Trelis/gawiki huggingface dataset:
Cú na mBaskerville. Úrscéal de chuid an scríbhneoir Albanach, Arthur Conan Doyle, is ea Cú na mBaskerville, ar cheann de na scéalta bleachtaireachta is iomráití dár scríobhadh riamh. Dar le go leor léirmheastóirí go bhfuil Cú na mBasker­ville ar an scéal is fearr de scéalta Sherlock Holmes. 
Plota.
Tá Sir Charles Baskerville, mionuasal de chuid Devon Shasana, tar éis bás a fháil gan choinne agus dealraíonn sé gurb é an scanradh a chuir cú ábhalmhór scáfar air a thug a bhás. Creideann roinnt dá chomharsana seanscéal a deir nach ainmhí saolta an madra céanna, ach cú diabhlaí aníos ó ifreann a thaithíonn riasc sceirdiúil contúirteach na dúiche agus atá ar tí dhíobháil mhuintir Baskerville le fada.
Faoi Sherlock Holmes agus an Dochtúir Watson atá sé a thaispeáint cén sórt ainmhí go fírinneach an cú agus féachaint chuige san am céanna nach ndéantar aon díobháil do Sir Henry Baskerville, mac dearthár agus oidhre Sir Charles, atá tagtha chun cónaithe in Halla Baskerville chun a oidhreacht a éileamh.
Anailís.
Móinteán tréigthe, mallacht clainne, deamhanchú, coirpeach éalaithe, agus blaiseadh den osnádúrthacht sa cheo ; is iad na heilimintí sin a chinntíonn go bhfuil an-tóir ar Cú na mBaskerville .
Gaeilge.
Foilsíodh in 1934 aistriúchán Gaeilge de chuid Nioclás Tóibín. Tháinig leagan caighdeánaithe den aistriúchán sin amach sa bhliain 2012, curtha in eagar ag Aibhistín Ó Duibh (ISBN 10: 9781782010142).
Mosc Lala Mustafa Pasha. Mosc agus iar-Ardeaglais San Nioclás atá suite i lár Famagusta na na Cipire é Mosc Lala Mustafa Pasha.
Hugo Freund &amp; Co. Hugo Freund &amp; Co cuideachta seodra, a bunaíodh i 1908 i bPrág I ar chomhoibriú Ovocný. 15. Ba é an tUasal Hugo Freund a bhunaigh an chuideachta sin.
Stair.
Bhí brainsí ag Hugo Freund &amp; Co i Vín, Pforzheim, Antwerp agus san Eilvéis, a choinnigh teagmháil leanúnach leis an PBX i bPrág agus ní hamháin gur cheannaigh siad ach a onnmhairíodh agus a chuir an PBX ar an eolas faoi nuálaíochtaí tábhachtacha eachtracha agus staid an mhargaidh.
Nuair a tháinig sé chun ama nuair a bhí sé níos deacra earraí eachtracha a allmhairiú agus nuair a bhí sé riachtanach soláthraithe príobháideacha agus a phlandaí eachtracha a bhriseadh amach, chinn an tUasal Freund táillí arda custaim agus malairte eachtraí a shábháil.
Ag deireadh an Dara Cogadh Domhanda, rinneadh náisiúnú ar gach gnólacht phríobháideach, ina measc an chuideachta “Hugo Freund &amp; Co”.
Knäck. Is milseán traidisiúnta Nollag sa tSualainn é an knäck. Déantar sa bhaile é le codanna cothroma de shiúcra, de shíoróip agus d'uachtar. Úsáidtear almóin chun blas a chur air. Nuair a leánn an t-uachtar, an siúcra, agus an tsíoróip le chéile, cuirtear an meascán i gcupáin pháipéir bheaga. Fágtar iad sa chuisneoir, go dtí go mbeidh siad crua.
