Trelis/gawiki huggingface dataset:
Scannáin thanaí. Is éard atá i gceist le scannáin thanaí ná cisil fhíneálta ábhair a dhéantar trí dheascadh (deascadh folúsach, eipeatacsacht léas móilíní, leictreaphlátáil, is eile) ar fhoshraith éigin, le tiús ag athrú ó chisil adamh aonair, timpeall 10 m, go dtí 10 m. 
Úsáidtear iad, mar shampla, i modhanna oibre anailíseacha cosúil le micreascópacht leictreon tarchuir is díraonadh neodrón. Is féidir le struchtúir na n-ábhar i gcumraíocht tanascannáin a bheith difriúil uathu siúd sa staid thoirtiúil, agus is féidir struchtúr an ábhair sa tanascannán a mhodhnú de réir an mhodh táirgthe. 
Braitear méid áirithe iarmhairtí nua i dtanascannáin (cosúil le hiarmhairt chandamach Hall), go minic de bhrí go mbíonn ceangal ar na leictreoin gluaiseacht i bplána. Saothraíodh úsáidí trádálacha tanascannán: brat frithchaiteach ar dhlúthdhioscaí, brat frithfhrithchaiteach ar lionsaí, agus táirgeadh comhbhall leictreonach is ciorcad iomlánaithe.
Scannán meandrach. Is scannán grianghrafadóireachta é an scannán meandrach a dhéanann gnó na saotharlainne réalta go tapa dlúth ann féin. Tá trí fho-chuid ann: an claonchló solasíogair, faighneog ina bhfuil sreabhán alcaileach réalta, agus leathán tréshoilseach a iompraíonn na codanna eile. Le nochtadh an scannáin seo do sholas, bíonn tonnfhad dearg, tonnfhad glas is tonnfhad gorm sa solas. Tagann siad sin tríd an leathán agus imoibríonn le cisil áirithe sa chlaonchló (gach ciseal acu íogair do raon ar leith tonnfhad, is mar sin dá raon féin dathanna) chun athruithe a dhéanamh ar na hailídí airgid chriostalta iontu. Agus é nochta, cuireann an ceamara amach idir rolláin é, agus briseann brú na rollán an fhaighneog chun an sreabhán réalta a dháileadh ar fud an chlaonchló nochta. Athraíonn an sreabhán seo na criostail hailíde airgid ina n-airgead miotalach. Ag an am céanna ligeann sé líocha saor i gcisil eile sa chlaonchló, de ghnáth líocha maigeanta, ciana is buí. Ascnaíonn lí-mhóilíní i dtreo an leathán iompartha ach, mar shampla, gabhtar cuid den chian ag an airgead sna hionaid nochta sa chiseal dearg, an lí mhaigeanta sna hionaid nochta sa chiseal glas, an lí bhuí sa chiseal gorm. Tar éis cúpla nóiméad, scaoiltear aigéad ó bhun an chlaonchló: stopann sé seo an réaladh, agus déanann na líocha ar an scannán tréshoilseach. Is féidir an íomhá dhaite a fheiceáil go soiléir ansin.
Seicin mhúcasach. Is éard is seicin mhúcasach ann ná leathán fíocháin shnáithínigh a líneálann gach cuas is canáil sa cholainn a osclaíonn don taobh amuigh (conair an bhia is an chonair úirighéiniteach, mar shampla). Bíonn ciseal dromchlach eipitéiliam is ciseal fíocháin tháite faoi sin. Is féidir go mbeidh faireoga simplí sa chiseal dromchlach. Bac a bhíonn inti idir na cealla a chomhdhéanann an cholainn is an timpeallacht sheachtrach.
Scannán sábhála. Scannán fótagrafach leis an eibleacht ag clúdach bunscannáin de thrí-aicéatáit cheallalóis nó poileistear, nach ndónn ach go mall agus nach bhfuil inlasta ach ar éigin. Malairt ar níotráit cheallalóis, atá fíorbhaolach inlasta agus a bhí in úsáid roimh 1950.
