Trelis/gawiki huggingface dataset:
Mainistir Ros Comáin (Agaistíneach). Bunaíodh mainistir Ros Comáin (Agaistíneach) mar mhainistir dhúchasach sa chéad chuid den 8ú haois. Chuir Naomh Comán ar bun ar ros sa riasc í; ní fios arbh easpag é, ach b’easpaig iad cuid de na habaí a lean é. 
Tháinig ainm an léinn ar an mainistir, agus bhí clú ar a cuid scoláirí. Bhí dlúthnasc aici le Cluain Mhic Nóis, áit léinn eile, ó lár an 10ú haois amach, nó roimhe sin, b’fhéidir; agus bhain sí leas as pátrúnacht ríthe Chonnacht, dream a ghlac teideal an Ard-Rí chucu féin. Bhí mac leis an Rí Toiríollach mac Ruairí Uí Chonchúir (1088-1156), Maolíosa (-1223), ina ab ar an mainistir, agus thug sé giota den Fhíor-Chros ar ais ón Róimh leis sa bhliain 1123, iarsma a cuireadh sa Bhachall Buí (Cros Chonga). (Toiríollach féin a chuir an chros sin á déanamh.) 
Nuair a tháinig na hAgaistínigh chun na hÉireann ghlac an mhainistir riail an oird, cé gurbh áit Ghaelach fós í, fiú tar éis gur thóg na Normannaigh caisleán ar thailte na manach agus é de nós acu na Gaeil a chur as na mainistreacha. 
Le linn Shiosma Mhór an Iarthair (1378-1417) cheap an frith-Phápa Clement VII Tomás Mac Aogáin mar ab. Tháinig sé anall ó Avignon agus thionóil eaglaisigh agus neamheaglaisigh Connacht i Ros Comáin, áit a bhfuair sé dílse gach duine ach amháin Easpag Ail Finn (nár tháinig) agus Easpag Chill Ala, a chuir a ard-déagánach chun ceart an Phápa Urban VI a sheasamh. 
Nuair a tháinig muintir Uí Chonchúir chun réitigh leis an mBainríon Eilís, bronnadh an mhainistir ar chonstáblacht chaisleán Ros Comáin agus ina dhiaidh sin ar an Ridire Nioclás Malbie. 
Ar éigean atá fothraigh féin na mainistreach le feiceáil anois.
Trom go Tirim. Sraith theilifíse de chuid TG4 is ea Trom go Tirim. Is ar chailleadh meáchain atá an tsraith bunaithe. Dar le TG4, seo "Clár ina bhfaighidh lucht féachana spreagadh, misneach agus eolas chun a meáchan cuí féin a bhaint amach".
Mainistreacha Chontae Thiobraid Árann. Is díol mór spéise iad mainistreacha Thiobraid Árann de bharr a bhfuil d'fhothraigh ann agus mainistir amháin ann ar cuireadh caoi iomlán arís uirthi, rud an-neamhchoitianta.
Mainistir Átha Iseal. Tá Mainistir Átha Iseal le fáil ina bhfothraigh ar bhruach thiar na Siúire, 8 gciliméadar siar ó dheas ó Chaiseal. Na Canónaigh Rialta Agaistíneacha a bhunaigh í, rud a rinne siad faoi choimirce Uaitéir de Burgh, an chéad Iarla Uladh. Cuireadh ann é sa bhliain 1271. Ní raibh lárchóras riaracháin ag na hAgaistínigh mar a bhí ag na Cistéirsigh, rud a fhágann gur beag taifead atá le fáil anois. Nuair a cuireadh Mainistir Átha Iseal ar bun bhí mórán Canónach Agaistíneach in Éirinn, agus os cionn céad is fiche mainistir acu. Is í Ardeaglais Chríost i mBaile Átha Cliath an ceann is suntasaí díobh. 
Tar éis scaoileadh na mainistreacha sa 16ú haois, bronnadh tailte Mhainistir Átha Iseal ar Thomás, Iarla Urmhumhan.