Lugaid Loígde. Rí seanacéalach na Teamharch agus Ard-Rí na hÉireann ab ea Lugaid Loígde (Lughaidh Bhandia an Lao, aitheanta fosta mar Lughaidh mac Dáire Doimthigh. Sinsear na nDáirine ab ea a athair, agus is eisean féin an sinsear eapamaineach dá bpríomh-rítheaghlach, an "Chorca Laidhe". Is é Mac Con duine dá shliocht — is dócha gurb ionnan iad beirt. Faightear Mac Con sa rí-liosta "Baile Chuinn Chétchathaig" mar "Mac Con macc aui Lugde Loígde".
I nosanna sincréatacha níos deireanaí, litrithe mar Lugaid Laigdech, is mac Eochach mhic Ailealla é, agus tá mac aige, "Rechtaid Rígderg".
Leagan déanach eile dó is ea "Lugaid Luaigne".
San Mairíne i gComórtas Amhránaíochta na hEoraifíse. Ghlac San Mairíne páirt i gComórtas Amhránaíochta na hEoraifíse don chéad uair sa bhliain 2008.
Caitlyn Jenner. Is pearsa theilifíse Meiriceánach agus ar scor Oilimpeach bonn óir–buaiteoir deacatlanaí í Caitlyn Jenner nó William Bruce Jenner a rugadh ar an 28 Deireadh Fómhair, 1949 i Mount Kisco, Nua-Eabhrac.
Spás veicteoireach. Is cnuasach rudaí a dtugtar veicteoirí orthu é spás veicteoireach, rudaí is féidir a shuimiú agus a iolrú (a “scálú”) le huimhreacha a dtugtar scálaigh orthu. 
Is minic a shíltear gur fíor-uimhreacha iad scálaigh, ach chomh maith leo sin tá spáis veicteoireacha ann le hiolrú scálach trí uimhreacha casta nó trí uimhreacha cóimheasta. 
Caithfidh suimiú scálach agus iolrú scálach riachtanais áirithe a chomhlíonadh a dtugtar “aicsímí” (buntairiscintí a nglactar leis go bhfuil siad fíor) orthu.
Oileán Axel Heiberg. Is oileán é Oileán Axel Heiberg atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán Victoria (Ceanada). Is oileán é Oileán Victoria atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán Prionsa na Breataine Bige. Is oileán é Oileán Prionsa na Breataine Bige atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán Banks. Is oileán é Oileán Banks atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán an Phrionsa Pádraig. Is oileán é Oileán an Phrionsa Pádraig atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán Somerset. Is oileán é Oileán Somerset atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán Rí Liam. Is oileán é Oileán Rí Liam atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán Stefansson. Is oileán é Oileán Stefansson atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán Bylot. Is oileán é Oileán Bylot atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán Prionsa Charles. Is oileán é Oileán Prionsa Charles atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Séamus Ó Coileáin (aistritheoir). Is aistritheoir Éireannach ó Áth an tSléibhe in Iarthar Luimnigh é Séamus Ó Coileáin. Tá sé i mbun aistriúcháin le breis is fiche bliain agus múineann sé scileanna aistriúcháin do mhic léinn BA agus MA in Ollscoil na hÉireann Gaillimh. 
Ar na haistriúcháin litríochta dá cuid a foilsíodh go dtí seo, tá
Lisa Gorton. Is údar Astrálach í Lisa Gorton (1972-). Scríobhann sí filíocht, aistí agus ficsean. 
Rugadh in Melbourne í agus rinne sí staidéar in ollscoileanna Melbourne agus Oxford. Tar éis di Scoláireacht Rhodes a fháil rinne sí MA i Litríocht na hAthbheochana agus Dochtúireacht i bprós agus i bhfilíocht John Donne. Chaith sí cúig bliana déag ina gcónaí in Éirinn, Sasana agus an Afraic Theas agus ina lán áiteanna san Astráil sular fhill sí ar Melbourne, áit a bhfuil sí ina gcónaí lena fear céile agus lena dtriúr clainne.
Tá duaiseanna bainte aici as filíocht, ficsean agus barr feabhais léinn. 
