Trelis/gawiki huggingface dataset:
Elish Lamont. Péintéir mionphortráidí Éireannach ab ea Elish Lamont nó Elish La Mont(e) (c.1800/1816 – 28 Iúil 1870).
Saol.
Rugadh Elish Lamont isteach i dteaghlach gnóthadóirí aithnidiúil i mBéal Feirste, sa bhliain 1800 nó 1816. John Lamont, stáiseanóir agus clódóir, a hathair. Chuaigh Elish go Londain le hoiliúint mar mhiondealbhóir, agus é sin críochnaithe aici phill sí go Béal Feirste. Faoin bhliain 1837, bhí sí ag obair go proifisiúnta mar ealaíontóir. Le linn a gairmré i mBéal Feirste, chuaigh Lamont a chónaí ag seoltaí difriúla sa chathair, agus chaith sí tamall ina cónaí lena deartháireacha, John, uaireadóir agus radharceolaí, agus an Dr Aeneas Lamont, máinlia. In éineacht le duine luaite mar Miss Rock, chuir sí scoil chónaí agus lae ar bun sa bhliain 1851. I réamheolaire na scoile, cuirtear síos uirthi mar theagascóir cleachta le taithí aici i Sasana, sa Fhrainc agus sa Ghearmáin. Fán bhliain 1856, áfach, ní raibh aon bhaint aici leis an scoil.
D'aistrigh Lamont go seoladh ar Sr. Clare, Baile Átha Cliath, sa bhliain 1857, agus bhí cónaí uirthi ansin go 1859. Ní ba dhéanaí ina saol, chuaigh sí go Sasana, mar ar chuir sí aithne ar Daniel Maclise, John Ruskin, agus Charles Dickens. Shíothlaigh Lamont ar 28 Iúil 1870, in Rochester Castle, Boley Hill, Rochester, Kent.
A saothar ealaíne.
Ag tús a gairmré, thaispeáin Lamont a bpictiúirí le Cumann Ealaíontóirí Bhéal Feirste sna blianta 1837 agus 1838. Bhí a saothar ar taispeáint chomh maith leis an Royal Hibernian Academy (RHA) ó 1842 go 1858, agus arís sa bhliain 1870. Is dócha gurbh ise an "Mrs Lamont" a bhí páirteach i dtaispeántas an Northern Irish Art Union i mBéal Feirste i 1843 le dhá mhionphortráid. Thaispeáin sí 7 mionphortráid in Acadamh Ríoga na hEalaíne (RA) sna blianta 1856–1859 faoin ainm "Miss La Monte". Tá Lamont ar na mná ba thúisce i mBéal Feirste dár éirigh leo saol proifisiúnta san ealaín a bhaint amach dóibh féin, agus tá a fhios gur éirigh go maith léi. Coimisiúnadh í chun mionphortráidí a dhéanamh do neart teaghlach den uasaicme i dTuaisceart na hÉireann. 
Tagairtí.
[[Catagóir:Básanna i 1870]]
[[Catagóir:Péintéirí Éireannacha]]
[[Catagóir:Daoine as Béal Feirste]]
Giambattista Pittoni. Péintéir Iodálach den aois Bharócach déanach nó den Rocócó ab ea Giambattista Pittoni nó Giovanni Giambattista Pittoni (6 Meitheamh 1687 – 6 Samhain 1767). Bhí sé ar bhunaitheoirí Acadamh Shaorealaíona na Veinéise, ar ar éirigh sé ina uachtarán sa bhliain 1758 mar chomharba ar Tiepolo.
Beathaisnéis.
Rugadh Pittoni sa Veinéis ar 6 Meitheamh 1687. Rinne sé staidéar faoi uncail leis, Francesco Pittoni, péintéir den scoil Bharócach Veinéiseach a bhí aitheanta lena linn ach nár mhair cáil a shaothair. Shínigh siad beirt "Samson and Delilah", saothar atá sa Villa Querini in Visinale, in Pasiano di Pordenone. 