Scannánafón. Aon ghléas ceoil ina ndéantar an fhuaim trí chrith scannáin rite. Is iad na drumaí an cineál is tábhachtaí. Rang i rangú gléasanna ceoil Hornbostel is Sachs (1914).
Scanóir. Is é is scanóir ann feiste ionchuir i gcóras ríomhaire chun cáipéisí a scanadh is cóip díobh a chur i gcuimhne an ríomhaire. Déantar an cháipéis a stóráil mar phicteilíní ag na seoltaí cuí, agus de réir mar a mhéadaítear an oiread picteilíní in aghaidh an cheintiméadair sa dá threo, síos suas is trasna na cáipéise, is amhlaidh is fearr caighdeán an scanóra is na híomhá stóráilte. I scanóir ísealchaighdeáin dubh is geal bíonn timpeall 120 picteilín in aghaidh an cm, ach i scanóir daite ardchaighdeáin os cionn 480 picteilín cm. Bíonn bogearraí ag dul le cuid de na scanóirí a dhéanann an leathanach a anailísiú is íomhá téacs a aistriú i línte téacs i gcomhair próiseálaí focal nó córas foilsitheoireacht deisce. Is féidir pictiúir lándaite a léamh is a phróiseáil le bogearraí íomháithe.
Scanóir spota eitilte. Gléas a bhíodh in úsáid chun sleamhnán trédhearcach nó scannán pictiúir reatha a atáirgeadh i gcomhair na teilifíse tríd an spota solais a scanadh i ngréasán le luascóp ga-chatóideach. Ghabhtaí an solas tarchurtha le fótaichill nó gléas solasmhothálach eile chun físchomhartha a ghlacadh le taispeáint ar theilifíseán.
Scarabaeus sacer. Priompallán a bhfuil cosa tosaigh oiriúnaithe aige chun bualtrach a fhoirmiú i liathróid le rolladh isteach i seomra faoi thalamh chun na larbhaí a chothú ann. Ba í siombail an aiséirí is na neamhbhásmhaireachta an scarab san Éigipt ársa, agus dhéantaí briochtaí is séalaí stampála i bhfoirm na scaraibe a chaití mar shiogairlíní nó fáinní.
Scaradh iseatóp. Is éard is scaradh iseatóp ann ná meascán d'iseatóip a scaradh ina n-iseatóip dhifriúla ar leith. Baintear feidhm as airíonna éagsúla na n-iseatóp chuige seo. Mar shampla, sraontar léas iain luchtaithe iseatóp i réimsí leictreacha is maighnéadacha níos mó nó níos lú, ag brath ar a maiseanna: an iarmhairt is bun leis an mais-speictriméadar. Sampla eile is ea go mbraitheann ráta idirleata na n-iseatóp i meascán gásach ar mhais gach iseatóip, agus baintear feidhm as seo chun scaradh a dhéanamh ar heicseafluaríd úráiniam i saibhriú úráiniam i gcomhair breosla núicléach.
Scarbhileog. Clár ríomhaire lenar féidir sonraí, uimhreacha agus/nó téacs a chur isteach is a thaispeáint i maitrís dhronuilleogach. Is féidir na sonraí a phróiseáil is a láimhseáil ar bhealaí difriúla de réir mar a chinneann an t-úsáideoir. Mar shampla, is féidir colúin nó sraitheanna uimhreacha a shuimiú, a idirmhalartú nó a mhéadú faoi thairisigh. Tugann scarbhileoga bealaí réasúnta simplí, ach cumasach mar sin féin, chun sonraí airgid is eile a anailísiú, agus baintear feidhm astu go forleathan i gcúrsaí gnó.
