Trelis/gawiki huggingface dataset:
Hóiméar. Ba fhile Gréagach é Hóiméar a creidtear a scríobh an "Íliad" (Ἰλιάς) agus an "Odaisé" (Ὀδύσσεια). Rinne Monsignor Pádraig de Brún aistriúchán ar Odaisé Hóiméir, ina iomláine, agus is ceann de na saothair is spéisiúla agus is cumasaí riamh i "genre" an aistriúcháin Gaeilge.
Andrés Iniesta Luján. Is imreoir sacair Spáinneach é Andrés Iniesta (rugadh Albacete 11 Bealtaine 1984) a imríonn le F.C. Barcelona. Thosaigh sé ag imirt le Albacete Balompié roimh shíneadh le Barça. Imríonn sé i lár na páirce.
Rafael Márquez. Is imreoir sacair Meicsiceach é Rafael Márquez Álvarez (rugadh 13 Feabhra, 1979 i Zamora, Michoacán, Meicsiceo). Imríonn sé le F.C. Barcelona faoi láthair. De ghnáth imríonn sé i lár na gcúlaithe nó mar imreoir lárpáirce cosantach.
Thiago Motta. Is imreoir sacair Braisíleach é Thiago Motta a imríonn le F.C. Internazionale Milano faoi láthair. D'imir sé le F.C. Barcelona chomh maith le Atlético Madrid agus Genoa roimhe sin.
Juliano Belletti. Is iarimreoir sacair é Juliano Belletti (rugadh 20 Meitheamh 1976 i Cascavel, an Bhrasaíl). D'imir sé le Chelsea. Thosaigh sé ag imirt le Cruzeiro na Brasaíle i 1993. Síníodh é do Bharça sa bhliain 2004.
Is cúlaí é.
Xavier Hernández. Is imreoir sacair é Xavi Hernández Creus (rugadh 25 Eanáir 1980 i dTerrasa, Barcelona) a imríonn le F.C. Barcelona. Tháinig sé ón dara foireann, an Barcelona B. D'imir sé a chéad chluiche ar 18 Lúnasa 1998, ag scóráil cúil. Is imreoir lárpáirce é.
Ludovic Giuly. Is imreoir sacair idirnáisiúnta é Ludovic Giuly (rugadh 10 Iúil 1976 i Lyon, an Fhrainc). Imríonn sé le Paris Saint-Germain faoi láthair. D'imir sé le A.S. Roma Lyon, AS Monaco agus F.C. Barcelona roimhe sin.
Maximiliano Gastón López. Is imreoir sacair é Maximiliano Gastón López (a rugadh 3 Aibreán 1984 Buenos Aires, an Airgintín). Imríonn sé mar thosaí.
Chuir sé tús lena shaol imeartha gairmiúil le Club Atlético River Plate ina thír dhúchais (2001–2005). Chuaigh sé go F.C. Barcelona ina dhiaidh sin (2005–2007); thug Barcelona ar iasacht go Mallorca é sa bhliain 2007. Chaith sé seal le Moscow agus roinnt clubanna Iodálacha. Tá sé ag imirt le Udense san Iodáil ó 2017 i leith.
Is de shinsearacht Iodálach é agus tá saoránacht Iodálach agus Airgintíneach aige. Tá dhá leasainm tugtha air, mar atá "el Rubio" ("an duine fionn") agus "la Gallina de Oro" ("an chearc órga").
Giovanni van Bronckhorst. Is imreoir peile é Giovanni van Bronckhorst (rugadh 5 Feabhra 1975 i Rotterdam).
Thosaigh sé ag imirt le RKC Waalwijk, le linn an tséasúir 1993-94, roimh bhogadh go Feyenoord, áit a d'imir sé ar feadh 4 bliana. Shínigh sé do Glasgow Rangers le linn 1998-99 agus d'imir sé ann faoin thraenálaí Ollannach Dick Advocaat ar feadh trí bliana. D'fhág sé Alba chun síneadh le Arsenal i Londain, Sasana, áit a ghnóthaigh sé bonn craoibhe eile. Sa bhliain 2003 bhog sé go Barcelona agus sa bhliain 2007 bhog sé ar ais go dtí an Ísiltír agus tá sé ag imirt le Feyenoord faoi láthair.
