Trelis/gawiki huggingface dataset:
Lá Domhanda gan Tobac. Ceiliúrtar an Lá Domhanda gan Tobac ar an 31 Bealtaine gach bliain. 
Bíonn duine amháin as gach beirt a bhaineann triail as caitheamh tobac ina chaiteoir tobac agus gheobhaidh duine as gach beirt chaiteoirí tobac bás ó ghalar a bhaineann le tobac. 
Tá sé mar aidhm ag an feachtas "Not Around Us" / "Níl inár dtimpeall" spreagadh a thabhairt do dhaoine a chaitheann tobac agus a bhíonn ag vápáil gan a bheith ag caitheamh nó ag vápáil timpeall ar dhaoine eile.
Is féidir teagmháil a dhéanamh le seirbhís HSE Quit chun tacaíocht a fháil.
Tionscnaimh.
Eagraíodh cúpla tionscnamh a raibh tacaíocht airgid acu ón rialtas.
2018.
Chuir an tionscnamh "Éire Shláintiúil' i bhfeidhm ar fud an Rialtais chun tacaíocht agus spreagadh a thabhairt do dhaoine le roghanna sláintiúla a dhéanamh ina saol. Bhí bearta nua ar bun, mar shampla, chun bia sláintiúil agus leibhéil shláintiúla de ghníomhaíochtaí fisiciúla a chur chun cinn.
2019.
Tharla méadú suntasach ar an bpraghas agus an dleacht mháil íosta ar tháirgí tobac, rud a leagadh síos i mBuiséad 2019.
2020.
Eagraíodh in Éirinn an tionscnamh "Ag Tacú le Mná atá ag Iompar Clainne Éirí as Tobac agus gan Tobac a Chaitheamh Arís". Is é an timpeallacht sa bhaile an fachtóir is mó a bhfuil tionchar aige ar an dóchúlacht go gcaithfidh daoine tobac nuair atá siad níos sine.
2021.
Roghnaíodh Éire chun óstáil a dhéanamh ar an gcéad Chomhdháil Dhomhanda eile ar an Tobac nó an tSláinte sa bhliain 2021, rud arb é an phríomhchomhdháil ar shaincheisteanna tobac é.
2022.
Téama feachtais domhanda 2022 : “Tobac: Bagairt dár timpeallacht” ag ardú feasacht faoi thionchar tobac ar an dtimpeallacht (saothrú, táirgeadh, dáileadh agus fuíollábhar).
CONCOS. Cónaidhm is ea Comhchoiste Náisiúnta na gColáistí Samhraidh nó CONCOS mar is fearr aithne orthu a dhéanann ionadaíocht ar na 47 Coláiste Samhraidh Gaeilge atá sna ceantair Ghaeltachta agus Galltachta araon. Tá CONCOS lonnaithe i Leitir Móir.
Neelam Sanjiva Reddy. B’é Neelam Sanjiva Reddy  (19 Bealtaine 1913 -1 Meitheamh 1996) an séú uachtarán ar an India.  Nuair a bhí sé 16 bliain d'aois, sa bhliain 1929, chas sé le Mahatma Gandhi agus chuaigh a chuid smaointe go mór i bhfeidhm ar Reddy, a d'éirigh ina thírghráthóir cruthanta ón lá sin amach.
Saol.
Teileagúigh agus tuathánaigh ab ea muintir Reddy, a tháinig as Anantapur, Andhra Pradesh.  Den ardcheast ba ea an teaghlach.
Thosaigh Reddy ag déanamh staidéir sna healaíona in Ollscoil Madras ach d'éirigh sé as an gcoláiste i 1931.
Ghlac Reddy páirt sa ghluaiseacht náisiúnta Indiach ó na 1930idí go dtí gur bhain an tír a neamhspleáchas amach. Cuireadh faoi ghlas é i bpríosún Amravati, idir 1942 agus 1945. 
Bhí Reddy ina pharlaiminteoir agus ina aire i Stát Madras (Tamil Nadu inniu), 1949-1951, Bhí sé ina bhall de Thionól Bunreachta na hIndia chomh maith. Bhí sé ina Chéad-Aire ar Stát Andhra Pradesh ó 1956 go dtí 1960 agus arís ó 1962 go 1964, 
D'éirigh Reddy ansin ina Aire Aontais (Cruach agus Mianaigh, 1964 to 1966 agus Iompar, Eitlíocht Shibhialta, Loingseoireacht agus Turasóireacht, 1966 go 1967). 
