Trelis/gawiki huggingface dataset:
Ionghamas. Is éard is ionghamas ann ná an cleachtas pósadh laistigh de ghrúpa sóisialta ar leith, de shainaicme, nó de ghrúpa eitneach, ag diúltú dóibh siúd ó ghrúpaí eile ar an mbun nach bhfuil siad feiliúnach le haghaidh pósta nó dlúthchaidrimh phearsanta eile.
Bíonn an t-ionghamas coitianta i go leor cultúir agus grúpaí eitneacha. Go traidisiúnta bíonn roinnt grúpaí reiligiúnacha agus grúpaí reiligiúnacha eitneacha níos ionghamaí, ach uaireanta leis an ngné bhreise de gur gá tiontú reiligiúnach ar phósadh. Ligeann sé seo pósadh easghamach, trí ghlacadh le reiligiún an pháirtí eile, glactar leis an iompaitheach, laistigh de na rialacha ionghamacha. D’fhéadfadh ionghamas, nach bhfuil aon bhaint aige le gaol fola, bheith freagrach as neamhoird ghéiniteacha a tharchur, éifeacht an bunaitheora mar a thugtar air, laistigh den phobal réasúnta dúnta.
Rajnath Singh. Rajnath Singh (rugadh é 10 Iúil 1951) Is polaiteoir Indiach ó stát Uttar Pradesh é. Tá sé ina Aire Cosanta na hIndia faoi láthair Is iar-Uachtarán Pháirtí Bharatiya Janata é. 
Roimhe seo bhí sé ina Phríomh-Aire ar Uttar Pradesh agus mar Aire Comh-Aireachta i Rialtas Vajpayee. Ba é an tAire Baile é i gCéad Aireacht Modi. D’fhóin sé freisin mar Uachtarán ar an BJP faoi dhó i.e. 2005 go 2009 agus 2013 go 2014. Is ceannaire veteranach é ar an BJP a chuir tús lena shlí bheatha mar Swayamsevak RSS. Tá sé ina abhcóide ar idé-eolaíocht Hindutva an pháirtí.
Máel Fathardaig mac Flainn. Rí na Mumhan d'Eoghanacht Chaisil ba ea Maol Fathardaigh mac Flainn (Meán-Ghaeilge Máel Fathardaig mac Flainn).
Roibeard I, Diúc na Normainne. Diúc na Normainne ó 1027 go dtí go bhfuair sé bás i 1035 ba ea Roibeard I (Fraincis:Robert "le Magnifique"; 22 Meitheamh 1000 - 1–3 Iúil 1035), 
Mar gheall ar éiginnteacht maidir le huimhriú diúic na Normainne, tugtar Roibeard I air de ghnáth, ach uaireanta Roibeard II lena shinsear Rolló mar Roibeard I. Ba mhac le Risteard II agus deartháir Risteard III é, a chuaigh roimhe mar an diúc. Níos lú ná bliain tar éis bhás a athar, d'éirigh Roibeard amach i gcoinne a dhearthár, ach theip air. Gheobhadh sé an Normainn ina dhiaidh sin tar éis bhás a dhearthár. Tháinig a mhac neamhdhlisteanach, Uilliam Concaire, i gcomharbacht air, a tháinig chun bheith ina chéad rí Normannach ar Shasana i 1066, tar éis choncas na Normannach ar Shasana.
Isabelle de Charrière. Scríbhneoir, fealsamh, is cumadór, ab ea Isabella Agneta Elisabeth van Tuyll van Serooskerken, nó Isabelle de Charrière, nó Belle van Zuylen, a labhair Fraincis san ochtú haois déag. Scríobh sí litreacha, (féin) portráidí, fabhalscéalta, gearrscéalta, úrscéalta, paimfléid, drámaí, ceoldrámaí (libretti agus ceol) agus chum sí amhráin agus sonataí méarchláir freisin. Le linn a saoil, léirigh roinnt saineolaithe meas mór uirthi as a cuid oibre nach raibh ar fáil go forleathan don phobal (mar go raibh uirthi íoc as a fhoilsithe í féin (seachas Caliste, a cuireadh i gcló i bPáras). Bhí aistriúcháin le feiceáil i nGearmáinis agus i mBéarla le linn a saoil. Bhí roinnt saothar le feiceáil i nGearmáinis seachas i bhFraincis.