Santiago Ezquerro. Iar-imreoir sacair ón Spáinn ab ea Santiago Ezquerro Marín (a rugadh ar an 14 Nollaig 1976 i gCalahorra, La Rioja). Chríochnaigh se ag imirt peile sa bhliain 2009. D'imir sé a séasúr deireanach le F.C. Osasuna. D'imir sé freisin le Atlético Madrid, chomh maith le Athletic Bilbao agus F.C. Barcelona. Ionsaitheoir nó cliathánaí a bhí ann de ghnáth, a toghadh uair amháin ar fhoireann náisiúnta na Spáinne.
Sylvio Mendes. Is imreoir sacair Brasaíleach é Sylvio Mendes Campos Junior a bhfuil aithne air mar Sylvinho (rugadh 12 Aibreán 1974 i São Paulo, An Bhrasaíl). Tá pas Spáinneach aige freisin. Is cúlaí é. D'imir sé le F.C. Barcelona ó 2004 go dtí an bhliain 2009 agus ansin le Manchester City go dtí an bhliain 2010. D'imir sé 6 huaire le foireann idirnáisiúnta na Braisíle
Oleguer Presas. Is iarimreoir sacair Spáinneach é Oleguer Presas Renom (rugadh 2 Feabhra 1980 Sabadell, i gCúige Barcelona) a d'imir mar chúlaí do F.C. Barcelona agus Ajax Amsterdam. Níl aon imní air a chuid tuairimí polaitiúla a chur i láthair. Rinne sé staidéar ar an eacnamaíocht in Universitat Autònoma de Barcelona.
Rio Branco. Cathair sa Bhrasaíl is í Rio Branco. Tá sí suite ar an abhainn Acre in iarthuaiscéart na tíre agus is í príomhchathair an Stát Acre. Tá 305,731 duine ina gcónaí i Rio Branco (daonáireamh 2010). Bunaíodh i 1882 í.
Naisc sheachtracha.
http://www.riobranco.ac.gov.br
Maceió. Cathair sa Bhrasaíl is í Maceió. Tá sí suite idir Loch Mundaú agus an tAigéan Atlantach in oirthear na tíre agus is í príomhchathair an Stát Alagoas agus an chathair is mó sa stát freisin. Tá 996,733 duine ina gcónaí i Maceió (daonáireamh 2010). Tá Ollscoil Chónaidhme Alagoas suite sa chathair.
Manaus. Cathair sa Bhrasaíl is í Manaus. Tá sí suite in iarthuaisceart na tíre ar an abhainn Negro agus is í príomhchathair an Stát Amazonas. Is port tábhachtach í. Tá 2,020,301 duine ina gcónaí i Manaus agus 2,316,173 ina gcónaí sa cheantar cathrach. (daonáireamh 2010).
Stair.
Thosaigh Manaus mar dún beag, São José da Barra, sa bhliain 1669 le lonnaitheoirí Portaingéalacha. Ar 13 Samhain 1832, fuair an áit stádas baile leis an ainm Manaus. Tagann an t-ainm ón treibh dúchasach "Manaós", seasann é ar "Máthair Dé" i dteanga áitiúil. Ar 24 Meán Fómhair 1848, fuair Manaus stádas cathrach leis an ainm "Cidade da Barra do Rio Negro". Sa bhliain 1856, bhfuair an áit "Manaus" ar ais mar ainm.
Albert Jorquera. Is iarimreoir sacair Catalónach é Albert Jorquera Fortiá (rugadh ar an 3 Márta 1979 é i mBescanó (Girona). D'imir sé mar chúl báire le F.C. Barcelona, agus ina dhiaidh sin le Girona. D'éirigh sé as an spórt sa bhliain 2010.