Ailteoireacht.
Téitear chun na mainistreach thar dhroichead agus trí theach geata, agus is léir gur iomaí athchóiriú a rinneadh ar na foirgnimh. Laghdaíodh cuid acu chun freastal ar chomhthionól níos lú. Bhí príomhphasáiste na heaglaise ina reilig leis na céadta bliain, agus tá iarsma scáthlán croise le feiceáil. Tá na ballaí lán de phoill a mbaintí feidhm astu chun cuaillí scafaill a iompar, agus a mbaineann na cága feidhm astu anois le haghaidh a gcuid nead.
An Mhacadóinis. Is í an Mhacadóinis teanga oifigiúil na Macadóine (is é sin, iar-Phoblacht Iúgslavach na Macadóine). Tá sí an-chosúil leis an mBulgáiris, nó tá an dá theanga seo tar éis córas na dtuiseal a chailleadh go hiomlán. San am chéanna, áfach, tá córas aimsirí na mbriathar i bhfad níos casta sa dá theanga seo ná sa chuid is mó de na teangacha Slavacha. Mar sin, is féidir a rá gur canúint de chuid na Bulgáirise í an Mhacadóinis.
Ón taobh eile de, tá a ceartlitriú féin ag an Macadóinis, agus cuid mhór den téarmaíocht agus den stór focal teibí níos cosúla leis an tSeirbis ná leis an mBulgáiris. Thairis sin, is gnách le lucht téarmaíochta agus pleanála teanga na Macadóine dul ar lorg téarmaí nua sna canúintí, nó iad a chumadh in aithris ar mhúnlaí focalfhréamhaithe na gnáthchainte. Tá an Bhulgáiris i bhfad níos mó ag brath ar an Rúisis agus ar an tSean-Slaivis Eaglasta le haghaidh múnlaí téarmaíochta.
Glactar leis gurbh é Krste Misirkov a chuir bun le traidisiún liteartha na Macadóinise leis an leabhar "Za makedonckite raboti" ("I dtaobh chúrsaí na Macadóine") sa bhliain 1903.
Regina Uí Chollatáin. Scoláire agus scríbhneoir Éireannach is ea an Dr. Regina Uí Chollatáin. 
Saol.
As Leitir Ceanainn ó dhúchas di. Tá sí pósta ar Déaglán Ó Collatáin agus tá beirt chlainne orthu. Ba mhúinteoir bunscoile í i dTír Chonaill, Laois agus Ceatharlach ó na 1980í go 1999. Bhain sí amach MA (Modh 1- Mórthráchtas) agus PhD in Ollscoil na hÉireann, Má Nuad le Scoláireacht ón gComhairle um Thaighde sna Dána agus sna hEolaiochtaí Sóisialta (2000) agus sparántacht oibre (2002). Sa bhliain 2003, bronnadh Comhaltacht Iar-Dhochtúra Ollscoil na hÉireann i Léann na Gaeilge / an Léann Ceilteach uirthi.
Is léachtóir í ar nualitríocht, scríbhneoireacht chomhaimseartha na Gaeilge, staidéar na meániriseoireacht chraolta agus chlóite, agus an Ghaeilge ar an scáileán - staidéar scannánaíochta.
Ba í Uí Chollatáin tionscnóir agus comhordaitheoir MA: Scríobh agus Cumarsáid na Gaeilge agus comhordaitheoir an togra d'Iriseoir Cónaitheach Ollscoile urraithe ag Foras na Gaeilge (sa bhliain 2006). Stiúrthóir ar Lárionad de Bhaldraithe do Léann na Gaeilge, COBÁC agus oifigeach iarchéime do Scoil na Gaeilge, an Léinn Cheiltigh, Bhéaloideas Éireann agus na Teangeolaíochta, COBÁC is ea í. Ball den 'History of Media Centre' is ea í freisin.