Duine suntasach in a h-am, cas sí leis an fealsamh Denis Diderot, san Háig i 1774. Rinne Germaine de Staël cuairt uirthi i Colombier, An Eilvéis in 1792 is 1793. Scríobh Isabelle freagra do leabhar de Staël faoi Jean-Jacques Rousseau, is scríobh sí glámh 'Courte réplique à l'auteur d'une longue réponse " i 1789.
Tar éis a báis, in amanna athfhoilsíodh a leabhair, ach ní go minic. Phléigh an criticeoir Francach Sainte-Beuve iad sna blianta 1839-1845. Tar éis fiche bliain de thaighde, d’fhoilsigh Philippe Godet ón Eilvéis beathaisnéis fhairsing fúithi i 1906. I 1908, thiomnaigh Marie Loke, an chéad léachtóir mná san Ísiltír a léacht tionscnaimh pearsanra "Les débuts du roman personnel: Madame de Charrière et son oeuvre" chuig Belle van Zuylen. Níos déanaí san fhichiú haois, bhain Belle van Zuylen cáil amach trí léirmheasanna agus aistriúcháin, go háirithe nuair a scríobh Simone Dubois agus a fear céile Pierre Dubois fúithi ó 1969 ar aghaidh. Foilsíodh saothair bhailithe Van Zuylen i bhFraincis idir 1979 agus 1984 ag an teach foilsitheoireachta Van Oorschot in Amstardam.
Rugadh Isabelle i Utrecht í ar an 20ú Meán Fómhar 1740, agus fuair sí bás ar an 27ú Nollag 1805, san Eilvéis.
Foilseacháin chriticiúla de na téacsanna bunaidh
Owain Gwynedd. Bhí Owain ap Gruffudd ap Cynan, ar a dtugtar Owain Gwynedd, (1100 - 28 Samhain 1170 ) ina phrionsa ar Gwynedd ó 1137 go dtí a bháis. Tugadh Owain Gwynedd air chun idirdhealú a dhéanamh idir é agus Owain ap Gruffudd eile a bhí i réim sa tréimhse chéanna, Owain Cyfeiliog. Tháinig athbheochan mór ar a réimeas i Gwynedd agus sa Bhreatain Bheag agus tagraíonn an "Brut y Tywysogion" (Gaeilge:"Croinic na bPrionsaí") dó faoin ainm Owain Fawr .
Jack Reynor. Aisteoir scannán Meiriceánach-Éireannach is ea Jack Reynor.
Sléacht Pháras 1961. Sa bhliain 1961 tharla sléacht i bPáras na Fraince. Bhí Cogadh Saoirse na hAilgéire faoi lánseol ag an am agus bhí na húdaráis sa Fhrainc an-tógtha leis an mbaol sceimhlitheoireachta. Eisíodh forógra ag cosc cruinnithe agus tugadh ordú cuirfiú do na hAilgéaraigh, nach raibh in ann dul amach ó dhubh go dubh.
D'eagraigh an FLN (Fronta Náisiúnta Fuascailte) léirsithe sráide ar an 17 Deireadh Fómhair 1961. Ach thit na hagóidí chun foréigin. Mhair na trioblóidí ar feadh míosa ach tharla an foréigean is measa ar an oíche úd agus maraíodh b'fhéidir 100 duine, Ailgéaraigh go léir.
Caitheadh iad sa Seine go minic. Níos déanaí, bhí fógra le léamh ar Dhroichead Saint-Michel i lár Pháras: ""Ici on noie les Algériers" nó" báitear Ailgéaraigh anseo. Fuair b'fhéidir cúpla céad Ailgéarach bás le linn na hagóidí ar siúl i bPáras sa bhliain sin.
