Trelis/gawiki huggingface dataset:
Hans Vredeman de Vries. Ailtire, péintéir agus innealtóir Ollannach de chuid na hAthbheochana ba ea Hans Vredeman de Vries (1527 – c. 1607). Tá iomrá air de bharr leabhair leis faoi dhearadh gairdíní a foilsíodh i 1583 agus leabhar eile faoi mhaisiú (1565) agus faoi pheirspictíocht (1604).
Beatha.
Rugadh Vredeman de Vries in Leeuwarden agus tógadh san Fhreaslainn é. I 1546 chuaigh sé chun Amstardam agus chun Kampen. I 1549 d’aistrigh sé cónaí go dtí Mechelen, mar a raibh an Chúirt Uachtarach ina suí. Bhí a dheartháir Debastien ina orgánaí san eaglais ann. 
Dhear Vredeman de Vries ornáidí do mhórshiúlta de chuid Shéarlas V, an tImpire Naofa Rómhánach, agus Philib II na Spáinne. Rinne sé staidéar ar Vitruvius agus ar Sebastiano Serlio agus tháinig clú idirnáisiúnta air mar eolaí ar pheirspictíocht. Bhain sé Antuairp amach, mar ar ceapadh é mar ailtire na cathrach agus mar innealtóir daingnithe. D’éalaigh sé tar éis 1585 mar gur shealbhaigh na Spáinnigh an chathair agus gur ordaíodh do Phrotastúnaigh í a fhágáil i gceann dhá bhliain.
D’aistrigh Vredeman de Vries cónaí go dtí Frankfurt agus chuaigh i gceann oibre in Wolfenbüttel, mar ar dhear sé daingean agus leagan amach nua don chathair ar son Julius, Duke of Brunswick-Lüneburg. Cuireadh an tionscadal ar ceal tar éis bhás an Diúic agus chuaigh sé ag obair in Hamburg, in Danzig (1592), i bPrág (1596) agus in Amstardam (1600). Thagadh Hendrick Aerts agus a mhac féin Paul, beirt phéintéirí, ina chuideachta. Péintéir freisin ba a mhac eile Salomon.
Thug Vredeman de Vries iarracht ar phost a fháil in Ollscoil Leiden i 1604. Níl áit ná am a bháis ar eolas againn, ach tá tuairisc ar a mhac Paul a bheith in Hamburg nuair a thit an oidhreacht air.
John Joe Nevin. Dornálaí gairmiúil Éireannach is ea John Joseph Nevin (a rugadh ar 7 Meitheamh 1989). Bhí sé páirteach faoi dhó sna Cluichí Oilimpeacha, agus bonn airgid bainte amach aige i Londain sa bhliain 2012. 
Saol.
Rugadh Nevin sa Mhuileann gCearr, Contae na hIarmhí, agus is ball é den lucht siúil. D'fhreastail sé ar bhunscoil Scoil Mhuire na mBráithre Críostaí sa bhaile. Rugadh é John Joseph Nevin ach John Joe a thugtar air go coitianta.
Cluichí Oilmpiceacha.
Bhuaigh Nevin a chéad troid i Londain, i gcoinne an Danmhargaigh Dennis Ceylan le corrlach leathan de 21-6. Sa dara troid, bhuail sé Kanat Abutalipov (an Chasacstáin) le corrlach de 15-10.
An Niasalainn. Ba iar-ainm ar an Mhaláiv í an Niasalainn.
Oilimpia. Is baile beag agus suíomh seandálaíochta in iardheisceart na Gréige í Oilimpia.
Murascaill na Peirse. Is farraige san Áise í Murascaill na Peirse.
Oileán Pheadar I. Is oileán san Antartaice é Oileán Pheadar I.
An Pholainéis. Is foréigiún den Aigéine í an Pholainéis a chuimsíonn níos mó ná 1,000 oileán scaipthe ar fud an Aigéin Chiúin láir agus theas. Tugtar Polainéisigh ar na daoine dúchasacha a chónaíonn in oileáin na Polainéise, agus tá gaolta láidre eatarthu ó thaobh teanga, cultúir, agus creidimh traidisiúnta. Bhí traidisiún láidir loingseoireachta i measc na bPolainéiseach, agus bhain siad úsáid as na réaltaí ar aistir fhada. Is í an Nua-Shéalainn an tír is mó sa bPolainéis.