Rubén Iván Martínez. Is imreoir peile Spáinneach é Rubén Iván Martínez (rugadh in Coristanco na Gailíse 22 Meitheamh 1984). Is coimeádaí cúil é. Shínigh sé le F.C. Barcelona agus é 13 d'aois. Imríonn sé faoi láthair le FC Cartagena i Segunda División na Spáinne.
Joan Gamper. Ba bhunaitheoir an chlub sacair F.C. Barcelona é Hans-Max Gamper Haessig, a raibh aithne air sa Chatalóin mar Joan Gamper. Ba fhear spórtúil é ar fad a shaoil.
Luathshaol.
Rugadh é sa chathair Éilvéiseach Winterthur ar 22 Samhain 1877. Ba rothaí é i Zurich ó bhí sé 12 bliain d'aois, ach d'éirigh sé as an rothaíocht agus dhírigh sé é féin ar an bpeil. Bhog sé ón Eilvéis go Lyon na Fraince i 1897, áit a d'imir sé rugbaí.
Barcelona.
I 1899 bhog sé go Barcelona agus chuir sé aithne ar na heachtranniagh eile a bhí ag cur fúthu sa chathair. 
Chinn sé ar chlub sacair a bhunú. Chuir sé fógra san iris "Los Deportes" ag lorg imreoirí dá chlub nua. Ar an 29 Samhain, bunaíodh Football Club Barcelona sa Gimnàs Solé ar an tsráid Montjuïc del Carme uimhir 5. 
Ba iad dathanna chathair Zurich a phioc na bunaitheoirí don chlub - dearg agus gorm.
D'imir Gamper don chlub ó 1899 go 1903. Ina dhiaidh sin, chaith sé sealanna ina uachtarán ar an gclub. 
Chuir Gamper lámh ina bhás féin ar an 30 Iúil 1930; bhí sé 53 bliain d'aois.
Primera División de España. Is í Primera División de España an roinn pheile is airde sa Spáinn. Imrítear gach bliain í ón 10 Feabhra 1929 i leith. Bíonn na cluichí ar siúl idir Meán Fómhair agus Meitheamh. Imríonn 20 foireann sa Primera División, agus ionadaítear na trí fhoireann is ísle sa tsraith leis na trí fhoireann is airde sa Segunda División.
Tá 58 foireann tar éis glacadh páirt sa tsraith seo agus seaimpíní naoi gcinn díobh. Ó na 1950idí ar aghaidh, tá smacht tógtha ag Real Maidrid agus Barcelona ar an tsraith. Tá sé buaite ag Real Madrid 31 uair agus ag Barcelona 18 uair. I rith na 1930idí agus 1940idí agus le déanaí, áfach, bhí foirne amhail Atlético Maidrid, Athletic Bilbao, València, Sevilla, Deportivo de La Coruña, Real Sociedad agus Real Betis ina seaimpíní freisin.
Pará. Stát de chuid na Brasaíle is ea Pará atá suite i dtuaisceart na tíre. Is í Belém an phríomhchathair agus is í Ana Júlia an Gobharnóir. Is iad Amapá, Maranhão, Tocantins, Mato Grosso, Amazonas agus Roraima na stáit in aice láimhe. Tá teorainn aici le Suranam agus leis an Ghuáin. Tá 5,181,570 duine ina gcónaí sa stát.
Johan Cruyff. Iar-imreoir agus traenálaí peile Ollannach é Hendrik Johannes Cruijff, a bhfuil aithne air go hidirnáisiúnta mar Johan Cruyff (Amstardam, 25 Aibreán 1947 – Barcelona 24 Márta 2016). Glactar leis gur é an t-imreoir Ollannach ba fhearr riamh. Scríobhtar a sloinne bunaidh "Cruijff" leis an nguta Ollainnise «ij», nach bhfuil ann i go leor teangacha eile ar nós an Béarla, Spáinnis agus Fraincis. Mar sin, scríobhadh an sloinne "Cruijff" go hidirnáisiúnta mar "Cruyff".
Beathaisnéis.
