Trelis/gawiki huggingface dataset:
Seabhac. Is téarma é seabhac a dtugtar ar éin chreiche éagsúla ó fhinte éagsúla. Ní grúpa tacsanomaíochta iad na seabhaic; faightear iad sna finte Falconidae (géineas "Falco") agus Accipitridae (géinis "Leucopternis", "Parabuteo", agus "Pseudastur"), mar shampla.
Gaeilge vs. Béarla.
Is é “hawk” an focal Béarla a úsáidtear mar aistriúcháin ar “seabhac” go minic, ach ní ionann an dá fhocal go hiomlán. Mar shampla, tugtar “seabhac buí” nó “seabhac gaoithe” ar “kestrel” an Bhéarla, agus “seabhac gorm” (nó “fabhcún gorm”) ar “peregrine falcon” an Bhéarla. Ar an lámh eile, tugtar “ruán aille” nó “spioróg” ar an éan a dtugtar “sparrow hawk” air i mBéarla.
Eugene Parker. Ba réaltfhisiceolaí gréine Meiriceánach é Eugene Newman Parker (10 Meitheamh, 1927—15 Márta, 2022) a d’fhorbair - i lár na 1950idí - teoiric na gaoithe gréine forshonaí agus a thuar cruth na bíse Parker den réimse maighnéadach gréine sa Chóras Gréine seachtrach. Sa bhliain 1987, mhol Parker go bhféadfadh an ghrianchoróin a théamh le “nanabhladhmanna ” beaga bídeacha, mionghníomhairí geala cosúil le grianbhladhmanna a tharlódh ar fud dhromchla na Gréine.
Cailleadh é ar 15 Márta 2022.
Sgalpaigh na Hearadh. Is oileán amach ó chósta na Hearadh é an Sgalpaigh. (Béarla: "Scalpay") Is é Beinn Sgorabhaig an pointe is airde ar an oileán.
Bhí an t-oileán ceangailte leis na Hearadh le droichead sa bhliain 1997. Chosain an droichead £ 6.4 milliún. Ba í Kirsty Moireasdan, 103 bliain d’aois, an chéad duine a thrasnaigh an droichead.
Tógadh an chéad teach solais sna hOileáin Thiar an Sgalpaigh, ar an leithinis Eilean Glas, sa bhliain 1789.
Lagopus.  Is géineas beag éan é Lagopus sa fhofhine cearca fraoigh ar a dtugtar tarmachan go coitianta. Tá trí speiceas beo sa ghéineas seo, le go leor fospeiceas taifeadta, iad go léir ina gcónaí i dtundra nó i gceantair fhuar ardtailte.
Tacsanomaíocht agus sanasaíocht.
Chuir an zó-eolaí Francach Mathurin Jacques Brisson an géineas "Lagopus" isteach in aithne sa bhliain 1760, agus an chearc shailí ("Lagopus lagopus") mar an speicis de chineál. "Faightear an" t-ainm ghéineas Lagopus ó na Sean-Ghréige ( ), rud a chiallaíonn " giorria ", + ( ), "cos", ag tagairt do na cosa cleiteacha agus na ladhracha atá tipiciúil den ghrúpa fuar-oiriúnaithe seo (mar an an giorria Meiriceánach). Bhí na buafhocail shonracha "muta" agus "leucura" ar feadh i bhfad "mutp" litrigh go mícheart mar "mutus" agus leucurus, sa tuairim mhícheart go seasann "deireadh an fhocail Lagopus i gcomhair" na hinsce firinscní. Mar sin féin, mar théarma na Sean-Ghréigis is inscne baininscneach í, agus caithfidh an buafhocal ar leith aontú leis sin, tá "muta" agus "leucura" baininscneach agus ceart.
Tagann an t-ainm Béarla "ptarmigan" ó ainm i nGaeilge na hAlban don éan, , nach fios cén bunús atá leis. Cuireadh an p- leis mar gheall ar an tuairim mhícheart gur ón nGréigis a tháinig an focal, amhail is dá mbeadh baint ag an bhfocal leis an bhfocal Gréigise ("pterón"), 'sciathán'.