Rialú údaráis. In eolaíocht an eolais, is próiseas é rialú údaráis (authority control) a eagraíonn faisnéis, mar shampla i gcatalóga leabharlainne, trí úsáid a bhaint as litriú aonair sainiúil ar ainm (a dtugtar "ceannteideal" air), nó as aitheantóir uimhriúil ar gach topaic. Eascraíonn an focal “údarás” ón smaoineamh go bhfuil ainmneacha daoine, áiteanna, rudaí, agus coincheapa “údaraithe”, .i., go bhfuil siad socraithe i bhfoirm amháin. Cuirtear na ceannteidil nó na haitheantóirí uathúla seo i bhfeidhm go comhsheasmhach ar fud na gcatalóg a bhaineann úsáid as an gcomhad údaráis, agus cuirtear i bhfeidhm iad ar mhodhanna eile chun sonraí a eagrú, mar shampla sonraí idirnasctha agus crostagairtí.
Bunachair sonraí a mbaintear úsáid astu sa rialú údaráis:
Wikidata. Is graf eolais ilteangach arna chur in eagar go comhoibríoch é Wikidata arna óstáil ag an Fondúireacht Wikimedia. Is foinse coiteann sonraí saoire é ar féidir le tionscadail Wikimedia ar nós Vicipéid, agus aon duine eile, a úsáid faoin gceadúnas fearainn poiblí CC0. Is vicí é Wikidata atá faoi thiomáint ag na bogearraí MediaWiki, agus tá sé faoi thiomáint freisin ag an tacar de shíntí graf eolais MediaWiki ar a dtugtar Wikibase.
Mathgamain mac Cennétig. Rí na Mumhan ba ea Mathúin mac Cinnéide (Meán-Ghaeilge Mathgamain mac Cennétig. Bhí sé i réim ón mbliain 970 go dtí a bhás sa bhliain 976. Deartháir is sine de Bhrian Bóramha ba ea é.
Cennétig mac Lorcáin den Dál gCais ba ea athair Mathúin. Fuair a athair bás sa bhliain 951. Glaoitear rí Thuamhumhan air ina thásc. Is amhlaidh gur tháinig Lachtna, deartháir Mhathúna, i gcoróin ansin. Maraíodh é áfach sa bhliain 953 ag clanna comhraic an Dáol Chais (Uí Fhloinn agus Uí Chearnaigh). Tháinig Mathúin i gcomharbacht ar a dheartháir.
Sa bhliain 967, glaoitear "rí Chaisil" ar Mathúin i nAnnála Uladh. Creidtear ámh nach ndearnadh rí na Mumhan de go dtí an bhliain 970 nó Behan ina dhiaidh sin, nuair a chuir sé Maol Muadh mac Brain as a choróin. Sa bhliain 967, chloígh Mathúin Íomhar Luimnigh ag "Cath cáiliúil Shulchódach", tar éis ruathar i gcríocha Uí Fiodhghinte isteach sa bhliain 964.
De réir an chuir síos is coitianta, d'éag Mathúin sa bhliain 976 tar éis dó Donnabhán mac Cathail, tiarna Uí Fidgenti, céilí comhraic an Dáil Chais. Thug Donnabhán ar láimh é dá chomhghuaillí is cumhachtaí, Maol Muadh mac Brain, iar-rí na Mumhan, a rinne Mathúin a mharú. Ní ghlacann cách leis an gcur síos seo, ámh; dar le foinsí eile, rinne a mhuintir féin feall air.
Diarmait Ua Briain. Rí Mumhan (éilitheoir) ba ea Diarmaid Ó Briain (Diarmait Ua Briain) (1060 – 1118). Tháinig sé i gcoróin sa bhliain 1114. Toirdhealbhach mac Diarmada Ua Briain na ea a athair
Chuir a dheartháir Muircheartach an ruaig air as an Mumhain, go gairid tar éis bhás a n-athar sa bhliain 1086. Bhí sé ar deoraíocht le roinnt blianta. Creidtear go raibh sé i gceannas cabhlaigh a thug tacaíocht do Rhys ap Tewdwr ag Cath Mynydd Carn.
Sa bhliain 1093, rinne sé síocháin le Muircheartach tar éis dó a éileamh a aithint, agus rinneadh "dux" Phort Láirge de. Sa deireadh, tháinig sé i gcoróin mar rí gníomhach nuair a buaileadh drochbhreoite ar a dheartháir sa bhliain 1114. Ar an dtoirt, dhíbir sé Muircheartach agus thosaigh ansin achrann ceithre bliana le haghaidh cheannas ar an Mumhain. Sa bhliain 1116, rinne sé ruathar ar Muircheartach agus Brian Ua Briain "dar comluga mind h-Érend." ((sárú) ar comhaontú mionn Éireann), agus chuir sé Luimneach faoi léigear. Mar thoradh, rinne Muircheartach síocháin le Diarmaid, ach ghabh Muircheartach é i ndeireadh na dála.