Ba é an scríbhneoir Francach Charles de Brosses a d'úsáid an téarma "" den chéad uair sa bhliain 1756, le cur síos ar oileáin uile an Aigéin Chiúin. Sa bhliain 1831, mhol Jules Dumont d'Urville sainmhíniú níos cúinge le linn léachta i gCumann Tíreolaíochta Pháras, inar roinn sé an Aigéine ina trí chuid: "Polynésie", "Mélanésie", agus "Micronésie".
Sa lá atá inniu ann, sainmhínítear an Pholainéis go ginearálta mar na hoileáin laistigh den “Triantán Polainéiseach”; triantán a cheanglaíonn Haváí, an Nua-Shéalainn agus Oileán na Cásca. Is iad Samó, Tonga, Oileáin Cook, Túvalú, Oileáin Tócalá, Niue, Wallis agus Futúna, agus Polainéis na Fraince na príomhghrúpaí oileán eile atá suite laistigh den Triantán Polainéiseach.
É sin ráite, is féidir sainmhíniú cultúrtha a dhéanamh ar an bPolainéis freisin, agus tá lonnaíochtaí Polainéiseacha beaga i Nua-Ghuine Phapua, Oileáin Sholomón, Oileáin Caroline, agus Vanuatú. Is grúpa oileán a bhfuil tréithe láidre cultúrtha Polainéiseacha aige lasmuigh den triantán mór seo é Rotuma, suite ó thuaidh ó Fhidsí. Tá nascanna láidre stairiúla agus cultúrtha idir roinnt d'Oileáin Lau (soir ó dheas ó Fhidsí) le Tonga.
Seo a leanas na hoileáin agus na grúpaí oileán, náisiúin nó críocha thar lear de chuid na dtíortha impiriúla, ar de chultúr Polainéiseach bundúchasach iad nó ina bhfuil fianaise seandálaíochta ar fáil ar lonnaíochtaí Polainéiseacha san am atá caite. Tá roinnt oileán de bhunadh Polainéiseach lasmuigh den triantán ginearálta a shainíonn an réigiún ó thaobh tíreolaíochta.
An Inse (oileán). Is oileán Éireannach í an Inse.
Inis Píc (Dún na Séad). Is oileán Éireannach í Inis Píc, suite i Loch Trasna, i ngar do Dhún na Séad, Contae Chorcaí.
An Scairbh (oileán). Is oileán Éireannach í an Scairbh.
Collainn Mhór. Is oileán Éireannach í Collainn Mhór.
Douala. Is é Douala an chathair is mó agus an lárionad trádála is mó i gCamarún, san Afraic. Tá sé suite in inbhear an Wouri, agus tá an calafort is tábhachtaí sa tír in Douala. 
Is é príomhchathair riaracháin Réigiún an Chósta é. Bhí 2.4 milliún duine ina gcónaí ann de réir meastacháin a rinneadh sa bhliain 2012. Ceaptar go bhfuil breis is 3 mhilliún duine ina gcónaí i mórcheantar uilig na cathrach.
CLG Nua-Eabhrac. Is é Cumann Lúthchleas Gael Nua-Eabhrac an eagraíocht atá freagrach as na cluichí Gaelacha a imrítear i Nua-Eabhrac, Stáit Aontaithe Mheiriceá, faoi cheannas Chumann Lúthchleas Gael. Imríonn Nua-Eabhrac sa Craobh Shinsear Peile na hÉireann i gCúige Connacht.
Canzo. Is Canzo baile i Iodáil. Tá sé suite i lár an triantán de Loch Como. Maidir 5,200 duine ina gcónaí i Canzo. Tá an Lambro abhainn agus an abhainn Ravella. Tá sé saibhir i bhfoinsí uisce. Tá loch beag, cothófar foinsí faoi thalamh: Loch Segrino.
Ainm an bhaile.
Is é an t-ainm an bhaile i dteanga Lombairdis Canz (scríofa freisin Cânz agus Caanz). Braitheann an fuaimniú an fhocail ar an chanúint: i gcanúint Milano (caipitil de Lombaird), tá sé litrithe /kã:s/, agus i gcanúint na Canzo, is é a fuaimniú /ka:nts/. Sa dá chás, an "a" is fada. An t-ainm "Canz" a thagann as an fhréamh chéanna leis an bhfocal Gaeilge "cúinne".
