Trelis/gawiki huggingface dataset:
Bráithreachas na bhFíníní. Eagraíocht náisiúnach Éireannach ba ea Bráithreachas na bhFíníní (Béarla: "Fenian Brotherhood"), a bunaíodh i Stáit Aontaithe Mheiriceá sa 19ú haois. 
In Éirinn, bhunaigh Séamas Mac Stiofáin Bráithreachas na Poblachta sna 1850idí. 
Craobh Mheiriceánach den ghluaiseacht Éireannach Bráithreachas na Poblachta ba ea Bráithreachas na bhFíníní. B'iad Seán Ó Mathúna agus Michael Doheny na daoine a chuir tús leis sa bhliain 1858. 
"Fíníní" a tugadh orthu de ghnáth. Tháinig an t-ainm ó na Fianna, na laochra cáiliúla i mbéaloideas na hÉireann.
Tháinig Clan na Gael isteach in áit an bhráithreachais níos déanaí.
Seán Ó Mathúna. Ba náisiúnaí Éireannach é Seán Ó Mathúna (1815 - 1877) nó "John O'Mahony" as Béarla, a bhí i measc na daoine a bhunaigh Bráithreachas na Poblachta. Rugadh i Loch an Eanaigh, Coill Bheithne, Contae Luimnigh é sa bhliain 1816. Ba bhaill de Chumann na nÉireannach Aontaithe iad a athair agus a uncail agus ghlacadar páirt in Éirí Amach na nÉireannach Aontaithe sa bhliain 1798.
Rinne Ó Mathúna staidéar ar Sanscrait, Eabhrais agus Gaeilge i gColáiste na Tríonóide, Baile Átha Cliath, cé go raibh cosc i bhfeidhm ar Chaitlicigh a fhreastal ann ag an am.
Bhí sé gníomhach sa ghluaiseacht a bhí ag obair i gcoinne an aontais leis an Bhreatain, faoi cheannas Dhónaill Uí Chonaill. Thosaigh sé ag éirí tuirseach leis, áfach, mar gheall ar an easpa dul chun cinn a bhí ann. Mar thoradh, chuaigh sé isteach sna hÉireannaigh Óga agus bhí ról aige san éirí amach mírathúil a bhí acu sa bhliain 1848. D'fhág sé an tír ansin, agus chaith sé tamall sa Fhrainc sular bhog sé go dtí Stáit Aontaithe Mheiriceá sa bhliain 1854.
I Meiriceá, chuir seisean agus cúpla duine eile tús le Bráithreachas na bhFíníní, craobh Mheiriceánach de Bhráithreachas na Poblachta. Ba dhuine iomráiteach é leis na Gael-Mheiriceánaigh, agus dá bharr sin rinneadh coirnéal de sa 69ú Reisimint Airm an Aontais a throid i gCogadh Cathartha SAM. Bhí sé gníomhach freisin sna ruathair a rinne na Fíníní ar Cheanada sa bhliain 1866, agus Éirí Amach na bhFíníní ar ais in Éirinn sa bhliain 1867.
Cailleadh Ó Mathúna sa bhliain 1877. Tá sé curtha i Reilig Ghlas Naíon i mBaile Átha Cliath.
Ainmníodh páirc imeartha CLG Gaeil Ghailtí i gCoill Bheithne ina onóir.
Rialtas Dúchais. Ba é an Rialtas Dúchais ("Home Rule") an príomhchuspóir polaitiúil a bhí ag náisiúnaithe bunreachtúla in Éirinn sa naoú haois déag agus ag tús an fichiú haois. 
Ba é Páirtí Parlaiminteach na hÉireann an páirtí polaitíochta a bhí ag éileamh Rialtas Dúchais d'Éirinn, agus ba iad Isaac Butt, William Shaw agus Charles Stewart Parnell príomhcheannairí an pháirtí agus ailtirí an Rialtas Dúchais mar choincheap. 
Is éard a bhí ann, go bunúsach, ná an t-éileamh go gcuirfí parlaimint fhéinrialaitheach ar bun in Éirinn. Níor theastaigh ón lucht Rialtais Dúchais in Éirinn a scaradh scun scan ón Ríocht Aontaithe.
Reachtaíocht.
