Tim2190/kaz-rag-search-benchmark huggingface dataset:
Ғалым Ізбасарұлы Оразбақов
Ғалым Ізбасарұлы Оразбақов (1 қыркүйек, 1964 жыл, Алматы) — саясаткер, дипломат, қоғам қайраткері, Ресей Федерациясындағы Қазақстан Республикасының Төтенше және Өкілетті Елшісі. Ғалым Ізбасарұлы Оразбақов 1964 жылдың 1 қыркүйек күні Ізбасар Оразбақұлы мен Райхан Төленқызының отбасында, Алматы қаласында дүниеге келген. Еңбек жолы және білімі 1986 жылы Қазақ политехникалық институтын машинажасау мамандығы бойынша тәмәмдап, инженер-механик біліктілін алған. Еңбек жолын "Поршень" зауытында диспетчер ретінде бастап, бюро бастығы, зауыт комсомол хатшысы ретінде жұмыс істеген. 1988 жылы Алматы қаласы ЛКСМК Әуезов аудандық комитетіне екінші хатшы ретінде сайланады. 1990 жылы Эталон зауытында конструктор, сосын шебер ретінде қысқа мерзім жұмыс істейді. 1990 жылы Алматы қаласы ЛКСМК Әуезов аудандық комитетіне бірінші хатшы ретінде сайланады. Бұл қызметте 1991 жылға дейін қызмет етеді.
1990 жылы Алматы қаласы ЛКСМК Әуезов аудандық комитетіне бірінші хатшы ретінде сайланады. Бұл қызметте 1991 жылға дейін қызмет етеді. 1992 - 1993 жылдар аралығында Әуезов ауданының әкімшілігінде бөлім бастығы ретінде қызмет атқарады. 1994 - 1995 Қазақстан Республикасының Министрлер кабинетінің аппаратындағы Қазақстан Республикасының баға және монополияға қарсы саясат Мемлекеттік комитетінде бөлім бастығы және басқарма бастығы ретінде жұмыс істейді. 1995—1996 жылдары Қазақстан Республикасының Көлік және коммуникация министрінің орынбасары. 1996—1997 жылдары Қазақстан Республикасы Президенті жанындағы Жоғары экономикалық кеңес хатшылығының меңгерушісі. 1997—98 жж. Көлік және коммуникация министрлігінің Экономикалық саясат, инвестиция және сыртқы байланыстар жөніндегі департаментінің директоры, Көлік және коммуникация министрлігінің Азаматтық авиация қызметі мен әуе кеңістігін пайдалану жөніндегі комитетінің төрағасы-вице-министр қызметтерін атқарған. 1998—99 жж.
1998—99 жж. «Қазақойл» ҰМК әкімшілік және әлеуметтік мәселелер жөніндегі вице-президенті, директоры, атқарушы директоры. 2000—01 жж. Қазақстан Республикасы Премьер-Министрі Кеңсесінің өндірістік сала және инфрақұрылым бөлімі меңгерушісінің орынбасары. 2001—02 жж. Қазақстан Республикасының Экономика және сауда вице-министрі. 2002—03 жж. Қазақстан Республикасының Индустрия және сауда вице-министрі. 2003 ж. шілдеден «Қазақстан инжиниринг» Ұлттық компаниясы ААҚ президенті. 2007 ж. қаңтар айынан бастап Қазақстан Республикасы Индустрия және сауда министрі. 2008 ж. сәуір айынан Израиль Мемлекетіндегі Қазақстан Республикасының төтенше және өкілетті елшісі. 2012 жылдың мамыр айында Қазақстан Республткасының Ресей Федерациясындағы Төтенше және Өкілетті Елшісі болып тағайындалды.
2012 жылдың мамыр айында Қазақстан Республткасының Ресей Федерациясындағы Төтенше және Өкілетті Елшісі болып тағайындалды. Әкесі - Оразбақов Ізбасар Оразбақұлы (1941 ж.т.) Анасы- Оразбақова Райхан Төлегенқызы (1942 ж.т.) Жолдасы - Оразбақова Индира Маратқызы Қыздары - Зере (1990), Томирис (2005) Ұлы - Темірлан (2005) Қазақстан мемлекет қайраткерлері Қазақстан саясаткерлері Қазақстанның Ресейдегі елшілері Қазақстанның Израильдегі елшілері‎ 1964 жылы туғандар Қазақстан министрлері
Нұрлан Әбділдаұлы Ысқақов
Ысқақов, Нұрлан Әбділдаұлы — Қоршаған ортаны қорғау министрі. Қысқаша өмірбаяны Қазақ политехникалық институтын бітірген. Экономика ғылымдарының докторы. Институтты бітіргеннен кейін ғылыми қызметпен айналысты, коммерциялық құрылымдарда басшы лауазымдарда жұмыс істеді. Алматы қаласының Калинин ауданы әкімінің орынбасары, Алматы қаласы бойынша Баға және монополияға қарсы саясат жөніндегі мемлекеттік комитеттің төрағасы, Мемлекет Басшысы Әкімшілігінің мемлекеттік инспекторы, Қоршаған ортаны қорғау вице-министрі болып тағайындалған. Соңғы кезде — Қазақстан Республикасы Президентінің Әкімшілігі Мемлекеттік бақылау және ұйымдастыру жұмысы бөлімінің меңгерушісі. 2006 ж. сәуір айынан бастап ҚР Қоршаған ортаны қорғау министрі. Қазақстан саясаткерлері 1963 жылы туғандар
Виктор Вячеславович Храпунов
Храпунов, Виктор Вячеславович — Қысқаша өмірбаяны 1948 жылы 24 қазанда Шығыс Қазақстан облысы, Глубокое ауданының Предгорное ауылында туған. 1970 ж. — Өскемен индустриалды техникумын (техник — жылу-технигі). 1977 ж. — Алматы энергетика институтын (инженер-электрик). Алматы Жоғары партия мектебін саясаттанушы мамандықтары бойынша бітіріп шыққан. Экономика ғылымдарының докторы. Еңбек жолын Алматы жылу электр орталығының кезекші слесарь, жөндеу жөніндегі слесарі, шебер болудан бастаған. Алматы жылу электр орталығы өндірістік-техникалық бөлімінің аға инженер-технологы, жабдықтарды жөндеу жөніндегі қазандық цехы бастығының орынбасары, құбырлар цехының бастығы, ҚР Энергетика және көмір өнеркәсібі министрі, ҚР Энергетика және табиғи ресурстар министрі қызметтерін атқарған. 1997 ж. 2004 ж. желтоқсанына дейін Алматы қаласының әкімі қызметін атқарды. 2004 ж. желтоқсанынан Шығыс Қазақстан облысының әкімі. 2007 ж. қаңтар айынан Қазақстан Республикасы Төтенше жағдайлар министрі.
2004 ж. желтоқсанынан Шығыс Қазақстан облысының әкімі. 2007 ж. қаңтар айынан Қазақстан Республикасы Төтенше жағдайлар министрі. 2007 ж. қарашаның 1 Премьер-министр Кәрім Мәсімовтың жер ұйымдастыруда өткізілген кемшіліктерге байланысты ұсынысымен мемлекет басшысы жарлығымен Виктор Вячеславович Храпунов Қазақстан Республикасы Төтенше жағдайлар министрі қызметінен босатылды. Қазақстан мемлекет қайраткерлері Глубокое ауданында туғандар Алматы әкімдері Қазақстан саясаткерлері 1948 жылы туғандар Шығыс Қазақстан облысының әкімдері Қазақстан министрлері
Берік Мәжитұлы Имашев
Берік Мәжитұлы Имашев (7 маусым, 1960, Алматы) — Қазақстан Республикасы Әділет министрі. Қысқаша өмірбаяны 1982 ж. Михайло Ломоносов атындағы Мәскеу мемлекеттік университетінің заң факультетін бітірген. Университетті тәмамдағаннан кейін аудандық прокуроратураның тергеушісі Қазақ КСР Прокуроры жанындағы аса маңызды істер жөніндегі тергеуші аудан прокуроры Қазақстан Республикасы Бас Прокуратурасының басқарма бастығы Алматы қаласы прокурорының бірінші орынбасары қызметтерін атқарған. 1994—1997 жж. «Казкоммерцбанк» акционерлік банкінің басқарма төрағасының орынбасары Мемлекеттік мүлік басқармасы жөніндегі Қазақстан Республикасы Мемлекеттік комитеті төрағасының орынбасары салық полициясы басқармасының бастығы — Қазақстан Республикасы Мемлекеттік салық комитеті төрағасының орынбасары. 1997 ж. мамыр — 1998 ж. сәуір аралығында жеке заң фирмасының басшысы. 1998—1999 жж. Қазақстан Республикасы Президентінің көмекшісі Қазақстан Республикасының Шағын бизнесті қолдау жөніндегі агенттігінің төрағасы. 1999—2000 жж.
