Trelis/gawiki huggingface dataset:
Georg Elser. Cumannach Gearmánach a bhí in Georg Elser (a rugadh ar an 4 Eanáir 1903 i Hermaringen i gcóngar do Stuttgart agus a cuireadh chun báis i gcampa géibhinn Dachau ar an 9 Aibreán 1945) . 
Bhí plean dána aige le deireadh a chur le réimeas Hitler faoi thús an Dara Cogadh Domhanda. Ba bheag nár éirigh leis agus cé gur mharaigh an pléascadh cúpla duine, d’éirigh le Hitler na cosa a thabhairt leis. D'athraigh Georg Elser cúrsa na staire, beagnach (bhí sé 15 nóiméad ródhéanach). Léirigh Elser misneach iontach ann ar aon nós. 
Imeachtaí.
Siúinéir agus ceardaí oilte a bhí in Elser. Bhí baint aige leis na Cumannaigh ar feadh tamaill sna 1930idí. 
Tar éis Chomhaontú München sa bhliain 1938, bhí Elser cinnte de go raibh Hitler meáite ar chogadh agus chinn sé é a stopadh. Fuair sé obair i gcairéal chun teacht ar phléascáin agus ansin bhog sé go München. 
D'fhéach Elser le hAdolf Hitler a mharú le buama dá dhéantús féin i dteach tábhairne Bürgerbräukeller ("Beoirhalla na Saoránach"), München. Théadh sé gach tráthnóna chuig an Bürgerbräukeller, agus d'fhan sé ina bhfolach ann go dtí go mbíodh gach duine eile imithe agus ansin théadh sé i mbun oibre. Taobh istigh de 30 lá, bhí an buama i bhfolach i bpoll a thochail sé sa philéar taobh thiar den ardán.
8 Samhain 1939.
Ar an 8 Samhain 1939, tháinig Hitler go München cothrom an lae Cheannairc an Bheoirhalla (an iarracht mhí-ádhúil a rinne sé i Mí Samhna na bliana 1923 leis an gcumhacht a shealbhú sa Ghearmáin). 
Chuir Elser a bhuama i gcrannóg óráidíochta an bheoirhalla. Mhaidhm an buama de réir mar a bhí socraithe ag Elser. Mar a d'iompaigh an scéal amach, áfach, b'éigean do Hitler an áit a fhágáil roimh ré, agus tháinig sé slán sábháilte as. Nuair a phléasc an buama, áfach, maraíodh ochtar daoine a bhí fágtha sa halla.
Gabhadh Elser, rinneadh diancheistiú air agus céasadh é. Agus é faoi bhrú, coinnigh sé a mhisneach, in ainneoin na spídiúlachta a rinneadh air.
Aitheantas.
Ní bhfuair Elser an t-aitheantas a bhí tuillte aige sna blianta iarchogaidh sa Ghearmáin. Ach rinne Klaus-Maria Brandauer scannán sa bhliain 1989 a chuir Georg Elser faoi bhráid pobail leathan faoi dheireadh.
Go díreach tar éis an chogaidh, bhí ráflaí ag dul thart gur chomhcheilg de chuid na Sasanach nó na Naitsithe féin a bhí san ionsaí agus rinneadh neamhaird ar chás Elser dá bharr. Ach i dtús na seascaidí, thángthas ar cháipéisí de chuid an Gestapo, taifid an cheistithe a bhí déanta acu ar Elser. Dheimhnigh na cáipéisí siúd an leagan den scéal thuas.
= Féach freisin =
Tomás Ó Flatharta. Iar-imreoir peile is ea Tomás Ó Flatharta. Ciarraíoch atá ann. D'imir sé le foireann Chiarraí sular ghlac sé post ina bhainisteoir ar Chontae na hIarmhí idir na blianta 2005 agus 2009. B'é laoch eile na Ríochta Páidí Ó Sé a thug post dó ar fhoireann bhainisteoireachta an chontae don chéad uair sa bhliain 2003, agus tháinig sé isteach ina áit nuair a d'éirigh Ó Sé as dhá bhliain ina dhiaidh sin. Bhí tús maith ag Ó Flatharta ina ghairmréim bhainisteoireachta nuair a shroich an Iarmhí cluiche ceathrú ceannais na hÉireann sa bhliain 2006. Sa bhliain 2008, bhuaigh an contae Roinn 2 sa tSraith Náisiúnta, agus ba bheag nach bhfuair siad an ceann is fearr ar Bhaile Átha Cliath agus Tír Eoghain sa Chraobh.