Bhí Reddy ina Uachtarán ar an gComhdháil Náisiúnta Indiach ó 1960 go 1962.
Toghadh mar Cheann Comhairle an Lok Sabha é sa bhliain 1967 . 
Uachtarán ar an India.
Ba iarrthóir oifigiúil Pháirtí na Comhdhála é i dtoghchán na huachtaránachta sa bhliain 1969. Ach fuair V. V. Giri an ceann is fearr ar Reddy, cé go raibh Giri ina iarrthóir neamhspleách don uachtaránacht. Fuair Giri tacaíocht ó Indira Gandh, ina príomh-aire ar an India ag an am, ós rud é go raibh eagla uirthi go gcuirfeadh an ruaig uirthi dá mbeadh an lá ag Reddy.
Chuaigh Reddy ansin isteach sa Lok Sabha mar iarrthóir de chuid an Pháirtí Janata nuair a fuair an dream sin ollbhua in olltoghchán 1977 agus atoghadh mar Cheann Comhairle é. 
Nuair a tharla folúntas uachtaránachta roinnt míonna ina dhiaidh sin, toghadh Reddy don phost sin, gan freasúra an uair seo. Chuir sé isteach a théarma cúig bliana iomlán mar Uachtarán, in ainneoin gur tháinig Indira Gandhi i réim gan stró an athuair, sa bhliain 1980. 
Éire.
Thug Pádraig Ó hIrghile cuairt stáit ar an India agus ar Reddy sa bhliain 1978.
In earrach na bliana 1982, i dtreo dheireadh a théarma in oifig, thug Reddy cuairt stáit ar Éirinn. Ba é an dara Uachtarán Indiach a rinne é sin (i ndiaidh an Uachtaráin Sarvapalli Radhakrishnan sa bhliain 1964 agus príomh-aire Jawaharlal Nehru i 1949 agus ansin 1956). 
D'éirigh Reddy as an bpolaitíocht sa bhliain 1982. 
Chniog niúmóine é agus d'éag ar an 1 Meitheamh 1996, in aois 83 bliain dó.
Home School Hub. Ba chlár teilifíse é RTÉ's Home School Hub nó Home School Hub. Craoladh ar an gcainéal RTÉ a Dó in 2020 é, i lár an ordaithe dianghlasála de bharr COVID-19. Bhí an t-aisteoir Clíona Ní Chiosáin ina múinteoir ar an gclár.
Ros Cléibh. Tá níos mó ná áit amháin in Éirinn a bhfuil an t-ainm Ros Cléibh air:
Ros na mBráthar. Tá níos mó ná áit amháin in Éirinn a bhfuil an t-ainm Ros na mBráthar air:
Sceach na Gaoithe. Tá níos mó ná áit amháin in Éirinn a bhfuil an t-ainm Sceach na Gaoithe air:
Beachadóir Peirseach. Is éan é beachadóir Peirseach. Is baill d'fhine na Meropidae iad.
Beachadóir Eorpach. Is éan é an beachadóir nó an beachadóir Eorpach ("Merops apiaster"). Is baill d'fhine na Meropidae iad.
Rollóir Eorpach. Is éan é an rollóir Eorpach.("Coracias garrulus"). Is baill d'fhine na Coraciidae é agus an t-aon bhall den fhine a phóraíonn san Eoraip. Síneann a raon foriomlán isteach sa Mheánoirthear, Lár na hÁise agus i Maracó.
Tá an rollóir Eorpach le fáil i réimse leathan gnáthóg, ag seachaint machairí gan crainn amháin. 
Geimhríonn sé go príomha i sabhánaí coillteacha tirime agus i machairí torracha, áit a neadaíonn sé de ghnáth i bpoill chrainn.
Tacsanomaíocht agus córasaíocht.