I Canzo, tá go leor ainmneacha na n-áiteanna a thagann as Sean Ceilteach, cosúil le ceantar darb ainm "Crann", a chiallaíonn "crua".
The Voice UK (sraith 5). Is comórtas amhránaíochta teilifíse cruthaithe ag John de Mol é The Voice UK. Thosaigh an cúigiú sraith de The Voice UK ar an 9 Eanáir 2016.
B'iad will.i.am, Paloma Faith, Boy George agus Ricky Wilson na breithiúna don tsraith seo. Bhuaigh Kevin Simm an tsraith agus tháinig Jolan sa dara háit.
Éisteachtaí nDall.
Thóg na Éisteachtaí nDall ar siúl sa MediaCityUK Manchain idir 26 agus 29 Meán Fómhair 2015.
Dúiche na Réine. Réigiún in iarthar na Gearmáine nach bhfuil teoranta go hiomlán soiléir aige agus atá lonnaithe ar fud Abhainn na Réine, go háirithe ar fud an chuid lárnach di, is ea Dúiche na Réine (Gearmáinis: "Rheinland", Fraincis: "Rhénanie").
Geografaíocht.
Sna críocha thiar de, téann imeall an réigiúin chomh fada le teorainn Lucsamburg, na Beilge agus na hÍsiltíre; ar an taobh thoir de, clúdaíonn sé na bailte agus na cathracha atá suite ar fad na hAbhann chomh maith leis an "Bergisches Land" go dtí go shroicheann sé teorainn an dá réigiún Westphalia agus Hesse. Ar an taobh theas, téann sé chomh fada le ceantar sléibhte den Palatine Thuaidh. Seachas an Saarland, tá an limistéar uile sin sa réigiún.
An Róin. Is abhainn san Fhrainc é an Róin.
An tSamáir. Is réigiún san Leiveaint é an tSamáir.
An Mhuir Shargasach. Réigiún ollmhór san Aigéan Atlantach is ea An Mhuir Shargasach (nó Muir na Feamainne), idir na hAsóir is na hIndiacha Thiar, idir domhanleithid na gcapall (idir 30° thuaidh is 30° theas, mar a mbíonn tréimhsí fada aimsire socaire gan mórán gaoithe, agus farraigí ciúine) Tá sruth dromchlach te mórthimpeall an réigiúin, an-chuid feamainne ag snámh taobh istigh de, agus an-chuid gníomhaíocht bitheolaíochta ann. Ionad póraithe na n-eascann uile a dhéanann imirce don Eoraip.
Heart and Soul. Is é Heart and Soul an chéad albam ó Steve Brookstein. Scaoileadh é ar an 9 Bealtaine, 2005.
Traicliosta.
Is iad seo na hamhráin:
An tSaváí. Is réigiún stairiúil í An tSaváí atá suite in iarthar na hAlp.
Fede Galizia. Duine de na chéad phéintéirí a bhain tairbhe as ábhar neamhbheo ba ea Fede Galizia (1578–1630), ealaíontóir Iodálach. 
Beatha.
Rugadh Fede Gallizi, nó Galizia mar is minice a thugtar uirthi, in Milano i 1578. Péintéir mionphictiúr ba ea a hathair Nunzio Galizia, a d’aistrigh cónaí ó Trento go dtí Milano. D’fhoghlaim Fede péintéireacht uaidh, agus bhí sí chomh hoilte sin in aois a dhá bliain déag gur luaigh Gian Paolo Lomazzo, cara dá hathair a bhí ina phéintéir agus ina theoiricí ealaíne, í mar chailín a bhí ag caitheamh a saoil le healaín.
Bhí iomrá le Galizia mar phortráidí cheana agus í óg, agus fuair sí roinnt mhór coimisiún. Thugadh sí an-aird ar phéinteáil na seod agus an éadaigh, rud a tharraingíodh daoine chuici. Phéinteáil sí idir ábhar saolta agus ábhar cráifeach, agus tá a lán pictiúr léi a thaispeánann Iúidit agus Holofarneas le fáil i mbailiúcháin phríobháideacha. An ceann is luaithe a rinne sí, b’fhéidir, is é an "Iúidit le Ceann Holofarnaes" é a phéinteáil sí i 1596. 
