Tim2190/kaz-rag-search-benchmark huggingface dataset:
Жәнібек Сәлімұлы Кәрібжанов
Кәрібжанов, Жәнібек Сәлімұлы — ҚР Парламенті Мәжіліс төрағасының орынбасары, Мәжіліс (IV шақырылым) депутаты. 1948 ж. қарашаның 23 Ресей Федерациясы Омбы облысы, Шербакөл ауданы Айбас ауылында туған. Арғын тайпасының Атығай руының Бағыс бөлімінен шыққан. 1971 ж. С.М.Киров атындағы Омбы ауыл шаруашылығы институтын бітірген. Экономика ғылымдарының кандидаты. 1989 ж. Қазақ КСР Мемлекеттік агроөндіріс комитеті агроөндіріс кешенін экономикалық дамыту және әлеуметтік жоспралау Бас басқармасының бастығы, Қазақ КСР Мемлекеттік агроөндіріс комитеті төрағасының бірінші орынбасары — Қазақ КСР министрі. 1996 ж. ҚР Премьер-минстрінің орынбасары, Ақмола облысының әкімі қызметтерінде болған. 1999—2001 жж. Қазақстан Республикасы Президентінің Кеңесшісі. 2001—07 жж. Қазақстан Республикасының ҚХР-дағы Төтенше және Өкілетті елшісі, ҚР Вьетнамдағы, Монғолиядағы, Корей Халық Демократиялық Республикасындағы Төтенше және Өкілетті елшісі. 2007 ж. қаңтар — 2008 ж.
2007 ж. қаңтар — 2008 ж. мамыр Шығыс Қазақстан облысының әкімі. 2008 ж. мамырдың 14 ҚР Парламенті Мәжіліс (IV шақырылым) төрағасының орынбасары. «Парасат» орденімен; II дәрежелі «Достық» орденімен; және медальдармен марапатталды.
2008 ж. мамырдың 14 ҚР Парламенті Мәжіліс (IV шақырылым) төрағасының орынбасары. «Парасат» орденімен; II дәрежелі «Достық» орденімен; және медальдармен марапатталды. 23 қарашада туғандар 1948 жылы туғандар Шербакөл ауданында туғандар Қазақстан экономистері Экономика ғылымдарының кандидаттары Көкшетау облысының әкімдері Шығыс Қазақстан облысының әкімдері Ақмола облысының әкімдері Қазақстанның Қытайдағы елшілері Қазақстанның Вьетнамдағы елшілері Қазақстанның Моңғолиядағы елшілері Қазақстанның КХДР-дағы елшілері Парасат орденінің иегерлері 2 дәрежелі Барыс орденінің иегерлері 2 дәрежелі Достық орденінің (Қазақстан) иегерлері Астана медалінің иегерлері Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл медалінің иегерлері Қазақстан Конституциясына 10 жыл медалінің иегерлері Тыңға 50 жыл медалінің иегерлері Қазақстан Республикасының парламентіне 10 жыл медалінің иегерлері Астанаға 10 жыл медалінің иегерлері Омбы мемлекеттік аграрлық университеті түлектері Қазақстан ауыл шаруашылығы министрлері Қазақ КСР ауыл шаруашылығы министрлері Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің 12-шақырылымының депутаттары Қазақстан Парламенті Мәжiлiсінің IV шақырылымының депутаттары Қазақстан Парламенті Мәжiлiсінің төрағасының орынбасарлары
Бөрібай Биқожаұлы Жексембин
Бөрібай Биқожаұлы Жексембин (26 мамыр 1952 ж., Шу ауданы, Жамбыл облысы) — мемлекет және қоғам қайраткері. Алматы зоотехникалық-малдәрігерлік институтын бітірген. Евразия нарық институтын бітірген. Бас зоотехник, кеңшар директоры Приозер аудандық агроөнеркәсіп комитетінің төрағасы Жезқазған облыстық агроөнеркәсіп комитетінің төрағасы болып жұмыс істеген. Жезқазған облысы әкімінің орынбасары, бірінші орынбасары Қазақстан Республикасы Президенті Әкімшілігінің Ұйымдастыру-бақылау бөлімінің мемлекеттік инспекторы болып тағайындалған. 2004 ж. мамырынан 2010 жылға дейін Жамбыл облысының әкімі болды. 15.01.2010-2016 жыл - Қазақстан Республикасының Өзбекстан Республикасындағы Төтенше және Өкілетті Елшісі. 2015 жылдың желтоқсанынан "Ауыл" партиясының хатшысы.
15.01.2010-2016 жыл - Қазақстан Республикасының Өзбекстан Республикасындағы Төтенше және Өкілетті Елшісі. 2015 жылдың желтоқсанынан "Ауыл" партиясының хатшысы. 26 мамырда туғандар 1952 жылы туғандар Шу ауданында туғандар Қазақстан мемлекет қайраткерлері Жамбыл облысының әкімдері Қазақстанның Өзбекстандағы елшілері Парасат орденінің иегерлері Құрмет орденінің иегерлері Астана медалінің иегерлері Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл медалінің иегерлері Қазақстан Конституциясына 10 жыл медалінің иегерлері
Нұрғали Сәдуақасұлы Әшім
Нұрғали Сәдуақасұлы Әшім (10 қазан, 1959, Шымкент) — Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің депутаты, Экономика ғылымдарының кандидаты. Қысқаша өмірбаяны Мәскеу экономика-статистика институтын (1981 ж.) инженер-математик мамандығы бойынша бітірген. Мәскеу экономика-статистика институтының аспирантурасын тәмамдаған. ҚазССР-і Мемжоспары жанындағы ғылыми-зерттеу институтының кіші ғылыми қызметкері (1981 ж.), бөлім меңгерушісі (1987 ж.); ҚазССР-і Министрлер Кеңесінің кадрларды қайта даярлау жөніндегі республикалық институтының аға оқытушысы Қазақ химия-технология институтының аға оқытушысы (1990 ж.) қызметтерін атқарған. Түркістан облысы әкімінің кеңесшісі Оңтүстік Қазақстан облысы әкімінің орынбасары — Оңтүстік Қазақстан территориалдық мемлекеттік меншік жөніндегі комитетінің төрағасы (1992 ж.) қызметтерін атқарған.
Оңтүстік Қазақстан облысы әкімінің орынбасары (1993 ж.) Ұлттық Банктің Оңтүстік Қазақстан облыстық басқармасының бастығы (1996 ж.) ҚР Экономика және сауда вице-министрі (1997 ж.) «ТұранӘлем банкі» жабық акционерлік қоғамының басқарма төрағасының орынбасары (1997 ж.) Қостанай облысы әкімінің орынбасары (1998 ж.) Қостанай қаласының әкімі (1998 ж.) лауазымдарында болды. «Қазтрансгаз» ЖАҚ-ң коммерция және маркетинг жөніндегі вице-президенті (2000 ж.) «Intergas CentraI Asia» ЖАҚ-ң бас директоры (2000 ж.) «Қазтрансгаз» ЖАҚ-ң президенті (2001 ж.). Тағайындауға дейін ҚР Энергетика және минералдық ресурстар бірінші вице-министрі қызметінде болды. 2007 ж. тамызына дейін — Батыс Қазақстан облысының әкімі. 2007 ж. тамыздың 28 — Түркістан облысының әкімі. 2009-2012 жж. - Қазақстан Республикасының Қоршаған ортаны қорғау министрі. 2012 жылғы қаңтардан бастап бесінші сайланған Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің депутаты.