Fuair sé bás i gCorcaigh sa bhliain 1118. An bhliain chéanna, rinne Toirdhealbhach Ua Conchobair ionsaí ar an Mumhain agus críochdheighil sé an ríocht idir faoi seach: mic Dhiarmada agus Tadg Mac Carthaig, Conchobar Ua Briain, Tuadhmhumhain; agus Toirdelbach Mac Carthaig, Deasmhumhain .
Clann.
Bhí Diarmaid pósta le Mór Ua Conchúir ní Ruaidrí, rí Chonnacht (bás 1118), agus bhí beirt mhac acu:
Bhí beirt mhac eile aige le mná chéile nó mistresses anaithnid:
Prota-Ind-Eorpaigh. Grúpa hipitéiseach réamh-stairiúil eitneolaíochta de Eoráise ab ea na Prota-Ind-Eorpaigh nó Curganaigh a labhair an Phrota-Ind-Eorpais (PIE), réamhtheachtaí na dteangacha Ind-Eorpacha de réir na hatógála teangeolaíche.
Tagann ár gcuid eolais fúthu go príomha ón atógáil theangeolaíoch sin, mar aon le fianaise ábhartha ón tseandálaíocht agus ón aircéighéineolaíocht. Is dócha go raibh cónaí ar na Phrota-Ind-Eorpaigh i ndeireadh na tréimhse Neoilití, nó thart ar an 4ú mhílaois RC. Cuireann scoláireacht phríomhshrutha iad i gcrios na steipe Pontaí-Caispí in Oirthear na hEorpa (an Úcráin agus deisceart na Rúise an lae inniu). Leathnódh roinnt seandálaithe doimhneacht ama na PIE go dtí lár na tréimhse Neoilití (5500 go 4500 RC) nó fiú go dtí an luath-Neoiliteach (7500 go 5500 RC), agus molann siad suíomhanna malartacha.
Ceaptar go raibh na Próta-Ind-Eorpaigh ionann leis an Cultúr Iamna. Chuir Marija Gimbutas in iúl gurbh iad na daoine Iamne a labhair an Próta-Ind-Eorpais, agus glactar an chuid is mó den staraithe leis seo.
Conchobar Ua Briain. Rí na Mumhan agus Átha Cliath ba ea Chonchúr Ó Briain (Meán-Ghaeilge Conchobar Ua Briain) (bás 1142).
Diarmaid Ó Briain ba ea athair Conchúir. Sa bhliain 1138, rinneadh rí na Mumhan de. Insítear i nAnnála na gCeithre Máistrí go ndearnadh rí Átha Cliath de, sa bhliain 1141. Fuair sé bás ann bhliain dár gcionn.
Creidtear é gur bhunaigh Conchúr dún den chineál is úire ag Caisleán na Cathrach go luath sa 12ú haois. Bhronn Éadbhard II Shasana an caisleán ar chlann de Buitléir sa bhliain 1154, a bhain úsáid as leis na céadta bliain anuas.
Toirdhealbhach mac Diarmada Ua Briain. Rí na Mumhan ba ea Toirdhealbhach mac Diarmada Ó Briain. Bhí réimeas le briseadh aige ón mbliain 1142 go dtí 1165.
Diarmaid Ua Briain, rí Mhumhan, ba ea a athair. Tháinig sé i gcoróin ar dtús sa bhliain 1142, chuir a dhearthár Tadhg sa bhliain 1151 ach tháinig sé i gcomharbacht ais i ndiaidh bhás Thadhg sa bhliain 1154.
