Trelis/gawiki huggingface dataset:
Helena Molony. Poblachtánach, feimineach, ban-aisteoir, agus gníomhaí ar son an lucht oibre ab ea Helena Mary Molony (15 Eanáir 1883 – 29 Eanáir 1967). Throid sí in Éirí Amach na Cásca i 1916 agus ina dhiaidh sin ba í an dara bean a bhí ina huachtarán ar Chomhdháil Ceardchumann na hÉireann. 
Tús A Saoil.
Rugadh í ar 8 Lána Cole, in aice le Sráid Anraí, í lár Bhaile Átha Cliath, do theaghlach meánaicmeach agus Caitliceach. Ba iad a tuismitheoirí Michael Molony, a bhí ina ghrósaeir, agus Catherine McGrath, ach fuair siad bás nuair a bhí Molony ina páiste, agus ina dhiaidh sin, thóg a leasmháthair í. Bhí deartháir aici, Frank, a raibh sí mór leis. Chónaigh sí leis gur bhog sé go Meiriceá.
Inghinidhe na hÉireann.
Thosaigh Molony a gairmréim pholaitiúil le Inghinidhe na hÉireann, grúpa feimineach agus náisiúnach bunaithe ag Maud Gonne. Chuaigh sí in Inghinidhe na hÉireann tar éis di óráid de chuid Gonne a chloisteáil ag Teach an Chustaim i mBaile Átha Cliath i 1903. 
Rinneadh eagarthóir nuachtáin mhíosúil na heagraíochta, "Bean na hÉireann" di. Phléigh an nuachtáin le rogha mhaith topaic, ar nós faisean (ag cur béim ar éadaí Éireannacha), cócaireacht, filíocht, agus polaitíocht. Bhí colún dírithe ar ghluaiseacht an lucht oibre, a bhí scríofa ag Molony. Bhí mórán scríbhneoirí mór le rá ag "Bean na hÉireann", mar shampla: Eva Gore-Booth, Constance Markievicz, Susan L. Mitchell, Art Ó Gríofa, Pádraig Mac Piarais, agus Ruairí Mac Easmainn. 
Bhí Molony lárnach sa ghluaiseacht chun béilí a chur ar fháil do pháistí scoileanna, ag iarraidh go raibh siad cothaitheach agus saor in aisce. Shocraigh Inghinidhe na hÉireann go n-íocfadh na daltaí a bhí ábalta, cé nach raibh sé riachtanach leas a bhaint as an scéim. Anuas ar sin, thairg siad bia a riar do na páistí.
Bhí tionchar ag Inghinidhe na hÉireann ar ghairm Molony mar aisteoir freisin. D'fhreastail sí ar ranganna aisteoireachta a bhí eagraithe ag an ngrúpa chun bolscaireacht a chur ar fháil.
Polystoechotes punctata. Is speiceas é polystoechotes punctata de lásóg ollmhór san fhine Ithonidae. Tá sé le fáil i Meiriceá Láir agus i Meiriceá Thuaidh.
Seirbhís Póilíneachta Thuaisceart Éireann.  
Is í Seirbhís Póilíneachta Thuaisceart Éireann (SPTÉ) nó an Police Service of Northern Ireland (PSNI) an tséirbhís péas i dTuaisceart Éireann. 
Bunaíodh an SPTÉ ar an 4 Mí na Samhna 2001 mar chomharba ar an gConstáblacht Ríoga Uladh (RUC), mar thortha d'Athbhreithniú Póilíneachta molta ag Comhaontú Aoine an Chéasta. Bhí sé mar choinníoll den comhaontú Coimisiún Neamhspleách ar Phóilíneacht do Thuaisceart Éireann a chur ar bun, ar a dtugadh an Coimisiún Patten mar gheall ar a chathaoirleach, Chris Patten. Tacaíonn an páirtí polaitíochta Sinn Féin, a dhéanann ionadaíocht do thart ar an ceathrú cuid de mhuintir Thuaisceart na hÉireann, leis an SPTÉ.