Is éin mheánmhéide an tseandomhain iad na rollóirí de ghnáthóga coillearnaí oscailte. Bíonn clúimh dhaite gheala orthu agus goba crúca. Faightear a bhformhór ó dheas ón Sahára. Tá ocht speiceas de shealgairí 'suí-agus-fanacht' sa ghéineas Coracias. Tá cuma agus iompar an rollóra Eorpaigh cosúil leis an rollóir Aibisíneach ("Coracias abyssinicus"), ar dealraitheach gurb é an gaol is gaire dó. Is cosúil go bhfuil sinsear coitianta ag an dá éan seo agus an cág earrfhada ("Coracias caudatus") agus d’fhéadfaí a mheas go bhfuil siad ina bhfo-speiceas.
An Lios Dubh. Tá níos mó ná áit amháin in Éirinn a bhfuil an t-ainm An Lios Dubh air:
Manainn (idirdhealú). Tá níos mó ná áit amháin a bhfuil an t-ainm Manainn air:
Meánchnagaire breac. Is éan é an meánchnagaire breac ("Dendrocopos medius"). Is baill d'fhine na Picidae é.
Cnagaire droimgheal. Is éan é cnagaire droimgheal. Is baill d'fhine na Picidae iad.
Cnagaire Siriach. Is éan é an cnagaire Siriach ("Dendrocopos syriacus"). Is baill d'fhine na Picidae é.
Eblana. Ainm lonnaíochta ársa in nÉirinn is ea Eblana (Έβλανα) luaite le Tolamaes ina shaothar, "Geografaíocht", den dara haois AD.. Bhí mac ar leith idir é agus an dream, na hEblani.
Creidtí go traidisiúnta gurbh ionann an suíomh agus Baile Átha Cliath. Mar shampla, dúirt an scríbhneoir den 19ú haois writer Louis Agassiz "Eblana" agus Ath Cliath i gceist aige. De réir táirge a rinneadh le gairid ámh, favours sráidbhaile cois farraige i dtuaisceart an chontae, Loch Sionnaigh. Níl fianaise chríochnúil le fáil áfach maidir le suíomh Eblana, agus mar sin tá an t-ábhar á phlé.
Eblana mar Bhaile Átha Cliath.
Más fíor é gurb é "Eblana" an tagairt is luaite do Bhaile Átha Cliath, bheadh ceart-éilimh aige ar dhá mhíle bliain ársaíochta, óir gurbh ar éigean go raibh lonnaíocht ann i bhfad roimh Tholamaes féin.
Chreid luath-ársaitheoirí Éireannacha, amhail is Sir John Ware agus Walter Harris, gur thruailliú é "Eblana" sa "Geografaíocht" ar "Deblana", é féin leagan den ainm "Dubh Linn". Más fíor, tá samplaí eile ann inar ghiorraigh Tolamaes chéadfocail de logainmneacha: in ionad "Pepiacum" agus "Pepidii" (sa An Bhreatain Bheag), scríobh Tolamaes "Epiacum" agus "Epidii" faoi seach; agus le haghaidh "Dulcinium" (Ulcinj i Montainéagró anois), scríobh sé has "Ulcinium".
Tá roinnt mhaith deacrachtaí leis an smaoineamh seo, ámh:
Is léir mar sin go raibh Eblana suite áit éigin idir an Bóinn agus an Life.
Eblana mar suíomhanna eile.
Le linn ré Tholamaes, bhí dhá shuíomh shuntasacha i dtuaisceart Chontae Bhaile Átha Cliath ina raibh gníomhaíocht gheilleagrach ar siúl.
Bhí ceann amháin acu an Inbhear na hAilbhine, áit a raibh dhá thuama ann, sofheicthe ón fharraige leis na mílte bliain. Mar a thugtar fé ndeara thuas, is minic é a bhádh Tolamaes an chéad litir de logainmneacha agus is féidir aistriú fónach ó "Ebhlana" go "Delvin" a shamhlú (i dteannta le meititéis).
Fuarthas suíomh eile gníomhaíochta timpeall dúin ar leithinis Droma Mheánaigh, taobh ó dheas de Loch Sionnaigh. Is dócha gur stáisiún trádála é, agus b'fhéidir gur ghlac Agricola é mar cheann droichid le haghaidh ionraidh Rómhánaigh a d'fhéadfadh bhí i gceist.