D’fhág traidisiún réalaíoch na hAthbheochana san Iodáil a rian ar a saothar. Tá a cuid ceardúlachta le haithint ar an "Ritratto di Paolo Morigia", portráid Íosagánaigh léannta a bhí orthu siúd ba thúisce a mhol í. Thaitin a saothar go mór le Morigia, scríbhneoir agus staraí, agus thaispeáin sí é sa phortráid ag breacadh dáin faoin bpictiúr féin. Fuair sí a lán coimisiún poiblí le haghaidh míreanna altóra i eaglaisí in Milano. Orthu sin bhí "Noli me tangere" (1616), pictiúr a rinne sí le haghaidh altóir Santa Maria Maddalena.
Pictiúir ábhair neamhbheo is mó a d’fhág sí ina diaidh, seánra ina raibh sí chun tosaigh, cé gurb annamh a luadh a leithéidí siúd lena linn. Tá sé shaothar is seasca liostáilte faoina hainm agus pictiúir ábhar neamhbheo is ea ceithre cinn is daichead acu. Deirtear gur pictiúr ábhair neamhbheo a rinne sí i 1602 an chéad saothar dá leithéid le healaíontóir Iodálach.
Níor phós Galizia riamh. Ar 21 Bealtaine 1630 rinne sí a huacht agus síltear go bhfuair sí bás den phlá in Milano tamall gearr ina dhiaidh sin.
Níor tugadh aitheantas ceart do shaothar Fede Galizia go dtí gur tugadh aird ar leith air i staidéir léannta i 1963 agus i 1989. Tá rian an Ghothaíochais Lombardaigh mar a bhí sé i ndeireadh an 16ú haois ar a cuid ealaíne, stíl a tháinig ó Mhantua ach a raibh eolas uirthi i dtíortha eile, go háirithe sa Fhrainc. 
Sa chuid is mó de na pictiúir ábhair neamhbheo aici feicimid torthaí cruinnithe go simplí i leith an tosaigh. Is minic ciseán nó babhla ann agus cineál amháin torthaí ann leithéid pítseach nó piorraí, roinnt acu scaipthe thíos agus iad gearrtha ina slisní uaireanta. Anois agus arís tá torthaí eile nó bláthanna ar an mbord chun codarsnacht a dhéanamh.
Bhí Galizia go maith chun solas, scáth agus uigeacht a chur in iúl agus chun spás a léiriú go háirithe. Tá sé ráite go bhfuil nádúrthacht agus filiúntacht ag gabháil lena saothar nach raibh feiceáil go dtí sin. 
Tá a lán pictiúr ar féidir iad a chur síos di ach atá curtha i leith Panfilo Nuvolone, péintéir a bhí go mór faoina hanáil. .
Tagairtí.
Segal, Sam: ’An early still life by Fede Galizia’, "The Burlington Magazine", March 1998, Volume CXL, Issue 1140, lgh 164–171.
Dioscliosta Imelda May. Is éard atá i ndioscliosta an t-amhránaí gormacha agus snagcheoil Éireannach Imelda May ná cúig albaim stiúideo agus deich singil.
An tSevern. Is abhainn í an tSevern atá suite i gCeanada.
An tSibéir. Is réigiún ollmhór sa Rúis í an tSibéir (Rúisis: Сиби́рь "Soibir"; (Tatairis: "Seber"; Mongóilis: Сибирь nó "Sibi", "tír ina codladh"). 
Cuimsíonn an tSibéir tuaisceart na hÁise ar fad ó chósta an Aigéin Artaigh aduaidh go teorainneacha na Casacstáine, na Mongóile, na Síne agus na Cóiré Thuaidh. Cuid mhór de Steip na hEoráise is ea an tSibéir. Síníonn sí soir ó Shléibhte na hÚraile go dtí Muir na Seapáine agus an tAigéan Ciúin. 
Tá an tSibéir ar fad suite taobh istigh den Rúis: 73.6% de limistéir na Rúise atá i gceist chomh maith le 27% de dhaonra na tíre.
An tSiléis. Is réigiún san Eoraip í an tSiléis.