Ón bhliain 1870 ar aghaidh, bhí feachtas ar bun ag ceannairí náisiúnacha na hÉireannach ag Westminster, go háirithe ag Charles Stewart Parnell, chun Rialtas Dúchais (féinriail réigiúnach) a bhaint amach in Éirinn. Bhí ceannairí Aontachtaithe na hÉireann, áfach, glan i gcoinne. 
Ritheadh ceithre Bhille um Rialtas Dúchais in Éirinn, ach níor tháinig aon cheann acu i bhfeidhm ina iomláine. 
Réiteach ar bith.
De dheasca an Chéad Chogaidh Dhomhanda, is cosúil, níor cuireadh an tríú Bille i bhfeidhm riamh. Ach b'é sin leithscéal a chodail amuigh b'fhéidir.
Léirigh glacadh Theach na dTeachtaí leis an mBille ach diúltú Theach na dTiarnaí dó a chasta is a bhí an díospóireacht seo. 
Ar aon nós, ba léir go raibh athrú ag teacht ar an gcaidreamh idir Éire agus an Ríocht Aontaithe agus an reachtaíocht rite ag na Teachtaí an chéad lá. Spreag na vótaí seo lear mór eachtraí a raibh tionchar nach beag acu ar imeachtaí na mblianta ina ndiaidh
1920.
Ba é an tAcht um Rialtas na hÉireann sa bhliain 1920 an tAcht deifnídeach, ach níor cuireadh an ceann sin féin i bhfeidhm ach amháin i dTuaisceart Éireann.
Ardán. Clár teilifíse de chuid TG4 is ea Ardán. Ceol, ealaíon agus siamsaíocht le feiceáil air. Déantar ceiliúradh ar chultúr agus ar thallan phobail áitiúla na hÉireann. Is é Páidí Ó Lionáird an láithreoir.
Ganymede (gealach). Is gealach de chuid Iúpatair é Ganymede. D'fhionn Galileo Galilei Ganymede sa bhliain 1610. Tá Ganymede 1,070,400 km ó Iúpatar. Tá Ganymede an-mhór, an ghealach is mó sa Ghrianchóras. Tá an trastomhas 5,262km, agus is é an mais atá ann ná 148 billiún billiún tonna méadrach.
Téann sé timpeall Iúpatar ar luas idir 8 agus 13 cilimeadáir san uair. Críochnaíonn Ganymede fithis iomlán d'Iúpatar in aghaidh na seachtaine agus críochnaíonn sé rothlú ag an am céanna. 
Dromchla.
Ar an dromchla, is iomaí na gcráitéar atá ann. Fuair Ganymede le linn, 'An Ré Bombardú'. Bhí an Ré i bhfeidhm ceithre bhilliún bliain ó shin, agus sa ré bhí a lán astaróideacha ag bualadh na bpláinéad, agus is as sin a tháinig na créatáir. 
Tá oighear ar an Ganymede, agus tá an oighear crua le cruach. Smaoiníonn na heolaíochtaí go bhfuil seans ann go mbeadh uisce faoin dromchla ann. Ach, ní raibh a lán fianaise don teoiric seo.
Bratach na Liotuáine. Tá Bratach na Liotuáine déanta de thrí dhath chothroma, buí, glas agus dearg. Glacadh leis an mbratach ar 20 Márta, 1989 díreach roimh don tír neamhspleáchas a fháil ón Aontas Sóivéadach. Roimhe sin úsáideadh é ón mbliain 1918 go dtí an bhliain 1940; ina dhiaidh sin bhí an tír faoi smacht ag an Aontas Sóivéadach (1940-1941), ag an nGearmáin (1941-1945) agus arís ag an Aontas Sóivéadach. Ón mbliain 1945 go dtí an bhliain 1989 bhain an Liotuáine feidhm as bratach dhearg Shóivéadach a raibh ainm na poblachta uirthi. Ar an mbratach thrídhathach atá anois ann, seasann an buí do pháirceanna órga na Liotuáine, an glas don tuath ghlas agus an dearg don fhuil a doirteadh ar son na tíre.