Chaith Cruyff a óige ag imirt le liathróid peile. Agus é 10 mbliana d'aois, tógadh isteach sa chlub Ajax Amsterdam in éineacht le 300 páiste eile. Fuair a athair bás agus é 12 bliana d'aois agus b'éigean dó éirí as an bpeil ar feadh tamaill. Dhá bhliain ina dhiaidh sin, fuair sé cara nua i gcruth choimeádaí páirce Ajax agus chabhraigh sé leis ina chuid oibre.
Belém. Cathair sa Bhrasaíl is í Belém. Tá sí suite i dtuaisceart na tíre agus is í príomhchathair an Stát Pará. Tá 1,392,031 duine ina gcónaí i mBelém agus 2,249,405 ina gcónaí sa cheantar cathrach. (daonáireamh 2010).
Juneau, Alasca. Priomhchathair Alasca i Meiriceá is ea Juneau. Is é Juneau an 3ú cathair is mó sa stát (bhí 32,468 duine sa chathair sa bhliain 2016). Is ionann an chathair Juneau agus an Bhuirg Juneau, tá ceann de na cinn is mó achair ag an gcathair sna Stáit Aontaithe freisin. Bunaíodh an chathair sa bhliain 1881, agus tagann an t-ainm ón sirtheoir Ceanadach Joe Juneau.
San Francisco. Is cathair é San Francisco, atá suite i stát California, i Stáit Aontaithe Mheiriceá. 
Contae agus cathair atá ann, agus tá sé ar an 4ú cathair is mó sa stát agus an 14ú cathair is mó sa tír. Is an chathair seo sampla de cathracha-contaetha comhdhlútha, a bhfuil is aontaithe an chontae leis an gcathair iad. Tá an dara is mó dlús daonra sna Stáit Aontaithe ag an gcathair (níl ach Cathair Nua-Eabhrac níos mó dlús daonra sna SAM). 
Bunaíodh é ar an 29 Meitheamh 1776. Eascraíonn an t-ainm ón Spáinnis ar Naomh Proinsias. Glaotar Cathair Naomh Proinsias uirthi as Gaeilge uaireanta.
Geolaíocht, tír-raon agus seismeolaíocht.
Creathanna talún.
Is crios creathanna talún é San Francisco. Tarlaíonn creathanna talún móra i San Francisco mar gheall go bhfuil an chathair suite in aice leis an áit a mbuaileann Pláta an Aigéin Chiúin agus Pláta an Mheiriceá le chéile.
Stair.
B'iad na Spáinnigh an chéad dream Eorpach a shocraigh síos i San Francisco, sa bhliain 1776.
Hamburg. Is é Hamburg (Gearmáinis Íochtarach: "Hamborg") an dara chathair is mó sa Ghearmáin. Tá sí suite i dtuaisceart na tíre, idir Schleswig-Holstein agus Niedersachsen, ach ní bhaineann sí le ceachtar den dá stát sin, nó tá an chathair féin ina stát feidearálach de chuid na Gearmáine. Sin é an tuige go dtugtar "Cathair Shaor agus Hainseatach Hamburg" uirthi go hoifigiúil, nó "Freie und Hansestadt Hamburg". 
Tíreolaíocht agus stair.
Tá an chathair roinnte i seacht gceantar riaracháin ("Bezirke"), mar atá: Nord, nó an Tuaisceart; Eimsbüttel, Altona, Harburg, Bergedorf, agus Mitte, nó 
Lár na Cathrach.
Tá Hamburg ar an gcuan is mó sa Ghearmáin, rud a d'fhág a shliocht ar an áit riamh. Bhí pobal Síneach agus go leor pobail eachtrannacha eile i Hamburg i bhfad sular tosaíodh ag caint ar an "ilchultúrachas". Ón taobh eile de, leis na mairnéalaigh, tháinig an meirdreachas, agus is dócha gurb é ceantar na gclubanna oíche is na ndrúthlann, St. Pauli, an logainm is aithnidiúla sa chathair, i measc mhuintir na dtíortha coimhthíocha. B'ansin a thosaigh na Beatles ag teacht i láthair mar cheoltóirí, nuair a bhí siad ag seinm sa Star-Club ar phríomhshráid na ceathrún deirge, Die Grosse Freiheit. 