Scáthán. Dromchla mín a fhrithchaitheann cuid mhaith den solas a imbhuaileann é, déanta as gloine le miotal an-fhrithchaiteach deasctha ar an gcúl nó ar an aghaidh thosaigh, nó as miotal le han-loinnir air. Cruthaíonn scáthán plánach íomhá fhíorúil ar aon mhéid leis an bhfrithne, ach an íomhá iompaithe go cliathánach i leith na frithne, taobh clé na híomhá ar thaobh deas na frithne. Díchumann scáthán dronnach an íomhá, ach úsáidtear scáthán cuasach le dromchla parabóileach i dteileascóip réalteolaíochta chun solas a bhailiú is a fhócasú. I dteileascóp réalteolaíoch frithchaite is féidir go mbeidh an scáthán 5 m ar trastomhas, ach úsáidtear scátháin de gach tomhas in ionstraimí optúla. Úsáidtear scátháin leathairgeadaithe mar scátháin aonbhealaigh idir seomra dea-shoilsithe is seomra lagshoilsithe.
Scáthlán croise. Spiara maisithe chun an altóir is an chórlann san eaglais a scaradh ó chorp na heaglaise.
Neoplasma. At de shaghas ar bith in áit ar bith sa cholainn is ea neoplasma. Sa chiall litriúil, cuimsíonn an téarma fiú at de bharr ionfhabhtaithe nó cist, ach den chuid is mó fáis éadroma neamhurchóideacha. 
Tarlaíonn fáis éadroma go háitiúil agus bíonn imill shoiléire acu. Déanann fáis urchóideacha (ailsí) ionradh ar fhíocháin sa chomharsanacht, éiríonn a n-imill doiléir, agus leathann siad chuig codanna eile sa cholainn trí imshruthú na fola is an córas limfeach.
Sceall. Carraig dríodair a cruthaíodh den chuid is mó ó fhosuithe cré táite is dlúite. Bíonn ineamhnaitheacht shainiúil ar feadh na bplánaí fosaithe, is é sin, scoilteann sé go héasca ar feadh dromchlaí comhthreomhara le spáis bheaga eatarthu mar gheall ar threoshuíomh na bplátaí de mhianraí cré. Bíonn dóthain ábhair orgánaigh lofa i sceallaí ola gur féidir ola a eastóscadh as trí dhriogadh millteach.
Sceartán. Fíneog mhór atá oiriúnaithe chun a bheith ina seadán seachtrach fuiliteach ar veirteabraigh tíre. Is arachnidí seadánacha iad na sceartáin (fo-ord Ixodida) atá mar chuid de sárord na bhfíneog Parasitiformes.
Na sciatháin thosaigh leathrúil ag a mbun is scannánach ag a gceann, agus fillte ar na sciatháin scannánacha chúil is é ar fos. A starrfhiacla modhnaithe chun an craiceann a ghearradh agus an béal oiriúnach chun suite. A heipideirm leaisteach de réir cineáil, in ann síneadh chun béile fola a choinneáil. Is féidir léi galair a tharchur d'ainmhithe is daoine.
Sceartán caorach. Is cuileog bheag gan eití é sceartán caorach, seadán seachtrach ar chaoirigh. Itheann sé tríd an bhfuil a shú. Lotnaid a chuireann tús le ruaim ar an olann, agus mar sin tábhachtach ó thaobh an gheilleagair.
Sceith aincise. Cruthú easpa sna céislíní is timpeall orthu. Aimhréidh de chuid céislínítis dhian is ea í, agus ionfhabhtú baictéarach, de bharr streipteacocais haemalaíoch. Is gá í a chóireáil le frithbheathaigh chuí agus draenáil an bhracha. Is féidir gur gá na céislíní a bhaint trí mháinliacht uair éigin ina dhiaidh sin.
Andrew Victor Schally. Bithcheimicí a rugadh i Vilnias na Liotuáine (Wilno na Polainne ag an am) ach ag obair sna Stáit Aontaithe ó 1957 is ea Andrew Victor Schally. 
