
Damhán uisce cloigíneach. Is é an damhán uisce cloigíneach (nó, uaireanta, an damhán uisce) an t-aon damhán alla a mhaireann faoin uisce an t-am ar fad. Tógann sé dídean chlogchruthach a líonann le haer a iompraíonn sé síos lena ghéaga cúil. Análaíonn sé trí screamh aeir ar dhromchla a cholainne. Itheann sé crústaigh den chuid is mó. Tá a ghreim nimhiúil, agus cuireann tús le hurlacan is fiabhras. Is é "Argyroneta aquatica" an t-ainm tacsanomaíochta, agus is é an t-aon speiceas amháin i ngéineas "Argyroneta".
Damhán tí. Is araicnid é an damhán tí. Is ball d'ord na n-Araneae é.
Portán faoilinne Seapánach. Is artrapód é an portán faoilinne Seapánach.
Seangán forainn. Is feithid é an seangán forainn.
Seangán casabhaigh. Is feithid é an seangán casabhaigh. Ball d'fhine na Formicidae atá ann.
Brixton. Is baile é Brixton atá suite sa bhuirg London Borough of Lambeth, Londain Theas.
Stair.
Ar an 3 Aibreán 1981, thosaigh círéibeacha i mBrixton.
Seangán coille. Is feithid é an seangán coille. Ball d'fhine na Formicidae atá ann.
Bana Thighearna nan Eilean. Is dealbh den Mhaighdean Mhuire, deartha le Hew Lorimer, atá suite ar Uibhist a Deas, Comhairle nan Eilean Siar, í Bana Thighearna nan Eilean nó Moire ro Naomh nan Eilean. Snoíodh an dealbh as eibhear sa bhliain 1957 agus coisriceadh í an bhliain ina dhiaidh sin. Ceapadh an dealbh mar fhreagra ar phleananna de chuid an Aerfhórsa Ríoga bunáit agus raon buamála a chur ar siúl ar an oileán.
Loch Baghasdail. Is sráidbhaile ar an Uibhist a Deas, Comhairle nan Eilean Siar é Loch Baghasdail.
Togh Mòr.  
Is é Togh Mór sráidbhaile ar an Uibhist a Deas, Comhairle nan Eilean Siar.
An t-Ìochdar.  
Is sráidbhaile ar an Uibhist a Deas, Comhairle nan Eilean Siar é an t-Ìochdar.
Dalabrog.  
Is é Dalabrog sráidbhaile ar an Uibhist a Deas, Comhairle nan Eilean Siar.
Gisborne. Cathair sa Nua-Shéalainn is ea Gisborne (Maorais: "").
Futbol'nyj klub Krasnodar'. Club peile atá suite i Krasnodar, Críoch Krasnodar, An Rúis is ea Futbol'nyj klub Krasnodar'. Bunaíodh an club sa bhliain 2008. Imríonn an fhoireann a cuid cluichí sa staid "Kuban" (do 32,000) in Krasnodar.
Soho. Is baile é Soho atá suite sa bhuirg Cathair Westminster, Londain Láir.
Seangán buí féir. Is feithid é an seangán buí féir. Ball d'fhine na Formicidae atá ann.
Na hArdtailte Theas. Ceann de thrí rannán geografacha na hAlban, cuimsíonn Na hArdtailte Theas an chuid is mó de thalamh críche cnocach na hAlban ó dheas den éasclíne gheolaíoch a shíneann ó Dhún Barra, Siorrachd Lodainn an Ear, ar an Mhuir Thuaidh go dtí Inbhir Gharbhain, Siorrachd Áir a Deas, ar an Linne Chluaidh. 
Den chuid is mó, tá na hArdtailte Theas comhdhéanta as carraigeacha Siolúracha agus Ordaivíseacha, agus déroinnte ag na gleannta leathana de chuid na haibhneacha an Thuaidh agus an Nid.
Amscála geolaíoch. Soláthraíonn an t-amscála geolaíoch córas le haghaidh tomhais chroineolaíocha ina gcuirtear stratagrafaíocht i gcomparáid le tréimhse ama a bhíonn in úsáid ag geolaithe, pailé-ointeolaithe agus domhaneolaithe eile chun cur síos a dhéanamh ar an t-uainiúchán agus an caidreamh idir imeachtaí a tharla le linn stair an Domhain.
Go dtí tús an 19ú céad chreid beagnach gach éinne nach raibh an Domhan ach na mílte bliain d'aois agus a chruth — na sléibhte, na farraigí, na haibhneacha, na hoileáin, na hilchríocha — gan athrú ó thús ama. Ansin d'fhoilsigh an geolaí Albanach Charles Lyell a leabhar "Principles of Geology" (Prionsabail na Geolaíochta, 1830) inar chuir sé síos ar a choincheap go raibh an Domhan á athrú an t-am ar fad. De réir a chéile glacadh leis an dearcadh seo go forleathan, agus thar na blianta rinne geolaithe staidéar ar na sraitheanna éagsúla carraigeacha is na hiontaisí de neacha beo a bhí stalctha iontu. Ón srathú geolaíoch agus le cabhair dátaithe gheolaíoch, tá na geolaithe tar éis aois iomlán an Domhain, 4,600 milliún bliain, a roinnt ina 4 ré: an ré Réamh-Chaimbriach a lean ar feadh 4,000 milliún bliain, an ré Phailéasóch timpeall 590-250 milliún bliain ó shin, an ré Mhéiseasóch timpeall 250-65 milliún bliain ó shin, agus an ré Chaenasóch ó 65 milliún bliain ó shin go dtí an lá inniu. Fo-roinntear an 3 ré dheireanach seo ina dtréimhsí áirithe freisin. Go ginearálta faightear fianaise an-lag den bheatha, aoncheallach den chuid is mó, sa ré Réamh-Chaimbriach. Sa ré Phailéasóch thosaigh orgánaigh ilcheallacha is éisc ag teacht chun cinn, agus roinntear an ré seo mar seo: an tréimhse Chaimbriach (590-500 milliún bliain ó shin), an tréimhse Ordaivíseach (500-435 milliún bliain ó shin), an tréimhse Shiolúrach (435-408 milliún bliain ó shin), an tréimhse Dheavónach (408-360 milliún bliain ó shin), an tréimhse Charbónmhar (360-280 milliún bliain ó shin), agus an tréimhse Pheirmeach (280-250 milliun bliain ó shin). Ré na ndineasár a bhí sa ré Mhéiseasóch, agus na péisteanna ceannasach ar fud an Domhain. Sa tréimhse Thriasach, 250-195 milliún bliain ó shin, tháinig na dineasáir i réim agus thosaigh Pangaea ag titim as a chéile. Ansin bhí an tréimhse Iúrasach, 195-140 milliún bliain ó shin. Sa tréimhse Chailceach, 140-65 milliún bliain ó shin, fuair na dineasáir uile bás. Le teacht na ré Caenasóiche tháinig na mamaigh i réim ar Domhan. Tugtar "an tréimhse Threasach" ar an idirlinn, 65-2 mhilliún bliain ó shin, agus an tréimhse Cheathartha ar an tréimhse ó shin i leith.
