Trelis/gawiki huggingface dataset:
Ocsaiteoisin. Hormón, ar peiptíd é, a bhíonn i láthair ag cúl na faireoige piotútaí in an-chuid veirteabrach. Sa duine táltar sa hipeatalamas é, ach stóráiltear é sa bhfaireog phiotútach, agus scaoiltear amach uaithi sin é. Sa bhaineannach atá ag lachtadh, scaoiltear é nuair a thugtar an chíoch don leanbh nuabheirthe, agus cuireann sé seo tál an bhainne ar aghaidh. Spreagann sé crapthaí sa bhroinn le linn luí seoil. Níl aon eolas ar a fheidhmeanna sa bhfireannach.
Oftailme. Is éard is oftailme ann athlasadh scannán thonn na súile a chlúdaíonn an tsúil sa naíonán nuabheirthe. Tarlaíonn sí de bharr ionfhabhtaithe le gónairith ón máthair, nó mar thoradh ar ghortú don tsúil eile.
Oftailmeolaíocht. Brainse míochaine a phléann le galair is neamhoird na súl. 
Tagann sí galair ghinearálta a chuireann isteach ar na súile san áireamh freisin, chomh maith lena gcóireáil míochaine nó máinliachta.
Ógántacht. Tréimhse forbartha pearsanta, a chuimsíonn teacht in oirbheart agus na déaga luatha, is ea an ógántacht. 
Is tréimhse ama í an ógántacht ina dtarlaíonn fás agus forbairt go han-tapa. Baineann sí le próiseas aibithe fhisiciúil, níos luaithe i gcailíní ná buachaillí de ghnáth, ach athraíonn na raonta aoise is na patrúin iompair ó shochaí go sochaí.
I dtíortha bochta is féidir go mbeidh na hógánaigh ag obair sna goirt is ag iompar dualgas trom ó aois 9-10 mbliain, ní hionann is déagóirí i dtíortha forbartha a bhíonn ag freastal ar scoil. Ach i ngach cás bíonn siad ag iarraidh a bheith neamhspleách ar a dtuismitheoirí, rud a chuireann tús le coimhlint a thuairiscítear go minic mar bhearna na nglún.
Sylvester O'Halloran. Máinlia súl a rugadh i gCathair Dháibhín, Contae Luimnigh, ab ea Sylvester O'Halloran (31 Nollaig 1728 – 11 Lúnasa 1807). Rinne sé obair ar chatarachtaí, gortuithe seachtracha don bhlaosc, agus teascthaí. Scríobh sé ar stair na hÉireann freisin. Ábhar spéise eile leis ná filíocht na Gaeilge. Ball d'Acadamh Ríoga na hÉireann a bhí ann.
Dathúchán bia. Dathlí, nádúrtha nó saorga, a úsáidtear chun bia a dhathú. Mar shampla, is oibreán saorga dathlí é tartraisín, agus is oibreán nádúrtha dathlí é caraitéin. Bíonn 1-7% páistí hipiríogair do chuid de na hábhair seo, agus is gá a bheith cúramach ina n-úsáid.
Oibreán Flannbhuí. Is luibhicíd é oibreán flannbhuí a d'úsáid na Briotanaigh sa Mhalaeisia, agus na Meiriceánaigh i Vítneam chun duilleoga a bhaint de na foraoisí i gcogaíocht dufaire. Ach tá sé fíorthocsaineach do dhaoine de bhrí go bhfuil beagán déocsaíne ann, rud is cúis le bristí géara craicinn, míchumaí beirthe agus ailsí i ndaoine is ainmhithe eile a thagann i dteagmháil leis. Tugadh an t-ainm seo air de bhrí gur i mbairillí le fáinní flannbhuí orthu a d'iompair na Meiriceánaigh é go Vítneam. I 1962-1970 spréigh siad na milliúin bairillí trasna na tíre sin. Meastar gur nochtadh níos mó ná 3 mhilliún Vítneamach don truailleán tocsaineach, agus fíordhrochshláinte is neamhoird ar níos mó ná milliún anois dá bharr.