2009-2012 жж. - Қазақстан Республикасының Қоршаған ортаны қорғау министрі. 2012 жылғы қаңтардан бастап бесінші сайланған Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің депутаты. «Нұр Отан» Халықтық Демократиялық партиясының мүшесі, партиялық тізім бойынша сайланған. «Құрмет» (2005) ордені «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» (2001) «Ұлттық қауіпсіздікті қамтамасыз етудегі үлесі үшін» (2005) медальы. Үйленген. 2 қызы, ұлы бар. Сыртқы сілтемелер Мәжілістің құрамы мен құрылымы, ӘШІМ Нұрғали Сәдуақасұлы 10 қазанда туғандар 1959 жылы туғандар Шымкентте туғандар Қазақстан мемлекет қайраткерлері Қостанай әкімдері Батыс Қазақстан облысының әкімдері Түркістан облысының әкімдері Қазақстан қоршаған ортаны қорғау министрлері Қазақстан Парламенті Мәжiлiсінің депутаттары Қазақстан Парламенті Мәжiлiсінің V шақырылымының депутаттары Қазақстан экономистері Экономика ғылымдарының кандидаттары Астанаға 10 жыл медалінің иегерлері Құрмет орденінің иегерлері Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл медалінің иегерлері Аманат партиясының мүшелері
Бесікке салу
Бесікке салу — нәрестені алғаш бесікке бөлеу рәсімі. Бесікке саларға шақырылған ауыл-үйдің әйелдері шашуын, жол-жоралғысын ала келеді. Баланы алғашқы бөлеу үлгілі ұрпақ өсірген қадірменді әйелге тапсырылады. Ол өзінен басқа тағы бір-екі келіншектің көмегімен бесікті жабдықтайды, сәбидің әжесі не шешесі түбектің тесігінен балаларға тәтті үлестіреді. Осыдан кейін бесікті отпен аластап, баланы бөлейді. Бесікке салған әйелдерге көйлек, жаулық сияқты сый тартылады. Үлкендер батасын беріп, баланың ер жетуіне, ананың үбірлі-шүбірлі болуына тілектестік білдіреді. Және Бесік жыры айтылады: Айыр қалпақ киісіп, Ақырып жауға тиісіп, Батыр болар ма екенсің? Бармақтарың майысып, Түрлі ою ойысып, Шебер болар ма екенсің? Таңдайларың тақылдап, Сөзіңді жұрт мақұлдап, Шешен болар ма екенсің?
Бармақтарың майысып, Түрлі ою ойысып, Шебер болар ма екенсің? Таңдайларың тақылдап, Сөзіңді жұрт мақұлдап, Шешен болар ма екенсің? Тағы бір нұсқасы: Әлди-әлди ақ бөпем, Ақ бесікке жат бөпем Жылама, бөпем, жылама, Жілік шағып берейін. Байқұтанның құйрығын Жіпке тағып берейін. Баланы бесікке салуда орындалатын салт-дәстүрлер Бесіктің жабдықтарын орын-орындарына қою Кіндігі түскен баланы бес күннен кейін бесікке салады. Бұл томалаққа жиналған ауылдың көрші-қолаң әйелдері шашуларын ала келеді. Баланы бесікке салардан бұрын ауылдың жасы үлкен, беделді әйелі бесік жабдықтарын орын-орындарына қояды. Содан кейін бесікті адыраспанмен аластап шығады. Адыраспан түтінімен бесікті аластап шығу Баланың ұйқысы тыныш болу үшін және жын-шайтанды қуу мақсатымен адыраспанды отқа жағып түтетіп, баланы бесікке бөлерден бұрын бесікті айналдыра ырымдайды.
Кейде бесіктің бел ағашына қыздырылған темір тигізіп те ырымдайды. "Тыштыма" ырымын жасау Баланы бесікке бөлерден бұрын тыштыма ырымы жасалады. Бесіктің түбек тесігі арқылы бауырсақ, кәмпит және басқа тәтті дәмдер жапа тармағай астына тосылған алақандарға тасталады. Басқарушы әйел "тышты ма" деп сұрағанда, қасындағы әйелдер іле-шала "тышты-тышты" деп шу ете түседі. Әрбір жақсылықты үнемі шашу шашумен қарсы алатын халқымыздың бұл дәстүрі "балаға бесік құт дарытсын" деген ниетпен туған рәсім. Бала бөленген бесіктің үстіне жеті нәрсе жабу Ең бірінші бесік көрпе, одан кейін шапан, кебенек, тон, жабу, жүген және қамшы сияқты бұйымдармен жабады. Тон, шапан жабу ержеткенде халықшыл болуына, жүген, тез өсіп ат үстіне ойнақ салсын, кебенек пен қамшы - ел қорғайтын ер болсын деген тілек.
Екпін
Екпін — сөйлем ішіндегі кейбір сөздердің немесе сөз ішіндегі кейбір буын, дыбыстардың басқа тілдік бөліктерден ерекшеленіп, көтеріңкі айтылуы. Екпін сөз екпіні, ой екпіні, тіркес екпіні, дыбыс екпіні деп бөлінеді. Сөз iшіндегі бір буынның көтеріңкі айтылуы сөз екпіні деп аталады. Қазақ тілінде сөз екпіні, негізінен, соңғы буынға түседі. Мысалы: Бала далада ойнап жүр. Сөз ішіндегі екпін дауысты дыбысқа түседі. Ой екпіні — сөйлемдегі бір сөздің көтеріңкі дауыспен айтылуы. Ой екпіні түсетін сөз көбінесе баяндауыштың алдында тұрады. Ой екпіні тұрақты емес. Мысалы, Бүгін әкем ауылға кетті. Әкем ауылға бүгін кетті. Бүгін ауылға әкем кетті. Тіркес екпіні — бірнеше сөздің тіркесе, тізбектеле біртұтас екпінмен бөлектене айтылуы. Бұл көбінесе күрделі сөздерге, негізгі және көмекші сөздердің тіркесіне тән. Мысалы: мектепке дейін, әке-шеше, әдет-ғұрып т.б.
Бұл көбінесе күрделі сөздерге, негізгі және көмекші сөздердің тіркесіне тән. Мысалы: мектепке дейін, әке-шеше, әдет-ғұрып т.б. Дыбыс екпіні — сөз ішінде дыбыстың бөлектеніп, көтеріңкі дауыспен немесе созып айтылуы. Мысалы: по-ой-па-ай, та-ма-ша! Дыбыс екпіні көңіл-күйін білдіретін сөздерді айтуда жиі қолданылады. Айтылуда сөйлеушінің эмоциясын білдіреді.
Әдебиет саласындағы Нобель сыйлығы
Әдебиеттен Нобел жүлдесі – жыл сайын дүние жүзінің қандай да елінен болмасын шыққан авторға берілетін марапат түрі. Бұл сыйлықты швед инженер-химигі, өнертапқыш және өнеркәсіп иесі Алфред Нобель ұйымдастырды. Оның есімімен аталған бұл сыйлық дүниежүзінде ең танымал, сонымен бірге ең қатты сыналады деп айтылады. Сыйлыққа А. Нобелдің кескіні бейнеленген алтын медаль, диплом және ақшалай сыйлық беріледі. Ақшалай сыйлық Нобель фондының кірісіне байланысты. Нобелдің 1895 ж. қарашаның 27 жазған өсиетхаты бойынша оның капиталы (алғашында 31 млн. швед кроны) акция, облигация, несиеге салынды. Осыдан түскен табыс бірдей бес бөлікке бөлінеді және физика, химия, физиология немесе медицина, әдебиет және бейбітшілікті нығайтуға бағытталған үздік жетістіктерге беріледі. Сыйлықты жыл сайын желтоқсанның 10 Швеция патшасы Стокгольмда тапсырады.
Сыйлықты жыл сайын желтоқсанның 10 Швеция патшасы Стокгольмда тапсырады. Нобел әдебиет сыйлығын алғаннан кейін лауреат жұмысының тақырыбы бойынша дәріс беруге міндетті. Негізінен әдебиет сыйлығы жазушыға жеке шығармасы үшін емес, әдебиеттің дамуына қосқан үлесі үшін беріледі. 1901 жылдан бері Әдебиеттен Нобел жүлдесі беріліп келеді. Содан бері 106 жазушы осы сыйлыққа ие болды.
Магиялық реализм
Магиялық реализм — шынайы ғалам сипатына магиялық элементтерді қосатын өнер жанры деген анықтаманы нақтыдан гөрі, жалпы сипаттамалы деп айтуға болады. Алғашында неміс сыншысы Франц Рохтың шындықты өзгертіп көрсететін суретті сипаттауға қолданған термині «магнетикалық реализм» болатын, бірақ кейін бұл терминді Артуро Услар-Петри латынамерикалық жазушылардың кейбір жұмыстарын сипаттауда кең пайдаланды. Куба жазушысы Алехо Карпентьер (Alejo Carpentier) (Услар-Петри дегеннің досы) «The Kingdom of this World» («Осы әлемнің патшалығы») (1949) повесінің алғы сөзінде «Lo real maravilloso» (сөзбе-сөз аударғанда «ғажап (тамаша, таңғажайып) шындық» дегенді білдіреді) терминін қолданды. Карпентьердің шығармалары XX ғасырдың 60-жылдары Еуропада басталған осы жанрдың серпілісіне үлкен әсер етті.
