Trelis/gawiki huggingface dataset:
Comhairle Ceantair an Iúir, Mhúrn agus an Dúin. Is údarás áitiúil i dTuaisceart Éireann é Comhairle Ceantair an Iúir, Mhúrn agus an Dúin (Béarla: "Newry, Mourne and Down District Council"), a bunaíodh ar an 1 Aibreán 2015. Tháinig an chomhairle nua in áit Comhairle Ceantair an Dúin agus Comhairle an Iúir agus Mhúrn,  agus clúdaíonn sí an chuid is mó d'oirdheisceart Thuaisceart Éireann. Bhí an chéad toghcháin chuig an údaráis ar an 22 Bealtaine 2014, agus ghníomhaigh sí mar scáthúdarás, roimh cruthú Chomhairle Ceantair an Iúir, Mhúrn agus an Dúin, ar an 1 Aibreán 2015.
Comhairleoirí.
Chun críche toghcháin tá an chomhairle roinnte i seacht Limistéar Toghcheantar (LTC):
Comhairleoirí de réir toghlimistéar.
"Le haghaidh tuilleadh sonraí a fheiceáil féach Toghcháin Chomhairle Ceantair an Iúir, Mhúrn agus an Dúin, 2023."
Daonra.
Clúdaonn limistéar na Comhairle nua daonra de 171,533 áitritheoirí dar le Daonáireamh Thuaisceart Éireann, sa bhliain 2011 .
Polasaí Dátheangachais na Comhairle.
Bhí Comhairle an Iúir agus Mhúrn uathúil, i measc na n-údarás áitiúil i dTuaisceart Éireann, sa mhéid is go raibh polasaí daththeangachais aici. Ghlac Comhairle Ceantair an Iúir, Mhúrn agus an Dúin a cumhachtaí iomlána agus a freagrachtaí reachtúla orthu féin ar an 1 Aibreán 2015. Ag éirí as Airteagal 7.1 den Chairt Eorpach um Theangacha Réigiúnacha nó Mionlaigh (CETRM), ghlach an Chomhairle nua go raibh uirthi féin 'Polasaí Dátheangachais Chomhairle an Iúir &amp; Múrn' a chur i bhfeidhm freisin.
Deirtear faoi 'Airteagal 7 - Cuspóirí agus prionsabail' den CETRM an méid seo a leanas; "I dtaca le teangacha réigiúnacha nó mionlaigh, laistigh de na críocha ina n-úsáidtear na teangacha sin, agus i gcomhréir leis an staid ina bhfuil gach teanga, fothóidh na Páirtithe a mbeartais, a reachtaíocht agus a gcleachtas ar na cuspóirí agus na prionsabail seo a leanas:
(a) na teangacha réigiúnacha nó mionlaigh a aithin mar fhriotal ar an saibhreas cultúrtha;
(b) limistéar geografach gach teanga réigiúnach nó mionlaigh a urramú d'fhonn a chinntiú nach mbeidh rannáin riaracháin atá ann cheana nó rannáin riaracháin nua ina gconstaic ar an teanga réigiúnach nó mhionlaigh atá i gceist a chur chun cinn."
Pápa Innocentius III. Ba Phápa ar an Eaglais Chaitliceach é Innocentius III.
Magna Carta. Is bille na gceart í an Magna Carta' (Gaeilge: "An Chairt Mhór") ón 13ú haois. Chuir tiarnaí cumhachtacha iachall ar an rí cáipéis chearta, ar tugadh an ‘Magna Carta’ uirthi ag an am, a shíniú ar an 15 Meitheamh 1215. Mar sin, neartaigh tionchar na parlaiminte níos tapúla ná mar a tharla i dtíortha eile san Eoraip.
Cúlra ː Aighneas leis na mBarúin.
I ndiaidh gur éirigh leis Éirí Amach na Breataine Bige a chur faoi chois sa bhliain 1211, agus deireadh a chur leis an aighneas leis an Phápa, dhírigh Eoin a chuid airde chuig a shealúchas thar sáile.
Chríochnaigh cogaí na hEorpa leis an bhriseadh ag Cogadh Bhouvines (1214), agus bhí ar Eoin glacadh le síocháin neamhfhabhrach leis an Fhrainc.(Fuair Anraí V, Ri Shasana, an Normainn agus an Acatáin ar ais sa bhliain 1420).
