Trelis/gawiki huggingface dataset:
César Aira. Is scríbhneoir agus aistritheoir Airgintíneach é César Aira. San Airgintín a rugadh é, sa bhliain 1949, in Coronel Pringles. D’fhoilsigh sé níos mó ná céad leabhar, b’fhéidir gur nóibhillí go leor acu, tá thart ar chéad leathanach i chuile cheann acu. Scaití, foilsíonn sé cúpla ceann sa mbliain. (In 1992, d’fhoilsigh sé chúig leabhar.) Ón mbliain 1993 tá sé ar a bhionda ag scríobh agus tá idir dhá agus cúig leabhar curtha amach gach bliain aige, leabhair ar fhad nóibhilllí.
Dar le Colm Tóibín tá "...Aira ar cheann de na scríbhneoirí is neamhchoitianta agus is suimiúla, go háirithe nuair is measa a bhíonn sé ag scríobh. Ligfidh sé do nóibhille gluaiseacht léi ón bhfíor-réalachas go haistíl iomlán."
In "An Episode in the Life of a Landscape Painter", tá cuntas ar bheirt phéintéirí, atá ag péinteáil radharcanna tíre an 19ú haoisa agus ag trasnú na nAindéis ón tSile go dtí an Airgintín:
Comórtas Amhránaíochta Eoraifíse na nÓg 2022. Beidh Comórtas Amhránaíochta Eoraifíse na nÓg 2022 ar an 20ú heagrán bliantúil de Chomórtas Amhránaíochta Eoraifíse na nÓg.
&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;
Torthaí Mionsonraithe.
&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;&lt;br&gt;
Bainian (éadaí). Is ball éadaigh é bainian. Chaitheadh fir agus mná an bainian idir an 17ú agus an 18ú haois. D'úsáidtí an t-ainm sin san 18ú haois chun diamhracht agus só an Oirthir a dhúiseacht.
Urania (iris). Iris léann inscne fheimineach a scaipeadh go príobháideach a bhí in Urania, a foilsíodh idir 1916 agus 1940. Ar na heagarthóirí bhí Eva Gore-Booth, Esther Roper, Irene Clyde, Dorothy Cornish, agus Jessey Wade. Foilsíodh í mar démhíosachán ó 1916 go 1920, ansin trí huaire sa bhliain, mar gheall ar chostais arda.
Cúlra.
Bhí go leor d'eagarthóirí na hirise nasctha le chéile tríd an "Aëthnic Union", grúpa réabhlóideach feimineach a bunaíodh i 1911..
Stair.
Bhí sé i gceist ag "Urania" dúshlán a thabhairt do steiréitíopaí inscne agus 'deireadh a chur le hinscne' (Béarla:"abolition’ of gender" ); agus bhí an ráiteas seo a leanas ""There are no 'men' or 'women' in Urania"." ina cheannlíne ar gach eagrán.. D'úsáideadh an frása "Sex is an accident" go minic san iris.
D'fhoilsigh D. R. Mitra, Manoranjan Press, Bombay an iris go príobháideach. 
D'fhan an iris príobháideach le linn a stair 24 bliain; thud nóta na ndáileoirí ag deireadh gach eagrán le fios; ""Urania is not published, nor offered to the public, but [...] can be had by friends.", Chothaigh eagarthóirí "Urania" líonra neamhfhoirmiúil de lucht tacaíochta agus taobhaitheoirí d’aon ghnó, ag spreagadh léitheoirí a n-ainmneacha a chur isteach chuig clár. Mhaígh an iris go raibh figiúirí díolacháin timpeall 250 aici.
Ábhar.
I measc ábhar eile, d’fhoilsigh an iris ailt faoi ghluaiseachtaí feimineacha ar fud an domhain agus thiomsaigh faisnéis faoi obráidí aistrithe inscne.
Andrew O'Reilly von Ballinlough.  
Ba cheannaire míleata san Ostair é Andrew O'Reilly (1742–1832). 
Throid sé ar son na nOstarach i cathanna Marengo (1800) agus Austerlitz (1805), bhí an lá ag na Francaigh sa dá chath. Bhí sé ina Ghobharnóir ar Vín ina dhiaidh sin, ach fuair Napoleon an ceann ab fhearr arís air nuair b'éigean dó an chathair a ghéilleadh dó i 1809. D'fhan sé i seirbhís na hOstaire, agus bhí sé mar sheomradóir don Impire ina dhiaidh sin.