Oibreán díocsaídithe. Ábhar a dhíocsaídíonn ábhar eile in imoibriú ceimiceach, agus a éiríonn ocsaídithe sa phróiseas é féin. Sampla tábhachtach is ea gás hidrigine (H2), a ocsaídítear chuig uisce nuair a dhíocsaídíonn sé ocsaíd miotail.
Oibreán ocsaídithe. Ábhar a ocsaídíonn ábhar eile in imoibriú ceimiceach agus a dhí-ocsaídítear sa phróiseas. Is é gás ocsaigine (O2) féin an ceann is tábhachtaí, a dhí-ocsaídítear go dtí O, OH nó H2O nuair a ocsaídíonn miotal.
Oibríocht chómhalartach. Sa mhatamaitic, oibríocht nach gcuireann ord an teaglama isteach ar a toradh. Mar sin is comhalartach suimiú, mar a + b = b + a, do gach luach is féidir a bheith ag a is b. Ach níl dealú comhalartach, mar a - b ≠ b - a do gach a is b.
Oibríocht chomhthiomsaitheach. Sa mhatamaitic, an prionsabal nach gcuireann an t-ord ina ndéantar oibríochtaí leanúnacha isteach ar an toradh. Mar shampla, (5 + 8) + 3 = 5 + (8 + 3). Bíonn oibríocht * comhthiomsaitheach thar an tacar S más a * (b * c) = (a * b) * c do gach a, b is c in S. Thar thacar na réaduimhreacha, is comhthiomsaitheach iad suimiú is iolrú, ach ní comhthiomsaitheach iad dealú ná roinnt.
Oibríocht dháileach. Sa mhatamaitic, oibríocht ar féidir a tréithe a léiriú le comparáid idir iolrú is suimiú. Deirtear go bhfuil iolrú dáileach ar shuimiú do thacar na réaduimhreacha, mar is féidir a rá gur a × (b + c) = (a × b) + (a × c). Ach níl suimiú dáileach ar iolrú do thacar na réaduimhreacha, mar a + (b × c) ≠ (a + b) × (a + c). Go ginearálta, is dáileach an oibríocht * ar oibríocht eile # do gach eilimint sa tacar S, más a * (b # c) = a * b # a * c do gach a, b is c in S.
Óibríse. Planda ilbhliantúil a dhéanann mata ar an talamh is ea an óibríse. Tá timpeall is 20 speiceas ann sa ghéineas "Aubrieta" i bhfine na Brassicaceae. Na duilleoga rud beag scothliath, na bláthanna croischruthach, bándearg go dtí corcra nó gorm. Dúchasach d'oirdheisceart na hEorpa.
Oideas. Ordú i gcomhair drugaí a scríobhann dochtúir don chógaseolaí, a sholáthraíonn an cógas don othar. Ar dtús, treoracha don chógaseolaí a bhí san oideas ar na comhábhair a bhí le meascadh le chéile, ach anois is liosta é de na cógais réamhullmhaithe a bhíonn le soláthar. Suas go dtí na 1940idí, as Laidin a bhíodh sé scríofa.
Oifig um Rialú Tobac. Comhlacht reachtúil a bunaíodh in Éirinn i 2002 mar chuid de straitéis an rialtais úsáid tobac a laghdú is deireadh a chur léi. 
Chuige seo déanann an oifig an tAire Sláinte a chomhairliú maidir le polasaithe chun úsáidí tobac a shrianadh is a rialú, drochthorthaí tobac a laghdú, torthaí taighde ar thobac a chraobhscaoileadh, agus conas an tionscal déanta is dáilte tobac a mhonatóiriú is a rialú.
Oighear mara. Oighear a chruthaítear trí reo an tsáile. Ag domhanleithid arda san Artach is an tAntartach, titeann an teocht a dhóthain chun go reonn an sáile (ag -1.9 °C ar an meán). De réir mar a chruthaítear an t-oighear eisiatar na salainn thuaslagtha ó struchtúr an oighir, rud a mhéadaíonn salandacht an tsáile atá fós gan reo, ag cruthú oighir le salandacht níos lú ná an bunsáile. Ar deireadh, eisiatar an salann go léir ón oighear mara ionas gur oighear uisce úir é. Is éagsúil na cnoic oighir ón oighear mara, mar is bloic mhóra iad a cruthaíodh as báisteach is sneachta fionnuisce, a dhealaigh ón gcósta is a shíob amach ar an bhfarraige.