Ar an 30 Samhain 1926 a rugadh é. 
Rinne sé an-chuid saothair bhunúsaigh ar hormóin éagsúla is a bhfeidhmeanna sa cholainn. 
Roinn sé Duais Nobel na Fiseolaíochta nó an Leighis sa bhliain 1977 le Roger Guillemin is Rosalyn Sussman Yalow as a shaothar chun na hormóin peiptíde ón hipeatalamas a aonrú.
Arthur Leonard Schawlow. Fisicí a rugadh i Mount Vernon, Nua-Eabhrac ab ea Arthur Leonard Schawlow (5 Bealtaine 1921 - 28 Aibreán 1999). 
Le deartháir a chéile Charles Townes, shaothraigh sé an léasar, bíodh is gurbh é Theodore Maiman a thóg an chéad léasar feidhmeach i 1960. Roinn sé Duais Nobel na Fisice sa bhliain 1981 le Nicolaas Bloembergen is Kai Siegbahn.
Tástáil Schick. Tástáil ar mhothaitheacht duine don diftéire, ina n-instealltar dáileog an-bheag tocsain diftéire sa chraiceann. Má tharlaíonn frithghníomhú áitiúil, is féidir gur gá imdhíonadh. Ainmnithe as an dochtúir péidiatraice Ostarach Bela Schick (1877-1967).
Karl Friedrich Schinkel.  
Ailtire agus péintéir a rugadh i Neuruppin na Gearmáine ab ea Karl Friedrich Schinkel (13 Márta 1781 – 9 Deireadh Fómhair 1841). Dhear sé cuid mhaith foirgneamh sa stíl chlasaiceach, agus thug sráideanna is cearnóga nua isteach i mBeirlín.
Teileascóp Schmidt. Ionstraim réalteolaíochta a cheap Bernhardt Schmidt (1879-1935) i 1930. Bíonn pláta ceartúcháin sa chonair optúil chun íomhánna gan díchumadh thar réimse leathan a tháirgeadh. Baintear feidhm as chun suirbhéireacht fhótagrafach a dhéanamh ar an spéir.
Christopher Latham Sholes. Ceapadóir a rugadh i Mooresburg, Pennsylvania ab ea Christopher Latham Sholes (14 Feabhra1819 - 17 Feabhra 1890). Clódóir a bhí ann is é óg, ach d'fhorbair sé an clóscríobhán i 1868.
Arnold Schoenberg. Cumadóir ceoil a rugadh i Vín na hOstaire ab ea Arnold Schoenberg (13 Meán Fómhair 1874 – 13 Iúil 1951). Nuair a seinneadh a shiansa aireagail den chéad uair i 1907 tharla círéib de bhrí gur thréig sé coincheap traidisiúnta na tonúlachta. Thug sé coincheap an dá thon shrathacha déag isteach, agus chuir i bhfeidhm ina cheol níos déanaí é. Ghlac sé saoránacht na Stát Aontaithe agus d'éag sé in Los Angeles, California.
Pálás Schönbrunn. Pálás Barócach i Vín (1669–1730) a dhear Fischer von Erlach don impire Leopold I is ea Pálás Schönbrunn. Athraíodh ag Nikolaus Pacassi don bhanimpire Maria Theresa sna 1740idí é. In úsáid i gcomhair ócáidí stáit, agus cuid de na seomraí ar oscailt don phobal.
John Robert Schrieffer. Fisiceoir a rugadh in Oak Park, Illinois is ea John Robert Schrieffer (1931-2019). Roinn sé Duais Nobel na Fisice sa bhliain 1972 le John Bardeen is Leon Cooper as teoiric BCS (Bardeen-Cooper-Schrieffer) na forsheoltachta a shaothrú. 
Scríobh sé "Theory of Superconductivity" (Teoiric na Forsheoltachta, 1964).