Ba dhrochbhliain é 2009 don chontae, áfach. Ní raibh bua ar bith acu sa tsraith agus chlis siad in aghaidh Chontae na Mí sa chraobh. D'éirigh Ó Flatharta as a phost mar thoradh.
Biddy Jenkinson. Scríbhneoir Éireannach is ea Biddy Jenkinson (ainm cleite), Máire Ní Aodh is fíorainm di. 
Rugadh í sa bhliain 1949 i mBaile Átha Cliath agus d'fhreastail sí ar Choláiste na hOllscoile, Corcaigh. Tá bailiúcháin filíochta, dhá bhailiúchán gearrscéalta agus drámaí foilsithe aici .
Tá sé ráite go bhfuil sí ag iarraidh léargas nua a thabhairt ar bhunús naofa an dúlra agus ar a ndéanann na mná lena chothú. Tá suim mhór aici sa traidisiún liteartha. Tá rogha déanta aici den Ghaeilge mar theanga chruthaitheach agus deir sí go bhfuil sí go mór i gcoinne an éilimh go n-aistreofaí gach saothar Gaeilge go Béarla gan mhoill. Moladh a saothar as a dhianmhothú, a ghreann agus a ilghnéitheacht.
Bhí sí ina heagarthóir ar "Éigse Éireann/Poetry Ireland Review" ón mbliain 2000 go dtí an bhliain 2001.
Tour de France. Is comórtas rothaíochta céime na bhfear é an Tour de France a thrasnaíonn an Fhrainc agus ó am go chéile i dtíortha. Ó shin i leith, tá an rás ar siúl gach bliain, ach amháin le linn an dá chogadh domhanda. 
Is iad an Tour de France, Giro d'Italia agus Vuelta a Espana na trí thuras mhóra. Is é an Tour de France an ceann is sine agus meastar go ginearálta gurb é an ceann is mó le rá de na trí cinn é.
Tá Le Tour ar cheann d’imeachtaí Thuras Domhanda UCI. Faoi láthair is é 22 líon na bhfoirne atá rannpháirteach, comhdhéanta d’fhoirne Turas an Domhain agus foirne ar tugadh cuireadh dóibh. . Críochnaítear an rás ar an Champs-Élysées. 
liosta na mbuaiteoirí.
"Nuashonraithe go eagrán 2021."
Rembrandt. Péintéir Ísiltíreach ab ea Rembrandt Harmenszoon van Rijn, a rugadh ar an 15 Iúil 1606 agus a fuair bás ar an 4 Deireadh Fómhair 1669. Bhí sé ar na healaíontóirí ba thábhachtaí i stair na hEorpa. Bhain ealaín na hOllainne (Protastúnach den chuid is mó) buaic an-ard amach sa 17ú céad. Ní raibh aon éileamh ar théamaí reiligiúnda, agus dhírigh na healaíontóirí Ollannacha ar phortráidí, radhairc tíre is ábhair neamhbheo.
Saolaíodh Rembrandt i Leiden na hÍsiltíre agus fuair sé bás in Amstardam.
Bun (ceimic). Tugann na ceimiceoirí bun ar na comhdhúile ceimiceacha atá in ann na haigéid a mhaolú is a neodrú. An chomhdhúil ar féidir léi páirt an bhuin a dhéanamh sna himoibriúcháin cheimiceacha, deirtear go bhfuil sí bunata. Sa chiall is bunúsaí, is bun í an chomhdhúil ar féidir léi an t-ian hidrigine H+ a ghlacadh chuici ón aigéad sa tuaslagán uisce. Tá an tuiscint seo bunaithe ar theoiric Brønsted agus Lowry faoi na bunanna agus na haigéid, ach is féidir an coincheap a chiallú ar dhóigheanna eile fós. De réir theoiric Arrhenius, is ionann bun agus comhdhúil atá in ann iain hiodrocsaíde OH- a chruthú sa tuaslagán uisce. Ón taobh eile de, tugann teoiric Lewis bun ar an móilín nó ar an adamh a bhfuil leictreondís shaor aige, ionas gur féidir leis nasc ceimiceach a cheangal d'adamh, d'ian nó de mhóilín eile a bhfuil leictreondís de dhíth air.
