Trelis/gawiki huggingface dataset:
Salbútamól. Céimiceán is ea salbútamól a úsáidtear chun cabhair a thabhairt do dhaoine a bhfuil asma orthu. Albuterol a thugtar air uaireanta. Díoltar faoin trádmharc Ventolin é, ach tá sé le fáil mar dhruga cineálach chomh maith. Osclaíonn an gás sa driga na broincíní sna scamhóga agus déanann sé an anáil níos éasca ar dhaoine a bhfuil asma orthu.
Thángthas ar salbútamól den chéad uair sa bhliain 1966, agus tosaíodh ar é a tháirgeadh ar bhunús trádálach sa Ríocht Aontaithe an bhliain ina dhiaidh sin.
Golda Meir. Polaiteoir agus taidhleoir Iosraelach ab ea Golda Meir (Meyerson), a rugadh leis an ainm Golda Mabovitch (3 Bealtaine 1898 – 8 Nollaig 1978). I gCív na hÚcráine faoi Impireacht na Rúise a rugadh í, ach d'fhás sí aníos in Milwaukee. Wisconsin, sna Stáit Aontaithe. Bhí saolghairm fhada pholaitiúil aici in Iosrael. Bhain sí amach an post mar 4ú príomh-aire na tíre, an chéad bhean i gceannas ar Iosrael agus an tríú bean ar domhan mar phríomh-aire ar thír ar bith. Thuill an stíl dhiongbháilte aici "an Bhean Iarainn" mar leasainm di. 
A saol.
Bhí a bua ceannasaíochta le feiceáil go hóg: Ina girseach bhunscoile in Milwaukee di, d'eagraigh sí imeacht bailithe airgid chun cuidiú le páistí a gcuid téacsleabhair scoile a cheannach. I ndiaidh céim a bhaint ó Milwaukee State Normal School (Ollscoil Wisconsin–Milwaukee anois), d'oibrigh sí mar mhúinteoir sna scoileanna poiblí in Milwaukee. Fuair sí post sa Folks Schule Giúdaise in Milwaukee freisin, agus tháinig sí faoi anáil na gluaiseachta Siónaí. Phós sí Morris Meyerson (Myerson), sóisialaí. Sa bhliain 1921, thug an bheirt acu aghaidh ar an bPailistín mar ar chuir siad fúthu ar "kibbutz".
Mar aitheantas ar a cumas eagraithe roghnaíodh Golda mar ionadaí an "kibbutz" chuig an Histadrut, an cumann lucht oibre mór in Iosrael. Cumann eile a d'éirigh sí ina ball de d'iarr sé uirthi dhá bhliain a chaitheamh ag obair dóibh i Meiriceá, agus chuaigh sí ann leis an mbeirt pháistí a bhí acu. D'fhan Morris in Iarúsailéim, áfach, agus d'fhás siad amach ó chéile cé nach bhfuair siad colscaradh oifigiúil riamh. Fuair seisean bás sa bhliain 1951. 
A saol sa pholaitíocht.
Sa bhliain 1934 agus í ar ais ó na Stáit Aontaithe, ceapadh í mar bhall de choiste feidhmiúcháin an Histadrut agus de réir a chéile rinne sí a bealach suas trí na ranganna go raibh sí i gceannas ar Roinn na Polaitíochta, post tábhachtach di mar ullmhúchán don cheannasaíocht Iosraelach.
I Meitheamh na bliana 1946 rinne na Briotanaigh tréaniarracht na Siónaigh sa Phalaistín a chur faoi chois agus chuir siad Moshe Sharett, a bhí i gceannas ar Roinn na Polaitíochta sa Ghníomhaíocht Ghiúdach sa limistéir úd, i bpríosún. Cuireadh Golda Meir an post sin, rud a d'fhág gurbh ise príomh-idirbheartaí na nGiúdach i leith údaráis Shainordú na Breataine sa Phalaistín. Nuair a scaoileadh Sharett saor, chuaigh sé go Cathair Nua-Eabhrac i gcomhair na gcomhráití ag na Náisiúin Aontaithe faoi chríochdheighilt na Palaistíne. D'fhan Meir ina post ag an nGníomhaíocht Ghiúdach go dtí 1948 agus neamhspleáchas Iosrael bainte amach acu.
