Trelis/gawiki huggingface dataset:
MTV Unplugged in New York. Albam beo ón bhanna rac-cheol (nó grúinse) Meiriceánach Nirvana é MTV Unplugged in New York, agus an ceann deireanach a thaifead siad nuair a bhí Kurt Cobain fós beo. Taifeadadh an ceirnín i gCathair Nua-Eabhrac ar an 18 Samhain 1993 mar chuid den tsraith MTV Unplugged, an clár mór le rá ar an stáisiún ceoil MTV. Seó fuaimiúil a bhí ann, ina sheinn an grúpa roinnt amhráin as na ceirníní a bhí seolta acu os comhair lucht féachana beag. 
Bhain Nirvana geit as MTV agus an lucht féachana nuair a thóg siad an banna doiléir Meat Puppets suas ar an ardán leo, chun cúpla amhrán a chasadh. Chomh maith le sin, níor sheinn siad a lán de na hamhráin cháiliúla a bhí acu ag an am, ach ábhar gan iomrá ó cheoltóirí eile ar nós David Bowie, Leadbelly agus The Vaselines. 
Níor eisíodh ach ceann amháin de na rianta mar shingil, an t-amhrán "About a Girl" a shroich barr na gcairteacha i Meiriceá.
Foireann sacair náisiúnta Phoblacht na hÉireann. Is í foireann peile náisiúnta Phoblacht na hÉireann a dhéanann ionadaíocht do Phoblacht na hÉireann i gcomórtais sacair. Tá an fhoireann náisiúnta faoi stiúir Cumann Peile na hÉireann agus imrítear a gcluichí baile sa Staidiam Aviva i mBaile Átha Cliath. Is é Martin O'Neill bainisteoir reatha na foirne.
Cháiligh an fhoireann dá gcéad mhórchomórtas sa bhliain 1988 nuair a shroicheadar Craobh na hEorpa sa Ghearmáin. Bhí bua cáiliúil acu in aghaidh Shasana sa chomórtas seo, agus rinneadh laochra de na peileadóirí mar thoradh. Cháiligh siad do Chraobh na hEorpa arís sa bhliain 2012 agus do Chorn Sacair an Domhain sna blianta 1990, 1994 agus 2002.
Staid.
Imríonn an fhoireann ag imirt a gcluichí baile sa Staidiam Aviva, áis a roinneann siad le foireann rugbaí na hÉireann. Roimhe sin, d'imir an dá fhoireann i bPáirc an Chrócaigh mar shocrú sealadach, fad agus a bhí athfhorbairt á dhéanamh ar pháirc Bhóthar Lansdún i mBaile Átha Cliath, mar a thugaí air. 
Is é Staidiam Aviva ceanncheathrú an IRFU chomh maith, eagraíocht stiúrtha rugbaí in Éirinn. D'imir an fhoireann sacair a chéad chluiche sa staid seo i gcoinne na hIodáile sa bhliain 1971. Roimhe seo, bhíodh cluichí á imirt bPáirc Cnocán Uí Dhálaigh.
Kerbdog. Ba bhanna rac-cheoil, nó rac malartach as Chill Chainnigh, Poblacht na hÉireann é Kerbdog. Bhain siad cáil idirnáisiúnta amach leis an albam clúiteach "On The Turn" sa bhliain 1996. 
Stair.
Tháinig Kerbgog le chéile i gcathair Chill Chainnigh sa bhliain 1991. Ar dtús, bhíodh siad ag seinm amhráin ó na bannaí a thaitin leo, mar shampla Sonic Youth, Loop agus Spaceman 3. Tháinig Billy Dalton (giotár) isteach sa bhanna sa bhliain 1992. Tar éis tamall, thosaigh siad ag scríobh a n-amhráin féin. Ceol miotal troim agus punc-rac a bhí i gceist.