Dearthóir agus stiúrthóir Ard-Chúrsa Gaeilge, Coláiste Cheatharlach (HETAC) agus Teagascóir ar Scéim OILTE a bhuaigh Gradam Eorpach do thogra tionscnach do Theagasc agus Fhoghlaim Teanga 2004 is ea Uí Chollatáin. Ghnóthaigh sí Bonn Dhonnchadh Uí Shúilleabháin agus Gradam Lil Nic Dhonncha sna blianta 1999, 2001 agus 2002 ag Oireachtas na Gaeilge dá cuid taighde ar stair Chonradh na Gaeilge. Ghnóthaigh sí duais Oireachtais dá saothar Iriseoirí Pinn na Gaeilge (Cois Life, 2008) sa bhliain 2008.
Ball de Bhord TG4 is ea Uí Chollatáin agus is minic a ghlacann sí páirt i gcláracha litríochta agus cúrsaí reatha ar TG4, RTÉ Raidió na Gaeltachta agus RTÉ Ráidió a hAon. Tá baint aici le hÉigse Cholm Cille, le Coláiste Cheatharlach, le hOllscoil Uladh agus le hOllscoil Auckland. Ball bunaidh de choiste an Newspaper and Periodical History Forum of Ireland a bunaíodh i mí Dheireadh Fómhair sa bhliain 2008 is ea í. Tá sí mar mholtóir ar ar an scéim GLEO, ar The National Media Awards, agus ar chomórtais liteartha Oireachtas na Gaeilge.
Sa bhliain 2006, stiúraigh Regina Uí Chollatáin comhdháil idirnáisiúnta, idirdhisciplíneach P.H.Pearse: Life and After-Life/ Pádraig Mac Piarais: Saol agus Oidhreacht agus bhí sí ar choiste taighde agus ar choiste na Comhdhála do 'Tuiscintí Féiniúlachta/ Gaelic Identities'. 
Scríbhneoireacht.
Ailt.
Tá go leor alt foilsithe in irisí acadúla agus léinn aici. Ina taighde, tá suim ar leith aici i meáin chlóite agus chraolta na Gaeilge, ré na hathbheochana, nualitríocht agus critic na Gaeilge, agus polaitíocht thús an fichiú haois.
Colm Breathnach. File Corcaíoch is ea Colm Breathnach (1961-).
Saol.
Fuair sé a chuid oideachais i gColáiste an Phiarsaigh i nGleann Maghair, Contae Chorcaí agus i gColáiste na hOllscoile, Corcaigh. Bronnadh céim MA Ghaeilge air nuair a scríobh sé tráchtas ar shaothar an fhile Liam S. Gógan. Chaith sé seal ag obair ar Fhoclóir na Nua-Ghaeilge in Acadamh Ríoga na hÉireann, ansin chuaigh sé isteach sa Choiste Téarmaíochta sa Roinn Oideachais. Sa bhliain 1997, tar éis dó aon bhliain déag a chaitheamh ina phost mar théarmeolaí, fuair sé post eile i Rannóg an Aistriúcháin, Teach Laighean.
Saothair.
D'aistrigh Colm Breathnach agus an Dr. Andrea Nic Thaidhg an t-úrscéal "Katz und Maus" le Günter Grass mar "Cat agus Luch" (BÁC: Coiscéim, 2000) agus sa bhliain 2001 rinne sé aistriúchán Gaeilge ar léacht Nobel Grass faoin teideal 'Leanfar De…' in eagrán trítheangaigh (Gearmáinis, Gaeilge agus Béarla) a chuir Cumann Aistritheoirí agus Teangairí na hÉireann amach.
Duaiseanna.