Níl Aon Ní. Dán le Cathal Ó Searcaigh, file Conallach, is ea Níl Aon Ní. Dán grá atá ann, ach grá neamhchomhlíonta atá i gceist. Tá cuid de thréithe na n-amhrán tuaithe le haithint ar "Níl Aon Ní". Tá codarsnacht sa dán idir saol na tuaithe (i dTír Chonaill) agus saol na cathrach (i mBaile Átha Cliath). Tá an dán ar churaclam Gaeilge na hArdteistiméireachta.
Maigdiléana. Dán faoi striapach i Londain is ea Maigdiléana. Is í Máire Mhaigdiléana atá i gceist sa teideal. Striapach ba ea í agus mhaith Críost a peacaí di. Chum Cathal Ó Searcaigh an dán. Tá sé ar churaclam Gaeilge na hArdteistiméireachta.
Naisc sheachtracha.
Maigdiléana: nótai do dhaltaí scoile
Gúrú i gClúidíní. Cnuasach dánta leis an bhfile Cathal Ó Searcaigh is ea Gúrú i gClúidíní. D'fhoilsigh Cló Iar-Chonnachta é sa bhliain 2006.
Tuairimi an fhile.
Deir an file faoin gcnuasach:
Ainm.
Tá mac uchtaithe ag an Searcach i Neipeal, Prem Timalsina, is dán faoi mhac Prem, Prashant, a thugann a ainm don leabhar.
Oileán na Marbh.
Seo dán a bhfuair an file coimisiúnú air faoi na hoileáin bheaga amach ó chósta Thír Chonaill, áit ar cuireadh leanaí a cailleadh sular baisteadh iad. Tá ceol curtha leis ag Neil Martin agus chas Maighread Ní Dhomhnaill agus an West Ocean String Quartet é ag ceolchoirm sa bhliain 2006.
Comhaltas Ceoltóirí Éireann. Is eagraíocht Éireannach é Comhaltas Ceoltóirí Éireann a dhéanann caomhnú ar cheol traidisiúnta na hÉireann. Bunaíodh an eagraíocht sa bhliain 1951, agus is iomaí craobh atá bunaithe aici timpeall na tíre. Eagraíonn sí comórtas mór darbh ainm an Fleadh Cheoil.
An Chiméiris. Is í an Chiméiris, nó an Chambóidis, teanga oifigiúil na Cambóide. Ceann de na teangacha Astráiseacha í, cosúil leis an Vítneaimis, agus í ó dhúchas ag cúig mhilliún déag de dhaoine, a bheag nó a mhór - is deacair líon cruinn na gcainteoirí a shocrú, agus is féidir go bhfuil fiche milliún acu ann. Tá cónaí ar an gcuid is mó de na cainteoirí sa Chambóid féin, ar ndóigh, ach tá diaspóra mór ann i dtíortha eile, ar nós na Téalainne, na Fraince, na hAstráile agus na Stát Aontaithe. Tá gaol sách gar aici leis an teanga Mon, a bhí ina teanga thábhachtach in Oirdheisceart na hÁise tráth, cé go bhfuil a cuid cainteoirí scaipthe ar fud an réigiúin anois. Fuair an Chiméiris cuid mhór focal ón bPáilis agus ón tSanscrait, toisc gur teangacha tábhachtacha iad siúd i gcreideamh na tíre, an Búdachas. Is follasach go raibh an-tionchar ag teangacha beo an réigiúin ar an gCiméiris fosta, an Téalainnis agus an Vítneaimis mar shampla.
Murab ionann agus an chuid is mó de theangacha an réigiúin, ní teanga thonúil í an Chiméiris. Tá córas scríbhneoireachta dá cuid féin ag an gCiméiris, ar a dtugtar "aksar khmer", agus is aibítir shiollach é.