Nagnata. Baile nó áit tionóil is ea Nagnata nó Magnata (Νάγνατα, Μάγνατα) suite in iarthuaisceart na hÉireann, luaite le Tolamaes ina shaothar, "Geografaíocht", den dara haois AD.. Ní fios go cruinn a suíomh, ach is amhlaidh go raibh sé idir inbhir Ravius (Ῥαουίος) (Éirne is dócha) agus Libnius (Λιβνίος) (An Mhuaidh is dócha). Is é an t-aon baile ansin taifeadta ar an léarscáil ar chóstaí an tuaiscirt, an iarthair nó an deiscirt. I dteannta sin, is é an t-aon tagairt scríofa amháin a thugann fianaise don maidir le naisc idir iarthuaisceart na hÉireann agus an Eoraip le linn na Iarannaoise.
Tá a fhios againn gur tháinig longa Féiníceacha agus Gréagacha go hÉirinn, chomh luath b'fhéidir agus an 6ú haois RC, a bhuí le lámhleabhar muirí anois caillte, an Periplus Massiliach, a thugadh sonraí le haghaidh bhealaí mara as an bhFéiníc agus Tairtéiseas amach. Tá fianaise ann b'fhéidir le haghaidh naisc níos luaite fós, a bhuí le ceann sleá corránach Éireannach ón 10ú haois RC, faighte sa chuan ag Huelva i ndeisceart na Spáinne.
Déanann Tolamaes tagairt do Nagnata (Sligo), i dteannta le Hibernis (Teamhair) agus Rhaeba (Cruchain), mar "ἐπίσημος", focal Sean-Ghréigise le bri "oirirc".
Moltaí stairiúla.
Dar leis an bhformhór de luathstaraithe, bhí Nagnata suite i gContae Shligigh (Camden 1607, James Ware 1654, Samuel Lewis 1837, Martin 1910). I measc tuairimí eile, tá Béal an Átha, Maigh Eo (William Orpen 1894); Cathair na Mart (Stempel 2002); Acaill (Ilkins 1996, 2005); Gaillimh (Hardiman 1820, Lewis 1837); agus ar Ceann Iorrais (Mac an Bhaird 1991, 93).
De réir taighde déanta ag R. Darcy agus William Flynn ag Oklahoma State University sa bhliain 2008, tar éis bhotúin chomhordanáide a cheartú, tá Nagnata suite gan dabht sa dúiche thar ar baile Sligigh. Aithníonn suas an abhainn Libnius leis An Mhuaidh. Mar sin, is léir go raibh an áit tionóil úd aitheanta ag mairnéalaigh idirnáisiúnta suite idir Baile Easa Dara agus Droim Chliabh, an dís ina n-áiteanna tionóil ársa agus gar do bhaile Sligigh.
Acht um an Dlí Coiriúil (Cionta Gnéasacha) 2006. Achtaíodh an tAcht um an Dlí Coiriúil (Cionta Gnéasacha) 2006 in Éirinn ar an 2 Meitheamh 2006, mar thoradh ar chás "CC v Ireland" [2006] IESC 33., D'ullmhaigh an Coimisiún um Athchóiriú an Dlí Acht Athbhreithnithe, d'fhonn go léireofaí gach leasú a rinneadh ar Acht 2006 faoin 27 Márta 2017.
Faoin Acht, is í 17 bliain aois dhlíthiúil na comhthola. Tá caidreamh gnéasach mar a bhfuil duine de na páirtithe nó an dá pháirtí faoi bhun 17 bliain d’aois in aghaidh an dlí. Tá duine sainordaithe díolmhaithe, áfach, ó thuairisc shainordaithe i gcásanna áirithe.,
Conspóidí.
Níor réitigh an tAcht seo áfach na míchothromaíochtaí atá ann agus riar an chirt. Tá díospóireacht ó shin faoi cheann de na príomhcheisteanna i ndiaidh an cháis CC agus an réiteach a thug an Oireachtas air - ar chóir an Bunreacht a leasú ionas go mbeadh diandliteanas i leith an duine fhásta a bhfuil gnéas aige le duine atá faoi bhun na haoise toilithe? 
Cé go raibh a lán cainte faoi sin sna blianta i ndiaidh an cháis CC agus cé gur moladh go leor uaireanta gur chóir an Bunreachta a leasú chun an bhreith a fhreaschur, ní dheachaigh an tAcht um an Aonú Leasú is Tríocha ar an mBunreacht 2012 i ngleic leis an ábhar.