Is follasach gur lárionad tábhachtach cultúir í an chathair seo freisin.
Daoine.
B'as Hamburg do go leor scríbhneoirí nó ealaíontóirí clúiteacha:
Football Club Internazionale Milano. Is club peile Iodálach é Football Club Internazionale Milano, ar a dtugtar Internazionale nó Inter de ghnáth. Imríonn dhá chlub ó chathair Mhilano i Serie A: Inter agus Milan. 44 ball de Mhilan a bhunaigh Inter sa bhliain 1908 toisc nár ghlacadar le forlámhas na n-Iodálach i Milan. Is é Inter an t-aon chlub amháin a d'imir i ngach séasúr Serie A. Tá sé ar an dara club is rathúla sa tsraith: tá ocht gcraobh déag buaite aige. Bhuaigh Internazionale Corn na hEorpa sna blianta 1964, 1965 agus 2010.
Alex Ferguson. Bainisteoir agus iarimreoir sacair Albanach is ea Sir Alex Ferguson OBE (rugadh Alexander Chapman Ferguson ar 31 Nollaig, 1941 i nGovan, Glaschú). Bhí Ferguson ina bhainisteoir ar Manchester United F.C. ó 1986, agus is é an bainisteoir is rathúil i sacar Sasanach. Bhí Ferguson ina bhainisteoir freisin leis na foirne Albanacha Aberdeen F.C., East Stirlingshire, St. Mirren agus an fhoireann náisiúnta féin ar feadh tamaill, tar éis báis Jock Stein.
Bhí tréimhse beagán rathúil ag Ferguson mar imreoir níos luaithe, ag imirt le Queen's Park, St. Johnstone, Dunfermline AFC, agus Falkirk. D'fhógair go raibh sé le héirí as Manchester United sa bhliain 2013.
Denis Irwin. Is iarimreoir sacair Éireannach é Denis Irwin a rugadh i gCorcaigh ar 31 Deireadh Fómhair, 1965. Bhí rath ag Irwin ina pheileadóir le Manchester United F.C. i Sasana, agus le Foireann náisiúnta sacair Phoblacht na hÉireann. 
D'fhág Irwin na Red Devils sa bhliain 2002, agus d'ímir sé leis an bhfoireann Wolverhampton Wanderers go dtí 2004. Níos luaithe, thosaigh sé ag imirt le hOldham Athletic agus Leeds United F.C. Chuaigh sé go Old Trafford sa bhliain 1990.
Old Trafford. Is staid na foirne sacair Sasanaí Manchester United F.C. é Old Trafford, atá suite i dTrafford, Manchain. Is é an staid sacair is mó sa tír. B'é iarimreoir Bobby Charlton a thug an leasainm cáiliúil “Theatre of Dreams” air. Imríodh Cluiche Ceannais UEFA in Old Trafford sa bhliain 2003, ina raibh an bua ag A.C. Milan. 
Stair.
An mead is mó daoine a bhí ag Old Trafford n á ‘Wolverhampton Wanderers’ agu ‘Grimbsy town’ d’imir na FA cluiche leathcheannais í 1939 le 76,962 daoine ag an staid. An tinreamh ab ísle a bhí ann ná 13 duine, nuair a d’imir "Stockport County" agus "Leicester City" sa bhliain 1921. Ó 1941 go 1949 rohn an chlub ‘Maine Road’ le Manchester City mar ghaolar eitleáin gearmánacha. Thit bumaí ar Old Trafford sa dara cogadh domhanda.  Ba é ailtire Albanach darbh ainm ArchibaldLeitch a thóg Old Trafford. Bhí an tintreamh ab ísle ná 13 nuair a d’imir ‘Stockport County’ agus ‘Leicester city’ I roínn. Ó 1993, tá an fhoireann Manchester United ag rith an tollán dearg a imirt amach.