Rinne siad a gcéad albam, "Kerbdog", i 1993 i Londain. Thaifead siad é le Jack Endino, an fear a bhí ina léiritheoir cheana féin le Nirvana, Mudhoney agus Soundgarden roimhe sin. D´fhág Billy Dalton an banna i 1995, ach lean Kerbdog ar aghaidh agus rinne siad a n-albam is fearr i 1996, On The Turn. Albam láidir ab ea é, ceann de na h-albaim is fearr ón seánra seo.
Bhris Kerbdog suas i 1998, agus thosaigh Cormac agus Darragh banna nua, le h-ainm Wilt. Tháinig Kerbog ar ais le chéile i 2005, agus bhí taispeántas maith acu i bhFéile Oxegen sa tsamradh.
Níor thosaigh na baill ag cumadh ábhair nua le chéile, agus mar thoradh cuireadh deireadh leo arís.
Francis Crick. An tOllamh Francis Harry Compton Crick (8 Meitheamh 1916 - 28 Meitheamh 2004), fisiceoir, bitheolaí móilíneach agus néareolaí Sasanach. Tá cáil air mar gheall ar a fhionnachtain ar struchtúr an aigéid dí-ocsairibeanúicléasach ADN in éineacht le James Watson agus Maurice Wilkins. 
Bronnadh an Duais Nobel na Fiseolaíochta nó an Leighis orthu i 1962. Rosalind Franklin a chuir leis an tuiscint ar struchtúir móilíneach de ADN freisin. 
Cosúil le teoiric chandamach Planck agus teoiric coibhneasachta Einstein, tá fionnachtain seo Watson is Crick ar na buanna is tábhachtaí in eolaíocht sa 20ú haois.
Saol.
Thaispeáin Watson is Crick i 1953 gurb é a bhíonn i ngach móilin den DNA i ngach cill bhitheolaíoch ná dís tointemhóilíní (suas le 2 m ar fhad), gach ceann ina shaghas cóipe den cheann eile.
Bíonn na tointí seo leagtha amach taobh lena chéile mar a bheadh dréimire ann, ach an dréimire casta ina chaslíne (an chaslíne dhúbailte) agus naisc idir núicléitídí ar na tointí ag feidhmiú mar rungaí. Is é ord na núicléitídí a litríonn na géinte sa DNA.
James Watson. Bitheolaí Meiriceánach is ea James Dewey Watson (a rugadh ar 6 Aibreán 1928). Tá cáil air mar gheall ar a fhionnachtain ar struchtúr an aigéid dhí-ocsairibeanúicléasaigh, nó ADN, in éineacht le Francis Crick agus Maurice Wilkins. Bronnadh Duais Nobel na Fiseolaíochta nó an Leighis orthu sa bhliain 1962. Rosalind Franklin a chuir leis an tuiscint ar struchtúir móilíneach an ADN freisin.
Saol.
Rugadh Watson i Siceago, SAM. 
Thaispeáin Watson is Crick i 1953 gurb é a bhíonn i ngach móilin den DNA i ngach cill bhitheolaíoch ná dís tointemhóilíní (suas le 2 m ar fhad), gach ceann ina shaghas cóipe den cheann eile.
Tá cur síos ar an bhfionnachtain ina leabhar "The Double Helix" (An Déhéilics, 1968). I 1990-4, ina cheannaire ar thionscadal an ghéanóim dhaonna, scéim idirnáisiúnta chun ionad is ord gach géine ar gach crómasóm daonna a aimsiú is a mhapáil.
Maurice Wilkins. Is ceann de fhionnachtaithe struchtúr an aigéid dí-ocsairibeanúicléasach ADN é Maurice Hugh Frederick Wilkins (15 Nollaig 1916 - 5 Deireadh Fómhair 2004). Rugadh é sa Nua-Shéalainn. Tá cáil air mar gheall ar a fhionnachtain ar struchtúr ADN in éineacht le Francis Crick agus James Watson Bronnadh an Duais Nobel na Fiseolaíochta nó an Leighis orthu i 1962. Rosalind Franklin a chuir leis an tuiscint ar struchtúir móilíneach de ADN freisin. Rinne sé taighde i réimsí eile - méarnáil, radar, deighilt iseatóp agus díraonadh x-ghathach.