Rinne an tArdrí Muircheartach Mac Lochlainn ionsaí ar an Mumhain sa bhliain 1157. Chuir sé an ruaig ar Thoirdhealbhach, agus críochdheighil sé an Mhumha idir a chol ceathrar Conchúr mac Domhnaill Ó Briain, agus Cormac Mac Cárthaigh. Cuireadh ar ais i gcoróin é i dTuadhmhumhain sa bhliain 1157 ag rí na gConnacht, Ruairí Ó Conchúir, a rinne ionsaí ar na Mumhain agus overturned Muircheartach's arrangement. Cuireadh as a choróin é sa deireadh ag a mhac Muircheartach sa bhliain 1165. Fuair sé bás sa bhliain 1167, agus adhlacadh é i gCill Dalua.
Clann.
Phós Toirdhealbhach iníon Mhic Cárthaigh Mhóir, fuair bás gan chlann. Phós sé ansin Sadhbh Mhic Giolla Phádraig, iníon rí Osraí Donnchadh (bás 1039), agus bhí seisear mac acu:
Domnall Mór Ua Briain. Rí na Tuadhmhumhan, 1168 to 1194, agus éilitheoir ar an teideal Rí na Mumhan ba ea Domhnall Mór Ó Briain (Meán-Ghaeilge Domnall Mór Ua Briain). Tugtar fosta dó an teideal Rí Luimnigh, teideal Uí Bhriain ón am d'ionghabh Brian Bóramha an chathair Lochlannach sa 10ú haois.
Beatha.
Toirdhealbhach mac Diarmada Ua Briain, rí Mhumhan 1142-1167, ba ea athair Dhomhnaill Mhóir. Tháinig sé i gcoróin tar éis bhás a dhearthár is sine, Muircheartach, a maraíodh ar spreagadh óna chol ceathrar Conchúr. Dalladh a dheartháir eile, Brian Shliabh Bladhma, sa bhliain 1169. An bhliain chéanna, tharla coimhlint idir Domhnall agus Ardrí na hÉireann, Ruaidrí Ua Conchobair, agus b'éigean dó cáin 300 bó a íoc.
Sa bhliain 1171, ghéill sé d'Anraí II Shasana ag Caiseal, ach ina ainneoin sin, lean sé leis ag troid continued to fight le roinnt blianta i gcoinne ionraí na Normannach i n-iardheisceart na hÉireann. Sa bhliain 1175, agus na Normannaigh clóite aige ag Cath Dhurlas, dhaingnigh sé a chuid cumhachta agus a bheirt chol ceathrar, Diarmaid mac Taidhg agus Mathúin mac Toirdhealbhaigh dallta aige. An bhliain chéanna ámh, chuir an tArdrí an ruaig air as Tuamhain. Sa bhliain 1176, chuir sé féin an ruaig ar na Normannaigh as Luimnigh, agus sa bhliain 1178, ar Uí Fiodhghinte, an dream ársa as ceantar Chontae Luimnigh.
Sa bhliain 1184, tugadh chuid dá chríocha mar fheod do Philip de Braose, Fear Ionaid na hÉireann. Le tacaíocht Robert Fitz-Stephen agus Miles de Cogan, chuaigh sé chun cathair Luimnigh a ghabháil, ach bhuail scaoll é. Sa bhliain 1185, chloígh Domhnall go dona arís na Normannaigh agus Prince John Sasana i mbun creiche fad ghleann na Siúire. An bhliain chéanna. dhall sé an deartháir deireanach mhic Dhiarmada. Sa bhliain 1188, cuidigh sé le fir na gConnacht, faoi cheannas "Conchobar Maenmaige Ua Conchobhair", Jean de Courcy a chloí sa Chorrshliabh. Sa bhliain 1193, rinne na Normannaigh saghas ar an gCláir mar chúiteamh, agus rinne creach ar ghabháltais Domhnaill in Osraí.
Bhunaigh Domhnall Mainistir na Croise Naofa sa bhliain 1180 agus Mainistir Chill Chúile sa bhliain 1184, an dís faoin ord Cistéirseach.
De réir Annála Uladh, rí dheireanach na Mumhan ba ea é, nuair a fuair sé bás sa bhliain 1194. Creidtear gur adhlacadh é i nArdeaglais Naomh Muire Luimneach, teampall a bhunaigh sé. Tá bharrchónra cloiche ársa ann, ina luí sa saingeal gar den ardaltóir, a mheastar gur le Domhnall é.
Clann.