Christchurch. Is í Christchurch an chathair is mó ar Oileán Theas na Nua-Shéalainne, agus an chathair leis an dara limistéar uirbeach is mó sa tír sin (i ndiaidh Auckland). Tá sí suite ar bhruach na hAvon i réigiún Canterbury. 
Is é "" an t-ainm Māori atá ar an chathair, agus tugtar 'The Garden City' (Cathair an Ghairdín) uirthi mar leasainm.
Māori. Is iad na Māori (Maoraigh) bundúchasaigh Pholainéiseacha na Nua-Shéalainne.
Ceann an Mhaighe. Nuair a luaitear Ceann an Mhaighe (Béarla: "Canovee", ársa: "Cannaway"), 'séard atá i gceist ná pobal tuaithe, ceantar tuathúil is núicléas shráidbhaile i nGleann na Laoi, Contae Chorcaí, Éire. Tá iarpharóiste Caitliceach is Eaglais na hÉireann, "Cannaway", mar lár ag an gceantar seo i mBarúntacht Mhúscraí Thoir.
Valentina Matviyenko. Is polaiteoir Rúiseach agus gobharnóir Chathair Pheadair í Valentina Ivanovna Matviyenko (Rúisis: "Валентина Ивановна Матвиенко") a rugadh i Shepetovka, an Úcráin ar 7 Aibreán 1949.
Verfassungsschutz. Is é an Verfassungsschutz, nó Cosaint an Bhunreachta (fíorainm: "Bundesamt für Verfassungsschutz", nó "Údarás na Cónaidhme um Chosaint an Bhunreachta") údarás inmheánach faisnéise na Gearmáine. Is minic a deirtear gurb é an fórsa póilíneachta polaitiúil é, ach níl cumhachtaí na bpóilíní ag lucht cosanta an bhunreachta - ní bhíonn siad go bunúsach ach ag bailiú faisnéise. 
Tugtar "Uachtarán" nó "Präsident" ar cheannasaí an údaráis, agus é ag obair d'Aire Gnóthaí Inmheánacha na Cónaidhme ("Bundesinnenminister"). Tá ceanncheathrú fheidearálach Chosaint an Bhunreachta suite in Köln, ach thairis sin, tá údaráis chosúla i stáit na Cónaidhme go léir, agus iad ag obair d'Airí Gnóthaí Inmheánacha a stát féin. Uaireanta, bíonn an t-údarás feidearálach agus údaráis na stát éagsúil ag teacht salach ar a chéile, agus is minic a deirtear gur chóir don Ghearmáin seirbhísí na faisnéise inmheánaí a lárú in aon ionad amháin. Cuid thábhachtach de chultúr pholaitiúil na tíre é dílárú agus déabhlóid na cumhachta, ós stát cónaidhme nó stát feidearálach í an Ghearmáin inniu. Mar sin, níor tháinig údaráis na cónaidhme agus na stát ar chomhréiteach faoi athchóiriú Chosaint an Bhunreachta go fóill.
Tá cuspóirí an údaráis bunaithe ar an tríú mír sa Dlí um Chosaint an Bhunreachta ("Bundesverfassungsschutzgesetz") ón 30 Mí na Nollag 1990.
Samplaí den chineál dreamanna a raibh an tÚdarás ag coinneáil súile orthu i rith na mblianta is ea iad:
Gearóid Mac Spealáin. Scríbhneoir agus staraí ba ea Gearóid Mac Spealáin (1904–1975).
Óige.
Rugadh Mac Spealáin i gCathair Luimnigh i mí an Mheithimh 1904. B'úmadóir as Mainistir Uaithne é a athair, Micheál Spenser. Ellen Corbett an t-ainm a bhí ar a mháthair. Cailleadh Micheál nuair a bhí Gearóid an-óg. 
Oideachas.
D'fhreastail sé ar scoil na mBráithre Críostaí i Sráid Seasnáin agus d'éirigh go maith leis: san Ardteistiméireacht, fuair sé an chéad áit sa tír. Rinne Mac Spealáin cúrsa BA i gColáiste na hOllscoile, Baile Átha Cliath (1923-24) agus Dubhghlas de hÍde mar ollamh aige. Bhain sé céim mháistir amach ina dhiaidh sin. 
Múinteoir agus cigire.