Thiontaigh an briseadh ag Bouvines móramh na mbarún i gcoinne Eoin; bhí cuid acu ina aghaidh ón am a bhí Eoin coinnealbháite ag an Phápa. D'aontaigh na barúin le chéile agus d'éiligh siad lamháltais. 
Imeachtaí.
Ag deireadh na hidirbheartaíochta, Síníodh an Chairt Mhór i Runnymede (in aice le WIndsor) ar an 15 Meitheamh - 18 Meitheamh 1215 idir an rí, Eoin Shasana, agus na barúin i Sasana. 
Bhí drogall ar an rí chun an an Magna Carta a shíniú is cosúil. Ghlac sé roinnt ama agus na daoine go léir bailithe leo, go dtí go raibh na cáipéisí deireanacha ullmhaithe ag na cléirigh a d'oibrigh in oifigí an rí, agus bhí orthu iad a sheoladh faoi 'Shéala an Rí', chuig na 'n-oifigeach cuí'. (san aimsir sin ní raibh conradh nó doiciméad oifigiúil gan séala a bheith greamaithe ar a bhun).
Shínigh Eoin an Chairt faoi bhrú, áfach, agus mar gheall ar sin, thug an Pápa cead dó í a chuir ar ceal ag deireadh na cogaíochta.
Cearta.
Ráthaigh an Magna Carta raon leathan cearta agus saoirsí d'fhir shaora na ríochta, go háirithe."No freeman shall be taken or imprisoned or disseised (díshealbhaithe) or outlawed or exiled, ... but by the lawful judgement of his peers".
Orlando Jones. Is aisteoir agus fuirseoir Meiriceánach é Orlando Jones a rugadh ar 10 Aibreán 1968.
Coláiste Dáibhéid. Is meánscoil ghairmoideachais measctha atá lonnaithe i nGoirtín Dronnach, Gort an Tobair, Caisleán an Bharraigh, Contae Mhaigh Eo, Poblacht na hÉireann, é Coláiste Dáibhéid. 
Stair.
Osclaíodh an scoil sa bhliain 1984. "An Tech" a thugtaí uirthi. Ní ba dhéanaí, thug Joe Ó Longáin, an príomhoide, College Dáibhéid ar an scoil mar cheap sé go raibh drochmheas ar an bhfocal "tech". Bhí sé chomh maith a tugadh isteach an éide scoile, an chéad in aon scoil gairmoideachais in Éirinn mar a dúirt sé "a bhí léiriú ar rudaí atá le teacht." Joe ní longáin a fuair bás i mí iúil 2006, agus i 2011 Davitt College ainmnithe i gcuid nua halla spóirt tar éis dó.
Ainmníodh an scoil i ndiaidh Mícheál Dáibhéad, phoblachtach Éireannach agus talúntais feachtasóir a bunaíodh an Irish National Land League. Bhí sé chomh maith le ceannaire an lucht oibre, Baile Riail polaiteoir agus mar Chomhalta Parlaiminte (MP). Chuaigh sé i mbun feachtais le haghaidh Baile Riail agus bhí sé ina ally dlúth Charles Stewart Parnell, ceannaire an Páirtí Parlaiminteach na Héireann, go dtí an páirtí scoilt thar Parnell ar cholscaradh agus chuaigh Davitt an frith-Parnellite Héireann Cónaidhm Náisiúnta.
Bhí an scoil á reáchtáil faoi údarás an choiste GAIRMOIDEACHAIS chontae go dtí mí iúil 2013 nuair a bhí sé in ionad ag an ETB.
Mac léinn a d ' fhreastail ar Davitt College darb ainm Shane Gavin ní chaill lá amháin scoile sa spás de 13 bliain ó shin a thosaigh sé ar an mbunscoil.
Davitt Choláiste bhí ar cheann de na chéad scoileanna i Bpoblacht na Héireann a thabhairt isteach Pholaitíocht agus an Tsochaí mar an Ardteistiméireacht ábhar i meán fómhair 2016, leis an chéad scrúdú a bheidh ar siúl i mí an Mheithimh 2018.
Mic léinn ó Davitt College cuairt ar an Tsaimbia chomh maith le scoil eile do chúiseanna carthanachta i 2017.