Bhí sí ina príomh-aire ar Iosrael ó 17 Márta 1969 go 11 Aibreán 1974.
All Tvvins. Is dísreach Éireannach ailtéarnach é All Tvvins.
Picture This. Is banna ceoil as Baile Átha Í, Contae Chill Dara, é Picture This. Tháinig an banna le chéile sa bhliain 2015.
Stair.
2016: "Picture This EP" agus "The Journey Starts Here Tour".
D'eisigh Picture This a gcéad SL "Picture This EP" ar an 12 Lúnasa 2016. Chuaigh sé go uimhir a 1 in Éirinn. Roimhe sin tháinig a gcéad singil "Take my Hand" amach agus shroic sé uimhir a 21 in Éirinn. Dhíol an banna a gcéad seó amach. Ar dtús bhí an seó sin ag an ionad Grand Social i mBaile Átha Cliath ach nuair a dhíol sé amach bogadh chuig The Academy.
D'fhógair an banna camchuairt na hÉireann le 22 dáta in Earrach 2016. Ba é "The Journey Starts Here Tour" an t-ainm ar an gcamchuairt. Díoladh amach na gac in Éirinn. Rinne siad a gcéad seó i Nua-Eabhrac ar an 18 Lúnasa 2016. Rinne an banna a chéad cuma ar "The Late Late Show" ar an 2 Meán Fómhair 2016 ag canadh "Take My Hand". Bhí siad mar chuid de na ceoltóirí ag An Phicnic Leictreach 2016. Rinne siad dhá seó saor in Aontas na nÉimíríochtaí Arabacha, an chéad cheann ar an 20 Deireadh Fómhair 2016 ag McGettigans in Abu Dhabi agus an dara cheann ar an lá tar éis ag The Baggot, JLT i Dubai.
2016-2017: Camchuairteanna 2017 agus "Picture This albam".
Ar an 22 Samhain 2016, d'fhógair an dísread a dara camchuairt "Camchuairt 2017" le dátaí i mBéal Feirste, Londain, Birmingham agus Glaschú. Díoladh amach gach dáta. Bhuaigh siad gradam ceoltóir na bliana 2016 ar Joe.ie. Rinne siad a gcead seó san Eoraip ag an Eurosonic Musical Festival san Ísiltír ar an 12 Eanáir 2017. Fógraíodh ar an 5 Meitheamh 2016 go mbeadh camchuairt sa Riocht Aontaithe. "UK Tour" is ainm don camchuairt. Fógraíodh a gcéad camchuairt i Meiriceá Thuaidh "North American Tour", le dátaí sna Stáit Aontaithe agus i gCeanada. Bhí Picture This mar chuid de na ceoltóirí ag "Longitude 2017" ag dul ar an stáitse ar an 14 Iúil.
D'eisigh Picture This singil nua "Never Change" ar an 9 Bealtaine 2017 agus chuaigh sé go uimhir a 41 in Éirinn. D'fhógair an dísread ar an 19 Meitheamh 2017, go mbeadh a gcéad albam "Picture This" eisithe ar an 25 Lúnasa 2017. Ar an 2 Iúil, fógraíodh an traicliosta don albam. Fógraíodh ar an 15 Lúnasa, go mbeadh Picture This ag tacaíocht le Niall Horan ar a chamchuairt Flicker Sessions 2017 i Londain ar an 31 Lúnasa 2017 agus i Stócólm ar an 3 Meán Fómhair 2017. Ar an 25 Lúnasa 2017, chuaigh "Addicted to You" díreach go uimhir a 34 in Éirinn. Chuaigh an t-albam díreach go uimhir 1 in Éirinn. Rinne siad a ndara cuma ar "The Late Late Show" ar an 1 Meán Fómhair, 2017, ag canadh "Never Change".
2018–: MDRN LV.
D'eisigh an dísreach singil darbh ainm "This Morning" ar an 23 Márta 2018 agus chuaigh sé díreach go uimhir 6 in Éirinn. Ar an 15 Meitheamh 2018, d'eisigh siad an singil "When We Were Young". Tá leagan Gaeilge air i measc na hamhráin ar an albam Ceol 2018 faoin ainm "Is Sinne Óg". Ar an 17 Deireadh Fómhair 2018, d'fhógair siad a ndara halbam "MDRN LV" agus d'eisigh siad an singil "One Drink". Beidh siad ag dul ar a ndara chamhchuairt ina bpríomhaíonna.