Chaith sé tréimhse mar oide scoile i Luimneach, ach ceapadh é ina chigire scoile sa bhliain 1930. Sa bhliain 1937, d'éirigh sé as an bpost sin agus chuaigh sé i mbun scríbhneoireachta.
Scríbhneoireacht.
Is iomaí aistriúchán a rinne Mac Spealáin ar leabhair scoile. Scríobh sé drámaí do pháistí freisin. Is ar a leabhair staire is mó a sheasann a chlú, áfach. Foilsíodh "Cathair Luimnigh I &amp; II" sa bhliain 1950, "Uí Cairbre Aobhdha" sa bhliain 1960 agus "Stair Aos Trí Muighe" sa bhliain 1967. Bhíodh Mac Spealáin ag obair mar mhúinteoir i gColáiste Bhréanainn i mBaile an Bhuinneánaigh chuile shamhradh agus foilsíodh "Ar Chamachuaird laisteas den tSionainn" sa bhliain 1965. Theip an tsláinte air ina dhiaidh sin, go mór mhór radharc na súl, agus cailleadh sa bhliain 1975 é. Bhí a shaothar deireanach, "Stair Uí Chonaill Gabhra" (a foilsíodh sa bhliain 2004) críochnaithe aige i láimhscríbhinn.
Natalia Estemirova.  &lt;ns&gt;0&lt;/ns&gt;
 &lt;revision&gt;
 &lt;parentid&gt;1179599&lt;/parentid&gt;
 &lt;timestamp&gt;2024-03-20T01:02:39Z&lt;/timestamp&gt;
 &lt;contributor&gt;
 &lt;username&gt;HusseyBot&lt;/username&gt;
 &lt;/contributor&gt;
 &lt;minor /&gt;
 &lt;comment&gt;gramadach&lt;/comment&gt;
 &lt;model&gt;wikitext&lt;/model&gt;
 &lt;format&gt;text/x-wiki&lt;/format&gt;
Gníomhaí ar son chearta an duine ba ea Natalia Khusainova Estemirova (Rúisis: "Наталья Хусаиновна Эстемирова")(1958 – 15 Iúil 2009), a bhí ina baill den eagraíocht Rúiseach chearta daonna ' Cuimhneachán' (Rúisis: Мемориал).
Fuadaíodh Estemirova ar an 15 Iúil 2009 ag a 8.30 i.n. ó a baile i nGrozny, an tSeisnia. Gabh ceathrar fear neamhaithnid í nuair a bhí sí ar a bealach chuig na hoibre. De réir na péas, bhí dhá urchar ina ceann agus ina cliabhrach agus a corp fágtha ar thaobh na bhealaí mhóir i Gazi-Yurt, Nazran, sráidbhaile atá trasna na teorann san Iongúiséit.
Beathaisnéis.
Rugadh í i Saratov Oblast (Rúisis: "Saratovskaya oblast"), atá ina Bhallaonaid de Chónaidhm na Rúise. Bhí tuismitheoirí measctha aici, Rúiseach-Seisniach. 
Bhain sí céim amach sa stair ó Ollscoil na Seichnia agus d'oibrigh sí mar mhúinteoir i nGrozny go dtí 1998. Bhí fianaise bailithe ar sáruithe chearta daonna i Seisnia ag Estemirova, ó thús an chogaidh sna Cugais Thuaidh, sa bhliain 1999. 
Bhí iníon aici, agus agus bhí sí fágtha ina baintreach nuair a fuair a fear céile (póilín ba ea é) bás. 
Sa bhliain 2000, ceapadh í mar ionadaí na heagraíochta 'Cuimhneachán' ina lárionad chearta daonna i nGrozny. D'obraíodh Estemirova 
Estemirova le Anna Politkovskaya (iriseoir imscrúdaithe) agus in éineacht le Stanislav Markelov (an dlíodóir chearta daonna); beirt a dúnmharaíodh freisin, sa bhliain 2006 agus 2009, faoi seach.