1998—1999 жж. Қазақстан Республикасы Президентінің көмекшісі Қазақстан Республикасының Шағын бизнесті қолдау жөніндегі агенттігінің төрағасы. 1999—2000 жж. Қазақстан Республикасының Табиғи монополияларды реттеу, бәсекелестікті қорғау және шағын бизнесті қолдау агенттігінің төрағасы. 2001—2003 жж. «Нефтеконсалтинг» ЖАҚ президенті. 2003—2005 жж. Қазақстан Республикасы Қауіпсіздік Кеңесі Хатшысының орынбасары. 2005 ж. мамыр — қазан айлары аралығында «Шағын кәсіпкерлікті дамыту қоры» АҚ Басқармасы төрағасының қызметін атқарды. 2005 ж. қазан айынан 2007 ж. қаңтарына дейін Қазақстан Республикасы Президенті Әкімшілігі Басшысының орынбасары болып қызмет атқарды. 12 қаңтар 2007 жылы - Қазақстан Республикасы Қауіпсіздік кеңесінің хатшысы. 2008 жылдың ақпанынан тамызына дейін - Қазақстан Республикасы Президентінің көмекшісі-Қазақстан Республикасы Қауіпсіздік кеңесінің хатшысы 20 наурыз 2012 жылдан - Қазақстан Республикасы Әділет министрі. Әскери атағы - полковник. Үйленген. Жұбайы - Адайбекова Ләйлә Мұханбетқызы.
Әскери атағы - полковник. Үйленген. Жұбайы - Адайбекова Ләйлә Мұханбетқызы. Қыздары - Аида (1984 жылы туған), Әдия (1999 жылы туған); ұлы - Әлжан (1987 жылы туған). «Құрмет» ордені (2005) Ю. Семенов атындағы Халықаралық қордың «Детектив және саясат» сыйлығы (1990 ж.) екі медальмен марапатталған. 7 маусымда туғандар 1960 жылы туғандар Алматыда туғандар Қазақстан заңгерлері Заң ғылымдарының кандидаттары Қазақстан Парламенті Сенатының депутаттары Парасат орденінің иегерлері Құрмет орденінің иегерлері Астанаға 10 жыл медалінің иегерлері Қазақстан әділет министрлері
Ахметов
Ахметов — қазақша, башқұртша, ұйғырша және татарша әулет есімі. Атақты фамилия иелері: Ахметов Ақылбек Қабиұлы — физик-ғалым, физика ғылымының докторы (1997). Ахметов Арыстан — Ұлы Отан соғысының қаһарманы. Ахметов Әбдікәрім — ақын. Әбдірәшит Рахымұлы Ахметов — ғалым, тарих ғылым докторы (1970), профессор. Ахметов Әділ Құрманжанұлы — филология ғылыми доктор (1995), профессор (1997). Ахметов Бақыт Бешімбекұлы — Қазақстан ауыр атлеті. Ахметов Бақтығали — жергілікті басшы, Қазақстанның еңбек сіңірген дәрігері (1989). Ахметов Батырбек Мықансалықұлы — Қостанай облыстың әкімдігінің Жер қатынастары басқармасының бастығы. Даниал Кенжетайұлы Ахметов — Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрі, саяси қайраткер, экономика ғылымы доктор (2003). Ахметов Ержан — ақын, жыршы. Ахметов Жасұлан Рамазанұлы — 2008 жылдың қаңтарынан бері — Қостанай облысы Кедендік бақылау департаментінің бастығы. Ахметов Зайырбек — Өзбек КСР-нің Жоғарғы Кеңесінің депутаты. Зәки Ахметов — филология ғылымдарының докторы, профессор.
Ахметов Зайырбек — Өзбек КСР-нің Жоғарғы Кеңесінің депутаты. Зәки Ахметов — филология ғылымдарының докторы, профессор. Ахметов Иманали — техникағылымдарының докторы, профессор Ахметов Ілияс — журналист, зерттеуші. Ахметов Қайрат Жұмашұлы — Қостанай облысы Қарасу ауданының әкімі. Ахметов Қадыр Әбілжанұлы — тарих ғылымдарының докторы (2003), профессор (2006), Қазақ білім академиясының корреспондент мүшесі (2005). Ахметов Қадырғали Жәлелұлы — медицина ғылымдарының докторы. Ахметов Қанат Мұғынұлы — дирижер Ахметов Қасым Мағрұпбекұлы — кино-телережиссер. Ахметов Қуаныш — жазушы. Ахметов Қырым Кәмиғалиұлы — медицина ғылымдарының докторы, профессор. Ахметов Нұрлан Кәркенұлы — химик, педагогика ғылымдарының докторы, профессор. Ахметов Сабыржан Ахметұлы — Қостанай облысы Амангелді ауданының әкімі. Ахметов Сайранбек Мақсатұлы — техника ғылымдараның докторы (1998). Ахметов Сапар Қайратұлы — Астана қаласы "Алматы" ауданының әкімі. Ахметов Сатыбалды Ыбырайұлы — еңбек ардагері. Ахметов Сейсенбек — жазушы, аудармашы.
Ахметов Сапар Қайратұлы — Астана қаласы "Алматы" ауданының әкімі. Ахметов Сатыбалды Ыбырайұлы — еңбек ардагері. Ахметов Сейсенбек — жазушы, аудармашы. Серік Нығметұлы Ахметов — Қазақстан Республикасының VIII Премьер-Министрі (2012), Қарағанды облысының әкімі (2009-2012). Ахметов Темірбек — домбырашы , күйші. Ахметов Темірболат — жазушы, Қазақстан Жазушылар одағының мүшесі (2001). Ахметов Шеген — әдебиет зерттеуші, жазушы. Ахметов Шермұхамбет — еңбек ардагері.
Мусин
Мусин сөйлемі мынадай мағыналарға жатуға мүмкін: Аслан Есболайұлы Мусин – Қазақстан Республикасының мемлекеттік және саяси қайраткері. Әлихан Шөжебайұлы Мусин – кенші ғалым, техникалық ғылымдар докторы, профессор, Қазақстан Ұлттық ғылым академиясының корреспондент мүшесі, Қазақстанның еңбек сіңірген ғылыми қайраткері. Бағрам Мұсаұлы Мусин – ғалым-зоотехник. Ғылым кандидаты, Қаз КСР-інің еңбек сіңірген зоотехнигі. Баймолда Садыханұлы Мусин — журналист, Қазақстанның еңбек сіңірген мөдениет қызметкері. Балдырған Серғазыұлы Мусин - Теміртау қаласы әкімі. Дүйсенғазы Мағауияұлы Мусин - қоғам қайраткері. Қазақстан Республикасы Парламент Сенатының депутаты. Жағыпар Мұсаұлы Мусин - тіл білімі маманы, филология ғылымы кандидаты. Жанайдар Баймырзаұлы Мусин – жазушы, КСРО Жазушылар одағының мүшесі. Қапан Әубәкірұлы Мусин – композитор, Қазақстанның еңбек сіңірген өнер қайраткері. Қобланды Нұрғалиұлы Мусин - География ғылымдарының кандидаты. Қорған Нұрханұлы Мусин Қазақ КСР селолық құрылыс министрі, 8-9-10 сайл.