Tá ráite fúithi go gcoinníon a cuid dánta aird ar “ideas of houses, the power and strange transformations of memory, and the significance of associated fragments”. 
Sliocht as “The History of Space Travel”
Liosta leabhar.
"Press Release" (Giramondo, 2007)
"Cloudland" (Pan MacMillan, 2008)
"Hotel Hyperion" (Giramondo, 2013)
"The Life of Houses" (Giramondo, 2015)
"Empirical" (Giramondo, 2019)
Tagairtí.
Poetry International: Lisa Gorton
Maracó i gComórtas Amhránaíochta na hEoraifíse. Ghlac Maracó páirt i gComórtas Amhránaíochta na hEoraifíse don chéad uair sa bhliain 1980.
Jordie Albiston. File agus acadóir ón Astráil ab ea Jordie Albiston (30 Meán Fómhair 1961 – 1 Márta 2022). 
Tógadh Albiston in Melbourne agus rinne sí staidéar ar an gceol i gColáiste Ealaíon Victoria. Rinne sí dochtúireacht ina dhiaidh sin. 
Tá a lán cnuasach foilsithe aici agus bhain a lán acu duaiseanna nó moladh do dhuaiseanna iad. Rinneadh taibhealaín de shaothar amháin agus baineadh feidhm as saothar eile mar théacs ceoldráma a léiríodh in Áras Ceoldrámaíochta Sydney. Bhain sí tairbhe as bunsmaointe matamaitice agus eolaíochta mar ábhar filíochta agus bhain saothair áirithe léi tairbhe as cáipéisí stairiúla.
Tá dánta léi le fáil i nduanairí agus aistríodh cuid acu go teangacha eile.
Ivy Alvarez. File, eagarthóir agus léirmheastóir ó na hOileáin Fhilipíneacha a tógadh san Astráil is ea Ivy Alvarez. 
Rugadh Alvarez sna hOileáin Fhilipíneacha agus d’fhás sí aníos sa Tasmáin. Nuair a bhí sí ag déanamh staidéar ar an mBéarla in Ollscoil na Tasmáine bhí dánta léi á bhfoilsiú in irisí liteartha agus i ndíolamaí. Ceapadh í mar eagarthóir léirmheastóireachta "Cordite Poetry Review", iris ar líne san Astráil.
Tá sealanna caite aici thar lear de bharr a cuid filíochta. Bhí sí ina cónaí i mBaile Átha Cliath sna blianta 2003 agus 2004 agus baint aici le clár filíochta ann, agus d’aistrigh sí go Caerdydd in 2004. Fuair sí comhaltachtaí ó MacDowell Colony (New Hampshire, SAM) agus Hawthornden Castle in Albain in 2005. In 2006 fuair sí deontas filíochta ó Bhord Litríochta Chomhairle na hAstráile, príomhfhoras na n-ealaíon. Bhí sí ina léachtóir cuartaíochta in Ollscoil Chester in 2010. Is minic í ina haoi ag féilte scríbhneoireachta san Astráil. 
I dteannta a cuid filíochta, scríobhann sí drámaí, ailt agus léirmheasanna.
Foilseacháin.
Novel in verse
Poetry collections
Oileánra Chagos. Is oileánra é Oileánra Chagos atá suite san tAigéan Indiach.
Oileán Melville. Is oileán é Oileán Melville atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán Bathurst. Is oileán é Oileán Bathurst atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán Ellef Ringnes. Is oileán é Oileán Ellef Ringnes atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán Cornwallis. Is oileán é Oileán Cornwallis atá suite i Nunavut i dtuaisceart Cheanada.
Ben Hardy (aisteoir). Is aisteoir Sasanach é Ben Hardy (a rugadh faoin ainm Benjamin Jones; 2 Eanáir 1991). Tá cáil air as ról Peter Beale a léiriú sa sobalchlár de chuid an BBC "EastEnders" (2013-2015). Chonacthas Hardy i scannán den chéad uair i ról Archangel sa scannán "X-Men: Apocalypse" (2016), agus léirigh sé Roger Taylor sa scannán beathaisnéise "Bohemian Rhapsody" (2018). 