Jimmy Page. Is ceoltóir rac-cheoil é Jimmy Page (James Patrick Page, a rugadh ar an 9 Eanáir, 1944 i Middlesex, Sasana), agus duine de na giotáraithe ab fhearr riamh. Sheinn Page leis an mbanna The Yardbirds, ach bhain sé clú agus cáil amach dó féin nuair a thosaigh sé an banna Led Zeppelin sna 1960idí. Is laoch é Page inniu mar ghiotáraí.
John Bonham. Ba cheoltóir é John Henry "Bonzo" Bonham (rugadh ar an 31 Bealtaine, 1948 é i Redditch, Sasana). Bhí Bonham ina dhrumadóir leis an mbanna rac-cheoil Led Zeppelin. Tá cáil ar Bhonham inniu mar dhuine de na drumadóirí ab fhearr riamh, agus b'eisean a chruthaigh sé a lán de na caighdeáin a úsáidtear i rac-cheol fós. Fuair Bonham bás ar an 25 Meán Fómhair 1980, tar éis fadhbanna fadtéarmacha le halcól.
Is drumadóir freisin é a mhac Jason Bonham.
From the Muddy Banks of the Wishkah. Albam beo ón bhanna rac-cheoil Nirvana is ea From the Muddy Banks of the Wishkah, a eisíodh ar an 1 Deireadh Fómhair, 1996 1996 le taibhléiruithe bheo ó 1989 go dtí 1994. Roghnaíodh na hamhráin ag Krist Novoselic, dordghiotáraí an ghrúpa don chuid is mó, agus scríobh sé na nótaí chlúdaigh chomh maith. Bhí sé d'intinn ag Novoselic agus an ndrumadóir Dave Grohl albam beo a eisiúint sa bhliain 1994, in éineacht le "MTV Unplugged in New York" mar phéire dhioscaí, ach mheas an bheirt go raibh sé ródheacair an t-albam a chur le chéile san am sin tar éis bháis Kurt Cobain.
Scannánaíocht. Is ealaíon nua-aimseartha é an scannánaíocht, ina bhfuil pictiúirí beo déanta le ceamaraí scannán agus aisteorí. Ceithre chéim a bhíonn i gceist i dtáirgeadh scannán: ullmhúchán, glacadh, iarleiriú, riaradh. San ullmhúchán, forbraíonn an léiritheoir, an stiúrthóir is an scriptscríbhneoir coincheap, scéal is féidir a athrú ina scannán dráma. Eagraíonn an léiritheoir an maoiniú agus leagann amach plean is amchlár an tionscadail. Roghnaítear an fhoireann léirithe, na haisteoirí, is na láithreacha amuigh. Deartar agus tógtar na láithreáin istigh. Sa ghlacadh, bíonn an stiúrthóir i bhfeighil na grianghrafadóireachta ar stáitse nó sna láithreacha amuigh agus é dírithe ar obair na n-aisteoirí. Déanann an ceamaradóir an ghrianghrafadóireacht, agus cinneann an soilsiú chuige, chun coincheapa an stiúrthóra a chur i ngníomh. Bíonn an meascthóir i bhfeighil taifeadadh na fuaime. Réalaítear na scannáin a nochtadh i rith an lae sa tsaotharlann ag deireadh an lae, agus iniúchaíonn an stiúrthóir an bunábhar. San iarléiriú, déantar eagarthóireacht agus cuirtear ceol is fuaimeanna eile leis an scannán roimh a lainseáil ag an gcéadléiriú. Sa riaradh, scaiptear an scannán ar phictiúrlanna, ullmhaítear é do thíortha iasachta (trí theangacha eile a chur ar an bhfuaimrian), an teilifís is an margadh baile.
Scannánaíocht In Éirinn.