Aimsir na bliana 2022. Bhí aimsir na bliana 2022 is teo dár taifeadadh ariamh in Éirinn agus sa Bhreatain. Sáróidh an meánteocht bhliantúil i mbliana an meánteocht a b'airde ariamh a baineadh amach i 2014. Cé go gcuimhníonn go leor daoine ar an teas mór a bhí ann an samhradh seo, gurb "é an rud is suntasaí in 2022 ná an teas seasta a bhí ann ar feadh na bliana uilig nuair a bhí gach mí seachas Nollaig níos teo ná mar a bheithfí ag súil."
Tonnta teasa san Eoraip.
Bhuail roinnt mhaith tonnta teasa Éire agus an Bhreatain ó thosach an Mheithimh i mbliana 2022, rud a d'fhág an ceathrú samhradh ab teo a taifeadadh ariamh ann. Sháraigh an mearcair pointe na 40 céim den chéad uair nuair a taifeadadh teocht de 40.3C i Coningsby i Lincolnshire ar an 19 Iúil 2022.
D'eisigh an Oifig Mheitéareolaíochta sa Bhreatain a gcéad rabhadh an-teasa dearg ariamh an mhí chéanna.
Tubaistí.
Bhuail tuilte an Phacastáin idir 14 Meitheamh - Deireadh Fómhair 2022, de thoradh titim throm báistí. Séasúr an mhonsúin a bhí ann, ach bhí an fhearthainn ar scála nach bhfacthas riamh cheana. Bhí aon trian den tír báite.
Cor san aimsir.
Bhuail stoirm fhiánta Meiriceá Thuaidh i rith mhí na Nollag 2022. Réab an stoirm os cionn 3,200 ciliméadar, idir Texas agus Quebec. 'Buama cioclóin' a bhí an chúis, agus ní minic a tharlaíonn sé sin. Fuair nach mór 100 duine bás de bharr na drochaimsire agus an teocht chomh híseal le 45 céim celsius in áiteanna.
The Edwardians (Úrscéal). Is úrscéal de chuid Vita Sackville-West é The Edwardians (1930) ina cáintear an tsochaí agus béas na linne sin. Déanann sí cuir síos ar bheirt ag teacht in inmhe. Deirtear go bhfuil sé bunaithe ar a hóige féin. 
An Scéal.
Is iad Sebastian, Diúc Chevron agus a dheirfiúr Viola, príomhcharactéirí na scéile seo. Tá an eastáit faoi stiúr Lucy, máthair na beirte, fad is atá Sebastian faoi aois. Is mac léinn é in Ollscoil Oxford, go dtí gur caitheadh amach é. Bíonn féastaí, airneáil agus ragairne ar siúl go mion minic i dTeach Chevron, eagraithe ag a mháthar agus é féin. Castar fear eachtraíochta orthu, Leonard Anquetil ag cóisir, oíche amháin sa teach agus bíonn tionchar nach beag ag an bhfear seo ar an mbeirt. Bíonn caidreamh rómánsúil ag Sebastian roimh a chinne cailín, a cheaptaí a bheith oiriúnach, a phósadh. Faoi dheireadh éalaíonn sé le Anquetil ar eachtra thar lear.
Teachtaireacht.
Cáineadh géar ar saol na n-uaisle, ar a mhí-ionrachais, fhimíneacht agus iarsmaí an saol feodach fós le braith in Sasana ag an tráth.
Seán Seosamh Ó Conchubhair. Staraí ba ea Seán Seosamh Ó Conchubhair (a d'éag ar 2 Lúnasa 2022 agus as Cill Mhaoile ó dhúchas) agus ar dhuine de chosantóirí móra an Ghaeloideachais in Éirinn.
Bhí Seán Seosamh ina cheann feadhna ar an obair a bhain le Gaelscoil Mhic Easmainn i dTrá Lí a bhunú sna 1970idí. Ba í Gaelscoil Mhic Easmainn, an chéad ghaelscoil nua a bunaíodh taobh amuigh de Bhaile Átha Cliath, toradh a shaothair.
Beatha.