Anna Politkovskaya. Iriseoir agus scríbhneoir a bhí in Anna Stepanovna Politkovskaya, "née" Mazeppa (Rúisise: "А́нна Степа́новна Политко́вская"). Chaith sí dúthracht a saoil le cearta an duine agus saoirse an phreasa a chur chun cinn sa Rúis, agus sa deireadh fuair sí bás ar a son. Is é an tuiscint a bhí aici ar chogadh na Seisnia ná gur cinedhíothú glan ar na Seisnigh a bhí ann, agus í ag cur in aghaidh an chogaidh. 
Ar an 7 Deireadh Fómhair 2006, lámhachadh í nuair a bhí sí ag dul isteach san ardaitheoir sa bhloc árasán ina raibh ina cónaí. Bhí Politkovskaya go tréan in aghaidh an uachtaráin Vladimir Putin. 
Saol.
Rugadh Anna Mazeppa i Nua-Eabhrac sa bhliain 1958. Úcránaigh ab ea a tuismitheoirí, agus iad ag obair ina dtaidhleoirí sna Náisiúin Aontaithe. Tháinig Anna i gcrann i Moscó, agus sa bhliain 1980 bhain sí amach céim ollscoile ó roinn na hiriseoireachta in Ollscoil Stáit Mhoscó ("Moskovskiy Gosudarstvennyi Universitet, MGU"). 
Phós sí comh-mhac léinn ansin, Aleksandr Politkovskiy, agus saolaíodh beirt chlainne dóibh, mar atá, an iníon Vera agus an mac Ilya.
Chaith sí na blianta 1982-1993 ag obair don nuachtán "Izvestiya", agus ina dhiaidh sin don "Obshchaya Gazeta". Dhírigh sí ar na fadhbanna sóisialta sa Rúis, go háirithe ar chruachás na dteifeach. 
Sa bhliain 1999, thosaigh Politkovskaya ag scríobh don "Novaya Gazeta", nuachtán a raibh clú na hiriseoireachta iniúchtaí air.
Nazran. Is cathair í Nazran (Rúisis: Назра́нь; Iongúis: Наьсара, Näsara) i bPoblacht na hIongúiséitesa, Ballaonaid de Chónaidhm na Rúise. Bhí sí ina phríomhchathair ar Phoblacht na hIongúiséite, sna blianta 1991–2000, roimh thógáil an bhaile Magas, mar phríomhchathair nua. Is í Nazran an chathair is mó san Iongúiséit; bhí daonáireamh measta ar 134,280 aici, sa bhliain 2008.
Nuacht24. Cuireann Nuacht24, atá lonnaithe i mBéal Feirste, seirbhís nuachta ar fáil as Gaeilge ar bhonn leanúnach: déanann an fhoireann nuashonrú ar an suíomh gréasáin go rialta. Foilsíodh leagan clóite gach seachtain ó thús 2009 go dtí lár 2010 freisin. Bhunaigh an t-iriseoir aitheanta Eoghan Ó Néill an tseirbhís sa bhliain 2009: tháinig sí i gcomharbas ar a bhlag nuachta, "An Druma Mór". Tá ceathrar fostaithe ag an nuachtán agus tá ailt foilsithe ag scríbhneoirí amhail Eamon Ó Reachtair agus Meadbh Ní Eadhra air.
Cúlra Uí Néill.
Iriseoir aitheanta is ea Ó Néill atá mar eagarthóir nuachta ar Raidió Fáilte i mBéal Feirste. Tá go leor taithí aige: iar-eagarthóir ar Lá Nua agus iaririseoir le BBC Uladh is ea é freisin. Bronnadh gradam air mar "Iriseoir na Bliana" ag Gradam Cumarsáide an Oireachtais i dTeach Farmleigh.
An leagan clóite.
Dar le hEoghan O Néill, is maith an rud é leagan clóite a bheith ann:
An Todhchai.
Tá Nuacht24 maoinithe ag an Ciste Craoltóireachta Gaeilge, Ciste de chuid "Northern Ireland Screen". Faigheann an Ciste £3m chuile bhliain ón Roinn Cultúir, Ealaíon agus Fóillíochta i dTuaisceart Éireann. Chuile bhliain, tugann sé maoiniú le haghaidh 75 uair an chloig ar a laghad de chláir Ghaeilge ar TG4, RTÉ agus BBC TÉ.