Oighearaois bheag. Sna blianta 1500-1900 bhí tréimhse oighrithe ar Domhan ina raibh meánteocht an Domhain timpeall 0.5 °C níos lú ná anois. Bhí sé seo i bhfad níos caoine ná fíoroighearaois, agus meastar go dtarlaíonn oighearaois bheag mar sin gach 2,500 bliain de bharr athruithe in astaíocht fuinnimh na Gréine.
Oigheareolaíocht. Is éard is oigheareolaíocht ann ná staidéar eolaíoch ar gach foirm oighir, a struchtúr criostalta is a airíonna fisiciúla, chomh maith le hoighearshruthanna is leaca oighir sna comhthéacsanna geolaíochta is meitéareolaíochta.
Oighriú. Clúdú dhromchla an Domhain le hoighearshruthanna, chomh maith leis an ngníomhú cnaíte a dhéanann gluaiseacht an oighir thar dhromchla na talún. Tharla an tréimhse oighrithe forleithne is deireanaí sa ré Phléisticéineach timpeall 120,000 bliain ó shin, nuair a mhéadaigh na hoighearchaidhpeanna Molacha gur chlúdaigh siad suas le 30% de dhromchla an Domhain. Nuair a theitheann an t-oighriú (theith an t-oighear i dtreo na Mol timpeall 10,000 bliain ó shin ag deireadh na hoighearaoise seo caite) táirgtear tírghnéithe cnaíte mar thoradh ar scríobadh is deascadh an oighir is a mbíonn sáinnithe ann. Bíonn torthaí ar na próisis imoighreacha freisin mar gheall ar shioc is sneachta thart ar imeall an leac oighir.
Oileáin bhaic. Is éard is oileáin bhaic ann ná oileáin fhada chaola nó leithinsí a bhíonn comhthreomhar leis an gcósta go ginearálta, agus scartha uaidh ag murlach nó riasc goirt. Cruthaíodh cuid mhaith díobh ar fud an Domhain nuair a d'éirigh leibhéal na farraige 5,000-6,000 bliain ó shin, ag aistriú maiseanna móra gainimh trasna na scairbhe ilchríochaí. 
Timpeall 4,000 bliain ó shin chobhsaigh leibhéal na farraige go neamhbhuan, agus fuair cuid mhaith de na hoileáin bhaic na cruthanna atá orthu anois. Le míle bliain anuas tá leibhéal na farraige ag éirí arís, agus mar thoradh, na hoileáin seo ag bogadh i dtreo na mórthíre.
Oileánra stua. Cuid mhaith oileán aigéanach ina slabhraí stuachruthacha, cosúil le hOileáin Ailinie, na hOileáin Mháirianacha, na hAintillí is oileáin Thonga. De ghnáth bíonn bolcáin ghníomhacha orthu, agus bíonn siad gar do chlaiseanna aigéanacha. Míníonn teoiric an teicteonaic plátaí go gcruthaítear na stuanna, ar imeall an Aigéin Chiúin, trí bholcánachas agus, de réir mar a fhodhuchtaíonn pláta docht amháin de screamh an Domhain faoi phláta eile, trí thalamh an phláta uachtaraigh a bhrú os cionn dromchla na farraige.
Oiliandar. Tor síorghlas a fhásann suas le 5 m ar airde, dúchasach do réigiún na Meánmhara. Cruth lansa leathrúil ar na duilleoga, na bláthanna 4 cm ar leithead i gcrobhaingí foirceanta, bán nó bándearg. Fástar go forleathan i gcomhair maisiúcháin é. Codanna de nimhiúil.
Oinceolaíocht. Brainse den mhíochaine a bhaineann le nádúr is bunús sceachaillí, chomh maith lena bhfreagairt do dhrugaí, máinliacht is radaíocht inianaíoch (ó radanúiclídí nó X-radaíocht).