A chuid scolaíochta i Scoil na mBráithre Críostaí a thug Seán Seosamh go Trá Lí ar dtús. Chruthaigh sé go maith ansin mar scoláire agus é amuigh air go raibh bua na dteangacha agus na matamaitice araon aige. Bhí scoth na Gaeilge ag Seán Seosamh ar fhágáil na meánscoile dó, buachaill a rugadh agus a fuair a chuid scolaíochta sa nGalltacht.
Bhí sé ag obair mar chléireach i monarcha próiseála feola CWS i dTrá Lí agus ina dhiaidh sin le comhlacht Denny’s. Phós sé Dawn ar an 30 Nollaig 1967.  Thógadar a gceathrar clainne i bPáirc na Darach – Brian, Ruairí, Fiona and Aoife.
Ba é an duine deireanach de Choiste Cuimhneacháin Ruairí Mhic Easmainn 1966, an coiste a chinntigh gur tógadh an leacht cáiliúil do Mhac Easmainn ag Trá na Beannaí.
Sa bhliain 2000 d’fhoilsigh sé leabhar cuimsitheach faoin iománaíocht sa cheantar Cill Mhaoile, "Kilmoyley to the Rescue".
Eamon Kelly. Drámadóir agus aisteoir Éireannach ab ea Eamon Kelly (30 Márta 1914 - 24 Meán Fómhair 2001). Rugadh i nGníomh go Leith, Sliabh Luachra, Contae Chiarraí é.
Meitreo Baku. Is córas iompair poiblí atá suite in Bakı na hAsarbaiseáine é Meitreo Baku (Asarbaiseáinis: "Bakı metropoliteni"). Osclaíodh an Meitreo sa bhliain 1967. Tá fad iomlán de 40.3 km ag an Meitreo, lena n-áirítear 3 líne agus 27 stáisiún. Aithnítear gach aon líne le hinnéacs alfa-uimhriúil (de ghnáth ní bhíonn ach uimhir ann), ainm, agus dath. Taispeántar treo an taistil le hainm an stáisiúin ceann aistir. Taistealaíonn 629,000 paisinéir ar an meitreo gach lá (2019) agus breis is 229 milliún paisinéir san iomlán gach bliain (2019). Is cuideachta faoi úinéireacht an stáit é Meitreo Baku.
Páidí Ó Lionáird. Is láithreoir teilifíse agus craoltóir é Páidí Ó Lionáird (a rugadh ar 17 Lúnasa 1968 agus as Cúil Aodha i nGaeltacht Mhúscraí dó ó dhúchas dó). Tá sé ag obair mar Bhainisteoir Cumarsáide in Oifig an Choimisinéara Teanga i láthair na huaire. 
Is deartháir é le Iarla Ó Lionáird, amhránaí, Seán ("Feirm Factor" ar TG4) and Peadar (an comhlacht Folláin). 
Gairm.
Thosaigh Ó Lionáird amach ag obair sna 1990idí le hÓgras i gConradh na Gaeilge, agus ina dhiaidh sin bhí sé bainteach le cúrsaí Gaelscolaíochta. 
Thosaigh sé ag obair le TG4 sa bhliain 1997 agus a ansin ‘ar chúl an stáitse’ mar eagarthóir nuachta le RTÉ. 
Is mar láithreoir teilifíse a bhain sé cáil amach an chéad lá agus é ina láithreoir ar leithéidí an chláir cúrsaí reatha, "7Lá", agus "Ardán", seó cainte a bhíodh ar TG4, srl. 
Cuireann sé Gradaim Cheoil TG4 i láthair agus bíonn sé le cloisteáil chomh maith ar an "Tour de France" ar an stáisiún céanna.
Creideamh reiligiúnach. Chomh fada siar is a mhair an cine daonna ar an domhan seo, bhí fianaise ann gur glacadh leis go raibh neach uilechumhachtach nó fórsa ardchéimeach ann, agus tóir air dá réir.  Creidimid go léir i rudaí áirithe ach ní bhíonn bunús reiligiúnach leo ar fad.  Nuair a bhíonn creideamh reiligiúnach nó Creideamh i nDia ann glacaimid le tuairimí cinnte faoi Dhia nó faoi roinnt déithe.  Cuireann sin leagan amach ar ár dtuiscint ar an saol agus ar conas mar a mhairimid.