Gradaim.
Bhuaigh siad gradam "ceoltóir na bliana 2016" ar Joe.ie.
Shimon Peres. Polaiteoir, státaire, scríbhneoir agus file Iosraelach ab ea Shimon Peres (; rugadh mar Szymon Persky; 2 Lúnasa 1923 – 28 Meán Fómhair 2016). Rugadh in Wiszniew, a bhí sa Pholainn ag an am ach atá sa Bhealarúis inniu, faoin ainm Vishnyeva. 
Ghlac Peres páirt i 13 comh-aireacht le linn a thréimhse mar pholaiteoir. Príomh-aire Iosrael a bhí ann faoi dhó (1984-1986 agus 1995-1996) agus ina uachtarán ar an tír (2007-2014). 
Bronnadh Duais Nobel na Síochána air in éineacht le Itzhak Rabin agus Yasser Arafat, sa bhliain 1994, as a saothar i bpróiseas na síochána. 
Bhí Polainnis, Fraincis, Béarla, Rúisis, Giúdais agus Eabhrais ag Peres. Níor chaill sé blas na Polainnise ariamh agus é ag labhairt Eabhraise. 
Ba fhile dánta agus amhrán é ina shaol príobháideach; bhíodh sé de nós aige véarsaí a scríobh le linn cruinnithe na comhaireachta. Thaifeadadh dánta dhá chuid mar amhráin ar albaim. De bharr an méid léinn a bhí aige ar an litríocht, bhí sé ábalta athfhriotail a dhéanamh go réidh ar na fáithe Eabhracha (Nevi'im), litríocht na Fraince, agus fealsúnacht na Síne.
Fuair Peres bás in aice le Tel Aviv ar 28 Meán Fómhair 2016 i ndiaidh stróc dá bhualadh.,
LlVV. Is é llVV an chéad albam ón dísreach Éireannach All Tvvins. Scaoileadh é ar an 12 Lúnasa, 2016.
Picture This EP. Is é Picture This EP an chéad cheirnín leathfhada ó Picture This. Scaoileadh é ar an 12 Lúnasa, 2016.
Traicliosta.
Is iad seo na hamhráin:
Tzipi Livni. Polaiteoir, dliodóir agus iar-aire gnóthaí eachtracha Iosrael is ea Tziporah Malka "Tzipi" Livni (Eabhrais: ציפורה מלכה "ציפי" לבני; IPA: tsipoˈʁa malˈka ˈtsipi ˈlivni) a rugadh in Tel Aviv ar 8 Iúil 1958. 
Saol.
Luathshaol.
Bhí a hathair agus a máthair ina n-oifigigh san Irgun (grúpa paraimíleata a raibh baint aige leis an Síónachas Athbhreithnitheach idir 1931 agus 1948). Mar sin ba de chúlra an-náisiúnach í. 
Tar éis di a bheith i bhFórsaí Cosanta Iosrael agus Mossad, chríochnaigh sí a céim sa dlí in Ollscoil Bar-Ilan. Bhí sí ag dlíodóireacht ó lár na 1980idí go dtí lár na 1990idí, go háirithe sa dlí poiblí, sa dlí tráchtála agus sa dlí réadmhaoine. 
Polaitíocht.
Bhí sí ina POF ar Údarás na gCuideachtaí Rialtais ó 1996 go 1999, tráth a raibh a lán fiontar a bhí faoi úinéireacht an stáit á bpríobháidiú. Toghadh mar bhall an Knesset sa bhliain 1999 í (ar liosta Likud). 
Seachas tréimhse ghearr sa bhliain 2012, bhí sí sa Knesset ó 1999 go dtí 2020 (Likud 1999-2005; Kadima 2005-12; Hatnuah 2012-15; An tAontas Síónach 2015-19; agus Hatnuah arís sa bhliain 2019). Bhí sí i gcoimhlint le Benjamin Netanyahu agus an Páirtí Likud ó 2005 ar aghaidh. Bhunaigh sí an páirtí Hatnuah sa bhliain 2013, a tháinig le chéile le daoine as páirtithe eile sa bhliain 2015 leis an Aontas Síónach a chur ar bun. 