Oinniún. Planda bleibeach débhliantúil de chlann na lile is ea an t-oinniún ("Allium cepa" L., ciallaíonn an focal "cepa" "oinniún" i Laidin). Ó iarthar na hÁise ó dhúchas, ach fástar go fairsing é ar son na bleibe inite. Fástar ón síol é, ón sáiteán (síolphlanda a bhfuil a fhorbairt cosctha trí bheith aibithe go luath sa séasúr), trí roinnt bleibe (in oinniúin iolraitheora), nó ó cheann (bleib bheag a chruthaítear in ionad síl i saghsanna áirithe). Bán, buí nó dearg. Na saghsanna ón Spáinn is na Beirmiúdaí an-mhór is séimh.
Óipiam. Is éard is óipiam ann (Laidin: "Lachryma papaveris") ná úsc triomaithe as síolchochaill ghlasa an chodlaidín. Bíonn alcalóidigh thámhshuanacha éagsúla san úsc, ina measc moirfín. 
In úsáid chomh fada siar leis na Bablónaigh, na hÉigiptigh, na Gréagaigh is na Rómhánaigh chun pianta a mhaolú, agus scíth is codladh a chur ar dhaoine. Frithbhuinneach freisin.
Oiriúnaigin. Ábhar a choimeádann nó a spreagann córais na colainne chun oiriúniú d'athruithe sa chomhshaol inmheánach is seachtrach. Braitheann sláinte is maireachtáil ar chothromaíocht fhiseolaíoch a chaomhnú, fiú i láthair fachtóirí naimhdeacha mar radaíocht, tocsainí is orgánach ionfhabhtaithe. Bhíodh luibheanna in úsáid chuige seo, ach an lá atá inniu ann, sainoiriúnaiginí féinrialaithe a bhíonn i gceist, go príomha don chóras imdhíonachta.
Oiriúnú (bitheolaíocht). Na próisis ceartaithe a tharlaíonn d'orgánach ar leith, de réir cúinsí a chomhshaoil, is ea oiriúnú. Is féidir go dtarlóidh sé trí roghnú nádúrtha, agus buaineadas is rath atáirgthe feabhsaithe dá bharr, nó go dtarlóidh athruithe fiseolaíocha nó iompair nach bhfuil géiniteach. 
Úsáidtear an téarma céanna do thoradh na bpróiseas seo, is é sin aon airí struchtúrtha, iompair nó fiseolaíoch a fheabhsaíonn a bhuaineadas is/nó a rath atáirgthe.
Oistéairtríteas. Creimeadh an ailt, a tharlaíonn den chuid is mó i ndaoine atá os cionn 50 bliain d'aois. Bíonn suas le 80% de na daoine seo buailte leis. Sa ghnáthalt, bealaítear gluaisne le sreabhán sionóibhiach, a dhéantar sna fíocháin loingeánacha ag cinn na gcnámh. Sa ghalar seo meathann an loingeán, teipeann an sreabhán sionóibhiach, agus tagann aon ghluaisne le bheith an-teoranta an-phianmhar. Is iad na hailt — ailt na glúine, an chromáin is an chnámh droma — a iompraíonn an t-ualach is mó, is mó a chráitear le hoistéairtríteas, agus is éislinní daoine a dhéanann an-chuid oibre déine leis seo ná éinne eile. Is féidir ailt shaorga a ionchlannú go rathúil sa chromán is an ghlúin.
Oistéamalaice. Neamhord meitibileachta sna cnámha de bharr uireasa vitimín D. Cailleann siad mianraí, go príomha cailciam, agus éiríonn bog sobhriste. I ndaoine óga moillítear fás, agus tugtar "raicíteas" ar an riocht. I ndaoine fásta tarlaíonn bristí beaga ag pointí struis, go mór mór sa pheilbheas cnámhach. Bíonn pianta cnámh is matán an-choitianta ag na hothair.