Pailéad (péintéireacht). Blúire de chlár tanaí, ar a meascann péintéir a chuid dathanna, is ea pailéad. Pláta maol adhmaid ubhchruthach nó dronuilleogach is ea é, a gcuireann an péintéir a dhathanna in eagar air. 
Is í an chiall eile ná an raon ar leith dathanna a úsáideann an t-ealaíontóir. Mar shampla, uaireanta bhí Rembrandt teorannaithe do 4 nó 5 bhundath. I gcontrárthacht leis sin, bheadh suas le 12 bhundath ag impriseanaí.
Paimfléad. Leabhar beag faoi chlúdach bog, a bhfuil a chuid leathanach greamaithe le chéile, ach gan iad ceangailte,is ea paimfléad.
Jacaí (marcach). Duine, nó marcach, a mharcaíonn capall i rás is ea jacaí.
Gadaíocht sonraí. Is feiniméan atá ag fás é gadaíocht sonraí de bharr riarthóirí córais agus oibrithe oifige go príomha le rochtain ar theicneolaíocht mar fhreastalaithe bunachar sonraí, ríomhairí deisce agus liosta méadaitheach de ghléasanna láimhe atá in ann faisnéis dhigiteach a stóráil, mar shampla flaistiomántáin USB, iPodanna agus fiú ceamaraí digiteacha. Ós rud é go gcaitheann fostaithe go leor ama go minic ag forbairt teagmhálacha, faisnéis rúnda agus faoi chóipcheart don chuideachta a n-oibríonn siad dó, b’fhéidir go mbraitheann siad go bhfuil ceart éigin acu ar an bhfaisnéis agus go bhfuil claonadh acu cuid di a chóipeáil agus / nó a scriosadh nuair a fhágann siad an cuideachta, nó mí-úsáid a bhaint aisti agus iad fós i bhfostaíocht. Is féidir le coirpigh agus eagraíochtaí coiriúla faisnéis a dhíol agus a cheannach agus ansin a úsáid. Mar mhalairt air sin, féadfaidh fostaí drochúsáida a roghnú, mar shampla rochtain iontaofa a fháil ar fhaisnéis agus leas a bhaint aisti d’aon ghnó chun mí -iompar an fhostóra a nochtadh. Ó thaobh an sochaí de, is féidir gníomh den sórt sin maidir le sceithireacht a fheiceáil mar rud dearfach
Aontas (tacartheoiric). Sa thacartheoiric, is éard is an t-aontas (arna sonrú faoi ∪) de bhailiúchán de thacair ná an tsraith ar fad d'eilimintí sa bhailiúchán. Tá sé ar cheann de na hoibríochtaí bunúsacha trínar féidir tacair a chomhcheangal agus a bheith bainteach lena chéile. Tagraíonn aontas nialasach d’aontas de a náid (0) tacar agus tá sé, de réir sainmhínithe, cothrom leis an tacar folamh.
Chun míniú a fháil ar na siombailí a úsáidtear san alt seo, féach tábla na siombailí matamaitice .
Cártaí Nollag. Is cineál cárta beannachta iad cártaí Nollag. 
Ba as athchóiriú an chórais phoist go luath sa tréimhse Victeoiriach a d'eascair an traidisiún trína seoltar cártaí Nollag. A bhuí le Uniform Penny Post a thabhairt isteach sa bhliain 1840, bhíothas in ann píosa poist a sheoladh idir Éire agus an Bhreatain ar aon phingin amháin, beag beann ar an achar a bhí i gceist. Tamaillín ina dhiaidh sin sa bhliain 1843, dearadh an chéad chárta Nollag clóite riamh agus cuireadh ar díol leis an bpobal é. Ba ag an am sin a tosaíodh ar chártaí a sheoladh um Nollaig. 
daoine
Págántacht. Duine gan chreideamh is ea págánach (nó duine nach gcreideann i nDia na gCríostaithe, na nGiúdach ná na Mahamadach).
Ráca (uirlis). Uirlis ghairdín nó feirme is ea ráca, a bhfuil lámh fhada uirthi agus fiacla trasna amuigh ann chun duilleoga nó féar a bhailiú, nó chun cré a réiteach.
