Tatoeba sentences — language code: tgl
Isang gabi, habang naglalakad si Juan pauwi galing sa pag-ikot sa gubat, bigla siyang napatigil sa isang napakalaking bakas ng paa. Ang bakas ay hindi katulad ng kahit anong hayop na nakita niya, mukhang tao ang hubog ng paa ngunit napakalaki. Alam ni Juan ang kwento ng tikbalang, isang nilalang na may katawan ng tao ngunit may ulo at mga paa ng kabayo, kilala ito sa pagkalikot at pagpapaligaw sa mga taong naglalakad sa gubat.
Sa isang maliit na bayan sa Bohemia, noong sinaunang panahon, mayroong isang rabino na kilala sa kanyang karunungan at kabaitan. Ang kanyang pangalan ay Rabbi Judah Loew ben Bezalel, na mas kilala bilang Maharal ng Prague. Sa isang oras ng peligro, kung saan ang mga Hudyo ay nakararanas ng pag-uusig at panganib, nagpasya siyang gumawa ng isang golem upang protektahan ang kanyang komunidad.
Isang gabi, sa kanyang synagogue, nagsimula siyang gumawa ng isang nilalang mula sa putik ng ilog. Sa bawat hakbang ng paggawa, binigyan niya ito ng hugis at buhay gamit ang mga sinaunang salita mula sa Torah. Sa noo ng golem, isinulat niya ang salitang "emet," na ibig sabihin ay "katotohanan" sa Hebreo, upang bigyan ito ng buhay.
Ang golem, na tinawag nilang Yosele, ay isang malaking, malakas na nilalang na sumunod sa bawat utos ng Rabbi. Araw-araw, naglilibot siya sa bayan upang bantayan ang mga Hudyo mula sa mga panganib. Sa kanyang presensya, nagkaroon ng kapayapaan at kaligtasan sa komunidad. Ngunit, ang golem ay walang sariling kaisipan, at habang nagdaan ang panahon, naging malinaw na ang lakas nito ay maaaring maging isang delikado kung hindi kontrolado ng maayos. Sa isang araw, nang hindi na mabantayan ng Rabbi, nagsimula itong maging mapusok at magdulot ng gulo. Ang pagsunod nito sa mga utos ay naging literal at walang konsiderasyon sa kaligtasan ng iba.
Nang makita ang peligro, nagpasya ang Rabbi na tanggalin ang buhay ng golem. Ginawa niya ito sa pamamagitan ng pag-alis ng unang letra ng salitang "emet," na naging "met," ibig sabihin ay "kamatayan." Ganito, bumalik ang golem sa putik mula saan ito galing, at ang bayan ay bumalik sa normal.
Ang alamat ng golem ay naging isang mahalagang bahagi ng kultura ng mga Hudyo, na nagpapakita ng pagnanais para sa proteksyon at kaligtasan, ngunit din ang paalala ng panganib ng hindi napapanahong paggamit ng kapangyarihan. Sa bawat henerasyon, ang kwento ng golem ay kinukwento upang magbigay ng aral tungkol sa responsibilidad at ang mga limitasyon ng tao sa harap ng mga malalaking puwersa.