An scoil is comhalta reatha í de Mhaigh Eo, Shligigh agus Liatroma ETB.
Foireann.
Mar de Lúnasa 2017 tá approximatly 80 ball foirne, ar an láthair prionsabal é Bernedette 'Bernie' Rowland agus an leas-phríomh - é Ger King.
Coirloscadh. Is éard is coirloscadh ann ná maoin a chur trí thine d'aon turas. Cé go mbaineann sé le foirgnimh go hiondúil, is féidir an téarma a úsáid freisin nuair a chuirtear rudaí eile trí thine, mar shampla mótarfheithiclí, báid, nó fiú foraoisí. De ghnáth, rangaítear an coirloscadh mar fheileonacht, agus gearrtar pionós níos déine nuair a chuirtear daoine i gcontúirt. Má tharlaíonn bás mar thoradh ar an gcoirloscadh, is féidir an ciontóir a chúiseamh i ndúnmharú nó i ndúnorgain. Is minic gur calaois árachais is údar le eachtraí coirloiscthe. Sna cásanna seo, cuireann duine a mhaoin féin trí thine, ansin insíonn sé nó sí bréag faoi chúis na tine chun airgead a bhailiú ó pholasaí árachais.
Tugtar "coirloisceoir" ar dhuine a dhéanann coirloscadh. De ghnáth, úsáidtear "luathaitheoir" (mar shampla peitreal nó ceirisín) chun tinte a adhaint, a thiomáint, agus a stiúradh, agus is cuid thábhachtach d'imscrúduithe dóiteáin é iarmhair ó shubstaintí den sórt seo a bhrath agus a aithint.
Striapachas. Seirbhísí gnéasacha i gcomaoin íocaíochta is ea striapachas.
Buirgléireacht. Is iontráil mídhleathach an foirgneamh chun coir, gadaíocht go háirithe, a dhéanamh í buirgléireacht.
Robáil. Is gníomh réadmhaoin a thógáil go neamhdhleathach as duine nó áit le fórsa í robáil.
Goid. Is gníomh nó coir an ghadaíocht í goid.
Don Stark. Is aisteoir teilifíse Meiriceánach é Donald 'Don" Stark a rugadh ar 5 Iúil 1954.
Cluichí Comhlathais 2022. Bhí an Cluichí Comhlathais 2022, ar a dtugtar go hoifigiúil ag na cluichí an XXII Cluichí Comhlathais, a ar siúl i gcathair na Birmingham ó 27 Iúil go dtí an 7 Lúnasa 2022.
Rannpháirtíocht.
Sheas taispeántas Chiara Mageean amach go mór. Bhuaigh sí bonn airgid sa 1,500m chun cur leis an bhonn airgid a bhuaigh sí ag na Cluichí Comhlathais.
Ghlac 72 náisiún páirt sna Cluichí gComhlathas i 2022:
Boinn.
 Náisiún óstach (An Astráil)
George Wendt. Is aisteoir Meiriceánach é George Robert Wendt III a rugadh ar an 17 Deireadh Fómhair, 1948.
Louis IX na Fraince. Rí na Fraince ab ea Laoiseach IX a rugadh ar an 25 Aibreán 1214 i bPoissy, an Fhrainc agus a fuair bás ar an 25 Lúnasa 1270 san Túinéis.
Pápa Urban II.  &lt;ns&gt;0&lt;/ns&gt;
 &lt;revision&gt;
 &lt;parentid&gt;1136570&lt;/parentid&gt;
 &lt;timestamp&gt;2023-09-02T21:30:30Z&lt;/timestamp&gt;
 &lt;contributor&gt;
 &lt;username&gt;Seachránaí&lt;/username&gt;
 &lt;/contributor&gt;
 &lt;comment&gt;Catagóirí&lt;/comment&gt;
 &lt;model&gt;wikitext&lt;/model&gt;
 &lt;format&gt;text/x-wiki&lt;/format&gt;
Ba Phápa ar an Eaglais Chaitliceach é an Pápa Urban II.
Aibítrí Seoirseacha.  
I stair fhada litríocht na Seoirsia cumadh trí aibítir Sheoirseacha (Seoirsis: ქართული დამწერლობა "kartuli damts'erloba") chun an tSeoirsis agus na teangacha Cairtvéalacha eile a scríobh. In aibítir an lá inniu, tá 33 litir ann a chuirtear i bhfoclóirí agus liostaí san ord céanna atá in aibítir na Gréigise. 