Pat Kilbane. Is aisteoir Meiriceánach Patrick F. "Pat" Kilbane (a rugadh ar an 5 Samhain 1969).
Rualacha. Is éan é an rualacha (nó rualacha Eoráiseach, nó lacha rua). Is baill d'fhine na Anatidae iad.
Periplus Massiliach. Athchruthú teoiriciúil is ea an Periplus Massiliach de pheriplus (nó lámhleabhar seoltóireachta) den 6ú haois RC, molta ag Adolf Schulten. Déantar cúr síos ann ar turas ó Oestrymnis, Pointe du Raz, an Bhriotáin an lae inniu, chuig Massilia, Marseille an lae inniu. 
Chreid Schulten gur féidir an Periplus Massiliach a fheiceáil i bhfoirm dáin san Ora Maritima le hAvienus. Séanann scoláirí eile go bhfuil a leithéid ann.
Ora Maritima. Dán nó periplus fileata is ea Ora Maritima ("Cois farraige") scríofa ag an bhfile Rómhánach den 4ú haois AD, Avienus. Tiomnaíodh an saothar do Sextus Claudius Petronius Probus. 
Meastar go bhfuil iasachtaíochtaí sa dán ón "Periplus Massiliach" den 6ú RC. Téacs ársa eile luaite ag Avienus is ea "Periplus Himilco", cúr síos ar turas Púnach ar mhuir iarthar na hEorpach, a tharla ar chomh am le timpeallú na hAfraice le Hanno, c. 500 RC. Tá an téacs iomlán fréamhaithe ó fhoinse lámhscríbhinne amháin, faighte san "editio princeps" foilsithe san Veinéis sa bhliain 1488.
Is scéal é "Ora Maritima" don léitheoir seachas an turasóir, cúr síos mearaithe ar cheantair cois farraige an domhain aitheanta. Mar shampla, léirigh eagarthóir amháin, Berthelot, go raibh tomhais tíre Avienus fréamhaithe ó chúrsaí taistil Rómhánaigh ach go raibh roinnt sraitheanna bun os cionn. Maidir le roinnt ainmneacha ar chósta Spáinne, dúirt Berthelot:
Le gairid, tá spleáchas saontach eagarthóra eile, an staraí-seandálaí, Adolf Schulten, ar chruinneas Avienus coigeartaithe ag scoláirí. 
Faightear san "Ora Maritima" tagairtí d'oileáin "Ierne" – "insula sacra" – agus "Albion", Éire agus An Bhreatain faoi seach, a bhíodh a gcónaithe ag trádáil leis na hOestrymnides as an mBriotáin. Déantar tagairt fosta do Cypsela, chathair is dócha miotasach ar chósta na Catalóine.rann 521
Cill Chainnigh (idirdhealú). Tá níos mó ná áit amháin in Éirinn a bhfuil an t-ainm Cill Chainnigh air:
Seán Ó Tuama (idirdhealú). Tá níos mó ná duine amháin darb ainm Seán Ó Tuama ann:
Seán Ó Briain. Tá níos mó ná duine amháin darb ainm Seán Ó Briain ann:
Tadhg Ó Scanaill. Tá níos mó ná duine amháin darb ainm Tadhg Ó Scanaill ann:
Nioclás Tóibín. Tá níos mó ná duine amháin darb ainm Nioclás Tóibín ann:
Aodh Ó Domhnaill (idirdhealú). Tá níos mó ná duine amháin darb ainm Aodh Ó Domhnaill ann:
Cnagaire dubh. Is éan é cnagaire dubh ("Dryocopus martius").
Olltoghchán na Polainne 1989. Reáchtáladh Olltoghchán na Polainne ar 4 Meitheamh 1989, olltoghchán saor (beagnach) sa Pholainn don chéad uair ó 1928. Murab ionann agus an cás don Ungáir (1956) agus don tSeicslóvaic (1968), níor cuireadh ina choinne, beag ná mór. Ba í an bhliain 1989 an bhliain ar bhris Oirthear na hEorpa saor. 
Imeachtaí.
I mí Aibreáin, rinneadh an ceardchumann Solidarnosc dleathach i ndiaidh rabharta de stailceanna. Tugadh an cead d’oibrithe dul ar stailc, agus bhí iontas ann dá bharr.