Ní raibh Pittoni toilteanach imeacht óna Veinéis dhúchasach agus ba ar éigin a thaistil sé. Cé go bhfuair sé neart coimisiún ó thar lear, níl aon fhiannaise ann go ndearna sé turas ar bith mar thoradh orthu, agus taispeánann na cáipéisí a bhaineann lena shaol go raibh sé sa Veinéis gach bliain ó 1720 amach. Is féidir, áfach, go ndeachaigh sé ar turas go dí an Fhrainc sa bhliain 1720 in éineacht le Francesco, Rosalba Carriera, Antonio Pellegrini agus Anton Maria Zanetti. D'athraigh stíl Giambattista ó cheann Barócach trom go stíl Rocócó a bhí ní ba éadroime fíneá; cheap cuid scoláirí gur tionchur indíreach Francach a bhí i gceist, b'fhéidir trí Pellegrini nó trí Sebastiano Ricci.
Fuair Pittoni bás sa Veinéis ar 6 Samhain 1767.
Pasiano di Pordenone. Común (bardasacht) i gCúige Pordenone is ea Pasiano di Pordenone, agus é suite in Friuli-Venezia Giulia, réigiún in oirthuaisceart na hIodáile 90km taobh thiar ó dheas de Trieste agus timpeall 13km ó dheas ó chathair Pordenone. Bhí 7,975 duine ina gcónaí in Pasiano di Pordenone sa bhliain 2009.
Tá an común 45.5km2 d'achar agus 13 méadar os cionn leibhéal na farraige ar an meán. Tá na bailte Cecchini, Rivarotta, Sant'Andrea, Azzanello, agus Visinale suite ann. "Pasianesi" a thugtar ar lucht an chomúin in Iodáilis.
Noah Cyrus. Is amhránaí agus ban-aisteoir Meiriceánach í Noah Cyrus. Rugadh í ar an 8 Eanáir, 2000 i Nashville, Tennessee. Is deirfiúr Miley Cyrus í.
Deirdre McCloskey. Eacnamaí Meiriceánach is ea Deirdre Nansen McCloskey (a rugadh mar Donald McCloskey ar 11 Meán Fómhair 1942 in Ann Arbor, Michigan.. Ollamh Oinigh le Eacnamaíocht, Stair, Béarla agus Cumarsáid in Ollscoil Illinois, Chicago (UIC) atá inti. Ollamh le Fealsúnacht agus le Clasaicigh ansin í san ollscoil chéanna, agus le roinnt blianta anuas tá sí ina hOllamh taca le Fealsúnacht in Ollscoil Erasmus, Rotterdam, san Ísiltír. 
Ó mhí Dheireadh Fómhair 2007 tá sé dhochtúireacht onóracha bronnta uirthi. Cuireann sí spéis i neart ábhar ach i measc na bpríomhábhar taighde aici tá bunús an domhain nua-aimseartha, mí-úsáid stataisticí san eacnamaíocht agus in ábhair eile, agus an caipitleachas.
Luathshaol.
Rugadh McCloskey in Ann Arbor, Michigan. Is í an páiste is túisce ag Robert G. McCloskey, Ollamh le Rialacht in Ollscoil Harvard, agus Helen (née Stueland), file.
Gairmré.
Ghnóthaigh McCloskey céimeanna fochéimí agus céimí in Eacnamaíocht ó Ollscoil Harvard. Bhuaigh a téis dhochtúireachta ar iarann agus cruach sa Breatain Mhór, faoi stiúradh Alexander Gerschenkron, an Duais David A. Wells sa bhliain 1972.
Tá 17 leabhar foilsithe aici chomh maith le 40 alt acadúla.
Charles Michel. Charles J. Y. Gh. Michel ([ʃaʁl mi.ʃɛl]; 21 Nollaig 1975 a rugadh é) Is polaiteoir Beilgeach de bhunús na Vallúine é, a fheidhmíonn mar Uachtarán na Comhairle Eorpaí faoi láthair (ón 1 Nollaig 2019 i leith). Príomh-Aire na Beilge ab ea é ar feadh 5 bliana roimhe sin. 
Mac Louis Michel é, polaiteoir suntasach eile sa Bheilg. Ceannaire an pháirtí liobrálaigh "Mouvement Réformateur" ("MR") ab ea é ó mhí Feabhra 2011 go dtí gur roghnaíodh mar Príomh-Aire é ar an 11 Deireadh Fómhair 2014. Is Michel an Príomh-Aire is óige a bhí ag an mBeilg le breis is 150 bhliain.  
Tus a Ghairme.