Rugadh Hardy in Bournemouth, Dorset, agus d'fhás sé aníos in Sherborne. D'fhreastail sé ar Bhunscoil Mhainistir Sherborne agus ar Scoil Gryphon. Mar mhac léinn in Gryphon, léirigh Hardy an Sáirsint Francis Troy léiriú scoile de "Far from the Madding Crowd".
James, An Bíocunta Severn. Rugadh James, An Bíocunta Severn (James Alexander Philip Theo Mountbatten-Windsor; ar an 17 Nollaig, 2007). Is é an leanbh is óige agus an t-aon mhac ag an Phrionsa Edward, Iarla Wessex, agus ag Sophie, Cuntaois Wessex, agus is é an garpháiste is óige ag an Bhanríona Eilís II agus ag an Phrionsa Philip, Diúc Dhún Éideann. Is é an dara duine dhéag i líne chomharbais ríocht na Breataine. 
Breith agus baisteadh.
Rugadh James le gearradh caesarach ag 16:20 UTC ar an 17 Nollaig 2007, in Ospidéal Pháirc Frimley. Dúirt an Prionsa Edward, a bhí i láthair do bhreith a dhara linbh, go raibh an bhreith "níos ciúine ná an uair dheireanach" (tagairt do bhreith éigeandála a chéad pháiste, Lady Louise), go raibh a bhean "ag déanamh go maith," agus go raibh a mhac "mar an bhíonn cuid mhór leanaí, beag, gleoite agus an-chuddly." Scaoileadh an leanbh agus a mháthair ón ospidéal ar an 20 Nollaig, agus an lá dár gcionn fógraíodh a ainmneacha mar James Alexander Philip Theo. Tógadh chuig Ospidéal Great Great Street i Londain é ar an 24 Eanáir 2008, le "frithghníomh beag ailléirgeach." Scaoileadh amach ón ospidéal é laistigh de chúpla lá.
Cassandra Atherton.  File próis, criticeoir agus scoláire ón Astráil is ea Cassandra Atherton.
Rinne sí BA sa Bhéarla agus sa Stair, MA, Dioplóma Oideachais agus Dochtúireacht ag Ollscoil Melbourne. Bhí sí ina Scoláire Cuartaíochta Béarla ag Ollscoil Harvard in 2015-16, i measc post eile. 
Tá a cuid filíochta le fáil ina lán duanairí agus in irisí idirnáisiúnta, agus bhain sí a lán duaiseanna san Astráil, sa Bhreatain agus i Meiriceá. Tá a cuid filíochta le cloisteáil á léamh ag PennSound. 
Tá sí ina Ollamh Cúnta ag Ollscoil Deakin agus í ag plé le scríbhneoireacht agus litríocht.
Tá sé maíte go ndéanann a filíocht beocht a chur arís i dtéacsanna canónta trí thagairtí don ghnáthchultúr. Baineann sí feidhm as dúghreann agus polaitiú na haigne príobháidí.
Judith Beveridge. File, eagarthóir agus acadóir ón Astráil is ea Judith Beveridge (1956-). Rugadh i Londain í agus bhain a muintir an Astráil amach in 1960. 
Rinne sí BA Ollscoil an Teicneolaíochta, Sydney, agus d’oibrigh sí i leabharlanna, mar mhúinteoir, mar thaighdeoir agus in athghiniúint timpeallachta. Idir 2003 agus 2018 mhúin sí scríbhneoireacht chruthaitheach in Ollscoil Sydney agus bhí sí ina heagarthóir filíochta ag an iris liteartha "Meanjin" ó 2005 anuas go dtí 2015.
Bhain sí a lán duaiseanna agus moladh do dhuaiseanna eile í.