Theip uirthi agus í i measc dream a bhí ag iarracht Bundlíthe Iosrael a dhaingniú, in aghaidh aisghairm nó leasú a dhéanfadh tromlach simplí sa Knesset. Theip uirthi chomh maith nuair a chuir sí An tOllamh Ruth Gavison chun cinn maidir le ceapachán do Chúirt Uachtarach Iosrael. D'éirigh le moladh a rinne sí agus í ina hAire Dlí agus Cirt den chéad uair nuair a cuireadh atheagar ar phianbhreitheanna, tráth a raibh sí ina hAire Gnóthaí Eachtracha. 
Gnóthaí eachtracha.
Bhí ina hAire Gnóthaí Eachtracha idir 2006 agus 2009. Tá sí i bhfabhar réiteach an dá stát.
Taobh amuigh d'Iosrael, is dócha gur fearr aithne uirthi as an tacaíocht a thug sí dá meantóir Ariel Sharon nuair a bhí Iosrael ag tarraingt siar as Gaza agus don réiteach dhá stát le haghaidh an achrainn idir Iosrael agus an Phalaistín.
Cuireadh aiféaltas ar Rialtas na Breataine agus spreagadh díospóireacht nua maidir le dlínse uilíoch ar choireanna cogaidh nuair a d'eisigh giúistís i Westminster (de réir tuairiscí) barántas gabhála do Livni (a tarraingíodh siar ina dhiaidh sin), maidir leis an bpáirt a bhí aici in Oibríocht Luaidhe Theilgthe (ionradh de chuid Iosrael ar Stráice Gaza i mí na Nollag 2008 agus mí Eanáir 2009.)
"Ar scor".
D'éirigh sí as an bpolaitíocht sa bhliain 2019.
Murasaki Shikibu. Úrscéalaí, file agus bean choimhdeachta i gcúirt na himpire sa tSeapáin ba ea Murasaki Shikibu (Seapáinis: 紫 式部; c. 973 or 978 – c. 1014 nó 1031) sa tréimhse Heian. Cuimhnítear í inniu go príomha as a húrscéal úd "Scéal Genji" nó "Genji Monogatari", a scríobh sí i Seapáinis idir 1000 agus 1012. Leasainm ba ea Murasaki Shikibu; níl a fíorainm ar eolas, ach seans gurbh ise Fujiwara Takako, a luadh mar bhean choimhdeachta i ndialann chúirte sa bhliain 1007.
Scríobh Murasaki "Dialann Bhean Murasaki", leabhar filíochta, agus "Scéal Genji". Taobh istigh de dheich mbliana, bhí "Genji" á léamh fud fad chúigí na Seapáine; laistigh de chéad bliana aithníodh "Genji" mar shaothar clasaiceach i litríocht na tíre agus é ina ábhar léirmheastóireachta. San 20ú haois aistríodh a saothar go teangacha eile; críochnaíodh aistriúchán i sé imleabhar go Béarla sna blianta 1933 agus aistriúcháin go Fraincis sa bhliain 1928 (Yamata} agus 1988 (Sieffert; athchlónna 1999, 2011).
Is Eolaí Mé. Is sraith eolaíochta do dhaoine óga í Is Eolaí Mé ar TG4. Cuirfear tús le craoladh an chláir i sceideal an Fhómhair 2016. Cuireann Peadar, an tOllamh Ullamh, agus an cúntóir Aodh an clár i láthair. Bíonn téama i gceist i ngach clár agus bíonn siad ag iarraidh rudaí a fhiosrú. 
Tugann “Is Eolaí Mé” léargas físiúil agus taitneamhach ar an eolaíocht agus ar an timpeallacht. Tá rannpháirtíocht ó dhaoine óga agus iad ag baint triail as turgnaimheolaíochta agus ag tabhairt cuairte ar ionaid eolaíochta ar nós Réadlann na Dúcharraige, W5 Béal Feirste, Caisleán Bhiorra agus Tochailt Seandálaíochta i mBaile Átha Troim. Tosaíonn gach clár sa saotharlann, Aladdin’s cave na heolaíochta, áit a gcuireann an láithreoir Peadar, téama an lae faoi bhráid an lucht féachana.