Tá polasáí idirdhealaithe dearfaigh ag an SPTÉ de 50% dá chuid péas a liostáil as cúlra Caitliceach Rómhánach agus an 50% eile a liostáil as cúlraí neamh-Caitliceacha Rómhánacha, mar leigheas don easchothromaíocht ghéarr Phrotastúnach a bhíodh ann san RUC. Cumadh ainm agus siombailí na seirbhíse nach dtuga siad ar pobal amháin cúl a thabhairt don pobal eile. Ar a suaitheantas tá an cros Phádraig agus sé shiombail a bhaineann le traidisiúin difriúla agus coiteanna: an choróin, an chláirseach, an tseamróg, an mheá dlí agus cirt, an tóirse, agus an chraobh labhrais.
Tá an tseirbhís arna stiúradh ag an mBord Póilíneachta Thuaisceart Éireann.
Ardchonstáblaí.
Ardchonstábla a thugtar ar an bpéas sinsearach i gceannas na SPTÉ. Tá triúr duine ann a ghlac leis an bpost seo:
Fort Lauderdale. Cathair is ea Fort Lauderdale atá suite in oirdheisceart Florida i Stáit Aontaithe Mheiriceá. De réir an daonáirimh sa bhliain 2010, bhí 165,521 duine ina gcónaí sa chathair. Sa bhliain measadh go raibh an figiúr sin ardaithe go breis is 182,000. Tugtar Veinéis Mheiriceá ar Fort Lauderdale go minic mar gheall ar an gcóras canálacha sa chathair. Tá Fort Lauderdale suite ar an Aigéan Atlantach. Bunaíodh an chathair sa bhliain 1911.
Robert Erskine Childers. Údar agus náisiúnaí Éireannach ab ea (Robert) Erskine Childers (25 Meitheamh 1870 - 24 Samhain 1922), a thóg lastas de ghunnaí agus armlón i dtír faoi cheilt i mBinn Éadairar an mbád Asgard, chun chur i gcoinne na nÓglach Uladh. Cuireadh chun báis é ag rialtas nua an tSaorstáit le linn Chogadh Cathartha na hÉireann.
Mac an fhir léinn Sasanaigh Robert Caesar Childers a bhí ann, col ceathrar le Hugh Childers agus Robert Barton, agus bhí a mhac Erskine Hamilton Childers ar cheathrú Uachtarán na hÉireann. 
Tús a shaoil.
Tháinig Robert Erskine Childers chun saoil i Mayfair Londain, an dara mac a saolaíodh i gclann de bhunadh Angla-Éireannacha. Cailleadh a athair agus é ina bhuachaill sé bliana d'aois agus seoladh na leanaí go léir go áras na mBartons i nGleann Dá Loch in Éirinn. 
Cothaíodh féiniúlacht Éireannach sa bhuachaill óg agus Gael go smior a bhí ann as seo amach, cé go raibh sé mar chuid den Chinsealacht Phrotastúnach.
Cogadh agus polaitíocht.
Throid Childers sa Chogadh Boer.
Sa bhliain 1914, thóg Childers airm chuig Éirinn ina bhád, airm a úsáideadh i rith Éirí Amach na Cásca i 1916. 
Throid Childers i gCogadh na Saoirse in Éirinn agus i gCogadh Cathartha na hÉireann, cogadh ina maraíodh é. 
D'ionadaigh Childers Éire i gComhdháil Síochána Versailles, tar éis an Chéad Chogaidh Dhomhanda.
Bhí Childers i láthair i Londain i rith plé an Chonartha Angla-Éireannaigh. Ach bhí sé dian ina choinne agus bhí sé ar thaobh na bhfrith-chonratheoirí sa Chogadh Cathartha. 
In Eanáir 1922, d'éirigh Childers ina eagarthóir ar "Phoblacht na hÉireann", bileog nuachta phoblachtach. Tugadh nuacht faoi eachtraí laethúla an Chogaidh Chathartha ó dhearcadh poblachtach. Ní gá a rá nár thaitin an bolscaireacht leis an Saorstát ar chor ar bith. 
Bású.
Cuireadh Childers chun báis tar éis do chúirt mhíleata é a chiontú i seilbh ar arm tine gan cheadúnas (ina chás-sa, piostal leath-uathoibríoch amháin). Rinneadh cion báis de trí Rún um Chumhachtaí Éigeandála an Airm ar ghlac an Dáil leis roinnt míonna roimhe sin. 