An Afraic Thiar Theas. Críoch faoi riarachán na hAfraice Theas ó 1915 go 1990 ab ea An Afraic Thiar Theas (Afracáinis: "Suidwes-Afrika"; ; ). Is tír neamhspleách í ó 1990 i leith ar a dtugtar An Namaib. Bhí teorainn aici le hAngóla (coilíneacht de chuid na Portaingéile roimh 1975), leis an mBotsuáin (An Bheachuanlainn roimh 1966), leis an Afraic Theas, agus leis an tSaimbia (An Róidéis Thuaidh roimh 1964).
Idir 1884 agus 1915, ba choilíneacht de chuid na Gearmáine í, ach chuir Conradh na Náisiún faoi shainordú Aontas na hAfraice Theas tar éis gur cloíodh an Ghearmáin sa Chéad Chogadh Domhanda. Cé gur chuir na Náisiúin Aontaithe deireadh leis an sainordú i 1966, choinnigh an Afraic Theas smacht ar an gcríoch tar éis sin, cé go raibh sé mídhleathach faoin dlí idirnáisiúnta. Bhí an chríoch faoi riail dhíreach rialtas na hAfraice Theas ó 1915 go 1978, nuair a réitigh Comhdháil Bhunreachtúil Turnhalle an bealach i dtreo an neamhspleáchais. Le linn idirthréimhse ó 1978 go 1985, bhronn an Afraic Theas foirm féinrialach teoranta ar an Afraic Thiar Theas de réir a chéile, agus bunaíodh Rialtas Idirthréimhseach na hAontachta Náisiúnta i 1985 mar thoradh air sin.
Sa bhliain 1990, bhain an Afraic Thiar Theas neamhspleáchas iomlán amach mar Phoblacht na Namaibe, cé is moite de Bhá Walvis agus Oileáin na bPiongainí, a d'fhan faoi riail na hAfraice Theas go dtí 1994.
Libreville. Is é Libreville príomhchathair na Gabúine agus an chathair is mó sa tír. Tá sé suite ar bhruach abhann na Komo, gar do Mhurascaill na Guine. Bunaíodh Libreville nuair a scaoileadh saor sclábhaithe ó long a ghabh Cabhlach na Fraince sa bhliain 1848. Tá an t-ainm bunaithe ar Freetown, baile mór eile san Afraic ina rinne sclábhaithe saortha a lonnú. Sa bhliain 2012 bhí cónaí ar 797,003 duine i Libreville.
Seargán. Is corp dhaonnaí nó ainmhí gur leasaithe go deasghnách aige lena bhaineadh baill inmheánacha, cóir leighis air, agus bindealáin a bhurláil air é Seargán.
Misean taidhleoireachta. Is dream daoine as stát amháin nó eagraíocht idir-rialtasach idirnáisiúnta i láthair i stát eile le feidhmiú ar a shon é misean taidhleoireachta.
Stiomfalas. Is sráidbhaile suite sa Ghréig é Stiomfalas.
Shane Filan. Is amhránaí agus scríbhneoir popcheoil Éireannach é Shane Filan (rugadh ar an 5 Iúil 1979 é) as Sligeach. Tá sé ina bhall den ghrúpa Westlife.
Saolghairm.
1998-2012: Westlife.
Bhí Shane sa phopbhanna Westlife ó 1998 go 2012. Bhí 14 shinglí a chuaigh go dtí uimhir 1 acu.
2013-2016: "You and Me" agus "Right Here".
Scaoil Shane a chéad albam "You and Me" ar an 4 Samhain 2013. Chuaigh sé go uimhir 1 3 in Éirinn agus go uimhir a 6 sa Ríocht Aontaithe. Rinne Filan camchuairt, You And Me Tour, sa bhliain 2014. Ba é a chéad chamchuairt ina aonair. Scaoil Shane a dara halbam "Right Here" ar an 25 Meán Fómhair 2015. Chuaigh sé go uimhir a 1 in Éirinn agus go uimhir a 11 sa Ríocht Aontaithe.
2017-: "Love Always".
Ar an 8 Bealtaine 2017 d'fhógair Filan go raibh sé ag dul ar camchuairt i mí Mheán Fómhair agus mí Dheireadh Fómhair 2017. Scaoil Filan a thríú albam "Love Always" ar an 25 Lúnasa 2017 agus chuaigh sé díreach go uimhir 5 in Éirinn agus sa Ríocht Aontaithe.