Międzyrzec Podlaski. Tá an sráidbhaile úd Międzyrzec Podlaski suite in Oirdheisceart na Polainne, idir Biała Podlaska agus Lublin, cois Abhainn Krzna. Tá sé ina lárionad riaracháin do pharóiste (gmina) Międzyrzec Podlaski agus é suite i gcúige (województwo) Lublin, agus dhá mhíle ocht gcéad aon duine dhéag ina gcónaí ansin de réir dhaonáireamh na bliana 2005.
Stanley Baldwin. Ba Phríomh-Aire na Ríochta Aontaithe é Stanley Baldwin, an Chéad Iarla Bewdley (3 Lúnasa 1867 – 14 Nollaig 1947). 
Rugadh i mBewdley i Worcestershire, Sasana é. Bhain sé amach céim i stair ó Choláiste na Tríonóide, Cambridge. Tar éis an coláiste, chuaigh sé isteach i ngnó a chlainne agus phós sé. 
Sheas sé in olltoghcháin na bliana 1906 i gKidderminster, ach níor éirigh leis. Nuair a fuair a athair bás, tháinig sé isteach in áit a athar mar Fheisire Parlaiminte do Bewdley.
Na Séiséil. Go hoifigiúil, is é Poblacht na Séiséal is ainm don tír, Na Séiséil (Fraincis: "République des Seychelles", Creole: "Repiblik Sesel").
Is stát oileánach í a bhfuil 158 oileáin ann. Tá siad suite san Aigéin Indiach, 1,600 cm taobh soir den Afraic, soir ó thuaidh den oileán Madagascar. 
I dtéarmaí daonra is iad na Séiséil an stát neamhspleách is lú san Afraic. Is é Victoria príomhchathair na tíre.
Stair.
Tharla neamhspleáchas Phoblacht na Séiséal ar 29 Meitheamh 1976, 'Lá na Saoirse' inniu.
Tolamaes. Matamaiticeoir, réalteolaí, astralaí, geografaí agus teoiricí ceoil ab ea Tolamaes (Gréigis:Πτολεμαῖος, "Ptolemaios"; Laidin:"Claudius Ptolemaeus") a scríobh tuairim is dosaen tráchtais eolaíochta, trí cinn acu a bhí tábhachtach don eolaíocht Bhiosántach, Ioslamach, agus d'Iarthar na hEorpa. Is é an chéad cheann an tráchtas réalteolaíoch ar a dtugtar an "Almagest" anois, cé gur tugadh an "Mathēmatikē Syntaxis" air ar dtús (nó i nGaeilge: an Tráchtas Matamaiticiúil), agus tugadh "An Tráchtas Mór" air níos déanaí. Is é an dara ceann ná an Tíreolaíocht (Gréigis: Γεωγραφικὴ Ὑφήγησις, "Geōgraphikḕ Hyphḗgēsis", nó sa bhrí litriúil; "Treoir Tíreolaíochta"), a bhfuil plé críochnúil ar léarscáileanna agus eolas geografach ar an domhan Gréag-Rómhánach. Is é an tríú ceann ná an tráchtas astralaíoch ina rinne sé iarracht an t-astralaíoch tuismeách a oiriúnú d'fhealsúnacht nádúrtha Arastataileach a linne. Tugtar an "Apotelesmatika" air seo uaireanta (sa bhrí litriúil: "Ar na hÉifeachtaí"). ach tugtar na "Tetrábiblos" air go coitianta, ón nGréigis Choiteann, a chiallaíonn "na Ceithre Leabhar", nó "Quadripartiteh" san Laidin.
Rinne sé obair freisin ar Optaic, solasairíonna, ina measc, frithchaithimh, athraonadh agus dathanna. Rinne sé hipitéis pláinéadach, Planisphaerium agus Analemma chomh maith.
Acmhainn.ie. Is láithreán áiseanna do lucht na Gaeilge é Acmhainn.ie. Ar an láithreán seo gheofar foclóirí agus liostaí téarmaíochta, ceachtanna agus téacsanna faoi cheird an aistriúcháin, agus taisce de théacsanna Gaeilge. Fóram is ea é freisin inar féidir ceisteanna agus comhairle a chur ar a chéile faoi ghnéithe den teanga.
Téarma.ie. Is bunachar náisiúnta téarmaíochta don Ghaeilge, maoinithe ag an Aontas Eorpach tríd an gclár Interreg IIIA é Téarma.ie.