Карпентьердің шығармалары XX ғасырдың 60-жылдары Еуропада басталған осы жанрдың серпілісіне үлкен әсер етті. Магиялық реализмнің элементтері: Фантастикалық элементтер ішкі қайшылықсыз болуы мүмкін, бірақ ешқашан түсіндірілмейді; Кейіпкерлер магиялық элементтің қисынын (логикасын) сөзсіз қабылдайды; Көптеген тек қана сезім арқылы қабылданатын бөліктері болады; Символдар мен бейнелер жиі қолданылады; Адамның сезімі мен құмарлығы жан-жақты (егжей-тегжейіне дейін) сипатталады; Уақыт ағымы бұрмаланады, сондықтан ол циклді немесе жоқ сияқты.
Тағы бір тәсіл ретінде коллапс қолданылады, яғни осы шақ өткенді қайталайды немесе еске түсіреді; Себеп пен салдар орын ауыстырады, мысалы, кейіпкер қайғылы оқиғаға дейін азаптанады, күйзеліске түседі; Фольклор немесе аңыз әңгімелерінің элементтері кездеседі; Жағдай баламалы көзқарастар тұрғысынан ұсынылады, яғни баяндаушының дауысы үшінші жақтан біріншіге ауысады, жалпы қарым-қатынас және естеліктер туралы түрлі кейіпкерлер пікірлерінің және ішкі монологтың бір-біріне ауысуы жиі кездеседі; Өткен қазіргімен, астральды физикалықпен, кейіпкерлер бір-бірімен қарама-қайшылықта болады; Шығарманың ашық финалы оқырманға өз бетінше ненің шынайы және дүниенің қалыбына сәйкес келетінін анықтауға мүмкіндік береді. Магиялық реализм жанрында жазған жазушылар Хорхе Луис Борхес Михаил Булгаков Жанет Винтерсон Габриэль Гарсиа Маркес Исаак Башевис Сингер Харуки Мураками
Диалог
Диалог – () екі не бірнеше адамның кезектесіп сөйлесуі арқылы берілетін ауызекі тілдегі ерекше форма. Диалог - ғылымда танымдық процестің іздеген нәтижеге әр түрлі, бірақ бір-бірімен жарыспайтын көзқарастар, қатынастар, бағыттардың өзара байланысы жолымен жүзеге асырылатын прогрессивтік дамуының түрі ретінде көрінеді. Диалогиялық байланыс процесс диалогтің бір жағы ғана басқаның көзқарасын игеріп қоймайды, сонымен бірге өзінін идеяларымен дамытады және байытады, оны анықтайды, түзейді, жақсартады. Диалог – екі адам арасындағы сөйлеу әрекеті (егер сөйлеушілер екеуден көп болса онда полилог деп аталады). Монологтан айырмашылығы диалогта сөйлеумен қатар тыңдау механизмдері қатар жүреді.
Монологтан айырмашылығы диалогта сөйлеумен қатар тыңдау механизмдері қатар жүреді. Біліктіліктері: Сұрақты мәселені талқылауға қатысу және өзінің ойын жеткізе білу; Пікірлестерден алынған хабарды толықтыра алу, нақтылай алу; Сөйлесушінің айтқандарына дау айта алу, келіспеу, өз дәлелін келтіру; Диалогта сұрақ / жауап / қарсы сұрақ / сөйлеушілердің көңіл-күйі, реакциясы (сөзбен берілмейтін) болады. Диалогтар қысқа (2-3 сөйлем) және «мазмұнды» яғни ұзын болуы мүмкін. Диалогта келесі айтылғандар орын алады: Фразаларды, сөйлемдерді аяқтамау; Сөздің орнына қимыл, жест, мимика қолдану; Тек қана ауызекі сөйлеу барысында қолданылатын сөздерді қолдану. Әдебиет жанрлары Тіл байланыстары Философиялық әдебиет жанрлары
Буферлеу (информатика)
Буферлеу (информатика) () – компьютерлерде шығыс-кіріс буферді пайдаланатын әдіс. Буферлеуді пайдалану: негізгі жад пен сыртқы құрылғы арасында ақпарат алмасу процесі кезінде мәліметтерді уақытша сақтау үшін негізгі жадтың (буферлердің) арнайы аймағын пайдалану; операцияларды программалау тәсiлi. Бұл тәсiлдi мәлiметтердi берeтiн (қабылдайтын) шaлғaй құрылғының төменгі немесе тұрақсыз жылдамдығын теңестiруге пайдаланады. Егер құрылғы программамен мәлiметтердi тiкелей алмасатын болса, онда программа осы құрылғымен синхронды жұмыс icтeyi тиic. желiлiк адаптерде өңделген кезде мәлiметтер аралық жадта сақталады. Буферлiк жад адаптерге бүкiл дестеге қатынас құруға мүмкiндiк бередi. Сондықтан буферлiк жадтың көлемi тұтас десте мәлiметтерi сыятындай болуы керек. Буферлiк жадты пайдалану жергiлiктi есептеу желiлерiнiң әр түрлi сыңарларының ақпарат өңдеу жылдамдықтарын сәйкестендiру үшiн керек; кipic немесе шығыс мәлiметтерiн бiр блок көлемiне дейiн жинақтауға арналған компьютер немесе қурылғының жад аймағын ұйымдастыру.
Гетера
Гетера ( — көңiлдес әйел) — Көне Грекияда күйеуге шықпаған, epкiн өмip cүpeтiн, теңдiк және рухани мәдениетте ерекше дараланған әйелдердi атаған. Гетера түciнiгiн антикалық Вольтер деп аталған Лукиан Самосат бұрмалап, оларды жезөкше әйелге, ал Афродитаны ар төгудiң құдайына теңеген. Шын мәнiнде, гетера ұғымының тiкелей мағынасы «жолдас әйел», «құрбы» деген түсiнiктердi бiлдiредi. Осындай дәрежеге тек жоғары бiлiмдi және қабiлеттi, антикалық мәдениеттiң озық үлгiлерiн бойына қондыра бiлген, атақты қайраткерлер мен ақыл иелерi, өнерлi тұлғалар ғана жете алған. Қазiргi жапондық гейшалар тәрiздi, гетералар мiндеттi түрде тәнiмeн саудаға бармай-ақ еркектердiң көңiлiн өздерінің парасаттылығымен, әceмдігімен, өнерлілігімен көтере бiлген. Грек гетерасы туралы Иван Ефремовтың «Афиналық Таис» атты тарихи романында тартымды бейнелер мен мәдени деректер келтiрiлген. fr:Prostitution en Grèce antique#Hétaïres
Қайрат Айтмұхамбетұлы Нұрпейісов
Қайрат Айтмұхамбетұлы Нұрпейісов — Қазақстан Республикасы Президентінің Әкімшілігі Басшысының орынбасары. Қысқаша өмірбаяны 1957 ж. Павлодар облысының Шарбақты ауданындағы Галкино ауылында туған. Уақ тайпасынан шыққан. Павлодар педагогикалық институты мен Алматы Халық шаруашылығы институттарын математик және экономист мамандықтары бойынша бітірген. Еңбек жолын Павлодар станциясының локомотив депосында слесар болудан бастаған. 1982—88 жж. Павлодар облысының қаржы және салық органдарында жұмыс істеп, бас экономистен Павлодар облысының салық комитетінің төрағасына дейін көтерілді. 1998—2002 жж. Қазақстан Республикасы Энергетика, индустрия және сауда вице-министрі, ҚР Мемлекеттік Кіріс вице-министрі қызметтерін атқарды. Соңғы уақытта Павлодар қаласының әкімі болды. 2003 ж. маусымынан Павлодар облысының әкімі. 2008 ж. қазанның 13 - Қазақстан Республикасы Президентінің Әкімшілігі Басшысының орынбасары болып тағайындалды.
