Тараз
Тараз — Жамбыл облысының орталығы. XVIII ғасырда бұл қала Әулие-Ата деп аталған. 1936-1937 жылдар аралығында Мирзоян деп аталған. 1937-1997 жылдары Жамбыл, 1997 жылы 8 қаңтарда тарихи аты - Тараз атауы қайтарылды. Орта ғасырларда Тараз деген атауымен әйгілі болды. Қалаға ең бірінші келгендер - Ферғана алқабының соғдылары болған. 1997 жылынан бастап тарихи атауы қалаға қайтарылды. 2002 жылы Тараз өзінің 2000 - жылғы мерейтойын атап өтті. Орта ғасырларда Тараз Ұлы Жібек жолының бойында орналасқан қалаларының бірі еді. Әсіресе Қарахан дәулеті кезінде гүлденген. 19 ғасырда Әулие Ата Қоқан қамалы еді. ХІХ ғасырының 60-шы жылдарында Ресей империясының құрамына кірген. Кеңес Одағы кезінде Жамбыл облысының орталығы болып, Қазақстан тәуелсіздігін алған соң егемен елінің жайлаулы Жамбыл облысының әкімшілік орталығы, тарихы бай көне шаһар болып өркендейді.
Тараз қаласында Айша Бибі, Бабаджа хатун, Қарахан, Тектұрмас кесенелері, Нәметбай мешіті және орта ғасырлық монша орналасқан. Қалаға көп деген өзіміздің және шетел туристері осы кесенелерді көруге асығады. Қаланың халық саны: 357 663 адам (2019 жылғы). Тараз қаласының халық санының 70% қазақтар. Қалада орыстар, өзбектер, корейлер, татарлар, түріктер, немістер, күрдтер, дүнгендер, қырғыздар, гректер, әзірбайжандар, ұйғырлар, шешендер тұрады. Қалада «Достық үйі» бар. Тараз қаласы халқының саны: Әкімшілік бөлінуі Тараз қаласындағы 26 шағын аудан: Ақбұлақ, Қаратау, Жайлау, Салтанат, Талас, Самал, Алатау, Мыңбұлақ, Аса, Жансая, Астана, Бәйтерек, Қарасу, Арай, Кектем, Жасыл кілем, Тонкуруш, Барыскан, Бурыл және т.б. Тараз қаласының басшылары Жамбыл (Тараз) қалалық партия комитетінің бірінші хатшылары: Федотов А. П. (қаңтар 1939 — наурыз 1940) Әбділдин А. (сәуір 1940 — наурыз 1941) Царев А. А.
П. (қаңтар 1939 — наурыз 1940) Әбділдин А. (сәуір 1940 — наурыз 1941) Царев А. А. (сәуір 1941 — наурыз 1943) Санников А. М. (сәуір 1943 — маусым 1946) Федотов А. П. (қаңтар 1947 — мамыр 1951) Прохоров Н. И. (маусым 1951 — наурыз 1955) Кондратьев С. И. (қыркүйек 1955 — сәуір 1963) Бобир Н. М. (мамыр 1963 — мамыр 1972) Коротков В. Г. (маусым 1972 — сәуір 1975) Банников В. Г. (сәуір 1975 — қазан 1983) Додонов Ю. Е. (қазан 1983 — ақпан 1987) Макаров С. Н. (наурыз 1987 — наурыз 1990) Ахметова Л. А. (сәуір 1991 — тамыз 1991) Жамбыл (Тараз) қалалық атқару комитетінің төрағалары: Бученко П. В. (тамыз 1939 — қаңтар 1940) Глухов В. Ф. (қаңтар 1940 — қыркүйек 1940) Синицин В. В. (қыркүйек 1940 — қыркүйек 1941) Бученко П. В.
Ф. (қаңтар 1940 — қыркүйек 1940) Синицин В. В. (қыркүйек 1940 — қыркүйек 1941) Бученко П. В. (мамыр 1942 — наурыз 1943) Бармашев К. А. (наурыз 1943 — тамыз 1946) Бабинцев Ф. А. (тамыз 1946 — наурыз 1950) Галямин А. И. (наурыз 1950 — қаңтар 1952) Ескелдиев С. (сәуір1952 — қазан 1952) Құсайынов Т. (қазан 1952 — наурыз 1957) Комратов А. (наурыз 1957 — қаңтар 1965) Әбсеметов А. А. (қаңтар 1965 — желтоқсан 1969) Төребеков Т. (наурыз 1970 — маусым 1983) Шарафутдинов Щ. К. (маусым 1983 — мамыр 1987) Сүлейменов К. К. (мамыр 1987 — қазан 1990) Темірбеков Т.
(наурыз 1970 — маусым 1983) Шарафутдинов Щ. К. (маусым 1983 — мамыр 1987) Сүлейменов К. К. (мамыр 1987 — қазан 1990) Темірбеков Т. (қазан 1990 — ақпан 1992) Тараз қаласының әкімдері: Алдияр Әлиасқарұлы Түсіпов (ақпан 1992 — қазан 1995) Болат Әбжаппарұлы Жылқышиев (қазан 1995 — қаңтар 1998) Сейіт Қайроллаұлы Сартбаев (қаңтар 1998 — ақпан 1999) Болат Оспанұлы Сауранбаев (ақпан 1999 — сәуір 2005) Ілияс Әлімұлы Тортаев (2005 — 2009) Ертарғын Кәкімбекұлы Астаев (8 желтоқсан 2009 — қазан 2010) Бекболат Серікбекұлы Орынбеков (қазан 2010 — 31 желтоқсан 2013) Нұржан Сәбитұлы Календеров (31 желтоқсан 2013 — 2 наурыз 2017) Рүстем Рысбайұлы Дәулет (2 наурыз 2017 — 23 сәуір 2018) Ғалымжан Райлұлы Әбдірайымов (23 сәуір 2018 — 12 сәуір 2019) Қайрат Әскербекұлы Досаев (24 сәуір 2019 — 22 қараша 2019) Айтқазы Даулетқұлұлы Қарабалаев (3 желтоқсан 2019 — 19 наурыз 2021) Ержан Жылқыбаев (19 наурыз 2021 — 2022) Бақытжан Әмірбекұлы Орынбеков( — қазіргі уақыт) Облыстың айтарлықтай аумағын Бетпақ-Дала және Мойынқұм алады, тек оңтүстік-батыс, оңтүстік және оңтүстік-шығыс шеті таулармен шектелген (Қаратау, Қырғыз және Шу-Іле Алатау таулары).
Балық аулау кәсібінде толстолобик, ақмарқа, карп, сазан, көк серке, тыран балық, краль, торта балықтарын аулау кең таралған. Облыс аумағында 3 мемлекеттік табиғи (кешенді) қаумалы бар: мемлекеттік (кешенді) қаумал «Берікқара шатқалы» 17,5 мың га алаңды алады, онда қызыл кітапқа енгізілген аса бағалы ағаш бұтасының және шөп өсімдігінің 50-ден астам түрін, ал жануарлардан – арқарды, үнді жайрасын, жұмақ шыбыншыны кездестіруге болады; жалпы алаңы 3,07 мың га құрайтын мемлекеттік табиғи (кешенді) қаумал «Қарақоңыз шатқалы» (ботаникалық), Зайлы Алатаудың батыс сілемінде орналасқан. Алма, шие, алша, жүзім ағаштарының жемісті көшеттері үйеңкі орманның, боз қарағанның, тұт ағашының, түйе жаңғағының алаңдарымен ауыстырылады; жалпы алаңы 1000 мың га құрайтын Андасай мемлекеттік (кешенді) қаумал (зоологиялық) Мойынқұм ауылынан батысқа Шу өзенінің жағасының бойында орналасқан.
Өсімдік қабатында селеу шөбі, бетеге, қара сексеуіл, талдың ну бұтасы басымды. Жануарлар әлемінде арқарлар, құландар, джейрандар, еліктер, қабандар, қояндар, қырғауылдар, құрлар басым. Таразда қаратау тауларының бөктерінде Қаратау фосфор зауыты жұмыс істеп тұр. Бұл зауыт фосфор шығарудаң әлемде беделді орындардың бірінде. Облыста бірдей 3 зауыт ашылған болатын, солардың бірі «Жамбыл фосфор зауыты», «Химпром», «Жаңа Жамбал фосфор зауыты». Қалада темір құрастырушы зауты, автожөндеу зауыты, «Автобөлшектер» зауты т.б. зауыттар жұмыс істеп тұр. Бұқаралық ақпарат құралдары Жамбыл - Тараз — 1996 жылдан бері апта сайын шығатын саяси - қоғамдық газет. Магнолия — 1995 жылдан бері апта сайын шығатын облыстық газет. Новый регион — 1999 жылдан бері апта сайын шығатын ақпараттық - жарнамалық облыстық газет. Знамя труда — 1919 жылдан бері шығарылып келе жатқан орыс тілді газет.
Знамя труда — 1919 жылдан бері шығарылып келе жатқан орыс тілді газет. «Қазақстан - Тараз» — Жамбыл облысының өңірлік телеарнасы. «77 TV» телеарнасы. Ақпарттық агенттіктері «Эк - Спорт» (экономика-спорт) Білім беру жүйесі Тараз қаласының суреттері Бауырлас қалалар Фресно, Калифорния, АҚШ Сиэтл, Вашингтон, АҚШ Тревизо, Италия Кобдо, Моңғолия Кечкемет, Мажарстан Самарқан, Өзбекстан Талас, Қырғызстан Тараз қаласының сайттары Тараз қаласының сайты Тараз қаласының ақпараттық сайты Тараз қаласының ақпараттық порталы Тараз қаласының құрметті азаматтары Тараз (футбол клубы) Жібек жолының бойындағы қалалар