Phós Domnall Mór le hOrlacán, iníon Dhiarmada Mhic Mhurchadha agus Shadhbh Ní Faeláin. Bhí triúr mac agus iníon amháin acu. Bhí coimhlint idir a mhic agus a gcol ceathrar, Muircheartach mac Briain Shliabh Bladhma, le haghaidh ríogacht na Tuamhan.
Ross Ardern. Is taidhleoir ón Nua-Shéalainn agus iar-oifigeach póilíní é David Ross Ardern (rugadh é 28 Feabhra 1954). Faoi láthair tá sé ina Riarthóir de Tokelau, tar éis fónamh mar Ard-Choimisinéir na Nua-Shéalainne do Niue ó 2014 go 2018, agus mar choimisinéir póilíní Niue ó 2005 go 2009.
Íomhar Luimnigh. Rí Lochlannach deireanach chathairstát Luimnigh, agus rí leathdheireanach 'Gael agus Gael' na Mumhan, ba ea Íomhar Luimnigh (Meán-Ghaeilge Ímar Luimnich; Sean-Ioruais Ívarr) (bás 977). Tháinig sé i gcoróin idir titim na nEoghanacht agus teacht i réim an Dáil Chais.
Trína iarrachtaí arís is arís eile um a údarás a dhearbhú i Luimneach agus sa cheantar ina thimpeall, agus b'fhéidir sa Mhumhain féin, thuill sé ardról mar chéile comhraic sa chéad chuid den dréacht den luath-12ú haois, "Cogad Gáedel re Gallaib". Namhaid Mhathúna mhic Cinnéide, éilitheoir ar an teideal Rí na Mumhan ba ea é, agus in ann trátha a dheartháir níos óige is níos cáiliúla agus comharba, Brian Bóramha.
De réir "Cogad Gáedel re Gallaib", d'éirigh Íomhar in establishing é féin a shocrú mar rí Mhumhan ar feadh tréimhse sna 960idí, go dtí gur cloíodh é i gCath Shulchódach Móire sa bhliain 968, ach is amhrasach é seo mar fhíorstair, dar le scoláirí. Is amhlaidh gur tháinig sé ar ais ach bliain nó dhó ina dhiaidh sin agus bhain sé cáil éigin amach.
Ólchúr mac Flainn. Rí b'fhéidir na Mumhan d'Uí Fiodhghinte as Luimneach ba ea Ólchúr mac Flainn (Meán-Ghaeilge Ólchobar mac Flainn) (bás 796). Is níos dóichí é, áfach, gur meascadh é le hÓlchobar mac Duib-Indrecht (bás 805)
Ba bhall é d'Uí Chonaill Gabhra, sinsir Dhónaill Uí Chonaill agus Mhíchíl Uí Choileáin. Flann mac Earca (bás 762) ba ea a athair, agus Scanlán mac Flainn (bás 786) a dheartháir, ríthe Uí Fiodhghinte beirt..
Bhí a bpríomhchathair féin ag Uí Fiodhghinte, ag Dún Eochair, bunaithe na céadta bliain roimh am Ólchúir ag na Dáirine, iarcheannairí na Mumhan. Aithníodh Uí Fiodhghinte féin mar Dáirine, nó ar a laghad, meascán dóibh siúd agus d'Eoghanachta. Níorbh chóir ach muintir Chonaill Cjoirc a bheith go hiondúil ina ríthe Chaisil. Dá mba cheart iad na ginealaigh is sine ámh, uncail Chonaill Choirc darbh ainm Dáire Cearba ba ea sinsear Uí Fiodhghinte (agus a ngaoil Uí Liatháin). 
Dá mba fhíor é gur rí Chaisil é Ólchúr, ba chomhartha é seo de mheath ciorcal istigh na nEoghanachta ag deireadh na 8ú haoise tar éis bhás Chathail mhic Finghin (bás 742). I bhfianaise a gcuid staire ámh, ní dócha é ar chor ar bith go ndearnadh rí Chaisil d'Ólchúr gan cead ón gciorcal istigh.
Is iad Annála Uladh amháin a thugann an teideal Rí Mumhan dó, ina thásc don bhliain 796. Deir Annála Inis Faithlinn ach gurbh abb tuata Inis Cathaigh é. 
Tháinig a dheartháir Murchadh (bás 807) i gcomharbacht air mar Rí Uí Fiodhghinte.