Beidh Ó Néill agus an fhoireann ag leanúint ar aghaidh le forbairt www.nuacht24.com ina mbeidh físeáin agus sruthanna nuachta ar fáil.
Vicipéid na Gaeilge. Is í Vicipéid na Gaeilge an leagan Gaeilge den Vicipéid.
Stair.
Tháinig Vicipéid na Gaeilge ar an bhfód ar an 7 Meitheamh 2003 (cé go bhfuil éiginnteacht áirithe ann maidir leis an dáta sin). Aithnítear Gabriel Beecham mar bhunaitheoir. 
Faoi mhí an Mhárta 2007 bhí thart ar fiche duine ag cur leis an suíomh ar bhonn rialta agus bhí suas le 7,000 alt ann. 
Faoin tráth seo ( ), tá duine ag cur leis an suíomh ar bhonn rialta, agus tá alt ar fáil ann. Sa bhliain 2023, cruthaíodh na céadta leathanach gach mí, agus rinneadh na mílte athrú.
Tuairimí.
Mhol an iris "Beo" (http://www.beo.ie) Vicipéid na Gaeilge,
Cheap "Beo" go raibh an Vicipéid úsáideach d'fhoghlaimeoirí chomh maith le cainteoirí líofa:
Ina alt "Putting the learning back into learning technology" dúirt Barry McMullin (Ollscoil Chathair Bhaile Átha Cliath) gur áis mhaith í Vicipéid na Gaeilge:
Chuir scoláirí eile béim ar luach oideachasúil na Vicipéide.
Míora. Ba chathair ársa í Míora sa Licia (Gréigis: Μύρα), áit ina bhfuil baile beag Kale (Demre) sa lá atá inniu ann, i gCúige Antalya sa Tuirc. Bhí sí suite ar bhruach abhann an Mhíorois (Demre Çay), ar an mhá ghlárach mhéith idir Alaca Dağ, sliabhraon Massikytos agus an Mhuir Aeigéach.
Horst Mahler. Dlíodóir agus iar-sceimhlitheoir de chuid Dhrong Baader-Meinhof é Horst Mahler (a tháinig chun saoil i Haynau, inniu: Chojnów sa Pholainn, ar an 23 Eanáir 1936) a chuaigh le ciníochas agus le náisiúnachas faisisteach níos déanaí ina shaol. 
Ghlac sé páirt i mbunú Dhrong Baader-Meinhof sa bhliain 1970. Chaith sé an chuid ba mhó de na seachtóidí sa phríosún mar phionós as a chuid ainghníomhartha mar sceimhlitheoir. 
Sa bhliain 1980, scaoileadh saor é, agus i 1987, fuair sé ceadúnas arís ceird an dlíodóra a chleachtadh. 
Sna 1990idí, chuaigh sé le hantoisceachas na heite deise, agus sna blianta 2000-2003, bhí sé ina bhall den NPD ("Páirtí na nDaonlathach Náisiúnta"), an ceann is tábhachtaí de pháirtithe na heite deise antoiscí sa Ghearmáin. 
Ina dhiaidh sin, áfach, thréig sé an páirtí, nach raibh sách radacach aige, agus bhunaigh sé cumann nua do lucht diúltaithe an Uilelosctha, "Verein zur Rehabilitierung der wegen Bestreiten des Holocausts Verfolgten". 
Chaill sé a cheadúnas dlíodóireachta arís sa bhliain 2004, toisc go bhfuarthas gur cumann frith-bhunreachtúil a bhí ann, is é sin, go raibh cuspóirí an chumainn ag teacht salach ar bhunreacht daonlathach na Gearmáine. 
Ina dhiaidh sin féin, tharraing Mahler súil air féin go minic leis na ráitis mhadrúla phoiblí inar cháin sé na Giúdaigh, na ciníocha neamh-Eorpacha agus an daonlathas parlaiminteach.
Andreas Baader. Sceimhlitheoir Gearmánach a bhí i mBerndt Andreas Baader (rugadh i München ar an 6 Bealtaine 1943 é, agus fuair sé bás i bpríosún Stammheim ar an 18 Deireadh Fómhair 1977).
Saol.
Cailleadh a athair i ndeireadh an Dara Cogadh Domhanda, agus ba iad a mháthair, a aintín agus a mháthair mhór a thóg é. 