Rugadh Michel i Namur na Vallúine. Dhírigh sé a aird ar chúrsaí polaitíochta den chéad uair ag aois 16 bhliana déag nuair a chláraigh sé leis na Liobrálaigh Óige de Jodoigne ("Jeunes Réformateurs Libéraux de Jodoigne"); bhí a athair tófa mar mhéara Jodoigne ó 1983 ar aghaidh. I 1994, agus é 18 mbliana déag, toghadh mar chomhairleoir proibhinse i mBrabant na Vallúine é.
Sular glaoíodh chun barra na Bruiséile é, bhain sé céim amach sa dlí ó Shaor-Ollscoil na Bruiséile agus ó Ollscoil Amstardam.
Labhraíonn sé Ollainnis liofa óir go ndearna sé stadéir in Amstardam, agus labhraíonn sé Fraincis mar mhatháirtheanga. 
A Ghairm Pholaitiúil.
Toghadh Michel do Theach na nIonadaithe den chéad uair i 1999, ach atoghadh é gach bliain ina dhiaidh. Is ionadaí do Bhrabant na Vallúíne é, áit a fhaigheann na liobrálaigh, "Mouvement Réformateur", an-chuid tacaíocht uaithi.
I 2000, roghnaíodh mar Aire Gnóthaí Baile é sa Rialtas Vallúnach. Ag aois 25 bhliana, eisean a bhí ar an Aire ab óige i stair na Beilge.
Ar leibhéal áitiúil, toghadh ina chomhairleoir cathrach é i Wavre i 2000. Sa bhliain 2006, roghnaíodh é mar mhéara na cathrach.
I Nollaig 2007, roghnaíodh Michel mar Aire Comhoibriú um Fhorbairt na Beilge mar chuid den Rialtas Verhofstadt III, agus ina dhiaidh, roghnaíodh mar bhall den Rialtas Leterme I,  de rialtas Van Rompuy I, agus de Rialtas Leterme II é.
I 2009, d'adhmhaigh Michel gur thug raitis de chuid an Phápa Beinidict XVI scannal dó, ráitis a dhearbhaigh go raibh coiscíní ina gcúis scaipeadh SEIF. Dúirt Michel go raibh an raiteas ón Phápa "uafásach, scannalach agus rascánta, fiú."
Michel an chéad Príomh-Aire a bhfuil Fraincis mar mháthairtheanga aige a toghadh díreach i ndiaidh Príomh-Aire eile le Fraincis ó dhúchais aige le beagnach 50 bliain. Tharla sé don chéad uair sa Bheilg nuair a tháinig Pierre Harmel i gcomharbacht ar Paul Vanden Boeynants. 
Uachtarán na Comhairle Eorpaí.
Thogh ceannairí an Aontais Charles Michel ina Uachtarán ar an gComhairle Eorpach an 2 Iúil 2019. Chuaigh sé i mbun oifige an 1 Nollaig 2019.
A Shaol Pearsanta.
Imríonn Charles Michel leadóg agus scuais mar chaitheamh aimsire, agus liostaíonn sé "croquettes aux crevettes" (cróicéad le séaclaí, sneaic choitianta sa Bheilg) mar an bia is fearr leis.
Ann Arbor, Michigan. Cathair in oirdheisceart Michigan, sna Stáit Aontaithe, is ea Ann Arbor. Is í príomhbhaile riaracháin Chontae Washtenow í. Bhí cónaí ar 113,934 duine sa chathair sa bhliain 2010, agus de réir meastacháin sa bhliain 2015 bhí 117,070 duine ina gcónaí sa chathair. Tá Ann Arbor 256 méadar os cionn cothrom farraige.
Bunaíodh Ann Arbor sa bhliain 1824. Ainmníodh í in onóir bhan an bheirt fhear a bhunaigh an baile agus freisin i ndiaidh na gcrann darach a bhí ag fás ann. Tá Ollscoil Michigan, ceann de na hollscoileanna taighde is mó sna Stáit Aontaithe, suite in Ann Arbor.