Ansin bhain an chomhghuaillíocht, le Solidarnosc i mbun, toghchán na Polainne i mí an Mheithimh, Fuair siad ollbhua sa toghchán, agus 71% den vóta (sna ceantair "saor").
I mí Lúnasa, cuireadh isteach rialtas neamhchumannach don chéad uair. 
i mí Nollaig, rinneadh Uachtarán ar an Pholainn de Lech Walesa agus ba é an chéad cheannaire neamhchumannach é in Oirthear na hEorpa le dhá scór bliain.
Círéibeacha Bhéal Feirste 1886. Sa bhliain 1886, ritheadh an chéad Bhille Rialtas Dúchais. Thosaigh círéibeacha i mBéal Feirste ar 4 Meitheamh 1886 dá bharr. Lean na círéibeacha ar aghaidh ar feadh trí mhí. Maraíodh b'fhéidir 50 (lámhachadh 13+) idir Meitheamh agus Meán Fómhair.
Ní raibh Constáblacht Ríoga na hÉireann (RIC) i mBéal Feirste in ann smacht a choimeád ar an chathair (bhí an lucht agóide agus na póilíní áitiúil ina bProtastúnaigh go léir). Cuireadh fios ar phóilíní breise agus trúpaí athneartaithe as an deisceart (Caitlicigh iad an chuid is mó).
Bhain na círéibeacha geit as an rialtas agus bhunaigh siad an "Commission of Inquiry" le dul i dteagmháil le pobail chun fiosrú cén fáth ar thosaigh achrann in áiteanna ar leith agus an dóigh is fearr círéibeacha mar seo a sheachaint amach.
Usdiae. Dream Gaelach suite i n-oirdheisceart na hÉireann ársa ba ea na hUodiae nó Usdiae, luaite le Tolamaes ina shaothar, "Geografaíocht", den dara haois AD. Tá nasc ar leith acu leis na hOsraí.
Uennicnii. Dream Gaelach suite i n-oirdheisceart na hÉireann ársa ba ea na hUennicnii, luaite le Tolamaes ina shaothar, "Geografaíocht", den dara haois AD. Tá nasc ar leith acu leis na hUlaid.
Uellabori. Dream Gaelach suite i n-iardheisceart na hÉireann ársa ba ea na hUellabori, luaite le Tolamaes ina shaothar, "Geografaíocht", den dara haois AD.
Martin Klebba. Ba aisteoir Meiriceánach é Martin Klebba, a rugadh ar sa bhliain 23 Meitheamh, 1969.
Gé shneachta. Is pór éin í an ghé shneachta ("Anser caerulescens"). Tá dhá fhospeiceas ann; an mhórghé shneachta ("Anser caerulescens atlanticus") agus an mhionghé shneachta ("Anser caerulescens caerulescens").
Próifíliú ciníoch. Is éard is próifíliú ciníoch ann ná aon ghníomh a dhéantar ar chúiseanna sábháilteachta, slándála nó cosanta poiblí, a bhraitheann ar steiréitíopaí faoi chine, dath, eitneacht, sinsearacht, reiligiún, nó áit dúchais, nó meascán díobh seo, seachas ar amhras réasúnach, chun aon duine faoi leith a roghnú le haghaidh grinnscrúdaithe níos mó nó cóireála difriúla. 
Tá próifíliú ciníoch difriúil ó phróifíliú coiriúil. Tá próifíliú ciníoch bunaithe ar bhoinn tuisceana steiréitipiciúla mar gheall ar chine, dath, eitneacht, srl. Ar an láimh eile, tá próifíliú coiriúil ag brath ar iompar iarbhír nó ar fhaisnéis faoi ghníomhaíocht amhrasta ag duine a chomhlíonann an tuairisc ar dhuine ar leith.
Brúidiúlacht na bpóilíní sna Stáit Aontaithe. Is éard is brúidiúlacht na bpóilíní sna Stáit Aontaithe ann ná úsáid fhórsa gan údar nó é a ró-úsáid, agus go minic úsáid an fhórsa go mídhleathach, i gcoinne sibhialtach ag oifigigh póilíní na Stáit Aontaithe. 