2003 ж. маусымынан Павлодар облысының әкімі. 2008 ж. қазанның 13 - Қазақстан Республикасы Президентінің Әкімшілігі Басшысының орынбасары болып тағайындалды. 24.08.2009 - шілде 2011 - Қазақстан Республикасы мемлекеттік қызмет істері жөніндегі агенттік төрағасы. "Құрмет" ордені (2005); "Қазақстан Республикасы Парламентіне 10 жыл" мерекелік медалі; "Қазақстан Республикасы Конституциясына 10 жыл" мерекелік медалі; "Астанаға 10 жыл" медалі (2008). Хоббиі - оқу, спорт. Үйленген. Жұбайы - Нұрпейісова Любовь Ивановна (1960 жылы туған). Қыздары - Нұрпейісова Айгүл Қайратқызы (1987 жылы туған), Нұрпейісова Әсем Қайратқызы (1990 жылы туған). 21 қыркүйекте туғандар 1957 жылы туғандар Шарбақты ауданында туғандар Қазақстан мемлекет қайраткерлері Қазақстан саясаткерлері Павлодар әкімдері Павлодар облысының әкімдері Қазақстан вице-министрлері Құрмет орденінің иегерлері Қазақстан Республикасының парламентіне 10 жыл медалінің иегерлері Қазақстан Конституциясына 10 жыл медалінің иегерлері Астанаға 10 жыл медалінің иегерлері
Тайыр Аймұхамедұлы Мансұров
Тайыр Аймұхамедұлы Мансұров (1 қаңтар 1948, Сарқанд, Талдықорған облысы) — Еуразия Экономикалық Қауымдастығының Бас хатшысы, Солтүстік Қазақстан облысының бұрынғы әкімі, елші. Қысқаша өмірбаяны Төтенше және өкілетті елшілік дипломат. дәрежесі бар, Халықаралық инженерия академияның, Еуразия халықаралық экономика академиясы. 1971 жылы ҚР политехникалық институтын (ҚазҰТУ), 1978 жылы Алматыдағы жоғары партия мектебін бітірген. Еңбек жолын Алматы қаласының құрылыс мекемелерінде инженері болып бастаған.
Еңбек жолын Алматы қаласының құрылыс мекемелерінде инженері болып бастаған. 1973 – 79 жылдары Алматы қалалық және Алматы облысы комсомол комитетінің хатшысы, 1979 – 87 жылдары Алматы облыстық партия комиссариятінің құрылыс бөлімі бастығының орынбасары, бастығы, кейіннен Ленин аудандық партия комиссариятінің 1-хатшысы, 1988 – 91 жылдары КОКП ОК-де құрылыс бөлімінің нұсқаушысы, Қарағанды облыстық партия комиссариятінің 2-хатшысы, КОКП ОК-нің экономика бөлімінің сектор меңгерушісі, 1990 – 94 жылдары КСРО Жоғарғы Кеңесінің мүшесі, ҚР Жоғарғы Кеңесінің депутаты, Қазақстан және Ресей парламентаралық комиссиясының үйлестірушісі, 1991 – 93 жылдары Мәскеу қаласындағы “Қазақстан” даму қорының президенті, 1994 – 2002 жылдары РФ-дағы Қазақстанның төтенше және өкілетті елшісі (1996 – 2002 жылдары Финляндия республикасындағы Қазақстан елшісі қызметін қоса атқарған), 2002 – 03 жылдары ҚР СІМ-нің ерекше тапсырмалар жөніндегі елшісі, әрі ҚР Президентінің кеңесшісі, 2003 – 07 жылдары Солтүстік Қазақстан облысының әкімі қызметтерін атқарды.
2007 жылдың 6 қазанынан ЕурАзЭІ-тың бас хатшысы.Тайыр Аймұхаметұлы Мансұров “[[ Құрмет]]” (1996), 2-дәрежелі “Достық” (2001), “Дружба” (РФ, 2002), “Святая князя Даниила Московского” (РФ, 2002) ордендерімен, ордендерімен, көптеген медальдармен марапатталған. Бірнеше монографиялардың және дипломат әрі қоғам қайраткері Нәзір Төреқұлов туралы ғылыми және әдеби-көркем кітаптардың авторы. Қазақ политехникалық институтын, Мәскеу қаласындағы Жоғары партия мектебін бітірген, саяси ғылымдардың докторы. Төтенше және Өкілетті елші дипломатиялық дәрежесі бар. Институтты бітірген соң мамандығы бойынша жұмыс істеді, «Алматыцентрострой» құрылыс басқармасында инженер, бас инженер болды. Алматы, Қарағанды, Мәскеу қалаларының мемлекеттік басқару органдарында басшы қызметтер атқарды. Қазақстанның Ресей Федерациясындағы Төтенше және Өкілетті елшісі, Сыртқы Істер министрлігінің айырықша тапсырмалар жөніндегі елшісі қызметтеріне тағайындалған. Соңғы уақытта Қазақстан Республикасы Президентінің кеңесшісі қызметінде болды. 2003 ж.
Соңғы уақытта Қазақстан Республикасы Президентінің кеңесшісі қызметінде болды. 2003 ж. желтоқсанынан Солтүстік Қазақстан облысының әкімі. 2007 ж. қазанның 8-інен бастап Еуразия Економикалық Қауымдастығының Бас хатшысы боп тағайындалған. Қазақстан мемлекет қайраткерлері Солтүстік Қазақстан облысының әкімдері Қазақстан саясаткерлері Мансұров, Тайыр Аймұхамедұлы Сарқантта туғандар
Өмірзақ Естайұлы Шөкеев
Өмірзақ Естайұлы Шөкеев (12 желтоқсан, 1964, Түркістан) — Түркістан облысының әкімі (2019 — 2022). Экономика ғылымдарының кандидаты. Қысқаша өмірбаяны Мәскеу экономикалық-статистикалық институтын бітірген. ҚР Президенті жанындағы Жоғары экономикалық кеңестің кеңесшісі; Президент Әкімшілігі мен Министрлер Кабинетінің қаржы бөлімі меңгерушісінің орынбасары 1991—1993 жж. қызметтерін атқарған. 1993—1995 жж. Түркістан облысының мемлекеттік меншік жөніндегі территориялдық комитетінің төрағасы. 1995 ж. қараша айынан - ҚР Экономика министрі; ҚР вице-премьері болып қызметтер атқарған. 1997 ж. қарашасынан 1998 жылдың сәуіріне дейін - «Тұран-Әлем» банкінің басқарма төрағасы; 1998 ж. тамыз айынан - ҚР Президенті Әкімшілігі басшысының орынбасары лауазымында болды. 1998 ж. тамыздың 19 - Қостанай облысының әкімі қызметін атқарған. 2004 ж. наурызынан - Астана қаласының әкімі қызметін атқарған. 2006 ж. қыркүйектің 20-сынан - Оңтүстік Қазақстан облысының әкімі. 2007 ж.
2004 ж. наурызынан - Астана қаласының әкімі қызметін атқарған. 2006 ж. қыркүйектің 20-сынан - Оңтүстік Қазақстан облысының әкімі. 2007 ж. тамыздың 27-нен - Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің орынбасары. 2009 жылғы 3 наурыздан - Қазақстан Республикасы Премьер-Министрінің бірінші орынбасары. 2011 ж. 26 желтоқсанынан - "Самұрық-Қазына" ҰӘҚ-ң басқарма төрағасы. 2017 жылдың 12 желтоқсанынан – 2019 жылдың 25 ақпанына дейін ҚР премьер-министрінің орынбасары – ауыл шаруашылығы министрі. 26 ақпан 2019 жыл — 31 тамыз 2022 — Түркістан облысының әкімі. Үйленген. Жұбайы - Мұхамеджанова Зәуре Советқалиқызы.