Fiontar, DCU, a d'fhorbair an bunachar seo faoin ainm Focal.ie, le comhoibriú agus le páirtmhaoiniú ó Fhoras na Gaeilge. Ar 1 Márta 2015 athraíodh an t-ainm go Téarma.ie.
Gradam.
Bhuaigh an acmhainn idirlín seo gradam "An Suíomh Gaeilge Is Fearr" ag The Irish Web Awards ar 25 Deireadh Fómhair 2008.
Cileagram. Is aonad bunúsach, chun tomhais a dhéanamh ar mais, den córas SI (An Córas tomhais Idirnáisiúnta tomhais) é an Cileagram (Siombail: kg). Is é an sainmhíniú atá aige ná an méid mais atá ag an fréamhshamhail Cileagram Idirnáisiúnta a bhfuil suite sa Fhrainc.
Is é an cileagram an t-aon aonaid SI a baineann úsáid as réamhlitir, agus an t-aon aonaid SI le sainmhíniú ag baint le rud in ionad airí bunúsach fisiceach.
Tá an cileagram cothrom le 2.205 avoirdupois punt sa chóras Impireacht agus an córas a úsáidtear sna Stáit Aontaithe.
Córas Idirnáisiúnta na nAonad. Is éard is Córas Idirnáisiúnta na nAonad, nó SI () ná córas d'aonaid a úsáidtear chun tomhais fhisiciúla a dhéanamh. Baineann an chuid is mó den domhan feidhm as an gcóras seo.
Tá seacht mbunaonad ann: comhdhéantar na haonaid eile go léir as na bunaonaid sin le réimíreanna áirithe a úsáid.
Taispeánann an tábla na haonaid go léir agus an stair a baineann leo.
Logainmneacha na Gaeilge. An príomh rud atá i gceist go traidisiúnta leis an gcuid is mó de logainmneacha na Gaeilge ná cur síos a dhéanamh ar an áit ainmnithe ó thaobh an nádúir. Bíodh gur abhann, cnoc, coill, loch, carraig, nó trá a mbíonn i gceist. Is é sin le rá ná go gcaitheann na logainmneacha scáil ar thábhacht an tírdhreacha i saol na ndaoine.
Seo iad roinnt sampla: LOCH Garman...Wexford, Carraig Dubh...Blackrock, Cnoc...Knock
Ní ceart go ndéanfar dearmad ar chineál logainm eile in Éirinn. Is éard atá i gceist anseo ná ainmneacha a bhfuil baint acu le daoine agus na gníomhaíochtaí a bhaineann le daoine. Mar shampla, is iomaí áit in Éirinn a bhfuil "baile" mar bhall den ainm. Cosúil le sin, tá an t-úafás cill, gort, achadh, aonach agus domhnach le haimsiú ar léarscáil Éireann. 
Seo iad roinnt sampla: Baile Munna...Ballymun, Cill Dara...Kildare, An Aonach...Nenagh
Líonra achair fhairsing. Séard is líonra achair fhairsing ("wide area network" (WAN) i mBéarla) ann ná líonra ríomhaireachta a shíneann thar achar mór, ar nós cathair, tír nó an domhan. Úsáidtear líonraí fairsinge le líonraí logánta a nascadh le chéile ionas gur féidir le daoine agus ríomhairí ag suíomh amháin teagmháil a dhéanamh le daoine agus ríomhairí ag suíomh eile. Is é an t-Idirlíon an líonra fairsing is mó ar domhan agus tá sé poiblí. Is minic a chruthaítear líonraí fairsinge d'eagraíocht amháin agus coinnítear príobháideach iad.
Ceangal.
Ceanglaítear líonraí fairsinge go minic ag úsáid línte léasaithe. Bíonn ródaire ar an dá thaobh den líne léasaithe a cheanglaíonn taobh amháin den líne leis an LAN agus an taobh eile leis an WAN. Is féidir le línte léasaithe a bheith an-daor. In ionad línte léasaithe, is féidir WAN a cheangal trí mhodhanna lasctha paicéid nó trí mhodhanna ciorcadlasctha.
Prótacail.