Oistéapóróis. Tanú is lagú na gcnámh mar thoradh ar chailliúint ábhair as an gcnámh. Feictear ar íomhá X-ghathach í mar laghdú i ndéine na gcnámh. Coitianta go leor i seanmhná, agus baineann sí le laghdú i leibhéal na ngnéashormón. Bíonn staidiúir chromtha ag na mná seo mar go dtugann na veirteabraí uathu, agus claonadh go dtarlaíonn bristí dóibh, sna cromáin go háirithe. Is féidir í a sheachaint i mná sa sos míostraithe le teiripe athsholáthar gnéashormón. Is inmholta freisin go ndéanfar aclaíocht rialta, mar go spreagann an strus na cnámha chun a ndlús a imchoimeád.
Oisté-eolaíocht. Staidéar na gcnámh ar leibhéal a struchtúr micreascópach is macrascópach. Tagann sí i bhfeidhm san antraipeolaíocht chun speicis a aithint, agus i ndátú carbóin. Tagann sí isteach sa mhíochaine chliniciúil chun forbairt is staid cothaithe an duine a mheasúnú, agus sa dlí-eolaíocht in atógáil is aithint íobartach.
Oistéamiailíteas. Ionfhabhtú taobh istigh den chnámh. Tarlaíonn sé de bharr ionfhabhtú fhuiliompartha nó, go hannamh, mar thoradh ar ghortú díreach. Cuireann sé tús le pian is fiabhras, agus muna ndéantar cóireáil air scriosann sé an chnámh. Na miocrorgánaigh stafalacocais is minice a bhíonn taobh thiar de.
Ola (luibheolaíocht). Sa luibheolaíocht, sreabhán a thálann faireoga ar leith i bplandaí, go minic ag déanamh stór bia i dtorthaí is síolta cosúil le hológa, pailmeacha, ráib is líon. Táirgeann plandaí aramatacha blátholaí so-ghalaithe, go príomha i réigiúin thirime, a laghdaíonn cailliúint uisce trí thréghalú, agus b'fhéidir go gcosnaíonn siad na plandaí ó ainmhithe. Faightear olaí inite ó phlandaí éagsúla, ina measc pónairí soighe, arbhar Indiach, ológa, lusanna na réine, cnónna cócó is síol ráibe.
Ola (breosla). Breosla iontaisithe, meascán coimpléascach hidreacarbón. Cruthaithe trí théamh is brú as fuílleach orgánach thar na milliúin bliain. Tugtar "ola amh" nó "nádúrtha" air. Líonann sí na póireanna idir na gráinní i gcarraigeacha dríodair. Bailíonn sí nuair a chuireann sraith carraige dophollta cosc nó caipín ar a ascnamh suas. Faightear le gás nádúrtha is hidreacarbóin sholadacha í (tugtar "peitriliam" ar an meascán sin), agus uisce. Tar éis a scagtha, úsáidtear í mar bhreosla príomhúil sa tionscal, agus mar sin tá sé an-tábhachtach sa gheilleagar, agus cinnte, i bhforthéamh an Domhain.
Ola ae troisc. Ola a fhaightear ó ae úr an troisc agus a scagtar ansin. Foinse mhaith vitimíní A is D. Glactar leis gur cosaint mhaith í ar ghalar croí mar go bhfuil toilleadh mór aigéad sailleach neamhsháithithe inti.
Ola fiúsail. Ábhar orgánach a fhaightear le héatanól trí choipeadh is ea ola fhiúsalach. Den chuid is mó, alcóil le maiseanna móilíneacha arda a bhíonn ann, 3-5 adamh carbóin iontu. Má bhíonn tiúchan an-íseal díobh inti, tugann siad a bhlas sainiúil do dheoch choipthe, bíodh sin taitneamhach nó a mhalairt. Má bhíonn tiúchan ard inti, is féidir go gcuirfidh sé tús le tart is tinneas cinn.
Ola gháis. Breosla leachtach, an codán trom de dhriogáit peitriliam. Úsáidtear í mar bhreosla téite agus in innill díosail.