Ar an suíomh TG4.ie, tá cur síos ar thurgnaimh is féidir a thriail sa bhaile freisin. Chomh maith leis na treoracha, tugann na laithreoirí míniú ar an gcúis ar tharla rud éigin sa turgnamh. 
Léirigh an comhlacht Meangadh Fíbín an clár,
Pasadena, California. Cathair in California, sna Stáit Aontaithe is ea Pasadena. Tá sé suite i nGleann San Gabriel i lár Chontae Los Angeles ar thaobh thuaidh chathair Los Angeles. Is é an 9ú cathair is mó sa chontae agus an dara ceann a bunaíodh (1886). Sa bhliain 2013, measadh 139,731 duine a bheith ina gcónaí ann. Ionad mór cultúir sa cheantar é.
Aithnítear an chathair as an Rose Bowl Game, cluiche peile Meiriceánaí a imrítear in Pasadena gach bliain agus as an bparáid Tournament of Roses, a thionóltar roimh an chluiche. Ina theannta sin, tá a lán institiúidí eolaíochta agus cultúir ann. Ina measc úd tá an California Institute of Technology (Caltech), an Jet Propulsion Laboratory, Pasadena City College, Fuller Theological Seminary, Art Center College of Design, an Pasadena Playhouse, Músaem Norton Simon agus Músaem an Aigéin Chiúin-na hÁise USC.
Ivana Trump. Mainicín agus péiceallán sóisialta Seiceach-Mheiriceánach ab ea Ivana Marie Trump (née Zelníčková; IPA: ɪvana ˈmarɪjɛ ˈzɛlɲiːt͡ʃkova; 20 Feabhra 1949 - 14 Iúil 2022). Ise an chéad bhean chéile ag Donald Trump.
Beathaisnéis.
Rugadh Ivana Zelníčková in Zlín sa tSeicslóvaic. Thug sí aghaidh ar Cheanada sa bhliain 1973 agus chaith sí tamall i Montréal. Casadh Donald Trump uirthi agus phós siad i 1977. Tá triúr páistí acu.
Ghlac Ivana páirt shuntasach i dtionscnaimh Trump. Bhí sí ina Leas-Uachtarán ar son Dearthóireacht Intí do Trump Enterprises, agus d'fhág sí a cló ar Trump Tower in Manhattan. Ina dhiaidh sin, cheap Donald Trump í mar uachtarán ar Trump Castle Hotel and Casino.
Fuair Ivana agus Donald colscaradh sa bhliain 1992. Phós sí ceithre uaire ar fad.
Liosta buaiteoirí Éireannacha na Duaise Nobel. Sraith duaiseanna is ea iad Duaiseanna Nobel a bhunaigh cruthaitheoir na dínimíte, Alfred Nobel. Tugtar airgead mar chuid den duais do dhaoine a chuir an taighde nó an tsochaí chun cinn ar bhealach ar leith.
Bhí siad Éireannacha a bhuaigh siad an Duais Nobel ó 1901.
Ascaill a Cúig. Tá Ascaill a Cúig ar cheann de phríomhshráideanna lár Manhattan i gCathair Nua-Eabhrac. Síneann sí feadh thaobh thoir na Páirce Láir agus trí Harlem agus lár Manhattan. Tá sí inchurtha le Hama i mBéiriút, Sráid Oxford i Londain agus na Champs Élysées i bPáras. Tionóltar Paráid Lá Fhéile Pádraig Nua-Eabhrac ar an ascaill, i measc paráidí eile.
Tá a fheidhm agus a chló cosúil le Sráid Uí Chonaill i mBaile Átha Cliath, ach Ascaill a Cúig níos faide. Tá a deireadh thuaidh ag Harlem River Drive agus Sráid 143 i dtuaisceart Manhattan agus a tús ag Cearnóg Washington in Greenwich Village.
Justin Trudeau. Polaiteoir Ceanadach is ea Justin Pierre James Trudeau, a rugadh ar 25 Nollaig 1971 in Ottawa Ceanada. 23ú príomh-aire Cheanada atá ann. Is é an mac is sine ag Pierre Trudeau, iar-phríomh-aire Cheanada.