Merlinda Bobis. Is scríbhneoir agus acadóir de chuid na nOileán Filipínach agus na hAstráile í Merlinda Bobis (1959-). 
Rugadh í i gCathair Lagazpi i gCúige Albay na nOileán Filipíneach. Rinne sí BA ag Ollscoil Aquinas i gCathair Lagazpi agus fuair iarchéimeanna ó Ollscoil Santo Tomas agus Ollscoil Wollongong. 
Scríobhann sí i bhFilipínis, in Bikol agus i mBéarla, agus meascann sí cuid de dhúchas na nOileán Filipíneach le saol comhaimseartha an inimircigh. Tá duais drámaíochta agus duais ficsin buaite aici. Tá sí ina damhsóir agus ina healaíontóir chomh maith.
Oileán Mackenzie. Is oileán é Oileán Mackenzie atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán Borden. Is oileán é Oileán Borden atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán Amund Ringnes. Is oileán é Oileán Amund Ringnes atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán Meighen. Is oileán é Oileán Meighen atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán Chorn na Breataine. Is oileán é Oileán Chorn na Breataine atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán Graham. Is oileán é Oileán Graham atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán Kent Thuaidh. Is oileán é Oileán Kent Thuaidh atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Oileán Lougheed. Is oileán é Oileán Lougheed atá suite i dtuaisceart Cheanada.
Aonghas Boilg. Rí an Chorca Laidhe ab ea Aonghas Boilg (Sean-Ghaeilge Óengus Bolg) mac Lughaí mhic Mhic Nia mhic Mhic Con mhic (nó uí) Lughaí Laidhe mhic Dháire Doimthigh. 
Sinsear ciorcal laistigh na nEoghanacht ab ea é trína iníon "Aimend", bean chéile Chonaill Choirc. Chumadh an seanscéal seo chun réim na nEoghanachta i Mumhain a dhlisteanú, ag an am fós faoi cheannas na nDáirine, agus an Chorca Laidhe an príomh-rítheaghlach.
Le linn na meánaoise, ba í an Chlann Uí Bhoilg (Builc) den Chorca Laidhe, agus iad siúd ainmnithe as Aonghas. Aitheanta mar Ó Drisceoil a bhí stát níos deireanaí.
Miotaseolaíocht.
Chreid T. F. O'Rahilly gur pearsa neamhstairiúil é "Óengus Bolg", agus é ach duine eile a tháinig ó sinsear diaga hipitéiseach na nÉrann deity Bolg. Thus, according to O'Rahilly, he is present to divinely represent the Érainn in a marriage to the Eóganachta.
Aimend. I miotaseolaíocht agus ginealaigh na nGael, iníon Aonghasa Bhoilg, rí na nDáirine nó na Corca Laidhe ab ea Aimeann (Sean-Ghaeilge Aimend). Phós sí Conall Corc, bunaitheoir rítheaghlach na nEoghanacht, agus dá bharr is sinsear an "chiorcail laistigh" í de theaghlaigh na nEoghanacht Caisil, na nEoghanacht Gleanndamhnach, agus na nEoghanacht Áine, a bhunaigh an ríocht chumhachtach ag Caiseal.
Tá sonraí le fáil ina scéal a thugann le fios gur bhandia í ó thús.
Sanasaíocht.
Is amhlaidh go bhfuil an t-ainm fréamhaithe ón bPrótai-Cheiltis *"aidu-mandā", le brí litriúil 'smál dó', nó b'fhéidir forfhocal le haghaidh 'dó gréine’. 
As Rómhán-Breatnais, bheadh an leagan is dócha *"Aedumanda".
An Garda Várangach. Scothaonad an t-arm Biosántach as an deichiú go dtí an ceathrú haois déag, a fhreastalta a mbaill as garda cosanta pearsanta le haghaidh na impirí na Biosáinte ab iad an Garda Várangach (an Ghréigis: Τάγμα τῶν Βαραγγῶν, Tágma tōn Varángōn).