Bhí sé ina ógchiontóir nuair a bhí sé ina dhéagóir, agus é ag goid gluaisteáin le haghaidh spraoithiomána go minic. 
Ina fhear óg dó, chuaigh sé go Beirlín agus fuair sé aithne ar radacaigh na heite clé. Fear spadhartha a bhí ann agus é claonta chun foréigin. 
Ón mbliain 1968 ar aghaidh, ghlac sé páirt i ngníomhartha neamhdhlíthiúla na radacach is na sceimhlitheoirí óga. Sa bhliain 1970, gabhadh é, ach shaor na sceimhlitheoirí eile é ón mbraighdeanas mí ina dhiaidh sin. Chuaigh seisean agus fiche radacach eile go dtí an Iordáin le hoiliúint treallchogaíochta a fháil ó na Palaistínigh ansin. 
Ina dhiaidh sin, bhí Baader páirteach in ionsaithe buamála agus i ruathair ar bhainc. Bhí barántas amuigh air thar aon sceimhlitheoir eile. 
Ar an 1 Meitheamh 1972 gabhadh é in éineacht le Jan-Carl Raspe agus Holger Meins. 
Cailleadh é le linn "Oíche an Bháis i Stammheim" (18 Deireadh Fómhair 1977), nuair a chuir seisean, Raspe agus Gudrun Ensslin lámh ina bhásanna féin i bpríosún Stammheim, Stuttgart.
Tá Baader adhlactha i Reilig Dornhalden i Stuttgart in aice le hEnsslin agus Raspe.
D'ainmnigh na hiriseoirí Drong Baader-Meinhof as Baader agus Ulrike Meinhof.
Yerba mate. Is éard is yerba mate ann ná lus ó Mheiriceá Theas a fhliuchtar le haghaidh ólacháin cosúil le tae. Tá caiféin sa "yerba mate" cosúil leis an tae, agus é in ann an tuirse a bhaint den duine dá réir sin. Duilleoga ón gcrann úd "Ilex paraguayensis" atá i gceist leis an "yerba mate", crann a bhfuil gaol aige leis an gcuileann. 
Bhí na bundúchasaigh ag ól "mate" i Meiriceá Theas i bhfad roimh theacht na gConquistadores, agus óltar idir the agus fhuar é. Tháinig an focal féin "mate" as an gCeatsuais, ach sa teanga sin, tagraíonn sé don tsoitheach ólacháin, seachas don deoch féin. 
Is iad tíortha Río de la Plata, is é sin, an Airgintín, Paragua, agus Uragua, na tíortha is mó "mate", idir shaothrú agus thomhaltas, chomh maith leis an gcuid den Bhrasaíl atá ag críochantacht leo, mar atá, stát Rio Grande do Sul. Ní óltar mórán den deoch taobh amuigh de na tíortha seo, áfach, ach sa chorr-áit, cosúil leis an Liobáin nó na hOileáin Chanáracha.
Bíonn blas leath searbh, leath milis sa "mate" féin, ach is gnách spíosraí a chur leis an "mate", cosúil leis an dóigh a spíosraítear an tae le lusanna eile.
Nicitín. Is é an 3-[(2S)-1-meitilpioróilidín-2-il]piridín nó an nicitín an t-alcalóideach is cúis leis an dúil nimhe a chuireann na daoine sa tobac. I nduilleoga an phlanda tobac is mó atá an nicitín ar fáil (seasann sé do 0.6 - 3.0 % de mheáchan an tobac thirim), nó úsáideann an planda é mar nimh a choinníonn na feithidí ó na duilleoga. Sna laethanta a bhí, bhaineadh an duine daonna féin úsáid áirithe as an nicitín leis na feithidí a mharú, agus inniu féin, úsáidtear comhdhúile atá cosúil leis an nicitín ó thaobh a struchtúir agus a dtionchair de, ar nós imideaclóipríd. 
Is féidir le tiúchan lag nicitín néaróga an duine a spreagadh, agus is dual don duine taitneamh a thabhairt don spreagadh seo agus dúil nimhe a chur sa nicitín dá thoradh sin. Tá sé thar a bheith deacair an nós sin a bhriseadh.