Ola mhianrach. Is téarma i gcomhair olaí bealaithe ó fhoinsí mianracha é ola mhianrach. Ar dtús d'úsáidtí olaí glasraí nó ainmhithe mar bhealuithe, ach le forbairtí ollmhóra innealra ó lár an 19ú céad bhí gá le foinsí breise, agus fuarthas iad seo sna foinsí ola faoin talamh a saothraíodh ón aimsir sin.
Ola na Mara Thuaidh. Thángthas ar na fosuithe ola is gáis sna carraigeacha dríodair faoin Muir Thuaidh den chéad uair i 1969 in uiscí na hIorua (réimse Ecofisk), agus ansin i 1975 i dteascán na Breataine. Tá an grinneall roinnte i dteascáin náisiúnta, agus an chuid is mó de na réimsí ola ag an mBreatain is an Iorua. Faoi 1981 bhí an Bhreatain ina heasportálaí glan ola. Meastar go bhfuil níos lú ná 10,000 milliún bairille fágtha ann.
Ola pailme. Ola inite shuntasach a fhaightear ó thorthaí cuid mhaith crainn pailme. Táirgtear ina mórchodanna is úsáidtear go forleathan í i ndéanamh margairín, gallúnaí, coinnle is bealaidh.
Ola róis. Ola chumhra a fhaightear ón rós damascach sna Balcáin go háirithe, mar a saothraítear an rós seo. Faightear olaí cumhra ó phlandaí eile freisin.
Olagaicéineach. Ré gheolaíoch sa tréimhse Threasach, 37-25 milliún bliain ó shin. An teocht níos lú ná roimhe sin, chúlaigh an fharraige, agus tháinig cuid mhaith de na mamaigh atá ann anois chun cinn.
Olagaiméir. Polaiméir bheag le 3-10 aonad monaiméireach inti. Samplaí is ea olagaipeiptídí is olagaisiúcraídí.
Olaivín. Mianra sileacáite a mbíonn comhdhéanaimh éagsúla aige, ina measc Fe2SiO4 is Mg2SiO4. Gloiniúil crua, ar ghlaise na holóige de ghnáth. Suntasach i gcarraigeacha atá gann i silice. Comhpháirt phríomhúil de screamh an Domhain. Tugtar "peiriadat" ar a chriostal de chineál seoide.
Mám Olduvai. Mám sa Scoiltghleann sa Tansáin. Fuarthas iontaisí homainideacha ann ó dhá mhilliún bliain ó shin go dtí an aimsir láithreach. Rinne Louis is Mary Leakey tochailtí tábhachtacha ann, agus tháinig ar iontaisí homainidí Australopithecus boesei, Homo habilis, is Homo erectus. Fuarthas fianaise luachmhar ar éiceolaíocht is beatha na homainidí luatha freisin.
Ollbhalla. Slabhra ollmhór réaltraí a fionnadh le déanaí ag na réalteolaithe, timpeall 400,000 milliún solasbhliain amach ón Domhan agus 500,000 milliún solasbhliain ar fhad. Mearaíonn an tOllbhalla seo na réalteolaithe mar, de réir teoiric na hOllphléisce, ba chóir go mbeadh damhna scaipthe go cothrom sa Chruinne, agus is léir nach amhlaidh atá leis an mbailiúchán ollmhór seo.
Ollbhreallach. Is é an t-ollbhreallach (nó an breallach mór) an moileasc débhlaoscach is mó atá beo ar Domhan, suas le 135 cm ar fhad is 250 kg meáchain. Faightear in uisce tanaí san Aigéan Indiach is an tAigéan Ciúin é. Cuimsíonn a fhallaing an-chuid algaí micreascópacha agus díleánn iad.
Olldord. An téaduirlis ceoil is mó, leis an airde is lú, i measc téaduirlisí na ceolfhoirne. Tá dhá chineál ann: ceann ó chlann an víola le guaillí claonta is cúl leata, agus ceann ó chlann an veidhlín le guaillí níos cearnógaí is cúl rud beag cruinn (ach leata, uaireanta). 4 shreang ar an dá cheann, tiúnta i gceathraigh. Uaireanta bíonn an 5ú sreang air is í tiúnta níos ísle ná na sreanga eile. Tá dhá chineál bogha freisin: an cineál Gearmánach don chéad cheann is é greamaithe faoin lámh, agus an cineál Francach a ghreamaítear mar a dhéantar le seinm ar an dordveidhil. Uaireanta pioctar na sreanga, go háirithe don snagcheol agus ceol damhsa.