A luathshaol.
Rugadh Justin in Ottawa do Margaret Sinclair Trudeau agus Pierre Elliot Trudeau. Is de shliocht Albanach agus Francach-Cheanadach é. Garmhac den 6ú glúin de chuid William Farqahar, duine de lucht bhunaithe Shingeapór é agus tríd an líne sin tá sinsearacht Mhalaech agus Shumatrach aige. Eisean an chéad phríomh-aire ar Cheanada a bhfuil sinsireacht neamh-Eorpach aige. Fhreastail Justin ar Collège Jean-de-Brébeuf i Montréal. Tá B.A. i litríocht an Bhéarla aige ó Ollscoil McGill (1994) agus BEd ó Ollscoil na Colóime Briotanaí (1998). D'oibrigh sé mar mhúinteoir in Vancouver, an Cholóim Bhriotanach sular thug sé faoi staidéar na hinnealtóireachta ag École Polytechnique de Montréal agus na geograife timpeallachta ag McGill. D'éirigh sé as an gclár máistreachta ag McGill le dul leis an bpolaitíocht. Bhí príomhról aige i mionsraith teilifíse sa bhliain 2007, "The Great War".
Bhí taithí ag Justin ar an bpolaitíocht mar gheall ar a thuismitheoirí agus ní ba dhéanaí de bharr a chuid gníomhaíochta féin. Tharraing sé aird an phobail air féin nuair a thug sé an óráid ag sochraid a athar sa bhliain 2000. Toghadh é do Pharlaimint Cheanada sa bhliain mar ionadaí Papineau.
Edith Wilson. Dara bean chéile Woodrow Wilson, uachtarán na Stát Aontaithe, ab ea Edith Bolling Galt Wilson (10 Deireadh Fómhair 1872 – 28 Nollaig 1961). Bhí sí ina Céad-bhean ar an tír ó 1915 go 1921. Chuir sise agus Woodrow Wilson aithne ar a chéile i mí Márta na bliana 1915 agus phós siad naoi mí ní ba dhéanaí. I ndiaidh an stróc mór a bhuail Woodrow i mí Dheireadh Fómhair sa bhliain 1919, scrúdaigh sí gach cáipéis dár cuireadh chuig an uachtarán agus roghnaigh sí cé acu díobh le cur faoina bhráid ina móimintí meabhracha. Dhéanadh sí é seo agus rudaí eile in éineacht le príomhchúntóir an uachtaráin agus i ngan fhios don saol mhór. Ise an t-aon bhean i stair Mheiriceá a chuaigh i gceannas ar bhrainse feidhmiúcháin rialtas na tíre, fiú murar thuig ach dornán daoine cad a bhí ar siúl aici.
Rugadh Edith isteach i dteaghlach de scothaicme Virginia. Ba de shliocht Pocahontas agus John Rolfe í. Deirfiúr le Thomas Jefferson ab ea sin-seanmháthair léi. Bhí Martha Washington agus Robert E. Lee ar a sinsir freisin.
Friends and Family. Craoladh an dara heipeasóid den ochtú sraith is fiche de "The Simpsons", "Friends and Family", ar an 2 Deireadh Fómhair 2016. Scríobh J. Stewart Burns an eipeasóid seo. D'fhéach 6 milliún duine ar an eipeasóid.
Màiri nighean Alasdair Ruaidh.  Tá Màiri nighean Alasdair Ruaidh (Màiri NicLeòid) (c.1615 - c.1707) ar na filí Gaeilge is clúití de chuid na hAlban sa 17ú haois.
A Beatha.
Ní fios go cinnte cár rugadh ná cár tógadh Màiri Nighean Alasdair Ruaidh, ach bhí baint aici leis na Leòdaich ar an Oileán Sgitheanach agus ar na Hearadh, agus is dócha gur chaith sí a saol sa dá áit. Deirtear uaireanta gur i Ròghadal sna Hearadh a rugadh í, ach deir daoine eile gurbh as an Oileán Sgitheanach di.