Richard Schrock. Ceimicí a saolaíodh i mBerne, Indiana is ea Richard Schrock (rugadh 4 Eanáir 1945). Roinn sé Duais Nobel sa cheimic le Robert Grubbs is Yves Chauvin i 2005 as a shaothar ar an modh meititéise i gcomhair na sintéise orgánaí.
Theodor Schwann. Fiseolaí a rugadh i Neuss na Gearmáine ab ea Theodor Schwann (7 Nollaig 1810 – 11 Eanáir 1882). D'fhionn sé an einsím peipsin, rinne taighde bunúsach ar chrapadh na matán, agus leathnaigh teoiric na gceall ó phlandaí go dtí fíocháin ainmhithe. I Köln a fuair sé bás.
Melvin Schwartz. Fisicí a rugadh i gCathair Nua-Eabhrac ab ea Melvin Schwartz (1932-2006). Agus é ag obair le Leon Lederman is Jack Steinberger i Saotharlann Náisiúnta Fermi na Luasairí i mBatavia, Illinois, chruthaigh sé go raibh dhá fho-cháithnín ag an muón, an neoidríonó-mhúón is an leictreonmhúón, rud a thaispeáin gur dhócha go raibh na cáithníní bunúsacha ina nglúinte, le neoidríonónna gaolmhara ag an leictreon, an muón is an tó-leaptón. Roinn an triúr Duais Nobel sa bhfisic i 1988 as an obair seo.
Karl Schwarzschild. Réaltfhisicí teoiriciúil a rugadh i bhFrankfurt ab ea Karl Schwarzschild (9 Deireadh Fómhair 1873 - 11 Bealtaine 1916). Ba athair an réaltfhisiceolaí Martin Schwarzschild é freisin. 
Sa bhliain 1915, sholáthair Schwarzschild an chéad réiteach beacht ar chothromóidí réimse Einstein ar choibhneasacht ghinearálta i gcás teoranta de mhais neamh-rothlach sféarúil amháin, an bhliain chéanna a thug Einstein an choibhneasacht ghinearálta isteach. Mar thoradh ar réiteach Schwarzschild, a bhaineann úsáid as comhordanáidí Schwarzschild agus méadracht Schwarzschild, díorthaítear ga Schwarzschild, arb é méid na léaslíne teaghmhis de dhúpholl neamh-rothlach.
Julian Schwinger. Fisicí in Ollscoil Harvard ab ea Julian Schwinger (12 Feabhra 1918–16 Iúil 1994). Roinn sé Duais Nobel na Fisice i 1965 le Sin-Itiro Tomonaga is Richard Feynman as a saothar ar leictridinimic chandamach, atá tábhachtach i bhfisic na mbuncháithníní.
Sciaitíce. Is éard atá i gceist leis an sciaitíce ná pianta ar feadh dáileadh na néaróige sciataí, is é sin ar fud na más is ar chúl na géige íochtaraí go bun na coise. Go minic, brú ar fhréamhacha na néaróige sciataí sa réigiún lumbasacrach is bun léi, mar gheall ar shleamhnú diosca idirveirteabraigh as a ionad ceart ansin.
Sciath bhitheolaíoch. Is éard atá i gceist le sciath bhitheolaíoch ná iamh cosanta mórthimpeall ar chroíleacán imoibreora núicléach, chun cosc a chur ar sceitheadh radaíochta a bheadh in ann damáiste a dhéanamh d'fhíocháin bhitheolaíocha. De ghnáth, cuimsíonn sí ballaí maisiúla coincréite treisithe.
Sciathadh. Córas chun bac a chur ar tharchur is glacadh comharthaí fánacha leictreacha/leictreonacha. I gcábla comhaiseach, mar shampla idir aeróg is teilifíseán, iompraítear an comhartha ar an tsreang inmheánach agus déanann an chaolrabhaisc chopair sheachtrach thalmhaithe an sciathadh. Sciathann an ghreille thosaigh ar oigheann micreathonnach na húsáideoirí ar na micreathonnta díobhálacha. Déanann iniaimh is mogaill sheoltacha sciathadh ar chomharthaí leictreacha. Is cás Faraday é cás mogallach sreinge atá talmhaithe, agus déanann a leithéid sciathadh leictreastatach is leictridinimiciúil tarchuir is glactha ar a bhfuil istigh ann.
Scil (planda). Planda ilbhliantúil atá dúchasach don Eoraip, an Áise is deisceart na hAfraice. An bhleib beag; na duilleoga caol; na bláthanna croischruthach is clogchruthach, uaireanta cromtha, gorm nó corcra. Táirgeann scil an earraigh bláthanna is duilleoga san earrach. Táirgeann scil an fhómhair na bláthanna níos déanaí sa bhliain roimh theacht amach na nduilleog.
Scileach. Carraig bhriste bhrait a scaradh ó fhaillte ag an aimsir, go mór mór ag an mbáisteach is an sioc. Carntha ar fhánaí is ag bun fánaí sléibhte.
Scim chaol. Raithneach ilbhliantúil le riosóim dreaptha a fhaightear i ngach áit, beagnach. Go minic eipifíteach. Na froinn ina n-aonair, go domhain maothánach, nó roinnte. Na sórais gan iondúisiam, i 1-3 líne ar thaobh íochtarach an fhroinn.
Scinneadh ar uisce. Feiniméan is féidir tarlú nuair a bhíonn bonn feithicle ag feidhmiú ar bhóthar fliuch. Faoi chúinsí áirithe, idirshuítear ding uisce idir bonn is bóthar, cailleann an bonn greamú, agus scinneann sé. Éiríonn an stiúradh is an coscánú neamhéifeachtach dá thoradh.
Gerridae. Is fine feithidí iad na Gerridae san ord Hemiptera, ar a dtugtar go coitianta scinnirí locháin. Ag teacht le haicmiú na nGerridae mar fhíorfheithidí (.i., fo-ord Heteroptera), tá baill an bhéil tagtha chun cinn ag na gerridae le haghaidh pollta agus diúil, agus tá chumas neamhghnách acu, sé sin gur féidir leo siúl ar dhromchla uisce, iompartha ag teannas ribeadach. Bíonn dromchla ar a cosa is a colainn atá uisce-éarthach dofhliuchta agus tugtar neostóin orthu mar sin. Tógtar iad go hanatamaíoch chun a meáchan a aistriú le go mbeidh siad in ann rith ar bharr dhromchla an uisce. Mar thoradh air sin, is dócha go bhfaighidh duine scinnirí locháin i láthair in aon lochán, abhainn nó loch. Tá cur síos déanta ar níos mó ná 1,700 speiceas, 10% díobh san éiceachóras muirí.
Den chuid is mó, itheann siad feithidí atá á mbá.
Sciobaire. Éan caol atá dúchasach do réigiúin theo ar fud an Domhain. Sánn sé éisc faoi bhun an uisce lena ghob fada biorach. Nuair a shnámhann sé, ní bhíonn ach an ceann is an muineál fada os cionn an uisce. Áitríonn sé uisce fosaithe.
Sciollam. Dhá ghné planda a fhaightear i réigiún na Meánmhara is an Áise, le gais cheartingearacha, duilleoga caola cosúil le féar, agus spící bláthanna is gach bláth le 6 theascán iombhlátha. I ngné amháin tá na duilleoga V-chruthach i dtrasghearradh is na bláthanna bán nó bándearg. Sa ghné eile tá na duilleoga triantánach i dtrasghearradh is na bláthanna buí.
Sciollam na móna. Planda ríosómach ilbhliantúil a fhásann 40 cm ar airde i réigiúin bhogacha in iarthuaisceart na hEorpa is ea sciollam na móna. Na duilleoga docht cuartha, V-chruthach i dtrasghearradh. Na bláthanna le 6 theascán iombhlátha, buí, ag éirí flannbhuí dorcha tar éis a thoirchithe. Na staimíní ar nós olla.
Sciorrárthach. Is feithicil mara a ardaítear ar adhartán aeir é sciorrárthach. Molta ag Christopher Cockerell i 1950, ach níor tógadh an chéad cheann go dtí na 1960idí. Tiomáinte ag liáin a shuítear go hingearach agus ardaithe os cionn na farraige ar adhartán aeir a sháinnítear idir dromchla an uisce is cabhail na soithí ag sciorta solúbtha neoipréine. Thosaigh an chéad seirbhís rialta sciorrárthaigh i 1962 idir Y Rhyl is Wallasey ar inbhear abhainn Dyfrdwy sa Bhreatain. In úsáid ar fud an Domhain anois i bhfoirmeacha éagsúla.
Sciuirdrásaíocht. Rásaíocht mótar de shaghas ar leith, triail luasghéaraithe thar aon rud eile. Rásaíonn dhá fheithicil le hinnill mhóra, rotha móra cúil is rotha beaga tosaigh thar chúrsa 400 m. Baintear luasanna timpeall 400 km u amach go minic. Bíonn paraisiút feistithe ar gach feithicil chun cabhrú sa choscadh ag deireadh an ráis. Thosaigh sí i gCalifornia sna 1930idí agus is coitianta í sna Stáit Aontaithe.
Sclamhaire. Is iasc é an sclamhaire le colainn ramhar atá forleathan go háitiúil i bhfarraigí trópaiceacha. Tagann an t-ainm ó na fiacla fada cónacha tosaigh is na gialla fíoringhluaiste. Tá cineálacha de tábhachtach mar éisc bhia, ina measc an sclamhaire liath ón Aigéan Atlantach trópaiceach.
Scléirideirm. Scléirideirm a thugtar ar ghalar neamhchoitianta ginearálaithe na bhfíochán tacaíochta ar fud na colainne. Meastar gur galar uath-imdhíonachta é. Éiríonn an craiceann ramhraithe lonrach de réir a chéile, agus greamaíonn leis na fíocháin faoina bhun. Éiríonn na hailt pianmhar docht. Bíonn baint ag an ngalar le conair an díleá, na scamhóga, an croí is fíocháin eile freisin.
Scléaróis iolrach. Galar ina gcailltear an gnáthchumhdach (an mhiailin) a bhíonn ar néaróin san inchinn is corda an dromlaigh. Cuireann sé seo isteach ar tharchur na ríog ar feadh na néaróg, rud a lagaíonn gníomhú na gcóras sa cholainn a bhíonn faoi rialú na néaróg sin. Faigheann duine amháin as gach 2,000 an galar, mná níos minice ná fir. Ní fios cad is cúis leis, ach d'fhéadfadh próiseas uath-imdhíonachta a bheith mar bhun leis. Is ilchineálach na hairíonna cliniciúla, ach cuimsíonn siad laige sna géaga, radharc dúbailte, deacrachtaí urlabhra, veirtige, codladh grifín, éagumas gluaiseachtaí a chomhordú (neamhluail), iad sin uile díomuan ach athfhillteach, ag éirí níos troime de réir a chéile. Níl aon chóireáil ar leith air mar ghalar.
Scoiltbholb. Larbha cruimhe de chlann leamhan "Nochtuidae", a dhéanann an-damáiste do bharra trí ghais is duilliúr na síolphlandaí a ithe.
Scoilteadh catalaíoch. Ní mór na móilíní hidreacarbóin i bpeitriliam a bhriseadh síos (a scoilteadh) ina móilíní níos lú chun go mbeidh siad inúsáidte. Déantar é seo sa scaglann ola tríd an bpeitriliam a dhriogadh. Ach is féidir leis an scoilteadh tarlú ar bhealaí éagsúla, agus mar sin baintear feidhm as catalaígh ar leith chun taobhú le bealaí ar leith chun peitreal, díosal nó olaí eile a tháirgeadh.
Scoilteanna hidriteirmeacha. Toibreacha teo ar ghrinneall na farraige ar feadh na scoiltghleannta ar na sceireacha aigéanacha is i scoilteanna bolcánacha eile. Go minic deascann suilfídí is ocsaídí miotal ón tuaslagán hidriteirmeach te (timpeall 350 °C) a thagann amach ar an ngrinneall, agus tógann siad sin struchtúir suas le 10 m ar airde a dtugtar "simléirí" orthu. Bíonn tiúchan ard suilfíd hidrigine san uisce hidriteirmeach, agus is bunús é sin le méid ollmhór baictéar a ocsaídíonn sulfar. Bíonn na baictéir seo ag bun biashlabhra ilghnéitheach farraige a bhíonn lonnaithe mórthimpeall ar na scoilteanna hidriteirmeacha, ceann annamh nach mbraitheann ar fhótasintéis nó radaíocht na Gréine mar bhunfhoinse fuinnimh.
Scoiltghleann. Umar fadaithe i screamh an Domhain is ea scoiltghleann, agus é teorannaithe ag éisc normálta. Réigiún ina bhfuil teannas sa screamh de bharr na plátaí teicteonacha screimhe a bheith ag gluaiseacht amach óna chéile. Dlúthbhaint aige le bolcánacht, cosúil le sliabh Kilimanjaro i scoiltghleann oirthear na hAfraice. Tarlaíonn a leithéid ar feadh na sceireacha i lár na n-aigéan freisin.
Triail Scopes. Triail múinteoir meánscoile, John Thomas Scopes, i stát Tennessee, SAM i 1925 ab ea Triail Scopes. Cuireadh i leith Scopes gur mhúin sé an éabhlóid bhitheolaíoch ina rang, rud a bhris dlí sa stát sin a shainordaigh go múinfí scéal litriúil an chruthaithe de réir an Bhíobla amháin. B'ócáid mhór phoiblí an triail, agus craobhscaoileadh í ar an raidió, fiú. De bhrí gur ghlac cuid mhaith daoine go raibh comhshinsir ag daoine is moncaithe, tugadh "triail na moncaithe" uirthi. Fuarthas Scopes ciontach agus gearradh fíneáil $100 air. Níor aisghairmeadh an dlí sin go dtí 1967.
Scornlus. Is éard is scornlus ann ná ball de ghné éagsúil plandaí bliantúla is luibheacha ilbhliantúla, cuid acu íseal leata, cuid acu díreach in airde, go minic ag foirmiú tortán, dúchasach don leathsféar thuaidh. Na duilleoga an-chaol go dtí beagnach ciorclach. Na bláthanna cloig cúigmhaothánach, de ghnáth mór feiceálach, gorm beagnach i gcónaí, ach uaireanta bándearg nó bán, ina n-aonar nó i mbláthraí fada. Is é an toradh ná capsúl le póir a shileann síolta mar a bheadh piobarán ann. Suas le 300 speiceas ar eolas, agus fástar an-chuid speiceas mar mhaisiúchán.
George Gilbert Scott. Ailtire a rugadh i nGawcott Shasana, treoirailtire na hathbheochana Gotaí sa Bhreatain ab ea Sir George Gilbert Scott (13 Iúil 1811 – 27 Márta 1878). Dhear sé Leacht Cuimhneacháin Albert (1862–1863), stáisiún is óstán Naomh Pancras (1865) i Londain, agus Ollscoil Ghlaschú (1865). Thosaigh sé ag dearadh teach na mbocht ach rinne sé saincheird ina dhiaidh sin de shéipéil agus d'ardeaglaisigh. Cuirtear 800 bhfoirgneamh ar fad ina leith.