Camchuairteanna.
Seitliosta:
Union J. Is popbhanna Sasanach é Union J. Foirmíodh an grúpa ar an naoú sraith "The X Factor" sa bhliain 2012 agus tháinig siad sa cheathrú háit. Tá triúr sa ghrúpa; Josh Cuthbert, JJ Hamblett agus Jaymi Hensley. Bhíodh George Shelley agus Casey Johnson sa ghrúpa riamh.
Stair.
"The X Factor" (2011–12).
Foirmíodh an grúpa ar an naoú sraith The X Factor sa bhliain 2012 agus tháinig siad sa cheathrú háit.
"Union J" agus Magazines + TV Screens Tour (2013).
Scaoil Union J a gcéad albam "Union J" ar an 28 Deireadh Fómhair, 2013.
"You Got It All – The Album" (2014).
Scaoil Union J a ndara albam "You Got It All – The Album" ar an 8 Nollaig, 2014.
"The Vamps Arena Tour", "An Audience with Union J" agus tríú halbam (2015).
Tá Union J ag obair ar a dtríú albam.
Baill.
Baill reatha.
JJ Hamblett.
Is as Newmarket, Suffolk é Jamie Paul "JJ" Hamblett. Rugadh é ar an 25 Bealtaine 1988.
Jaymi Hensley.
Is as Luton é James William "Jaymi" Hensley. Rugadh é ar an 24 Feabhra 1990.
Iar-Bhall.
Josh Lloyd-Cuthbert.
Is as Ascot, Berkshire é Joshua Thomas John "Josh" Lloyd-Cuthbert. Rugadh é ar an 28 Iúil 1992.
George Shelley.
Is as Clevedon é George Shelley. Rugadh é ar an 27 Iúil 1993.
Casey Johnson.
Is as Londain é Casey Johnson. Bhíodh sé ina bhall de Stereo Kicks. Rugadh é ar an 1 Bealtaine 1995.
Gradaim.
Tá gradam amháin buaite sa bhliain 2013 ag Union J.
An Tangainíc. Stát ceannasach san Afraic ó 1961 go 1964 ab ea an Tangainíc. Bhain sí neamhspleáchas amach ón Ríocht Aontaithe ar 9 Nollaig 1961 mar stát Comhlathais (Béarla: "Commonwealth realm") faoi cheannas na Banríona Eilís II, ansin mar phoblacht i gComhlathas na Náisiún bliain ina dhiaidh sin. Ar an 26 Aibreán 1964, tháinig an Tangainíc le chéile go hoifigiúil le Daon-Phoblacht Shainsibeár chun Poblacht Aontaithe na Tangainíce agus Shainsibeár a chruthú. D'athraigh an stát nua a ainm go Poblacht Aontaithe na Tansáine laistigh de bhliain.
An tSáir. Ba réigiún sa Fhrainc í an tSáir le linn na 1920idí / 1930idí, áit a bhfuil An tSárlainn inniu.
Stair.
In Eanáir 1935 bhí pobalbhreith ann lena shocrú cé a bhí chun an tSáir (ceantar sa Ghearmáin a baineadh díobh i ndiaidh Chonradh Versailles) a reáchtáil. Ba é seo an chéad bhua suntasach ina pholasaí eachtrach ag Hitler, mar vótáil 90% de na daoine i bhfabhar dul ar ais faoi smacht na Gearmáine.
An Téibh. Is suíomh seandálaíochta san Éigipt í an Téibh.
N-Dubz. Ba bhanna rapcheol Sasanach é N-Dubz. Bhí triúr sa ghrúpa; Dappy, Tulisa agus Fazer.
Gradaim.
Tá cúig gradam buaite ag N-Dubz.
An Téibh (an Ghréig). Is cathair sa Bhéóitia, Lár na Gréige, í An Téibh (, [ˈθiva]; Sean-Ghréigis: Θῆβαι, [tʰɛ̂ːbai̯]). Bhí ról tábhachtach aici i miotaseolaíocht na Gréige, mar shuíomh na scéalta faoi Chadmas, Éideapús, Dinísias, Earcail, agus cinn eile nach iad. Nocht tochailtí seandálaíochta sa Téibh agus sa gceantar máguaird lonnaíocht Mhícéineach agus táibléid chré scríofa sa script Líneach B, rud a léiríonn tábhacht an tsuímh sa Chré-umhaois.