Árda Wuthering. Úrscéal de chuid an scríbhneora Sasanaigh Emily Brontë is ea Árda Wuthering.
Michael Morpurgo. Scríbhneoir Sasanach is ea Sir Michael Andrew Bridge Morpurgo a rugadh ar an 5 Deireadh Fómhair 1943 i St Albans, Hertfordshire. 
Saothair.
I measc saothair Michael Morpurgo ná:
Ríocht na Breataine Móire. Ba Stát ceannasach é Ríocht na Breataine Móire, nó An Bhreatain Mhór, in Iarthar na hEorpa ó 1 Bealtaine, 1707 go dtí 1 Eanáir 1801. Bunaíodh an stát i ndiaidh theacht i bhfeidhm Chonradh an Aontais sa bhliain 1706, agus Achtanna an Aontais 1707, a aontaíodh ríochtaí Sasana agus Albain le Ríocht aonarach a bhunú, ag cuimsiú oileán iomláin na Breataine Móire agus na hoileáin imeallacha mórthimpeall uirthi gan Oileán Mhanann agus Oileáin Mhuir nIocht san áireamh. Rialaigh parlaimint Westminster an stáit aonadach. Sna blianta luaidh bhí air an ríocht déileáil le Éirí Amach Seacaibíteach a chríochnaigh nuair a chaill na Stuartaigh ag Blàr Chùil Lodair sa bhliain 1746. Sa bhliain 1763, chuir lámh in uactar sa Chogadh na Seacht mBliana le smacht Impireacht na Breataine ar fud an domhain. Ó na 1750í, d'fhás cumhacht an Ríochta sa Réimeas Briotanach agus roimh Chogadh na Saoirse Meiriceá bhí smahct aici ar mhór chuid mór roinne Mheiriceá. Tháinig Ríocht Aontaithe na Breataine Móire agus Éireann ina áit ar 1 Eanáir, 1801.
Dáire Cearba. Ríoraí Gaelach ab ea Dáire Cearba (Sean-Ghaeilge Dáire Cerbba).
Ginealach.
Cé nach fios go cruinn a bhunús, ainmnítear Dáire Cearba i mórán foinsí déanacha mar sheanathair Moingfhionn leathstairiúil agus "Criomhthann mac Fiodaigh", agus luaitear é go minic mar shinsear na gclann stairiúil Uí Liatháin agus Uí Fidgenti. Tá síadsan uile gaolmhar le cúige Mumhan, ach de réir an luathlámhscríbhinn Rawlinson B 502, rugadh Dáire Cearba i Magh Breá, Contae na Mí, agus ba é as áit éigin ann a bhfuair sé a leasainm. Ní mínítear sin ar aon slí eile. D'fhéadfadh nó ní fhéadfadh sé bheith gaolta le Conall Corc, bunaitheoir clann na Eoghanacht.
Faightear é go minic i dteannta le Maine Múnchaoin, a raibh ina athair nó a leathchúpla, ag brath ar foinse, sin nó is ainm é seo a tugadh air agus is ionann an bheirt. Feictear an bheirt acu sna ginealaigh atá caomhnaithe mar mhic Ailealla Flainn Bhig, seanathair Chonaill Choirc, ach athraíonn an gaol ó fhoinse go foinse, scaití aitheanta mar chúpla. 
I Leabhar na Mumhan, feictear ginealaigh na pearsana seo le roinnt glúinte anuas mar a leanas:
Bhí ceathrar mac ag Ailill Flann Beag:
Thóg Criomthann Mór (foghlaí mara míchlúiteach a rinne ruathair ar Albain sa bhliain 369 A.D.) dún "Doire Da Broc" óna nianna Brian, Fiachra, Ailill agus Fearghas, mic "Eochaid Mugmedon". Máthair na mic úd ab ea deirfiúr Chriomhthainn, Moingfhionn.