Is iad seo a leanas roinnt de na prótacail is tábhachtaí a bhíonn i bhfeidhm thar WAN:
José María Aznar. Polaiteoir Spáinneach is ea José María Alfredo Aznar López (a rugadh i Maidrid ar 25 Feabhra, 1953). Bhí sé ina cheannaire ar an bPartido Popular nuair a rinne ETA iarracht é a mharú le buama ar 19 Aibreán 1995. Ba phríomh-aire na Spáinne é ó 1996 go dtí 2004.
An tSean-Róimh.  
I staireolaíocht na linne seo, is éard atá i gceist leis an tSean-Róimh ná an sibhialtacht Rómhánach ó bhunaíodh na Róimhe ársa san 8ú haois RC suas go dtí cliseadh Impireacht na Róimhe Thiar sa 5ú haois. Cuimsítear Ríocht na Róimhe (753 BC–509 RC), Poblacht na Róimhe (509 RC–27 RC) agus Impireacht na Róimhe (27 RC–476 AD).
Líonra achair logánta. Séard is Líonra Achair Logánta ("local area network (LAN)" i mBéarla) ann ná líonra ríomhairí a shíneann thar achar beag, ar nós teach, oifig nó grúpa foirgnimh. Go minic bíonn chomhbhunachar sonraí, bogearraí comónta, comhphrintéir, comhbhreacaire, agus forimeallaigh chomónta eile ar an líonra logánta. Bíonn formhór na líonraí logánta atá in úsáid sa lá atá inniu ann bunaithe ar cheann de dhá theicneolaíocht:
nó
Is iad na príomhthréithe atá ag líonraí logánta (i gcodarsnacht le líonraí fairsing) ná go mbíonn rátaí aistrithe sonraí an-ard acu, go síneann siad thar achar beag agus nach mbíonn gá línte teileachumarsáide a léasú dóibh.
Is féidir leibhéil éagsúla castachta a bheith in aon stáisiún oibre, é ina theirminéal amháin nó ina ríomhaire. Pléann an líonra logánta le comhshonraí, agus déanann gach stáisiún oibre atá ceangailte leis cumarsáid éasca lena chomhstáisiuin oibre. De ghnáth, bíonn ríomhaire lárnach, le cuimhne an-mhór, a fheidhmíonn faoina chóras oibriúcháin féin mar nód lárnach don líonra, agus tugtar "an riarthóir" air. Bíonn a leithéid de LAN áisiúil in oifig nó roinn ina mbíonn dream daoine ag plé leis na sonraí is na próisis chéanna, agus gá le cumarsáid eatarthu an t-am ar fad.
Cogadh na Saoirse (An Spáinn). Bhí Cogadh Saoirse na Spáinne nó Cogadh na Leithinse (Guerra de la Independencia Española), cogadh sa Spáinn i rith Cogaidh Napoleon. Bhí muintir na Spáinne ag troid leis an bPoirtingéil agus Sasana in aghaidh Impireacht na Fraince. Lean an cogadh ó forghabháil na Spáinne sa bhliain 1808 go dtí ghéilleadh Napoleon sa bhliain 1814. 
Bhí an cogadh seo, cheann de na chéad cogaidh i gcomhair saoirse náisiúnta agus an chéad treallchogadh. Lean an cogadh chomh fada sin toisc nach raibh airm mór Napoleon in ann muintir na Spáinne a chuir faoi chois. Chuir na "guerrilleros", nó an treallchogaíocht, brú ar saighdiúirí na Fraince.
Ghabh saighdiúirí Napoleón, cathracha éagsúla agus rinne siad iarracht ansin an Phortaingéil a thógáil. Nuair a fuair siad réidh leis an rí, spreag seo éirí amach ar fud na tíre, glaotar go minic "El Dos de mayo de 1808" sé sin 2 Bealtaine, 1808. Fad is a bhí na "guerrilleros" ag troid taobh thiar de línte na naimhde, bhí airm na Sasanaigh agus na Portaingéile ag ionsaí fórsaí na Fraince, ag déanamh iarracht atreorú a dhéanamh orthu.
I ndeireadh na cogadh bhí fórsaí na Fraince an-lag. Bhí naimhde na Fraince in ann ionradh a dhéanamh ar an Spáinne. Cuireadh ar na Franciah cúlú go dtí sléibhte na Piréiní.