Ba í an Téibh an chathair is mó i réigiún ársa na Béóitia agus bhí sí ina cheannaire ar an gcónaidhm Bhéóitiach. Bhí sí in iomaíocht leis an Aithin ársa, agus thacaigh sí leis na Peirsigh le linn an ionraidh a rinne Xeirxéas I sa bhliain 480 RC. Chuir fórsaí Téibeacha faoi cheannas Epaminondas deireadh le forlámhas na Spartach ag Cath Leuctra sa bhliain 371 RC. Tháinig an Mhacadóin i gcumhacht ag Cath Chaeronea sa bhliain 338 RC, rud a thug bua cinnte do Philib II ar chomhghuaillíocht idir an Téibh agus an Aithin. Bhí an Téibh ina fhórsa mór i stair na Gréige sular scrios Alastar Mór í sa bhliain 335 RC, agus ba í an stát cathrach ba chumhachtaí ag deireadh na 4ú haoise RC nuair a chloígh an Mhacadóin an Ghréig. Le linn na tréimhse Biosántaí, bhí clú agus cáil ar an gcathair as a cuid éadaí síoda.
Tá músaem seandálaíochta sa chathair nua-aimseartha, chomh maith le fothrach an Cadmea (daingean ón Chré-umhaois), agus iarsmaí ársa scaipthe. Is í an Téibh an baile is mó in aonad réigiúnach na Béóitia.
An Turcastáin. Is réigiún suite san nÁise í an Turcastáin.
An Tioróil. Is stát de chuid na hOstaire an Tioróil (). Tá an stát suite in iarthar na tíre idir an Ghearmáin sa tuaisceart agus an Iodáil sa deisceart. Tá teorainn ghearr aige leis an Eilvéis in iardheisceart an stáit.
Volta Uachtarach. B'ainm ar Bhuircíne Fasó idir 1958 agus 1984 é Volta Uachtarach.
Ireland's Got Talent. Is comórtas tallainne teilifíse cruthaithe ag Simon Cowell é Ireland's Got Talent. Thosaigh an chlár ar an 3 Feabhra 2018 ar TV3.
Cuireadh an chlár ar ceal i mí Iúil 2019.
Cúlra.
I mí na Bealtaine 2015, dúirt Louis Walsh leis an Irish Daily Star go mbunóidh sé seó tallainne Éireannach nua. I mí Feabhra 2016, shéan RTÉ go gcuirfidh The Voice of Ireland ar ceal i bhfabhar Ireland's Got Talent, ach tháinig Dancing with the Stars in ionad The Voice of Ireland i mí Lúnasa. Fógraíodh an chlár ar an 30 Lúnasa 2017.
Breithiúna agus láithreoirí.
Breithiúna.
Ba iad Denise Van Outen, Jason Byrne, Michelle Visage agus Louis Walsh na breithiúna ar an gclár.
Láithreoirí.
I mí Lúnasa 2017, fógraíodh go mbeadh Lucy Kennedy ag cur an chlár i láthair.
Ireland's Got Mór Talent.
Thosaigh Ireland's Got Mór Talent ar 3 Feabhra 2018. Chuir Glenda Gilson agus James Kavanagh an chlár i láthair.
Bibury. Baile beag in iarthdheisceart Shasana is ea Bibury, agus é suite ar dhá bhruach an Coin sna Cotswolds, i nGloucestershire. Tá clú ar an áit as foirgnimh ársa pictiúrtha—gleoite fiú—an bhaile. Tá tóir ar an sráidbhaile i measc turasóirí dá bharr sin. Bhí cónaí ar 627 duine i mBibury sa bhliain 2011.
Derry O'Sullivan. File Éireannach atá ina chónaí i bPáras na Fraince is ea Derry O'Sullivan (a rugadh i mBeanntraí i gContae Chorcaí sa bhliain 1944).
Saothar.