San Diego, California. Is cathair sa stát California, Stáit Aontaithe Mheiriceá í San Diego, atá suite i gContae San Diego. Is í San Diego an 2ú chathair is mó sa stáit tar éis Los Angeles, agus an 7ú chathair is mó sa tír. Tagann an t-ainm ón Spáinnis do Naomh Diego (Didacus).
Cóbanhávan. Is é Cóbanhávan príomhchathair na Danmhairge (Danmhairgis: København), tír sa Chríoch Lochlann. Is é an chathair is mó sa tír é, agus é suite ar chósta oirthearach oileán na Séalainne. Tá rialtas, monarcacht, agus parlaimint na Danmhairge lonnaithe i gCóbanhávan. Bunaíodh an chathair timpeall na bliana 1000.
Déimeagrafach.
! Nationality || Daonra (2014)
Aachen. Is cathair í Aachen atá suite sa Rhéin Thuaidh-Viostfáil sa Ghearmáin. is í an 28ú cathair is mó agus an chathair is faide siar sa Ghearmáin. Tá teorainn aici leis an Ísiltír agus an mBeilg. Bhí 257,089 duine ina gcónaí sa chathair sa bhliain 2005. 
Stair.
Na Meánaoiseanna.
I rith na Meánaoiseanna, ba chathair impiriúil shaor san Impireacht Naofa Rómhánach í Aachen. Bhí sí ar cheann de na cathracha is tábhachtaí san impireacht. Thosaigh an tábhacht na cathrach ag dul in olcas sa 16ú haois.
Nascadh.
Tá Aachen nasctha leis na háiteanna seo a leanas:
Hans Christian Andersen. Údar agus file as Odense sa Danmhairg ab ea Hans Christian Andersen (2 Aibreán 1805 – 4 Lúnasa 1875). Bhí cáil ag Andersen mar scríbhneoir, go háirithe leis a chuid síscéalaíocht, mar shampla "An Lacha Bheag Ghránna" agus "An Mhaighdean Mhara Bheag".
Margrethe II na Danmhairge. Is í Margrethe II (rugadh Margrethe Alexandrine Þórhildur Ingrid ar 16 Aibreán, 1940) banríon agus ceannstát na Danmhairge. 
Rugadh i bPálás Amalienborg i gCóbanhávan í, iníon leis an bPrionsa Corónach Frederik agus leis an mBanphrionsa Corónach Ingrid. D'fhreastail sé ar ollscoileanna éagsúla, Girton College i gCambridge 1960–61, ollscoil Aarhus 1961–1962, ab Sorbonne 1963, agus an London School of Economics 1965. Phós sí Francach, Henri Marie Jean André de Laborde de Monpezat, ar an 10 Mí an Mheithimh 1967. Tá beirt mhac acu, Frederik agus Joachim. Tháinig Margrethe i gcoróin ar an 14 Eanáir, 1972.
Göteborg. Is í Göteborg () (Béarla: "Gothenburg") cathair mhór sa tSualainn. Suite ar chósta thiar na tíre, ar dhá thaobh abhann Göta älv, tá sí ar an dara chathair is mó na Sualainne, i ndiaidh Stócólm. Bhí tuairim is 550,000 duine ina gcónaí sa chathair ("byområdet") sa bhliain 2010, agus breis is 930,000 duine, má chuirtear na fo-bhailte san áireamh ("Storgöteborg"). 
B'é an Rí Gustaf Adolf a bhunaigh an chathair sa bhliain 1621.
Wayne Rooney. Imreoir sacair is ea Wayne Mark Rooney (rugadh é i Learpholl, Sasana ar an 24 Deireadh Fómhair 1985). Tá Rooney ag imirt anois le hEverton F.C., agus roimhe seo d'imir sé do Manchester United F.C. sa Premier League. Imríonn sé le foireann náisiúnta Shasana chomh maith. Ionsaitheoir tapaidh agus láidir is ea Rooney, agus deirtear go bhfuil sé ar dhuine de na peileadóirí is fearr sa spórt. 