Go dtí seo, is iad Inscríbhinní Bir el Qutt ón mbliain AD 430 an scríbhneoireacht i Seoirsis is sine dá bhfuil teacht uirthi. Rinneadh na hinscríbhinní seo i mainistir Sheoirseach sa Phalaistín ag baint úsáide as an aibítir ar a dtugtar Asomtavruli. De réir a chéile d'oibrigh an aibítir Nuskhuri ina hionad go dtí an 9ú haois. Mhair seal na haibítre Nuskhuri go dtí gur tháinig an aibítir Mkhedruli, a bhfuil cruth níos cruinne ar na litreacha, ina hionadsa sa 10ú haois.
Ar 30 Samhain na bliana 2016, chuir UNESCO "traidisiún cultúir beo na dtrí chóras scríbhneoireachta na Seoirsise" ar an liosta úd acu Oidhreacht Chultúir Dholáimhsithe an Chine Dhaonna.
Na trí aibítir i stair na Seoirsise.
An aibítir Mkhedruli.
Aige seo thíos tá na 33 litir a mbaintear úsáid astu inniu san aibítir Mkhedruli:
Tá 8 litir eile san aibítir Mkhedruli nach n-úsáidtear anois sa tSeoirsis féin a thuilleadh, ach tá cuid díobh in úsáid sna teangacha Cairtvéalacha eile:
Woody Harrelson. Is aisteoir Meiriceánach é Woodrow Tracy "Woody" Harrelson a rugadh ar an 23 Iúil, 1961.
Pharnavaz I na hIbéire. Rí ar Kartli, ríocht Sheoirsiach arsa, ab ea Pharnavaz I (Seoirsis: ფარნავაზ I; IPA: |pʰɑrnɑvɑz|). "Ríocht na hIbéire" a tugadh ar Kartli sna foinsí clasaiceacha agus, mar sin, is é an nós ag scoláirí Pharnavaz as an Ibéir a thabhairt air ina gcuid scríbhinní. Ba é an chéad nó an dara rí ar an tír de réir na bhfoinsí is sine. Ceapann an chuid is mó de na scoláirí, agus iad ag iniúchadh fhiannais na Meánaoise, go raibh Pharnavaz ina rí sa 3ú haois RC: 302–237 BC dar le Prionsa Vakhushti as Kartli, 299–234 RC da le Cyril Toumanoff agus 284–219 RC dar le Pavle Ingoroqva. Bhí teacht Pharnavaz agus na monarcachta Ibéaraí ceangailte go díreach le bua Alastar Mór ar an Impireacht Acaeiméineach.
Blake Clark. Is aisteoir agus fuirseoir ar a bhoinn Meiriceánach é Blake Clark a rugadh sa bhliain 2 Feabhra 1946.
Comórtas Amhránaíochta na hEoraifíse 1965. Bhí Comórtas Amhránaíochta na hEoraifíse 1965 ar an 10ú heagrán bliantúil de Chomórtas Amhránaíochta na hEoraifíse. Bronnadh an comórtas ar Lucsamburg.
Neachtlainnín. Is gnó le innill níocháin agus triomadóirí le haghaidh an leas poiblí í neachtlainnín.
Peter Bothwell. Is imreoir leadóige as Tuaisceart Éireann é Peter Bothwell. Rugadh é i gCromghlinn, ar 28 Meán Fómhair 1995.
Rhea Perlman. Is ban-aisteoir Meiriceánach í Rhea Jo Perlman a rugadh ar an 31 Márta, 1948.
Lá Fhéile Muire na gCoinneal. Is comóradh é Lá Fhéile Muire na gCoinneal ar an Toirbheart sa Teampall, An Taispeáint nó Nochtadh Chríost do na gintlithe, agus ar Íonghlanadh Mhuire, nó Ionghlanadh na Maighdine Beannaithe Muire (Malachi 3,1-4. / Lúcás 2,22-32). Tugtar "Candlemas" ar an fhéile i mBéarla, Chandeleur sa Fhrainc"," Candelaria sa Spáinn srl.
Ceiliúrtar an fhéile ar 2 Feabhra gach bliain san Eaglais Chaitliceach.
Stair.