Brynrefail, Ynys Môn. Is sráidbhaile beag é Brynrefail i bpobal Moelfre, Ynys Môn ( &lt;/img&gt; fuaimniú ). Tá sé in oirthuaisceart an oileáin ar mhórbhealach an A5025, thart ar leathbhealach idir Amlwch agus Benllech .
Tá an sráidbhaile gar do Thraeth Dulas agus Traeth Llugwy, agus tá turasóireacht tábhachtach sa cheantar, le roinnt campaí carbhán. Téann aois an tséipéil siar go dtí deireadh an 19ú haois, agus osclaíodh halla pobail sa bhliain 1995. Tá ionad garraíodóireachta ann freisin agus Tyddyn Môn, ionad foghlama do dhaoine faoi mhíbhuntáiste.
Naisc sheachtracha.
Grianghraif den cheantar
Brynrefail, Gwynedd. Is sráidbhaile i dtuaisceart Gwynedd é , gar do shráidbhaile níos mó Llanberis. Tá sé díreach in aice le mórbhealach an A4244 gar do cheann thuaidh Llyn Padarn, áit a bhfágann Abhainn Rhythallt an loch.
Sráidbhaile i dtuaisceart Gwynedd is ea Brynrefail (fuaimniú), gar do shráidbhaile mór Llanberis. Tá sé díreach in aice le mórbhealach an A4244 gar do cheann thuaidh an locha Llyn Padarn, áit a bhfágann an abhainn an loch.
Déanann Siân Gwenllian (Plaid Cymru) ionadaíocht ar an gceantar seo i bParlaimint na Breataine Bige ()agus is é Hywel Williams (Plaid Cymru) an Feisire Parlaiminte.
Tógadh an sráidbhaile sa 19ú haois mar shráidbhaile na gcairéalaithe. Chuaigh an t-iarnród príobháideach a iompraíonn scláta ón cairéal go dtí an calafort thar Brynrefail. Tá bunscoil agus oifig poist ann. Ba é seo suíomh bunaidh na scoile , ach athlonnaíodh é go sráidbhaile Llanrug in aice láimhe.
Moelfre, Ynys Môn. Is sráidbhaile agus pobal é ar chósta thoir Ynys Môn. Luíonn sé thart ar leath bealaigh ar an bhóthar idir Benllech agus Amlwch. Ba í an iascaireacht príomhshlí bheatha na n-áitritheoirí roimhe seo, ach is sráidbhaile saoire coitianta é anois. Is féidir an t-ainm Moelfre a rianú siar go Leabhar Bhreithiúnais na Breataine Bige sa bhliain 1306. Tá cuan beag ann, agus ní fada ón sráidbhaile tá oileán beag, Ynys Moelfre. Is féidir teacht ar an chosán cósta "Llwybr Arfordirol Ynys Môn" tríd an sráidbhaile. Tá 1,064 duine ina gcónaí i Moelfre de réir daonáireamh 2011. Tionóltar oícheanta ceoil i Moelfre áit a dtagann gach duine síos go dtí an trá chun damhsa agus canadh. Tá gníomhaíochtaí cosúil le péinteáil aghaidheanna agus boilgeoga a séideadh ar fáil freisin. Tá roinnt caiféanna i Moelfre ar nós Ans Pantry agus teach tábhairne an Kimmel Arms.
Naisc sheachtracha.
Grianghraif den cheantar
Puipéad. Bábóg a oibrítear le sreanga nó leis an lámh a chur isteach inti is ea puipéad.
Taispeántas corntha. Maidir le margaíocht, tugtar taispeáint corntha ar chineál póstaeir a iompraítear corntha, agus á thaispeáint sa spás ina ndéantar an fhógraíocht nó an gníomh faisnéise.
Is éard atá sa rolla ná struchtúr alúmanaim le sprionga istigh ann a fhágann go bhfuil an rolla grafach istigh ann. Nuair a osclaítear an póstaer amach, socraítear é trí chrochadóir miotail agus daingnítear an bonn le cosa. Ar an mbealach seo is féidir é a iompar go héasca agus go sábháilte ionas gur féidir é a úsáid ar ócáidí éagsúla.