Rinne a dhlíodóirí tréaniarracht cruthú nach raibh an dlínse chuí ag an gcúirt mhíleata inar cuireadh Childers ar a thriail. Dhiúltaigh Máistir na Rollaí Cathal Ó Conchúir d'iarratas ar eascaire habeas corpus ar son Childers, toisc go raibh staid chogaidh ann agus, mar sin, ní raibh aon dlínse ag na cúirteanna sibhialta ar gníomhartha an airm i gcaitheamh na cogaíochta. 
Ina theannta sin, bhí conspóid ar leith ag baint le bású Childers toisc gur cuireadh chun báis é as seilbh mhídhleathach ar phiostal leath-uathoibríoch de chalabra beag in áit a bhí geall lena bheith ina áras teaghlaigh.
Ar an 24 Samhain 1922, cuireadh Childers agus ochtar eile chun báis cé go rabhthas ag fanacht le hachomharc i gcoinne bhreithiúnas Mháistir na Rollaí. 
Lámhachadh é, gníomh a bhain stangadh as an bpobal ag an am. 
De réir an rialtais, ní raibh ann ach bolscaire, ach bhí Childers i mbéal an phobail.
Scríbhneoireacht.
Scríobh sé an t-úrscéal "The Riddle of the Sands".
An Bronx. Buirg i Nua-Eabhrac is ea an Bronx. Tá a achar ceannann céanna le Contae Bronx. Is é an t-aon bhuirg amháin atá suite ar mhór-roinn Mheiriceá, agus an bhuirg is faide ó thuaidh. Is cuid den chathair é, maille le Queens, Brooklyn, Oileán Staten agus Manhattan. Bhí 1,363,198 duine ina gcónaí ann sa bhliain 2003 (meastachán).
19 Aibreán. Is é an 19 Aibreán an 109ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 110ú lá i mbliain bhisigh. Tá 256 lá fágtha sa bhliain.
8 Eanáir. Is é an 8 Eanáir an ochtú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra. Tá 357 lá fágtha sa bhliain nó 358 i mbliain bhisigh.
25 Nollaig. Is é an 25 Nollaig an 359ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 360ú lá i mbliain bhisigh. Tá 6 lá fágtha sa bhliain.
4 Eanáir. Is é an 4 Eanáir an ceathrú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra. Tá 361 lá fágtha sa bhliain nó 362 i mbliain bhisigh.
31 Márta. Is é an 31 Márta an 90ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 91ú lá i mbliain bhisigh. Tá 275 lá fágtha sa bhliain.
3 Márta. Is é an 3 Márta an 62ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 63ú lá i mbliain bhisigh. Tá 303 lá fágtha sa bhliain.
2 Lúnasa. Is é an 2 Lúnasa an 214ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 215ú lá i mbliain bhisigh. Tá 151 lá fágtha sa bhliain.
30 Lúnasa. Is é an 30 Lúnasa an 242ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 243ú lá i mbliain bhisigh. Tá 123 lá fágtha sa bhliain.
1 Feabhra. Is é an 1 Feabhra an 32ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra. Tá 333 lá fágtha sa bhliain nó 334 i mbliain bhisigh.
24 Eanáir. Is é an 24 Eanáir an 24ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra. Tá 341 lá fágtha sa bhliain nó 342 i mbliain bhisigh.
30 Aibreán. Is é an 30 Aibreán an 120ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 121ú lá i mbliain bhisigh. Tá 245 lá fágtha sa bhliain.
29 Iúil. Is é an 29 Iúil an 210ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 211ú lá i mbliain bhisigh. Tá 155 lá fágtha sa bhliain.
21 Nollaig. Is é an 21 Nollaig an 355ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 356ú lá i mbliain bhisigh. Tá 10 lá fágtha sa bhliain.
5 Márta. Is é an 5 Márta an 64ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 65ú lá i mbliain bhisigh. Tá 301 lá fágtha sa bhliain.
8 Aibreán. Is é an 8 Aibreán an 98ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 99ú lá i mbliain bhisigh. Tá 267 lá fágtha sa bhliain.
28 Deireadh Fómhair. Is é an 28 Deireadh Fómhair an 301ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 302ú lá i mbliain bhisigh. Tá 64 lá fágtha sa bhliain.
Bocóid. Baile i gContae Liatroma is ea Bocóid ("Buckode" as Béarla).