Bhí Màiri ina banaltra i dteach MhicLeòid i nDùn Bheagain agus d’oil sí cúigear taoiseach Leòdach. Ní faoi na Leòdaich atá an dàn is luaithe againn uaithi, áfach, ach faoi dhuine de chlann Choinnich na Comraich ar oil Màiri é. Rinneadh an dán sin in 1646 agus níl tuairisc ar a thuilleadh d’fhilíocht Mhàiri go dtí 1671, nuair a rinne sí marbhna do Iain Garbh Ratharsaigh tar éis gur bádh é.
Deir an béaloideas gur thit Màiri agus duine de thaoisigh na Leòdach amach agus gur cuireadh í go dtí Oileán Scarbaigh, láimh le Diùraidh agus le Coire Bhreacain, mar phionós. Ní fios cén éagóir a rinne sí ach deirtear gur dócha go raibh sí ag tabhairt an iomarca molta don Ridire Tormod Bheàrnaraigh, gaol leis an taoiseach, nó gur mhíchuí leis an taoiseach go mbeadh banfhile ag cumadh dánta molta. 
Ligeadh ar ais go Dún Bheagain í agus fuair sí bás ansin sa bhliain 1674. Rinne duine de Chlann 'IcRuimein, píobairí MhicLeòid Dhùn Bheagain, píobaireacht chumha di.
Deir an béaloideas gur cuireadh Màiri béal fúithi mar a chuireadh na Lochlannaigh cailleacha feasa. Insítear an scéal céanna ar Oileán Mhuile faoin mbanfhile Mairearaid nighean Lachlainn.
Filíocht.
I measc na ndánta is iomráití a chum Màiri tá na cinn a leanas:
Seo cuid de "Mharbhrann do Shir Tormod":
Comórtas Amhránaíochta Eoraifíse na nÓg 2017. B'é Comórtas Amhránaíochta Eoraifíse na nÓg 2017 ar an 15ú heagrán bliantúil de Chomórtas Amhránaíochta Eoraifíse na nÓg. Bhí an tSeoirsia ag óstáil an chomórtas don chéaduair. 
Rannpháirtithe.
Chuir na tíortha seo a leanas in iúl go bhfuil uathu páirt a ghlacadh sa chomórtas:
Lou Henry Hoover. Bean chéile Herbert C. Hoover, 31ú uachtarán na Stát Aontaithe, ab ea Lou Henry Hoover (29 Márta 1874 – 7 Eanáir 1944). Chéad-bhean na Stát Aontaithe a bhí inti ó 1929 go 1933.
I ndiaidh Hoover a phósadh sa bhliain 1899, thaistil sí cuid mhaith den domhan de réir mar a fuair seisean obair mar gheolaí agus innealtóir mianadóireachta. Chuaigh siad go Shang-hai, sa tSín, agus d'éirigh sí léannta mar theangeolaí agus eile. Bhí an tSínis go líofa aici; ise an t-aon Chéad-bhean Mheiriceánach a raibh teanga Áiseach aici. Bhí sí i gceannas ar thógáil thearmann an uachtaráin ag Campa Rapidan i gContae Madison, Virginia.
Matt Terry. Is amhránaí Sasanach é Matt Terry (rugadh é ar an 20 Bealtaine, 1993). Bhuaigh sé an tríú sraith déag "The X Factor" le 48.5% de na vótaí sa bhliain 2016.
Gairm.
2016– "The X Factor" agus "Trouble".
D'eisigh Matt a chéad albam "Trouble" ar 24 Samhain 2017. Shroic sé uimhir a 29 sa Ríocht Aontaithe.
Cyril Cusack. Aisteoir Éireannach ar an stáitse agus sna scannáin ba ea Cyril Cusack (26 Samhain 1910 – 7 Deireadh Fómhair 1993). Ghlac se páirt i mbreis is 130 scannán agus clár teilifíse agus bhí an-tóir ag lucht scannánaíochta air in Éirinn, sa Ríocht Aontaithe agus in Hollywood araon. De réir Tuairisc.ie, bhí Cusack ar dhuine de na haisteoirí ab fhearr a bhí riamh againn. 
Thosaigh sé ar a ghairm le linn luathlaethanta scannáin thostacha na hÉireann agus d’éirigh leis an lucht féachana a mhealladh ina dhiaidh sin ar an stáitse, ar an scáileán agus ar an teilifís. Bhí tóir ag go leor glúnta éagsúla ar Cusack le linn a 75 bliain lena ghairm. Do roinnt acusan ba réalta scannáin é a bhí le feiceáil i mórscannáin Hollywood. Do ghlúnta eile ba é Uncle Peter é in Glenroe. 