I Leabhar Leasa Mhóir, glaoitear iníon Dháire (Chearba?) ar Mhoingfhionn, ní iníon Fhiodaigh, "Findchad" ar athair Dháire, agus ní luaitear Criomhthann Mór ar chor ar bith. Is amhlaidh dá bharr mar dheartháir agus deirfiúr ab ea iad.
De réir roinnt lámhscríbhinní, Dáire ab ea athair chlann Mhaine, óir go raibh sé siúd aimrid. De bharr sin, tá claonadh ann go ligtear thar Mhaine, agus de ghnáth tugtar Dáire mar shinsear Uí Fidgeinte; deirtear amhlaidh sa phríomhfhoinse, Rawlinson B 502.
I measc sliocht Dáire an lae inniu tá an chlann Uí Connaill — maígh "Daniel Charles, Count O'Connell" é seo go sonrach le teachtaire Louis XVI na Fraince. De shliocht Uí Choileáin Uí Chonaill Ghabra, an chlann is cumhachtaí tráth dá raibh "Uí Fidgenti", ab ea Mícheál Ó Coileáin.
Rí Meáin Mhairtine.
In alt ait sa seanscéal go suntasach aisteach na Mumhan "Forbhais Droma Dámhgháire", deirtear gur rí Meáin Mhairtine ab ea Dáire Cearba, áit aitheanta mar phríomhchathair ársa na Mairtine, dream iar-mhór le rá na nÉarann. Déanta na fírinne, faightear san alt ainmneacha eile don áit:
Ní deirtear go sonrach ámh, gur de shliocht na Mairtine féin ab ea Dáire. Is suntasach é fosta go raibh na hEoghanachta ann sa ré stairiúil, agus go raibh ann a bpríomheaglais, mar atá Imleach (Tiobraid Árann), rud is léir go gcuireann údar "FDD" le fios.
Baineann na Mairtine féin ach le réamhstair agus seanscéal, ach d'fhéadfadh é gur chuid de shinsearacht na nDéise Tuiscirt agus Dál gCaisba bhí siad.
Lily Brett.  Úrscéalaí, scríbneoir aistí agus file ón Astráil is ea Lily Brett (a rugadh mar Lilijahne Brajtsztajn in 1946 i gcampa Feldafing do dhaoine easáitithe sa Bhaváir). Bhí sí ina cónaí in Melbourne idir 1948 agus 1968, i Londain idir 1968 agus 1871 agus in Melbourne arís idir 1971-1989. Tá sí ina cónaí i Nua-Eabhrac ó 1989 i leith.
Bhí a tuismitheoirí Max (a rugadh mar Mojsze Brajtsztajn in 1916) agus Rose (née Rozka Szpindler, ca. 1921–1986) ina gcónaí in Łódź sa Pholainn roimh an Dara Cogadh Domhanda. Phós siad i nGeiteo Łódź sular cuireadh chun an tsluachampa géibhinn ag Auschwitz iad. Tháinig siad le chéile arís tar éis an chogaidh agus rugadh Brett sa Ghearmáin. 
Chuaigh an teaghlach chun Melbourne in 1948. Rugadh Doris, an deirfiúr ab óige, in 1950. Bhí a fhios ag Brett go raibh tubaiste ann roimhe sin ach níor lig a tuismitheoirí léi ach cuid den scéal. I gceann tamaill thosaigh sí ag léamh faoi mharú na nGiúdach. Fuair sí oideachas maith in Melbourne ach sheachain sí na scrúduithe a ligfeadh isteach san ollscoil í. Fuair sí post mar iriseoir popcheoil, post a thug go Sasana agus go Meiriceá í. Tar éis di filleadh abhaile phós sí Rob Lovett (iarghiotáraí ón ngrúpa The Loved Ones) agus rugadh dhá pháiste dóibh. I gceann tamaill scar siad ó chéile agus phós sí an t-ealaíontóir David Rankin.