Vukovar. Is cathair í Vukovar sa Chróit agus í mar an calafort abhann is mó sa tír súite ar chumar na Danóibe agus Vuk, í súite sa réigiún Sraema. Is lárionaid riaracháin agus cultúrtha í don gcontae Vukovar-Sraema. Is í Vukovar sean chathair barócach súite ar an Danóib, tá clú ar leith aici de bharr scriossadh na cathrach i rith Cogadh Saoirse na Cróite. Sa lá atá inniu ann tá an chathair atógtha don chuid is mó ach tá stair na cathrach ag dul siar go tús 13ú haois. Tagann ainm na cathrach ón abhainn, "Vuk", a chiallaíonn mactíre agus an focail Ongairis "vár" a chiallaíonn 'Dún'.
An Ríl Deal. Is comórtas amhránaíochta teilifíse é An Ríl Deal, a tosaíodh in Éirinn sa bhliain 2016.
B'iad Breandán de Gallaí, Sibéal Davitt agus Roy Galvin na breithiúna ar an seó. Bhuaigh Rossa Ó Snodaigh agus Úna Ní Fhlatharta an seó ar son Focus Ireland.
Torthaí Seachtainiúil.
Seachtain a Dó: 4 Nollaig 2016.
Bhí Linda Bhreathnach slán don tseachtain seo.
Nikki Haley. Iarionadaí na Stát Aontaithe ag na Náisiúin Aontaithe is ea Nikki Haley, a rugadh mar Nimrata "Nikki" Randhawa ar 20 Eanáir 1972. Tá sí ina ball den Pháirtí Phoblachtach agus i bhfad amach ar an eite dheis. Ba ghobharnóir ar Carolina Theas í ó 2011 go 2017. Ambasadóir na Stát Aontaithe chuig na Náisiúin Aontaithe a bhí inti sna blianta 2017–2018. 
Gairm.
Rugadh Haley in Bamberg, Carolina Theas, do thuismitheoirí Saíceacha ón India. Tá céim B.S. i gcuntasóireacht aici ó Ollscoil Clemson. I mí Meán Fómhair phós sí Michael Haley i searmanais Shaíceacha agus Modhacha. Deir sí gur Críostaí í agus go bhfuil sí ina bhall de phobal Modhach.
Sula raibh sí ina gobharnóir, bhí sí ina hionadaí ar son Contae Lexington i dTeach Ionadaithe Carolina Theas (2005 go 2011).
Ba ea í Haley an chéad bhean a bheith ina ghobharnóir ar stát South Carolina, an gobharnóir Meiriceánach b'óige ag an am agus an dara duine de shliocht Indiach a bheith ina gobharnóir Meiriceánach (i ndiaidh Bobby Jindal). 
Cathaoirleach ar bhord Ollscoil Carolina Theas ba ea í sna 2010idi.
Ar 23 Samhain 2016 d'fhógair Donald Trump go n-ainmneodh sé Haley do phost ambasadóra SAM chuig na Náisiúin Aontaithe.
Toghchán Uachtaránachta na Stát Aontaithe 2024.
Le linn Eanáir 2024 sna toghcháin tosaigh, d'éirigh Haley an t-aon duine a bheith san iomaíocht leis an iar-Uachtarán Donal Trump don ainmniúchán. Bhí Haley ag súil lena chruthú in New Hampshire go bhféadfadh sí Trump a chur dá bhuille, ach bhí sí ag snámh in aghaidh easa. 
Bhí bua mór eile ag Trump ar an 5 Máirt 2024 agus d'éirigh Haley as an rás. Níor bhuaigh Haley ach dhá réamhthoghchán le linn a feachtais (Washington DC agus Vermont). An port a bhí ag Nikki Haley ag an am ná go raibh malairt rogha tuillte ag lucht an pháirtí, go háirithe agus coireanna coiriúla éagsúla curtha i leith Trump. Deir saineolaithe gur le gráin ar Trump a fuair Haley an méid tacaíochta a fuair sí agus gurb iad na vótóirí meánaicmeacha seo a bhfuil oideachas tríú leibhéal orthu a bheidh cinniúnach san olltoghchán.
Scott Adsit. Is fuirseoir Meiriceánach é Robert Scott Adsit, a rugadh sa bhliain 1965.
Alice Walker. Scríbhneoir Meiriceánach is ea Alice Malsenior Walker a rugadh ar 9 Feabhra 1944). Scríobhann sí úrscéalta, gearrscéalta agus filíocht. Cuireadh fáilte faoi leith roimh a húrscéal "The Color Purple" (1982), agus bronnadh an National Book Award agus an Pulitzer Prize for Fiction uirthi. Scríobh sí "Meridian" agus "The Third Life of Grange Copeland", úrscéalta, freisin, i measc saothar eile léi.