Қобланды Нұрғалиұлы Мусин - География ғылымдарының кандидаты. Қорған Нұрханұлы Мусин Қазақ КСР селолық құрылыс министрі, 8-9-10 сайл. Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесідепутаты. Құламерген Сыздықұлы Мусин – педагогика ғылымдарының докторы. Меңғали Шаймарданұлы Мусин - журналист, жазушы-өлкетанушы. Нұрхан Мусин – кеңес әскери қайраткері, азамат соғысына қатысушы. Олег Владимирович Мусин — қазақстандық және ресейлік футболшы, қорғаушы. Ринат Ильтайұлы Мусин - Мемлекеттік классикалық би ансамблінің балет әртісі. Чапай Ғабдығалиұлы Мусин – тарих ғылымдарының докторы, профессор. Шайхыслям Серікжанұлы Мусин – ауыл шаруашылығы жұмысын ұйымдастырушы, Социалистік Еңбек Ері, Қазақстанның еңбек сіңірген зоотехнигі, Қазақстан Мемлекеттік сыйлығының иегері. Шахан Әлімханұлы Мусин – актер, Қазақстанның халық артисі.
Мұхаметжанов
Мұхаметжанов сөзі мынадай мағыналарды білдіруі мүмкін: Бауыржан Әлімұлы Мұхаметжанов - — Қазақстан Республикасының мемлекеттік және саяси қайраткері, Маңғыстау облысының әкімі, Ішкі істер министрі, заң ғылымдарының докторы. Марат Нығметжанұлы Мұхаметжанов - биоорганикалық химия, табиғи қосылыстар химиясы саласындағы белгілі ғалым, химия ғылымдарының кандидаты. Орал Байғонысұлы Мұхамеджанов - — мемлекет және қоғам қайраткері.
Ысқақов
Ысқақов — қазақ фамилиясы. Белгілі тұлғалар Айып Рәшитұлы Ысқақов Ахмеди Ысқақұлы Ысқақов Бақыткерей Ысқақов Бисембай Мамайұлы Ысқақов Болат Ғазизұлы Ысқақов Бүркіт Ибрагимұлы Ысқақов Көшербай Ысқақов Қалихан Ысқақов Нұрлан Әбділдаұлы Ысқақов Оңдасын Әбдірашұлы Ысқақов Пернебай Күгенбайұлы Ысқақов Сатан Нұрғожаұлы Ысқақов Тұрлыбек Өтемісұлы Ысқақов
Қалақай
Қалақай () — қалақайлар тұқымдасынан бір туысы. Бір жылдық не көп жылдық, қос үйлі және сирек те болса бір үйлі шөптесін өсімдік. Сабағы мен жапырағы түкті. Жапырақтары қарама-қарсы орналасқан. Ұсақ гүлдері масақ тәрізді гүл шоғын құрайды. Қоныржай және тропик аймақта 40-тан астам, Қазақстанда 3 түрі бар. Көлеңкелі, ылғалды жерлерде, орманда, бақта, жол бойында өседі. Қазақстандың барлық түрінің құрамында ақуыз көп болады. Жемшөптік маңызды түрі — қосүйлі қалақай (Urtica dioica) сондай-ақ Қазақстанның барлық жерінде кездеседі.Биіктігі 1 м-дей. Сабағы тік, жапырақтары өркенге қарамауылықарсы орналасады. Өсімдікті түгелдей күйдіргіш безді түктер жапқан. Безді түктер денеге тисе түктің ұшы морт сынып, түбіндегі (ішіндегі) сұйықтық дереу денеге жайылып күйдіреді. Халық аузындағы «қалақай шақты» деген осы.
Халық аузындағы «қалақай шақты» деген осы. Бұл туысқа жататын өсімдіктер бір үйлі, кейде екі үйлі болады. Гүлшоғырлары сырғагүл, жай және күрделі масақ тәрізді, жартылай шатыр болып жапырақ қолтығынан немесе сабақтың ұшынан дамиды. Аталық гүлінде біркелкі 4 тостағанша жапырақша, 4 аталық (жай гүлсерікті) бар. Аналық гүлінде 4 тостағанша жапырақшаның екеуі сыртқы, екеуі ішкі шеңберде орналасқан. Көктемнің аяғынан бастап, жаз бойы гүлдейді. Жемісі – бір-бірімен біріккен қос жаңғақша. Қос үйлі қалақай – құнарлы мал азығы. Малға туралған және булаған түрінде беріледі. Тұқымын жылқы мен құс сүйсініп жейді. Қалақайдың барлық түрінің құрамында ақуыз, сондай-ақ К, С, В витаминдері, илік заттар және минералды тұздар, әр түрлі органикалық қышқылдар болғандықтан, ол тағам ретінде және медицинада пайдаланылады.
Қалақай препаратын диабетпен ауырғанда, кептірілген жапырағынан жасалған қайнатындыны қақырық түсіру және асқазанды тазарту үшін ішеді. Жаңа жұлып алған жас жапырағын сүйелге жапсырады. Дәрілік өсімдіктер
Орал Байғонысұлы Мұхамеджанов
Орал Байғонысұлы Мұхамеджанов(11 қараша 1948, Қостанай - 15 қазан 2013, Астана) — мемлекет және қоғам қайраткері. Қысқаша өмірбаяны 1971 жылы - Новосібірдегі кооперативтік сауда институтын бухгалтер-экономист мамандығы бойынша тәмамдаған. Алматы жоғарғы партия мектебін бітірген, саясаттанушы. 13-і шақырылған Қазақстан Республикасының Жоғарғы Кеңес депутаты. Қазақстан Республикасы Президенті Әкімшілігінің ұйымдастыру-бақылау және кадр саясаты басқармасының Мемлекеттік инспекторы болып жұмыс істеген. Төрағалыққа сайлау алдынан Парламент Мәжілісі төрағасының орынбасары болып тағайындалған. 2008 жылы қазанның 13 Қазақстан Республикасы Парламент Мәжілісі төрағасы болып қайта сайланды. «Құрмет» орденімен, және төрт медалмен марапатталған.
2008 жылы қазанның 13 Қазақстан Республикасы Парламент Мәжілісі төрағасы болып қайта сайланды. «Құрмет» орденімен, және төрт медалмен марапатталған. 11 қарашада туғандар 1948 жылы туғандар Қостанайда туғандар 15 қазанда қайтыс болғандар 2013 жылы қайтыс болғандар Астанада қайтыс болғандар Қазақстан мемлекет қайраткерлері Қазақстан саясаткерлері Қазақстан Парламенті Мәжiлiсінің төрағалары Қазақстан Парламенті Мәжiлiсінің депутаттары Қазақстан Республикасының Ұлттық пантеонында жерленгендер Парасат орденінің иегерлері Құрмет орденінің иегерлері Қазақстан Конституциясына 10 жыл медалінің иегерлері Қазақстан Республикасының парламентіне 10 жыл медалінің иегерлері Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 20 жыл медалінің иегерлері Ерен еңбегі үшін медалінің (Қазақстан) иегерлері Достастық орденінің иегерлері Достық орденінің (Ресей) иегерлері
Қуандық Тұрғанқұлұлы Тұрғанқұлов
Тұрғанқұлов, Қуандық Тұрғанқұлұлы — Қазақстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясының төрағасы Қысқаша өмірбаяны 1949 ж. тамыздың 1-інде Алматы облысы Жамбыл ауданының Көкөзек ауылында туған. В.И. Ленин атындағы Қазақ политехникалық институтын бітірген, мамандығы — инженер-экономист. 1971—79 жж. — Баянкөл геологиялық-барлау партиясында инженер-нормалаушы, Орталық геологиялық-тақырыптық экспедицияның аға инженер-экономисі, бөлім бастығы, экспедиция бастығының орынбасары; 1979—86 жж. — Қапшағай қалалық парткомының нұсқаушысы, бөлім меңгерушісі; 1986—90 жж. — "Южказгеология" ПГО парткомының хатшысы; 1990—1993 жж. — Қазақстан Республикасы Президентінің Аппараты мен Министрлер Кабинетінде хаттар және азаматтарды қабылдау бөлімінің консультанты, аға референті, ұйымдастыру-инспекторлық және аймақтық даму бөлімінің бас инспекторы; 1993—1996 жж. — Қазақстан Республикасы Президенті Аппаратының, Әкімшілігінің кадр саясаты бөлімі меңгерушісінің орынбасары. 1996 ж.