An cogadh sna healaíona.
Léirigh Francisco Goya radharcanna uafáis sna pictiúir sa tsraith Los Desastres de la Guerra a thaispéain radharcanna doshamhlaithe a tharla le linn Chogadh na Leithinse.
Baile Átha Troim. Is baile é Baile Átha Troim (Béarla: "Trim") atá suite i gContae na Mí, Poblacht na hÉireann. Tá sé in aice leis an Abhainn na Bóinne agus tá 9,194 duine ina gcónaí ansin. Níl Gaeltacht Ráth Chairn ach 5 mhíle as Baile Átha Troim.
Stair.
Geata an Bharbacain.
Bhí na coraí ar an mBóinn críochnaithe go luath sa 13ú haois, agus bhíothas in ann móta a líonadh le huisce, agus casadh Abhainn na Lobhar isteach i gcainéal feadh an mballa cosanta o dheas.
Tógadh geata nua d’fhonn an bhealaigh aneas chun an caisleán a chosaint. Dearadh neamhghnách a bhí ar theacht an gheata sin. Bhí túr sorcorach amháin ann agus barbacan- tultur cosanta agus droichead. 
Thug córas casta ardaithe droichid, geataí, agus gaistí din an –smacht don gharastún ar na daoine a bhí ag dul isteach sa chaisleán. Léiríonn leagan amach na bpoll lamhaigh eolas na dtógálaithe ar riachtanais na mboghdóirí cosanta.
Faoi lár na 13ú haoise bhí dearagh geataí caisleán forbartha tuilleadh agus bhí glacadh coitiana leis an ngeata agus dhá thúr a raibh pasáiste eatarthu mar ghnáthdhearadh.
Spórt.
CLG Átha Troim.
Is club é Cumann Lúthchleas Gael atá lonnaithe i mBaile Átha Troim i gContae na Mí, Éire. Tá an dá chlub i measc na foirne peile agus iománaíochta. Comórtas sé i gcomórtais CLG na Mí. Is eoltar Baile Átha Troim an baile iománaíochta i gContae na Mí agus bhí Craobhchomórtais Iomána Sinsearacha na Mí ar siúl ann gach bliain go dtí go ndearnadh athfhorbairt a chuid saoráidí i gceist, aistríodh é go Páirc Tailteann.
Reiligiú Peile 2011.
Críochnaigh Baile Átha Troim ag bun Ghrúpa A, le 3 phointe ó 5 cluichí agus difríocht phointe -30, an líon is ísle d'aon fhoireann sa bhliain. Ba é buaic amháin Bhaile Átha Troim ná buaic 1-15 go 1-10 ar Ghaelscoileanna Blackhall an 7 Lúnasa 2011. Bhí an chéad imréitigh ag Trim i gcoinne Nobber an 20 Lúnasa, bhuail Baile Átha Troim 3-8 go 1-16.
Ar an 9 Meán Fómhair 2011, bhuail Baile Átha Troim 1-11 go 2-9 ag Duleek / Bellewstown i mBairc Tailteann ina dara drámaíocht relegation agus relegated chuig an gCraobhchomórtas Peile Idirmheánach. Cuireadh Baile Átha Troim chun cinn chuig peile Leibhéal Sinsearach i 1949 agus chríochnaigh an relegation 62-bliana ag an leibhéal Sinsearach, an dara       litir is faide i ndiaidh Skryne a bhí sa Chraobhchomórtas Peile Sinsearach ó 1938. 
Onóracha.
• Craobhchomórtas Iomána Sinsearach na Mí: 26
• 1915 (Capt Maurice Power), 1916 (Capt Maurice Power), 1919 (Capt Maurice Power), 1920, 1921 (Maurice Power ar scor), 1935, 1940, 1941, 1942, 1949, 1950, 1952, 1955, 1956, 1957 , 1959, 1960, 1987, 1988, 1989, 1992, 1994, 1995, 1998, 2000, 2001
• Craobh Peile Sinsearach na Mí: 1
• 1962
• Craobh Iománaíochta Meánmhéide na Mí: 1
• 1973
• Craobhchomórtas Iomána Sóisearach na Mí: 5
• 1918, 1919, 1985, 1986, 2000
• Craobh Peile Idirmheánach na Mí: 1
• 1949
• Craobh Peile Sóisearach na Mí: 2
• 1934, 1940
• Craobhchomórtais Iomána Sóisearach na Mí: 1
• 1987
• Craobh Peile Junior Junior B: 4
• 1978, 1991, 1998, 2010
• Corn Feis: 2
• 1976, 1961
Nascadh.