Ghlac an Eaglais i dtús a ré leis an Fhéile Rómhánach agus rinne an Pápa Gelasius I Féile Mhuire na gCoinneal di in 494 AD; ceiliúrtar ar an dara lá den mhí í, daichead lá i ndiaidh Fhéile na Nollag.
An Soiscéal.
D’fhás an leanbh, é lán d’eagna (Lúcás 2:22-40). Cuireann an sliocht seo síos ar íonghlanadh Mhuire agus ofráil an linbh Íosa sa Teampall. Leagann Lúcás béim ar cé chomh tugtha is sa bhí Muire agus Iósaef  ar Dhlí an Tiarna, Dlí Maois, a chomhlíonadh.  Luann sé faoi dhó é, ag dul chun an Teampaill dóibh agus ag deireadh ag filleadh dóibh “nuair a bhí gach ní curtha i gcrích de réir dhlí an Tiarna”. Maidir le breith linbh agus breith chéadghin fireannigh, bhí rialacha i ndlí Maois. Maidir le híonghlanadh, is í an mháthair amháin atá i gceist agus is uan a bheadh le hofráil aici, agus dá mba raibh sí ró-bhoch le uan a ofráil, ansin péire colm nó dhá ghearrcach colúr. Bheadh an t-íonghlanadh  le déanamh dachad lá tar éis bhreith an linbh. Maidir le ofrail chéadghin fhirinnigh, bheadh an leanbh sin le hofráil don Tiarna agus le “fuascailt”, ach ní luaitear aon am beacht chuige sin. D’fhéadfaí sin a cheangal leis an íonghlanadh, ar ndóigh, go háirithe ag daoine a raibh orthu turas fada a thabhairt orthu féin teacht go hIarúsailéim agus an Teampall.  Labhraíonn Lúcás i slí ghinearálta anseo sa réamhrá  seo do thoirbirt an linbh sa  Teampall. Labhraíonn sé faoi   thuismitheoirí Íosa, bíodh go bhfuil ráite aige cheana gur maighdean Muire,  nach raibh aithne fir aici. Tá Iarúsailéim agus an Teampall lárnach dá bhfuil le rá ag Lúcás, agus tá an Teampall anois le fianaise a thabhairt d’Íosa.
Jacob Rees-Mogg. Polaiteoir de chuid an Pháirtí Choimeádaigh sa Ríocht Aontaithe is ea Jacob William Rees-Mogg. Tá sé i bhfad amach ar an eite dheis; creideann sé sa tsaoriomaíocht. Breatimeachtóir Eoraisceipteach
Gairm.
Rugadh Rees-Mogg i Hammersmith, Londain ar an 24 Bealtaine 1969. Bhí sí seanórtha mar pháiste rinneadh clár faisnéis faoi sa bhliain 1981, agus in aois 12 dó. D'hfreastail sé ar Eton agus Ollscoil Oxford.
feisire parlaiminte
Beartaí comhcheilge.
Idir 2018-2019, bhí treáaniarrachtaí déanta ag Rees-Mogg a chomhghleacaithe a ghríosú chun tabhairt faoi cheannaire na dTóraithe Theresa May a dhíbirt. Dúirt sé ag anm nach mbeadh i ndán do na Tóraithe ach May a bheith fós ina príomh-aire faoi thoghchán 2020 mura ndéanfaí an deis a thapú fáil réidh léi.
Ceannaire Theach na dTeachtaí, 2019-2022.
Sa bhliain 2021, thug Rees-Mogg 'teanga iasachta' ar an mBreatnais. Dúirt sé go raibh “modest quotation in foreign languages” ceadaithe ach nach raibh óráidí iomlána i dteanga eile seachas an Béarla ceadaithe.
Aire, 2022-.
Sa bhliain 2022, cheap Liz Truss Rees-Mogg mar Aire Gnó agus Fuinneamh. Thug sé isteach bearta rialaithe nua chun fraiceáil (scoilteadh hiodrálach) a cheadú i Sasana. Níl sé cinnte go bhfuil an aeráid ag athrú.
Pearsanta.
Is Caitliceach é Rees-Mogg agus go tréan ar son na beatha.
Phós sé Helena Anne Beatrix Wentworth Fitzwilliam de Chair sa bhliain 2007, san Ardeaglais Canterbury agus an t-aifreann i Laidin.