26 ақпан 2019 жыл — 31 тамыз 2022 — Түркістан облысының әкімі. Үйленген. Жұбайы - Мұхамеджанова Зәуре Советқалиқызы. Қыздары - Нұрбала, Нұргүл; 12 наурызда туғандар 1964 жылы туғандар Түркістанда туғандар Қазақстан мемлекет қайраткерлері Астана әкімдері Қазақстан экономика министрлері Қазақстан сауда министрлері Қостанай облысының әкімдері Түркістан облысының әкімдері Қазақстан премьер-министрінің орынбасарлары Самұрық-Қазына ҰӘҚ басқарма төрағалары Экономика ғылымдарының кандидаттары Қазақстан экономистері Барыс орденінің иегерлері Парасат орденінің иегерлері Астанаға 10 жыл медалінің иегерлері Еуразия экономикалық одағын құрудағы еңбегі үшін медалінің иегерлері Халықтар Достығы орденінің (Беларусь) иегерлері Астананың құрметті азаматтары Қазақстан министрлері
Асқар Ұзақбайұлы Мамин
Асқар Ұзақбайұлы Мамин (23 қазан 1965, Астана) — қазақстандық экономист, саясаткер және Қазақстанның бұрынғы премьер-министрі (2019—2022). «Қазақстан темір жолы» Ұлттық компаниясы АҚ-ның президенті (2008-2016). Арғын тайпасы Қанжығалы руынан шыққан. Қысқаша өмірбаяны Целиноград инженерлік-құрылыс институтын бітірген. Г.В. Плеханов атындағы Ресей экономикалық академиясын бітірген. Инженер-құрылысшы, экономист. Еңбек жолын «Целинтяжстрой» тресінің құрастырушысы болып бастады. Кейіннен кәсіпкерлікпен шұғылданды. Ақмола арнайы экономикалық аймағы әкімшілік кеңесі төрағасының орынбасары Астана қаласы әкімінің бірінші орынбасары болды. Қазақстан Республикасы Көлік және коммуникация вице-министрі. Индустрия және сауда бірінші вице-министрі. 2005-2006 жылдары Қазақстан Республикасы Көлік және коммуникация министрі болып қызмет атқарған. 2006-2008 жылдары Астана қаласының әкімі. 2008-2016 жылдары "Қазақстан темір жолы" ұлттық компаниясы АҚ-ның президенті болып қызмет етті.
2006-2008 жылдары Астана қаласының әкімі. 2008-2016 жылдары "Қазақстан темір жолы" ұлттық компаниясы АҚ-ның президенті болып қызмет етті. 2016-2019 жылдары Қазақстан Республикасы Премьер-министрінің бірінші орынбасары болды. 2019 жылдың 25-ші ақпаннан бастап 2022 жылдың 5 қаңтарға дейін Қазақстан Республикасының Премьер-Министрдің қызметінде болды.
2019 жылдың 25-ші ақпаннан бастап 2022 жылдың 5 қаңтарға дейін Қазақстан Республикасының Премьер-Министрдің қызметінде болды. «Ерен еңбегі үшін» медалі (1998) «Құрмет» ордені (2006) 2 дәрежелі «Барыс» ордені (2011) «Астанаға 10 жыл» мерекелік медалі (2008) 3 дәрежелі Әулие Маниил Московский кінәзі ордені (РПЦ, 2010) (Ресей) Құрмет легионы ордені (2013) (Франция) Мойындау кресті гранд-офицері (2013) (Латвия) "Азаматтық қызметі үшін" орденінің үлкен кресті (2014) (Испания) Астана қаласының Құрметті азаматы (2011) Құрметті теміржолшы (2012) Қазақстанның Құрметті құрылысшысы (2013) Астанада туғандар Қазақстан мемлекет қайраткерлері Астана әкімдері Қазақстан көлік және коммуникациялар министрлері Қазақстан темір жолы президенттері Құрмет орденінің иегерлері Қажырлы еңбегі үшін медалінің иегерлері Қазақстан Конституциясына 10 жыл медалінің иегерлері Астанаға 10 жыл медалінің иегерлері Астананың құрметті азаматтары Құрмет легионы орденінің иегерлері Қазақстан премьер-министрлері
Анахронизм
Анахронизм ( — кepi, — уақыт) — жыл санаудағы уақытқа сәйкессiздiк (хронологиялық қателiктер) не бiр дәуiрдің оқиғалары мен сипаттамаларын жаңылыс немесе шартты түрде екiншi дәуiрге телу. Анахронизм ауыспалы мағынада ecкінің қалдығы, жаңа заман дүниетанымымен сәйкеспейтiн, көнерген, күнi өткен көзқарас, ұғым, салт-дәстүр дегендi де бiлдiредi. Анахронизм орта ғасырлар мен Қайта өрлеу дәyiрiне, классицизмге тән дүниелерде (өнер мен әдебиет) жиi кездеседi. XIX — XX ғасырларда анахронизм шығарманың кемшiлiгi ретiнде қарастырылды. Тек кейбiр жағдайларда ғaнa көркемдiк тәсiл деп ұғынылды (мысалы, Б.Брехттiң «Юлий Цезарь ici» атты романындағы анахронизм).
Андеграунд
Андеграунд ( — астыртын, жасырын) — 20 ғ. екiншi бөлiгiнде ресми өнерге қарсы оппозициялық қозғалыс. Андеграунд ресми мәдениеттiң құндылықтapы мен догмаларын қабылдмайтын, авангардтық өнердiң, рок-мәдениеттiң, қарсы мәдениеттiң, жастар қозғалысының кейбiр принциптерiн бойына сiңiрген өнердің дәстүрлi емес бiтiмдерiнен құралады. Андеграунд мәдени өмiрдің кейбiр жергiлiктi көpiнicтepiмeн де («самиздат», бейресми көрмелер, жасырын концерттер, дискотекалар, салондық мәдениеттiң кейбiр түрлерi, т.б.) байланыстырады. Тоталитарлық қоғамда андеграунд өнері саяси-идеологиялық өктемдiкпен өнер еркiндiгiн тұншықтырyға бағытталған мемлекеттік-әкiмшiлiк жүйемен және бipден-бiр өнер жүйесi болып танылған социалистік реализммен келiспеушiлiктен туындаған. Осы қоғамда жасырын айтылатын анекдоттар андеграунд өнеріне жақын. Андеграунд өнерінің кейбiр түрлерiне қарадүрсiндiк пен руханисыздық тән.
Анимизм
Анимизм ( — рух, жан) — заттық дүние құбылыстарының жандылығын бiлдiретiн термин. Анимизм терминiн ғылыми қолданысқа ағылшын этнографы және мәдени антропологы Э.Б.Тайлор (1832-1917) енгiзген. Ежелгi мәдениетке талдау бере келе, магия, тотемизм, фетишизм сияқты ecкi ceнім-нанымдардың қатарында ол анимизмдi де атап өтедi. Оның пiкiрi бойынша анимизм кейiнгi дамыған дiндерге апаратын баспалдақ есебiнде болады және олардың ментальдық дүниесiне енедi. Басқа халықтардың дүниетанымы мен сенiм-нанымдарындай анимизм қазақтың дәстүрлi рухани мәдениетiнде терең ұялаған. Мысалы, Ш.Уәлиханов қазақи түсiнiкте жанның үш түpi бар дейдi: ет жан, шыбын жан, рухи жан. Анимизмнің көрінісіне қазақы дүниетанымдағы «киелi», «қасиетті» жер бедерлерi мен атаулары жатады. Табиғат аясындағы мәдениет үшiн қоршаған орта киелi таулардан, құтты өзендер мен көлдерден, ағаш-бұталардан, т.б. тұрады.
Табиғат аясындағы мәдениет үшiн қоршаған орта киелi таулардан, құтты өзендер мен көлдерден, ағаш-бұталардан, т.б. тұрады. Табиғи құбылыстар да қасиеттi мағынаға ие болады, олардың рухы және иесi бар делiнедi.
Аномия
Аномия — ( — жоқтық және — заң) қоғамның құндылықтар жүйесiндегi түбегейлi дағдарыстарды бiлдiретiн ұғым. Аномия өзiнiң төмендегiдей белгiлерiмен анықталады: қалыптасқан құндылықтардың мәнін жоғалтуы салдарынан болатын ретсiздiк нормативтiк-баптық вакуум; әлеуметтiк үйлесiмдiктiң жоғалуы,қоғамдағы құндылықтардың жиынтық бейнесiне айналған жеке тұлғалар беделiнiң жоғалуы; адамдардың жоғары мұраттардан, өмiрлiк құштарлықтарынан айырылуы; мiнез-құлықтағы тұрақсыздық, өзiн-өзi өлтiрудiң көбейуi, т.б. Аномия терминiн ғылыми айналысқа енгiзген француз ғалымы — Э. Дюркгейм (1858-1917). Ол «Еңбектiң қоғамдық бөлiнуi» кiтабында аномия еңбек белiнiciнiң бұрмалануы нәтижесiнде пайда болады деп тұжырымдайды және оның себебiн мамандандыру кезiндегi адамдар арасындағы ынтымақтастық пен үйлесiмдiктiң жоғалуынан көредi. «Өзiн-өзi өлтiру» деген еңбегiнде Дюркгейм эгоистiк, альтуристiк және аномиялық суицидтердiң түлерiн атап өтедi. Соңғысы дәстүрлi шектеу нормалары шайқалған кезде ырықсыз құмарлықтан туындайды делiнедi.
Соңғысы дәстүрлi шектеу нормалары шайқалған кезде ырықсыз құмарлықтан туындайды делiнедi. Шектелмеген тiлектер орындалмаған жағдайда адамдарда шешiмi жоқ тұйық дағдарыстар пайда болады. Аномия ұғымын қазiргi социологияда әpi қарай дамытқан американдық ғалым Р. Мертон (1910). Ол аномия мәселесін ауытқушылық әрекетпен байланысты қарастырады. Мұндай әрекет ұлғалық мақсаттарға заңды құралдармен жете алмайтын жағдайларда қалыптасады. Нақтылы мәдени жүйеде туындайтын мүдделер үстемдік етіп тұрған басқарушы және реттеуші тетіктерге қайшы келуі мүмкін. Аномия әсіресе, өтпелі қоғамдарда жиі кездеседі. Бұрынғы әдетке айналған бағдарлар жаңа талаптарға сәйкес құндылықтармен жылдам ауыстырыла бермейді. Мұндай қайшылықтар тұлғалар санасында ауытқушылық туғызуы мүмкін.
Георг Зиммель
Георг Зиммель (1858—1918) — нeмic пәлсапашысы, әлеуметтанушысы. Зиммель өмip философиясы ағымының өкілі ретiнде мәдениет пәлсапасының мәселелерiн қарастырды. Зиммелдің танымы бойынша «өмip» ұғымы шығармашылық қалыптасу процесi, оған iшкi толқыныс, сезiм қуаты мен рационалды құралдарды қолдану арқылы жетуге болады. Өмiрдiң күрделi толқыныстары мәдениеттiң әрқилы формасында көpiнic табады. Зиммельдің өмip туралы, дара тұлғалардың ролi туралы көзқарасы Гете, Рембрант, Кант, Шопенгауер, Ницше туралы еңбектерiнде, басқа да мәдениеттiң тарихы мен пәлсапасы туралы көптеген эсселерiнде көpiнic тапты. Зиммель мәдениеттi рухани және практикалық еңбектiң нәтижесi ретiнде, өмip формасының саналы, нәзiк көpiнici деп таниды. Зиммель үшiн мәдениет — өмip сүру формасы. Мәдениет пен өмiрдiң арасында түрлi саяси және мәдени қозғалыстарға ықпал етiп, қозғалысқа түcipep қайшылық бар. Зиммель пiкiрi бойынша шығармашылық бұлағы — тұлға, және оның таным қуаты.
Зиммель пiкiрi бойынша шығармашылық бұлағы — тұлға, және оның таным қуаты. Сол таным, шығармашылық көру қуатына сәйкес түрлi мәдениет «әлемi» қалыптасады: дiн, пәлсапалық ғылымдар, өнер, т.б. Оның барлығы өзiнiң ерекшелiгiмен мәдениеттануда көpiнic табады. Зиммелдің мәдениеттану туралы толғаныстары, оның негiзi «Мәдениеттану ұғымдары мен трагедиясы» (1911 — 1912), «Қазiргi мәдениеттегi конфликт мәселесi», «Мәдениет трагедиясы туралы ұғым», т.б. еңбектерiнде көpiнic тапқан. 1 наурызда туғандар 1858 жылы туғандар Берлинде туғандар 28 қыркүйекте қайтыс болғандар 1918 жылы қайтыс болғандар Страсбургте қайтыс болғандар Берлин университеті түлектері Германия философтары Германия әлеуметтанушылары Қала әлеуметтанушылары Мәдениет әлеуметтанушылары Дін әлеуметтанушылары Сән әлеуметтанушылары Өмір әлеуметтанушылары Философия докторлары Өмір философтары Мәдениет философтары
Иероглиф
Иероглиф ( – қасиеттi + – қиылып алынған) — идеографиялық жазудың таңбасы. “Иероглиф” деген терминді бірінші рет Климент Александрийский 200 жылы Мысыр жазуына қатысты қолданған. Ең көне Мысыр иероглифі б.з.б. 4-мыңжылдықта пайда болған. Иероглиф тек көне Мысыр жазуы деген мәнде ғана емес, басқа жазулар жүйесіне (қытай, крит, т.б.) қатысты да қолданылады. Иероглиф деп лотографиялық (бір сөз) мәндегі, аз да болса сурет сипатын сақтаған жазу таңбалары аталады. Ол пиктографияға (сурет жазуына) да, дыбыстық жазуға да жатпайды, бірақ ол нағыз сурет бейнесін сақтамағанымен, алғашқы суретке ұқсастығы аңғарылады. Иероглиф жазуының әр таңбасы жеке тұрады, таңбалар бір-бірімен қосылмайды. Иероглиф жазуы жоғарыдан төмен, кейін оңнан солға, кейде керісінше ойылып жазылған. Жазудың бағытын таңбадағы адамның, жануардың беті мен аяғы көрсететін болған.
Жазудың бағытын таңбадағы адамның, жануардың беті мен аяғы көрсететін болған. Адамның, жануардың беті қарап тұрған жақтан бастап оқу керек екені байқатылған. Иероглиф жазуының екі түрі болған: иератик (гиератик) жазу – папирусқа жазудан пайда болған жазу үлгісі, бұл кейін тек діни жазуға айналған; демотик жазу – иератиктен дамыған тез жазу, мұнымен іс қағаздары, көркем шығармалар жазылған, ертеде шыққан кітаптар көшірілген, сондықтан да ол халықтық жазу деп аталған. Иероглиф деп оқылуы да, жазылуы да қиын жазулар аталған. Иероглифтің таңбалары ретiнде заттың, жануарлардың, өciмдiктiң, құстың, т.б. суреттерi қолданылған. Мысалы, Мысыр иероглиф жазуларында сурет формасы, ал Қытай иероглиф жазуларында пиктографиялық ерекшелiк басым. Кірме иероглиф - әуелде белгілі бір сөздерді жазуға арналған әртүрлі құрылымды белгілер, кейін басқа сөздерді жазу үшін қолданылған (басқа мағыналы).
Икона
Икона (орта «бейне», «кecкiн»; тағы көне «кейіп», «сурет») — христиан дiнiнде (католик, православие және монофизиттік) құдайды, құдайананы, әулиелердi, қасиеттi кiтаптарды бейнелеген суреттер. Католиктерде және православияда иконаға табыну 787 ж. 7-ші Дүниежүзілік құрылтайымен орнатылған. Икона болмағанымен coғaн жақын түрлi мүciн, қасиеттi дүниелерге табыну ламаизм мен будда дiндерiнде де кeңiнeн тapaғaн. Икона жазу тар мағынасында орта ғасырда қалыптасқан бейнелеу өнepiнiң бiр тармағы.
Икебана
Икебана немесе Икэбана (жап. 生 け 花 немесе жап. い け ば な икэбана, «икэ немесе икэру» жап. 生 け る - Өмір, «бана немесе хана» жап. 花 - Гүлдер, сөзбе-сөз «тірі гүлдер») — кесілген гүлдердің және бұтақтардың арнайы ыдыстарда үйлестірудің, сондай-ақ интерьерде композицияларды дұрыс орналыстырудың дәстүрлі жапон өнері. Икабаның негізіне биязы қарапайымдылық принциптің салынуы, табиғи материалдардың сұлулығын айқындау арқылы жеткізіледі. Икебана XV ғасырда Жапонияда пайда болып, бастапқыда діни бағытта және жапон ғибанатханаларда құдайларға сый ретінде қолданысқа енген. Сонымен қоса икебана гейш қыз оқушыларының оқу программаларына кіргізілген. Икебана - өсімдіктердің табиғи түрлерінің және олардың далада мен тауларда өсулерінің тура көшірмесін жасауға бағытталған өнер деп адамдар жиі шатастырады. Алайда, икебана - бұл көшірме де, миниатюра да емес.
Алайда, икебана - бұл көшірме де, миниатюра да емес. Икебанада біз бір кішкентай бұтақ пен бір гүлді шексіз ғарыштық кеңістікте және шексіз уақытта аранжирлеп, бар жан-тәнімізді саламыз. Сол кезде біздің санада сол жалғыз гүл мәңгілік өмірді бейнелейді. - Икенобо Сенкеи. «Шынайы нәзікітік» Икебана белгілі мектептердің және стильдердің жиектемеде дамиды. Жапонияда ең танымал - Икэнобо, Охара, Согэцу мектептері. Икэнобо икебананың дамуындағы алғашқы мектеп болып саналады. Икэнобо XV ғасырдың ортасында, Роккаку-до будда ғибадатханасында діни қызметкер Икэнобо Сэнкаймен Киото қаласында ашылған. Икэнобо мектебі басқа мектептерге қарағанда, әліде икебананың ескі стильдерін пайдаланады. Мысалы, Рикка мен Сёка. Охара мектебі 1897 жылы құрылып, икебанаға морибана атты жаңа стильді енгізген болатын. Морибананың ерекшелігі - өсімдіктердің тегіс, аласа вазаларда металлдық түйреуіштердің көмегімен орнату. Согэцу мектебі (жап.
Морибананың ерекшелігі - өсімдіктердің тегіс, аласа вазаларда металлдық түйреуіштердің көмегімен орнату. Согэцу мектебі (жап. 草 月 - «шөп пен ай») - 1927 жылы пайда болған, ең заманауи мектеп. Бұл мектептегі басты айырмашылық, гүл мен өсімдіктердің ғана емес, тастардың, маталардың, металлдың, пластмассаның және тірі емес материалдардың басқа түрлерін қолдануы. Икебана арқылы тек бөлмелерді әсемдеуде ғана емес, сонымен қатар көшелерде, саябақтарда, метрода көрініс жасауға кірісті. Рикка (жап. 立花) — XVII ғасырда икебананың ең танымал түрі болған. Алайда қазіргі кезде ескірген стиль болып саналады. Рикка Симпу-тай Нагэирэ (жап. 投げ入れ; басқа атауы — хэйка) — ұзын, жіңіше мойынды вазаларда, өсімдіктердің ыдыстың шетіне сүйеніп орнату стилі. Морибана (жап. 盛り花) — подноста немесе тегіс аласа вазаларда және судың кез келген мөлшермен орындалатын икебана түрі. Дзиюка — дегеніміз еркін стиль.
Инициация
Инициация ( — құпия жасау, арнау) — бозбала мен бойжеткеннiң есейiп балиғатқа толуына байланысты дәстүрлi мәдениетте кеңiнен тapaғaн әмбебап әдет-ғұрып жүйесi. Инициация мaқcaты — жастарды отбасылық, қоғамдық және өндiрicтiк өмipгe дайындау. Бұл процесс түрлi тайпаларда өз әдет-ғұpыптарына байланысты түрлi деңгейде өтeдi (сүндетке отырғызу, тiciн қағып алу, тату жасау, т.б.). Бұның қайсiбiрiнiң салдары асқынып, ауыр өтeтiн кездерi болған.
Сауат Мұхаметбайұлы Мыңбаев
Сауат Мұхаметбайұлы Мыңбаев (1962 жылы 19 қараша күні Талдықорған облысы, Панфилов ауданы Үшарал ауылы) — Қазақстанның саяси мемлекет қайраткері. "ҚазМұнайГаз" Ұлттық компаниясы басқармасының төрағасы (03.07.2013 жылдан бастап). М.Ю.Ломоносов атындағы Мәскеу мемлекеттік университетін экономист-кибернетик мамандығы бойынша бітірген. 1988 жылы экономика ғылымының кандидаты болды. Кандидаттық диссертация тақырыбы: «Прогнозирование воспроизводства основных фондов».
1988 жылы экономика ғылымының кандидаты болды. Кандидаттық диссертация тақырыбы: «Прогнозирование воспроизводства основных фондов». Алматы халық шаруашылық иниститутының оқытушысы, доцент қызметін атқарушы, (01.1989-11.1990); Қазақстанның мәдени, әлеуметтік және ғылыми-техникалық даму қорының ғылыми-кеңестік орталықтың диреторы (11.1990-01.1991); «Казахстан» Республикалық құрылыс биржасы" АҚ Директоры (01.1991-07.1992); «Казкоммерцбанк» АҚ Басқарма төрағасының бірінші орынбасары (07.1992-01.1995); Қазақстан Республикасы Қаржы министрінің орынбасары (01.1995-11.1995); Қазынашылық комитеті басшысы - Қазақстан Республикасы қаржы министрінің орынбасары (11.1995-01.1997); Қазақстан Республикасы Қаржы министрінің бірінші орынбасары (01.1997-03.1997); Қазақстан Республикасы Қаржы вице-министрі (18.03.1997-02.1998); Қазақстан Республикасы Қаржы министрі орынбасары (02.1998-01.1999); Қазақстан Республикасы Президенті Әкімшілігі Басшысының орынбасары (01.1999-07.1999); Қазақстан Республикасы ауылшаруашылық министрі (07.1999-05.2001); «Қазақстан даму банкі» ЖАҚ Президенті (05.2001-05.2002); «Каспий өнеркәсіп-қаржы тобы» ЖШС Бас директоры (06.2002-13.06.2003); Қазақстан Республикасы Премьер-министрінің орынбасары (13.06.2003-01.2006); Қазақстан Республикасы Премьер-министрінің орынбасары - Индустрия және сауда министрі(14.12.2004-01.2006); Самұрық мемлекеттік активтерді басқару жөніндегі Қазақстандық холдингі" АҚ Директорлар кеңесінің мүшесі, Басқарма төрағасы (01.2006-27.08.2007); Қазақстан Республикасы энергетика және минералды ресурстар министрі (27.08.2007-12.03.2010); Қазақстан Республикасы мұнай және газ министрі (12.03.2010-03.07.2013) 3.07.2013 — "ҚазМұнайГаз" Ұлттық компаниясы басқармасының төрағасы.
Үйленген. Жұбайы - Қалиева Жанар Салауатқызы, экономист. Қызы - Жансұлу; ұлы - Дамир. 19 қарашада туғандар 1962 жылы туғандар Панфилов ауданында туғандар Қазақстан саясаткерлері Экономика ғылымдарының кандидаттары Қазақстан экономистері Қазақстан банкирлері Қазақстан вице-министрлері Қазақстан ауыл шаруашылығы министрлері Қазақстан премьер-министрінің орынбасарлары Қазақстан индустрия және сауда министрлері Қазақстан энергетика министрлері Қазақстан мұнай және газ министрлері Барыс орденінің иегерлері Астанаға 10 жыл медалінің иегерлері
Қанат Алдабергенұлы Бозымбаев
Қанат Алдабергенұлы Бозымбаев (8 қаңтар 1969, Алматы) — қазақстандық мемлекет және қоғам қайраткері, 2021 мен 2022 жылдары аралығында Алматы облысының әкімі болған. Бұған дейін Президенттің көмекшісі (2019–2021), Энергетика министрі (2016–2019), Павлодар облысы (2013–2016) мен Жамбыл облысының әкімі (2009–2013) қызметтерін атқарған. Бозымбаев саяси мансабындағы ең даулы кезі Талдықорған халқы алдында байқаусыздан азаматқа айтқан боғауыз сөзінен болған. Осы қылығы үшін әкім сынға алынып, БАҚ назарына түсті. Қысқаша өмірбаяны 1969 жылдың 8 қаңтар күні Алматы қаласында туған. Қазақ мемлекеттік басқару академиясын 1993 ж. бітірген, экономист. ТМД-ның еңбек сіңірген энергетигі. 1993 ж. — жекеменшік компанияның экономисі. 1994 ж. — Алматы қаласы әкімінің көмекшісі. 1997 ж.
бітірген, экономист. ТМД-ның еңбек сіңірген энергетигі. 1993 ж. — жекеменшік компанияның экономисі. 1994 ж. — Алматы қаласы әкімінің көмекшісі. 1997 ж. — Қазақстан Республикасы Экономика және сауда министрлігіндегі өңірлік саясат бөлімінің бастығы, «Мұнайды тасымалдау жөніндегі „ҚазТрансОйл“ ұлттық компаниясы» жабық акционерлік қоғамының жиынтық-қаржылық департаментінің бастығы, экономикалық мәселелер бойынша вице-президенті. 1998 ж. тамызынан — Қазақстан Республикасы Энергетика, индустрия және сауда министрлігіндегі мұнай мен газ департаментінің бастығы. 2000 ж. наурызынан — Қазақстан Республикасының Энергетика, индустрия және сауда вице-министрі. 2001 ж. қаңтарынан — «KEGOC» ашық акционерлік қоғамының бірінші вице-президенті. 2001 ж. мамырынан — «KEGOC» ашық акционерлік қоғамының президенті. 2003 ж. наурызынан — Қазақстан электр энергетикалық қауымдастығындағы директорлар Кеңесінің төрағасы. 2007 ж. тамызынан — «Мемлекеттік активтерді басқару жөніндегі „Самұрық“ холдингі» Акционерлік Қоғамы басқармасының төрағасы. 2009 ж.
2007 ж. тамызынан — «Мемлекеттік активтерді басқару жөніндегі „Самұрық“ холдингі» Акционерлік Қоғамы басқармасының төрағасы. 2009 ж. 30 қарашадан - Жамбыл облысының әкімі. 2013 ж. желтоқсаннан - Павлодар облысының әкімі. 25.03.2016 жылдан бастап - Қазақстан энергетика министрі. 25.11.2021 жылдан бастап — Алматы облысының әкімі. Алматыда туғандар Қазақстан мемлекет қайраткерлері Жамбыл облысының әкімдері Павлодар облысының әкімдері Алматы облысының әкімдері Қазақстан энергетика министрлері Барыс орденінің иегерлері Парасат орденінің иегерлері Астанаға 10 жыл медалінің иегерлері Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 20 жыл медалінің иегерлері
Қуанышбек Бақытбекұлы Есекеев
Қуанышбек Бақытбекұлы Есекеев (10 маусым, 1975, Алматы) — «Қазақтелеком» АҚ басқармасының төрағасы. Математика ғылымдарының кандидаты. Қысқаша өмірбаяны 1995 ж.Әл-Фараби атындағы Қазақ мемлекеттік университетінің қолданбалы математика мамандығы бойынша бітірді. «Қазақойл» ЖАҚ-ының, «Қазақстан темір жолы» РМК-інің ақпараттық технологиялар департаменттерін басқарды. 2002 жылы мемлекеттік қызметке келді. Қаржы, Экономика және бюджеттік жоспарлау министрліктерінде департамент директоры қызметінде ақпараттандыру мәселелеріне жетекшілік етті. 2004 ж. мамырдың 13 бастап Қазақстан Республикасы Ақпараттандыру және байланыс агенттігі төрағасының орынбасары болып тағайындалды. 2006 ж. Қазақстан Республикасы Ақпараттандыру және байланыс агенттігі төрағасы болып тағайындалды. 2010 жылдан - «Қазақтелеком» АҚ басқармасының төрағасы. Анасы - Есекеева Мінаура Жумағалиқызы, ҚазМБА-да математика пәнінің оқытушысы.
2010 жылдан - «Қазақтелеком» АҚ басқармасының төрағасы. Анасы - Есекеева Мінаура Жумағалиқызы, ҚазМБА-да математика пәнінің оқытушысы. 10 маусымда туғандар 1975 жылы туғандар Алматыда туғандар Қазақстан мемлекет қайраткерлері Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті түлектері Қазақстан математиктері Математика ғылымдарының кандидаттары
Қали Сейілбекұлы Әбдиев
Қали Сейілбекұлы Әбдиев (16 желтоқсан, 1956) — Қазақстан Республикасының статистика жөніндегі агенттігінің төрағасы. Қысқаша өмірбаяны С.М.Киров атындағы Қазақтың мемлекеттік университеттін тәмамдаған. Абай атындағы Қазақ педагогикалық институтында оқытушы, аға оқытушы, деканның орынбасары, информатика кафедрасының доценті болған. 1997 ж. Қазақстан Республикасы Ұлттық статистика агенттігінің ақпараттық технологияларды дамыту басқармасының бастығы. 1998 ж. ҚР Статистика жөніндегі агенттігінің ақпараттық-есептеу орталығының директоры қызметтерін атқарды. 2003 ж. наурызынан Қазақстан Республикасының статистика жөніндегі агенттігінің төрағасы. 16 желтоқсанда туғандар 1956 жылы туғандар Қазақстан Республикасының статистика жөніндегі агенттігінің төрағалары
Балық майы
Балық майы — нәлім балығынан алынады. Балық майы– балық (треска, тағы басқа) бауырынан алынатын сұйық май. Мөлдір қызыл күрең түсті, өзіне тән иісі бар сұйықтық. Құрамында А және D витаминдері көп болғандықтан мешел, авитаминоз, остеомаляция, остеопороз, тыныс алу, асқазан, тері және көз ауруларын емдеуге пайдаланады. Балық майынан таза күйінде сәбилерге ішкізеді, инъекция жасайды, кейде басқа дәрілердің құрамына енгізіледі. Балық майында адамға керекті витамин заттары көп. Мысалы, балық майында А және Д витаминдері көп болады. Балық майын жас балалар рахитқа шалдықпау үшін береді және сол ауруды емдеу үшін қолданады. Бала рахитпен ауырса, қаны азайып жүдесе, не болмаса тамағының безi шошынса, онда ол балаға балық майын ішкізуге болады. Сонымен бірге сүйектің сынған жерінің тез бітуі үшін де балық майын пайдаланады.
Сонымен бірге сүйектің сынған жерінің тез бітуі үшін де балық майын пайдаланады. Сондай-ақ, балық майын дененің күйген, үсінген жеріне жағып емдеу үшінде қолданады. Балық майын бес-алты айлық сәбилерге ішкізуге болады, жарты шай қасықтан бастап бір шай қасыққа дейін күніне екі рет, екі -бес жастағы балаларға екі шай қасық мөлшерімен күніне екі рет ішкізген орынды. Ал он жастан жоғары балаларға ас қасықпен күніне екі-үш рет ішкізеді. Балық майын аузы жақсы жабылатын ыдысқа құйып, қараңғы және салқын жерде сақтау керек.
Ауыз уылуы
Ауыз уылуы (стоматит) — ауыздың кілегей қабығының қабынуы. Оның бірнеше түрі болады. Олар: ауыз кілегей қабығының жай ғана қызаруы; екіншісі — жас балаларда кездесетін — ауыз кілегей қабығының күлбіреуі; үшіншісі — ауыз ойылуы. Ауыздың кілегей қабығы қатты қабынғанда адамның қызыл иегі қатты ісініп, қанай береді, ұрттың кілегей қабығы қабынғанда тістің батқан ізі көрініп тұрады, сілекей ағады, кейде мүңкіген сасық иіс шығады. Уылудың екінші түрін ауыздың кілегей қабығына стрептококк немесе стафилококк микробы еніп қоздырады. Мұнда кілегей қабықша мен қызыл иектің әр жері күлдіреп ағарады. Адам тағам шайнаудан қалады, көңілі делсалданып, ашуланшақ келеді, аузынан сілекей ағады, дене қызуы 37,2—37,5 ℃ дейін көтеріледі. Ал аузы ойылған, уылған адамның тістерінің түбі ісініп, сұрғылттанады, қызыл иектері жара болады, жақ астындағы бездер шошиды, тамақ ішуі қиындайды.
Ал аузы ойылған, уылған адамның тістерінің түбі ісініп, сұрғылттанады, қызыл иектері жара болады, жақ астындағы бездер шошиды, тамақ ішуі қиындайды. Дәрігерге көрініп, күніне 5-6 рет риванол немесе марганец қышқылды ерітіндісімен шайып отыру. Бұлар болмаған күнде сода (көмір қышқылды натрий), бура (бор қышқылды натрий) және фурациллин ерітінділерімен де шаюға болады. Ауызды шайғаннан кейін оның кілегей қабығына метилен көгінің 3 % ерітіндісін жағу қажет. Науқас адамның ішетін асы сұйық не қоймалжың, әрі жылы күйінде, витаминге мол болғаны дұрыс. Кейде пенициллин, стрептомицин сияқты антибиотикті ұзақ ішкенде де ауыз уылуы мүмкін. Бұл жағдайда осы дәрілерді ішуді тоқтатса, аурудың өзінен-өзі қайтуы ғажап емес. Ошағанның (тікенді осімдік) гүлін күйдіріп, күлін уылған жерге басады.