Tá Baile Átha Troim nasctha le Étrépagny sa Fhrainc ó 1989.
Ceanannas. Baile atá suite i gContae na Mí, Poblacht na hÉireann é Ceanannas, nó "Kells" as Béarla. 
Stair.
Bunaíodh an mhainistir Naomh Colmcille i gCeanannas thart ar 804 AD.
Sa bhliain 1152, d'aistrigh an Sionad Cheanannais an mhainistir ina shéipéal deoise.
San 1500idí, bhí Ceanannas mar baile gharastún chun an Pháil a chothú.
CSIRO. Is é an CSIRO (nó "Commonwealth Scientific and Industrial Research Organisation") rannóg taighde de chuid rialtas na hAstráile.
Baile Shláine. Sráidbhaile atá suite i gContae na Mí, Poblacht na hÉireann é Baile Shláine, nó "Slane" as Béarla.
Dún Búinne. Is sráidbhaile i gContae na Mí i bPoblacht na hÉireann é Dún Búinne (Béarla: "Dunboyne"). Tá sé ina shuanbhaile do chathair Bhaile Átha Cliath, agus é suite timpeall na gcrosbhóithre ina dtrasnaíonn an dá bhóthar réigiúnda úd R156 agus R157 a chéile, píosa beag ó dheas ón bpríomhbhealach náisiúnta úd N3. Nasctar an baile leis an iarnród arís sa bhliain 2009, nuair a thiocfaidh an líne ón Uaimh go Maigh Nuad ar ais in úsáid.
Stair.
Téann stair na háite ar ais go dtí na Meánaoiseanna, ach is iomaí athrú a tháinig air ó na 1980idí i leith, ó d'fhorbair eastáit tithíochta a bhfuil cuma an bhruachbhaile orthu timpeall an tsean-sráidbhaile, ar nós eastát agus óstáin Chaisleán Dhún Búinne.
Tá cónaí ar Sheán de Briotún, iar-Thaoiseach na hÉireann a bhí san oifig ón mbliain 1994 go dtí an bhliain 1997, faoi thuairim is cúig chiliméadar den tsráidbhaile.
Ábhar iontais dá lán daoine a thagann go Dún Búinne an chéad uair is ea é go n-aithníonn siad an sráidbhaile. Is amhlaidh gur baineadh úsáid as mar chúlra agus mar stáitse do "Leestown" ("Baile na Laoi"), an sráidbhaile ficseanúil ar an tsraith mhór-ratha teilifíse úd "The Riordans" ("Muintir Uí Riordáin") a craoladh thiar sna 1970idí.
Cúrsaí Spóirt.
Tá clú agus cáil ar Dhún Búinne mar áit mhór lúthchleasaíochta Gaelaí. Foireann Dhún Búinne a bhain craobh peile na Mí sa bhliain 1998 agus sa bhliain 2005. B'é Seán Boylan ó Dhún Búinne an bainisteoir ab fhadsaolaí ina ghnó i stair Chumann Lúthchleas Gael ar fad, agus faoina cheannas siúd, bhain an Mhí craobh na huile Éireann faoi cheathair, mar atá, sna blianta 1987, 1988, 1996, agus 1999. Bronnadh "Saoirse na Mí" air as an obair a rinne sé ar mhaithe leis na cluichí Gaelacha i gContae na Mí. 
Orthu siúd a thuill craobh na huile Éireann do Chontae na Mí agus arb as Dún Búinne iad, is féidir Séamas Ó Rathaille (1949), Breandán Ó Rathaille, Éanna Mac Mánais, Nigel Crawford agus Dáithí Ó Gallchóir a lua.
Saintréithe Geografacha.
Cuirtear i leith Dhún Búinne gurb é an t-aon sráidbhaile amháin in Éirinn atá suite in oileán intíre, is é sin, níl sé in aon chóngar don fharraige, ach ní féidir an áit a bhaint amach ná a fhágáil gan dul thar dhroichead amháin ar a laghad.