Tá múnlaí éagsúla díobh ar an margadh a chuimsíonn taispeántais bheaga gur féidir a chur ar deasca go cinn níos mó a úsáidtear go minic i seastáin nó in imeachtaí. Ligeann roinnt múnlaí freisin duit grafaicí a athrú i gceann cúpla soicind.
Happy Tree Friends. Sraith bheoite ar líne is ea Happy Tree Friends, cruthaithe ag Mondo Media. Léirigh sé eachtraí brúidiúla agus macabre ainmhithe gleoite anthropomorfacha.
Carachtair.
Tá os cionn 20 carachtar san iomlán sa tsraith seo, cosúil le: Cuddles, Giggles, Flippy, Flaky, Pop &amp; Cub, Disco Bear, Lifty &amp; Shifty, Cro-Marmot, Handy, Lumpy, Mime, The Mole, Nutty, Petunia, Russell, Sniffles, Splendid, Toothy, Lammy agus Mr. Pickles.
Speictream infheicthe. Is éard is speictream infheicthe nó speictream solais ná gach a fheicimid sa speictream leictreamaighnéadach infheicthe, nó gach réad monacrómatach i solas infheicthe. Ní féidir le duine ar bith a rá cad iad foircinn na dtonnfhad a fheicimid: is é go laghdaíonn íogaireacht na súl de réir a chéile thar na blianta, agus tá gach duine difriúil freisin. Dúirt an Coimisiún Idirnáisiúnta um Soilsiú go mbeadh radharc na súl an lucht féachana idir tonnfhaid i bhfolas go thart ar 380 nanaiméadar (nm), atá le feiceáil mar corcra, agus 780 nm, le feiceáil mar dhearg. Is í an speictream infheicthe an chuid is mó den fhuinneog radharcach - sraith tonnfhad ar féidir an atmaisféar iad a ionsú go héasca. Is é seo an réigiún den speictream leictreamaighnéadach ina bhfuil soilsiú gréine ag a leibhéal is airde chumhachta ar dhromchla an domhain. Déanann tonnfhaid níos giorra ná 380 nm damáiste do struchtúr móilíní orgánacha, cé go n -ionsúnn uisce - an dúil is coitianta ar domhan - iad siúd atá níos faide ná 720 nm3.
Ruth Baumgarte. Ealaíontóir baineann Gearmánach ab ea Ruth Baumgarte ( 27 Meitheamh 1923 - 7 Feabhra 2013). 
Rugadh í i gCoburg agus chaith sí an chuid is mó dá saol mar shaoránach Gearmánach.
Fuair sí bás i mBielefeld .
An Breithiúnas Deireanach (Michelangelo). Freascó le Michelangelo is ea An Breithiúnas Deireanach (Iodáilis: "Il Giudizio Universale") sa tSéipéal Sistíneach, a rinneadh in 1536 - 1541. 
Tamall gearr sula bhfuair an Pápa Cléimeans VII bás, bhronn se coimisiún ar Michelangelo chun freascó den Bhreithiúnas Deireanach a dhéanamh ar bhalla na haltóra. Ach ba é an Pápa a tháinig ina dhiaidh, Pól III Farnese, a chuir tús leis an tionscnamh agus a chuir brú ar Michelangelo an saothar a chríochnú chomh tapa agus ab fhéidir.
Cuireadh cosc iomlán, nach mór, ar fhíoracha nochta san ealaín dhiaga. Mar shampla, cáineadh An Breithiúnas Deireanach nuair a críochnaíodh é sa bhliain 1541 agus is in olcas a chuaigh an scéal le himeacht aimsire. Maidir leis na fíoracha nochta, tháinig méadú leanúnach ar lucht a gcáinte. Faoi dheireadh, rinneadh ‘leasú’ ar an fhreascó ollmhór de réir an pholasaí nua maidir leis an ealaín a aontaíodh ag Comhairle Trento.
Paddy Mayne. Leifteanantchoirnéal san arm de chuid na Breataine, aturnae agus imreoir rugbaí, as Baile Nua na hArda, ab ea Robert Blair "Paddy" Mayne, OSD (3 Bharra), a rugadh ar 11 Eanáir 1915 agus a fuair bás 14 Nollaig 1956. Fear meáite a bhí ann, lán d'aer an tsaoil, ach bhí taobh dorcha ann mar dhuine.