— Қазақстан Республикасы Президенті Аппаратының, Әкімшілігінің кадр саясаты бөлімі меңгерушісінің орынбасары. 1996 ж. қаңтардан бастап Қазақстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясы төрағасының орынбасары. 2007 ж. қаңтарынан Қазақстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясы төрағасы. Отбасылық жағдайы Үйленген, екі қызы бар. Қазақстан саясаткерлері 1949 жылы туғандар Орталық сайлау комиссия мүшелері
Амангелді Смағұлұлы Шабдарбаев
Амангелді Смағұлұлы Шабдарбаев (1 тамыз 1950, Қаскелең ауданы, Алматы облысы, Қазақ КСР) — Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитетінің төрағасы. Қысқаша өмірбаяны 1950 ж. тамыздың 1-і Алматы облысының Қаскелең ауданында дүниеге келген. Қазақ дене шынықтыру институтын, Мәскеу қаласындағы КСРО МҚК Жоғары курстарын бітірген, оқытушы-жаттықтырушы, заңгер мамандықтарының иесі. 1974 ж. КСРО Қарулы Күштерінде қызмет еткен. 1976 ж. Қазақ КСР Мемлекеттік қауіпсіздік комитетіне қызметке ауысады. Қызметін жедел уәкіл және аға жедел уәкіл лауазымдарында атқарды. 1986 ж. мемлекеттік қауіпсіздік органдарынан қызметтен кетеді. «Қазмұнайжолқұрылысы» тресінде бастапқыда шебер, кейін бастықтың орынбасары болып жұмыс істейді. 1992 ж. Қазақстан Республикасы Президентінің дербес Күзет қызметін құрудың ұйытқысы болды. 1995 ж. қарашада ҚР Мемлекеттік Тергеу комитеті төрағасының орынбасары болып тағайындалады. 1997 ж.
1995 ж. қарашада ҚР Мемлекеттік Тергеу комитеті төрағасының орынбасары болып тағайындалады. 1997 ж. ҚР Ұлттық қауіпсіздік комитетінің «А» Қызметіне басшылық жасайды. Орталық мемлекеттік органдарды жаңа астанаға көшіру кезеңінде А.С.Шабдарбаев Президенттің Күзет қызметі бастығының орынбасары болып қайта оралады. 2002 ж. қаңтардан — ҚР Президенті Күзет қызметінің бастығы. 2006 ж. наурыздың 2-інде Қазақстан Республикасы Президентінің Жарлығымен генерал-лейтенант А.С. Шабдарбаев ҚР ҰҚК төрағасы болып тағайындалды. II дәрежелі «Даңқ» орденімен, сондай-ақ ТМД елдерінің көптеген үкіметтік және ведомстволық наградаларымен марапатталған. Үйленген, төрт баласы бар. Сыртқы сілтемелер Ұлттық қауіпсіздік комитеті Қазақстан әскерилері Қазақстан саясаткерлері Шабдарбаев, Амангелді Смағұлұлы Қазақстан мемлекет қайраткерлері Қазақстан генерал-лейтенанттары «Арыстан» арнайы жасағының сарбаздары Қазақстан ҰҚК төрағалары
Әділбек Рыскелдіұлы Жақсыбеков
Әділбек Рыскелдіұлы Жақсыбеков (26 шілде 1954, Бөрлі, Қарабалық ауданы, Қостанай облысы, Қазақ КСР) — Қазақстан мемлекеттік қайраткері, 2016–2018 жылдары Қазақстан Президенті Әкімшілігінің төрағасы, 2014–2016 жылдары Астана әкімі, Қазақстан Мемлекеттік хатшысы (2014) және Қорғаныс министрі (2009–2014) сияқты лауазымдарының иегері. Қыпшақ тайпасының Қарабалық руынан шыққан. 1954 жылы шілденің 26-ында Қостанай облысында туған. 1978 ж. Бүкілодақтық кинематография (Мәскеу қаласы) мемлекеттік университетін тәмамдаған, 1987 ж. Плеханов атындағы халық шаруашылығы институтында «материалдық-техникалық жабдықтаудың ұйымдастырушысы» мамандығы бойынша қайта даярлықтан өткен. Қазақ КСР Мемкино жүйесінде, материалдық-техникалық жабдықтау органдарында жұмыс істеп, кәсіпорындарға басшылық еткен. 1988—95 жж. көпсалалы «Цесна» корпорациясының басшысы. 1995 ж. Қазақстан Республикасы Парламентінің Сенатына сайланады. 1996 ж. Ақмола облысы әкімінің орынбасары қызметіне тағайындалады. 1997 ж. желтоқсанынан 2003 ж.
1995 ж. Қазақстан Республикасы Парламентінің Сенатына сайланады. 1996 ж. Ақмола облысы әкімінің орынбасары қызметіне тағайындалады. 1997 ж. желтоқсанынан 2003 ж. маусымына дейін Астана қаласының әкімі. 2003 ж. шілдесінен 2004 ж. желтоқсанына дейін Қазақстан Республикасы Индустрия және сауда министрі. 2004 ж. желтоқсанынан Қазақстан Республикасы Президенті Әкімшілігінің басшысы. 2008 ж. қаңтарынан Нұр Отан халық демократиялық партиясы төрағасының бірінші орынбасары. 2008 ж. қараша айынан Қазақстан Республикасының Ресей Федерациясындағы Төтенше және Өкілетті Елшісі. 2009-2014 жылдары – Қазақстан Республикасының Қорғаныс министрі. 2014 жылғы сәуір мен қазан аралығында – Қазақстан Республикасының Мемлекеттік хатшысы. 2014-2016 жылдары – Астана қаласының әкімі. 2016-2018 жылдары Қазақстан Республикасы Президенті Әкімшілігінің Басшысы. 2020 жылдың қарашасынан – «ҚазТрансГаз» АҚ Директорлар Кеңесінің төрағасы.
2016-2018 жылдары Қазақстан Республикасы Президенті Әкімшілігінің Басшысы. 2020 жылдың қарашасынан – «ҚазТрансГаз» АҚ Директорлар Кеңесінің төрағасы. «Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті Нұрсұлтан Назарбаев», III дәрежелі «Барыс» ордендерiмен, басқа да үкіметтік наградалармен марапатталған. Әскери атағы - запастағы полковник. Сүйіп оқитын әдебиеті Сүйіп оқитын әдебиеті - тарихи және көркем проза, поэзия (А. Құнанбаев, Ш. Айтматов, Э. Хэмингуэй және басқалары). Үйленген. Жұбайы - Ибрагимова Ләззат (1955 жылы туған), экономист. Ұлы - Дәурен (1978 жылы туған). Қазақстан мемлекет қайраткерлері Қазақстан қорғаныс министрлері Қазақстан әскерилері Астана әкімдері Қазақстанның Ресейдегі елшілері
Мақсұт Сұлтанұлы Нәрікбаев
Нәрікбаев, Мақсұт Сұлтанұлы — Қазақ гуманитарлық заң университетінің ректоры, Халықаралық жоғары мектеп академиясының академигі. Қысқаша өмірбаяны 1940 ж. наурыздың 30-ында Алматы облысы, Талдықорған ауданы, Еркін аулында дүниеге келді. Уақ тайпасынан шыққан. 1958—59 жж. Украин КСР Днепродзержинск қаласының № 8 техникалық училищесінде оқыды. 1968 ж. С.М.Киров атындағы Қазақ мемлекеттік университетіне түсіп, 1974 жылы аталған университетті заңгер мамандығы бойынша бітіріп шықты. 1992—93 жж. Қазақстан Республикасы Президентінің Аппараты мемлекеттік құқықтық бөлімінің сектор меңгерушісі және құқық қорғау органдары бөлімінің меңгерушісі қызметтерінде еңбек етті. 1995 ж. қазан айында мемлекет басшысының Жарлығымен ҚР Бас прокуроры, ал 1996 ж. маусым айында Қазақстан Республикасы Парламенті Сенатының шешімімен Жоғарғы сотының төрағасы болып тағайындалады. 2001 ж. «Құқықтық Қазақстан үшін» атты қоғамдық бірлестік құрды. 2004 ж.