Ollphéist Gila. Laghairt Mheiriceánach is ea an ollphéist Gila ("Heloderma suspectum"). Is é an t-aon laghairt nimhiúil, bíodh is gur annamh a greim a bheith marfach. Suas le 60 cm ar fhad, dorcha le breacra buí, na lanna cosúil le coirníní, an soc maol, an t-eireaball ramhar. Itheann sí uibheacha is veirteabraigh bheaga.
Ollphéist. Is mar ollphéist a dhéantar tagairt do ghrúpa arrachta i bhfinscéalta agus i mbéaloideas na nGael. 'Ollphiasta' a thugtar orthu ó dheas. Is mar nathracha a dhéantar cur síos orthu go minic, agus iad millteach mór. Uaireanta bíonn sainchumhachtaí acu m.sh. bua na heitilte nó na cainte. I lochanna is mó a bhíonn siad ag cur fúthu agus, ní is annaimhe, in aibhneacha nó amuigh san aigéin mór.
Cur Síos.
De réir tagairtí áirithe, bíonn siad chomh mór sin go &lt;q&gt;shughadh an ollphiast chúiche agus shéideadh uaithi crainn na coille trí n-a cuid sranntaraighe&lt;/q&gt;. Sa scéal is ársa, b'fhéidir, faoi laoch Gaelach ag cloí ollphéiste, .i. Eachtra Fhearghasa mhic Léite, deirtear go mbíonn an phéist uisce (nó 'mirdris') &lt;q&gt;á méadú agus á laghdú féin ar nós bhoilg ghabha&lt;/q&gt;.
I leagan déanach de scéal Loch Dearg, ní hamháin go bhfuil an ollphéist (ar a bhaistiú "an Chaol" san insint seo) in ann loch iomlán a chur trí chéile lena himeacht, agus in ann eitilt go hárd sa spéir, ach is féidir léi méid mór d'ábhar éigin a theilgean as a béal amach &lt;q&gt;mar chith gainnmhidhe cloichshneachta&lt;/q&gt; freisin. Sa leagan seo, luaitear an Chaol mar 'phéist', mar 'fheithide', mar 'iolphéist', agus mar 'nathair neimhe'.
Uaireanta, is mar 'phéist' a dhéantar cur síos ar onchoin. Mar sin, tá seans nach mbíodh de dhifir idir onchú agus ollphéist ach a dtomhas.
Finscéalta.
Is iomaí scéal mar a bhíonn Fionn mac Cumhaill nó laoch nó naomh eile i gcomhrac le hollphéist. Sampla tábhachtach is ea an laoi Seilg Sléibhe Truim, mar a bhfuil liosta fada de lochanna, aibhneacha agus gleannta a bhí torathar á áitreamh.
Dar le Dáithí Ó hÓgáin, b'ionann fadó ainsprideanna, plánna agus péisteanna ó thaobh feidhme de, sa chiall is gur dhualgas do laochra iad a chur faoi chos. Bhí sé den tuairim gur ó scéal a dhíothaithe na nollphéisteanna a tháinig an scéal níos déanaí gurb é Naobh Pádraig a dhíbir na nathracha ó Éirinn.
Buntéacsanna.
Ní liosta críochnúil é seo a leanas.
Tionchar.
Bhí an oiread fhaitís ag daoine roimh na harrachtaí seo, nuair a bhí scéim uisce a bhí beartaithe do Bhaile Thiobraid Árainn sa naoú haois déag a bhainfeadh uisce d'Ard-Loch, áit a bhí ollphéist in ainm is a bheith ann, gur chuir daoine i gcoinne an scéim ar eagla go dtiocfadh an ollphéist isteach sna píobaí.
Stóráil sonraí ríomhaireachta. Is éard atá i gceist le stóráil sonraí ríomhaireachta ná úsáid crua-earraí is bogearraí ar leith chun rochtain ar shonraí a dhéanamh. 