Tá sé pósta le Coleen McLoughlin. Tá cónaí orthu i Manchester.
Tonnmharcaíocht. Is spórt mara é tonnmharcaíocht (surfáil nó marcaíocht mhaidhme uaireanta), spórt ina luíonn nó seasann duine ar thonnchlár. Tugann an tonn isteach chuig an trá thú. 
Cleachtar an spórt in agus ar roinnt soithí éagsúla. Ina measc tá clár maidhme, clár colainne, clár seoladh, cadhc, currach, agus fiú tocht ghaoth. Is é an bun-phrionsabal céanna a úsáidtear, brúnn fuinneamh na maidhme an marcach ar aghaidh. 
Stair.
Tá stair an spóirt ársa seo chomh rúndiamhracht leis an spórt é féin. Níl a fhios go baileach cén áit ar ghineadh cultúr an spóirt chultais seo. Luath nó mall is cinnte gur tháinig feasacht chúrsaí mara ar aon dream a chur chun farraige riamh. Cosmhuintir tír s'againn féin ina measc. Mhúnlaigh siad a gcuid currachaí agus naomhóga ag brath ar an gceantar farraige a raibh siad ar fónamh. Cinnte bhí an fheasacht chéanna de dhíth ar mhuintir chladaigh iarthair na hAfraice agus Peiriú. Go deimhin thug a sinsir siúd adhradh do mhaidhmeanna. Pé scéal tá rian an chultúr marcaíocht mhaidhme greanta go smior i gcultúr na hoileáin Hawai'i. Is gairdín pharthais iad na hoileáin chéanna don mharcach maidhme. Tá siad suite i gcroílár an Aigéin Chiúin gan foscadh ó suaitheadh na farraige móire. Ní nach ionadh mar sin gur ann a tháinig fás agus borradh faoin spórt seo. Ní amháin gur chleacht gnáthmhuintir na n-oileán an marcaíocht mhaidhme ach is cosúil gur deasghnáth ríoga a bhí ann chomh maith. Ba ag na taoisigh a bhí ceart a bhealaigh ar na maidhmeanna. Ba le teacht an Captaen James Cook chuig na hoileáin seo i 1778 a tháinig muintir na hEorpa agus muintir an domhain mhóir ar an spórt.
Clár maidhme.
In ainneoin tuiscint forleathan i measc daoine nach gcleachtann an mharcaíocht mhaidhme is fíor annamh a fhaightear clár déanta as adhmad sa lá atá inniu ann. Déantar formhór na gcláracha maidhme nua-aimseartha as cúr "urethane" (le snáth adhmaid mar spreacadh), snáithín gloine agus roisín "polyester". Braitheann múnla agus fad an chláir ar stíl agus cumas an mharcaí. Tá raon idir chúig throigh agus aon troigh déag ag fad na gcláracha. 
Rialacha.
Creid nó ná creid ar nós chuile spórt eile tá a rialacha féin ag baint le marcaíocht mhaidhme. Má bhíonn beirt ag ceasladh don mhaidhm chéanna caitheann an té is faide géilleadh don té is gaire don bhriseadh agus atá ina sheasamh. Is faoin té atá ag ceasladh amach i dtreo na maidhme an cúram marcaí eile a sheachaint.
Maidhmeanna.
Briseann maidhmeanna le neart agus fuinneamh éagsúil. Is iondúil go mbriseann maidhm réidh neamh rialta ar thránna. Meallann an cineál maidhme seo foghlaimeoirí don chuid is mó. Briseann maidhmeanna níos mó agus le níos mó fuinnimh ar ghob talún a síníonn amach sa bhfarraige. Ní mhór cumas réasúnta maith a bheith agat chun dul ar an gcineál seo maidhme. Is ar an gcineál seo maidhme atá an tóir is mó orthu. Briseann maidhme ollmhóra ar charraigeacha fo-thoinn a bhíonn suite don chuid is mó i bhfarraigí doimhne. Is féidir leis na maidhmeanna seo a bheith os cionn 100 troigh ar airde. Gan dabht mar sin is marcach ar leith a théann i ngleic leis na maidhmeanna seo.