Saol.
Rugadh Mayne i mBaile Nua na hArda, Contae an Dúin ar 11 Eanáir 1915. Céimí sa dlí de chuid Ollscoil na Banríona, Béal Feirste a cháiligh mar aturnae, bhí aithne mhaith air agus é ina mhac léinn mar fhear spóirt ildánach, ag amanna éagsúla ag dornálaíocht agus ag imirt gailf nó rugbaí. D'imir sé cúpla babhta d'Éirinn le linn na dtríochaidí agus ghlac sé páirt i gCamchuairt Leoin na Breataine go dtí an Afraic Theas sa bhliain 1938.
Na saighdiúirí.
Tar éis dó coimisiún cúltaca a fháil san Airtléire Ríoga, sular bhris an Dara Cogadh Domhanda amach, bhí sé ina oifigeach in aonaid fhrith-aerárthaí i dTuaisceart Éireann, sular thairg sé é féin le haghaidh seirbhís mar chománlach. 
Ba é an pháirt a ghlac sé in ionsaí na gComhghuaillithe ar an Liobáin (a bhí faoi riail Vichy) i mí an Mheithimh 1941 a tharraing aird An Chaptaein David Stirling ar Mayne, ar rinneadh duine de bhunaitheoirí na hAersheirbhíse Speisialta (SAS) de. Rinne sé seirbhís san SAS go calma an chuid eile den chogadh. 
Bronnadh Ord na Seirbhíse Dearscna le trí bharra, agus an Légion d'Honneur, Croix de Guerre, air. Tá go leor conspóide ann fós toisc nár bronnadh Cros Victoria air.
Aturnae.
Tar éis seal gearr le Suirbhéireacht Antartach na Breataine, d'fhill Mayne ar ais go Baile Nua na hArda, a bhaile dúchais, chun an dlíodóireacht a atosú. 
I mí Aibreáin 1946 rinneadh Rúnaí Dhlí-Chumann Corpraithe Thuaisceart Éireann de, post a choimeád sé an chuid eile dá shaol. 
Bás.
Ba alcólach déanta é. Ar meisce ar 14 Nollaig 1956, bhásaigh Mayne i dtimpiste bhóthair i mBaile Nua na hArda.
Máisiún ba ea Mayne agus tá nóta beathaisnéise mionsonraithe maidir le Mayne ar an suíomh gréasáin Stair Mháisiúin na hÉireann agus Seoda an Mháisiúnachais Éireannaigh.
Cluichí oideachasúla. Is cluichí iad cluichí oideachais a ndéantar scileanna éagsúla a fhorbairt nó a fheabhsú. Baineann an coincheap maidir le cluichí a fhorbairt go príomha le tréimhse óige shaol duine. Déanann leanaí a imríonn cluichí oideachais oiliúint ar a gcuid smaointeoireachta, seiftiúlacht, samhlaíochta, cruthaitheachta féin. Is féidir an téarma “súgradh forbartha” a úsáid freisin chun tagairt a dhéanamh do shraith cleachtaí gleacaíochta le naíonán chun ton matáin agus folláine ghinearálta a fhorbairt.
Tá baint ag an téarma "luathfhorbairt leanaí" le cluichí forbartha [agus modhanna Montessori, Doman, Nikitin (cluichí "Fold the Pattern", "Cubes for All", "Unicub"), NA Zaitsev ("Zaitsev Cubes") , coimpléisc spóirt-leanaí do leanaí V.S.Skripalev.
= Aicmiú =
Déantar na cineálacha, nádúr, ábhar agus dearadh a chinneadh de réir tascanna oideachais ar leith maidir le haois leanaí, agus a bhforbairt agus a gcuid spéiseanna á gcur san áireamh. Ceadaítear tús úsáid cluichí a fhorbairt chun críocha oideolaíochta sa chluiche ag aois (0) 1 bhliain, agus ag brath ar fhorbairt an linbh i ngach cás ar leith.
Madame Lazare (Tadhg Mac Dhonnagáin). Úrscéal le Tadhg Mac Dhonnagáin is ea 'Madame Lazare', foilsithe sa bhliain 2021 don chéad uair. Is é an comhlacht foilsitheoireachta aitheanta Futa Fata agus Barzaz, inphrionta nua de chuid an chomhlachta sin, a d’fhoilsigh "Madame Lazare".