Bhuaigh "Cantaic an Bhalbháin" Duais Bhardas Chorcaí i gcomórtas an Oireachtais sa bhliain 1991. Bhuaigh "Scáthach" agus "Croí agus Carraig" an Phríomhdhuais don Fhilíocht san Oireachtas sna blianta 1994 agus 1995. Fuair "An Fear Marbh" aitheantas i gComórtas Filíochta Chló Iar-Chonnachta sa bhliain 1997. Sa bhliain 2006, bhuaigh "Chiaroscuro" duais aitheantais san Oireachtas. Bhronn an Foras Cultúrtha Gael-Mheirceánach duais an Bhuitléirigh air sa bhliain 1999.
Aistriúcháin.
Tá aistriúchán Rómáinise de "An Fear Marbh" foilsithe ag Ars Longa Barbatul fara viaa (Iasi:1999). Is iomaí díolaim a bhfuil saothar leis iontu, mar shampla "Keltische liebesgedichte" (leagan Gearmáinise) agus Bolirà La Rugiada (leagan Iodáilise). Tá leaganacha dá dhánta ar fáil i nGaeilge na hAlban, i mBéarla agus i bhFraincis freisin. Tá Breathnach luaite san "Encyclopaedia of Ireland".
Brian Ó Dálaigh. Is scríbhneoir Cláiríneach é Brian Ó Dálaigh. Bhain sé amach cáilíochtaí sa stair i gColáiste na hOllscoile, Baile Átha Cliath agus in Ollscoil na hÉireann, Má Nuad. Is príomhoide scoile é. Tá go leor foilsithe ag O Dálaigh ar stair agus ar shaíocht Thuamhumhan. Is é Ó Dálaigh scríbhneoir "Ennis: Irish Historic Towns Atlas" d’Acadamh Ríoga na hÉireann.
Knut Hamsun. Scríbhneoir de chuid na hIorua ab ea Knut Hamsun (a rugadh 4 Lúnasa 1859 i Vågå agus d'éag 19 Feabhra 1952 i Nørholm). Bronnadh Duais Nobel na Litríochta air sa bhliain 1920.
Saol.
Rugadh é mar Knud Pedersen, an ceathrú páiste ag Peder Pedersen agus Tora Olsdatter. Tógadh ar an ngannchuid é agus in aois seacht mbliana déag dó thosaigh sé mar phrintíseach le tógálaí. Is thart faoin am seo is ea a chrom sé ar ag scríobh. 
Sul i bhfad chuaigh sé ar imirce go SAM agus do shaothraigh sé a bheatha ar iliomad slite éagsúla ar feadh roinnt blianta. Rinne sé cur síos ar an tréimhse seo sa leabhar "Fra det moderne Amerikas Aandsliv" a foilsíodh sa bhliain 1889. Sa bhliain 1890 is ea a foilsíodh an t-úrscéal aitheanta den ainm "Sult" (Ocras) faoi lá i saol bochtán i gChristiania (Osló). Deirtear go raibh tionchar ag an leabhar seo ar James Joyce agus é ag scríobh Ulysses.
Pósadh.
Phós sé Bergljot Goepfert sa bhliain 1898, ach scar siad sa bhliain 1906. Trí bliana ina dhiaidh sin phós sé Marie Andersen agus bhí sise ina leathbhádóir aige as sin amach. Bhreac sise síos mionchuntas ar a shaol le chéile i gcín lae a choimeád sí i rith a saoil le chéile. Aisteoir chumasach a bhí inti ach d'fhág sí slán leis an ardán lena a saol a chaitheamh le agus ar shon a céile. Thuill sí cáil mar cruthaíoch don aos óg. 
Sa bhliain 1918 chuir an lánúin fúthu i Nørholm, idir Lillesand agus Grimstad. Bhí áit bhuan anseo acu, rud a chuir ar chumas Hamsun díriú isteach ar a chuid scríbhneoireachta, ach dár ndóigh rinne sé neart taistil ó am go chéile, in ainneoin sin.
Naitsíochas.