2001 ж. «Құқықтық Қазақстан үшін» атты қоғамдық бірлестік құрды. 2004 ж. сәуір айында «Қазақстан демократиялық партиясының» құрылтайында оның төрағасы болып сайланды. 2002 ж. желтоқсан айында Мақсұт Сұлтанұлы азаматтық қоғамды одан әрі демократиялау және дамыту жөніндегі ұсыныстарды әзірлеу жөніндегі тұрақты мәжілістің мүшесі болып тағайындалды. 2003 ж. сәуірдің 12-індегі Қазақстан Республикасы Президентінің «Қазақстан Республикасы Жоғарғы сот құрамындағы өзгерістер туралы» Жарлығымен Жоғарғы сот кеңесінің төрағасы болып тағайындалды. 2004 ж. желтоқсан айынан бастап Қазақстан Республикасы Президенті жанындағы Демократия мәселелері жөніндегі ұлттық комиссияның мүшесі. 2008 ж. ақпанның 14-інде Жоғарғы сот кеңесінің төрағасы міндетінен босатылды. Отан алдындағы еңбектері үшін «Парасат» орденімен, 5 медальмен марапатталды. 1940 жылы туғандар Қазақстан саясаткерлері 2015 жылы қайтыс болғандар Қазақстан Республикасының Ұлттық пантеонында жерленгендер
Бергей Сәулебайұлы Рысқалиев
Бергей Сәулебайұлы Рысқалиев (21 қаңтар 1967, Атырау облысы, Мақат ауданы) — Қазақстанның мемлекет қайраткері, Атырау облысының (2006 - 15.08.2012) және Атырау қаласының бұрынғы әкімі. Техника ғылымдарының кандидаты (2008). Алматы сәулет-құрылыс институтын (1991) инженер-құрылысшы мамандығы бойынша; Қазақ мемлекеттік заң университетін (2000) заңгер мамандығы бойынша бітірген. Байұлы тайпасының Шеркеш руынан шыққан. 1991 жылдан - «Батқазэнерго» АҚ ҚМБ құрылыс учаскесінің шебері, жұмыс өндірушісі. 1992 жылдан - «Одиссей» ЖШК (Ақтөбе) әкімшілік-шаруашылық бөлімі жөніндегі директордың орынбасары. 1995 жылдан - «Аспан» ЖШС құрылыс мәселелері жөніндегі директордың орынбасары (Ақтөбе). 1998 жылдан - «Шат» мұнай компаниясының директоры (Ақтөбе). 2001 жылдан - «Батыс-Мұнай» қазақ-қытай БК директоры, «CNPC-Ақтөбемұнайгаз» Директорлар кеңесінің мүшесі, Ақтөбе облыстық Тәртіп кеңесінің мүшесі. 2002 жылдан - «Қазсыртмаш» Атырау аймақтық филиалының директоры.
2002 жылдан - «Қазсыртмаш» Атырау аймақтық филиалының директоры. 2003 жылдан - Атырау облыстық 3-ші шақырылған мәслихатының хатшысы. 2005 жылдан - Атырау облысы әкімінің орынбасары. 2006 жылдан - Атырау қаласының әкімі. 2006 жылдан - 15.08.2012 жылы - Атырау облысының әкімі. 2013 жылы сыбайлас жемқорлыққа қатысы бар деген айыппен ұсталып, қамауға алынған. Қоғамдық қызметі Атырау облыстық 3-ші шақырылған мәслихатының депутаты (2003-2005). Меценат Алтын орденімен (2008); «Қазақстанның Конституциясына 10 жыл» (2005); «Почетный гость России» (2007); «Астананың 10 жылдығы» (2008); «Қазақстан полициясына 15 жыл» (2007); «Қазақстан Республикасы Мемлекеттік қызмет істері агенттігіне 10 жыл»; «Парасат» (2008); «Астрахан облысына сіңірген еңбегі үшін» (2008); «Бірінші ұлттық ауыл шаруашылығы санағы» (2008) медальдарымен марапатталған.
Мақат ауданында туғандар Қазақстан инженерлері Техника ғылымдарының кандидаттары Атырау облыстық мәслихатының хатшылары Атырау әкімдері Атырау облысының әкімдері Қазақстан Конституциясына 10 жыл медалінің иегерлері Астанаға 10 жыл медалінің иегерлері Парасат орденінің иегерлері
Сәлімжан Жұмашұлы Нақпаев
Сәлімжан Жұмашұлы Нақпаев (3 наурыз, 1966 жыл, Атырау облысы, Қызылқоға ауданы, Миялы ауылы) — Атырау қаласы әкімі (2006-2009). 1991 жылы Алматы Халық шаруашылағы институтын оқып бітірген, мамандығы — экономист. 1983 ж. Атырау облысы Мақат ауданында линиялық жолаушылар басқарамасында компрессорлық технологиялар машинисті болып жұмыс бастаған. Кеңес Армиясында қызметін өтегесін бұрынғы лауазымында төрт жылдан астам істеген. 1989—1992 жж. Мақат аудандық атқару комитетінің экономика комитетінің маманы, аға экономисті болып қызмет еткен. 1992—2000 жж. — "Мақсат" шағын өнеркәсібінің төрағасы. Атырау облысы Мақат ауданы әкімнің орынбасары — экономика комитетінің төрағасы. 2000—2003 жж. Атырау облысы Мақат ауданының әкімі. 2003 ж. наурызынан — Атырау облысы әкімі аппаратының басшысы. 2005 ж. қаңтарынан — Атырау облысы Жылыой ауданы әкімі. 2006 ж. ақпан айынан — Атырау облысы әкімінің орынбасары. 2006 ж.
2005 ж. қаңтарынан — Атырау облысы Жылыой ауданы әкімі. 2006 ж. ақпан айынан — Атырау облысы әкімінің орынбасары. 2006 ж. қазаны - 2009 ж. желтоқсаны аралығында — Атырау қаласы әкімі. 2009 желтоқсаны - 2010 жылдың 17 маусымы - Атырау облысы әкімінің орынбасары. 2010 жылғы маусымы - 2012 жылдың наурызы аралыығында - «Аджип ККО» компаниясының жергілікті органдармен байланыс жөніндегі менеджері. 2012 жылдың наурызы - қыркүйегі аралығында жазықсыз қудаланып, Жоғарғы Сотпен ақталды. 2013 жылғы 19 ақпаннан - Атырау облысы әкімінің орынбасары. «Құрмет» ордені «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» медалі (2001). 1966 жылы туғандар Мақат ауданының әкімдері Жылыой ауданының әкімдері Атырау әкімдері Құрмет орденінің иегерлері Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл медалінің иегерлері 3 наурызда туғандар Қызылқоға ауданында туғандар
Махмұд Базарқұлұлы Қасымбеков
Махмұд Базарқұлұлы Қасымбеков (2 тамыз 1952 жыл, Шу) - Қазақстан Республикасының мемлекет және қоғам қайраткері, Қазақстан Республикасы Президенті Кеңсесінің бастығы , саясаттанушы, саясаттану ғылымдарының докторы, профессор. Арғын тайпасының Қаракесек руының Шұбыртпалы бөлімінен шыққан. Білімі жоғары, математика пәнінің мұғалімі, экономист. Еңбек жолын 1969 жылы Шу қаласындағы С.Сейфуллин атындағы орта мектепте бастады. 1974 жылы Абай атындағы Қазақ педагогика институтының математика факультетін, 1985 жылы Алматы халық шаруашылығы институтының жоспарлау-экономикалық факультетін, 1990 жылы Алматы жоғары партия мектебін бітірген. 1973-1976 жылдары Абай атындағы Қазақ педагогикалық институты комсомол комитеті хатшысының орынбасары, кейіннен хатшысы болып істеді. 1976-1983 жылдары Фрунзе аудандық, Алматы қалалық және облыстық комсомол комитеттерінің хатшысы, республика комсомолы Орталық Комитетінде бөлім меңгерушісі болып істеді.
1976-1983 жылдары Фрунзе аудандық, Алматы қалалық және облыстық комсомол комитеттерінің хатшысы, республика комсомолы Орталық Комитетінде бөлім меңгерушісі болып істеді. 1983-1990 жылдары Алматы облыстық және Қазақстан Компартиясы Орталық Комитетінде еңбек етті. 1990 жылдан – Қазақстан Республикасы Президенті мен Министрлер Кабинеті Аппараты, кейіннен Мемлекет басшысының Әкімшілігі Жалпы бөлімінің меңгерушісі. 1996 жылдың наурызынан – Қазақстан Республикасы Президенті Кеңсесінің меңгерушісі, ал кейіннен бастығы қызметін атқаруда. М.Б.Қасымбеков 100-ден астам ғылыми мақалалар жариялаған, ол 25-ке тарта кітаптардың авторы, телавторы және құрастырушысы болып табылады. Қазақстан Республикасының ғылым, техника және білім саласындағы Мемлекеттік сыйлығының иегері «Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті Нұрсұлтан Назарбаев» ордені ІІІ дәрежелі «Барыс» ордені «Құрмет» ордені 7 медальмен марапатталған.