Baineann plota an úrscéil le bean óg a dhéanann iarracht tuiscint a fháil ar rúndiamhair shaol a seanmháthar, a theith ón Eastóin sna 1930idí chun géarleanúint na Naitsithe ar Ghiúdaigh a éalú. "Is leabhar é faoi chúrsaí cuimhne, na rudaí a gcuimhníonn daoine orthu, nach rudaí nach bhfuil daoine ag iarraidh a bheith ag cuimhneamh orthu, agus an chaoi a dtagann rudaí aniar ó chúl na cuimhne, uaireanta i ngan fhios do dhaoine agus uaireanta in ainneoin a gcuid iarrachtaí rudaí a choinneáil faoi chois,” a dúirt Tadhg Mac Dhonnagáin.
Thóg sé thart ar cúig bliana an t-úrscéal a scríobh. "ag foghlaim teicnící a bhaineann leis an úrscéal. Bhí mé ag teacht ag an úrscéal mar chineál printíseach.”
Plota.
Beirt bhan, mamó agus a gariníon agus an caidreamh céasta atá eatarthu croí an leabhair seo, bean óg, Levana, a tógadh ina Giúdach i bPáras agus a seanmháthair, Hana Lazare, nó Madame Lazare, a thóg í.
Ó bhí sí ina páiste óg, tá Levana bródúil as a dúchas Giúdach agus as na mná láidre a chuaigh roimpi. Theith a seanmháthair, Hana, agus í ina cailín óg óna tír dhúchais i dtuaisceart na hEorpa (an Eastóin), is cosúil. Bhí Hana an t-aon duine amháin dá muintir a tháinig slán ó shlad an Shoah. 
Nó sin an tuiscint a bhí ag Levane ó bhí sí óg. Creideann Levana gur theith Hana ó na Naitsithe aimsir an Chogaidh, gur maraíodh gach aon duine a bhain léi sa gcogadh, gur tháinig sí féin slán agus nach raibh sí ag iarraidh a bheith ag caint faoi. 
Ach i ndeireadh a saoil, éiríonn an tseanbhean cineál scaipthe ina hintinn agus tosaíonn blúirí eolais ag teacht uaithi. 
Fiosracht na hóige ag spochadh na mná óige le ceisteanna go leor a chur ar Mhamó, ceisteanna nach mian léise a fhreagairt.
Nuair a thagann mearbhall intinne ar Hana, sceitheann blúirí eolais óna béal a fhágann Levana trína chéile. 
Seoltar an bhean óg ar aistear a thugann uirthi gach rud a dúirt a seanmháthair riamh léi a cheistiú. Giúdach a d’éalaigh as an Eastóin sula ndíothófaí í, arb as an scéin sin a tháinig an drogall atá uirthi a scéal a inseacht? Cén fáth nach bhfuil sí ina Giúdach chomh dúthrachtach deabhóideach céanna lena hiníon, a mharaigh an ailse, agus a gariníon óg atá faoina cúram féin is a fir ina seanaois?
De réir mar a ghluaiseann an scéal ó Pháras go dtí an Bhruiséil go hiarthar na hÉireann (Árainn), druideann Levana le fíorscéal a seanmháthar agus leis an tubaiste ba chúis leis an saol rúnda atá caite ag Madame Lazare. Tráthúil go leor, tá aistritheoir Gaelach na Bruiséile, in ann cabhrú léi cuid dá cuid rún a aimsiú le cabhair Bhailiúchán na Scol.
Gradaim.
Bhí an gradam ‘Leabhar Gaeilge na Bliana’ buaite ag "Madame Lazare" ag na An Post Irish Book Awards. agus duais liteartha an Oireachtais chomh maith.
Ionsaí mianach, Dún Geanainn. Maraíodh ceathrar saighdiúir (William Beck (23), Keith Richards (22), Simon Evans (19) agus Allan Ayrton (21)) nuair a phléasc mianach talún ollmhór taobh amuigh de Dhún Geanainn, Contae Thír Eoghain ar 16 Nollaig 1979. Phléasc an buama seiftithe cois bóthair ar an mbóthar chuig Baile Uí Dhálaigh.