Ó 1979 amach bhí sí ag scríobh filíochta, ficsin agus neamhfhicsin. D’fhoilsigh sí an chéad chnuasach filíochta aici, "The Auschwitz poems", in 1986, agus é maisithe ag David Rankin. Bhain an leabhar a lán duaiseanna, agus moladh a gearrscéal "Luba" chomh maith. In 1989 d’aistrigh sí féin agus Rankin go Nua-Eabhrac. 
Tháinig an chéad leabhar ficsin aici, "Things Could Be Worse", amach in 1990. Foilsíodh a cúigiú húrscéal, "Too Many Men", an ceann is iomráití dá cuid, in 2001. Bhuaigh a seachtú húrscéal, "Lola Bensky" (2013), an Prix Medicis étranger sa Fhrainc in 2014. 
Tá deich gcnuasach filíochta, ceithre chnuasach aistí agus seacht n-úrscéal foilsithe aici. Tá píosaí scríofa aici do roinnt mhaith nuachtán agus irisí liteartha, leithéidí Die Zeit, The Australian, Die Welt, Sydney Morning Herald, The Age agus Frankfurter Allgemeine Zeitungfrankfurter.
Clanna Rudraige. De réir miotaseolaíocht na nGael, treibh ársa a bhíodh i gceannas i gcúige Uladh ab ea Clanna Rudhraí (Sean-Ghaeilge Clanna Rudraige). Maítear gur de shliocht an dreama úd iad daoine an chúige, ar a ghlaotar fosta na "hUlaid" (go háirithe san oirthear).
Sanasaíocht.
Is féidir dhá bhrí a bhaineann le "Clanna Rudraige", nó "sliochtaigh Rudhraí", ainm pearsanta; sin nó "sliochtaigh na Rudhraí", ainm daonra samhail is Dartraí nó Osraí. Faightear litriú eile i dtéacsanna meánaoiseacha "Clan na Rudraige", a chuireann an dara acu in iúl.
Moltar gur gaolmhar le 'rua(d)' is ea "rud". Feictear dearg/rua go suntasach sa Rúraíocht. Tá scéal darb ainm Togail Bruidne Dá Derga (Dia Dearg); is ríthe ríoga gar do phríomhchathair na nUladh iad an "Chraobh Rua" agus an Chraobh Dhearg; agus bhíodh ann Ridirí na Craoibhe Rua, ord míleata i ngiollacht na nUlad ársa.
Stair.
Tugann téacsanna meánaoiseacha séard atá ar an eolas againn faoi bhunús agus cúlra na gClann Rudraí. Tógadh le chéile sna téacsanna miotas, bréagstair agus fíoreachtraí, agus cumadh stair seanscéalach áibhéalta. De réir Annála na gCeithre Máistrí, mar shampla, is de shliocht "Rudhraí mhic Shithrí" iad na Clanna Rudhraí, agus é siúd ina thiarna na "nUlad" a tháinig ina Ard-Rí na hÉireann am éigin idir an 3ú agus an 1d haois RC.
I rith réimse Eochada Fheidhligh mar Ard-Rí, deirtear gur roinneadh an tír ina ríochtaí, agus d'éirigh gach taoiseach cúige ina rí. An chéad Rí na nUladh ab ea Fearghas mac Léite ua Rudhraí. Le linn na Rúraíochta, ba é Conchúr mac Neasa col ceathrar Fearghasa ina rí na "nUlad".
De réir na téacsanna, rinne na Trí Colla ionsaí ar na hUlaid sa 4ú haois AD. Throid siad seacht gcath laistigh de sheachtain i n"Achaidh Leithdeircc" in aghaidh na "nUlad", ag marú "Fhearghasa Fhogha", rí na nUladh, sa seachtú cath. Chuir siad Eamhain Mhacha, príomhchathair na "nUlad", trí thine, agus tréigeadh an áit ina dhiaidh sin. Ghlac na Trí tailte suntasacha i nUladh Láir — meastar gurb é seo bunús an ríochta meánaoisí, "Airgíalla".