Tá seisear clainne orthu.
Buamáil an Bhus M62 (1974). Ionsaí sceimhlitheoireachta ab ea Buamáil an Bhus M62 sa bhliain 1974. Dúnmharaíodh dhá dhuine dhéag ar an 4 Feabhra 1974 in ionsaí buama ar bhus ar an mótorbhealach M62, Yorkshire, ina raibh baill d'Arm na Breataine ann. I measc na n-íospartach na buamála, maraíodh teaghlach iomlán amháin, Corporal Clifford Haughton, a bhean Linda agus Lee (5) agus Robert (2). Gortaíodh 38.
Bhí an IRA Sealadach freagrach as an mbuamáil.
Bhí an-bhrú curtha ar na bpóilíní teacht ar na daoine a bhí ciontach as gan mhoill. I mí na Nollag 1974, gabhadh Judith Ward, bean leochaileach agus 25 bliain d'aois ag an am. Ciontaíodh í, agus chaith sí ocht mbliana déag faoi ghlas, cé nach raibh baint ar bith aici leis an ionsaí. Ach iomrall ceartais agus ciontú éagórach a bhí ann. Scaoileadh amach í sa bhliain 1992.
Hvannasund. Is baile in Oileáin Fharó é Hvannasund. Tá sé suite ar chósta thiar oileáin Viðoy. Sa bhliain 2016 bhí 236 duine ina gcónaí sa bhaile.
Klaksvík. Is í Klaksvík an dara cathair is mó ar Oileáin Fharó. Tá an chathair suite ar chósta thiar theas oileáin Borðoy. Sa bhliain 2015 bhí 4,668 duine ina gcónaí ann. Is í Klaksvík príomhchathair cheantair Norðoyar (nó "Norðuroyggjar"), agus tá calafort mór ann. Is é tionscal an iascaigh an tionscal dúchasach is mó sa cheantar seo.
Kirstie Alley. B'aisteoir Meiriceánach í Kirstie Louise Alley (12 Eanáir, 1951 in Wichita, Kansas - 5 Nollaig 2022). 
Rugadh Kirstie Alley. Bhí sí sa tsraith scannán Look Who's Talking le John Travolta agus Bruce Willis, chomh maith leis na scannáin Star Trek II: The Wrath of Khan, Champions agus Village of the Damned.
Is fearr aithne ar Alley as a cuid oibre ar an gclár grinn Cheers, a chraoltaí ar NBC. Rinne sise páirt Rebecca Howe idir 1987 agus 1991. Bronnadh gradaim teilifíse éagsúla as an obair sin.
Sa bhliain 2018, tháinig Alley sa dara háit ar Celebrity Big Brother 22.
Bás.
Fuair sí bás le hailse ar 5 Nollaig 2022. Bhí sí 71 bliain d'aois. Bhí beirt leanaí aici, William True agus Lillie. I ráiteas a chuir a teaghlach ar na meáin shóisialta ag an am, cuireadh síos uirthi mar mháthair iontach, a thugadh aire na huibhe dá clann i gcónaí.
John Mahoney. B'aisteoir Sasanach de phór na hÉireann é Charles Jonathan "John" Mahoney (a rugadh ar an 20 Meitheamh 1940 i mBlackpool, Lancashire agus a fuair bás ar an 4 Feabhra 2018 i Chicago, Illinois).
Ciorrú ball giniúna ban. Meastar go bhfuil 200 milliún bean ar domhan, idir chailíní agus mhná, a ndearnadh Ciorrú ball giniúna ban nó Ciorrú baill ghiniúna ban orthu, de réir staitisticí na hEagraíochta Domhanda Sláinte. Déantar an gníomh seo ar chailíní agus iad faoi bhun 15 bliana d’aois de ghnáth. 
Modhanna.
In amanna baintear an brillín nó déantar páirtshéalú ar an labia. Déantar é go minic faoi choinníollacha míshláinteacha agus de ghnáth ar chailíní in aois 5-8.
Ní bhaineann buntáiste leighis ar bith leis. D’fhéadfadh an gníomh seo a bheith ina chúis le hiarmhairtí fisiciúla nó síceolaíocha ar feadh an tsaoil.
Stair.