Ceis Charraigín. Baile i gContae Liatroma is ea Ceis Charraigín ("Keshcarrigan" as Béarla).
Cionn Locha. Baile i gContae Liatroma is ea Cionn Locha ("Kinlough" as Béarla). Bhí 1,018 duine ina gcónaí i gCionn Locha sa bhliain 2011.
Coillte Clochair. Baile i gContae Liatroma is ea Coillte Clochair ("Kiltyclogher" as Béarla). Bhí 54 duine ina gcónaí i gCoillte Clochair sa bhliain 2013.
Stair.
Saolaíodh Seán Mac Diarmada i gCoillte Clochair, Contae Liatroma sa bhliain 1883. Fuair sé a chuid oideachas ó na Bráithre Críostaí.
Cora Droma Rúisc. Is é Cora Droma Rúisc (, "Carrick-on-Shannon" i mBéarla) príomhbhaile Chontae Liatroma. Bhí 3,980 duine ina gcónaí i gCora Droma Rúisc sa bhliain 2011.
Is ag áth na Sionainne atá Cora Droma Rúisc suite. Tá an baile i bparóiste sibhialta Chill Tachúrc ("Kiltoghert" i mBéarla). Ainm ban-naoimh is ea Tachúrc (&lt; "Tathchumhrac" &lt; "Tocomracht", "et var.").
Tá foirgnimh stairiúla i gCora Droma Rúisc cosúil le Teach na mBocht agus Reilig an Ghorta.
Ar an Sráid Mhór is ea an Eaglais Chaitliceach Naomh Muire, tógtha i stíl Neo-Gotach. Tá sé suite ar phointe trasnaithe straitéiseach Abhainn na Sionainne.
Foilsítear sa bhaile é an "Leitrim Observer" (gach Céadaoin) agus an "Northwest Express".
Is é “an Dock” ionad ealaíon atá lonnaithe sa bhfoirgneamh athchóirithe “teach cúirte” den 19ú hAois.
Tá an baile freastaltha leis an líne iarnróid idir Baile Átha Cliath agus Sligeach.
Droim ar Snámh. Baile i gContae Liatroma is ea Droim ar Snámh ("Drumsna" as Béarla). Bhí 173 duine ina gcónaí i nDroim ar Snámh sa bhliain 2002.
Droim Caorthainn. Baile i gContae Liatroma is ea Droim Caorthainn ("Drumkeeran" as Béarla). Bhí 242 duine ina gcónaí i nDroim Caorthainn sa bhliain 2006. Is cuid de pharóiste Inis Mhaigh Chratha atá ann.
Droim Conga. Baile i gContae Liatroma is ea Droim Conga ("Drumcong" as Béarla).
Droim Dhá Thiar. Is baile beag stairiúil i gContae Liatroma é Droim Dhá Thiar("Dromahair" as Béarla). Tá Droim Dhá Thiar suite gar do bhruach thoir theas Loch Gile, achar 10km soir as Cluainín agus 17km as Baile Shligigh.
Tíreolas.
Is ceantar fíorálainn nár loiteadh an taobh tíre thart ar Dhroim Dhá Thiar. Is ábhar suntais go háirithe an talamh ard lastuaidh den bhaile agus den chúinne sin de Loch Gile, gar do Loch an Dúin, mar a bhfuil ‘the Doons' mar a thugtar air. Níos faide isteach sa sliabh idir na Caológaí Buí agus Laíán, tá mar a thugtar air, an ‘Fathach ina Luí’ nó an ‘Sleeping Giant’. Cuireann Sliabh Dhá Éan agus Cill Oiridh, seanraon sléibhe le Loch Gile aneas, go mór le maise an taobh tíre. Tá an sráidbhaile féin ar bhruach na Buannaide, abhainn a shníonn aduaidh as Gleann Éada agus a chasann siar ina caisí anseo go Loch Gile. Leagadh amach an sráidbhaile mórán ar an déanamh céanna lena mhacasamhail i nGwlad ar Haf ag fear a dtugtaí Iarla Liatroma air.
Droim Dhá Thiar i Litríocht agus i gCeol na hÉireann.
Déantar tagairt do Dhroim dhá Thiar sa dán ""The Man who dreamed of Faeryland" le William Butler Yeats:
Agus sa chéad rann den amhrán "Sing me lovley Leitrim"" le Seamus Moore:
Droim Seanbhó. Baile i gContae Liatroma is ea Droim Seanbhó ("Drumshanbo" as Béarla). Bhí 857 duine ina gcónaí i nDroim Seanbhó sa bhliain 2011.
Dromad. Baile i gContae Liatroma is ea Dromad ("Dromod" as Béarla).
Learga Uí Dhónaill. Baile i gContae Liatroma, Poblacht na hÉireann is ea Learga Uí Dhónaill ("Largydonnell" as Béarla).
Liatroim. Baile i gContae Liatroma is ea Liatroim ("Leitrim" as Béarla). Bhí 485 duine ina gcónaí i Liatroim sa bhliain 2011.
Maothail. Baile i gContae Liatroma is ea Maothail ("Mohill" as Béarla). Bhí 928 duine ina gcónaí i Moathail sa bhliain 2011.
Ros Inbhir. Baile i gContae Liatroma is ea Ros Inbhir ("Rossinver" as Béarla).
An Tulachán. Baile i gContae Liatroma is ea An Tulachán ("Tullaghan" as Béarla).
25 Meitheamh. Is é an 25 Meitheamh an 176ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 177ú lá i mbliain bhisigh. Tá 189 lá fágtha sa bhliain.
24 Samhain. Is é an 24 Samhain an 328ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 329ú lá i mbliain bhisigh. Tá 37 lá fágtha sa bhliain.
James Craig, 1ú Bíocunta Chreaga Abhann. Ba cheannaire aontachtach i dTuaisceart Éireann é James Craig (Gaeilge:"Séamus Ó Creag", 8 Eanáir 1871 - 24 Samhain 1940). 
Saol.
Chuir Craig agus Edward Carson Óglaigh Uladh ar bun sa bhliain 1911.
Sa bhliain 1912, dhréachtaigh Edward Carson agus James Craig an Conradh agus an Cúnant Sollúnta (Solemn League and Covenant) agus shínigh breis agus 250,000 Protastúnach i gCúige Uladh é. Sa bhliain 1913 bhunaigh siad seo Óglaigh Uladh, fórsa a raibh sé de chuspóir acu stop a chur leis an Rialtas Dúchais ar dhóigh amháin nó ar dhóigh eile.
Bhí Craig ar dhuine de lucht tacaíochta Edward Carson le linn na géarchéime faoi rialtas dúchais.
Nuair a tharla críochdheighilt, bhí Carson tar éis éirí as agus bhí James Craig anois ina cheannaire ar an bPáirtí Aontachtach. An chéad Phríomh-Aire ar Thuaisceart Éireann a bhí ann, ó 1921-1940.
Rinneadh bairnéad de Craig sa bhliain 1918; ansin i 1927 rinneadh 'Viscount Craigavon' (Bíocunta Chreaga Abhann) de.
Meath agus bás.
Bhí Craig fós in oifig nuair a tháinig néaltrú air, is cosúil, agus 19 bliain i réim. D'éag an príomh-aire ar 24 Samhain 1940, in aois 69 dó agus tá sé curtha i Stormont.
Tionchar.
Sna seascaidí, d'ainmnigh baile ina dhiaidh, Craigavon.
James Craig. Tá níos mó ná ciall amháin le James Craig:
29 Bealtaine. Is é an 29 Bealtaine an 149ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 150ú lá i mbliain bhisigh. Tá 216 lá fágtha sa bhliain.
22 Samhain. Is é an 22 Samhain an 326ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 327ú lá i mbliain bhisigh. Tá 39 lá fágtha sa bhliain.
2000. Bliain bhisigh ab ea an bhliain 2000. (MM)
Etoumbi. Baile sa cúige Cuvette Thiar in iarthuaisceart Phoblacht an Chongó is ea Etoumbi.
Tá an-chuid daoine roinnt daoine sa cheantar maraithe ag feabhrais an Eibeóla sna blianta beaga anuas. Meastar gur ithean muintir an bhaile ablaigh marbha a fhaigheann siad sna coillte, agus mar sinn tá an galar ag méadú i measc an chine dhaonna sa cheantar. Cailleadh 120 sa bhliain 2003, agus nuair a fuair mórán daoine an feabhrais i mí Bealtaine 2005, cuireadh coraintín i bhfeidhm sa bhaile.
Hermione Granger. Is carachtar cumtha í Hermione Jane Granger (19 Meán Fómhair 1979 a rugadh í) sa tsraith leabhar "Harry Potter". Is banscoláirí óg ar Scoil Chomhoideachais Draíodóireachta Hogwarts (mar a thugtar uirthi sa leagan Gaeilge den leabhar). Chomh maith le Ron Weasley, is dlúthchara Harry í.
Gó (bordchluiche). Bordchluiche straitéiseach beirte is ea gó a thosaigh sa tSean-Sín sa tréimhse 2000 RC go 200 RC. Tá an-ghnaoi ar an gcluiche seo ar fud na hÁise; sa tSeapáin agus sa tSín go háirithe. Le teacht an idirlín, tá níos mó daoine ag imirt gó ar fud an domhain. 
Ainm.
Tagann an t-ainm Gaeilge ón Seapáinis "碁" [go]; ciallaíonn an ainm Sínise "圍棋" [wéiqí] "Bordchluiche Timpeallaithe". Tugtar "바둑" [baduk] sa Chóiréis.
Rialacha.
Tá an cluiche cosúil le fichille mar is cluiche straitéiseach é. Ach tá cothrom na féinne idir gach fiche; Níl rí ná banríon le cumhacht breise sa chluiche seo. Nuair a thosaíonn an cluiche, níl aon phíosa ar an mbord. Cuireann an t-imreoir píosa (darbh ainm "cloch") ar an mbord. Tá téarmaí speisealta ann ó theanga na Seapáine mar shampla uttegae sórt íobartha agus imeartha sa tsúil. Tá an cluiche bunaithe ar shean-chogadh sa tSeapáin agus b'éigean na himreoirí fiche nó talamh an imreora eile a timpeallú. Uaireanta níl tú ró-chinnte, níl sé soiléir cé a bhuaigh an cluiche agus caithfidh na himreoirí comhaireamh a dhéanamh. Tarlaíonn sé sin nuair atá an cluiche géar.
An Gúm. Is comhlacht de chuid rialtas na hÉireann é An Gúm, atá ceaptha le leabhair as Gaeilge a fhoilsiú, go háirithe áiseanna oideachais. Is é an foilsitheoir leabhar Gaeilge is mó sa tír. 
An leabhar is cáiliúla a d'fhoilsigh sé ná an Foclóir Póca, ar bhain, nó a mbaineann, beagnach gach dalta scoile in Éirinn úsáid as. Is iomaí foclóir eile a tháinig ón nGúm, áfach, ar nós foclóirí Néill Uí Dhónaill (Foclóir Gaeilge-Béarla) agus Thomáis de Bhaldraithe. Thairis sin, bíonn an Gúm ag foilsiú leaganacha nua de leabhair Ghaeilge na bhfichidí agus na dtríochaidí.
Stair.
Bunaíodh sa bhliain 1926 é mar chuid de Roinn Oideachais na hÉireann. Ach anois is cuid d'Fhoras na Gaeilge é. 
Is é is brí leis an bhfocal sin "gúm" ná "plean", "scéim", "cleas", nó "tionscadal". Focal é nach gcloisfeá i ngach Gaeltacht sa bhunchiall seo, ach nuair a bhí an teanga á labhairt i gContae an Chláir, ba chuid de chanúint an cheantair sin é. Focal nádúrtha é freisin i nGaeilge Bhaile an Chláir taobh thoir de Chathair na Gaillimhe.
Na hÉisc. Is réaltbhuíon an stoidiaca í na hÉisc (♓). Pisces an t-ainm Laidine a thugtar uirthi, a chiallaíonn "éisc". Tá na hÉisc suite idir an tUisceadóir, atá ar an taobh thiar di, agus an Reithe, atá ar an taobh thoir dí.
Tá na hÉisc doiléir go maith mar réaltbhuíon; níl an réalt is gile, η Psc, ach ar méid 3.6. Tugtar Okda, a chiallaíonn "an snaidhm," agus Alrisha, a chiallaíonn "an corda," mar ainmneacha ar α Psc, ós rud é gurbh í seo an snaidhm a cheangail an dá iasc le chéile de réir na réalteolaithe Arabacha.
Stair agus miotaseolaíocht.
Léiríonn an réaltbhuíon seo dhá rud scothchruinn, agus an dá chuid le chéile ceangailte ar an bpointe céanna ag píosa fada de théad . Go coitianta feictear mar éisc iad na rudaí seo. Ach má chuirtear san áireamh réaltaí níos doiléire atá infheicthe ag an tsúil fhornocht, is dealraitheach le coirp chipíneach iad (agus anois feictear na rudaí scothchruinne mar dhá cheann). De réir cúpla miotas na Sean-Gréige, ní éisc a bhí ann ar chor ar bith ach beirt fhear agus iad ceangailte ar phointe amháin lena gcuid cos. Meastar go coitianta gurbh í réaltbhuíon Iasc an Deiscirt amháin a ionannaíodh le hiasc sna sean-íomhánna.
De réir miotas amháin de chuid na Sean-Gréagach, léiríonn an réaltbhuíon seo na héisc a rinneadh d'Afradaíté is d'Eros agus iad ar teitheadh ón ollphéist Typhon (a ionannaítear sa leagan seo le réaltbhuíon an Mhíl Mhóir). Léirítear an dá iasc go minic agus iad ceangailte le chéile ar chorda chun nach scarfadh ó chéile iad.
De réir leagain eile, tuigtear go bhfuil an snaidhm in Ifreann, ós rud é go bhfuil sí faoin éiclipteach; is cosúil gur éirigh le ceann amháin den dá iasc a éalú, agus go bhfuil an ceann eile ag dul ar ais go hIfreann; mar sin de, is dócha go bhfuil baint éigin ag an réaltbhuíon seo (i dteannta an Mhíl Mhóir, atá ina réaltbhuíon eile ar chomhartha stoidiaca na nIasc) le bunús mhiotas fhuadach Cheirbearais, ceann de Dhá Shaothar Déag Earcail.
Astralaíocht.
Ní hionann comhartha astralaíoch na nIasc a nglacann an Domhan Thiar leis agus an réaltbhuíon réalteolaíoch is an comhartha astralaíoch Hiondúch atá ar aon ainm leis. Tá an chéad cheann ar an stoidiaca trópaiceach (Feabhra 19 - Márta 20) agus tá an dara ceann ar an stoidiaca réaltach (Márta 12 - Aibreán 18).
Is áitreabh Iúpatair í réaltbhuíon na nIasc agus ardú Véineas. Is iomaí astralaithe nua-aimseartha a ghlacann leis an bpláinéad Neiptiún (a aimsíodh sa bhliain 1846) mar phláinéad ceannasach nó phláinéad comh-cheannasach na nIasc. Tá an réaltbhuíon seo ar cheann de na ceithre chomhartha inathraithe (i dteannta an Chúpla, na Maighdine agus an tSaighdeora).
Baineann gach comhartha astralaíoch le roinn éigin an choirp, agus tuigtear an roinn sin mar ionad a chumhachta. Na cosa a rialaíonn réaltbhuíon na nIasc. Tá baint aici chomh maith le dara teach déag na tuismeá, agus mar sin de rialaíonn sí drugaí, rúin agus institiúidí móra, mar phríosúin, ospidéil, agus fiú amháin eagraíochtaí tráchtála nó rialtais.
I dtacsanomaíocht chlasaiceach na míoleolaíochta, tugtar Pisces mar ainm eolaíoch ar fhoraicme éigin - foraicme parafhíliginiteach, mar a cruthaíodh. Féach fosta iasc.
John Adams. Ba é John Adams (30 Deireadh Fómhair 1735 - 4 Iúil 1826) 2ú uachtarán Stáit Aontaithe Mheiriceá. Bhí sé i bhfeidhmeannas ón 4 Márta 1797 go dtí an 4 Márta 1801.
30 Deireadh Fómhair. Is é an 30 Deireadh Fómhair an 303ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 304ú lá i mbliain bhisigh. Tá 62 lá fágtha sa bhliain.
4 Iúil. Is é an 4 Iúil an 185ú lá den bhliain de réir fhéilire Ghréagóra nó an 186ú lá i mbliain bhisigh. Tá 180 lá fágtha sa bhliain.