2 тамызда туғандар Шуда (Жамбыл облысы) туғандар Қазақстан мемлекет қайраткерлері Қазақстан саясаттанушылары Саясаттану ғылымының докторлары Қазақстан мемлекеттік сыйлығының иегерлері Қазақстан Республикасының Тұңғыш Президенті Нұрсұлтан Назарбаев орденінің иегерлері Барыс орденінің иегерлері Құрмет орденінің иегерлері
Қазақстан президентінің байрағы
Қазақстан Республикасы Президентінің байрағы — мемлекет басшысының жоғары лауазымдық белгілерінің бірі. ҚР Президентінің 1995 ж. 29 желтоқсандағы «Қазақстан Республикасы Президентінің байрағы және оның айырым белгілерінің ресми пайдаланылуы тәртібі туралы» Жарлығына сәйкес ресми айырым белгілері мен орналасатын жерлері белгіленді. Ол көгілдір түсті (мемлекеттік тумен түстес), тікбұрыш нысанындағы ені мен ұзындығы үштен екіге сәйкес келетін кездеме. Ортасында қанатты барыстың үстінде оң қолын жоғары көтеріп отырған сақ дәуірінің жас көсемі алтын шеңбер ішінде бейнеленген. Кездеме үш жағынан алтын шашақпен көмкерілген. Сабына ҚР Президентінің мемлекеттік тілде тегі, есімі мен әкесінің аты және сайланған уақыты өрнектеліп жазылған күміс тақтайша бекітіледі. Қазақстан Республикасы Президентінің байрағы үнемі Елбасының жанында болады және шет елге сапарға шыққанда бірге алып жүреді. Қазақстан рәміздері
Чуваш тілі
Чуваш тілі (өз атауы — чăваш чĕлхи, чăвашла) — түркі тілдерінің оғыр тобына кіреді. Көбінесе Чувашияны мекендейтін чуваштармен сөйленетін тіл. Жіктеу есімдіктері Чувашша Уикипедия Сыртқы сілтемелер Эктор Алос-и-Фонт. Оценка языковой политики в Чувашии Пикет в защиту чувашскогоязыка в Чебоксарах Эктор Алос-и-Фонт, «Преподавание чувашского языка и проблема языкового поведения родителей», Чувашский государственный институт гуманитарных наук, 2015, Шупашкар. Скоро чувашский язык останется «какой-то культурной традицией» Об угрозе развала страны в будущем, о съезде ЧНК, и об обращении к президенту
Маусым
Маусым (лат. Junius) — 1) қазіргі Григориан күнтізбесіндегі 6-ші келетін июнь(30 тәулік), жаздың 1-айы. Айына сай қазақша атауы. июнь (лат. Junіus) — күнтізбелік жылдың 6-айы. Ежелгі қазақ күнтізбесінің 4-ші айы. Қазіргі санмен маусымның 20 — шілденің 19. Маусым— жылдың бірнеше айдан тұратын бөлігі астрономиялық,синоптикалық немесе фенологиялық белгілеріне қарай ажыратылады. Астрономиялық М. — қыс, көктем, жаз, күз. Қазақ күнтізбесі Григориан күнтізбесі
Қараша
Қараша (лат. November) — қазіргі Григориан күнтізбесіндегі 11-ші келетін ноябрь айына сай қазақша атауы. Ежелгі қазақ күнтізбесінің 9-ші айы. Қазіргі санмен қарашаның 18 — желтоқсанның 17. 2019 жылдың қараша айындағы мерекелерге 119 іс-шара кіреді, олардың арасында ресми және ұлттық ғана емес, сонымен қатар халықаралық, кәсіби мерекелер де бар. Барлығы осы айда 27 кәсіби және 38 халықаралық мерекелер болады. Қазақ күнтізбесі Григориан күнтізбесі
Ербол Тұрмаханұлы Орынбаев
Ербол Тұрмаханұлы Орынбаев (29.06.1971 ж, Шымкент қаласы) – қоғам және мемлекет қайраткері, ҚР Президентінің көмекшісі (2013 жылдан бастап). Қоңырат тайпасының Құлшығаш руынан шыққан. 1992 жылдан - «Ақ Бастау банкі» ААҚ коммерциялық бөлімінің маманы (Шымкент қаласы). 1993 жылдан - Мәскеулік «Фьючер» акционерлік коммерциялық банкі басқармасы төрағасының орынбасары. М.В. Ломоносов атындағы Мәскеу мемлекеттік университетінің заң факултетін бітірген (1995). 1995 жылдан - Ливерпульдік «Welkfield inspection Services Ltd.» мақта сертификаттау компаниясының бас директоры (Шымкент қаласы). Халықаралық экономикалық даму жөніндегі магистр атағы бар. 1996 – 1998 жылы Түркістан облысы әкімінің орынбасары болды. 1998 – 2001 жылы Стратегиялық жоспарлау және реформалар жөніндегі агенттікте, Президент әкімшілігінде, Мемлекеттік қызмет істері жөніндегі агенттікте қызмет атқарды. 2001 жылы Дүниежүзілік банктің Вашингтондағы консультанты болып істеді.
2001 жылы Дүниежүзілік банктің Вашингтондағы консультанты болып істеді. 2002 жылы экономика және бюджетті жоспарлау министрлігінің вице-министрі, 2003 жылы Маркетинг талдау, зерттеулер, орталығы басқармасының төрағасы болып тағайындалды. 2004 жылдың сәуірінен - ҚР Президенті Әкімшілігі жетекшісінің орынбасары, 2005 жылдан - Әлеуметтік - экономикалық талдау бөлімінің меңгерушісі, 2006 жылдан - жетекшісінің орынбасары. 2007 жылдың қаңтарынан - ҚР Премьер-министрі Кеңсесінің жетекшісі. 2008 - 2013 жылдары - ҚР Премьер-министрінің орынбасары. 2013 жылдың қарашасы - ҚР Президентінің көмекшісі. 24 тамыз 2015 ж. ҚР Президенті көмекшісі қызметінен босатылды. Қазақстан мемлекет қайраткерлері
Рашид Төлеутайұлы Түсіпбеков
Рашид Төлеутайұлы Түсіпбеков (28 қаңтар, 1955, Шымкент) — Қазақстан Республикасының әділет министрі. Қысқаша өмірбаяны Арғын тайпасының Қуандық руының Мұрат бөлімінен шыққан. 1962 жылы Қарағанды қаласында тұрды, 1976 жылы ондағы № 3 орта мектепті бітірді. Мектепті аяқтаған соң Қарағанды облысы атқару комитетінің өрттен қорғау қызметінде жүргізуші болып жұмыс істеді. 1976 жылы тамыздан — 1981 жылы әскерден оралған соң Қарағанды мемлекеттік университеті заң факультетінің күндізгі бөлімінің бірінші курсына қабылданып, оны өте жақсы бағамен аяқтады. Қарағанды қаласы Совет аудандық халық сотында үш айлық сынақтан өткен соң 1981 жылы қараша айында халық судьясы болып тағайындалды. 1984—1993 жжылы Қарағанды облысы Нұра аудандық соты төрағасының қызметін атқарды. 1993—1999 жжылы Қарағанды облыстық сотының төрағасы болды.
1984—1993 жжылы Қарағанды облысы Нұра аудандық соты төрағасының қызметін атқарды. 1993—1999 жжылы Қарағанды облыстық сотының төрағасы болды. 1999 жылы сәуір айынанҚазақстан Республикасының Жоғарғы Соты қылмыстық істер жөніндегі сот алқасының төрағалығына тағайындалды. Қазақстан Республикасының Жоғарғы Соты төрағасы міндетін атқарды. 2000 жылы қазан айынан желтоқсан айына дейін Қазақстан Республикасының Жоғарғы Соты жанындағы Сот әкімшілігі жөніндегі комитеттің төрағасы болды. 2000 жылы желтоқсанның 21-інде]Қазақстан Республикасы Президентінің Жарлығымен Қазақстан Республикасының Бас Прокуроры болып тағайындалды. 2005 жылы желтоқсанның 15-інде Қазақстан Республикасы Президентінің Жарлығымен Қазақстан Республикасының Бас Прокуроры болып екінші рет конституциялық мерзімге тағайындалды. 2009 жылы сәуірдің 2-інде Қазақстан Республикасының Әділет министрі. 2012 жылы қаңтардың 21-інен Қазақстан Республикасы Экономикалық және сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес агенттігінің (қаржы полициясы) төрағасы.