Bhí an-mheas aige ar na Gearmánaigh riamh. Thug sé tacaíocht dóibh i rith an Dara Chogaidh Dhomhanda. D'áitigh sé ar mhuintir na hIorua glacadh leis an arm Ghearmánach mar fhuascailteoirí, rud a d'fhág gur cuireadh in ospidéal meabhairghalair é sna blianta 1945-8 ag deireadh an chogaidh agus lag intinne curtha ina leith. 
Cuireadh ar triail é ar chúiseanna tréasa ach níor ciontaíodh é. Scríobh sé leabhar faoin eachtra seo chun léiriú go soiléir nach raibh leigheas intinne air.
Bás.
Shíothlaigh sé in aois 92 bliana dó sa bhliain 1952 ina theach féin i Nørholm.
An Dochtúir Áthas. Scríobh Liam Mac Cóil an t-úrscéal (Leabhar Breac 1994, ISBN 1-898332-00-2). A chéad úrscéal a bhí ann. Ba é an leabhar seo an chéad leabhar Gaeilge a cuireadh ar ghearrliosta The Irish Times Literary Awards. 
An scéal.
Pléann "An Dochtúir Áthas" le cúrsaí sícanailíse agus an gaol idir dochtúir agus cliant. Is iomaí leibhéal brí atá san úrscéal áfach. Tá greann sa scéal freisin.
Insíonn an leabhar scéal faoi fhear atá ag freastal ar shíocanailísí. Ní luaitear ainm an fhir seo san úrscéal nó ní thugtar mórán eolais faoi seachas roinnt mionrudaí, mar shampla, gur fear cuíosach óg é a oibríonn in oifig.
Tosaíonn an leabhar le brollach ina bhfuil cur síos ar chomhrá idir an reacaire seo agus a ghnáthdhochtúir. Cuireann an dochtúir seo é chuig an síocanailísí, Dochtúir Áthas, toisc go bhfuil galar air “nach bhfuil aon ainm air. Ná níl aon airí ag gabháil leis”. 
Ní fhaightear eolas ach oiread faoina fhadhb shíciatrach nuair a théann sé chuig an Dr Áthas ach gur ‘cás clasaiceach’ é agus go raibh sé á shéanadh, ag éalú ón admháil go bhfuil aon rud air. Ar feadh na ndeich seisiún ag a bhfreastalaíonn an reacaire ar an Dr Áthas, ní chuirtear aon cheist air faoina chuid mothúchán nó a chuid fadhbanna. 
Ní lorgaíonn an dochtúir eolas ar bith uaidh faoina shaol. Ina ionad sin, áfach, tugann sé scéalta dó agus seinneann sé ceol. 
Cé nach bhfuil mórán ráite sa leabhar faoin ngalar intinne seo atá ar an reacaire, feictear go hindíreach go bhfuil a chuid fadhbanna síciatracha ag Dochtúir Áthas féin. 
Tugtar leideanna don léitheoir ar fud an leabhair faoi shaol Áthas agus faoi na cúiseanna a bhfuil fadhbanna aige ach ní deirtear é os aird riamh. Is scéal é, mar sin, atá leathinste ag reacaire gan ainm agus atá curtha le chéile le tagairtí liteartha agus ceoil. 
Mar úrscéal a bhfuil saol Sigmund Freud mar ábhar aige, luaitear teoiric Fhreudach féin go minic.
Moladh.
Dar le Pearse Hutchinson san "RTÉ Guide", seo "ceann desna húrscéalta is dea-scríofa, is difriúla, is spéisiúla — in aon fhocal amháin, is fearr — a foilsíodh in Éirinn le fada an lá. Coinnítear ar bís thú ó leathanach go leathanach." Dúirt Caoimhe Nic Cába san "Irish Press" gur "Scéal soifisticiúil, nua-aimseartha" a bhí ann. I "The Irish Times", dúirt Seosamh Ó Murchú: "A challenging work which incorporates elements of the best detective writing, large chunks of anaysis concerning Freud and psychonanalysis... some hilarious and delightfully sharp literary and other references as well as plain good fun."