Eolas Eile.
I Stócólm sa tSualainn, tá brú óige neamhghnách atá suite ar bhord seanloinge Éireannaí. "Dunboyne" an chéad ainm a fuair an long, nuair a tógadh í i mBaile Átha Cliath. Ba leis an ngnólacht úd Charles E. Martin &amp; Co. í ar dtús, agus í ina long thrádála ag dul ó Éirinn go dtí an Astráil. Sa bhliain 1909, díoladh an long leis na hIoruaigh, agus sé bliana ina dhiaidh sin, cheannaigh an gnólacht loingis Sualannach, Transatlantic, í uathu siúd. Ansin, tugadh an chéad ainm nua ar an long, mar atá, an "G. D. Kennedy". Dhíol Transatlantic le rialtas na Sualainne í sa bhliain 1924, agus baisteadh an "Af Chapman" uirthi ansin. Tá sí ina brú óige ón mbliain 1949 anuas.
Cluain Aodha. Sráidbhaile agus baile fearainn i gContae na Mí, Éire, is ea Cluain Aodha (Béarla: "Clonee"). Tá Fine Gall ar an taobh thoir ag bailte fearainn Baile an Huntaigh agus An Bealach Beag. 
Suíomh agus rochtain.
Is cuid den pharóiste dlí Dhún Búinne an baile fearainn nach bhfuil ach cúpla km ar shiúl síos an bóthar R156. Tá sé suite díreach in aice leis an bpríomhbhóthar N3 ó Bhaile Átha Cliath go dtí Cabhán agus tá sé 4 mhíle siar ó thuaidh den mhótarbhealach M50.
Bus Átha Cliath.
Is sráidbhaile Cluain Aodha thart ar 14 km ó Bhaile Átha Cliath. Tá sé inrochtana ag bealach Bhus Átha Cliath 70 (Baggot St- Dún Búinne) agus 270 (Baile Bhlainséir Shopping Centre-Dún Búinne). Tá sé in aice leis an bruachbhaile d'Ongar.  Tá sé freastaltha ag bus 39A, bealach (Belfield / Sráid Bhagóid).
Bus Éireann.
Freastalíonn Bealaí Bus Éireann109 (chuig/ó Dhún Seachlainn, An Uaimh, Ceanannas, Achadh an Iúir agus an Cabhán) agus Bus Éireann 105 (chuig/ó Ráth Tó, trí Ráschúrsa Tigh na Síóg) freastal freisin Cluain Aodha. Is iad na stadanna bus don bhealach seo, taobh amuigh, agus os coinne Lidl.
Iarnród.
Tá nasc iarnróid idir Cluain Aodha agus stáisiún iarnróid Hansfield in Ongar/Barnswell. Is féidir traenacha a ghlacadh chun Cluain Saileach, Cúil Mhín, Chaisleán Cnucha, Baile an Ásaigh agus Dugthailte Bhaile Átha Cliath, trí treo chathair Bhaile Átha Cliath; agus Is féidir traenacha a ghlacadh chun Dún Búinne agus M3 Parkway in treo eile.
Saoráidí.
Tá trí theach tábhairne agus dhá ollmhargaí i gCluain Aodha. Is Cluain Aodha baile chun Club Leadóige Dún Búinne, Chluain Aodha Aontaithe, agus an Club “Pic agus Putt”, Mí Ríoga. Tá an club CLG, Erin Go Bragh, lonnaithe ins An Bealach Beag.
Pointí tábhachtacha.
Is é an Grúpa Kepak, comhlacht próiseála bia mhór, le láimhdeachas níos mó ná €500 milliún, atá suite i gCluain Aodha. Fostaíonn sé níos mó ná 2000 duine in Éirinn agus sa Ríocht Aontaithe. Bhog sé a cheanncheathrú go Cluain Aodha sa bhliain 1981.
Is suiteáil ealaín phoiblí, "Geata chuig Meath", ar Sheachród Chluain Aodha N3. Gnéithe sé fear cré-umha 2.7m ard ag geata cré-umha 4m ard, leis an ealaíontóir Ann Meldon Hugh.