Maraíodh saighdiúir Briotanach eile (Peter Grundy, 12) i bhFoirceal ar an lá céanna. Agus lámhachadh iarbhall den UDR chomh maith (James Fowler (40)).
Cúlra.
Bhí an foréigean ag dul in olcas go mór ag an am agus Thatcher i gcumhacht
Idéal (fealsúnacht). Samhail den rud is fearr ar fad nó is giorra do bheith foirfe is ea idéal.
Blàr mac Faoilteach. Tá Blàr mac Faoilteach ina shráidbhaile i Loch Abar, ar an sean-bhóthar míleata idir An Gearasdan agus Ceann Loch Leamhain.
San 18ú haois bhí daonra de 800 ag fanacht ann, ach mar a tharla sa Ghaeltacht, tá sé seo laghdaithe go beagnach 50 duine inniu.
Baineadh úsáid as an sruthán, "Cìoch Innis" (nó "Cìochnis") a shníonn gar don sráidbhaile, mar fhoinse na cumhachta hidrileictrí don chéad soilsiú sráide leictreach in Albain, ar phríomhshráid an Ghearasdain, Albain.
Bhí clú ar Bhlàr Mac Faoilteach go háitiúil mar cheann de na háiteanna deireanacha chun an tSeanbhliain Úr sa Ghaeltacht a cheiliúradh ar 12 Eanáir go dtí na 1950í.
Ardeaglais Naomh Eugene. Is ardeaglais suite i gContae Dhoire í Ardeaglais Naomh Eugene.
Ardeaglais Naomh Pádraig, Baile Átha Cliath. Is ardeaglais i mBaile Átha Cliath í Ardeaglais Naomh Pádraig. Ardeaglais náisiúnta Eaglais na hÉireann atá inti.
Leas-Ardeaglais Naomh Muire. Is ardeaglais suite i mBaile Átha Cliath í Leas-Ardeaglais Naomh Muire.
Köthen. Is baile in aice le Bernburg agus Dessau-Roßlau in oirthear na Gearmáine é Köthen in oirthear na Gearmáine. Tá sé suite ag 80m os cionn leibhéal na farraige, i stát na Sacsaine-Anhalt. Tá an baile 48km ó Magdeburg, 30km ó Halle, 54km ó Leipzig agus 130km ó Bheirlín. Tá daonra 25,244 ann. Tá an baile anois mar lárionad náisiúnta na hoiméapaite.
Donal O’Donnell (breitheamh). Breitheamh is ea Donal O’Donnell agus Príomh-Bhreitheamh na hÉireann ó 2020 (a rugadh ar 25 Deireadh Fómhair 1957).
Saol.
Rugadh Donal O’Donnell i mBéal Feirste agus cuireadh oideachas air ag P.B.C. Scoil Naomh Muire, an  Coláiste Ollscoile, Baile Átha Cliath (B.C.L.), Óstaí an Rí (B.L) agus Ollscoil Virginia (LL.M). 
Ba bhall a athair, an Tiarna Breithimh Turlough O’Donnell, d’Ard-Chúirt Thuaisceart Éireann agus den Chúirt Achomhairc idir 1971 agus 1990 agus bhí sé ina bhall páirtaimseartha den Choimisiún um Athchóiriú Dlí na hÉireann. 
Gairm dlí.
Rinneadh é a ghairm chuig Barra na hÉireann i 1982, thosaigh sé a chleachtas i 1983 agus rinneadh é a ghairm chuig Barra Thuaisceart Éireann i 1989. Ceapadh é ina abhcóide ar chomhairle na Banríona i 1995 agus bhí sé ag cleachtadh i ngach cúirt in Éirinn, i gCúirt Bhreithiúnais an Aontais Eorpaigh agus sa Chúirt Eorpach um Chearta an Duine. Cé go raibh sé ag an mBarra, d’fhoilsigh sé ailt i Ráitheachán Dlí Thuaisceart Éireann (NILQ), Irisleabhar na hInstitiúide um Staidéar Breithiúnach (JSIJ), agus san Athbhreithniú ar an mBarra.