2012 жылы қаңтардың 21-інен Қазақстан Республикасы Экономикалық және сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес агенттігінің (қаржы полициясы) төрағасы. 2014 жылғы тамыздың 11-інен Қазақстан Республикасы Жоғары Сот кеңесiнiң төрағасы. 2015 жылғы 26 тамыздан - Қазақстан Республикасы Парламенті Сенатының депутаты. Қосымша лауазымдар «Закон и время» журналы редакция алқасының төрағасы Мемлекет алдындағы қызметі, еліміздің әлеуметтік-экономикалық және мәдениетті дамытуға қосқан елеулі үлесі үшін 2003 жылдың 8 желтоқсанда 2 дәрежелі «Барыс» орденімен марапатталды. Сонымен қатар Қазақстан Республикасы Президентінің алғыс хатын алған. Мемлекеттік 2-ші дәрежелі әділет кеңесшісі сыныптық шені бар. Үйленген. Жұбайы - Түсіпбекова Күләш Аташқызы (1955 жылы туған). Ұлдары - Түсіпбеков Жанат (1977 жылы туған), Түсіпбеков Мұрат (1980 жылы туған), Түсіпбеков Замир (1985 жылы туған), Төлеутай Нұраби (1991 жылы туған).
28 қаңтарда туғандар 1955 жылы туғандар Шымкентте туғандар Қазақстан мемлекет қайраткерлері Қазақстан әділет министрлері Қазақстан Бас Прокурорлары Қазақстан судьялары Қазақстан Жоғарғы Сотының төрағалары Қазақстан Парламенті Сенатының депутаттары Барыс орденінің иегерлері Парасат орденінің иегерлері Қазақстан Конституциясына 10 жыл медалінің иегерлері Астанаға 10 жыл медалінің иегерлері
Алтын Қыран ордені
«Алтын Қыран» — Қазақстан Республикасы жоғары дәрежелік ерекше белгісі. «Алтын Қыран» ордені 1995 ж. белгіленді. Бұл орденмен азаматтар Қазақстан Республикасына сіңірген айырықша мемлекеттік қызметі үшін марапатталады. «Алтын Қыран» орденімен марапаттауға лайықтыларды Қазақстан Республикасының Президенті анықтайды. Қазақстан Республикасы Пpeзидeнтiнiң өзі лауазымы бойынша ерекше үлгідегі «Алтын Қыран» орденінің иегері болып табылады. Орден жұлдыздан және ілмекті алқалық белгіден тұрады. Марапатталғандар Ағымда «Алтын Қыран» орденімен 7 тұлға марапатталған, соның ішінде: Нұрсұлтан Назарбаев Ислам Каримов (1997) - Өзбекстан президенті Борис Ельцин (1997) - Ресей президенті Герхард Шрёдер (2003) - Германия канцлері Леонид Кучма - Украина президенті Елизавета II - Британия патша ханымы Қазақстанның мемлекеттік марапаттары Жоғары дәрежелік ерекшелік белгілері Қазақстан ордендері
Халық қаһарманы
«Халық қаһарманы» aтағы — 1993 жылы белгіленген. Атақ Қазақстан Республикасына сiңірген аса көрнекті қызметі үшін оның бостандығы мен тәуелсіздігі жолындағы азаматтық және жауынгерлік ерліктері үшін беріледі. «Халық қаһарманы» атағына ие болған адамдарға айрықша ерекшелік бeлгici — Алтын жұлдыз және «Отан» ордені тапсырылады. Марапатталғандар Ағымда 27 адам марапатталған, соның ішінде: Қайрат Рысқұлбеков — 1966—1988 жж. 1986 жылғы Желтоқсан көтерілісінің қаһарманы Сағадат Нұрмағамбетов — армия генералы, Қазақстан Республикасының тұнғыш Қорғаныс министрі Әзірбайжан Мамбетов — КСРО халық әртісі Хиуаз Доспанова — 1941—1945 жж. Ұлы Отан соғысының ардагері Қасым Қайсенов — жазушы, 1941—1945 жж. Ұлы Отан соғысының ардагері Бауыржан Момышұлы — Кеңес одағының батыры, жазушы, 1941—1945 жж.
Ұлы Отан соғысының ардагері Бауыржан Момышұлы — Кеңес одағының батыры, жазушы, 1941—1945 жж. Ұлы Отан соғысының ардагері Роза Бағланова — КСРО халық әртісі Тоқтар Әубәкіров — Қазақстанның 1-ші ғарышкер-ұшқышы Талғат Мұсабаев — Қазақстанның 2-ші ғарышкер-ұшқышы Мұхтар Қапашұлы Алтынбаев — Қазақстанның Штаб бастықтары комитетінің төрағасы Нұрғиса Тілендиев — 1925—1998 жж. Қазақтың әйгілі күйші композиторы, дирижер, дәулескер домбырашы. Александр Христенко Юрий Маленченко Алексей Кулаков Бахтурас Бейскбаев Рахимжан Кошкарбаев Маулен Калмырза Александр Капорин Азамат Тлеуханович Жумадилов Бахытжан Ертаев Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев - Қазақстан Республикасының тұңғыш президенті Қазақстанның мемлекеттік марапаттары Жоғары дәрежелік ерекшелік белгілері Қазақстан Халық Қаһармандары Қазақстан марапаттары
Отан ордені
«Отан» ордені — Қазақстан Республикасының марапаты. 1993 ж. белгіленді. 1993 жылы Қазақстан Республикасы Президентінің жарлығымен белгіленді. Бұл орденмен азаматтардың экономиканы, әлеуметтік саланы, ғылым мен мәдениетті дамытудағы; мемлекеттік, құқық қорғау және әскери қызметтегі, демократия мен әлеуметтік прогресті дамытудағы ерекше еңбегі марапатталады. Дөңгелек пішінді орденнің ортасына Елтаңба бедерленіп, оның астында күннің шапақты сәулесіне ұқсас нақыш және айналдыра көмкерген бидай масағын меңзейтін айшықпен көмкерілген. Елтаңба бейнесінің астында “Отан” деген жазуы бар. Бұл орденмен азаматтар: мемлекеттік және коғамдық қызметтегі; экономиканы, әлеуметтік саланы, ғылым мен мәдениетті дамытудағы; мемлекеттік, құқық қорғау және әскери қызметтегі, демократия мен әлеуметтік үдерісті дамытудағы ерекше еңбегі марапатталады. Қазақстанның мемлекеттік марапаттары Қазақстан ордендері
Барыс ордені
«Барыс» ордені — Қазақстан Республикасының ордені. Бұл орденмен марапаттау Қазақстан Республикасынын мемлекеттігі мен егемендігін нығайту iciнe; бейбітшілікті, қоғамның топтасуы мен Қазақстан халқының бірлігін қамтамасыз етуге; мемлекеттік, өндірістік, ғылыми, әлеуметтік-мәдени және қоғамдық қызметте; халықтар арасындағы ынтымақтастықты нығайтуға; ұлттық мәдениеттерді жақындастыру мен өзара байытуға; мемлекеттер арасындағы достық қатынастарды дамытуға ciңipгeн ерекше еңбегі үшін жүргізіледі. 1999 жылы ҚР Президентінің жарлығымен “Барыс” ордені үш дәрежелі болып бекітілді. Оның 1-дәрежесінің ортасына барыстың бет бедері нақышталған, оның сыртынан алтындалған өрнекпен көмкерілген, сақ мәдениеті аң нақышындағы барыстың сегіз айшықты бейнесімен қоршалған. І дәрежелі «Барыс» opдені жұлдыздан және иыққа асатын лентадағы белгіден тұрады. Қазақстанның мемлекеттік марапаттары Қазақстан ордендері
Даңқ ордені