Nótaí ón Lár. Leabhar neamhfhicsin í Nótaí Ón Lár: Dialann Mhantach leis an úrscéalaí Éireannach Liam Mac Cóil. D'fhoilsigh Leabhar Breac an leabhar i 2002 (ISBN 978-0-898332-15-0). 
Ábhar.
Sa leabhar neamhfhicsin seo a dhéanann comóradh ar an Mílaois nua, agus a d'eascair as cuireadh a fuair an t-údar ábhar a chur ar fáil don irisleabhar "An Aimsir Óg", baineann Mac Cóil úsáid as an dialannaíocht le dul i ngleic le roinnt de na fadhbanna atá os ár gcomhair san aonú haois is fiche. Cur chuige é seo a d'úsáid sé ó shin in "An Chláirseach agus an Choróin".
Léirmheas.
Is é a dúirt Pól Ó Muirí ina léirmheas ar an leabhar san "Irish Times", "Tá sé de bhua ag an dialann seo go n-éiríonn le Mac Cóil ábhar a chur ar fáil atá spéisiúil ach nach bhfuil faoistiniúil. Ní gníomh dóláis atá anseo againn ach gníomh dóchais.
Danilo Kiš. Scríbhneoir Iúgslavach ab ea Danilo Kiš a rugadh i Subotica (i gcúige na Danóibe nó Dunavska Banovina i Ríocht na hIúgslaive san am sin; i réigiún féinrialaitheach na Vóvaidíne sa tSeirbia inniu) ar an 22 Feabhra 1935 agus a fuair bás i bPáras ar an 15 Deireadh Fómhair 1989. Giúdach Ungárach a bhí ina athair Eduard Kiš (nó Ede Kis, as Ungáiris), agus b'as Montainéagró dá mháthair, Milica Dragićević. D'fhoghlaim sé idir Ungáiris agus Seirbea-Chróitis óna thuismitheoirí, agus scríobh sé cúpla dán as Ungáiris nuair a bhí sé ina pháiste, ach is trí Sheirbea-Chróitis a rinne sé saothar a shaoil. 
Cailleadh a athair i gcampaí báis na nGearmánach le linn an Dara Cogadh Domhanda, agus sa deireadh, chuaigh iarsmaí an teaghlaigh go dtí an Ungáir ar lorg dídine. D'fhill siad go dtí an Iúgslaiv i ndiaidh an chogaidh. Shocraigh Danilo síos i Cetinje, Montainéagró, in éineacht lena mháthair agus lena dheirfiúr, agus chríochnaigh sé an mheánscoil ansin sa bhliain 1954. Ceithre bliana ina dhiaidh sin, bhain sé amach céim ollscoile sa Litríocht Chomparáideach in Ollscoil Bhéalgrád. Ina dhiaidh sin, bhí sé ag obair don iris "Vidici" go dtí an bhliain 1960. Sa bhliain 1962, d'fhoilsigh sé dhá úrscéal, mar atá, "Mansarda" (a haistríodh go Béarla faoin teideal "The Garret", is é sin, "An Gairéad") agus "Psalam 44" ("Sailm a 44"). Sa bhliain 1973, bronnadh duais na hirise seachtainiúla NIN ar Kiš - ceann de na duaiseanna litríochta ba thábhachtaí sa tSeirbia inniu féin - as an úrscéal "Peščanik" ("Orláiste") a d'fhoilsigh sé sa bhliain roimhe sin, ach thug sé an duais ar ais ar chúiseanna polaitiúla.
Sna blianta ina dhiaidh sin, bronnadh a lán duaiseanna litríochta ar Kiš, agus shocraigh sé síos i bPáras, áit ar chaith sé tréimhse dheireanach a shaoil. Bhí sé pósta ar Mirjana Miočinović sna blianta 1962-1981. Ina dhiaidh sin, bhí sé in aontíos le Pascale Delpech i bPáras go lá a bháis.