2024. Is bliain bhisigh í an bhliain 2024 (MMXXIV).
2020 sa spórt. Is liosta é seo d'eachtraí spóirt sa bhliain 2020.
2021 sa spórt. Is liosta é seo d'eachtraí spóirt sa bhliain 2021.
2022 sa spórt. Is liosta é seo d'eachtraí spóirt sa bhliain 2022.
2023 sa spórt. Is liosta é seo d'eachtraí spóirt sa bhliain 2023.
2020 sa teilifís. Is liosta é seo d'eachtraí teilifíse sa bhliain 2020.
2021 sa teilifís. Is liosta é seo d'eachtraí teilifíse sa bhliain 2021.
2022 sa teilifís. Is liosta é seo d'eachtraí teilifíse sa bhliain 2022.
2023 sa teilifís. Is liosta é seo d'eachtraí teilifíse sa bhliain 2023.
2024 sa teilifís. Is liosta é seo d'eachtraí teilifíse sa bhliain 2024.
2021 sa scannán. Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 2021.
2022 sa scannán. Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 2022.
2023 sa scannán. Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 2023.
2024 sa scannán. Is liosta é seo d'eachtraí scannánaíochta sa bhliain 2024.
Volodymyr Vakulenko. Scríbhneoir Úcránach, file agus Vicipéideoir ab ea Volodymyr Volodymyrovych Vakulenko "()" (1 Iúil 1971 - Márta 2022). Fuadaíodh agus dúnmharaíodh le ionróirí Rúiseacha é le linn áitiú na Rúise sa chathair Izium san oblast Kharkiv, Úcráin timpeall Máirt 2022.
Raiditeiripe léis sheachtraigh. Teicníocht radaiteiripe sheachtraigh is ea raiditeiripe léis sheachtraigh (RTLS), atá bunaithe ar logánú léas cáithníní ar thaobh den othar. Suíonn nó luíonn an t-othar ar tholg agus dírítear foinse sheachtrach radaíochta ianúcháin ar chuid áirithe den cholainn. I gcodarsnacht le bracaiteiripe (radaiteiripe foinse séalaithe) agus radaiteiripe foinse neamhshéalaithe, ina bhfuil an fhoinse radaíochta taobh istigh den chorp, stiúrann raiditeiripe léis sheachtraigh an radaíocht ar an siad ón taobh amuigh den chorp. Úsáidtear X-ghathanna ortaovoltais ("dromchlach") chun ailse craiceann agus struchtúir dhromchlach a chóireáil.
Ionsaí roicéad ar cheardscoil Makiivka. Tharla ionsaí roicéad ar cheardscoil Makiivka in Oblast Donetsk ar Oíche Chinn Bliana 2022 - Lá Caille 2023. Maraíodh líon mór saighdiúirí Rúiseacha mar gheall ar an ionsaí a rinneadh ar bhunáit shealadach dá gcuid in oirthear na hÚcráine.
Ionsaí.
Scriosadh an cheardscoil uimhir 19 in Makiivka go hiomlán; bhí cathlán tacaíochta de chuid na Rúise ina cónaí ann agus bhí armlann lonnaithe ann chomh maith;. Bhuail an chéad roicéad an bhunáit mhíleata ag 23ː57 ar Oíche Chinn Bliana, ionsaí eile ag 23ː59 agus an ceann deireanach ag meán oíche. Léirigh an smionagar déine na buamála. 
Dar le Roinn Cosanta na Rúise, maraíodh 89 saighdiúir. Ach mhaígh Arm na hÚcráine i ráiteas,gur beagnach 400 saighdiúir Rúiseach a maraíodh mar gheall ar an ionsaí. De réir foinsí neamhoifigiúla eile sa Rúis (na blagálaithe), maraíodh cúpla céad agus gortaíodh cúpla céad eile. Bhí sé deacair a bheith cinnte cé mhéad saighdiúir a bhí fágtha faoin smionagar.
Ionsaithe de chuid na Rúise.
Ar gnáthchúrsa laethúil é faoin tráth seo, bhí na Rúisigh ag díriú a gcuid diúracán féin ar phríomhchathair na hÚcráine, Cív, agus ar chathracha eile, agus rún acu an oiread damáiste a dhéanamh do bhonneagar na háite agus is féidir leo. Buaileadh roinnt saoráidí fuinnimh agus gearradh an chumhacht in áiteanna sa chathair ar feadh scaithimh dá bíthin. ionsaithe neamhdhlíthiúla. Ach níor bhain dlíthe idirnáisiúnta leis an Rúis níos mó. 