Olivia Wilde. Ban-aisteoir Meiriceánach/Éireannach is ea Olivia Jane Wilde as Nua-Eabhrac.
Iris Murdoch. Scríbhneoir is fealsamh Éireannach agus Briotanach ab ea Iris Murdoch (15 Iúil 1919–8 Feabhra 1999). Bhí sí ina húrscéalaí, file, beathaisnéisí agus hollamh. Scríobh sí na leabhair "The Black Prince" is "The Sea, the Sea."
Evanna Lynch. Is aisteoir Éireannach í Evanna Patricia Lynch (rugadh 16 Lúnasa 1991). Tháinig clú uirthi trí Luna Lovegood a imirt, carachtar tacaíochta sa tsraith scannán Harry Potter. Caitheadh Lynch mar Luna ag aois 14, agus níor ghníomhaigh sí ach i ndrámaí scoile roimhe seo. Ó 2007 go 2009, réalta sí in dhá scannán Harry Potter agus a gcluichí físe. D’fhill sí ar ais ina dhiaidh sin do na scannáin dheireanacha (Harry Potter and the Deathly Hallows) agus an chéad cheann de dhá chluiche físeáin an scannáin. Tá dhá ainmniúchán dámhachtain tuillte aici mar gheall ar obair Lynch ar an tsraith.
Conradh Nice (2003). Is conradh Eorpach é Conradh Nice. Shínigh ballstáit an Aontais Eorpaigh é i Nice na Fraince ar an 26 Feabhra 2001. Tháinig Conradh Nice i bhfeidhm ar 1 Feabhra 2003 (téacs as Gaeilge).
Ba é an cuspóir a bhí ann ná na hinstitiúidí a leasú ionas go bhféadfadh an AE feidhmiú go héifeachtúil tar éis líon 25 bhalltír a shroicheadh. Ba iad na príomhathruithe a tháinig i bhfeidhm ná na modhanna chun comhdhéanamh an Choimisiúin a athrú agus chun an córas vótála sa Chomhairle a athchóiriú.
Stair.
Ar 7-9 Nollaig 2000, tionóladh Comhairle Eorpach i Nice na Fraince. Deimhníodh an Chomhairle gur mhaith léi go scaipfí Cairt um Chearta Bunúsacha an Aontais Eorpaigh, a chomh-fhógair Comhairle an AE, Parlaimint na hEorpa agus an Coimisiún, chomh forleathan agus is féidir i measc shaoránaigh an Aontais. Cuireann an Chomhairle fáilte roimh bhrostú na caibidlíochta aontachais leis na tíortha is iarrthóirí agus gabh sí buíochas as na hiarrachtaí a bhí déanta ag na tíortha sin chun an bealach a fhágáil le haghaidh ghlacadh agus cur chun feidhme praiticiúil an "acquis"; chuir sí fáilte roimh an dul chun cinn a rinneadh chun an straitéis réamhaontachais le haghaidh na Tuirce a chur chun feidhme. 
Lena chois sin, phlé an Chomhairle beartas slándála agus cosanta na hEorpa, agus formheasann sí Clár Oibre Sóisialta na hEorpa, nuálaíocht agus eolas san Eoraip, comhordú idir bheartais eacnamaíocha, sláinte agus sábháilteacht tomhaltóirí, sábháilteacht mhuirí, an comhshaol, seirbhísí ar mhaithe leis an leas i gcoitinne, slándáil soláthairtí de tháirgí áirithe, saoirse, slándáil agus ceartas, cultúr, na réigiúin forimeallacha agus caidreamh seachtrach. Tugadh an Chomhdháil Idir-rialtasach chun críche le comhaontú polaitiúil ar Chonradh Nice.
Éire.
Ar an 19 Deireadh Fómhair 2002, vótáladh muintir na hÉireann i bhfabhar Chonradh Nice. Ghlac muintir na hÉireann le Conradh Nice agus iad ag vótáil don dara huair.
Sarah Greene. Is aisteoir amharclainne, teilifíse agus scannáin Éireannach í Sarah Greene (rugadh 21 Iúil, 1984, Corcaigh). Is fearr aithne uirthi as a ról mar Hecate Poole sa tsraith theilifíse Scary Tales. Rugadh Greene í gCorcaigh, Éire. Sa bhliain 2006 bhain sí céim amach as Scoil Aisteoireach Gaiety i mBaile Átha Cliath.