A luathshaol.
Rugadh Alice Walker i gContae Putnam, Georgia,ar 9 Feabhra 1944. Feirmeoir beag a bhí ina hathair. D'oibrigh a máthair 11 uair sa lá ar son $17 sa tseachtain mar shearbhónta chun íoc as a cuid ollscolaíochta. Chuaigh sí go Spelman College in Atlanta, Georgia, ar dtús, ansin go Sarah Lawrence College, mar ar bhain sí céim bhaitsiléara amach sa bhliain 1965.
Saothair Walker.
Sa bhliain 1982, foilsíodh an leabhar uaithi is fearr eolas air, "The Color Purple". San úrscéal leanann an léitheoir bean óg ghorm bhuartha agus í ag streachailt chun a bealaigh a dhéanamh ní hamháin trí chultúr ciníoch na ndaoine geala ach trí chultúr patrarcach an phobail ghoirm chomh maith. Leabhar móréilimh a bhí ann agus sa bhliain 1985 cuireadh é in oiriúint mar scannán faoi stiúradh Steven Spielberg le hOprah Winfrey agus Whoopi Goldberg in dhá phríomhról. Cuireadh ar an stáitse Broadway mar léiriúchán ceolmhar sa bhliain 2005. Léiríodh é 910 uair. 
A saol pearsanta.
Sa bhliain 1965, casadh ar Walker dlíodóir Giúdach cearta sibhialta darbh ainm Melvyn Rosenman Leventhal. Phós siad ar 17 Márta 1967, i gCathair Nua-Eabhrac. Chuir siad fúthu ní ba dhéanaí sa bhliain chéanna in Jackson, Mississippi, an chéad chúpla idirchiníoch dar phós go dleathach in Mississippi. Chráigh agus bhagair daoine geala iad, an Ku Klux Klan san áireamh. Saolaíodh iníon acu, Rebecca, sa bhliain 1969. Fuair Walker agus a fear céile colscaradh sa bhliain 1976.
Sna 1990idí, bhí caidreamh ag Walker le amhránaí-scríbhneoir Tracy Chapman: "It was delicious and lovely and wonderful and I totally enjoyed it and I was completely in love with her but it was not anybody's business but ours," a dúirt sí.
Suzhou. Cathair ar leibhéal maorachta in oirthear na Síne is ea Suzhou (scríofa mar Soochow san am atá thart). Tá Suzhou suite in oirdheisceart Chúige Jiangsu, timpeall is 100km (62 míle slí) siar ó thuaidh ó Shanghai. Is é Suzhou an dara cathair is mó in Jiangsu, i ndiaidh Nanjing, príomhchathair an chúige. Cónaíonn 4.33 milliún duine sa chathair féin.
Bunaíodh Suzhou sa bhliain 514 RC. Tá a lán canálacha, droichid chloiche, pagódaí agus gairdíní ón seanam, rud a fhágann go bhfuil tóir ar an gcathair i measc turasóirí Síneacha agus eachtrannacha. "Veinéis an Oirthir" agus "Veinéis na Síne" a thugtar ar Suzhou go minic.
Jamyang Kyi. Amhránaí Tibéadach is ea Jamyang Kyi, a rugadh sa bhliain 1965 in Amdo in oirthuaisceart na gcríoch Tibéadach. Is scríbhneoir, iriseoir, láithreoir do Theilifís Qinghai agus feiminí í freisin.
A saol pearsanta.
Rugadh Jamyang Kyi i gcúige Qinghai, sa chuid a dtugann na Tibéadaigh Amdo air, réigiún ina maireann roinnt grúpaí eitneacha inniu agus go traidisiúnta ceann de na trí réigiúin den Tibéid. Rugadh isteach í i dteaghlach tuaithe i maoracht féinrialach Tsolho (Hainan). Bhí cónaí uirthi ina dhiaidh sin i gcathair Xining in Amdo i gcúige Qinghai. Tá sí pósta agus tá beirt iníonacha aici.
Amhránaíocht.