Bhí Donal O’Donnell ina bhall den Choimisiún um Athchóiriú an Dlí idir 2005 agus 2012.
Is ball é de Choiste Acadamh Ríoga na hÉireann ar Bhunúis na Bunreachta. Rinneadh Binseoir Óstaí an Rí de in 2009 agus ceapadh é chuig an gCúirt Uachtarach in 2010.
William M. McKechnie (breitheamh). Is breitheamh as Corcaigh é Liam McKechnie, nó William M. McKechnie (a rugadh i mí Aibreáin 1951), ina bhall den Chúirt Uachtarach (Márta 2010 - Aibreán 2021) agus ar scor inniu.
Saol.
Rugadh McKechnie i Corcaigh i 1951 agus cuireadh oideachas air ag Coláiste Bhráithre na Toirbhearta, Coláiste na hOllscoile, Corcaigh, ónar bhain sé a chéim amach i 1971, sa Choláiste Ollscoile, Baile Átha Cliath agus in Óstaí an Rí, Baile Átha Cliath. Bhí aige Céim Mháistreachta i nDlí na hEorpa.
Gairm dlí.
Rinneadh é a ghairm chuig an mBarra i 1972 agus glacadh leis chuig Barra na Sinsear i 1987. Mar abhcóide, chleachtaigh sé i limistéar na tráchtála, na seansaireachta agus an dlí údaráis áitiúil, agus bhí suim ar leith aige i bhfaillí míochaine.
Bhí roinnt poist shinsearacha aige i gComhairle Bharra na hÉireann ar feadh roinnt blianta agus toghadh é ina Chathaoirleach i 1999 agus atoghadh in 2000 é.
Ceapadh é mar Bhreitheamh den Ard-Chúirt in 2000 agus ghlac sé ceannas ar an liosta iomaíochta in 2004. Agus é ag feidhmiú amhlaidh, bhí sé i gceannas ar gach cás iomaíochta sibhialta agus coiriúil araon. Rinne sé an chéad Dearbhú Neamhluí faoi Acht an Choinbhinsiúin Eorpaigh um Chearta an Duine, 2003, i gcás Trasinscne Foy –v- an tArd-Chláraitheoir. 
Bhí McKechnie ina Chathaoirleach den Bhinse Luachála idir 1995 agus 2000 agus ó 2002 i leith bhí sé mar Chathaoirleach an Bhoird Eagarthóireachta d’Irisleabhar na hInstitiúide um Staidéar Breithiúnach. Bhí sé ina bhall de Bhord na Seirbhíse Cúirteanna agus freisin den Choiste Déanta Rialacha.
Ceapadh é chuig an gCúirt Uachtarach i Meitheamh 2010.
In 2010, toghadh é mar Uachtarán an Chumainn Bhreithiúna Eorpacha Dlí Iomaíochta, a dhéanann ionadaíocht do gach ceann de na 27 Ballstát den Aontas Eorpach, mar aon le Breithiúna ón gCúirt Bhreithiúnais agus ó Chúirt Ghinearálta an Aontais Eorpaigh agus ón gCúirt EFTA. Ba ea é an tríú hUachtarán den Chumann, i ndiaidh Sir Christopher Bellamy agus an Dr Joachim Bornkamm.
Bhí roinnt páipéar scríofa aige, ghlac sé páirt ar chomhdhálacha iomadúla, mar aon le bheith i gceannas orthu agus thug sé an 4ú Léacht Bhliantúil den CCJHR ag COC an 4 Márta 2010. 
Is Binseoir é de Chumann Onórach Óstaí an Rí.
Edward King-Tenison. Ba fhuig Éireannach agus polaiteoir liobrálach é Edward King Tenison (1805-78). Bhí a bhean chéile, an Bhantíarna Louisa Anson, ina healaíontóir agus scríbhneoir ábhar taistil oilte. Ba cheannródaí é Tenison a bhain clú amach, agus chuidigh sé leis an teicníc d'úsáid a bhaint as claonchlónna páipéar a fhorbairt. Chuaigh Tenison isteach i gCumann Grianghrafadóireachta Londain in 1853 agus bhí sé ar dhuine de bhunaitheoirí an Chumainn Grianghrafadóireachta Bhaile Átha Cliath in 1854.