Maurizio Micheli. Is aisteoir agus stiúrthóir é Maurizio Micheli. Saolaíodh Micheli ar an 3 Feabhra 1947 san Iodáil. 
A saol.
Rugadh in Livorno é sa bhliain 1947, ach d'fhás sé aníos in Bari. D'fhreastail sé ar Scoil Drámaíochta an "Piccolo Teatro i Milan". Bhí rath mór air mar aisteoir clasaiceach ina dhiaidh sin. Sa bhliain 1999 fuair sé an gradam "Ufficiale Ordine al Merito Della Repubblica Italiana."
Sa bhliain 2002 d'fhoilsigh sé an t-úrscéal "Garibaldi amore mio", le Baldini Castoldi Dalai mar eagarthóir.
Bhí sé pósta ar Daniela Nobili agus mac amháin acu, Guido. Scar siad, áfach.
Cóipcheart. Is coincheap dlíthiúil é cóipcheart, a achtaíonn rialtais, chun cearta teoranta a thabhairt d’údar saothair bhunaidh chun a dháileadh a rialú, de ghnáth ar feadh tréimhse 70 bliain tar éis bhás an údair. Tar éis an ama seo, tagann an obair isteach san fhearann poiblí .
Go ginearálta, is é an “ceart é a chóipeáil”, ach de ghnáth soláthraíonn sé cearta eile don údar freisin, amhail an ceart chun creidmheas a fháil as a chuid oibre, cinneadh a dhéanamh cé atá in ann é a oiriúnú, cé atá in ann é a dhéanamh, cé atá in ann sochar airgeadais. Is cineál maoine intleachtúla é (cosúil le paitinn, trádmharc agus rún trádála) a bhaineann le haon chineál smaointe nó faisnéise atá bunaidh. Cruthaíodh cóipcheart, ar dtús, mar bhealach do rialtais na hEorpa srian a chur ar phriontáil ; is é cuspóir comhaimseartha an chóipchirt cruthú saothar nua a chur chun cinn ag tabhairt smacht iomlán don údar ar an saothar agus ar na brabúis ón saothar.
Tá an cóipcheart caighdeánaithe go hidirnáisiúnta, agus maireann sé idir caoga agus céad bliain ó bhás an údair, nó tréimhse theoranta do shaothair gan ainm nó ó údair chorpraithe; Teastaíonn deasghnáth ó roinnt údarás chun cóipcheart a bhunú, ach aithníonn a bhformhór cóipcheart aon oibre críochnaithe gan chlárú deasghnátha. Is gnách go gcuirtear cóipcheart i bhfeidhm mar ábhar sibhialta, ach cuireann roinnt údarás bearta coiriúla i bhfeidhm orthu siúd a sháraíonn cóipcheart. 
Aithníonn mórchuid na n-údarás srianta cóipchirt, ag ligean eisceachtaí “cothrom” do shrianta cóipchirt an údair, agus ag tabhairt cearta áirithe d’úsáideoirí. Spreag forbairt an ghréasáin, na meán digiteach, agus teicneolaíocht mar líonraí ríomhairí, mar chomhroinnt comhad piara go piaraí, atoghadh srianta, agus chuir sé deacrachtaí breise le forfheidhmiú cóipchirt, agus spreag dúshláin bhreise. go bunús fealsúnachta an dlí. Chuir gnóthais a bhfuil muinín eacnamaíoch acu as cóipcheart chun cinn síneadh agus leathnú a gcearta cóipe, agus tá forfheidhmiú breise dlíthiúil agus teicneolaíochta á lorg acu.
Claíomh (feamainn). "Baineann an t-alt seo le speiceas feamainne. Má tá spéis agat sa ghléas troda, féach Claíomh."
Is feamainn í claíomh ("Saccorhiza polyschides").
Rufa. Is feamainn í an rufa nó madraí rua ("Laminaria saccharina"; Béarla: "sea belt").
Feamainn gheimhridh. Is feamainn í an feamainn gheimhridh ("laminaria hyperborea")