Is nós é atá níos sine ná an Chríostaíocht agus Ioslam araon. Cé nach bhfuil baint aige leis an reiligiún, tá baint dhíreach aige leis an bpatrarcacht, agus is bealach é ciorrú ball giniúna ban chun smacht a fháil ar choirp agus ar ghnéasacht na mban.
Inniu.déantar ciorrú ar bhaill ghiniúna ban i roinnt tíortha, san Afraic go háirithe. 
Dlí.
Tá an cleachtas in aghaidh an dlí san Aontas Eorpach ach déantar é ar chailíní óga ó chúlra inimirce. Meastar go ndearnadh ciorrú ar bhaill ghiniúna leathmhilliún bean san Eoraip.
Agóid.
Ceiliúrtar an "Lá  Idirnáisiúnta na Neamhfhulaingthe ar Chiorrú Ball Giniúna Ban" ar an 6 Feabhra gach bliain.
Téama 2020ː Deis a thabhairt do chumhacht an aosa óig
Téama 2021ː Níor cheart gur thráth na faillí domhanda é: aontaítear agus gníomhaítear agus maoinítear gníomhaíocht chun deireadh a chur le ciorrú ball giniúna baineann.
Dankmar Adler. Ailtire agus innealtóir sibhialta a bhí in Dankmar Adler (3 Iúil 1844 – 16 Aibreán 1900). Aithnítear thar aon ní eile é as na hilstóraigh a dhear sé le linn na 10 mbliana a chaith sé ag obair i gcomhar le Louis Sullivan ina n-oifigí in Chicago. Rugadh Adler in Stadtlangsfeld sa Ghearmáin. Bhí sé páirteach i gCogadh Cathartha na Stát Aontaithe i Meiriceá.
Toirbheart an Linbh Íosa sa Teampall. Ceiliúrtar Toirbheart an Linbh Íosa sa Teampall, nó An Taispeáint, nó Nochtadh Chríost do na gintlithe (Malachi 3,1-4 / Lúcás 2,22), ar Lá Fhéile Muire na gCoinneal, nó an 2 Feabhra gach bliain. 
"Machnaímís anseo ar conas mar a thoirbhir an Mhaighdean Mhuire an leanbh Íosa sa Teampall, lá a hainicthe, agus gur ghlac Simeón naofa chuige é in’ ucht agus é ag gabháil a bhuíochais le Dia ó chroí."
Nicholas Colasanto. Aisteoir Meiriceánach ab ea Nicholas Colasanto a rugadh ar an 19 Eanáir, 1924 – 12 Feabhra, 1985.
Tom Skerritt. Is aisteoir Meiriceánach é Thomas Roy "Tom" Skerritt a rugadh ar an 25 Lúnasa, 1933.
Lárionad Lakhta.  &lt;ns&gt;0&lt;/ns&gt;
 &lt;revision&gt;
 &lt;parentid&gt;1138757&lt;/parentid&gt;
 &lt;timestamp&gt;2024-04-20T15:45:33Z&lt;/timestamp&gt;
 &lt;contributor&gt;
 &lt;username&gt;TGcoa&lt;/username&gt;
 &lt;/contributor&gt;
 &lt;model&gt;wikitext&lt;/model&gt;
 &lt;format&gt;text/x-wiki&lt;/format&gt;
Is ilstórach 87-stór é Lárionad Lakhta nó an tIonad Lakhta (Rúisis: Ла́хта це́нтр, "Lakhta tsentr") a tógadh i gcomharsanacht iarthuaisceart Lakhta i gCathair Pheadair sa Rúis. Is é an foirgneamh is airde san Eoraip, beagnach leathchiliméadar ar airde, nó 462 méadar.
Tógadh an t-ionad sa bhliain 2018. Tá oifigí agus pláinéadlann ann. 
Gailearaí Grianghraf.
Boeing 737. Is eitleán é an Boeing 737 atá déanta ag an gcomhlacht Boeing.
Contae Pyeongchang. Contae suite i gCúige Gangwon sa Chóire Theas is ea Pyeongchang. (Cóiréis:평창군) Tá an contae suite 180 km soir ó dheas ó Súl. Tá daonra 43,666 ann.
Óstalfaidh an contae Cluichí Oilimpeacha an Gheimhridh 2018 agus Cluichí Parailimpeacha an Gheimhridh 2018.