Ailse na scamhóg ba trúig báis don scríbhneoir bhisiúil seo, nó bhí sé trom go leor ar an tobac. Bhí sé i mbarr a chlú liteartha lá a bháis, agus an chuma ar an scéal go mbronnfaí duais Duais Nobel na Litríochta air, murach an bás anabaí.
Fiachra Ó Ceallaigh. Easpag Éireannach as Contae an Chláir ab ea Fiachra Ó Ceallaigh OFM. 
Athair.
Bhí a athair, Séan Ó Ceallaigh, ina phríomhoide ar Choláiste Eoghan Uí Chomhraí agus ina Theachta Dála don chontae.
Saol.
Bhí Gaeilge ag Fiachra ón gcliabhán. Bhain sé amach cáilíochtaí sa diagacht i Lobháin agus sa Róimh. Bhí sé ina phroibhinseal Phroinsiasaigh Éireann ó 1987 i leith. Easpag cúnta ar Dheoise Bhaile Átha Cliath ab ea é freisin ó 1994 go dtí gur éirigh as sa bhliain 2009.
Bríd Ní Mhóráin. Is scríbhneoir agus file Corcaíoch í Bríd Ní Mhóráin, a rugadh in Áth Trasna sa bhliain 1951. 
Saothair eile.
Sa bhliain 1997, d'fhoilsigh An Sagart "Thiar sa Mhainistir atá an Ghaolainn Bhreá", leabhar faoi mheath na Gaolainne i ndeisceart Ghaeltacht Chiarraí. Ba í Ní Mhóráin eagarthóir "Idir Chruach is Chuan-Cúirt Phiarais" (2007), agus eagarthóir Gaeilge "The Best of Irish Poetry/Rogha Dánta 2008" (Munster Literature). 
Tá a dánta le fáil in "Cúm, The Kerry Anthology, The Field Day Book, The White Page/An Bhileog Bhán Irish Women Poets of the twentieth Century"..
Seán Ó Ceallaigh (polaiteoir Cláiríneach). Ba pholaiteoir Cláiríneach é Seán Ó Ceallaigh (17 Aibreán 1896 – 15 Meitheamh 1994). Ba bhall bunaidh d'Fhianna Fáil i gContae an Chláír é. Toghadh é mar Theachta Dála i bhfothoghchán ar an 22 Iúil 1959, nuair a toghadh an t-iar-Theachta, Éamon de Valera (cara leis), mar Uachtarán na hÉireann. Toghadh é arís sna blianta 1961 agus 1965. Niorbh iarrthóir é i dtoghchán na bliana 1969. Mac leis is ea Fiachra Ó Ceallaigh.
Eilís Ní Dheá. Is léachtóir le Gaeilge i gColáiste Mhuire gan Smál, Luimneach í Eilís Ní Dheá. D'éirigh léi PhD a bhaint amach i gColáiste na hOllscoile, Corcaigh, nuair a scríobh sí tráchtas, ‘Saothrú an Léinn Ghaelaigh i gCo. an Chláir 1700–1900'. Is iomaí aiste agus alt atá foilsithe aici.
Sa bhliain 2020, bhronn Acadamh Ríoga na hÉireann scoláireacht foilseacháin uirthi.
Gaelscoil na Cille. Tá Gaelscoil na Cille suite i gCill Dhéagláin, Contae na Mí, Cúige Laighean,Éire. Is í Eibhlín Pléámonn an príomhoide.
Stair.
Bunaíodh an scoil sa bhliain 1981. Ba i sean-scoil an pharóiste agus i seomraí réamh-dhéanta a bhí an scoil lonnaithe go dtí an bhliain 1995. Sa bhliain sin, áfach, d'aistrigh an scoil go foirgneamh nua. Iar-dhalta de chuid na scoile is ea Daráine Ní Mhaolmhichil / Mulvihill, a bhuaigh gradam "People of the Year" sa bhliain 2001.
Halla.
Tugtar "Cultúrlann na Cille" ar halla na scoile, atá sé ar fáil ar chíos dóibh siúd ar mhaihh leo é a úsáid lasmuigh d'am scoile.
Héaród Mór. Cliantrí Rómhánach Iosrael a bhí i Héaród (Eabhrais: הוֹרְדוֹס‎ Horodos, Gréigis: Ἡρῴδης Hērōdēs), nó Héaród I agus Héaród Mór mar atá aithne air chomh maith (37 RC – 4 RC in Ireachó). 
Déantar dearmad go minic idir eisean agus a mhac Héaród Antapas, a bhí ina rialtóir ar an Ghailíl i ré Íosa Críost agus Eoin Baiste.
Meigleamáineach.
Cuimhnítear Héaród don chuid is mó mar gheall ar na h-oll-thionscadail tógála a rinne sé in Iarúsailéim agus áiteanna eile ar fud an réigiúin, atógáil an Dara Teampaill ina measc. 
Síceapatach.
Matha 2:16-18:Nuair a chonaic Héaród go raibh na saoithe tar éis cleas a imirt air, tháinig fearg mhór air, agus chuir sé ordú amach na páistí uile a mharú i mBeithil agus sa chomharsanacht a bhí dhá bhliain nó níos lú, de réir tuairisc an ama a fuair sé ó na saoithe. An uair sin a comhlíonadh a ndúradh trí Irimia fáidh: "Chualathas glór i Rámá caoi agus iomad olagóin: Rachael ag caoineadh a clainne, agus nárbh áil léi sólás a ghlacadh mar nach bhfuil siad ann níos mó." Ceiliúrtar an sléacht nó "Lá na Leanaí Neamhchiontacha" nó “Lá na Leanbh” ar 28 Nollaig.
Ireachó. Is cathair í Ireachó (Araibis: أريحا‎) atá suite gar d'Abhainn na hIordáine ar an mBruach Thiar sna críocha Palaistíneacha. Príomhchathair na Gobhanóireachta Ireachó atá inti, le daonra thart ar 20,000 Palaistíneach. Tá an chathair suite faoi bhun cothrom farraige sé chiliméadar déag ó thuaidh ón Mhuir Mharbh, agus is í an áit lonnaithe is ísle ar domhain. Meastar fosta go bhfuil Ireachó ar an gcathair is sine ar domhain, agus tá fianaise ann a léiríonn go raibh daoine sa cheantar chomh fada siar le 9000 RC.
Déantar cur síos ar Ireachó sa Bhíobla mar "Chathair na gCrann Pailme". Tá aithne ar an gcathair mar an áit ar ar fhill na Iosraelaigh as daorbhroid na hÉigipte, faoi cheannasaíocht Iósua.
Abhainn na hIordáine. Is abhainn í an Iordáin (Eabhrais: נהר הירדן nehar hayarden, Araibis: نهر الأردن‎ nahr al-urdun) atá suite in Iardheisceart na hÁise agus a ritheann isteach sa Mhuir Mharbh. Tá sí 251 ciliméadar (156 míle) ar fhad. Sníonn an abhainn ar an dteorainn idir Iosrael agus Ríocht na hIordáine, agus trí Mhuir na Gailíle. Meastar go bhfuil sí ar cheann de na haibhneacha is naofa ar domhain.
Get Heavy. Is albam leis an racghrúpa Fionlannach Lordi é Get Heavy. Scaoileadh é ar an 27 Eanáir, 2002.
The Monsterican Dream. Is albam leis an racghrúpa Fionlannach Lordi é The Monsterican Dream. Scaoileadh é ar an 1 Meitheamh, 2004.
The Arockalypse. Is albam leis an racghrúpa Fionlannach Lordi é The Arockalypse. Scaoileadh é ar an 10 Márta, 2006.
Deadache. Is albam leis an racghrúpa Fionlannach Lordi é Deadache. Scaoileadh é ar an 23 Deireadh Fómhair, 2008.