Dhearbhaigh méara Chív go raibh rath ar dhrochobair an namhad.
Rachael Blackmore. Is marcach Éireannach í Rachael Blackmore.
I 2021 bhí Rachael Blackmore mar an céad bean jocaí a bhuaigh an rás an Grand National i stair 182 bliana an rás. Fósta bhí sí marr an chéad bhean ina raibh ag ceannaireacht ag an Cheltenham Festival le 6 bua, agus san áireamh an Champion Hurdle i 2021 chomh maith.An bhliain dár gcionn bhí sí ar an gcéad jocaí ban a bhuaigh an Corn Óir Cheltenham. 
Rinneadh ceiliúradh ar an rath a bhí aici iin Éirinn agus níos faide i gcéin le gach duine ón Uachtarán Ó hUiginn go sár réalta na Beatles Ringo Starr ag déanamh comhgairdeachas do mhuintir Thriobraid Árainn ó dhuchas. Mar sin féin ní haon rath thar oíche í éacht Rachael.
Jananne Al-Ani. Ealaíontóir Éireannach-Iarácach is ea Jananne Al-Ani (Arabis: جنان العاني)
Saol pearsanta.
Rugadh Al-Ani i Kirkuk, an Iaráic i 1966 d'athair Iaráiceach agus máthair Éireannach. Rinne sí staidéar na mínealaíona ag "Byam Shaw School of Art" agus bhain sí MA sa ghrianghrafadóireacht amach sa "Royal College of Art" i 1997. Faoi láthair is Comhalta Sinsearach Taighde í in "University of the Arts London", agus tá cónaí uirthi agus oibríonn sí i Londain.
Gairmréim.
Ag obair le grianghrafadóireacht, scannán agus físeán, tá spéis leanúnach ag Al - Ani sa traidisiún doiciméadach, trí chuimhní cinn dlútha agus cuntais oifigiúla eile. Bíonn a cuid oibre i dteagmháil freisin le tírdhreach an Mheánoirthir, a sheandálaíocht agus a léiriú físiúil..
Agus achoimre á déanamh aici ar a cuid oibre in agallamh leis an gcoimeádaí agus an léirmheastóir Nat Muller, dúirt Al-Ani: “Tá suim a mhair tamall fada agam i léiriú an choirp. Bhain na saothair is luaithe a thaispeáin mé leis an gcaoi a bhfuil coirp na mban léirithe ar fud stair phéintéireacht an iarthair. Roimh fhorbairt na grianghrafadóireachta agus na scannánaíochta, leagadh amach go soiléir idéil athraitheacha na háilleachta baininne i saothar ealaíontóirí. Mar sin féin, bhí tionchar mór ar mo chuid oibre ag clúdach na meán ar Chogadh na Murascaille 1991, a dhírigh ar íomhánna ón aer agus ó shatailít de thírdhreach dídhaonraithe lom, ar mo chuid oibre. Ina dhiaidh sin, rinne mé athmheasúnú ar mo chuid oibre, agus ar shaothar péintéirí eile ón Oirthir, agus ar an mbealach ar tógadh fantaisíochtaí faoin gcorp agus faoi thírdhreach an Mheánoirthir i saothair dá leithéid. Chonaic mé an corp féin mar chríoch chomhraic agus le linn na 90í chuir mé sraith saothar le chéile a rinne iarracht cur i gcoinne na dúspéise Eorpaí le coirp na mbean faoi chaille a nochtadh agus a tabhair chun solais. Le déanaí, leis an tionscadal "Aesthetics of Disappearance", rinne mé iarracht an spás sin a ath - áitiú, cé go bhfuil láithreacht an choirp intuigthe seachas follasach, tá rianta na gníomhaíochta daonna le feiceáil go soiléir sa tírdhreach.” 
Bailiúcháin.
Tá saothar Jananne Al-Ani ar coimeád sna bailiúcháin seo a leanas:
Sarah Cecilia Harrison. Ba ealaíontóir í Sarah Cecilia Harrison (21 Bealtaine 1863 - 23 Iúil 1941). Rugadh í i "Holywood House" gearr do Holywood i Chontae an Dúin. Tháinig sí ó chlann saibhir Protastúnach.