Tá feabhas mór tagtha ar chúrsaí scannánaíochta in Éireann le blianta beag anuas. Tá cabhair anois ar fáil ó Bhord Scannán na hÉireann chun scannáin a dhéanamh sa tír. Go mór mór tá stiúrthóirí á mealladh chuig Éireann lena scannáin a dhéanamh mar gheall ar laghduithe cánach atá ar fáil dóibh faoi láthair.
Osclaíodh an chéad phictiúrlann in Éirinn sa bhliain 1909. Ba le James Joyce an phictúrlann sin agus ba é an "Volta" a hainm.
Ceol-Acadamh Ríoga na hÉireann. Is "colaiste nasctha" de chuid Ollscoil Chathair Bhaile Átha Cliath é Ceol-Acadamh Ríoga na hÉireann. 
Stair.
Bhunaigh grúpa díograiseoirí ceoil i mBaile Átha Cliath é sa bhliain 1848. Bhog sé go dtí a sheoladh reatha i 1871 agus bronnadh an ceart air an teideal "Ceol-Acadamh Ríoga" (nó "Royal Academy of Music") a úsáid an bhliain ina dhiaidh sín.
An Sahára. Is fásach mór te é an Sahára (Araibis: الصحراء الكبرى Aṣ-ṣaḥrāʾ al-Kubrā, "an fásach mór ") atá suite sa chuid thuaidh de mhór-roinn na hAfraice. Síneann sé os cionn 5,000 km ó iarthar go hoirthir, ón Aigéan Atlantach go dtí an Mhuir Rua, agus clúdaíonn sé níos mó ná 8.5 milliún km (nó beagnach 30% de dhromchla mhór-roinn na hAfraice), atá ar an bpíosa talún tirim is mó ar domhan. 
Is féidir an Sahára a leathnú níos faide ná an Mhuir Rua fiú, le tíreolaithe ag labhairt faoin "fásach mór an tSahára-na hAraibe" (Fraincís:"désert saharo-arabique"). Tríd is tríd, níos leithne, is éard atá sa Sahára an chuid thiar de thrasnán ollmhór tirim a shíneann ó bhruach Abhainn na Seineagáile go dtí an Mhongóil.
An fásach te is mó ar domhan, roinneann sé an mhór-roinn ó thoir go hiarthar. Clúdaíonn sé limistéir ollmhóra agus leathnaíonn sé thar deich stát: an Ailgéir, an Éigipt, Maracó, an Libia, an Túinéis, an Mháratáin, an Nígir, Mailí, Sead, an tSúdáin, chomh maith leis an Sahára Thiar.
Ní chlúdaíonn an fásach gainimh ach 20% dá limistéar, is éard atá sa 80% eile ná dromchlaí creagacha agus carraigeacha dríodair ina ghné is suntasaí sa tírdhreachatá. Áirítear ar an limistéar geografach roinnt tírdhreacha agus aeráidí; tá gaineamhlaigh (Grand Erg Oirthearach agus Grand Erg Iartharach), sléibhte (Hoggar, Tassili n'Ajjer, Massif du Tibesti), hamadaí (ardchláir chreagacha chrua) agus fásaigh phábhálacha ar nós Tanezrouft.
Bill Gates. Fear gnó Meiriceánach agus ceannródaí ríomhaireachta is ea William Henry Gates III (rugadh ar 28 Deireadh Fómhair, 1955 é), ar a dtugtar Bill Gates go leathan. Is ríomhchláraitheoir agus aireagóir é a chomhbhunaigh Microsoft, an chuideachta bogearraí ríomhaireachta is mó ar domhan, in éineacht le Paul Allen sa bhliain 1975.
Saol.
Rugadh i Seattle, Washington é. 
Tá sé ar cheann de na daoine is saibhre ar domhain, agus dar leis an iris "Forbes" i 2005 is eisin an té is saibhre, le US$45.3 billiún aige. 
Microsoft.
Bhunaigh Gates an corparáid Microsoft in éineacht le Paul Allen. Is eisean cathaoirleach agus príomh-ailtire bogearraí Microsoft.