Даңқ Ордені, Жауынгерлік даңқ ордені – КСРО-ның жауынгерлік ордені. 1943 жылғы 8 қарашада бекітілген. Қазақстан Даңқ ордені 1993 жылы белгіленді. «Даңқ» орденімен Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің, басқа да әскерлepi мен әскери құрамаларының жоғары офицерлік құрамының, сондай-ақ прокуратура, ұлттық қayinciздік, iшкі істер және басқа органдар басшы құрамының адамдары әскерлерге басшылық ету мен басқарудағы табыстары, әскерлердің жоғары жауынгерлік әзірлігі мен елдің қорғаныс қабілетін қамтамасыз еткені үшін, әскери, шекаралық және ішкі қызметті үздік ұйымдастырғаны үшін, ұлттық қayincіздікті қамтамасыз еткені, заңдылықты және қоғамдық тәртіп күзетін нығайтқаны үшін марапатталады. «Даңқ» орденінің екі түрі: І және ІІ дәрежелері болады. І дәрежелі «Даңқ» ордені жұлдыздан және иыққа асатын лентадағы орден белгісінен тұрады. Тағы да қараңыз Қазақстанның ордендері Қазақстанның мемлекеттік марапаттары Қазақстан ордендері
Айбын ордені
«Айбын» ордені — 1995 ж. белгіленді. Орденмен Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің, басқа да әскерлері мен әскери құрамаларының әскери қызметшілері, сондай-ақ прокуратура, ұлттық қayincіздік, ішкі істер органдарының және басқаларының қызметкерлері жауынгерлік даярлықта, әскерлердің жоғары жауынгерлік дайындық деңгейін ұстауда, заңдылық пен қоғамдық тәртіпті қамтамасыз етуде қол жеткізген табыстары үшін; әскери және қызмет бабындағы парызын өтеудегі көрсеткен батылдығы мен жанқиярлығы, сондай-ақ мемлекет мүддесін қорғауда жасаған ерлігі үшін марапатталады. «Айбын» орденінің үш: I, II және III дәрежелері болады. І және II дәрежелі «Айбын» ордендерімен кіші және аға офицерлік құрамдағы адамдар марапатталады. III дәрежелі «Айбын» орденімен солдаттар, матростар, сержанттар, старшиналар, прапорщиктер мен мичмандар марапатталады. Қазақстанның мемлекеттік марапаттары Қазақстан ордендері
Парасат ордені
Парасат – Қазақстан Республикасының ордені. Қазақстан Республикасының Президентінің Жарлығымен 1993 жылы белгіленді. “Парасат” орденімен ғылым мен мәдениет, әдебиет пен өнер қайраткерлері, сондай-ақ республиканың рухани және интелектуалдық әлуетін дамыту мен молайтуға зор үлес қосқан немесе адам құқықтарын және оның әлеуметтік мүдделерін қорғау жөніндегі белсенді қызметі үшін азаматтарды марапаттайды. Орденнің ортасында шеңберлі көмкерменің ішінде “Парасат” деген жазу бар, шеңбердің сырты кристалл тектес сегіз үшкіл шашыраңқы өрнекпен көмкерілген. Шеңбердің ортасында тазалыққа меңзейтін қар кристалына ұқсас бедер жасалған . «Парасат» ордені 1993 жылы белгілейді.
Шеңбердің ортасында тазалыққа меңзейтін қар кристалына ұқсас бедер жасалған . «Парасат» ордені 1993 жылы белгілейді. «Парасат» орденімен Республиканың рухани және зияткерлік әлеуетін дамыту мен молайтуға жеке үлкен үлес қосқан, сонымен қатар адам құқығы мен оның әлеуметтік мүдделерді қорғау жөніндегі белсенді қызмет еткен ғылым мен мәдениет, әдебиет пен өнер қайраткерлері, мемлекет және қоғам қайраткерлері, басқа да азаматтар марапатталады . Қазақстанның мемлекеттік марапаттары Қазақстан Республикасы Қазақстан Республикасының мемлекеттiк наградалары туралы Қазақстан Республикасының 1995 жылғы 12 желтоқсандағы N 2676 Заңы, Қазақстан Республикасы Жоғарғы Кеңесiнiң Жаршысы, 1995 ж., N 23, 143-құжа Қазақстан ордендері
Достық ордені
«Достық» орденi — 1995 ж. белгіленген Қазақстан Республикасының лауазымды марапаты. Орденмен азаматтар қоғамдағы ұлтаралық және азаматтық татулықты сақтау жөніндегі жемісті жұмысы үшін халықтар арасындағы бeйбiтшiлiктi, достық пен ынтымақтастықты нығайтуға ciңipreн еңбегі үшін марапатталады. Жоғарғы санаты - "Парасат" ордені. Төменгі санаты - "Құрмет" ордені. «Достық» ордені eкi айырымнан: I дәрежелі «Достық» ордені жұлдыздан және иыққа acaтын лeнтaдaғы opдeннiң бeлгiciнeн тұpaды. «Достық» орденімен марапатталған тұлғалар Сайран қажы Қадырұлы Қазақстанның мемлекеттік марапаттары Қазақстан ордендері
Құрмет ордені
«Құрмет» орденi — 1993 жылы тағайындалған мемлекеттік марапат. Орденмен азаматтар экономиканы, әлеуметтік саланы, ғылым мен мәдениетті, бiлiмдi дамытуға сіңірген еңбектері үшін, мемлекеттік органдардағы үлгілі қызметі және белсенді қоғамдық қызметі үшін марапатталады. Жоғарғы санаты - "Достық" ордені Төменгі санаты - "Еңбек даңқы" ордені Құрмет ордені — Қазақстан Республикасының 1993 жылы ҚР Президентінің Жарлығымен белгіленген. Орденмен экономиканы, әлеуметтік саланы, ғылым мен мәдениетті, білімді дамытуға еңбек сіңірген қайраткер азаматтар марапатталады. “Құрмет” ордені қазақ оюларымен нақышталған бес жұлдыз пішінде, оның астынан шапақты сәулелер көрінеді, ортасындағы шеңбердің ішінде гүл жапырақ бейнесіндегі айшықты өрнек, оның астында “Құрмет” атты жазуы бар. Қазақстан ордендері
Алтын алқа
«Алтын алқа» – көпбалалы аналарға берілетін марапат, 7 не одан да көп баласы бар аналарға беріледі. 1993 жылы Қазақстан Республиканың Президентінің жарлығымен бекітілді. 1995 жылы заңмен бекітілді. 2010 жылдан 7 не одан да көп баласы бар аналарға беріледі. “Алтын алқа” жеті және одан көп бала туған және тәрбиелеп өсірген аналарға беріледі. “Алтын алқа” белгісіне марапаттау осы ананың жетінші баласы бір жасқа толған және басқа балалары тірі болған жағдайда ұсынылады. Қазақстан Республикасының мүдделерін қорғау кезінде немесе өзге де қызметтік міндеттерді атқару үстінде қаза болған балалары ескеріледі. Жібек бауға тағылған алқада алақанда аяланған сәбидің бейнесі және күн шапағы бейнеленіп, айшықты өрнекпен көмкерілген. Көп балалы аналарға
Күміс алқа
«Kүмic алқа» — көп балалы аналарға арналған награда. Қазақстан Республикасының Президентінің 1996 ж. 1 қаңтардан бастап күшіне енген жарлығымен бекітілген. Алқамен – 6 балалы аналарды, бірақ алтыншы баласы бір жасқа жеткен және басқа балалары тірі болған ретте марапатталады. Қазақстан Республикасының мүдделерін қорғау кезінде қылмысқа қарсы күресте немесе өзге қызметтік міндеттерін өтеу кезінде қаза болған немесе хабарсыз кеткен балалар ескеріледі. “Kүмic алқа” ҚР ордендерінің мәртебесіне ие болған. Дөңгелек пішінді алқаның жиектері өрнекпен көмкеріліп, ортасында алақанда аяланған сәби бейнесі және шуақты күн бейнесі бедерленген. Онымен сегіз және тоғыз бала туып тәрбиелеп өсірген аналар марапатталады.
Онымен сегіз және тоғыз бала туып тәрбиелеп өсірген аналар марапатталады. Қазақстанның мемлекеттік марапаттары http://primeminister.government.kz/blogs/abdykalikova_g/questions/33673?lang=kk http://arshaly.akmol.kz/a/41/on/read/693/index.html http://www.enbek.gov.kz/node/234381 Қазақстан ордендері Көп балалы аналарға