I measc na bhfoirmeacha a bhain le brúidiúlacht na bpóilíní bhí ionsaí agus slacairt (e.g. greadta) go mí-ord, céasadh agus dúnmharú. Cuimsíonn roinnt sainmhínithe níos leithne ar bhrúidiúlacht na bpóilíní ciapadh (lena n-áirítear gabháil bhréagach), imeaglú agus mí-úsáid briathartha, i measc cineálacha eile mí-úsáide.
Neamhionannas ciníoch i gcóras dlí choiriúil na Stát Aontaithe. Tagraíonn Neamhionannas ciníoch i gcóras dlí choiriúil na Stát Aontaithe do na heispéiris agus na difríochtaí uathúla sna Stáit Aontaithe maidir le póilíneacht agus ionchúiseamh na gciníocha éagsúla. Bhí torthaí difriúla ann do ghrúpaí ciníocha éagsúla maidir le feileoin a chiontú agus líon na bpianbhreitheanna i gcóras dlí choiriúil na Stát Aontaithe. Phléigh saineolaithe agus anailísithe tábhacht choibhneasta na bhfachtóirí éagsúla a d'eascair as na difríochtaí seo. Cúisítear cosantóirí mionlaigh i gcoireanna a éilíonn íosphianbhreith phríosúin éigeantach níos minice, i dtéarmaí coibhneasta agus absalóideacha (ag brath ar aicmiú cine, go príomha maidir le na hEaspáinnigh), rud a fhágann go bhfuil difríochtaí móra ciníocha in áiseanna ceartúcháin, cé go léiríonn tuarascáil an FBI ar an gcoireacht freisin go dtiomsaíonn Meiriceánaigh ghorma agus Easpáinnigh níos mó feileonachtaí foréigneacha ag minicíochtaí níos airde.
Fuiseog chalandra. Is éan í an fhuiseog chalandra ("Melanocorypha calandra").
Lá Domhanda an Chomhshaoil. Reáchtáiltear an Lá Domhanda an Chomhshaoil ar an 5 Meitheamh gach bliain (ó 1974 ar aghaidh). Tionóltar an lá chun feasacht an phobail a fheabhsú agus chun daoine a ghríosadh páirt a ghlacadh sa chomhrac i gcoinne an athraithe aeráide. Cuirimis tús, ar Lá Domhanda an Chomhshaoil, le hiarracht níos fearr a dhéanamh meas a bheith againn ar ár n-áilleacht nádúrtha agus cuimhneamh ar an tábhacht atá léi inár saol.
Gníomhartha.
Tá go leor bealaí éagsúla ann chun ceiliúradh a dhéanamh ar an nádúr atá timpeall orainn:. Is féidir tosú le rudaí beaga, mar shampla, is féidir glanadh a dhéanamh ar spás poiblí. nó a dhéanamh buidéil in-athúsáidte a úsáid seachas buidéal plaisteach. Agus is féidir bláthanna fiáine a fhás i do ghairdín chun beacha agus feithidí a spreagadh.
As Gaeilge.
Seo sliocht as dán ag an Dr Art Hughes do Lá Domhanda an Chomhshaoil. From 'Poem for the World'.
Fuiseog dhébhallach. Is éan í an fhuiseog dhébhallach ("Melanocorypha bimaculata"). Is baill d'fhine na Alaudidae iad.
Christiane Amanpour. Is iriseoir Briotanach-Iaránach í Christiane Maria Heideh Amanpour CBE a rugadh ar 12 Eanáir 1958 in Ealing, i Sasana. Is í Amanpour an Príomh-óstach Idirnáisiúnta ar CNN agus cuireann sí an clár agallamh i láthair gach oíche do CNN International.
Taobh Mór. Is ionad daonra agus baile fearainn i gContae Dhún na nGall é Taobh Mór.
An Taobh Mór. Tá níos mó ná áit amháin in Éirinn a bhfuil an t-ainm An Taobh Mór air:
Johann Matthäus Bechstein. Ba nádúraí, foraoiseoir, éaneolaí, eantamaiteolaí agus heirpiteolaí é Johann Matthäus Bechstein (11 Iúil 1757 - 23 Feabhra 1822). Bhain sé cáil amach as a chuid tráchtais ar cheol na n-éan (Naturgeschichte der Stubenvögel, 1795 ("Stair nádúrtha na n-Éan Cáis 1795"). 