Snúcar. Is saghas spóirt é snúcar. Beirt a bhíonn á imirt agus gnóthaítear pointí nuair a chuirtear liathróid chuí isteach sna pócaí ar an mbord snúcair. Buailtear an liathróid bhán le cleathóg snúcair nó ciú, agus buaileann an liathróid bhán na liathróidí eile. Tá sé phóca ar an mbord, cúig liathróid dhearga déag agus ansin sé dhath eile - buí, donn, glas, gorm, bán-dearg agus dubh. Is é an duine leis an líon pointí is airde an buaiteoir. 
Is é an Embassy World Championship an príomhchomórtas snúcair dá bhfuil ann agus reáchtáiltear an comórtas seo ar bhonn bliantúil, i gcónaí san Amharclann Crucible, i Sheffield, Sasana.
An imirt.
Rialacha Snúcair.
Is é aidhm an chluiche níos mó pointe a fháil ó chur na liathróidí sna pócaí san ord ceart. Ach is féidir pointe a fháil freisin má bhrisinn an freasúra na rialacha. Gheobhainn tú pointe amháin má chuireann tú liathróid dearg i bpóca go dleathach. Is iad luach na liathróidí eile ná buí(2), glas(3), donn(4), gorm(5), bán-dearg(6) agus seacht don dubh. Tosaíonn an cluiche mar a fheiceann tú san pictiúr thuas. Bíonn an triantán de liathróidí dearga chomh cóngarach don bán-dearg is féidir, gan iad a buaileadh.
Tá seans ag an imreoir an liathróid bán a díriú ar na dearg, agus é mar aidhm ceann a chur sa póca. Má éiríonn leis, roghnaíonn sé dath (eile) agus arís thriallainn sé é a chur san póca. Leanann sé seo go dtí go dteipeann air, ansin athríonn siad, agus tá seans ag an imreoir eile. Tar éis a téann 'dath'(Liathróid nach bhfuil dearg) i póca, cuirtear é ar ais ar an tábla san áit as a tháinig sé. Leanainn siad go dtí go bhfuil na dearga go léir imithe, ansin tá orthu na dathanna a chur sna pócaí san ord ceart (mar atá luaite thuas).
Má bhristear na rialacha, faigheann an t-imreoir eile (do fhreasúra) pointí. Má buailtear an liathróid mí-ceart, faigheann an t-imreoir luach na liathróide, ar a laghad ceithre phointe.
Imreoirí cáiliúla.
Tá go leor imreoirí cáiliúla thar na blianta. Tá aithne ar Ray Reardon mar príomhimreoir na 70idí, Steve Davis sna 80idí agus Stephen Hendry sna 90idí. Bhuadar 6, 6 agus 7 craobh an domhain. Is é Ronnie O'Sullivan an buaiteoir i 2008, agus é sin a ceathrú craobh an domhain. Tá cáil ar áfach tar éis 147 pointí a fháil i cúig nóiméid. Ba é Joe Davis an chéad imreoir cáiliúil, agus bhuaigh sé craobh an domhain na snúcar trí na 20idí. 
Is é Ken Doherty príomhimreoir snúcair na hÉireann.
Fuascailt Dheiridh. B'í an Fhuascailt Dheiridh - nó "Fuascailt Dheiridh na Ceiste Giúdaí" (Gearmáinis: "Endlösung der Judenfrage") an t-ainm a bhí ag Adolf Hitler agus ag an rialtas Naitsíoch ar an bplean a bhí acu Giúdaigh na hEorpa a mharú. Ba chuid lárnach é de pholasaí na Naitsithe i rith an Dara Cogadh Domhanda ón mbliain 1939 go dtí bás Hitler sa bhliain 1945. B'é Adolf Eichmann a chum is a cheap an téarma úd "Endlösung". B'í Oibríocht Reinhard, nó marú na nGiúdach i nGobharnóireacht Ghinearálta na Polainne, sa bhliain 1942 an chéad mhóroibríocht a raibh baint aici leis an bhFuascailt Dheiridh. B'é an tUileloscadh, ina bhfuair ocht milliún Giúdach bás, príomhthoradh na scéime seo.
Seattle, Washington. Is í Seattle an chathair is mó i Washington, SAM agus príomhbhaile Chontae King í. Tá daonra 3.98 milliún ag Mhórcheantar Seattle, an cúigiú mhórcheantar déag is mó sa tír. Tá sí suite ar chuing idir Sunda Puget agus Loch Washington.
Stair.
Bhí cónaí ar Mheiriceánaigh dúchasacha sa réigiún ar feadh 4000 bliain sular lonnaigh coilínithe Eorpacha ann.
Bhunaigh Arthur A. Denny cathair Seattle sa bhliain 1851.
Cultúr.
Is ceoltóir rap ó Seattle é Macklemore.
Joseph Goebbels. Bhí Paul Joseph Goebbels (29 Deireadh Fómhair 1897 – 1 Bealtaine 1945) ina aire bolscaireachta sa Ghearmáin nuair a bhí an Naitsíochas i réim, agus Adolf Hitler ina dheachtóir. Bhí cáil, nó míchlú, ar Ghoebbels mar fhear mór óráidíochta a raibh cúrsaí an fhrith-Ghiúdachais agus na hidé-eolaíochta Naitsíche i mbarr a theanga aige i dtólamh. 
Ós rud é go raibh sé ar dhuine de cheannairí móra na Gearmáine i dtréimhse an Naitsíochais, bhí sé an-fhreagrach as ainghníomhartha agus coireanna an rialtais Naitsíoch, cosúil leis an Uileloscadh agus Oíche na Gloine Briste. Deirtear go raibh sé ar dhuine den triúr ba mhó cumhachta sa Ghearmáin i rith an Dara Cogadh Domhanda, in éineacht le Hitler féin agus le Heinrich Himmler.
Tús a shaoil.
Bhí dochtúireacht ag Goebbels ó Ollscoil Heidelberg, áit a ndearna sé staidéar ar dhrámaíocht na seachtú haoise déag. 
I ndiaidh dó a chéim ollscoile a bhaint amach sa bhliain 1921, chuaigh sé ag obair ina iriseoir, ina chléireach bainc agus ina scairteoir stocmhalartáin. 
Bhí sé ag breacadh síos scéalta agus drámaí san am sin, ach is fuar an fháilte a fuair a chuid scríbhinní ó na foilsitheoirí.
Naitsíochas.
Tháinig Goebbels i dteagmháil le páirtí na Naitsithe sa bhliain 1923, nuair a bhí an páirtí ag cur in aghaidh na bhFrancach agus iad siúd ag forghabháil cheantar tionsclaíochta iarthar na Gearmáine. 
Chuaigh Goebbels sa pháirtí sa bhliain 1924, agus rinneadh Gauleiter nó ceannaire réigiúnda de chuid an pháirtí de. Bhí sé freagrach as craobh Bheirlíneach an pháirtí. 
Thabhaigh a scileanna óráidíochta agus an cath a chuir sé ar na Sóisialaithe agus ar na Cumannaigh sa chathair an-chéimíocht dó sa pháirtí. 
Rialtas.
Nuair a shealbhaigh na Naitsithe an chumhacht sa Ghearmáin sa bhliain 1933, bronnadh céim an Aire Bolscaireachta air. B'eisean a d'eagraigh loscadh na leabhar "frith-Ghearmánach" i bPlás Bebel i mBeirlín, agus chuir sé nuachtáin agus meáin chumarsáide eile na Gearmáine faoi dhiansmacht na Roinne Bolscaireachta. Bhí sé go mór mór ag gríosú na ndaoine chun frith-Ghiúdachais fosta, go háirithe le linn Oíche na Gloine Briste.
Bhí Goebbels ag tacú leis an gcogadh go fíochmhar ó thús, agus é ina fhear mór scéiméireachta a bhain amach an-chumhacht i bpáirtí na Naitsithe leis an liom-leatachas a chleachtaíodh sé. Fiú nuair a bhí an cogadh ag teip ar an nGearmáin, ní dhearna Goebbels ach áitiú ar an náisiún glacadh le slógadh agus míleatú iomlán na tíre. Níor thréig sé Hitler riamh. 
Féinmharú.
Nuair a chuir an deachtóir lámh ina bhás féin, b'é Goebbels an fear a roghnaigh sé mar chomharba, mar "Seansailéir den Reich". Ach níor chaith an bolscaire mór ach aon lá amháin ina Sheansailéir. 
An chéad lá i ndiaidh bhás Hitler, thug bhean chéile Goebbels, Magda, nimh dá seisear clainne. B'éigean don chailín  is sine (Helga, 12) capsúl ciainíde a shlogadh siar in éadan a tola. 
Nuair a bhí na páistí tar éis bháis, chuir na tuistí lámh ina mbás féin.
Manchain. Is cathair in iarthuaisceart Shasana í Manchain (Béarla: Manchester). Tháinig borradh gasta ar an chathair i rith na Réabhlóide Tionsclaí san ochtú aois déag, agus is cathair thionsclaíoch í fós. Tá cáil idirnáisiúnta ar Mhanchain mar bhaile dhúchais fhoireann sacair Manchester United agus Manchester City.
Luke Kelly. B’amhránaí Éireannach agus amhránaí ceol tíre é Luke Kelly, "Lúcás Ó Ceallaigh" as Gaeilge, (17 Samhain, 1940 - 30 Eanáir, 1984) as Baile Átha Cliath agus an ball is cáiliúla den ghrúpa The Dubliners.
Ba é an duine is mó sa ghluaiseacht ceol tíre in Éirinn sna seascaidí agus sna seachtóidí. B’as tuaisceart na cathrach é agus d’fhreastail sé ar Scoil Uí Chonaill sular imigh sé ar eisimirce go dtí an Bhreatain i 1958. B’ansin, ar dtús, a bhí sé bainteach le gluaiseacht idirnáisiúnta an cheoil tíre ina raibh Ewan McColl mar phríomhphearsa agus, ina theannta sin, chuaigh sé isteach i bPáirtí Cumannach na Breataine.
I 1962, tháinig Luke ar ais go Baile Átha Cliath agus gan mhoill bhí sé mar chroílár phobal an cheoil tíre, ag seinm i seisiúin i dteach tábhairne O’Donoghues ar Rae Mhuirfean le leithéidí Ronnie Drew, Barney McKenna agus The Fureys. Ina dhiaidh sin, chuir sé grúpa le chéile le Drew, McKenna, Ciarán Bourke agus John Sheehan agus The Dubliners an t-ainm a thug sé orthu. I 1965, phós sé Deirdre O’Connell, duine de bhunaitheoirí Amharclann an Focus.
I lár na seascaidí, d’aistrigh Luke go dtí an Bhreatain ar feadh tamaill. Nuair a tháinig sé ar ais, sheinn sé le The Dubliners arís. B’éachtaí móra ceolmhara iad a chuid leaganacha de ‘Raglan Road’ (an dán le Patrick Kavanagh) agus ‘Scorn not his Simplicity’ agus is pointí tagartha sainiúla iad i gceol tíre na hÉireann. Lean Luke air ag feidhmiú mar cheoltóir polaitiúil agus bhain go leor de na hamhráin a rinne sé le cúrsaí sóisialta, na hairm agus cogaí, cearta oibrithe agus an náisiúnachas Éireannach. (Is samplaí maithe iad ‘The Springhill Disaster’, ‘Second World Song’ ‘When Margaret was Eleven’ agus ‘God Save Ireland’ de na rudaí inar chreid sé). An t-ainm a bhí ar cheann de na ceirníní is tábhachtaí ná "Revolution". Bhí sé seo suntasach ag an am san atmaisféar coimeádach a bhí i gceist i bPoblacht na hÉireann, go sóisialta agus go polaitiúil.
Tughtha don ól, fuair sé amach go raibh sceachaill air sa bhliain 1980 agus fuair sé bás i 1984. 
Is íocón é i mBaile Átha Cliath agus áirítear a chuid amhránaíochta mar cheann de sheoda cultúrtha na cathrach.
Tracy Chapman. Is amhránaí agus cumadóir amhrán Afra-Mheirceánach í Tracy Chapman (rugadh 30 Márta 1964) a bhfuil clú agus cáil bainte amach aici mar gheall ar na hamhráin ‘Fast Car’, ‘Talkin’ Bout a Revolution’ agus ‘Give Me One Reason’.
Thosaigh Chapman ag seinnt an ghiotáir agus ag cumadh amhrán agus í ina páiste. Bronnadh scoláireacht uirthi, tríd A Better Chance, a thug deis di freastal ar Wooster School i gConnecticut agus ansin glacadh léi in Ollscoil Tufts, Bostún. Is i gCambridge a thosaigh Chapman ag seinm ar na sráideanna agus i gcaifí agus tar éis di céim a bhaint amach ón gcoláiste, shínigh sí conradh le SBK agus d’eisigh sí "Tracy Chapman" (1988). Scríobhadh léirmheasanna lúcháireacha faoin albam agus chuaigh sí ar an mbóthar agus ag bailiú lucht leanúna. I ndiaidh di seinnt ag 70ú breithlá Nelson Mandela, thosaigh 'Fast Car' ag ardú sna cairteanna sna Stáit Aontaithe. Bhí an-díol ar an albam agus ar an singil agus d’éirigh leis an albam ceithre Grammy a bhaint amach.
Níor éirigh chomh maith céanna leis an gcéad albam eile, "Crossroads" (1989). I 1992, agus albam nua, "Matters of the Heart", bhí Chapman ag seinnt os comhair lucht leanúna beag agus dílis. Baineadh geit as lucht leanúna an cheoil nuair a d’eisigh Chapman albam eile, "New Beginnings" (1995) agus an singil ‘Give Me One Reason’, a bhuaigh Grammy i 1996 don amhrán raic ab fhearr. I 2000 eisíodh "Telling Stories". Craoladh an singil 'Telling Stories' go minic ar stáisiúin raidió na hEorpa. Chuaigh Chapman ar chamchuairt timpeall na hEorpa agus na Stát Aontaithe i 2003.
I Meán Fómhair 2005 eisíodh an seachtú halbam uaidh, "Where You Live".
Ella Mae Morse. B’amhránaí mór le rá Meiriceánach í Ella Mae Morse (12 Meán Fómhair 1924 – 16 Deireadh Fómhair 1999). Rugadh Ella i Mansfield, Texas.
D’fhostaigh Jimmy Dorsey í nuair a bhí sí 14 bliana d’aois. Bhí Dorsey den tuairim go raibh sí 19 mbliana d’aois, agus nuair a chuir an bord scoile in iúl dó go raibh sé freagrach as a cúram, fuair sé réidh léi. I 1942, nuair a bhí sí in aois a 17 mbliana, chuaigh sí le banna Freddie Slack. An bhliain chéanna thaifid sí “Cow Cow Boogie” le Freddie - an chéad cheirnín singil órga ag Capitol Records.
I 1943 thosaigh sí ag taifeadadh go haonarach. Chas sí amhráin i stíleanna éagsúla agus bhí amhráin aici i gcairteanna “pop” agus “rhythm and blues” araon. Níor éirigh léi bheith ina réalt mór le rá riamh, áfach. “Blacksmith Blues” (1952) an t-amhrán solo ba mhó cáil a d’eisigh sí. Níor thaifid sí aon rud i ndiaidh 1957 ach choinnigh sí uirthi ag déanamh ceoil go dtí 1987. Phós sí dhá uair agus bhí seisear páistí aici.
Fuair sí bás de thairbhe easpa anála i Bullhead City, Arizona.