Trelis/gawiki huggingface dataset:
D. A. Binchy. Bhí Daniel Anthony Binchy (1899 – 1989) ar dhuine de mhórscoláirí Gaeilge an fichiú haois.
I gContae Chorcaí a rugadh a thuismitheoirí William Patrick Binchy agus Annie Brown. Bhí siopa agus teach tábhairne ag a athair sa Ráth i gContae Chorcaí i 1901. Bhí triúr deartháireacha aige agus deirfiúr amháin, agus ní raibh Gaeilge ar bith ag an teaghlach.
Fuair sé marc caoga hocht faoin gcéad sa Ghaeilge sa mháithreánach, cé go ndúirt sé níos déanaí gur beag eolas a bhí aige ar an teanga ag an am. Bhain sé BA le honóracha den chéad scoth sa dlí agus sa pholaitíocht sa Choláiste Ollscoile, Baile Átha Cliath, agus MA i nuastair na hÉireann. Bhí B.L. aige freisin. Rinne sé staidéar ina dhiaidh sin in München, i mBeirlín, i bPáras agus san Ísiltír, agus fuair sé MA ó Oxford. I 1924 ceapadh é ina Ollamh le dlí-eolaíocht agus leis an dlí Rómhánach sa Choláiste Ollscoile, Baile Átha Cliath.
Chuir sé roimhe a aire a dhíriú ar sheandlíthe na hÉireann ar chomhairle Sir Paul Vinogradoff, ollamh le dlí-eolaíocht in Oxford. Dúirt Osborn Bergin leis go gcaithfeadh sé dianstaidéar a dhéanamh ar feadh deich mbliana sula bhféadfadh sé tráchtas dlí a chur in eagar. Dúirt Binchy féin ina dhiaidh sin go raibh an ceart ag Bergin. Théadh sé chun Dún Chaoin ag foghlaim Gaeilge, d’fhreastalaíodh ar léachtaí, rinne staidéar ar Shanscrait agus chuir eolas ar an mBreatnais.
I 1929 ceapadh é ina mhinistir thar ceann na hÉireann sa Ghearmáin. Bhí an Ghearmáinis go maith aige agus thapaigh sé an deis chun freastal ar chúrsaí sa teangeolaíocht chomparáideach i mBeirlín. (Níor thaitin Hitler leis.) Chaith sé cuid mhaith den chogadh ag obair ar son na gComhghuaillithe san Royal Institute of International Affairs agus scríobh leabhar suntasach dar theideal "Church and State in Fascist Italy" (1941). 
Bhí tosaithe aige ar a shaothar mór, an "Corpus Iuris Hibernici", agus ábhar ann a bhí bailithe óna lán seanlámhscríbhinní. Nuair a bhí sé críochnaithe bhí fáil ag scoláirí eile ar an gcuid is mó de na dlíthe i sé imleabhar. I 1943 thug sé léacht Rhys (‘The linguistic and historical value of the Irish law tracts’) i Londain (cé nach raibh ach scata an-bheag ag éisteacht). 
Ó 1943 go 1946 bhí sé ina Ollamh le Dlí Canónta i gColáiste Phádraig, Maigh Nuad. Ina dhiaidh sin bhí sé ina Chomhalta Sinsearach Taighde i gColáiste Corpus Christi in Oxford. Ó 1949 go 1975 bhí sé ina Ollamh Sinsearach in Institiúid Ard-Léinn Bhaile Átha Cliath. 
Níor phós sé riamh.
Príomhshaothar.
"Corpus Iuris Hibernici: ad fidem codicum manuscriptorum". Dublin Institute for Advanced Studies. 1978
Svetlána Alecsiévich. Scríbhneoir neamhfhicsin agus iriseoir iniúchta de chuid na Bealarúise is ea Svetlána Alecsándrovna Alecsiévich (r. 1948). Is i Rúisis a scríobhann sí.
Rugadh Svetlána Alecsiévich ar an 31ú lá de mhí an Mhárta i mbaile beag Stanislaviv, nó Ivano-Frankivsk [An Úcráinis: Іва́но-Франкі́вськ, "Ivano-Frankivśk"] mar a thugtar air ón mbliain 1962 amach, san Úcráin. Ag an am a rugadh í, bhí Stanislaviv suite i bPoblacht Shóivéadach Shóisialach na hÚcráine. Bealarúiseach ab ea a hathair agus Úcránach ab ea a máthair.
Moladh Duais Nobel na Litríochta di sa bhliain 2015. Dúirt Acadamh na Sualainne gur bronnadh an duais uirthi de bharr na "scríbhneoireachta ilfhónaí" a chum sí, scríbhneoireacht atá ina "leacht cuimhneacháin d'fhulaingt agus do mhisneach ár linne." Is í Svetlána Alecsiévich an chéad scríbhneoir riamh de chuid na Bealarúise dá moladh an duais seo.
Seangán mórthónach. Is feithid é an seangán mórthónach. Ball d'fhine na Lepismatidae atá ann.
Moncaí géagach dú-mhalach. Is ainmhí é an moncaí géagach dú-mhalach. Mamach atá ann.
16 Lúnasa ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016.  15 Lúnasa - "16 Lúnasa" - 17 Lúnasa 
Is é An Mháirt an 16 Lúnasa ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016 an ceathrú lá déag comórtais.
Aonocsaíd sulfair. Comhdhúil neamhorgánach le foirmle SO is ea aonocsaíd sulfair. Ní bíonn sí ar fáil ach amháin mar chéim de chaolghás. Nuair a bhíonn sí tiubhaithe nó comhdhlúite, athraíonn sí go dtí S2O2 (déshulfair dé-ocsaíd). D'aimsíodh í sa spás, ach ab é sin, is annamh a chastar uirthi slán.
Struchtúr agus nascadh.
Bíonn bunstaid thripléadach ag an mhóilín SO cosúil le O2, i.e. bíonn dhá leictreon neamhphéireáilte ag gach móilín. Is ionann nascfhad an S-O 148.1 agus na nascfhaid sin a fhaightear sna mbunocsaídí sulfair (e.g. S8O, S−O = 148 pm) ach níos faide ná an nasc S-O gásach S2O (146 pm).
Flosctar an móilín le radaíocht neas-infridhearg go dtí an staid shingléadach (gan aon leictreoin neamhphéireáilte). Creidtear go mbíonn an staid shingléadach níos imoibríoch ná bhunstaid, ar an mbealach céanna is a mbíonn ocsaigin shingléadach níos imoibríoch ná ocsaigin thripléadach.
Táirgeadh agus imoibrithe.
Bíonn táirgeadh SO mar imoibrí, tré na sintéise orgánaí, bunaithe ar úsáid na gcomhdhúile a "easbhrúann amach" SO. Mar shampla, dianscaoileadh an mhóilín mheasartha shimplí tíaráin 1-ocsaíd: chomh maith le samplaí níos casta, cosúil le ocsaíd tríshuilfíde, C10H6S3O
Bíonn an móilín SO éagobhsaí go teirmidinimiciúil, ag tiontú ar dtús go dtí S2O2. Ionsánn SO isteach sna hailcéiní, sna hailcíní agus sna dhé-éiní ag tairgeadh móilíní le fáinní tríbhallánach le sulfair iontu.
17 Lúnasa ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016.  16 Lúnasa - "17 Lúnasa" - 18 Lúnasa 
Is é Dé Céadaoin an 17 Lúnasa ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016 an cúigiú lá déag comórtais.
Gary O'Donovan. Is rámhaí Éireannach é Gary O'Donovan (rugadh 30 Nollaig 1992). Is as an Sciobairín, Contae Chorcaí é. Lena dheartháir Paul, bhuaigh sé bonn airgid ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016.
Paul O'Donovan. Is rámhaí Éireannach é Paul O'Donovan (rugadh 19 Aibreán 1994). Is as An Sciobairín, Contae Chorcaí é. 
In éineacht lena chara Gary O'Donovan, bhuaigh sé bonn óir sa gcomórtas céaslaire (bád beirte) ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh ar 29 Iúil 2021. Sé nóiméad, sé shoicind a thóg sé ar an mbeirt fhear as an Sciobairín an rás a chríochnú. Thug foireann na Gearmáine dúshlán na nÉireannach sa rás ceannais ach léirigh O’Donovan agus McCarthy a gcumas sa dara cuid den rás chun críochnú 0.86 soicind chun tosaigh ar bheirt na Gearmáine. 
Ba iad na hÉireannaigh rogha láidir na coitiantachta i dTóiceo tar éis dóibh Craobhacha na hEorpa agus an Domhain a bhuachan sna blianta 2016-2019.
Lena dheartháir Gary, bhuaigh sé bonn airgid amach ag na Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016.
18 Lúnasa ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016.  17 Lúnasa - "18 Lúnasa" - 19 Lúnasa 
Is é Dé Máirt an 18 Lúnasa ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016 an séú lá déag comórtais.
19 Lúnasa ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016.  18 Lúnasa - "19 Lúnasa" - 20 Lúnasa 
Is é Dé Céadaoin an 19 Lúnasa ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016 an seachtú lá déag comórtais.
Kumasi. Cathair i nGána is ea Kumasi agus é suite 200km (100 míle) ó thuaidh ó Mhurascaill na Guine. Tá Kumasi suite i dtír na nAsantaech gar do Loch Bosumtwi i réigiún na bhforaoisí báistí. Measadh 2,069,350 duine a bheith ina gcónaí ann sa bhliain 2013.
Bunaíodh Kumasi sa bhliain 1680. Sa bhliain 1695 rinneadh príomhchathair Chomhnaidhm na Asantaech de.
20 Lúnasa ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016.  19 Lúnasa - "20 Lúnasa" - 21 Lúnasa 
Is é Dé Sathairn an 20 Lúnasa ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016 an t-ochtú lá déag comórtais.
21 Lúnasa ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016.  20 Lúnasa - "21 Lúnasa" 
Is é Dé Domhnaigh an 21 Lúnasa ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016 an naoú lá déag comórtais agus lá an tsearmanais dúnta.
4 Lúnasa ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016.  3 Lúnasa - "4 Lúnasa" - 5 Lúnasa 
Ba é Déardaoin an 4 Lúnasa ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016 an dara lá comórtais. Bhí an oscailt oifigiúil ar siúl an lá ina dhiaidh.
3 Lúnasa ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016.  "3 Lúnasa" - 4 Lúnasa 
Ba é Dé Céadaoin an 3 Lúnasa ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016 an chéad lá comórtais. Bhí an oscailt oifigiúil ar siúl dhá lá ina dhiaidh.
Comhdhúil neamhorgánach. Is éard is comhdhúil neamhorgánach ann ná comhdhúil nó cumasc nach bhfuil orgánach. Níl an téarma dea-shainithe, ach sa chiall is simplí, tagraíonn sé do chomhdhúile nach bhfuil carbón iontu, agus nach raibh bainteach le nó eascraithe as ábhar beo.
Dé-ocsaíd sulfair. Is comhdhúil cheimiceach í Dé-ocsaíd sulfair. Ag atmaisféar caighdeánach, is gás tocsaineach é le boladh géar greannach. Is é a tríphointe ná 197.69 K agus 1.67 kPa. Scaoiltear amach í go nádúrtha le linn gníomhaíochta bolcánacha.
Bhain na Rómhánaigh úsáid as dé-ocsaíd sulfair chun fíon a dhéanamh nuair a fuair siad amach nuair a dhóití coinnle sulfair taobh istigh de soithí folamh fíona go gcoimeádtar iad saor ó bholadh fhínéagair.
Struchtúr agus nascadh.
Is móilín lúbtha é SO2 le C2v grúpa pointí siméadrach. Chuirfeadh chur chuige bunaithe ar teoiric an fhiúsnaisc, ag scrúdú ar s agus p fithiseáin amháin, síos ar an nascadh i dtéarmaí athshondais idir dhá struchtúr athshondas.
Tá nascord de 1.5 ag an nasc idir sulfair agus ocsaigin. Tugtar tacaíocht don chur chuige simplí seo nach n-agraíonn rannpháirtíocht " d ' ' fithiseach. 
Maidir le foirmiúlachas leictreonchomhairimh, tá staid ocsaídiúcháin de +4 ag adamh sulfair agus lucht foirmiúil de +1.
Tarlú.
Bíonn SO2 le fáil ar an Domhan ach i dtiúchan an-bheag agus san atmaisféar ag thart ar 1 csb (codanna sa billiún).
Ar phláinéid eile, is féidir teacht uirthi i dtiúchain éagsúla, an ceann is tábhachtaí ná ar atmaisféar Véineas, áit a bhfuil sí ar an an tríú gás is suntasaí, ag 150 csm. Ansin, comhdhlúthaíonn sí chun scamaill á dhéanamh, agus bíonn sí ina cuid thábhachtach de imoibrithe ceimiceacha san atmaisféar agus cuidíonn sí leis an téamh domhanda. Luaitear í mar an ghníomhaire lárnach is mó a bhíonn freagrach as luathtéamh Mharsa, le meastacháin na tiúchana san ísealatmaisféar chomh hard le 100 csm, cé nach mbíonn sí ann ach amháin i méideanna rian ann bheag. Ar Véineas agus Mars agus ar an Domhan araon, creidtear gurb é sceitheadh gáis bholcánaigh a phríomhfhoinse. Bíonn 90 % dé-ocsaíd sulfair san atmaisféar Io agus ceaptar go mbíonn rianméideanna freisin in atmaisféar Iúpatair.
Sausage Party. Scannán beochana Meiriceánach is ea Sausage Party a rinneadh sa bhliain 2016.
Cluichí Oilimpeacha do Dhaoine óga an Gheimhridh 2012. Thóg Cluichí Oilimpeacha do Daoine óga an Gheimhridh 2014 ar siúl i Innsbruck, An Ostair. Thosaigh sé ar 13 Eanáir agus críochnóidh é ar 22 Eanáir.
Cluichí Oilimpeacha do Dhaoine óga an Gheimhridh 2016. Thóg Cluichí Oilimpeacha do Daoine óga an Gheimhridh 2016 ar siúl i Lillehammer, An Iorua. Thosaigh sé ar 12 Feabhra agus chríochnaigh sé ar 21 Feabhra.
Cluichí Oilimpeacha do Dhaoine óga an tSamhraidh 2018. Thóg Cluichí Oilimpeacha do Daoine óga an tSamhraidh 2018 ar siúl i Buenos Aires, An Airgintín. Thosaigh na cluichí ar 6 Deireadh Fómhair agus chríochnaigh é ar 18 Deireadh Fómhair.
Cluichí Oilimpeacha do Dhaoine óga an Gheimhridh 2020. Bhí Cluichí Oilimpeacha do Daoine óga an Gheimhridh 2016 ar siúl i Lausanne, An Eilvéis. Tosóidh sé ar 10 Eanáir agus críochnóidh é ar 19 Eanáir.
Cluichí Oilimpeacha do Dhaoine óga. Is eachtra spóirt idirnáisiúnta do dhéagóirí iad na Cluichí Oilimpeacha do Dhaoine óga a bhíonn ar siúl gach ceithre bliana. Imrítear go leor spórt éagsúla sna cluichí, agus tá cluichí ar leith ann do spóirt an tSamhraidh agus spóirt an Gheimhridh.
The Economist. Nuachtán seachtainiúil i mBéarla is ea The Economist, arbh é an Economist Group a úinéir agus a chuirtear in eagar go príomha in oifigí i Londain. Chuir James Wilson "The Economist" ar bun i mí Meán Fómhair, 1843. Mar gheall ar a stair luath, tugann "The Economist" "nuachtán" air féin, ach le blianta fada tagann gach uimhir a chuirtear i gcló amach ar pháipéar snasta cosúil le hirisleabhar. 1.5 milliún cóip an chiorclaíocht ag "The Economist" sa bhliain 2006. Díoltar leath díobh sna Stáit Aontaithe.
Is é an Economist Group úinéir "An Economist". Tá 50% de na scaireanna i lámha na dteaghlach Rothschild (an chraobh Sasanach díobh) agus Agnelli. Is le hinfheisteoirí príobháideacha an 50% eile, eagarthóirí agus baill eile na foirne ina measc. Tá ionadaithe de chuid mhuintir Rothschild agus Agnelli araon ar bhord stiúrtha an nuachtáin.
De réir an ráiteas misin atá ag "The Economist" agus atá le feiceáil in gach uimhir de, tá comhrac dian idir an éirim agus aineolas faiteach neamhfhiúntach a chuireann bac ar an dul chun cinn. Seasann an nuachtán an fód ar son na saorthrádála, an domhandaithe agus na saorinimirce.
Oliver Dingley. Is tumadóir idirnáisiúnta ar son na hÉireann é Oliver Dingley (rugadh 24 Samhain 1992 i Harrogate, Sasana). 
Ghlac sé páirt sa lingchlár 3 méadar ag na Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016. Tháinig sé sa 13ú háit sa chéad bhabhta le 399.80 pointe. Ag an leathcheannais tháinig sé sa 9ú háit sa chéad bhabhta le 414.25 pointe. Ag an cheannais bhain sé 442.90 pointí amach agus chríochnaigh sé san 8ú háit.
Bhuaigh Dingley bonn cré-umha ar son Sasana ag na Cluichí Comhlathais 2014 i nGlaschú. Tháinig sé sa 8ú háit sa lingchlár aonair 3m ag na Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2016. Ag Craobhchomórtais na hEorpa 2018 ar son na hÉireann, tháinig sé sa 5ú háit sa lingchlár 1m. De bharr ar thinneas ní raibh sé ábalta páirt a ghlacadh sna himeachtaí eile.
Naisc sheachtracha.
Oliver Dingley ar Twitter
Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2024. Beidh Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2024 ar siúl sa bhliain 2024 i bPáras.
Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2028. Beidh Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh 2028 ar siúl sa bhliain 2028, in Los Angeles.
Cluichí Oilimpeacha an Gheimhridh 2026. Beidh Cluichí Oilimpeacha an Gheimhridh 2026 ar siúl sa bhliain 2026, in Milano agus Cortina d'Ampezzo.
Cluichí Oilimpeacha an Gheimhridh 2018. Beidh Cluichí Oilimpeacha an Gheimhridh 2018 ar siúl i bPyeongchang, An Chóiré Theas idir an 9 Feabhra agus an 25 Feabhra 2018. Seo an chéad uair a tionóladh Cluichí Oilimpeacha an Gheimhridh sa Chóiré Theas.
An Comórtas.
Na spóirt ar an gclár.
Sna Cluichí seo beidh 102 chomórtas san iomlán (50 comórtas do na fir, 44 do na mná agus ocht gcinn measctha), i cúig dhisciplín déag sna seacht spórt Oilimpeacha.
Boinn.
 Náisiún óstach (An Chóiré Theas)
Cluichí Oilimpeacha an Gheimhridh 2022. Reáctáladh Cluichí Oilimpeacha an Gheimhridh 2022 i mBéising, An tSín idir an 4 agus an 20 Feabhra 2022. Bhí Cluichí Oilimpeacha an tsamhraidh ar siúl sa chathair sin sa bhliain 2008.
Bhí seisear ar fhoireann na hÉireann sa chomórtas. Bhí siadag glacadh páirt in imeachtaí éagsúla i rith na míosa, le sciáil ina measc. D’iompair Brendan Newby agus Elsa Desmond brat na hÉireann ag an searmanas oscailte.
Michel de Montaigne. Scríbhneoir Francach ab ea Michel Eyquem de Montaigne, nó Montaigne mar is fearr aithne air. 
Rugadh é ar an 28ú lá d'Fheabhra 1533 i "château" Naomh Mhichíl Mhontaigne ("Saint-Michel-de-Montaigne"), "château" atá suite i nDordogne na Fraince, agus ba san áit chéanna a fuair sé bás, ar an 13ú lá de mhí Mheán Fómhair 1592.
Tá tuairimí éagsúla ag scoláirí i dtaobh Mhontaigne: Dar le scoláirí áirithe, bhí sé ina fhealsamh agus mhorálaí de réir stíle na hAthbheochana. Ceapann scoláirí eile, áfach, gur scríbhneoir léannta a bhí ann agus go raibh sé ina cheannródaí ar na heolaíochtaí sóisialta agus stairiúla, nó gurbh eisean a chuir tús leis na heolaíochtaí sin i dtraidisiún na Fraincise fiú.
Ós rud é go raibh a athair, Pierre Eyquem de Montaigne, an-tógtha le Daonnachas, ba oideachas de réir gnásanna an Daonnachais a fuair Montaigne agus é ag fás aníos. Cé go raibh idéil an Daonnachais go forleathan i measc lucht an léinn ag an am, ba iontach an t-oideachas a tugadh do Mhontaigne. Rinne athair Mhontaigne cinneadh a pháiste a thógáil leis an Laidin mar mháthairtheanga, mar shampla, ionas go mbeadh an teanga seo, teanga na gClasaiceach agus léinn dá linne araon, ar a thoil ag an ngarsún nuair a bheadh sé ina dhuine fásta.
Níor chaill Montaigne riamh an meon caidéiseach fiosrach sainiúil, ná an dúil sa léann, a bhí aige de thoradh an oideachais chuimsithigh ilbhéarlaigh sin a fuair sé. Tá meon an Daonnachais agus an fonn léinn le feiscint go soiléir ina chuid scríbhneoireachta, na h"Aistí" ("Essais") ach go háirithe.
Ba sa bhliain 1572 a chuir Montaigne tús le scríobh an tsaothair is iomráití dá chuid, is é sin na h"Aistí", agus níor éirigh sé as bheith á bhforbairt agus á n-athscríobh go dtí na míonna deireanacha dá shaol. Saothar ar leith is ea na h"Aistí", saothar a bhfuil áit thábhachtach i stair litríocht na Fraince aige - agus a raibh áit aige ar "Index librorum prohibitorum" na hEaglaise Caitlicí, b'in liosta na leabhar nach raibh sé ceadaithe ag dea-Chaitlicigh iad a léamh, ón mbliain 1676 go dtí an bhliain ina bhfuair an Pápa Pól VI réidh leis an "Index". Tugadh "Aistí" Mhontaigne ábhar machnaimh do go leor daoine, idir scríbhneoirí (m.sh., Shakespeare, Pascal, Proust) agus fhealsaimh (m.sh., Descartes, Nietzsche, Heideggar), ón am gur foilsíodh den chéad uair iad.
Scríobh Montaigne féin sa téacs 'Don Léitheoir', téacs atá mar bhrollach agesna h"Aistí", nach raibh aidhm aige agus é ag scríobh na n"Aistí" “ach amháin aidhm phearsanta agus phríobháideach”. Ag an am céanna, thug sé le fios i gceann amháin eile desna h"Aistí" eile gur féidir leis an dté a léifeadh na h"Aistí" maitheas agus tairbhe a bhaint astu toisc go bhfuil "gach aoinne ina íomhá den staid dhaonna ina hiomlán". Agus, i ndáiríre, is chun íomhá dó fhéinig a chruthú a thosaigh Montaigne le scríobh na n"Aistí", nó mar a deir sé é: ‘Is mise ábhar mo leabhair’.
Gaeilge.
Tá Gaolainn curtha ag Breandán Ó Doibhlin ar chúpla ceann desna h"Aistí". Tá na haistriúcháin sin le léamh ina leabhar "Montaigne – Deascán as na hAistí" a foilsíodh sa bhliain 2001.
An Chipir i gComórtas Amhránaíochta Eoraifíse na nÓg. Ghlac An Chipir páirt i gComórtas Amhránaíochta Eoraifíse na nÓg don chéad uair sa bhliain 2003.
Rámhaíocht. Is éard is rámhaíocht, nó iomramh, ann ná bád a thiomáint tríd an uisce trí bheith ag tarraingt ar na maidí rámha.
Rámhaíocht ag na cluichí Oilimpeacha.
Is spórt Oilimpeach atá sa rámhaíocht a bhí ann den chéad uair i 1900 (cuireadh an comórtas ar ceal i 1896 de bharr drochaimsire).
Seo a leanas na comórtais ag na cluichí Oilimpeacha:
Liagóir. Ar fhoireann rámhaíochta, is é an liagóir an duine a shuíonn ag deireadh an bháid. Is é atá freagrach as an mbád a stiúradh, agus as rithim agus cumhacht na rámhaithe a chomhordú.
Sri Jayawardenepura Kotte. Is é Sri Jayawardenepura Kotte príomhchathair oifigiúil Shrí Lanca agus é suite ar chósta thiar an oileáin. Scríobhtar an chuid láir den ainm mar "Jayawardenapura", "Jayewardenapura" srl freisin. Is fo-bhaile de Cholombo é, iarphríomhchathair na tíre agus an chathair is mó inti. Tá an phríomhchathair 10km ó lár Colombo. 
Tógadh dúnfort ar an suíomh chomh luath agus an 13ú chéad. Thosaigh forbairt uirbeach air sa 19ú chéad. Táthar ag aistriú institiúidí náisiúnta ó Colombo go Sri Jayawardenepura Kotte i gcónaí. Sa bhliain 2012 bhí 107,925 duine ina gcónaí sa chathair.
Céaslaire. Bád is ea céaslaire, ina bhfuil dhá rámh ag gach rámhaí, rámh an duine ar gach aon taobh den bhád. Sa rámhaíocht Oilimpeach, bíonn comórtas céaslaire aonair, comórtas céaslaire beirte agus comórtas céaslaire ceathrair.
Gaiscí.
Bhuaigh Fintan McCarthy agus Gary O'Donovan bonn óir sa gcomórtas céaslaire (bád beirte) ag Cluichí Oilimpeacha an tSamhraidh ar 29 Iúil 2021. Sé nóiméad, sé shoicind a thóg sé ar an mbeirt fhear as an Sciobairín an rás a chríochnú. Thug foireann na Gearmáine dúshlán na nÉireannach sa rás ceannais ach léirigh O’Donovan agus McCarthy a gcumas sa dara cuid den rás chun críochnú 0.86 soicind chun tosaigh ar bheirt na Gearmáine. Ba iad na hÉireannaigh rogha láidir na coitiantachta i dTóiceo tar éis dóibh Craobhacha na hEorpa agus an Domhain a bhuachan sna blianta 2016-2019.
Colombo. Is é Colombo an chathair is mó i Srí Lanca, tír oileánda san Áise Theas. Tá Colombo lámh le Sri Jayawardenepura Kotte, príomhchathair oifigiúil na tíre, agus áirítear é mar fo-bhaile de Cholombo. Is é Colombo lár trádálach, airgeadais agus cultúrtha Shrí Lanca. Tá calafort tábhachtach ann. Sa bhliain 2005 bhí 752,993 duine ina gcónaí sa chathair féin agus 5.6 milliún i mórcheantar na cathrach.
Stair.
Mar gheall ar an gcalafort breá nádúrtha, d'fhás lonnaíocht ann fada siar. Bhí eolas ag na trádálaithe agus daoine eile ar Cholombo 2,000 bliain ó shin, ón Róimh go dtí an tSín. Bhí Colombo ina phríomhchathair ag na tíortha coilíneacha ag tosnú sna 1700idí faoi na Portaingéalaigh, a raibh cuid de chósta thiar an oileáin faoina smacht. Choimeád na hOllannaigh an phríomhchathair in Colombo nuair a ghlac siad seilbh ar choilíneacht na bPortaingéalach. Rinne na Briotanaigh an rud céanna nuair a chuir siad an tír faoina smacht sa bhliain 1815. Mhair an stádas mar phríomhchathair faoin rialtas neamhspleách go dtí an bhliain 1982.
Ceoldrámaí Hamburgacha caillte de chuid Händel. Ba i gcathair Hamburg na Gearmáine a bhí cónaí ar an gcumadóir Georg Friedrich Händel ón mbliain 1703 go dtí an bhliain 1706. Ní raibh ach ocht mbliana déag d’aois aige nuair a tháinig sé go dtí an chathair. Chum Händel ceithre cinn de cheoldrámaí le linn an tréimhse a chaith sé i Hamburg, cé nár tháinig ach ceann amháin de na ceoldrámaí sin – .i. "Almira" – slán anuas chugainn. Is iad "Nero" (Gaeilge: “Néaró”), "Florindo" agus "Daphne" (Gaeilge: “Dafnae”) na trí cheoldráma eile a chum sé nuair a bhí sé ann: Tá ceol an cheoldráma "Nero" caillte agus níl ach míreanna ceolfhoirneacha beaga den dá cheoldráma eile againn.
Do rugadh Händel i gcathair Halle na Gearmáine agus do fuair sé a luath-oideachas ceoil san áit chéanna. Bhí Händel ina orgánaí foirfe faoin uair gur fhág sé an chathair sin chun dul chuig Hamburg sa bhliain 1703. Do fuair sé post mar veidhleadóir leis an "Oper am Gänsemarkt" (Gaeilge: ‘Áras Ceoldrámaíochta Mhargadh na nGéanna’) i Hamburg, amharclann a raibh an-chlú uirthi ag an am. Ba ag an "Oper am Gänsemarkt" a chuir Händel eolas ar bhuntús chumadóireacht na ceoldrámaíochta, rud a tharla faoi thionchar beirte fear ach go háirithe: Rheinhard Keiser, stiúrthóir ceoil ag an "Oper am "Gänsemarkt', agus Johann Mattheson, a bhí ina chéad-amhránaí ann. Os rud é gurb iad píosaí de chuid Kheiser é féin a chuireadh an "Oper am Gänsemarkt" ar stáitse de ghnáth, ba é an seal a chaith Keiser ar shiúl ón "Oper" a thug a dheis do Händel. Chum an fear óg "Almira" agus "Nero" i ndiaidh a chéile, iad bunaithe araon ar leabhróga a scríobh Friedrich Christian Feustking. Ní raibh an oiread ratha ar "Nero" agus mar a bhí ar "Almira" agus níor cuireadh "Nero" ar stáitse arís tar éis dá chéad sraith, sraith a mhair trí léiriú, bheith críochnaithe. Níor léirigh an "Oper am Gänsemarkt" "Florindo" agus "Daphne", na ceoldrámaí deireanacha a chum Händel i Hamburg sular fhág sé an chathair sa bhliain 1706 chun dul go dtí an Iodáil. Ceoldrámaí bunaithe ar leabhróga de chuid Heinrich Hinsch a bhí iontu agus samhlaíodh iad mar cheoldráma mór amháin.
Níl aon cheol againn sa lá atá inniu faoina bhféadtar a rá gur ón gceoldráma "Nero" a tháinig sé, cé go bhfuil an tuairim nochta ag daoine a bhfuil saineolas ar shaothair Händel acu go mb’fhéidir gur bhain Händel úsáid as ceol an cheoldráma sin i gceoldrámaí eile dá chuid, "Agrippina" (Gaeilge: Aigripíne) ach go háirithe – tá ceangail idir scéal "Agrippina" agus scéal "Nero" agus faightear cúpla duine de na pearsana ó "Nero" in "Agrippina", leis. Tá míreanna ceoil ó "Fhlorindo" agus "Dhaphne" againn fós, cé go bhfuil an ceol gutha a ghabh leo caillte, agus baineadh úsáid as cúpla ceann de na míreanna sin i sraith cheolfhoirneach ar a ndeineadh taifead den chéad uair sa bhliain 2012.
Arsainíd alúmanaim. Ábhar leathsheoltóra is ea arsainíd alúmanaim (AlAs) le beagnach an tairiseach laitíseach céanna is a bhíonn ag arsainíd ghailliam agus arsainíd alúmaniam ghailliam agus bandabhearna níos leithne ná arsainíd ghailliam. Is féidir le AlAs sárlaitís a dhéanamh le arsainíd ghailliam (GaAs) agus dá bharr sin bíonn airíonna leathsheoltóra de thoradh air. Toisc go mbíonn beagnach an tairiseach laitíse céanna ar (GaAs) agus (AlAs),bíonn straidhn ionduchtaithe an-beag sna sraitheanna, a ligeann dóibh a bheith fásta beagnach go haondeonach go tiubh. Ceadaíonn sé seo feidhmíochta an-ard i soghluaisteacht ard na leictreon, trasraitheoirí HEMT, agus gairis loig chandaim eile.