Is amhránaí í Jamyang Kyi. Cumann sí féin na hamhráin a chasann sí. Le linn na 1990idí, thaifead sí roinnt albam, ina measc "Paidir", "Karma" agus "Leannán i gcéin". Tar éis eisiúint albam eile léi, "Teachtaireacht ón gcroí", sa bhliain 1997, d'fhás a clú sa Tibéid. Tá ceol Jamyang Kyi faoi thionchar cheol traidisúnta agus nua-aimseartha mhuintir na Tibéide. 
Scríbhneoireacht agus teilifís.
Iriseoir teilifíse agus scríbhneoir atá in Jamyang Kyi. Chuir sí cláracha i láthair i Tibéidis ar an slabhra úd Teilifís Qinghai ar feadh breis is 20 bliain. Ó 2005 i leith, tá roinnt aistí faoi staid na mban sa Tibéid scríofa aici. I measc a cuid alt atá curtha i gcló tá ceann amháin ina chuireann sí síos ar dhéileáil na mban óg ("Qinghai Daily", eagrán Tibéidise, 11/30/05), agus ceann eile faoi stádas na mban sa phobal Tibéadach. Tá cur síos faoi leith déanta aici ar phóstaí faoi iachall. 
A gabháil.
Agus corraíl shóisialta ar siúl sa Tibéid sa bhliain 2008, ghabh póilíní de chuid na Síne Jamyang Kyi ar 1 Aibreán 2008 ina háit oibre ag Teilifís Qinghai
Amdo. Is ceann de thrí réigiúin traidisiúnta na Tibéide é Amdo (Tibéidis: ཨ༌མདོ; Sínis: 安多, pinyin, Ānduō). Is iad Ü-Tsang agus Kham an dá cheann eile. Is in Amdo a rugadh an 14ú Dalai Lama.
Ü-Tsang. Is ceann de thrí réigiúin traidisiúnta na Tibéide é Ü-Tsang nó Tsang-Ü (Tibéidis: དབུས་གཙང་; Sínis (shimplithe): 乌思藏, pinyin: Wūsīzàng). Is iad Amdo agus Kham an dá cheann eile.
Kham. Is ceann de thrí réigiúin traidisiúnta na Tibéide é Kham (Tibéidis: ཁམས / Khams་; Sínis: 西康, pinyin, Xīkāng). Is iad Ü-Tsang agus Amdo an dá cheann eile.
Shigatse. Cathair ar leibhéal maorachta i Réigiún Féinrialach na Tibéide i nDaonphoblacht na Síne is ea Shigatse, nó Xigazê go hoifigiúil. Tá Shigatse suite i ndeisceart na Tibéide, sa chúige traidisiúnta úd Ü-Tsang. 
&lt;br&gt;
Maria Montessori. Lia agus oideolaí Iodálach ab ea Maria Tecla Artemisia Montessori (31 Lúnasa 1870 – 6 Bealtaine 1952). Aithnítear í as an modh múinteoireachta atá ainmnithe ina diaidh, mar atá oideolaíocht Montessori. 
Beathaisnéis.
Rugadh Maria Montessori sa bhliain 1870 in Chiaravalle, cóngarach do Ancona san Iodáil. Den mheánaicme ab ea a tuismitheoirí. Cuntasóir ab ea a hathair. Riail ghéar a bhí i bhfeidhm sa teach agus í ag fás aníos cé go raibh gaol gairid idir ise agus a máthair, a ghéill dá neamhspleáchas. Sa bhliain 1875, thug a tuismitheoirí aghaidh ar an Róimh. Múinteoir an tslí bheatha a bhí ar intinn acu dá n-iníon.
Faoin mbliain 1884, bhí suim láidir á taispeáint ag Maria sa mhatamaitic agus sa chócaireacht, rud nár thaitin lena hathair. Ar scoil di rinne sí staidéar ar an mbitheolaíocht agus rinne sí suas a hintinn dul leis an míochaine. Sa bhliain 1890, thosaigh sí ag déanamh staidéir ar an eolaíocht nádúrtha ag an ollscoil. Bronnadh céim uirthi i 1892. I ndiaidh roinnt deacrachtaí a shárú d'éirigh léi ní hamháin áit a bhaint amach i scoil leighis (teoranta de ghnáth do na fir) ach scoláireacht chomh maith. Cuireadh sin le míshástacht a hathair, nár chuir aon tsuim i rud ar bith a rinne sí as sin amach. D'éirigh roinnt daoine i measc a muintire agus san ollscoil araon naimhdeach ina leith.