Cúlra agus Luathshaol.
Bhí clann s'aici go láidir ar thaobh an Náisiúnachas agus bhí seanuncal s'aici, Anraí Joy Mac Reachtain, mar bhaill de na hÉireannaigh Aontaithe. Bhí sean-aintín s'aici, Máire Ann Nic Reachtain Bhog sí lena chlann go Londan nuair a fuair athair s'aici bás sa bhliain 1873. Ó aois 15 ar aghaidh, d'fhreastail sí ar Scoil Ealaíne Slade i Londan (1878-85), áit a bhuaidh sí roinnt duaiseanna. D'fhreastail sí ar Ollscoil na Banríona ina dhiaidh sin agus fuair sí bonn airgid le haghaidh a chuid péinteáil 
Ba í an chéad bean le bheith tofa mar comhairleoir cathrach i mBaile Átha Cliath.
Ruth Bradley. Is aisteoir Éireannach í Sharon Ruth Bradley. Tá aithne uirthi as Emily Merchant in Primeval (2011) agus Karen Voss in Humans (2015-18). Bhí róil athfhillteacha aici freisin i Legend (2006) The Innocence Project (2006-07), Plus One (2009) agus Love/Hate. Bhuaigh sí Gradam IFTA don Aisteoir Tacaíochta is Fearr i 2007 do Stardust.
Niamh Porter. Is ealaíontóir Éireannach í Niamh Porter (1994) as Contae Luimnigh.
Margaret Clarke. B'ealaíontóir Éireannach í Margaret Clarke. 
Rugadh í ar an 1ú Aibreáin 1884 in Iúir chin Tráth Chontae an Dúin. Bhí Margaret pósta le Harry Clarke ealaíontóir eile clúiteach a bhí ina Éireannach. Portráidí a bhí inti agu rinne sí a chuid stáidéar ag an Scoil Meitreapholaiteach de Ealaín i mBaile Átha Cliatha.
Anne Madden. Is ealaíontóir mór le rá í Anne Madden (rugadh 1932). Tá sí pósta le Louis le Brocquy ó 1958.
Saol agus gairm bheatha.
Luathshaol.
Chónaigh clann Anne Madden sa tSile. Chuaigh a máthair go dtí Londain agus rugadh Anne ansin i 1932. Ba as Éire a athair agus ba as an tSile a máthair. Bhí feirm ag a athair sa tSile agus is ansin a chaith sí a chéad cúpla bliain. Bhog sí agus a chlann go Éire agus Sasana nuair a bhí sí óg. D'fhreastail Anne Madden ar Scoil Wychwood, Oxford. I 1950 bhog sí go Londain agus d'fhreastail sí ar an gColáiste do Ealaín agus Ceirde i Chelsea.
Bunús.
Rugadh Anne Madden i Londain i 1932. Ba as Éire a athair agus ba as an tSile a máthair.
Pósadh agus Teaghlach.
Tá Anne Madden pósta le Louis le Brocquy ó 1958.
Mildred Anne Butler. B'ealaíontóir Éireannach í Mildred Anne Butler (11 Eanáir 1858 – 11 Deireadh Fómhair 1941). Rugadh i gContae Chill Chainnigh í. D'úsáid sí uiscedhath agus ola. Foinse ollmhór inspioráide a bhí i dteach Butler ar feadh a saoil; chuir a ghairdín agus an timpeallacht ar fáil do go leor dá cuid pictiúr a chuimsigh na gairdíní, an féarach agus an tuath maguaird go minic. D’fhan na téamaí seo a raibh suim ar leith aici iontu mar ábhar seasta.
Sorcha O'Raghallaigh. Is dearthóir Éireannach í Sorcha O'Raghalaigh.
Luathshaol.
Rugadh Sorcha í gContae Uíbh Fhailí. Fuair sí a inspioráid óna mháthair mar go raibh dúchais stíl aici. Bhog Sorcha go London chun sainfheidhmiú a dhéanamh i ndearadh faisin ag "Central Saint Martin's". Bhí dearaí s'aicí faoi thrácht.