Nuair a mbíonn ollstóráil i gceist, easpórtáiltear na sonraí go minic go dtí bunachar tánaisteach in ollstóráil, ionaid sonraí de ghnáth.
Frederick Law Olmsted. Ailtire radharc tíre a rugadh i Hartford, Connecticut ab ea Frederick Law Olmsted (26 Aibreán 1822 – 28 Lúnasa 1903). An príomhailtire in athchóiriú an Pháirc Láir i Nua-Eabhrac. Dhear sé suíomh an Taispeántais Dhomhanda Cholambaigh i Chicago, Páirc Jackson (Chicago), Prospect Park (Brooklyn), páirceanna i Washington, agus campas na hollscoile i mBerkeley, California.
Ológ. Crann síorghlas fadsaolach, dúchasach do réigiún na Meánmhara, is ea ológ. 
Tréithe.
Sroicheann sí airde 15 m uaireanta. 
Á saothrú leis na cianta mar fhoinse ola olóige, a fhaightear ón toradh aibí. Déantar na torthaí glasa is dubha a phicilt. Faightear adhmad ó na crainn.
Óm. Is éard atá i gceist le óm ná aonad na friotaíochta leictrí, ar siombail dó Ω. Ionann is friotaíocht friotóra le voltas aon volta (1 V) idir a theirminéil a bhfuil sruth aon aimpéar (1 A) ag rith ann. Ainmnithe as Georg Ohm.
Óm-mhéadar. Ionstraim bheag sho-iompartha chun an fhriotaíocht i gciorcad leictreach a thomhas. Tá bataire is aimpmhéadar ann, chomh maith le dhá shreang cónaisc le ceangal leis an bhfriotóir anaithnid. Nuair a cheanglaítear leis an bhfriotóir é, bíonn an sruth a ritheann i gcomhréir inbhéartach leis an bhfriotaíocht, agus bíonn an t-aimpmhéadar grádaithe in aonaid óm.
Oncaigéin. Géin a mbíonn baint aici le cilldeighilt, ach a chuireann tús le cill ailseach is sceachaill nuair a fheidhmíonn sí go mínormálta. Ciallaíonn an réimír onca(i)- baint le sceachaill i gcúrsaí míochaine. Tá géinte i ngach cill de gach gné bheo ar féidir iad a thiontú ina gcúis ailse trí athruithe dá laghad a dhéanamh orthu. Is próta-oncaigéinte iad seo, agus nuair atá siad athraithe is oncaigéinte iad. Is féidir an t-athrú seo sna géinte a bheith chomh beag le litir nó giotán amháin sa chód géiniteach ann. Is féidir nach mbeadh i gceist ach aistriú na géine ó chrómasóm amháin go crómasóm eile, ionas go n-éalaíonn sí ón meicníocht rialaithe a bhí á cóimeád faoi smacht. Mar shampla, i liomfóma Burkitt, aistriú próta-oncaigéin ó chrómasóm 8 go dtí ionad ar chrómasóm 14 gar don ghéin don imdhíonaghlóbailin is cúis leis an ailse.
Ópal. Foirm nádúrtha silice (SiO2) dímhorfaí (neamhchriostalta) a mbíonn roinnt uisce inti. Cruthaítear é ag teocht réasúnta íseal i dtuaslagáin de chomhábhair dhoigheartha, fortháite le silice. Bán de ghnáth, agus bíonn speictream sainiúil dathanna le feiscint ar dhromchla na seoide. Na samplaí is fearr ón Astráil.
Ernest Oppenheimer. Boc mór mianadóireachta, polaiteoir is daonchara a rugadh i bhFreiburg na Gearmáine ab ea Ernest Oppenheimer (22 Bealtaine 1880 – 25 Samhain 1957). 
Ceannasaí ar thionscal na ndiamant i gKimberley na hAfraice Theas. 
Bhunaigh sé Corporáid Angla-Mheiriceánach na hAfraice Theas le John Pierpont Morgan i 1917, agus bhí smacht aige ar 95% de sholáthar domhanda na ndiamant ag deireadh a shaoil.