Meánscoil na Toirbhirte, Cill Chainnigh. Is meánscoil do chailíní atá 12 go 19 mbliana d’aois atá ina gcónaí i gCill Chainnigh nó sa cheantar timpeall Meánscoil na Toirbhirte, Cill Chainnigh. Tá éiteas Caitliceach ag an scoil, agus titeann sí faoi iontaobhais “Ceist” (Catholic Education Irish Schools Trust). 
Acadúil.
Feidmíonn an scoil cúrsaí seo: An Teastas Sóisearach, An t-Idirbhliain, An Teastas Sínsearach Feidhmeach, An Clár “L.C.V.P.”, agus An Teastas Sóisearach.
Tá roinnt imeachtaí nach bhfuil acadúil do na daltaí.  
Stair.
Thraenáil Isabella McLoughlin agus Catherine Meighan i Lána Cove i cathrach an Chorcaigh le Deirfiúreacha na Toirbhirte, a bhunaigh Nano Nagle. Tháinig Isabella Sr. M Joseph McLoughlin nuair a bhí sí trí bliana is fiche d’aois, agus tháinig Catherine Sr. M de Sales Meighan i Meitheamh sa bhliain 1800. Ba as paróiste Naomh Mhuire sa chathair a bhí an bheirt bhan óg. Theastaigh ó Easpag Ossory, Dr James Lanigan, aire a thabhairt do na daoine a bhí tinn agus oideachas a thabhairt do na boicht i gCill Chainnigh. Shocraigh sé chun na Deirfiúracha a thanhairt go dtí an chathair i Meán Fómhair sa bhliain 1800. Leis an cead a thug Easpag Bishop Hamilton do Shéipéal na hÉireann, bhí orthu clochar agus scoil a oscailt i gCill Chainnigh, mí amháin ina dhiaidh sin. Bhí cead ag teastáil mar bhí na péindlíthe ann. Tugadh faoi dheara na mná rialta mar thosaigh siad ag caitheamh a nósanna chomh luath agus a fuair siad an foirgneamh.
Gossip Girl. Is clar teilifís simiuil den scoth é Gossip Girl. Tá sé suite í dtuaisceart soir sa Nua-Eabhrac í Stáíd Aontaithe. An rud is tábhachtaí sa chlár teilifíse ná an láithreán gréasáin no ‘vlog’ ‘Gossip Girl’ no as Gaeilge ‘Cailín Culchainte’ . Bíonn Cailín Culchainte ag scríobh faoi na deagoirí ata ina gcónaí san áit seo. Tá sé an suimiul mar tá an saol an difruil acu. Tá siad ardnosach agus sabhair. Caitheann siad éadaí déartha agus go minic bíonn siad ag dul amach go clubanna oíche ag ól faoi aois nó ag tógáil drugaí. Cuireann Cailín Culchainte na rudaí a tharlaíonn ina saol are líne agus tugann sé le fios do gach duine eolas leideanna a thabhairt do ‘Cailín Culchainte’
Thosaigh sé nuair a tháinig Serena Vanderwoodsen ar ais abhaile tar éis sos a thógáil ón saol mór ach ní raibh gach duine sásta mar shampla a ‘priomhchairde’ Blair. Tá Serena ag iarraidh an íomhá a athrú mar chuaigh sí ó smacht roimh an sos. Thosaigh sí ag dul amach le buachaill ciúin Dan agus téann sé ar aghaidh tar éis sin agus sa deireadh pósadh iad.
Na príomhcharachtair ná Serena Vander Woodsen (Blake Lively), Dan Humphry (Penn Badley), Blair Waldorf (Leighton Meester), Nate Archibald (Chace Crawford) agus Chuck Bass (Ed Westwick). Thosaigh ‘Gossip Girl’ í 2006 agus chríochnaigh sé í 2012. Fós tá leannaithe láidir aici agus tá turais cailín culchainte sa Nua-Eabhrac chomh maith le sin.
Peri Gilpin. Is ban-aisteoir Meiriceánach í Peri Gilpin a rugadh Peri Kay Oldham, a rugadh ar an 27 Bealtaine, 1961.
Fáil an Linbh Íosa sa Teampall. Eachtra sa saol luath Íosa a chuir Naomh Lúcás síos air sa Soiscéal Lúcáis ab ea Fáil an Linbh Íosa sa Teampall.