Tá ceithre bhailiúchán Gaeilge foilsithe aige: 
• "Cá bhfuil do Iudás?" (Coiscéim, 1987), bailiúchán a ghnóthaigh ceithre dhuais Oireachtais agus Duais Chuimhneacháin Sheáin Uí Ríordáin;
• "Cá bhfuil Tiarna Talún l’Univers?" (Coiscéim, 1994); 
• "An Lá go dTáinig Siad" (Coiscéim, 2005), dán fada faoi shealbhú Naitsíoch Pháras;
• "An bhfuil cead agam dul amach, más é do thoil é?" (Coiscéim, 2009). 
Ghlac sé páirt i bhféilte liteartha in Éirinn, sa Fhrainc, sna Stáit agus i gCeanada, agus tá a chuid filíochta le fáil ina lán irisí liteartha agus duanairí.
Aistríodh dánta an tSúilleabhánaigh go Béarla agus go Fraincis. Tá aistriúchán Béarla le fáil in "The King’s English" (Paris, First Impressions, 1987). I bhFraincis a scríobh sé na dánta a foilsíodh mar "En Mal de Fleurs" (Québec, Lèvres Urbaines 30 1988).
Ba é O'Sullivan ba thúisce a d’aistrigh "An Chailleach Béara" (dán de chuid an 10ú haois) go Fraincis, in éineacht le Jean-Yves Bériou and Martine Joulia, mar "Lamentations de la vieille femme de Beare". Foilsíodh é in eagrán dátheangach Gaeilge/Fraincis a cuireadh i cló de láimh (Páras, 1992, 1995) agus a athcheartaíodh i 2006 (Éditions de l'Escampette).
Saol.
Iarshagart é an Súilleabhánach. Is fada pósta é agus triúr clainne aige. Mhúin sé Béarla sa Sorbonne, san Institut Catholique de Paris agus sa Institut Supérieur d’Electronique de Paris. Scrúdaitheoir sinsearach de chuid an Baccalauréat Idirnáisiúnta is ea é. Tá lámh aige ina lán tionscadal agus chuidigh sé leis an Festival Franco-Anglais de Poésie a bhunú.
Chuaigh sé i gcomhar lena lán ealaíontóirí. Tá ealaín Reginald Gray le feiceáil ar chlúdaigh trí cinn dá chuid bailiúchán. I 2010 chuir Kate Van Houten "Ceamara/Camera" (dán Gaeilge/Béarla ar fhreagra é ar dhán le Jean-Max Albert, ‘’La camera sans film’’), i gcló de láimh i bPáras mar eagrán teoranta i 2012 d’fhoilsigh Ateliers Bo Halbirk "Saorganach/En affranchi à faux," dán Fraincis/Gaeilge a mhaisigh Valery Vahey, mar bhoscra lámhchlóite teoranta.
Zwolle. Is bardas agus cathair san Ísiltír é Zwolle. Tá daonra 123,507 sa chathair.
Enschede. Is bardas agus cathair san Ísiltír é Enschede. Tá daonra 158,004 sa chathair.
Lelystad. Is bardas agus cathair san Ísiltír é Lelystad. Tá se ina phríomhchathair Flevoland. Tá daonra 77,260 sa chathair. Bunaíodh an chathair tar éis na Zuiderzeewerken sa bhliain 1967. Tá an chathair suite trí mhéadar faoi leibhéal na mara.
Almere.  Is bardas agus cathair san Ísiltír é Almere. Tá daonra 196,290 sa chathair.
Arnhem. Is bardas agus cathair san Ísiltír é Arnhem. Tá daonra 151,356 sa chathair.
Nijmegen. Is bardas agus cathair san Ísiltír é Nijmegen. Tá daonra 168,840 sa chathair.
's-Hertogenbosch. Is bardas agus cathair san Ísiltír é 's-Hertogenbosch. Tá daonra 143,945 sa chathair.
Cilla Black. Amhránaí, ban-aisteoir, siamsóir agus pearsantacht sna meáin ab ea Priscilla Maria Veronica White OBE nó Cilla Black a rugadh i Vauxhall, Learpholl ar an (27 Bealtaine 1943 – 2 Lúnasa 2015)
Oileáin na Gaoithe. Is oileánra in oirdheisceart Mhuir Chairib iad Oileáin na Gaoithe.
Vadús. Is é Vadús príomhchathair an Lichtinstéin.