B’aisteoir, file, drámadóir agus fear mór Gaeilge a bhí ann.
Saol.
Rugadh Cusack i nDurban, san Afraic Theas. Chuir sé tús lena chuid aisteoireachta ar an scáileán agus gan é ach 8 mbliana d’aois i gceann de na chéad scannáin a taifeadadh riamh in Éirinn, an mórscannán tostach "Knocknago" 
Rinne sé staidéar i gColáiste an Droichid Nua ("Newbridge" as Béarla) i gCo. Chill Dara agus Coláiste na hOllscoile, Baile Átha Cliath.
Aisteoir díograiseach a bhí ann ina luathshaol. I measc na scannán a rinne sé thar lear, "Odd Man Out" in éineacht le James Mason, "The Spy Who Came in From the Cold l"e Richard Burton"," "The Day of the Jackal," le Edward Fox, chomh maith leis na sárscannáin amhail "1984", "Harold and Maude, Fahrenheit 451" agus "My Left Foot."
Dlúthchara le Cearbhall Ó Dálaigh a bhí ann (cúigiú hUachtarán na hÉireann). Nuair a shroich an scannán de chuid Disney "Darby O'Gill and the Little People" na pictiúrlanna in Éirinn, rinne an bheirt acu agóid le chéile, mar gheall ar an droch-steiréitíopa d'Éireannaigh a bhí curtha i láthair.
Dorothea Lange. Grianghrafadóir agus iriseoir Meiriceánach ab ea Dorothea Lange (26 Bealtaine 1895  – 11 Deireadh Fómhair 1965), a aithnítear go háirithe as a cuid saothar le linn an Spealaidh Mhóir ar son an Farm Security Administration (FSA). Chuir grianghrafanna Lange cló daonna ar an Spealaidh Mór agus bhí tionchar acu ar fhorbairt na grianghrafadóireachta faisnéise.
A luathshaol.
Rugadh Dorothea Lange ar 26 Bealtaine 1895 in Hoboken, New Jersey, de shliocht Gearmánach. Rugadh í leis an ainm Dorothea Margaretta Nutzhorn. I ndiaidh dá hathair a mhuirear a thréigean nuair a bhí sí 12 bhliain d'aois, ceann den dá thráma ina luathshaol, d'fhág sí an dara ainm ar lár agus ghlac sí sloinne a máthar. An buille eile a d'fhulaing sí ná an póilió a bhuail í in aois a seacht mbliana. D'fhág sin an chos dheas lag aici agus céim bhacaí mar thoradh air. "It formed me, guided me, instructed me, helped me and humiliated me," a dúirt sí. "I've never gotten over it, and I am aware of the force and power of it."
Vacsaín HPV. Tá an vacsaín seo in aghaidh papalómaivíreas daonna (HPV). Is í seo an dara cúis bháis is coitianta ó ailse i measc mná san aoisghrúpa 25 - 39 bliain d'aois. Tá an vacsaín HPV á moladh ag an Eagraíocht Dhomhanda Sláinte, an Chónaidhm Idirnáisiúnta Obstatraithe agus Ginéiceolaithe agus an sainchomhlacht imdhíonadh in Éirinn.
Tairgfear vacsaín HPV do chailíní in aois a 12 go 13 bliana d'aois. Ón bhliain 2010 tá an vacsaín ar fáil in Éirinn saor in aisce do gach cailín sa chéad bhliain meánscoile. Dúirt Feidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte go léiríonn figiúirí luatha gur 70% de chailíní a bhain leas as an vacsaín sa scoilbhliain 2015/2016, i gcomparáid le 87% i 2014.
Tá a lán tuairiscí i meáin chumarsáide na hÉireann faoi shábháilteacht na vacsaíne Gardasil (HPV). Níor athraigh próifíl sábháilteachta na vacsaíne HPV ó cuireadh tús le clár vacsaínithe HPV de chuid FnaSS i 2010 agus tá ráitis ó na comhlachtaí idirnáisiúnta ar fad ag léiriú go bhfuil an vacsaín sábháilte agus éifeachtach.