Sa bhliain 1896, in aois a 26 bliana, d'éirigh le Maria Montessori a dintiúirí mar dhochtúir leighis a bhaint amach. Bhí sí ar na chéad bhandochtúirí san Iodáil. D'oibrigh sí ar feadh dhá bhliain ina dhiaidh sin i gclinic síciatrach na holscoile agus i gclinicí sa Róimh. Rinne sí staidéar ansin ar iompar páistí "mallintinneacha".
Sa bhliain 1900, shocraigh Montessori ar dul leis an múinteoireacht.
Harvey Milk. Polaiteoir Meiriceánach ab ea Harvey Bernard Milk (22 Bealtaine 1930 – 27 Samhain 1978). Bhí sé ionad aige ar Bhord Mhaoirseoirí San Francisco, an chéad duine LADT a toghadh do oifig phoiblí i gCalifornia. Níorbh iad an pholaitíocht agus gníomhaíocht aerach na haon suim dá raibh aige: Bhí 40 bliana slánaithe aige sula ndeachaigh sé le ceachtar den dá rud. Chuaigh frithchultúr na seascaidí go háirithe i bhfeidhm air.
Chuir Milk 11 mhí isteach in oifig agus bhí sé freagrach as dhlí dhian i bhfeidhm le cearta LADT a chosaint sa chathair úd. Ar 27 Samhain 1978, d'fheallmharaigh Dan White Milk agus an Méara George Moscone. Maoirseoir eile de chuid San Francisco a bhí in White, a bhí i ndiaidh éirí as a phost ar bhord na cathrach agus a raibh teip ar a iarracht chun an post a fháil ar ais.
In ainneoin giorracht an ama a chaith sé in oifig, d'éirigh Milk ina íocón in San Francisco agus ina martíreach. Sa bhliain 2002, rinneadh cur síos ar Milk mar "an t-oifgeach LADT is cáiliúla agus is suntasaí dár toghadh riamh sna Stáit Aontaithe." 
Beathaisnéis.
Rugadh Milk in Woodmere, Queens, Nua-Eabhrac, do thuismitheoirí Giúdacha de shliocht Liotuánach. Bhíodh pháistí eile ag spochadh as go minic mar gheall ar a dhá mhórchluas, a shrón mhór agus na spága de chosa a bhí aige. D'imir sé peil Mheiriceánach ar scoil dó agus bhí dúil a anama aige sa cheoldráma. Thuig sé mar dhéagóir gur homaighnéasach é féin ach choimeád sé é sin i gceilt. D'fhreastail sé ar Ollscoil Stát Nua-Eabhrac in Albany agus bhain sé céim bhaitsléara amach sa Mhatamatic.
Le linn Chogadh na Cóiré sna luath 1950idí, bhí ar seirbhís i gCabhlach na Stát Aontaithe ar bord an USS "Kittiwake", fomhuireán, agus mar theagascóir tumadóireachta. I ndiaidh an chogaidh d'éirigh sé mór le cúpla fear eile agus d'oibrigh sé mar staitisteoir i gCathair Nua-Eabhrac. Chaith sé tamall in Dallas, Texas freisin, sular chuir sé faoi in San Francisco. Sa bhliain 1971 chuir seisean agus a chomrádaí siopa ceamaraí ar bun leis na $1,000 dollar deireannacha a bhí fágtha acu.
Judit Hidasi. Teangeolaí Ungárach as Búdaipeist, An Ungáir í Judit Hidasi (san Ungáiris: [ˈjudit ˈhidɒʃi]) (a rugadh ar an 11 Iúil, 1948). Tá an chuid is mó dá saol caite aici ar an Scoil Ghnó Bhúdaipeist.
A Saol.
Rugadh Hidasi i mBúdaipeist san Ungáir sa bhliain 1948.