Aeón Fanarasóch. Is é an tAeón Fanarasóch an t-aeón reatha san amscála geolaíoch, agus lena linn mhair ainmhithe go flúirseach ar an domhan. Clúdaíonn sé thart ar 542,000,000 bliain agus téann sé ar ais go dtí an t-am ina raibh ainmhithe cruabhlaoscach éagsúla ar fáil don chéad uair ar an domhan. Tagann an téarma Fanarasóch ó na focail Gréigise "φανερός" agus "ζωή", a chiallaíonn "saol infheicthe", ó creideadh uair amháin gur thosaigh an saol sa Tréimhse Chaimbriach, an chéad tréimhse den aeón seo. Tá t-am roimh an Aeón Fanarasóch, ar a dtugtar tráth an Sár-aeón Réamhchaimbriach, roinnte anois idir na trí aeón seo a leanas ; an tAeón Háidéasach, an tAeón Aircéach agus an tAeón Prótarasóch.
Loch Champlain. Loch nádúrtha fionnuisce i Meiriceá Thuaidh is ea Loch Champlain (Béarla: Lake Champlain, Fraincis: lac Champlain). Tá an chuid is mó den loch suite i stáit Nua-Eabhrac agus Vermont sna Stáit Aontaithe, ach tá an chuid is faide chun tuaiscirt i gCúige Québec i gCeanada. Tá an loch ainmnithe i ndiaidh Samuel de Champlain, an taiscéalaí Francach a tháinig ar an loch sa bhliain 1609.
Geolaíocht.
Tá Loch Champlain 1,269 ciliméadar cearnach (490 míle cearnach) d’achar. Tá sí amuigh is istigh ar 201 km (125 míle) ar fad agus 23 km (14 míle) trasna ag an bpointe is leithne. 400 troigh (120 méadar) an pointe is doimhne sa loch. Tá an loch idir 95 agus 100 troigh (29 go 30 m) os cionn meánleibhéal na farraige, ag brath ar an séasúr.
Téann stair na locha 20,000 bliain siar go deireadh na hoighearaoise deireanaí. Tá Loch Champlain suite i nGleann Champlain, agus é seo á thaoscadh ag an loch. Taoscann an Abhainn Richelieu an loch féin ó thuaidh isteach san Abhainn San Labhrás. Is cuid den Ghleann Mór Apaláiseach é Gleann Champlain, a shíneann ó Alabama san iardheisceart go Gleann na Saint Lawrence.
Caenasóch. Is í an Ré Chaenasóch, a chiallaíonn "saol nua" (Gréigis: "καινός" (kainos) "nua", agus ζωή (zoe) "beatha") nó ar a dtugtar freisin an Caenasóch an ré gheolaíoch
is déanaí de na trí Ré gheolaíoch de chuid an amscála Fanarasóch agus clúdaíonn sí an tréimhse ó 65.5 Ma go dtí an lá inniu. Tá an t-aeón marcáilte ag an teagmhas díobhaidh a tharla ag deireadh an Chailcigh, ar a dtugtar an teorainn CT (Cailceach - Treasach), a chonaic dul i léig na dineasáir neamh-éanúil agus deireadh an an Mhéiseasóigh. Le teacht na ré seo tháinig na mamaigh i réim ar an Domhan, agus tharla éabhlóid i mamaigh, éin, plandaí bláfara. D'forbair airíonna geografacha an lae inniu le hathruithe sna hilchríocha trí oighriú is athoighriú, bolcáin is iarmhairtí na haimsire.
Türk Telekom Arena. Is staid na foirne sacair Galatasaray SK agus Tuirc é Türk Telekom Arena, atá suite in Iostanbúl, sa Tuirc le toilleadh 62,650 daoine. 
Osclaíodh an staid sa bhliain 2011, agus bhog Galatasaray agus Tuirc isteach ann ag tús an tséasúir 2010/11 ón "Ali Sami Yen stadion". Tá an Türk Telekom Arena suite níos faide amach ón chathair ná an "Ali Sami Yen stadion", i mbruachbhaile darbh ainm Fröttmanning.
Lastar an staid suas nuair a bhíonn cluiche ar siúl i rith na hoíche: dearg nuair a bhíonn Galatasaray ag imirt, gorm nuair a bhíonn An Tuirc ag imirt agus bán nuair a bhíonn foireann náisiúnta na Gearmáine ag imirt.