Bacharach. Is baile beag é Bacharach atá suite i dTír na Réine agus an Phalaitíneacht, an Ghearmáin ar an Réin 48km taobh ó dheas de Koblenz. Tá baisleac ann ó thús an 13ú haois agus tá fothracha eaglaise Gotaí ann ón tríú agus ón gcuigú aois déag. Tá caisleán Stahleck suite in aici leis an mbaile, agus atá ina bhrú óige inniu.
Erfurt. Cathair atá suite i lár na Gearmáine is ea Erfurt. Is é an phríomhchathair an stáit Thuringia. Tá tionscal déantúsaíochta ann agus tá duine ina gcónaí sa chathair. 
Luaíodh ar dtús le ainm Erphesfurt i 742 é. Ba baile thrádála tábhachtach é i rith na Meánaoiseanna.
An tAigéan Indiach. Is é an tAigéan Indiach an t-aigéan is mó ar domhan ach amháin an tAigéan Ciúin agus an tAigéan Atlantach. Clúdaíonn sé 20% de dhromchla an domhain. Tá an t-aigéan suite idir deisceart na hÁise ar an taobh thuaidh, an Leithinis Arabach agus an Afraic ar an taobh thiar, Leithinis Mhalae agus an Astráil ar an taobh thoir, agus an tAigéan Theas sa deisceart.
Canberra. Príomhchathair na hAstráile is ea Canberra, atá suite i gCríoch Phriomhchathair na hAstráile. Bunaíodh Canberra mar phríomhchathair sa bhliain 1908, mar chomhréiteach idir na cathracha móra Sydney agus Melbourne. Cathair neamhchoitianta is ea Canberra, mar rinneadh í go sainiúil chun a bheith ina príomhchathair.
Tá an pharlaimint agus na hard-cúirteanna suite sa chathair.
Kevin Moran. Iar-pheileadóir Ghaelach agus iarimreoir sacair Eíreannach is ea Caoimhín Bearnard Ó Moráin (Béarla: "Kevin Bernard Moran") rugadh é ar an 29 Aibreán, 1956 i mBaile Átha Cliath). 
Tógadh i Rialto é, sular bhog sé a theaghlach ar aghaidh go dtí Bóthar an Mhíle Fhada in iarthar Bhaile Bhailcín.
Peil Ghaelach.
D'imir Moran peil Ghaelach ar dtús, agus bhuaigh sé cluiche ceannais na hÉireann le Baile Átha Cliath i 1976 agus 1977. Bronnadh gradam Sárimreoirí na Bliana ar Moran i 1976 agus bhain sé an tSraith Peile Náisiúnta le Baile Átha Cliath sa tséasúr 1976/77.
Sacar.
Bhí rath ag Moran ina thacaí san fhoireann Manchester United F.C. i Sasana, agus d'imir sé a chéad chluiche i gcoinne Southampton F.C. ar 20 Aibreán, 1979. Ba é Moran an chéad imreoir a fuair cárta dearg i gcluiche ceannais an Choirn F.A. sa bhliain 1985 i gcoinne Everton F.C.. Tar éis United, chaith Moran dhá bhliain ag imirt le Sporting Gijon agus Blackburn Rovers F.C..
Bhí Moran páirteach i bhfoireann sacair náisiúnta Phoblacht na hÉireann, agus ghlac sé páirt sna Coirn Dhomhanda i 1990 agus 1994.
Coca-Cola. Deoch bhog agus neamh-mheisciúil is ea Coca-Cola, nó Coke de ghnáth. Is ceann de na deochanna boga is cáiliúla agus is rathúla ar domhan é Coca-Cola. Tá an deoch déanta ag an Coca-Cola Company, atá lonnaithe in Atlanta, Georgia, Stáit Aontaithe Mheiriceá.