Fanny Currey. B'ealaíontóir agus gairneoir í Frances Wilton "Fanny" Currey (30 Bealtaine 1848 - 30 Márta 1917). Rugadh í i gCaisleán Leasa Móire i Lios Mór, Contae Phort Láirge.
Daphne Guinness. Is dearthóir, aisteoir, léiritheoir agus ceoltóir Sasanach í Daphne Diana Joan Susanna Guinness (a rugadh ar an 9 Samhain 1967).
Luathshaol.
Is é Jonathan Guinness, 3ú Barún Moyne, an mac is sine le Diana Mitford agus Bryan Guinness a hathair. Ba iníon í Diana Mitford le David Freeman - Mitford, 2ú Barún Redesdale, athair na deirfiúracha Mitford. Fuair Mitford colscaradh ó Ghuinness agus phós sí ceannaire an "British Union of Fascists" (Gaeilge: Aontas Faisistithe na Breataine), Sir Oswald Mosley, 6ú Bairnéad Ancoats. Tá sé ráite ag Daphne Guinness nach raibh a fhios aici faoi chleamhnachtaí polaitiúla Mosley, sular chuala sí i 1980 ar an "BBC News" go bhfuair sé bás.
Saol agus gairm bheatha.
Bunús.
Tá aithne ar Daphne Guinness mar béithe, péiceallán, dearthóir, agus ealaíontóir . 
Óige agus Oideachas.
Is as Hampstead i Londain de Daphne Guinness agus de shliocht na hÉireann agus na Fhriance í chomh maith agus is ban-oidhre den chlann Guinnesss í. Is é Jonathan Guinnes, 3ú Barún Moyne é a hathair agus Susan Linsey í a máthair . Thógadh suas í in Éireann, Sasana, Párás agus an Spáinn. Ag fás suas bhí an suim aici sa sna healaíona agus rinne sí staidir ar tarraingt, drámaíocht agus ceol.
Helen Mabel Trevor. Ba phéintéir tírdhreacha agus seánra as Éirinn í Helen Mabel Trevor (20 Nollag 1831 – 3 Aibreán 1900). Rugadh i Loch Bricleann, Contae an Dúin í, an duine is sine as an seachtar ina clann. Thosaigh sí ag tarraingt ag aois óg. Thug a athar stiúideo di chun a spéis san ealaín a spreagadh.
I 1853, sheol sí dhá shaothar go dtí taispeántas i mBaile Átha Cliath, "The Youthful Mechanic" agus "Portrait of William III", agus an bhliain dar gcionn, chuir sí "Sketch from Life" faoi bhráid an Acadaimh Ibeirnigh Ríoga. Sna 1870idí, tar éis dá tuismitheoirí bás a fháil, d'fhreastail sí Acadamh Ríoga na hEalaíne i Londain ar feadh ceithre bliana.
Alice Maher. Ealaíontóir Éireannach comhaimseartha í Alice Maher a oibríonn i meáin éagsúla, lena n-áirítear dealbhóireacht, grianghrafadóireacht agus suiteáil. 
Saol &amp; Gairm bheatha.
Bunús.
Ba as Cill Mhaoileachair, Éireann í.
Óige agus Oideachas.
Tógadh Alice Maher suas i co. Tipperary ag aois óg. Chuaigh sí chuig Institiúd Teicneolaíocht Chorcaí.
Pósadh agus Teaghlach.
Tá Alice Maher pósta le healaíontóir ó Bhéal Feiriste darbh ainm Dermot Seymour.
Gairm.
Is í péintéir, dealbhóir agus grianghrafadóir. Oibríonn Maher i raon meán, go minic lasmuigh de thraidisiún na mínealaíne agus níos mó ón domhan nádúrtha agus baile, mar ghruaig, neantóga, beacha agus dealga. Tá iniúchadh déanta aici ar théamaí na hóige agus an bháis, mar Mnemosyne, 2003, ina gcruthaíonn sí struchtúr atá cosúil le leaba déanta as cornaí cuisneora; nuair a éiríonn na cornaí sioctha geallann siad sceal geal lonrúil. Tá spéis aici sa chaoi a dtógann stair agus cultúr féiniúlachtaí, go háirithe féiniúlachtaí inscne
Tagairtí.
[[Catagóir:Mná
[[Catagóir:Scoláirí agus lucht acadúil na hÉireann]]
[[Catagóir:Coláiste Oiriall]]