Madeleine Albright. Taidhleoir Meiriceánach ab ea Madeleine Korbel Albright, a rugadh mar Marie Jana Korbelová ar 15 Bealtaine 1937 i bPrág, sa tSeicslóvaic, agus a fuair bás ar 23 Márta 2022 sna Stáit Aontaithe. Ó 1997 go 2001 bhí sí ina rúnaí stáit sna Stáit Aontaithe, an chéad bhean sa phost sin. Ba bhall den Pháirtí Daonlathach í. 
Beathaisnéis.
Muintir.
Taidhleoir Seicslóvach ab ea athair Madeleine, Josef Korbel; ní ba dhéanaí bhí sé ina ollamh le polaitíocht in Ollscoil Denver i Meiriceá. Nuair a thit an tSeicslóvaic as a chéile roimh ionsaí Ghearmáin na Naitsíoch bhí ar an teaghlach teitheadh. Chuir siad fúthu i Londain. Is cuimhin léi bord trom miotail sa teach mar chosaint ar an mbuamáil a bhí trom sa chomharsanacht in raibh cónaí orthu ar dtús agus tá Madeleine le feiceáil sa ghrianghraf ar phóstaer bolscaireachta ar son páistí sa Bhreatain Mhór. 
I 1945 agus an cogadh thart, d'fhill Josef Korbel, mar bhall de rialtas ar deoraíocht na Seicslóvaice, go Prág lena chlann. In fhómhar na bliana 1945 ceapadh Josef ina ambasadóir Seiceach in Belgrade, san Iúgslaiv. Sa bhliain 1948 ghabh na cumannaigh an chumhacht sa tSeicslóvaic agus fuair an teaghlach tearmann in ambasáid na Stát Aontaithe. Thug siad a n-aghaidh ar an tír sin agus sa bhliain 1957 ghlac ise agus a hathair araon saoránacht Mheiriceánach.
Tógadh Madeleine mar Chaitliceach Rómhánach ach chuaigh sí leis an Eaglais Anglacánach nuair a phós sí sa bhliain 1959. Ní raibh a fhios aici go raibh sí ina duine fásta gur Giúdaigh iad a tuismitheoirí ar dtús agus gur iompaigh siad ina gCaitlicigh. Cailleadh triúr dá seantuismitheoirí san Uileloscadh.
Bhí Béarla, Fraincis, Seicis agus Rúisis líofa aici; bhí labhairt agus léamh na Polainnise agus Seirbea-Chróitise aici chomh maith.
Taidhleoir.
Ba mhór léi leathnú na heagraíochta ECAT sna 1990idí. Bhí baint aici le bunú Bhínse Fiosraithe na gCoireanna Cogaidh atá faoi choimirce na Náisiún Aontaithe. Thacaigh sí leis an bpróiseas síochána i dTuaisceart Éireann chomh maith.
Taidhleoir. Is é is taidhleoir ann duine atá ceaptha ag stát chun idirbheartaíocht a chur i bhfeidhm le stát (nó stáit) eile nó le heagraíocht idirnáisiúnta. Ar na feidhmeanna a bhíonn faoi chúram an taidhleora tá: ionadaíocht agus cosaint leas agus saoránaigh an stáit churtha; tosach agus áisiú comhaontaithe straitéiseacha; conarthaí agus coinbhinsiúin; cur ar aghaidh faisnéise; trádáil agus gnó; teicneolaíocht; agus caidreamh cairdiúil. Úsáidtear taidhleoirí cleachta in eagraíochtaí idirnáisiúnta dála na Náisiúin Aontaithe agus i gcomhlachtaí ilnáisiúnta as a dtaithí agus scileanna i mbanistíocht agus in idirbheartaíocht. Sna tíortha éagsúla ar fud an domhain, tugtar "an tseirbhís eachtrannach" nó "an cór taidhleoireachta" ar a gcuid taidhleoirí.
Sanasaíocht.
I roinnt teangacha baineadh úsáid as focal Gréigise i gcomhair duine a chleachtann ceird an taidhleora: "diplomat" i mBéarla, "diplomático" i Spáinnis srl. Tá a leithéid d'fhocail sa Ghaeilge: "dioplómaitic" (taidhleoireacht) agus "dioplómaitiúil". (Focal Gaeilge eile ón bhfréamh chéanna ná "dioplóma".)
Tá an focal "taidhleoir" gaolta leis an bhfocal "tadhall". An chiall atá le "taidhleoir" mar sin "duine a mbíonn teagmháil rialta aige le daoine eile".