Beathaisnéis.
Rugadh Bechstein i Waltershausen i gceantar Gotha i Thuringia. Rinne sé staidéar ar an diagacht ar feadh ceithre bliana in Ollscoil Jena, agus chaith sé am ag fiach agus ag fánaíocht sna foraoisí de réir mar a cheadaíodh deiseanna. Tar éis dó an scoil a fhágáil, mhúin sé ar feadh roinnt blianta, ach d'éirigh sé as an teagasc chun a dhúthracht a chaitheamh ar chaitheamh aimsire lasmuigh. Sa bhliain 1795, bhunaigh sé scoil na foraoiseachta ag Waltershausen, agus sa bhliain 1800, cheap Diúc Saxe-Meiningen é ina stiúrthóir na scoile foraoiseachta ag Dreissigacker in aice le Meiningen i gceantar comharsanachta Schmalkalden-Meiningen. Tar éis bhás a mhic féin, d'uchtaigh Bechstein a nia Ludwig Bechstein. 
Zó-eolaí bisiúil ab ea Bechstein agus bhí sé ar thús an tslua maidir le caomhnú fiadhúlra de: seachas a chuid oibre éaneolaíoch, d’fhoilsigh sé saothair freisin ag éileamh go gcosnófaí ainmhithe a measadh a bheith díobhálach nó ina lotnaidí ag an am, mar ialtóga. Ainmníodh Ialtóg Bechstein ina onóir.
Liosta de na heagraíochtaí i nGluaiseacht na Gaeilge. Tá na heagraíochtaí Gaeilge seo a leanas mar chuid de Ghluaiseacht na Gaeilge. D'fheidhmigh Comhdháil Náisiúnta na Gaeilge, mar scátheagraíocht thar ceann ghluaiseacht na Gaeilge ar mhaithe leis an gcuspóir náisiúnta an Ghaeilge a athbheochan go dtí 2014. In 2014, tugadh isteach córas nua maoinithe d'earnáil na Gaeilge. Faoin gcóras seo, bronnann Foras na Gaeilge bunmhaoiniú ar shé cheanneagraíocht agus cuireadh deireadh leis an maoiniú do leath na n-eagraíochtaí faoi scáth Chomhdháil Náisiúntas na Gaeilge, an t-eagraíocht féin san áireamh. Mar sin, níl aon scátheagraíocht ann anois. Na 6 cheanneagraíocht ainmníodh don chóras nua maoinithe ná: Gael Linn, Gaeloideachas, Cumann na bhFiann, Conradh na Gaeilge, Oireachtas na Gaeilge and Glór na nGael.
Faigheann na heagraíochtaí thíos maoiniú stáit in Éirinn:
Iar-eagraíochtaí Gaeilge
Almagest. Tráchtas matamaiticiúil agus réalteolaíoch is ea an Almagest ón 2ú haois ar ghluaiseachtaí dealraitheacha na réaltaí agus na gconairí pláinéadacha, scríofa i dteanga na Gréige ag Claudius Tolamaes (circa. 170). Ceann de na téacsanna eolaíochta is mó tionchair riamh, chanónaigh sé macasamhail gheolárnach den Cruinne ar glacadh leis ar feadh níos mó ná 1200 bliain óna bhunús i gCathair Heilléanach Alastair, sna saolta meánaoiseacha Biosántacha agus Ioslamacha, agus in Iarthar na hEorpa ar feadh na Meánaoise agus an Renaissance Luaith go dtí Copernicus. Is príomhfhoinse faisnéise é freisin faoi réalteolaíocht ársa na Gréige .
Chuir Tolamaes inscríbhinn phoiblí ar bun ag Canopus, an Éigipt, i 147 nó 148. Fuair N.T. Hamilton amach go raibh an leagan de mhúnlaí Tholamaes a leagtar amach san "Inscríbhinn Chanópach" níos luaithe ná an leagan san "Almagest". Mar sin ní fhéadfaí an "Almagest" a bheith críochnaithe roimh thart ar 150, ceathrú haois tar éis do Tholamaes tosú ag breathnú.  
Clár ábhair.
Múnla pláinéadach Tholamaes.
Shann Tolamaes an t-ord seo a leanas do na sféir phláinéadacha, ag tosú leis an gceann istigh: